muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2022/5787, Karar No: 2024/4322, Tarih: 05.09.2024

Dairemizin E:2021/7789 sayılı dosyasında verilen ara kararı üzerine davalı Yükseköğretim Kurulu'ndan alınan ... tarih ve ... sayılı cevabi yazıda; 2004 yılından itibaren tüm lisansüstü programlar için Yükseköğretim Kurulu'nun izninin gerektiği, söz konusu tarihten önce yükseköğretim kurumları tarafından açılan lisansüstü programların Yükseköğretim Bilgi Sistemi'ne girişinin ilgili üniversiteler tarafından yapıldığı hususuna yer verilmiştir.
Bu durumda; yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca yükseköğretim kurumlarından mezun olan öğrencilere verilecek diplomalarda, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'ndan izin alınan program adına yer verileceği hususu tartışmasız olup davacının eğitim aldığı doktora programının davalı idarece onaylanmış adının psikoloji doktora programı olduğu, bu program çerçevesinde verilen belli derslerin klinik psikoloji alanında verilmesinin diplomada bu hususun belirtilmesini gerektirmeyeceği, aksi durumun kabulünün hem yasal mevzuata hem de kamu yararına aykırılık oluşturacağı anlaşıldığından, tesis edilen dava konusu işlemde mevzuata ve hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmaktadır.
KARAR SONUCU:
            Açıklanan nedenlerle;
1. Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'nın ...tarih ve ... sayılı kararı yönünden DAVANIN REDDİNE oybirliği ile,
2. İstanbul Arel Üniversitesi'nin ...tarih ve ... sayılı işlemi yönünden, DAVANIN REDDİNE oyçokluğu ile,
3. Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam...-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ..-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idarelere verilmesine,
5. Posta gideri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra istemi halinde davacıya iadesine,
6. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 
05/09/2024 tarihinde karar verildi.
 
KARŞI OY :
	(X)- Dava; İstanbul Arel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Psikoloji Klinik Psikoloji Bölümü Doktora Programı'na 10/08/2017 tarihinde kayıt yaptıran ve 01/06/2021 tarihinde mezun olan davacı tarafından, Klinik Psikoloji doktora diploması verilmesi talebinin reddine ilişkin İstanbul Arel Üniversitesi'nin ... tarih ve ... sayılı işlemi ile dayanağı Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'nın 18/07/2018 tarih ve 35 sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.
Anayasamızın 2. maddesinde Türkiye Cumhuriyeti'nin nitelikleri arasında belirtilen hukuk devletinin temel ilkeleri olarak 'hukuki güvenlik' ve 'belirlilik' ilkeleri yer almakta olup, anılan ilkeler hukuk normlarının öngörülebilir olmasını, bireylerin tüm eylem ve işlemlerinde Devlete güven duyabilmesini, Devletin de yaptığı düzenlemelerde bu güven duygusunu zedeleyici yöntemlerden kaçınmasını gerekli kılmaktadır.

Anayasamızın 2. maddesinde Türkiye Cumhuriyeti'nin nitelikleri arasında belirtilen hukuk devletinin temel ilkeleri olarak 'hukuki güvenlik' ve 'belirlilik' ilkeleri yer almakta olup, anılan ilkeler hukuk normlarının öngörülebilir olmasını, bireylerin tüm eylem ve işlemlerinde Devlete güven duyabilmesini, Devletin de yaptığı düzenlemelerde bu güven duygusunu zedeleyici yöntemlerden kaçınmasını gerekli kılmaktadır.
 İdarelerin düzenleyici işlemler yapabilme yetkisi Anayasamızın 124. maddesine dayanan anayasal bir yetki olması nedeniyle idareler tarafından, mevzuatla verilen görevlerin yerine getirilmesini teminen düzenleyici işlemler yapılabileceği açık olmakla birlikte; idarelerin, düzenleme yetkisine sahip olduğu alanlarda, eski hukuki durum çerçevesinde, hak kayıplarını önleyici düzenleme yapmaları, bu sayede hukuk devleti olmanın gereği olarak üstün kamu yararı ihlal edilmeden, kişilerin hukuki güvenliğinin korunması, idari istikrarın da sağlanması gerektiği açıktır.
 Uyuşmazlıkta, Yükseköğretim Kurulu'ndan izin alınmadan açılan doktora programına kaydı yapılan davacının herhangi bir hatasının ya da hilesinin bulunmadığı, söz konusu programın açılması ve denetiminin yapılması işlemlerinin tamamen davalı üniversite ile davalı idare arasında olduğu açık olup davacının hukuki güvenlik ve idari istikrar ilkeleri gereğince yapılan düzenlemeden olumsuz olarak etkilenmemesi gerekmektedir.
Haklı beklenti kavramı, devletin tüm organlarının üstünde hukukun mutlak egemenliğinin bulunması, yasa koyucunun da her zaman Anayasa ve hukukun üstün kuralları ile kendisini bağlı sayması olarak tanımlanan hukuki güvenlik ilkesinin de bir uzantısıdır.

Haklı beklenti kavramı, devletin tüm organlarının üstünde hukukun mutlak egemenliğinin bulunması, yasa koyucunun da her zaman Anayasa ve hukukun üstün kuralları ile kendisini bağlı sayması olarak tanımlanan hukuki güvenlik ilkesinin de bir uzantısıdır.
Nitekim, Anayasa Mahkemesi'nin 15/11/2017  tarih ve E:2016/133, K:2017/132 sayılı kararında, "haklı beklenti ilkesi" açıklanarak; kişilere belirli haklar sağlayan hukuk kurallarının muhataplarında bir beklentiye yol açmasının mümkün olduğu, hak beklentisinin, bir kişinin mevcut kurallar uyarınca bir hakkı elde etme beklentisini ifade ettiği, bir kuralda öngörülen koşulları taşıyan kişilerin o kuralın ilişkin olduğu hakkı hukuken ve fiilen elde etmelerinin, kendileri yönünden kazanılmış hak oluşturmakla birlikte henüz bu hakkı kazanmamış kişilerin de söz konusu hakkı elde etme noktasında bir beklenti içinde olmalarının olağan olduğu, kişilerin hukuka güveni, hukuk devleti yönünden önemli olup kişilerin bu güveninin yine hukuk tarafından korunmasının asıl olduğu ve bu korumanın, hukukî güvenlik ilkesi olarak adlandırıldığı, hukuk güvenliği ilkesinin,  hukuk normlarının öngörülebilir olmasını, bireylerin tüm eylem ve işlemlerinde devlete güven duyabilmesini, devletin de yasal düzenlemelerinde bu güven duygusunu zedeleyici yöntemlerden kaçınmasını gerekli kılacağı, kişilerin mevcut kurallar çerçevesindeki tüm beklentilerinin mutlak suretle hukuken korunmasının ise kuralların değişmezliğine yol açabileceği gibi kuralların değiştirilmesini anlamsız kılabilecek sonuçlara da yol açabileceği, bir kuralda yapılan değişikliğin kişilerin elde etmeyi bekledikleri haklara etkisinin saptanmasında, söz konusu kuralın değiştirilme gerekçelerinin de gözetilmesinin zorunlu olduğu, bu anlamda değiştirilen kuralın, beklenen hakların yanı sıra kazanılmış haklar yönünden dahi etkili olabileceği, kamu düzeni, genel sağlık gibi haklı nedenlerle daha önce elde edilmiş bir hakkın kullanımı yönünden getirilen ek koşulların mevcut hak sahipleri yönünden gözetilebilmesinin de mümkün olduğu, o hâlde her beklentinin hukuken korunmasının söz konusu olmadığı, haklı beklentinin tespitinde kişilerin bu hakkı elde etmeye ne kadar yakın olduklarının ve kural değişikliğinin bu hakkın elde edilmesine etkilerinin, kural değişikliğine neden olan gerekçelerin gözetilmesi gerektiği, bu kapsamda kuralda gerçekleşen değişiklik sonucu ilgililerin bu haktan mahrum kalıp kalmadıkları ya da söz konusu değişikliğin bu hakkı elde etmeleri yönünden zorlaştırıcı bir etkisinin olup olmadığının da dikkate alınacağı belirtilmiştir.
Yükseköğretim Kurulu'nun 18/07/2018 tarih ve 35 sayılı kararında; kamu yararına, mevzuata ve hukuka aykırılık bulunmadığı açık olmakla birlikte somut olay bağlamında, davacının kayıt olduğu doktora programına devam etmesi hususu dikkate alındığında haklı beklenti şartlarının davacı açısından oluştuğu tartışmasızdır.

Yükseköğretim Kurulu'nun 18/07/2018 tarih ve 35 sayılı kararında; kamu yararına, mevzuata ve hukuka aykırılık bulunmadığı açık olmakla birlikte somut olay bağlamında, davacının kayıt olduğu doktora programına devam etmesi hususu dikkate alındığında haklı beklenti şartlarının davacı açısından oluştuğu tartışmasızdır. 
Ayrıca, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı Yürütme Kurulu'nun 18/07/2018 tarih ve 35 sayılı kararında; mağduriyet  oluşturmamak  üzere  kararın  çıktığı tarihten  önce  "Uygulamalı  Psikoloji"  üst  alanının  yanı  sıra  "Klinik  Psikoloji"  eğitimi  alarak diplomasında alt alanı yazılmış olan diplomaların tescil edilmesine karar verilmişken, Psikoloji alanında oluşan mağduriyetlerin giderilmesi için herhangi bir düzenleme yapılmadığı hususu da dikkate alındığında, davalı idarece davacının mezun olduğu  yükseköğretim programının eğitim seviyesi, ders niteliği, bilgi, beceri ve yeterlik düzeyi gibi unsurların araştırılarak, Klinik Psikoloji doktora diploması alması için aranılan şartları taşıyıp taşımadığı yönünde herhangi bir inceleme ve değerlendirme yapılmaksızın, haklı beklentisi gözetilmeksizin tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı  anlaşıldığından, İstanbul Arel Üniversitesi'nin 09/08/2022 tarih ve 226340 sayılı işleminin iptali gerektiği görüşüyle çoğunluk kararına katılmıyoruz.
Danıştay — Esas No: 2023/1362, Karar No: 2024/4327, Tarih: 05.09.2024

"İçtihat Metni"
          T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas	No : 2023/1362
Karar	No : 2024/43...
DAVACI	: ...  
VEKİLİ	: Av. ...
DAVALI	: ... Başkanlığı
VEKİLİ	: Av. ...
DAVANIN KONUSU	   : Davacı tarafından, 
1)Yüksek lisans diplomasının Klinik Psikoloji yüksek lisans diploması olarak tescil edilmesi talebiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlem ile,
2) Dava konusu işlemin dayanağı olan Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı kararının,
3) Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı kararının iptaline karar verilmesi istenilmektedir.	 
DAVACININ İDDİALARI    : 
	Davacı tarafından, Maltepe Üniversitesi Klinik Psikoloji Yüksek Lisans Programı'ndan 17/01/2011 tarihinde mezun olduğu, Klinik Psikoloji yüksek lisans diplomasını aldıktan sonra  Yükseköğretim Kurulu'nun ... tarihli kararı ile önceki uygulamasından vazgeçtiği, bu kararın öncesinde, YÖK nezdinde Psikoloji olarak kayıtlı olan ancak Üniversite tarafından Klinik Psikoloji olarak açılarak mezunlarına Klinik Psikoloji diploması verilen programlardan mezun olan öğrencilerin diplomalarının Klinik Psikoloji olarak tescil edildiği, ... tarihli kararın alınmasının YÖK'ün takdir yetkisinde olduğu ancak YÖK ve Üniversitenin yerleşik, istikrar kazanmış uygulamalarına güvenerek yükseklisans ve doktora programlarına kaydolduğundan YÖK işleminin ancak bu tarihten sonrasına etki edecek şekilde uygulanması gerektiği, iptali istenilen işlemlerin haklı beklenti kavramına, hukuki güvenlik ilkesi ve idari istikrar ilkelerine aykırı olduğu iddia edilmektedir.
DAVALI İDARENİN SAVUNMASI:

DAVALI İDARENİN SAVUNMASI: 
Üniversitelerin öğretimini planlamak, düzenlemek ve denetlemek yetkisinin idarelerine ait olduğu, 2004 yılına kadar yükseköğretim kurumlarındaki bölümlerle aynı isimli yüksek lisans programlarının üniversitelerin ilgili kurulları tarafından açılabilmekte iken 2004 yılından itibaren tüm lisansüstü programlar için Kurullarından izin alınmasının gerektiği, Maltepe Üniversitesi bünyesinde Klinik Psikoloji Yüksek Lisans Programı açılmasının 15/06/2016 tarihli Yükseköğretim Yürütme Kurulu toplantısında karara bağlandığı, Maltepe Üniversitesi Rektörlüğü'nün Lisansüstü Eğitim Enstitüsü bünyesinde bulunan Psikoloji Tezli Yüksek Lisans Programı'na 2005-2014 yılları arasında kayıt yaptırarak, 2008-2017 yılları arasında mezun olan 1... öğrenciyi klinik psikoloji tezli yüksek lisans programı birim ID'si ile mezunları YÖKSİS'te kaydedip e-Devlet belgesinde gösterebilme konusundaki teklifinin ... tarihli Yükseköğretim Yürütme Kurulu toplantısında incelendiği ve Lisansüstü Eğitim-Öğretim Enstitülerinin Teşkilat ve İşleyiş Yönetmeliği'nin 4. ve 7. maddeleri uyarınca öğrencilerin psikoloji programına kayıt olduğu dikkate alınarak söz konusu teklifin uygun görülmediği, davacının eğitim aldığı yüksek lisans program adının onaylanmış adının psikoloji yüksek lisans/doktora programı olduğu, klinik psikoloji dersleri alınmış olmasının diplomada bu hususun belirtilmesini gerektirmediği, davacının hukuken korunmaya değer bir kazanılmış hakkının bulunmadığı, haklı beklenti açısından ise, kamu yararının ağır bastığı durumlarda haklı beklentiden söz edilemeyeceği gibi, idarenin eşitlik ve adalet ilkesine aykırı uygulamalarının yönetilenler açısından haklı beklenti yaratmayacağı, İdari Dava Daireleri Kurulu'nun 21/01/2021 tarih ve E:2020/636 sayılı YD itiraz nolu kararında, Danıştay İçtihatları Birleştirme Kurulunun 22/12/1973 tarih ve  E:1968/8, K:1973/14 sayılı kararı ile, idarenin yokluk, açık hata, memurun gerçek dışı beyanı ve hilesi hallerinde süre aranmaksızın kanunsuz terfi veya intibaka dayalı ödediği meblağı her zaman geri alabileceği; belirtilen istisnalar dışında kalan hatalı ödemelerin geri alınmasının, hatalı ödemenin ilk yapıldığı tarihten başlamak üzere idari dava açma süresi içinde mümkün olduğu, bu süre geçtikten sonra geri alınamayacağının karara bağlandığının belirtildiği, anılan kararın tüm hatalı işlemlerin idarece geri alınmasında da dikkate alınması gerektiği, tesis edilen işlemlerin hukuka uygun olduğu ileri sürülerek davanın reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ    : ...

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ    : ...
DÜŞÜNCESİ                            : Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı Yürütme Kurulu'nun ... tarih ve ... sayılı kararı yönünden davanın reddi; ... tarih ve ... sayılı Yükseköğretim Yürütme Kurulu kararı ve  ... tarih ve ... sayılı işlemi yönünden, Maltepe Üniversitesi bünyesinde Klinik Psikoloji Yüksek Lisans Programı açılmasının 15/06/2016 tarihli Yükseköğretim Yürütme Kurulu toplantısında karara bağlandığı da dikkate alındığında, ... tarihli YÖK kararından önce 17/01/2011 tarihinde mezun olan davacının mezun olduğu programın eğitim seviyesi, ders niteliği, bilgi, beceri ve yeterlik düzeyi gibi unsurların araştırılarak Klinik Psikoloji diploması alması için aranılan şartları taşıyıp taşımadığı yönünden bir inceleme ve değerlendirme yapılmaksızın tesis edilen işlemlerin iptaline karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI               : ...
DÜŞÜNCESİ                          : Yüksek lisans diplomasının klinik psikoloji yüksek lisans diploması olarak tescil edilmesi talebiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlem ile dayanağı olan, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı kararlarının iptali istenilmektedir.
	Uyuşmazlıkta,  2004 yılına kadar yükseköğretim kurumlarındaki bölümlerle aynı isimli yüksek lisans programlarının üniversitelerin ilgili kurulları tarafından açılabildiği, 2004 yılından itibaren tüm lisansüstü programlar için Yükseköğretim Kurulu Başkanlığının izni gerektiği, söz konusu tarihten önce açılan lisansüstü programların Yükseköğretim Bilgi Sistemine girişinin ilgili üniversiteler tarafından yapıldığı, bu çerçevede davacının mezun olduğu programın Yükseköğretim Bilgi Sistemi veri tabanına 2004 yılından önce açılmış olması nedeniyle ilgili Üniversite tarafından Uygulamalı Psikoloji Yüksek Lisans Programı olarak işlendiği, devam eden süreçte Yükseköğretim Genel Kurul toplantısında alınan kararla, mevcut öğrencilerin statülerinin korunması şartıyla Uygulamalı Psikoloji Yüksek Lisans ve Doktora Programının kapatılarak Klinik Psikoloji Yüksek Lisans ve Doktora Programı açılmasının uygun görüldüğü anlaşılmaktadır.
	Diğer taraftan, ... tarih ve ... sayılı Yükseköğretim Kurulu kararıyla uygulamalı psikoloji ibaresi bulunan diplomaların klinik psikoloji diploması olarak tescil edilmesine karar verilmişken; dava konusu kararla bu uygulamadan vazgeçilerek, alt alan ibaresi olarak klinik psikoloji ibaresini içeren diplomaların klinik psikoloji diploması olarak tescil edileceğine karar verilmiştir.
	Anayasamızın 2. maddesinde; Türkiye Cumhuriyeti'nin nitelikleri arasında belirtilen hukuk devletinin temel ilkeleri arasında 'hukuki güvenlik' ve 'belirlilik' ilkeleri yer almakta olup, anılan ilkeler hukuk normlarının öngörülebilir olmasını, bireylerin tüm eylem ve işlemlerinde Devlete güven duyabilmesini, Devletin de yaptığı düzenlemelerde bu güven duygusunu zedeleyici yöntemlerden kaçınmasını gerekli kılmaktadır.

Anayasamızın 2. maddesinde; Türkiye Cumhuriyeti'nin nitelikleri arasında belirtilen hukuk devletinin temel ilkeleri arasında 'hukuki güvenlik' ve 'belirlilik' ilkeleri yer almakta olup, anılan ilkeler hukuk normlarının öngörülebilir olmasını, bireylerin tüm eylem ve işlemlerinde Devlete güven duyabilmesini, Devletin de yaptığı düzenlemelerde bu güven duygusunu zedeleyici yöntemlerden kaçınmasını gerekli kılmaktadır.
	Buna göre, hukuki güvenlik ve idari istikrar ilkeleri gereğince davacının YÖK Yürütme Kurulunun dava konusu kararından olumsuz olarak etkilenmemesi gerekmektedir.
	Bu kapsamda, davalı idarece, davacının mezun olduğu Uygulamalı Psikoloji Yüksek Lisans Programının eğitim seviyesi, ders niteliği, bilgi, beceri ve yeterlik düzeyinin, Klinik Psikoloji Yüksek Lisans Programı için öngörülen ders içeriği ve kazanılan yetkinlikle eşdeğer olup olmadığı yönünde bir inceleme ve değerlendirme yapıldıktan sonra bir karar verilmesi gerekirken, davacının başvurusunun reddedilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna ulaşıldığından bireysel işlemin iptaline karar verilmesi gerekmektedir.
	Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı kararlarında ise hukuka, hizmet gereklerine, üst normlara aykırılık ve iptali gerektirecek bir husus bulunmadığı anlaşıldığından davanın bu kısmının reddine karar verilmesinin uygun olacağı düşünülmektedir.		
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince duruşma için taraflara önceden bildirilen 05/09/2024 tarihinde, davacı vekili Av. ...'nın ve davalı idare vekili Av....'in geldiği, Danıştay Savcısının hazır olduğu görülmekle, açık duruşmaya başlandı. Taraflara usulüne uygun olarak söz verilerek dinlendikten ve Danıştay Savcısının düşüncesi alındıktan sonra taraflara son kez söz verilip, duruşma tamamlandı. Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ SÜREÇ :
Maltepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Psikoloji Anabilim Dalı Klinik Psikoloji Bölümü Yüksek Lisans Programı'ndan 17/01/2011 tarihinde mezun olan davacı tarafından, kendisine verilen yüksek lisans diplomasında klinik psikoloji yüksek lisans programı ibaresi yer almasına rağmen Yükseköğretim Bilgi Sistemi'nde yüksek lisans eğitiminin klinik psikoloji yüksek lisans programı yerine psikoloji yüksek lisans programı olarak kaydedilmesi üzerine, YÖKSİS kaydının düzeltilerek yüksek lisans diplomasının klinik psikoloji yüksek lisans diploması olarak tescil edilmesi talebiyle Yükseköğretim Kurulu'na başvurulmuştur.

Davalı idarenin ... tarih ve ... sayılı işlemi ile, 2004 yılına kadar yükseköğretim kurumlarındaki bölümlerle aynı isimli yüksek lisans programlarının üniversitelerin ilgili kurulları tarafından açılabilmekte iken 2004 yılından itibaren tüm lisansüstü programlar için Kurullarından izin alınmasının gerektiği, adı geçen üniversitenin Klinik Psikoloji Yüksek Lisans Programı açılması teklifinin 15/06/2016 tarihli Yükseköğretim Yürütme Kurulu toplantısında incelendiği ve uygun görüldüğü, Maltepe Üniversitesi Rektörlüğü'nün Lisansüstü Eğitim Enstitüsü bünyesinde bulunan Psikoloji Tezli Yüksek Lisans Programı'na 2005-2014 yılları arasında kayıt yaptırarak, 2008-2017 yılları arasında mezun olan 1... öğrenciyi klinik psikoloji tezli yüksek lisans programı birim ID'si ile mezunları YÖKSİS'te kaydedip e-Devlet belgesinde gösterebilme konusundaki teklifinin ... tarihli Yükseköğretim Yürütme Kurulu toplantısında uygun olmadığına karar verildiği belirtilerek davacının başvurusu reddedilmiştir.
Bunun üzerine bakılmakta olan dava açılmıştır.
İNCELEME VE GEREKÇE:
İlgili Mevzuat:
Anayasamızın 'Yükseköğretim kurumları' başlıklı 130. maddesinde; "Çağdaş eğitim-öğretim esaslarına dayanan bir düzen içinde milletin ve ülkenin ihtiyaçlarına uygun insan gücü yetiştirmek amacı ile; ortaöğretime dayalı çeşitli düzeylerde eğitim öğretim, bilimsel araştırma, yayın ve danışmanlık yapmak, ülkeye ve insanlığa hizmet etmek üzere çeşitli birimlerden oluşan kamu tüzelkişiliğine ve bilimsel özerkliğe sahip üniversiteler Devlet tarafından kanunla kurulur. Kanunda gösterilen usul ve esaslara göre, kazanç amacına yönelik olmamak şartı ile vakıflar tarafından, Devletin gözetim ve denetimine tabi yükseköğretim kurumları kurulabilir.
..Vakıflar tarafından kurulan yükseköğretim kurumları, mali ve idari konuları dışındaki akademik çalışmaları, öğretim elemanlarının sağlanması ve güvenlik yönlerinden, Devlet eliyle kurulan yükseköğretim kurumları için Anayasada belirtilen hükümlere tabidir." hükmü, 'Yükseköğretim üst kuruluşları' başlıklı 131. maddesinin 1. fıkrasında; "Yükseköğretim kurumlarının öğretimini planlamak, düzenlemek, yönetmek, denetlemek, yükseköğretim kurumlarındaki eğitim-öğretim ve bilimsel araştırma faaliyetlerini yönlendirmek bu kurumların kanunda belirtilen amaç ve ilkeler doğrultusunda kurulmasını, geliştirilmesini ve üniversitelere tahsis edilen kaynakların etkili bir biçimde kullanılmasını sağlamak ve öğretim elemanlarının yetiştirilmesi için planlama yapmak maksadı ile Yükseköğretim Kurulu kurulur." hükmü yer almıştır.