muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2022/4634, Karar No: 2024/7217, Tarih: 19.12.2024

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir. 
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY : 
... İli, ... İlçesi, .../... Köyünde bulunan S... sayılı I-B grubu maden işletme ruhsatı  dava dışı ... Madencilik San. ve Tic. Ltd. Şti. adına düzenlenmiştir.
 Dava dışı ... Madencilik San. ve Tic. Ltd. Şti. faaliyette iken, son ödeme süresi ... olan 2017 yılı ruhsat bedelini yatırmadığının davalı idare tarafından tespit edilmesi üzerine ... tarih ve ... sayılı yazı ile 21.925,00 TL idari para cezası ile cezalandırılmasına ve ruhsat bedelinin üç ay içerisinde yatırılmaması durumunda ruhsatın iptal edileceğinin dava dışı adı geçen şirkete bildirilmiştir.
 Bu defa,  2017 yılı ruhsat bedelinin süresi içerisinde yatırılmadığından bahisle, 3213 sayılı Maden Kanununun 13. maddesinin 1. fıkrası gereğince, adı geçen şirkete ait S.73106 sayılı I-b grubu işletme ruhsatının 13.09.2017 tarihi itibariyle iptal edilmesine ilişkin Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Maden İşleri Genel Müdürlüğü'nün ... tarih ve E... sayılı işlem tesis edilmiştir.
 Söz konusu işlemin iptali istemiyle açılan davada ... İdare Mahkemesinin  ... tarih, E....... ve K... sayılı kararıyla işlemin iptaline karar verilmiştir. Davalı idare tarafından, Mahkeme kararının kaldırılması için istinaf yoluna başvurulmuş ve dosya istinaf incelemesindeyken, dava konusu maden işletme ruhsatının, dava dışı ... Madencilik San. ve Tic. Ltd. Şti.'nden işbu dosyada davacı konumda olan ... Madencilik İnşaat Sanayi Tic. Ltd. Şti. tarafından 05.12.2019 tarihinde devralınmıştır.
 İstinaf incelemesi sonunda ise ... Bölge İdare Mahkemesi ... Dava Dairesinin ... tarih, E.... ve K....... sayılı kararıyla temyiz yolu açık olmak üzere Mahkeme kararının kaldırılmış, ve davanın reddine karar verilmiştir. İstinaf Dava Dairesinin söz konusu kararı temyiz edilmiş ve dosyanın temyiz incelemesi sonucunda, Danıştay 8. Dairesi tarafından 22/10/2020 tarih E.2020/1428 ve K.2020/4650 sayılı kararı ile temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi kararının onanmasına karar verilmiştir.
Davalı idare tarafından, ... Bölge İdare Mahkemesi ... Dava Dairesinin... tarih, E.... ve K.... sayılı davanın reddi kararı nedeniyle S:... sayılı maden ruhsatı ... karar tarihi itibariyle iptal edilerek dava konusu işlemin tesis edilmiştir. Bunun üzerine bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:

Davalı idare tarafından, ... Bölge İdare Mahkemesi ... Dava Dairesinin... tarih, E.... ve K.... sayılı davanın reddi kararı nedeniyle S:... sayılı maden ruhsatı ... karar tarihi itibariyle iptal edilerek dava konusu işlemin tesis edilmiştir. Bunun üzerine bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
3213 sayılı Maden Kanunu'nun 3213 sayılı Maden Kanunu'nun "Tanımlar" başlıklı 3. maddesinde, maden sicili; tüm madencilik faaliyetleri ile ilgili bilgilerin kaydedildiği yer olarak tanımlanmış, ''Hakların bölünmezliği, devir ve intikali'' başlıklı 5. maddesinde ''(Değişik fıkra:14.02.2019-7164/6 md.) Madenler üzerinde tesis olunan ilk müracaat (takaddüm), arama ruhsatı, buluculuk, görünür rezerv geliştirme ve işletme ruhsatı haklarının hiçbiri hisselere bölünemez. Her biri bir bütün hâlinde muameleye tabi tutulur. (Değişik fıkra: 04.02.2015-6592/3 md.) Maden ruhsatları, görünür rezerv geliştirme hakkı ve buluculuk hakkı devredilebilir. Devir yapılmadan önce arama ve işletme ruhsatlarının devredildiği tarihteki ruhsat bedelinin iki katı tutarında devir bedeli alınır. Devir Bakanlık onayı ile gerçekleşir. Durum maden siciline şerh edilir. Devir muamelesi maden siciline şerh edilmesi ile tamam olur. (...) Devir ve intikal işlemlerine ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle belirlenir.'' hükmü yer almıştır.
Söz konusu Kanunun "Sicilin teşkili ve özellikleri" başlıklı 38. maddesinde "Bütün maden hakları ve faaliyetleri ile ilgili teknik ve mali konuları havi maden sicili, yönetmelikte belirtildiği şekilde Genel Müdürlük tarafından tutulur. Maden haklarının devir, intikal, haciz, rehin ve ipotek veya sona erme durumları bu sicile işlenir. Maden sicili alenidir. İlgililer sicil kayıtlarının maden sicil memurlarından biri huzurunda gösterilmesini isteyebilir. Maden sicilindeki kayıtların bilinmediği iddia edilemez. Madenler üzerine iktisap edilecek haklar tescil edilmedikçe hüküm ifade etmez." hükmüne yer verilmiştir.

Aynı Kanunun 13. maddesinin 1. fıkrasının dava konusu fiilin gerçekleştiği tarihte yürürlükte olan halinde; "Yürürlükteki ruhsatlar için her yıl ocak ayının sonuna kadar ruhsat bedelinin tamamının yatırılması zorunludur. İşletme ruhsat bedelinin %70’i genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere ilgili muhasebe birimi hesabına, %30’u çevre ile uyum planı çalışmalarını gerçekleştirmek üzere ruhsatı veren idarenin muhasebe birimi hesabına aktarılmak üzere Bakanlığın belirlediği bankada açılacak teminat hesabına yatırılır. I. Grup (a) bendi madenlerin ruhsat bedelleri ise, büyükşehir belediyesi dışındaki illerde il özel idaresi hesabına yatırılır. Ruhsat bedelinin yatırılmaması veya eksik yatırılması hâlinde 20.000 TL idari para cezası verilir ve ruhsat bedelinin üç ay içinde tamamlanması istenir. Bu süre içinde ruhsat bedelinin yatırılmaması durumunda ruhsat iptal edilir. Verilen sürede yatırılmayan ruhsat bedelinin %70’ine tekabül eden tutar 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edilmek üzere ilgili tahsil dairesine bildirilir. Kaynak tuzlalarından ruhsat bedeli alınmaz. Faaliyet sonrası sahanın çevre ile uyumlu hâle getirilmesini müteakip, çevre ile uyum bedeli iade edilir." düzenlemesi yer almaktadır.
21.09.2017 tarih ve 30187 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Maden Yönetmeliği'nin ''İşletme sicil kayıtları'' başlıklı 96. maddesinde ''(1) İşletme ruhsatları ile sertifikaları ve izinleri, işletme siciline işlenir.
	(2) İşletme ruhsatları sicil kayıtlarına:
	a) Erişim numarası,
	b) Ruhsat numarası,
	c) Ruhsat sahibinin adı, soyadı ve T.C. kimlik numarası beyanı,
	ç) Tüzel kişiler için vergi numarası,
	d) Ruhsatın grubu ve işletme izni,
	e) Ruhsatın yürürlük tarihi,
	f) Buluculuk hakları,
	g) Ruhsatın sınır noktalarının koordinat değerleri,
	ğ) Devir ve intikal bilgileri,
	h) Haciz, rehin, ihtiyati tedbir ve ipotek bilgileri,
	ı) Ruhsata Kanun gereği uygulanan hak düşürücü cezalar ve maddeleri,
	i) Ruhsat birleştirme veya sınır değiştirme işlemleri,
	j) Ruhsatın kanunen sona ermesi durumları ve sebepleri,
	k) Rödövans sözleşmesi, işlenir.
	(3) Ruhsatın aslı sicilde saklanır.
	(4) Ruhsatların sicil kayıtları teknik alt yapının hazırlanmasından sonra elektronik ortamda tutulur.' düzenlemesine yer verilmiştir.
 
HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
Madenler üzerinde tesis olunan maden ruhsatları, görünür rezerv geliştirme hakkı ve buluculuk hakkı devredilebileceği,  devir yapılmadan önce arama ve işletme ruhsatlarının devredildiği tarihteki ruhsat bedelinin iki katı tutarında devir bedeli alınacağı ve  devrin  Bakanlık onayı ile gerçekleşeceği durumun maden siciline şerh edileceği, devir muamelesi maden siciline şerh edilmesi ile tamam olacağı Maden Kanununda düzenlenmiştir. 
Maden Kanunun 38. maddesinde ise bütün maden hakları ve faaliyetleri ile ilgili teknik ve mali konuları havi maden sicili, Yönetmelikte belirlendiği şekilde davalı idare tarafından tutulacağı düzenlenmiştir.

Maden Kanunun 38. maddesinde ise bütün maden hakları ve faaliyetleri ile ilgili teknik ve mali konuları havi maden sicili, Yönetmelikte belirlendiği şekilde davalı idare tarafından tutulacağı düzenlenmiştir. 
Uyuşmazlıkta, dava konusu maden işletme ruhsatı ile dava dışı... Madencilik San. ve Tic. Ltd. Şti. faaliyette bulunurken, davacı şirketle adı geçen şirketin, dava konusu maden ruhsatının devri konusunda anlaştığı, anlaşma kapsamında davacı şirketin dava konusu maden ruhsatını devralabilmek amacıyla 22.05.2019 tarihinde davalı idareye başvurduğu, başvuru ve devir için gerekli bedelleri ödediği, istenen evrakları tamamladığı, devir talebi davalı idare tarafından uygun bulunarak davalı idarenin ... tarih ve ... işlem kayıt numarasıyla onandığı  görülmüştür. Dava konusu maden işletme ruhsatının, dava dışı ... Madencilik San. ve Tic. Ltd. Şti.'nden işbu dosyada davacı konumda olan ... Madencilik İnşaat Sanayi Tic. Ltd. Şti. tarafından 05.12.2019 tarihinde devralınmıştır.
Yukarıda yer verilen mevzuat incelendiğinde işletme sicil kayıtlarında bulunması gereken hususların sayma yoluyla belirlendiği açıktır. Söz konusu maddede maden ruhsatına bağlı idari veya adli davaların işleneceğine dair bir hüküm bulunmadığı görülmektedir. Dolayısıyla söz konusu madene ait sicil kayıtlarında bu yönden bir eksiklik olmadığı açıktır.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 18/II. maddesine göre her tacirin ticaretine ait bütün faaliyetlerinde basiretli iş adamı gibi hareket etmesi gerekmektedir.
Bu itibarla davacı şirketin devraldığı maden ruhsatına dair her türlü olumsuzluğu önceden öngörmesi gerektiği tabidir. Maden Kanununun 5. maddesi de ruhsatın tüm hak ve vecibeleri devralınacağını öngörmüştür.
Söz konusu yargılama süreci dikkate alındığında; 2017 yılı ruhsat bedelinin süresi içerisinde yatırılmadığından bahisle, 3213 sayılı Maden Kanununun 13. maddesinin 1. fıkrası gereğince, dava dışı ... Madencilik şirketine ait S... sayılı I-b grubu işletme ruhsatının 13.09.2017 tarihi itibariyle iptal edilmesine ilişkin işlem  hakkında yapılan yargılama sonucu davanın reddine karar verildiği, temyiz incelenmesinden de geçerek kesinleştiği açıktır.
Bu durumda, dava konusu işlem ve gerekçesi hukuka uygun olup, davanın reddi gerekli iken dava konusu işlemin iptali yönünde verilen Mahkeme kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.  2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:...K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 
4. Kesin olarak 19/12/2024 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi. 
 
KARŞI OY :

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.  2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:...K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 
4. Kesin olarak 19/12/2024 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi. 
 
KARŞI OY :
(X)- Bölge İdare Mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkün olup, temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen temyiz nedenleri anılan kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığından, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği görüşüyle aksi yöndeki çoğunluk kararına katılmıyorum.
Danıştay — Esas No: 2021/2343, Karar No: 2024/7244, Tarih: 19.12.2024

"İçtihat Metni"
         T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas   No : 2021/2343
Karar  No : 2024/7244  
TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNANLAR	: 1- (DAVACI) ... Taşımacılık ve Dış Ticaret
		Limited Şirketi
VEKİLİ	: Av. ...
		2- (DAVALI) ... Valiliği
VEKİLİ	: Av. ...
İSTEMİN KONUSU	: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının, taraflarca karşılıklı olarak aleyhlerine ait kısımların temyizen incelenek bozulması istenmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem:  Davacı şirket tarafından, maliki olduğu ... plaka numaralı aracın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek-2/3-b maddesi uyarınca 30 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davanın; davacının sahibi olduğu ... plaka numaralı aracın 2918 sayılı Kanun'un Ek-2/3-b maddesi uyarınca 30 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin işlem yönünden incelenmesinden; trafik ekiplerince yapılan denetim sonucu tutulan tutanakta, araç sürücüsünün yolcuları Taksim'den alıp İstanbul Havalimanı'na getirdiği ve karşılığında 200,00-TL ödeme yapıldığına dair bilgilere yer verildiği, araç içerisindeki yolcuların kimlik bilgilerine ve araç sürücüsünün ismine yer verilmesine karşın sürücü ve yolcuların imzalarının tutanakta yer almadığı, sadece polislerin imzalarının bulunduğu, dolayısıyla ücret karşılığı yolcu taşımacılığı yapıldığı hususunun tartışma yaratmayacak biçimde tutanak ile tespit edilemediği, bu haliyle ilgili belediyeden alınmış izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında yolcu taşımacılığı yapıldığının şüpheye yer bırakmayacak şekilde somut olarak ortaya konulamadığı belirtilerek davacıya ait aracın 2918 sayılı Kanun'un Ek 2/3-b maddesi uyarınca 30 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle anılan işlemin iptaline; davanın, araç sürücüsü R.Y. adına 2.473,00-TL tutarında idari para cezası uygulanmasına ilişkin işlem yönünden incelenmesinden; davacı adına tesis edilmediği anlaşılan idari para cezası uygulanmasına ilişkin işlemin davacının menfaatini etkilemeyeceği ve davacı yönünden hukuki sonuç doğurmasının söz konusu olamayacağı, idari para cezasına karşı salt aracın maliki olduğundan bahisle açılan davada davacının sübjektif ehliyetinin bulunmadığı belirtilerek işbu davanın araç sürücüsü adına idari para cezası uygulanmasına ilişkin kısmının ehliyet yönünden reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:	İstinaf başvurularına konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu, ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurularının reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:	İstinaf başvurularına konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu, ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurularının reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI           : Davacı tarafından, araç sürücüsü adına düzenlenen trafik cezasının iptali talebinde bulunulmamasına rağmen bu konuda taleplerinin bulunduğu yanılgısı ile davanın ehliyet nedeniyle reddine ve davalı lehine vekalet ücretine hükmedildiği, bu nedenle para cezasına ilişkin işleme dair verilen kararın bozulması gerektiği; davalı tarafından ise, tesis edilen işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.   
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI      : Davacı tarafından, aracın trafikten men edilmesine ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı belirtilerek davalı idarenin temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmakta olup, davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Davacının temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
	MADDİ OLAY : 
	22.02.2020 tarihinde yapılan denetimde ... plakalı araçla, ilgili belediyeden alınan izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında yolcu taşımacılığı yapıldığından bahisle 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek 2/3-b maddesi uyarınca söz konusu aracın 30 gün süreyle trafikten men edilmesine karar verilmesi üzerine temyizen bakılan dava açılmıştır.
	İLGİLİ MEVZUAT:
	26/10/2018 tarih ve 7148 sayılı Kanun'un 26. maddesi ile 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun Ek 2. maddesi değiştirilerek, "Araçlarını motorlu araç tescil belgesinde gösterilen maksadın dışında kullananlar ile sürülmesine izin veren araç sahiplerine 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır.
	Ayrıca, araç on beş gün süre ile trafikten men edilir.
	10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanunu kapsamında ilgili belediyeden;
	a) Çalışma izni/ruhsatı almadan,
	b) Alınan izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında,
	c) Alınan izin/ruhsatta belirtilen çalışma bölgesi/güzergâh dışında
belediye sınırları dâhilinde yolcu taşımak yasaktır. Bu fıkranın (a) bendine uymayanlara 5.010 Türk lirası, (b) bendine uymayanlara 2.018 Türk lirası,  (c) bendine uymayanlara 1.002  Türk lirası idari para cezası verilir. Fiilin işlendiği tarihten itibaren geriye doğru bir yıl içinde tekerrürü hâlinde, bu fıkrada yer alan idari para cezaları iki kat olarak uygulanır.

c) Alınan izin/ruhsatta belirtilen çalışma bölgesi/güzergâh dışında
belediye sınırları dâhilinde yolcu taşımak yasaktır. Bu fıkranın (a) bendine uymayanlara 5.010 Türk lirası, (b) bendine uymayanlara 2.018 Türk lirası,  (c) bendine uymayanlara 1.002  Türk lirası idari para cezası verilir. Fiilin işlendiği tarihten itibaren geriye doğru bir yıl içinde tekerrürü hâlinde, bu fıkrada yer alan idari para cezaları iki kat olarak uygulanır. 
	İşleteni veya sahibi, sürücüsünün kendisi olup olmadığına bakılmaksızın aracın bu maddenin üçüncü fıkrasına aykırı olarak kullanılmaması hususunda gerekli tedbirleri almak ve denetimini yapmakla yükümlüdür. Araç, bu maddenin üçüncü fıkrasının;
	a) (a) bendinin ihlali hâlinde altmış gün,
	b) (b) bendinin ihlali hâlinde otuz gün,
	c) (c) bendinin ihlali hâlinde ise on beş gün
süreyle trafikten men edilir.  
	İlgili belediye tarafından tahdit veya tahsis kapsamına alınmış ve bu kapsamda verilmiş çalışma izninin/ruhsatının süresi bittiği hâlde, belediye sınırları dâhilinde yolcu taşıyan kişiye 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır ve eksikliği giderilinceye kadar araç trafikten men edilir.
	Ayırıcı işareti bulunmayan üçüncü fıkra kapsamındaki araçlardan taşımacılık hizmeti alanlara da 334 Türk lirası idari para cezası uygulanır." hükmüne yer verilmiştir.
	5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun 7. maddesinin 1. fıkrasının (f) bendinde; "büyükşehir ulaşım ana plânını yapmak veya yaptırmak ve uygulamak; ulaşım ve toplu taşıma hizmetlerini plânlamak ve koordinasyonu sağlamak; kara, deniz, su ve demiryolu üzerinde işletilen her türlü servis ve toplu taşıma araçları ile taksi sayılarını, bilet ücret ve tarifelerini, zaman ve güzergâhlarını belirlemek; durak yerleri ile karayolu, yol, cadde, sokak, meydan ve benzeri yerler üzerinde araç park yerlerini tespit etmek ve işletmek, işlettirmek veya kiraya vermek; kanunların belediyelere verdiği trafik düzenlemesinin gerektirdiği bütün işleri yürütmek"; (p) bendinde; "büyükşehir içindeki toplu taşıma hizmetlerini yürütmek ve bu amaçla gerekli tesisleri kurmak, kurdurmak, işletmek veya işlettirmek, büyükşehir sınırları içindeki kara ve denizde taksi ve servis araçları dahil toplu taşıma araçlarına ruhsat vermek. (Ek cümle: 16/5/2018-7144/14 md.) Büyükşehir içindeki toplu taşıma hatlarıyla ilgili olarak; şehir merkezine olan uzaklık, nüfus ve hattı kullanan sayısı kriterleri esas alınarak tespit edilecek hatlarla ilgili toplu taşıma hizmetlerinin işlettirilmesine karar vermek." büyükşehir belediyesinin görev ve sorumlulukları arasında sayılmıştır.

İstanbul Büyükşehir Belediyesi Servis Araçları Yönergesi'nin 1. maddesinde, bu yönergenin İstanbul Büyükşehir Belediyesi sınırları içinde yolcu taşıma izni verilen servis araçlarının hangi koşullar altında ve ne şekilde çalışacaklarını, bunların işleticileri ile verilen hizmetten yararlanan kuruluşlar/şahıslar arasındaki ilişkileri, uygulamayı yürütecek ve denetleyecek olan kuruluş ve organların yetki ve sorumluluk alanlarını belirlemek amacıyla hazırlandığı; 2. maddesinde, turizm servis taşımacılığının şehir içi turizm taşımacılığı yapan araçları kapsadığı; 3. maddesinde, bu yönergeyle herhangi bir kişi ya da kuruluşa getirilen yükümlülüğün, mevzuatın öngördüğü diğer yükümlülüklerden o kişi ya da kuruluşa masuniyet veya muafiyet sağlamayacağı belirtilmiş; ... tarih ve ... sayılı UKOME kararı ile Turizm Servis Aracı Güzergah Kullanım İzin Belgesi'nin "Turizm Yolcu Belgesi" olarak adlandırılmasına, faaliyet esnasında denetim birimlerinin Turizm Yolcu Belgesini, seyahat acentaları ile yapılan sözleşmeleri, seyahat acentaları tarafından onaylı yolcu isim listesini kontrol etmek istediklerinde ilgili belgelerin birlikte ibraz edileceğine karar verilmiştir.
 
HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
22.02.2020 tarihinde saat 12:10 sıralarında İstanbul Havalimanı'nda yapılan denetimde düzenlenen tutanakta; tarife ücret karşılığında Taksim - İstanbul Havalimanı arası yolcu taşımacılığı yapıldığının tespit edildiği, araçta bulunan yolcularla yapılan mülakatta yolcuların Taksim'den alınıp havalimanına getirildiği, 200-TL tutarındaki ödemeyi turizm acentasına yaptıkları, sistem üzerinden yapılan sorgulamada aracın yalnızca personel taşımacılığı belgesi olduğunun tespit edildiğinden bahisle 2918 sayılı Kanunun Ek-2/3-b maddesi uyarınca yaptırım uygulandığının belirtildiği ve yolcu isimleri ile pasaport numaralarına yer verildiği görülmektedir.
	Davacı tarafından sunulan belgeler arasında tespit tutanağında ismi bulunan yolcuya dair yolcu listesi hazırlandığı, yapılan taşımacılığa dair gerekli tüm evraklar bulunduğu için ilgili belediyeden ayrıca izin belgesi alınmasına gerek olmadığının ileri sürüldüğü görüldüğünden, turist olduğu anlaşılan yolcuların ticari amaçlı olarak belediye sınırları içerisinde taşındığı noktasında uyuşmazlık bulunmamakta olup, ihtilaflı olan konu, gerçekleştirilen bu taşımacılığa ilişkin gerekli tüm izin belgelerinin olup olmadığıdır.
	Olayda, uyuşmazlık konusu araç hakkında ilgili belediyeden alınmış personel servis taşıma izin belgesinin bulunduğu; ancak gerçekleştirilen turizm yolcu taşımacılığı faaliyetine dair ilgili belediye tarafından verilmiş izin belgesinin bulunmadığının tespit edilmesi nedeniyle 2918 sayılı Kanunun Ek-2/3-b uyarınca tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.