muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2023/8432, Karar No: 2024/6760, Tarih: 20.11.2024

İLGİLİ MEVZUAT:
   Anayasanın 35. maddesinde: "Herkes, mülkiyet ve miras haklarına sahiptir. Bu haklar, ancak kamu yararı amacıyla, kanunla sınırlanabilir. Mülkiyet hakkının kullanılması toplum yararına aykırı olamaz." hükmü yer almaktadır.
Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin Ek 1 Nolu Protokolünün "Mülkiyetin korunması" başlıklı 1. maddesinde: "Her gerçek ve tüzel kişinin mal ve mülk dokunulmazlığına saygı gösterilmesini isteme hakkı vardır. Herhangi bir kimse, ancak kamu yararı sebebiyle ve yasada öngörülen koşullara ve uluslararası hukukun genel ilkelerine uygun olarak mal ve mülkünden yoksun bırakılabilir. Yukarıdaki hükümler, devletlerin, mülkiyetin kamu yararına uygun olarak kullanılmasını düzenlemek veya vergilerin ya da başka katkıların veya para cezalarının ödenmesini sağlamak için gerekli gördükleri yasaları uygulama konusunda sahip oldukları hakka halel getirmez." hükmüne yer verilmiştir.
2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 3. maddesinde "İdareler, kanunlarla yapmak yükümlülüğünde bulundukları kamu hizmetlerinin veya teşebbüslerinin yürütülmesi için gerekli olan taşınmaz malları, kaynakları ve irtifak haklarını; bedellerini nakden ve peşin olarak veya aşağıda belirtilen hallerde eşit taksitlerle ödemek suretiyle kamulaştırma yapabilirler." hükmüne, aynı Kanunun  5. maddesinde, belediye yararına kamulaştırmalarda belediye encümeni tarafından kamu yararı kararı alınacağı düzenlenmiş, 6. maddesinde ise belediye encümeni tarafından alınmış olan kamu yararı kararının il merkezlerinde Valinin onayı ile tamamlanacağı kurala bağlanmıştır. Aynı maddenin 3. fıkrasında, "Onaylı imar planına veya ilgili bakanlıklarca onaylı özel plan ve projesine göre yapılacak hizmetler için ayrıca kamu yararı kararı alınmasına ve onaylanmasına gerek yoktur. Bu durumlarda yetkili icra organınca kamulaştırma işlemine başlanıldığını gösteren bir karar alınır." hükmü yer almaktadır.
Dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 27. maddesinde ise; 3634 sayılı Milli Müdafaa Mükellefiyeti Kanununun uygulanmasında yurt savunması ihtiyacına veya aceleliğine Bakanlar Kurulunca karar alınacak hallerde veya özel kanunlarla öngörülen olağanüstü durumlarda gerekli olan taşınmaz malların kamulaştırılmasında kıymet takdiri dışındaki işlemler sonradan tamamlanmak üzere ilgili idarenin istemi ile mahkemece yedi gün içinde o taşınmaz malın 10. madde esasları dairesinde ve 15. madde uyarınca seçilecek bilirkişilerce tespit edilecek değeri, idare tarafından mal sahibi adına 10. maddeye göre yapılacak davetiye ve ilanda belirtilen bankaya yatırılarak o taşınmaz mala el konulabileceği, bu Kanunun 3. maddesinin 2. fıkrasında belirtilen hallerde yapılacak kamulaştırmalarda yatırılacak miktar, ödenecek ilk taksit bedeli olduğu düzenlenmiştir.
	HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
	Usul Yönünden:
	Davanın süresinde açılmadığı iddiası bakımından;

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
	Usul Yönünden:
	Davanın süresinde açılmadığı iddiası bakımından;
	Acele kamulaştırmaya ilişkin Bakanlar Kurulu kararı Anayasada yer alan bir temel hak ve özgürlük olan mülkiyet hakkını kısıtlayıcı nitelikte bireysel işlem olduğundan ilgiliye tebliğ edilmesi gerektiği, acele kamulaştırma kararının tebliğ edilmesi üzerine otuz gün içinde veya öğrenme üzerine altmış günlük genel dava açma süresi içinde dava konusu edilebileceği dikkate alındığında, dava konusu Bakanlar Kurulu Kararının davacılara tebliğ edildiğine dair belgenin dosyaya sunulmadığı, davacılar tarafından 15/08/2023 ile 29/08/2023 tarihleri arasında öğrenildiği belirtilen dava konusu acele kamulaştırma kararının davacılar tarafından öğrenme tarihi üzerine süresi içerisinde davanın açıldığı anlaşılmış ve davalı idarelerin davada süre aşımı bulunduğu yönündeki itirazı yerinde görülmemiştir.  	
 Esas Yönünden:
Anayasa’nın 35. maddesinin 2. fıkrasında mülkiyet hakkının ancak kamu yararı amacıyla kanunla sınırlanabileceği belirtilmek suretiyle mülkiyet hakkına yönelik müdahalelerin kanunda öngörülmesi gereği ifade edilmiştir.
	Özel mülkiyet hakkı korunması gereken temel insan hakları arasında sayılmış,  Anayasa ve uluslararası sözleşmelerde mülkiyet hakkını korumaya yönelik düzenlemelerde mülkiyet hakkına müdahaleler olabileceği öngörülmüş ancak bu müdahalelerde kamu yararı gerekçesi, kanuni düzenleme gereği ve ölçülülük ya da orantılılık gibi uluslararası hukukun genel ilkelerinin varlığının dikkate alınması gerektiği, aksi durumda müdahalenin mülkiyet hakkı ihlaline neden olacağı kabul edilmiştir. Nitekim Anayasa Mahkemesi kararları ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi içtihatlarıyla da bu hususların açık bir şekilde ortaya konulduğu görülmektedir.
	Anayasa ve 2942 sayılı Kanun hükümleri uyarınca, idarelerin, kanunlarla yapmak  yükümlülüğünde  bulundukları  kamu  hizmetlerinin veya  teşebbüslerinin yürütülmesi için  gerekli  olan  taşınmaz  malları, yetkili  mercilerce alınacak kamu yararı kararı çerçevesinde ya da onaylı imar planına veya ilgili bakanlıklarca onaylı özel plan ve projesine dayanılarak, bedellerini ödemek suretiyle kamulaştırmaları; hatta 2942 sayılı Kanun'un 27. maddesinde öngörülen şartların varlığı halinde, anılan Kanun'da ayrı bir usul olarak öngörülen acele kamulaştırma yöntemine de başvurulabilmeleri mümkündür. 	
	Anayasa'nın 35. maddesinin mülkiyet hakkının kamu yararı amacıyla ve kanunla sınırlanabileceğine ilişkin hükmü çerçevesinde, 2942 sayılı Kanun'la, kamulaştırma ve aynı zamanda acele kamulaştırma işleminin kurucu unsuru olan kamu yararının, yetkili  mercilerce alınacak kamu yararı kararı ile ya da onaylı imar planı veya ilgili bakanlıklarca onaylı özel plan ve proje ile ortaya konulması gerekliliği düzenlenmiştir.
	 2942 sayılı Kanunda, kamulaştırma işlemleri açısından olağan ve acele kamulaştırma olmak üzere iki ayrı usul düzenlenmiştir.

2942 sayılı Kanunda, kamulaştırma işlemleri açısından olağan ve acele kamulaştırma olmak üzere iki ayrı usul düzenlenmiştir.
	Olağan kamulaştırma sürecinde; kamu yararının gerektirdiği hallerde gerçek ve özel hukuk tüzelkişilerinin mülkiyetinde bulunan taşınmaz mallar kamulaştırılırken, öncelikle yeterli ödenek ayrıldıktan sonra, Kanun'un 5. ve 6. maddelerinde belirlenen mercilerce kamu yararı kararı alınır. Kamulaştırmayı gerçekleştirecek idarece, sırasıyla, aynı Kanun'un 7. maddesinde ayrıntısı belirlendiği üzere taşınmaza ilişkin ölçekli plan yapılır, taşınmazın maliki belirlenir, vergi beyan ve değeri tespit edilir ve tapuya kamulaştırma şerhi verilmesinin ardından Kanun'un 8. maddesine göre idarenin satın alma usulünü, karşılıklı anlaşmaya dayalı olarak denemesi gerekir. Bu yolla anlaşmaya varılamaması halinde, Kanun'un 10. maddesine göre idarenin ilgili belgelerle birlikte taşınmazın bulunduğu yer asliye hukuk mahkemesinde kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmazın idare adına tescilini sağlamak amacıyla dava açması gerekir ve ancak mahkemece tescil kararı verildikten sonra idare, kamulaştırmaya konu taşınmaz üzerinde tasarruf edebilir hale gelir.
	Olağan kamulaştırma usulünde, asliye hukuk mahkemesi, idare adına tescil hükmü kurmadığı sürece, idarenin taşınmaza el atma ve taşınmaz üzerinde tasarrufta bulunma yetkisi bulunmamaktadır.
	Acele kamulaştırma usulü ise 2942 sayılı Kanun'un 27. maddesinde belirlenen  “3634 sayılı Milli Müdafaa Mükellefiyeti Kanununun uygulanmasında yurt savunması ihtiyacında” veya “aceleliğine Bakanlar Kurulunca karar alınacak hallerde” veya “özel kanunlarla öngörülen olağanüstü durumlarda” başvurulabilen, olağan kamulaştırma usulünden farklı olarak, idareye kamulaştırma işlemlerine ilişkin prosedürün sonuçlanmasını beklemeden, kıymet takdiri dışındaki işlemler sonradan tamamlanmak üzere, ilgili idarenin istemi ile mahkemece, yedi gün içinde o taşınmaz malın Kanun'da belirtilen usule göre bilirkişilerce tespit edilecek değerinin, idare tarafından mal sahibi adına bankaya yatırılması şartıyla, o taşınmaz mala el koyma imkanı tanıyan ayrı bir usul olarak öngörülmüştür.
	Bu çerçevede, 2942 sayılı Kanun'un 27. maddesi incelendiğinde, kamulaştırma işlemlerinde öngörülen yöntemlerin bir kısmının uygulanmayarak taşınmaza acele el konulabilmesi yolu istisnai olarak başvurulabilecek bir yöntem olarak düzenlendiğinden, madde hükmü ile acele kamulaştırmada olağan kamulaştırmaya oranla özel koşulların varlığı aranmış ve üç durumda acele kamulaştırma yolu ile taşınmaza el konulmasına olanak tanınmıştır. Anılan hüküm uyarınca taşınmazların bir an önce kullanılmasına ihtiyaç duyulan, kamu düzenine ilişkin olarak acelilik halinin bulunduğu durumlarda Bakanlar Kurulunca, taşınmazların acele kamulaştırılmasına karar verilebilmektedir.

2942 sayılı Kanunun 27. maddesinde, acele kamulaştırma işleminin dayandırılacağı üç sebep unsurundan, “aceleliğine Bakanlar Kurulunca karar alınacak hallerde” bakımından, Kanun'da açık bir acelelik haline yer verilmediğinden, maddede öngörülen diğer iki koşuldan bağımsız şekilde, işlem tesisine dayanak olan acelelik halinin ve olağan kamulaştırma usulünden ayrılmasını gerektiren nedenlerin, kamu yararı ile özel mülkiyet hakkı arasındaki denge gözetilerek gerçekleşip gerçekleşmediğinin her somut olayda, projenin ve hizmetin niteliği, mahalli veya ulusal ihtiyacın ivedilikle karşılanması gerekliliği gibi hususlar da göz önünde bulundurularak yargı yerince değerlendirilmesi gerekmektedir.
	Acele kamulaştırma istisnai bir yöntem olduğundan, olağan kamulaştırma gerekçeleri dışında aceleliğin varlığına dair şartlarının ortaya konulması gerekmektedir.
	Acelelik koşulunun kamu düzenine ilişkin olması gerektiği ve kamu yararının ise, olağan kamulaştırma usulü ile sağlanması amaçlanan kamu yararından farklı olarak, acele kamulaştırma yapılmasını gerektiren, aceleliği zorunlu kılan bir yarar olduğu açıktır.
	Dolayısıyla, acele kamulaştırmaya ilişkin Bakanlar Kurulu Kararlarının da kamu yararı amacına ve hukuka uygun olup olmadığına yönelik hukuki denetiminin; diğer idari işlemler gibi yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden incelenerek yapılması gerektiği açıktır. 
	Yukarıda yer verilen açıklamalar çerçevesinde, dava konusu acele kamulaştırmaya ilişkin Bakanlar Kurulu Kararı'nın "kamu yararı" ve "acelelik hali" ölçütleri yönünden ayrı ayrı incelenmesi gerekmektedir. 
	Dosyanın incelenmesinden; dava konusu 29/11/2004 tarih ve 2004/8177 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile, Karadeniz sahil yolunun tamamlanabilmesi amacıyla Karayolları Genel Müdürlüğü'nce yapılacak kamulaştırmalarda 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 27. maddesinin uygulanmasına ilişkin karar alındığı anlaşılmaktadır.

Dosyanın incelenmesinden; dava konusu 29/11/2004 tarih ve 2004/8177 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile, Karadeniz sahil yolunun tamamlanabilmesi amacıyla Karayolları Genel Müdürlüğü'nce yapılacak kamulaştırmalarda 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 27. maddesinin uygulanmasına ilişkin karar alındığı anlaşılmaktadır.
	Bu durumda;  yol yapımında kamu yararı bulunmakla birlikte, Karadeniz sahil yolunun tamamlanabilmesi amacıyla Karayolları Genel Müdürlüğü'nce yapılacak kamulaştırmalarda 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 27. maddesinin uygulanmasına ilişkin dava konusu Bakanlar Kurulu Kararı incelendiğinde; "acelecilik hali"nin Karayolları Genel Müdürlüğünce Karadeniz sahil yolunun tamamlanabilmesi amacıyla yapılacak tüm kamulaştırma işlemlerini kapsadığı, dava konusu işlem ile Karadeniz sahil yolunun projesi kapsamında geniş bir bölge için taşınmaz bazında belirleme olmaksızın genel nitelikte bir karar alındığı, dava konusu Bakanlar Kurulu Kararında kamulaştırılacak taşınmazların tespitine yarayacak hiçbir somut veriye (kroki, ada-parsel bilgileri gibi) yer verilmediği, dolayısıyla hangi taşınmazların kamulaştırılacağı hususunda belirsizlik taşıdığı, Karadeniz sahil yolunun tamamlanabilmesi amacıyla gerekli olacak taşınmazların acele olarak kamulaştırılması gerekip gerekmediği hususundaki değerlendirmenin Karayolları Genel Müdürlüğüne bırakıldığı, dava konusu işlem ile genel nitelikte bir karar alındığı, somut bir çerçeve çizilmediği, uygulama açısından süreklilik öngördüğü gibi Bakanlar Kuruluna tanınan yetkinin başka makam ya da mercilerce takdir edilerek kullanılmasına olanak sağladığı; mülkiyet hakkının korunması, kullanılması ve sınırlandırılması yönünden belirsizlik yarattığı, mülkiyet hakkı ile sınırlandırılması arasındaki dengenin zedelendiği sonucuna varıldığından, dava konusu acele kamulaştırma kararının uyuşmazlığa konu taşınmaza ilişkin kısmında hukuka uyarlık görülmemiştir.
	Öte yandan;  dava konusu Bakanlar Kurulu Kararının 18/12/2004 tarihli Resmi Gazete'de yayımlandığı, uyuşmazlığa konu taşınmaza acele el konulması amacıyla ... Asliye Hukuk Mahkemesinin E.... sayılı dosyasında 21/12/2022 tarihinde dava açıldığı görüldüğünden;  somut olayda acele kamulaştırma kararının tesis edildiği tarihten 18 yıl sonra uyuşmazlığa konu taşınmaza acele el konulması amacıyla dava açılmak suretiyle acele kamulaştırma sürecinin işletilmesinin, diğer bir deyişle uyuşmazlığa konu taşınmaz için 18 yıl sonra acele kamulaştırma sürecinin başlatılmasının acelelik halinin bulunmadığını gösterdiği, bu yönden de hukuka  uyarlık görülmemiştir.
 
KARAR SONUCU:
            Açıklanan nedenlerle;
1. Dava konusu işlemin uyuşmazlığa konu taşınmaza ilişkin kısmının İPTALİNE,
2.  Ayrıntısı aşağıda gösterilen ve davacılar tarafından yapılan toplam ...-TL yargılama giderinin davalı idarelerden alınarak davacılara verilmesine,

KARAR SONUCU:
            Açıklanan nedenlerle;
1. Dava konusu işlemin uyuşmazlığa konu taşınmaza ilişkin kısmının İPTALİNE,
2.  Ayrıntısı aşağıda gösterilen ve davacılar tarafından yapılan toplam ...-TL yargılama giderinin davalı idarelerden alınarak davacılara verilmesine,
3. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca duruşmalı davalar için belirlenen ...-TL vekâlet ücretinin davalı idarelerden alınarak davacılara verilmesine
4. Posta giderleri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra davacılara  iadesine, 
5. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 20/A-2-(g) maddesi uyarınca, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 20/11/2024 tarihinde oybirliğiyle  karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2024/2042, Karar No: 2024/6557, Tarih: 20.11.2024

"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas	No : 2024/2042
Karar    No : 2024/6557
DAVACI	: ... 
VEKİLİ	: Av. ...
DAVALI	: ... Bakanlığı (E-Tebligat)
VEKİLİ	: Hukuk Müşaviri ...
DAVANIN KONUSU	:28/10/2017 tarih ve 30224 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan İçme-Kullanma Suyu Havzalarının Korunmasına Dair Yönetmelik'in 2 ve 3. maddeleri, 4. maddesinin 1. fıkrasının (ı) bendi, 5. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendi ile (e) bendindeki “veya iyi tarım uygulamalarına” ifadesi, 6. maddesinin (Daire kararında sehven 5. madde) 5. fıkrasının (e) bendindeki “paydaşların” ifadesi, 7 ve 8. maddeleri, 9. maddesinin 2. fıkrası, 5. fıkrasının 4. cümlesindeki “yıkılarak yeniden inşa edilebilir” ifadesi, 12. fıkrasının 2. cümlesindeki “iyi tarım uygulamalarına izin verilebilir” ifadesi ve 13. fıkrası, 10. maddesinin 2. fıkrasının 4. cümlesindeki “yıkılarak yeniden inşa edilebilir” ifadesi, 4. fıkrası, 7. fıkrasının 1. cümlesindeki "her parselde" ifadesi, 8. fıkrası, 11. fıkrasının 2. cümlesindeki “İyi Tarım Uygulamaları Koduna uyulması şartıyla tarımsal faaliyetlere izin verilebilir” ifadesi, 11. maddesinin 4. fıkrasının 3. cümlesi, 7. fıkrasının 1. cümlesi, 11 ve 14. fıkraları, 12. maddesinin 13. fıkrası, 13. maddesi, 15. maddesinin 5. fıkrasındaki “Koruma planı yürürlüğe girmiş olan” ifadesi, geçici 1. maddesinin 1. fıkrasındaki “en geç bir yıl içerisinde” ve 2. fıkrasındaki “en geç 5 yıl içinde” ifadelerinin iptali istenilmektedir.
DAVACININ İDDİALARI :

Dava konusu Yönetmeliğin 2. maddesinde elektrik üretimiyle ilgili barajlara yer verilmemiş olmasının, 3. maddesinde ise, içme-kullanma suyu temin edilen veya edilmesi planlanan bütün yer üstü su kaynaklarının aynı zamanda birer sulak alan olmasına rağmen dayanaklar arasında Ramsar Sözleşmesinin gösterilmemesinin eksik düzenleme teşkil ettiği; "Tanımlar" başlıklı 4. maddesindeki "içme-kullanma suyu" tanımında, ülkemizde ve dünyada tüketilen tatlı su oranının yaklaşık %70'ine denk gelen tarımsal sulama amaçlı sulara yer verilmemiş olması nedeniyle bu tanımın eksik ve belirsiz olduğu; "İlkeler" başlıklı 5. maddesinin (c) bendi ile ilgili olarak, katılımcı yaklaşımın tam olarak neyi ifade ettiğine ilişkin bir tanımlama bulunmadığı, katılımcılığın nasıl ve kimlerle sağlanacağı hususlarının eksik düzenlendiği, bu durumun hukuki belirsizliğe sebep olduğu; aynı maddenin (e) bendine ilişkin olarak ise, Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliğinde, içme-kullanma suyu havzalarında suni gübre ve tarım ilacı kullanımının yasaklandığı, iyi tarım uygulamalarında  suni gübre ve tarım ilaçlarının denetimli olarak kullanılabildiği, bu nedenle söz konusu bentte yer verilen "veya iyi tarım uygulamalarına" ifadesinin iptalinin gerektiği;  6. maddesinde geçen "paydaşlar" ifadesinin, Yönetmelikte "paydaş" tanımı bulunmaması sebebiyle hukuki belirsizliğe yol açtığı; 7. ve 8. maddelerinin, derelerden kum ve çakıl çıkarılmasına ilişkin herhangi bir yasak öngörülmemiş olması sebebiyle eksik düzenleme teşkil ettiği; "Mutlak koruma alanı" başlıklı 9. maddesinin 2. fıkrasında geçen "içme-kullanma suyu alma yapısını merkez alan, yarıçapı" ifadesinin, söz konusu alaların su kaynaklarının korunmasında en önemli alanlar olması sebebiyle, daha önce Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliğinde kabul edilen hukuki rejime uygun olarak bütünüyle kamulaştırılması gerektiğinden iptal edilmesi gerektiği; aynı maddenin 5. fıkrasında yer verilen "yıkılarak yeniden inşa edilebilir" ifadesinin mutlak koruma alanlarındaki riskli yapıların yıkılarak yeniden inşasına izin verilmesinin Yönetmeliğin amacına ve kamu yararına aykırı olması sebebiyle iptal edilmesi gerektiği; aynı maddenin 12. fıkrasında "veya iyi tarım uygulamalarına" ifadesinin, iyi tarım uygulamalarında  suni gübre ve tarım ilaçlarının kullanılabiliyor olması sebebiyle hukuka aykırı olduğu; 13. fıkrasının ise, su kaynağına çok yakın olması sebebiyle bu alanlarda hayvancılık faaliyetlerine izin verilmesinin kaynağın kirlenmesine sebep olabileceği dikkate alınarak iptalinin gerektiği; "Kısa mesafeli koruma alanı" başlıklı 10. maddesinin 2. fıkrasında yer alan "yıkılarak yeniden inşa edilebilir" ifadesinin, bu  alanlardaki riskli yapıların yıkılarak yeniden inşasına izin verilmesinin Yönetmeliğin amacına ve kamu yararına aykırı olması sebebiyle iptal edilmesi gerektiği; 4

. fıkrasının ise, su kaynağına çok yakın olması sebebiyle bu alanlarda hayvancılık faaliyetlerine izin verilmesinin kaynağın kirlenmesine sebep olabileceği dikkate alınarak iptalinin gerektiği; "Kısa mesafeli koruma alanı" başlıklı 10. maddesinin 2. fıkrasında yer alan "yıkılarak yeniden inşa edilebilir" ifadesinin, bu  alanlardaki riskli yapıların yıkılarak yeniden inşasına izin verilmesinin Yönetmeliğin amacına ve kamu yararına aykırı olması sebebiyle iptal edilmesi gerektiği; 4. fıkrasının ikinci cümlesinin, fıkranın ilk cümlesi ile çelişki oluşturduğu ve eşitlik ilkesine aykırılık teşkil ettiği, 6360 sayılı Kanun çerçevesinde köy statüsünde iken belediye sınırları içine alınarak mahalle statüsüne geçen kırsal yerleşim alanlarına yapılaşma izni verilmesinin hukuki açıdan savunulabilir hiçbir yanının olmadığı; 7. fıkrasında yer alan "her parselde" ifadesinin, 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanununun ilgili hükümleri dışında ifraza engel bir düzenleme mevcut olmadığından, parsel cephelerinin ifrazlarla bölündüğü durumlarda birim uzunluktaki cephede farklı sayılarda günübirlik tesis kurularak koruma alanındaki yapı yoğunluğunun artmasına neden olacağından iptali gerektiği; 8. fıkrasının 2. cümlesinde atıksuların sızdırmaz foseptiklerde toplanarak havza dışına çıkarılması öngörülmüşken son cümlesinde ileri arıtmadan geçirilerek havza içine deşarjına izin verilmesinin hukuka ve kamu yararına uygun olmayıp, birbiriyle de çelişki oluşturduğu; 11. fıkrasında geçen "İyi Tarım Uygulamaları Koduna uyulması şartıyla tarımsal faaliyetlere izin verilebilir." ifadesinin yine iyi tarım uygulamaları kapsamında kontrollü olarak da olsa suni gübre ve tarım ilacı kullanımına izin veriliyor olması sebebiyle iptali gerektiği; "Orta mesafeli koruma alanı" başlıklı 11. maddesinin 4. fıkrasının son cümlesinin,  6360 sayılı Kanun çerçevesinde köy statüsünde iken belediye sınırları içine alınarak mahalle statüsüne geçen kırsal yerleşim alanlarına yapılaşma izni verilmesinin hukuki açıdan savunulabilir hiçbir yanının olmadığı gerekçesiyle iptali gerektiği; 7. fıkrasının 1. cümlesinin, koruma alanında yapı yoğunluğunun artmasına sebep olacağı gerekçesiyle iptali gerektiği;  11. fıkrasının, söz konusu alanlarda, hiçbir sınırlamaya yer verilmeksizin Bakanlık kontrolünde hayvancılık faaliyetlerine izin verilmesinin hukuka uygun olmadığı; 14. fıkrasının, Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliğin 19. maddesinde orta mesafeli koruma alanlarında madencilik faaliyetlerine izin verilmemişken, söz konusu alanlarda, su kalite ve miktarını olumsuz yönde etkileyecek madencilik faaliyetlerine izin vermesi yönünden hukuka uygun olmadığı; "Uzun mesafeli koruma alanı" başlıklı 12. maddesinin 13. fıkrasında da yine madencilik faaliyetlerine hiçbir sınırlama olmadan izin verilmesinin Yönetmeliğin amacına aykırı olduğu; 13. maddesinin, maddenin 3

. fıkrasının, Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliğin 19. maddesinde orta mesafeli koruma alanlarında madencilik faaliyetlerine izin verilmemişken, söz konusu alanlarda, su kalite ve miktarını olumsuz yönde etkileyecek madencilik faaliyetlerine izin vermesi yönünden hukuka uygun olmadığı; "Uzun mesafeli koruma alanı" başlıklı 12. maddesinin 13. fıkrasında da yine madencilik faaliyetlerine hiçbir sınırlama olmadan izin verilmesinin Yönetmeliğin amacına aykırı olduğu; 13. maddesinin, maddenin 3. fıkrasında geçen "şev üstünden geçen sağ ve sol sahil kıyı çizgisinden itibaren 15 m genişliğindeki alan" ifadesinin anlaşılabilir olmayıp, hukuki belirsizlik yarattığı, maddede dere, çay ve nehirlerin kirlenmemesi için yeterli tedbir öngörülmediği, şev üstünden geçen sağ ve sol sahil kıyı çizgisinden itibaren 15 m genişliğindeki alanın söz konusu su kaynaklarının korunması açısından yeterli olmayıp en az 300 m genişliğinde bir alanın belirlenmesi gerektiği gerekçeleriyle bütün olarak iptal edilmesi, bu mümkün değilse, "şev" ve "15 m genişliğindeki alanda" ifadelerinin iptali gerektiği; 15. maddesinin 5. fıkrasında yer alan "koruma planı yürürlüğe girmiş olan" ifadesinin, koruma planı henüz yürürlüğe girmemiş, fakat içme-kullanma suyu olarak kullanılan havzalara ilişkin olarak da aynı düzenlemenin getirilmemiş olmasının eksik düzenleme teşkil etmesi sebebiyle iptali gerektiği; geçici 1. maddesinin 1. fıkrasında yer alan "en geç bir yıl içinde" ifadesiyle, 2. fıkrasında yer alan "en geç beş yıl içinde" ifadesinin, dava konusu içme-kullanma suyu havzalarında madencilik faaliyetleri serbest hale getirildiği halde Büyükşehir Belediyelerinin, havzalar için yürürlükteki mevzuat hükümlerinin bu Yönetmeliğin madencilik faaliyetlerine ilişkin hükümleri açısından en geç bir yıl içinde revize etmelerinin öngörüldüğü, havzaların koruma planlarının ise beş yıl gibi uzun bir süre içinde hazırlanmasına izin verildiği, söz konusu koruma planları hazırlanana kadar havzaların kirlenmesinin muhtemel olduğu gerekçeleriyle iptalinin gerektiği öne sürülmüştür.