muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2024/3255, Karar No: 2025/1119, Tarih: 10.03.2025

Belirlilik ilkesi; düzenlenen konudan yalnız kavram, ad ve kurum olarak söz edilmesini değil bunların kanun metninde kurallaştırılmasını gerekli kılar. Kurallaştırma ise düzenlenen alanda temel ilkelerin konulmasını ve çerçevenin çizilmiş olmasını ifade eder. Buna karşılık söz konusu düzenlemelerin tamamının aynı kanunda yapılması zorunlu olmayıp incelenen kanun dışındaki kanunlar ya da başka kanunlarla yapılmış olması da belirlilik ilkesi açısından yeterlidir.
		Kamu harcamalarında 5018 sayılı Kanun’un, kamu ihalelerinde ise 4734 sayılı Kanun’un uygulanmasını zorunlu kılan bir Anayasa hükmü bulunmadığından kanun koyucunun kamu harcamaları ve kamu ihaleleri yönünden farklı düzenlemeler öngörmesinde ve farklı usuller benimsemesinde anayasal açıdan bir engel yoktur. Bununla birlikte kanun koyucunun öngöreceği düzenlemelerin ve belirleyeceği usullerin saydamlık, hesap verilebilirlik ve fırsat eşitliği ilkelerini temin etmesi anayasal bir zorunluluktur.
		Ne var ki,  6475 sayılı Kanun'nun 21. maddesinin altıncı fıkrasında 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu ve özel hukuk hükümlerine tabi olarak ticari faaliyetlerini sürdüren PTT A.Ş.'nin yapım ihaleleri hariç 4734 sayılı Kanun’a tabi olmayacağı hükme bağlanmış olmakla birlikte, buna ilişkin herhangi başka bir usul de düzenlenmemiştir. Şirketin mal ve hizmet alımları ile yapım işlerini hangi usul ve esaslar çerçevesinde gerçekleştireceği, mal ve hizmet alımları ile yapım işlerinde hangi kanuni hükümlere bağlı olacağı belirli değildir. Bu itibarla kuralla istisna getirilen alana ilişkin mal ve hizmet alımı ile yapım işlerinde saydamlık, hesap verilebilirlik, fırsat eşitliği ve öngörülebilirlik ilkelerinin güvenceye bağlandığı söylenemez. 
		Açıklanan nedenlerle 6475 sayılı Kanun'nun 21. maddesinin altıncı fıkrasının Anayasa’nın 2. maddesine aykırı olduğu değerlendirilmiştir.
		Ayrıca, her ne kadar davalı PTT A.Ş. tarafından mal ve hizmet alımlarında Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketi Esas Sözleşmesi'nin “Yönetim Kurulu” başlıklı 16. maddesinin (i) bendi gereğince PTT A.Ş. Yönetim Kurulunun 09/11/2018 tarih ve 281 sayılı Kararı ile onaylanarak  yürürlüğe konulan “Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketi Mal ve Hizmet Alımı Prosedürü” (Prosedür) hükümlerinin uygulandığı belirtilse de söz konusu ikincil düzenlemenin sadece PTT A.Ş. tarafından kullanılmakta entegre yönetim sistemi  olan ... (...) adresinde yayımlanarak yürürlüğe konulmuş ve sadece bu sistemi kullanma/görme yetkisine sahip olanlarca görülebilmekte olup dolayısıyla bu düzenleme kapsamında gerçekleştirilecek mal ve hizmet alım ihalelerine katılmak isteyen olası isteklilerin tabi olacakları kuralları bilme imkanı da bulunmamaktadır. Nitekim söz konusu Prosedür ancak Dairemizce yapılan ara kararı ile temin edilebilmiştir. Bu durumun hukuki belirsizlik yarattığı da şüphesizdir.

Anayasa Mahkemesinin benzer hukuki düzenlemelerinin iptaline yönelik kararları da mevcuttur. (16/02/2023 tarih ve E.2021/27, K.2023/26 sayılı, 05/11/2024 tarih ve E.2021/78, K.2024/181 sayılı kararlar) 
		Açıklanan nedenlerle, bir davaya bakmakta olan mahkemenin, o davada uygulanacak bir kanun hükmünü Anayasa'ya aykırı görürse ilgili kanun hükmünün iptali için Anayasa Mahkemesi'ne başvurabileceğini düzenleyen Anayasa'nın 152. ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 40. maddesinin birinci fıkrası gereğince, 6475 sayılı Posta Hizmetleri Kanunu'nun 21. maddesinin altıncı fıkrasının   Anayasa'nın 2. ve 10. maddelerine aykırı olduğu kanısına ulaşılması nedeniyle bu kuralın iptali için Anayasa Mahkemesi'ne başvurulmasına karar verilmesi gerektiği oyuyla, aksi yöndeki çoğunluk görüşüne katılmıyoruz.
(XX) KARŞI OY :
	Temyizen incelenen dava, Posta ve Telgraf Teşkilatı A.Ş. Satınalma Daire Başkanlığınca 05/09/2024 tarihinde gerçekleştirilen ... ihale kayıt numaralı "2024-2027 Dönemi Ayrım-Dağıtım Hizmetlerinin 7 Bölgede Yürütülmesi Hizmet Alımı  5. Bölge (Adana)" ihalesine istekli olarak katılma ve döküman satınalma talebiyle yapılan başvurunun zımnen reddine dair işlem ile anılan ihalenin iptali istemine ilişkin olduğundan, öncelikle dava konusu ihalenin dayanağı düzenlemenin niteliğinin ve usulüne uygun olarak yürürlüğe konulup konulmadığının belirlenmesi gerekmektedir.
	Bu tespit yapılırken de, öncelikle düzenlemeyi yapan idarenin kamu tüzel kişisi olup olmadığının, devamında ise düzenlemenin niteliği gereği Resmi Gazete'de yayımlanması gerekip gerekmediğinin tartışılması  gerekmektedir. 
	Davalı Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketi, 6475 sayılı Posta Hizmetleri Kanunu'nun yürürlüğe girmesinden önce Genel Müdürlük statüsünde kamu hizmeti yürütmüş olup, 233 sayılı Kamu İktisadi Teşebbüsleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnameye ekli listenin “B-Kamu İktisadi Kuruluşları (KİK)” bölümünde yer almıştır.
	Kanun'un yürürlüğe girmesi ile birlikte, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu ve özel hukuk hükümlerine tabi anonim şirket (m. 21/1) olarak yeniden yapılandırılan kurumun sermayesinin tamamı, Hazine Müsteşarlığına aittir. (m.21/2). (05/02/2017 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan Bakanlar Kurulu Kararı ile sermayesi Varlık Fonuna devredilmiştir.) 
	Kanun'un 31/3. maddesi ile 233 sayılı Kamu İktisadi Teşebbüsleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'ye ekli listenin “B-Kamu İktisadi Kuruluşları (KİK)” bölümünde yer alan “Türkiye Cumhuriyeti Posta İşletmesi Genel Müdürlüğü (P.İ.)” ibaresi listeden çıkarılmış ise de, yeni kurulan Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketi aynı Kanun'un 22/2. maddesi uyarınca, 3346 sayılı Kamu İktisadi Teşebbüsleri ile Fonların Türkiye Büyük Millet Meclisince Denetlenmesinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun hükümlerine tabi tutulmaya devam edilmiştir.

6475 sayılı Kanun'un 19/1. maddesi ile Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketine idari para cezası uygulama, milli güvenlik ve kamu düzeninin sağlanması gibi konularla ilgili olarak gerekli tedbirleri alma gibi birtakım yetkiler verilmiş, yönetim kurulu üyelerinin Bakanın teklifi ile atanacağı (m.25/1) ve bu kimselerin 657 sayılı Kanun'da memurlar için aranan atama şartlarını taşımaları gerektiği (m.25/2), genel müdür ile yönetim kurulu üyelerinin yargılanmalarının ilgili Bakanın iznine bağlı olduğu ve bu konuda 4483 sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun hükümlerinin uygulanacağı (m.25/6) belirtilmiştir.
	Kanun'un 21/7. maddesi uyarınca kamu kurum ve kuruluşlarına personel alınmasına dair ilgili mevzuat hükümlerinin PTT ve iştirakleri tarafından istihdam edilecek personel hakkında uygulanmayacağı, 27/1. maddesi uyarınca da PTT personelinin, 657 sayılı Kanun ve diğer Kanunların sözleşmeli personel hakkındaki hükümlerine tabi olmaksızın idari hizmet sözleşmesi ile istihdam edileceği düzenlenmiştir.
	Kanun'un 27/2. maddesi uyarınca sözleşmeli personelin unvan ve sayılarının Genel Kurul kararıyla belirleneceği, personelin işe alınması, atanması, görevlendirilmesi ile eğitim, terfi, görevde yükselme, unvan değişikliği, disiplin, izin, görevden alma, sözleşmenin yenilenip yenilenmemesi veya sona erdirilmesine ilişkin hususların Genel Kurul kararı ile yürürlüğe konulan yönetmelik ile düzenleneceği ifade edilmiştir.
	Kanun'un Geçici 5/1. maddesi uyarınca ise bu Kanun'un yürürlüğe girdiği tarihte mülga TC. Posta ve Telgraf Teşkilatı Genel Müdürlüğünde çalışan; a) 657 sayılı Kanun'a tabi memurların, b) 22/01/1990 tarih ve 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin eki (I) sayılı cetvele tabi kadrolu personelin, c) 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin eki (II) sayılı cetvele tabi sözleşmeli personelin, ç) İş sözleşmesi ile görev yapan işçilerin mevcut statüleri ile PTT’de istihdamlarına devam olunacağı düzenlenmiştir.
	15/07/2018 tarih ve 30479 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile yapılan düzenleme sonrasında ise davalı Kurumun, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu ve özel hukuk hükümlerine tabi anonim şirket  statüsü korunmuş (m.385/1) ve sermayesinin tamamının Hazineye ait olduğu yinelenmiştir. (m.385/2)
	Kararname'nin 391/1. maddesi ile personel rejimi yönünden PTT personelinin, 27/06/1989 tarih ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Ek 26. ve Ek 27. maddelerine göre istihdam edileceği öngörülmüştür.

Kararname'nin 391/1. maddesi ile personel rejimi yönünden PTT personelinin, 27/06/1989 tarih ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Ek 26. ve Ek 27. maddelerine göre istihdam edileceği öngörülmüştür.
	Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinden de anlaşılacağı üzere, Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketi her ne kadar Türk Ticaret Kanunu ve özel hukuk hükümlerine tabi olarak faaliyet göstermekte ise de; gerek sermayesinin tamamının Hazineye ait olması ve teşkilat yapısının özelliği, gerek bünyesinde halen (anonim şirket olmadan önce istihdam etmeye başladığı) 657 sayılı Kanun'a tabi memur ve 399 sayılı KHK'ya tabi kadrolu ve sözleşmeli personel çalıştırmaya devam etmesi, gerekse personel rejimi ile ilgili konularda 375 sayılı KHK'nın kamu kurum ve kuruluşlarının idari hizmet sözleşmeli personel çalıştırması ile ilgili bölümlerine atıf yapılmış olması hususları göz önüne alındığında; davalı kurumun halen kamu tüzelkişiliği sıfatını koruduğu açıktır.
	Nitekim, Anayasa Mahkemesinin 04/12/2014 tarih ve E:2013/84, K:2014/183 sayılı kararında, Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketinin, kamu kurumu niteliği ağır basan bir anonim şirket olduğu, ifade edilmiştir.
	Bu bağlamda, dava konusu ihalenin dayanağı olan ve 6475 sayılı Posta Hizmetleri Kanunu'nun 21. maddesi ve PTT A.Ş. Esas Sözleşmesine dayanılarak hazırlanan "PTT AŞ Mal ve Hizmet Alma Prosedürü"nün de ülke çapında faaliyette bulunan PTT'nin, yapım ihaleleri hariç olmak üzere her türlü mal ve hizmetin temin şekli ve şartlarına ait esasları belirlemek amacıyla, PTT A.Ş. tarafından kullanılan entegre yönetim sistemi olan ... (...) adresinde yayımlanarak yürürlüğe konulduğu, ancak ihalelere ilişkin genel hükümleri düzenleyen niteliği haiz bulunduğu halde sadece değinilen sistemi kullanma/görme yetkisine sahip olanlarca görülebildiği, dolayısıyla bu düzenleme kapsamında gerekleştirilecek ihalelere katılmak isteyen olası isteklilerin tabi olacakları kuralları bilme imkanının da bulunmadığı anlaşılmaktadır.
	Buraya kadar yapılan açıklamalar birlikte değerlendirildiğinde, dava konusu ihalenin dayanağı Prosedürün, 3011 sayılı Resmi Gazete'de Yayımlanacak Olan Yönetmelikler Hakkında Kanun'un 1/c maddesi uyarınca, Resmi Gazete'de yayımlanması gereken yönetmelikler kapsamında olduğu anlaşılmaktadır.
	Bu itibarla, ihalelere yönelik düzenlemenin yönetmelik şeklinde hazırlanması ve Resmi Gazete'de yayımlanması gerekirken, bu usule uyulmaksızın davalı idarenin kendi intranet sitesinde ilan edilerek uygulamaya konulan Prosedür hukuka aykırı bulunduğundan, bu düzenleme esas alınarak davacının başvurusunun zımnen reddi ile yapılan ihale bu nedenle de hukuka aykırı bulunmaktadır.
	Açıklanan nedenlerle, temyize konu ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, yukarıda belirtilen gerekçenin de eklenmesi suretiyle onanması gerektiği oyuyla, Daire kararına katılmıyorum.
Danıştay — Esas No: 2025/14, Karar No: 2025/1506, Tarih: 10.03.2025

"İçtihat Metni"
               T.C.
D A N I Ş T A Y
 DÖRDÜNCÜ DAİRE  
Esas     No : 2025/14
Karar	No : 2025/1506     
TEMYİZ EDEN TARAFLAR	          :  1-  (DAVACI) ...
                                                                   VEKİLİ   :  Av. ...			2- (DAVALI) ... Belediye Başkanlığı	                    
	             VEKİLİ   :  Av. ...
 
İSTEMİN KONUSU	: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:.. sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ	:
Dava konusu istem:  İstanbul ili, Bağcılar ilçesi, ... Mahallesi, ... parsel sayılı taşınmazın riskli alan olarak ilan edildiğinden bahisle, söz konusu taşınmaz üzerinde bulunan binaların yıkılması sonrasında yeniden yapılacak binaya ilişkin olarak üçte iki üzerinde paydaş çoğunluğu ile noterde imzalanan düzenleme şeklinde satış vaadi ve arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesini imzalamayan davacının arsa payının, 6306 sayılı Kanun'un 6. maddesi ile 6306 sayılı Kanunun Uygulama Yönetmeliği'nin 15. maddesinin 2. fıkrası uyarınca 17/01/2023 tarihinde saat 10:00-13:00 arasında açık artırma usulü ile satışının yapılacağının bildirilmesine ilişkin Bağcılar Belediye Başkanlığının ... tarih ve E... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.
                İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:  ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:...,  K:... sayılı kararda; dosyada bulunan bilgi ve belgeler ile yaptırılan keşif sonucunda düzenlenen bilirkişi raporunun birlikte değerlendirilmesinden;  ihale tarihi itibariyle arsa m² birim bedelinin 43.287,83-TL/m2, davaya konu davacıya ait 25/5400 hisse bedelinin ise 1.593.857,90-TL olarak belirlendiği; dava konusu edilmiş taşınmazın m² birim değerinin dava konusu taşınmazın ihale tarihi olan 17/01/2023 tarihi itibariyle 55.000,00-TL/m2 olmasının hak ve nefasete uygun olacağı, davacıya ait hisse değerinin ise, 7.954,00 m² x 55.000,00-TL/m² x (25/5400) = 2.025.324,00-TL olması gerektiği yolunda görüş bildirildiği; olayda 16/01/2023 tarihli tahmin edilen bedel tespit raporu ile 1.593,857,90-TL olarak kıymet takdir edildiği, anılan kıymet üzerinden yapılan ihale neticesinde davacının hissesinin ...'a açık artırma usulü ile 1.594.857,90-TL'ye satıldığı; bu bağlamda, davacıya ait taşınmazların rayiç değerinin altında belirlenmesi nedeniyle dava konusu hisse satışı işleminde bu yönüyle hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
                  Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurularına konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurularının reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurularına konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurularının reddine karar verilmiştir. 
TEMYİZ EDEN DAVACININ İDDİALARI: Dava konusu işleme esas tutulan süreçte yapılan tüm işlemlerin kesin hükümsüz olduğu, ... Asliye Hukuk Mahkemesinin E:... sayılı dosyasında 23/08/2015 tarihli kat malikleri kurulu kararının yok hükmünde olduğunun ve kesin hükümsüzlüğünün tespitine karar verildiği; anılan davada sunulan bilirkişi raporunda ortaya konulan tespitlere göre taraflarınca imzalanması istenilen sözleşmenin yüklenicinin yetkisizliği sebebiyle ifa imkansızlığı taşıdığı; öte yandan Danıştay Birinci Dairesinin 22/10/2024 tarihli ve E:2024/1266, K:2024/1428 sayılı kararıyla, ilgili belediye görevlileri hakkında ön inceleme başlatılması gerektiğine karar verildiği, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 07/06/2023 tarihli ve YD İtiraz No:2023/692 sayılı kararı ile, 6306 sayılı Kanunun Uygulama Yönetmeliği'nin 15. maddesinin ikinci fıkrasında yer alan "toplantı yapılması gerekmeksizin ve herhangi bir şekil şartına tabi olmaksızın" ibaresinin yürütmesinin durdurulmasına karar verildiği, bu doğrultuda tarafına müzakere etme, irade beyanı ortaya koyma imkanı tanıyan bir malikler kurulu kararı bulunmadan sürecin yürütüldüğünden, bu durumun dava konusu satış işlemini de hukuka aykırı hale getirdiği; bu nedenle dava konusu işlemin satış bedelinin düşük bedelle yapıldığı gerekçesiyle iptaline yönelik İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurularının reddine dair Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçesinin değiştirilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.
TEMYİZ EDEN DAVALININ İDDİALARI	: Arsa payları satılan malikler hakkında aynı doğrultuda tesis edilen satış işlemlerinin iptali istemiyle açılan davalarda, davanın reddine karar verildiği; bilirkişinin emsal incelemelerinin mevzuat ve yerleşik içtihata uygun yapılması gerektiği, davacının arsa payına ilişkin değerlemenin ilgili mevzuata uygun biçimde yapıldığı ve davacının arsa payının gerçek değerinin üzerinde satıldığı ileri sürülmektedir.
DAVACININ SAVUNMASI	: Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
DAVALININ SAVUNMASI	: Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
TETKİK HÂKİMİ                                       : ...
DÜŞÜNCESİ	: Taraflarca temyiz dilekçelerinde öne sürülen hususlar, temyize konu kararın bozulmasını sağlayacak nitelikte bulunmadığından, taraflarca yapılan temyiz istemlerinin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması  gerektiği düşünülmektedir. 
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
	MADDİ OLAY :

DÜŞÜNCESİ	: Taraflarca temyiz dilekçelerinde öne sürülen hususlar, temyize konu kararın bozulmasını sağlayacak nitelikte bulunmadığından, taraflarca yapılan temyiz istemlerinin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması  gerektiği düşünülmektedir. 
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
	MADDİ OLAY : 
	İstanbul ili, Bağcılar ilçesi, ... Mahallesi, ... parsel sayılı taşınmazın riskli alan olarak ilan edildiğinden bahisle, söz konusu taşınmaz üzerinde bulunan binaların yıkılması sonrasında yeniden yapılacak binaya ilişkin olarak üçte iki üzerinde paydaş çoğunluğu ile davalı yanında müdahil ile noterde imzalanan düzenleme şeklinde satış vaadi ve arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesini imzalamayan davacının arsa payının, 6306 sayılı Kanun'un 6. maddesi ile 6306 sayılı Kanunun Uygulama Yönetmeliği'nin 15. maddesinin 2. fıkrası uyarınca 17/01/2023 tarihinde saat 10:00-13:00 arasında açık artırma usulü ile satışının yapılacağı Bağcılar Belediye Başkanlığının ... tarih ve E... sayılı işlemi ile bildirilmiş ve 17/01/2023 tarihinde yapılan ihale sonucunda, paydaşlardan İbrahim ...'a 1.594.857,90-TL bedel karşılığında satılmıştır.
	Bunun üzerine, Bağcılar Belediye Başkanlığının ... tarih ve E... sayılı işleminin iptali istemiyle bakılan dava açılmştır.
             İLGİLİ MEVZUAT ve HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
	2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 31. maddesinin 1. fıkrasında, bu Kanun'da hüküm bulunmayan hususlarda; hakimin davaya bakmaktan memnuiyeti ve reddi, ehliyet, üçüncü şahısların davaya katılması, davanın ihbarı, tarafların vekilleri, feragat ve kabul, teminat, mukabil dava, bilirkişi, keşif, delillerin tespiti, yargılama giderleri, adli yardım hallerinde ve duruşma sırasında tarafların mahkemenin sukünunu ve inzibatını bozacak hareketlerine karşı yapılacak işlemler, elektronik işlemler ile ses ve görüntü nakledilmesi yoluyla duruşma icrasında Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu hükümlerinin uygulanacağı; ancak, davanın ihbarının Danıştay, mahkeme veya hâkim tarafından re'sen yapılacağı kurala bağlanmıştır.

1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nu yürürlükten kaldıran 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 27. maddesinin 1. fıkrasında, davanın taraflarının, müdahillerin ve yargılamanın diğer ilgililerinin, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahip olduğu; 61. maddesinin 1. fıkrasında, taraflardan birinin, davayı kaybettiği takdirde, üçüncü kişiye veya üçüncü kişinin kendisine rücu edeceğini düşünüyorsa, tahkikat sonuçlanıncaya kadar davayı üçüncü kişiye ihbar edebileceği; 65. maddesinin 1. fıkrasında, bir yargılamanın konusu olan hak veya şey üzerinde kısmen ya da tamamen hak iddia eden üçüncü kişinin, hüküm verilinceye kadar bu durumu ileri sürerek, yargılamanın taraflarına karşı aynı mahkemede dava açabileceği, 2. fıkrasında, asli müdahale davası ile asıl yargılamanın birlikte yürütüleceği ve karara bağlanacağı; 66. maddesinde ise, üçüncü kişinin, davayı kazanmasında hukuki yararı bulunan taraf yanında ve ona yardımcı olmak amacıyla, tahkikat sona erinceye kadar, fer'î müdahil olarak davada yer alabileceği hükmü bulunmaktadır.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 31. maddesinin atıf yaptığı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu yerine çıkarılan ve 01/10/2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun "Bilirkişiye başvurulmasını gerektiren hâller" başlıklı 266. maddesinde "Mahkeme, çözümü hukuk dışında, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde, taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden, bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir. Ancak genel bilgi veya tecrübeyle ya da hâkimlik mesleğinin gerektirdiği hukukî bilgiyle çözümlenmesi mümkün olan konularda bilirkişiye başvurulamaz. Hukuk öğrenimi görmüş kişiler, hukuk alanı dışında ayrı bir uzmanlığa sahip olduğunu belgelendirmedikçe, bilirkişi olarak görevlendirilemez." hükmüne;  "Bilirkişinin haber verme yükümlülüğü" başlıklı 275. maddesinde "(1) Bilgisine başvurulan bilirkişi, kendisine tevdi olunan görevin, uzmanlık alanına girmediğini, inceleme konusu maddi vakıaların açıklığa kavuşturulması ve tespiti için, uzman kimliği bulunan başka bir bilirkişi ile işbirliğine ihtiyaç duyduğunu veya görevi kabulden kaçınmasını haklı kılacak mazeretini bir hafta içinde görevlendirmeyi yapan mahkemeye bildirir. (2) Bilirkişi, incelemesini gerçekleştirebilmek için, bazı hususların önceden soruşturulması ve tespiti ile bazı kayıt ve belgelerin getirtilmesine ihtiyaç duyuyorsa, bunun sağlanması için, bir hafta içinde kendisini görevlendiren mahkemeye bilgi verir ve talepte bulunur." hükmüne; "Bilirkişi raporuna itiraz" başlıklı 281. maddesinde "(1) Taraflar, bilirkişi raporunun, kendilerine tebliği tarihinden itibaren iki hafta içinde, raporda eksik gördükleri hususların, bilirkişiye tamamlattırılmasını; belirsizlik gösteren hususlar hakkında ise bilirkişinin açıklama yapmasının sağlanmasını veya yeni bilirkişi atanmasını mahkemeden talep edebilirler. Bilirkişi raporuna karşı talebin bu süre içinde hazırlanmasının çok zor veya imkânsız olması ya da özel yahut teknik bir çalışmayı gerektirmesi hâlinde yine bu süre içinde mahkemeye başvuran tarafa, sürenin bitiminden itibaren işlemeye başlamak, bir defaya mahsus olmak ve iki haftayı geçmemek üzere ek süre verilebilir. (2) Mahkeme, bilirkişi raporundaki eksiklik yahut belirsizliğin tamamlanması veya açıklığa kavuşturulmasını sağlamak için, bilirkişiden, yeni sorular düzenlemek suretiyle ek rapor alabileceği gibi, tayin edeceği duruşmada, sözlü olarak açıklamalarda bulunmasını da kendiliğinden isteyebilir. (3) Mahkeme, gerçeğin ortaya çıkması için gerekli görürse, yeni görevlendireceği bilirkişi aracılığıyla, tekrar inceleme de yaptırabilir." hükmüne;  "Bilirkişinin oy ve görüşünün değerlendirilmesi" başlıklı 282. maddesinde ise, "Hâkim, bilirkişinin oy ve görüşünü diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirir." hükmüne yer verilmiştir.