muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2022/7110, Karar No: 2024/4066, Tarih: 03.07.2024

"Kanuni idare ilkesi" ve normlar hiyerarşisi uyarınca, idarenin eylem ve işlemlerinin bir kanuna dayanması, bu eylem ve işlemlerinin kanuna aykırı olmaması, idarenin kanun ile kendisine verilen yetkiyi kanuna uygun olarak kullanması gerekmektedir. 
	Normlar hiyerarşisi ilkesine göre, normlar arasında altlık ve üstlük ilişkisi söz konusu olmakta ve her norm geçerliliğini bir üst hukuk normundan almaktadır. Başka bir anlatımla normlar hiyerarşisinde, her türlü normun hiyerarşik olarak bir sıra dahilinde sıralanması, birbirine bağlı olması ve üst normla getirilen hukuksal sınırın içinde kalması zorunlu olup, bunun doğal sonucu olarak, hiyerarşik sıralamada daha altta yer alan bir normun, kendisinden üstte bulunan norma aykırı hükümler içeremeyeceği, bir başka deyişle alt norm niteliğindeki düzenleyici işlemlerin, bir hakkın kullanımını üst normda öngörülmeyen bir şekilde daraltamayacağı veya kısıtlayamayacağı; dolayısıyla, düzenleyici bir işlemin kendinden önce gelen Kanun veya diğer normlarda yer alan hükümlere aykırı düzenlemeler getiremeyeceği kabul edilmektedir. 
	Anayasa'nın 124. maddesinde ise, idareye ikincil düzenleme yapma yetkisi vermektedir. Esasında bu yetki, genel ve soyut nitelikte hükümler ihtiva eden kanunların detaylandırılması amacını taşımaktadır. Bu çerçevede, kanunda öngörülmeyen bazı hususların yine kanuna aykırı olmamak kaydıyla yönetmeliklerde düzenlenmesi mümkün olabilmektedir. Bu kapsamda  idarenin düzenleme yetkisinin, yasalarla getirilen hükümleri aşacak bir şekilde kullanılamayacağı da İdare Hukuku'nun en temel ilkelerindendir.
2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun "Döner Sermaye" başlıklı 58. maddesine göre; döner sermaye ek ödemesinden yararlanma koşulu hizmete katkıda bulunma ve performans olarak belirlenmiş olup; düzenlemede mesleklerini serbest icra edenlerin ek ödemeden yararlanamayacağı yönünde herhangi bir  ibare de yer almamaktadır. Kanun maddesinin bu düzenlemesinden hareketle, kanunun aradığı koşulları sağlayan bir çalışanın döner sermaye ek ödemesinden de yararlandırılması gerekmektedir. Aksi düşüncenin kabulü, öğretim elemanlarının aynı çalışma süresi içerisinde aynı hizmeti sunmalarına ve aynı statüde bulunmalarına rağmen tam gün çalışıp muayenehanesi olan veya olmayan şeklinde  ayrıma tabi tutulmuş olması sonucu doğacaktır.				
Diğer yandan, öğretim görevlilerinin, mesai saati dışında mesleğinin serbest icrasına izin verilirken bu şekilde çalışması nedeniyle mesai içinde ek ödemeye hak sağlayacak çalışmasının karşılıksız bırakılmasının, mesleğin serbest icrasına izin verilmesi durumunu anlamsızlaştıracağı ve çalışma barışını da bozacağı aşikardır.

Diğer yandan, öğretim görevlilerinin, mesai saati dışında mesleğinin serbest icrasına izin verilirken bu şekilde çalışması nedeniyle mesai içinde ek ödemeye hak sağlayacak çalışmasının karşılıksız bırakılmasının, mesleğin serbest icrasına izin verilmesi durumunu anlamsızlaştıracağı ve çalışma barışını da bozacağı aşikardır. 
Bu durumda, Anayasa'nın 128. maddesi gereği memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işlerinin kanunla düzenleneceği ve 2547 sayılı Kanun'un 58. maddesinde "yapılacak ek ödemenin oranları ile bu ödemelerin esas ve usulleri hakkında"  Maliye Bakanlığı'nın uygun görüşü üzerine Yükseköğretim Kurulu tarafından Yönetmelik çıkarılabileceği belirtilmesine rağmen anılan hükümlere aykırı olarak dava konusu Yönetmelik ile üniversitede görev yapan sağlık çalışanlarının özlük hakları hakkında düzenleme yapıldığı, 2547 sayılı Kanun'un 58. maddesinde yer almayan ve bu maddeyi aşar nitelikte düzenleme içeren dava konusu Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik'in 5. maddesinin 9. fıkrasının (b) bendinin son cümlesinde yer alan, "Ancak bu ödeme mesai saatleri dışında serbest meslek faaliyetinde bulunan veya özel sağlık kuruluşlarında çalışmakta olanlara ödenmez." ibaresinin iptali gerektiği oyuyla bu kısım açısından çoğunluk kararına katılmıyorum. 
KARŞI OY :
(XX)- Dava; davacı ... Derneği vekili tarafından, 15.09.2022 tarih ve 31954 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Yüksek Öğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 2.maddesi ile asıl Yönetmeliğin 4. maddesine eklenen 10.fıkranın ikinci cümlesindeki "yılda 7 günü geçmeyen" ibaresinin hukuka aykırı olduğu iddiası ile  yine 2. madde ile asıl Yönetmeliğin 4. maddesine eklenen 10. fıkranın ikinci cümlesinin eksik düzenleme nedeniyle; 3. maddesi ile değiştirilen asıl Yönetmeliğin 5. maddesinin 9. fıkrasının (b) alt bendinin son cümlesinin; 5. maddesi ile asıl Yönetmeliğe eklenen Ek-4 sayılı "Taban Ek ödeme katsayı cetvelinin 1.,3.,5. ve 7. satırlarının karşılığındaki katsayıların  hukuka aykırı olduğu iddiasıyla iptalleri istemiyle açılmıştır.  
2547 sayılı Kanun’un 58. maddesinde ve ilgili yönetmelikte, personele dağıtılacak döner sermaye ek ödemelerinde esas alınacak kriterler; personelin kadro ve görev unvanı, görev yeri, çalışma şartları ve süresi, eğitim-öğretim ve araştırma faaliyetleri ve mesleki uygulamalar ile ilgili performansı ve özellik arz eden riskli bölümlerde çalışma gibi hizmete katkı unsurları olarak belirtilmiştir.

2547 sayılı Kanun’un 58. maddesinde ve ilgili yönetmelikte, personele dağıtılacak döner sermaye ek ödemelerinde esas alınacak kriterler; personelin kadro ve görev unvanı, görev yeri, çalışma şartları ve süresi, eğitim-öğretim ve araştırma faaliyetleri ve mesleki uygulamalar ile ilgili performansı ve özellik arz eden riskli bölümlerde çalışma gibi hizmete katkı unsurları olarak belirtilmiştir.
Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara ilişkin Yönetmelik uyarınca yapılacak ek ödemeler, 657 sayılı Kanunda öngörülen ve personele her ay düzenli olarak yapılması zorunlu, genel nitelikte ve bütçeden karşılanan bir ödeme olmayıp, gelir gider dengesi gözetilerek, döner sermaye kaynakları uygun olduktan sonra personele, hizmet sunum şartları ve kriterleri de dikkate alınmak suretiyle, personelin unvanı, görevi, çalışma şartları ve süresi, eğitim-öğretim ve araştırma faaliyetleri ve mesleki uygulamalar ile ilgili performansı ve özellik arz eden riskli bölümlerde çalışma gibi hizmete katkı unsurları gözetilerek aylık ya da sözleşme ücretlerine ilave olarak ödenebilen teşvik uygulaması niteliğinde yapılan bir ödemedir.
Bu durumda, dava konusu taban ödemesinin, mesai saatleri dışında serbest meslek faaliyetinde bulunan veya özel sağlık kuruluşlarında çalışmakta olan-olmayan ayrımı yapılmaksızın  öğretim üyelerinin katkıları oranında tamamına ödenmesi gerektiği, bu yönde bir uygulamanın çalışma barışını sağlayacağı, eşitlik ve hakkaniyet ilkelerine ve hukuka uygun olacağı gerekçesiyle, Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik'in 5. maddesinin 9. fıkrasının (b) bendinin son cümlesinde yer alan, "Ancak bu ödeme mesai saatleri dışında serbest meslek faaliyetinde bulunan veya özel sağlık kuruluşlarında çalışmakta olanlara ödenmez." ibaresinin iptali gerektiği  oyuyla bu kısım açısından çoğunluk kararına katılmıyorum.
Danıştay — Esas No: 2021/5330, Karar No: 2024/4084, Tarih: 03.07.2024

"İçtihat Metni"
         T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas   No : 2021/5330
Karar  No : 2024/4084  
TEMYİZ EDEN (DAVACI)	: ...
KARŞI TARAF (DAVALILAR): 1- ... Bakanlığı 
VEKİLİ	: Av. ...
2- ... Birliği 
VEKİLİ	: Av. ...
3- ... Barosu Başkanlığı
 
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi  ... İdari Dava Dairesinin  ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. 
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: ... Barosu'na kayıtlı avukat olarak çalışmakta iken "nitelikli dolandırıcılık" suçundan kesinleşmiş mahkumiyeti bulunduğu gerekçesiyle  ruhsatnamesi geri alınan ve bir daha yazılmamak üzere baro levhasından kaydı silinen davacı tarafından, baro levhasına yeniden yazılma talebinin reddine dair ... Barosu Yönetim Kurulu kararı ve bu karara yapılan itirazın reddine  yönelik Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulu'nun ... tarih ve ... ve ... sayılı kararı ile bu kararları onayan ... tarih ve ... sayılı Adalet Bakanlığı Olur'unun iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının  özeti: .... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:...,  K:... sayılı kararıyla;  uyuşmazlığın, 1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun 5/1-a maddesinde yazılı Devletin güvenliğine karşı suçlar, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama veya kaçakçılık suçlarından birinden mahkum olan avukatın memnu haklarının iadesine karar verilen ya da 5352 sayılı Adli Sicil Kanunu uyarınca cezasının infazının tamamlanmasının üzerinden 3 yıl geçen, anılan suçlardan mahkum olan avukatın yeniden baro levhasına yazılabilip yazılamayacağı hususunda toplandığı, olayda davacı hakkında ...  Ağır Ceza Mahkemesi'nin .... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile nitelikli dolandırıcılık suçundan 2 yıl 1 ay hapis ve 100-TL adli para cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, verilen kararın Yargıtay 11. Ceza Dairesi'nin  01/11/2010 tarih ve E:2008/8915, K:2010/12042 sayılı ilâmı ile düzeltilerek onandığı ve kararın 01/11/2010 tarihinde kesinleştiği, davacının mahkum olduğu suç için 1136 sayılı Kanun'un ilgili maddesinde "Türk Ceza Kanunu'nun 53. maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile" ifadesinin yer aldığı nazara alındığında "Nitelikli dolandırıcılık" suçundan mahkumiyeti bulunan davacının baro levhasına yazılmasına Kanuni engel bulunduğu, bu durumda, baro levhasına yeniden yazılma talebinin reddine dair ... tarih ve ... sayılı ... Barosu Yönetim Kurulu kararı ile bu karara yapılan itirazı reddeden Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulu'nun .... tarih ve ... Ve ... sayılı kararları ve bu kararları onayan ... tarih ve ... sayılı Adalet Bakanlığı işlemlerinde hukuka aykırılık görülmediği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI :    Davacı tarafından,  temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında yer alan "karşı oy"da yer alan;  "... davacının memnu haklarının iadesi yolundaki çeşitli taleplerinin ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin Ek kararları ile 5237 sayılı Kanunu 53. maddesi kapsamında değerlendirilerek infazın tamamlanması ile yasaklanmış bulunan hakların kendiliğinden kalktığı gerekçesiyle reddedildiği görüldüğünden, davacının 1136 sayılı Kanun'un 5/1-a maddesi kapsamında kalan ehliyetsizlik halinin memnu haklarının iadesi başvurusu üzerine bu talep hakkında karar verilmesine yer olmadığına ve yargılamanın yenilenmesi talebinin reddine karar verilmesi suretiyle ortadan kalktığının kabulü gerekeceğinden, dava konusu işlemlerde hukuka uyarlık bulunmadığından ..." değerlendirme ile davasının haklılığının ortaya konulduğu, Anayasa Mahkemesi'nin 28/02/2013 tarih ve E:2012/116, K: 2013/32 sayılı kararı ile 1136 sayılı Kanun'un 5/1-c maddesinin iptaline karar verildiğinden, durumunun anılan madde kapsamında değerlendirilmesinin de mümkün olmadığı, Danıştay İdari Dava Dairelerinin emsal kararlarının da 1136 sayılı Kanun'un 5/1-c maddesinin uygulama imkan ve kabiliyetinin bulunmadığı yönünde olduğu, hakkında 1136 sayılı Kanun uyarınca verilmiş bir disiplin cezası da bulunmadığı belirtilerek, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmüştür.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI  : Davalılar Adalet Bakanlığı ve Türkiye Barolar Birliği tarafından, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu, bozulmasını gerektiren bir neden bulunmadığından temyiz isteminin reddi ile anılan kararın onanması gerektiği savunulmuştur. Diğer davalı  Kahramanmaraş Barosu Başkanlığı tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince dosyanın tekemmül ettiği anlaşıldığından davacı tarafça yapılan yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verilmeyerek işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince dosyanın tekemmül ettiği anlaşıldığından davacı tarafça yapılan yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verilmeyerek işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY : 
Davacı avukatın, "mera tescil ve kamulaştırma bedelinin artırılması" istemiyle müvekkilleri adına açtığı davanın görümü sırasında, hile ve desise yoluyla müvekillerinden fazla para tahsil ettiği gerekçesiyle "nitelikli dolandırıcılık" suçundan yargılandığı davada ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... tarih ve E:...; K:... sayılı kararı ile 2 yıl 1 ay 5 gün hapis, 100-TL adli para cezası ve TCK'nın 53. maddesi gereğince anılan Kanun'un 53/1 maddesinde sayılan hakları kullanmaktan yoksun bırakılmasına karar verilmiş, kararın temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 11. Ceza Dairesinin 01/11/2010 tarih ve E:2008/8915, K:2010/12042 sayılı ilâmı ile hükmün düzeltilerek onanmasına karar verilmiş ve karar aynı tarihte kesinleşmiştir.
 .... Barosu Yönetim Kurulu,... tarih ve ... sayılı kararı ile davacının Avukatlık Kanunu'nun 5/1-a maddesinde yazılı dolandırıcılık suçundan kesin olarak hüküm giymesi sebebiyle aynı Kanun'un 74. maddesi uyarınca ruhsatnamesinin geri alınarak iptaline ve adının bir daha yazılmamak üzere baro levhasından silinmesine karar vermiş, karara yapılan itiraz .... Barolar Birliği Yönetim Kurulu'nun ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile reddedilmiş ve ... tarihli Olur ile Adalet Bakanlığı tarafından onaylanarak kesinleşmiştir. Bu işleme karşı davacı tarafından ...  İdare Mahkemesi'nin E:... esasında açılan dava verilen ret kararı Danıştay 8. Dairesi'nin 04/07/2017 tarih ve E:2016/11796, K:2017/5994 sayılı kararı ile onanarak kesinleşmiştir.
Anılan kesinleşmiş mahkumiyet kararı nedeniyle davacı hakkında ... Barosu Disiplin Kurulu'nun ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı verilen "meslekten çıkarma cezası" ve "tedbiren işten yasaklama kararı" verilmesine yapılan itirazın ... Barolar Birliği Disiplin Kurulu'nun ... tarih ve E:..., K:.... sayılı kararı ile kabul edilerek disiplin kovuşturmasının zamanaşımı nedeniyle düşmesine karar verilmiştir.
Davacının 06/09/2016 havale tarihli dilekçe ile yaptığı yasaklanmış hakların iadesi talebi; davacı hakkında 5237 sayılı TCK uyarınca kurulan mahkumiyet hükmü gereği TCK'nın 53. maddesi gereğince verilen hak yoksunluğu kararının, cezanın infazının tamamlanmasına kadar geçerli olduğu, davacının cezasının infazının 07/07/2014 tarihinde tamamlandığının dosya içerisinde yer alan müddetnameden anlaşılması nedeniyle 5352 sayılı Kanun'un 13/A maddesi uyarınca hükümlü sanığın yasaklanmış hakların iadesi talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... tarih ve E:... sayılı Ek Kararı ile  karar verilmiştir.

... Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... tarih ve E:... sayılı Ek Kararı ile verilen karar verilmesine yer olmadığı kararı itiraz edilmeden kesinleştiğinden, davacının 21/07/2017 havale tarihli dilekçe ile yaptığı yasaklanmış hakların iadesi talebi hakkında da 05/09/2017 tarihli Ek Karar ile karar verilmesine yer olmadığı kararı verilmiştir. Bu karara yönelik olarak süresinde yapılan itiraz ise ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... tarih ve ... D.İş sayılı kararı ile reddedilmiştir.
Davacının 27/10/2017 havale tarihli dilekçesi ile cezanın infazının tamamlandığı tarihten itibaren 3 yıl geçtiğinden bahisle Ağır Ceza Mahkemesince verilen ek kararın yargılamanın yenilenmesi yolu ile kaldırılarak yasaklanmış hakların iadesine karar verilmesi talebi; "... hükmolunan hak yoksunluklarının cezanın infazı ile birlikte infazdan belli bir süre geçtiğinde kendiliğinden kalktığı ve yargılamanın yenilenmesini gerektirecek yeni olay ve delil bildirilmediğinden ..." ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... tarih ve E:.... sayılı Ek Kararı ile reddedilmiştir.
Yukarıda aktarılan süreç sonucunda davacı,... Ağır Ceza Mahkemesinin ... tarihli ret kararındaki tespite istinaden baro levhasına yeniden yazılma talebinde bulunmuştur.
... Barosu Yönetim Kurulu'nun istemin reddine dair kararı ve bu karara yapılan itirazın reddine  yönelik ... Barolar Birliği Yönetim Kurulu'nun ... tarih ve ... ve ... sayılı kararı ile bu kararları onayan ... tarih ve ... sayılı Adalet Bakanlığı Olur'unun iptali istemiyle bakılmakta olan dava açılmıştır.
 
İLGİLİ MEVZUAT:

Yukarıda aktarılan süreç sonucunda davacı,... Ağır Ceza Mahkemesinin ... tarihli ret kararındaki tespite istinaden baro levhasına yeniden yazılma talebinde bulunmuştur.
... Barosu Yönetim Kurulu'nun istemin reddine dair kararı ve bu karara yapılan itirazın reddine  yönelik ... Barolar Birliği Yönetim Kurulu'nun ... tarih ve ... ve ... sayılı kararı ile bu kararları onayan ... tarih ve ... sayılı Adalet Bakanlığı Olur'unun iptali istemiyle bakılmakta olan dava açılmıştır.
 
İLGİLİ MEVZUAT:
1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun "Avukatlığa kabul şartları" başlıklı 3. maddesinde; "Avukatlık mesleğine kabul edilebilmek için : ...  f) Bu Kanuna göre avukatlığa engel bir hali olmamak gerekir."; "Avukatlığa kabulde engeller" başlıklı 5. maddesinde; "Aşağıda yazılı durumlardan birinin varlığı halinde, avukatlık mesleğine kabul istemi reddolunur: a) Türk Ceza Kanununun 53. maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile; kasten işlenen bir suçtan dolayı iki yıldan fazla süreyle hapis cezasına ya da Devletin güvenliğine karşı suçlar, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, (...) zimmet, irtikap, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama veya kaçakçılık suçlarından mahkum olmak,"; aynı maddenin ikinci fıkrasında; "Birinci fıkranın (a) bendinde sayılan yüz kızartıcı suçlardan biri ile hüküm giymiş olanların cezası ertelenmiş, paraya çevrilmiş veya affa uğramış olsa da avukatlığa kabul edilmezler.", "Bir daha yazılmamak üzere levhadan silinme" başlıklı 74. maddesinin birinci fıkrasında, "Cezai veya disipline ilişkin bir karar sonunda meslekten çıkarılanlarla 5'inci maddenin (a) bendinde yazılı suçlardan kesin olarak hüküm giyenlerin ruhsatnamesi baro yönetim kurulunca geri alınarak iptal edilir ve adları bir daha yazılmamak üzere levhadan silinir."; aynı maddenin ikinci fıkrasında ise; "Bu işlerin uygulanması, kararın kesinleşmiş olmasına bağlıdır." hükümlerine yer verilmiştir.
5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun "Güvenlik Tedbirleri" ana başlığı altında "Belli hakları kullanmaktan yoksun bırakılma" başlıklı 53. maddesinin birinci fıkrasında, kişinin kasten işlemiş olduğu suçtan dolayı hapis cezasına mahkumiyetin kanuni sonucu olarak belirli hakları kullanmaktan yoksun bırakılacağı hüküm altına alınmış, ikinci fıkrasında ise, kişinin işlemiş bulunduğu suç dolayısıyla mahkum olduğu hapis cezasının infazı tamamlanıncaya kadar bu hakları kullanamayacağı belirtilmiştir.

5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun "Güvenlik Tedbirleri" ana başlığı altında "Belli hakları kullanmaktan yoksun bırakılma" başlıklı 53. maddesinin birinci fıkrasında, kişinin kasten işlemiş olduğu suçtan dolayı hapis cezasına mahkumiyetin kanuni sonucu olarak belirli hakları kullanmaktan yoksun bırakılacağı hüküm altına alınmış, ikinci fıkrasında ise, kişinin işlemiş bulunduğu suç dolayısıyla mahkum olduğu hapis cezasının infazı tamamlanıncaya kadar bu hakları kullanamayacağı belirtilmiştir.    
-5352 sayılı Adli Sicil Kanunu'na 19/12/2006 tarih ve 26381 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 5560 sayılı Çeşitli Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 38. maddesiyle eklenen 13/A maddesinin birinci fıkrasında; "5237 sayılı Türk Ceza Kanunu dışındaki kanunların belli bir suçtan dolayı veya belli bir cezaya mahkûmiyete bağladığı hak yoksunluklarının giderilebilmesi için, yasaklanmış hakların geri verilmesi yoluna gidilebilir. Bunun için; Türk Ceza Kanununun 53. maddesinin beşinci ve altıncı fıkraları saklı kalmak kaydıyla,
a) Mahkûm olunan cezanın infazının tamamlandığı tarihten itibaren üç yıllık bir sürenin geçmiş olması,
b) Kişinin bu süre zarfında yeni bir suç işlememiş olması ve hayatını iyi halli olarak sürdürdüğü hususunda mahkemede bir kanaat oluşması gerekir." hükmü; aynı maddenin üçüncü fıkrasında ise, "Yasaklanmış hakların geri verilmesi için, hükümlünün veya vekilinin talebi üzerine, hükmü veren mahkemenin veya hükümlünün ikametgâhının bulunduğu yerdeki aynı derecedeki mahkemenin karar vermesi gerekir." hükümleri yer almıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinden de anlaşılacağı üzere, bazı suçlardan mahkum olma veya belirli süreyi aşan hapis cezasına mahkumiyet halleri avukatlığa kabulde engel haller arasında yer almıştır. Bir avukat hakkında, Avukatlık Kanunu'nun 5/1-a maddesinde yazılı bir suçtan kesin olarak mahkumiyet kararı verilmiş olması halinde, aynı Kanun'un 74. maddesi gereği Baro Yönetim Kurulunca ilgilinin ruhsatnamesinin iptali ile bir daha yazılmamak üzere adının baro levhasından silineceği açıkça kurala bağlanmış olup, bu hususta Baro Yönetim Kuruluna farklı bir işlem tesisi konusunda takdir yetkisi tanınmamıştır.