muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2021/9649, Karar No: 2024/5066, Tarih: 30.09.2024

Aynı Kanunun "İşletme" başlıklı 4.maddesinde; "Bu Kanun hükümlerine göre milli park olarak belirlenen yerlerin özellik ve nitelikleri gözönünde tutularak, koruma ve kullanma amaçlarını gerçekleştirmek üzere, kuruluş, geliştirme ve işletilmelerini kapsayan gelişme planı, ilgili bakanlıkların olumlu görüşleri ve gerektiğinde fiili katkılarıyla, Orman ve Su İşleri Bakanlığınca  hazırlanır ve yürürlüğe konur. Gelişme planı uyarınca iskan ve yapılaşmaya konu olacak yerler için, imar mevzuatına göre imar uygulama planları, milli park gelişme planı hüküm ve kararlarına uygun olarak hazırlanır veya hazırlattırılarak Çevre ve Şehircilik Bakanlığının onayı ile yürürlüğe konulur. Üçüncü madde hükümleri uyarınca tabiat parkı, tabiat anıtı ve tabiatı koruma alanı olarak belirlenen yerler için gerekli projeler, Kültür ve Turizm Bakanlığının görüşü alınarak Orman ve Su İşleri Bakanlığınca  hazırlanır ve yürürlüğe konur. Bu Kanun kapsamına giren yerlerdeki turizm bölge, alan ve merkezlerinde, turizm yatırımlarına ilişkin plan kararları Çevre ve Şehircilik ile Orman ve Su İşleri Bakanlıklarının görüşü alınarak sonuçlandırılır. " hükmüne yer verilmiştir.
Milli  Parklar Yönetmeliğinin 12. maddesinde, "Milli Park uzun devreli gelişme planı uyarınca iskan ve yapılaşmaya konu olan yerler için, mahalli gelişme planı karakterindeki, imar mevzuatına uygun imar uygulama planları, milli park uzun devreli gelişme planı hüküm ve kararlarına uygun olarak, hazırlanır veya hazırlattırılır, Bayındırlık ve İskan Bakanlığının onayı ile yürürlüğe girer." hükmü yer almaktadır.     
Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliğinin 4. maddesinin 1. fıkrasının (l) bendinde ; Uzun devreli gelişme planı: Milli parklar, tabiat parkları, tabiatı koruma alanları, sulak alanlar gibi korunan alanın sahip olduğu özellik ve nitelikleri göz önünde tutarak kaynak değerlerinin korunması, geliştirilmesi ve uzun dönemde sürdürülebilirliğinin sağlanması için teknik, sosyal, ekonomik, eylem ve yönetim modellerinin belirlendiği, ilişkilerin kurulduğu, bölgelemeye dayalı ekosistem yaklaşımlı planı olarak tanımlanmış
  ve aynı Yönetmeliğin 6. maddesininin 7. fıkrasında, "Uzun devreli gelişme planı, ulaşım ana planı ve diğer özel amaçlı plan ve projeler; mekânsal planlama kademelenmesinde yer almayan, planlara girdi sağlayan ve imar planı kararlarına veri oluşturan veya gerektiğinde mekânsal planların uygulanmasına yönelik araç ve ayrıntıları da içerebilen, stratejik plan yaklaşımı ile gerektiğinde şematik ve grafik planlama dili kullanılarak yapılan, plan paftası, eylem planı ve planlama raporu ile bütün olan çalışmalardır." düzenlemesine yer verilmiştir.

Korunan Alanlarda Yapılacak Planlara Dair Yönetmeliğin 3. maddesinin 1. fıkrasının (s) bendinde;  Uzun Devreli Gelişme Planı: Milli park olarak belirlenen yerlerin özellik ve nitelikleri göz önünde tutularak, koruma ve kullanma amaçlarını gerçekleştirmek üzere, kuruluş, geliştirme ve işletilmelerini kapsayan ve 3/5/1985 tarihli ve 3194 sayılı İmar Kanunu kapsamı dışındaki gelişme planları olarak tanımlanmıştır.
Tarım ve Orman Bakanlığı (işlem tarihinde Orman ve Su İşleri Bakanlığı) Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğünün 28.02.2012 tarihli, 201 sayılı "Korunan Alanlarda Koruma Bölgelerinin Belirlenmesi" konulu genelgesinde Bakanlığın sorumlu olduğu korunan alanlarda koruma maksatlarına ulaşmak için koruma kriterlerinde dil ve uygulama birliğini sağlamak için bölgeleme kriterleri ve maksatları belirlenmiş; mutlak koruma bölgesi, hassas koruma bölgesi, sürdürülebilir kullanım bölgesi, kontrollü kullanım bölgesi ve tampon bölge olmak üzere beş adet bölgeleme kriteri belirlenerek planlama süreci devam eden korunan alanların uzun devreli gelişme planları ve yönetim planlarının belirlenen koruma bölgeleri sistemine göre belirlenmesi ve planı onaylanmış koruma alanları için planların belirlenen koruma bölgelerine göre revize edilmesi gerektiği düzenlenmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Usül yönünden;
 Süre aşımı itirazına ilişkin olarak; Mekansal planlar kademelenmesinde yer almayan, niteliği itibarıyla özel bir kanunda düzenlenen, mekansal planlara girdi sağlayan ve imar planı kararlarına veri oluşturan uzun devreli gelişme planının 3194 sayılı  İmar Kanunu kapsamında yer alan  mekansal planlar olarak tanımlanmamış olması ve  özel olarak askıya çıkarılacağına dair bir düzenlenme bulunmaması nedeniyle söz konusu planın  askıda ilan edilmesinin işlemin şekil unsuru yönünden zorunluluk arz etmediği, ... Dağları Milli Parkı 1/25.000 Ölçekli Uzun Devreli Gelişme Revizyon Planının 09/09/2013 tarihinde onaylanarak yürürlüğe girdiği, ...ili, ... ilçesinde yaşayan davacılar tarafından, ...İl Özel İdaresi İl Genel Meclisinin ... tarihli, ... sayılı kararından, ... Dağları Milli Park Müdürlüğünce, ... Dağları Milli Parkı, ..., ..., ..., ..., ..., ... Köyü ile ... mevkilerinde mola evi ve wc yapılmasının uygun görüldüğünün öğrenilmesi sonrasında, CİMER üzerinden, Milli Parklar Müdürlüğünün ilgili kararının bir örneğinin taraflarına gönderilmesi istemiyle başvuru yapıldığı, anılan başvuruya ... Dağları Milli Park Müdürlüğünce 18/06/2021 tarihinde cevap verilmesi üzerine yasal süre içerisinde 05/07/2021 tarihinde açılan dava süresinde olduğundan davalı idarenin süre itirazı yerinde görülmemiştir.
Esas yönünden;

Esas yönünden;
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinin bir bütün halinde değerlendirilmesi sonucunda milli park olarak belirlenen yerlerin özellik ve nitelikleri göz önünde tutularak, koruma ve kullanma amaçlarını gerçekleştirmek üzere, kuruluş, geliştirme ve işletilmelerini kapsayan uzun devreli gelişme planının 3194 sayılı İmar Kanununa göre mekansal plan kademelenmesinde öngörülmediği diğer bir ifade ile 3194 sayılı Kanunun 6.maddesi, 8.maddesinin 1. fıkrasının (d) bendi, Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliğinin 6. maddesinin 7. fıkrasında açıklandığı üzere uzun devreli gelişme planının arazi kullanımı ve yapılaşma koşulları bakımından uyulması gereken bir plan olarak mekansal plan kademelenmesi içinde yer almadığı ve buna bağlı olarak planların kademeli birlikteliği kapsamında değerlendirilemeyeceği açıktır.
Mekansal planlar kademelenmesinde yer almayan, niteliği itibarıyla özel bir kanunda düzenlenen, mekansal planlara girdi sağlayan ve imar planı kararlarına veri oluşturan uzun devreli gelişme planının anılan özelliği göz önünde bulundurularak uyuşmazlık değerlendirildiğinde;
Dava konusu uzun devreli gelişme revizyon planı hükümlerinde "gelişme revizyon planının hedefi ve amaçları" başlığı altında, ... Dağları  Milli Parkı Gelişme Revizyon Planının temel maksadı; mevcut kaynak 
değerlerinin devamlılığının sağlanarak gelecek nesillere aktarılması için mevcut Uzun 
Devreli Gelişme Planı’ndaki aksaklıkların giderilmesi şeklinde belirtilmiştir.
Her ne kadar, davacılar tarafından, davalı idareye yapılan başvurular üzerine  edinilen bilgilere göre ... Dağları Milli Parkı, ..., ..., ..., ..., ..., ... Köyü ile ... mevkilerinde yapılması planlanan mola noktaları dava konusu edilmiş ise de,  davalı idareler tarafından ..., ..., ..., ... ve ... mevkilerinde mola noktaları yapımının planlandığı dosyadaki belgelerden anlaşıldığından ve davacılar tarafından yapılan başvurular üzerine verilen yanıta dayanılarak mola noktaları yönünden davanın açıldığı dikkate alındığında, inceleme davalı idarelerin savunma dilekçesi ve eklerinde belirtilen ve dava konusu planda öngörülen  ..., ..., ..., ... ve ... mevki mola noktaları  yönünden yapılmıştır.

-Mola noktalarının belirlenmesi yönünden inceleme yapıldığında; Dava dilekçesinden,  ... Dağları Milli Parkı 1/25.000 Ölçekli Uzun Devreli Gelişme Revizyon Planının (UDGP), plan kararları başlıklı 4. bölümünün "4.2 Uzun Devreli Gelişme Planı Kararları" başlığı altındaki "Genel Kullanım Kararları"ndan "Tur Güzergahları ve Yürüyüş Yolları" kullanım kararına ilişkin kısımda yer alan "Tur güzergahları ve yürüyüş yolları üzerinde yer alan yaylalar mola noktaları olarak gelişeceği öngörülmektedir. Bu yaylalarda köprü, adım taşları, taş sığınak, merdiven, korkuluk, geleneksel ürün satış stantları, modüler yeme-içme birimleri gibi ticari üniteler yer alacaktır." düzenlemesi ile "Mola Noktaları" kullanım kararına ilişkin kısmında yer alan, "Tur güzergahları üzerinde ziyaretçilerin ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik olarak Milli Park Müdürlüğü tarafından mola noktaları oluşturulabilir. Bu noktalarda, bilgilendirme panoları, geleneksel ürün satışına yönelik stantlar... kurulabilir." cümlelerinin iptalinin istenildiği anlaşılmaktadır.
	... Dağları Milli Parkı 1/25.000 Ölçekli Uzun Devreli Gelişme Revizyon Planının  "Plan Hükümleri"nde; Genel Hükümler başlıklı 3. maddesinin 3.1. bendinde: Bu plan ve plan notlarında yer almayan konularda, “2873 sayılı Milli Parklar Kanunu” “3194 sayılı İmar Kanunu”, “2872 sayılı Çevre Kanunu”, “2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu ve Yönetmelikleri ile Koruma Yüksek Kurulunun ilke kararları”, “2565 sayılı Askeri Yasak Bölgeler ve Güvenlik Bölgeleri Kanunu”, “5403 Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu”, “1380 sayılı Su Ürünleri Kanunu”, “2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanunu”, “6831 sayılı Orman Kanunu”, “167 sayılı Yer Altı Suları Hakkında Kanun”, “7269 sayılı Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısıyla Alınacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair Kanun”, “4915 sayılı Kara Avcılığı Kanunu” ve bu kanunların ilgili yönetmelikleri”, “Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliği”, “Bitki Genetik Kaynaklarının Toplanması Muhafazası ve Kullanılması Hakkında Yönetmelik” ile diğer ilgili kanun ve yönetmeliklerin hükümleri saklıdır.
...
iv. ... Dağları Milli Parkı Uzun Devreli Gelişme Revizyon Planı sınırları içerisinde yer alan I, II ve III. derece doğal sit alanlarında 728 sayılı ilke kararları geçerli olup, söz konusu doğal sit alanlarında 728 sayılı ilke kararlarında belirtilmeyen hususlarda ... Dağları Milli Parkı Uzun Devreli Gelişme Revizyon Planı ve plan notları geçerlidir. ... Dağları Milli Parkı Uzun Devreli Gelişme Revizyon Planı sınırları içerisinde yer alan I, II ve III. derece doğal sit alanlarında yapılacak her tür ve ölçekteki imar planı, plan, proje vb. ile her türlü faaliyetlerde Trabzon Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Komisyonunun uygun görüşünün alınması zorunludur.
...

...
3.2. Orman ve Su İşleri Bakanlığı tarafından onaylanan 1/25.000 ölçekli ... Dağları Milli Parkı Uzun Devreli Gelişme Revizyon Planı onama sınırları içinde öngörülen gelişmelerin yapılabilmesi için, öncelikle bu plan hükümlerine göre 1/5000 ölçekli koruma amaçlı nazım imar planı ve/veya 1/1000 ölçekli koruma amaçlı uygulama imar planları ile sonradan gerçekleştirilecek uygulama (detay) projeleri (1/500, 1/200 ölçekli açık alan düzenlemesi ve peyzaj projesi, mimarlık ve mühendislik projeleri vb.) ve/veya uygulama programları yapılacaktır. Bu plan hükümlerinde yer almayan uygulamaya dönük esaslar 1/5000 ölçekli koruma amaçlı nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli koruma amaçlı uygulama imar planı, uygulama proje ve programlarında belirlenir. 
3.4. İmar planına konu alanlar hariç milli park içinde planda belirtilenler dışında her hangi bir tesis yapılamaz. Yapılacak tesisler sonradan hiçbir biçimde planda gösterilen amaç dışında kullanılamaz. Milli park alanında yapılacak yapılarda, yerel mimari, geleneksel yapı formu (ahır+ev+çatı), renk, kitle büyüklüğüne uymak zorunludur. Yapı yüksekliği geleneksel yapı formuna aykırı olamaz." hükümlerine yer verilmiştir.
Planın Özel Hükümler Başlıklı 5. Bölümünde mutlak koruma alanı, hassas koruma alanı ve sürdürülebilir koruma alanı başlıkları altında plan kararlarında yer verilen düzenlemeler tekrarlanmış, 5.3 Sürdürülebilir Kullanım Alanı Başlıklı maddesinde:
"5.3.1 Tur Güzergahları
1.Plan’da gösterilen tur güzergahları üzerinde, Milli Park Müdürlüğü tarafından gerekli görüldüğünde doğal yapıya ve topoğrafyaya zarar vermeden satıh düzenlemesi ve sanat yapıları yapılabilir.
2.Tur güzergahlarında taşıma kapasitesinin üzerinde ziyaretçi kabul edilemez. 
3.Tur güzergahları üzerinde gerçekleştirilecek her türlü faaliyette doğal yapının korunması esastır.
4.Tur güzergahları üzerinde Madde 4.2.2’de belirtilen şartlara uymak koşulu ile mola noktaları, bilgilendirme/tanıtım büroları ve bakı noktaları oluşturulabilir. 
5.Tur güzergahları üzerinde yer alan ve motor trafiğinin ulaştığı en son yayla yerleşmelerinden sonra, motorlu taşıtların tur güzergahlarına girmesine izin verilmez. 
5.3.2 Tur Güzergahı Mola Noktaları
Mola noktalarında;
1.Uzun Devreli Gelişme Planı’nda gösterilen tur güzergahlarında, yollarda genişletme, kaplama vb. faaliyetlere yönelik olarak hiç bir revizyon yapılmadan mola noktaları oluşturulabilir. Bu alanlarda uygulama programları ile hesaplanan taşıma kapasitesi üstünde ziyaretçi kabul edilemez.
2.Mola noktalarında uygulamanın diğer kişi veya kuruluşlarca yapılması halinde, alanın başka bir amaçla kullanılmayacağı konusunda tesis sahiplerince  idareye yazılı taahhütte bulunulmadan faaliyete başlanamaz.
3.Mola noktalarında; temel ihtiyaçların karşılanmasına yönelik olarak çeşme, sabit olmayan tuvalet, çöp bidonu yer alabilir, geçici büfe ve satış üniteleri konulabilir.
4.Doğal yapıyı değiştirecek hiç bir faaliyete izin verilemez.

2.Mola noktalarında uygulamanın diğer kişi veya kuruluşlarca yapılması halinde, alanın başka bir amaçla kullanılmayacağı konusunda tesis sahiplerince  idareye yazılı taahhütte bulunulmadan faaliyete başlanamaz.
3.Mola noktalarında; temel ihtiyaçların karşılanmasına yönelik olarak çeşme, sabit olmayan tuvalet, çöp bidonu yer alabilir, geçici büfe ve satış üniteleri konulabilir.
4.Doğal yapıyı değiştirecek hiç bir faaliyete izin verilemez.
5.Ağaç dokusu ve doğal bitki örtüsü hiç bir maksat için tahrip edilemez.",
düzenlemelerini içeren özel hükümlere yer verilmiştir.
Dava konusu ... Dağları Milli Parkı 1/25.000 Ölçekli Uzun Devreli Gelişme Revizyon Planı kararları ve özel hükümlerinde milli park sınırları içinde sürdürülebilir kullanım alanı olarak belirlenen bölgede mola noktaları yapılabileceği düzenlenmiş ve  bu kapsamda planın özel hükümlerinde mola noktalarında, temel ihtiyaçların karşılanmasına yönelik olarak çeşme, sabit olmayan tuvalet, çöp bidonu yer alabileceği, geçici büfe ve satış üniteleri konulabileceği belirtilmiştir. Tur güzergahları üzerinde yapılacağı öngörülen mola noktalarında sabit tesislere izin verilmediği, açıkça  düzenlenmiş olduğundan  mola noktaları gösterimine planda yer verilmemesinde hukuka aykırılık görülmemiştir. 
Plan kararlarının 4.2 maddesinde tur güzergahları ve yürüyüş yollarında yer alan yaylaların mola noktaları olarak gelişeceği, bu yaylalarda taş sığınak yapılabileceği öngörülmüşse de, imar planı kararlarına veri oluşturan veya gerektiğinde mekânsal planların uygulanmasına yönelik araç ve ayrıntıları da içerebilen, stratejik plan yaklaşımı ile gerektiğinde şematik ve grafik planlama dili kullanılarak yapılan uzun devreli gelişme planında anılan düzenlemenin tek başına doğal yapıya zarar verecek yapılaşma yapılabileceği anlamını içermediği ayrıntıların alt ölçekli koruma amaçlı imar planlarında düzenleneceği de göz önüne alındığında anılan hükümde hukuka aykırılık görülmemiştir.
..., ..., ..., ... ve ... mevkilerinde mola noktalarında ilk yardım ünitesi  yapımına ilişkin ... Dağları Milli Park Müdürlüğü işlemine gelince:İdare tarafından yaptırılan mola noktaları ilk yardım üniteleri şeklinde planlanmış olup bunun haricinde  herhangi bir yapı yapılması planlanmadığından  ilk yardım ünitelerinin ise içerisinde gelecek olan ziyaretçilerin en zaruri ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik tuvalet de olacak şekilde yapılması öngörülmüştür.
 Dava konusu mola noktalarından ..., ..., ... ve ... mevkiilerinin bulunduğu alan yayla/mera vasfında olmayıp orman arazisidir. Sadece ... mevkiinde bulunan alan yayla/mera statüsünde bulunmakta olup, burada halihazırda eski vaziyette bulunmakta olan tuvalet yıkılarak yerine aynı ölçülerde ilk yardım ünitesi yapılarak mola noktası olarak isimlendirilmiştir.

Dava konusu mola noktalarından ..., ..., ... ve ... mevkiilerinin bulunduğu alan yayla/mera vasfında olmayıp orman arazisidir. Sadece ... mevkiinde bulunan alan yayla/mera statüsünde bulunmakta olup, burada halihazırda eski vaziyette bulunmakta olan tuvalet yıkılarak yerine aynı ölçülerde ilk yardım ünitesi yapılarak mola noktası olarak isimlendirilmiştir. 
..., ..., ... ve ... mevkilerinin orman arazisi olması nedeniyle, 6831 sayılı Orman Kanunu Ek Madde 14'de “Orman veya orman rejimine tabi alanların; mesire yeri, şehir ormanı, milli park, tabiat parkı, tabiat anıtı, yaban hayatı koruma ve geliştirme sahaları ve avlak olarak ayrılan kısımlarında, orman koruma ve yangınla mücadele için yapılacak yapı ve tesisler ile idarenin ve ziyaretçilerin zaruri ihtiyaçlarını karşılayacak olan taban alanı 250 metrekareyi ve kat adedi bir bodrum kat ve çatı arası hariç ikiyi geçmeyen yapılar uzun devreli gelişme planlarına veya gelişim ve yönetim planlarına göre yapılır. Bu alanlar için imar planı şartı aranmaz.” hükmü yer aldığından  bu alanlarda anılan tesislerin yapılmasının öngörülmesinde hukuka aykırılık bulunmamaktadır. 
-... Dağları Milli Parkı 1/25.000 ölçekli Uzun Devreli Gelişme Revizyon Planının 2 sayılı "Gelişme Revizyon Planının Hedefi ve Amaçları" üst başlığı altındaki  3.sayılı" Stratejiler ve Faaliyetler" bölümünün "C.Yöresel Ekonominin ve Sürdürülebilir Turizmin/Kırsal Turizmin Geliştirilmesine Yönelik Stratejiler" başlıklı kısmında yer alan Faaliyet 12: Ulaşılabilirliği en yüksek noktalarda, içinde yönetim birimi, danışma birimi, 
eğitim ve tanıtım faaliyetlerinin gerçekleştirildiği çok amaçlı salon (konferans, sinevizyon, 
toplantı vb.), arşiv ve dökümantasyon merkezi, herbaryum, hediyelik eşya satış birimi ve 
otoparkların yer aldığı “İdare Ziyaretçi Merkezi” yapılması "şeklindeki  düzenlemenin iptali istemi yönünden;
... Dağları Milli Parkı Uzun Devreli Gelişme Revizyon Planı, milli park ilan 
gerekçelerini oluşturan kaynak değerlerinin devamlılığını sağlayacak stratejileri de içermektedir. Uzun Devreli Gelişme Revizyon Planının amacı ve hedeflerine 
ulaşılabilmesi için belirlenen stratejiler ve stratejilerin gerçekleşmesi için yapılması gerekli 
faaliyetler tanımlanmıştır. Buradaki amacın, ... Dağları Milli Parkının sahip olduğu kaynak değerlerinin korunarak ve gelecek 
nesillere intikalinin sağlanması ve oluşan fırsatlardan yöre insanına sosyo ekonomik

gerekçelerini oluşturan kaynak değerlerinin devamlılığını sağlayacak stratejileri de içermektedir. Uzun Devreli Gelişme Revizyon Planının amacı ve hedeflerine 
ulaşılabilmesi için belirlenen stratejiler ve stratejilerin gerçekleşmesi için yapılması gerekli 
faaliyetler tanımlanmıştır. Buradaki amacın, ... Dağları Milli Parkının sahip olduğu kaynak değerlerinin korunarak ve gelecek 
nesillere intikalinin sağlanması ve oluşan fırsatlardan yöre insanına sosyo ekonomik 
katkının sağlanması olduğu açıklamasına uzun devreli gelişme planında  yer verilmiştir. Dava konusu planın özel hükümlerinin 5.4 kontrollü kullanım alanı bölümünde, 5.4.3 sayılı " hizmet, yönetim ve kontrole yönelik alt yapı tesisleri" maddesi altında yer alan 5.4.3.1 sayılı maddesinde idare-ziyaretçi merkezi düzenlenmiştir. Maddede, bu merkezde yer alacak kullanımların yerleri ve büyüklüklerinin uygulama planlarında belirleneceği, 1/5000 ölçekli koruma amaçlı nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli koruma amaçlı uygulama imar planı onaylanmadan, ağaç rölöveli 1/500 ve 1/200 ölçekli plankote üzerine kentsel tasarım projeleri onanmadan uygulamaya geçilemeyeyeceği, bu çalışmaların sonuçlarına göre mevcut kullanım birimlerinin revizyonunun yapılabileceği hükme bağlanmıştır. Kontrollü kullanım alanında yapılabileceği belirtilen "idare ziyaretçi merkezi" kapsamında yapılaşmalar plan özel hükümlerine uygun olarak uygulama planlarında belirleneceğinden dava konusu düzenlemede  2873 sayılı Yasaya ve planın koruma ve kullanma ilkelerine aykırılık görülmemiştir.
Faaliyet 17: Alana hakim ve peyzajı en iyi anlatan bölgelerde "manzara seyir noktaları" düzenlemesi  şeklindeki hükmün iptali istemi yönünden; 
Plan özel hükümlerinin 5.3 sayılı maddesi ile manzara seyir noktalarının sürdürülebilir kullanım alanlarında bulunduğu belirtilerek, 5.3.4 maddesinde, bu alanlarda doğal topoğrafyayı değiştirecek düzenlemeler yapılamayacağı, manzara seyri için teleskop, dürbün gibi aletlerin kullanılabilmesi için gerekmesi halinde doğal zeminde kaplama malzemesi kullanılmadan düzenleme yapılabileceği, bu alanların kullanım düzeninin Milli Park Müdürlüğünce belirleneceği ve gerekli uyarı levhaları konulacağı, ziyaretçilerin güvenliğini sağlamak için kalıcı olmayan korkuluk/çit gibi sınırlayıcılar yapılabileceği düzenlenmiştir. Anılan düzenleme ile planda öngörülen tur güzergahları içerisinde bölgenin doğal özelliklerinin ziyaretçiler tarafından izlenebilmesi amacıyla en uygun yerlerde manzara seyir noktalarının belirlendiği, bu alanlarda milli park alanına zarar verebilecek herhangi bir yapılaşma veya faaliyete izin verilmediği anlaşıldığından söz konusu düzenlemede milli parkın korunması ve kullanım amacına aykırılık görülmemiştir.  Davacı tarafından iptali istenilen 7 adet manzara seyir noktasının plan hükümlerine uygun olarak sürdürülebilir kullanım alanlarında belirlendiği görülmekle planın bu bölümünde de hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

-Aynı bölümün "D. Antropojenik Baskıların Azaltılmasına Yönelik Stratejiler" başlıklı bölümünde yer verilen milli park içerisinde yer alan yerleşimlerin yapılaşma koşullarının belirlenmesi ve altyapılarının tamamlanmasına ilişkin strateji 3. başlığı altında yer alan Faaliyet 2: "Milli Park alanı içerisinde yer alan yaylalarda mera vasfının kaldırılarak koruma amaçlı imar planlarının hazırlanması" hükmü yönünden; Anılan hüküm dava konusu Uzun Devreli Gelişme Revizyon Planının amacı ve hedeflerine 
ulaşılabilmesi için belirlenen stratejiler ve stratejilerin gerçekleşmesi için yapılması gerekli 
faaliyetler olarak yer almış olup, milli parkın içerisinde yer alan yaylaların mera vasfının Mera Kanununda yer alan mera vasfının kaldırılabilmesi gerekli şartlar dikkate  alınarak kaldırılabileceği açık olup, tek başına mera vasfının kaldırılması anlamına gelmediğinden düzenlemede hukuka aykırılık görülmemiştir.
-Uzun Devreli Gelişme Planının Plan Kararları Bölümünün "Tur Güzergahları ve Yürüyüş Yolları" kısmında yer alan "... Tur güzergahları ve yürüyüş yolları üzerinde yer alan yaylalar mola noktaları olarak gelişeceği öngörülmektedir. Bu yaylalarda köprü, adım taşları, taş sığınak, merdiven, korkuluk, geleneksel ürün satış stantları, modüler yeme-içme birimleri gibi ticari üniteler  yer alacaktır." cümlesi, "...Yürüyüş parkurları üzerinde en yakın tuvalet, çeşme, lokanta, konaklama yapılabilecek yerler gibi üniteleri gösteren bilgilendirme panoları bulunacaktır. Park giriş noktalarında, yaylalarda ve tur güzergahı üzerinde Milli Park Müdürlüğü’nden izin almak şartı ile bisiklet kiralama masaları kurulabilir." cümlesi yönünden;... Dağları Milli Parkı doğal, kültürel, görsel olağanüstü kaynak değerlerinin yanı sıra, çok zengin, yok olmaya yüz tutmuş, korunması gereken, hayvansal ve bitkisel kaynak değerlerinin de ulusal servet olarak geleceğe sağlıklı biçimde taşınabilmesi için milli park olarak ilan edilmiş olup, milli park sınırları içinde doğal ve arkeolojik sit alanları, orman ve mera alanları yer almakta, alan aynı zamanda ...... ... Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgesi ve Artvin ... Turizm Merkezini de kapsamaktadır. Bölgenin doğal değerleri ile  alan içerisinde yer alan yaylaların ekolojik zenginliğinin korunarak gelecek nesillere aktarılması bölgeye ilişkin 1/100.000 ölçekli plan ve dava konusu Uzun Devreli Gelişme Planının  temel hedef ve amacıdır.