muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2016/16610, Karar No: 2016/11080, Tarih: 23.05.2016

**7. Hukuk Dairesi         2016/16610 E.  ,  2016/11080 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava Türü : Alacak

YARGITAY İLAMI

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Davacı işçi, alt işveren işçisi arıza bakım elemanı olarak çalışırken iş akdinin haklı neden olmadan feshedildiğinden bahisle kıdem ve ihbar tazminatı ile bazı işçilik alacaklarının hüküm altın alınmasını talep etmiştir.

Davalılar yetkisizlik itirazında bulunarak öncelikle yetkisizlik kararı verilmesini, bunun kabul edilmemesi halinde davacının iş akdinin haklı nedenle feshi sebebiyle davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, davacının ... ilinin ... ilçesinde çalıştığı, davalılardan ... Temizlik Gıda Elek. Mak. Tek. Ser. Hiz. San. ve Tic. A.Ş.’nin ikametgahının ..., diğer davalı ...’ın ikametgahının ... olduğu anlaşıldığından; bu davaya bakmaya ortak yetkili mahkeme olan ... Asliye Hukuk Mahkemesinin (İş Mahkemesi Sıfatıyla) yetkili olduğu gerekçesiyle dava dilekçesinin yetki yönünden reddi ile mahkemenin yetkisizliğine ve talep halinde dosyanın yetkili ... Nöbetçi Asliye Hukuk (İş Mahkemesi Sıfatıyla) mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanununun 5. maddesinde, İş Mahkemelerinde açılacak her davanın, açıldığı tarihte dava olunanın Türk Medeni Kanunu gereğince ikametgahı sayılan yer mahkemesinde bakılabileceği gibi, işçinin işini yaptığı işyeri için yetkili mahkemede de bakılabileceği, bunlara aykırı sözleşmelerin muteber olmayacağı bildirilmiştir. Davalı ...’ın merkezi ... ili, diğer davalı ... Temizlik Gıda Elek. Mak. Tek. Ser. Hiz. San. ve Tic. A.Ş.’nin merkezi ... işin görüldüğü yer ise ... ili ... ilçesidir. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 7. maddesinde ise, davalı birden fazla ise dava, bunlardan birinin yerleşim yeri mahkemesinde açılabileceği, birden fazla davalının bulunduğu hâllerde, davanın, davalılardan birini sırf kendi yerleşim yeri mahkemesinden başka bir mahkemeye getirmek amacıyla açıldığı, deliller veya belirtilerle anlaşılırsa, mahkemenin ilgili davalının itirazı üzerine, onun hakkındaki davayı ayırarak yetkisizlik kararı vereceği bildirilmiş ise de somut olayda bu olgunun gerçekleştiği ispat edilmediğinden bu düzenlemenin uygulama yeri bulunmamaktadır. Dava davalılardan birinin ikametgahında açıldığından mahkemece yetkisizlik kararı verilmesi hatalı olup bozma nedenidir.

Yapılacak iş, işin esasına girerek iddia ve savunma ile ilgili gerekli araştırma yapıldıktan sonra çıkacak sonuca göre karar vermektir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı nedenle BOZULMASINA, bozma nedenine göre davacının diğer temyiz itirazlarını incelenmesine şimdilik yer olmadığına, peşin alınan temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 23/05/2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/101, Karar No: 2014/18079, Tarih: 03.11.2014

**11. Ceza Dairesi         2013/101 E.  ,  2014/18079 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 11 - 2010/323898

MAHKEMESİ : Kırıkkale 2. Asliye Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 30/03/2010

NUMARASI : 2009/596 (E) ve 2010/171 (K)

SUÇ : Özel belgede sahtecilik

UYAP kanalıyla alınan güncellenmiş nüfus kayıt örneğinden sanık A.. M..'in hükümden sonra 15.06.2012 tarihinde vefat ettiği anlaşıldığından, 5237 sayılı TCK.nun 64 ve 5271 sayılı CMK.nun 223/8. maddeleri uyarınca hakkındaki kamu davasının düşürülmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanık müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan sair yönleri incelenmeyen hükmün 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 03.11.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/1750, Karar No: 2024/10010, Tarih: 25.12.2024

**8. Ceza Dairesi         2023/1750 E.  ,  2024/10010 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2022/86 E., 2022/229 K.

SUÇLAR : Kasten yaralama, 6136 sayılı Kanun’a aykırılık, genel güvenliğin tehlikeye sokulması

KARARLAR : Düşme, hükmün açıklanması suretiyle mahkûmiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : İlgili kararların kanun yararına bozulması

Ağrı 2. Asliye Ceza Mahkemesinin, 28.04.2022 tarihli ve 2022/86 Esas, 2022/229 Karar sayılı kararları ile;

Hükümlü ... hakkında 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (5271 sayılı Kanun) 231/10. Maddesi uyarınca 6136 sayılı Kanun'a aykırılık ve genel güvenliğin tehlikeye sokulması suçlarından hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının ortadan kaldırılmasına ve açılan davanın düşmesine,

2. Hükümlüler ... ve ... hakkında tabi tutuldukları denetim süresi içinde yeni bir kasıtlı suç işlediklerinin ihbarı üzerine 5271 sayılı Kanun'un 231/10.maddesi uyarınca hükümlerin açıklanması ile hükümlüler hakkında kasten yaralama suçundan, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 86/2, 6/3-e , 29 ve 62.maddeleri uyarınca ayrı ayrı iki defa 3 ay 22 gün hapis cezası ile cezalandırılmalarına ilişkin hükümlerin istinaf edilmeksizin 07.06.2022 tarihinde kesinleştikleri anlaşılmıştır.

Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Kanun'un 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 14.03.2023 tarihli ve 2022/25278 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 13.04.2023 tarihli ve KYB-2023/35800 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İSTEM

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin;

“Dosya kapsamına göre,

1) Sanık ... hakkında, Ağrı 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 12.04.2021 tarihli ve 2022/70 Esas, 2022/246 sayılı kararı hakkında denetim süresi içerisinde suç işlemediğinden bahisle kamu davasının düşmesine karar verilmesine müteakip, denetim süresinde suç işlediğinden bahisle hakkında verilen hükmün açıklanmasına karar verilmesinde,

2) Sanık ...'nın denetim süresi içerisinde 2012 tarihinde Ağrı 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 10.04.2015 tarihli ve 2012/263 Esas, 2015/289 sayılı kararı ile suç işlemiş olmasına rağmen, denetim süresi içerisinde suç işlemediğinden bahisle kamu davasının düşmesine karar verilmesinde,

2) Sanık ...'nın denetim süresi içerisinde 2012 tarihinde Ağrı 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 10.04.2015 tarihli ve 2012/263 Esas, 2015/289 sayılı kararı ile suç işlemiş olmasına rağmen, denetim süresi içerisinde suç işlemediğinden bahisle kamu davasının düşmesine karar verilmesinde,

Kabule göre de, Mahkemesince, sanıklar ... ve ... hakkında denetim süresi içerisinde suç işlediklerinden bahisle ele alınan dosyada sanıklara "Hakkınızda daha önceden mahkememizin 2010/482 Esas, 2011/351 Karar sayılı ilamı ile verilen ve 13.09.2011 tarihinde kesinleşen hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının 5 yıllık denetim süresi içerisinde işlediğiniz kasıtlı bir suçtan dolayı Ağrı 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 2012/263 Esas, 2015/289 Karar sayılı ilamı ile mahkum edildiğinizin mahkememize bildirilmesi üzerine açıklanması geri bırakılan hüküm açıklanabileceğinden duruşmaya gelip beyanda bulunmanız, mazeretsiz olarak duruşmaya gelmediğiniz takdirde ise yokluğunuzda hükmün açıklanmasına karar verileceği” şeklinde ihtarata yer verilmeksizin, CMK’nin 231/11 maddesine aykırı olarak 'duruşmaya gelmediğiniz takdirde CMK’nin 307/2. maddesine göre yokluğunda karar verileceğinin' ihtar edilerek tebligat yapılmasında isabet görülmemiştir.”

Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II.GEREKÇE

1. 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesi uyarınca kanun yararına bozma yoluna, istinaf veya temyiz incelemesinden geçmeden ve usulüne uygun kesinleşen hüküm ve kararlar aleyhine gidilebilir

2. 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasa'nın 40 ıncı maddesinin ikinci fıkrası, 5271 sayılı Kanun'un 34/2 , 231/2 , 232/6 ve 291/1-2. maddeleri uyarınca karar ve hükümlerde, başvurulabilecek kanun yolu, süresi, sürenin ne zaman başlayacağı, mercii, başvuru şekli ve kanun yollarına başvurulmadığı takdirde hükmün kesinleşeceğinin tereddüte yer vermeyecek şekilde açıkça gösterilmesinin zorunlu olduğu belirtilmiştir.

3.İnceleme konusu dosyada hükümlülerin yokluklarında verilen Ağrı 2.Asliye Ceza Mahkemesinin 28.04.2022 tarihli kararında hükmün tebliğ yerine tefhimden itibaren istinaf edilebileceği bildirildiği gibi istinaf yoluna başvurulmadığı taktirde hükmün kesinleşeceği hususuna da açıkça yer verilmemiştir.

Ayrıca hükümlüler ... ve ... ...'nın dosyada bilinen son adresleri ....Sokak ... Mah. no:9 Merkez/Ağrı; hükümlü Übeydulah ...'nın ise ... Sokak ... Mah. no:46 Merkez/Ağrı olduğu halde; ...' e sehven ve ...'a ... Sokak ... Mah. no:46 Merkez/Ağrı adresine çıkartılan tebligatın aynı konutta oturmadığı halde bu husus şerh düşülerek hükümlü ...' e tebliğ edildiği, bu itibarla inceleme konusu hükmün kesinleşmediği anlaşılmıştır.

III. KARAR

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, kanun yararına bozma istemi doğrultusunda düzenlediği tebliğnamedeki düşünce yerinde görülmediğinden 5271 sayılı Kanun’un 309. maddesindeki koşulları taşımayan KANUN YARARINA BOZMA İSTEMİNİN oy birliğiyle REDDİNE,

III. KARAR

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, kanun yararına bozma istemi doğrultusunda düzenlediği tebliğnamedeki düşünce yerinde görülmediğinden 5271 sayılı Kanun’un 309. maddesindeki koşulları taşımayan KANUN YARARINA BOZMA İSTEMİNİN oy birliğiyle REDDİNE,

Dava dosyasının, Mahkemesine sunulmak üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 25.12.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/18757, Karar No: 2020/15908, Tarih: 12.11.2020

**9. Hukuk Dairesi         2017/18757 E.  ,  2020/15908 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : ALACAK

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, 11.06.2011 tarihinde davalı iş yerinde mobilya boya bölümü ustası olarak çalışmaya başladığını, davacının iş akdinin 24.03.2015 tarihinde hiç gerekçe gösterilmeden haksız olarak feshedildiğini, davacıya ödenen son aylık ücretin asgari geçim indirimi dahil 2.200,00.TL olduğunu ve davacının davalı iş yerinde yemek ve servis sosyal haklarından yararlandığını ubgt günleri dahil olmak üzere haftanın 5 günü 08:18:30 saatleri arasında son bir yıla kadar cumartesi günleri 08:00-13:00 arası, son bir yıldır ise ayda 3 cumartesi aynı saatlerde çalışıldığını, fazla mesai ve ulusal bayram genel tatil ücretlerinin ödenmediğini, alacaklarının ödenmesi için ihtarname keşide ettiğini ancak alacaklarının ödenmediğini iddia ederek; kıdem ve ihbar tazminatı, fazla mesai ücreti ve ulusal bayram genel tatil ücretlerinin davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacının davalı iş yerinde mobilya boyacısı olarak 23.06.2011 tarihinde asgari ücret ile çalışmaya başladığını, davalı iş yerinin servis hizmetinin davacının babası tarafından yürütülmesi sebebi ile davacının her gün yaklaşık 30 dakika önce işten ayrılarak servis çekmesinden dolayı iş yerindeki işlerini aksatması ve işin yerinin ekonomik olarak darboğazda olduğu yönünde gerçek dışı söylentiler çıkararak çalışma düzenini bozması sebebi ile iş akdinin 24.03.2015 tarihinde İş yasasının 25/II maddesi gereğince haklı sebeplerle feshedilmiş olduğunu, davacının fazla çalışma yapmadığını, ulusal bayram genel tatil günlerinde çalışmadığını savunarak davanın reddini talep etmiştir

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak davanın kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Taraflar arasındaki uyuşmazlık, işveren tarafından yapılan kısmi ödemenin işçinin hangi alacağına mahsup edileceği noktasında toplanmaktadır.

I. Normatif Dayanak

Temyiz:

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Taraflar arasındaki uyuşmazlık, işveren tarafından yapılan kısmi ödemenin işçinin hangi alacağına mahsup edileceği noktasında toplanmaktadır.

I. Normatif Dayanak

Uyuşmazlığın normatif dayanağı Borçlar Kanunu'nun 84–86 maddeleridir. Borçlar Kanunu'nun 84. maddesinde “Borçlu faiz veya masrafları tediyede gecikmiş değil ise kısmen icra eylediği tediyeyi resülmale mahsup edebilir. Alacaklı alacağın bir kısmı için kefalet, rehin veya sair teminat almış ise borçlu kısmen icra eylediği tediyeyi temin edilen veya teminatı daha iyi olan kısma mahsup etmek hakkını haiz değildir” kuralına yer verilmiş; 85. maddesinde “birden fazla borcu bulunan borçlu, borçları ödemek zamanında bu borçlardan hangisini tediye etmek istediğini alacaklıya beyan etmek hakkını haizdir. Borçlu beyanatta bulunmadığı surette vukubulan tediye kendisi tarafından derhal itiraz edilmiş olmadıkça alacaklının makbuzda irae ettiği borca mahsup edilmiş olur” hükmü öngörülmüş, 86. maddede ise “kanunen muteber bir beyan vaki olmadığı yahut makbuzda bir güna mahsup gösterilmediği takdirde, tediye muaccel olan borca mahsup edilir. Müteaddit borçlar muaccel ise tediye, borçlu aleyhinde birinci olarak takip edilen borca mahsup edilir. Takibat vaki olmamış ise tediye, vadesi iptida hulül etmiş olan borca mahsup edilir. Müteaddit borçların vadeleri aynı zamanda hulül etmiş ise mahsup mütenasiben vaki olur. Hiç bir borcun vadesi hulül etmemiş ise alacaklı için en az teminatı haiz olan borca mahsup edilir” kuralı düzenlenmiştir.

II. Genel Hükümler Yönünden Değerlendirme

Borçlar Kanunu'nun yukarıda belirtilen hükümleri öncelikle muacceliyet ve temerrüt kavramlarının açıklanmasını gerektirmektedir.

Muacceliyet, alacaklının borçludan borçlanılan edimi talep ve dava edebilme yetkisidir. Borç muaccel olmadan borçlu temerrüdü söz konusu olmaz.

Temerrüt, en kısa tanımıyla, alacaklı tarafından talep edilebilir (muaccel) hale gelmiş bir borcun ifasındaki gecikmedir. Kural olarak, bu tür (muaccel) bir borcun borçlusu, alacaklının ihtarı ile temerrüde düşer (BK. m. 101/1). Başka bir ifadeyle, temerrütten söz edilebilmesi için, öncelikle muaccel bir borcun ve alacaklının o borca yönelik ihtarının bulunması gerekir. Kural böyle olmakla birlikte, borçlunun temerrüde düşmesi için alacaklının ihtarının gerekmediği bazı durumlar da vardır: Örneğin, ifa gününün taraflarca birlikte kararlaştırıldığı (BK. m.101/2), borçlunun borcu ifa etmeyeceğini bildirmiş olduğu veya hal ya da durumundan bu sonuca varılabildiği (BK. m.107/1) durumlarda, temerrüdün gerçekleşmesi için alacaklının ihtarına gerek yoktur.

Tek bir borç ilişkisinin söz konusu olduğu durumlarda, borçlu para borcunun faiz ve masraflarını ödemede temerrüde düşmemişse yaptığı kısmi ödemeyi anapara borcuna mahsup etme hakkına sahiptir. Ancak, para borcunun bir kısmı için kefalet, rehin veya benzeri bir teminat verilmişse, yapılan kısmi ödemenin teminatlı olan borca mahsubu istenemez. Bu durumda, kısmi ödemenin teminatsız olan ya da teminatı daha az olan borca mahsubu gerekir. Borçlu, faiz ve masrafları ödemede temerrüde düşmüşse yaptığı kısmi ödeme öncelikle gecikmiş faiz ve masraf borçlarına mahsup edilecektir. Hukuk Genel Kurulunun 27.9.2000 tarih ve 2000/12-1148 esas, 2000/1193 karar sayılı ilamında da vurgulandığı üzere, Borçlar Kanunu'nun 84. maddesi gereğince, ödemelerin öncelikle asıl alacaktan düşülebilmesi için, borçlunun faiz ve masrafları ödemede gecikmemiş olması zorunludur. Gecikme ve alacaklının iradesini açıklaması halinde, ödenen kısmın öncelikle faizden düşülmesi gerekir. İcra takibi, ödemeye ihtirazi kayıt konulması irade açıklamasıdır.

Birden fazla borcu bulunan borçlunun yaptığı ödeme, ifa zamanında beyan ettiği borca mahsup edilir. Borçlu, ödeme sırasında, yapılan ödemenin hangi borca ilişkin olduğunu beyan etmemiş veya alacaklının makbuzda belirttiği borca derhal itirazda bulunmamışsa makbuzda belirtilen borca mahsup edilmelidir.

Birden fazla para borcunun bulunduğu bir borç ilişkisinde, borçlunun, yapılan kısmi ödemenin hangi borç için mahsup edildiğini belirtmemesi, alacaklının da ödemenin hangi borca ilişkin olduğunu makbuzda göstermemesi durumunda, kısmi ödemenin hangi borca mahsup edileceği sorunu Borçlar Kanunu'nun 86. maddesine göre çözümlenmelidir. Bu gibi durumlarda, kısmi ödeme öncelikle muaccel olan borç için yapılmış sayılır. Ödeme zamanında birden fazla borç muaccel hale gelmişse, ödeme ilk takibe konulan borca mahsup edilir. Muaccel olan borçlardan hiçbiri takibe verilmemişse kısmi ödeme ifa zamanı önce gelen borca mahsup edilmiş sayılır. Borçların ifa zamanları (vadeleri) aynı günde gelmişse yapılan kısmi ödeme borçların miktarlarıyla orantılı olarak mahsup edilir. Borçlardan hiçbirinin ifa zamanı gelmemişse, kısmi ödeme alacaklı için güvencesi en az olan borca mahsup edilmiş sayılır.

III. İşçi Alacakları Yönünden Değerlendirme

İş sözleşmesinden doğan para borçlarının kısmi ifasında, mahsubun ne şekilde yapılacağı ile ilgili 4857 sayılı İş Kanununda özel bir düzenleme bulunmadığından, Borçlar Kanunu'nun yukarıda belirtilen genel hükümleri kapsamında sorun çözümlenmektedir. İşçinin işverenden bir alacağının, örneğin sadece kıdem tazminatı alacağının bulunduğu durumlarda, kısmi ödeme nedeniyle mahsup işlemi Borçlar Kanunu'nun 84. maddesi çerçevesinde yapılacaktır. Dairemiz uygulamasına göre, temerrüde düşmüş olan işverenin yaptığı kısmi ödeme işçinin bu hususta beyanda bulunup bulunmadığına bakılmaksızın öncelikle faiz ve masraflara mahsup edilmelidir.

Borcun taksitle ödenmesi konusunda yapılan anlaşma aksi öngörülmemişse, kural olarak, işçinin faiz talebinden vazgeçtiğini kapsar. Ancak, bu sonuç işverenin taksit anlaşmasına uygun hareket etmesine bağlıdır. İşverenin taksitlerden birini zamanında ödememesi halinde, işçinin faizle ilgili feragati geçersiz hale gelir ve sadece ödenmeyen taksit için değil, tüm alacak için faiz talep hakkı doğacaktır. Bu durumda ödenmiş olan önceki taksitlerin öncelikle faiz ve masraflara mahsubu gerekecektir. Kuşkusuz taksit sözleşmesinin işçinin serbest iradesi ile meydana gelmesi gerekir.

İşçinin birden fazla alacağının söz konusu olması halinde, yapılan kısmi ödemenin hangi alacağa ilişkin olduğu işveren tarafından ödeme sırasında belirtilmemiş ve işçi tarafından da bu husus makbuzda gösterilmemiş ise, mahsup işlemi Borçlar Kanunu'nun 86. maddesine göre yapılacaktır. İş Kanunu'nda işçinin sözleşme ve kanundan doğan alacaklarının muacceliyet ve vade zamanları konusunda değişik hükümler öngörülmüştür.

4857 sayılı İş Kanunu'na göre ücret en geç ayda bir ödenir (m.32/5). İş hukuku mevzuatımızda Basın İş Kanunu'nun 14. maddesi hariç, ücretin peşin ödeneceğine dair bir düzenleme bulunmamaktadır. Bu nedenle ücret, çalışılan ayı takip eden aybaşında muaccel hale gelmektedir. Fazla mesai, hafta tatili ücreti, ulusal bayram ve genel tatil ücretlerinin muacceliyet tarihleri normal aylık ücret gibidir. İşçinin ihbar ve kıdem tazminatı ile yıllık izin ücreti sözleşmenin feshi ile muaccel hale gelir.

1475 sayılı İş Kanunu'nun 14 ve 4857 sayılı İş Kanunu'nun 120. maddesi uyarınca, işveren kıdem tazminatı borcu bakımından iş sözleşmesinin feshedildiği tarihte temerrüde düşer. Yukarıda belirtilen diğer tazminat ve alacaklar bakımından ise, tarafların sözleşme ile kararlaştırdıkları ödeme zamanı ya da işçi tarafından gönderilecek ihtarnamede belirtilen ödeme günü itibariyle işverenin temerrüdü gerçekleşir.

1475 sayılı İş Kanunu'nun 14 ve 4857 sayılı İş Kanunu'nun 120. maddesi uyarınca, işveren kıdem tazminatı borcu bakımından iş sözleşmesinin feshedildiği tarihte temerrüde düşer. Yukarıda belirtilen diğer tazminat ve alacaklar bakımından ise, tarafların sözleşme ile kararlaştırdıkları ödeme zamanı ya da işçi tarafından gönderilecek ihtarnamede belirtilen ödeme günü itibariyle işverenin temerrüdü gerçekleşir.

Buna göre örneğin, 5.000,00 TL. ihbar tazminatı, 7.500,00 TL. kıdem tazminatı, 2.500,00 TL. ücret, 2.000,00 TL. fazla mesai ve 500,00 TL. yıllık izin ücreti alacağı olmak üzere takibe konu yapılmamış toplam 17.500,00 TL. alacağı olan bir işçiye işveren tarafından yapılacak 15.000,00 TL.lik bir kısmi ödeme, öncelikle muaccel olan normal aylık ücret ve fazla mesai alacağına ilişkin borçlarına mahsup edilmelidir. Kalan miktar ihbar ve kıdem tazminatı ile izin ücreti borcuna mahsup edilecektir. Anılan borçların muacceliyet tarihleri aynı olduğundan, temerrüt tarihi önce gerçekleşmiş olan borca yani kıdem tazminatına mahsup edilecektir. Kalan 3.000,00 TL.lik ödemenin, ihbar ve izin ücreti borcuna mahsubu anılan borçların muacceliyet ve temerrüt tarihlerinin aynı olması nedeni ile miktarları ile orantılı olarak yapılacaktır. Kalan toplam borç 5.500,00 TL. olup, ihbar tazminatının bu miktara oranı 5.000/5.500 = 10/11, izin ücretinin oranı 500/5.500,00= 1/11 olmakla, 3.000,00 X 10/11 = 2.727,00 TL. ihbar tazminatına, 3.000,00 X 1/11 = 273,00 TL. izin alacağına mahsup edilecektir. Böylece işverenin 2.273,00 TL. ihbar tazminatı, 227,00 TL. izin ücreti olmak üzere toplam 2.500,00 TL. borcu kalmış olacaktır.

Somut uyuşmazlıkta, davalı işverenin dava devam ederken 02.06.2016 tarihinde işçilik alacaklarına mahsuben davacıya 10.000,00 TL ödediği anlaşılmaktadır. Bu ödemenin hangi alacaklara mahsuben ödendiği taraflardan sorulmalı, bildirilmezse bu miktarın yukarıda açıklanan yasal düzenleme ve ilke kararı çerçevesinde mahsubu yapılmalıdır.

Sonuç:

Temyiz olunan kararın yukarda yazılı sebeplerden dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 12/11/2020 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/29901, Karar No: 2015/30991, Tarih: 03.11.2015

**9. Hukuk Dairesi         2015/29901 E.  ,  2015/30991 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : GEBZE 3. İŞ MAHKEMESİ

TARİHİ : 10/12/2013

NUMARASI : 2012/448-2013/656

Davacı, T..İ.. Kurumu K.. Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğü'nün 23.08.2012 tarih ve ANÖ-237 sayılı tutanağın iptaline karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti: