muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2006/396, Karar No: 2006/1513, Tarih: 16.02.2006

Mahkemece bozmaya uyulmuş ve bozma doğrultusunda konusunda uzman ve bozmadaki bölümlere uygun bilirkişi heyetinden rapor alınmıştır.

Bilirkişiler bozmadan sonra alınan raporlarında özetle;

B.K.nun 20 nci maddesine göre davacı ile davalı arasında vücuda getirilen akdin konusunda “mümkün olmayan, ahlaka yada adaba aykırı” olan bir durum bulunmadığını, öte yandan B.K.nun 21 nci maddesine göre ivazlar arasında belirgin bir farklılık olması halinde gabinden söz etmenin mümkün olduğunu ancak aynı raporun 11 ve 12 nci sahifelerinde görüldüğü gibi; davalının davacıya verdiği faiz oranlarına karşılaştırmalı olarak bakıldığında, faiz oranlarındaki bu farklılıklar günlük olarak bankaların değişen ihtiyaçlarından kaynaklandığını, müzayaka halinde olduğu bilinen bir bankaya bir kişinin yüksek faiz alacak diye (O/N) mevduat hesabı açması ticari hayatın normal akışı içinde mümkün olmadığını, bankaların devlet denetiminde, gözetiminde olduğunu, davalı bankanın yasa ve sözleşme hükümlerine uygun olarak açtığı, işlettiği davacı hesabından re’sen tenzil etmiş olmasının yasa, sözleşme ve objektif iyiniyet kuralları ile bağdaşmayacağını, bankanın mudilerine ödediği yüksek mevduat faizlerini, müşterilerine uyguladığı kredi faizlerini yükselterek kredi müşterilerine yansıttığını, davalı bankanın davacının hesabına alacak kaydettiği faiz tutarının fahiş olduğu iddiasıyla tenkis talebi T.T.K.nun 24 ncü maddesi hükmü ile çeliştiğini, bankanın para ticareti yaptığını, ticareti yaparken faiz oranlarını yükseltebileceğini belirten raporlarını dosyaya sunmuşlardır.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir.

Uyuşmazlık, davacının iddiasına dayanak oluşturan gabin koşullarının somut olay açısından gerçekleşip gerçekleşmediği ve dolayısıyla davacı bankanın fazla faiz tahakkuk ettirildiği gerekçesiyle davalının hesabından kesinti yapıp yapamayacağı noktasında toplanmaktadır.

O halde uyuşmazlığın çözümlenebilmesi için Gabin üzerinde durmak gerekmektedir.

B.K.nun 19.maddesine göre, bir sözleşmenin konusu, kanunun gösterdiği sınır içinde serbestçe kararlaştırılabilir” Sözleşme serbestisi olarak tanımlanan bu ilkenin bir takım sınırları vardır. B.K.nun 19 ve 20.maddelerinde getirilen sınırlara göre, sözleşmenin konusu, emredici kurallara, kamu düzenine, şahsiyet haklarına, ahlaka aykırı olmamalı ve imkansız bulunmamalıdır.

Sözleşme serbestisine getirilen bir diğer sınır da, B.K.nun 21.maddesinde düzenlenen “Gabin” dir. Anılan yasa hükmüne göre; “Bir sözleşmede edimler arasında açık bir oransızlık bulunduğu takdirde, eğer gabin zarara uğrayan tarafın zaruret halinde bulunmasından veya hiffetinden yahut tecrübesizliğinden yararlanmak suretiyle meydana getirilmiş ise, zarar gören taraf bir yıl içinde sözleşmeyi feshettiğini beyan ederek verdiği şeyi geri alabilir. Bu süre, sözleşmenin kurulduğu tarihten itibaren başlar.”

Görüldüğü gibi Gabin nedeniyle sözleşmenin feshedilebilmesi için, biri objektif, diğeri subjektif olmak üzere iki unsurunun birleşmesine ihtiyaç vardır.

Edimler arasındaki açık oransızlık objektif unsuru oluşturmaktadır.

Açık oransızlık, zarara uğrayan tarafın zaruret içinde ( darda) bulunmasından veya tecrübesizliğinden veya hiffetinden (düşüncesizliğinden, işi hafife almasından) karşı tarafın bilerek yararlanması (yani durumu istismar etmesi) sonucunda meydana gelmişse subjektif unsur da gerçekleşmiş sayılır (Prof. Dr. Safa Reisoğlu, Borçlar Hukuku Genel Hükümler İst. 1998 Sh. 100-108).

Dava konusu faiz alacağının oluştuğu dönem, ülkemizde Şubat ekonomik krizi olarak bilinen dönemdir. Bu dönemde gecelik faiz oranları, % 5000’lerin üzerine çıkmıştır. Ancak bu durum, sadece davalı bankayı değil, diğer bankaları da yakından ilgilendirmiştir. Nitekim, dava dışı bazı bankalar da davalının uyguladığı faiz oranlarına yakın hatta bir kısmı ondan da yüksek oranlarda gecelik faiz uygulamışlardır.

Bu durumda karşılaştırmalı O/N gecelik faiz listelerinde iddia edildiği gibi fahiş bir faiz farkı bulunmadığı anlaşılmaktadır. Kaldı ki, raporda da açıklandığı üzere Devlet Bankaları ile rekabet içinde olan özel bankaların mudilerine devlet bankalarından daha fazla faiz ödeyerek mevduat çekmeleri ticari hayatın olağan akışı içinde kabul görmüş bir vakıadır.

Bir an için açık oransızlık bulunduğu, başka bir deyişle objektif unsurun gerçekleştiği kabul edilse bile somut olayda sübjektif unsur gerçekleşmemiştir.

TTK.nun 20/2.maddesi uyarınca basiretli bir iş adamı gibi davranmak zorunda olan davalı bankanın hiffet ve tecrübesizliğinden söz edilemeyeceğine göre sübjektif unsurun değerlendirilmesinde, müzayaka (darda kalma) hali irdelenmelidir. Bunun yanında, davacının, davalının (varsa) müzayakasından yararlanıp yararlanmadığının saptanması da gabinin mevcudiyeti için zorunlu bulunmaktadır.

Müzayaka, esas itibariyle ciddi bir mali sıkıntı halini ifade eder. Bir kimse böyle bir sıkıntı içinde, diğer tarafın sürebileceği ağır şartlara kolaylıkla razı olabilir. Müzayaka halinin sözleşmenin kurulduğu anda mevcut olması gerekir.

Dosyadaki delillere göre gecelik faiz oranları özellikle 19.2.2001 gününde itibaren yükselmeye başlamış ve şubat ayı sonuna doğru düşmüştür. Faiz oranlarını davacı değil, davalı banka belirlemiş ve uygulamıştır. Uygulanan bu faiz oranları TCMB.nin denetimi altındadır.

Dosyadaki delillere göre gecelik faiz oranları özellikle 19.2.2001 gününde itibaren yükselmeye başlamış ve şubat ayı sonuna doğru düşmüştür. Faiz oranlarını davacı değil, davalı banka belirlemiş ve uygulamıştır. Uygulanan bu faiz oranları TCMB.nin denetimi altındadır.

Gabin, dar ve zor durumda kalmalarından ötürü sözleşme yapmaya sürüklenmiş olan kişileri korumak ve zayıfı güçlüye ezdirmemek için daha çok sosyal amaçlarla kabul edilmiş bir müessesedir (YHGK. 24.1.1973 T. 1971/1-1376 E, 24 K.sayılı kararı, M.Reşit Karahasan, Türk Borçlar Hukuku, Genel Hükümler, 2003 1.Cilt Sh. 297. Yargıtay 1.HD 4.3.1969 T.391 E. 1133 K. Sayılı kararı, Eraslan Özkaya, Gabin Davaları, Ankara 2000, Sh. 150 vd.Prof. Dr. Fikret Eren Borçlar Hukuku Genel Hükümler, Cilt 1, Sh. 388), Bir bankanın özel kişi karşısında daha zayıf durumda olduğunun kabulü doğru görülemez. Bu açıdan bakıldığında da bankanın gabin hükümlerinden yararlandırılması, gabinin zayıfı koruma şeklindeki konuluş amacına ters düşer.

Her şeye rağmen, davalı bankanın müzayaka halinde olduğu bir an için kabul edilecek olsa bile, davacının bu durumdan yararlandığı, onu istismar ettiği kanıtlanmadıkça gabin oluşmaz. Nitekim YHGK. nın 5.2.1969 tarih ve 66/1-263/90 sayılı kararında da açıkça belirtildiği gibi, “Gabin vardır diyebilmek için, objektif şart ile birlikte sübjektif şart teşkil eden müzayaka veya hiffet veyahut tecrübesizlik hallerinden birinin dahi bulunması ve alıcının bu durumu bilmesi ve ondan faydalanması, diğer bir deyimle karşı tarafın durumunu istismar etmesi lazımdır (Tekinay Borçlar Hukuku Genel Hükümler, İst. 1993, Sh. 463, Prof. Dr. Feyzi Necmeddin Feyzioğlu, Borçlar Hukuku Genel Hükümler, Cilt 1, İst. 1976, Sh. 259 dipnot 436 Prof. Dr.Fikret Eren, Borçlar Hukuku Hükümleri, Cilt 1, Sh. 391). Gabinden yararlananın, karşı tarafın özel durumu yüzünden bu dengesiz sözleşmeyi yaptığını bilmesi gerekmesi yetmez. Özel olarak bu durumdan yararlanma kastı bulunması aranacaktır (Prof.Dr. M.Kemal Oğuzman, Doç.Dr. M.Turgut Öz, Borçlar Hukuku Genel Hükümler, İst. 1995, Sh. 110, dipnot 332).

Bu açıklamalar karşısında diyorum ki, davacının, davalı bankanın (bence kabul edilmeyen) müzayaka halinden yararlanarak akit yapma, başka bir deyişle davalının durumunu istismar etme kastı bulunmamaktadır. Davacının, bankasının fona devredileceğini bilmesi ve bile bile bu kadar yüksek miktardaki parayı riske atması hayatın olağan akışına uygun düşmez. Zira, davacı böyle bir ihtimali aklına getirmiş olsaydı, davalının fona devredilmesinden birkaç gün önce parasını çekip hesabını kapatabilirdi.

Öte yandan davalı, vaadettiği faiz oranı üzerinden tahakkuk ettirdiği faizi davacının hesabına yatırmış ve böylece bu para davacının mülkiyetine geçmiştir. Daha sonra tek taraflı tasarrufla hesaptan kesinti yapılması da doğru değildir.

Öte yandan davalı, vaadettiği faiz oranı üzerinden tahakkuk ettirdiği faizi davacının hesabına yatırmış ve böylece bu para davacının mülkiyetine geçmiştir. Daha sonra tek taraflı tasarrufla hesaptan kesinti yapılması da doğru değildir.

Bankalar birer güven kurumudur. Uyguladıkları faiz oranları TCMB.na bildirilmekte ve denetlenmektedir. Devletin müdahale etmediği ve bu yüzden Devlet garantisi altında olduğunu düşünen mudinin, güvendiği faiz oranına göre yapılan işlemleri sonradan feshetmenin çıkar dengesine uygun bulunmadığı kanaatindeyim

Davalı banka kararlaştırılan faiz oranlarını kısmen kabul edip ödeme yaptığına göre ödenmeyen kısım yönünden sözleşme ile bağlı olmadığını diğer tarafa bildirmiş sayılacağı görüşü benimsenecek olursa, bankalara sözleşmeye müdahale ve tek taraflı uyarlama yetkisi verilmiş olur ki bu da hukuki açıdan sakıncalıdır.

Açıklanan nedenlerle, somut olayda, daha önce verilen mahkeme kararı araştırmaya yönelik olarak bozulmuş mahalli mahkeme bozmaya uymuş, bozma doğrultusunda araştırma ve inceleme yaptırmıştır.

İnceleme yapan bilirkişiler, somut olayda gabin unsurlarının oluşmayacağını belirtmelerine rağmen mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.

Toplanan ve değerlendirilen delillere göre mahalli mahkeme kararının bozulması görüşünde olduğumdan, yüce çoğunluğun onama görüşüne katılamıyorum.
Yargıtay — Esas No: 2023/3272, Karar No: 2023/9794, Tarih: 12.12.2023

**8. Ceza Dairesi         2023/3272 E.  ,  2023/9794 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2023/360 E. 2023/543 K.

SUÇ : Kumar oynanması için yer ve imkan sağlama

HÜKÜM : Mahkumiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama

Sanık hakkında kumar oynanması için yer ve imkan sağlama suçundan kurulan hükmün karar tarihi itibarıyla temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan usul hükümlerine göre temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, temyiz isteğiinin süresinde olduğu ve reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1.Ankara Cumhuriyet Başsavcılığının 04.01.2012 tarihli iddianamesi ile sanık hakkında kumar oynanması için yer ve imkan sağlama suçundan cezalandırılması istemiyle kamu davası açılmıştır.

2.Ankara 36. Asliye Ceza Mahkemesinin 17.04.2014 tarihli kararı ile sanık hakkında atılı suçtan mahkumiyet kararı verilmiştir.

3.Ankara 36. Asliye Ceza Mahkemesinin 17.04.2014 tarihli kararının sanık tarafından temyizi üzerine Yargıtay 8. Ceza Dairesi'nin 25.02.2020 tarihli kararı ile davanın reddi kararı verilmesi gerektiği yönünden bozulmasına karar verilmiştir.

4.Bozma üzerine; Ankara 36. Asliye Ceza Mahkemesinin 20.10.2020 tarihli kararı ile sanık hakkında basit yargılama usulü uygulanmak suretiyle direnme ile mahkumiyet kararı verilmiştir.

5.Sanık müdafinin itirazı üzerine; Ankara 36. Asliye Ceza Mahkemesinin 14.10.2021 tarihli kararı ile sanık hakkında genel hükümlere göre yargılama yapılarak mahkumiyet kararı verilmiştir.

6.Ankara 36. Asliye Ceza Mahkemesinin 14.10.2021 tarihli kararının sanık müdafii tarafından temyizi üzerine Yargıtay 8. Ceza Dairesi'nin 22.11.2022 tarihli kararı ile seri yargılama usulü uygulanması gerektiği yönünden bozulmasına karar verilmiştir.

7.Bozma üzerine; Ankara 36. Asliye Ceza Mahkemesinin 20.06.2023 tarihli kararı ile sanık hakkında genel hükümlere göre yargılama yapılarak mahkumiyet kararı verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanık müdafinin temyiz isteği, dava zamanaşımının dolduğuna ve sanık hakkında beraat kararı verilmesi gerektiğine ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

1.Dava konusu olay, sanığın, temyiz dışı sanık ... ile birlikte tombala makinesi ile kumar oynattıkları idddiasına ilişkindir.

2.Görevlilerce düzenlenen 31.12.2011 tarihli tutanakta, ihbar üzerine kahve görünümlü yere giden görevlilerce, tombala makinesi ile çekiliş yapıldığının görüldüğü belirtilmiştir.

3.1072 sayılı Rulet, Tilt ve Benzeri Oyun Aletleri ve Makinaları Hakkında Kanun kapsamında bulunan tombala makinesi ile ilgili Ankara 15. Asliye Ceza Mahkemesinin 12.09.2012 tarihli kararıyla sanık hakkında verilen mahkumiyet kararının 23.11.2015 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.

2.Görevlilerce düzenlenen 31.12.2011 tarihli tutanakta, ihbar üzerine kahve görünümlü yere giden görevlilerce, tombala makinesi ile çekiliş yapıldığının görüldüğü belirtilmiştir.

3.1072 sayılı Rulet, Tilt ve Benzeri Oyun Aletleri ve Makinaları Hakkında Kanun kapsamında bulunan tombala makinesi ile ilgili Ankara 15. Asliye Ceza Mahkemesinin 12.09.2012 tarihli kararıyla sanık hakkında verilen mahkumiyet kararının 23.11.2015 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.

4.Seri Yargılama Usulü uygulanması için Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı'na gönderilen dosyada, şüphelinin mevcut adresi bulunmadığı ve açık adresi tespit edilemediğinden soruşturmanın genel usullüre göre devam olunacağı, şüpheli hakkında önceki tarihte açılmış ve devam eden bir kovuşturma bulunduğundan aynı eylemi nedeniyle yeniden soruşturma yapılamayacağı gerekçesiyle 24.03.2023 tarihli karar ile kovuşturmaya yer olmadığına karar verilerek dosyanın ilgili mahkemeye iade edildiği anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE

1.Atılı suçun üst sınırının üç yıla kadar hapis cezası olması karşısında 12 yıllık olağanüstü zamanaşımı süresinin dolmadığı anlaşıldığından sanık müdafinin bu hususa ilişkin temyiz sebebi reddedilmiştir.

2.Olay ve olgular bölümünde belirtilen tutanak, kovuşturmaya yer olmadığına dair karar ve sanık savunmaları ile dava dosyası kapsamındaki tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde, sanığın atılı suçu işlediğine dair mahkeme kabulü ve uygulamasında isabetsizlik görülmemiş, yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eyleme uyan suç vasfı ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği anlaşıldığından, sanık müdafinin yerinde görülmeyen diğer temyiz sebepleri de reddedilmiştir.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle Ankara 36. Asliye Ceza Mahkemesinin 20.06.2023 tarihli kararında sanık müdafinin temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden sanık müdafiinin temyiz sebeplerinin reddiyle hükmün Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 12.12.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/19701, Karar No: 2020/20287, Tarih: 17.12.2020

**4. Ceza Dairesi         2017/19701 E.  ,  2020/20287 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

Yerel Mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararın niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre, 28/11/2014 tarihli adli muayene raporundaki tespitler karşısında, tebliğnamedeki görüşe iştirak edilmeyerek, yapılan incelemede;

17.10.2019 gün ve 7188 sayılı Kanun'un 24. maddesi ile 5271 sayılı CMK'nın 251. maddesinde Basit Yargılama Usulü düzenlenmiştir.

Ancak bu düzenlemenin uygulanmasıyla ilgili olarak, 7188 sayılı Kanun'un 31. maddesiyle, 5271 sayılı CMK'ya eklenen geçici 5. maddenin (d) bendi ile; "01.01.2020 tarihi itibariyle kovuşturma evresine geçilmiş, hükme bağlanmış veya kesinleşmiş dosyalarda seri muhakeme usulü ile basit yargılama usulü uygulanmaz" hükmü getirilmiştir.

Konuyu somut norm denetimi yoluyla inceleyen Anayasa Mahkemesi (25.06.2020, 2020/16, 2020/33; R.G. 19.08.2020, Sayı:31218), sözü geçen geçici 5/d maddesindeki hükmün, "kovuşturma evresine geçilmiş" ibaresinin aynı bentte yer alan, "basit yargılama usulü" yönünden Anayasa'nın 38. maddesine aykırı görerek iptaline karar vermiştir.

Anayasa Mahkemesi kararında, hükme bağlanmış dosyalarla ilgili iptale karar verilmemiş ise de, 5271 sayılı Kanun'un 2/1 -(f) maddesince hükme bağlanmış dosyalarla ilgili olarak kovuşturma evresinin kesinleşmeye kadar devam etmesi ve aynı Yasanın 251/3. maddesi gereği mahkumiyet hükmü verildiği takdirde sonuç cezadan dörtte bir indirim öngörülmesi, bu durumunda temyiz incelemesi devam eden dosyalar bakımından lehe düzenleme getirmesi karşısında,

Anayasa Mahkemesinin iptal kararında; sanık lehine getirilen, yeni düzenlemenin, 7188 sayılı Kanun’un 31. maddesi gereğince, 5271 sayılı sayılı CMK’ya eklenen geçici 5. maddesiyle "kovuşturma evresine geçilmiş" dosyalar bakımından uygulanması gerektiğine işaret edildiğinden, temyiz incelemesi yapılan ve 5271 sayılı CMK'nın 251/1. maddesi kapsamına giren suçlar yönünden; Anayasa'nın 38. maddesi ile 5237 sayılı TCK'nın 7 ve 5271 sayılı CMK'nın 251 vd. maddeleri gereğince yeniden değerlendirme yapılması zorunluluğu,

Bozmayı gerektirdiğinden, sanık ...'ın temyiz nedenleri yerinde görülmekle, tebliğnameye uygun olarak HÜKÜMLERİN BOZULMASINA, yargılamanın bozma öncesi aşamadan başlayıp sürdürülüp sonuçlandırılmak üzere dosyanın esas/hüküm mahkemesine gönderilmesine, 17/12/2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/12398, Karar No: 2013/1751, Tarih: 06.02.2013

**4. Hukuk Dairesi         2011/12398 E.  ,  2013/1751 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı ... .. vekili Avukat... tarafından, davalı ... aleyhine 10/02/2006 gününde verilen dilekçe ile maddi ve manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kabulüne dair verilen 21/01/2011 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre yerinde bulunmayan bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA ve aşağıda yazılı onama harcının temyiz edene yükletilmesine 06/02/2013 gününde oyçokluğuyla karar verildi.

(M)

KARŞI OY YAZISI

Haksız eylemlerle ilgili tazminat davalarında uzamış ceza zamanaşımının uygulanmasının yasal dayanağı BK'nun 60/2. maddesi olup, bu uygulama bazı ayrık durumlar dışında çoğunlukla suç sayılır eylemi işleyenler hakkındadır. Malca sorumlu özel ve tüzel kişilere uzamış ceza zamanaşımının uygulandığı pek az yer vardır. Bunlar yasalarda tek tek sayılmıştır. (Örnek 2918 sayılı Kanun'un 85. md. 6762 sayılı Yasanın 65/son fıkrası, yürürlükten kalkmış olan TCK'nun 465. maddesi)

Yukarıda açıklananlar dışında 5237 sayılı yeni TCK'nın 20. maddesinin ikinci fıkrasında "Tüzel Kişiler hakkında ceza yaptırımı uygulanmaz" denilerek kesin bir sınır çizilmiştir. Yenilenmiş Yargıtay İçtihatlarına göre de tüzel kişiler ceza davasında yargılanamadıkları için haklarında uzamış ceza zamanaşımı süresinin uygulanamayacağı yönündedir.

Somut olayda olay 03/09/2004 tarihinde meydana gelmiş olup tazminat davası 02/10/2006 tarihinde açılmıştır. BK.'nun 60/1 maddesinde düzenlenen 1 yıllık zamanaşımı dolmuş olup, davalı kurum zamanaşımı def'inde bulunduğundan davanın zamanaşımından reddi gerekirken davalı kurum yönünden kabulüne karar verilmesi bozma nedeni olduğundan çoğunluğun onama yolundaki görüşüne katılmıyorum. 06/02/2013
Yargıtay — Esas No: 2013/25217, Karar No: 2014/8479, Tarih: 09.04.2014

**2. Hukuk Dairesi         2013/25217 E.  ,  2014/8479 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Akyazı Asliye Hukuk (Aile) Mahkemesi

TARİHİ :19.07.2013

NUMARASI :Esas no:2012/81 Karar no:2013/483

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm, davalı kadın tarafından temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

Toplanan delillerden, davacı kocanın eşine şiddet uyguladığı, davalı kadının ise boşanmayı gerektirir kusurlu bir davranışının kanıtlanmadığı anlaşılmaktadır. Bu durumda, evlilik birliğinin temelinden sarsılmasında davacı kocanın tamamen kusurlu olduğunun kabulü gerekmektedir.

Türk Medeni Kanununun 166.maddesi hükmünü tamamen kusurlu eşin de dava açabileceği ve yararına boşanma hükmü elde edebileceği biçiminde yorumlamamak ve değerlendirmemek gerekmektedir.Çünkü böyle bir düşünce, kimsenin kendi eylemine ve tamamen kendi kusuruna dayanarak bir hak elde edemeyeceği yönündeki temel hukuk ilkesine aykırı düşer.Diğer taraftan gene böyle bir düşünce tek taraflı irade ile sistemimize aykırı bir boşanma olgusunu ortaya çıkarır. Boşanmayı elde etmek isteyen kişi karşı tarafın hiçbir eylem ve davranışı söz konusu olmadan, evlilik birliğini, devamı beklenmeyecek derecede temelinden sarsar, sonrada mademki birlik artık sarsılmış diyerekten boşanma doğrultusunda hüküm kurulmasını talep edebilir. Öyle ise Türk Medeni Kanununun 166.maddesine göre boşanmayı isteyebilmek için tamamen kusursuz ya da az kusurlu olmaya gerek olmayıp daha fazla kusurlu bulunan tarafın dahi dava hakkı bulunmakla beraber, boşanmaya karar verilebilmesi için davalının az da olsa kusurunun varlığı ve bunun belirlenmesi kaçınılmazdır. Az kusurlu eş boşanmaya karşı çıkarsa bu halin tespiti dahi tek başına boşanma kararı verilebilmesi için yeterli olamaz. Az kusurlu eşin karşı çıkması hakkın kötüye kullanılması niteliğinde olmalı, eş ve çocuklar için korunmaya değer bir yararın kalmadığı anlaşılmalıdır.(TMK.md.166/2)

Mevcut olaylara göre evlilik birliğinin, devamı eşlerden beklenmeyecek derecede, temelinden sarsıldığı kuşkusuzdur. Ne var ki bu sonuca ulaşılması tamamen davacının tutum ve davranışlarından kaynaklanmış olup, davalıya atfı mümkün hiçbir kusur gerçekleşmemiştir. Bu durumda açıklanan nedenle isteğin reddi gerekirken yasa hükümlerinin yorumunda yanılgıya düşülerek boşanmaya karar verilmesi usul ve kanuna aykırıdır.

SONUÇ:Temyiz edilen hükmün yukarıda gösterilen sebeple BOZULMASINA, istek halinde temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine, işbu kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi. 09.04.2014 (Çar.)