muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2023/1368, Karar No: 2024/4307, Tarih: 31.10.2024

Restorasyon uygulama işine ilişkin ihale, açık ihale usulü ile gerçekleştirilmiş olup, davacı tarafından, dava dilekçesinde, "2022 yılı Uygulama İşleri için Ön Yeterlik Alan İstekli Listesi"nde yer alan, söz konusu ihalelere katılabilme yeterliğine sahip bir firma oldukları ileri sürülmüş, davalı idarece de aksi iddia edilmemiştir. Bu noktada, davalı idarenin, "Korunması Gerekli Kültür Varlıklarının Onarımları ve Restorasyonları ile Çevre Düzenlemesine İlişkin Mal ve Hizmet Alımlarına Dair Usul ve Esaslar"ın dava konusu 8. maddesinin 8. fıkrasında yer alan, "(...) ihaleye teklif verecek olanların ihale dokumanını ihale tarihinden en az üç gün önce satın almaları zorunludur" kuralının, "ihale sürecindeki tüm işlemlerin idare tarafından yürütülüyor olması ve isteklilere ihale dokümanlarının hazırlanmasında gerekli sürenin verilebilmesi amacıyla bu şekilde düzenlendiği"ne dair gerekçesi, ihale dokümanının satın alınmasında, ön yeterliği haiz istekliler ile ön yeterliği haiz olmayan isteklilerin aynı kapsamda değerlendirilerek, düzenlemenin tüm isteklileri kapsaması nedeniyle, ön yeterliği haiz istekliler bakımından hakkaniyete uygun görülmemiştir. Kaldı ki, "Arazi inceleme, proje değerlendirme, ihale dokumanının hazırlanıp idareye teslim edilmesinin zaman alması", idareyi değil, esasen isteklileri ilgilendiren bir mesele olup, gerekli koşulları sağlayamamış olan isteklilerin ihale dışı bırakılacakları açıktır.
Öte yandan,  davacı şirketin,  ... ihale kayıt numaralı "... İli, ... İlçesinde Bulunan Tarihi ... Köprüsünün Restorasyon Uygulama İşi" ihalesine yönelik ihale dokümanını satın alma talebinin reddine ilişkin dava konusu işlem,  "Korunması Gerekli Kültür Varlıklarının Onarımları ve Restorasyonları ile Çevre Düzenlemesine İlişkin Mal ve Hizmet Alımlarına Dair Usul ve Esaslar"ın yine dava konusu 8. maddesinin 8. fıkrasında yer alan, "(...) ihaleye teklif verecek olanların ihale dokumanını ihale tarihinden en az üç gün önce satın almaları zorunludur" kuralına dayanılarak tesis edilmiş olup, anılan kural, yukarıda yer verilen gerekçeler ile rekabet ilkesine ve hukuka aykırı bulunduğundan, Karayolları Genel Müdürlüğü 4. Bölge Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işleminde de hukuka uyarlık görülmemiştir. 
Bu durumda, yukarıda hukuka aykırılığı ortaya konulan düzenleyici işleme dayanılarak, davacının ihaleye katılımının engellenmesine ilişkin olarak tesis edilen uygulama işleminde de  hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
 
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ :

Açıklanan nedenlerle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
 
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ :
Karayolları Genel Müdürlüğü 4. Bölge Müdürlüğünce açık ihale usulüyle 30/03/2024 tarihinde gerçekleştirilen ... ihale kayıt numaralı "... İli, ... İlçesinde bulunan Tarihi ... Köprüsünün Restorasyon Uygulama İşi"  ihalesi 09/03/2023 tarihinde Kamu İhale Bülteni'nde ilan edilmiş, ihale ilanının ayrıca ...'da çıkan mahalli gazetelerden birinde 10/03/2023 tarihinde 1 defa yayınlanmasına, 10/03/2023 tarihinden itibaren ilan tahtasında asılı tutulmasına karar verilmiş, davacı şirket tarafından 29/03/2023 tarihli dilekçeyle ihale dokümanı satın alma talebinde bulunulmuştur.
Anılan talebin Karayolları Genel Müdürlüğü 4. Bölge Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işlemiyle, "EKAP'ta duyurusu yayımlanan söz konusu iş için EKAP sistemine yüklenen ihale dokümanı içerisinde yer alan işe ait idari şartnamenin 4. maddesinde, 'İhale dokümanı aşağıda belirtilen adreste bedelsiz olarak görülebilir. Ancak ihaleye teklif verecek olanların kendisi veya noter onaylı vekaletnameyi haiz yetkili temsilcilerinin idarece onaylı ihale dokümanını ihale tarihinden (ihale tarihi dahil) en az 3 gün önce satın almaları zorunludur.' düzenlemesinin yer aldığı, dilekçe tarihi olan 29/03/2023 ile, ihale tarihi olan 30/03/2023 tarihi arasında 3 günden daha kısa süre (1 gün) bulunduğundan ihale mevzuatına göre ihale dokümanı satma işleminin yapılamadığı" gerekçesine yer verilerek reddine karar verilmiştir.
 İhale dokümanını 18 istekli satın almış, ihaleye 15 istekli katılmış, ihalenin ekonomik açıdan en avantajlı teklifi veren ... Grup Mimarlık Mimarlık Restorasyon İnşaat Turizm Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. üzerinde bırakılmasına karar verilmiştir.
Bunun üzerine, Karayolları Genel Müdürlüğü 4. Bölge Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işlemi ile bu işlemin dayanağı olan Cumhurbaşkanı kararıyla yürürlüğe konulan "Korunması Gerekli Kültür Varlıklarının Onarımları ve Restorasyonları ile Çevre Düzenlemesine İlişkin Mal ve Hizmet Alımlarına Dair Usul ve Esaslar"ın 8. maddesinin 8. fıkrasının iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İNCELEME VE GEREKÇE:
USUL YÖNÜNDEN:Davalı Genel Müdürlüğün usule ilişkin iddiaları yerinde görülmemiştir.	
ESAS YÖNÜNDEN:
İLGİLİ MEVZUAT:
Anayasa'nın "XI. Tarih, kültür ve tabiat varlıklarının korunması" başlıklı 63. maddesinde, "Devlet, tarih, kültür ve tabiat varlıklarının ve değerlerinin korunmasını sağlar, bu amaçla destekleyici ve teşvik edici tedbirleri alır. Bu varlıklar ve değerlerden özel mülkiyet konusu olanlara getirilecek sınırlamalar ve bu nedenle hak sahiplerine yapılacak yardımlar ve tanınacak muafiyetler kanunla düzenlenir." kuralı yer almıştır.

ESAS YÖNÜNDEN:
İLGİLİ MEVZUAT:
Anayasa'nın "XI. Tarih, kültür ve tabiat varlıklarının korunması" başlıklı 63. maddesinde, "Devlet, tarih, kültür ve tabiat varlıklarının ve değerlerinin korunmasını sağlar, bu amaçla destekleyici ve teşvik edici tedbirleri alır. Bu varlıklar ve değerlerden özel mülkiyet konusu olanlara getirilecek sınırlamalar ve bu nedenle hak sahiplerine yapılacak yardımlar ve tanınacak muafiyetler kanunla düzenlenir." kuralı yer almıştır. 
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun "Amaç" başlıklı 1. maddesinde, "Bu Kanunun amacı, kamu hukukuna tabi olan veya kamunun denetimi altında bulunan veyahut kamu kaynağı kullanan kamu kurum ve kuruluşlarının yapacakları ihalelerde uygulanacak esas ve usulleri belirlemektir."; "İstisnalar" başlıklı 3. maddesinin (i) bendinde, "(Ek: 14/7/2004-5226/21 md.) 21/07/1983 tarihli ve 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamındaki taşınır ve taşınmaz kültür varlıklarının rölöve, restorasyon, restitüsyon ve konservasyon projeleri, sokak sağlıklaştırma, çevre düzenleme projeleri ve bunların uygulamaları ile değerlendirme, muhafaza, nakil işleri ve kazı çalışmalarına ilişkin mal ve hizmet alımları, (...) ceza ve ihalelerden yasaklama hükümleri hariç bu Kanuna tabi değildir."; "Temel ilkeler" başlıklı 5. maddesinin 1. fıkrasında, "İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur."; "İhale ve ön yeterlik dokümanının verilmesi" başlıklı 28. maddesinde, "İhale ve ön yeterlik dokümanı idarede bedelsiz görülebilir. Ancak, ön yeterlik veya ihaleye katılmak isteyen isteklilerin bu dokümanı satın almaları zorunludur. İlan yapılmayan ihalelerde, ihale dokümanı sadece idare tarafından davet edilenlere satılır. Doküman bedeli, basım maliyetini aşmayacak ve rekabeti engellemeyecek şekilde idarelerce tespit edilir."; Ek 11. maddesinde ise, "(Ek: 02/07/2018-KHK-703/171 md.) Bu Kanunun 3'üncü maddesinin (b), (d), (e), (f), (h), (i), (j), (k), (l), (n), (u), (y) ve (z) bentlerine ilişkin usul ve esaslar Cumhurbaşkanınca belirlenir." kurallarına yer verilmiştir.

16/06/2022 tarih ve  31868 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Korunması Gerekli Kültür Varlıklarının Onarımları ve Restorasyonları ile Çevre Düzenlemesine İlişkin Mal ve Hizmet Alımlarına  Dair Usul ve Esaslar'ın "Amaç" başlıklı 1. maddesinde,  "Bu Usul ve Esasların amacı, korunması gerekli kültür varlıklarının rölöve, restitüsyon, restorasyon projeleri, sokak sağlıklaştırma, çevre düzenleme projeleri ve bunların uygulamaları ile değerlendirilmesi, muhafaza, nakil işleri ve kazı çalışmalarına yönelik mal ve hizmet alımlarına ilişkin usul ve esasları belirlemektir."; "Kapsam" başlıklı 2. maddesinde, "Bu Usul ve Esaslar, 21/07/1983 tarihli ve 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamındaki kültür varlıklarının rölöve, restitüsyon, restorasyon projeleri, sokak sağlıklaştırma, çevre düzenleme projeleri, teşhir tanzim projeleri ve bunların uygulamaları ile değerlendirme, muhafaza, nakil işleri ve kazı çalışmalarına ilişkin mal ve hizmet alımları ihalelerini kapsar."; "Dayanak" başlıklı 3. maddesinde, "(1) Bu Usul ve Esaslar, 04/01/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 3'üncü maddesinin (i) bendi ile ek 11'inci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır."; "Uygulama ilkeleri" başlıklı 5. maddesinin 1. fıkrasında, " (1) Bu Usul ve Esasların uygulanmasındaki temel ilkeler şunlardır: a) Kültür varlıklarıyla ilgili esaslı onarımlar mesleki ve teknik yeterliliği ile ekonomik ve mali güçleri idarelerce kabul edilen yükleniciler eliyle yapılır. (...) ç) Proje hazırlanması ve esaslı onarım işlerinin birlikte uygulanmasında yüklenici, idarece tespit edilen müdahale tekniklerini de içeren restorasyon ön raporu, mesleki deneyimleri ve mevzuat ilkeleri doğrultusunda restorasyon projelerini hazırlar. Yüklenici, yurt içindeki eserlerin projelerini Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurullarının onayına sunar. Gerekli onay alındıktan sonra restorasyon işlerine başlar. Yurt dışında bulunan taşınmaz kültür varlıkları ile ilgili projelere ilişkin olarak ise yüklenici, projeyi bulunduğu ülkenin mevzuatı kapsamında ilgili makamların onayına, ilgili ülkede projelerin onaylanmasına yönelik yetkili makam bulunmaması durumunda bilim komisyonunun onayına sunar, gerekli onay alındıktan sonra restorasyon işlerine başlar. (...) e) Şartnamelerde; detay, yöntem ve tekniklere yer verilir."; "Şartnameler" başlıklı 7. maddesinin 2. fıkrasında,  "İhale konusu mal veya hizmet alımları ile uygulama işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olmalı, rekabeti engelleyici hususlar içermemeli ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlanmalıdır."; "İhaleye katılımda yeterlik kuralları" başlıklı 8. maddesinin 8

."; "Şartnameler" başlıklı 7. maddesinin 2. fıkrasında,  "İhale konusu mal veya hizmet alımları ile uygulama işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olmalı, rekabeti engelleyici hususlar içermemeli ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlanmalıdır."; "İhaleye katılımda yeterlik kuralları" başlıklı 8. maddesinin 8. fıkrasında, "İsteklilerin kendisi veya temsilcilerinin ihale dokümanını ihale tarihinden (ihale tarihi dahil) en az üç gün öncesine kadar satın almaları veya idarece öngörülmesi halinde EKAP üzerinden e-imza kullanılarak indirmesi zorunludur. Ancak ilansız ihalelerde doküman EKAP üzerinden görülemez ve indirilemez. Ön yeterlik dokümanının ve/veya teknik şartname dahil ihale dokümanının EKAP üzerinden e-imza kullanılarak indirilmesi halinde doküman satın alınmış sayılır."; "İlanlarda bulunması zorunlu hususlar" başlıklı 15. maddesinde, "(1) İhale dokümanında belirtilmeyen hususlara ilanlarda yer verilemez. İlanlarda aşağıdaki hususların belirtilmesi zorunludur: (...) c) Uygulanacak ihale usulü, ihaleye katılabilme şartları ve istenilen belgelerin neler olduğu. (...)"; "İhale usulleri" başlıklı 22. maddesinde, "(1) 2'nci maddede yazılı işlerin ihalelerinde aşağıdaki usullerden biri uygulanır: a) Açık ihale usulü. b) Belli istekliler arasında ihale usulü. c) Pazarlık usulü. (2) İşin özelliğine ve niteliğine göre, ihalede yukarıdaki usullerden hangisinin uygulanacağı bu Usul ve Esaslar hükümlerine uyularak idarece tespit edilir. (...);" "Açık ihale usulü" başlıklı 23. maddesinin birinci fıkrasında, "(1) Bütün isteklilerin teklif verebildiği usuldür."; "Belli istekliler arasında ihale usulü" başlıklı 24. maddesinde, "(1) Belli istekliler arasında ihale usulü; 2863 sayılı Kanun kapsamındaki korunması gerekli taşınır ve taşınmaz kültür varlıklarının; özgün niteliklerini kaybetmeden korunmalarını sağlamak üzere mimari, tarihi, kültürel, sanatsal, bölgesel, estetik, arkeolojik nitelikleri ile kullanım amacı, durumu, konumu, fonksiyonu, ziyaretçi yoğunluğu dikkate alınarak rölöve, restitüsyon, restorasyon projeleri, sokak sağlıklaştırma, çevre düzenleme projeleri, taşınır kültür varlıklarının teşhir tanzim projeleri ve bunların uygulama işleri ile değerlendirme, muhafaza, nakil işleri ve kazı çalışmalarına ilişkin mal ve hizmet alımlarını gerçekleştirmek üzere mesleki ve teknik yeterlilikleri ile ekonomik ve mali güçleri idarece kabul edilmiş belli istekliler davet edilerek ayrıca ilan yapılmaksızın ihale edildiği usuldür. (2) Belli isteklilerin tespiti için Bakanlıkça yayınlanacak ilan ile duyuruda bulunularak isteklilerden dosya halinde başvurular alınır, kurulacak komisyon tarafından değerlendirilir ve yeterli görülen isteklilerin listesi Resmî Gazete’de yayınlanır

. (2) Belli isteklilerin tespiti için Bakanlıkça yayınlanacak ilan ile duyuruda bulunularak isteklilerden dosya halinde başvurular alınır, kurulacak komisyon tarafından değerlendirilir ve yeterli görülen isteklilerin listesi Resmî Gazete’de yayınlanır. İdareler bu madde kapsamında gerçekleştirilecek ihalelerde her bir işin özellik ve niteliklerine göre Resmî Gazete’de yayınlanan listelerde yer alan en az beş istekliyi belirleyerek ihaleye davet eder. Teklif belgelerini hazırlamalarına imkân sağlayacak şekilde şartname ve eklerini, davet belgeleriyle birlikte teklif verme son başvuru tarihinden en az on dört takvim günü önce, davet edilen isteklilere verir veya ihale dokümanını nereden ve nasıl temin edeceğini bildirir. (3) İdarelerce davet edilmeyen isteklilere Resmî Gazete’de yayımlanan ön yeterlik listelerinde yer alıp almadığına bakılmaksızın ihale dosyası satılamaz ve bu istekliler ihaleye katılamazlar. Bu durumun ihale aşamasında tespit edilmesi halinde teklif değerlendirme dışı bırakılır. (4) İdare tarafından davet edilen istekliler; davet edilen veya Resmî Gazete’de yayımlanan ön yeterlik listelerinde yer alan veya yer almayan diğer istekliler ile ortaklık kurarak ihaleye katılamazlar. Bu durumun ihale aşamasında tespit edilmesi halinde teklif değerlendirme dışı bırakılır. (...)"; "Alt mevzuatın uygulanması" başlıklı geçici 2. maddesinde, "(1) 44'üncü madde gereğince Bakanlık tarafından alt düzenlemeler yürürlüğe konuluncaya kadar 25/07/2013 tarihli ve 28718 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kültür Varlıkları İhale Yönetmeliği ile yürürlüğe konulan alt mevzuatın uygulanmasına devam edilir. (2) 24'üncü maddeye göre gerçekleştirilecek ihalelerde, ihalelere davet edilecek isteklilere ilişkin yeni istekli listeleri  yayımlanıncaya  kadar Kültür Varlıkları İhale Yönetmeliğinin Belli İstekliler Arasında İhale Usulü başlıklı 24'üncü maddesine göre; a) 27/2/2022 tarihli ve 31763 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan; 1) 2022 Yılı Uygulama İşleri İçin Ön Yeterlik Alan İstekli Listesi, 2) 2022 Yılı Proje İşleri İçin Ön Yeterlik Alan İstekli Listesi, b) 1/4/2022 tarihli ve 31796 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan; 1) Uygulama İşleri İçin Ön Yeterlik Alan Ek İstekli Listesi, 2) Proje İşleri İçin Ön Yeterlik Alan Ek İstekli Listesi, uygulanmaya devam eder. (3) Birinci ve ikinci fıkralar kapsamında yenileri yürürlüğe konuluncaya kadar uygulanmasına devam edilecek alt mevzuat ve yeterlik alan istekli listelerinde Kültür Varlıkları İhale Yönetmeliğine yapılmış atıflar bu Usul ve Esaslara yapılmış sayılır." kuralları yer almıştır.

... İli, ... İlçesinde Bulunan Tarihi ... Köprüsünün  Restorasyon Uygulama İşlerinde Uygulanacak Tip İdari Şartname'nin "İhale dökümanının görülmesi ve temini" başlıklı 4.1. maddesinde, "İhale dökümanı aşağıda belirtilen adreste bedelsiz olarak görülebilir. Ancak ihaleye teklif verecek olanların kendisi veya noter onaylı vekaletnameyi haiz yetkili temsilcilerinin idarece onaylı ihale dökümanını ihale tarihinden (ihale tarihi dahil) en az 3 gün önce satın almaları zorunludur."; "İhale Dokümanının Kapsamı" başlıklı 5. maddesinde, "(...) b) İdari şartname. c) İşin projesini de kapsayan teknik şartnameler. ç) Sözleşme tasarısı, d) Uygulama İşleri Genel Şartnamesi. e) Standart formlar f) Birim fiyat tarifleri -Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulunun 05/11/1999 tarih ve 660 sayılı ilke kararı -Venedik Tüzüğü -Yapım İşlerinde Uygulanacak Fiyat Farkı Esasları -Tarihi Köprülerin Restorasyon Uygulama İşlerine Ait Özel Teknik Şartname -Tarihi Köprü Restorasyonlarına Ait Proje Özel Teknik Şartnamesi -Projeler -Analiz Formatı"; İhale İlanı'nın 7.2. maddesinde, "İhaleye teklif verecek olan isteklilerin kendisinin veya temsilcilerinin, ihale dokümanını ihale tarihinden en az 3 gün önce satın almaları zorunludur." düzenlemelerine yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:15/06/2022 tarih ve 5738 sayılı Cumhurbaşkanı kararıyla yürürlüğe konulan "Korunması Gerekli Kültür Varlıklarının Onarımları ve Restorasyonları ile Çevre Düzenlemesine İlişkin Mal ve Hizmet Alımlarına Dair Usul ve Esaslar"ın 8. maddesinin 8. fıkrasının  incelenmesi:
Sözlük anlamı ile "düzenli hale koymak, düzen vermek, tanzim ve tertip etmek" olarak tanımlanan "düzenleme", kamu hukukunda kural koyma ile eş anlamlıdır. Kural ise; sürekli, soyut, nesnel, genel (kişilik dışı) durumları belirleyen ve gösteren bir içeriğe sahiptir. Yasama organının yasama tasarrufları dışında, idare, Anayasa ve kanunlardan aldığı yetki ile, kural koyma (düzenleme yapma) yetkisine sahiptir. "Kural işlemler" (ya da diğer adıyla genel düzenleyici işlemler), üst hukuk kurallarına uygun olarak hukuk düzenine yeni kural getiren ya da mevcut bir kuralı değiştiren veya kaldıran tek yanlı idari işlemlerdir. Düzenleme yetkisini kullanarak yönetmelik, tebliğ, genelge gibi genel düzenleyici işlemleri yapan idarenin bir işleminin düzenleyici nitelik taşıdığının kabul edilebilmesi için, söz konusu işlemin sürekli, soyut, nesnel, genel durumları belirleyen ve gösteren hükümler içermesi, başka bir anlatımla, belirtilen nitelikte kurallar konulmuş olması zorunlu olup, bu genel düzenlemelerin üst hukuk kurallarına aykırı hükümler içermemesi gerekir.

4734 sayılı Kanun'un amacı, kamu hukukuna tabi olan veya kamunun denetimi altında bulunan veyahut kamu kaynağı kullanan kamu kurum ve kuruluşlarının yapacakları ihalelerde uygulanacak esas ve usulleri belirlemektir. Anılan Kanun'un "İstisnalar" başlıklı 3. maddesinde ise ceza ve ihalelerden yasaklama hükümleri hariç bu Kanun'a tabi olmayan alımlar tek tek sayılmıştır. Bu maddenin (i) bendinde "21/07/1983 tarihli ve 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamındaki taşınır ve taşınmaz kültür varlıklarının rölöve, restorasyon, restitüsyon ve konservasyon projeleri, sokak sağlıklaştırma, çevre düzenleme projeleri ve bunların uygulamaları ile değerlendirme, muhafaza, nakil işleri ve kazı çalışmalarına ilişkin mal ve hizmet alımları" istinai ihaleler arasında olduğu belirlenmiştir.
4734 sayılı Kanun'un 3. maddesine (i) bendinin eklenmesine yönelik 5226 sayılı Kanun'un 21. maddesi ile yapılan düzenlemenin gerekçesi, "Kültür ve tabiat varlıkları ile arkeolojik kazılarda mal ve hizmet alımlarına ilişkin ihaleler Kültür ve Turizm Bakanlığınca gerçekleştirilmekte, ancak aslına uygun olarak onarımının gerçekleştirilmesi esası; proje uygulamasının aslına uygunluğunun kurullarca denetlenmesi, orijinal malzemenin temininde fiyat tahminleri yapılmasının zorluğu, uygulama aşamasında ortaya çıkan süreçlerin özellikle arkeolojik kazılarda önceden tahmin edilememesi hususları dikkate alındığında tahmini bedellerin belirlenmesi konusunda sorunlar yaşanmaktadır. Ayrıca, eserin özgünlüğünün sağlanması açısından belirlenecek kriterlerin 2863 sayılı Kanun uyarınca kurulların yetkisinde olması da İhale Kanunu çerçevesinde kalınmasının uygulamada yarattığı diğer bir sorundur. Bu nedenlerle konuya ilişkin sorunların çözümlenmesi bakımından 4734 sayılı Kanuna istisna getirilmektedir."; yine Genel Kurul aşamasında önerge ile getirilen değişikliğin gerekçesinde, “Kültür varlıklarının korunması amacıyla yapılan tüm plan ve projelerin kapsam dışı kalması amaçlanmaktadır.”; anılan Kanun'un 3. maddesinin (i) bendinde 6093 sayılı Kanun'un 14. maddesiyle yapılan değişikliğin gerekçesi de, "Taşınır kültür varlığı niteliğindeki yazma eserlere ilişkin restorasyon, konservasyon gibi nitelikli işlerin taşınmaz kültür varlıklarına yönelik nitelikli işler gibi 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'ndan istisna tutulmasını sağlamak amacıyla anılan Kanun'da yer alan mevcut hüküm uygulama açısından açıklığa kavuşturulmaktadır." şeklinde belirtilmiştir.

Anayasa'nın "Tarih, kültür ve tabiat varlıklarının korunması" başlıklı 63. maddesinde, devletin, tarih kültür ve tabiat varlıklarının ve değerlerinin korunmasını sağlama ve bu amaçla destekleyici ve teşvik edici tedbirleri alma ödevine yer verilmiştir. Bu ödevin yerine getirilmesi için korunması gerekli taşınır ve taşınmaz kültür ve tabiat varlıkları ile ilgili tanımları belirlemek, yapılacak işlem ve faaliyetleri düzenlemek, bu konuda gerekli ilke ve uygulama kararlarını alacak teşkilatın kuruluş ve görevlerini tespit etmek amacıyla 2863 sayılı Kanun çıkarılmıştır.   2863 sayılı Kanun kapsamındaki kültür varlıklarının rölöve, restitüsyon, restorasyon projeleri, sokak sağlıklaştırma, çevre düzenleme projeleri, teşhir tanzim projeleri ve bunların uygulamaları ile değerlendirme, muhafaza, nakil işleri ve kazı çalışmalarına ilişkin mal ve hizmet alımları ihalelerine ilişkin usul ve esasların Cumhurbaşkanınca belirleneceğine 4734 sayılı Kanun'un Ek 11. maddesinde yer verilmiştir. Bu kapsamda 2863 sayılı Kanun kapsamındaki kültür varlıklarının rölöve, restitüsyon, restorasyon projeleri, sokak sağlıklaştırma, çevre düzenleme projeleri, teşhir tanzim projeleri ve bunların uygulamaları ile değerlendirme, muhafaza, nakil işleri ve kazı çalışmalarına ilişkin mal ve hizmet alımları ihaleleri, Cumhurbaşkanı kararıyla yürürlüğe konulan "Korunması Gerekli Kültür Varlıklarının Onarımları ve Restorasyonları ile Çevre Düzenlemesine İlişkin Mal ve Hizmet Alımlarına Dair Usul ve Esaslar" çerçevesinde yapılmaktadır. 
Anılan Usul ve Esaslar'ın 8. maddesinin dava konusu 8. fıkrasında, isteklilerin kendisi veya temsilcilerinin ihale dokümanını ihale tarihinden (ihale tarihi dahil) en az üç gün öncesine kadar satın almalarının veya idarece öngörülmesi halinde EKAP üzerinden e-imza kullanılarak indirmesinin zorunlu olduğu kuralına yer verilmiş olup, davacı tarafından ihale dokümanı satın almak için belirlenen 3 günlük sürenin 4734 sayılı Kanun'un 5. maddesinde belirtilen temel ilkelere aykırı olduğu ve 2022 Yılı Uygulama İşleri İçin Ön Yeterlik Alan İstekli Listesi'nde yer aldığından bu şartın rekabeti azalttığı iddiasıyla bakılan dava açılmıştır.