muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2024/2146, Karar No: 2024/4462, Tarih: 04.07.2024

"İçtihat Metni"
               T.C.
D A N I Ş T A Y
 DÖRDÜNCÜ DAİRE  
Esas     No : 2024/2146
Karar	No : 2024/4462      
TEMYİZ EDEN (DAVALI)             : … Bakanlığı
VEKİLİ	: Hukuk Müşaviri …
KARŞI TARAF (DAVACI)	: …Belediye Başkanlığı 
VEKİLİ	: Av. …
İSTEMİN KONUSU	: …Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesinin  …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
TETKİK HÂKİMİ	: …
DÜŞÜNCESİ	: Uyuşmazlığın 2577 İdari Yargılama Usulü Kanununun 46. maddesinde sayılan temyiz edilebilir davalardan olmadığı anlaşıldığından, temyiz isteminin incelenmeksizin reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir. 
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, davalı idarenin yürütmenin durdurulması talebi incelenmeksizin, işin gereği görüşüldü:
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Temyiz" başlıklı 46. maddesinde; "Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemelerinin aşağıda sayılan davalar hakkında verdikleri kararlar, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi Danıştayda, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebilir:
	a) Düzenleyici işlemlere karşı açılan iptal davaları. 
	b) Konusu yüz bin Türk lirasını aşan vergi davaları, tam yargı davaları ve idari işlemler hakkında açılan davalar.
	c) Belli bir meslekten, kamu görevinden veya öğrencilik statüsünden çıkarılma sonucunu doğuran işlemlere karşı açılan iptal davaları.
	d) Belli bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlemlere karşı açılan iptal davaları.
	e) Müşterek kararnameyle yapılan atama, naklen atama ve görevden alma işlemleri ile daire başkanı ve daha üst düzey kamu görevlilerinin atama, naklen atama ve görevden alma işlemleri hakkında açılan iptal davaları.
	f)  İmar planları, parselasyon işlemlerinden kaynaklanan davalar.
	g) Tabiat Varlıklarını Koruma Merkez Komisyonu ve Kültür Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulunca itiraz üzerine verilen kararlar ile 18/11/1983 tarihli ve 2960 sayılı Boğaziçi Kanununun uygulanmasından doğan davalar.
	h) Maden, taşocakları, orman, jeotermal kaynaklar ve doğal mineralli sular ile ilgili mevzuatın uygulanmasına ilişkin işlemlere karşı açılan davalar.
	ı) Ülke çapında uygulanan öğrenim ya da bir meslek veya sanatın icrası veyahut kamu hizmetine giriş amacıyla yapılan sınavlar hakkında açılan davalar.
	i) Liman, kruvaziyer limanı, yat limanı, marina, iskele, rıhtım, akaryakıt ve sıvılaştırılmış petrol gazı boru hattı gibi kıyı tesislerine işletme izni verilmesine ilişkin mevzuatın uygulanmasından doğan davalar.

ı) Ülke çapında uygulanan öğrenim ya da bir meslek veya sanatın icrası veyahut kamu hizmetine giriş amacıyla yapılan sınavlar hakkında açılan davalar.
	i) Liman, kruvaziyer limanı, yat limanı, marina, iskele, rıhtım, akaryakıt ve sıvılaştırılmış petrol gazı boru hattı gibi kıyı tesislerine işletme izni verilmesine ilişkin mevzuatın uygulanmasından doğan davalar.
	j) 8/6/1994 tarihli ve 3996 sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanunun uygulanmasından ve 16/7/1997 tarihli ve 4283 sayılı Yap-İşlet Modeli ile Elektrik Enerjisi Üretim Tesislerinin Kurulması ve İşletilmesi ile Enerji Satışının Düzenlenmesi Hakkında Kanunun uygulanmasından doğan davalar.
	k) 6/6/1985 tarihli ve 3218 sayılı Serbest Bölgeler Kanununun uygulanmasından doğan davalar.
	l) 3/7/2005 tarihli ve 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanununun uygulanmasından doğan davalar.
	m) Düzenleyici ve denetleyici kurullar tarafından görevli oldukları piyasa veya sektörle ilgili olarak alınan kararlara karşı açılan davalar." hükümlerine yer verilmiştir.
	HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
	Yukarıda anılan mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden; 2577 sayılı Kanun'un 46. maddesinde yer almayan davalar hakkında idare mahkemelerince verilen kararlara karşı yapılan istinaf başvurusu üzerine bölge idare mahkemelerince verilen kararların kesin olduğu, dolayısıyla, bu kararların temyiz istemine konu edilemeyeceği sonucuna ulaşılmaktadır.
	   Dosyanın incelenmesinden; davanın, 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun uyarınca "Rezerv Yapı Alanı" olarak belirlenmesine ilişkin Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının …tarih ve …sayılı işleminin İzmir İli, Buca İlçesi, …Mahallesindeki taşınmazlara ilişkin kısmının iptali istemiyle açıldığı, iptali istenen işlemin 2577 İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesinde sayılan temyiz edilebilir uyuşmazlıklar arasında yer almadığı anlaşılmıştır. 
Bu durumda; temyiz istemine konu kararın 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesinde tahdidi olarak sayılan davalar arasında yer almadığı, istinaf incelemesi sonucu Bölge İdare Mahkemesinin temyiz yolu açık olmayan "kesin" kararlarından olduğu anlaşıldığından, temyiz isteminin incelenmesine yasal olanak bulunmamaktadır.
Öte yandan, temyiz istemine konu Bölge İdare Mahkemesi kararının hüküm fıkrasında, temyiz yolunun açık olduğu belirtilmiş ise de, bu durumun kanunen temyiz yolu öngörülmeyen davalarda ilgilisine temyiz hakkı vermeyeceği açıktır.
KARAR SONUCU	:
            Açıklanan nedenlerle;
1. TEMYİZ İSTEMİNİN İNCELENMEKSİZİN REDDİNE,
2. Temyiz posta giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliği ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın  …İdare Mahkemesine gönderilmesine, 04/07/2024 tarihinde, oybirliğiyle kesin olarak karar verildi
Danıştay — Esas No: 2024/1821, Karar No: 2024/4460, Tarih: 04.07.2024

"İçtihat Metni"
               T.C.
D A N I Ş T A Y
 DÖRDÜNCÜ DAİRE  
Esas     No : 2024/1821
Karar	No : 2024/4460
TEMYİZ EDENLER	: 1- (DAVACI) …- …Unlu Mamuller Gıda Temizlik İnşaat Tekstil Turizm Ev Gerç. Paz. Taş. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti.
VEKİLİ	: Av. …
		 2- (DAVALI) …Belediye Başkanlığı 
VEKİLİ	: Av. …
İSTEMİN KONUSU	: …Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesinin   …tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. 
YARGILAMA SÜRECİ	:
Dava konusu istem: Hatay İli, İskenderun İlçesi, …Mahallesi, …Bulvarı üzerinde 3621 sayılı Kanun kapsamında doldurma yoluyla elde edilen alandaki ... adlı yerin işletmecisi olan davacı tarafından ruhsatsız olarak inşaat yaptığı gerekçesiyle, 775 sayılı Kanunun 18. maddesi uyarınca yapının 07/03/2019 tarihinde yıkılması aksi halde 08/03/2019 tarihinde belediyelerince yıkılarak %20 fazla masraf tahsil edileceğine dair …tarihli ve …sayılı İskenderun Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğü işleminin iptali ile 08/03/2019 tarihinde yıkılan yapı için yapılan imalat bedeli olarak 190.000,00 TL, kafeteryanın işletilmemesinden kaynaklı olarak da 10.000,00 TL olmak üzere fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla toplam 200.000,00 TL maddi tazminatın yasal faiziyle birlikte tazmini istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:  …İdare Mahkemesince verilen …tarih ve E:…,  K:…sayılı kararda; dava konusu yapının 775 sayılı Kanunun 18.maddesi kapsamında yıkılmasına yönelik işlem yönünden, uyuşmazlık konusu olayda, yıkıma konu yapı niteliğindeki unsurların kıyı kenar çizgisi ile kara arasında kalan yani 3621 sayılı Kanuna göre sahil olarak tanımlanan alanda bulunması karşısında Kıyı Kanununun 14. maddesine istinaden 3194 sayılı İmar Kanununa göre işlem tesis edilmesi gerekirken, 775 sayılı Gecekondu Kanununun 18. maddesi uyarınca tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş, yapının yıkılması üzerine davacının yapı için harcamış olduğu imalat bedelleri karşılığı 190.000,00 TL maddi tazminatın tazmini istemi yönünden, dava konusu işlemle yıkımına karar verilen yapının 3621 sayılı Kanun kapsamında dolgu yoluyla elde edilen alanda kaldığının açık olduğu, dolgu yoluyla elde edilecek alanlarda yapılacak yapıların 3621 sayılı Kanun ile bu Kanuna dayanılarak yayınlanan Yönetmelikte açık bir şekilde belirtildiği, bu alanlarda yapı yapılmadan ve yapı ruhsatı düzenlenmeden önce mutlaka ilgili bakanlıktan izin alınması gerektiği hususları göz önüne alındığında, tazminat istemine konu yapının …Sulh Hukuk Mahkemesinin …değişik iş nolu dosyasından alınan bilirkişi raporunda yer verilen tespitlere göre sökülebilir ve takılabilir yapı niteliğinde yapılmadığı, Hatay İl Çevre ve Şehircilik Müdürlüğü birimlerince yerinde yapılan denetimde "...yapının yaklaşık 125 m2'lik  briket tuğladan sökülebilir takılabilir olmayan kapalı alan olarak ve ön tarafında ise 300 m2'lik çelik konstrüksiyondan sundurmanın yapıldığı" tespitinin bulunduğu, idarece projeye onay verilirken yapının 3621 sayılı Kanunun 6. maddesi ile Yönetmeliğin 14. maddesine uygun olarak yapılması şartıyla onay verildiği anlaşıldığından, zaten yapının yıkılması gerektiği, Mahkememizce de yıkıma ilişkin işlemin usulden iptal edildiği, idarece sonradan İmar Kanunundaki usule uyularak yapının yıkılması yönünden karar alınabileceği ve projeye onay verilmesine ilişkin yanlışlık ve aykırılığın, davalı idarece hizmetin iyi kurulmadığını, düzenli işlemediğini gösterecek derecede ağır ve belirgin olmadığı da dikkate alındığında, yapının yıkılması nedeniyle davacının yapıyı yapmak için ödediği imalat bedellerinin tazminine karar verilmesine hukuken imkan bulunmadığı gerekçesiyle, kira sözleşmesi ile davacı şirkete kiralanan kafenin işletilmemesi nedeniyle 10.000,00 TL tazminat istemi yönünden ise, yapının 3621 sayılı Kanunun 6. maddesinde ve Yönetmeliğin 14

.000,00 TL tazminat istemi yönünden ise, yapının 3621 sayılı Kanunun 6. maddesinde ve Yönetmeliğin 14. maddesinde belirtilen yapı niteliğinde olmadığı, her halükarda yıkılması gerektiği, tazmin istemine konu edilen zararın daha çok davacı şirket ile davalı idare arasında imzalanan kira sözleşmesinin usulüne uygun şekilde ifa edilmemesinden kaynaklandığı, bir nevi ifa imkansızlığının meydan geldiği, bu yöndeki istemin adli yargıda açılacak bir davaya konu edilmesinin mümkün olduğu gerekçesiyle, tazminat istemlerinin reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusunun reddine dair …Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının, Danıştay Altıncı Dairesinin 09/11/2022 tarih ve E:2022/1531, K:2022/9355 sayılı kararıyla yıkım işlemine ilişkin kısmının onanması, tazminata ilişkin kısmının ise; yapının ruhsatsız olması nedeniyle yıkıldığı dikkate alındığında, salt yıkım işlemindeki usule aykırılıktan bahisle yapı imalat bedeli ile işyerinin işletilememesinden kaynaklı zararın tazminine hukuken olanak bulunmadığı, ancak ruhsatsız yapının İmar Kanununun 32. maddesi hükmünde öngörülen usule göre yıkılması gerekirken 775 sayılı Kanunun 18. maddesi hükmü uygulanmak suretiyle yıkılmasıyla nedeniyle, davacıya yapısını yıkma ve enkazını alma hakkı tanınmadığı dikkate alındığında, yıkılan yapının enkazının davacının uhdesinde kalıp kalmadığının araştırılarak, enkazın davacının uhdesinde kalmadığının tespit edilmesi durumunda, enkaz bedelinin belirlenerek davacıya tazminat olarak ödenmesi gerektiği gerekçesiyle bozulması üzerine, bozma kararına uyularak yapılan yargılama sonucu temyize konu kararda; yapı bedeline yönelik istenen tazminat yönünden, davacı tarafından mevcut yapının yıkılarak kira şartnamesine, kira sözleşmesine ve kıyı mevzuatına aykırı olarak kıyıda yapılamayacak izinsiz ve ruhsatsız yeni yapılar yapıldığının sabit olduğu,  her ne kadar davalı belediyece kıyı mevzuatına uyulması kaydıyla yapının tadilat projesi onaylanmış ve sonrasında da hatalı yıkım kararı uygulamış ise de, bu durumun davacıya söz konusu yapıların yapı bedelinin ödenmesi sonucunu doğurmayacağı, ancak hatalı yıkım usulünün işletilmesi nedeniyle şayet yapının enkazı davacı tarafından alınmamış ise bunun bedelinin davalı idarece ödenmesi gerektiğinden, bu durumun araştırılması yolunda Mahkemece değişik tarihlerde taraflara yönelik yapılan ara kararlarımız üzerine gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden yapının enkazının davacı tarafından alınmış olduğuna dair somut ve kesin bir bilgiye ulaşılamadığı, emsal Danıştay kararları uyarınca dava dosyasında yer alan İskenderun Sulh Hukuk Mahkemesinin 2019/8 Değişik İş sayılı kararına göre 430.280,00 TL olarak tespit edilen yapı bedelinin %10'una tekabül eden 43.028,00 TL'nin enkaz bedeli olarak davacıya ödenmesi gerektiği sonucuna varıldığı, işyerinin işletilememesinden kaynaklı istenen tazminat yönünden ise; uyuşmazlığa konu yapının ruhsatsız olması nedeniyle yıkıldığı dikkate alındığında, salt yıkım işlemindeki usule aykırılıktan bahisle işyerinin işletilememesinden kaynaklı zararın tazminine hukuken olanak bulunmadığı belirtilerek, davacının istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile …İdare Mahkemesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararı kısmen kaldırılarak, davalı idare tarafından 43,028,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesine, yapı bedeline ilişkin kalan 146.972,00 TL'lik tazminat istemi ile işyerinin işletilmesinden kaynaklı olarak talep edilen 10

.972,00 TL'lik tazminat istemi ile işyerinin işletilmesinden kaynaklı olarak talep edilen 10.000,00 TL'lik tazminat istemi yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI	 : Davacı tarafından; enkaz bedelinin hesaplanandan daha fazla olduğu, yeniden hesaplanması gerektiği belirtilerek, davanın reddine ilişkin kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmüştür.
Davalı idare tarafından ise; alınan kararın ve yapılan yıkım işleminin hukuka uygun olduğu iddia edilerek, temyize konu kararın aleyhe olan kısımlarının bozulması gerektiği ileri sürülmüştür.
SAVUNMALARIN ÖZETİ	: Davacı ve davalı idare tarafından, karşı tarafın temyiz istemine karşı savunma verilmemiştir. 
TETKİK HÂKİMİ	: …
DÜŞÜNCESİ	: Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE	: 
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU	:
            Açıklanan nedenlerle;
1.	Temyiz istemlerinin reddine,
2.	Temyize konu …Bölge İdare Mahkemesi …İdare Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının ONANMASINA, 
3.	Temyiz giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına,
4.	2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın anılan İdare Mahkemesine gönderilmesine, 04/07/2024 tarihinde, oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2024/1831, Karar No: 2024/3876, Tarih: 04.07.2024

"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas   No : 2024/1831
Karar No : 2024/3876
 
TEMYİZ EDEN (DAVALI)	: ...Vergi Dairesi Başkanlığı-...
VEKİLİ                                          : Av. ...
 
KARŞI TARAF (DAVACI)	: ...
VEKİLİ	: Av....
İSTEMİN KONUSU           : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
 
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Serbest muhasebeci mali müşavir olan davacı adına muhasebecilik hizmeti sunduğu ... İnşaat Otomotiv Lojistik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin vergi borçları nedeniyle müteselsil sorumlu sıfatıyla düzenlenen... tarih ve ... sayılı ödeme emrinin iptali istemine ilişkindir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Danıştay Dördüncü Dairesince, yetkili vergi dairesince düzenlenen ödeme emrinin iptali istemiyle açılan davada işin esasının incelenmesi gerektiği gerekçesiyle verilen bozma kararına uyularak dosyanın yeniden incelenmesi suretiyle, davacı hakkında düzenlenen sorumluluk raporunun incelenmesinden, dava konusu ödeme emri içeriği borcun, beyannamelerde yer alan bilgilerin, defter kayıtlarına ve bu kayıtların dayanağını oluşturan belgelere uygun olmadığı yönündeki tespitlerden kaynaklanmadığı, muhasebecilik hizmeti sunulan mükellefin sahte fatura düzenleyerek komisyon geliri elde ettiğinden bahisle yapılan tarhiyata dayandığı anlaşıldığından, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 227. maddesinde belirtilen müteselsil sorumluluk kapsamında değerlendirilemeyecek tespitlerden hareketle düzenlenen dava konusu ödeme emrinde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle; Vergi Mahkemesince dava konusu ödeme emri içeriği kamu alacaklarının asıl borçludan veya davacıdan takip ve tahsilinde asıl borçlunun bağlı olduğu Maltepe Vergi Dairesi Müdürlüğünün yetkili olması karşısında, davacının bağlı olduğu Mithatpaşa Vergi Dairesi Müdürlüğünce düzenlenen ödeme emrinde yetki yönünden hukuka uygunluk bulunmadığından, davanın kabulü, ödeme emrinin iptali yolunda verilen karara karşı davalı tarafından yapılan istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacının mükellefin sahte fatura düzenlediğini başından beri bildiği ve buna rağmen beyannamelerini vermeye devam ettiği, böylece mükellefin fiiline iştirak ettiği, öte yandan mesleğinin yasal gereklerine de uymadığı, bu nedenlerle müteselsilen sorumlu tutulmasında hukuka aykırılık bulunmadığı iddiasıyla kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:
Serbest muhasebeci mali müşavir olan davacı adına muhasebecilik hizmeti sunduğu ... İnşaat Otomotiv Lojistik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin vergi borçları nedeniyle müteselsil sorumlu sıfatıyla düzenlenen ... tarih ve ... sayılı ödeme emrinin iptali istenilmektedir.
İLGİLİ MEVZUAT:
3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu'nun 1. maddesinde kanunun amacı, işletmelerde faaliyetlerin ve işlemlerin sağlıklı ve güvenilir bir şekilde işleyişini sağlamak, faaliyet sonuçlarını ilgili mevzuat çerçevesinde denetlemeye, değerlendirmeye tabi tutarak gerçek durumu ilgililerin ve resmi mercilerin istifadesine tarafsız bir şekilde sunmak olarak düzenlenmiş, aynı Kanun'un 2. maddesinin A bendinde, muhasebecilik ve mali müşavirlik mesleğinin konusunun, gerçek ve tüzel kişilere ait teşebbüs ve işletmelerin, genel kabul görmüş muhasebe prensipleri ve ilgili mevzuat hükümleri gereğince, defterlerini tutmak, bilanço, kâr, zarar tablosu ve beyannameleri ile ilgili diğer belgelerini düzenlemek ve benzeri işler yapmak olduğu belirtilmiştir. 
 3568 sayılı Kanun'un serbest muhasebeci, serbest muhasebeci ve mali müşavirler ile yeminli mali müşavirlere vermiş olduğu yetkiye ilişkin mali sorumluluğu düzenleyen 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 227. maddesinde ise, meslek mensuplarının, imzaladıkları beyannamelerde veya düzenledikleri tasdik raporlarında yer alan bilgilerin defter kayıtlarına ve bu kayıtların dayanağını teşkil eden belgelere uygun olmamasından dolayı ortaya çıkan vergi ziyaına bağlı olarak salınacak vergi, ceza, gecikme faizlerinden mükellefle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulacağı düzenlenmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyanın ve davacı adına asıl borçlu ... İnşaat Otomotiv Lojistik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin sahte fatura düzenleme fiiline iştirak ettiğinden bahisle kesilen vergi ziyaı cezasının dava konusu edildiği Danıştay Dördüncü Dairesinin E:2021/1495 sayılı dosyasında yer alan bilgi ve belgelerin birlikte incelenmesinden,

Asıl borçlu ... İnşaat Otomotiv Lojistik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi hakkında düzenlenen ... tarih ve ...sayılı vergi tekniği raporunda, mükellefin 31/12/2016 tarihinde mükellefiyet kaydının re'sen terkin edildiği, yöneticisinin adresine gönderilen defter belge isteme yazısı tebliğ edilmiş olmasına rağmen bilgi alınamadığı, yapılan yoklamalarda mükellefe ulaşılamadığı, iş yerinde fiilen çalışan işçi, emtia veya depo bulunmadığı, 328.851.120,00 TL katma değer vergisi matrahına karşın ödenecek vergisinin çıkmadığı, işçi çalıştırmadan, depo, ardiye, araç vs. bulundurmadan bu satış tutarlarına ulaşmasının gerçeklikten uzak olduğu, tahakkuk eden vergi borcu ve Sosyal Güvenlik Kurumu primlerinin hiçbirini ödemediği, Ba bildirimlerine göre alışlarının %99,9'unu oluşturan mükellefler hakkında sahte belge düzenleme tespiti nedeniyle düzenlenmiş vergi tekniği raporlarının bulunduğu, alışlarının tamamını oluşturan mükelleflerin sahte belge düzenleme organizasyonu kapsamında incelenen 173 mükellef arasında olduğu, Bs bildirimlerine göre satışlarının %22'sini oluşturan mükellefler hakkında sahte belge düzenleme tespiti nedeniyle düzenlenmiş vergi tekniği raporlarının bulunduğu, %77'sini oluşturan mükellefler hakkında ise sahte belge düzenleme yönünden devam eden incelemeler bulunduğu, bu mükelleflerin sahte belge düzenleme organizasyonu kapsamında incelenen 173 mükellef arasında olduğu, ... Bankasında bulunan hesaplarında 2016 yılında herhangi bir hesap hareketi olmadığı ve bu durumun gerçek bir ticari faaliyetin gereklerine uymadığı, mükellefin çalışanı olarak görünen şahısların bir çoğunun sahte belge düzenleme organizasyonu kapsamında olan firmalarda yönetici ve çalışan olarak göründüğü, mükellefin 2016 hesap döneminde beyanname ve bildirimlerini serbest muhasebeci mali müşavir ...'un verdiği, bu kişinin, hakkında sahte belge düzenleyicisi olduğu vergi tekniği raporuyla tespit edilen birçok mükellefin muhasebe işlemlerini de gerçekleştirdiği, organizasyon dahilindeki firmalarda çalışan olarak görünen ... ifadesinde, firmalar Ankara'da kurulduktan sonra, matbaadan alınan faturalar, sevk irsaliyeleri, imza sirkülerleri, kaşeler vb. belgelerin ...'in çalışanı ...'in yaşadığı ve aynı zamanda ... İnşaat Otomotiv Lojistik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin adresi olan yere gittiği, oradan araba veya kargoyla Hatay'a gönderildiği, faturaların Hatay'da düzenlendikten sonra beyan zamanlarında mail yoluyla, sonrasında ise kargoyla ...'a gönderildiği şeklinde beyanda bulunduğu, mükellefin gerçek bir ticari faaliyet yürütmek amacıyla değil, organizasyon içerisinde yer alan/alma ihtimali bulunan firmalara fatura düzenlemek amacıyla kurulduğu, 01/01/2016 tarihinde itibaren gerçek bir ticari faaliyetinin olmadığı ve bu tarihten itibaren düzenlediği faturaların tamamının sahte fatura olarak kabul edilmesi gerektiği, davacının da sahte fatura düzenleme fiiline iştirak ettiği tespitlerine yer verilmiştir.