muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2020/6357, Karar No: 2024/3797, Tarih: 08.10.2024

2. Özel Hastane Müeyyide Formunun 27. Satırının İncelenmesi:
Özel Hastaneler Yönetmeliğinin eki EK-1'de, özel hastanelerde asgarî bulundurulacak sağlık personelinin sayı ve nitelikleri belirlenmiştir. 
Özel Hastane Müeyyide Formunun dava konusu 27. satırında da, sağlık kuruluşunda, hasta kabul ve tedavi edilen uzmanlık dalları için EK-1’de belirlenen nitelikte ve asgari sayıda tabip ve tabip harici sağlık çalışanı istihdam edilmediğinin tespiti halinde, birinci tespitte, bir önceki aya ait brüt hizmet gelirinin binde biri oranında idari para cezası ve aykırılığın giderilmesi için 30 gün süre verileceği; ikinci tespitte, bir önceki aya ait brüt hizmet gelirinin binde ikisi oranında idari para cezası ve aykırılığın giderilmesi için 30 gün süre verileceği; üçüncü tespitte, poliklinik faaliyetinin 3 gün süreyle durdurulacağı yönünde düzenlemeye yer verilmiştir.
Davacı tarafından, 27. satırdaki usul takip edildiğinde asgari sayıda tabip ve diğer sağlık çalışanı bulunmayan sağlık kuruluşunun 60 gün hizmet verebildiği, bu durumun  sağlık tehdidi oluşturduğu, bunun Devletin yaşam hakkını koruma konusundaki pozitif yükümlülüğüne aykırı olduğu, yaptırımın caydırıcılığının olmadığı, kapatma cezasının yoğun bakım ünitelerini kapsamadığı iddia edilerek anılan düzenlemenin iptali istenilmektedir. 
3359 sayılı Kanun'un ek 11. maddesinin 4. fıkrasında, Sağlık Bakanlığınca belirlenen personel standartlarına uyulmaması halinde bir önceki aya ait brüt hizmet gelirinin yüzde beşine kadar idari para cezası uygulanacağı; 5. fıkrasında, idari para cezasını gerektiren fiillerin bir yıl içinde tekrarı hâlinde idari para cezalarının bir kat artırılarak uygulanacağı, üçüncü defa işlenmesinde ise sağlık kurum ve kuruluşunun ilgili bölümünün veya tamamının faaliyeti on güne kadar durduralacağı kurala bağlanmıştır. 
Anılan Kanun hükmünün 4. fıkrasında, personel standartlarına uyulmaması halinde uygulanacak idari para cezasının üst sınırının belirlendiği, 5. fıkrasında da, idari para cezasını gerektiren fiillerin bir yıl içinde tekrarı halinde idari para cezalarının bir kat artırılarak uygulanacağının belirtildiği, üçüncü defa işlenmesinde ise sağlık kurum ve kuruluşunun ilgili bölümünün veya tamamının faaliyetinin durdurulması konusunda idareye takdir hakkı tanındığı, yine faaliyetin on güne kadar durdurulacağı belirtilerek üst sınırın gösterildiği, alt sınıra yönelik bir kurala yer verilmediği dikkate alındığında; anılan Kanun hükmüne uygun olarak ve hükümde gösterilen sınırlara bağlı kalınarak getirilen düzenlemenin dayanağı üst hukuk normuna uygun olduğu ve düzenlemede davacının iddia ettiği yönde herhangi bir eksiklik ya da hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Ayrıca davacı tarafından, 27. satırdaki usul takip edildiğinde asgari sayıda tabip ve diğer sağlık çalışanı bulunmayan sağlık kuruluşunun 60 gün hizmet verebildiği, bu durumun  sağlık açısından tehdit oluşturduğu, bunun Devletin yaşam hakkını koruma konusundaki pozitif yükümlülüğüne aykırı olduğu iddia edilmekte ise de; özel hastanenin personel standartlarında hastaların sağlığını olumsuz etkileyecek seviyede bir eksiklik tespit edilmesi halinde uygulanacak idari tedbir Özel Hastaneler Yönetmeliğinin 63. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendinde belirlenmiş olup, anılan maddede hastanenin herhangi bir biriminde veya kısmında hastaların tedavisini olumsuz etkileyecek bir eksikliğin tespiti halinde eksiklik giderilinceye kadar eksiklik tespit edilen ilgili birimin faaliyetinin durdurulacağı öngörülmüştür. Dolayısıyla davacının bu yöndeki iddiasına da itibar edilmemiştir. 
3. Özel Hastane Müeyyide Formunun Konsültasyon Eksikliği, Hasta Ziyareti ve Bilgilendirme Yapılmaması Yönünden Hiç Müeyyide İçermediği İddiası Yönünden İncelenmesi:
Konsültasyon, hasta ziyareti, hasta ve yakınının bilgilendirilmesi gibi husular hasta haklarına ilişkin olup, Özel Hastaneler Yönetmeliğinin ek 2. maddesinde, özel hastanelerin, hasta hakları ihlalleri ile bunlara bağlı ortaya çıkan sorunların önlenmesi ve gerektiğinde hukukî korunma yollarının fiilen kullanılabilmesi için hasta haklarına dair mevzuatın etkin şekilde uygulanmasına yönelik gerekli tedbirleri alacağı düzenlemesine yer verilmiştir. 
Hasta haklarına ilişkin düzenlemelere ise, 01/08/1998 tarih ve 23420 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Hasta Hakları Yönetmeliğinde yer verilmiş olup, anılan Yönetmelikte sağlık kurum ve kuruluşları ile personelin hasta haklarını ihlallerinden doğan hukuki ve cezai sorumlulukları ayrıntılı olarak düzenlenmiştir.
Ayrıca, Tıbbi Deontoloji Nizamnamesinde, tabip ve diş tabiplerinin deontoloji (tıbbın etik ilke ve kuralları) bakımından uymak zorunda oldukları kurallar yer almaktadır. Anılan Nizamnamede, tabip ve diş tabiplerinin, bu Nizamname hükümlerine aykırı hareket ettikleri takdirde, 6023 sayılı Türk Tabipleri Birliği Kanunu'nun 30. maddesi uyarınca mensup oldukları Tabip Odaları İdare Heyetleri tarafından Haysiyet Divanına sevk edilecekleri, bu durumun haklarında ayrıca hukuki veya cezai takibat yapılmasına mani olmadığı yönünde düzenlemeye yer verildiği görülmektedir. 
Bu doğrultuda, Özel Hastane Müeyyide Formunda konsültasyon eksikliği, hasta ziyareti yaptırılmaması ve bilgilendirmenin yapılmaması hususlarında ayrıca bir müeyyideye yer verilmemiş olması hukuken bir eksiklik olarak görülmemiş olup, dava konusu Müeyyide Formunda davacının iddia ettiği yönde bir hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu doğrultuda, Özel Hastane Müeyyide Formunda konsültasyon eksikliği, hasta ziyareti yaptırılmaması ve bilgilendirmenin yapılmaması hususlarında ayrıca bir müeyyideye yer verilmemiş olması hukuken bir eksiklik olarak görülmemiş olup, dava konusu Müeyyide Formunda davacının iddia ettiği yönde bir hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Diğer taraftan, Özel Hastaneler Yönetmeliğinin 17. maddesinde, özel hastanenin tıbbî, idarî ve teknik hizmetlerini mevzuata uygun olarak idare etmek ve denetlemek  mesul müdürün görev, yetki ve sorumlulukları arasında sayılmış olup, Müeyyide Formunun 2. satırında, mesul müdür tarafından 17. madde hükümlerine uyulmaması halinde uygulanacak müeyyide kurala bağlanmıştır. Davacının eksikliğini iddia ettiği hususlarda bu doğrultuda yaptırım uygulanması da mümkündür.  
4. Özel Hastane Müeyyide Formunun Yoğun Bakım Ünitesinin Fiziki Şartlarının Uygunsuzluğu Yönünden Hiç Müeyyide  İçermediği  İddiası Yönünden İncelenmesi:
Davacı tarafından, yoğun bakım ünitesinin fiziki şartlarının uygunsuzluğu konusunda Özel Hastane Müeyyide Formunda hiç müeyyide bulunmadığı iddia edilmiştir. 
Özel Hastaneler Yönetmeliğinin 25. maddesinde özel hastanelerin yoğun bakım  standartlarına ilişkin düzenlemeye yer verilmiştir.
 3359 sayılı Kanun'un ek 11. maddesinin 4. fıkrasında da, Sağlık Bakanlığınca belirlenen bina ve hizmet birimleri standartlarına uyulmaması halinde bir önceki aya ait brüt hizmet gelirinin yüzde beşine kadar idari para cezası uygulanacağı; 5. fıkrasında, idari para cezasını gerektiren fiillerin bir yıl içinde tekrarı hâlinde idari para cezalarının bir kat artırılarak uygulanacağı, üçüncü defa işlenmesinde ise sağlık kurum ve kuruluşunun ilgili bölümünün veya tamamının faaliyeti on güne kadar durduralacağı kurala bağlanmıştır. 
Bu doğrultuda, yoğun bakıma ilişkin düzenlemenin yer aldığı 25. madde hükmüne aykırılık halinde uygulanacak müeyyide dava konusu Müeyyide Formunun 4. satırında  belirlenmiştir. Bu kapsamda Müeyyide Formunun 4. satırında, Yönetmeliğin  20., 20/A., 21., 22., 23., 25., 25/A., 26., 27., 31., 32., 34., 37. ve 41. maddelerine aykırılık halinde, birinci tespitte; bir önceki aya ait brüt hizmet gelirinin binde biri oranında idari para cezası ve aykırılığın giderilmesi için 30 gün süre verileceği; ikinci tespitte; bir önceki aya ait brüt hizmet gelirinin binde ikisi oranında idari para cezası ve aykırılığın giderilmesi için 30 gün süre verileceği; üçüncü tespitte; poliklinik faaliyetinin 7 gün süreyle durdurulacağı kurala bağlanmıştır. 
Ayrıca, 2219 sayılı Hususi Hastaneler Kanunu'nun 34. ve 36. maddeleri ile Özel Hastaneler Yönetmeliğin 63. maddesinde, hastanenin herhangi bir biriminde veya kısmında hastaların tedavisini olumsuz etkileyecek bir eksikliğin tespiti halinde eksiklik giderilinceye kadar eksiklik tespit edilen ilgili birimin faaliyetinin durdurulacağı dolayısıyla hasta kabulünün yasaklanacağı öngörülmüştür.

Ayrıca, 2219 sayılı Hususi Hastaneler Kanunu'nun 34. ve 36. maddeleri ile Özel Hastaneler Yönetmeliğin 63. maddesinde, hastanenin herhangi bir biriminde veya kısmında hastaların tedavisini olumsuz etkileyecek bir eksikliğin tespiti halinde eksiklik giderilinceye kadar eksiklik tespit edilen ilgili birimin faaliyetinin durdurulacağı dolayısıyla hasta kabulünün yasaklanacağı öngörülmüştür.
Yine, 20/07/2011 tarih ve 28000 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Yataklı Sağlık Tesislerinde Yoğun Bakım Hizmetlerinin Uygulama Usul ve Esasları Hakkında Tebliğin 2. maddesinin 2. fıkrası hükmü gereği, özel sağlık tesisleri Özel Hastaneler Yönetmeliğinin yoğun bakım servislerine ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla bu Tebliğ hükümlerine tâbi olduklarından, Tebliğde belirtilen şartlarda özel hastanenin yoğun bakım ünitesinin fiziki şartları bakımından anılan Tebliğ hükümlerinin uygulanabilmesi de mümkündür.
Bu durumda, davacının yoğun bakım ünitesindeki fiziki şartlara aykırılığın müeyyideye bağlanmadığı yönündeki iddiası yerinde görülmemiş olup, dava konusu Özel Hastane Müeyyide Formunda bu yönden de hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
 
5. Özel Hastane Müeyyide Formunun Özel Hastanenin Hijyen Açısından Uygunsuzluğu Yönünden Hiç Müeyyide  İçermediği  İddiası Yönünden İncelenmesi:
Davacı tarafından, özel hastanelerin hijyen açısından uygunsuzluğu konusunda Özel Hastane Müeyyide Formunda hiç müeyyide bulunmadığı iddia edilmiştir. 
Özel Hastaneler Yönetmeliğinin 30. maddesinde, özel hastanelerde, yeniden kullanım özelliğine sahip olan malzemelerin sterilizasyon ve dezenfeksiyon işlemlerinin yapılmasına mahsus bir merkezî sterilizasyon ünitesi bulunması veya sterilizasyon hizmetlerinin hizmet satın alma yoluyla karşılanmasının şart olduğu, bu ünitelerin hangi bölümlerden oluşacağı, ameliyathane ile bağlantılı olup olmayacağı, sterilizasyon hizmetlerinin, hizmet satın alma yoluyla karşılanması halinde özel hastanede bulunması gereken bölümler düzenlenmiştir. 
Ayrıca anılan Yönetmeliğin 17. maddesinde, özel hastanenin sterilizasyon ve dezenfeksiyon işlerinin düzenli bir şekilde yapılmasını sağlamak ve hastane enfeksiyonlarından korunma için gereken bütün tedbirleri almanın mesul müdürün görev, yetki ve sorumlulukları arasında olduğu kurala bağlanmıştır. 
Özel Hastane Müeyyide Formunun 2. maddesinde, mesul müdür tarafından 17. madde hükmüne uyulmaması durumunda; bir yıl içinde aynı fıkradaki hüküm nedeniyle iki kez uyarılan mesul müdürün üçüncüsünde, farklı fıkralardaki hükümlerden dolayı toplamda dört kez uyarılan mesul müdürün beşincisinde, mesul müdürlük görevine son verileceği, üç yıl içinde hiçbir özel hastane veya planlamaya tabi özel sağlık kuruluşunda mesul müdürlük yapamayacağı kurala bağlanmıştır.

Özel Hastane Müeyyide Formunun 2. maddesinde, mesul müdür tarafından 17. madde hükmüne uyulmaması durumunda; bir yıl içinde aynı fıkradaki hüküm nedeniyle iki kez uyarılan mesul müdürün üçüncüsünde, farklı fıkralardaki hükümlerden dolayı toplamda dört kez uyarılan mesul müdürün beşincisinde, mesul müdürlük görevine son verileceği, üç yıl içinde hiçbir özel hastane veya planlamaya tabi özel sağlık kuruluşunda mesul müdürlük yapamayacağı kurala bağlanmıştır. 
Ayrıca, Özel Hastaneler Yönetmeliğinin 24. maddesinde ameliyathanelere ilişkin, 25. maddesinin (k) bendinde yoğun bakımlara ilişkin, 29. maddesinde numune alma odasına ilişkin ve 36. maddesinde mutfak ve çamaşırhaneye ilişkin olarak hijyen şartlarının neler olduğunun gösterildiği ve Özel Hastane Müeyyide Formunun 4. ve 5. satırlarında, anılan maddelerde ve yukarıda zikredilen 30. maddede öngörülen kurallara aykırılık hallerinin yaptırıma bağlandığı görülmektedir. 
Bu durumda, davacının özel hastanelerin hijyen açısından uygunsuzluğunun  müeyyideye bağlanmadığı yönündeki iddiası yerinde görülmemiş olup, dava konusu Özel Hastane Müeyyide Formunda bu yönden de hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
B) Dava Konusu Bireysel İşlemin İncelenmesi: 
Dosyanın incelenmesinden, Danıştay (Kapatılan) Onbeşinci Dairesinin 23/10/2018 tarih ve E.2017/2790,K.2018/7121 sayılı iptal kararı gereği ... Valiliğince yeniden  yapılan inceleme sonucu hazırlanan 13/05/2019 tarihli inceleme raporunda; "50 günlük tedavi sürecinin tamamının incelendiği belirtilerek, davacının babasının tedavisiyle ilgili bir eksiklik olmadığı, yaşlı ve eşlik eden hastalıkları ile yaşadığı serebrovasküler olaylar ve dirençli enfeksiyonlar nedeniyle hayatını kaybettiği, yoğun bakım ünitesinde eksiklik olmadığı, dirençli enfeksiyonların gelişmesi konusunda yatmış olduğu yoğun bakım ünitesinin eksikliğinden bahsedilemeyeceği, hasta bakımı ile ilgili kayıtların titizlikle tutulduğu ancak hastaya yeterli pozisyon verilip verilmediği hususunun kayıtlarda olmadığı için tespit edilemediği, 2016 Kasım ve Aralık aylarında mevcut 19 adet üçüncü basamak yoğun bakım yatağı için hastane yönetimi tarafından görevlendirilen hemşire sayısının ciddi derecede yetersiz olduğu" yönünde tespitlerine yer verildiği, davalı idarece söz konusu rapordaki tespitler göz önünde bulundurularak üçüncü basamak yoğun bakım üniteleri için  Bakanlıkça belirlenen sayıdan daha az sayıda hemşire çalıştırıldığından bahisle Özel Hastaneler Yönetmeliğinin EK-2 Özel Hastane Müeyyide Formunun 27. satırı uyarınca  ... ... Hastanesine 2.525,16 TL idari para cezası verildiği anlaşılmaktadır.

Buna göre; davalı idarece iptal kararı doğrultusunda, davacının babasının anılan özel hastanede yattığı 50 günlük sürecin tamamını kapsayacak şekilde inceleme yaptırılmış ve  inceleme raporunda somut olarak tespit edilen personel eksikliğine ilişkin idari yaptırım uygulanması yönünde dava konusu işlem tesis edilmiştir. Anılan inceleme raporunda, "hastaya yeterli pozisyon verilip verilmediği hususunun kayıtlarda olmadığı için tespit edilemediği" belirtilmiş ise de, bu husus mevzuatı gereği zorunlu olarak kayıt altına alınması gereken bir husus olmadığından tıbbi kayıt eksikliğinden bahisle herhangi bir müeyyide uygulanmadığı anlaşılmaktadır. Yine iptal kararında yer verilen, diğer tanıkların beyanına başvurulmasına ilişkin olarak da, inceleme raporunda "yoğun bakım ünitelerinde vefat eden hastaların yakınlarında tedavi ve bakımdan memnuniyetsizliğin sık karşılaşılan bir durum olduğu, hasta yakınlarının dışarıdan baktıklarında olumsuzluk ve eksiklik olarak olarak algıladıkları şeylerin çoğunlukla bilimsel nitelikte olmadığı" yönünde açıklamaya yer verildiği görülmektedir.  
Bu kapsamda yapılan değerlendirmede, davalı ... Valiliği tarafından, Danıştay (Kapatılan) Onbeşinci Dairesince verilen iptal kararı üzerine kararda belirtilen gerekçeler göz önünde bulundurulmak suretiyle yapılan inceleme sonucunda, şikayete konu hususlardan  eksik personel çalıştırılması durumunun sübuta erdiği dikkate alınarak, bu hususa ilişkin verilen idari yaptırım kararında davacının iddia ettiği yönde bir eksiklik ve hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. 
KARAR SONUCU:
 Açıklanan nedenlerle;
1. Özel Hastaneler Yönetmeliğinin eki EK-2 "Özel Hastane Müeyyide Formu" yönünden DAVANIN REDDİNE,
2. ... Valiliği İl Sağlık Müdürlüğünün ... tarihli ve ... sayılı işlemi yönünden DAVANIN REDDİNE,
3. Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam ...TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca... TL  vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine,
5. Posta gideri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine,
6. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 08/10/2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2024/18434, Karar No: 2024/14685, Tarih: 08.10.2024

"İçtihat Metni"
          T.C.
D A N I Ş T A Y
BEŞİNCİ DAİRE
Esas  No : 2024/18434
Karar No : 2024/14685
 
YETKİLİ  YARGI  YERİNİN  BELİRLENMESİ  KARARI
Van Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü bünyesinde görev yapmakta iken 695 sayılı Kanun Hükmünde Kararname (KHK) ile kamu görevinden çıkarılan ve bu işlemin idari yargı kararıyla iptal edilmesi üzerine görevine iade edilen davacı ... vekili Av. ... tarafından, müvekkilinin kamu görevine son verilmesi nedeniyle yaşadığı elem, acı ve üzüntüden dolayı 500.000,00-TL manevi tazminatın muacceliyet tarihinden itibaren bankalarca mevduata uygulanan en yüksek faiz işletilerek ödenmesine karar verilmesi istemiyle Van Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğüne karşı açılan davada verilen Van 4. İdare ve Ankara 14. İdare Mahkemelerinin davanın yetki yönünden reddine dair kararları sonucunda, anılan iki Mahkeme arasında çıkan yetki uyuşmazlığı 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 43. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca incelenerek gereği görüşüldü: 
 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Tam Yargı Davalarında Yetki" başlıklı 36. maddesinin "a" bendinde tam yargı davalarında yetkili mahkemenin zararı doğuran idari uyuşmazlığı çözümlemeye yetkili idari mahkemesi olduğuna ilişkin genel yetki kuralı yer almaktadır. 01/02/2018 tarih ve 7075 sayılı OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 1. maddesinde ise, başka bir idari işlem tesis edilmeksizin doğrudan KHK ile tesis edilen işlemlere ilişkin başvuruları değerlendirmek ve karara bağlamak üzere OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonu kurulduğu, anılan Kanun'un "Yargı denetimi" başlıklı 11. maddesinin 1. fıkrasında da, Komisyon kararlarına karşı Hâkimler ve Savcılar Kurulunca belirlenecek Ankara idare mahkemelerinde ilgilinin en son görev yaptığı kurum veya kuruluş aleyhine iptal davası açılabileceği hükme bağlanmıştır.
Söz konusu uyuşmazlığın çözümlenebilmesi için öncelikle 2577 sayılı Kanun'un 36/a maddesinde yer alan tam yargı davalarındaki genel yetki kuralı uyarınca zararı doğuran idari uyuşmazlığın tespitinin yapılması, daha sonra da 2577 sayılı Kanun ve özel kanunlardaki hükümlere göre bu idari uyuşmazlığı çözümlemeye yetkili idare mahkemesinin belirlenmesi gerekmektedir.

Söz konusu uyuşmazlığın çözümlenebilmesi için öncelikle 2577 sayılı Kanun'un 36/a maddesinde yer alan tam yargı davalarındaki genel yetki kuralı uyarınca zararı doğuran idari uyuşmazlığın tespitinin yapılması, daha sonra da 2577 sayılı Kanun ve özel kanunlardaki hükümlere göre bu idari uyuşmazlığı çözümlemeye yetkili idare mahkemesinin belirlenmesi gerekmektedir.
Mevcut uyuşmazlık yukarıda yer verilen düzenlemeler uyarınca incelendiğinde; ilgililerin, haklarında başka bir idari işlem tesis edilmeksizin doğrudan doğruya KHK'ların ekinde isimlerine yer verilerek tesis edilen kamu görevinden çıkarılmalarına karşı yaptıkları başvurular ile ilgili olarak OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonunca verilen kararlara karşı açılan davalar Ankara özel yetkili idare mahkemelerince çözümlendiğinden, KHK'lar uyarınca kamu görevinden çıkarılmalarından sonra bu davalarda verilen kararlar üzerine göreve iade edilenlerin maddi ve manevi zararlarının tazmini istemiyle açılan davaların da zararı doğuran idari uyuşmazlığı çözümlemeye yetkili olan Ankara özel yetkili İdare Mahkemelerince karara bağlanması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
Bu durumda; OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonuna yapılan başvurunun reddine dair işlemin Ankara 22. İdare Mahkemesi'nin 30/11/2023 tarih ve E:2023/5194, K:2023/1500 sayılı kararı ile iptal edilmesi üzerine göreve iade edilen davacı tarafından kamu görevinden çıkarılmasından kaynaklı manevi zararlarının tazmini istemiyle açılan işbu tam yargı davasının görüm ve çözümünde yukarıda anılan özel yasa  uyarınca  belirlenmiş olan Ankara İdare Mahkemeleri yetkili bulunmaktadır. 
Açıklanan nedenlerle, dava dosyasının, davanın görüm ve çözümünde yetkili olduğu belirlenen özel yetkili Ankara İdare Mahkemelerine tevzii yapılmak üzere Ankara İdare Mahkemesine gönderilmesine, kararın Van 4. İdare ve Ankara 14. İdare Mahkemeleri ile taraflara bildirilmesine,  08/10/2024 tarihinde oybirliğiyle  karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2024/18747, Karar No: 2024/14686, Tarih: 08.10.2024

"İçtihat Metni"
          T.C.
D A N I Ş T A Y
BEŞİNCİ DAİRE
Esas  No : 2024/18747
Karar No : 2024/14686
 
YETKİLİ  YARGI  YERİNİN  BELİRLENMESİ  KARARI
İzmir İl Emniyet Müdürlüğünde polis memuru olarak görev yapmakta iken 679 sayılı Kanun Hükmünde Kararname (KHK) ile kamu görevinden çıkarılan ve Olağanüstü Hal (OHAL) İşlemleri İnceleme Komisyonu kararıyla göreve iade edilen davacı davacı ... vekili Av. ... tarafından, müvekkilinin, kamu görevinden çıkarılması nedeniyle yaşamış olduğu manevi zarar nedeniyle 800.000,00-TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle İçişleri  Bakanlığına karşı açılan davada verilen İzmir 3. İdare ve Ankara 14. İdare Mahkemelerinin davanın yetki yönünden reddine dair kararları sonucunda, anılan iki Mahkeme arasında çıkan yetki uyuşmazlığı 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 43. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca incelenerek gereği görüşüldü:  
 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Tam Yargı Davalarında Yetki" başlıklı 36. maddesinin "a" bendinde, tam yargı davalarında yetkili mahkemenin zararı doğuran idari uyuşmazlığı çözümlemeye yetkili idari mahkemesi olduğuna ilişkin genel yetki kuralı yer almakta olup, aynı Kanun'un  33. maddesinde kamu görevlileri ile ilgili davalarda yetki kuralı açıklanmış ve anılan maddenin 3. fıkrasında uyuşmazlığın kamu görevlisinin özlük ve parasal haklarına ilişkin olması durumunda yetkili mahkemenin ilgilinin görevli bulunduğu yer mahkemesi olduğu kurala bağlanmıştır. 01/02/2018 tarih ve 7075 sayılı OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 1. maddesinde ise, başka bir idari işlem tesis edilmeksizin doğrudan KHK ile tesis edilen işlemlere ilişkin başvuruları değerlendirmek ve karara bağlamak üzere OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonu kurulduğu, OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonu kararlarının uygulanmasını düzenleyen "Kararların uygulanması" başlıklı 10. maddesinin birinci fıkrasının son cümlesinde, Komisyon kararıyla göreve başlayanlara, kamu görevinden çıkarılmalarını takip eden aybaşından göreve başladıkları tarihe kadar geçen süreye tekabül eden mali ve sosyal haklarının ödeneceği, anılan Kanun'un "Yargı denetimi" başlıklı 11. maddesinin 1. fıkrasında da, Komisyon kararlarına karşı Hâkimler ve Savcılar Kurulunca belirlenecek Ankara idare mahkemelerinde ilgilinin en son görev yaptığı kurum veya kuruluş aleyhine iptal davası açılabileceği hükme bağlanmıştır.
Söz konusu uyuşmazlığın çözümlenebilmesi için öncelikle 2577 sayılı Kanun'un 36/a maddesinde yer alan tam yargı davalarındaki genel yetki kuralı uyarınca zararı doğuran idari uyuşmazlığın tespitinin yapılması, daha sonra da 2577 sayılı Kanun ve özel kanunlardaki hükümlere göre bu idari uyuşmazlığı çözümlemeye yetkili idare mahkemesinin belirlenmesi gerekmektedir.