muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2011/1616, Karar No: 2011/6467, Tarih: 01.12.2011

Dosya içeriğine göre, davacı işyerinde fason kesim bölümünde operatör olarak çalışmaktadır. İş sözleşmesi, ekonomik kriz nedeniyle siparişlerin azalması ve üretimin düşmesi nedeniyle sona erdirilmiştir. İşverene ait tüm kayıt ve belgeler getirtilip bilirkişi incelemesi yaptırılmış ise de, rapor uyuşmazlığın çözümü için yeterli değildir.  Keşif  sonucu elde edilen bilgilere göre, işyerinde 6 adet brode, 1 adet de kesim makinesi bulunmaktadır. Kesim makinesi keşif tarihinde çalışmamaktadır, bu makinede çalıştığı anlaşılan davacı ve diğer işçinin belirtilen nedenle iş sözleşmeleri feshedilmiştir. Brode makinelerinin 4 tanesi ise çalışmaktadır. İşyerinde sipariş usulüne göre çalışılmaktadır. Davacının işten çıkarıldığı dönemde kesim bölümü üretimi de dahil olmak üzere tüm üretim belirgin şekilde azalmış, daha sonraki dönemde brode üretiminde büyük artış olmuştur. Tekstil mühendisi bilirkişinin değerlendirmesine göre, brode makineleri ayrı bir uzmanlık ve tecrübe gerektirmektedir, davacı ise kesim makinesinde tecrübelidir. Buna göre mahkemece, davacının kısa bir eğitimle brode makinelerinde çalıştırılabilme imkanı bulunup bulunmadığı uzman bilirkişi görüşü alınarak araştırılmalıdır. Diğer taraftan, fesihten sonra işe alınan işçilerin de vasıfları, davacının yapabileceği işler için işe alınıp alınmadıkları da kuşkuya yer vermeyecek şekilde belirlenmeli, diğer delillerle birlikte değerlendirilerek bir hüküm kurulmalıdır. Yazılı şekilde eksik inceleme ile karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 01/12/2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/3143, Karar No: 2020/1191, Tarih: 10.03.2020

**6. Ceza Dairesi         2018/3143 E.  ,  2020/1191 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Yağma

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

CMK'nin 291/1. maddesinin, 05/08/2017 gün ve 30145 (Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 20/7/2017 gün ve 7035 sayılı Kanunun 21'inci maddesiyle değişik haline göre, ..., ... ve ... savunmanlarının temyiz dilekçelerinin 15 günlük yasal süre içerisinde verildiğinin anlaşılması karşısında; tebliğnamedeki red isteyen düşünceye iştirak edilmeyerek yapılan incelemede;

I- Sanıklar ..., ..., ... ve ... hakkında yağma suçundan kurulan hükmün incelenmesinde;

5237 sayılı TCK'nin 150. maddesinin 2. fıkrasındaki "Malın değerinin azlığı" kavramında yasa koyucunun amacı ve suçun işleniş biçimi, olayın özelliği ve sanığın özgülenen kastı da gözetilmek suretiyle, daha çoğunu alabilme olanağı varken, yalnızca gereksinimi kadar, değer olarak da gerçekten az olan şeylerin alınması durumunda, yasal ve gerekçeleri de açıklanarak uygulanabileceği; somut olayda sanıkların, mağdurun üzerini aramak suretiyle cebinde bulunan tüm parayı aldıklarının anlaşılması karşısında, koşulları oluşmadığı halde aynı kanunun 150/2. maddesiyle cezadan indirim yapılması, karşı temyiz olmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, uyulan bozmaya, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan elverişli kanıtlara, gerekçeye ve Hakimler Kurulunun takdirine göre, sanık ... ve savunmanı, sanıklar ..., ..., ... savunmanları ve O Yer Cumhuriyet Savcısının temyiz itirazları yerinde görülmemiş olduğundan reddiyle, eleştiri dışında usul ve kanuna uygun bulunan hükmün tebliğnameye uygun olarak ONANMASINA,

II- Sanık ... hakkında yağma suçundan kurulan hükmün incelenmesinde ise;

Koşulları oluşmadığı halde 5237 sayılı TCK'nin 150/2. maddesiyle cezadan indirim yapılması, karşı temyiz olmadığından bozma nedeni yapılmamış,

Dosya içeriğine, uyulan bozmaya, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve Hakimler Kurulunun takdirine göre; suçun sanık tarafından işlendiğini kabulde, nitelendirmede, usul ve yasaya aykırılık bulunmadığından, diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

Ancak;

5237 sayılı TCK'nin 51/7. maddesinde, denetim süresi içinde kasıtlı bir suç işleyen hükümlünün, ertelenen cezasının kısmen veya tamamen infaz kurumunda çektirilmesine karar verileceğinin düzenlendiği gözetilmeden, infazı kısıtlar biçimde, hüküm kurulması,

Ancak;

5237 sayılı TCK'nin 51/7. maddesinde, denetim süresi içinde kasıtlı bir suç işleyen hükümlünün, ertelenen cezasının kısmen veya tamamen infaz kurumunda çektirilmesine karar verileceğinin düzenlendiği gözetilmeden, infazı kısıtlar biçimde, hüküm kurulması,

Bozmayı gerektirmiş, sanık ... savunmanı ile O Yer Cumhuriyet Savcısının temyiz itirazları bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenle tebliğnameye uygun olarak BOZULMASINA, bozma nedeni yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi yollamasıyla 1412 sayılı CMUK’un 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak, hüküm fıkrasının TCK'nin 51/7. maddesinin uygulanmasına ilişkin bölümü çıkarılarak yerine “Suça sürüklenen çocuğun, TCK'nin 51/7. maddesi uyarınca denetim süresi içinde kasıtlı bir suç işlemesi halinde ertelenen cezanın kısmen veya tamamen infaz kurumunda çektirilmesine karar verileceğinin ihtarına” cümlesinin yazılması suretiyle, eleştiri dışında diğer yönleri usul ve yasaya uygun bulunan hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 10.03.2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/13975, Karar No: 2016/5677, Tarih: 09.05.2016

**17. Hukuk Dairesi         2015/13975 E.  ,  2016/5677 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :.......Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

- K A R A R -

Davacı vekili, müvekkiline ait tır ile dorsesinin davalı tarafa ayrı ayrı ihtiyari mali sorumluluk sigortası ile sigortalı olduğunu, davacıya ait aracın karşı araca verdiği hasar nedeni ile davacının açılan dava ve yapılan icra takibi sonrası 76.173 TL ödediğini, 20.000 TL ihtiyari mali sorumluluk sigorta poliçesi teminatının davalıdan tahsili için başlatılan icra takibine davalı tarafından itiraz edildiğini belirterek itirazın iptali ile inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini istenmiştir.

Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur.

Yapılan yargılama sonucu, davanın kabulüne dair verilen hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiş, Dairemizce hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece, uyulmasına karar verilen bozma ilamı, toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; davanın kısmen kabulü ile .....İcra Müdürlüğü'nün 2011/3616 Esas sayılı dosyasına yönelik davalının itirazının kısmen iptaline, 10.000,00 TL asıl alacak üzerinden takibin devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz işlemesine, uyuşmazlık yargılamayı gerektirdiğinden inkar tazminatı talebi ile davacının fazlaya ilişkin tazminat talebinin reddine, karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı doğrultusunda inceleme yapılıp hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına,

bozmanın kapsamı dışında kesinleşmiş olan yönlere ilişkin temyiz itirazları incelenemeyeceğine göre, davacı vekilinin yerinde olmayan tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun bulunan hükmün ONANMASINA 09/05/2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/8469, Karar No: 2014/4924, Tarih: 20.03.2014

**7. Ceza Dairesi         2013/8469 E.  ,  2014/4924 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 5607 sayılı yasaya aykırılık

HÜKÜM : Hükümlülük ve müsadere

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

Suç tarihi ve ele geçen eşyanın niteliğine göre, sanığın 5752 sayılı yasa ile değişik 4733 sayılı yasanın 8/4 fıkrası uyarınca cezalandırılması gerektiği gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm tesisi aleyhe temyiz olmadığından bozma sebebi yapılmamıştır.

Açılan davanın niteliğine göre, suçtan doğrudan doğruya zarar görmeyen ve katılma hakkı bulunmayan gümrük idaresinin davaya katılan olarak kabul edilip lehine vekalet ücreti hükmedilmesi,

Yasaya aykırı olup, sanığın temyiz itirazları bu nedenle yerinde görüldüğünden ve bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, 5320 sayılı Yasanın 8/1.maddesi gereğince yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'nun 322.maddesi uyarınca; hükümden gümrük idaresi lehine vekalet ücreti verilmesine ilişkin kısmın çıkarılmasına, karar verilmek suretiyle, sair kısımları aynen bırakılan hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 20.03.2014 günü oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/12038, Karar No: 2013/11934, Tarih: 11.09.2013

**(Kapatılan)17. Hukuk Dairesi         2013/12038 E.  ,  2013/11934 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Kısıtlı adayı hakkında vesayet hukukuna ilişkin olarak açılan davada Salihli Sulh Hukuk Mahkemesi ve Kütahya 1. Sulh Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R –

Dava, kısıtlı adayı hakkında vasi tayini istemine ilişkindir.

Türk Medeni Kanununun 411. maddesine göre, vesayet işlerinde yetki, küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairesine aittir.

Dosya kapsamından, kısıtlı adayının yerleşim yerinin “... Mahallesi 151. Sokak No:50/2 ... -... ” olduğunun kolluk araştırmasından ve kısıtlı adayının adrese dayalı nüfus kayıt sistemi bilgilerinden anlaşılmasına göre uyuşmazlığın, Salihli Sulh Hukuk Mahkemesinde çözümlenmesi gerekmektedir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 sayılı HMK.'nın 21 ve 22. maddeleri gereğince Salihli Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE, 11.9.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/13114, Karar No: 2013/9538, Tarih: 23.05.2013

**19. Hukuk Dairesi         2012/13114 E.  ,  2013/9538 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün davacı vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vek.Av. ... ile davalılar vek.Av. ...'un gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Davacı vekili, Edirne 1.İcra Müdürlüğü’nün 2011/5519 sayılı dosyası ile müvekkili hakkında fatura bedellerinin geç ödenmesinden doğan vade farkı alacağı için ilamsız takip başlatıldığını, takibe dayanak teşkil eden vade farkı alacağının yasal dayanaktan yoksun olduğunu, zira fatura bedellerinin fatura kesilmeden önce banka hesabına yatırılarak ödendiğini, davalı tarafın alacaklı olduğunu ispatlaması gerektiğini, ayrıca icra takibinde düzenlendiği iddia olunan temliknamenin müvekkiline tebliğ edilmediğini belirterek müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekili, müvekkillerinden ... Tarım Ltd.Şti.ile davacı arasında sözleşme ilişkisi bulunduğunu, davacının ödemeleri gecikmeli yaptığını, müvekkilince düzenlenen faturaların altında “Gününde ödenmeyen faturalar için % 12 vade farkı uygulanacaktır”ibaresi bulunduğunu, faturalar ve ödeme tarihleri karşılaştırılıp, % 12 vade farkı uygulandığında ödenmeyen 126.704.76 TL.bakiye ile birlikte 959.031.23 TL.lik alacakları olduğunu, müvekilleri arasında temlik sözleşmesi bulunduğunu, temlik sözleşmesi gereğince takibin müvekkili ... Pet Ltd.Şti.tarafından yapıldığını, bu nedenle müvekkili ... Ltd.Şti.ne husumet yöneltilemeyeceğini bildirerek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre, davacı tarafça fatura ve içeriklerine itiraz edilmediği, fatura bedellerinin kısmen ödenmediği ve kısmen geç ödendiği, davacının faturalardan bakiye 121.704.76 TL.borcu bulunduğu, faturaların büyük bir kısmının üzerinde “Gününde ödenmeyen faturalar için % 12 vade farkı uygulanacaktır”ibaresinin mevcut olduğu, bu % 12 vade farkının piyasa uygulamaları, örf ve adet uygulamaları dikkate alınarak aylık gecikme faizi olarak uygulandığı, bakiye 121.704.76 TL.asıl alacak miktarına aylık % 12 vade farkı üzerinden yıllık % 144 faiz işletilmesi ile toplam borç miktarının 981.300.68 TL.olduğu, davalı ... Ltd.Şti.nin davacıdan olan alacak haklarının tamamını diğer davalı ... Pet Ltd.Şti.ne usulüne uygun ve geçerli bir şekilde temlik ettiği, davacının iddialarını yasal delillerle kanıtlayamadığı gerekçeleriyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir.

Uyuşmazlık vade farkı istemine ilişkindir. Vade farkı talep edilebilmesi için taraflar arasında bu yöne ilişkin sözleşme veya yerleşmiş bir teamülün bulunması gerekir.

Somut olayda, faturaların bir çoğunda; “Gününde ödenmeyen faturalar için % 12 vade farkı uygulanacaktır”ibaresi bulunmakta ise de, fatura sözleşmenin ifa safhası ile ilgili olduğu için TTK.nun 23/2.maddesine göre süresinde itiraz edilmemesi bu kaydın da kabul edildiği anlamına gelmez. Faturaya itiraz edilmemesi, faturada yer alması olağan sayılan satılan malın cinsi veya yapılan işin adedi, türü, bedeli gibi hususlar yönünden içeriğinin kesinleşmesi sonucunu doğurur.

Hal böyle olunca, mahkemece faturadaki vade farkı uygulanacağına ilişkin kayda itibar edilemeyeceği gözetilip taraflar arasında bu yönde bir teamül oluşup oluşmadığı üzerinde durulup, karar yerinde tartışılarak bir karar verilmesi için hükmün bozulması gerekmiştir.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün davacı yararına BOZULMASINA, vekili Yargıtay duruşmasında hazır bulunan davacı yararına takdir edilen 990.00.TL duruşma vekalet ücretinin davalı ... Pet Ltd.Şti.nden alınarak davacıya ödenmesine, peşin harcın istek halinde iadesine, 23.05.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/15499, Karar No: 2012/5667, Tarih: 22.03.2012

**10. Hukuk Dairesi         2010/15499 E.  ,  2012/5667 K.**

**"İçtihat Metni"**

... adına Av. ... adına Av. ... 2-... 3-... arasındaki dava hakkında .... verilen 03.08.2010 günlü ve .... sayılı hükmün, davacı Kurum avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

1).... sayılı dava dosyası, mahkemesinden celbedilip, dosya içine konulduktan sonra gönderilmek ,

2) Gıyabi hükmün, aleyhine hüküm kurulan davalılar ... ve ...'a yöntemince tebliğ edilerek, temyiz süreleri geçtikten ve gerektiğinde 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun geçici 3. maddesindeki düzenleme de gözetilerek, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 432. maddesindeki prosedür işletildikten sonra gönderilmek üzere dosyanın mahalline GERİ ÇEVRİLMESİNE, temyiz itirazlarının bu noksanlıklar giderilip dosya geldikten sonra incelenmesine, 22.03.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/14684, Karar No: 2016/6636, Tarih: 03.05.2016

**17. Ceza Dairesi         2015/14684 E.  ,  2016/6636 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇLAR : Hırsızlık, mala zarar verme, konut dokunulmazlığını ihlal etmek

HÜKÜM : Mahkumiyet

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle incelenerek, gereği görüşülüp düşünüldü:

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve hakimin takdirine göre; atılı hırsızlık suçunun sanık tarafından işlendiğini kabulde ve nitelendirmede usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmış, diğer temyiz nedenleri de yerinde görülmemiştir.

Ancak;

1-31.08.2009 günü tespit edilemeyen bir vakitte müştekinin kapı kilidi bozularak ikametine girilip, fotoğraf makinesi, Cumhuriyet altını, masa saati ve bankamatik kartı çalındığının iddia edildiği temyize konu olayda, yatak odasından parmak izi tespit edilen sanığın atılı suçu kabul ederek, ikametten fotoğraf makinesi çaldığını söylediği, müştekinin ise 22.03.2011 tarihli oturumda, evdeki eşyaları kontrol ettiğinde, çalındığını söylediği, iddianamede yazılı bulunan eşyaları bulduğu, herhangi bir eşyasının çalınmadığını beyan ettiğinin anlaşılması karşısında, gerektiğinde bu hususta müşteki ve sanığın yeniden dinlenerek, sanık hakkında TCK'nın 35. maddesinin uygulanma koşullarının bulunup bulunmadığının değerlendirilmemesi,

2-İddianamedeki sevk maddeleri ve nitelendirmeye göre; sanık hakkında konut dokunulmazlığını ihlal ve mala zarar verme suçlarından dava açılmadığı halde ek savunma ile dava konusu dışına çıkılarak, yazılı şekilde hüküm kurulması suretiyle 5271 sayılı CMK'nın 225/1. maddesine aykırı davranılması,

3-Hırsızlık suçundan neticeten hükmolunan 1 yıl 8 ay hapis cezasının TCK'nın 51. maddesi uyarınca ertelenmesine karar verildiği anlaşılmakla; aynı Yasa'nın 51/3. maddesi uyarınca mahkum olunan ceza süresinden az olmamak üzere denetim süresi belirlenmesi gerektiğinin gözetilmeyerek 1 yıl denetim süresi belirlenmesine dair yazılı şekilde karar verilmesi,

4-Atılı hırsızlık suçundan neticeten hükmedilen 1 yıl 8 ay hapis cezasının TCK'nın 51. maddesi uyarınca ertelenmesine karar verildiği, aynı Yasa'nın 53/4. maddesi gereğince "kısa süreli hapis cezası ertelenmiş olan kişiler hakkında aynı maddenin 1. fıkra hükmünün uygulanamayacağı" öngörüldüğünden, bu haliyle uzun süreli hapis cezası ertelenenler hakkında, TCK 53/1-c maddesinde yazılı bulunan haklar dışında kalan diğer haklardan yoksun kılınma kararı verilmesi gerektiğinin gözetilmemesi ile ayrıca T.C. Anayasa Mahkemesi'nin,TCK'nın 53. maddesine ilişkin olan, 2014/140 Esas ve 2015/85 Karar sayılı iptal kararının, 24.11.2015 gün ve 29542 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmış olması nedeniyle iptal kararı doğrultusunda TCK'nın 53. maddesindeki hak yoksunluklarının yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

5-Suç tarihinde bir adet hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair kararı bulunan sanığın, yargılama aşamasında hakkında ceza verilmesi halinde hükmün açıklanmasının geri bırakılması yolunda talepte bulunduğu halde, sanık hakkında CMK' nın 231. maddesinin uygulanıp uygulanmayacağının karar yerinde tartışılmaması,

Bozmayı gerektirmiş, sanık ... müdafiinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükümlerin açıklanan nedenlerle tebliğnameye kısmen uygun olarak BOZULMASINA, 3.5.2016 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/877, Karar No: 2007/904, Tarih: 28.11.2007

**Hukuk Genel Kurulu         2007/9-877 E.  ,  2007/904 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Kartal 3.İş Mahkemesi

TARİHİ : 01/10/2007

Taraflar arasındaki “işçilik alacakları” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Kartal 3.İş Mahkemesince davanın kabulüne dair verilen 03.04.2007 gün ve 2006/1465-2007/276 sayılı kararın incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 9.Hukuk Dairesinin 10.07.2007 gün ve 2007/19937-23094 sayılı ilamı ile; (“…Davacı  işçi 19.11.2001 tarihinde imzalan protokolün  geçersiz olduğunu ileri sürmüş ve 1.10.2000- 30.9.2002 tarihleri arasında yürürlükte olan toplu  iş sözleşmesinin 39. maddesinde  öngörülen  ücret artışından kaynaklanan fark  ücret isteğinde bulunmuştur. Davalı  işveren  protokolün  toplu  iş sözleşmesi  imzalayan yetkili kişiler tarafından imzalandığını ve geçerli  olduğunu  savunmuştur.

Mahkemece isteğin kabulüne karar verilmiş, hükmü davalı temyiz etmiştir.

İşyerinde, 28.8.2000 tarihinde  sendika tarafından verilen yetkiye istinaden  16.2.2001 tarihinde imzalanan toplu  iş sözleşmesi 1.10.2000- 30.9.2002 tarihleri arasında yürürlükte kalmıştır. Toplu  iş sözleşmesini imzalayan sendika yetkililerinin bir kısmı ile işveren temsilcileri arasında 19.11.2001 tarihinde imzalanan protokolle, 1.10.2001 tarihinde yürürlüğe giren  ücret artış  hükmü tadil edilmiş ve ücret artışı  oranı düşürülmüştür. Yine 1.4.2002 tarihinde yürürlüğe girecek  olan ücret artışı hükmünde değişiklik yapılmıştır.

Sözü edilen protokolü sendika adına imzalayanlardan 5 kişi 28.8.2000 tarihli  sendika yetki yazısında  münferiden ve müştereken  toplu  iş sözleşmesi imzalamaya yetkili kılınmışlardır. Toplu  iş sözleşmesi imzalama konusunda  verilen yetki sendika tarafından daha sonra geri alınmış değildir. Toplu  iş sözleşmesinde değişiklik  yapılması için  ise sendika tarafından   özel bir yetki verilmesine gerek bulunmamaktadır. Toplu  iş sözleşmesinde değişiklik  yapma konusunda sendika yönetim kurulunun bir karar alması da gerekmemektedir. Sendika yetkilileri tarafından anılan yetkiye dayanılarak 16.2.2001 tarihinde toplu  iş sözleşmesi imzalanmasının ardından 9 ay sonra değişen koşullara göre bazı hükümlerde değişikliğe gidildiği görülmektedir.

Somut olayda, 19.11.2001 tarihinde toplu  iş sözleşmesini birlikte ve tek başına imzalamaya yetkili  olan  aralarında sendika genel  başkanı  işe şube yöneticisinin de bulunduğu 5 kişi protokolü sendika adına düzenlemişler ve işyerinde anılan protokol uygulanmaya başlamıştır. Bu konuda sendika ile işveren  arasında bir  uyuşmazlık ortaya çıkmamıştır.  İşçiler de  protokole yapılan uygulamaya karşı çıkmaksızın çalışmalarını sürdürmüşlerdir. Sonraki dönemlerde yeni toplu  iş sözleşmeleri imzalanmış ve işçilerin almakta oldukları  ücretleri  üzerinden  ücret artışları öngörülmüştür. Anılan sözleşmelerin imzalanması aşamalarında da 19.11.2001 tarihinde imzalanan protokolün geçersizliği sendika ile işveren arasında bir çekişme konusu olmamıştır. Böyle olunca bahsi geçen protokolün sendika adına yetkili kişiler tarafından imzalanmadığının kabulü doğru  olmaz.

Mahkemece kararın gerekçesinde daha  önce aynı konuda kesinleşen mahkeme kararlarından söz edilmişse de, anılan protokolün  ileriye dönük  olarak sonuçlarını doğuracağı yönünde yerel mahkeme kararlarının onandığı Dairemiz  kararları da mevcuttur. Bu itibarla her dosyadaki delil durumuna göre çözüme gidilmelidir.

Dairemizin kararlılık kazanmış  olan uygulamasına göre toplu  iş sözleşmesi imzalamaya yetkili kişiler tarafından düzenlenen protokolle toplu  iş sözleşmesi hükümlerini ileriye dönük  olarak değiştirilmesi  imkan dahilindedir. Somut olayda protokolün  ilk maddesinde 1.10.2001 tarihinde yürürlüğe girmiş olan ücret artışı hükmü tadil edilmekle bu değişiklik, geçmişe etkili olarak yürürlüğe konulamaz. Böyle olunca davacının 1.10.2001 - 19.11.2001 tarihleri arasında kalan dönem için protokolün sonuç doğurmayacağı kabul edilmeli ve anılan dönem için  ücret farkı  hesaplanarak hüküm altına alınmalıdır. Protokolün imzalandığı tarih sonrasında ise protokol hükümleri doğrultusunda yapılan işveren uygulaması yerinde olduğundan  19.11.2001 tarihi sonrası için ücret farkı  isteğinin reddine karar verilmelidir. Gerekirse bu yönde bilirkişiden ek hesap raporu alınarak bir karar verilmek üzere hükmün bozulması gerekmiştir...”) gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

TEMYİZ EDEN : Davalı vekili

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve direnme kararının verildiği tarih itibariyle HUMK.nun 2494 sayılı Yasa ile değişik 438/II.fıkrası hükmü gereğince duruşma isteğinin reddine karar verilip dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü: