muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2011/1103, Karar No: 2011/3034, Tarih: 11.05.2011

.../...

s-2-

TEBLİĞNAME : 1-B/2010/280567

3- Toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanık ...’in mağdurlar ..., ... ve ...’ı kasten öldürmeye teşebbüs ve 6136 sayılı Kanuna Muhalefet; sanıklar ... ve ...’in sanık ...’in insan öldürmeye teşebbüs suçlarına yardım; sanık ...’ın maktul ...’ı kasten öldürmek ve 6136 sayılı Kanuna Muhalefet ve mağdur ...’e karşı eylemi yönünden suçlarının sübutu kabul, oluşa ve soruşturma sonuçlarına uygun şekilde sanık ...’ın mağdur ...’e karşı eylemi dışındaki suçların niteliği tayin, takdire ilişkin cezayı azaltıcı sebebin niteliği takdir kılınmış, savunmaları inandırıcı gerekçelerle reddedilmiş, sanıklar ...,... hakkında elde edilen delillerin hükümlülüklerine yeter nitelik ve derecede bulunmadığı gerekçeleri gösterilerek beraatlerine karar verilmiş, incelenen dosyaya göre verilen hükümlerde bozma nedenleri dışında isabetsizlik görülmediğinden, sanık ... müdafiinin meşru müdafaaya vesaireye; sanık ... müdafiinin suç vasfına, tahrikte indirim oranına vesaireye yönelen; sanık ... ve müdafiinin bir nedene dayanmayan ve yerinde görülmeyen Cumhuriyet Savcısının sair temyiz itirazlarının reddiyle;

A) Sanıklar ...,...’in 6136 sayılı Kanuna Muhalefet suçlarından kurulan mahkumiyet hükümleriyle, sanıklar ...,....’in beraat hükümlerinin tebliğnamedeki düşünce gibi (ONANMASINA),

B-a) Sanık ...’ın maktul ...’ı kasten öldürmek suçundan kurulan hüküm yönünden;

Sanığın savunmasında belirttiği şekilde suç tarihinden birkaç ay önce maktul ve arkadaşları tarafından dövülmesi ve tabancayla ateş edilmesi eylemleriyle ilgili olarak husumete konu olayların, özellikle dosya içerisine getirtilen 24.05.2006 tarihli olaya ilişkin ... İl Emniyet Müdürlüğü Soğuksu Karakol Amirliğinin 25.05.2005 gün ve 626/2006 sayılı fezlekesine konu olayların, olay günü öldürme eyleminden önce maktul ve arkadaşlarının kendisini yanlarına çağırıp yüzüne tükürdükleri ve sövdüklerine ilişkin sanığın aksi ispatlanmayan savunması ile birlikte değerlendirilmesi, maktulden kaynaklanan ve haksız tahrik oluşturan eylem ya da eylemlerin nelerden ibaret olduğu denetime olanak verecek şekilde karar yerinde tartışılması, sonucuna göre uygulama yapılması yerine, eksik inceleme sonucu TCK.nun 29. maddesiyle cezadan indirim yapılması,

b) Sanık ...’ın mağdur ...’i kasten öldürmeye teşebbüs suçundan kurulan hüküm yönünden;

.../...

s-3-

TEBLİĞNAME : 1-B/2010/280567

Sanığın, hasmı olan ve hedefi konumundaki maktul ...’a ateş ederken onun yakınında bulunan kişi ya da kişilerin isabet alıp yaralanabileceğini ya da ölebileceğini öngörmesine rağmen, çekinmeden atışına devam ederek mağdur ...’i de yaraladığı olayda, eylemin olası kastla yaralama suçunu oluşturduğu gözetilmeksizin, kasten insan öldürmeye teşebbüs suçundan hüküm kurulması,

Kabule göre de,

.../...

s-3-

TEBLİĞNAME : 1-B/2010/280567

Sanığın, hasmı olan ve hedefi konumundaki maktul ...’a ateş ederken onun yakınında bulunan kişi ya da kişilerin isabet alıp yaralanabileceğini ya da ölebileceğini öngörmesine rağmen, çekinmeden atışına devam ederek mağdur ...’i de yaraladığı olayda, eylemin olası kastla yaralama suçunu oluşturduğu gözetilmeksizin, kasten insan öldürmeye teşebbüs suçundan hüküm kurulması,

Kabule göre de,

aa) Sanığın, tabancayla ateş etmek suretiyle mağduru sol arkus kostoriumun orta koltuk altı çizgisini kestiği yerden giriş, sağ spina iliaka anteriör superiorun proksimalinden çıkış yapan mermi çekirdeğinin barsak ve ince barsaklarda oluşturduğu harabiyet nedeniyle yaşamsal tehlike geçirecek şekilde yaraladığı olayda, mağdurdaki yaralanma sonucu meydana gelen zararın ağırlığına göre, teşebbüs nedeniyle 9 yıldan 15 yıla kadar hapis cezası öngören TCK.nun 35. maddesinin uygulanması sırasında alt ve üst sınırlar arasında makul bir ceza tayin edilmesi gerekirken 10 yıl hapis cezası verilmesi suretiyle eksik ceza tayini,

bb) Mağdurdan gelen ve haksız tahrik oluşturan haksız bir eylem olmadığı halde, sanığın cezasından TCK.nun 29. maddesine göre indirim yapılması suretiyle eksik ceza tayini,

c) Sanıklar ... ve ...’in mağdurlar ..., ... ve ...’ı kasten öldürmeye teşebbüs suçlarından kurulan hükümler yönünden;

aa) Mağdurlardan gelen ve haksız tahrik oluşturan haksız bir eylem olmadığı halde, sanıkların cezasından TCK.nun 29. maddesine göre indirim yapılması suretiyle eksik ceza tayini,

bb) Sanıkların mağdur ...’u kasten öldürmeye teşebbüs suçlarından kurulan hükümlerde; mağdurun bel bölgesinin solundan giren ve sağ kalçasından çıkan ateşli silah mermi çekirdeğinin ince barsak ve omurilikte oluşturduğu harabiyet nedeniyle yaşamsal tehlike geçirecek, belden aşağısı felç olması nedeniyle de organlarından birinin işlevinin yitirilmesine yol açacak şekilde yaralandığı olayda, meydana gelen zararın ağırlığına göre, teşebbüs nedeniyle 9 yıldan 15 yıla kadar hapis cezası öngören TCK.nun 35. maddesinin uygulanması sırasında üst sınırdan ceza tayin edilmesi gerekirken yazılı şekilde 10 yıl hapis cezası verilmesi suretiyle eksik ceza tayini,

.../...

s-4-

TEBLİĞNAME : 1-B/2010/280567

Bozmayı gerektirmiş, Cumhuriyet Savcısı ile sanıklar müdafiilerinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükümlerin tebliğnamedeki düşünce gibi (BOZULMASINA), 11.05.2011 gününde oybirliği ile karar verildi.

...
Yargıtay — Esas No: 2013/7750, Karar No: 2014/1447, Tarih: 28.02.2014

**23. Hukuk Dairesi         2013/7750 E.  ,  2014/1447 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesi

TARİHİ : 18/03/2013

NUMARASI : 2012/266-2013/56

Davacı tarafından açılan doğrudan iflas davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hüküm süresi içinde müdahiller M.. Ç.. ve 56 arkadaşı vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmiştir.

Temyize konu karar niteliği gereği duruşmaya tâbi olmadığından duruşma isteminin reddiyle incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten ve temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı vekili müvekkili şirketin borç ödemekten aciz halinde olduğunu ileri sürerek, iflasa karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Müdahiller ve vekilleri davacı şirketin, merkezi yurt dışında bulunan bir şirketin Türkiye'deki kuruluşu olduğunu; Türkiye'deki masrafların fatura edilmesi suretiyle ödeme aldığını ve bu işlemleri bir süredir yapmayarak yurt dışından fon gelişini sağlamadığını ve bu şekilde aciz haline düştüğünü ileri sürerek davanın reddi gerektiğini savunmuşlardır.

Mahkemece iddia, müdahil beyanları ve bilirkişi raporuna göre davacı şirketin aciz halinde olduğu gerekçesiyle iflasa karar verilmiştir.

Kararı, müdahiller M.. Ç.. ve 56 arkadaşı vekili temyiz etmiştir.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, müdahiller M.. Ç.. ve 56 arkadaşı vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, müdahiller M.. Ç.. ve 56 arkadaşı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edenlerden alınmasına, kararın tebliğinden itibaren 10 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 28.02.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/9475, Karar No: 2012/6906, Tarih: 05.03.2012

**8. Ceza Dairesi         2010/9475 E.  ,  2012/6906 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 6136 sayılı Yasaya aykırılık

HÜKÜM : Hükümlülük ve müsadere

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Sanık tarafından Denizli 2. Asliye Ceza Mahkemesi kanalıyla Fethiye 3. Asliye Ceza Mahkemesi'ne gönderilen tarihsiz temyiz dilekçesinde, 31586 sicil numaralı hakim havalesinde tarih bulunmadığı, ancak 15.10.2008 tarihinde ... sicil numaralı hakim tarafından havale edilerek 2008/34 taşra temyiz defterine kaydının yapıldığının anlaşılması ve Denizli 2. Asliye Ceza Mahkemesince düzenlenen posta zarfında 18.04.2008 tarihinin görülmesi karşısında; Denizli 2. Asliye Ceza Mahkemesi'nin taşra temyiz defteri kontrol edilerek temyiz dilekçesinin hangi tarihte deftere kaydedildiği tespit edilerek ve defterin buna ilişkin sayfa fotokopisi çekilip onaylı sureti dosyaya konulduktan sonra dosyanın iade edilmek üzere mahalline gönderilmesi için incelenmeksizin Yargıtay C.Başsavcılığına (TEVDİİNE), 05.03.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/5797, Karar No: 2010/12253, Tarih: 06.07.2010

**3. Hukuk Dairesi         2010/5797 E.  ,  2010/12253 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Uyuşmazlık, Kat Mülkiyeti Kanunundan kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.

Davanın niteliğine göre inceleme görevi Yargıtay 18.Hukuk Dairesinindir.

Ancak, anılan daire dosyayı dairemize göndermiş olduğundan dosyanın Başkanlar Kurulunca temyiz incelemesini yapacak daire belirtilmek üzere Yüksek Birinci Başkanlığa gönderilmesine, 6.7.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/5048, Karar No: 2018/6239, Tarih: 31.05.2018

**7. Ceza Dairesi         2015/5048 E.  ,  2018/6239 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 4733 sayılı Kanuna muhalefet

HÜKÜM : Hükümlülük, müsadere

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

Dairemizce de kabul gören Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 08.04.2014 tarih ve 2013/7-591 Esas, 2014/171 Karar sayılı kararında ayrıntıları belirtildiği gibi; suçun işleniş biçimi, suçun işlenmesindeki özellikler, fiillerin işleniş yer ve zamanı, fiiller arasında geçen süre, korunan değer ve yarar, hareketin yöneldiği maddi konunun niteliği, olayların oluş ve gelişimi ile dış dünyaya yansıyan diğer tüm özellikler birlikte değerlendirilip, sanığın eylemlerini bir suç işleme kararının icrası kapsamında gerçekleştirip gerçekleştirmediği ve hakkında TCK.nun 43. maddesinin uygulanıp uygulanmayacağı hususlarının tartışılarak belirlenmesi bakımından;

İncelemeye konu bu dosyaya ilişkin suç tarihinin 10.03.2012, iddianame düzenleme tarihinin ise 22.01.2013 olduğu,

Temyiz edilmeksizin kesinleşen Gürpınar Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2012/150 E.-2013/63 K. sayılı dosyasında suç tarihinin 15.04.2012, iddianame düzenleme tarihinin ise 07.05.2012 olduğu,

Anılan dosyada da sanığın eyleminin benzer mahiyette olduğu dikkate alınarak, sanığın eylemlerinin TCK.nun 43. maddesi kapsamında zincirleme biçimde kaçakçılık suçunu oluşturup oluşturmadığının takdir ve değerlendirilmesi bakımından, kesinleşen dosyadaki evrakların celp edilmesi, eylemlerin TCK.nun 43. maddesi kapsamında değerlendirilmesi halinde temyiz edilmeksizin kesinleşen cezanın mahsubuna karar verilmesi gerektiğinin düşünülmesi ve sonucuna göre sanığın hukuki durumunun değerlendirilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi,

Yasaya aykırı, sanığın temyiz itirazları bu nedenle yerinde görüldüğünden hükmün 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK.nun 321. maddesi uyarınca sair yönleri incelenmeksizin BOZULMASINA, 31/05/2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/9591, Karar No: 2018/7881, Tarih: 21.06.2018

**2. Ceza Dairesi         2015/9591 E.  ,  2018/7881 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Beraat

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Oluş ve dosya kapsamına göre suç tarihi 17.09.2012 olduğu halde gerekçeli karar başlığında 01.10.2011 tarihinin suç tarihi olarak gösterilmesi ve müşteki Barış hakkında katılma kararı verildiği halde karar başlığında müşteki olarak gösterilmiş olması, mahallinde düzeltilebilir yazım hatası olarak değerlendirilmiştir.

Katılana ait telefonun 17.09.2012 günü saat 22:30 sıralarında açıktan hırsızlandığı ve kısa bir süre sonra 18.09.2012 tarihinde saat 09:45’ten itibaren sanığın eşi adına kayıtlı hat ile kullanılmaya başlandığının tespit edildiği, suça konu telefonun ... isimli şahsa sanık tarafından satıldığının anlaşıldığı, satışa tanıklık eden ...’ın beyanları ile sanığın beyanlarının telefonun nereden satın alındığı hususunda doğrulanmadığı, sanığın telefonu olay tarihinden çok önceki zamana dayanan tarihte satın aldığını iddia ettiği seyyar satıcıya ilişkin iletişime yarar herhangi bir bilgi vermediği gibi evkurdan satın alındığına dair de bir belge ibraz etmediğinin anlaşılması karşısında, sanığın üzerine atılı hırsızlık suçunun sübut bulduğu gözetilmeden, yerinde olmayan gerekçe ile beraatine karar verilmesi,

Kanuna aykırı, katılan vekilinin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görülmüş olduğundan, hükmün 5320 sayılı Yasanın 8/1 ve 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi gereğince BOZULMASINA, 21.06.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/40843, Karar No: 2014/35262, Tarih: 08.12.2014

**4. Ceza Dairesi         2014/40843 E.  ,  2014/35262 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇLAR : Tehdit, mala zarar verme, hakaret

HÜKÜMLER : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararın niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Suçun oluştuğu 14/02/2008 tarihine göre temyiz süreci içinde, suça sürüklenen çocuk yararına olan 5237 sayılı TCK'nın 66/2, 67/4. maddelerinde öngörülen 6 yıllık olağanüstü dava zamanaşımının gerçekleştiği anlaşıldığından, suça sürüklenen çocuk ... müdafiinin temyiz nedenleri yerinde bulunmakla, 5271 sayılı CMK’nın 223/8. maddesi uyarınca tebliğnameye aykırı olarak KAMU DAVALARININ DÜŞMESİNE, 08/12/2014 günü oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/5671, Karar No: 2016/2129, Tarih: 16.02.2016

**21. Hukuk Dairesi         2015/5671 E.  ,  2016/2129 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davacı, Kurum işleminin iptaliyle, maaşın bağlandığı tarihten sonra çalışmaya devam ettiğinden, emeklilik hakkını kazandığı tarihin tespitiyle, ödenmeyen aylıkların faiziyle tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Dava, davacının 3201 sayılı yasaya göre yaptığı yurtdışı borçlanması ile bilikte bağlanan yaşlılık aylığını kesen Kurum işleminin iptali ile yeniden aylık bağlanması ve ödenmeyen aylıkların faizleriyle ödenmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece, kabulü ile Davacı 'nun 29/03/2007 tahsis talep tarihini takip eden aybaşı 01/04/2007 tarihinden itibaren kısmi yaşlılık aylığına hak kazandığının tespitine karar verilmiştir.

Mahkeme gerekçesinde, davalı kurum tarafından davacının yurtdışında 18 yaşını doldurmadan önce 01.08.1977 ile 27.03.1979 devresinde geçen 19 ay 26 gün (596 gün) maaş hesabında dikkate alınamayacağından 9448 toplam gün sayısından 596 gün düşülerek 8852 güne göre 9000 günü doldurmadığı gerekçesi ile 01.04.2007 tarihi itibariyle bağlanan kısmi maaşı kurum tarafından iptal edilmiş ise de; 3201 sayılı Yasanın 1. maddesindeki düzenleme dikkate alındığında ; davacının 01.10.1982 ile 31.10.1987 devresinde işsizlikte geçen süresinden 1 yılı ( 360 günü ) maaş değerlendirilmesine esas alındığında kısmi 9212 günü olduğu, davacının 29.03.2007 tahsis talep tarihiyle 9000 günü tamamladığı buna göre davacının 29.03.2007 tahsis talep tarihini takip eden aybaşı olan 01.04.2007 tarihiyle kısmi yaşlılık aylığına hak kazandığını bildirmiştir.

6100 sayılı H.M.K.'nın 26/1 maddesinde hâkimin, tarafların talep sonuçlarıyla bağlı olduğu, ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremeyeceği yazılıdır. Davacının işsizlik sürelerinin borçlanılması konusunda talebi olmadığından mahkemece talep aşılarak davacının 01.10.1982 ile 31.10.1987 devresinde işsizlikte geçen süresinden 1 yılın( 360 günü ) maaş değerlendirilmesine esas alınmasıyla 6100 sayılı H.M.K.'nın 26/1 maddesine aykırı verilen karar usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

.../...

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 16/02/2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/1199, Karar No: 2023/866, Tarih: 27.09.2023

**Hukuk Genel Kurulu         2022/1199 E.  ,  2023/866 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2021/93 E., 2021/273 K.

KARAR : Davanın kabulüne

ÖZEL DAİRE KARARI : Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesinin 04.02.2020 tarihli ve 2016/15171 Esas ve 2020/1247 Karar sayılı BOZMA kararı

1. Taraflar arasındaki ipoteğin kaldırılması davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İzmir 8. Asliye Hukuk Mahkemesince verilen davanın kabulüne ilişkin karar davalılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesince yapılan inceleme sonunda bozulmuş, Mahkemece Özel Daire bozma kararına karşı direnilmiştir.

2. Direnme kararı davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

3. Hukuk Genel Kurulunca dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği düşünüldü:

I. YARGILAMA SÜRECİ

Davacı İstemi

4. Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin satın almak suretiyle maliki olduğu 30392 ada 20 parsel sayılı taşınmazın belediye başkanlığınca ıslah imar planı uygulamasına tabi tutularak taşınmaz üzerinde davalılar lehine 4.950(Eski)TL için kanuni ipotek tesis edildiğini, müvekkilinin ipotek tesisinden sonra taşınmazın maliki olduğunu, bu nedenle sorumluluğunun dağıtım cetveli ve tapuda belirtilen bedelle sınırlı olduğunu ileri sürerek bu bedel üzerinden taşınmazdaki ipoteğin kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabı

5. Davalılar vekili cevap dilekçesinde; ipotek bedelinin ancak rayiç değerin depo edilmesiyle kaldırılabileceğini, davacının yalnızca tapu kütüğünde yazılı miktarla sorumlu tutulmasının hakkaniyete aykırı olacağını, zira 1987 yılında tesis edilmiş kanuni ipotek bedelinin bügünkü koşullara göre değerinin çok düşük kaldığını, ayrıca taşınmazın ilk maliki ile sonraki maliki arasında bir ayrım yapılamayacağını belirterek davanın reddini savunmuştur.

İlk Derece Mahkemesi Kararı

6. İzmir 8. Asliye Hukuk Mahkemesinin 02.06.2016 tarihli ve 2014/166 Esas, 2016/273 Karar sayılı kararı ile; davacının dava konusu taşınmazı dava dışı Muzaffer Özberk ve ... Özberk'ten 17.12.1987 tarihinde satış suretiyle edindiği, davalılar veya murisleri lehine olan kanuni ipoteğin ise 15.09.1987 tarihinde 3804 yevmiye numarası ile tesis edidiği, buna göre davacının ipotek tesis edilirken taşınmazın maliki olmadığı, bu durumda taşınmazı sonradan satın alan davacının arttırılacak ipotek bedelinden sorumlu tutulamayacağı, sorumluluğunun sadece tapu kaydında yazılı olan ipotek miktarı ile sınırlı olduğu, bununla birlikte davacının sorumlu tutulabileceği kanuni ipotek miktarı da 4.950 (Eski)TL olup, Yeni Türk Lirası'na çevrildiğinde [4.950(Eski)TL = 0,00495(Yeni)TL] ekonomik değer ifade etmeyeceğinden, davacı tarafa herhangi bir miktarı depo etmesi için süre verilmeyerek kanuni ipoteğin kaldırılmasına, davalıların kanuni ipoteğin tesis edildiği tarihte malik olan kişiye dava açmaları yönünden muhtariyetlerine karar verilmiştir.

Özel Daire Bozma Kararı

Özel Daire Bozma Kararı

7. İzmir 8. Asliye Hukuk Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

8. Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesinin 04.02.2020 tarihli ve 2016/15171 Esas, 2020/1247 Karar sayılı kararı ile;

“…Bu gibi davalarda, davanın değerini lehlerine kanuni ipotek tesis edilen kişilerden alınan taşınmazın dava tarihindeki rayiç değeri belirler. Zira, tarafların iradesi dışında yapılan imar uygulaması sonucu tesis edilen ipoteğin kaldırılması ancak belirlenecek bu rayiç değerin ödenmesi halinde mümkündür.

Mahkemece, imar uygulamasına ilişkin işlem dosyası, özellikle dağıtım cetveli getirtilerek, davalılardan ne miktar taşınmaz alınarak davacı parseline katıldığı, katılan bu miktarın dava tarihindeki rayiç değerinin ne olduğu keşfen saptandıktan ve belirlenen ipotek bedeli depo ettirildikten sonra davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ve eksik araştırma ile yetinilerek yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş,…” gerekçesiyle karar bozulmuştur.

Direnme Kararı

9. İzmir 8. Asliye Hukuk Mahkemesinin 09.09.2021 tarihli ve 2021/93 Esas, 2021/273 Karar sayılı kararı ile; önceki karar gerekçesi yanında, davacının taşınmazı satın aldığı tarihte taşınmaz üzerinde kanuni ipotek mevcut olduğu, bir başka anlatımla davacının taşınmazı ipotekle yükümlü haliyle satın aldığı, davacı tarafından kanuni ipoteğe konu ipotek lehtarlarının (eldeki davada davalılar) imar uygulaması sonucunda taşınmazın ilk maliki olan kişinin arazisine eklenen taşınmaz parçasının bedelinin önceki malike ödendiği, Yargıtay 5. Hukuk Dairesinin istikrar kazanmış uygulamasına göre imar uygulaması sonrasında oluşturulmuş kanuni ipoteğin varlığı hâlinde taşınmazı ipotekle yükümlü olarak alan sonraki malikin ipotek bedelinin artırımı için açılan davada ancak ipotek bedeli kadar sorumlu tutulacağı, dava tarihine göre belirlenecek arttırılmış bedelden sorumlu tutulamayacağı gerekçesiyle direnme kararı verilmiştir.

Direnme Kararının Temyizi

10. Direnme kararı süresi içinde davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

II. UYUŞMAZLIK

11. Direnme yoluyla Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık; somut olayda davanın değerinin lehlerine kanuni ipotek tesis edilen kişilerden imar uygulaması sırasında alınan taşınmazın dava tarihindeki rayiç değerine göre belirlenmesinin gerekip gerekmediği, buradan varılacak sonuca göre mahkemece imar uygulamasına ilişkin işlem dosyası ile özellikle dağıtım cetveli getirtilerek davalılardan ne miktar taşınmaz alınarak davacı parseline katıldığı ve katılan bu miktarın dava tarihindeki rayiç değerinin ne olduğu keşfen saptandıktan sonra belirlenen ipotek bedeli depo ettirilmesi suretiyle davanın kabulüne karar verilmesinin gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.

III. GEREKÇE

12. Uyuşmazlığın çözümü için öncelikle konuya ilişkin yasal düzenlemeler ile hukuki kavram ve kurumların ortaya konulmasında yarar bulunmaktadır.