muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2023/2709, Karar No: 2025/465, Tarih: 27.02.2025

Dosyanın incelenmesinden, ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel (eski ... ada, ... parsel) sayılı taşınmaz üzerinde 149,70 m2 bodrumlu tek katlı yapı için...tarih ve ... belge numaralı yapı kayıt belgesi; aynı parsel üzerinde 149,67 m2  bodrumlu tek katlı yapı için... tarih ve ... belge numaralı yapı kayıt belgesi; aynı parsel üzerinde 1513,24 m2'lik arsa alanı üzerinde 362 m'lik istinat duvarı, dolgu alanı, havuz, spor sahaları vb. bina niteliğinde olmayan havuz ve havuz terası niteliğindeki yapılar için ... tarih ve ... belge numaralı yapı kayıt belgesi; yapılan araştırma sonucunda, tespite konu yapıların 31/12/2017 tarihinden sonra yapıldığı gerekçesiyle, 06/06/2018 tarih ve 30443 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren "Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esaslar" başlıklı Tebliğ'in, 20/09/2018 tarih ve 30541 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren "Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esaslarda Değişiklik Yapılmasına Dair Usul ve Esaslar" başlıklı Tebliğ ile değişik 8. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca ... tarih ve1588 sayılı yapı kayıt belgesi iptal tutanağı ile iptal edildiği ve belirtilen durumun, davacıya  ... Valiliği Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı; ... tarih ve ... sayılı;... tarih ve ... sayılı işlemleri ile bildirildiğinin görüldüğü, ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel (eski ... ada, ... parsel) sayılı taşınmaz üzerinde yapı kullanma izin belgesi bulunan yapı için eklentilerinden dolayı yapının tamamına (717,74 m2) yönelik yapılan başvuru üzerine 3194 sayılı İmar Kanunu'nun Geçici 16. maddesi uyarınca düzenlenen ... tarih ve ... belge numaralı yapı kayıt belgesinin ise, uyuşmazlık konusu yapıya 31/12/2017 tarihinden sonra 3. katın ilave edildiği ve ilave imalatlar yapıldığı, yapının 2007 yılından 13/02/2018 tarihine kadar aynı şekliyle bulunduğu, buna karşın 13/02/2018 tarihinden sonra imalatlara başlanıldığının uydu görüntülerinden ve yerinde yapılan incelemeler sonucu tespit edildiği gerekçesiyle, yapı sahibine tebliğ tarihinden itibaren geçerli olmak üzere 15 gün içerisinde yapı kayıt belgesini sadece 31/12/2017 tarihinden önceki imalatları kapsayacak şekilde güncellemesi için süre verilmesine, verilen süre içerisinde İl Müdürlüğüne başvuru yapılarak güncelleme yapılmaması durumunda, yapı kayıt belgesi hakkında "Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esaslar" başlıklı Tebliğ'in 8. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca işlem yapılarak yapı kayıt belgesinin iptal edileceği hususunun davacıya, ... Valiliği Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işlemi ile bildirildiği,

Uyuşmazlıkta, 20/07/2022 tarihinde Danıştay Genel Yazı İşleri Müdürlüğü kaydına giren davalı Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı savunma dilekçesi ekinde sunulan ... Valiliği Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı, "Yapı Kayıt Belgesi İptal Tutanağı" konulu işleminde yer alan 14/04/2018 tarih ve 08/02/2020 tarihli uydu görüntüleri, anılan dilekçe ekinde sunulan diğer bilgi, belge ve fotoğraflar ile Danıştay Altıncı Dairesinin 02/03/2023 tarihli ara kararı ile tespite konu yapıların 31/12/2017 tarihinden sonra inşa edildiğini gösteren tüm bilgi ve belgelerin aslının veya onaylı bir örneğinin davalı idarelerden istenilmesi üzerine, 05/04/2023 tarihinde Danıştay Genel Yazı İşleri Müdürlüğü kaydına giren davalı idarelerden Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı dilekçesi ekinde sunulan bilgi, belge ve fotoğrafların incelenmesinden; ... tarih ve ..., ... ve ...  belge numaralı yapı kayıt belgelerine konu yapıların,... tarihinde mevcut olmadığı,... tarih ve ... belge numaralı yapı kayıt belgesine konu yapıda ise, 31/12/2017 tarihinden sonra ilave imalatlar yapıldığı görülmekte olup; anılan yapılar hakkında 3194 sayılı İmar Kanunu'nun Geçici 16. maddesi uyarınca yapı kayıt belgesi belgesi verilebilmesi için, söz konusu Kanun hükmünde öngörülen "31/12/2017 tarihinden önce inşa edilme şartı"nın sağlanmamış olmasına; başka bir ifadeyle, belirtilen tarih itibarı ile başvuruya konu yapıların mevcut olmadığının 08/02/2020 tarihli uydu görüntüleri ile sabit olmasına karşın, belirtilen tarih itibarı ile mevcut olmayan yapılar hakkında başvuru yapıldığının anlaşıldığı,

Öte yandan, davacı tarafından uyuşmazlık konusu yapılar hakkında verilen yapı kayıt belgelerini iptal etmeye yetkili idarenin, 3194 sayılı İmar Kanunu'nun Geçici 16. maddesi uyarınca Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı olduğu, bu konuda anılan idare tarafından usule uygun yapılmış bir yetki devri bulunmadığından, yapı kayıt belgesinin iptal edilmesine yönelik tesis edilen ... Valiliği Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünün dava konusu işlemlerinde yetki yönünden hukuka uyarlık bulunmadığı ileri sürülmekte ise de; 20/07/2022 tarihinde kayda giren davalı idarelerden Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca verilen savunma dilekçesi ekinde sunulan Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Rehberlik ve Teftiş Başkanlığınca tüm taşra teşkilatına hitaben yazılan 16/08/2018 tarih ve 145688 sayılı, "İmar barışına aykırı uygulamalar" konulu yazıda, imar barışına aykırı uygulamaların önüne geçilmesi, başvuruların devam ettiği bu aşamada, Bakanlığın öncelikli hedeflerinden olduğu, Valiliklere (Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüklerine) ulaşan imar barışına aykırı uygulamalara ilişkin şikayetler hakkında, öncelikle Valiliklerce (Çevre ve Şehircilik İl Müdürlükleri) gerekli inceleme ve tespitlerin yapılması ve sonrasında gereği için ilgili kuruma (belediye, il özel idareleri, vb.) ve yetkili Cumhuriyet Başsavcılığına bildirimde bulunulması, sonucun takip edilerek Bakanlığa bilgi verilmesi gerektiğinin belirtildiği; Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Altyapı ve Kentsel Dönüşüm Hizmetleri Genel Müdürlüğünce tüm taşra teşkilatına hitaben yazılan ...8 tarih ve ... sayılı, "Yapı kayıt belgesi iptali" konulu yazısında ise, yapı kayıt belgesinin usulsüz alındığının tespit edilmesi durumunda Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esaslar'ın 8. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca yapı kayıt belgesinin sistem üzerinden iptal edilerek, müracaat sahibi hakkında Türk Ceza Kanunu'nun 206. maddesi uyarınca suç duyurusunda bulunulması işlemlerinin Valiliklerce (Çevre ve Şehircilik İl Müdürlükleri) yürütülmesi gerektiğinin bildirildiği görüldüğünden; davacının yukarıda yer alan iddiasına itibar edilmemiş ve dava konusu yapı kayıt belgelerinin iptal edilmesine yönelik tesis edilen ... Valiliği Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünün dava konusu işlemleri ile yapı kayıt belgesinin 31/12/2017 tarihinden önce yapılan imalatları kapsayacak biçimde güncellenmesi için verilen sürede yeniden başvuru yapılmaması durumunda yapı kayıt belgesinin iptal edileceğinin bildirilmesine yönelik tesis edilen  ... Valiliği Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünün dava konusu işleminde yetki yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı,

Bu durumda, ...tarih ve ..., ... ve ... belge numaralı yapı kayıt belgelerine konu yapıların, 31/12/2017 tarihinden sonra yapıldığı; ... tarih ve ... belge numaralı yapı kayıt belgesine konu yapıda yapılan ilavelerin ise, ... tarihinden sonra yapıldığı anlaşıldığından; ... tarih ve ... sayılı yapı kayıt belgesi iptal tutanağı ile ...tarih ve  ..., ... ve ... belge numaralı yapı kayıt belgelerinin, "Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esaslar" başlıklı Tebliğ'in 8. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca iptal edildiği hususunun bildirilmesine ilişkin ... Valiliği Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünün...... tarih ve ... sayılı, ...tarih ve ... sayılı ve ... tarih ve ... sayılı işlemleri ile ... tarih ve ... sayılı yapı kayıt belgesi iptal tutanağı ile ... tarih ve ... belge numaralı yapı kayıt belgesine konu yapıda 31/12/2017 tarihinden sonra yapılan ilave imalatların (3. katın) dahil edilmeden, sadece 31/12/2017 tarihinden öncesi imalatları kapsayacak şekilde yapı kayıt belgesi başvurusunun güncellenmesi için ... Valiliği Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğüne 15 gün içerisinde başvuru yapılması, aksi halde yapı kayıt belgesinin  "Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esaslar" başlıklı Tebliğ'in 8. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca iptal edileceğinin davacıya bildirilmesine ilişkin ... Valiliği Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işleminde de hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı  tarafından, tespite konu yapıların 31/12/2017 tarihinden sonra inşa edilmediği, yerinde inceleme yapılmadan tesis edilen ... Valiliği Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünün dava konusu işlemlerinde hukuka uyarlık bulunmadığı, salt uydu görüntülerinin davanın reddi için yeterli olmadığı, öte yandan, dava konusu ... Valiliği işlemlerinin dayanağı niteliğindeki "Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esaslar" başlıklı Tebliğ'in 8. maddesinin ikinci fıkrasının kapsamının dar ve yetersiz olarak belirlendiği, dava konusu düzenleme ile yalan beyanda bulunan müracaat sahibi hakkında 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 206. maddesi uyarınca suç duyurusunda bulunulacağına ilişkin düzenlemenin, dava konusu Tebliğ'de yer alan yapı kayıt belgesi düzenlenmesi sırasındaki beyan kapsamında oluşmasının hukuken mümkün olmadığı, bu nedenle ortada ihbar edilecek bir suçun da bulunmadığı; öte yandan yapı kayıt belgesi bedelinin iade edilmeyeceğine yönelik düzenlemenin, yasal bir dayanağının bulunmadığı ve ilk kez düzenleyici işlem ile bu yönde bir kural getirilmesinin mümkün olmadığı belirtilerek temyize konu Daire kararının bozulması gerektiği  ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI: Davalı idareler tarafından, Danıştay Altıncı Dairesince verilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçesinde öne sürülen nedenlerin, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI: Davalı idareler tarafından, Danıştay Altıncı Dairesince verilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçesinde öne sürülen nedenlerin, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Daire kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
 TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek ve dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:
... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel (eski ... ada, ... parsel) sayılı taşınmaz üzerinde 149,70 m2 bodrumlu tek katlı yapı için ... tarih ve ... belge numaralı yapı kayıt belgesi; aynı parsel üzerinde 149,67 m2  bodrumlu tek katlı yapı için ... tarih ve ... belge numaralı yapı kayıt belgesi; aynı parsel üzerinde 1513,24 m2'lik arsa alanı üzerinde 362 m'lik istinat duvarı, dolgu alanı, havuz, spor sahaları vb. bina niteliğinde olmayan havuz ve havuz terası niteliğindeki yapılar için ... tarih ve ... belge numaralı yapı kayıt belgesi; aynı parsel üzerinde yapı kullanma izin belgesi bulunan yapı için eklentilerinden dolayı yapının tamamına (717,74 m2) yönelik yapılan başvuru üzerine ... tarih ve ... belge numaralı yapı kayıt belgesi, 3194 sayılı İmar Kanunu'nun Geçici 16. maddesi uyarınca düzenlenmiştir.
	... tarih ve ..., ... ve  ... belge numaralı yapı kayıt belgeleri; yapılan araştırma sonucunda, tespite konu yapıların 31/12/2017 tarihinden sonra yapıldığı gerekçesiyle, 06/06/2018 tarih ve 30443 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren "Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esaslar" başlıklı Tebliğ'in, 20/09/2018 tarih ve 30541 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren "Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esaslarda Değişiklik Yapılmasına Dair Usul ve Esaslar" başlıklı Tebliğ ile değişik 8. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca ... tarih ve ... sayılı yapı kayıt belgesi iptal tutanağı ile iptal edilmiş; belirtilen durum, davacıya  ... Valiliği Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı;... tarih ve ... sayılı; ... tarih ve ... sayılı işlemleri ile bildirilmiştir.

... tarih ve ... belge numaralı yapı kayıt belgesi ise, başvuruya konu yapıya 31/12/2017 tarihinden sonra 3. katın ilave edildiği ve ilave imalatlar yapıldığı, 2007 yılından 13/02/2018 tarihine kadar yapının aynı şekliyle bulunduğu, ancak 13/02/2018 tarihinden sonra imalatlara başlanıldığı hususunun, uydu görüntülerinden ve yerinde yapılan incelemelerden tespit edildiğinden bahisle, yapı sahibine tebliğ tarihinden itibaren geçerli olmak üzere 15 gün içerisinde yapı kayıt belgesini sadece 31/12/2017 tarihinden önceki imalatları kapsayacak şekilde güncellemesi için süre verilmesine, verilen süre içerisinde İl Müdürlüğüne başvuru yapılarak güncelleme yapılmaması durumunda, yapı kayıt belgesi hakkında "Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esaslar" başlıklı Tebliğ'in 8. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca işlem yapılarak yapı kayıt belgesinin iptal edileceği hususunun davacıya bildirilmesine ilişkin ... Valiliği Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işlemi tesis edilmiştir.
	Bunun üzerine, ... Valiliği Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı; ... tarih ve ... sayılı;... tarih ve ... sayılı ve... tarih ve ... sayılı işlemleri ile söz konusu işlemlerin dayanağı niteliğindeki 06/06/2018 tarih ve 30443 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren "Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esaslar" başlıklı Tebliğ'in, 20/09/2018 tarih ve 30541 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren "Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esaslarda Değişiklik Yapılmasına Dair Usul ve Esaslar" başlıklı Tebliğ ile değişik 8. maddesinin ikinci fıkrasının iptali  istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
18/05/2018 tarih ve 30425 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7143 sayılı "Vergi ve Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun"un 16. maddesi ile 3194 sayılı İmar Kanunu'na eklenen  Geçici 16. maddesinin, dava konusu Tebliğ'in yayımlandığı tarihte yürürlükte bulunan halinde;
 "Afet risklerine hazırlık kapsamında ruhsatsız veya ruhsat ve eklerine aykırı yapıların kayıt altına alınması ve imar barışının sağlanması amacıyla, 31/12/2017 tarihinden önce yapılmış yapılar için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ve yetkilendireceği kurum ve kuruluşlara 31/10/2018 tarihine kadar başvurulması, bu maddedeki şartların yerine getirilmesi ve 31/12/2018 tarihine kadar kayıt bedelinin ödenmesi halinde Yapı Kayıt Belgesi verilebilir. Başvuruya konu yapının ve arsasının mülkiyet durumu, yapı sınıf ve grubu ve diğer hususlar Bakanlık tarafından hazırlanan Yapı Kayıt Sistemine yapı sahibinin beyanına göre kaydedilir.

Yapının bulunduğu arsanın 29/7/1970 tarih ve 1319 sayılı Emlak Vergisi Kanunu'na göre belirlenen emlak vergi değeri ile yapının Çevre ve Şehircilik Bakanlığınca belirlenen yaklaşık maliyet bedelinin toplamı üzerinden konutlarda yüzde üç, ticari kullanımlarda yüzde beş oranında alınacak kayıt bedeli başvuru sahibi tarafından genel bütçenin (B) işaretli cetveline gelir kaydedilmek üzere merkez muhasebe birimi hesabına yatırılır. 6306 sayılı Kanun kapsamında kullanılmak üzere kaydedilen gelirler karşılığı Bakanlık bütçesine ödenek eklemeye Maliye Bakanı yetkilidir. Bu ödenek, dönüşüm projeleri özel hesabına aktarılarak kullanılır. Kayıt bedeline ilişkin oranı iki katına kadar artırmaya, yarısına kadar azaltmaya, yapının niteliğine ve bölgelere göre kademelendirmeye, ayrıca başvuru ve ödeme süresini bir yıla kadar uzatmaya Bakanlar Kurulu yetkilidir.
     Yapı Kayıt Belgesi yapının kullanım amacına yöneliktir. Yapı Kayıt Belgesi alan yapılara, talep halinde ilgili mevzuatta tanımlanan ait olduğu abone grubu dikkate alınarak geçici olarak su, elektrik ve doğalgaz bağlanabilir.
      Yapı Kayıt Belgesi verilen yapılarla ilgili bu Kanun uyarınca alınmış yıkım kararları ile tahsil edilemeyen idari para cezaları iptal edilir. 
     Yapı ruhsatı alıp da yapı kullanma izin belgesi almamış veya yapı ruhsatı bulunmayan yapılarda, Yapı Kayıt Belgesi ile maliklerin tamamının muvafakatinin bulunması ve imar planlarında umumi hizmet alanlarına denk gelen alanların terk edilmesi halinde yapı kullanma izin belgesi aranmaksızın cins değişikliği ve kat mülkiyeti tesis edilebilir. Bu durumda, ikinci fıkrada belirtilen bedelin iki katı ödenir.
     Beşinci fıkra uyarınca kat mülkiyetine geçilmiş olması 6306 sayılı Kanun'un Ek-1. maddesinin uygulanmasına engel teşkil etmez.
     Yapı Kayıt Belgesi alınan yapıların, Hazineye ait taşınmazlar üzerine inşa edilmiş olması halinde, bu taşınmazlar Bakanlığa tahsis edilir. Yapı Kayıt Belgesi sahipleri ile bunların kanuni veya akdi haleflerinin talepleri üzerine taşınmazlar Bakanlıkça rayiç bedel üzerinden doğrudan satılır. Bu durumda elde edilen gelirler bu maddenin ikinci fıkrasına göre genel bütçeye gelir kaydedilir. Ayrıca bu gelirler hakkında 29/6/2001 tarih ve 4706 sayılı Hazineye Ait Taşınmaz Malların Değerlendirilmesi ve Katma Değer Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun'un 5 inci maddesinin beşinci fıkrası hükmü uygulanmaz.
     Yapı Kayıt Belgesi alınan yapıların belediyelere ait taşınmazlar üzerine inşa edilmiş olması halinde, Yapı Kayıt Belgesi sahipleri ile bunların kanuni veya akdi haleflerinin talepleri üzerine bedeli ilgili belediyesine ödenmek kaydıyla taşınmazlar rayiç bedel üzerinden belediyelerce doğrudan satılır.
     Üçüncü kişilere ait özel mülkiyete konu taşınmazlarda bulunan yapılar ile Hazineye ait sosyal donatı için tahsisli araziler üzerinde bulunan yapılar bu madde hükümlerinden yararlandırılmaz.

Üçüncü kişilere ait özel mülkiyete konu taşınmazlarda bulunan yapılar ile Hazineye ait sosyal donatı için tahsisli araziler üzerinde bulunan yapılar bu madde hükümlerinden yararlandırılmaz.
     Yapı Kayıt Belgesi, yapının yeniden yapılmasına veya kentsel dönüşüm uygulamasına kadar geçerlidir. Yapı Kayıt Belgesi düzenlenen yapıların yenilenmesi durumunda yürürlükte olan imar mevzuatı hükümleri uygulanır. Yapının depreme dayanıklılığı hususu malikin sorumluluğundadır.
     Bu madde hükümleri, 18/11/1983 tarih ve 2960 sayılı Boğaziçi Kanunu'nda tanımlanan Boğaziçi sahil şeridi ve öngörünüm bölgesi içinde ekli kroki ile listede sınır ve koordinatları gösterilen alan ile İstanbul tarihi yarımada içinde ekli kroki ile listede sınır ve koordinatları gösterilen alanlarda ve ayrıca 19/6/2014 tarih ve 6546 sayılı Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanlığı Kurulması Hakkında Kanun'un 2 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde belirlenmiş Tarihi Alanda uygulanmaz.
     Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Bakanlık ve Maliye Bakanlığı tarafından müştereken belirlenir." hükmüne yer verilmiştir.
06/06/2018 tarih ve 30443 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan "Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esaslar" başlıklı Tebliğ'in "Yapı kayıt belgesi düzenlenemeyecek yapılar" başlıklı 8. maddesinde "(1) Yapı Kayıt Belgesi;
a) 18/11/1983 tarih ve 2960 sayılı Boğaziçi Kanunu'nda tanımlanan Boğaziçi sahil şeridi ve öngörünüm bölgesi içinde, 3194 sayılı Kanun'un Geçici 16. maddesi uyarınca adı geçen Kanuna eklenmiş olan kroki ile listede sınır ve koordinatları gösterilen alanda,
b)İstanbul tarihi yarımada içinde 3194 sayılı Kanun'un Geçici 16. maddesi uyarınca adı geçen Kanuna eklenmiş olan kroki ile listede sınır ve koordinatları gösterilen alanlarda,
c) 19/5/2014 tarih ve 6546 sayılı Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanlığı Kurulması Hakkında Kanun'un 2 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde belirlenmiş Tarihi Alanda,
ç) Üçüncü kişilere ait özel mülkiyete konu taşınmazlar üzerinde,
d) Kesinleşmiş planlar neticesinde sosyal donatı alanı olarak belirlenmiş ve Maliye Bakanlığınca aynı amaçla değerlendirilmek üzere ilgili kurumlara tahsis edilmiş Hazineye ait taşınmazlar üzerinde, bulunan yapılar hakkında Yapı Kayıt Belgesi düzenlenemez.
(2) (Değişik:RG-20/9/2018-30541) Yapı Kayıt Belgesi düzenlenemeyecek yapılar için bu belgenin düzenlendiğinin tespit edilmesi durumunda, Yapı Kayıt Belgesi iptal edilir, bu belgenin sağlamış olduğu haklar geri alınır, Yapı Kayıt Belgesi bedeli olarak yatırılmış olan bedel iade edilmez ve belge düzenlenmesi safhasında yalan beyanda bulunan müracaat sahibi hakkında 26/9/2004 tarih ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 206 ncı maddesi uyarınca suç duyurusunda bulunulur." hükmü düzenlenmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
 Daire kararının, dava konusu Tebliğ'in 8. maddesinin ikinci fıkrasında yer alan "Yapı Kayıt Belgesi düzenlenemeyecek yapılar için bu belgenin düzenlendiğinin tespit edilmesi durumunda, Yapı Kayıt Belgesi iptal edilir, bu belgenin sağlamış olduğu haklar geri alınır," ve  "...ve belge düzenlenmesi safhasında yalan beyanda bulunan müracaat sahibi hakkında 26/9/2004 tarih ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 206 ncı maddesi uyarınca suç duyurusunda bulunulur.” ibareleri ile ... Valiliği Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünün... tarih ve ... sayılı; ... tarih ve ... sayılı; ... tarih ve ... sayılı ve ... tarih ve ... sayılı işlemleri yönünden davanın reddine yönelik kısmının temyizen incelenmesinden;
Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan;
"a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,
b) Hukuka aykırı karar verilmesi,
c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Dayandığı hukuksal nedenler ve gerekçesi yukarıda açıklanan Danıştay Altıncı Dairesi kararının, anılan kısmı, aynı gerekçeler ile Kurulumuzca da uygun bulunmuş olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, kararın bu kısımlarının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Daire kararının, dava konusu Tebliğ'in 8. maddesinin ikinci fıkrasında yer alan "Yapı Kayıt Belgesi bedeli olarak yatırılmış olan bedel iade edilmez" ibaresi yönünden davanın reddine yönelik kısmının temyizen incelenmesine gelince;
Anayasa'nın 124. maddesinde, "Cumhurbaşkanı, bakanlıklar ve kamu tüzelkişileri, kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla, yönetmelikler çıkarabilirler." hükmü yer almaktadır. Kanunlar ile ana hatlarıyla getirilen düzenlemenin uygulanabilmesi için gerekli olan usul ve esaslar, ilgili kanun hükmüne aykırı olmamak kaydıyla yönetmelik, tebliğ, usul ve esas, genelge vb. alt düzenlemeler ile belirlenebilmektedir.
 3194 sayılı İmar Kanunu'nun Geçici 16. maddesinin son fıkrasında, "Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Bakanlık ve Maliye Bakanlığı tarafından müştereken belirlenir." hükmüne yer verilmek suretiyle söz konusu düzenlemeye ilişkin usul ve esasların Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ve Maliye Bakanlığınca belirleneceği hükme bağlanmıştır. Bu kapsamda, Geçici 16. maddenin verdiği yetki çerçevesinde hazırlanan 06/06/2018 tarih ve 30443 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren dava konusu Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esaslar başlıklı Tebliğ'in iptali istemiyle TMMOB Şehir Plancıları Odası tarafından açılan bir başka davada, Danıştay Altıncı Dairesinin 12/02/2020 tarih ve E:2018/4896, K:2020/1453 sayılı kararıyla,
"Tebliğ'in tümüne etkili olacak değerlendirmeler yapıldığında: