muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2022/3138, Karar No: 2024/8026, Tarih: 24.12.2024

Bu durumda, dava konusu edilen Tebliğin iptali istenilen maddesi ile Kanundaki düzenlemeye paralel ve bu hususu açıklayıcı bir  düzenleme yapıldığı, dayanak Kanunu aşan, onu genişleten veya daraltan herhangi bir ifadenin de bulunmadığı anlaşıldığından, Tebliğin dava konusu 4. maddesinin (3) numaralı fıkrasında hukuka aykırılık görülmemiştir.
Davacı şirketlerin oluşturduğu iş ortaklığı adına düzenlenen Vergi Resim Harç İstisna Belgesinin geçerlilik tarihinin halen sözleşmesi devam eden işin tamamını kapsayacak şekilde  değiştirilmesi talebiyle yapılan başvurunun reddine dair Ticaret Bakanlığı İhracat Genel Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı işlemin incelenmesi:
Uyuşmazlıkta, Anayasa Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla uyuşmazlığa konu ihalenin gerçekleştiği 15/06/2017 tarihinde yürürlükte bulunan 488 sayılı Kanun’un ek 2. maddesinin 4. fıkrasındaki uluslararası ihale tanımında yer alan "ve yabancı firmalarca da teklif verilen"  ibaresi  iptal edilmesi sonrasında davacılar tarafından 03/09/2021 tarihinde Vergi Resim Harç İstisna Belgesi istemiyle başvuruda bulunulduğu ve taraflarına 07/09/2021 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere Vergi Resim Harç İstisna Belgesi verildiği, bunun üzerine, Vergi Resim Harç İstisna Belgesinin geçerlilik tarihinin işin tamamını kapsayacak şekilde düzeltilmesi istemiyle davalı idareye yapılan başvurunun, Ticaret Bakanlığı İhracat Genel Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işlemi ile reddedildiği, davacılar tarafından, Anayasa Mahkemesi kararlarının geçmişe etkili olduğu, bu kapsamda, vergi, resim, harç istisna belgesinin (Vergi Resim Harç İstisnası Belgesi) işin tamamını kapsayacak şekilde geçerlilik tarihinin düzeltilmesi isteminin reddinin hukuka aykırı olduğundan anılan işlemin iptalinin istenildiği anlaşılmaktadır.

Yukarıda yer verilen Anayasa'nın 153. maddesinde düzenlenen, iptal kararlarının geriye yürümezliğine ilişkin kural, iptal edilen hükümlere göre kazanılmış hakların ortadan kaldırılmasına veya toplum huzurunun bozulmasına yol açacak sonuçları önlemek amacıyla kabul edilmiş olup bu kuralın mutlak anlamda anlaşılıp uygulanamayacağı; özellikle bir davaya bakmakta olan mahkeme tarafından itiraz yoluyla Anayasa Mahkemesine götürülen konularda uygulanmasının mümkün olmadığı, aksi hâlde Anayasa'nın 152. maddesinde düzenlenmiş olan "Anayasa'ya aykırılığın diğer mahkemelerde ileri sürülmesi" (itiraz) yolunun hukuk ve uygulama yönünden sonuçsuz kalacağı yargısal içtihatlarla kabul edilmiş bulunmaktadır. Nitekim Anayasa'nın, itiraz yoluna başvurulan kanun hakkındaki Anayasa Mahkemesi kararının beş ay içinde gelmemesi hâlinde mahkemenin davayı yürürlükteki kanun hükümlerine göre sonuçlandıracağına işaret edilen 152. maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan "Ancak, Anayasa Mahkemesi'nin kararı, esas hakkındaki karar kesinleşinceye kadar gelirse, mahkeme buna uymak zorundadır." yolundaki kural da Anayasa Mahkemesinin verdiği iptal kararlarının, bu karardan önce açılmış bulunan ve bakılmakta olan davalarda uygulanması gerektiğini açıkça ortaya koymaktadır.
Bu hukuksal durumun doğal sonucu olarak, bir kanunun uygulanması nedeniyle dava açmak durumunda kalan ve Anayasa'nın 152. maddesi uyarınca itiraz yoluyla Anayasa Mahkemesine başvurulmasını isteme hakkına sahip olan kişilerin de hak veya menfaatlerini ihlâl eden kuralın, daha önce yapılan başvuru sonucunda (iptal davası veya itiraz yoluyla) Anayasa Mahkemesince iptal edilmiş olması hâlinde, iptal hükmünün hukukî sonuçlarından yararlanmaları gerekeceği açıktır. Aksi hâlde, Anayasa Mahkemesince verilen iptal kararının uygulama tarihinin yukarıda belirtilen amaçla ayrıca belirlenmesi hâlinde, iptal edilen yasa  başvuracakların iptal kararının hukukî sonuçlarından yararlanamayacaklarının kabulü; bir yandan dava yoluna başvuran herkes için Anayasa ile tanınmış olan itiraz hakkının bunlar için fiilen işlemez hâle getirilerek ortadan kalkması ve iptal kararının uygulanamaması, öte yandan Anayasa'ya aykırılığı hükmen saptanmış olan bir yasa kuralının uygulanmasının hukuken korunması gibi bir sonuca neden olur ki bu durumun Anayasa'nın üstünlüğü ve hukuk devleti ilkesine açıkça aykırılık teşkil edecektir.
Bu açıklamaların sonucu olarak Anayasa Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile iptal edilen Damga Vergisi Kanunu'nun ek 2. maddesinin (4) numaralı fıkrası ile Harçlar Kanunu'nun ek 1. maddesinin (4) numaralı fıkrasında yer alan "ve yabancı firmalarca da teklif verilen" kuralı uygulanarak bu karardan önce tesis edilmiş işlemlerin tesis edildikleri andaki duruma göre hukuka uygun olsalar da kararın yayınlanmasından sonra oluşan yeni hukuki duruma göre hukuka aykırı hale geleceklerinde duraksama yoktur.

Nitekim, Dairemizin yerleşik içtihatlarıyla, döviz kazandırıcı faaliyet istisnası uyarınca damga vergisinin iadesi istemiyle süresinde açılan davalarda ya da düzeltme - şikayet başvurusu üzerine açılan davalarda, Anayasa Mahkemesinin iptal kararı sonucu oluşan  hukuki durum göz önüne alınarak, Vergi Resim Harç İstisna Belgesinin sonradan alınıp alınmadığına  ya da belgenin geçerlilik tarihine bakılmaksızın, uyuşmazlığa konu işin  Kalkınma Bakanlığınca yayımlanan cari yıl yatırım programında yer alması ve yerli ve yabancı katılımcılara açık olarak uluslararası ihaleye çıkarılmış olması  şartlarının sağlanmış olması durumunda döviz kazandırıcı faaliyetlere ilişkin olarak damga vergisi istisnasından yararlanılması gerektiğine karar verilmiştir.
Ancak, somut uyuşmazlıkta, damga vergisinin iadesi istemi söz konusu olmadığı gibi Anayasa Mahkemesi kararına konu düzenlemenin yürürlükte olduğu tarihte, bu düzenleme uyarınca tesis edilmiş, bu karar sonrasında oluşan hukuki duruma göre de hukuka aykırı hale gelen bir işlem tesisi söz konusu değildir.
Davacılar tarafından, Anayasa Mahkemesi kararından sonra  Vergi Resim Harç İstisna Belgesi almak üzere ilk defa başvuruda bulunulduğu, başvuru tarihinde yürürlükte olan mevzuat uyarınca ve başvuruda bulunulduğu tarihteki koşullar göz önüne alınarak belgenin verildiği ve verilen belgenin geçerlilik  tarihinin de özellikle işbu kararla iptal edilen Tebliğ hükümleri kapsamında belirlendiği, belgenin geçerlilik tarihinin geçmişe dönük olarak işin tamamını kapsayacak şekilde düzeltilmesi talebinin aynı Tebliğ hükümlerine dayanılarak reddedildiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda,  dava konusu işlemin esasen başvuru tarihindeki koşullar göz önüne alınarak tesis edildiği, dava konusu Tebliğin  6. maddesinin 1. fıkrasının "...belge müracaat tarihi ile belge tarihi arasındaki işlemlere istisna uygulanmaz." düzenlemesi ile 8. maddesinin 2. fıkrasının "süre başlangıcı, vergi resim harç istisna belgesinin tarihidir." düzenlemesinin işbu kararla iptal edildiği, dava konusu işlemin de iade istemi olmadığı dikkate alındığında, aynı gerekçelerle Vergi Resim Harç İstisna Belgesinin başvuru tarihinden itibaren geçerli olacak şekilde düzenlemesinde işlemin tesis edildiği tarih itibarıyla hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığından, dava konusu işlemin belgenin davacıların başvuru tarihi olan 03/09/2021 tarihinden itibaren geçerli olarak düzeltilmesine ilişkin kısmında hukuka uyarlık, diğer kısmında hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.18/05/2017 tarih ve 30070 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İhracat, Transit Ticaret, İhracat Sayılan Satış ve Teslimler ile Döviz Kazandırıcı Hizmet ve Faaliyetlerde Vergi, Resim ve Harç İstisnası Hakkında Tebliğ'in (İhracat:2017/4) 6. maddesinin (1) numaralı fıkrasında yer alan "...belge müracaat tarihi ile belge tarihi arasında yapılan işlemlere istisna uygulanmaz." kuralının ve 8. maddesinin (2) numaralı fıkrasında yer alan "Süre başlangıcı, vergi resim harç istisnası belgesinin tarihidir." düzenlemesinin İPTALİNE,
2.18/05/2017 tarih ve 30070 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İhracat, Transit Ticaret, İhracat Sayılan Satış ve Teslimler ile Döviz Kazandırıcı Hizmet ve Faaliyetlerde Vergi, Resim ve Harç İstisnası Hakkında Tebliğ'in (İhracat:2017/4) 4. maddesinin (3) numaralı fıkrasında yer alan "Vergi, resim ve harç istisnasından yararlanılması için belge alınmasının zorunlu olduğu durumlarda belgenin alınmasından önce veya belgenin geçerlilik süresinin dolmasından sonra, belgeye bağlanan iş ile ilgili olarak yapılan işlemlere vergi, resim ve harç istisnası uygulanmaz." kuralının iptali isteminin REDDİNE; 
3.Ticaret Bakanlığı İhracat Genel Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı işleminin; davacılar adına düzenlenen Vergi Resim Harç İstisna Belgesinin davacıların başvuru tarihi olan 03/09/2021 tarihinden itibaren geçerli olarak düzeltilmesi talebinin reddine ilişkin kısmının İPTALİNE, diğer kısmının iptali isteminin REDDİNE,
4.Peşin yatırılan karar harcının mahsubundan sonra kalan... -TL'nin davacılardan tahsiline, gereği için Vergi Dairesi Müdürlüğüne harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
5. Dava  kısmen ret, kısmen iptal ile sonuçlandığından, ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam ... -TL yargılama giderinin... -TL'sinin davalı idare tarafından davacıya ödenmesine, kalan kısmın davacılar üzerinde bırakılmasına, varsa artan posta giderlerinin karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
6. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir edilen  ... -TL vekâlet ücretinin davacılardan alınarak davalı idareye verilmesine, ... -TL  vekâlet ücretinin davalı idareden alınarak davacılara verilmesine,
7.Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay Vergi Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 24/12/2024 tarihinde oybirliğiyle  karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2023/2246, Karar No: 2024/7487, Tarih: 24.12.2024

"İçtihat Metni"
          T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas   No : 2023/2246
Karar  No : 2024/7487  
TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVALILAR):1- ... Genel Müdürlüğü	 
VEKİLİ	: Hukuk Müşaviri ...
	  2- ...Bakanlığı	  
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACILAR)	: 1- ... Dış Ticaret ve Enerji A.Ş.
		 2- ... Elektrik Üretim A.Ş.
VEKİLİ	: Av. ...
İSTEMİN KONUSU	: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ...  gün ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. 
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacılardan ... Dış Ticaret ve Enerji A.Ş. uhdesinde bulunan Manisa İli, Selendi İlçesinde ... ruhsat numaralı IV. grup maden işletme ruhsatının, diğer davacı ... Elektrik Üretim A.Ş.'ye devredilmesi talebinin reddedilmesine ilişkin ...tarihli ... sayılı Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü işlemi ile Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Taşınmaz Komisyonunun ... tarihli ... sayılı kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacı şirket tarafından davalı idareye yapılan başvurunun herhangi bir gerekçe belirtilmeksizin reddedildiği, davacıların adı geçen maden ruhsat ve izninin devredilmesi talebinin salt "Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Taşınmaz Komisyonunun Çalışma Usus ve Esasları çerçevesinde oluşturulmuş olan komisyon tarafından yapılan değerlendirme sonucunda" ibaresine yer verilerek hiçbir somut ve hukuki gerekçeye yer verilmeden reddedilmesine ilişkin dava konusu Komisyon kararında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesi ile dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:	İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI         : Davalı Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından, Taşınmaz Komisyonu kararı ile reddedilen işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.
	Davalı Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü tarafından tarafından, madenlerin taşınmaz mal niteliğinde olduğu, 2018/8 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi doğrultusunda faaliyetlerini sürdüren Taşınmaz Komisyonu’nun dava konusu işlemi tesis etme yetkisinin bulunduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacılar tarafından, istemin reddi gerektiği savunulmuştur. 
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
 
	İNCELEME VE GEREKÇE:	
MADDİ OLAY :

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacılar tarafından, istemin reddi gerektiği savunulmuştur. 
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
 
	İNCELEME VE GEREKÇE:	
MADDİ OLAY : 
Dava;  davacılardan ... Dış Ticaret ve Enerji A.Ş. uhdesinde bulunan Manisa İli, Selendi İlçesinde ... ruhsat numaralı IV. grup maden işletme ruhsatının, diğer davacı ... Elektrik Üretim A.Ş.'ye devredilmesi talebinin reddedilmesine ilişkin ... tarihli ... sayılı Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü işlemi ile Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Taşınmaz Komisyonunun ... tarihli ... sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT 
3213 sayılı Maden Kanunu'nun "Hakların bölünmezliği, devir ve intikali" başlıklı 5. maddesinde; "(Değişik fıkra:14/2/2019-7164/6 md.) Madenler üzerinde tesis olunan ilk müracaat (takaddüm), arama ruhsatı, buluculuk, görünür rezerv geliştirme ve işletme ruhsatı haklarının hiçbiri hisselere bölünemez. Her biri bir bütün hâlinde muameleye tabi tutulur.
(Değişik fıkra: 4/2/2015-6592/3 md.) Maden ruhsatları, görünür rezerv geliştirme hakkı ve buluculuk hakkı devredilebilir. Devir yapılmadan önce arama ve işletme ruhsatlarının devredildiği tarihteki ruhsat bedelinin iki katı tutarında devir bedeli alınır. Devir Bakanlık onayı ile gerçekleşir.
Durum maden siciline şerh edilir. Devir muamelesi maden siciline şerh edilmesi ile tamam olur.
...
(Ek fıkra: 4/2/2015-6592/3 md.) Devir ve intikal işlemlerine ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle belirlenir.
Madenler üzerindeki hakların devir ve intikali bu Kanun ve yönetmelikte gösterilen hükümlerin tatbikini geciktirmez." hükmüne,

Durum maden siciline şerh edilir. Devir muamelesi maden siciline şerh edilmesi ile tamam olur.
...
(Ek fıkra: 4/2/2015-6592/3 md.) Devir ve intikal işlemlerine ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle belirlenir.
Madenler üzerindeki hakların devir ve intikali bu Kanun ve yönetmelikte gösterilen hükümlerin tatbikini geciktirmez." hükmüne,
Aynı Kanunun "Ruhsat bedeli, cezalar ve diğer yaptırımlar" başlıklı  13. maddesinin 4. fıkrasında "I. grup (a) bendi maden ruhsatları hariç diğer grup madenlerde ruhsat birleştirme, izin alanı değişikliği, ihale, küçük alanların ihalesi, rödövans ve devir talepleri, 16 ncı maddenin onbirinci fıkrası gereğince yapılan talepler, işletme ruhsatı ve süre uzatımı taleplerinde işletme ruhsat taban bedelinin Genel Müdürlüğün bütçesine gelir kaydedilmek üzere Genel Müdürlüğün muhasebe birimi hesabına yatırılması (…) hâlinde müracaat edilir....." hükmüne, aynı maddenin 5. fıkrasının son cümlesinde ise "Ruhsat devir taleplerinde tahakkuk etmiş/edecek, diğer taleplerde ise tahakkuk etmiş ve son ödeme tarihi geçmiş Devlet hakkı borcu olmaması aranır." hükmüne, Kanunun "İşletme ruhsatı ve madenin işletilmesi" başlıklı 24. maddesinin 13. fıkrasında ise " Bu madde ile 13 üncü madde kapsamında maden arama ve işletme ruhsatlarının verilmesi, birleştirilmesi, sürelerinin uzatılması, devir ve intikalleri ile çevreyle uyum bedeli iadelerine ilişkin müracaatlarda 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiş borcun bulunmaması şartı aranır.
" hükmüne yer verilmiştir. 
 11/09/2018 tarih ve 2018/8 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi'nde, Kamu kurum ve kuruluşları (belediyeler ve il özel idareleri hariç) ile sermayesinin yüzde ellisinden fazlası kamu kurum ve kuruluşlarına ait şirketlerin, kendi mülkiyetlerinde veya tasarruflarında bulunan taşınmazlarıyla ilgili olarak; kamu kurum ve kuruluşları, vakıf, dernek veya bunların şirketlerine, gerçek veya tüzel kişilere; satış, kira, irtifak, takas, tahsis, devir ve benzeri her türlü tasarrufa yönelik işlemlerini, bakanlıklar ile bağlı, ilgili ve ilişkili kamu kurum ve kuruluşlarında bakan yardımcısı, diğer kamu kurum ve kuruluşlarında üst yönetici başkanlığında teşkil ettirilen komisyonlar vasıtasıyla yapacağı; söz konusu komisyonlarca izin başvuru ve sonuçlarının Ocak, Nisan, Temmuz ve Ekim aylarında Cumhurbaşkanlığına bildirileceği hususu düzenlenmiştir. 
Bu doğrultuda, 16/10/2018 tarihinde Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Taşınmaz Komisyonunun Çalışma Usul ve Esasları yayınlanmış ve anılan düzenlemenin "Amaç" başlıklı 1. maddesinde; "Bu Usul ve Esasların amacı; Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ile bağlı, ilgili ve ilişkili kuruluşlarının taşınmazlarıyla ilgili olarak, 12/09/2018 tarih ve 30533 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 2018/8 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesinde sayılan her türlü tasarrufa yönelik işlemleri yürütecek Komisyonun kurulması ile bu Komisyonun çalışma usul ve esasları ile görev, yetki ve sorumluluklarını belirlemektir." düzenlemesine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinden, maden ruhsatının, bedelinin ödenmesi kaydıyla Bakanlık onayı ile devredilebileceği, ruhsatı devralacak kişinin mali yeterlilik şartlarını yerine getirmesi gerektiği ve maden siciline şerh yapılması ile devir işleminin tamamlanacağı anlaşılmaktadır. 
2018/8 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesinde ise, kamu kurum ve kuruluşlarının mülkiyetinde veya tasarrufunda olan taşınmazlara yönelik satış, kira, irtifak, takas, tahsis, devir ve benzeri her türlü tasarrufa ilişkin işlemlerin komisyonlar vasıtasıyla yapılması ve söz konusu komisyonların izin başvuru ve sonuçlarını belirli dönemlerde Cumhurbaşkanlığına bildirmesi şartının getirildiği anlaşılmaktadır.
Anayasa'nın 124. maddesinde, kamu tüzel kişilerinin, kendi görev alanlarını ilgilendiren  Kanunların  ve  Cumhurbaşkanlığı   Kararnamelerinin  uygulanmasını  sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla, Yönetmelikler çıkarabileceği düzenlenmiştir. Bu düzenleme, idarenin ikincil düzenleme yetkisinin anayasal dayanağını oluşturmaktadır.
Anayasa'da düzenleyici işlem olarak sadece yönetmelikler belirtilmiş ise de; idarenin düzenleme yetkisi bununla sınırlı olmayıp, idareler, değişik adlar altında da (genelge, tamim, sirküler vb.) düzenleyici işlemler yapmaktadırlar. Anayasa'ya göre, idarenin, düzenleme yetkisini kanunlar çerçevesinde ve kanunlara uygun olarak kullanması gereklidir. Kanunun öngördüğü düzenleme yetkisinin yine kanunda belirtildiği gibi kullanılacağı tabiidir.
Ayrıca, normlar hiyerarşisi olarak bilinen temel hukuk ilkesine göre, normlar arasında altlık ve üstlük ilişkisi söz konusu olmakta ve her norm geçerliliğini bir üst hukuk normundan almaktadır. Başka bir anlatımla normlar hiyerarşisi, her türlü normun hiyerarşik olarak bir sıra dahilinde sıralanması ve birbirine bağlı olması anlamına gelmekte olup; bunun doğal sonucu olarak, hiyerarşik sıralamada daha altta yer alan normun, kendisinden üstte bulunan norma aykırı hükümler içeremeyeceği, başka bir deyişle alt norm niteliğindeki düzenleyici işlemlerin, bir hakkın kullanımını üst normda öngörülmeyen bir şekilde daraltamayacağı veya kısıtlayamayacağı; dolayısıyla, düzenleyici bir işlemin kendinden önce gelen kanun ve yönetmelik hükümlerine aykırı düzenlemeler getiremeyeceği kabul edilmektedir. 
Tebliğ, genelge ve yönerge gibi düzenleyici işlemler ise; bir yönetmeliğin veya Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin uygulanmasını göstermek amacıyla ve onlara aykırı hükümler içermemek şartıyla yönetmeliklerde veya Cumhurbaşkanlığı Kararnamelerinde gösterilen  usul  ve  yöntemleri  "açıklayıcı"  hükümler  taşıyan,  yeni   bir   yöntem   ve   usul getirmeyen; dayanağı olan mevzuatta yer alan hükümleri aşan düzenleme içermeyen genel düzenleyici işlemlerdir.

Tebliğ, genelge ve yönerge gibi düzenleyici işlemler ise; bir yönetmeliğin veya Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin uygulanmasını göstermek amacıyla ve onlara aykırı hükümler içermemek şartıyla yönetmeliklerde veya Cumhurbaşkanlığı Kararnamelerinde gösterilen  usul  ve  yöntemleri  "açıklayıcı"  hükümler  taşıyan,  yeni   bir   yöntem   ve   usul getirmeyen; dayanağı olan mevzuatta yer alan hükümleri aşan düzenleme içermeyen genel düzenleyici işlemlerdir.
Maden Kanunu'nun 7. maddesinin 1. ve 14. fıkraları uyarınca, bu kanun dışında madencilik faaliyetleri ile ilgili olarak yapılacak her türlü kısıtlamanın ancak kanun ile düzenlenebileceği, maden arama faaliyetlerinin, bu kanunda sayılanlar dışında herhangi bir izne tâbi tutulamayacağı, işletme faaliyetlerinin ise, bu Kanuna göre Bakanlıkça çıkarılacak yönetmeliğe göre yürütüleceği hüküm altına alınmıştır. Görüldüğü üzere madencilik faaliyetlerinin çerçevesini belirleyen, başka bir ifadeyle bu faaliyetlere herhangi bir sınır getiren düzenlemeler yalnızca kanun hükmü ile öngörülebilecektir.
Bu itibarla, madenlere (taşınmazlara) yönelik her türlü tasarrufa ilişkin (ruhsat, izin, rödövans vb.) işlemlerin komisyonlar aracılığıyla yapılması ve bu komisyonlarca karara bağlanması şeklinde yeni bir şart getiren, dolayısıyla Maden Kanunu'nda açıkça düzenlenmesine karşın, kanunda sayılanlar dışında bir izne/onaya tabi tutulması sonucunu doğurması nedeniyle Maden Kanunu'na aykırı düzenlemeler içerdiği anlaşılan Genelge uyarınca oluşturan Taşınmaz Komisyonu kararına dayanılarak dava konusu işlemin tesis edilmesinde hukuken olanak bulunmamaktadır.
Diğer taraftan, hukukumuzda takdir yetkisi, temel amacı faaliyetlerinde kamu yararını gerçekleştirmek olan idarenin belli bir konuda karar alıp almama yahut karar alma hususunda birden fazla seçenek arasında seçim yapma serbestisine sahip olması şeklinde tanımlanmaktadır. Ancak bu takdir hakkı, serbestçe kullanılanabilecek bir keyfiyeti ifade etmeyip, kamu yararı ve hizmet gerekleri açısından hukuka uygun olarak temellendirilmiş olgularla desteklenmelidir. Bu yetkinin hukuka, kamu yararına ve hizmet gereklerine uygun olup olmadığının tespiti ise takdir yetkisinin yargısal denetimini ifade etmektedir.