muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2021/1683, Karar No: 2024/2558, Tarih: 12.06.2024

MADDİ OLAY : 
Dosyanın incelenmesinden; Davacıların mirasçısı ...'ın malpraktis (tıbbi uygulama hatası) nedeniyle Sağlık Bakanlığına 10.000,00 TL maddi, 200.000,00 TL manevi tazminat talebiyle başvuru yapılması, idare tarafından başvurusuna cevap verilmemesi veya bu süre içerisinde talebinin reddedilmesi halinde idare mahkemelerinde davalı Sağlık Bakanlığı aleyhine tam yargı davası açılması hususu özelinde genel vekaletname ile vekil kıldığı avukat ile ayrı bir avukatlık sözleşmesi akdettiği; 
Avukatın, ...’ın Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim ve Araştırma Hastanesinde yapılan hatalı tedavi sebebiyle uğramış olduğu zararlara karşılık 10.000,00 TL maddi ve 200.000,00 TL manevi tazminatın başvuru tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesi istemiyle 16/12/2019 tarihinde, Sağlık Bakanlığına başvurduğu;
İdareye yapılan 16/12/2019 tarihli başvurudan sonra henüz idarece olumlu ya da olumsuz bir cevap verilmeden ve kanuni olarak zımni ret işlemi de oluşmamışken ...'ın, 16/01/2020 tarihinde vefat ettiği; 
...’ın mirasçıları olan davacıların, ...’ın idareye yapmış olduğu başvuruyu takip ederek zımni ret oluşması üzerine yasal süresi içinde ...’ın mirasçıları sıfatıyla ve ...’ın uğramış olduğu maddi ve manevi zararların ödenmesi talebiyle (yakınlarının ölümünden dolayı kendi adlarına açacakları davayı da saklı tuttuklarını belirterek) bakılan davayı açtıkları anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT:
Anayasanın 125. maddesinde, idarenin her türlü eylem ve işlemlerine karşı yargı yolunun açık olduğu belirtildikten sonra, son fıkrasında, idarenin kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlü olduğu hükme bağlanmış; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde ise, idari eylem ve işlemlerden dolayı kişisel hakları doğrudan muhtel olanlar tarafından açılan tam yargı davaları, idari dava türleri arasında sayılmıştır.
İdare kural olarak, yürüttüğü kamu hizmetiyle nedensellik bağı kurulabilen zararları ödemekle yükümlü olup; idari eylem ve işlemlerden doğan zararlar, idare hukuku kuralları çerçevesinde, hizmet kusuru veya kusursuz sorumluluk ilkeleri gereği tazmin edilmektedir.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun, ön karar başvurusunun yapıldığı tarihte yürürlükte olan haliyle "Doğrudan doğruya tam yargı davası açılması" başlıklı 13. maddesinde, idari eylemlerden hakları ihlal edilmiş olanların idari dava açmadan önce bu eylemleri yazılı bildirim üzerine veya başka süretle öğrendikleri tarihten itibaren bir yıl ve her halde eylem tarihinden itibaren beş yıl içinde ilgili idareye başvurarak haklarının yerine getirilmesini istemeleri gerektiği, bu isteklerin kısmen veya tamamen reddi halinde, bu konudaki işlemin tebliğini izleyen günden itibaren veya istek hakkında altmış gün içinde cevap verilmediği takdirde bu sürenin bittiği tarihten itibaren, dava süresi içinde dava açılabileceği düzenlenmiştir.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "İdari dava türleri ve idari yargı yetkisinin sınırı" başlıklı 2. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde, iptal davalarının idari işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından dolayı menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılacağı, aynı fıkranın (b) bendinde tam yargı davalarının idari eylem ve işlemlerden dolayı kişisel hakları muhtel olanlar tarafından açılacağı; "Dilekçeler üzerine ilk inceleme" başlıklı 14. maddesinin 3. fıkrasının (c) bendinde, dava dilekçesinin, davacının dava açma ehliyeti olup olmadığı yönünden inceleneceği;  "İlk inceleme üzerine verilecek karar" başlıklı 15. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde, davacının, dava açma ehliyetinin bulunmadığı anlaşıldığında davanın reddine karar verileceği hükümlerine yer verilmiştir.
 2577 sayılı Kanun'un 31. maddesinde, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun uygulanacağı haller arasında ehliyet konusuna da yer verilmiştir. 6100 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanun'un 50. maddesinde, medenî haklardan yararlanma ehliyetine sahip olan kimsenin davada taraf ehliyetine de sahip olduğu; 51. maddesinde ise, dava ehliyetinin, medeni hakları kullanma ehliyetine göre belirleneceği düzenlenmiştir.  
Öte yandan, 2577 sayılı  İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Tarafların kişilik veya niteliğinde değişiklik" başlıklı 26. maddesinde; "Dava esnasında ölüm veya herhangi bir sebeple tarafların kişilik veya niteliğinde değişiklik olursa, davayı takip hakkı kendisine geçenin başvurmasına kadar; gerçek kişilerden olan tarafın ölümü halinde, idarenin mirasçılar aleyhine takibi yenilemesine kadar dosyanın işlemden kaldırılmasına ilgili mahkemece karar verilir. Dört ay içinde yenileme dilekçesi verilmemiş ise, varsa yürütmenin durdurulması kararı kendiliğinden hükümsüz kalır. Yalnız öleni ilgilendiren davalara ait dilekçeler iptal edilir. " hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
Uyuşmazlıkta, idarenin eylemi neticesinde zarar gördüğü iddia edilen ve davacıların mirasbırakını olan ...’ın, ölmeden önce dava açma iradesini, Kanunda tam yargı davası açmak için zorunlu bir yol olarak öngörülen idari başvuruyu gerçekleştirmek suretiyle ortaya koyduğu, her ne kadar yapılan idari başvuru sonrasında idarece henüz bir cevap verilmeden veya zımni ret işlemi oluşmamışken başvuru sahibi ...vefat etmişse de; zarar görenin ölmeden önce dava açmış olması veya dava açma iradesini açıklamış olması halinde tazminat isteme hakkı mirasçılarına geçeceğinden, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutularak ...’ın vefatından önce dava açma hakkını açıkladığı kabul edilerek, davacıların, mirasçı sıfatıyla ...’ın uğramış olduğu zararlar için açtıkları davanın esası hakkında bir karar verilmesi gerekmektedir.

Bu durumda; bakılmakta olan davada davacıların, ...'ın uğradığı zararların tazmini talebiyle dava açmakta ehliyetleri olduğu kabul edilerek işin esası hakkında bir karar verilmesi gerekirken, davanın ehliyet yönünden reddi yolunda verilen Mahkeme kararına yönelik olarak davacılar tarafından yapılan istinaf başvurusunun reddine dair Bölge İdare Mahkemesi  kararında hukuki isabet bulunmamaktadır. 
Öte yandan, Anayasa’nın 36. maddesinde yer alan hak arama özgürlüğünün, dava açıldığı tarih itibarıyla kişinin hayatta olmadığından bahisle kısıtlanması sonucunu doğuracak nitelikte davanın reddine karar verilmesi yerinde görülmemiştir.
KARAR SONUCU	:
            Açıklanan nedenlerle;
1. Davacıların temyiz isteminin KABULÜNE,
2. Davanın ehliyet yönünden reddine ilişkin ... İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak davacılar tarafından yapılan istinaf başvurusunun açıklamalı olarak reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:.., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ...Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 12/06/2024 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2023/1307, Karar No: 2024/1376, Tarih: 12.06.2024

"İçtihat Metni"
                      T.C.
           D A N I Ş T A Y
İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas     No : 2023/1307
Karar	No : 2024/1376  
TEMYİZ EDEN (DAVALILAR): 
1- … Bakanlığı
VEKİLİ: I Huk. Müş. Yrd. V. …
 
2- … Genel Müdürlüğü
VEKİLİ: Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI): …	  
VEKİLİ: Av. …
İSTEMİN KONUSU: Danıştay İkinci Dairesinin 19/01/2023 tarih ve E:2022/1759, K:2023/271 sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. 
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Hakkari Bölge Trafik Denetleme Şube Müdürlüğünde polis memuru olarak görev yapan davacı tarafından, başpolis memuru kadrosuna yerleştirilmemesine ilişkin Emniyet Genel Müdürlüğü işlemi ile 28/10/2010 tarih ve 27743 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Emniyet Hizmetleri Sınıfı Başpolis Memuru ve Kıdemli Başpolis Memuru Rütbelerine Yükselme Esaslarına Dair Yönetmelik'in 16. maddesinde yer alan ''İkinci bölge birimlerinde görev yapanlardan bölgedeki hizmet süresini tamamlamamış olanlar birinci bölgedeki birimleri tercih edemezler.'' düzenlemesinin iptali istenilmiştir.
Daire kararının özeti: Danıştay İkinci Dairesinin 19/01/2023 tarih ve E:2022/1759, K:2023/271 sayılı kararıyla,
Danıştay Beşinci Dairesinin 22/06/2020 tarih ve E:2016/11576, K:2020/2455 sayılı kararının, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 11/11/2021 tarih ve E:2021/676, K:2021/2394 sayılı kararı ile bozulması üzerine bozma kararına uyularak;
3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'nun 13. ve Ek 28. maddesi ile Emniyet Hizmetleri Sınıfı Başpolis Memuru ve Kıdemli Başpolis Memuru Rütbelerine Yükselme Esaslarına Dair Yönetmelik'in 16. maddesine yer verilmiş;
28/10/2010 tarih ve 27743 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Emniyet Hizmetleri Sınıfı Başpolis Memuru ve Kıdemli Başpolis Memuru Rütbelerine Yükselme Esaslarına Dair Yönetmelik'in 16. maddesinde yer alan ''İkinci bölge birimlerinde görev yapanlardan bölgedeki hizmet süresini tamamlamamış olanlar birinci bölgedeki birimleri tercih edemezler.'' düzenlemesinin iptali istemi yönünden;
Dava konusu Yönetmelik'te ilke olarak başpolis memuru ve kıdemli başpolis memuru kadrolarına atamalarda puan sıralamasına göre ülke çapında atama yapılması kurala bağlanmışken, uyuşmazlık konusu 16. maddenin son cümlesinde, ikinci bölgedeki hizmet süresini tamamlamamış olanların, birinci bölgedeki birimleri tercih edemeyecekleri düzenlemesine yer verildiği,

Dava konusu Yönetmelik'te ilke olarak başpolis memuru ve kıdemli başpolis memuru kadrolarına atamalarda puan sıralamasına göre ülke çapında atama yapılması kurala bağlanmışken, uyuşmazlık konusu 16. maddenin son cümlesinde, ikinci bölgedeki hizmet süresini tamamlamamış olanların, birinci bölgedeki birimleri tercih edemeyecekleri düzenlemesine yer verildiği,
Dava konusu düzenlemenin, ülke çapında yapılan değerlendirme sonucu oluşturulacak sıralamada daha üstte yer alan ve yüksek puana sahip olan adayın yerleşememesine karşın, daha alt sırada ve daha düşük puana sahip olan başka bir adayın başpolis memurluğuna yükseltilmesine imkan tanıdığı, hiyerarşinin asıl olduğu polislik mesleğinin niteliği göz önüne alındığında düşük puanlı olup başpolisliğe yükselen personelin, daha yüksek puan aldığı halde 16. madde uygulaması nedeniyle yükselemeyen personelin amiri konumuna gelmesine yol açacağı, bu durumun da, sözü edilen başpolis memurluğuna atanacak adaylar arasında eşitsizlik meydana getireceği gibi hakkaniyete de aykırı uygulamalara neden olacağı sonucuna varıldığından dava konusu Yönetmelik düzenlemesinde hukuka uygunluk görülmediği,
Davacının başpolis memuru kadrosuna yerleştirilmemesine ilişkin Emniyet Genel Müdürlüğü işleminin iptali istemi yönünden;
Yukarıda hukuka aykırılığı tespit edilen Yönetmelik hükmü uyarınca birinci bölge iller arasından tercihte bulunamayan davacının  başpolis memuru kadrosuna yerleştirilmemesine ilişkin işlemde de hukuka uygunluk bulunmadığı,
Öte yandan bu durum davacının doğrudan başpolis memuru kadrosuna yerleştirilmesi sonucunu doğurmayacak olup, idarenin yargı kararına uygun şekilde alacağı tercihlerden sonra yeniden yerleştirme yapması gerektiği gerekçesiyle,
 Davacının başpolis memuru kadrosuna yerleştirilmemesine ilişkin Emniyet Genel Müdürlüğü işlemi ile 28/10/2010 tarih ve 27743 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Emniyet Hizmetleri Sınıfı Başpolis Memuru ve Kıdemli Başpolis Memuru Rütbelerine Yükselme Esaslarına Dair Yönetmelik'in 16. maddesinde yer alan ''İkinci bölge birimlerinde görev yapanlardan bölgedeki hizmet süresini tamamlamamış olanlar birinci bölgedeki birimleri tercih edemezler.'' düzenlemesinin  iptaline karar verilmiştir.

Davacının başpolis memuru kadrosuna yerleştirilmemesine ilişkin Emniyet Genel Müdürlüğü işlemi ile 28/10/2010 tarih ve 27743 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Emniyet Hizmetleri Sınıfı Başpolis Memuru ve Kıdemli Başpolis Memuru Rütbelerine Yükselme Esaslarına Dair Yönetmelik'in 16. maddesinde yer alan ''İkinci bölge birimlerinde görev yapanlardan bölgedeki hizmet süresini tamamlamamış olanlar birinci bölgedeki birimleri tercih edemezler.'' düzenlemesinin  iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI: Davalı idareler tarafından, Emniyet Hizmetleri Sınıfı Başpolis Memuru ve Kıdemli Başpolis Memuru Rütbelerine Yükselme Esaslarına Dair Yönetmelik'in iptali istenen 16. maddesi uyarınca davacının tercih ettiği iller arasında en düşük 63,2 puanla yerleştirme yapıldığı, ancak davacının puanının 61,8 olduğu, yarışmaya dayalı bir sınav sonucu başarılı personelin tercihleri doğrultusunda atanabilmesi için kontenjan sayısı belirlenmesinin zorunlu olduğu, dolayısıyla iptali istenen Yönetmelik maddesinin hukuka uygun olduğu, Yönetmelik'in Geçici 1. maddesinin iptali üzerine başpolis memurluğu sınav ve yerleştirme sonuçlarının iptali yolundaki yargı kararlarının uygulanması kapsamında 17/09/2014 tarih ve 57 nolu Emniyet Genel Müdürlüğü Genelgesi'nde belirlenen kriterler çerçevesinde yeniden tercihler alınarak yerleştirmelerin yapıldığı, somut olayda kazanılmış hakların geri alınmasının söz konusu olmadığı, ülke çapında yapılan sınava davacının kendi yaptığı tercihinin sonucu olarak atanamadığı, bu nedenle davacının yerleşme puanının yeterli olmaması nedeniyle başpolis memurluğuna atanmamasına ilişkin işlemin de hukuka uygun olduğu belirtilerek Daire kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Davacı tarafından, Danıştay İkinci Dairesince verilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçelerinde öne sürülen nedenlerin, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz istemlerinin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz istemlerinin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden davalı idarelerin yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü: 
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin ikinci fıkrasında, Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulmasının;
"a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,
b) Hukuka aykırı karar verilmesi,

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin ikinci fıkrasında, Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulmasının;
"a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,
b) Hukuka aykırı karar verilmesi,
c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkün olduğu belirtilmiş;  dördüncü fıkrasında, "Danıştayın ilk derece mahkemesi olarak baktığı davaların temyizen incelenmesinde bu madde ile ısrar hariç 50. madde hükümleri kıyasen uygulanır." denilmiş; 50. maddesinin dördüncü fıkrasında ise Danıştayın bozma kararına uyulduğu takdirde, bu kararın temyiz incelemesinin, bozma kararına uygunlukla sınırlı olarak yapılacağı hükme bağlanmıştır.
Danıştay  İkinci Dairesinin temyize konu kararı; Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 11/11/2021 tarih ve E:2021/676, K:2021/2394 sayılı bozma kararında belirtilen gerekçeler göz önüne alınarak verilmiş bir karar olduğundan, usul ve hukuka uygun bulunmakta ve bozulmasını gerektirecek bir hukuka aykırılık taşımamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Davalı idarelerin temyiz istemlerinin reddine,
2.Dava konusu işlemlerin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin Danıştay İkinci Dairesinin temyize konu 19/01/2023 tarih ve E:2022/1759, K:2023/271 sayılı kararının ONANMASINA,
 3.Kesin olarak, 12/06/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2021/2332, Karar No: 2024/3674, Tarih: 12.06.2024

"İçtihat Metni"
          T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas   No : 2021/2332
Karar  No : 2024/3674
DAVACI	  : ...
DAVALILAR	  : 
1- ... Bakanlığı
VEKİLİ	  : Av. ...
2- ... Birliği 
VEKİLİ	   : Av. ...
DAVANIN KONUSU	: 20/01/2021 tarih ve 31370 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Organ Seçimleri Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 4. maddesinin iptali istenilmektedir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ	  : ...
DÜŞÜNCESİ	 : Davanın ehliyet yönünden reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir. 
DANIŞTAY SAVCISI                    : ...
DÜŞÜNCESİ	:	20/01/2021 tarih ve 31370 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ''Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Organ Seçimleri Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 4. maddesinin hukuka ve Anayasaya aykırı olduğu öne sürülerek iptali istenilmektedir.
	Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile bu Birliğe bağlı Oda ve Borsaların organ seçimlerinin dört yılda bir yargı gözetiminde yapılacağı, Oda ve Borsa organ seçimlerinin Ekim ve Kasım aylarında, Birlik organ seçimlerinin ise takip eden Mayıs ayında yapılacağı hükme bağlanmıştır.
	5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Kanunu'nun 61. maddesinde; Birlik Genel Kurulu'nun Oda ve Borsa meclislerinin kendi üyeleri arasından seçecekleri delegelerden oluşacağı, 62. maddesinde Birliğin diğer organlarının Birlik Genel Kurulu tarafından seçileceği, Birlik, Oda ve Borsa seçimlerinin zamanında yapılamaması durumunu düzenleyen 81. maddesinin onuncu ve ondördüncü  fıkralarında ise seçimlerin yargı kararı ile durdurulması ve iptali halinde Birlik ile Oda ve Borsa organ seçimlerinin Cumhurbaşkanı tarafından bir yılı geçmemek üzere ertelenmesinin öngörüldüğü anlaşılmıştır.
	Yönetmeliğin iptali istenilen düzenleme ile değişik 10. maddesinin birinci fıkrasının ikinci cümlesinde; oda ve borsa organ seçimlerinin 5174 sayılı Kanun'da belirtilen haller kapsamında herhangi bir sebeple ertelenmesi,  durdurulması veya iptal edilmesi nedeniyle Birlik Genel Kurul delegelerinin seçilememiş olmasının, Birlik organ seçimlerinin zamanında yapılmasını engellemeyeceği kurala bağlanmıştır

Yönetmeliğin iptali istenilen düzenleme ile değişik 10. maddesinin birinci fıkrasının ikinci cümlesinde; oda ve borsa organ seçimlerinin 5174 sayılı Kanun'da belirtilen haller kapsamında herhangi bir sebeple ertelenmesi,  durdurulması veya iptal edilmesi nedeniyle Birlik Genel Kurul delegelerinin seçilememiş olmasının, Birlik organ seçimlerinin zamanında yapılmasını engellemeyeceği kurala bağlanmıştır
	Üst hukuk kurallarının uygulanmasını sağlamak için idarece tesis edilen düzenleyici işlemler bireysel nitelikte olmayan, genel, soyut ve objektif kurallar içeren işlemlerdir. Düzenleyici işlemler bu özellikleri nedeniyle uygulanmakla tükenmeyip, yürürlüğünden sonra meydana gelen hukukî ilişkilere uygulanan kurallar içermektedir. Bu nedenle, idarece düzenleyici işlem tesis edilirken, yapılan düzenlemenin herkes tarafından anlaşılabilir, farklı anlamlara gelmeyecek ve yeni uyuşmazlıkların ortaya çıkmasına sebep olmayacak nitelikte olması, düzenleyici işlemin kapsam ve sınırlarının açık  bir şekilde ortaya konulması gerekmektedir. Aksi takdirde üst hukuk kurallarının doğru bir şekilde uygulanmasını sağlama işlevi yerine getirilemeyeceğinden, düzenleyici işlem tesis etmek suretiyle ulaşılmak istenen amaca ulaşılamayacağı açıktır.
	Davalı idarelerce iptali istenilen düzenlemenin gerekçesi olarak, Oda ve Borsa seçimlerinin tamamının ertelenmesi değil münferit bir veya bir kaç seçimin ertelenmesi halinin gösterildiği, seçim takvimi uyarınca dört yılda bir Ekim ve Kasım ayında yapılması gereken Oda ve Borsa organ seçimlerinin 5174 sayılı Kanun'un 81/14 maddesi uyarınca Cumhurbaşkanı tarafından ertelenmesi halinde Ekim-Kasım ayını takip eden Mayıs ayında yapılması gerekli Birlik organ seçimlerinin zamanının değişmeyeceği belirtilmekle beraber; iptali istenilen düzenlemede bu hususa ilişkin bir açıklık bulunmadığından farklı anlamlara gelebilecek ve yeni uyuşmazlıkların ortaya çıkmasına sebep olabilecek nitelikte bulunan dava konusu düzenlemede  bu gerekçeyle hukuka uyarlık görülmediğinden iptaline karar verilmesinin uygun olacağı düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince duruşma için taraflara önceden bildirilen 12.06.2024 tarihinde, davacının gelmediği, davalı Ticaret Bakanlığı vekili Av. ...'ın geldiği ve davalı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği vekilinin gelmediği, Danıştay Savcısının hazır olduğu görülmekle, açık duruşmaya başlandı. Usulüne uygun olarak söz verilerek dinlendikten ve Danıştay Savcısının düşüncesi alındıktan sonra gelen tarafa son kez söz verilip, duruşma tamamlandı. Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: 
İNCELEME VE GEREKÇE :

İNCELEME VE GEREKÇE :
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2. maddesinin 1/a fıkrasında, idarî davaların idarî işlemler hakkında yetki, sebep, şekil, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından dolayı menfaatleri ihlâl edilenler tarafından açılacağı belirtildikten sonra, ilk inceleme konularının belirlendiği 14. maddesinin 3/c bendinde, dava dilekçesinin ehliyet  yönünden de inceleneceği, aynı maddenin 6. fıkrasında, yukarıdaki hususların ilk incelemeden sonra tespit edilmesi halinde davanın her safhasında 15. madde hükmünün uygulanacağı, 15. maddesinin 1/b bendinde ise, bu hususta kanuna aykırılık görülmesi hâlinde davanın reddedileceği kurala bağlanmıştır.
	İptal davaları, idarenin hukuka uygun davranmasını sağlayan en önemli denetim araçlarından olmakla birlikte, her idari işleme karşı herkes tarafından iptal davası açılmasının idari işlemlerde istikrarsızlığa neden olmaması ve idarenin işleyişinin bu yüzden olumsuz etkilenmemesi için dava konusu edilecek işlem ile dava açacak kişi arasında belli ölçüler içinde menfaat ilişkisi bulunmasını öngören kanun koyucu, iptal davaları için menfaat ihlalini, subjektif ehliyet koşulu olarak getirmiştir.
	İptal davasının içtihat ve doktrinde belirlenen hukuki nitelikleri göz önüne alındığında, idare hukuku alanında tek yanlı irade açıklamasıyla kesin ve yürütülmesi zorunlu nitelikte tesis edilen işlemlerin, ancak bu idari işlemle doğrudan meşru, kişisel ve güncel bir menfaat ilgisi kurulabilenler tarafından iptal davasına konu edilebileceğinin kabulü zorunludur. Aksi halde, her idari işlemle dolaylı da olsa bir menfaat ilgisi kurulmak suretiyle dava açılmasını kabul etmek, dava konusu edilecek işlem ile dava açacak kişi arasında belli ölçüler içinde menfaat ilişkisi bulunması şartının ihlali sonucunu doğurur. 
	Dava konusu Yönetmelik Değişikliğinin 4. maddesi ile Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Organ Seçimleri Hakkında Yönetmeliğin “Organ Üyelerinin Seçim Zamanı ve Görev Süresi” başlıklı 10. maddesine "ertelenmesi" kelimesi eklenmiştir. Dava konusu değişiklik  ile birlikte anılan yönetmeliğin 10. maddesi "Oda ve borsa organ seçimleri bu Yönetmelikte belirtilen usul ve esaslara uygun olarak Ekim ayında başlar, Kasım ayı içinde bitirilir. Birlik organ seçimleri ise oda ve borsa organ seçimlerini takip eden Mayıs ayı içinde yapılır. Oda ve borsa organ seçimlerinin herhangi bir sebeple (Ek ibare:RG-20/1/2021-31370) ertelenmesi, durdurulması veya iptal edilmesi nedeniyle Birlik Genel Kurul delegelerinin seçilememiş olması, Birlik organ seçimlerinin zamanında yapılmasını engellemez.” hükmündedir.