muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2024/2869, Karar No: 2024/6014, Tarih: 31.10.2024

. Böylece acilen alınacak tedbirler uygulamaya konulabilir. Alanda oluşabilecek rüzgar erozyonu, toprak işleme, yüzey örtüsünün korunması ve çimentolayıcı maddelerin yüzeye uygulanması ile kontrol edilebilir. Toprak yüzeyindeki bitki artıklarının rüzgâr erozyonunu kontrol etmesinin yanında, infiltrasyonu artırarak ve yüzey akışı azaltarak suyun korunmasına yardım ettiği bir başka gerçek olarak karşımıza çıkmaktadır. Rüzgar erozyon afeti ile başa çıkabilmek için, tahrip ettiğimiz bitki örtüsünü tamir etmek ve geri kazandırmak gerekir. Bu arada santralin (GES) yapımı sırasında oluşacak tozların bitkilere olan etkisine bakarsak; bitkilerin özellikle asimilasyon organları üzerine çöküp yapışan tozlar bu organların gaz alışverişini, yani solunum ve transpirasyonu engellemekte, dokuların ışık alımını azaltmakta böylece yaprakların fizyolojik aktivitelerini kısıtlayarak fotosentezi, dolayısı ile biyomas arttırımını azaltmaktadır. Vejetasyon üzerindeki bu tozlar yağışla toprağa geçtiğinde toprağın pH- derecesi ve diğer bazı özellikleri de değiştirecektir. O yüzden yapılacak çalışmada bu konuda da çok dikkatli hareket edip, bitkilerin mümkün olduğu kadar etkilenmemesine çalışılması gerekmektedir. ... İl Tarım ve Orman Müdürlüğü (Bitkisel Üretim ve Bitki Sağlığı Şube Müdürlüğü)'nün... tarihli ve E-... sayılı yazısına göre ... İli, ... İlçesi, ... Mahallesi, ... Mahallesi ve ... Mahallesi'inde bulunan menengiç ağaçlarına antepfıstığı aşılanan parseller ve alanın haritası ilgili olarak aşılama yapıldığı yıllarda İlçe Müdürlüğü tarafından kayıt altına alınmadığı belirtilmektedir. Alanda anıt ağaç niteliğinde tabiat varlıklarından antep fıstıkları bulunmaktadır. Antep fıstığı ağaçlarının bulundukları alanlar koruma altında olmayıp herhangi bir anıt ağaç tescili de bulunmamaktadır. Bu ağaçların yaşını belirlemek için bilimsel kriterler eşliğinde ağacın cinsi ve türü, konumu, gövde çapı, tepe çapı, boyu ve yıllık halka sayısı gibi ölçümler yapılması ve tescil için ivedilikle başvuru yapılıp bu ağaçların kanaatimce koruma altına alınması gerekir. Bitki toplulukları her canlı topluluğunda olduğu gibi statik değil, bilakis süreklilik arz eden bir dinamizm içerisindedir. Maki vejetasyonu flora ve fauna açısından tür çeşitliliği bakımından zengin bir formasyondur. O nedenle maki ve diğer çalı vejetasyon alanları ile ilgili karar verirken, bunların birçok yerde potansiyel orman olduğu göz önünde bulundurulmalı, ayrıca biyolojik çeşitlilik ve çok yönlü ekolojik dengeler göz önünde bulundurularak, başka arazi kullanım şekillerine dönüştürülmesinden kaçınılmalıdır. Tarım alanlarının çok verimli olmaması nedeniyle insanlar hayvancılığa yönelmişlerdir. Çalışılacak GES bölgesi nitelikli orman alanı içinde görülmüyor ancak raporumda makilik alanların ne kadar önemli bir vejetasyon olduğunu ve kaybedildiğinde neler olabileceğinden bahsettim. Sonuçta zaten verimli olmayan araziler tarla açma ve ağır otlatma nedeniyle büyük oranda tahrip edilmiştir

. Tarım alanlarının çok verimli olmaması nedeniyle insanlar hayvancılığa yönelmişlerdir. Çalışılacak GES bölgesi nitelikli orman alanı içinde görülmüyor ancak raporumda makilik alanların ne kadar önemli bir vejetasyon olduğunu ve kaybedildiğinde neler olabileceğinden bahsettim. Sonuçta zaten verimli olmayan araziler tarla açma ve ağır otlatma nedeniyle büyük oranda tahrip edilmiştir. Bu bölgelerdeki tahrip nedenlerine, yakın geçmişte bir de rüzgâr enerji santralleri eklenmiştir ve günümüzde hala faaliyet göstermektedirler. Dolayısıyla vejetasyonun doğal yapısı bazı yerlerde zaten bozulmuş, yapılacak olan GES (ki alanın büyüklüğü göz önünde tutulursa ) ile tahribatın boyutunun daha da artacak olmasıdır. Yukarıda belirttiğim nedenler bir araya getirilince her ne kadar ÇED Olumlu kararı varsa da kanaatimce santralin (GES) yapılacağı alanda bitki örtüsü açısından çok büyük zarar oluşacaktır... Çevre mevzuatı ve Çevre Mühendisliği disiplini çerçevesinde değerlendirme sonucu: Daha iyi yaşam koşullarına ulaşma isteği elektriğe duyulan ihtiyacı da arttırmaktadır. Enerji elde edilmesi amacıyla geleneksel fosil yakıtların yakılması, iklim değişikliği, küresel ısınma, hava kirliliği ve asit yağmurları gibi bir dizi çevre sorununa neden olmaktadır. Bu nedenle yenilenebilir enerji kaynaklarına yönelmek kaçınılmaz olmaktadır. Güneş santralleri; nükleer santraller, fosil yakıtlı, katı yakıtlı ve jeotermal kaynaklar göz önüne alındığında, en temiz enerji kaynaklarından biri olarak tanımlanmaktadır. İlk yatırım maliyetinin yüksek olmasına karşın işletilmesi sırasında düşük giderlerinin olması nedeniyle de önemli avantajlara sahip olan güneş enerji santralleri gelişen teknolojiyle daha yüksek verimlerde çalıştırılmaktadır. Ülkenin enerji ihtiyacının, sera gazı emisyonlarının azaltılması politikaları doğrultusunda güneş enerjisinden üretilmesinin kamu yararına uygun olduğu kanaatine varılmıştır... Ornitoloji disiplini çerçevesinde değerlendirme sonucu: 1. ÇED raporunda, ornitoloji izleme tarihlerinden söz edildiği halde memeli, sürüngen ve amfibiler ve kuşlar için hangi dönemlerde azizide bizzat izleme yapıldığı açıkça belirtilmemiştir. Bu bir eksikliktir. 2. Mahkemeye konu olan alanın ÇED raporunda memeli, sürüngen ve amfibiler ve kuşlar kısmında belirtildiğinden daha zengin olduğu düşünülmektedir 3. Bölgeye yapılacak olan GES panellerinin bölgenin yersel iklimi değiştirmesi öngörülmektedir. GES panellerinin kurulacağı bölgede vejeyasyon traşlanacak olup bu traşlama sonrasında bitkisizleştirilen bu bölgelerde yerleştirline paneller nedneiyle lokal olarak yersel hava sıcaklıkları 5-10 derece kadar artması beklenir. Artan bu sıcaklıklara bağlı olarak bölgede de sıcaklık artışı gözlenecektir. 4. Artan sıcaklık artışı bölgedeki atmosferik inversiyon tabakasının dikey olarak yükselmesine yol açacaktır

. GES panellerinin kurulacağı bölgede vejeyasyon traşlanacak olup bu traşlama sonrasında bitkisizleştirilen bu bölgelerde yerleştirline paneller nedneiyle lokal olarak yersel hava sıcaklıkları 5-10 derece kadar artması beklenir. Artan bu sıcaklıklara bağlı olarak bölgede de sıcaklık artışı gözlenecektir. 4. Artan sıcaklık artışı bölgedeki atmosferik inversiyon tabakasının dikey olarak yükselmesine yol açacaktır. İnversiyon tabakası yersel sıcaklıklara bağlı olarak dikey olarak yer değiştirilebilen bir tabaka olup, sıcaklık artışına bağlı olarak yükselir, sıcaklık düşüşüne bağlı olarak ise alçalan bir yapıdadır. İnversiyon tabakası atmosferde bir bölgedeki dikey hava hareketinin son bulduğu ve yerden yükselen nemin yoğunlaşarak bulut oluşturduğu tabakadır. İnversiyon tabakasının bir bölgede yere yakın olması yagmur ve çiğ oluşumu artırırken yüseklesi ise kuraklık yaratacak şekilde etki yapar. Yükselen inversiyon tabakası sonucu yerden buharlaşma sonucu amostere yükselen nem tabakası eskisine göre çok daha yükseklerde bulut oluşumuna neden olacaktır. Bulut tabanının tabanının yükseklerde oluşması, bulut içindeki nemin yoğunlaşarak tekrar yeryüzüne gelmesini engelleyecek ve bölgede yağış rejimi azaltarak çevredeki vejetasyon ve sulak alanlar da bundan olumsuz etkilenektir. İnversiyon tabakasının normalden daha yüksekte olması yağış haricinde sabahları oluşan kırağı ve çiğ gibi oluşumları da azaltacaktır. Azalan yağışın bölgedeki vejetasyonun kurumasına yol açarak var olan vejetasyonun da azalmasına yol açacağı öngörülmektedir. 5. Sonuç olarak bölgedeki yağış rejimini bu durumdan daha da olumsuz etkileyecek ve bölgedeki sulak alanlar, tarım ve hayvancılık ile doğal vejetasyon bundan ciddi zarar görecektir. Bu olumsuz süreçlerin bölgedeki Flora, Faunaya ve vejeyasyon ile su kaynaklarına da olumsuz etkiler yaratarak yersel yok oluşları tetiklemesi öngörülmektedir. 6. Mevcut ağaçlar yakından incelendiğinde, anıt ağaç niteliği taşıyan bireylerin varlığı önemlidir. 7. Faaliyet alanını da tüm bu yayılım alanı Quercus ithaburansis subsp. macrolepis (Anadolu palamut meşesi)’nin ülkemizdeki en iyi yayılım alanı olarak bilinmektedir. Bölgede bulunan bu potansiyelin değerlendirilmesi adına, Türkiye’nin ilk ve tek meşe palamudundan (kadehten) tanen üretim fabrikası Manisa'da kurulmuştur. Bu üretim ciddi zarar görecektir. 8. Yukarıda açıklanan somut nedenlerden dolayı verilen ÇED Olumlu Kararı UYGUN GÖRÜLMEMİŞTİR 9. Ayrıca Bölgeye kurulacak olan GES HEM BİYOÇEŞİTLİLİK HEM DE YEREL EKONOMİNİN CİDDİ ZARAR GÖRMESİNE YOL AÇACAK BİR TEHDİT NİTELİĞİNDE OLUP YAPILMASI ÖNERİLMEMEKTEDİR... Elektrik Mühendisliği disiplini çerçevesinde değerlendirme sonucu: Küresel ısınma ve sera gazı emisyonları tüm dünyanın en önemli sorunlarından biridir. Günümüzde toplumların rekabet gücünü artırması, ekonomilerini büyütmesi, yaşam kalitesini yükseltmesi, teknolojik gelişmişlik düzeyleri ile doğrudan ilişkilidir. Teknolojik gelişmeler yeterli, sürekli ve temiz enerji ile sağlanabilir

... Elektrik Mühendisliği disiplini çerçevesinde değerlendirme sonucu: Küresel ısınma ve sera gazı emisyonları tüm dünyanın en önemli sorunlarından biridir. Günümüzde toplumların rekabet gücünü artırması, ekonomilerini büyütmesi, yaşam kalitesini yükseltmesi, teknolojik gelişmişlik düzeyleri ile doğrudan ilişkilidir. Teknolojik gelişmeler yeterli, sürekli ve temiz enerji ile sağlanabilir. Fosil enerji kaynaklarının giderek azalması ve oluşturdukları çevresel etkiler, enerji arzında yenilenebilir enerji kaynaklarına yönelmeyi hızlandırmıştır. Bu enerji kaynakları içinde güneş enerjisi üretim sistemleri, kaynağının sürekliliği ve yenilenebilir olduğu için en temiz enerji kaynaklarından biri olarak çevre dostu olarak nitelendirilmektedir. İlk yatırım maliyetinin yüksek olmasına karşın işletilmesi sırasında düşük giderlerinin olması nedeniyle de önemli avantajlara sahip olan güneş enerji santralleri gelişen teknolojiyle daha yüksek verimlerde çalıştırılmaktadır. Yatırımı tamamlanan RES santrallere ilave edilecek ve yardımcı kaynak olarak güneş enerjisi kullanılarak yapılacak bir ek santral ile enerji üretimini sürdürülebilir hale getirebilmekte ve ilave bir yük getirmeden üretimde kapasiteyi arttırmaya katkı sağlamaktadır. Yukarıda açıklanan hususlar dahilinde Ülkemizin enerji ihtiyacının karşılanması politikaları doğrultusunda güneş enerjisinden elektrik üretilmesinin kamu yararı için uygun olduğu ve “ÇED RAPORU” için verilen OLUMLU kararın, Elektrik Mühendisliği açısından da uygun olduğu kanaatine varılmıştır... Maden Mühendisliği disiplini çerçevesinde değerlendirme sonucu: Yukarıda verilen açıklamalara bağlı olark maden mühendisliği disiplini açısından “ÇED RAPORU” için verilen OLUMLU kararının, uygun olduğu kanaatine varılmıştır... Arkeoloji disiplini çerçevesinde değerlendirme sonucu: ...Ancak, proje alanı içerisinde kalan ... Mahallesi...ve...parsellerde yerel doğal taşlarla gerçekleştirilmiş bir gölet ve su kuyusunun (Şekil 3.9.4), bunun da hemen güneybatı bölümünde bazı temel izleri ve seyrek de olsa 2863 sayılı yasa kapsamında taşınabilir kültür varlığı niteliğindeki pişmiştoprak pithos ve çatı kiremiti parçalarının varlığı yüzeyde tesit edilmiştir (Şekil 3.9.5). Gölet ve su kuyusu yapımında, bugün yapılan evlerle aynı malzeme olan doğal taşların yapıştırıcı malzeme kullanılmadan inşa edilmiş olmaları yapıların tarihlenmelerini zorlaştırmasına karşın, yüzeyde tespit edilen pithos ve çatı kiremidi parçalarının bu alandaki yapı kalıntılarının çok da geç döneme gitmediği kanaatini oluşturmakta olup, detaylı bir araştırma gerektirmektedir. Projenin ... ve ... Mahallleri sınırında kalan diğer alanlarında yapılan incelemelerde herhangi bir kültür varlığına rastlanmazken, ... Mahallesi sınırları içerisinde kalan proje alanında Alan 3, Alan 4 ve Alan 5 ile belirlenen bölgelerinde su kuyusu ve taş döşeli antik yolun (Şekil 3.9.6) varlığı belirlenmiş olup, bu alanların ... Numaralı Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun... tarih ve ..

. Projenin ... ve ... Mahallleri sınırında kalan diğer alanlarında yapılan incelemelerde herhangi bir kültür varlığına rastlanmazken, ... Mahallesi sınırları içerisinde kalan proje alanında Alan 3, Alan 4 ve Alan 5 ile belirlenen bölgelerinde su kuyusu ve taş döşeli antik yolun (Şekil 3.9.6) varlığı belirlenmiş olup, bu alanların ... Numaralı Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun... tarih ve ... sayılı kararıyla tescillendiği ve proje alanının dışında kaldığı anlaşılmıştır (Şekil 3.9.8). Bu alanda yapılan incelemede Alan 3 olarak tescillenen su kuyusunun kuzeybatısında, ... ada, ... parselin kuzey kısımlarında yoğun taş öbekleriyle karşılaşılmıştır (Şekil 3.9.7). İlk bakışta bu alana toplanmış gibi görünen taş öbeklerinin arasında toprak yüzeyinde yer yer takip edilen temellerin ve yüksek teraslamanın belirlenmesi (Şekil 3.9.8) bu taş öbeklerinin bu alanda yer alan ve olasılıkla antik yol olarak tescillenen yol ile aynı döneme ait yerleşime ait olduğu kanaatini uyandırmakta olup, Alan 4 olarak tescillenen antik yolun güzergahında yer alması ve aynı zamanda yüzeyde seyrek de olsa belirlenen 2863 sayılı yasa kapsamında taşınabilir kültür varlığı olarak tespit edilen pithos ve kiremit parçaları (Şekil 3.9.9) da bu görüşü desteklemektedir. Yapılan incelme sonrasında bu alanın proje sahası içerisinde kaldığı anlaşılmaktadır (Şekil 3.9.10). Benzer bir durum ... ada, ... parselin güney bölümünde de saptanmıştır (Şekil 3.9.10). Bu alandaki küçük bir sulama göletinin hemen güney ve doğusunda büyük boyutlu taşlardan oluşan temel izlerine rastlanmıştır (Şekil 3.9.11 ve 3.9.12). Yer mekan yaptığı da tespit edilen bu büyük boyutlu taşlardan oluşan temellerin oldukça büyük mekan oluşturduğu da görülmektedir, yine bu alanda yüzeyde belirlenen Hellenistik ve Roma dönemine ait çatı kiremidi ve pithos parçaları (Şekil 3.9.13) bu temellerin ait olduğu önemi de belirlemesi açısından önemlidir. Hellenistik döneme kadar geriye gittiği anlaşılan bu taşınmaz kültür varlığı niteliğindeki kalıntıların da proje alanı içerisinde kaldığı anlaşılmaktadır. 8 Proje alanının incelenmesi sonucunda ...  Nolu Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu'nun ... tarih ve ... sayılı kararıyla tescillenen su kuyuları ve antik yolun proje alanı dışarısında yer aldığı anlaşılmasına karşın, özellikle ... ve ... Mahalleleri sınırı içerisinde kalan proje alanında yapılan incelemelerde, tescillenmemiş 2863 sayılı Yasa kapsamında korunması gerekli kültür varlıkları belirlenmiştir. Bu saptamalar, proje alanının kültür varlıkları açısından yeterli inceleme yapılmadan ÇED Olumlu kararının verildiğini ortaya koymaktadır...

SONUÇ: Kapasitesi gereği ÇED raporu hazırlama yükümlüğü ve halkın katılımı toplantısı yapma yükümlülüğü bulunduğu ve bu yükümlülüklerin yerine getirilmiş olduğu,  İşletme sırasında hava kirletici kaynak bulunmadığı, inşaat aşamasında oluşacak tozun kütlesel emisyon değerinin eşik değerini aşmadığı için Hava Kirlenmesi Katkı Değerinin hesaplanmasını yükümlülüğü bulunmadığı, Ülkenin enerji ihtiyacının, sera gazı emisyonlarının azaltılması politikaları doğrultusunda güneş enerjisinden üretilmesinin kamu yararına uygun olduğu,  Dava konusu etkinlikle ilgili hazırlanan Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) raporunda söz konusu etkinliğin jeolojik ve hidrojeolojik açıdan saha gerçeklerine uygun olarak tanıtılmış olduğu, etkinlik alanı çevresinde sığ derinlikli doygun yeraltı suyu ile korunması gereken yüzey ve yeraltı su havzası bulunmadığı, alan ve yakın çevresinde yüzey suyu ve yeraltı suyu durumları ile alınması gereken önlemler ve, taahhütlerin belirtilerek ilgili kurumlardan olumlu görüşler alındığı, önlemlerin alınması ve belirtilen taahhütlere uyulması durumunda söz konusu etkinliğin çevreye jeolojik ve hidrojeolojik açıdan olumsuz etkisinin olmayacağı,  Yapılması planlanan Güneş Enerji Santralinin, kesinleşen orman kadastro sınırları dışında kaldığı ve ormancılık çalışmaları açısından sakıncası olmadığı, tesislerin bitişiğinde bulunan ve yoğun maki florası ile kaplı orman alanlarında, orman yangın riskinin artacağı nedeni ile tesis işletmeye geçmeden Orman Bölge Müdürlüğünün de onaylayacağı Yangın Eylem Planının hazırlanmasının uygun olacağı, ... 2 Nolu Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu'nun ...tarih ve ... sayılı kararı çerçevesinde tescillenen su kuyuları ve antik yolun proje alanı dışına çıkarıldığı, Heyelan alanları (aktif ve fosil heyelanlar) GES için risk teşkil eden afetler olarak görülmektedir. Dava konusu sahada gözlenen aktif bir heyelan bölgesi görülmediği..

. ANCAK: Davaya konu alanda antepfıstığı üretiliyor olması ve 3573 sayılı “ Zeytinciliğin Islahı ve Yabanilerinin Aşılattırılması Hakkındaki Kanun” ile antepfıstığı üretim alanlarının korunuyor olması,  davaya konu mahallelerin arazilerinin engebeli ve taşlı olması nedeniyle tarla tarımına uygun olmaması buna bağlı olarak temel geçim kaynağının hayvancılık ve antepfıstığı üretimi olması ve arazileri üzerinde GES tesis edilmesi durumunda üretim güçlerini önemli ölçüde kaybedecek olmaları,  Ulusal gıda arzında eksikliği çekilen et ve süt üretiminin bölgedeki devamı için gerek duyulan hayvancılık üretiminin temel girdisi olan yemin sağlandığı meraların GES tesisleri altında kalması ve bu durumun üretimde eksikliğe neden olacak olması, GES tesisleri için bölge veya ülke genelinde uygun alanların olmasına rağmen, GES tesis alanlarının tarla, mera ve fıstıklar ile örtüşüyor olması, enerji üretimi ile gıda üretiminin birinden vazgeçilecek şekilde plansız bir yer seçiminin yapılmış olması,  Davaya konu mahallelerin bulunduğu alanda çok sayıda rüzgar enerji santrallerinin zaten kurulmuş olması ve bu durumun ilave GES'ler ile olumsuz bir kümülatif etki yaratacağı ve halkın yaşam koşullarını ağırlaştıracak olması, bu durumun göç vb sosyal problemler yaratacak olması, toprak üzerindeki bitki türünün azalması, olası bir su ve rüzgar erozyonunun başlama tehlikesi, üst toprak çeşitli tohumları içermesinden dolayı arazide yeniden bitkilendirme çabalarının en gerekli bileşenlerinden birinin kaybına neden olması,  alanda oluşabilecek rüzgar erozyonu, toprak işleme, yüzey örtüsünün korunması ve çimentolayıcı maddelerin yüzeye uygulanması ile kontrol edilebileceği, rüzgar erozyonu ile başa çıkabilmek için tahrip ettiğimiz bitki örtüsünü tamir etmenin zor olması, Santralin (GES) yapımı sırasında oluşacak tozların bitkilere olan etkisine bakarsak; bitkilerin özellikle asimilasyon organları üzerine çöküp yapışan tozlar bu organların gaz alışverişini, yani solunum ve transpirasyonu engellemekte, dokuların ışık alımını azaltmakta böylece yaprakların fizyolojik aktivitelerini kısıtlayarak fotosentezi, dolayısı ile biyomas arttırımını azaltmakta olduğu, vejetasyon üzerindeki bu tozların yağışla toprağa geçtiğinde toprağın pH- derecesi ve diğer bazı özellikleri de değiştirecek olması, GES panellerinin kurulacağı bölgede vejeyasyon tıraşlanacak olup bu tıraşlama sonrasında bitkisizleştirilen bölgelerde yerleştirilen paneller nedeniyle lokal olarak yersel hava sıcaklıkları 5- 10 derece kadar artmasının beklendiği, artan bu sıcaklıklara bağlı olarak bölgede de sıcaklık artışı gözleneceği, mikroklimadaki değişikliklerin bölgede yağış rejimi azaltarak çevredeki vejetasyon ve sulak alanları bundan olumsuz etkileyeceği, mevcut ağaçlar yakından incelendiğinde, anıt ağaç niteliği taşıyan bireylerin bulunduğu, Hem biyoçeşitlilik hem de yerel ekonominin ciddi zarar görmesine yol açacak bir tehdit niteliğinde olduğu,  alanda antep fıstığı ağaçlarının bulundukları alanlar koruma altında

kadar artmasının beklendiği, artan bu sıcaklıklara bağlı olarak bölgede de sıcaklık artışı gözleneceği, mikroklimadaki değişikliklerin bölgede yağış rejimi azaltarak çevredeki vejetasyon ve sulak alanları bundan olumsuz etkileyeceği, mevcut ağaçlar yakından incelendiğinde, anıt ağaç niteliği taşıyan bireylerin bulunduğu, Hem biyoçeşitlilik hem de yerel ekonominin ciddi zarar görmesine yol açacak bir tehdit niteliğinde olduğu,  alanda antep fıstığı ağaçlarının bulundukları alanlar koruma altında olmayıp herhangi bir anıt ağaç tescili de bulunmamasına rağmen, ağaçların yaşını belirlemek için bilimsel kriterler eşliğinde ağacın cinsi ve türü, konumu, gövde çapı, tepe çapı, boyu ve yıllık halka sayısı gibi ölçümler yapılması ve tescil için ivedilikle başvuru yapılıp bu ağaçların koruma altına alınması,  maki ve diğer çalı vejetasyon alanları ile ilgili karar verilirken, bunların birçok yerde potansiyel orman olduğu göz önünde bulundurulmalı, ayrıca biyolojik çeşitlilik ve çok yönlü ekolojik dengeler göz önüne alınarak başka arazi kullanım şekillerine dönüştürülmesinden kaçınılması, özellikle proje alanının

... ve ... Mahalleleri sınırlarındaki bölümde henüz tescillenmemiş Hellenistik döneme kadar geriye giden 2863 sayılı Yasa kapsamında taşınmaz kültür varlıklarının bulunması nedenleriyle dava konusu Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca verilen ÇED Olumlu kararının; yukarıda yer alan açıklamalar bağlamında uygun olmadığı..'' yönünde tespit ve değerlendirmelere yer verildiği görülmektedir.

Dosyanın incelenmesinden; yeterli uzmanlığa haiz bilirkişiler tarafından yapılan inceleme ve değerlendirmeler sonucunda hazırlandığı görülmekte olan bilirkişi heyeti raporunun hükme esas alınabilecek nitelikte olduğu anlaşılmaktadır. Söz konusu raporlar incelendiğinde; davaya konu ÇED Olumlu kararının dayanağı olan Nihai ÇED Raporunun ziraat mühendisliği, arkeoloji, ornitoloji ve flora dışındaki hususlar açısından, 2872 sayılı Çevre Kanununa, bu Kanuna dayanılarak hazırlanan ÇED Yönetmeliği'ne ve üstün kamu yararı, yöre halkının bireysel menfaatleri ve sürdürülebilirlik yönünden uygun olduğu, belirtilen yönlerden davaya konu kararın iptalini gerektirir bir hususun bulunmadığı görülmekte olup, uyuşmazlık Dairemizce söz konusu raporda belirtilen ve ayrıca temyize konu iptal kararına dayanak alınan ziraat mühendisliği, arkeoloji, ornitoloji/fauna ve flora yönünden yapılan tespitler çerçevesinde değerlendirilecektir.
Uyuşmazlıkta; İdare Mahkemesince, her ne kadar Ziraat Mühendisi, Arkeolog, Ornitolog, Flora Uzmanı ve Orman Mühendisi bilirkişilerin tespitlerine itibar edilerek, davaya konu mahallelerin arazilerinin engebeli ve taşlı olması nedeniyle tarla tarımına uygun olmaması buna bağlı olarak temel geçim kaynağının hayvancılık ve antepfıstığı üretimi olduğu ve araziler üzerinde GES tesis edilmesi durumunda üretim güçlerinin önemli ölçüde etkileneceği, meraların GES tesisleri altında kalacağı, anıt ağaç niteliği taşıyan bireylerin bulunduğu, hem biyoçeşitliliğin hem de yerel ekonominin ciddi zarar görmesine yol açacağı, antep fıstığı ağaçlarının bulundukları alanların koruma altında olmadığı, maki ve diğer çalılardan oluşan bitki örtüsünün gelecekte orman olma olasılığının bulunduğu, proje alanında henüz tescillenmemiş taşınmaz kültür varlıklarının bulunduğu ve proje alanında kültür varlıkları açısından yeterli inceleme ve araştırma çalışmalarının yapılmadığı gerekçelerine yer verilmişse de, bu hususta karara dayanak alınan bilirkişi heyeti raporundaki tespitler incelendiğinde;