muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/13241, Karar No: 2024/3786, Tarih: 30.05.2024

Ayrıca; dava konusu taşınmazın kadim mera olup olmadığı yönünde yapılan araştırma da yetersizdir.

Şöyle ki; mahallinde yapılan keşifte komşu köyden seçilerek dinlenen mahalli bilirkişi beyanlarından; mahalli bilirkişilerin taşınmazın evveliyatını bilmedikleri, dava konusu taşınmazda köyün hayvanlarının otlatıldığına ilişkin beyanlarının da duyuma dayalı olduğu anlaşılmaktadır. İlk Derece Mahkemesi'nin gerekçesinde tevzi paftasında yer alan 27 nolu parselin dava konusu taşınmazı kapsadığı, dolayısıyla mera alanı içerisinde kaldığının teknik bilirkişi raporu ile de ortaya konulduğu belirtilmiştir. Fen Bilirkişilerine ait raporda kadastro paftası ile 1966 tarihli Toprak Tevzi paftasının çakıştırılmasından, çekişmeli 1899 parselin, Toprak Tevzinin 27 parseline isabet ettiği görülmektedir. Ancak; dosya içerisindeki tablendikatifin incelenmesinde, 27 parselin ... ve müşterekleri adına kayıtlı olduğunun belirtildiği, belirtmelik tutanağının incelenmesinde ise, 25 ila 31 parsellere 717 belirtmelik numarası verilerek, 1937 tahrir 801, 804 ve 805 numaralı vergi kayıtlarına istinaden çayır vasfıyla ... ve ... işgalinde gösterildiği, tutanak içeriğinde de; vergiye kayıtlı oldukları ve fakat sınırlarının sabit ve muayyen olmadığı ve bitişiklerindeki mera arazilerine doğru zaman zaman sahipleri tarafından genişletildikleri belirtilmiştir. 08.10.2019 tarihinde yapılan keşif sonrası alınan ziraat bilirkişi kurulu raporunda da netice itibariyle, dava konusu taşınmazın çayır vasfını önemli ölçüde kaybederek mera arazisine dönüştüğü kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

Hal böyle olunca, doğru sonuca ulaşılabilmesi için mahkemece öncelikle; dosya içerisinde bulunan, Komisyon kararına esas 18.02.1952 tarihli ve 111 sıra numaralı tapu kaydı tedavüllerinde kopukluk olduğu ve miktarı yazmadığından, bu tapu kaydının tesisinden itibaren tüm tedavülleri Tapu Müdürlüğü ve Tapu Arşiv Genel Müdürlüğünden getirtilmeli, ayrıca tespit tarihi olan 1977 yılından 15-20-25 yıl öncesine ait farklı dönemlerde çekilmiş en az üç adet stereoskopik hava fotoğrafı Harita Genel Müdürlüğünden tarihleri açıkça yazılmak suretiyle istenilerek dosyaya konulmalı; bundan sonra mahallinde, elverdiğince yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan, aynı köyde ve komşu köylerde ikamet eden şahıslar arasından seçilecek mahalli bilirkişiler ve taraf tanıkları ile öncekilerden farklı 3 kişilik ziraat mühendisi bilirkişi kurulu, jeodezi ve fotogrametri uzmanı bilirkişisi ve fen bilirkişisinin katılımıyla yeniden keşif yapılmalı ve keşifte, tespite esas 18.02

.02.1952 tarihli ve 111 sıra numaralı tapu kaydı ve 1937 tarih 804 tahrir sayılı vergi kaydı mevki ve hudutları tek tek okunarak yerel bilirkişiler yardımı ile zemine uygulanmalı, yerel bilirkişilerce bilinemeyen sınır yerleri bulunduğu takdirde bu konuda taraflara tanık dinletme olanağı sağlanmalı, yerel bilirkişi ve tanıklardan çekişmeli taşınmazın önceki ve şimdiki niteliği, ilk olarak kime ait olduğu, kimden kime ne zaman ve ne şekilde intikal ettiği, kim tarafından hangi tarihten beri ve hangi tasarruflarla zilyet edildiği, taşınmazın kadim mera olup olmadığı ve komşu mera parseli ile arasında doğal ya da yapay ayırıcı unsur bulunup bulunmadığı hususlarında maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, beyanlar arasında çelişki doğduğu takdirde gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle oluşan çelişkilerin giderilmesine çalışılmalı, bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsellerin tespit tutanakları ve dayanaklarıyla denetlenmeli; ziraat mühendislerinden oluşan bilirkişi kurulundan, çekişmeli taşınmazın evveliyatı ve halihazırdaki durumu itibariyle tarımsal niteliğini veya otu biçilmek suretiyle kullanılan çayır niteliğinde olup olmadığını, kamu orta malı niteliğinde mera vasfında olup olmadığını, meradan açılıp açılmadığını ve mera bütünlüğünü bozup bozmadığını belirten, çekişmeli taşınmaz ile mera parseli arasında doğal ya da yapay ayırıcı bir unsur bulunup bulunmadığını ve üzerindeki zilyetliğin sürdürülüş şeklini ve süresini duraksamasız şekilde ortaya koyan, komşu parsellerle karşılaştırmalı biçimde toprak yapısını, eğimini ve bitki desenini açıklayan, somut verilere ve bilimsel esaslara dayanan, önceki raporu da irdeler şekilde ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı, dava konusu taşınmaz ile çevresinin yakın plan ve panaromik fotoğrafları çektirilip, üzerine taşınmaz sınırlarının işaretlenilmesi istenilmeli; jeodezi ve fotogrametri uzmanı bilirkişiden, çekişmeli taşınmazın kadastro paftasındaki konumunun bilgisayar programı aracılığıyla hava fotoğraflarına aktarılması suretiyle, hava fotoğrafları üzerinde stereoskop aletiyle inceleme yaptırılarak, çekişmeli taşınmazın önceki ve şimdiki niteliğinin, kamu orta malı mera niteliğinde olup olmadığı, ekonomik amaca uygun olarak tarımsal faaliyette kullanılıp kullanılmadığı ve kullanımın hangi tarihten itibaren başladığı hususlarında ayrıntılı rapor düzenlemesi istenilmeli; fen bilirkişisine, tapu ve vergi kayıtlarında tarif edilen sınır yerleri, denetime elverir şekilde düzenleyeceği haritada ayrı ayrı işaret ettirilmeli, bundan sonra toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.

İlk Derece Mahkemesince belirtilen şekilde inceleme ve araştırma yapılmaksızın yazılı şekilde karar verilmiş olması isabetsiz olduğu gibi, kabule göre de; meraların özel mülkiyete konu olamayacağı, ancak sınırlandırılarak özel siciline kaydedileceği dikkate alınmaksızın taşınmazın mera vasfıyla ... adına sınırlandırılmasına karar verilmiş olması usul ve kanuna uygun bulunmadığından, hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Açıklanan sebeplerle;

Davacı Hazine vekili ve davalı ... mirasçısı ... vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile 6100 sayılı HMK'nın Geçici 3 üncü maddesi yollaması ile 1086 sayılı HUMK'un 428 inci maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin harcın istek halinde temyiz edene iadesine,

1086 sayılı Kanun'un 440/I maddesi gereğince Yargıtay ilamının tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

30.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/2010, Karar No: 2015/1974, Tarih: 04.02.2015

**17. Hukuk Dairesi         2015/2010 E.  ,  2015/1974 K.**

**"İçtihat Metni"**

Dairelerin iş bölümüne ilişkin Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulu'nun 19.01.2015 tarih ve 8 sayılı kararının 22.01.2015 tarih ve 29244 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe girmesi nedeniyle Adli Yargı kolu içinde yargı yerinin belirlenmesine ilişkin ihtilafların (merci tayini) incelenmesi görevi Yüksek 20. Hukuk Dairesine verilmiştir.

Bu nedenle dosyanın anılan Daire Başkanlığına GÖNDERİLMESİNE 04/02/2015 tarihinde karar verildi
Yargıtay — Esas No: 2013/7689, Karar No: 2013/13467, Tarih: 21.06.2013

**5. Hukuk Dairesi         2013/7689 E.  ,  2013/13467 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın Hazine adına tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, davalı vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın Hazine adına tescili istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Alınan raporlar hüküm kurmaya elverişli değildir. Şöyle ki;

1) Dava konusu taşınmaz kısmen tarım arazisi kısmen de kapama meyve bahçesi niteliğindedir. 4650 sayılı yasa ile değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 11/1-f maddesi gereğince, taşınmazın sulu tarım arazisi niteliğinde olan kısmına bulunduğu mevki ve şartlara göre olduğu gibi kullanılması halinde ekilebilecek ürün gelirine göre değer biçilmesi gerekir. Taşınmazda hangi ürünlerin ekilebileceği belirlenip dava tarihindeki net gelirlerine göre taşınmazın bu kısmının değerinin tespiti gerekirken, bölgenin genel bitki örtüsünün yonca olduğu gerekçesiyle taşınmaz üzerinde ekili bulunmayan tesis bitkisi niteliğindeki yonca gelirine göre değer biçilmesi,

2) Acele el koyma dosyasında ve bilirkişi raporlarında taşınmaz üzerindeki ağaçların yaşı, cinsi ve adedi farklı alındığından bu husustaki çelişki giderilip İlçe Tarım Müdürlüğünün 2012 değerlendirme yılına ait dekara verim miktarı ile üretim masrafları ve toptan kilogram satış fiyatları esas alınarak taşınmazın kapama karışık meyve bahçesi niteliğinde olan kısmındaki ağaçların net geliri bulunup buna kapitalizasyon faiz oranı uygulanmak suretiyle zeminde kapladıkları alanı metrekare birim bedelinin belirlenmesi gerekirken, 2011 yılı itibariyle denetlenmesi mümkün olmayacak şekilde ağaç adedine göre hesaplama yapan rapor esas alınarak hüküm kurulması,

3) Taşınmaz baraj gölü alanı olarak kamulaştırıldığından davalı üzerindeki tapusunun iptali ile 3402 sayılı Kadastro Kanununun 16/C maddesi uyarınca tapudan terkini yerine, Hazine adına tesciline karar verilmesi,

4) Hükme esas alınan bilirkişi raporunun acele el koyma dosyasındaki raporu düzenleyen bilirkişi kurulunca rapor düzenlenmesi,

3) Taşınmaz baraj gölü alanı olarak kamulaştırıldığından davalı üzerindeki tapusunun iptali ile 3402 sayılı Kadastro Kanununun 16/C maddesi uyarınca tapudan terkini yerine, Hazine adına tesciline karar verilmesi,

4) Hükme esas alınan bilirkişi raporunun acele el koyma dosyasındaki raporu düzenleyen bilirkişi kurulunca rapor düzenlenmesi,

5) Dava konusu taşınmazın acele el koyma kararından sonra davalı adına bankaya bloke edilen bedelin, tespit edilen kamulaştırma bedelinden mahsup edilmesi gerektiğinin düşünülmemesi ve 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine 6459 sayılı Yasanın 6. maddesi ile eklenen hüküm uyarınca, dava dört ay içinde sonuçlandırılamadığından, acele el koyma kararından sonra davalı adına bankaya bloke edilen miktarın tespit edilen kamulaştırma bedelinden mahsubundan sonra kalan fark bedele 14.07.2012 tarihinden itibaren faiz yürütülmemiş olması,

Doğru görülmemiştir.

Davalı vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U....nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere 21.06.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/2181, Karar No: 2018/8167, Tarih: 01.06.2018

**17. Ceza Dairesi         2017/2181 E.  ,  2018/8167 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇLAR : Hırsızlık, konut dokunulmazlığının ihlali, mala zarar verme

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararların niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü:

1)Suça sürüklenen çocuk hakkında mala zarar verme suçundan kurulan mahkumiyet hükmüne yönelik suça sürüklenen çocuk müdafiinin temyiz isteminin incelenmesinde;

Mala zarar verme suçundan doğrudan hükmolunan adli para cezasının miktar ve türüne göre; 14.04.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6217 sayılı Yasa'nın 26. maddesi ile 5320 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkındaki Kanun'a eklenen geçici 2. maddesi gereğince doğrudan hükmolunan 3000 TL dahil adli para cezasına mahkumiyet hükümlerinin temyizi mümkün olmadığından, suça sürüklenen çocuk ... müdafiinin temyiz isteminin 1412 sayılı CMUK'nun 317. maddesi uyarınca REDDİNE,

2)Suça sürüklenen çocuk hakkında konut dokunulmazlığının ihlali suçundan kurulan mahkumiyet hükmüne yönelik suça sürüklenen çocuk müdafiinin temyiz isteminin incelenmesinde;

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve hâkimin takdirine göre, suça sürüklenen çocuk ... müdafiinin temyiz nedenleri yerinde görülmemiş olduğundan reddiyle, usûl ve kanuna uygun bulunan hükmün, tebliğnameye uygun olarak ONANMASINA,

3)Suça sürüklenen çocuk hakkında hırsızlık suçundan kurulan mahkumiyet hükmüne yönelik suça sürüklenen çocuk müdafii ve o yer Cumhuriyet Savcısı'nın temyiz istemlerinin incelenmesinde;

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve hakimin takdirine göre; suçun suça sürüklenen çocuk tarafından işlendiğini kabulde ve nitelendirmede usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmış, diğer temyiz nedenleri de yerinde görülmemiştir.

Ancak;

1-Suça sürüklenen çocuğun katılana ait ikamet içerisinden bir adet güğümü çalarak kaçma eyleminde suçun tamamlandığı gözetilmeksizin 5237 sayılı TCK'nın 35. maddesindeki suça teşebbüs hükümlerine göre indirim yapılarak eksik ceza tayini,

Ancak;

1-Suça sürüklenen çocuğun katılana ait ikamet içerisinden bir adet güğümü çalarak kaçma eyleminde suçun tamamlandığı gözetilmeksizin 5237 sayılı TCK'nın 35. maddesindeki suça teşebbüs hükümlerine göre indirim yapılarak eksik ceza tayini,

2-5237 sayılı TCK'nın 61/1. maddesine göre malın değerinin az ya da çok olması, cezanın temel cezanın belirlenmesinde alt sınırdan uzaklaşmak için bir kriter olup, hırsızlık suçuna konu malın değerinin az olmasının TCK'nın 145. maddesinde ayrı olarak düzenlenmesi, kanun koyucunun hırsızlık suçunda malın değerinin az olmasına verdiği önemi göstermektedir. Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 15.12.2009 gün ve 6/242-291 sayılı içtihadında belirtildiği üzere, "...daha çoğunu alabilme olanağı varken yalnızca gereksinimi kadar ve değer olarak az olan şeyi alma" görüşünün, TCK'nın 145. madde uygulamasında bütünüyle reddedilmesi mümkün değil ise de, maddenin yalnızca bu tanımlamayla sınırlandırılması da olanaklı değildir. 145. maddenin gerek ilk şekli, gerekse değiştirilmiş biçimi; ortak tanımlama ile, hırsızlık suçunun konusunu oluşturan değerin az olmasını temel almaktadır. TCK'nın 145. maddesine göre, faile verilen cezada indirim yapılabilmesi için malın değerinin az olması yeterli olup, hâkim indirim oranını TCK'nın 3. maddesinde öngörüldüğü üzere “İşlenilen fiilin ağırlığıyla orantılı” olacak şekilde saptamalıdır. Değer azlığı nedeniyle ceza vermekten vazgeçme kararı verilecek ise; malın değerinin azlığı yanında “Suçun işleniş şekli ve özellikleri” de dikkate alınmalıdır. TCK'nın 145. maddesinin uygulanmasında hâkime takdir hakkı tanınmış olup, hâkim takdir hakkını kullanırken keyfiliğe kaçmadan, her somut olaya uygun, yasal ve yeterli gerekçe göstermek suretiyle uygulama yapmalıdır.

Somut olayda ise; suça sürüklenen çocuğun ikamet içerisinden bir adet bakır güğüm çaldığı, müracaat ve görgü tespit tutanağında maddi zararın 20 TL olarak belirtildiği ancak müştekinin alınan beyanında ise maddi zararının 150 TL olarak belirtilmesi karşısında suça konu bakır güğümün takdir kıymeti yaptırılarak gerekiyorsa müşteki de dinlenerek suça sürüklenen çocuk hakkında 5237 sayılı TCK'nın 145. maddesinin uygulanıp uygulanmayacağı hususunun tartışılması gerektiğinin gözetilememesi

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuk ... müdafii ile o yer Cumhuriyet Savcısı'nın temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenlerle tebliğnameye uygun olarak BOZULMASINA, 01.06.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/5448, Karar No: 2018/11171, Tarih: 30.10.2018

**7. Ceza Dairesi         2018/5448 E.  ,  2018/11171 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 4733 sayılı Kanuna muhalefet

HÜKÜM : Beraat, müsadere

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

... vekilinin 21/05/2015 tarihli temyiz dilekçesi kapsamının 4733 sayılı Kanuna muhalefet suçundan verilen hükme yönelik olduğu;

5271 sayılı CMK’nun 260/1. maddesi gereğince katılan sıfatını alabilecek surette suçtan zarar görmüş bulunan Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumunun hükmü temyize hakkı bulunduğu gözetilerek yapılan incelemede;

Sanık ...'in savunmasında içkilerin kaçak olmadığını, suçlamaları kabul etmediğini belirttiği ve dava konusu içkilere ilişkin olarak... Gıda Tic. tarafından düzenlenmiş 12/07/2010 tarihli 140419 nolu ve 06/07/2009 tarihli faturaların ibraz edilmesi karşısında ibraz edilen fatura ile ilgili olarak düzenleyici firma yetkilisinin beyanının alınması, faturanın olayda yakalanan içkilere uygunluk arz edip etmediğinin, firma defterlerinde kayıtlı olup olmadığının tespiti ile ithale kadar inilmek suretiyle zincirleme menşei araştırmasının tamamlanması, ilgili Gümrük İdaresi'nden gümrük giriş beyannameleri tüm ekleriyle birlikte getirtilip, dava konusu tüm belgeler konusunda uzman bilirkişiye tevdii edilerek cins, miktar, menşei ve sair özellikleri itibariyle ayniyet tespiti yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde eksik inceleme ile hüküm tesisi,

Ayrıca dosya kapsamına göre, mahkemece ele geçirilen içkilerin sahte (fason) üretilmiş içkiler olduğu, fakat içkiler üzerindeki bandrollerinin yasal olduğu kabul edilerek hüküm kurulması

Yasaya aykırı, ... vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden hükmün 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 30.10.2018 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/5835, Karar No: 2014/25505, Tarih: 15.09.2014

**13. Ceza Dairesi         2014/5835 E.  ,  2014/25505 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek, gereği düşünüldü:

Mağdura ait kapıları kilitli sokak üzerinde park halinde bırakılan aracı çaldığı anlaşılan suça sürüklenen çocuğun eyleminin TCK'nın 142/1. maddesinin (b) bendine uyduğu gözetilmeyerek aynı maddenin (e) bendi ile hakkında hüküm kurulması, sonuca etkili görülmediğinden; hırsızlık suçuna konu eşyanın önem ve değeri, meydana gelen zararın ağırlığı dikkate alınarak TCK'nın 61. maddesi uyarınca temel ceza belirlenirken alt sınırdan hüküm kurulması ise aleyhe temyiz olmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve hâkimin takdirine göre suça sürüklenen çocuk ... müdafiinin temyiz itirazları yerinde görülmemiş olduğundan reddiyle, eleştiri dışında usul ve kanuna uygun bulunan hükmün tebliğnameye uygun olarak ONANMASINA, 15.09.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/13597, Karar No: 2016/7845, Tarih: 03.05.2016

**21. Hukuk Dairesi         2015/13597 E.  ,  2016/7845 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

2-... Vek. Av. ...

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 01.11.1996-19.08.2012 tarihleri arasında çalıştığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalılar vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Dava, davacının davalı işverene ait işyerinde 01/11/1996 - 19/08/2012 tarihleri arasında çalıştığının tespitine karar verilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile yazılı şekilde karar verilmiştir.

Öncelikle belirtilmelidir ki, 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun Geçici 7. maddesinde yer alan “Bu Kanunun yürürlük tarihine kadar 17/07/1964 tarihli ve 506 sayılı, 02/09/1971 tarihli ve 1479 sayılı, 17/10/1983 tarihli ve 2925 sayılı, bu Kanunla mülga 17/10/1983 tarihli ve 2926 sayılı, 08/06/1949 tarihli ve 5434 sayılı Kanunlar ile 17/07/1964 tarihli ve 506 sayılı Kanunun geçici 20'nci maddesine göre sandıklara tabi sigortalılık başlangıçları ile hizmet süreleri, fiilî hizmet süresi zammı, itibarî hizmet süreleri, borçlandırılan ve ihya edilen süreler ve sigortalılık süreleri tabi oldukları kanun hükümlerine göre değerlendirilir.” hükmü uyarınca, davanın yasal dayanağı mülga 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu’nun 3, 79 ve 108. maddeleridir.

506 sayılı Kanun’un 2'nci maddesine göre sigortalılık niteliği, hizmet akdinin kurulması ve 6'ncı madde gereğince çalışmaya başlanması ile edinilir. Aynı Kanun’un “Sigortalı Sayılmayanlar” başlıklı 3/II-B maddesinde; “Özel kanunda tarifi ve nitelikleri belirtilen çıraklar hakkında, çıraklık devresi sayılan süre içinde analık, malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları ile bu Kanunun 35'inci maddesi hükümleri uygulanmaz.” hükmü öngörülmüştür.

Atıf yapılan ve dava konusu dönemde yürürlükte bulunan özel kanun olan 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu'nun 3. maddesi, çırağı; “çıraklık sözleşmesi esaslarına göre bir meslek alanında mesleğin gerektirdiği bilgi, beceri ve iş alışkanlıklarını iş içerisinde geliştirilen kişi” olarak tanımlanmıştır.

Anılan Kanun'un “Çıraklık Şartları” başlıklı 10'uncu maddesine göre çırak olabilmek için,

a)14 yaşını doldurmuş, 19 yaşından gün almamış olmak. (Bu bentte yer alan "onüç yaşını" ibaresi, 16/8/1997 tarih ve 4306 sayılı Kanunun 6 ncı maddesiyle "ondört yaşını" olarak değiştirilmiştir.)

b)En az ilköğretim okulu mezunu olmak.

c)Bünyesi ve sağlık durumu gireceği mesleğin gerektirdiği işleri yapmaya uygun olmak gerekmektedir.