muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2021/4733, Karar No: 2024/5009, Tarih: 03.10.2024

(Ek fıkra:21/2/2019-7166/5 md.) Ayrıca, araç on beş gün süre ile trafikten menedilir. 
	10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanunu kapsamında ilgili belediyeden; 
	a) Çalışma izni/ruhsatı almadan, 
	b) Alınan izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında, 
	c) Alınan izin/ruhsatta belirtilen çalışma bölgesi/güzergâh dışında 
	belediye sınırları dâhilinde yolcu taşımak yasaktır. Bu fıkranın (a) bendine uymayanlara 5.010 Türk lirası, (b) bendine uymayanlara 2.018 Türk lirası, (c) bendine uymayanlara 1.002 Türk lirası idari para cezası verilir. Fiilin işlendiği tarihten itibaren geriye doğru bir yıl içinde tekerrürü hâlinde, bu fıkrada yer alan idari para cezaları iki kat olarak uygulanır. 
	İşleteni veya sahibi, sürücüsünün kendisi olup olmadığına bakılmaksızın aracın bu maddenin üçüncü fıkrasına aykırı olarak kullanılmaması hususunda gerekli tedbirleri almak ve denetimini yapmakla yükümlüdür. Araç, bu maddenin üçüncü fıkrasının; 
	a) (a) bendinin ihlali hâlinde altmış gün, 
	b) (b) bendinin ihlali hâlinde otuz gün, 
	c) (c) bendinin ihlali hâlinde ise on beş gün süreyle trafikten menedilir.
	İlgili belediye tarafından tahdit veya tahsis kapsamına alınmış ve bu kapsamda verilmiş çalışma izninin/ruhsatının süresi bittiği hâlde, belediye sınırları dâhilinde yolcu taşıyan kişiye 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır ve eksikliği giderilinceye kadar araç trafikten menedilir. 
	Ayırıcı işareti bulunmayan üçüncü fıkra kapsamındaki araçlardan taşımacılık hizmeti alanlara da 334 Türk lirası idari para cezası uygulanır." düzenlemesi yer almaktadır.
	4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu'nun 5. maddesinin birinci fıkrasında; "Taşımacılık, acentelik ve taşıma işleri komisyonculuğu ile nakliyat ambarı ve kargo işletmeciliği yapılabilmesi için Bakanlıktan yetki belgesi alınması zorunludur." hükmü,  "idari Para Cezaları" başlıklı 26. maddesinin (a) bendinin birinci fıkrasında; "Bu Kanunun; a) 5 inci maddesine göre yetki belgesi almadan veya yetki belgesi aldığı halde yetki belgesi kapsamına uygun olmayan faaliyetlerde bulunanlara bin Türk Lirası, yetki belgesi olduğu halde taşıtını yetki belgesine kaydettirmeden kullananlara beş yüz Türk Lirası idari para cezası verilir ve aynı kabahat için 48 saat geçmeden ikinci bir ceza verilmez." hükmü, 34. maddesinin (a) bendinde; "Bu Kanunun yürürlüğe girmesinden itibaren altı ay içinde; a) (Değişik: 6/2/2014-6518/60 md.) Taşımacılık faaliyeti yapmak isteyen gerçek ve tüzel kişilerde aranacak şartlar, verilecek yetki belgeleri, mesleki yeterlilik belgeleri ve taşıt kartları ile diğer belge ve hizmetlerin ücret, süre, kapsam, tür ve şekilleri, her belge türü için gerekli olan taşıt kapasiteleri, taşıtların yaşı, nitelikleri, istiap hadleri ve terminal hizmetlerinde öngörülecek hususları,...Düzenleyen yönetmelikler Bakanlıkça hazırlanarak Resmî Gazetede yayımlanır." hükmü yer almaktadır.

4925 sayılı Kanun'a dayanılarak çıkarılan, Karayolu Taşıma Yönetmeliği'nin "Yetki belgesi alma zorunluluğu" başlıklı 5. maddesinde,  "(1) Bu Yönetmelik kapsamına giren taşımacılık, acentelik, taşıma işleri komisyonculuğu, taşıma işleri organizatörlüğü, nakliyat ambarı işletmeciliği, kargo işletmeciliği, lojistik işletmeciliği, dağıtım işletmeciliği, terminal işletmeciliği ve benzeri faaliyetlerde bulunacak gerçek ve tüzel kişilerin yapacakları faaliyetlere uygun olan yetki belgesini/belgelerini Bakanlıktan almaları zorunludur." dğzenlemesi, "Yetki belgesi türleri" başlıklı 6. maddesinde ise;...(4) D türü yetki belgesi: Otobüsle tarifeli veya tarifesiz yurtiçi yolcu taşımacılığı veya hususi taşımacılık yapacak gerçek ve tüzel kişilere verilir. Taşımanın şekline göre aşağıdaki türlere ayrılır: a) Dl yetki belgesi: Ticari ve tarifeli olarak yapacaklara, b) D2 yetki belgesi: Ticari ve tarifesiz olarak yapacaklara, c) D3 yetki belgesi: Hususi taşımacılık faaliyetinde bulunarak, kendi personelinin taşımasını yapacaklara, ç) D4 yetki belgesi: Ticari olarak,  taşıma mesafesine bakılmaksızın iliçi ve 100 kilometreye kadar olan şehirlerarası tarifeli ve tarifesiz olarak yapacaklara verilir." kuralı yer almaktadır.
 
HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
Bakılan uyuşmazlıkta; davacılardan ... adına kayıtlı... plakalı araçla, ... ili, ... ilçesi ile ... ili, ... ilçesinde bulunan ... isimli tavuk kesim fabrikası arasında yapılan taşımacılık faaliyetinin belediye sınırları dahilinde bir taşımacılık olmadığı, yurtiçi ticari yolcu taşımacılığı olduğu, yurtiçi ticari yolcu taşımacılığına ilişkin kuralların Karayolu Taşıma Yönetmeliği'nde düzenlendiği açıktır. Anılan Yönetmeliğe aykırı davranılması halinde Karayolu Taşıma Kanunu'nun 26. maddesinde belirlenen yaptırımın uygulanması gerekmekte olup, bir diğer ifadeyle yurtiçi ticari yolcu taşımacılığı, 2918 sayılı Kanun'un Ek. 2. maddesi kapsamında bulunmadığından, davacı hakkında ilgili belediyeden izin veya ruhsat alınmaksızın, belediye sınırları dahilinde ticari amaçlı yolcu taşımacılığı yapıldığından bahisle tesis edilen dava konusu işlemlerde hukuka uyarlık görülmemiştir.
Bu itibarla, davanın reddine dair İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyiz istemine konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.  2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz istemlerinin kabulüne,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 
4. Kesin olarak, 03/10/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2021/3285, Karar No: 2024/5022, Tarih: 03.10.2024

"İçtihat Metni"
         T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas   No : 2021/3285
Karar  No : 2024/5022  
TEMYİZ EDENLER: 1- (DAVALI) ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ	: Av. ...
 
2- (DAVACI) ...
DAVALI YANINDA MÜDAHİL: ... Taşım İşl. Turz. San. ve Tic. A.Ş.
VEKİLİ	: Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin... gün ve E:..., K:... sayılı kararının, taraflarca aleyhlerine olan kısımlarının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. 
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: ... Büyükşehir Belediye Meclis üyesi olan davacı tarafından, 65 yaş ve üzeri vatandaşların şehir içi toplu taşıma araçlarıyla ücretsiz seyahat etmelerini sağlamak için sunulan önergenin uygun olmadığına dair Plan, Bütçe, Ulaşım ve Hukuk Komisyonları ortak raporunun aynen kabulüne yönelik ... Büyükşehir Belediye Meclisi'nin ... tarih ve .../... esas ve ... karar sayılı kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:......,  K:... sayılı kararda; uyuşmazlığa ilişkin mevzuat hükümleri ile, altmış beş yaş ve üzeri Türk vatandaşlarının herhangi bir sınırlamaya tabi olmaksızın şehiriçi toplu taşıma hizmetlerinden ücretsiz yararlandırılması hususu tartışmaya mahal vermeyecek şekilde açıkça düzenlendiğinden dava konusu işlemle getirilen yıllık 15 TL vize ücreti ile toplu taşımanın günde altı kezle sınırlanması yolundaki düzenlemenin hukuka aykırı olduğu; idarece vatandaşların elektronik bilet sistemine dahil edilmesi hususunda, ödeme miktarının ve işin takibi açısından, kartların usulsüz kullanımının ve işletmeciler tarafından bir takım kötüniyetli olabilecek uygulamaların önüne geçmek yönünden zorunlu olduğu, vatandaşlara ... uygulaması getirilmesinde ve söz konusu kartın çıkarılması sürecinde idarece yapılacak harcamanın karşılanması amacıyla 5 TL ücret alınmasında hukuka aykırı bir yön bulunmadığı; yine idarece vatandaşlar adına çıkarılacak kartların kontrolünün sağlanması bakımından her yıl vize ettirilmesi hususunda hukuka aykırılık bulunmamakla birlikte söz konusu vize işlemlerinin ilgili mevzuat hükümleri uyarınca herhangi bir ücrete tabi olmaması gerektiğinin açık olduğu; davaya konu işlemin, demiryolları ve denizyollarının şehirlerarası hatlarındaki %50 indirim uygulanmaması yönünden incelenmesinden ise, bu hususta da Kanun ve Yönetmelikte açıkça altmış beş yaş ve üzeri Türk vatandaşlarının şehirlerarası demiryolu ve denizyolu taşımasının %50 indirimli olacağı düzenlendiğinden (önergenin  65  yaş  ve  üzeri vatandaşlar için...  Deniz  Otobüslerinde %50indirim uygulanmasına ilişkin kısmı), kararın bu kısmında da hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararında; İdare Mahkemesince kararın gerekçesinde, davaya konu meclis kararının, ... uygulaması getirilerek, 5 TL kart ücreti alınmasına ve her yıl vize ettirilmesine ilişkin kısmının "idarece vatandaşların elektronik bilet sistemine dahil edilmeye çalışılması hususu; ödeme miktarının ve işin takibi açısından, kartların usulsüz kullanımının ve ayrıca alt işletmeciler tarafından bir takım kötüniyetli olabilecek uygulamaların önüne geçmek yönünden zorunlu olup, vatandaşlara ... uygulaması getirilmesinde ve söz konusu kartın çıkarılması sürecinde idarece yapılacak harcamanın karşılanması amacıyla 5 TL ücret alınmasında ve kartların kontrolünün sağlamak amacıyla her yıl ücretsiz olarak vize ettirilmesi gerektiği hususunda da hukuka aykırı yön bulunmadığı" gerekçesine yer verilmesine rağmen, dava konusu işlemin bu kısmı yönünden davanın reddine karar verilmesi gerekirken hüküm fıkrasında dava konusu işlemin iptaline karar verildiği anlaşıldığı gerekçesiyle, Mahkeme kararına yönelik istinaf talebinin kısmen reddine, kısmen kabulüne, Mahkeme kararının; dava konusu meclis kararının, ... uygulaması getirilerek, 5 TL kart ücreti alınmasına ve her yıl vize ettirilmesine ilişkin kısmının iptaline ilişkin kısmının kaldırılmasına, işlemin bu kısımları yönünden davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI :  1- Davacı tarafından; 65 yaş ve üzeri vatandaşların şehir içi toplu taşıma araçlarıyla ücretsiz seyahat etmelerinde belediyece herhangi bir şart, engel getirilemeyeceği, vatandaşların nüfus cüzdanlarıyla seyahat etmelerinin mümkün olduğu, ... uygulaması getirilmesi ve kartların vize ettirilmesi zorunluluğunun getirilmesinin hukuka aykırı olduğu hususları ileri sürülmektedir.  
2- Davalı idare tarafından; savunmalarında duruşma yapılması istenildiği halde Mahkemece duruşma yapılmadığı, davacıyı temsilen avukat bulunmadığı halde davacı lehine avukatlık ücretine hükmedildiği, vize ücretinin işletim maliyetini karşılamak üzere alındığı, nüfus cüzdanı ile seyahat özgürlüğüne engel olunmadığı hususları ileri sürülmektedir.  
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI  : 1- Davacı tarafından; davalının temyiz isteminin reddine karar verilmesi gerektiği savunulmuştur.
2- Davalı idare tarafından; savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Davalı idare tarafından duruşma istenildiği halde Mahkemece duruşma yapılmaksızın karar verildiğinden, ayrıca davacı lehine avukatla temsil edilmediği halde vekalet ücretine hükmedildiğinden, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:	
İLGİLİ MEVZUAT:

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:	
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "Duruşma" başlığını taşıyan 17. maddesinin 1. fıkrasında, "Danıştay ile idare ve vergi mahkemelerinde açılan iptal  ve yirmibeşbin Türk Lirasını aşan tam yargı davaları ile tarh edilen vergi, resim ve harçlarla benzeri mali yükümler  ve  bunların zam ve cezaları toplamı yirmibeşbin Türk Lirasını aşan vergi davalarında, taraflardan birinin isteği üzerine duruşma yapılır.", 2. fıkrasında, "Temyiz ve istinaflarda duruşma yapılması tarafların istemine ve Danıştay veya ilgili bölge idare mahkemesi kararına bağlıdır."; aynı maddenin 3. fıkrasında, "Duruşma talebi, dava dilekçesi ile cevap ve savunmalarda yapılabilir."; 45. maddesinin 4. fıkrasında, ''Bölge idare mahkemesi, ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulmadığı takdirde istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verir. Bu hâlde bölge idare mahkemesi işin esası hakkında yeniden bir karar verir. İnceleme sırasında ihtiyaç duyulması hâlinde kararı veren mahkeme veya başka bir yer idare ya da vergi mahkemesi istinabe olunabilir. İstinabe olunan mahkeme gerekli işlemleri öncelikle ve ivedilikle yerine getirir.'', 5. fıkrasında ise, ''Bölge idare mahkemesi, ilk inceleme üzerine verilen kararlara karşı yapılan istinaf başvurusunu haklı bulduğu, davaya görevsiz veya yetkisiz mahkeme yahut reddedilmiş veya yasaklanmış hâkim tarafından bakılmış olması hâllerinde, istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar vererek dosyayı ilgili mahkemeye gönderir. Bölge idare mahkemesinin bu fıkra uyarınca verilen kararları kesindir.'' hükümlerine yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
Yukarıda anılan  kanun  hükümlerine  göre, İdare  Mahkemelerinde açılan iptal davalarında  taraflardan  birinin  isteği  üzerine  duruşma  yapılması   zorunlu bulunmaktadır.
Dosyanın incelenmesinden, davalı idare tarafından savunma dilekçesinde duruşma talebinde  bulunulduğu  halde, İdare  Mahkemesince  yukarıda belirtilen  Kanun  hükmüne  aykırı biçimde duruşma yapılmaksızın karar verildiği anlaşılmıştır.
Bu durumda, davalı idarenin duruşma isteminde bulunmasına karşın, İdare Mahkemesince duruşma yapılmadan karar verilmesinde usul hükümlerine uygunluk bulunmadığından, ... İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:...,  K:... sayılı karara yönelik istinaf isteminin kısmen kabul kısmen reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

Bu durumda, davalı idarenin duruşma isteminde bulunmasına karşın, İdare Mahkemesince duruşma yapılmadan karar verilmesinde usul hükümlerine uygunluk bulunmadığından, ... İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:...,  K:... sayılı karara yönelik istinaf isteminin kısmen kabul kısmen reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
Öte yandan, duruşma yapılmasının zorunlu olduğu durumlarda ilk derece mahkemesince bu talebin karşılanmayarak karar verildiği hallerde, bu durum, 2577 sayılı Kanunun 45/5. maddesinde sınırlı sayıda belirtilen hususlardan olmadığından, bölge idare mahkemesi tarafından duruşmanın bizzat yapılarak işin esası hakkında yeniden karar verilmesi gerekmektedir.
Diğer taraftan, bozma kararı üzerine Bölge İdare Mahkemesince duruşma yapılarak yeniden bir karar verileceğinden, tarafların temyiz iddialarının bu aşamada incelenmesine gerek bulunmamaktadır. 
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.  2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi...İdari Dava Dairesinin... gün ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 
4. Kesin olarak, 03/10/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2021/5846, Karar No: 2024/5037, Tarih: 03.10.2024

"İçtihat Metni"
         T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas   No : 2021/5846
Karar  No : 2024/5037  
TEMYİZ EDEN (DAVALI)	: ... Müdürlüğü 
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI)	:... Beton ve Kum Sanayi A.Ş.	  
VEKİLİ	: Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesinin  ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. 
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şirket vekili tarafından, ... İli ... İlçesi hudutlarında bulunan ... sicil numaralı II-a grubu kalker işletme ruhsatlı maden sahasında belirlenen miktarın altında (2014,2015 ve 2018 yıllarında hiç üretim yapılmadığı) üretim yapıldığı gerekçesi ile 77.632,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin... gün ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; suçta ve cezada kanunilik ilkesi uyarınca idari yaptırım/ceza gerektiren fiiller nedeniyle uygulanacak mevzuatın, fiilin işlendiği tarihte yürürlükte bulunan kanun hükmünün olması gerektiği, somut uyuşmazlıkta ise,  davacı şirketin 2019 yılından geriye doğru 3 yıllık süre içerindeki fiillerinden dolayı idari para cezasının uygulandığı ve fiillerin işlendiği (2014,2015 ve 2018) tarihte yürürlükte bulunan mevzuat hükmü uyarınca işlem tesis edildiği görüldüğünden davalı idarece mevzuat hükmünün doğru uygulandığı, uyuşmazlıkta uygulanacak kanun hükmüne göre, tespit tarihinden geriye doğru beş yıllık süre içerisinde üç yıl süre ile üretim yapılmaması veya üç yıllık süre içerindeki toplam üretim miktarının projede beyan edilen yıllık üretim miktarının %10'undan az olması halinde idari para cezasının uygulanacağı, dosya içeriğinde bulunan işletme projesinde ise maden sahasında yapılacak yıllık üretim miktarının 200.000 ton  olarak beyan edildiği, somut olayda, davacı şirkete ait maden sahasında davalı idare ekiplerince 25/04/2019 tarihinde denetim yapıldığı, denetimin yapıldığı 2019 yılından önceki beş yılın (2014, 2015, 2016, 2017 ve 2018 yılları dahil olmak üzere beş yıllık süre içerisindeki) üretim miktarlarına göre değerlendirme yapıldığı ve sonucunda idari para cezasının uygulandığı görülmüş olup, incelemenin mevzuata uygun olarak yapıldığı, inceleme neticesinde tespit tarihinden geriye doğru beş yıllık dönem olan  2018, 2017, 2016, 2015 ve 2014 yıllarındaki üretim miktarları değerlendirildiğinde herhangi bir üç yıllık dönemlerdeki üretim miktarlarının toplamın projede beyan edilen yıllık üretim miktarının %10'undan (200.000 tondan) az olduğu (hiç üretim yapılmadığı) anlaşıldığından davacı şirket hakkında idari para cezası uygulanmasına ilişkin işlemde hukuka ve mevzuata aykırılık  bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:Dava konusu işlemin sebep unsuru, ruhsat sahasında  2015, 2016 ve 2018 yıllarında üretim yapılmaması olduğuna göre, uyuşmazlık bu çerçevede inceleneceği, dava konusu işlemin 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 18/02/2015 günlü, 29271 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 6592 sayılı Kanun'un 13. maddesiyle değişik 24. maddesinin 12. fıkrası uyarınca tesis edildiği görüldüğünden, maddenin uygulanan halinin ilk cümlesinde "Beş yıllık sürede mücbir sebep ve beklenmeyen haller dışında üç yıldan fazla üretim yapılmaması halinde para cezası verileceği" nin öngörülmesi karşısında; denetimin yapıldığı 5 yıllık süre içinde davacı şirketçe 2014, 2015 ve 2018 yıllarında üretim yapılmadığından bahisle dava konusu işlemin tesis edildiği belirtildiğine göre, öncelikle dava konusu olayda, "üç yıldan fazla üretim yapılmaması" koşulunun oluşmadığı, dava konusu işlemde 2014 ve 2015 yıllarıyla birlikte üretim yapılmayan 2018 yılı da, tetkik edilen beş yıllık dönem içinde değerlendirmeye alındığı, ancak 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 24. maddesinin 12. fıkrasında 28/11/2017 tarihli, 7061 sayılı Kanun'un 49. maddesiyle yapılan değişiklik 05/12/2017 tarihli, 30261 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdiğine ve anılan düzenlemede fiilin niteliği değiştiğine göre, anılan maddede yapılan değişiklikten önceki yıllar (2014, 2015, 2016 ve 2017 yılları) ile birlikte Kanun değişikliğinden sonraki 2018 yılındaki durumun bir bütün olarak  beş yıllık dönem içinde değerlendirilmesi suretiyle Kanun değişikliğinden önceki mevzuata göre idari para cezası verilemeyeceğinden, işletme projesinde yıllık üretim miktarına ilişkin beyanın 200.000 ton/yıl olmasına rağmen 2014, 2015 ve 2018 yıllarında üretim yapılmadığının tespit edildiğinden bahisle davacı şirket hakkında 77.632,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin dava konusu işlemde mevzuata ve hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI  : Davalı idare tarafından,  beş yıl içerisinde üç yıl üretim yapılmadığının açık olduğu, kanunun önceki ve sonraki halinde olay yönünden fark olmadığı, kanun maddesinin her iki halinde de idari para cezasının öngörüldüğü, 2018 yılının beş yıllık süre içerisinde içerisinde değerlendirilemeyeceği yönündeki gerekçenin kabulüne olanak bulunmadığı, 2018 yılının değerlendirme dışı bırakılarak lehe değerlendirme yapılmaması gerektiği ileri sürülmektedir.   
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI      : Davacı tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:	
MADDİ OLAY :

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI      : Davacı tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:	
MADDİ OLAY : 
	... İli ... İlçesi hudutları dahilinde ve davacı şirketin uhdesinde bulunan Sicil:... sayılı II-(a) grubu işletme ruhsat sahasında davalı idare ekiplerince 25.04.2019 tarihinde inceleme yapıldığı, yapılan incelemeler sonucunda şirketin işletme projesinde yıllık üretim miktarının 200.000 ton olduğu, yıllara göre üretim miktarlarının hesaplandığı, 2014, 2015 ve  2018 yılında üretim yapılmadığının tespit edilmesi üzerine  Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü'nün... tarih ve... sayılı işlemi ile 3213 sayılı Kanun'un 24. maddesinin 12. fıkrası uyarınca 2019 yılı için uyarlanan 77.632,00-TL idari para cezası ile cezalandırılması üzerine anılan idari para cezasının iptali  istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
3213 sayılı Maden Kanunu'nun (10/06/2010 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 5995 sayılı Kanun'un 11. maddesiyle eklenen) 24. maddesinin 12. fıkrasında; "Beş yıllık sürede mücbir sebepler ve beklenmeyen haller dışında üç yıldan fazla üretim yapılmayan ruhsatlar, teminatları irad kaydedilerek iptal edilir. Bu üç yıllık süre içerisinde yapılan toplam üretimin projede beyan edilen bir yıllık üretim miktarının %10'undan az olması halinde de bu hüküm uygulanır" kuralına yer verilmiştir.    
04/02/2015 tarih ve 6592 sayılı Kanunun 13. maddesi ile değişik halinde, "Beş yıllık sürede mücbir sebepler ve beklenmeyen hâller dışında üç yıldan fazla üretim yapmayan ruhsat sahiplerine 50.000,00 TL idari para cezası verilir. Bu üç yıllık süre içinde yapılan toplam üretimin projede beyan edilen bir yıllık üretim miktarının %10’undan az olması hâlinde de bu hüküm uygulanır. İdari para cezasının uygulanmasından başlamak üzere bu fıkraya aykırı fiilin tekrar tespit edilmesi hâlinde ise ruhsat iptal edilir. Ancak işletme projesinde, işletme izninin yürürlük tarihinden itibaren üç yıl içinde madene ulaşmak amacıyla galeri, kuyu ve dekapaj yapılacağı beyan edilmiş ve ruhsat sahasındaki faaliyetlerin bu beyanlara uygun olarak gerçekleştirildiği tespit edilmiş ise idari para cezası uygulanmaz ve ruhsat iptal edilmez." şeklinde düzenlenmiştir.