muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2025/8, Karar No: 2025/2583, Tarih: 12.03.2025

**9. Hukuk Dairesi         2025/8 E.  ,  2025/2583 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Konya Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2024/2064 E., 2024/2228 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ : Afyonkarahisar 2. İş Mahkemesi

SAYISI : 2023/157 E., 2024/202 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname (696 sayılı KHK) kapsamında sürekli işçi kadrosunda görev yaptığını, 2014-2017 arasında şef, 2017-2019 arasında sterilizasyon görevlisi, 2019-2022 arasında hasta kayıt kabul personeli olarak görev yaptığını, 08.07.2022 tarihinde temizlik personeli olarak görevlendirildiğini, 22.07.2022 tarihli dilekçesi ile başvuruda bulunarak toplu iş sözleşmesinin 29/d hükmü gereğince hasta kayıt personeli olarak görevlendirilmesini talep ettiğini, 10.08.2022 tarihli yazı ile talebinin reddedildiğini, en son fiilen yapmakta olduğu hasta kayıt personeli görevinde veya benzer vasıfta bir işte görevlendirilmesi için dava açtıklarını açıklayarak Afyonkarahisar İl Sağlık Müdürlüğünün 07.07.2022 tarihli geçici görevlendirmenin sonlanmasına ilişkin işlemin iptali ile hasta kayıt kabul personeli olarak veya benzer vasıfta bir işte görevlendirilmesi hususunun tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın idari yargıda görülmesi gerektiğinden ve yargı yolu caiz olmadığından davanın usulden reddi gerektiğini, davacının 02.04.2018 tarihinden itibaren ihale sözleşmesi kapsamındaki işleri yapmak üzere sürekli işçi kadrosuna alındığını, görev tanımının temizlik görevlisi olarak tanımlandığını, davacının talep ettiği görevlendirmenin kendi kadrosuna göre vasıflı olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının temizlik personeli olarak çalışırken vasıfsız işçi sayılmasına rağmen bu süreçte eğitimlere katılarak sertifikalar aldığı ve sonrasında vasıflı nitelikle hasta kabul personeli olarak bir yıldan fazla çalıştırıldığı, sonrasında bu görevinin sonlandırılarak ve görev tanımı düşürülerek vasıfsız işte görevlendirildiğinin tespit edildiği, bu durumun da toplu iş sözleşmesine aykırılık teşkil edeceği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; sürekli işçi kadrosuna geçirilen davacı işçinin kadroya geçiş işlemi yapılmadan önceki ihale sözleşmesi kapsamındaki hizmetleri yürütmek üzere istihdam edilmiş olup toplu iş sözleşmesinin 29. maddesi hükmünün, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'ye (375 sayılı KHK) eklenen geçici 23. madde karşısında davacı bakımından uygulanabilirliği olmadığından davanın reddine karar verilmesi gerekirken kabulünün hatalı olduğu (Yargıtay 9.Hukuk Dairesi, 17.10.2022 tarihli ve 2022/9178 Esas, 2022/12405 Karar; 13.03.2024 tarihli ve 2023/19489 Esas, 2024/4746 Karar karar sayılı kararları) gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve esas hakkında yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde;

1. Dava konusu uyuşmazlıkta 696 sayılı KHK'nın değil toplu iş sözleşmesi hükümlerinin uygulanması gerektiğini,

2. Davacının vasıfsız işte çalıştırılmasının keyfi bir uygulama olup toplu iş sözleşmesine aykırı olduğunu ileri sürmüştür.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, 375 sayılı KHK'nın geçici 23. maddesine tâbi olarak sürekli işçi kadrosunda çalışan işçinin görevinin değiştirilmesine ilişkin işverence yapılan işlemin geçersizliğinin tespiti istemine ilişkindir.

Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

12.03.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/8306, Karar No: 2016/7641, Tarih: 19.12.2016

**(Kapatılan) 6. Hukuk Dairesi         2016/8306 E.  ,  2016/7641 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ :İtirazın kaldırılması ve tahliye

İcra mahkemesince verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı karar, davalı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine kira alacağının tahsili amacıyla başlatılan tahliye talepli icra takibine vaki itiraz üzerine davacı alacaklı icra mahkemesine başvurarak itirazın kaldırılması ve tahliye isteminde bulunmuştur. Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile itirazın kaldırılması ile takibin devamına, tahliye talebinin reddine karar verilmiş, karar davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine kira alacağının tahsili amacıyla başlatılan tahliye talepli icra takibine vaki itiraz üzerine davacı alacaklı icra mahkemesine başvurarak itirazın kaldırılması ve tahliye isteminde bulunmuştur. Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile itirazın kaldırılması ile takibin devamına, tahliye talebinin reddine karar verilmiş, karar davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı alacaklı 30/08/2012 başlangıç tarihli ve bir yıl süreli kira sözleşmesine dayanarak 16/06/2015 tarihinde başlattığı icra takibi ile 2014 yılı Ekim, Kasım, Aralık, 2015 yılı Ocak ve Şubat aylarına ait aylık 627,20 TL den 3.136,00 TL kira alacağı ile 2014 yılı Ağustos ve Eylül ayına ait aylık 47,20 TL den 94,40 TL kira farkı alacağının tahsilini talep etmiştir. Davalı borçlu süresinde verdiği itiraz dilekçesi ile icra müdürlüğünün yetkisine ve kiralanana ait anahtarların komşuya teslim edildiğini, buna ilişkin ihtarnamenin de alacaklıya tebliğ edildiğini, depozito alacağı bulunduğunu belirterek borca itiraz etmiştir. Kiralananın tahliye edildiğinin kabul edilebilmesi için, kiralananın fiilen boşaltılması ve anahtarın kiraya verene teslim edilmesi gerekir. Kiracının bildirdiği tahliye tarihinin kiraya veren tarafından kabul edilmemesi; başka bir ifadeyle, tahliye tarihinin taraflar arasında çekişmeli olması halinde; kiralananın fiilen boşaltıldığını ve anahtarın teslim edildiğini, böylece kira ilişkisinin belirttiği tarihte hukuken sona erdirildiğini kanıtlama yükümlülüğü, kiracıya aittir. Kiracının anahtar teslim tarihini yazılı delil ile kanıtlayamaması halinde kiraya verenin bildirdiği tarih anahtar teslim tarihi olarak kabul edilir. Davalı borçlu, kiralanana ait anahtarları 01/12/2014 tarihinde komşuya teslim ettiğini ve aynı günlü ihtar ile durumdan davacı alacaklıyı haberdar ettiğini savunmuş ise da anahtar teslimini yazılı delil ile kanıtlayamamıştır. Bu durumda davacının anahtarı posta yolu ile aldığını belirttiği 04/02/2015 tarihi tahliye tarihi olarak kabul edilmelidir. İcra Mahkemelerinde davalı kiracı ancak tahliye tarihine kadar kira parası ödemesi ile sorumlu tutulabilir.Tahliye tarihinden sonraki alacak tazminat hukukunu ilgilendirdiğinden ve alacağın tespiti yargılamayı gerektirdiğinden, dar yetkili icra mahkemesinde tahliye sonrasına ilişkin istemin reddine karar verilmesi gerekir. Bu durumda mahkemece 04/02/2015 tahliye tarihine kadar doğan kira alacağı yönünden istemin kabulüne, tahliye sonrası takibe konu kira alacağı yönünden ise istemin reddine karar verilmesi gerekirken, takibe konu 2015 yılı Şubat ayına ait tüm kira bedeli yönünden itirazın kaldırılmasına karar verilmesi doğru değildir.

Karar bu nedenle bozulmalıdır.

Karar bu nedenle bozulmalıdır.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile 6100 sayılı HMK.ya 6217 Sayılı Kanunla eklenen geçici 3.madde hükmü gözetilerek HUMK.nın 428 ve İİK.nın 366.maddesi uyarınca kararın BOZULMASINA, istek halinde peşin alınan temyiz harcının temyiz edene iadesine, 19/12/2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/13968, Karar No: 2007/428, Tarih: 23.01.2007

**(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2006/13968 E.  ,  2007/428 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı tarafından, davalı aleyhine 16.05.2003 gününde verilen dilekçe ile taşınmaz üzerindeki zeytin ağaçlarının tapunun beyanlar sütununa yazılması istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; dava konusu taşınmazın tapusunun iptali ile davacı adına tesciline dair verilen 14.04.2006 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı ve davalı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, mülkiyeti davalı Hazineye ait 1823 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan zeytin ağaçlarının kütüğün beyanlar hanesine şerh verilmesi istemiyle açılmış, yargılama aşamasında davacı Hazine adına kayıtlı bulunan 1823 parsel tapu kaydının iptali ile adına tesciline karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece davanın ıslah edilen şekliyle kabulüne 1823 parsel kaydının iptali ile davacı adına tesciline karar verilmiş, hükmü davacı ile davalı Hazine temyiz etmiştir.

1-Dosyada yeralan aynı yer Asliye Hukuk Mahkemesinin 1997/402 Esasında kayıtlı dava dosyasından davacının 02.08.1990 tarihinde açtığı davayı 1823 parselin kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak adına tescilini talep ettiği, açtığı bu davanın taşınmaz üzerinde iktisap sağlar 20 yıllık kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği gerçekleşmediğinden, reddolunduğu kararın Yargıtay denetiminden geçmek suretiyle 12.10.2000 tarihinde kesinleştiği anlaşılmaktadır. Davacının 02.08.1990 tarihinde açtığı ve aleyhine sonuçlanan dava 1823 parsel üzerindeki süregelen zilyetliğin kesilmesine neden olmuştur. Taşınmazın iktisap sağlar zilyetlikle kazanılabilmesi için kesilen zilyetlikten sonra 20 yıl daha devam etmesi gerekir. Ancak dava konusu taşınmaz tapuda Hazine kayıtlı bulunduğu için mevcut hale göre zilyetlikle kazanılma olanağı kalmamıştır. Dolayısıyla davacının isteği kayıt iptal ve tescil olarak nitelendirilse bile, zilyetlik hukuki nedenine dayalı tapu iptali tescil isteminin açıklanan bu nedenle reddi gerekir. Kaldı ki, ıslah yoluyla muhdesat belirtme istemini kayıt iptal ve tescil davasına dönüştüren davacı 26.09.2003 tarihli dilekçesiyle düzelterek davayı açmaktaki gerçek iradesini 1823 parsel üzerinde bulunan zeytin ağaçlarının kütüğün beyanlar hanesine şerh verilmesi olarak açıkladığından, davanın bir tapu iptal, tescil davası olarak kabulü olanaklı değildir.

Diğer taraftan; taşınmaz mal üzerinde malikinden başka bir kimseye ve paydaşlardan birine ait muhdesat bulunması halinde bunun sahibinin cinsinin ihtas tarihi ve iktisap sebebinin tutanağın ve kütüğün beyanlar hanesine de gösterilmesi isteminin yasal dayanağı 3402 sayılı Kadastro Kanununun 19. maddesi ile Türk Medeni Kanununun ilgili maddeleri ve ayrıca özel bazı yasa hükümleridir. 3402 sayılı Kadastro Kanununun 33. maddesi hükmünce kanununun 14, 15, 17, 18, 20 ve 21. maddelerinin kadastro çalışma alanı dışında bulunan yerlerdeki taşınmaz mallar hakkında da uygulanacağı kabul edilmiş, diğer bir anlatımla 19. madde genel hükümler arasında sayılmamıştır. Dolayısıyla kadastro Kanununun uygulanmasını gerektirmeyen bir alanda yasanın 19. maddesine dayanılarak muhdesat belirlenmesi de yapılamaz. Hal böyle olunca, davacı tarafından açılan eldeki davanın reddi yerine somut olaya ve yasaya uygun düşmeyen bazı nedenlerle hüküm altına alınması doğru olmadığından, karar bozulmalıdır.

2-Yukarıdaki bozma nedenine göre davacının temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesi gerekmemiştir.

SONUÇ:Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle hükmün davalı Hazine yararına BOZULMASINA, 2. bentte açıklanan nedenlerle de davacının temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, peşin harcın istek halinde yatırana iadesine, 23.01.2007 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/6169, Karar No: 2020/2501, Tarih: 09.03.2020

**12. Ceza Dairesi         2019/6169 E.  ,  2020/2501 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Taksirle yaralama

Hüküm : TCK'nın 89/4, 62/1, 50/1-a, 52/2-4. maddeleri uyarınca mahkumiyet

Taksirle yaralama suçundan sanığın mahkumiyetine ilişkin hüküm, sanık tarafından temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Olay günü saat 12:45 sularında, sanığın idaresindeki otomobille, meskun mahal içindeki, iki şeritli ve iki yönlü, asfalt kaplama, düz, kuru ve eğimsiz yolda seyir halindeyken önünde seyreden başka bir aracı solladığı, sollamayı tamamlayacağı esnada solundan doğru ve karşıdan karşıya geçmek için yola giren yaya katılanlara aracının ön kısmı ile çarpmasıyla her iki katılanın da basit tıbbi müdahale ile giderilebilir şekilde yaralanmasına asli kusurlu olarak sebebiyet verdiği olaya ilişkin;

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanığın hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmesi gerektiğine ve sair nedenlere ilişkin temyiz itirazlarının reddiyle hükmün isteme uygun olarak ONANMASINA, 09/03/2020 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/5009, Karar No: 2013/24791, Tarih: 24.12.2013

**7. Ceza Dairesi         2013/5009 E.  ,  2013/24791 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 4733 sayılı kanuna muhalefet

HÜKÜM : Hükümlülük, müsadere

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

Suç tarihi ve ele geçen eşyanın niteliğine göre, sanığın 5752 sayılı Yasa ile değişik 4733 sayılı Yasa'nın 8/4. maddesi uyarınca cezalandırılması gerektiği gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm tesisi aleyhe temyiz olmadığından bozma nedeni yapılmayarak yapılan incelemede,

Suçtan doğrudan doğruya zarar görmeyen ve katılma hakkı bulunmayan Gümrük İdaresinin davaya katılan olarak kabul edilip lehine vekalet ücretine hükmolunması,

Yasaya aykırı, sanığın temyiz itirazları bu nedenle yerinde görüldüğünden ve bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, 5320 sayılı yasanın 8/1.maddesi gereğince yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'nun 322.maddesi gereğince, hüküm fıkrasından "Katılanın kendisinin vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürüklükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince 1.100,00 TL nin sanıktan alınarak katılana verilmesine," ilişkin bendin çıkartılması ve diğer hususların aynen bırakılması suretiyle hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 24.12.2013 gününde oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY

4733 sayılı Yasanın 8/4 fıkrasında "ambalajlarında bandrol, etiket, hologram, pul, damga veya benzeri işaret bulunmayan ürünleri yada taklit işaretleri taşıyan ürünleri ticari amaçla bulunduran, nakleden, satışa arz eden veya satanlar ile ambalajlar üzerinde bulunan ürün bilgileri ile bandrol, etiket, hologram, pul, damga veya benzeri işaretleri içerdiği bilgilerin farklı olması halinde bu ürünleri üreten veya ithal edenlere" müeyyide getirilmiş olup bu fıkranın uygulanabilmesi için ürünün yurt içinde üretilmesi veya yurt dışından yasal olarak ithal edilmesi gerekir. Yurt dışından kaçak getirilen eşyaya bandrol, etiket, pul, hologram vs konması mümkün değildir. Dolayısıyla 4733 sayılı Yasa yönünden işlenemez suç söz konusu olduğundan kaçak sigara bulunduranlar için ancak 5607 sayılı Kaçakçılık Yasası uygulanabilir. İzah edilen nedenlerle mahkemece verilen karar doğrudur.

Ancak;

Ancak;

Gümrükler Genel Müdürlüğü'nün 18157 sayı ve 22/07/2008 tarihli yazısı ile eşyanın müsaderesinin mümkün olmaması halinde gümrüklenmiş değer ya da kaim değeri eşit tutarda zararın sanıktan tahsili ile kamu zararının karşılanacağı benzer dosyalarda bildirilmiş olması nedeniyle mevcut davada da suç eşyasına el konulmuş ve zoralımına karar verilmiş olmasına göre zoralım nedeniyle idarenin zararı olmamasına rağmen "zararın giderilmediği" gerekçesiyle ayrıca CMK 231/9.fıkraya göre tazminatın denetim süresince de giderilmesi mümkün olduğundan CMK 231.maddenin sanık hakkında uygulanmaması usul ve yasaya aykırı olup hükmün bu nedenle bozulması gerektiği düşüncesiyle, çoğunluğun tenkitli düzeltilerek onama kararına katılmıyorum.
Yargıtay — Esas No: 2022/85, Karar No: 2022/2859, Tarih: 08.03.2022

**12. Hukuk Dairesi         2022/85 E.  ,  2022/2859 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Ceza Mahkemesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki davacı/alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklı vekili, icra mahkemesine başvurusunda, takip dışı (3. kişi) davalı ... (Veziroğlu Otomotiv)'nun, 89/1 haciz ihbarnamesine itirazının haksız olduğu ileri sürülerek, İİK'nun 89/4. maddesi gereğince tazminat talep edildiği, mahkemece; tazminat isteminin reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 107. maddesiyle, mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nda yer almayan yeni bir dava türü olarak belirsiz alacak ve tespit davası kabul edilmiştir.

6100 sayılı Kanunun 107. maddesine göre,

"(1) Davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenemeyeceği veya bunun imkânsız olduğu hâllerde, alacaklı, hukuki ilişkiyi ve asgari bir miktar ya da değeri belirtmek suretiyle belirsiz alacak davası açabilir.

(2) Karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu alacağın miktarı veya değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda davacı, iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın davanın başında belirtmiş olduğu talebini artırabilir.

(3) Ayrıca, kısmi eda davasının açılabildiği hâllerde, tespit davası da açılabilir ve bu durumda hukuki yararın var olduğu kabul edilir."

Davanın belirsiz alacak davası türünde açılabilmesi için, davanın açıldığı tarih itibariyle uyuşmazlığa konu alacağın miktar veya değerinin tam ve kesin olarak davacı tarafca belirlenememesi gereklidir. Belirleyememe hali, davacının gerekli dikkat ve özeni göstermesine rağmen miktar veya değerin belirlenmesinin kendisinden gerçekten beklenilmemesi durumuna ya da objektif olarak imkansızlığa dayanmalıdır.

Madde gerekçesinde "Alacaklının bu tür bir dava açması için, dava açacağı miktar ya da değeri tam ve kesin olarak gerçekten belirlemesi mümkün olmamalı ya da bu objektif olarak imkansız olmalıdır. Açılacak davanın miktarı biliniyor yahut tespit edilebiliyorsa, böyle bir dava açılamaz. Çünkü, her davada arandığı gibi, burada da hukuki yarar aranacaktır, böyle bir durumda hukuki yararın bulunduğundan söz edilemez. Özellikle, kısmi davaya ilişkin yeni hükümler de dikkate alınıp birlikte değerlendirildiğinde, baştan tespiti mümkün olan hallerde bu yola başvurulması kabul edilemez." şeklindeki açıklamayla, alacağın belirli veya belirlenebilir nitelikte olması durumunda,belirsiz alacak davası açılarak bu davanın sağladığı imkanlardan yararlanmanın mümkün olmadığına işaret edilmiştir.

6100 sayılı Kanunun 107/2. maddesinde, sorunun çözümünde yol gösterici mahiyette kriterlere yer verilmiştir. Anılan madde fıkrasında, karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu alacağın miktarı veya değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda davacının, iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın davanın başında belirtmiş olduğu talebini artırabileceği hüküm altına alınmış, madde gerekçesinde de "karşı tarafın verdiği bilgiler ve sunduğu delillerle ya da delillerin incelenmesi ve tahkikat işlemleri sonucu (örneğin bilirkişi ya da keşif incelemesi sonucu)" belirlenebilme hali açıklanmıştır.

Davacının alacağının miktar veya değerini belirleyebilmesi için elinde bulunması gerekli bilgi ve belgelere sahip olmaması, bu belgelere dava açma hazırlığı döneminde ulaşmasının da (gerçekten) mümkün olmaması ve dolayısıyla alacağın miktarının belirlenmesinin karşı tarafın elinde bulunan bilgi ve belgelerin sunulmasıyla mümkün hale geleceği durumlarda alacak belirsiz kabul edilmelidir.

Sırf taraflar arasında alacak miktarı bakımından uyuşmazlık bulunması, talep sonucunun belirlenmesinin davacıdan beklenemeyecek olması anlamına gelmez. Önemli olan objektif olarak talep sonucunun belirlenmesinin davacıdan beklenemeyecek olmasıdır. Sadece alacak miktarında taraflar arasında uyuşmazlık bulunması ya da miktarın tartışmalı olmasının belirsiz alacak davası açılması için yeterli sayılması halinde, neredeyse tüm davaların belirsiz alacak davası olarak kabulü gerekir ki, bu da kanunun amacına aykırıdır. Çünkü, zaten uyuşmazlık bulunduğu için dava açılmakta ve uyuşmazlık mahkeme önüne gelmektedir. Önemli olan davacının talebini belirli kılacak imkana sahip olup olmadığıdır. Burada, alacağın belirlenebilir olması ile ispat edilebilirliğinin de ayrıca değerlendirilmesi gerektiği unutulmamalıdır. Davacının talep ettiği alacağı belirlemesi objektif olarak mümkün, ancak belirleyebildiği alacağını ispat etmesi, kanunun öngördüğü şekilde (elindeki delillerle) mümkün değilse, burada da belirsiz alacak davası açılacağından söz edilemez. Çünkü, bir alacağın belirlenmesi ile onun ispatı ayrı şeylerdir. Davacı, talep konusu yaptığı alacağını çok net şekilde belirleyebilir, ancak her zaman onu ispat edecek durumda olmayabilir. Aksinin kabulü, her ispat güçlüğü olan alacağı belirsiz alacağa dönüştürmek gibi, hem kanunun amacına hem de genel ilkelere aykırı bir durumu ortaya çıkartabilir.

Alacağın miktarının belirlenebilmesinin, tahkikat aşamasında yapılacak delillerin incelenmesi, bilirkişi incelemesi veya keşif gibi sair işlemlerin yapılmasına bağlı olduğu durumlarda da belirsiz alacak davası açılabileceği kabul edilmelidir. Ne var ki, bir davada bilirkişi incelemesine gidilmesi belirsiz alacak davasının açılabilmesi için yeterli değildir.