muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2024/3495, Karar No: 2024/6276, Tarih: 11.11.2024

çevresel etkilerini minimize edecek şekilde planlandığı, ilgili bakanlıkların yasal 
mevzuatına uyulması sürecinde tesisten kaynaklı içme ve kullanma suyuna problem 
oluşturma niteliği olmadığı, projede önerilen proseslerin teknik açıdan uygun olduğu, Toprak Kirliliği ve Ağır Metaller alt başlığında da  
Nihai ÇED Raporunda bahsedilen tedbirlerin alınması ve taahhütlerin yerine getirilmesi 
durumunda; Kömür Hazırlama (Lavvar) Tesisleri ve Dolgu Alanı İle Rıhtım Entegre 
Projesi ile ilgili olarak verilen ‘Çevresel Etki Değerlendirmesi Olumlu’ kararının: insan, bitki, 
toprak, hava ve su kaynaklarını fiziksel, biyolojik ve sosyo ekonomik yönlerden çevreyi 
olumsuz yönde etkilemeyeceği değerlendirmesinin yapıldığı belirtilmiştir.
 
Bilirkişi Raporunun 3.1.4-) Projenin çevre üzerindeki muhtemel olumsuz etkilerinin alınacak önlemler 
ve verilen taahhütler sonucu ilgili mevzuat ve bilimsel esaslara göre kabul edilebilir düzeylerde olup olmadığı başlığında; ... Enerji ve Maden A.Ş.’ye ait Bartın İli Amasra İlçesi Gömü Köyü Kömür 
planlanan ‘Kömür Hazırlama (Lavvar) Tesisleri ve Dolgu Alanı İle Rıhtım Projesi’ için 
Dokay-Çed Çevre Mühendisliği Ltd. Şti. tarafından 4 yılda hazırlanan ‘Kömür Hazırlama 
(Lavvar) Tesisleri ve Dolgu Alanı İle Rıhtım Entegre Projesi’, Ekleri ile birlikte toplam 4172 
(dört bin yüz yetmiş iki) sayfa olduğu projenin 
Çevresel açıdan hava kirliliği yönünden yapılan toz ölçümleri ve alınacak önlemlerin 
teknik ve bilimsel açıdan uygun olduğu, İşletme açısından toz ölçümlerinin periyodik olarak 
izlenmesinin yerinde olacağı, Gürültü kirliliği modellemesinin teknik ve bilimsel açıdan 
uygun olduğu, belirtilen mesafelere göre gürültü seviyelerinin gürültü kirliliğinin yayılmasını 
önlemek için alınacak önlemlerin yeterli olduğu, tesis sahasında oluşan yağmur sularının 
biriktirilmesi ve arıtma tekniği çevre mühendisliği açsından uygun olduğu, ancak tesis sahası 
içerisindeki suların endüstriyel sınıfta değerlendirileceğinden sızdırmaz beton yapılarak 
saha sularının diren edilmesi gerektiği, tesis bağlantı yollarının toz oluşmaması için beton olması gerektiği,  
hazırlanan ÇED Raporunda alınan önlemlerin Raporda yer verilen yönetmelikler göz önünde alınarak hazırlandığı, proje alanına özgü jeolojik, hidrojeolojik, madencilik, çevre ve ekolojik bilgiler 
bakımından yeterli olduğu, söz konusu bu bilgiler birbiri ile entegre edilmiş, proje alanına 
ve çevresine yönelik muhtemel olumsuz etkilerini önlenmesine yönelik olarak yapılan plan 
ve projeler (Yönetmeliğin öngördüğü Haritalar (Topografik harita, Jeolojik Harita, Şimdiki 
Arazi Kullanımı Haritası, Vaziyet Planı, 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı vb.), 
Jeolojik-Jeoteknik Etüt Raporu; Hidrografik ve Oşinografik Etüt Raporu; Hidrojeoloji 
Raporu; ... Enerji ve Maden Ticaret A:Ş. tarafından Bartın İli, Amasra İlçesi ve

ve çevresine yönelik muhtemel olumsuz etkilerini önlenmesine yönelik olarak yapılan plan 
ve projeler (Yönetmeliğin öngördüğü Haritalar (Topografik harita, Jeolojik Harita, Şimdiki 
Arazi Kullanımı Haritası, Vaziyet Planı, 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı vb.), 
Jeolojik-Jeoteknik Etüt Raporu; Hidrografik ve Oşinografik Etüt Raporu; Hidrojeoloji 
Raporu; ... Enerji ve Maden Ticaret A:Ş. tarafından Bartın İli, Amasra İlçesi ve 
Merkez İlçe Gömü,  Tarlaağzı, Kazpınarı ve Gavurpınar Köylerinde Yaptırılacak Olan, Kömür Çıkarma, Kömür Hazırlama Tesisleri Projeleri İçin Ekolojik Değerlendirme Raporu; Dalgakıran, Dolgu Koruma ve Kronman Duvarları Hesap Raporu ile Mendirek Jeoteknik 
Hesap Raporu; Rüzgar, Dalga İklimi, dalga Transformasyonu, Liman İçi Çalkantı, 
kumlanma Potansiyeli ve Derin Deniz Deşarj Sistemi seyrelme Modellemeleri Raporu; 
Hava Kalitesi Dağılımı Modellemesi Raporu; Akustik Raporu; Kömür Hazırlama (Lavvar) 
Tesisleri ve Dolgu Alanı ile Rıhtım Projeleri İçin Peyzaj Onarım Planı Raporu; 2 adet 
Lavvar Atık ve Kazı Fazlası Depolama Tesisi Tasarım Projelerinin Teknik Raporu(Bölüm 
5: Kömür Zenginleştirme (Lavvar) Tesislerinden Çıkan Atık Miktarlarının Yapılması 
Planlanan İki Adet Atık Depolama Sahası Depolanmasındaki Sürecin Kümülatif Olarak 
Değerlendirilmesi); Bartın İli Amasra ve Merkez İlçelerinde Yapılması Planlanan 2 Adet 
Lavvar Atık Depolama Sahası ve Kazı Fazlası Toprak Depolama Sahası Projelerinin: Şev 
Kinematik analizi ve Şev Düzenleme Çalışması Teknik Raporu; Bartın İli Amasra İlçesi, 
Gömü ve Kazpınar Köyü Sınırları İçerisinde Kalan Atık Depolama Tesisi-1, Lavvarlanmış 
Kömür Stok Sahası-1, Lavvarlanmış Kömür Stok Sahası-2, Kömür Hazırlama Tesisi-1, 
Kömür Hazırlama Tesisi-2, Atık Depolama Tesisi-2, Kazı Fazlası Malzeme Depolama 
Alanlarında Zeminlerin Araştırılmasına Yönelik Jeofizik Etüd Raporu; 2 adet Lavvar Atık 
ve Kazı Fazlası depolama tesisi Kaza ve Afet durumlarında; Çevredeki Yerleşim 
Birimlerinin Olumsuz Yönde Etkilenebilirliğini Değerlendiren Risk analiz Raporu; DSİ 23. 
Bölge Müdürlüğü’nün ...Tarih ve ... sayılı Dere Islahları Proje Onay 
Yazısı, Projesi ve İTÜ Tesis Yerleşim Gerekçe Raporu; Tasman Değerlendirme Raporu 
ve Tasman Jeomekanik Değerlendirme Raporu; Acil Durum Eylem Planı; Kömür 
Yoğunluğu Analiz Raporu ve Kömür Yıkanabilirlik Çalışma Raporu ve Kömür 
Zenginleştirme (Lavvar) Tesislerinden Çıkan Atık Miktarının Yapılması Planlanan İki Adet 
Atık Depolama Sahasına ve proje dışında planlana 160.000 m3 Atık/pasa sahasında depolanmasındaki Sürecin Kümülatif Olarak Değerlendirmesi; kapatma planları bilimsel 
esaslara ve akademik çalışmalara göre hazırlanmış, çevre üzerindeki muhtemel olumsuz 
etkilerini yönelik alınacak önlemlerin yeterli olduğu, verilen taahhütlerin ise yerinde ve 
kabul edilebilir düzeyde olduğu sonucuna varıldığı belirtilmiştir.
Bilirkişi Raporunun; 3.1.5-) Proje başvuru dosyası ve ekleri ile keşif esnasında elde edilecek bilgilere

esaslara ve akademik çalışmalara göre hazırlanmış, çevre üzerindeki muhtemel olumsuz 
etkilerini yönelik alınacak önlemlerin yeterli olduğu, verilen taahhütlerin ise yerinde ve 
kabul edilebilir düzeyde olduğu sonucuna varıldığı belirtilmiştir.
Bilirkişi Raporunun; 3.1.5-) Proje başvuru dosyası ve ekleri ile keşif esnasında elde edilecek bilgilere 
projeye ilişkin verilen ‘ÇED Olumlu’ kararının 2872 sayısı Çevre Kanununa, bu 
kanuna dayanılarak hazırlanan ÇED Yönetmeliği’ne ve kamu yararına uygun olup 
olmadığı, söz konusu proje hakkında ÇED sürecini başlatılarak ÇED raporu 
düzenlenmesinin gerekip gerekmediği başlığında; ülkemizin enerji ithalatının toplam ithalatımızın yaklaşık dörtte birini oluşturması 
nedeniyle, önümüzdeki dönemde küresel enerji piyasalarındaki fiyat ve arz gelişmeleri, 
Türkiye ekonomisini hem büyüme dinamikleri hem de cari açık açısından etkilemeye 
devam edeceği, dış ticaret açığının %60-70’ini net enerji ithalatından kaynaklandığı, hızla büyümekte olan enerji talebinin karşılanabilmesi için petrol, doğal gaz ve taşkömürü 
ithalatının sürekli arttığı, bu proje ile birlikte Türkiye’nin dış kaynaklara olan bağımlılığının azaltılması, cari açığın azaltılması, bölgenin kalkınma potansiyelinin ortaya 
çıkarılması, bölgede ve ülkede sayıları hızla artan sanayi tesislerine sağlıklı ve sürekli 
kaynak sağlanmasını amaçlanması nedeniyle kamu yararına uygun bir proje olduğu, Proje sahibi ... Enerji ve Maden Tic. A.Ş. firmasınca taşkömürü maden projesi 
için şu ana kadar 600.000.000,- USD($) harcanmış olduğu, Nihai ÇED Projesinde yer 
alan projeler ile birlikte toplam maliyeti yaklaşık 850 milyon USD tutarında olduğunun ifade 
edildiği, yatırımları, tamamlanan maden yeraltı (kuyular, galeriler vb.) ve yerüstü 
düzenleri inşası, ekipmanlar, makinalar, güç ünitesi düzenleri, şalt tesisi montajları ve 
ilave olarak gerekli olacak tam mekanize üretim ekipmanları, pano içi hazırlıklar, lavvar 
ve rıhtıma ait inşaat ve proje finansman maliyetlerinden ve giderlerinden oluştuğu, ekipman tedariğinde tedarikçi finansmanından mümkün olduğu kadar faydalanmanın hedeflendiği, tedarikçi finansmanının mümkün olmadığında finansmanın öz kaynaklardan 
sağlanacağı, Dolgu Alanı ve Rıhtım fizibilite çalışmasına esas teşkil eden (Kazı, dolgu, 
dolgu koruma, dalgakıran, rıhtım, altyapı inşaat işleri ile hizmet binaları ve elektrik işleri 
dahil) yatırımların toplam bedeli 70.000.000,-USD($) olması beklendiği, Entegre Proje 
kapsamında yapılması planlanan Lavvar Tesisleri toplam bedeli 12.000.000,-USD($) 
olacağı ve proje yatırımlarının, öz kaynak ve kredi kuruluşundan finanse edileceğinin öngörüldüğü, bu nedenle projenin kamu yararına olduğunun açıkça görüldüğünün belirtildiği, geçen zaman içerisinde projenin değişen kapsamı ve proje ile ilgili bir takım teknik bilgiler tekrarlanarak Sonuç olarak; Proje başvuru dosyası ve ekleri, Bakanlığın Görüş yazısı, başvuru 
sahibi firmanın ÇED süreci devam eden ‘Kömür Hazırlama (Lavvar) Tesisleri ve Dolgu

olacağı ve proje yatırımlarının, öz kaynak ve kredi kuruluşundan finanse edileceğinin öngörüldüğü, bu nedenle projenin kamu yararına olduğunun açıkça görüldüğünün belirtildiği, geçen zaman içerisinde projenin değişen kapsamı ve proje ile ilgili bir takım teknik bilgiler tekrarlanarak Sonuç olarak; Proje başvuru dosyası ve ekleri, Bakanlığın Görüş yazısı, başvuru 
sahibi firmanın ÇED süreci devam eden ‘Kömür Hazırlama (Lavvar) Tesisleri ve Dolgu 
Alanı ile Rıhtım entegre’ projesinin çevresel etkilerinin kümülatif etkilerinin 
değerlendirilmesi, ilgili mevzuat hükümleri ile 04/04/2024tarihli mahallinde yapılan keşif 
esnasında elde edilen bilgilere göre; ... Enerji ve Maden Tic. A.Ş. tarafından 
yapılması planlanan ‘Kömür Hazırlama (Lavvar) Tesisleri ve Dolgu Alanı ile Rıhtım 
Entegre Projesi’ ile ilgili yeniden ÇED süreci başlatılarak ÇED raporu düzenlenmesi 
gerekmediği belirtilmiştir.  
Bilirkişi Raporunun 3.1.6-) ‘ÇED Olumlu’ kararına dayanak alınan proje tanıtım dosyasının gerek çevresel, gerekse bilimsel alanlarda eksikliklerin olup olmadığı, varsa bu 
eksikliklerin düzeltilebilir nitelikte olup olmadığı hususlarının değerlendirilmesi 
başlığında;
... Enerji ve Maden A.Ş.’ye ait Bartın İli Amasra İlçesi Gömü Köyü planlanan 
‘Kömür Hazırlama (Lavvar) Tesisleri ve Dolgu Alanı İle Rıhtım Projesi’ için  
...Çevre Mühendisliği Ticaret Ltd. Şti. tarafından hazırlanan Proje başvuru dosyası(PTD), 
T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafında tespit edilen eksiklerin de 
giderilerek revize edildiği, Revize edilen ve http://eced.cbs.gov.tr (e-ÇED yazılım portalı) 
web adresine yüklenerek ÇED Yönetmeliği’nin 15. Maddesinin (a) bendi uyarınca 
incelenen ve değerlendirilen Nihai ÇED Raporu (2023) gerek çevresel, gerekse bilimsel 
alanlarda eksiklik bulunmadığı sonucuna varılmış ve söz konusu proje için yeni bir ÇED 
sürecinin başlatılmasına gerek olmadığı kanaatine varıldığı değerlendirilmesinde bulunulduğu, Turizme Etkisi 
alt başlığı altında, Sosyal Etki Değerlendirme Raporu’na göre ... köyünün mevcut nüfusunun turizm 
sezonundaki yoğunluğa bağlı olarak günlük 1000 kişiyi geçebildiği, Köyün Ankara ve 
İstanbul gibi büyükşehirlere göç vermiş, genellikle yaz tatillerinde göç veren nüfustan 
köylerine geri dönüp tatil yapan kişilerin mevcut olduğu, ... Köyünün turizm sezonundaki 
nüfusunun günde 5000 kişiyi bulabildiği, bu sayıya ulaşılmasının nedeninin hem 
köydeki pansiyonculuğun gelişmesi hem de göç edenlerin tatillerini geçirmek için 
köylerine geri dönmesi olduğu, Bölgenin ekoturizm bölgesi olarak görüldüğü,  proje alanının 250 m yakınında bir turizm tesis alanı, 310 m 
yakınlarında kırsal yerleşim alanı, 950 m yakınlarında manzara (turistik) yolu ve 1000 m 
yakınlarında ise askeri alan bulunduğu, ayrıca proje alanının sınırında bir balıkçı 
barınağı ve tarım arazisi yer aldığı, kırsal yerleşim alanının Atık Depolama Tesisi-
1’e olan uzaklığı 110 m, manzara (turistik) yolunun uzaklığı 580 m, askeri alanın uzaklığı

köylerine geri dönmesi olduğu, Bölgenin ekoturizm bölgesi olarak görüldüğü,  proje alanının 250 m yakınında bir turizm tesis alanı, 310 m 
yakınlarında kırsal yerleşim alanı, 950 m yakınlarında manzara (turistik) yolu ve 1000 m 
yakınlarında ise askeri alan bulunduğu, ayrıca proje alanının sınırında bir balıkçı 
barınağı ve tarım arazisi yer aldığı, kırsal yerleşim alanının Atık Depolama Tesisi-
1’e olan uzaklığı 110 m, manzara (turistik) yolunun uzaklığı 580 m, askeri alanın uzaklığı 
850 m ve turizm tesis alanının uzaklığı ise 1400 m olduğu, ayrıca Atık Depolama Tesisi-1’in 
sınırında tarım arazisi bulunduğu, Lavvar tesislerinin turizme çevresel açıdan etkisinin, çevresel mevzuatlara uyulmadığı 
veya aksatıldığı taktirde olumsuz yönde olabileceği, bu tesislerin, kömür yıkama işlemlerinde 
kullanılacağı ve çevresel faktörleri etkileyebileceği, özellikle su kirliliği, toprak erozyonu, hava 
kirliliği, gürültü kirliliği ve bitki-hayvan yaşamı üzerinde etkileri göz önünde 
bulundurulmasının gerektiği,  bölgeye gelen turistlerin faaliyetler düzgün yapılmazsa, çevresel 
mevzuatlar ışığında çalıştırılmaz ve kontrolleri düzenli sağlanmazsa turizmi 
etkileyebileceği ancak Proje Başvuru Dosyasında belirtilen önlemlerin alınması ve verilen 
taahhütlere tamamen uyulması halinde turizme olumsuz etkisi olmayacağı, yine Rıhtım projesinin de bölgede bulunan balıkçı barınağı ve halk plajını gemi 
taşımacılığının yarattığı çevresel faktörlerden turizmin sınırlı ölçüde etkilenebileceği, ancak 
Proje Başvuru Dosyasında belirtilen önlemlerin alınması ve taahhütlerin yerine getirilmesi 
durumunda turizme olumsuz etkilerinin ortadan kalkacağının düşünüldüğü belirtilmiştir.
Bilirkişi Raporunun 3.1.8-) Sonuç ve Kanaat bölümünde ise; yukarıda yer verilen değerlendirmeler ışığında; 
Projeye ait Nihai ÇED Raporunun Bir bütün olarak değerlendirilmesinden; ‘ÇED Olumlu’ kararının 2872 sayılı Çevre Kanununa, bu kanuna dayanılarak hazırlanan 
ÇED Yönetmeliği’ne ve kamu yararı, ülke ekonomisi ve yöre halkının bireysel menfaatleri, 
ekoloji ve sürdürülebilirlik açısından uygun olduğu; 
 Nihai ÇED Raporu’nun jeolojik, madencilik, çevre mühendisliği, doğal süreç, 
ekolojik ve ekonomik yönden yerinde olduğu, uygulanması halinde olumsuz etkisinin 
olmayacağı, ÇED sürecini eksiksiz tamamladığı, ‘ÇED Olumlu’ kararı verilmesinin yerinde 
olduğu; 
Nihai ÇED Raporunda (2023 tarihli) verilmiş taahhütlerin yeterli ve gerçekçi 
olduğu, 04/04/2024 tarihinde proje alanında yapılmış gözlem, tetkik ve inceleme 
sonucunda proje sahibinin Nihai ÇED Raporunda vermiş olduğu taahhütlerin bir kısmının 
yerine getirildiği, diğerlerinin ise yerine getirilmeden projenin başlatılmayacağının 
taahhüt edildiği, sonuç olarak projenin çevre üzerine yapabileceği muhtemel olan 
etkilerinin alınacak önlemlerle yerine getirilebilir olduğu; Projenin, proje alanına özgü jeolojik, hidrojeolojik, madencilik, çevre ve 
ekolojik bilgiler bakımından yeterli olduğu, söz konusu bu bilgiler birbiri ile entegre edilmiş,

sonucunda proje sahibinin Nihai ÇED Raporunda vermiş olduğu taahhütlerin bir kısmının 
yerine getirildiği, diğerlerinin ise yerine getirilmeden projenin başlatılmayacağının 
taahhüt edildiği, sonuç olarak projenin çevre üzerine yapabileceği muhtemel olan 
etkilerinin alınacak önlemlerle yerine getirilebilir olduğu; Projenin, proje alanına özgü jeolojik, hidrojeolojik, madencilik, çevre ve 
ekolojik bilgiler bakımından yeterli olduğu, söz konusu bu bilgiler birbiri ile entegre edilmiş, 
projede öngörülen tesisler ile 1 adet ÇED Gerekli Değildir kararı verilen (Danıştay Altıncı 
Dairesinin E:2023/2435, K:2023/5421 sayılı ilamı ile iptal edilen ancak bu iptal 
kararından sonra ÇED sürecine tabi tutulacak olan) Lavvar tesisi projesinin kümülatif 
olarak değerlendirildiği, 
Projenin çevresel etkileri bakımından mevzuata uygun olduğu, proje alanına özgü jeolojik, hidrojeolojik, madencilik, çevre ve ekolojik 
bilgiler bakımından yeterli olduğu, söz konusu bu bilgiler birbiri ile entegre edilmiş, proje 
alanına ve çevresine yönelik muhtemel olumsuz etkilerini önlenmesine yönelik olarak 
yapılan plan ve projeler bilimsel esaslara ve akademik çalışmalara göre hazırlandığı, 
taahhütlerin yerinde ve kabul edilebilir düzeyde olduğu; 
Projenin, Tarlaağzı balıkçı barınağının kuzeydoğusunda yer aldığı, balıkçılık faaliyetlerini doğrudan etkilemeyecek şekilde tasarlandığı, ancak inşaat ve 
işletme aşamalarında deniz suyu kalitesindeki olası değişiklikler ve gürültü kirliliği, 
balıkçılık faaliyetlerini etkileyebileceği, ancak etkilerin önlenmesi için gürültü bariyerleri ve 
çalışma saatlerinin düzenlenmesi gibi önlemler alınacağı taahhüt edildiği, 
Turizm açısından, ÇED raporunda taahhüt edilen yükümlülükler yerine 
getirildiğinde, doğrudan bir etki olacağının düşünülmediği, Proje Başvuru Dosyasında 
belirtilen önlemlerin alınması ve verilen taahhütlerin yerine getirilmesi durumunda turizm 
bakımından herhangi bir olumsuz bir durumla karşılanmayacağı; özellikle su kirliliği, 
toprak erozyonu, hava kirliliği, gürültü kirliliği ve bitki-hayvan yaşamı üzerinde etkileri göz 
önünde bulundurarak alınan önlemlere ve verilen taahhütlere uyulması halinde turizmi 
olumsuz etkilemeyeceği; projenin çevresel etkilerinin kümülatif değerlendirilme raporu, ilgili mer’i mevzuat 
hükümleri ile 04/04/2024 tarihli mahallinde yapılan gözlem, keşif ve inceleme esnasında 
elde edilen bilgilere göre;  yeniden ÇED süreci başlatılarak ÇED raporu düzenlenmesine gerek olmadığı;  değerlendirilen Proje Başvuru Dosyasında (Nihai ÇED Raporu (2023)) 
gerek çevresel, gerekse bilimsel alanlarda eksiklik bulunmadığı sonuç ve kanaatine varıldığı belirtilmektedir.

olumsuz etkilemeyeceği; projenin çevresel etkilerinin kümülatif değerlendirilme raporu, ilgili mer’i mevzuat 
hükümleri ile 04/04/2024 tarihli mahallinde yapılan gözlem, keşif ve inceleme esnasında 
elde edilen bilgilere göre;  yeniden ÇED süreci başlatılarak ÇED raporu düzenlenmesine gerek olmadığı;  değerlendirilen Proje Başvuru Dosyasında (Nihai ÇED Raporu (2023)) 
gerek çevresel, gerekse bilimsel alanlarda eksiklik bulunmadığı sonuç ve kanaatine varıldığı belirtilmektedir.
Dava konusu projenin geçirdiği idari ve hukuki aşamadan anlaşılacağı üzere, projeye ilişkin süreç öncelikle;  Bartın İli, Amasra ve Merkez İlçesi, ... Köyü ve ... Köyü sınırları içerisinde yapılmak üzere;  Kömür Hazırlama (Lavvar) Tesisleri ve Dolgu Alanı ile Rıhtım Projesi ayrı ayrı planlanarak çevresel etki değerlendirme süreçlerinin işletildiği, söz konusu projelere ilişkin ÇED Gerekli Değildir/ ÇED Olumlu Kararlarının yargı kararlarıyla, bu projelerin; entegre proje niteliğinde olması, projelerin çevresel etkilerinin kümülatif olarak değerlendirilmesi ve alınacak önlemlerin tüm projelerin birlikte değerlendirilerek belirlenmesi gerektiği gerekçesiyle iptal edilmesi neticesinde, projenin entegre bir proje olarak planlanarak, Bartın İli, Amasra İlçesi, ..., ..., ..., ... ve ... Köyleri sınırları içerisinde yapılacak olan Kömür Hazırlama (Lavvar) Tesisleri ve Dolgu Alanı ile Rıhtım Projesi ile ilgili olarak ... tarihli, ... sayılı Çevresel Etki Değerlendirmesi Olumlu kararı alındığı görülmektedir. 
Dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan ÇED Yönetmeliğinde, ÇED Yönetmeliğine tabi birden fazla projeyi kapsayan entegre projenin yapılmasının planlanması halinde entegre projenin ÇED Yönetmeliğinin Ek-1 veya Ek-2 listesine tabi olması durumuna göre tek ÇED başvuru dosyasının veya PTD'nin hazırlanmasının isteneceği açıkça düzenlenmiş olmakla birlikte, "entegre proje"nin tanımına yer verilmediği, bununla birlikte, gerek uygulamada, gerekse yargı kararlarında proje sahibi tarafından eş zamanlı olarak yapılması planlanan birden fazla projenin bulunması durumunda, söz konusu projelerin konu veya işlev bakımından birbirine hizmet eden yönlerinin bulunması durumunda entegre proje olarak değerlendirilerek, projenin  parçası tüm tesislerin çevresel etkilerinin gerek inşaat, gerekse işletme aşamasında tüm unsurları ile birlikte kümülatif olarak değerlendirilmesi gerekmektedir.

Kararda detaylarıyla yer verilen Bilirkişi Raporunun incelenmesinden; raporda yer verilen tespit ve değerlendirmelerin, uzmanlık alanları bakımından ayrı ayrı değerlendirme yapılmaksızın, projeye ilişkin ÇED Raporunda ve eki olan diğer raporlarda yer verilen çevresel etkilere ilişkin çalışmaların, raporlamaların ve ÇED Raporunda verilen taahhütlerin tekrarı niteliğinde olduğu, projenin çevreye olabilecek olumsuz etkilerinin tespiti ile bu çevresel etkilerin en aza indirilmesi için yeterli olup olmayacağı hususunun belirlenmesi konusunda kapsamlı teknik ve yeterli bilimsel veri içermediği, Nihai ÇED Raporunun tekrarı niteliğinde olduğu, bununla birlikte, entegre projeyi oluşturan unsurlar bakımından da kümülatif bir değerlendirme yapılıp yapılmadığının incelenmediği görülmektedir. 
Bu itibarla; bilirkişi raporunun hükme esas alınabilecek nitelik ve yeterlilikte olmadığı sonucuna varıldığından, uyuşmazlığın tereddüte mahal vermeyecek şekilde çözümlenebilmesi amacıyla, dava konusu projenin tüm unsurlarıyla birlikte; hem lavvar tesisleri hem de deniz dolgu alanı, dalgakıran ve rıhtım projesinin bir bütün olarak ve projenin çevresel etkilerinin gerek inşaat, gerekse işletme aşamasında tüm unsurları ile birlikte kümülatif olarak değerlendirilmesi, hem kara ve hem de deniz ortamındaki flora ve yaşam alanları ile  kara ve deniz ortamındaki fauna ve yaşam alanlarına etkilerinin, proje alanı ve etki alanındaki su ürünleri ve balıkçılık faaliyetlerine, tarım arazilerine, tarım faaliyetleri ile hayvancılığa olası etkilerinin, çevresel gürültü, toz yayılımı, trafik yükü, atıksu, katı atık ve diğer tüm çevresel etkiler bakımından detaylı olarak irdelenmesi gerektiğinden, Nihai ÇED Raporunda yer verilen tüm taahhütlerin çevre ve insan sağlığı üzerinde olabilecek etkilerinin ve alınacak önlemlerin yeterliliğinin, orman mühendisi bilirkişinin tespitleriyle birlikte, ilgili mevzuat ve bilimsel esaslara göre yeniden değerlendirilmesi amacıyla; tarafların iddia ve savunmalarında belirtilen hususlar da göz önüne alınarak ek rapor alınması veya gerekirse yeniden keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.
Bu itibarla, karara dayanak alınabilecek nitelikte bulunmayan bilirkişi raporu esas alınarak  davanın reddi yolunda verilen temyize konu İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
Ayrıca; Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) üzerinden temin edilen nüfus kayıt örneğinden, davacılardan ...'nın 27/07/2024 tarihinde vefat ettiği ve bu suretle taraf ehliyetini yitirdiği, davanın da yalnızca ölen davacıyı ilgilendirdiği ve mirasçılarına intikâl eden bir hak niteliğinde olmadığı anlaşıldığından, adı geçen davacı yönünden dava dilekçesinin iptaline karar verilmesi gerekmektedir. 
KARAR SONUCU	:
            Açıklanan nedenlerle;
           1.Temyiz isteminin kabulüne,
          2.Temyize konu ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,

KARAR SONUCU	:
            Açıklanan nedenlerle;
           1.Temyiz isteminin kabulüne,
          2.Temyize konu ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3.Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan İdare Mahkemesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 20/A-2-(i) maddesi uyarınca, kesin olarak, 11/11/2024 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
 
(X) KARŞI OY  :
Temyize konu İdare Mahkemesi kararında; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun  49. maddesinin 2. fıkrasında sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, Mahkeme kararının onanması gerektiği oyu ile aksi yöndeki çoğunluk kararına katılmıyoruz.