muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2020/3975, Karar No: 2021/3580, Tarih: 12.04.2021

**11. Hukuk Dairesi         2020/3975 E.  ,  2021/3580 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada Ankara 18. Asliye Hukuk Mahkemesince bozmaya uyularak verilen 05.11.2019 tarih ve 2019/309-2019/507 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili şirket ile davalıların murisi olan ... arasında ticari ilişki bulunduğunu, mali sıkıntıya düşerek borçlarını ödemekte zorlanan şirket müdürü ...'nın ...'den yardım istediğini, tarafların aralarında anlaşarak, 500.000.-TL tutarlı bonoyu takibe koydukları, takip kapsamında şirketin malvarlığı üzerinde 1.sıradan haciz şerhi işlendiğini, böylece şirket mallarının diğer alacaklılar tarafından icra kanalıyla satışının engellendiğini, öte yandan müvekkilinin aralarındaki ticari ilişkiden doğan borcu ödemeye devam ettiğini, ancak bazı ödemelerin aksadığını, vadesinde ödenmeyen kıymetli evrakın icra kanalıyla müvekkilinden tahsil edildiğini, murisin borç ödenmiş olmasına rağmen 60.000.-TL vade farkı faturası keserek müvekkiline gönderdiğini, müvekkilinin faturayı kabul etmemesi üzerine, murisin bu tutarı muvazaalı şekilde başlatılan icra takibinden tahsil etmeye çalıştığını, müvekkilinin tüm çabalarına rağmen karşı tarafla uzlaşamadığını ileri sürerek, Ankara 24. İcra Müdürlüğü'nün 2008/13954 Esas sayılı dosyasında takibe konulan bono nedeniyle şimdilik 15.500.- TL borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekili, müvekkillerinin takibe konu alacaktan davacının ceza mahkemesindeki ikrarıyla sabit olan 60.000.-TL dışındaki 440.000.-TL'lik kısımdan feragat ettiklerini, davacının muvazaa iddiasını yazılı delillerle ispat etmek zorunda olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda, davanın, bonoda kayıtlı miktarın 15.500.-TL'sinden dolayı borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkin olduğu, kural olarak bonoya dayalı iddiaların yazılı delille ispatının gerektiği, somut olayda davacı tarafından bononun geçersizliğine ya da bedelsizliğine ilişkin yazılı bir delil sunulamadığı, kaldı ki menfi tespit davalarının kısmi olarak açılmasının da mümkün olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde değildir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde değildir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davacı vekilinin bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 14,90 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davacıdan alınmasına, 12.04.2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/1289, Karar No: 2012/2250, Tarih: 05.04.2012

**15. Hukuk Dairesi         2011/1289 E.  ,  2012/2250 K.**

**"İçtihat Metni"**

Y A R G I T A Y İ L A M

Davacı ... ile davalılar SS ... Konut Yapı Kooperatifi vs. arasındaki davadan dolayı ... 2. Asliye Hukuk Hakimliğince verilen 21.09.2008 tarih ve 2008/369-2010/370 sayılı hüküm davacı ile davalı ... Kooperatifi tarafından temyiz edilmiş, davalı ... Kooperatifi tarafından duruşma istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen günde davacı vekili ile davalılar vekili gelmedi. Diğer davalı ... Kooperatifi vekili Avukat ...geldi. Hazır bulunan davalı kooperatifi avukatı dinlendikten sonra vaktin darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmıştı. Bu kerre dosyadaki kağıtlar okundu işin gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Davalı ... ve ...adına Av. ... cevap layihası hazırlamış ve davayı davalılar vekili sıfatıyla takip etmiş ise de Av. ...'in davalı ... 'ten alınan vekâletnamesine dosya içerisinde rastlanmadığından vekil tayin edilmiş ise vekâletnamesinin eklenerek gönderilmesi, vekil tayin edilmemişse mahkemenin gerekçeli kararının ve davacının temyiz dilekçesinin ...'e usulen tebliği ile temyiz süresi de beklenerek dosyanın yeniden incelenebilmesi için dairemize gönderilmek üzere mahalline GERİ ÇEVRİLMESİNE, 05.04.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/2150, Karar No: 2017/5256, Tarih: 31.10.2017

**10. Ceza Dairesi         2013/2150 E.  ,  2017/5256 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkeme : Ağır Ceza Mahkemesi

Suç : Uyuşturucu madde ticareti yapma

Hüküm : Kullunmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan mahkûmiyet

Dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ :

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, Mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun şekilde oluşan inanç ve takdirine, incelenen dosya içeriğine göre diğer temyiz itirazlarının reddine,ancak;

Mevcut belge ve deliller, hükümden sonra 28.06.2014 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6545 sayılı Kanun'un 68. maddesi ile değiştirilen TCK'nın 191. maddesinin 5. fıkrası ve aynı Kanun'un 85. maddesi ile eklenen 5320 sayılı Kanun'un geçici 7. maddesinin, olaya tatbik kabiliyeti bulunup bulunmadığının tesbiti açısından yeterli görülmediğinden, öncelikle, sanık hakkında kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan dolayı, bu suç tarihinden önce açılmış başka bir dava olup olmadığı, varsa sanığın bu suçu diğer davaya konu olan suç nedeniyle verilen tedavi ve/veya denetimli serbestlik tedbirinin infazı sırasında işleyip işlemediği belirlendikten sonra;

a) Sanık bu suçu, daha önce işlediği suçtan dolayı yapılan kovuşturma aşamasında hükmolunan tedavi ve/veya denetimli serbestlik tedbirinin infazı sırasında işlemiş ise, 6545 sayılı Kanun'un 68. maddesi ile değiştirilen TCK'nın 191. maddesinin 5. fıkrasında öngörülen “Erteleme süresi zarfında kişinin kullanmak için tekrar uyuşturucu veya uyarıcı madde satın alması, kabul etmesi veya bulundurması ya da uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanması, dördüncü fıkra uyarınca ihlâl nedeni sayılır ve ayrı bir soruşturma ve kovuşturma konusu yapılmaz” hükmü uyarınca, ikinci suçtan açılan bu davanın kovuşturma şartının ortadan kalkması nedeniyle, CMK'nın 223. maddesinin 8. fıkrası uyarınca “davanın düşmesine”,

b) Sanık hakkında bu suç tarihinden önce,aynı suçtan açılmış başka dava yoksa veya sanık bu suçu daha önce işlediği suçtan dolayı verilen tedavi ve/veya denetimli serbestlik tedbirinin infazı sırasında işlemiş değilse, bu suç nedeniyle tedavi ve/veya denetimli serbestlik tedbiri uygulanmamış olan sanık hakkında, 6545 sayılı Kanun'un 68. maddesi ile değişik TCK'nın 191. maddesi ve aynı Kanun'un 85. maddesi ile eklenen 5320 sayılı Kanun'un geçici 7. maddesinin 2. fıkrası uyarınca, 191. madde hükümleri çerçevesinde “hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına”,

Karar verilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanık müdafiinin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görülmüş olduğundan, hükmün BOZULMASINA, 31.10.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/29852, Karar No: 2015/29496, Tarih: 22.10.2015

**9. Hukuk Dairesi         2015/29852 E.  ,  2015/29496 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

DAVA : Davacı, kıdem tazminatı farkı, ihbar tazminatı ile fazla mesai ücreti, hafta tatili ücreti, bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı işçi davalıyla ait tekstil işyerinde çalıştığını, işverene yasal hakları eksik ödenerek işten çıkarıldığını kıdem tazminatı farkı, ihbar tazminatı ile fazla çalışma, hafta tatili, bayram ve genel tatil ücretlerinin ödenmediğini beyanla sözü edilen işçilik alacakları bakımından taleplerde bulunmuştur.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı işveren ödemelerin tam olarak yapıldığını beyanla davanın reddini savunmuştur.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, davacının ücretinin bordrolarda yazılı olandan daha yüksek olduğu kabul edilerek kıdem tazminatı farkı ile fazla çalışma ücreti hüküm altına alınmıştır.

D) Temyiz:

Kararı yasal süresi içinde davalı temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Dava HMK’nun 107. maddesine göre belirsiz alacak davası olarak açılmış, yargılama sırasında alacaklar belirlendiğinde davacı vekili talep artırım dilekçesi vermiştir.

Belirsiz alacak davası ise mevcut yasal düzenleme çerçevesinde üç değişik şekilde açılabilir. Eda (tahsil talebi ile) davası niteliğinde belirsiz alacak davasının açılabileceği HMK’nun 107. maddesinin 1. ve 2. fıkralarında öngörülmüştür. Tespit niteliğinde belirsiz alacağı tespit davası ise aynı maddenin 3. fıkrasına dayanmaktadır. Maddenin gerekçesine göre ise alacaklı kısmi eda külli tespit davası da açabilir. Her bir dava türünün farklı özellikleri bulunmaktadır.

Tahsil talepli belirsiz alacak davasında, alacaklı belirleyebildiği miktarı davaya konu etmelidir. Bu konuda rastgele bir miktarı talep etmesi doğru olmaz. Örneğin, işveren ve Sosyal Güvenlik Kurumu kayıtlarında 10 yıl ve asgari ücretten hizmeti görünen bir işçi, çalışma süresini 12 yıl ve ücretini net 2.000,00TL olarak açıklamak suretiyle kıdem tazminatıyla ilgili belirsiz alacak tahsil davası açabilir. Bu davada, kayıtlarda geçen süre ve asgari ücrete göre belirlenebilen miktar talep edilmelidir. Başka bir anlatımla tahsil amaçlı belirsiz alacak davasında alacaklı belirleyebildiği kadarıyla bir hesaplama yapmalı ve bu miktarı talep etmelidir. Dava dilekçesinde şimdilik kaydıyla farazi bir miktar (100,00TL) gösterilmesi halinde,davanın, tahsil amaçlı belirsiz alacak davası olarak kabulü doğru olmaz.

Tahsil amaçlı belirsiz alacak davasında, işverenin vereceği cevap, ön inceleme aşamasında bu yönde uzlaşı veya tahkikat aşamasında belirsizlik ortadan kalktığında, 107/2. maddeye göre davacı miktarı arttırabilir ve alacağın tümünün tahsilini talep edebilir. Bu aşamada iddianın genişletilmesi yasağı devreye girmez.

Tahsil talepli belirsiz alacak davasında, dava tarihinde alacağın tamamı için zamanaşımı kesilir. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 157. maddesi uyarınca, dava süresince tarafların yargılamaya ilişkin her işleminden veya hâkimin her kararından sonra zamanaşımı yeniden işlemeye başlar. Bu nedenle yargılama sırasında alacağın zamanaşımına uğradığından söz edilemeyeceğinden, davacının talep artırım dilekçesi üzerine ileri sürülen zamanaşımı definin de sonuca bir etkisi olmaz.

Tahsil talepli belirsiz alacak davasında faiz başlangıcı, davadan önce temerrüt söz konusu değilse dava tarihi olmalıdır. Alacak belirlendikten sonra arttırılan kısım için faiz başlangıcı temerrüt ya da dava tarihidir. Belirtmek gerekir ki, belirsiz alacak davasının alacaklıya sağladığı bütün imkanlar bir tek tahsil amaçlı belirsiz alacak davasında ortaya çıkar.

Belirsiz alacak davasının tespit davası olarak açılabileceği HMK’nun 107/3. maddesinde kabul edilmiş olmakla, davanın miktar belirtmeden açılması da imkan dahilindedir. Bu halde hukuki yarar yokluğu ile ilgili tartışmalara mahal vermemek için, 107. maddenin son cümlesinde, belirsiz alacak davasının tespit davası olarak açılmasında hukuki yararın bulunduğu ifade edilmiştir.

Belirsiz alacak davasının tespit davası olarak açılabilmesinin en önemli sonucu, belirsiz alacak tespit davasının da alacağın tamamı için zamanaşımını kesmesidir. Bu husus, 107. maddenin gerekçesinde açıklanmıştır.

Belirsiz alacak davasının tespit davası olarak açılmasının ardından, alacağın yargılama sırasında belirlenmesi üzerine HMK’nun 107/2. maddesine göre miktarın arttırılması mümkün değildir. Zira sözü edilen hüküm, belirsiz alacak davasının miktar belirtilmesi yoluyla eda davası biçiminde açılması halinde uygulama alanı bulabilir. Ancak belirsiz alacak tespit davasında yapılan yargılama ile alacak belirlendikten sonra, davanın tamamen ıslahı suretiyle alacağın tahsili talep edilebilir.

Belirsiz alacak davasının tespit davası olarak açılması ve ardından ıslahla eda davasına dönüştürülmesinin, davanın belirli bir miktar üzerinden açılmasından farkı, faiz başlangıcı noktasında kendisini gösterir. Belirsiz alacak davası tespit davası olarak açıldığında faiz başlangıcı, alacakların rakam olarak talep edildiği ıslah tarihi olmalıdır. Belirsiz alacak davası ile kesilmiş olan zamanaşımı yargılama sırasındaki işlemler ve hakimin her kararı ile kesileceğinden ıslaha karşı ileri sürülen zamanaşımı defi sonuca etkili değildir.

HMK 107. maddesinin gerekçesine göre belirsiz alacak davasının, kısmen eda davasıyla birlikte külli tespit davası olarak da açılabilmesi imkan dahilindedir. O halde belirsiz alacak davasında bir miktarın tahsili yanında, kalan tutarın tespiti istenebilecek ve yargılama sırasında belirlendiğinde kalan miktar da talep edilebilecektir.

Bunun tam eda davasından farkı, belirlenebilen miktarın talebi yerine, kısmi bir miktarın istenebilmesidir. Örneğin belirsiz bir alacak için alacaklı tarafından belirsiz alacak davası açıldığında ve 100,00TL için tahsil, kalan miktarı için ise alacağın tespiti istendiğinde kısmi eda külli tespit davasından söz edilir. Zira alacaklı işveren veya resmi kurum kayıtlarında geçen belirleyebildiği miktarı davaya konu etmek yerine, farazi bir miktar için talepte bulunmuştur. Sözü edilen davanın kısmi davadan farkı ise, alacaklının kısmi dava açtığını belirtmeksizin belirsiz alacak davasından söz ederek taleplerde bulunmasına dayanır. Yukarıda açıklandığı üzere belirsiz bir alacak için alacaklının açıkça kısmi dava açtığını belirterek talepte bulunması veya belirsiz alacaktan söz edilmeksizin kısmi taleplerde bulunulması halinde davanın kısmi dava olarak açıldığı kabul edilir.

Kısmi eda külli tespit davasının açıldığı anda alacağın tamamı için zamanaşımı kesilir. Yargılama sırasındaki işleminden veya hâkimin her kararından sonra yeniden işlemeye başlayacağından yargılama sırasında alacağın zamanaşımına uğradığından söz edilemez. Bu nedenle yargılama sırasında arttırılan taleplere karşı yapılan zamanaşımı defi sonuca etkili değildir. Ancak faiz başlangıcı açısından tahsil amaçlı belirsiz alacak davasından farklı bir durum vardır. Davaya konu edilen miktar bakımından faiz başlangıcı olarak dava tarihi kabul edilmelidir. Alacağın kalan kısmın sadece tespiti istenmiş olmakla, belirlenen bakiye alacak miktarının ilerde talep edildiği tarihten itibaren faize karar verilmelidir.

Somut olayda, dava belirsiz alacak davası olarak açılmış ise de ihbar ve kıdem tazminatı ile fazla çalışma ücretleri bakımından bir hesaba yer verilmeksizin kısmi taleplerde bulunulmuştur. Bu bakımında açılan davanın kısmi eda külli tespit davası olarak kabulü gerekir. Kıdem tazminatı bakımından fesih tarihinden itibaren faiz işleyeceği yasa gereği olmakla bu durum sonuca etkili değilse de, hüküm altına alınan ihbar tazminatı ile fazla çalışma ücreti yönünden kısmi davaya konu miktarlar bakımından dava tarihi, sonradan arttırılan miktarlar için ise talep artışının yapıldığı tarihten itibaren işleyecek faize karar verilmelidir. Mahkemece fazla çalışma ücreti alacağı ile ihbar tazminatının tamamı için dava tarihinden faize karar verilmesi hatalıdır.

F)Sonuç:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebeplerle BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 22/10/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/33510, Karar No: 2011/2812, Tarih: 15.02.2011

**2. Ceza Dairesi         2009/33510 E.  ,  2011/2812 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 2 - 2007/256726

MAHKEMESİ : İstanbul(Kapatılan) 16. Asliye Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 27/04/2007

NUMARASI : 2007/296

SUÇ : Elektrik hırsızlığı

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dosya içeriğine göre diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. Ancak;

Sayaç olmadan kaçak elektrik kullanıldığına dair 27.05.2005 tarihli kaçak tespit tutanağı kapsamı ile sanığın savunmasında iki gün önce sayacının söküldüğünü belirtmesi, katılan idarenin sayacın tahsilat borçları nedeniyle 29.04.2004 tarihinde kaldırılarak abonelik sözleşmesinin fesih edildiğini bildirmesi karşısında; kaçak kullanım şekli ile sanığın suç kastının belirlenmesi için tutanak düzenleyici tanıklar dinlenip, mahallinde bilirkişi katılımı ile keşif yapılıp, kaçak kullanılan elektrik bedeli hesaplattırılıp bilirkişi görüşü alındıktan sonra diğer delillerle birlikte sanığın hukuki durumunun belirlenmesi gerekirken eksik inceleme ve hatalı gerekçe ile yazılı şekilde karar verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı BOZULMASINA, 15.02.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/1003, Karar No: 2021/335, Tarih: 21.01.2021

**8. Hukuk Dairesi         2020/1003 E.  ,  2021/335 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Aile Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Katılma Alacağı

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada bozma sonrası yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın kısmen kabul, kısmen reddine karar verilmiş olup, hükmün taraflar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.

KARAR

Davacı ... vekili, dava dilekçesinde belirtilen kooperatif hissesi nedeniyle 10.000,00 TL alacağın davalıdan tahsilini talep ve dava etmiş, davacı vekili 05.02.2015 tarihli dilekçeyle talep miktarını 46.000,00 TL'ye yükseltmiştir.

Davalı ... vekili, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece 05.03.2015 tarihli kararla, 46.000,00 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesi üzerine; hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir. Dairece, Yerel Mahkemenin kararı 08.03.2017 tarihli ve 2015/12984 Esas, 2017/3164 Karar sayılı ilamla onanmıştır. Davalı ... vekilinin süresi içerisinde karar düzeltme isteğinde bulunması üzerine, Dairenin 11.09.2018 tarihli ve 2017/12545 Esas, 2018/15430 Karar sayılı ilamıyla, davalı vekilinin karar düzeltme isteminin kısmen kabulüyle, kooperatife kalan borcun dikkate alınarak hesaplama yapılması gerektiği gerekçesiyle bozulmuştur. Mahkemece, bozma uyularak yapılan yargılama sonucunda 30.10.2019 tarihli kararla, 46.000,00 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmiştir. Hüküm, davacı vekili ve davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Maddi olayları ileri sürmek taraflara, hukuki nitelendirme yapmak ve uygulanacak kanun maddelerini belirlemek hakime aittir (6100 sayılı HMK mad. 33). İddianın ileri sürülüş şekline göre dava, artık değere katılma alacağı isteğine ilişkindir.

1. Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamından; dosya muhtevasına, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına ve uyulan bozma ilâmında açıklandığı üzere işlem yapılıp sonucu dairesinde hüküm tesis edildiğine göre, davacı vekili ve davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Taraf vekillerinin diğer temyiz itirazlarının incelemesine gelince;

1. Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamından; dosya muhtevasına, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına ve uyulan bozma ilâmında açıklandığı üzere işlem yapılıp sonucu dairesinde hüküm tesis edildiğine göre, davacı vekili ve davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Taraf vekillerinin diğer temyiz itirazlarının incelemesine gelince;

a. Vermiş olduğu bir hüküm Yargıtay tarafından bozulan ve Yargıtay’ın bu bozma kararına gerek iradi ve gerekse kanuni şekilde uymuş olan hukuk mahkemesi, bozma kararı doğrultusunda inceleme yapmak ve hüküm vermek zorundadır. Mahkeme, bozma kararından dönerek direnme kararı veremeyeceği gibi, hükmün bozma kararının kapsamı dışında kalarak kesinleşmiş olan bölümlerinden farklı yeni bir hüküm kuramaz. Bu müesseseye “usuli müktesep hak” veya “usule ilişkin kazanılmış hak” denir. “Usuli Müktesep Hak”, davaların uzamasını önlemek, hukuki alanda istikrar sağlamak ve kararlara karşı genel güvenin sarsılmasını önlemek amacıyla Yargıtay İçtihatları ile kabul edilmiş, usul hukukunun ana ilkelerindendir ve kamu düzeni ile ilgilidir. Açıkça bozmaya uyulmasına karar verilmesiyle, taraflardan birisi yararına usule ilişkin kazanılmış hak doğar. Bundan sonra mahkemenin yapacağı iş, bozma kararı uyarınca ve o doğrultuda işlem yapmak ve gerekli kararı vermekten ibarettir. Kural olarak, hakim ara kararından dönebilirse de, bozmaya uyulmasına ilişkin karar bunun istisnalarındandır. Farklı anlatımla; bozma kararına uyan mahkeme, bununla bağlıdır.

Ne var ki; Mahkemece, bozmaya uyulduğu halde bozma gerekleri tam olarak yerine getirilmemiştir.

Şöyle ki, artık değere katılma alacağı; eklenecek değerlerden (TMK mad.229) ve denkleştirmeden (TMK mad.230) elde edilen miktarlar da dahil olmak üzere, eşin edinilmiş mallarının (TMK mad.219) toplam değerinden, bu mallara ilişkin borçlar çıktıktan sonra kalan artık değerin (TMK mad.231) yarısı üzerindeki diğer eşin alacak hakkıdır (TMK mad.236/1).

Somut olayda, Dairemizin 11.09.2018 tarihli bozma ilamında, kooperatife yapılan ödemeler ile kalan borcun toplam yapılması gereken ödemeye oranlanarak artık değere katılma alacağının belirlenmesi gerektiği belirtilerek bozma sevk edilmiş, Mahkemece, bozma gereği oranlama yapılıp artık değer bulunmuş ise de, davacı eşin artık değerin yarısı oranında artık değere katılma alacağı (TMK mad. 236/1) olduğu göz ardı edilmiştir. O halde, Mahkemece, yapılan oranlamaya göre belirlenen taşınmazın güncel değerinin %37'sinin (evlilik birliği içinde yapılan ödemelerin oranı olan) yarısı oranında davacı eş lehine katılma alacağına hükmedilmesi gerekir.

b. Diğer yandan, Mahkemece, bozma sonrası taşınmazın güncel değeri için rapor alındığı, ancak taraf vekillerinin bilirkişi raporuna itirazlarının değerlendirilmediği görülmektedir. O halde, Mahkemece, taraf vekillerinin itirazları da dikkate alınarak, bozmadan önceki karar tarihi dolayısıyla bozma öncesi belirlenmiş değer güncelliğini yitirmiş olacağından bozma sonrası verilecek karar tarihine en yakın değerin belirlenmesi için rapor alınarak sonucuna göre artık değere katılma alacağının hesaplanması gerekir.

SONUÇ: Davacı vekili ve davalı vekilinin temyiz itirazları yukarıda 2. bentte gösterilen sebeplerle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün 6100 sayılı HMK'nin Geçici 3.maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK'un 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, davacı vekili ve davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının yukarıda 1. bentte gösterilen sebeplerle reddine, HUMK'un 440/I. maddeleri gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine, peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edenlere ayrı ayrı iadesine, 21.01.2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.