muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2021/1982, Karar No: 2024/7009, Tarih: 18.12.2024

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacılar tarafından, savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
	MADDİ OLAY : 
	Davalı idare personelince, davacı şirkete ait ... plakalı aracın 17/11/2019 tarihinde durdurularak yapılan denetim sonucunda, aynı tarihte düzenlenen araç sürücüsünün "imza etmedi" şerhi bulunan ve görevlilerin imzaladığı tutanak (yolcunun pasaport örneği alınmış) ile; yabancı uyruklu yolcunun anılan araçla ... Havalimanı'ndan evine götürüldüğü, izin belgesinin ibraz edilmediği, polnet kayıt sistemindeki sorgulamada aracın tescil belgesinde okul aracı olarak tespit edildiği, sürücünün ise komşusunu evine götürdüğünü beyan ettiği hususlarının tespit edildiği, davalı idarece tutanakla fiilen yapıldığı tespit edilen ticari yolcu taşımacılığının, davacı şirketin taşımacılık faaliyeti konusu dışında bir taşımacılık olduğundan bahisle söz konusu tespit tutanağına dayanılarak, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek 2/3-b maddesi uyarınca 30 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin ... gün ve... sayılı işlemin tesis edildiği, bunun üzerine belirtilen işlemin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
	İLGİLİ MEVZUAT:
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 18/10/2018 tarih ve 7148 sayılı Kanun'un 26.maddesi ile değişik Ek 2. maddesinde; "Araçlarını motorlu araç tescil belgesinde gösterilen maksadın dışında kullananlar ile sürülmesine izin veren araç sahiplerine 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır. (Mülga cümle:21/2/2019-7166/5 md.)(…) 
(Ek fıkra:21/2/2019-7166/5 md.) Ayrıca, araç on beş gün süre ile trafikten menedilir. 
	10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanunu kapsamında ilgili belediyeden; 
	a) Çalışma izni/ruhsatı almadan, 
	b) Alınan izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında, 
	c) Alınan izin/ruhsatta belirtilen çalışma bölgesi/güzergâh dışında 
	belediye sınırları dâhilinde yolcu taşımak yasaktır. Bu fıkranın (a) bendine uymayanlara 5.010 Türk lirası, (b) bendine uymayanlara 2.018 Türk lirası, (c) bendine uymayanlara 1.002 Türk lirası idari para cezası verilir. Fiilin işlendiği tarihten itibaren geriye doğru bir yıl içinde tekerrürü hâlinde, bu fıkrada yer alan idari para cezaları iki kat olarak uygulanır. 
	İşleteni veya sahibi, sürücüsünün kendisi olup olmadığına bakılmaksızın aracın bu maddenin üçüncü fıkrasına aykırı olarak kullanılmaması hususunda gerekli tedbirleri almak ve denetimini yapmakla yükümlüdür. Araç, bu maddenin üçüncü fıkrasının; 
	a) (a) bendinin ihlali hâlinde altmış gün, 
	b) (b) bendinin ihlali hâlinde otuz gün, 
	c) (c) bendinin ihlali hâlinde ise on beş gün süreyle trafikten menedilir.

İşleteni veya sahibi, sürücüsünün kendisi olup olmadığına bakılmaksızın aracın bu maddenin üçüncü fıkrasına aykırı olarak kullanılmaması hususunda gerekli tedbirleri almak ve denetimini yapmakla yükümlüdür. Araç, bu maddenin üçüncü fıkrasının; 
	a) (a) bendinin ihlali hâlinde altmış gün, 
	b) (b) bendinin ihlali hâlinde otuz gün, 
	c) (c) bendinin ihlali hâlinde ise on beş gün süreyle trafikten menedilir.
	İlgili belediye tarafından tahdit veya tahsis kapsamına alınmış ve bu kapsamda verilmiş çalışma izninin/ruhsatının süresi bittiği hâlde, belediye sınırları dâhilinde yolcu taşıyan kişiye 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır ve eksikliği giderilinceye kadar araç trafikten menedilir. 
	Ayırıcı işareti bulunmayan üçüncü fıkra kapsamındaki araçlardan taşımacılık hizmeti alanlara da 334 Türk lirası idari para cezası uygulanır." düzenlemesi yer almaktadır.
5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun "Büyükşehir ve ilçe belediyelerinin görev ve sorumlulukları" başlığını taşıyan 7. maddesinin 1. fıkrasının (f) bendinde, "Büyükşehir ulaşım ana plânını yapmak veya yaptırmak ve uygulamak; ulaşım ve toplu taşıma hizmetlerini plânlamak ve koordinasyonu sağlamak; kara, deniz, su ve demiryolu üzerinde işletilen her türlü servis ve toplu taşıma araçları ile taksi sayılarını, bilet ücret ve tarifelerini, zaman ve güzergâhlarını belirlemek; durak yerleri ile karayolu, yol, cadde, sokak, meydan ve benzeri yerler üzerinde araç park yerlerini tespit etmek ve işletmek, işlettirmek veya kiraya vermek; kanunların belediyelere verdiği trafik düzenlemesinin gerektirdiği bütün işleri yürütmek." büyükşehir belediyesinin görev ve sorumlulukları arasında sayılmıştır.
25/10/2017 tarih ve 30221 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Okul Servis Araçları Yönetmeliği'nin "Tanımlar" başlıklı 3. maddesinin (ğ) bendinde; Özel izin belgesi: Karayolları Trafik Kanunu, Büyükşehir Belediyesi Kanunu, Belediye Kanunu, 18/7/1997 tarihli ve 23053 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Karayolları Trafik Yönetmeliği ve bu Yönetmelik ile Ulaşım Koordinasyon Merkezi (UKOME), il-ilçe trafik komisyonu kararlarına uygunluğu anlaşılan okul servis araçlarına büyükşehirlerde ilgili büyükşehir belediyeleri, diğer yerlerde ise ilgili belediyeler tarafından verilen ve okul servis aracının ilgili büyükşehir belediyesi/belediye sınırları içinde izleyeceği güzergah ile işletenini, şoförünü, rehber personelini, taşıtın plakasını, cinsini, taşıma sınırını belirten belgeyi ifade ettiği, "Taşımacının şartları ve yükümlülükleri" başlıklı 5. maddesinin 2. fıkrasının (c) bendinde; Taşımacılar; Taşımanın tamamının veya bir kısmının bir büyükşehir belediyesi/belediye sınırları içerisinde gerçekleşmesi halinde; şehir içinde izlenecek güzergâh için ilgili büyükşehir belediyesinden/belediyeden özel izin belgesi almakla yükümlü oldukları düzenlemesi yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 	
Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri uyarınca, idarenin denetim yaptığı sırada; araç sahipleri / araç sürücülerinin kullandıkları araçlar için gerekli olan ve yetkili makamlardan aldıkları izin / ruhsat gibi belgeleri denetim görevlilerine ibraz etmelerinin gerektiği, başka bir ifadeyle söz konusu belgelerin denetim ve işlem tarihinde düzenlenmiş bulunması gerekmekte olup, daha sonra temin edilen izin / ruhsat gibi belgeler, tesis edilen işlemleri hukuka aykırı hale getirmeyecektir. Bu durumun tek istisnası, araç sahipleri / araç sürücüleri tarafından işlem tarihinden önce izin / ruhsat için ilgili belediyeye başvuru yapılmış olmasıdır.
Uyuşmazlıkta, davalı idare görevlilerince davacıya ait ... plaka sayılı aracın ... tarihinde durdurularak yapılan denetim neticesinde; aynı tarihte düzenlenen, araç sürücüsünün "imza etmedi" şerhi bulunan ve görevlilerin imzaladığı usulüne uygun düzenlenen tespit tutanağı (yolcunun pasaport örneği de alınmış) ile, kimliğine yer verilen yabancı uyruklu yolcunun anılan araçla ... Havaalanından alınarak evine taşındığının, bu ticari yolcu taşımacılığının ise davacının okul servis taşımacılığı faaliyeti konusu dışında ve ilgili belediyeden alınan güzergah izin belgesi bulunmaksızın yapıldığının tespit edildiğinden bahisle, davalı idarece, anılan aracın 30 gün süre ile trafikten men edilmesine ilişkin işlemin tesis edildiği, işlemin yapıldığı tarihte diğer servis taşımacılığı yetki belgesinin ise bulunduğu anlaşılmıştır.	
Dosyadaki bilgi ve belgelerden, dava konusu işlemin dayanağı tespit tutanağının usulüne uygun olarak düzenlendiği, tutanakla davacı şirkete ait araçla okul servis taşımacılığı faaliyeti konusu dışında; yabancı uyruklu yolcunun anılan araçla ... Havaalanından alınarak evine taşındığı, buna göre, tutanakla fiilen yapıldığı tespit edilen ticari yolcu taşımacılığı faaliyetine izin veren güzergah izin belgesinin de bulunmadığı, ibraz edilen servis taşımacılığı yetki belgesinin ise taşımacılığa ilişkin belge olsa da, bu belgenin aracın izin verilen güzergahta çalıştırılıp çalıştırılmadığının tespitine imkan tanımadığı, buna göre davalı idarece faaliyet konusu dışında ticari yolcu taşımacılığı olarak tespit edilerek, 2918 sayılı Kanunun Ek 2/3-b maddesi kapsamında işlem tesis edildiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda, yukarıda yer verilen 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu, 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve Okul Servis Araçları Yönetmeliği'nin ilgili madde hükümleri uyarınca; davacı şirketin aracıyla, belediye sınırları içerisinde okul servis taşımacılığı dışında havaalanına gelen yabancı uyruklu yolcunun ticari olarak taşımacılığının yapıldığı açık olduğundan, aracın trafikten men edilmesine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu durumda, yukarıda yer verilen 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu, 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve Okul Servis Araçları Yönetmeliği'nin ilgili madde hükümleri uyarınca; davacı şirketin aracıyla, belediye sınırları içerisinde okul servis taşımacılığı dışında havaalanına gelen yabancı uyruklu yolcunun ticari olarak taşımacılığının yapıldığı açık olduğundan, aracın trafikten men edilmesine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Bu itibarla, dava konusu aracın trafikten men edilmesine ilişkin işlemin iptali yönündeki ... İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.  2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin...gün ve E:... K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 
4. Kesin olarak, 18/12/2024 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi. 
 
KARŞI OY :
(X)- ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin... gün ve E:... K:...sayılı kararının; usul ve hukuka uygun olduğu sonucuna varıldığından, onanması gerektiği görüşüyle çoğunluk kararına katılmıyorum.
Danıştay — Esas No: 2019/7714, Karar No: 2024/6968, Tarih: 18.12.2024

"İçtihat Metni"
         T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas   No : 2019/7714
Karar  No : 2024/6968  
TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNANLAR: 1- (DAVACI) ... ve Sanayi Ltd. Şti.
VEKİLİ  : Av. ...
2- (DAVALI) ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı 
VEKİLİ  : Av. ...
İSTEMLERİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının taraflarca aleyhlerine olan kısımlarının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı Ulaşım Koordinasyon Merkezi'nin ... tarih ve ... sayılı kararı ile bu kararın eki olan Öğrenci ve Personel  Servis Taşımacılığı Yönergesi'nin 5/1-c, 5/2-a, 5/2-ç, 5/2-f, 6/1-ç, 6/2-ç, 6/2-e, 6/2-f, 6/3-b.1, 6/4-b, 6/4-d, 6/6-a, 6/6-b, 7/1-ğ, 9/1, 9/2, Geçici 1/3, 1/4, 1/5, 1/6, 1/7 ve 1/9 maddelerinin ve Ek Yaptırım Cetvelinin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesi'nin... tarih ve E:... K:... sayılı kararıyla; bakılan uyuşmazlıkta, şehiriçi yolcu taşımacılığı hususunda 1992 yılından beri faaliyet gösteren davacı şirket tarafından, dava konusu düzenleme yürürlüğe girmeden önce geçerli güzergah izin belgesi olanların servis taşımacılığı yapma hakkına sahip olduğu, dava konusu karar ve eki yönergeyle getirilen yeni esaslar ile birlikte servis taşımacılığının Servis Taşımacılığı Kartı ile yapılacağının kararlaştırıldığı, bu durumun kazanılmış haklar, eşitlik, çalışma hakkı ve mülkiyet ilkesine aykırı olduğu, rekabeti engelleyeceği iddia edilmişse de, davacının bir yıl süreyle geçerli olan güzergâh kullanım izin belgesine sahip olduğu, başkaca tamamlanmış bir hukuki durumun veya herhangi bir hakkın bulunmadığı; kaldı ki   idarenin  yapacağı genel düzenleyici işlemlerle davacının öznel hukuki durumunun gelecekteki koşullarını değiştirebileceği, dolayısıyla davacının kazanılmış hakkının bulunduğundan bahsedilemeyeceği, dava konusu işlem ile 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun hükümlerine uygun olarak Öğrenci ve Personel Servis Taşımacılığı sektöründeki arz çeşitliliğinin arttırılmasına yönelik önlem ve teşvikler yoluyla sektörde tekelleşmenin önüne geçilmesine yönelik bir düzenleme yapıldığı kanaatine varılmış olup, dava konusu edilen düzenlemelerde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; dava konusu Yönerge'nin 5/1-c, 5/2-a, 5/2-ç,  5/2-f, 6/1-ç, 6/2-ç, 6/2-e, 6/2-f, 6/4-b, 6/4-d, 6/6-a, 6/6-b, 7/1-ğ, 9/1, 9/2, Geçici 1/3, 1/4, 1/5, 1/6, 1/7 ve 1/9 maddeleri ve Ek Yaptırım Cetveli yönünden davanın reddine ilişkin Mahkeme kararının dayandığı hukuki ve kanuni gerekçeler uygun bulunduğundan kararın bu kısmına ilişkin istinaf başvurusunun yerinde görülmediği; dava konusu Yönerge'nin 6/3-b maddesi yönünden, 2464 sayılı Kanun'un 97. maddesi uyarınca belediyelerce ücret alınabilmesi için ilgililerin talebi üzerine belirli bir hizmetin sunulması gerektiğinden ve servis taşımacılık kartının üçüncü bir kişiye devri halinde idarece devre alan ve devredene yönelik olarak herhangi bir hizmet verilmesi söz konusu olmadığından devir işlemi karşılığında ücret alınmasını öngören ilgili Yönerge hükmünde mevzuata uyarlık görülmediği gerekçesiyle, davacının istinaf isteminin, dava konusu Yönerge'nin 5/1-c, 5/2-a, 5/2-ç,  5/2-f, 6/1-ç, 6/2-ç, 6/2-e, 6/2-f, 6/4-b, 6/4-d, 6/6-a, 6/6-b, 7/1-ğ, 9/1, 9/2, Geçici 1/3, 1/4, 1/5, 1/6, 1/7 ve 1/9 maddeleri ve Ek Yaptırım Cetveli yönünden reddine, istinaf talebinin kısmen kabulü ile... İdare Mahkemesi'nin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının kısmen kaldırılmasına, dava konusu Yönerge'nin 6/3-b bendinde yer alan "1- Servis Taşımacılığı Kartı, Servis Taşımacılığı Yetki Belgesi sahibi kişiye devredilebilecektir. Devir için ... tarafından devir işlemi bedeli alınacaktır. Söz konusu bedel ... Meclisi tarafından belirlenecektir." cümlesinin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDEN DAVACININ İDDİALARI : Davacı tarafından; dava konusu Yönerge'nin kazanılmış hakların korunması ve eşitlik ilkesini ihlal edici nitelikte kurallar içerdiği, servis taşımacılığı kartı uygulamasını zorunlu kılan Yönergenin  5/1-c, 5/2-a maddelerinin hukuka aykırı olduğu, söz konusu düzenlemelerle, idareye dilediği zamanlarda yönergede değişiklik yapma yetkisi tanınmak suretiyle kazanılmış hak ilkesinin ve ilgililerin talep hakkı ve tazminat haklarını kullanmalarının ortadan kaldırıldığı, Yönergeyle getirilen yaptırımların son derece ağır sonuçlar içerdiği belirtilerek, temyiz istemine konu Bölge İdare Mahkemesi kararının aleyhe olan kısımlarının bozulmasına karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

TEMYİZ EDEN DAVALININ İDDİALARI : Davalı idare tarafından; 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu, Büyükşehir Belediyeleri Koordinasyon Merkezleri Yönetmeliği ve ilgili diğer mevzuat hükümleri uyarınca UKOME'ye verilen yetki, görev ve sorumluluklar çerçevesinde ... il sınırları içerisinde yapılan öğrenci ve personel servis taşımacılığının kaliteli, güvenli, sürdürülebilir ve denetlenebilir bir hizmet olarak sunulması amacıyla getirilen düzenlemede hukuka aykırılık bulunmadığı, ücretin İBB Meclisi tarafından belirleneceğine dair dava konusu düzenlemenin tek başına hukuki sonuç doğurmadığı belirtilerek, temyiz istemine konu Bölge İdare Mahkemesi kararının aleyhe olan kısımlarının bozulmasına karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.   
KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ  : ...
DÜŞÜNCESİ   : Temyiz istemlerinin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
 MADDİ OLAY :
	Dava; ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı Ulaşım Koordinasyon Merkezi'nin ... tarih ve ... sayılı kararı ile bu kararın eki olan Öğrenci ve Personel  Servis Taşımacılığı Yönergesi'nin 5/1-c, 5/2-a, 5/2-ç, 5/2-f, 6/1-ç, 6/2-ç, 6/2-e, 6/2-f, 6/3-b.1, 6/4-b, 6/4-d, 6/6-a, 6/6-b, 7/1-ğ, 9/1, 9/2, Geçici 1/3, 1/4, 1/5, 1/6, 1/7 ve 1/9 maddelerinin ve Ek Yaptırım Cetvelinin iptaline karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:

İNCELEME VE GEREKÇE:
 MADDİ OLAY :
	Dava; ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı Ulaşım Koordinasyon Merkezi'nin ... tarih ve ... sayılı kararı ile bu kararın eki olan Öğrenci ve Personel  Servis Taşımacılığı Yönergesi'nin 5/1-c, 5/2-a, 5/2-ç, 5/2-f, 6/1-ç, 6/2-ç, 6/2-e, 6/2-f, 6/3-b.1, 6/4-b, 6/4-d, 6/6-a, 6/6-b, 7/1-ğ, 9/1, 9/2, Geçici 1/3, 1/4, 1/5, 1/6, 1/7 ve 1/9 maddelerinin ve Ek Yaptırım Cetvelinin iptaline karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanunu'nun 7. maddesinin (f) bendinde; "Büyükşehir ulaşım ana plânını yapmak veya yaptırmak ve uygulamak; ulaşım ve toplu taşıma hizmetlerini plânlamak ve koordinasyonu sağlamak; kara, deniz, su ve demiryolu üzerinde işletilen her türlü servis   ve   toplu   taşıma   araçları   ile   taksi   sayılarını,   bilet   ücret   ve   tarifelerini,  zaman  ve güzergâhlarını belirlemek; durak yerleri ile karayolu, yol, cadde, sokak, meydan ve benzeri yerler üzerinde araç park yerlerini tespit etmek ve işletmek, işlettirmek veya kiraya vermek; kanunların belediyelere verdiği trafik düzenlemesinin gerektirdiği bütün işleri yürütmek." büyükşehir belediyelerinin görev ve yetkileri arasında sayılmış, 9. maddesinde; "Büyükşehir içindeki kara, deniz, su, göl ve demiryolu üzerinde her türlü taşımacılık hizmetlerinin koordinasyon içinde yürütülmesi amacıyla, büyükşehir belediye başkanı ya da görevlendirdiği kişinin başkanlığında, yönetmelikle belirlenecek kamu kurum ve kuruluş temsilcilerinin katılacağı ulaşım koordinasyon merkezi kurulur. Büyükşehir ilçe ve ilk kademe belediye başkanları kendi belediyesini ilgilendiren konuların görüşülmesinde koordinasyon merkezlerine üye olarak katılırlar. Ulaşım koordinasyon merkezi toplantılarına ayrıca gündemdeki konularla ilgili kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının (oda üst kuruluşu bulunan yerlerde üst kuruluşun) temsilcileri de davet edilerek görüşleri alınır.
Bu Kanun ile büyükşehir belediyesine verilen trafik hizmetlerini plânlama, koordinasyon ve güzergâh belirlemesi ile taksi, dolmuş ve servis araçlarının durak ve araç park yerleri ile sayısının tespitine ilişkin yetkiler ile büyükşehir sınırları dahilinde il trafik komisyonunun yetkileri ulaşım koordinasyon merkezi tarafından kullanılır.
UKOME kararı, büyükşehir belediye başkanının onayı ile yürürlüğe girer" hükmüne yer verilmiştir.

Bu Kanun ile büyükşehir belediyesine verilen trafik hizmetlerini plânlama, koordinasyon ve güzergâh belirlemesi ile taksi, dolmuş ve servis araçlarının durak ve araç park yerleri ile sayısının tespitine ilişkin yetkiler ile büyükşehir sınırları dahilinde il trafik komisyonunun yetkileri ulaşım koordinasyon merkezi tarafından kullanılır.
UKOME kararı, büyükşehir belediye başkanının onayı ile yürürlüğe girer" hükmüne yer verilmiştir.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2. maddesinde, idari dava türleri arasında sayılan iptal davaları, idari işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından dolayı iptalleri için menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılan davalar olarak tanımlanmış ve bu davaların da idari yargı yerinde görülmesi gerektiği hükme bağlanmıştır.		İptal davalarının hukuki nitelikleri gözönüne alındığında; idare hukuku alanında tek taraflı irade açıklamasıyla kesin ve yürütülmesi zorunlu nitelikte tesis edilen, yeni bir hukuki durum yaratan ya da değiştiren idari işlemlerinin iptal davasının konusunu teşkil ettiği açıktır.
Yine, 2577 sayılı Kanun'un 14/3-d maddesinde, dava dilekçelerinin "İdarî davaya konu olacak kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem olup olmadığı" yönünden inceleneceği, 15/1-b maddesinde ise, kesin ve yürütülmesi gerekli olmayan işlemlere kaşı açılan davaların reddedileceği hükme bağlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
Bakılan uyuşmazlıkta, dava konusu Yönerge'nin iptali istemiyle açılan ve Dairemizin E:... esasına kayıtlı bir başka davada, Dairemizin 02/04/2024 tarihli Ara Kararıyla davalı belediyeden, dava konusu Yönerge'nin ve dayanağı UKOME kararının ... Büyükşehir Belediye Başkanınca onaylanıp onaylanmadığının bildirilmesi, onaylanmış ise dava konusu Yönergenin bir örneğinin gönderilmesinin istenildiği; davalı idarenin Ara Kararına verdiği 30.05.2024 tarihli cevap yazısı ve eklerinden, dava konusu UKOME kararının ... Büyükşehir Belediye Başkanınca onaylanmadığının belirtildiği görülmekte ise de; anılan dava konusu UKOME kararının düzenlendiği tarihteki ''belediye başkanı onayının bulunmamasına'' dair usuli eksikliğin davalı belediyece giderilip giderilmediğinin açıklığa kavuşturulması, belediye başkanınca UKOME kararının sonradan onaylanması suretiyle usuli eksiklik giderilmiş ise davanın esası hakkında karar verilmesi; UKOME kararı halen onaylanmamış ise, bu UKOME kararına dayalı olarak hak sahibi kişiler hakkında çok sayıda bireysel işlem tesis edildiğinden, artık UKOME kararının yürürlüğe girmediğinden ve yürütülmesi gerekli idari işlem niteliğini kazanmadığından bahsedilmesinin mümkün olmayacağı, bu durumda da, belediye başkanınca onaylanmayan UKOME kararının yargısal denetiminin, ''kesin ve yürütülmesi gerekli idari işlem niteliği'' yönüyle değil, dava konusu kararda şekil yönünden sakatlık bulunup bulunmadığı bakımından yapılması gerekmektedir.

Bu itibarla; dava konusu UKOME kararında ... Büyükşehir Belediye Başkanının onayının bulunup bulunmadığının araştırılması suretiyle, yukarıda yer verilen gerekçeye istinaden yeniden bir karar verilmesi gerektiğinden, temyiz istemlerine konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
 Açıklanan nedenlerle;
1.  2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz istemlerinin kabulüne,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 
4. Kesin olarak, 18/12/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.