muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2024/2957, Karar No: 2024/7331, Tarih: 12.12.2024

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : 
1-... Kaymakamlığı tarafından; ilgili mevzuat gereğince riskli ve hasarlı yapıların yıkımı ile ilgili yetki ve sorumluluğun yerel yönetim birimlerine verilmiş olduğu, idarelerince sadece Bakanlık, Valilik ve yerel yönetim birimleri arasındaki yazışmaların koordine edilmekte olduğu, her hangi bir kusurlarının bulunmadığı belirtilerek, temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. 
2-... Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından; afet hukuku çerçevesinde değerlendirme yapılması gerektiği, idarelerine sorumluluk yüklenemeyeceği, dava konusu işlem ve eylemlerle idareleri arasında illiyet bağı bulunmadığı, manevi tazminatın zenginleşmeye yol açmayacak şekilde belirlenmesi gerektiği belirtilerek, temyize konu karardaki aleyhe hususların bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. 
3-... Belediye Başkanlığı tarafından; ıslaha ilişkin kanun hükümleri yürürlüğe girmeden önce verilmiş hatalı dilekçe ıslah dilekçesi kabul edilerek, buna göre hüküm kurulmuş olduğu, gerekçe olarak davanın derdest olmasının gösterildiği, Kanuni düzenleme yapılmadan önceki bir talebin, bu konuda daha sonra kanuni düzenleme yapılsa bile yeniden yapılması gerektiği, İYUK'ta yasal düzenleme bulunmaması halinde HMK hükümlerinin uygulanacağı, HMK'da yasal düzenleme  yapılmadan önce verilen dilekçenin ıslah dilekçesi olarak kabulü ve buna dayanarak hüküm kurulmasının hukuka aykırı olduğu, zorlama bir yorum olduğu, hükmedilen manevi tazminatın çok fazla olduğu, gerekçesiz tazminat kararının hukuka aykırı olduğu belirtilerek, temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.  
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI   : Davacılar tarafından savunma verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ: ...
DÜŞÜNCESİ	:Temyize konu İdare Mahkemesi kararının kısmen onanması, kısmen düzeltilerek onanması, maddi tazminat istemi yönünden ise kısmen bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:	
MADDİ OLAY:

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI   : Davacılar tarafından savunma verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ: ...
DÜŞÜNCESİ	:Temyize konu İdare Mahkemesi kararının kısmen onanması, kısmen düzeltilerek onanması, maddi tazminat istemi yönünden ise kısmen bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:	
MADDİ OLAY: 
 17.08.1999 depreminden sonra ... Belediyesi yetkililerince 21.08.1999 tarihinde yapılan incelemede dava konusu binanın hasarlı olduğundan bahisle bina sakinleri tahliye edilerek bina mühürlenmiş, ... Kaymakamlığı İlçe Kriz Merkezi Başkanlığı adına ... Kaymakamınca imzalanan ... günlü, ... sayılı yazıyla; "dava konusu taşınmazın da içinde bulunduğu ... ve İskan İl Müdürlüğü yetkililerince tutulmuş listeye istinaden" az hasarlı ve hasarsız binaların mühürlerinin sökülebileceği belirtilerek ... Belediyesine yazı yazılmış, ... Valiliği İl Planlama ve Koordinasyon Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı Genelgesi gereği ... Belediye Başkanlığı'nca hasarlı olduğu görülen binalar listesinde bulunan dava konusu bina sakinlerine ve muhtarlıklara gönderilen yazıyla Bakanlıkça yetkilendirilen Proje Kontrol Müşavirliklerine binalarının depreme dayanıklılığını kontrol ettirmeleri gerektiği tebliğ edilmiş, ancak bina maliklerince bu konuda herhangi bir işlem yapılmadığı gibi bu konunun takibini ... Belediyesi de yapmamış, ... Büyükşehir Belediye Başkanlığınca yaptırılan deprem master planı kapsamında yapılan çalışmalarda bu binaya 37 deprem puanı verilmek suretiyle aslında binanın riskli binalardan olduğunun belirtildiği halde 5216 sayılı Kanunun 7. maddesinin (z) fıkrası uyarınca binayı tahliye edip yıkmak görevi yerine getirilmemiş, daha sonra 21.02.2007 günü çöken binada davacı ...'in eşi, ...in ise kardeşi eşi vefat etmiştir.	
 Bunun üzerine, davacılardan... kendi adına asaleten çocukları 2001 doğumlu ..., 2002 doğumlu ..., 2003 doğumlu ... ve 2005 doğumlu ... adına bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 125. maddesinin 1. fıkrasında idarenin her türlü eylem ve işlemlerine karşı yargı yolunun açık olduğu belirtilmiş, son fıkrasında ise, idarenin kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararları ödemekle yükümlü olduğu hükmüne yer verilmiştir. 
HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
 İdarenin hukuki sorumluluğunun kabulü için, kusursuz sorumluluğa ilişkin istisna halleri dışında, idarenin yürüttüğü kamu hizmetinin, kötü işlemesi, geç işlemesi yada hiç işlememesi sebeplerinden birisiyle kusurlandırılmış olması gerekmektedir. Hizmet kusuru, iradi bir işlem yada eylemden kaynaklanabileceği gibi, idarenin dikkatsizliğinden, tedbirsizliğinden ve ihmalinden de kaynaklanabilir. Yine zarar ile idari eylem veya işlem arasında uygun illiyet bağının da bulunması gerekmektedir.

İdarenin hukuki sorumluluğunun kabulü için, kusursuz sorumluluğa ilişkin istisna halleri dışında, idarenin yürüttüğü kamu hizmetinin, kötü işlemesi, geç işlemesi yada hiç işlememesi sebeplerinden birisiyle kusurlandırılmış olması gerekmektedir. Hizmet kusuru, iradi bir işlem yada eylemden kaynaklanabileceği gibi, idarenin dikkatsizliğinden, tedbirsizliğinden ve ihmalinden de kaynaklanabilir. Yine zarar ile idari eylem veya işlem arasında uygun illiyet bağının da bulunması gerekmektedir. 
Davalı idarelerden ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı aleyhine hükmedilen manevi tazminat bedeline uygulanacak faiz başlangıcı  dışındaki hususlar yönünden;
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinin 1. fıkrasında sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmamaktadır.	
Uyuşmazlıkta; her ne kadar yargılamanın önceki aşamalarında 30/09/2019 tarih ve E:2019/1912, K:2019/2491 sayılı karar ile sadece maddi tazminat istemi yönünden yapılan inceleme sonucunda 190.000,00-TL tazminat isteminin 41.000,00-TL'lik kısmının kabulüne, 149.000,00-TL'lik kısmının ise reddine karar verilmiş, bu kararın Danıştay Altıncı Dairesinin 25/04/2023 tarih ve E:2022/7763, K:2023/4001 sayılı kararıyla maddi ve manevi tazminat istemlerini kapsar şekilde bozulması sonrasında, bozmaya uyularak, bu kez sadece manevi tazminat yönünden yapılan inceleme ile karar verilmiş ise de, söz konusu karardaki aleyhe hususların bozulması istemi ile sadece davalı İdareler tarafından temyize gelindiğinden, karardaki davacılar aleyhine olan ve temyize konu edilmeyen kısımların incelenmesinin hukuken mümkün olmadığı, aksi durumun davalılar yönünden aleyhe bozma yasağı ilkesine aykırılık teşkil edeceği sonucuna ulaşılmıştır. 
Davalı idarelerden ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı aleyhine hükmedilen manevi tazminat bedeline uygulanacak faiz başlangıcı yönünden ise;
İdare ve vergi mahkemeleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkündür. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinin birinci fıkrasının ikinci bendinde, temyiz incelemesi sonucu Danıştay'ın kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa kararı düzelterek onayacağı hükmüne yer verilmiştir.
Dosyadaki belgelerin incelenmesinden; davalı İdarelerden ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı yönünden, hasım mevkiine alınma tarihi olan 31.03.2017 tarihi, hükmedilen manevi tazminat bedeli için faiz başlangıcı olarak belirlenmesi gerekirken, temyize konu kararda, manevi tazminat bedeli için diğer davalı İdareler ile ayrıma gidilmeksizin, faiz başlangıcı olarak ıslah dilekçesinin davalı İdarelere tebliğ edildiği tarihin faiz başlangıcı olarak belirlendiği anlaşılmaktadır.

Dosyadaki belgelerin incelenmesinden; davalı İdarelerden ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı yönünden, hasım mevkiine alınma tarihi olan 31.03.2017 tarihi, hükmedilen manevi tazminat bedeli için faiz başlangıcı olarak belirlenmesi gerekirken, temyize konu kararda, manevi tazminat bedeli için diğer davalı İdareler ile ayrıma gidilmeksizin, faiz başlangıcı olarak ıslah dilekçesinin davalı İdarelere tebliğ edildiği tarihin faiz başlangıcı olarak belirlendiği anlaşılmaktadır.
Bu itibarla, dosyanın geldiği aşama da dikkate alınmak suretiyle, temyize konu kararın hüküm kısmında geçen ''...davalı İdareler tarafından ıslah dilekçesinin tebliğ edildiği tarihten itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davacılara ödenmesine,...'' ifadesinin ''...davalı İdarelerden ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı yönünden hasım mevkiine alındığı 31.03.2017 tarihinden itibaren, diğer davalı İdareler yönünden ise ıslah dilekçesinin tebliğ edildiği tarihten itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davacılara ödenmesine,...'' şeklinde düzeltilmesi gerekmektedir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Temyiz istemlerinin reddine,
2.... İdare Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyize konu edilen kısımlarının, davalı idarelerden ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı aleyhine hükmedilen manevi tazminat bedeline uygulanacak faiz başlangıcı yönünden DÜZELTİLEREK ONANMASINA, diğer hususlar yönünden ise ONANMASINA,
3.Temyiz giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına,
4.Dosyanın anılan İdare Mahkemesine gönderilmesine,
5.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş (15) gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 12/12/2024 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
 
KARŞI OY (X):
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun, "Davaların Karara Bağlanması" başlığını taşıyan 22. maddesinin 1. fıkrasında; konular aydınlandığında meselelerin sırasıyla oya konulacağı ve karara bağlanacağı; aynı Kanunun "Kararlarda Bulunacak Hususlar" başlıklı 24. maddesinin e fıkrasında, kararın dayandığı hukuki sebepler ile gerekçesi ve hükmün, tazminat davalarında hükmedilen tazminatın miktarının kararda belirtileceği, düzenlemesine yer verilmiş, aynı Kanunun "Temyiz incelemesi üzerine verilecek kararlar" başlıklı, 49. maddesinin 2. fıkrasının (c) bendinde ise, usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması durumu, Mahkeme kararının bozulması nedeni olarak gösterilmiştir. 
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun "Taleple bağlılık ilkesi" başlıklı 26. maddesinin 1. fıkrasında, "Hakim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez..." hükmüne yer verilmiştir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun "Taleple bağlılık ilkesi" başlıklı 26. maddesinin 1. fıkrasında, "Hakim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez..." hükmüne yer verilmiştir.
Söz konusu düzenlemede yer alan ve usul hukukunun yerleşik içtihatlarından olan "taleple bağlılık" ilkesi uyarınca, idari yargı mercilerinde açılan davalarda da, yargı mercilerinin davacının istemi ile bağlı olduğu, istemi genişletecek veya daraltacak biçimde karar veremeyeceği açıktır.
Dosyanın ve dava dilekçesinin incelenmesinden; davanın maddi ve manevi tazminat istemi ile açıldığı, ancak yargılamanın önceki aşamalarında, ...İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile sadece maddi tazminat istemi yönünden yapılan inceleme sonucunda 190.000,00-TL tazminat isteminin 41.000,00-TL'lik kısmının kabulüne, 149.000,00-TL'lik kısmının ise reddine karar verildiği, bu kararın Danıştay Altıncı Dairesinin 25/04/2023 tarih ve E:2022/7763, K:2023/4001 sayılı kararıyla maddi ve manevi tazminat istemlerini kapsar şekilde bozulduğu, Mahkeme tarafından bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılamada ise,  sadece manevi tazminat yönünden yapılan inceleme ile karar verilmiş olduğu, maddi tazminat yönünden ise karar verilmemiş olduğu anlaşılmaktadır.
Her ne kadar temyiz incelemesi yapılan İdare Mahkemesi kararına karşı davacılar tarafından temyiz isteminde bulunulmamış ise de, Mahkeme tarafından dava dilekçesinde yer verilen maddi tazminat istemi hakkında karar verilmemiş olması, davanın esasına yönelik eksiklikten ziyade yargılama usulüne ilişkin bir eksiklik olduğu, usule ilişkin eksikliğin ise temyiz aşamasında resen araştırma ilkesi çerçevesinde incelenmesi gereken bir husus olduğu, usule ilişkin bir konuda resen yapılacak temyiz incelemesinin aleyhe bozma yasağı kapsamında değerlendirilemeyeceği, öte yandan, yargılamanın mevcut hali ile sonuçlanması halinde, maddi tazminat istemi hakkında karar verilmemiş olmasının, Anayasada güvence altına alınmış olan hak arama özgürlüğüne ve mülkiyet hakkına aykırı bir durum yaratacağı sonucuna ulaşılmaktadır.

Bu durumda, 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesi uyarınca usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması hallerinde temyize gelen tarafa ya da kararın taraflardan herhangi biri yönünden kesinleşip kesinleşmediğine bağlı olmaksızın  incelenen kararın bozulacağı hüküm altına alındığından, temyiz incelemesinde usul hükümlerine uyulmadığının tespit edilmesi halinde, usul hükümlerine uyulmadan verilen kararın bozulmasına karar verilmesi gerektiğinden, görülmekte olan dava maddi ve manevi tazminat istemli olarak açılmış olduğu halde, yargılamanın geldiği aşama ve sonucu itibarıyla maddi tazminat istemi hakkında karar verilmemiş olduğundan, eksik inceleme sonucu verilen temyize konu Mahkeme kararının manevi tazminat istemine ilişkin kısmının onanması, maddi tazminat istemi yönünden ise "eksik hüküm nedeniyle" bozulması gerektiği oyu ile çoğunluk kararına katılmıyorum.
Danıştay — Esas No: 2023/7013, Karar No: 2024/6676, Tarih: 12.12.2024

"İçtihat Metni"
          T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas   No : 2023/7013
Karar  No : 2024/6676  
TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVALILAR)	: 1- ...Bakanlığı	  
VEKİLİ	: Av. ...
		2-... Genel Müdürlüğü
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI)	:... 
VEKİLİ	: Av. ...
İSTEMİN KONUSU	: ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. 
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: IV. Grup saha için arama ruhsat talebinde bulunan davacının, arama ruhsat talebinin uygun bulunmadığına dair ...Tarih ve ... sayılı işlem ile bildirilen Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı  Taşınmaz Komisyonunun... tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında; davalı idarelerce işlemin sebep unsuru ortaya konulamadığından ve yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri gereğince maden işletme ruhsatı ve izni başvurularının, 3213 sayılı Maden Kanunu'nda açıkça düzenlendiği, bu hususa ilişkin görev ve yetkilerin Genelge ile devrinin mümkün olmadığı, dolayısıyla 2018/8 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi kapsamında alınan olumsuz görüş gerekçe gösterilerek tesis edilen işlemin, anılan Genelge uyarınca tesis edildiği ve ruhsat talebinin reddine dair başka bir gerekçe de belirtilmediği anlaşılmakla, dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı, bununla birlikte, iş bu kararının doğrudan işletme ruhsatı düzenlenmesi talebinin kabulü sonucunu doğurmadığı, davalı idarece, söz konusu ruhsat talebi hakkında 3213 sayılı Maden Kanunu'nun ilgili maddeleri kapsamında değerlendirme yapıldıktan sonra, davacı tarafından mevzuatta öngörülen şartların yerine getirilip getirilmediğine göre yeniden işlem tesis edilebileceğinin de açık olduğu gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:	İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI         :  Davalı idareler tarafından, madenlerin taşınmaz mal niteliğinde olduğu, 2018/8 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi doğrultusunda faaliyetlerini sürdüren Taşınmaz Komisyonu’nun dava konusu işlemi tesis etme yetkisinin bulunduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI     :Davacı tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
	İNCELEME VE GEREKÇE:	
MADDİ OLAY :

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI     :Davacı tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
	İNCELEME VE GEREKÇE:	
MADDİ OLAY : 
 Bitlis ili, Hizan ilçesi sınırları dahilinde bulunan ... erişim numaralı IV-C grup sahası ile ilgili olarak maden arama ruhsat talebinin uygun bulunmamasına ilişkin MAPEG'in  ...Tarih ve ... sayılı işlem ile bildirilen Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Taşınmaz Komisyonunun ... tarih ve... sayılı kararının iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
Anayasanın 168. maddesinde "Tabii servetler ve kaynaklar Devletin hüküm ve tasarrufu altındadır. Bunların aranması ve işletilmesi hakkı Devlete aittir. Devlet bu hakkını belli bir süre için, gerçek ve tüzelkişilere devredebilir. Hangi tabii servet ve kaynağın arama ve işletmesinin, Devletin gerçek ve tüzelkişilerle ortak olarak veya doğrudan gerçek ve tüzelkişiler eliyle yapılması, kanunun açık iznine bağlıdır. Bu durumda gerçek ve tüzelkişilerin uyması gereken şartlar ve Devletçe yapılacak gözetim, denetim usul ve esasları ve müeyyideler kanunda gösterilir" düzenlemesi yer almaktadır.
3213 sayılı Maden Kanunu'nun 7. maddesinin 1. fıkrasında, "Madencilik faaliyetlerinin yapılması ve ruhsatlandırma işlemlerinin yürütülmesi ile ilgili olarak yeni verilecek ruhsat alanlarına maden işletme yöntemi, faaliyetin yapıldığı bölge, madenin cinsi, yapılacak yatırımın çevresel etkileri, şehirleşme ve benzeri hususlar dikkate alınarak, temdit talepleri dahil ruhsat verilen alanlarda kazanılmış haklar korunmak kaydıyla, ilgili kurumların görüşleri alınarak Bakanlık tarafından kısıtlama getirilebilir. İlk müracaat veya ihale yolu ile yapılacak ruhsatlandırmalarda müracaatın yapılacağı alanlar diğer kanunlar ile getirilen kısıtlamalar gözönüne alınarak Bakanlıkça ruhsat müracaatına kapatılabilir. Kısıtlama gerekçesi ortadan kalkan alanlar ihale yoluyla aramalara açılır. Bu Kanun dışında madencilik faaliyetleri ile ilgili olarak yapılacak her türlü kısıtlama ancak kanun ile düzenlenir." hükmü, aynı maddenin 14. fıkrasında, "Maden arama faaliyetleri, bu Kanunda sayılanlar dışında herhangi bir izne tâbi değildir. İşletme faaliyetleri ise, bu Kanuna göre Bakanlıkça çıkarılacak yönetmeliğe göre yürütülür." hükmü bulunmaktadır.

Aynı Kanun'un "İlk müracaat ve ruhsatlandırma " başlıklı 16. maddesinde "II. Grup (b) bendi ve IV. Grup madenler dışındaki ruhsatlar ihale ile verilir. I. Grup, II. Grup (a) ve (c) bendi madenler için doğrudan işletme ruhsatı verilir. II.Grup (b) bendi, III. Grup, IV. Grupmadenler (…) V. Grup madenler arama ruhsatı ile aranır. II. Grup (b) bendi ve IV. Grup madenler için yapılan müracaatların işletme ruhsat taban bedeli ödenerek yapılması zorunlu olup müracaatlarda öncelik hakkı esastır. (...) İhale yolu ile hak sağlanan sahaların ihâle bedelinin yatırılmasını müteakip iki ay içinde ön inceleme raporu ile arama dönemi faaliyetlerinin yerine getirilebilmesi için gerekli olan mali yeterliliği de içeren maden arama projesinin verilmesi ve ruhsat bedelinin yatırılması hâlinde arama ruhsatı verilir. Ruhsat bedelinin yatırılmaması ve bu belgelerin tamamlanmaması durumunda bu alanlar başka bir işleme gerek kalmaksızın ihalelik saha konumuna gelir. II. Grup (b) bendi ve IV. Grup madenler için müracaatlar, 1/25.000 ölçekli topoğrafik harita koordinatları esas alınarak tespit edilen noktalarla sınırlandırılmış alanlar için Genel Müdürlüğe doğrudan yapılır. Talep edilen alanın müsait olan kısmı müracaat tarihinde müracaat edene bildirilir ve iki ay içinde ön inceleme raporu, arama dönemi faaliyetlerinin yerine getirilebilmesi için gerekli olan mali yeterliliği de içeren maden arama projesinin verilmesi, ruhsat bedelinin yatırılması hâlinde arama ruhsatı verilir. Ruhsat bedelinin yatırılmaması ve bu belgelerin tamamlanmaması durumunda bu alanlar başka bir işleme gerek kalmaksızın müracaatlara açık hâle gelir. II. Grup (b) bendi ve IV. Grup madenler için yapılan müracaatların değerlendirilmesi sonucunda hak sağlanan alanların ayrı alanlar şeklinde oluşması durumunda, müracaat sahibinin talebi hâlinde bu alanlardan her birine ayrı ayrı ruhsat verilir. Ruhsatı alınmayan alanlar başka bir işleme gerek kalmaksızın müracaatlara açık hâle gelir.(...)" düzenlemesine yer verilmiştir.
2018/8 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesinin birinci fıkrasında ise; "Kamu kurum ve kuruluşları (belediyeler ve il özel idareleri hariç) ile sermayesinin yüzde ellisinden fazlası kamu kurum ve kuruluşlarına ait şirketler, kendi mülkiyetlerinde veya tasarruflarında bulunan taşınmazlarıyla ilgili olarak; kamu kurum ve kuruluşları, vakıf, dernek veya bunların şirketlerine, gerçek veya tüzel kişilere; satış, kira, irtifak, takas, tahsis, devir ve benzeri her türlü tasarrufa yönelik işlemlerini, bakanlıklar ile bağlı, ilgili, ve ilişkili kamu kurum ve kuruluşlarında üst yönetici başkanlığında teşkil ettirilen komisyonlar vasıtasıyla yapacaklardır.
Söz konusu komisyonlarca izin başvuru ve sonuçları Ocak, Nisan, Temmuz ve Ekim aylarında Cumhurbaşkanlığına bildirilecektir." düzenlemesi mevcuttur.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME: