muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2024/1037, Karar No: 2024/3848, Tarih: 07.06.2024

213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 341. maddesinde yer alan "Vergi ziyaı, mükellefin veya sorumlunun vergilendirme ile ilgili ödevlerini zamanında yerine getirmemesi veya eksik yerine getirmesi yüzünden verginin zamanında tahakkuk ettirilmemesini veya eksik tahakkuk ettirilmesini ifade eder." kuralıyla vergi ziyaı tanımlanmış; ayrıca, maddede, vergi mükellef veya sorumlusunun vergi ziyaına neden olabilecek kimi yasaya aykırı halleri sayılmıştır. Kanun’un Vergi Ziyaı Cezası başlıklı 344. maddenin ikinci fıkrasında ise, vergi ziyaına 359. maddede yazılı fiillerle sebebiyet verilmesi halinde bu cezanın üç kat olarak uygulanacağı kurala bağlanmıştır. 359. maddede de, defter, kayıt ve belgeleri tahrif edenler veya gizleyenler veya muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge düzenleyenler veya bu belgeleri kullananlar kaçakçılık fiillerini işlemiş olacakları belirtilmiş; ayrıca, sahte belge, “gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belge”; muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge ise, “gerçek bir muamele veya duruma dayanmakla birlikte bu muamele veya durumu mahiyet veya miktar itibariyle gerçeğe aykırı şekilde yansıtan belge” olarak tanımlanmıştır. Bu halde, 359. maddede sayılan sahte veya muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belge düzenleme ve kullanma eylemleri ile vergi ziyaı ortaya çıkmışsa, vergi ziyaı cezası üç kat olarak kesilecektir. Vergi Usul Kanunu’nun 30. maddesinin ikinci fıkrasının (4) numaralı bendine göre de, defter kayıtları ve bunlarla ilgili vesikaların vergi matrahının doğru ve kesin olarak tespitine imkân vermeyecek derecede noksan, usulsüz ve karışık olması dolayısıyla ihticaca salih bulunmaması re’sen tarh sebebidir. Sözü edilen kurallara göre, sahte veya muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belge düzenlemesi veya kullanılması re’sen takdiri gerektiren sebep olup bu hallerin varlığında, re’sen verginin tarh edileceği ve tarh edilen bu vergiye bağlı olarak da vergi ziyaı cezası kesileceği hususu belirli, ulaşılabilir ve öngörülebilir niteliktedir.

Sahte belgenin ne olduğunu (olayda sahte fatura) tanımlayan 359. madde, bakılmakta olan davada uygulanacak yasa kuralıdır. Diğer deyişle olayda, 359. maddenin yorumu ve maddi olaya uygulanması söz konusudur. Vergi usuldeki sahte fatura, gerçekte şeklen mevzuatın öngördüğüne uygundur. Ancak, bu tür fatura ile yapılan işlem, hukuk normunda nitelenen sahte veya muhteviyatı itibarıyla yanıltıcıdır. Normun nitelemesi ise hukukidir. Tıpkı, ceza hukukunda gerçekleşen maddi bir olayın suç olarak nitelendirilmesi gibi. Sahte fatura olayında da, mahkemelerin yaptıkları saptamaya göre gerçek olan işlemlerin suç, yani sahte fatura düzenleme eylemi oluşturup oluşturmadığının nitelendirilmesi söz konusudur. Bu ise, hukuki bir nitelemedir. Esasen, hukuk kuralı (norm) ölçü alınarak yapılacak her türlü niteleme, hukukidir. Temyiz mercii, 359. maddenin içeriğine göre, idareyi belgenin sahte olduğu sonucuna ulaştıran tespitlerin mahkeme hükmündeki hukuki nitelendirilmesinin denetimini yapar. 
Nitekim Danıştay’ın diğer vergi daireleri ve Vergi Dava Daireleri Kurulu, sahte fatura veya muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı fatura ile ilgili uyuşmazlıklarda verilen kararların temyiz incelemesini, uyuşmazlığın maddi/hukuki ayrımına girmeksizin yapmaktadır. Temyizde, mahkemece, bu tür belge düzenleme ve kullanma fiillerinin işlendiğine dair vergi incelemesine yetkili olanlarca düzenlenen raporda yer alan tespitlerin incelenip değerlendirilerek, davada uygulanacak hukuk kuralına göre, yaptığı hukuki nitelendirmenin hukuka uygun olup olmadığı incelemesi yapılarak sonuca varılmaktadır. Danıştay Kanunu’nun 23. maddesine 6723 sayılı Kanunla eklenen cümlenin yürürlüğe girdiği 23/07/2016 tarihinden sonra da bu temyiz denetimini bu usulle sürdürmektedir.
Bu bağlamda, Daire tarafından, sahte belge veya muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı  fatura  düzenlemek suretiyle elde edilen komisyon gelirinin kayıt ve beyan dışı bırakılması ve bu tür faturaların katma değer vergisi uygulamasında indirime konu edilmesi ile yine bu nitelikteki faturaların maliyet unsuru olarak kayıtlara yansıtılmasından kaynaklanan cezalı tarhiyata yönelik uyuşmazlıklarda verilen kararların temyiz incelemesinin; hem kendi içinde sahte ve muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belge ile bağlantılı diğer tüm uyuşmazlıklarda verilen kararların temyiz inceleme yönteminden hem de Danıştay'ın diğer vergi daireleri ve Vergi Dava Daireleri Kurulu'nun bu alandaki temyiz inceleme yönteminden farklılaştırılarak sonuçlandırılması usulüne, adil yargılanma hakkı kapsamındaki hakkaniyete uygun yargılanma hakkı da gözetilerek, katılınmamaktadır.

Açıklanan nedenle, temyize konu kararın kısmen sahte belge düzenleme fiiline dayanak alınan davacı hakkında düzenlenen vergi tekniği raporunda yer alan tespitler ile  uyuşmazlık konusu dönemde davacıya fatura düzenleyen mükellefler hakkındaki vergi tekniği raporundaki tepitlerin uygulanacak kural kapsamında hukuki nitelendirmesinin hukuka uygun olup olmadığının denetiminde, söz konusu bu tespitler ve temyizde ileri sürülen iddialar  incelenerek karar verilmesi gerektiği görüşüyle karara katılmıyorum.
Danıştay — Esas No: 2024/2955, Karar No: 2024/3605, Tarih: 07.06.2024

"İçtihat Metni"
          T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE  
Esas	No : 2024/2955
Karar	No : 2024/3605  
YETKİLİ YARGI YERİNİN BELİRLENMESİ KARARI
Davacı ... vekili Av. ... tarafından, adına  kayıtlı  ... plakalı aracın araç kaydının trafik tescilinden silinmesi istemiyle yaptığı 18/10/2023 tarihli başvurunun zımnen reddine ilişkin Türkiye Noterler Birliği işleminin iptali istemiyle Türkiye Noterler Birliği'ne  karşı açılan davada; uyuşmazlığın, davacının adına kayıtlı  aracın mülkiyetinin sigorta şirketine geçmesi nedeniyle araç kaydının trafik tescilinden silinmesi isteminden kaynaklandığı, tescil kaydının silinmesi talep edilen aracın tescilinin 13.05.1996 tarihinde Kütahya ili, Gediz ilçe Trafik Tescil Şube Müdürlüğünde yapıldığı görülmekle, uyuşmazlığın görüm ve çözümünde taşınır malın bulunduğu yer idare mahkemesi olan Kütahya  İdare Mahkemesinin yetkili olduğuna ilişkin Ankara 20. İdare Mahkemesinin 30.01.2024 tarih ve E:2024/114 K:2024/142 sayılı yetki ret kararı ile davacının 10.05.1996 tarihinde Eskişehir 3. Noterliğinde ... adına kayıtlı... plakalı aracı satın alarak 13.05.1996 tarihinde Gediz Trafik Tescil biriminde ... plaka ile adına tescil ettirdiği, aracın çalıntı olduğu ve gerçek sahibinin ..., plakasının ise ... olduğu, çalındıktan sonra sahte belgelerle satıldığı, araç tescil işlemlerinin Türkiye Noterler Birliğince tesis edildiği anlaşıldığından, davacı tarafından, adına  kayıtlı ... plakalı aracın araç kaydının trafik tescilinden silinmesi istemiyle yaptığı başvurunun zımnen reddine ilişkin Noterler Birliği işleminin iptali istemiyle  açılan davada, genel yetki kuralı uyarınca, uyuşmazlığın görüm ve çözümünde işlemi tesis eden Türkiye Noterler Birliği'nin bulunduğu yer idare mahkemesi olan Ankara İdare Mahkemesinin yetkili olduğuna yönelik kararı üzerine ortaya çıkan yetki uyuşmazlığında, 2577 sayılı Yasanın 43. maddesi uyarınca dava dosyası incelenerek işin gereği görüşüldü:
		2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "Taşınır mallara ilişkin davalarda yetki" başlıklı 35. maddesinde, "Taşınır mallara ilişkin davalarda yetkili mahkeme, taşınır malın bulunduğu yer idare mahkemesidir." kuralına yer verilmiştir.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "Taşınır mallara ilişkin davalarda yetki" başlıklı 35. maddesinde, "Taşınır mallara ilişkin davalarda yetkili mahkeme, taşınır malın bulunduğu yer idare mahkemesidir." kuralına yer verilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden, ... adına kayıtlı olan ... plaka sayılı aracın Eskişehir 3. Noterliğinde yapılan devir işlemi ile 10.05.1996 tarihinde davacı tarafından satın alınması üzerine 13.05.1996 tarihinde... plaka ile Kütahya İli Gediz İlçesi Trafik Tescil Büro Amirliğinde davacı adına tescil ettirildiği, bilahare aracın sahte belgelerle davacıya satıldığı ve aracın gerçek sahibinin ... isimli bir başka kişi olduğunun anlaşıldığı, aracın kasko bedeli sigorta şirketi tarafından ilgilisine ödendiğinden  aracın Gediz İlçe Emniyet Müdürlüğünün 09.05.2012 tarihli tutanağı ile sigorta yetkilisine yediemin olarak tesliminin sağlandığı, sigorta tazminatını ödeyen sigortacının, hukuken sigortalının yerine geçeceğine ilişkin halefiyet kuralı gereği aracın mülkiyetinin sigorta şirketine geçtiği, buna mukabil aracın tescil kaydının davacı üzerinde bulunmaya devam etmesi nedeniyle motorlu taşıtlar vergisi ve diğer masraflar yönünden mağduriyet yaşadığını belirterek üzerindeki tescil kaydının silinmesi talebiyle Türkiye Noterler Birliğine yapılan 18.10.2023 tarihli başvurunun zımnen reddi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Davaya konu uyuşmazlığın, davacının adına kayıtlı ... plakalı aracının mülkiyetinin sigorta şirketine geçmesi nedeniyle araç kaydının trafik tescilinden silinmesi isteminden kaynaklandığı, tescil kaydının silinmesi talep edilen aracın tescilinin 13.05.1996 tarihinde Kütahya ili, Gediz ilçe Trafik Tescil Şube Müdürlüğünde yapıldığı görülmekle, uyuşmazlığın görüm ve çözümünde taşınır malın bulunduğu yer idare mahkemesi olan Kütahya  İdare Mahkemesinin yetkili olduğu sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle; dava konusu uyuşmazlığın görüm ve çözümünde Kütahya İdare Mahkemesinin yetkili olduğunun belirlenmesine, dava dosyasının Kütahya İdare Mahkemesine gönderilmesine, kararın birer örneğinin Ankara 20. İdare Mahkemesi'ne ve taraflara bildirilmesine, 07/06/2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2023/885, Karar No: 2024/3124, Tarih: 07.06.2024

"İçtihat Metni"
               T.C.
D A N I Ş T A Y
 YEDİNCİ DAİRE 
Esas     No : 2023/885
Karar	No : 2024/3124     
 
TEMYİZ EDENLER	: 
1- (DAVACI) : ... Kimya ve Boya Nakliyat inşaat Sanayi  ve Dış Ticaret Limited Şirketi
VEKİLİ      : Av. ...
 
2- (DAVALI) : ... Vergi Dairesi Başkanlığı	(... Vergi Dairesi Müdürlüğü)			VEKİLİ	: Av. ...
İSTEMİN KONUSU	: ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının taraflarca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ	:
Dava konusu istem:  Davacı adına, vergi inceleme raporuna istinaden 2011 yılının Şubat, Mart, Nisan aylarının 1. ve 2. dönemleri ile Haziran ve Ağustos aylarının 1. dönemleri için re’sen tarh edilen özel tüketim vergileri  ile üç kat tutarında kesilen vergi ziyaı cezaları ve 2011 yılı Ocak dönemi için kesilen özel usulsüzlük cezasının iptali istemiyle dava açılmıştır.   
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bozma kararı üzerine, vergi tekniği raporunda yer alan somut tespitlerden, satın aldığı baz yağları herhangi bir işleme tabi tutmaksızın doğrudan veya basit bir karışımla teslim ederek vergi kayıp ve kaçağına neden olduğu açıkça ortaya konulduğundan, davacı adına yapılan 1 kat tutarındaki cezalı tarhiyatta hukuka aykırılık görülmediği;  öte yandan davacı şirket yetkilileri hakkında ... Asliye Ceza Mahkemesinin E:... sayılı dosyasında Vergi Usul Kanununa muhalefet  suçundan açılan ceza davasında verilen ... tarih ve K:... sayılı kararıyla, davacı şirket yetkililerinin üzerlerine atılı filleri işlemediklerinin anlaşıldığı gerekçesiyle ayrı ayrı beraatlerine karar verildiği dikkate alındığında, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'un 359. maddesinde yazılı fiillerle vergi ziyaına sebebiyet verildiğinden söz edilemeyeceğinden üç kat tutarında vergi ziyaı cezası kesilmesi kanunsuz suç ve ceza olmaz ilkesine de aykırılık oluşturduğundan vergi ziyaı cezasının üç kat olarak uygulanmasında yasaya uyarlık görülmediği, öte yandan, faturalarında özel tüketim vergisi ile buna isabet eden katma değer vergisine yer vermeyerek kayıt ve beyan dışı bıraktığından bahisle özel usulsüzlük cezası kesildiği anlaşılmış olup, bu satışlara ilişkin hangi faturalarda, ne kadar verginin beyan dışı bırakıldığına dair somut tespitte bulunulmaksızın, davacı hakkında yapılan inceleme sonucunda düzenlenen raporda yer alan tespitlerden hareketle bir kısım satışları için eksik fatura düzenlendiği sonucuna varılmak suretiyle özel usulsüzlük cezası kesilmiş ise de; Kanun’da aranılan şartların olayda gerçekleşmemesi karşısında, kesilen özel usulsüzlük cezasında da hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle vergi asılları ile bir kata isabet eden vergi ziyaı cezaları yönünden davanın reddine; vergi ziyaı cezalarının bir katı aşan kısımları ve özel usulsüzlük cezasının iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI :  Davacı tarafından, vergilerin zaman aşımına uğradığı, haklarında düzenlenen vergi tekniği raporunun eksik incelemeye dayalı olduğu, üretimin gerçekleştirilmiş olduğu; davalı idarece, bir kısım satışları için eksik fatura düzenlediği tespit edilen davacı adına tesis edilen işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.   
TARAFLARIN SAVUNMASI     : Taraflarca savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ : Dayandığı hukuki ve kanuni nedenlerle gerekçesi yukarıda açıklanmış bulunan bölge idare mahkemesi kararının, dava konusu vergi aslı ve bir kat tutarında kesilen vergi ziyaı cezaları yönünden davanın reddine ilişkin hüküm fıkrası ile özel usulsüzlük cezasının iptaline ilişkin hüküm fıkraları aynı gerekçe ve nedenlerle Dairemizce de uygun görülmüş olup, taraflarca temyiz dilekçelerinde ileri sürülen iddialar sözü geçen hüküm fıkralarının bozulmasını gerektirecek durumda görülmediği;
	Temyize konu kararın üç kat tutarında kesilen vergi ziyaı cezalarının vergi aslının bir katını aşan kısımlarının iptali yolundaki hüküm fıkrasına yönelik davalı idarenin temyiz istemine gelince;
	Davacı şirketin kanuni temsilcileri hakkında verilen beraat kararı, istinaf incelemesi sonucunda lehe olan kanun hükümlerinin uygulanması ve kanuni temsilcilerinden birinin vefat etmesi ve yetersiz inceleme ve eksik gerekçe ile hüküm kurulduğu gerekçeleriyle bozulmuştur. Kanuni temsilciler hakkındaki ceza kovuşturması devam etmektedir. 
	Bu durumda Anayasa Mahkemesince verilen iptal kararı sonrasında oluşan hukuki durum karşısında olayda idari yargı açısından bağlayıcı olabilecek nitelikte bir ceza mahkemesi kararı bulunmadığından dava konusu vergi ziyaı cezasının temyiz incelemesine konu verginin iki katı tutarına isabet eden kısmının hukuka uygunluğu yönünden yukarıdaki hususlar kapsamında üç kat vergi ziyaına yol açan fiilin varlığı ve  ceza miktarının doğru tespit edilip edilmediği hususları araştırılarak karar verilmesi gerekmektedir.
	Diğer taraftan ceza mahkemesince beraat kararı verilmesi vergi ziyaına Vergi Usul Kanunu'nun 359. maddesinde düzenlenen eylemlerle sebebiyet verildiğinden bahisle vergi ziyaı cezasının üç kat olarak kesilmesinin tek başına kanunsuz suç ve ceza olmaz ilkesini ihlal eder nitelikte olduğundan da söz edilemeyeceği açıktır.
 Yukarıda yer verilen değerlendirmeler ışığında, vergi ziyaı cezalarının vergi aslını bir katını aşan kısmı yönünden Vergi Dava Dairesince yeniden karar verilmek üzere kararın anılan kısmının bozulması gerektiği düşünülmektedir. 
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay  Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
İLGİLİ MEVZUAT:

Yukarıda yer verilen değerlendirmeler ışığında, vergi ziyaı cezalarının vergi aslını bir katını aşan kısmı yönünden Vergi Dava Dairesince yeniden karar verilmek üzere kararın anılan kısmının bozulması gerektiği düşünülmektedir. 
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay  Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
İLGİLİ MEVZUAT:
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 341. maddesinde, vergi ziyaının, mükellefin veya sorumlunun vergilendirme ile ilgili ödevlerini zamanında yerine getirmemesi veya eksik yerine getirmesi yüzünden verginin zamanında tahakkuk ettirilmemesini veya eksik tahakkuk ettirilmesini ifade ettiği belirtilmiş; 344. maddesinin 1. fıkrasında, 341. maddede yazılı hallerde vergi ziyaına sebebiyet verildiği takdirde ziyaa uğratılan verginin bir katı tutarında vergi ziyaı cezası kesilmesi öngörülmüş; 2. fıkrasında, vergi ziyaına 359. maddedeki fiillerle yol açılması halinde cezanın, üç kat olarak uygulanması gerektiği kurala bağlanmış; 359. maddesinde ise, vergi kanunlarına göre tutulan veya düzenlenen ve saklanma ve ibraz mecburiyeti bulunan; defter ve kayıtlarda hesap ve muhasebe hileleri yapanlar, gerçek olmayan veya kayda konu işlemlerle ilgisi bulunmayan kişiler adına hesap açanlar veya defterlere kaydı gereken hesap ve işlemleri vergi matrahının azalması sonucunu doğuracak şekilde tamamen veya kısmen başka defter, belge veya diğer kayıt ortamlarına kaydedenlerin ve defter, kayıt ve belgeleri tahrif edenlerin veya gizleyenlerin veya muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belge düzenleyenlerin veya bu belgeleri kullananların kaçakçılık fiilerini işlemiş olacakları açıklanmıştır.
213 sayılı Kanun'un "Bazı kaçakçılık suçlarının cezalandırılmasında usûl" başlıklı 367. maddesinin 4. fıkrasında, 359. maddede yazılı suçlardan dolayı cezaya hükmedilmesinin, vergi ziyaı cezası veya usulsüzlük cezalarının ayrıca uygulanmasına engel teşkil etmeyeceği; son fıkrasında ise, ceza mahkemesi kararlarının, bu Kanun'un dördüncü kitabının ikinci kısmında yazılı vergi cezalarını uygulayacak makam ve mercilerin işlem ve kararlarına etkili olmadığı gibi bu makam ve mercilerce verilecek kararların da ceza hâkimini bağlamayacağı hüküm altına alınmıştır.
 
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dayandığı hukuki ve kanuni nedenlerle gerekçesi yukarıda açıklanmış bulunan bölge idare mahkemesi kararının, dava konusu vergi asılları ve bir kat tutarında kesilen vergi ziyaı cezaları yönünden davanın reddine ilişkin hüküm fıkrası ile özel usulsüzlük cezasının iptaline ilişkin hüküm fıkrası aynı gerekçe ve nedenlerle Dairemizce de uygun görülmüş olup, taraflarca temyiz dilekçelerinde ileri sürülen iddialar sözü geçen hüküm fıkralarının bozulmasını gerektirecek durumda görülmemiştir.
	Temyize konu kararın üç kat tutarında kesilen vergi ziyaı cezalarının vergi asıllarının bir katını aşan kısımlarının iptali yolundaki hüküm fıkrasına yönelik davalı idarenin temyiz istemine gelince;

Temyize konu kararın üç kat tutarında kesilen vergi ziyaı cezalarının vergi asıllarının bir katını aşan kısımlarının iptali yolundaki hüküm fıkrasına yönelik davalı idarenin temyiz istemine gelince;
	Vergi Usul Kanunu'na göre vergi kanunlarına aykırı hareket edenlere vergi ziyaı cezası ve/veya usulsüzlük cezası idari yaptırım olarak uygulanabileceği gibi kanuna aykırı hareketin Kanun'un 359. maddesinde sayılan fiillerden birine tekabül etmesi halinde faile bu maddede öngörülen adli cezalar da yaptırım olarak uygulanabilir.
	Vergi ziyaı cezası ve usulsüzlük cezaları Kanun'da öngörülen eylemlerin işlenmesi halinde kesilen ve konusu para olan cezalardır. Mükellefin veya vergi sorumlusunun gerçek kişi olması durumunda prensip olarak vergi cezasına ilişkin eylemi gerçekleştiren kişi ile cezaya muhatap alınan kişi aynı olmaktayken mükellefin veya vergi sorumlusunun tüzel kişi olması durumunda vergi cezasına ilişkin eylemi gerçekleştiren kişi ile cezaya muhatap alınan kişi farklılaşabilmektedir. Bu eylemi gerçekleştiren kişi tüzel kişinin kanuni temsilcisi veya ortağı olabileceği gibi çalışanı da olabilir. Ancak vergi ziyaı cezası ile usulsüzlük cezasına muhatap alınan kişi eylemi gerçekleştiren gerçek kişi değil, mükellef veya vergi sorumlusu olan tüzel kişi olmaktadır.
	Vergi kaçakçılığı suçuna uygulanan yaptırım Kanun'da öngörülen eylemlerin gerçekleştirilmesi halinde adli mahkemelerce gerçek kişiler hakkında hükmolunan hürriyeti bağlayıcı nitelikte bir cezadır. Vergi ziyaı ya da usulsüzlük cezasına muhatap alınan tüzel kişi olsa dahi vergi kaçakçılığı cezasının muhatabı Kanun'un 359. maddesinde öngörülen eylemleri gerçekleştiren gerçek kişidir.
	Kanun'un 340. maddesi, 359. maddesinin son paragrafı ve 367. maddesinin 5728 sayılı Kanun ile değişik halinin (anılan maddeye 7318 sayılı Kanun ile eklenen fıkra nedeniyle) beşinci fıkrası birlikte dikkate alındığında bu kurallarda idari nitelikte vergi cezaları ile vergi kaçakçılığı suçuna uygulanacak yaptırımların iki farklı yargısal düzende verilecek kararlara konu olabileceği öngörülmektedir. Ancak anılan kurallar idari yargı ve adli yargı teşkilatında yer alan mahkemelerce verilen/verilecek kararların birbirini bağlayıp bağlamayacağı hususunda bir belirleme içermemektedir.
	Vergi Usul Kanunu'nun 367. maddesinin son fıkrasının Anayasa Mahkemesince iptaline karar verilmeden önce uygulamada vergi ziyaı cezası ile usulsüzlük cezasının hukuka uygunluğunun denetimi yapılarak verilen vergi mahkemesi kararları ile vergi kaçakçılığı suçuna ilişkin yargılama süreci sonucunda verilen ceza mahkemesi kararlarının birbirini bağlamayacağı kabul edilerek yargılama süreçleri birbirinden bağımsız olarak yürütülmekteydi.
	Anayasa Mahkemesinin anılan iptal kararından sonra oluşan hukuki durum uyarınca iki ayrı yargı düzeninde verilen kararların arasındaki etkileşimin hangi suretle sağlanacağının ortaya konulması gerekmektedir.

Anayasa Mahkemesinin anılan iptal kararından sonra oluşan hukuki durum uyarınca iki ayrı yargı düzeninde verilen kararların arasındaki etkileşimin hangi suretle sağlanacağının ortaya konulması gerekmektedir.	
	Kural olarak vergi kaçakçılığı suçu ancak kasten işlenebilirken vergi ziyaına taksirle de sebep olunabilir. Vergi kaçakçılığı suçu bir hareket (tehlike) suçu olarak nitelenmekte ve suç fiilin hareket unsurunun gerçekleştirilmesiyle tamamlanmaktadır. Kural olarak vergi kaçakçılığı suçunun işlenebilmesi için vergi ziyaı biçiminde bir neticenin (zararın) gerçekleşmesi gerekli değildir. Ancak vergi ziyaı nedeniyle idari yaptırım uygulanabilmesi “verginin zamanında tahakkuk ettirilmemesi veya eksik tahakkuk ettirilmesi”ni gerekli kılar ve kural olarak verginin sonradan tahakkuk ettirilmesi veya tamamlanması idari yaptırım uygulanmasına engel teşkil etmez. Vergi kaçakçılığı suçuna uygulanan adli yaptırım kamu düzeninin korunmasına, vergi ziyaına sebebiyet verilmesi nedeniyle uygulanan yaptırım ise mali düzeni koruma amacına hizmet eder. 
	Vergi kaçakçılığına ilişkin cezai soruşturma ve kovuşturmanın konusu tehlike suçunun işlenip işlenmediği, vergi ziyaı ile ilgili idari yaptırım uygulanması sürecinin konusu ise vergi ziyaı cezası uygulanmasını gerektirecek fiilinin varlığının ve uygulanacak cezanın miktarının tespitidir. Bu idari süreç sonucunda kesilecek cezanın idari davaya konu edilmesi halinde ise idari yargı merciince anılan idari tespitlerin ve ceza miktarının hukuka uygunluğu değerlendirilecektir.
	İki ayrı yargı kolunda verilen kararların birbiri açısından bağlayıcı nitelikte olup olmadığının belirlenmesindeki vergi kaçakçılığı suçunu işleyen fail ile vergi ziyaı ya da usulsüzlük fiilini işleyen failin aynı veya farklı olup olmadığı, her iki fiilin aynı veya bağlantılı olup olmadığı, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun ilgili kuralları uyarınca ceza soruşturması ya da kovuşturması sonucunda verilen kararın gerekçesi ve hükmü ile kanun yolu aşamasında verilen kararların sonucu ve vergi kaçakçılığı suçu ile vergi cezasına sebebiyet veren eylemin unsurlarının birlikte dikkate alınması gerekir. Bu nedenle vergi mahkemesi kararları ile ceza mahkemesi kararlarının birbirini her hal ve şartta bağlayacağından söz edilemeyeceği gibi hiçbir suretle birbirini bağlamaması gerektiğinden de bahsedilemeyeceği açıktır.
	Vergi kaçakçılığı suçundan mahkûmiyete hükmedilmesi tehlike suçunun işlendiğini ortaya koymaktadır. Ancak bu durum tek başına idari cezalandırma/yargılama sürecinde “vergi ziyaının varlığının ve ziyaa uğratılan verginin miktarının” da hukuken kabul edilebilir biçimde ortaya konulduğu anlamına gelmez.