muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/14814, Karar No: 2017/2377, Tarih: 24.04.2017

**11. Hukuk Dairesi         2015/14814 E.  ,  2017/2377 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... 2.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada ... 2.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce bozmaya uyularak verilen 10/07/2015 tarih ve 2015/104-2015/177 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı ... vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin "...” isimli dizinin senaryosunu yazmak üzere davalılarla anlaştığını, anlaşmaya göre müvekkilinin alması gereken senaryo bedelinin bölüm başına 10.000,00 TL olduğunu, müvekkilinin anlaşma doğrultusunda kendisine düşen görevi yerine getirerek dizinin 60 sayfa tutan 1. bölümü ile 61 sayfa tutan 2. bölümlerini yazarak elektronik posta ile göndermek suretiyle teslim ettiğini, buna karşılık davalılar tarafından müvekkiline herhangi bir ödeme yapılmadığını, bu nedenle davalılar hakkında ... 7. İcra Müdürlüğü'nün 2007/21685 Esas sayılı takip dosyası ile ilamsız icra takibi başlattıklarını, davalıların itirazları üzerine takibin durduğunu iddia ederek davalıların itirazlarının iptali ile takibin devamına, % 40 icra inkar tazminatına hükmedilmesini dava ve talep etmiştir.

Davalılar vekili, davacının davaya konu senaryoyu sipariş üzerine yazmadığını, senaryoyu herhangi bir tv kanalında dizi olarak yayınlatmak amacı ile kendi arzusu ve iradesi ile yazıp müvekkiline gönderdiğini, davacı ile davalılar arasındaki sürecin iş ilişkisi olmadığını, müvekkillerinin bu senaryonun kabulü ve hayata geçirilmesi için çaba emek ve zaman harcadıklarını, buna karşılık senaryonun tv kanallarınca kabul edilmemesi sonucunda müvekkilinin de bir kazancı olmadığını, davacının taleplerinde haksız ve kötüniyetli olduğunu beyanla davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak tüm dosya kapsamına göre; dava konusu senaryo hazırlanmasına ilişkin sözleşmenin ilke olarak BK. 355 vd. maddelerinde düzenlemiş eser sözleşmesi olduğu, eser sözleşmesinin özel bir şekil kuralına tâbi olmadan akdedilebileceği, sözleşmenin sözlü, yazılı, hatta örtülü irade beyanlarıyla kurulabileceği, yazılı bir delil yoksa da taraflar arasında bir sözleşmenin bulunduğu, fakat senaryonun yazılması ve yapımcıya teslimi karşılığında ödenmesi gereken bedelin ne kadar olduğu hususunun dosyada yer alan belge ve delillerden anlaşılmasa da piyasa rayiçlerine göre iki senaryo için toplamda talep edilen 20.000 TL tutarındaki bedelin makul olduğu gerekçesiyle davanın kabulü ile itirazın iptaline, alacak likit olmadığından icra inkar tazminatı isteminin reddine karar verilmiştir.

Kararı davalı ... vekili temyiz etmiştir.

Kararı davalı ... vekili temyiz etmiştir.

Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı ... vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde değildir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davalı ... vekilinin bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 1.024,65 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davalı ...'ten alınmasına, 24/04/2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/1062, Karar No: 2017/5398, Tarih: 21.06.2017

**7. Ceza Dairesi         2015/1062 E.  ,  2017/5398 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 4733 sayılı Yasaya muhalefet

HÜKÜM : Beraat

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

Ele geçirilen makoranlar ve kaçak olduğu iddia edilen kıyılmış tütün ve sarma kağıdı yönüyle suçtan zarar gören, yargılamaya katılma ve hükmü temyiz etme hakkı bulunan Gümrük İdaresi'ne gıyabi kararın usulüne uygun olarak tebliğinden sonra kararın Gümrük İdaresi tarafından temyiz edilmesi halinde temyiz dilekçesi de eklenerek bu hususta ek tebliğname düzenlendikten sonra iade edilmek üzere mahalline gönderilmesi için dosyanın Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'na TEVDİİNE, 21.06.2017 günü oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/34090, Karar No: 2017/4979, Tarih: 03.05.2017

**2. Ceza Dairesi         2014/34090 E.  ,  2017/4979 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık, iş yeri dokunulmazlığını bozma, mala zarar verme

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Suça sürüklenen çocuklar müdafiinin temyiz isteminin, suça sürüklenen çocuklar hakkında işyeri dokunulmazlığını bozma ve mala zarar verme suçlarından kurulan mahkumiyet hükmünü de kapsadığı halde bu suçlar yönünden kurulan hükümlere ilişkin tebliğnamede görüş belirtilmediği anlaşıldığından, suça sürüklenen çocuklar hakkında işyeri dokunulmazlığını bozma ve mala zarar verme suçlarından kurulan mahkumiyet hükümlerine yönelik temyiz istemleri ile ilgili ek tebliğname düzenlenerek Dairemize gönderilmesi için dosyanın incelenmeksizin Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'na GÖNDERİLMESİNE, 03/05/2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/19063, Karar No: 2012/4853, Tarih: 01.03.2012

**2. Ceza Dairesi         2010/19063 E.  ,  2012/4853 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 2 - 2008/232980

MAHKEMESİ : Ankara 4. Asliye Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 26/06/2008

NUMARASI : 2007/884 (E) ve 2008/895 (K)

SUÇ : Elektrik enerjisi hırsızlığı

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Dosya içeriğine göre diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. Ancak;

27.12.2006 tarihli kaçak elektrik tespit tutanağında, sayaç camının düşük olduğu, düşük cam ile gövde arasına kağıt sıkıştırıldığı, camın diske değdiği ve diskin dönmesinin engellenmiş olduğunun belirtilmesi, 23.01.2007 tarihli 2. kaçak elektrik tespit tutanağında ise düşük sayaç camının diski sıkıştırdığı, diskin dönmediği, kurumun kestiği elektriğin kurum bilgisi dışında açıldığının belirtilmesi ve sanığın savunmasında suçu kabul etmemesi karşısında; katılan kurumdan sanığın tespit öncesi sayaç arızası ile ilgili başvurusunun olup olmadığı sorulup, tutanak düzenleyici tanıklar dinlenip, sanığın meskene taşındığı tarih kuşkuya yer vermeyecek şekilde belirlenip, sanık meskeni boşaltmamış ise uzman bilirkişi vasıtasıyla suça konu evde keşif yapılarak kurulu güç belirlenip, meskenden ayrılmış ise tespit tutanaklarında belirtilen kurulu güç esas alınarak, tespit tarihinden geriye ve ileriye doğru sanığın meskeni kullandığı dönemlere ait tüketim miktarları karşılaştırılıp, suç tarihinden sonra tüketimde bariz bir artma olup olmadığı belirlenip, bariz bir artma var ise, bunun nedeni sanığa açıklattırılarak ve ihtilaflı dönemlerdeki tüketiminin kurulu güce göre normal olup olmadığı da belirlenerek, her iki tutanakta belirtilen bulgular ayrı ayrı değerlendirilip sonucuna göre sanığın hukuki durumunun takdir ve tayini gerekirken bu hususlar araştırılmadan eksik kovuşturma ile yazılı şekilde beraat hükmü kurulması,

Bozmayı gerektirmiş, katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı istem gibi BOZULMASINA, 01/03/2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/18805, Karar No: 2007/7257, Tarih: 02.05.2007

**2. Hukuk Dairesi         2006/18805 E.  ,  2007/7257 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ       :Çerkezköy Asliye Hukuk (Aile) Mahkemesi

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün 2. bentte gösterilen sebeple BOZULMASINA, temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine,işbu kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere  oybirliğiyle karar verildi. 02.05.2007 çar.
Yargıtay — Esas No: 2016/10812, Karar No: 2018/4528, Tarih: 19.06.2018

**11. Hukuk Dairesi         2016/10812 E.  ,  2018/4528 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :TİCARET MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada ... 6. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce bozmaya uyularak verilen 08/03/2016 tarih ve 2014/663-2016/153 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davalılar ... ve ... vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 19/06/2018 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davalılardan ..., ... vekili Av... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalılardan ... Ticaret Limited Şirketi'nin hissedarı olan diğer davalıların ayrı ayrı hisselerinin 400.00 TL'lik kısmını müvekkiline noterde düzenlenen hisse devri sözleşmesi ile devrettiklerini, devir bedellerinin ödendiğini, hisse devirlerinin davalı şirkete bildirildiğini ve pay defterine kayıtlarının talep edildiğini, ancak davalı şirketin bundan imtina ettiğini, davalı şirketin devre muvafakat etmemesinde haklı bir gerekçe bulunmadığını, davalı ortakların da devre muvafakat etmemesinin kötü niyetlerini gösterdiğini ileri sürerek, öncelikle davalı şirket ortaklar kurulu kararının yok sayılarak müvekkilinin sahip olduğu hisselerin tescil ve ilanını, bu talebin reddi halinde ise fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla 21.06.2005 tarihinde davalı ...'dan devralmış olduğu 2.500,00 TL'lik toplam hisseden 400,00 TL ve aynı tarihte davalı ...'dan devralmış olduğu 2.500,00 TL'lik toplam hisseden 400,00 TL nominal değerli hisselerin dava tarihi itibariyle rayiç değerleri ile hisse devir tarihlerinden itibaren ödenmeyen kâr paylarının, hisse bedellerinin dava tarihinden itibaren, kâr paylarının tahakkuk ettikleri tarihlerden itibaren işleyecek faizleriyle birlikte davalılar ... ve ...'dan devrettikleri hisseleri oranında tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekili, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bozma ilamı ve tüm dosya kapsamına göre, TTK'nın 520. maddesinde düzenlenen hisse devrinin şirketin sermaye ve sayısal olarak ortaklardan en az 3/4'nün muvafakati ile pay defterine kaydedilmiş olması gerektiği halde bu yasal zorunluluğun gerçekleştirilmediği, davacının ortaklık sıfatını iktisap etmediği, bu nedenle davacının hisselerin şirketin pay defterine ve ticaret siciline kayıt ve tesciline ilişkin talebinin yerinde bulunmadığı,

Mahkemece, iddia, savunma, bozma ilamı ve tüm dosya kapsamına göre, TTK'nın 520. maddesinde düzenlenen hisse devrinin şirketin sermaye ve sayısal olarak ortaklardan en az 3/4'nün muvafakati ile pay defterine kaydedilmiş olması gerektiği halde bu yasal zorunluluğun gerçekleştirilmediği, davacının ortaklık sıfatını iktisap etmediği, bu nedenle davacının hisselerin şirketin pay defterine ve ticaret siciline kayıt ve tesciline ilişkin talebinin yerinde bulunmadığı,

şirketin 26/01/2010 dava tarihi itibariyle öz varlığına göre %2 paya tekabül eden tutarının 422.340,00 TL olduğu, dava tarihi itibariyle hisse alım bedeli olarak ödenen 800,00 TL'nin güncellenmiş değerinin yasal faiz üzerinden 1.148,93 TL, avans faizi üzerinden 1.781,22 TL olduğunun hesaplandığı, şirket hisselerinin dava tarihindeki rayiç değerinin davacı tarafından ödenen paranın güncellenmiş değerinden fazla olduğu, bu durumda HMK 26. maddesi uyarınca taleple bağlı kalınarak davacının davalılara şirket hisse bedeli olarak ödemiş olduğu parayı hisselerin rayiç değeri üzerinden tahsilini talep etmekte haklı ve hukuki yararının bulunduğu, davacı ile davalılar ... ve ... arasında yapılan davalı şirketin hisselerinin devrine ilişkin sözleşmede davalı şirketin taraf bulunmadığı, sözleşmelerin nispiliği ilkesi kapsamında davacının davalı şirkete karşı ileri sürebileceği bir hakkının bulunmadığı gerekçesiyle, davalı şirket aleyhine açılan davanın reddine, davalılar ... ve ... aleyhine açılan davanın kabulü ile, davacının davalı ...'dan devraldığı hisse bedelinin tayin edilen tevdi mahalline yatırılan 400,00 TL ile birlikte 4.600,00 TL'nin 27/01/2010 dava tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalı ...'dan tahsiline, davacının davalı ...'dan devraldığı hisse bedelinin tayin edilen tevdi mahalline yatırılan 400,00 TL ile birlikte 4.600,00 TL'nin 27/01/2010 dava tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalı ...'dan tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, davalılar ... ve ... vekili temyiz etmiştir.

Dava, limited şirket hisse devir sözleşmesine istinaden devralınan hisselerin pay defterine kaydı ile ticaret siciline kayıt ve tescili, bunun mümkün olmaması halinde hisselerin dava tarihindeki rayiç bedelinin tahsili istemine ilişkin olup, mahkemece, davacının hisselerin şirketin pay defterine ve ticaret siciline kayıt ve tesciline ilişkin talebinin yerinde bulunmadığı, davacının davalılara şirket hisse bedeli olarak ödemiş olduğu parayı hisselerin rayiç değeri üzerinden tahsilini talep etmekte haklı bulunduğu gerekçesiyle, davalı şirket aleyhine açılan davanın reddine, davalılar ... ve ... aleyhine açılan davanın kabulüne karar verilmiştir.

Ancak mahkemece uyulan Dairemiz bozma ilamında, geçersiz sözleşmeler nedeniyle, ödenen paranın güncellenmiş değerinin tahsiline karar verilmesi gerektiği ve davacı, hisselerin dava tarihindeki rayiç bedelini talep etmiş olduğundan, davacının ödemiş olduğu meblağın dava tarihindeki güncellenmiş değeri ve ayrıca rayiç değeri tespit edilerek rayiç değerin güncellenmiş değer altında kalması halinde taleple bağlı kalınarak ancak rayiç değere hükmedilebileceği belirtilmiştir. Bu durumda, mahkemece ödenen paranın güncellenmiş değerinin tahsiline karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde rayiç değer üzerinden karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalılar ... ve ... vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davalılar ... ve ... yararına BOZULMASINA, takdir olunan 1.630,00 TL duruşma vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalılar ... ve ...'ya verilmesine, ödedikleri peşin temyiz harcının istekleri halinde temyiz edenlere iadesine, 19/06/2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/9017, Karar No: 2010/9294, Tarih: 27.09.2010

**11. Hukuk Dairesi         2010/9017 E.  ,  2010/9294 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Denizli Asliye 1.Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasında görülen davada Denizli Asliye 1.Hukuk Mahkemesi’nce verilen 24.04.2008 tarih ve 2003/36-2008/163 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalılar vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, bazı noksanlıkların ikmali için dosya mahalline gönderilmişti. Bu noksanlıkların giderilerek dosyanın gönderildiği anlaşılmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalı şirket lehine taşıt tüketici kredisi kullandırıldığını, diğer davalıların da sözleşmeyi müşterek borçlu müteselsil kefil sıfatıyla imzaladığını, 23.02.2001 tarihli taksit ödenmeyerek davalıların temerrüde düştüğünü, davalılara kat ihtarı gönderildiğini, sözleşmenin 7. maddesi uyarınca tek senet uygulaması nedeniyle davalı borçlular aleyhine Denizli 2. İcra Müdürlüğü’nün 2001/9339 E. sayılı dosyası ile kambiyo senetlerine özgü takip yapıldığını, davalı ...’ın faize itiraz ettiğini, Denizli İcra Tetkik Mercii’nin 2002/1836-2178 E.K sayılı kararı ile faize itirazın kabul edildiğini ve müvekkilinin iptal edilen 10.629.464.260 TL üzerinden %40 inkar tazminatına mahkum edildiğini, ancak taraflar arasındaki sözleşme uyarınca davalıların müvekkiline borçlu olduğunu, davalıların kat ihtarı tebliği ile temerrüde düştüklerini, müvekkili bankanın temerrüt faizinin uygulanmasından kaynaklanan alacağı bulunduğunu, müvekkili bankanın 24.230.111.479 TL alacağın 13.600.647.219 TL’lik kısmının kesinleştiğini, icra hukuk mahkemeleri dar yetkili mahkemeler olduğundan iptal edilen 10. 629.464.260 TL alacağı bulunduğunu ileri sürerek, İİK’nun 169/a maddesi uyarınca takip tarihi itibariyle 10.629.464.260 TL alacaklı olduğunun tespiti ve davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekili, davacının takipte talep ettiği faizin İcra Hukuk Mahkemesi’nce iptal edildiğini, kararın kesinleştiğini, ayrıca 10.629.464.260 TL talep edemeyeceğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davalılardan Gölemezli Tekstil Ltd.Şti’nin asıl borçlu sıfatı ile imzaladığı 21.09.2000 tarih ve

Davalılar vekili, davacının takipte talep ettiği faizin İcra Hukuk Mahkemesi’nce iptal edildiğini, kararın kesinleştiğini, ayrıca 10.629.464.260 TL talep edemeyeceğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davalılardan Gölemezli Tekstil Ltd.Şti’nin asıl borçlu sıfatı ile imzaladığı 21.09.2000 tarih ve

10.400.000.000 TL limitli tüketici kredi sözleşmesine istinaden davacı banka tarafından asıl borçlu şirkete 759.780.000 TL’lik aylık eşit taksitler halinde geri ödemeli 18 ay vadeli taşıt kredisi hesabı açıldığı, davacının davalı taraftan toplam 13.128.314.946 TL alacaklı olduğu, davacının ise 10.629.464.260 TL talep ettiği, müşterek borçlu müteselsil kefil ...’ın 10.477.381.946 TL, ...’ın ise 8.978.701.633 TL’sinden sorumlu olduğu gerekçesiyle davanın kabulü ile davalı yanın davacı bankaya olan 10.629.464.260 TL borcunun 10.477.381.951 TL’nden davalı ..., 8.978.701.633 TL’nden davalı ... sorumlu tutulacak şekilde tahsilde tekerrür oluşturmamak sureti ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, davalılar vekili temyiz etmiştir.

Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalılar vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davalılar vekilinin bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 489,86 TL temyiz ilam harcının temyiz edenden alınmasına, 27.09.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/9134, Karar No: 2014/10114, Tarih: 06.05.2014

**10. Hukuk Dairesi         2014/9134 E.  ,  2014/10114 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : İstanbul Anadolu 9. (Kadıköy 3.) İş Mahkemesi

Tarihi : 20.09.2011

No : 2009/55-2011/696

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Kurum vekili ile diğer davalılar ve dava dışı A.. Ç.. ve Ş.. Ç.. tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldı ve Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okundu. Davalılardan şirket yetkilisi ve Burak Çok tarafından, duruşma talebinde bulunulmuş ise de, temyiz konusu hükme ilişkin dava, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun Geçici 3. maddesi delaletiyle 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 438. maddesinde sayılı ve sınırlı olarak gösterilen hâllerden hiçbirine uymadığından, temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılmasına ilişkin isteğin reddine karar verildikten sonra, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, davalılardan Kurum vekili ile diğer, davalıların, sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Davada taraf sıfatı bulunmayan A.. Ç.. ve Ş.. Ç..'un temyiz itirazlarının da reddi gerekir.

3-Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanunun 79/10. ve 5510 sayılı Kanunun 86/9. maddeleri olup, anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin bu tür davalar kamu düzeni ile ilgili olduğundan özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmeleri zorunludur. Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde, kendiliğinden araştırma yapılarak delil toplanabileceği açıktır.

Öte yandan, 506 sayılı Kanunun 79/10. maddesi hükmüne göre; Kuruma bildirilmeyen hizmetlerin sigortalı hizmet olarak değerlendirilmesine ilişkin davanın, tespiti istenen hizmetin geçtiği yılın sonundan başlayarak 5 yıl içinde açılması gerekir. Çalışmanın tespiti istemiyle hak arama yönünden kanun ile getirilen süre, doğrudan doğruya hakkın özünü etkileyen hak düşürücü niteliktedir ve dolması ile hakkın özü bir daha canlanmamak üzere ortadan kalkmaktadır. 506 sayılı Kanunun kabul edilip yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla beş yıl olarak öngörülen süre, 09.07.1987 tarihinde yürürlüğe giren 3395 sayılı Kanunun 5. maddesiyle on yıla çıkarılmış, daha sonra 07.06.1994 tarihinde yürürlüğe giren 3995 sayılı Kanunun 3. maddesiyle yeniden beş yıl olarak belirlenmiştir. Bu yönde, anılan madde hükmünde yer alan hak düşürücü süre; yönetmelikle tespit edilen belgeleri işveren tarafından verilmeyen veya çalışmaları Kurumca tespit edilemeyen sigortalılar için geçerlidir. Bir başka anlatımla; sigortalıya ilişkin olarak işe giriş bildirgesi, dönem bordrosu gibi yönetmelikte belirtilen belgelerin Kuruma verilmesi yada çalışmaların Kurumca tespit edilmesi halinde; Kurumca öğrenilen ve sonrasında kesintisiz biçimde devam eden çalışmalar bakımından hak düşürücü sürenin geçtiğinden söz edilemez. Ne var ki; sigortalının Kuruma bildiriminin işe giriş tarihinden sonra yapılması, bir başka ifade ile sigortalının hizmet süresinin başlangıçtaki bir bölümünün Kuruma bildirilmeyerek sonrasının bildirilmesi ve Kuruma bildirimin yapıldığı tarihten önceki çalışmaların, bildirgelerin verildiği tarihide kapsar biçimde kesintisiz devam etmiş olması halinde, Kuruma bildirilmeyen çalışma süresi yönünden hak düşürücü sürenin hesaplanmasında; bildirim dışı tutulan sürenin sonu değil, kesintisiz olarak geçen çalışmaların sona erdiği yılın sonu başlangıç alınmalıdır.

Bu açıklamalar ışığında, davalılardan şirket işyerinden 2001/1-31.03.2001, 2002/2. , 2002/3., 2003/1-10.02.2003, 05.08.2005-10.04.2007 ve 18.07.2007-2009/2. dönemlerinde tam bildirimleri bulunan davacının, 24.02.2003-24.05.2004 tarihleri arasında askerlik yaptığı ve askerlik sonrasında 05.08.2005 tarihinde yeniden işe başladığının bordrolu tanık anlatımları ile sübut bulduğu anlaşılmakla, tespitine karar verilen 01.04.2001 tarihi öncesi dönem bakımından hak düşürücü sürenin irdelenmemesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

3- Davacı, davalılardan B..Ç..'a ait işyerinde geçen 2008/12. ayındaki hizmetinin tespitini talep etmiş ise de; 2008/12, 2009/1 ve 2. aylarında davalı şirket işyerinden tam bildirimlerinin bulunduğu anlaşılmakla, davalı B..Ç.. yönünden husumet nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz bulunmuştur.

O hâlde, davalı Kurum vekili ile diğer davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.