muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2023/11046, Karar No: 2024/7032, Tarih: 05.12.2024

Davalı idarenin usule ilişkin iddiaları yerinde görülmemiştir.
7269 sayılı Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısiyle Alınacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair Kanun'un 2. maddesinde; "Su baskınına uğramış veya uğrayabilir bölgeler, İmar ve İskan Bakanlığının teklifi üzerine Devlet Su İşlerinin bağlı bulunduğu Bakanlıkça; yer sarsıntısı, yer kayması, kaya düşmesi ve çığ gibi afetlere uğramış veya uğrayabilir bölgeler ise, İmar ve İskan Bakanlığınca tespit ve bunlardan şehir ve kasabalarda meydana gelen ve gelebileceklerin sınırları imar planına, imar planı bulunmayan kasaba ve köylerde de belli edildikçe harita veya krokilere işlenmek suretiyle, afete maruz bölge olarak İmar ve İskan Bakanlığının teklifi üzerine Bakanlar Kurulunca kararlaştırılır ve bu suretle tespit olunan sınırlar, İmar ve İskan Bakanlığının isteği üzerine ilgili valiliklerce mahallinde ilan olunur." hükmü yer almıştır. 
Aynı Kanun'un 14. maddesinde ise; "İkinci madde gereğince tespit ve ilan olunan afet bölgelerine dahil şehir, kasaba ve köylerde bina ve mesken yapımı, fen kurullarınca tehlikeli görülen ve sınırları krokilerle tespit olunan yerler, İmar ve İskan Bakanlığınca yapı ve ikamet için yasaklanmış afet bölgeleri sayılır ve durum, belediyesi olan yerlerde belediyesince, köylerde ise ihtiyar meclislerince hemen ilan edilir. Belediyesi olan yerlerde belediyeler, olmayan yerlerde ihtiyar meclisleri bu yasaklanmış afet bölgesi hükmünü uygulamakla görevlidir. Hilafına hareket edildiği takdirde, mevcut ve yapılmakta olan binalar, yıkma parası yıkıntı malzemesinden karşılanmak, yetmemesi halinde kalan kısmı afetler fonundan tamamlanmak üzere vali ve kaymakamların emri ile yıktırılır. Yasaklanmış afet bölgesi sınırları, alınacak tedbirlerle tehlikenin önlenmesi oranında daraltılır veya tamamen kaldırılır. Bu husus da aynı şekilde duyurulur." hükümlerine yer verilmiştir.
Yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen raporda, özetle; ... İli, ... İlçesi, ... Mahallesinin yer aldığı ve afete maruz bölge edilen alanda 1939 Erzincan depreminden günümüze kadar geçmişte heyelan olduğu, dava konusu alanın çevresinde alansal olarak küçük boyutlu  aktif heyelanlara rastlandığı, dava konusu alanın alt kotlarında çok sayıda eski ve aktif heyelanların bulunduğu, dava konusu alanın eski bir heyelan kütlesi üzerinde yer alması, yüksek rakım nedeniyle daha fazla yağış alması, alana doğru akan kaynak sularının olması ve alanın yaklaşık 9.9 km güneyinden heyelanı olumsuz etkileme potansiyeli olabilecek aktif fayın bulunması nedenleriyle birden fazla faktörün bir araya gelmesi durumunda yamaç molozunun hareket edebileceği ve bu birim üzerinde bulunan yapıların olumsuz olarak etkilenebileceği, can ve mal güvenliği açısından gelecekte muhtemel bir heyelanın olma riskinin bulunduğunun tespit edildiği belirtilmiştir.

Bu durumda dosyanın ve bilirkişi raporunda yapılan tespitlerin incelenmesinden, dava konusu alanın, can ve mal güvenliğini tehlikeye sokan 7269 sayılı Kanunda belirtilen afete maruz bölge niteliğindeki alanlardan olduğu anlaşıldığından tesis edilen dava konusu işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:
... Köyü Muhtarı'nın ...tarihli dilekçesi üzerine, muhtemel heyelan olayı nedeniyle ... İli, İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğü teknik elemanları tarafından alanda yapılan incelemeler sonucunda düzenlenen 31.05.2017 tarihli Jeolojik Etüt Raporu eki afete maruz bölge haritasında sınırları belirlenen alan içinde kalan yapıların muhtemel heyelandan etkilenebileceğinin tespit edildiği, itirazlar sonucu hazırlanan 12.10.2017 tarihli yeni raporda da önceki raporda belirtilen hususların tekrar edildiği, sonraki süreçte öncelikle... tarih ve... sayılı Genel Hayata Etkililik kararı alındığı, sonrasında ise ... tarih ve ... sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile söz konusu alan hakkında Afete Maruz Bölge kararı alındığı, kararın mahallinde ilan edildiği, Afete Maruz Bölge içerisinde kalan yapılar hakkında 7269 sayılı Yasanın 14. maddesinin uygulanması hususunun ... tarih ve ... sayılı yazı ile ... Kaymakamlığı'na bildirildiği, bunun üzerine, ... İli, ... İlçesi, ... Köyünde, davacının taşınmazının da içinde bulunduğu alandaki taşınmazların tahliyesine ve yıkımına ilişkin ... tarih ve ... sayılı ... Valiliği işlemi ile dayanağı 7269 sayılı Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısıyla Alınacak Tedbirlere ve Yapılacak Yardımlara Dair Kanunun 2. maddesi uyarınca afete maruz bölge ilan edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Bakanlar Kurulu Kararının iptali istemiyle görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
              İLGİLİ MEVZUAT:
	7269 sayılı Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısiyle Alınacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair Kanun'un 2. maddesinde; "Su baskınına uğramış veya uğrayabilir bölgeler, İmar ve İskan Bakanlığının teklifi üzerine Devlet Su İşlerinin bağlı bulunduğu Bakanlıkça; yer sarsıntısı, yer kayması, kaya düşmesi ve çığ gibi afetlere uğramış veya uğrayabilir bölgeler ise, İmar ve İskan Bakanlığınca tespit ve bunlardan şehir ve kasabalarda meydana gelen ve gelebileceklerin sınırları imar planına, imar planı bulunmayan kasaba ve köylerde de belli edildikçe harita veya krokilere işlenmek suretiyle, afete maruz bölge olarak İmar ve İskan Bakanlığının teklifi üzerine Bakanlar Kurulunca kararlaştırılır ve bu suretle tespit olunan sınırlar, İmar ve İskan Bakanlığının isteği üzerine ilgili valiliklerce mahallinde ilan olunur." hükmü yer almaktadır.

Aynı Kanun'un 14. maddesinde ise; "İkinci madde gereğince tespit ve ilan olunan afet bölgelerine dahil şehir, kasaba ve köylerde bina ve mesken yapımı, fen kurullarınca tehlikeli görülen ve sınırları krokilerle tespit olunan yerler, İmar ve İskan Bakanlığınca yapı ve ikamet için yasaklanmış afet bölgeleri sayılır ve durum, belediyesi olan yerlerde belediyesince, köylerde ise ihtiyar meclislerince hemen ilan edilir. Belediyesi olan yerlerde belediyeler, olmayan yerlerde ihtiyar meclisleri bu yasaklanmış afet bölgesi hükmünü uygulamakla görevlidir. Hilafına hareket edildiği takdirde, mevcut ve yapılmakta olan binalar, yıkma parası yıkıntı malzemesinden karşılanmak, yetmemesi halinde kalan kısmı afetler fonundan tamamlanmak üzere vali ve kaymakamların emri ile yıktırılır. Yasaklanmış afet bölgesi sınırları, alınacak tedbirlerle tehlikenin önlenmesi oranında daraltılır veya tamamen kaldırılır. Bu husus da aynı şekilde duyurulur." hükümlerine yer verilmiştir.
 
             HUKUKİ DEĞERLENDİRME:	
	Usul Yönünden:
              Davalı idarelerin usule ilişkin itirazları yerinde görülmemiştir.
              Esas Yönünden:
Dosyanın incelenmesinden; 31.05.2017 tarihli Jeolojik Etüt Raporunda, uyuşmazlık konusu alana ilişkin olarak ilk çalışmanın 04.05.1994 yılında yapıldığı, 2.etüdün 02.08.1995, 3.etüdün 07.06.1996, 4.etüdün 20.07.1998, 5.etüdün 14.04.2006, 6.etüdün 14.09.2006 ve son olarak 7.etüdün ise 03.05.2008 tarihinde yapıldığı, söz konusu raporlarda net bir heyelan hareketi tespit edilmediği, yağışın fazla olması sebebiyle muhtemel heyelan riskinin varlığının belirtildiği, eğimin 15-45 derece arasında değiştiği, gerilme çatlakları-eski heyelan kütlesi-heyelan göllerinin olduğu, yamacın içbükey, batı ve kuzey batı yönünde eğimli olduğu, muhtemel heyelanın alanda bulunan 33 konut ile 21 ahırı etkileyebileceği, davullu tepesinden okul-lojman ve çevresindeki konutlar için muhtemel kaya düşmesi ile çığ tehlikesi görüldüğü, konutların tahliye edilmesi kanaatine varıldığı, bölgenin Kuzey Anadolu Fay Hattına yakınlığı ve 1. Derece deprem bölgesi olması sebebiyle, kayma şeklinde aktivite kazanacağı düşünülerek sınırları çizilen afete maruz alanın yerleşime kapatılmasının gerektiği tespitlerinde bulunulduğu anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlığın çözümlenmesinde, konunun teknik boyutu nedeniyle, gerekli görüldüğünden, 05/06/2023 tarihinde mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda akademisyenlerden oluşan, 2 jeoloji mühendisi ve 1 inşaat mühendisinin bulunduğu bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen raporda özetle; ... İli, ... İlçesi, ... Mahallesinin yer aldığı ve afete maruz bölge edilen alanda 1939 Erzincan depreminden günümüze kadar geçmişte heyelan olduğu, dava konusu alanın çevresinde alansal olarak küçük boyutlu  aktif heyelanlara rastlandığı, dava konusu alanın alt kotlarında çok sayıda eski ve aktif heyelanların bulunduğu, dava konusu alanın eski bir heyelan kütlesi üzerinde yer alması, yüksek rakım nedeniyle daha fazla yağış alması, alana doğru akan kaynak sularının olması ve alanın yaklaşık 9,9 km güneyinden heyelanı olumsuz etkileme potansiyeli olabilecek aktif fayın bulunması nedenleriyle birden fazla faktörün bir araya gelmesi durumunda yamaç molozunun hareket edebileceği ve bu birim üzerinde bulunan yapıların olumsuz olarak etkilenebileceği, can ve mal güvenliği açısından gelecekte muhtemel bir heyelanın olma riskinin bulunduğu şeklinde tespit ve değerlendirmelerde bulunulduğu görülmektedir.
Bu durumda, dosya kapsamındaki bilgi ve belgeler, davaya konu karara dayanak Jeolojik Etüt Raporu ile bilirkişi heyeti raporu birlikte değerlendirildiğinde; dava konusu alanda can ve mal güvenliği açısından muhtemel heyelan tehlikesi riski bulunduğu açık olduğundan, uyuşmazlığa konu alanın afete maruz bölge olarak belirlenmesine ilişkin dava konusu ... tarihli,... sayılı Bakanlar Kurulu Kararında ve davacının taşınmazının da içinde bulunduğu alandaki taşınmazların tahliyesine ve yıkımına ilişkin ... tarih ve ... sayılı ... Valiliği işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. 
 
KARAR SONUCU	:
Açıklanan nedenlerle;
1.DAVANIN REDDİNE,
2.Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam ...-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, 
  3.Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı tarafından karşılanan toplam ...-TL keşif harcı ve keşif giderinin davacıdan alınarak, davalı Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı'na verilmesine,
4.Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca  belirlenen ...-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idarelerden Cumhurbaşkanlığı ile Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı'na verilmesine,
5.Varsa posta giderleri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra aidiyetine göre taraflara  iadesine,
 6.Bu kararın tebliğ tarihini izleyen otuz (30) gün içinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere, 05/12/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2024/3653, Karar No: 2024/7082, Tarih: 05.12.2024

"İçtihat Metni"
               T.C.
D A N I Ş T A Y
 DÖRDÜNCÜ DAİRE  
Esas   No : 2024/3653
Karar No : 2024/7082 
TEMYİZ EDENLER : 1- (DAVALI) ... Valiliği
VEKİLİ	: Av. ...
 2- (DAVALI YANINDA MÜDAHİL)... Müdürlüğü 			
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACILAR): 1- ... 2- ... ... 33- ...
VEKİLLERİ	: Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. 
YARGILAMA SÜRECİ	:
Dava konusu istem: ... İli, ... İlçesi, ... Mahallesi mevkiinde gerçekleştirilmesi planlanan "... Göleti ve Sulaması Projesi Kapsamında Kullanılacak  B Geçirimsiz (ER:...), D Geçirimli, Kaya-1 (ER:...), Kaya-2 (ER:...) ve Kaya-3 (ER:...) Malzeme Sahaları ile Kırma  - Eleme, Yıkama - Eleme ve Hazır Beton Üretim Tesisleri" projesine ilişkin olarak ... Valiliği tarafından verilen ... tarih ve ... sayılı "Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Gerekli Değildir" kararının iptali istenilmiştir.

Dava konusu istem: ... İli, ... İlçesi, ... Mahallesi mevkiinde gerçekleştirilmesi planlanan "... Göleti ve Sulaması Projesi Kapsamında Kullanılacak  B Geçirimsiz (ER:...), D Geçirimli, Kaya-1 (ER:...), Kaya-2 (ER:...) ve Kaya-3 (ER:...) Malzeme Sahaları ile Kırma  - Eleme, Yıkama - Eleme ve Hazır Beton Üretim Tesisleri" projesine ilişkin olarak ... Valiliği tarafından verilen ... tarih ve ... sayılı "Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Gerekli Değildir" kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: İdare Mahkemesince verilen kararda; yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi neticesinde hazırlanan bilirkişi raporunun dosyada yer alan bilgi ve belgelerle birlikte değerlendirilmesinden,  yapılması planlanan Kaya-1, Kaya-2 ve Kaya-3 malzeme ocaklarına yaklaşık 300-350 metre uzaklıkta evlerin olduğu, Kaya-2 ve Kaya-3 malzeme ocaklarına 5-10 metre uzaklıkta tarla ve bahçelerin olduğu, Kaya-1 malzeme ocağına 55-60 metre uzaklıkta tarla, bahçe ve evlerin olduğu, ... gölet aksı nedeniyle rezervuar alanı içerisinde evler, tarla, bahçe ve arsa niteliğinde parseller ile mezarlıkların olduğu ve proje alanına yakın bölgelerde bulunan köylerin hayvanlarının ve yaban hayvanların otladığı mera alanlarının bulunduğu, proje alanı içerisinde bulunan evler ile tarlalar, bahçeler ve mera alanlarındaki bitkilerin madencilik faaliyetleri sonucu oluşacak tozlardan etkileneceği ve biriktirilen suların altında kalacağı, dolayısıyla yapılacak madencilik faaliyetlerinden ilgili alanların zarar göreceği, Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliği'ne ekli ek-1-a-ortak gösterimler belgesinin açıklamalar bölümünün 4.fıkrasında: "Açıklamalar... 4- Su yüzeyleri gösterimi altında mevcut veya öneri olarak göl, gölet, deniz veya barajlar planlara işlenir." hükmünün yer aldığı, bu hükümden de anlaşılacağı üzere gölet/baraj projelerinin bir plan kararı olarak yürürlükteki imar planlarında yer almasının gerektiği, proje sahasının yer aldığı bölgeyi de kapsayan ve halen yürürlükte bulunan, 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı, 1/50.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı ve 1/25.000 ölçekli Nazım İmar Planlarında bu bölgede bir gölet/baraj planlamasının bulunmadığı, projenin gerçekleştirileceği bölgede ... için endemik olan Heldreichia Bupleurifolia Subsp. ...na bitkisinin yayılış gösterdiği, bu endemik türün kendi habitatında uluslararası sözleşmeler gereği korunmak zorunda olduğu, projenin yerleşim yerlerine yakın olması nedeniyle insan ve çevre sağlığı açısından risk oluşturduğu, dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: 1- Davalı idare tarafından, davanın süresinde açılıp açılmadığının resen incelenmesi gerektiği, özel mülkiyette kalan taşınmazların kamulaştırılacağının, tarım arazileri için toprak koruma projesinin, orman alanları için rehabilitasyon planlarının, mera alanları için mera geri dönüşüm projesinin ÇED süreci sonrasında ilgili kurumlara sunulacağının proje tanıtım dosyasında belirtildiği, proje tanıtım dosyasında tozuma hesaplamalarının yapılmış olduğu ve faaliyetten etkilenecek kaynaklardaki çöken toz ve partikül madde değerlerinin ilgili Yönetmelikteki sınır değerleri sağladığı, İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, İl Sağlık Müdürlüğü ve İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü tarafından projenin gerçekleştirilmesinde herhangi bir sakınca olmadığı yolunda görüş bildirildiği, madencilik faaliyetinden dolayı ilgili alanların zarar göreceği şeklindeki bilirkişi görüşünün hukuki, bilimsel ve teknik dayanağının olmadığı, ... Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü’nün ilgili yazılarında belirtilen, yaklaşık 2000 kişinin içme ve kullanma suyu ihtiyacının karşılandığı ... Mahallesine ait 1,5 lt/sn

debiye sahip içme suyu amaçlı keson kuyunun, ... Mahallesi yeni yerleşim yerine ait 5 lt/sn debiye sahip içme suyu amaçlı keson kuyunun ve ... Mahallesine ait 5 lt/sn debiye sahip içme suyu amaçlı keson kuyunun deplase işlemlerinin gerçekleştirileceğinin ve gerekli olması halinde isale hatlarının yenileneceğinin proje tanıtım dosyasında taahhüt edildiği, proje aşamasında olan baraj veya göletlerin çevre düzeni planına işlenmesini zorunlu kılan bir mevzuat hükmünün bulunmadığı, proje aşamasında olan bir barajın çevre düzeni planında gösterilmesinin mümkün olmadığı, Tarım ve Orman Bakanlığı 15. Bölge Müdürlüğünün projeye dair görüş yazısında faaliyet alanının herhangi bir statülü koruma alanında kalmadığının "... İli Biyolojik Çeşitlilik Envanter ve İzleme Projesi" çerçevesinde ise endemik veya korumada öncelikli bir türe rastlanmadığının bildirildiği, bilirkişi raporunda hiç bir teknik literatüre dayanılmadan ve kaynak gösterilmeden  endemik türün varlığından bahsedildiği, bilirkişi raporunda bölgenin hava kalitesinin Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre 86 AQI olduğunun tespit edildiğinin mevcut durumda bile bu kalitedeki havanın solunum yolu hastalıklarını ağırlaştırabileceğinin ifade edildiği ancak hava kalitesinin belirlenmesi amacıyla bilirkişi tarafından ölçüm yapılıp yapılmadığının  yapıldıysa hangi teknik cihaz ile yapıldığının ortaya konulmadığı, ülkemizde hava kalitesi değerlendirmesinin Hava Kalitesi Değerlendirme ve Yönetimi Yönetmeliği çerçevesinde gerçekleştirildiği, bilirkişinin tespitinin dikkate alınması durumunda ... İlinde hiç bir sanayi tesisi ve madencilik faaliyetinin yapılmaması gerektiği, ... İli, ... İlçesinde bulunan Hava Kalitesi İzleme İstasyonunda Hava Kalitesi Değerlendirme ve Yönetimi Yönetmeliği kapsamında SO2 ve PM10 parametreleri ölçülmek suretiyle hava kalitesinin belirlenmekte olduğu, hükme esas alınan bilirkişi raporunun hatalı ve eksik değerlendirmeler içerdiği  ileri sürülmektedir.

2- Davalı yanında müdahil tarafından, dava konusu işlemin ilişkin olduğu projenin  malzeme ocakları ve geçici tesisleri kapsadığı, ... Göleti ve Sulaması projesinin rezervuar ve sulama alanlarının ise , ... Valiliği Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü tarafından ... sayılı yazı ile ÇED Yönetmeliği Listelerindeki eşik değerden az olduğu için kapsam dışı olarak değerlendirildiği, söz konusu rezervuar alanı kamulaştırılarak mülkiyetinin faaliyet sahibi (DSİ) lehine değişeceği, ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı ... Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü İçme Suyu Dairesi Başkanlığı’nın ... tarih ve ... sayılı yazısında,  DSİ 9. Bölge Müdürlüğü tarafından deplase işlemlerin gerçekleştirilmesi durumunda isale hatlarının yeniden gözden geçirilip yenilenmesinin gerekebileceği, ihtiyaç debisi sağlayacak kaynakların ve isale hatlarının DSİ 9. Bölge Müdürlüğü tarafından yapılması durumunda projenin yapılmasının uygun olacağının bildirildiği, ... Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü’nün söz konusu yazısında belirtilen, yaklaşık 2000 kişinin içme ve kullanma suyu ihtiyacının karşılandığı ... Mahallesine ait 1,5 lt/sn debiye sahip içme suyu amaçlı keson kuyunun, ... Mahallesi yeni yerleşim yerine ait 5 lt/sn debiye sahip içme suyu amaçlı keson kuyunun ve ... Mahallesine ait 5 lt/sn debiye sahip içme suyu amaçlı keson kuyunun deplase işlemlerinin gerçekleştirileceğinin ve gerekli olması halinde isale hatlarının yenileneceğinin faaliyet sahibi tarafından taahhüt edildiği, proje kapsamında patlatmanın yalnızca kaya malzeme ocağında yapılacağı ve uygulanacak patlatmanın galeri atımı yöntemi ile olmayacağı, kaya malzeme ocakları delme-patlatma faaliyetlerinin gerek arazinin yapısı gerekse uygulanabilirlik açısından patlatma paterni yapılarak patlatmaya bağlı titreşim, hava şoku ve taş savrulması etkilerinin ocak sahasına en yakın yerleşimler için değerlendirildiği, hükme esas alınan bilirkişi raporunda "ÇED Gerekli Değildir" kararının teknik yönlerden usule uygun olup olmadığının değerlendirilmesi yerine "projenin ilgili bölgede yapılmaması" şeklinde kanaat bildirildiği, bilirkişi raporunun tarımsal faaliyetler ile ilgili değerlendirmeler bölümünün kendi içinde çelişkili tespitler içerdiği, ..

... Göleti ve Sulaması projesinin tarımsal sulama amaçlı bir proje olduğu, yöredeki tarımsal üretimi geliştirme amacı ile hazırlandığı ve yapılmasında kamu yararı bulunduğu, projenin inşaat aşamasında oluşacak çevresel etkiler ile ilgili olarak proje tanıtım dosyasında  gerekli bütün bilmsel çalışmaların ve hesaplamaların yapılmış olduğu, bu etkilerin en düşük seviyeye indirgenmesi amacı ile alınması gerekli bütün tedbirlerin belirlendiği ve gerekli taahhütlerin idareleri tarafından verildiği, projenin inşaat aşamasında oluşacak çevresel etkilerin, projenin inşaat süresi ile sınırlı ve geçici etkiler olacağı ve alınacak önlemler ile mevzuatta izin verilen sınırlar içerisinde kalacağı, gölet rezervuar alanında 220 dekar tarım arazisinin kaldığının tespit edildiği, buna karşılık projenin tamamlanması durumunda net 3000 dekar tarımsal alanın, basınçlı - borulu sulama sistemi ile modern bir sulama olanağına kavuşacağı, rezervuar alanı içerisinde kalan yerleşim ve tarım alanları ile ilgili olarak gerekli bütün kamulaştırma işlemlerinin yapılacağı, kamulaştırma işlemleri tamamlanmadan önce gölette su tutma işleminin gerçekleştirilmeyeceği, bilirkişi raporunda belirtilen mezarlık alanlarının göl alanında kalması durumunda, ilgilileri tarafından talep edilmesi halinde söz konusu mezarların nakil işlemlerinin idareleri tarafından gerçekleştirileceği, proje sahasının yer aldığı bölgeyi de kapsayan ve halen yürürlükte bulunan, 1/100.000 ölçekli çevre düzeni planı, 1/50.000 ölçekli çevre düzeni planı ve 1/25.000 ölçekli nazım imar planlarında proje alanında baraj gölet planlamasının bulunmamasının projenin anılan planlara aykırı olduğu anlamını taşımayacağı, gelecekte yapılacak olan ve şu an gündemde olmayan bütün projelerin Çevre Düzeni Planı ve İmar Planlarında gösterilmesinin imkan dahilinde olmadığı, proje kapsamında herhangi bir metalik maden işletmesinin bulunmadığı, ağır metal gözlemsel olarak belirlenebilecek bir madde olmadığı için kazı çalışması yapılacak alanlarda agır metal bulunduğuna ilişkin herhangi bir bilimsel çalışma yapılıp yapılmadığının belirlenmesi şayet yapılmış ise analiz sonuçlarının bilirkişi raporuna eklenmesinin gerektiği, bilirkişi raporunda belirtilen endemik bitki hakkında ilgili kurum görüşünde bu bölgede herhangi bir endemik bitki bulunduğunun bildirilmediği  ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Cevap verilmemiştir. 
TETKİK HÂKİMİ: ...
DÜŞÜNCESİ	: Uyuşmazlığın çözümü amacıyla mahallinde yeniden  keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılması ve bunun sonucunda düzenlenecek raporun incelenmesi suretiyle uyuşmazlığın esası hakkında yeniden karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle temyiz isteminin kabulü ile Mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE	:
MADDİ OLAY : 
 ... İli, ... İlçesi, ... Mahallesi mevkiinde gerçekleştirilmesi planlanan "... Göleti ve Sulaması Projesi Kapsamında Kullanılacak  B Geçirimsiz (ER:...), D Geçirimli, Kaya-1 (ER:...), Kaya-2 (ER:...) ve Kaya-3 (ER:...) Malzeme Sahaları ile Kırma  - Eleme, Yıkama - Eleme ve Hazır Beton Üretim Tesisleri" projesine ilişkin olarak ... Valiliği tarafından verilen ... tarih ve ... sayılı "Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Gerekli Değildir" kararının iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT: