muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2023/4869, Karar No: 2024/6688, Tarih: 25.11.2024

İNCELEME VE GEREKÇE	:
	2886 Sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 75. maddesinde, Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmaz malların gerçek ve tüzel kişilerce işgali üzerine, fuzuli şagilden, bu Kanunun 9. maddesindeki yerlerden sorulmak suretiyle 13. maddesinde gösterilen komisyonca takdir ve tespit edilecek ecrimisilin isteneceği kurala bağlanmıştır.
2886 sayılı Devlet İhale Kanununun 74. maddesine dayanılarak çıkarılan Hazine Taşınmazlarının İdaresi Hakkında Yönetmeliğin 85. maddesinin 1. fıkrasında: "Hazine taşınmazlarının kişilerce işgale uğradığının tespit edilmesi hâlinde, tespit tarihinden itibaren onbeş gün içinde "Taşınmaz Tespit Tutanağı"na dayanılarak, tespit tarihinden geriye doğru beş yılı geçmemek üzere bedel tespit komisyonunca ecrimisil tespit ve takdir edilir." hükmü, aynı maddenin 2. fıkrasında ise: "Ecrimisilin tespit ve takdirinde; İdarenin zarara uğrayıp uğramadığına ve işgalcinin kusurlu olup olmadığına bakılmaksızın, taşınmazın işgalci tarafından kullanım şekli, fiili ve hukuki durumu ile işgalden dolayı varsa elde ettiği gelir, aynı yer ve mahalde bulunan emsal nitelikteki taşınmazlar için oluşmuş kira bedelleri veya ecrimisiller, varsa bunlara ilişkin kesinleşmiş yargı kararları, ilgisine göre belediye, ticaret odası, sanayi odası, ziraat odası, borsa gibi kuruluşlardan veya bilirkişilerden soruşturulmak suretiyle edinilecek bilgiler ile taşınmazın değerini etkileyecek tüm unsurlar göz önünde bulundurulur. İşgalin şekli, Hazine taşınmazının konumu ve taşınmazdan elde edilen gelir gibi unsurlar itibariyle asgari ecrimisil tutarlarını belirlemeye Bakanlık yetkilidir." hükmü yer almaktadır.
13/07/2005 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 15. maddesinin 1. fıkrasının (f) bendinde, toplu taşıma yapmak, bu amaçla otobüs, deniz ve su ulaşım araçları, tünel, raylı sistem dâhil her türlü toplu taşıma sistemlerini kurmak, kurdurmak, işletmek ve işlettirmek belediyelerin görev ve yetkileri olarak düzenlenmiş, aynı maddenin 6. fıkrasında ise, belediye mallarına karşı suç işleyenlerin Devlet malına karşı suç işlemiş sayılacağı, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 75. maddesi hükümlerinin belediye taşınmazları hakkında da uygulanacağı hükme bağlanmıştır.

Öte yandan, 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 11. maddesinde; "İmar planlarında; meydan, yol, su yolu, park, yeşil saha, otopark, toplu taşıma istasyonu ve terminal gibi umumi hizmetlere ayrılmış yerlere rastlayan Vakıflar Genel Müdürlüğüne ait gayrimenkuller ile askeri yasak bölgeler, güvenlik bölgeleri ile ülke güvenliği ile doğrudan doğruya ilgili Türk Silahlı Kuvvetlerine ait harekat ve savunma amaçlı yerler hariç Hazine ve özel idareye ait arazi ve arsalar belediye veya valiliğin teklifi, Maliye ve Gümrük Bakanlığının onayı ile belediye ve mücavir alan sınırları içinde belediyeye; belediye ve mücavir alan hudutları dışında özel idareye bedelsiz terk edilir ve tapu kaydı terkin edilir. Ancak, bu yerlerin üzerinde bina bulunduğu takdirde, arsası hariç yalnız binanın halihazır kıymeti için takdir edilecek bedel ödenir. Bedeli ve ödeme şekli taraflarca tespit olunur. Bu suretle maledilen arazi ve arsalar belediye veya özel idare tarafından satılamaz ve başka bir maksat için kullanılamaz. Bu hususta tapu kütüğünün beyanlar hanesine gerekli şerh konur." hükmü yer almaktadır. 
Yukarıda yer alan mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden, belde sakinlerinin mahalli müşterek nitelikteki ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla görevli ve yetkili kılınan belediyelerin; toplu taşıma, ulaşım sistemi ve yol yapımı konusundaki görevleri de dikkate alındığında, yollar ile ilgili olarak belediyelerin tasarruf yetkisinin bulunduğu, 3194 sayılı Kanun'un, 11. maddesine göre imar planında meydan, yol, su yolu, park, yeşil saha, otopark, toplu taşıma istasyonu ve terminal olarak düzenlenen taşınmazların belediyeye terk edilmesinin yasal bir zorunluluk olduğu, 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 15. ve 2886 sayılı Kanun'nun 75. maddelerine istinaden belediye taşınmazı olarak kabul edilen yerlerden de belediyece ecrimisil istenebileceği tabiidir. 
Dosyanın incelenmesinden, Diyarbakır Büyükşehir Belediye Başkanlığınca, 01/09/2015 tarihinde belediye yetkilileri tarafından yapılan tespitte davacı şirket ile Dicle Elektrik Dağıtım A.Ş arasında imzalanan sözleşmeler gereğince Diyarbakır ili, ... Bulvarı, ... Caddesi Tarım İl Müdürlüğü önü, ... Caddesi Defterdarlık karşısı ve ...  kavşağı ... Lokantası önünde bulunan aydınlatma direkleri üzerine kurulan baz istasyonları nedeniyle davacı şirketten ...  tarih ve ... sayılı işlemi ile 162.000 TL  tutarında ecrimisil ödenmesinin talep edildiği, davacı şirketin anılan işleme yönelik  itirazının ... tarih ve ... sayılı işlemle reddi üzerine de bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlıkta, umumi hizmetlerin yerine getirilmesi amacıyla, imar planında yol olarak ayrılan uyuşmazlığa konu taşınmazın fuzulen işgal edilmesi söz konusu olduğunda davalı belediyece ecrimisil tahakkuk ettirebileceği açık olup, davalı belediyenin hüküm ve tasarrufu altında bulunan uyuşmazlığa konu taşınmaz üzerinde ... Elektrik Dağıtım A.Ş.'nin herhangi bir tasarruf yetkisi olmamasına rağmen, imzalanan sözleşme ile davacı şirkete baz istasyonu kurdurmak suretiyle kullanılmasına müsade etmesine hukuken olanak  bulunmamaktadır.
Bu itibarla, belediyenin ecrimisil istemeye yetkisi olmadığı ve davacı ile ... Elektrik Dağıtım A.Ş. arasında kira sözleşmesi bulunduğundan bahisle davacıya ecrimisil  tahakkuk ettirilemeyeceği yolundaki mahkeme kararında isabet olmayıp, işin esasının incelenmesi suretiyle karar verilmesi gerekmektedir.
KARAR SONUCU	:
            Açıklanan nedenlerle;
           1.	Temyiz isteminin kabulüne,
          2.	Temyize konu ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3.	Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan İdare Mahkemesine gönderilmesine,
4.	2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen onbeş (15) gün içinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 25/11/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2023/6548, Karar No: 2024/6692, Tarih: 25.11.2024

"İçtihat Metni"
               T.C.
D A N I Ş T A Y
 DÖRDÜNCÜ DAİRE  
Esas     No : 2023/6548
Karar	No : 2024/6692                                                              
TEMYİZ EDEN (DAVALI)	: ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI)	: ...
VEKİLİ	: Av. ...
İSTEMİN KONUSU	: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. 
YARGILAMA SÜRECİ	:
Dava konusu istem: İstanbul ili, Fatih ilçesi, ... Caddesi, ... ada, ... parselde bulunan taşınmazın 478,05 m²'sinin 09/01/2014-09/01/2019 tarihleri arasında kafeterya ve bahçe olarak kullanılmak suretiyle işgal edildiğinden bahisle 992.127,00-TL ecrimisil bedeli tahakkuk ettirilmesine ilişkin İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı ecrimisil ihbarnamesinin iptali istenilmiştir.	
                İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; bilirkişilerce yapılan değerlendirmelerin bilimsel olarak makul olduğu göz önüne alındığında, dava konusu ecrimisil ihbarnamesinin 624.764,73-TL’lik kısmının hukuka uygun olduğu, bu tutarı aşan 367.362,27-TL'lik kısmında ise hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu 992.127,00-TL tutarındaki ecrimisil ihbarnamesinin  367.362,27-TL'lik kısmının iptaline, 624.764,73-TL'lik kısmı yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.
                Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. 
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı tarafından, kararın eksik ve hatalı tanzim edilen bilirkişi raporu esas alınarak verildiği, bilirkişi raporunda işgal edilen alanın ve aylık ecrimisil bedellerinin yanlış hesaplandığı, idarece düzenlenen tespit tutanağında 2019 yılı için aylık ecrimisil bedelinin 24.100,00-TL olarak belirlenmesine rağmen bilirkişi raporunda 2019 yılı için aylık ecrimisil bedelinin 15.813,93-TL olarak hesaplandığı ve aralarında ciddi fark olduğu, söz konusu işgal alanının turistik ve ticari anlamda işlek bir bölgede bulunduğu ve emsal bedelin düşük olarak belirlendiği, taşınmaz tespit tutanağında işgal edilen alanının krokisine yer verilmediği iddia edilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
TETKİK HÂKİMİ: ...
DÜŞÜNCESİ	: Temyiz isteminin kabulü ile temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
TETKİK HÂKİMİ: ...
DÜŞÜNCESİ	: Temyiz isteminin kabulü ile temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE	:
	 2886  sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 75. maddesinde; "Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmaz malları, özel bütçeli idarelerin mülkiyetinde bulunan taşınmaz mallar ve Vakıflar Genel Müdürlüğü ile idare ve temsil ettiği mazbut vakıflara ait taşınmaz malların, gerçek ve tüzelkişilerce işgali üzerine, fuzuli şagilden, bu Kanunun 9 uncu maddesindeki yerlerden sorulmak suretiyle, idareden taşınmaz ve değerleme konusunda işin ehli veya uzmanı üç kişiden oluşan komisyonca tespit tarihinden geriye doğru beş yılı geçmemek üzere tespit ve takdir edilecek ecrimisil istenir. Ecrimisil talep edilebilmesi için, idarelerin işgalden dolayı bir zarara uğramış olması gerekmez ve fuzuli şagilin kusuru aranmaz." hükmüne yer verilmiştir.
Hazine Taşınmazlarının İdaresi Hakkında Yönetmeliğin 4. maddesinde; "Ecrimisil" Hazine taşınmazının, İdarenin izni dışında gerçek veya tüzel kişilerce işgal veya tasarruf edilmesi sebebiyle, İdarenin bir zarara uğrayıp uğramadığına veya işgalcinin kusurlu olup olmadığına bakılmaksızın İdarece talep edilen tazminat; "Fuzuli şagil" ise, kusurlu olup olmadığına bakılmaksızın, Hazine taşınmazının zilyetliğini, yetkili idarenin izni dışında eline geçiren, elinde tutan veya her ne şekilde olursa olsun bu malı kullanan veya tasarrufunda bulunduran gerçek veya tüzel kişiler olarak tanımlanmıştır.
   Anılan Yönetmelik hükümlerine dayanılarak çıkarılan 336 Sıra No'lu Milli Emlak Genel Tebliği'nin "Ecrimisilin Tespit ve Takdir Edilmesi" başlıklı 5. maddesinin 3. fıkrasında; "Hazine taşınmazlarının gerçek veya tüzel kişilerce işgale uğradığının tespit edilmesi hâlinde; tespit tarihinden itibaren onbeş gün içinde taşınmaz tespit tutanağına dayanılarak bedel tespit komisyonunca tespit tarihinden geriye doğru beş yılı geçmemek üzere, tarımsal amaçlı kullanımlar ile belediye ve mücavir alan sınırları dışında gelir getirici unsur taşımayan kullanımlar için taşınmazın emlak vergisine esas asgari değerinin yüzde bir buçuğundan; belediye ve mücavir alan sınırları içinde ve planlı alanlarda tarım dışı kullanımlar için ise taşınmazın emlak vergisine esas asgari değerinin yüzde üçünden az olmamak üzere ecrimisil tespit ve takdir edilir." 5. fıkrasında ise; "Emlak vergisine esas asgari metrekare birim değeri belirlenmemiş olan Devletin hüküm ve tasarrufu altında olan yerler için ecrimisil tespit ve takdirinde, birim değeri belirlenen en yakın emsal taşınmazın emlak vergisine esas metre kare birim değeri dikkate alınır." hükümleri yer almıştır.

Dava dosyasının incelenmesinden, İstanbul ili, Fatih ilçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi'nde bulunan ... ada, ... parsel no'lu taşınmazın 478,00 m²'lik kısmının "kafeterya ve bahçe olarak işletilmek" suretiyle fuzulen işgal edildiğinden bahisle, 09/01/2014-09/01/2019 tarihleri arası dönem için  992.127,00-TL ecrimisil bedeli tahakkuk ettirilmesine ilişkin düzenlenen ... tarih ve ... sayılı ecrimisil ihbarnamesinin iptali istemiyle dava açılmış, İdare Mahkemesince yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu  düzenlenen raporda, ecrimisile konu taşınmazın cepheli olduğu ... Caddesi’nin dava konusu edilen işgal döneminin (09/01/2014-09/01/2019) başlangıç yılı olan 2014 yılı için emlak vergi değerinin 15.000,00-TL, yüzde üçünün 450,00 TL/m² olduğu, 2014 yılı için davalı İdarenin takdir ettiği birim değerinin 351,00 TL/m² olduğu ve bilirkişi kurulunca ise 2014 yılı birim değerinin 300,00 TL/m² olarak belirlendiği, işgal döneminin diğer yılları olan 2015, 2016, 2017, 2018 ve 2019 yıllarının ise yeniden değerleme oranları artış oranları uygulanmak suretiyle belirlenen birim bedelleri üzerinden yapılan hesap sonucunda işgal dönemi için toplam 624.764,73-TL ecrimisil bedeli belirlendiği görülmüştür.
 İşgal nedeniyle alınan bir tazminat olan ecrimisilin tutarının hesaplanmasında; taşınmazın mevkii, kullanım şekli, elde edilen gelir, altyapı, ulaşım kolaylığı, varsa önceki dönem kira ve emsal ecrimisil bedelleri gibi tüm faktörlerin etkili olduğu, ayrıca 336 Sıra No.lu Milli Emlak Genel Tebliği'nin 5. maddesinin 3. fıkrasında yer alan, belediye ve mücavir alan sınırları içinde ve planlı alanlarda tarım dışı kullanımlar için taşınmazın emlak vergisine esas asgari değerinin %3'ünden az olmamak üzere ecrimisil tespit ve takdir edileceği hükmü ile emsal ecrimisil ve kira bedellerinin de dikkate alınması gerektiği kuşkusuzdur. 
Ecrimisil istenilen işgal konusu taşınmazın, 09/01/2019 tarihli tespit raporu ve ekinde bulunan fotoğraflardan davacı tarafından kafeterya ve çay bahçesi olarak ticari fayda elde edilmek amacıyla kullanıldığı anlaşıldığından ecrimisil istenilen dönemler dikkate alındığında 20/08/2011 tarihinde yürürlüğe giren 336 Sıra No'lu Milli Emlak Genel Tebliği hükümlerine göre  tarım dışı kullanımlar için taşınmazın emlak vergisine esas asgari değerinin %3'ünden az olmamak üzere ecrimisil tespit ve takdir edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Bu durumda;  İdare Dava Dairesince gerek duyulması halinde bilirkişilerden ek rapor alınarak taşınmazın emlak vergi değerinin %3'ünden az olmayacak şekilde belirlenecek birim bedeline işgal dönemi yılları için yeniden değerleme oranları uygulanarak hesaplama yapmak suretiyle bir karar verilmesi gerektiğinden temyize konu kararın iptale ilişkin kısmında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU	:
            Açıklanan nedenlerle;
1.	Temyiz isteminin kabulüne,

Bu durumda;  İdare Dava Dairesince gerek duyulması halinde bilirkişilerden ek rapor alınarak taşınmazın emlak vergi değerinin %3'ünden az olmayacak şekilde belirlenecek birim bedeline işgal dönemi yılları için yeniden değerleme oranları uygulanarak hesaplama yapmak suretiyle bir karar verilmesi gerektiğinden temyize konu kararın iptale ilişkin kısmında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU	:
            Açıklanan nedenlerle;
1.	Temyiz isteminin kabulüne,
2.	Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının iptale ilişkin kısmının BOZULMASINA, 
3.	Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 25/11/2024 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2024/2071, Karar No: 2024/6156, Tarih: 25.11.2024

"İçtihat Metni"
          T.C.
D A N I Ş T A Y
ÜÇÜNCÜ DAİRE  
Esas  No : 2024/2071
Karar No : 2024/6156
TEMYİZ EDEN (DAVALI)	: ... Vergi Dairesi Müdürlüğü/...  
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI)	:  ... Madeni Yağlar Hafriyat İnşaat  Nakliye ve
	          Turizm Sanayi Ticaret Anonim Şirketi
	          (Önceki Ünvanı: ... Madeni Yağlar Hafriyat
	           İnşaat Nakliye ve Turizm Sanayi Ticaret Limited Şirketi)
VEKİLİ					: Av. ...
İSTEMİN	KONUSU				:Danıştay Dokuzuncu Dairesinin bozma kararına uyulmaksızın ilk kararda ısrar edilerek verilen kararın, Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu'nca bozulması üzerine verilen ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması  istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ	:
Dava konusu istem: Davacı adına 2012 yılının Şubat, Mart, Mayıs ve Haziran dönemleri için re'sen tarh edilen bir kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergileri ile 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 353. maddesinin 1. bendi uyarınca kesilen özel usulsüzlük cezasının kaldırılması istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının  özeti: Dava konusu tarhiyatın matrahı yönünden bağlı olduğu özel tüketim vergisinin Mahkemelerinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla kaldırıldığı dolayısıyla uyuşmazlık konusu tarhiyatta da hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle vergi ve cezalar kaldırılmıştır.
TEMYİZ	EDENLERİN	İDDİALARI	: Uyuşmazlık konusu tarhiyatta ve özel usulsüzlük cezasında hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir. 
TARAFLARIN	SAVUNMALARI	: Savunma verilmemiştir. 
 
DANIŞTAY	TETKİK	HÂKİMİ	...'IN	DÜŞÜNCESİ	: Dava konusu tarhiyatın matrahı yönünden bağlı olduğu özel tüketim vergisine karşı açılan davada verilen karar Danıştay Yedinci Dairesince bozulduğundan, temyiz istemine konu kararın, söz konusu kararda yer alan esaslar doğrultusunda yeniden karar verilmek üzere  bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay  Üçüncü Dairesince, Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunun 11/10/2023 tarih ve E:2023/1047, K:2023/1103 sayılı kararıyla Dairemize gönderilen dosya ile ilgili Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
	HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dava konusu tarhiyatın matrahı yönünden bağlı olduğu vergi ziyaı cezalı özel tüketim vergisi yönüne karşı açılan davayı sonuçlandıran... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı Danıştay Yedinci Dairesinin 14/05/2024 tarih ve E:2024/1131, K:2024/2554 sayılı kararıyla bozulduğundan ve bu bozma kararı uyarınca verilecek kararın sonucu dava konusu tarhiyatı etkileyeceğinden, temyiz istemine konu kararın, söz konusu bozma kararı uyarınca verilecek karar sonucuna göre yeniden karar verilmek üzere  bozulması gerekmiştir.
KARAR SONUCU :
            Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu kararın BOZULMASINA,

KARAR SONUCU :
            Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu kararın BOZULMASINA,
3. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen onbeş gün içinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 25/11/2024 tarihinde  oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2023/5825, Karar No: 2024/6180, Tarih: 25.11.2024

"İçtihat Metni"
          T.C.
D A N I Ş T A Y
ÜÇÜNCÜ DAİRE  
Esas  No : 2023/5825
Karar No : 2024/6180
TEMYİZ EDEN (DAVALI)	:  ... Vergi Dairesi Müdürlüğü/ ...
VEKİLİ	: Av.  ...
KARŞI TARAF (DAVACI)	: ...
VEKİLİ	: Av.  ...
İSTEMİN	KONUSU			:  ...Vergi Mahkemesinin  ...tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararına yöneltilen istinaf başvurusuna ilişkin  ... Bölge İdare Mahkemesi  ...Vergi Dava Dairesinin ...tarih ve E: ..., K: ...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.  
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Radyo, televizyon ve internet üzerinden perakende emtia ticaretiyle uğraşan davacının bir kısım hasılatını kayıt ve beyan dışı bıraktığı, alış ve satışlarına konu olan emtia karşılığında fatura almadığı ve düzenlemediği yolundaki tespitleri içeren vergi inceleme raporu uyarınca 2018 yılı için re'sen salınan bir kat vergi ziyaı cezalı gelir vergisi ve aynı yılın tüm dönemleri için re'sen salınan bir kat vergi ziyaı cezalı geçici vergi ile 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 353. maddesinin 1. bendi gereğince kesilen özel usulsüzlük cezasının kaldırılması istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Mahkemelerince verilen ara kararına istinaden dosyaya ibraz edilen  yasal defter ve belgeler ile tüm alış ve satış faturalarının  idareye gönderilmesi üzerine düzenlenen  ... tarih ve  ... sayılı görüş ve öneri raporunda, 2015 ila 2018 yıllarına ilişkin olarak incelenmesi gereken faturaların fazla sayıda olması ve inceleme süresinin kısa olmasından dolayı bütün faturaların tenkit edilemediği, aylar itibariyle örnekleme suretiyle faturaların %25'inin incelendiği ve bu kapsamda tespitler yapıldığının belirtildiği, ... Kargo firmasınca gönderilen yazıda gösterilen ve kayıt dışı hasılat olarak değerlendirilen tutarların bir kısmı davacının defterlerine kayıtlı olduğundan tenzil edilmesi gerektiğinin önerildiğinin anlaşıldığı olayda, sözü edilen defter ve belgelerin davalı idareye 05/04/2021 tarihinde incelenmek üzere teslim edildiği, görüş ve öneri raporunun ise 24/09/2021 tarihinde dosyaya sunulduğu gözönünde  bulundurulduğunda,  inceleme süresinin davalı idare iddiasının aksine bir ay olmadığı ve davacı tarafından ibraz edilen faturaların diğer kısmı üzerinde de inceleme gerçekleştirilmesi halinde tarhı önerilen vergiler ile kesilen cezalar değişebileceğinden ortada sağlıklı bir incelemenin varlığından söz edilemeyeceği, öte yandan, kayıt ve beyan dışı bırakıldığı iddia edilen tutarların mahiyetine ilişkin  herhangi bir inceleme ve araştırma gerçekleştirilmediği de dikkate alındığında, eleştirilen tutarların doğrudan kayıt dışı kazanç olduğunun kabulüyle  eksik inceleme ve varsayıma dayalı olarak yapılan tarhiyatta ve kesilen özel usulsüzlük cezasında hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu vergi ve cezalar kaldırılmıştır.