muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2009/9477, Karar No: 2010/4511, Tarih: 16.04.2010

Mera Kanununun 3. maddesinde yapılan tanımlamalara göre, tahdit; çayır, mera, yaylak ve kışlak arazisi olduğuna karar verilen yerlerin sınırlarının usulüne uygun olarak ülke nirengi sistemine dayalı 1/5000 ölçekli haritalar üzerinde belirtilmesini ve bu sınırların arazi üzerinde kalıcı işaretlerle işaretlenmesini, Tespit; bir yerin mera, yaylak ve kışlak arazisi olup olmadığının resmi evrakla ve bilirkişi ifadeleri ile belgelendirilmesini, ifade eder.

Tahsis, Mera Kanununun 3. maddesinde; çayır, mera, yaylak ve kışlakların kullanımlarının verimlilik ve sosyal adalet ilkelerine uygun şekilde düzenlenerek, münferiden ya da müştereken yararlanılmak üzere bir veya birkaç köy ya da belediyeye bırakılması olarak tarif edilmiştir. Kuşkusuz bir tahsis işleminin yapılabilmesi o konuda yasal düzenleme olmasına bağlıdır. Tarihi sürece bakıldığında, Osmanlı Hukukunda tahsisin kesin nitelikli olan padişah buyruk ve iradesini gösteren belgelerle (fermanlarla) yapıldığı görülmektedir. Cumhuriyet döneminde ise tahsise olanak sağlayan çeşitli kanunlar çıkarılmıştır. Bu husustaki ilk düzenleme 474 sayılı Kanunla yapılmış, kanun kapsamına giren bölgelerde tahsis belgesi vermeye illerde valilik, ilçelerde kaymakamlık yetkili kılınmıştır. 2502 sayılı kanuna göre tahsise mahalli hükümet yetkilidir. 4753 sayılı Çiftçiyi Topraklandırma Kanununda tahsise yetkili makam toprak tevzi komisyonları olarak kabul edilmiştir. 1757 sayılı kanun, 3083 sayılı Sulama Alanlarında Arazi Düzenlenmesine Dair Tarım Reformu Kanunu ve 3202 sayılı Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki kanunlarda da benzeri hükümler bulunmaktadır. 4342 sayılı Mera Kanunu ise tahsise yetkili merciyi yine bu kanuna göre kurulan ve Tarım ve Köyişleri Bakanlığı adına yasanın öngördüğü iş ve işlemleri yürüten mera komisyonu olarak benimsemiş bulunmaktadır.

Her ne kadar Mera Kanununun 4/2 maddesindeki “Komisyonun henüz görevine başlamadığı yerlerde, evvelce çeşitli kanunlar uyarınca yapılmış olan tahsislere ve teessüs etmiş teamüllere göre; mera, yaylak ve kışlakların köy veya belediye halkı tarafından kullanılmasına devam olunur” hükmü karşısında Mera Komisyonlarının henüz çalışmaya başlamadığı yerlerde kadim yararlanma iddiasının dinlenmesi mümkün ise de komisyonun çalışmalara başladığı alanlarda yasadan kaynaklanan idari bir tasarrufla yapılan tahsise karşı bu tür bir iddiaya dayanılamaz.

Özetlenerek belirtmek gerekirse; Daha önceleri fermanlarla ya da kanuni düzenlemeye uygun yetkili makamlar tarafından tahsis edilen veya geleneksel olarak mera, yaylak ve kışlak olarak kullanıldığı tespit edilen yerlerin Mera Kanununun getirdiği hükümlere uygun olarak tespiti ile ölçümlemesi yapıldıktan sonra yeniden bir veya birkaç köy ya da belediye tüzel kişiliklerine yararlanmaları amacıyla tahsisine Mera Komisyonları yetkilidir. Çünkü sonraki dönemlerde mera, yaylak ve kışlaklardan yararlanma iddiaları ancak Mera Kanununun 21/1 maddesi gereği özel sicildeki kayda göre ispatlanabilir. O yüzden hak sahibi olabilmek için öncelikle lehe tahsis kararı bulunmalıdır.

Kuşkusuz, Mera Komisyonları Kanununun 5.maddesine göre mera, yaylak ve kışlak kapsamına alınan bir yerin bir veya birkaç köy ya da

belediye tüzel kişiliklerine yararlanmaları amacıyla tahsisini gerçekleştirirken yasanın öngördüğü kıstasları aramak ve tahsisi bu ölçülere uygun yapmak zorundadır. Bu konudaki Mera Kanununun 11. maddesi hükmü “Komisyon; bölgenin ekonomik durumunu, iklim özelliklerini, toprak işleme esaslarını, arazi kullanma şekillerini ve kullanma kabiliyet sınıflarını dikkate alarak mevcut mera, yaylak ve kışlaklar ile bu amaçla kullanılabilecek diğer alanları, sulama ve geçit yerlerini tespit eder ve haritaları üzerinde belirler. Köy veya belediyenin münferiden veya müştereken yararlanacağı mera, yaylak ve kışlak ihtiyacının belirlenmesinde, bu alanların karakter ve otlatma kapasitesi, bitkisel ve hayvansal gelişme ve otlatılacak hayvan miktarı dikkate alınır. Hesaplamada, bir büyükbaş hayvan birimi için verilmesi gerekli olan mera, yaylak ve kışlak alanı üzerinden o yerlerdeki çiftçi ailelerinin otlatma hakkı bulunur” 12. madde hükmü ise; “Komisyon, 11 inci maddeye göre belirlenen ihtiyacı karşılayacak miktarda mera, yaylak ve kışlaklar ile bunlarla ilgili sulama ve geçit yeri olarak tespit edilen alanları halkın ortak olarak yararlanmaları amacıyla, o köy veya belediye tüzel kişiliğine tahsis eder ve tahsis kararı valiliğin onayına sunulur. Bu kararda tahsis edilen yerin niteliği, miktarı, sınırları, hayvan sulama ve geçit yerleri, tahsis amacı, otlatma kapasitesi, aile işletmelerinin büyükbaş hayvan birimi üzerinden otlatma hakkı ve otlatabilecekleri hayvan sayısı da belirtilir…” şeklindedir. Görülüyor ki, Mera Kanunu, komisyonca tahsis işlemi gerçekleştirilirken kadim yararlanma biçimini veya mera, yaylak ve kışlakların hangi köy veya belediyenin idari sınırları içinde ise o köy veya belediyeye tahsis edilmesi gerektiğini bir ölçü olarak kabul etmemiştir. Mera Kanunu’nun tahsis için kabul ettiği kıstas o köy veya belediyenin mera, yaylak ve kışlaklara olan ihtiyacıdır. İhtiyaç unsurunun belirlemesi yapılırken gözetilmesi gereken ölçütlerin neler olduğu de özellikle yasanın 11. maddesinde sıralanmıştır. Öte yandan ihtiyaç tespiti yapılırken Tarım ve Köyişleri Bakanlığınca belirlenen normların dikkate alınması da zorunludur.

Bütün bu açıklamalardan sonra mahkemece, taraflardan bildirecekleri delilleri istenip toplanmalı, bu arada çekişme konusu meraya ait mera komisyonunda mevcut işlem dosyası aslı veya onaylı örneği komisyondan eksiksiz getirtilmeli, konunun uzmanı olan ziraat mühendisleri ve hukukçu bilirkişiden oluşturulacak kurula komisyondan getirtilen mera, yaylak, kışlak, otlak, çayır tutanakları, tahsis için ihtiyaç tespit tutanağı, komisyon tahsis kararı raporu, çiftçi ve aile bildirim cetvelleri, geçim kaynağı tutanağı, hayvan varlığı

cetveli, arazinin krokisi ve 1/5000 ölçekli haritası incelettirilmeli ve bu şekilde keşfe hazır olmaları sağlandıktan sonra yerinde keşif suretiyle inceleme yaptırılmalı, mera komisyonunun ihtiyaç tespitinde ve tahsiste Mera Kanununun 11. maddesindeki kıstaslara göre hata yapıp yapmadığı, hata varsa bunun nedenleri ve hangi kıstaslardan kaynaklandığı ayrıntılı ve gerekçeli olarak bilirkişilerce saptanmalı, hata yapıldığı ve çekişme konusu meraya kısmen ya da tamamen davalının ihtiyacı olmadığı belirlenirse aynı yöntemle bu kez çekişmeli meraya davacının ihtiyacı olup olmadığı tespit ettirilmeli, bu yön yasadaki yönteme uygun şekilde kanıtlanırsa yararlanma hakkı tamamen veya kısmen ya da müştereken davacı köye bırakılmalı, aksi halde dava reddedilmelidir.

Mera Kanununun öngördüğü yönteme uygun inceleme ve araştırma yapılmadan yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmadığından karar bozulmalıdır.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz olunan kararın BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın iadesine, 16.04.2010 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/1523, Karar No: 2011/14978, Tarih: 07.12.2011

**8. Ceza Dairesi         2010/1523 E.  ,  2011/14978 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 6136 sayılı Yasaya aykırılık

HÜKÜM : Hükümlülük ve müsadere

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Sanıktan ele geçen suça konu tabancanın, suç tarihinden önce Keçiören Şehit Kubilay mahallesi Şehit Hakan Bayraktar sokak no: 24/8 sayılı yerde meydana gelen “meskun mahalde silah atmak” olayında da kullanıldığı yönündeki Ankara Kriminal Polis Laboratuvarının 11.09.2007 tarih 2007/4772 sayılı ekspertiz raporu da nazara alınarak; mükerrer cezalandırmanın önlenmesi bakımından sözü edilen olaylarla ilgili sanık hakkında 6136 sayılı Yasaya aykırılık suçundan dava açılıp açılmadığı hususu araştırılmadan eksik soruşturmayla yazılı biçimde karar verilmesi,

Yasaya aykırı, sanık müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken CMUK.nun 321. maddesi gereğince hükmün (BOZUL- MASINA), 07.12.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/2617, Karar No: 2016/7682, Tarih: 28.04.2016

**19. Hukuk Dairesi         2016/2617 E.  ,  2016/7682 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki asıl ve birleşen davada sözleşmenin feshinin iptali davasının bozmaya uyularak yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı asıl ve birleşen davanın kabulüne yönelik hükmün süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Mahkemece verilen, asıl ve birleşen davada taraflar arasındaki sözleşmenin feshinin iptali, sözleşmenin devam ettiğinin tespiti kararı, Dairemiz 18.12.2014 tarih 2014/9684 E. - 2014/18326 K. sayılı ilamı ile “ Davacı, davalı ile aralarındaki 26.09.2003 tarihli Ordu ili sabit toptan satıcılık sözleşmesi, 26.09.2003 tarihli Ulubey ilçesi gezici toptan satıcılık sözleşmesi ve 30.09.2003 tarihli Ordu ili gezici toptan satıcılık sözleşmesinin feshinin iptalini, sözleşmenin devam ettiğinin tespitini ve davalı şirket tarafından yaratılan muarazanın men'ine karar verilmesini istemiştir. Dava konusu sözleşmeler davalı tarafından 02.05.2003 tarihli yönetim kurulu kararı ile feshedilmiş ve fesih iradesi sözleşmenin karşı tarafı davacı şirkete bildirilmiştir. Fesih iradesi karşı tarafa bildirilmekle feshin sonuçları gerçekleşir. Taraflar bu aşamadan sonra feshin haklı olup olmadığının tespitini ve varsa tazminata ilişkin taleplerini isteyebilirler. Feshin iptali ve sözleşmenin devam ettiğinin tespiti istenemez. Mahkemece bu yön gözetilmeden asıl dava yönünden sözleşmenin feshinin iptaline ve birleşen dava yönünden sözleşme süresinin uzamış olduğunun kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiştir.” gerekçesiyle bozulmuştur.

Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda, taraflar arasındaki toptan satıcılık sözleşmelerinin davalı tarafından fesih gerekçesi olarak şirket ortağının ceza mahkumiyetine esas eylemi gösterildiği, şirket ortağı hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmiş olması nedeniyle kesin bir mahkumiyet kararı bulunmadığı, adı geçen ortağın şirket müdürlüğünden istifa etmiş olması ve şirketteki hisse oranının % 10'un altına düşmesi nedeniyle, şirket ortağı eyleminin feshe dayanak yapılamayacağı, her ne kadar davalı kurumun özelleşmesi nedeniyle sözleşmelerin konusuz kaldığı düşünülebilir ise de teminat mektuplarının davalı uhdesinde bulunması nedeniyle dava açmakta hukuki yararın bulunduğu, davalının davacı ile yaptığı sözleşmeleri haklı bir nedene dayanmaksızın ve dürüstlük kurallarına aykırı bir şekilde feshettiği , iki tarafa borç yükleyen sözleşmelerde taraflardan birinin tek taraflı olarak sözleşmeyi feshedemeyeceği, "çoğun içinde az da vardır ." ilkesi ile değerlendirme yapılması gerektiği gerekçesiyle asıl davada davaya konu edilen sözleşmelerin feshinin haksız olduğunun tespitine, birleşen dava yönünden, fesih beyanının varması ile sonuç doğuran hukuki işlem olması nedeniyle birleşen dava yönünden karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz etmiştir.

Mahkemece bozmaya uyulmuş ancak bozma gereği yerine getirilmemiştir. Hükmüne uyulan bozma ilamında açıkça “ Taraflar bu aşamadan sonra feshin haklı olup olmadığının tespitini ve varsa tazminata ilişkin taleplerini isteyebilirler. Feshin iptali ve sözleşmenin devam ettiğinin tespiti istenemez.” denilerek davanın, davadaki tüm talepler yönünden reddi gerektiği vurgulanmıştır. Mahkemece bu yön gözetilmeden, bozma kararının yorumunda hataya düşülerek yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle yerel mahkeme hükmünün davalı yararına BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 28/04/2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/7339, Karar No: 2010/9830, Tarih: 17.12.2010

**5. Ceza Dairesi         2010/7339 E.  ,  2010/9830 K.**

**"İçtihat Metni"**

Çocukların nitelikli cinsel istismarı ve kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçlarından sanık ...'in yapılan yargılanması sonunda; ruh sağlığını bozacak şekilde çocukların nitelikli cinsel istismarı ve atılı diğer suçtan mahkümiyetine dair, ... 1. Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 30.03.2010 gün ve 2009/131 Esas, 2010/77 Karar sayılı katılan ...'e yönelik nitelikli cinsel istismar eylemi nedeniyle verilen ceza miktarına göre bu suç yönünden re'sen de temyize tabi hükümlerin süresi içinde Yargıtay'ca incelenmesi O yer C.Savcısı, sanık ile müdafii tarafından istenilmiş; incelemenin sanık tarafından duruşmalı yapılması talep edilmiş olduğundan, dava evrakı C.Başsavcılığından tebliğname ile daireye gönderilmekle 10.11.2010 ... saat 13.30'a duruşma günü tayin olunarak sanık müdafiine çağrı kağıdı gönderilmişti.

Belli günde hakimler duruşma salonunda toplanarak Yargıtay C.Savcısı ... hazır olduğu halde oturum açıldı.

Yapılan tebligat üzerine gelen olmadı.

G/D:

Sanığın tutuklu olması ve atılı suçun alt sınırı itibariyle CMK.nun 150/3. maddesi gereğince zorunlu müdafii ile temsil edilmesi gerektiğinden, sanığı temsil edecek bir zorunlu müdafii görevlendirilmesi için ... Barosuna yazı yazılmasına, Yargıtay C.Savcısının uygun görülen talep ve mütalaası doğrultusunda duruşmanın 15.12.2010 ... saat 13:30'a bırakılmasına oybirliğiyle karar verilmişti.

Belli günde hakimler duruşma salonunda toplanarak Yargıtay C.Savcılarından ... ... hazır olduğu halde oturum açıldı.

Sanık ... adına zorunlu müdafii olarak ... Barosunca görevlendirilen Av. ... huzura alınarak duruşmaya başlandı.

2 sayfadan ibaret dilekçe verdi, alındı, okundu dosyasına konuldu.

Duruşma isteğinin süresinde ve yerinde olduğu anlaşıldıktan sonra uygun görülen talep ve mütalaa dairesinde sanık hakkında DURUŞMALI inceleme yapılmasına oybirliğiyle karar verilerek tefhim olunduktan sonra işin açıklanmasına dair raportör üye tarafından düzenlenen rapor okundu.

Raportör üye rapora ilave edecek bir cihet bulunmadığını bildirdi.

Sanık müdafii temyiz layihasını açıklayarak savunmada bulunup müvekkili hakkındaki hükmün BOZULMASINI istedi.

Yargıtay C.Savcısı tebliğname içeriğini tekrar etti.

Son sözü sorulan sanık müdafii savunmasına ilave edecek bir cihet bulunmadığını bildirmekle dosya incelenerek karar verilip tefhim olunmak üzere duruşma 24.12.2010 Cuma saat 13:30'a bırakılmıştı.

O Yer C.Savcısının temyiz dilekçesi içeriğine göre; sanığın her iki katılan hakkında kişiyi hürriyetinden yoksun kılma, katılan ... hakkında ise nitelikli cinsel istismar suçundan kurulan hükümlere karşı lehe temyiz talebinde bulunduğu kabul edilerek yapılan incelemede;

O Yer C.Savcısının temyiz dilekçesi içeriğine göre; sanığın her iki katılan hakkında kişiyi hürriyetinden yoksun kılma, katılan ... hakkında ise nitelikli cinsel istismar suçundan kurulan hükümlere karşı lehe temyiz talebinde bulunduğu kabul edilerek yapılan incelemede;

Dairemizin yerleşik uygulamalarına göre failin mağdurun birden fazla vücut boşluğuna aynı zamanda kesintisiz olarak organ veya sair cisim ithali halinde suçun değişik zamanlarda işlenmesi koşulunun gerçekleşmediği kabul edilmekte olup, somut olayda ise alınan ilk beyanlar, bu anlatımları destekleyen raporlar ve tüm dosya kapsamına göre; sanığın ikametinde bulunduğu sırada katılanların avlu kapısı deliğinden baktıklarını gördüğü, katılanları avluda bulunan tavuklara bakabileceklerini söyleyerek hile ile içeriye aldığı ve avlu kapısını kapattığı, üzerinde bulunan kuru sıkı tabir edilen silahı çıkararak katılanları tehditle yanına çağırdığı, bu durumdan korkan katılanların ağlayarak sanığın yanına gittikleri, sanığın katılan ...'in boynundan tutarak elindeki silahı İrfan'a yönelttiği, önce katılan ...'in daha sonra da katılan ...'ın dudak ve yanaklarından öptüğü, katılan ...'ı öptükten sonra cinsel organını çıkararak katılan ...'e oral yoldan ithal ettiği, katılan ...'e yönelik eylemini gerçekleştirdikten sonra aynı eylemini katılan ...'a yönelik olarak da yaptığı, daha sonra her iki katılanın sanığın yanından kısa bir mesafe uzaklaştıkları, bir süre sonra sanığın bu kez katılan ...'i tekrar yanına çağırdığı, katılanın gelmek istememesi üzerine kolundan tutarak cebir kullanmak suretiyle katılanı bulunduğu yere getirdiği ve katılanın pantolonunu indirerek livata yöntemiyle nitelikli cinsel istismarda bulunduğu anlaşılmakla; olayın oluş şekli itibariyle sanığın katılanlardan ...'in üzerinde istismar eylemini işledikten sonra diğer katılan üzerinde aynı eylemi gerçekleştirip, daha sonra tekrar aynı sırayla katılanlar üzerinde yeniden istismar eylemlerinde bulunduğu bu suretle, zincirleme suçun değişik zamanlarda birden fazla işlenmesi koşulu oluşturduğundan keza, Adli Tıp Kurumu Kanunu'nun 24 ve Adli Tıp Kurumu Uygulama Yönetmeliğinin 21. maddeleri uyarınca, uzman bilirkişi düşüncesine raporlarda yer verilmiş olduğu anlaşıldığından, tebliğnamede bozma öneren düşüncelere bu nedenlerle iştirak edilmemiş; suçun niteliğine etkisi bakımından katılanların nüfus kayıtları getirtilmeden hüküm kurulmuşsa da UYAP'tan nüfus kayıt örneklerinin temin edilmesi keza, eksik yargılama giderine hükmedilmesi, aleyhe temyiz bulunmadığından bozma nedeni yapılmamış, yapılan yargılama toplanan delillerle, hükmün dayandığı gerekçe ve takdire göre de temyiz itirazlarının ve sanık müdafiin duruşmalı inceleme sırasındaki savunmaları yerinde görülmemiş olduğundan reddiyle usul ve kununa uygun olan katılanlara yönelik kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçlarından ve katılan ...'a yönelik nitelikli cinsel istismar suçundan kurulan hükümlerin ONANMASINA,

Sanığın katılan ...'e yönelik zincirleme biçimde ruh sağlığını bozacak şekilde nitelikli cinsel istismar suçundan kurulan hükme yönelik temyiz itirazlarına gelince;

Sair temyiz itirazlarının reddine,

Ancak;

Adli Tıp Kurumu Kanunu'nun 24 ve Adli Tıp Kurumu Uygulama Yönetmeliğinin 21. maddeleri uyarınca 29 Nisan 2009 gün ve 1800 A karar nolu raporda uzman bilirkişi olarak düşüncesine yer verilen Çocuk Psikiyatristi Doç. Dr. ...'ın 02.03.2009 tarihli muayene kaydına göre katılan ... ile ilgili olarak anksiyetesinin olduğunun belirtilmesine karşın, anılan raporda katılanda olaya bağlı gelişmiş olan ruh sağlığını bozacak mahiyet ve derecede "travma sonrası stres bozukluğu" denilen psikiyatrik bozukluğun tespit edildiği ve mağduru bulunduğu olay nedeniyle ruh sağlığının bozulduğunun mütalaa edilmiş olmasına göre; dava dosyasının, gerekli görülmesi halinde mağdur ...'in yeniden Adli Tıp Kurumuna gönderilmesi suretiyle Çocuk Psikiyatristinin de yer alacağı heyetten katılanın TCK.nun 103/6. maddesine mümas şekilde ruh sağlığının bozulup bozulmadığı yönünde açıklayıcı rapor aldırıldıktan sonra sanığın hukuki durumunun tayin ve takdiri gerektiği gözetilmeden eksik inceleme ve yetersiz rapora dayanılarak yazılı şekilde hüküm kurulması,

Kanuna aykırı, O Yer C.Savcısı, sanık ile müdafiin temyiz itirazları, sanık müdafiin duruşmalı inceleme sırasındaki savunmaları bu itibarla yerinde görüldüğünden re'sen de temyiz incelemesine tabi hükmün 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek CMUK.nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 17.12.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

17.12.2010 tarihinde verilen iş bu karar 24.12.2010 tarihinde Yargıtay C.Savcılarından ... ... hazır olduğu halde sanık müdafiin yokluğunda tefhim olundu.
Yargıtay — Esas No: 2016/18503, Karar No: 2018/3170, Tarih: 04.06.2018

**19. Hukuk Dairesi         2016/18503 E.  ,  2018/3170 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi (Tic.Mah.Sıf.)

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın usulden reddine yönelik hükmün süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Davacı vekili, davalı tarafından davacı aleyhine kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takip başlatıldığını, takibe konu çekteki imzanın davacı şirket yetkilisine ait olmadığını, çek keşidecisi ve hamili ile ticari ilişkilerinin bulunmadığını belirterek, borçlu olmadığının tespitini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacının iddialarının gerçeği yansıtmadığını belirterek, davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece yapılan yargılamaya göre, davanın takip konusu çekteki imzaya itiraz olduğu, imzaya itiraz davalarına bakmakla görevli mahkemenin İcra Hukuk Mahkemesi olduğu gerekçesiyle davanın usulden reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava İİK'nun 72. maddesine dayalı olarak açılan menfi tespit davası olup davacı taraf, takip ve davaya konu edilen çekteki imzaya itiraz etmiştir. Bu durumda davacının imza inkarına dayalı iddiası incelenerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken somut olayda uygulama yeri bulunmayan İİK'nun 170. maddesi uygulanarak yazılı şekilde karar verilmesi isabetsizdir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde temyiz eden davacıya iadesine, 04/06/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/1403, Karar No: 2011/1397, Tarih: 21.02.2011

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2011/1403 E.  ,  2011/1397 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 19.6.1993- 5.5.2004 tarihleri arasında geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Davacı davalı Apartman Yönetimi işyerinde kapıcı olarak 19.6.1993-5.5.2004 tarihileri arasında geçen çalışmalarının tesbitini istemiştir

Mahkemece davanın kısmen kabulü ile davacının davalı işyerinde part-time olarak ayda 6 gün üzerinden 1.7.1995-31.12.2003 tarihleri arasında 612 gün, 1.1.200430.4.2004 tarihleri arasında 24 gün ,1.5.2004-5.5.2004 tarihleri arasında da 1 gün olmak üzere toplam 637 gün çalıştığının tesbitine karar verilmiştir

Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı yasanın 79. maddesi bu tip hizmet tesbiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir. Bu tür davalarda öncelikle davacının çalışmasına ilişkin belgelerin işveren tarafından verilip verilmediği yöntemince araştırılmalıdır. Bu koşul oluşmuşsa işyerinin gerçekten var olup olmadığı kanun kapsamında veya kapsama alınacak nitelikte bulunup bulunmadığı eksiksiz bir şekilde belirlenmeli daha sonra çalışma olgusunun varlığı özel bir duyarlılıkla araştırılmalıdır. Çalışma olusu her türlü delille ispat kazanabilirse de çalışmanın konusu niteliği başlangıç ve bitiş tarihleri hususlarında tanık sözleri değerlendirilmeli, dinlenen tanıkların davacı ile aynı dönemlerde işyerinde çalışmış ve işverenin resmi kayıtlara geçmiş bordro tanıkları yada komşu işverenlerin aynı nitelikte işi yapan ve bordrolarına resmi kayıtlarına geçmiş çalışanlardan seçilmesine özen gösterilmelidir. Bu tanıkların ifadeleri ile çalışma olgusu hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek şekilde belirlenmelidir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 16.9.1999 gün 1999/21-510-527, 30.6.1999 gün 1999/21-549-555- 3.11.2004 gün 2004/21- 480-579 sayılı kararları da bu doğrultudadır