muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/1320, Karar No: 2023/1547, Tarih: 22.02.2023

**10. Hukuk Dairesi         2023/1320 E.  ,  2023/1547 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2020/1222 E., 2022/2115 K.

HÜKÜM/KARAR : Kısmen kabul

İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 9. İş Mahkemesi

SAYISI : 2018/67 E., 2020/57 K.

Taraflar arasındaki hizmet tespiti ve prime esas kazanç davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabul, kısmen reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı, davalılar vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince, taraf vekillerinin istinaf taleplerinin kısmen kabulüyle; ... 9. İş Mahkemesi'nin, 25.02.2020 tarihli, 2018/67 E, 2020/57 K. sayılı kararının hukuk muhakemeleri kanunu'nun 353/1-b.2 maddesi uyarınca kaldırılmasına, 2- Davanın kısmen kabulüne, karar verilmiştir.

Karar davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili; davalı şirkete ait balık restoranında 20.07.2006 tarihinden 28.01.2016 tarihine kadar kesintisiz ve aralıksız olarak çalıştığının tespiti ile, yaz ayları olan Nisan, Mayıs, Haziran, Temmuz, Ağustos, Eylül 2015’te en son aylık 3.000,00 TL net ücret ile, Ekim, Kasım, Aralık 2015 ve Ocak 2016’da en son aylık 2.200,00 TL net ücret ile çalıştığının tespitine ve Kuruma eksik bildirilen günlerinin tespitine, eksik bildirilen prim ödeme gün sayısının belirlenerek prim ödeme gün sayısına eklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı tarafından davaya cevap dilekçesi sunulmamıştır.

2. Davalı Kurum vekili; davacının iddiasını tanık beyanları dışında resmi ve yazılı kanıtlarla ispat etmesi gerektiğini ve fer’i müdahil olan Kurum aleyhine hüküm kurulmaması gerektiğini beyanla davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile , davanın kısmen kabulü ile; davacının davalı işyerinde 07.10.2007 - 04.02.2016 tarihleri arasında hizmet akdine tabi olarak asgari ücretin 1,97 katı bürüt ücret ile 2999 gün çalıştığını, 2460 günlük çalışmasının kurum'a bildirildiği 539 günlük çalışmasının kurum'a bildirilmediğinin tespitine,dair karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde, davacı ve davalılar istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. İstinaf kanun yoluna başvuran davacı vekili, kesinleşmiş mahkeme kararına rağmen davacının iş akdinin 07.10.2007 tarihinde başladığına dair tespitin kabulünün mümkün olmadığını, ücrete dair iddialarının da tanık beyanlarıyla ispatlandığını beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde, davacı ve davalılar istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. İstinaf kanun yoluna başvuran davacı vekili, kesinleşmiş mahkeme kararına rağmen davacının iş akdinin 07.10.2007 tarihinde başladığına dair tespitin kabulünün mümkün olmadığını, ücrete dair iddialarının da tanık beyanlarıyla ispatlandığını beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.

2. İstinaf kanun yoluna başvuran davalı vekili, yazılı belgelerle ispatlanması gerekirken müvekkili şirket ile aralarında husumet bulunan tanıkların görgüye dayalı olmayan beyanlarına itibar edilerek verilen kararın usul ve kanuna aykırı olduğunu beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

3.İstinaf kanun yoluna başvuran davalı SGK Başkanlığı vekili, davanın Yargıtay içtihatlarında öngörülen yönteme uygun biçimde araştırılıp kanıtlanamadığını, gerekli kanıtlar toplanılmaksızın ve eksik incelemeye dayanan bilirkişi raporu esas alınarak verilen hükmün hukuka uygun olmadığını beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

1.Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; " Taraf vekillerinin istinaf taleplerinin kısmen kabulüyle; ... 9. İş Mahkemesi'nin, 25.02.2020 tarihli, 2018/67 E, 2020/57 K. sayılı kararının Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.2 maddesi uyarınca kaldırılmasına,

2- Davanın kısmen kabulü ile;

Davacının, davalı işveren adına kayıtlı 1043940,35 sicil sayılı işyerinden, 20.07.2006 - 28.01.2016 tarihleri arasında; Kuruma bildirimi yapılmış sürelere ek olarak;

2006 yılı 7. ayında 11 gün, 2006 yılı 8. ayında 30 gün, 2006 yılı 9. ayında 30 gün,

2006 yılı 10. ayında 30 gün, 2006 yılı 11. ayında 30 gün, 2006 yılı 12. ayında 30 gün,

2007 yılı 1. ayında 30 gün, 2007 yılı 2. ayında 30 gün, 2007 yılı 3. ayında 30 gün,

2007 yılı 4. ayında 30 gün, 2007 yılı 5. ayında 30 gün, 2007 yılı 6. ayında 30 gün,

2007 yılı 7. ayında 30 gün, 2007 yılı 8. ayında 30 gün, 2007 yılı 9. ayında 30 gün,

2007 yılı 10. ayında 30 gün, 2007 yılı 11. ayında 30 gün, 2007 yılı 12. ayında 30 gün,

2008 yılı 1. ayında 30 gün, 2008 yılı 2. ayında 30 gün, 2008 yılı 3. ayında 30 gün,

2008 yılı 4. ayında 30 gün, 2008 yılı 5. ayında 30 gün, 2008 yılı 6. ayında 13 gün,

2009 yılı 2. ayında 30 gün, 2009 yılı 3. ayında 30 gün, 2009 yılı 4. ayında 30 gün,

2009 yılı 5. ayında 30 gün, 2009 yılı 6. ayında 30 gün, 2009 yılı 7. ayında 30 gün,

2009 yılı 8. ayında 30 gün, 2009 yılı 9. ayında 30 gün, 2009 yılı 10. ayında 21 gün,

2010 yılı 7. ayında 15 gün, 2010 yılı 8. ayında 15 gün,

Asgari ücretle çalıştığının tespitine,

2015 yılı 1. ayında aylık brüt 2.366,95 TL, 2015 yılı 2. ayında aylık brüt 2.366,95 TL

2015 yılı 3. ayında aylık brüt 2.366,95 TL, 2015 yılı 4. ayında aylık brüt 2.366,95 TL

2009 yılı 5. ayında 30 gün, 2009 yılı 6. ayında 30 gün, 2009 yılı 7. ayında 30 gün,

2009 yılı 8. ayında 30 gün, 2009 yılı 9. ayında 30 gün, 2009 yılı 10. ayında 21 gün,

2010 yılı 7. ayında 15 gün, 2010 yılı 8. ayında 15 gün,

Asgari ücretle çalıştığının tespitine,

2015 yılı 1. ayında aylık brüt 2.366,95 TL, 2015 yılı 2. ayında aylık brüt 2.366,95 TL

2015 yılı 3. ayında aylık brüt 2.366,95 TL, 2015 yılı 4. ayında aylık brüt 2.366,95 TL

2015 yılı 5. ayında aylık brüt 2.366,95 TL, 2015 yılı 6. ayında aylık brüt 2.366,95 TL

2015 yılı 7. ayında aylık brüt 2.508,79 TL, 2015 yılı 8. ayında aylık brüt 2.508,79 TL

2015 yılı 9. ayında aylık brüt 2.508,79 TL, 2015 yılı 10. ayında aylık brüt 2.508,79 TL

2015 yılı 11. ayında aylık brüt 2.508,79 TL, 2015 yılı 12. ayında aylık brüt 2.508,79 TL

2015 yılı 1. ayında günlük brüt 109,90 TL ücretle çalıştığının tespitine,

Fazlaya ilişkin istemin reddine, " karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davalı vekili temyiz dilekçesinde; istinaf başvuru sebepleri ile aynı doğrultuda kararın bozulmasını talep etmiştir.

2.Davalı kurum vekili temyiz dilekçesinde; istinaf başvuru sebepleri ile aynı doğrultuda kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesi, 5510 sayılı Kanun'un 86 ıncı maddesi.

2. Dava, 506 sayılı Kanun'un 79/10 uncu ve 5510 sayılı Kanun’un m. 86/9 uncu maddesi uyarınca açılmış hizmet tespiti davasıdır. Hizmet akdi ile bir veya birden fazla işveren tarafından çalıştırılanların hizmetlerin tespitine ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkindir. Bu nedenle özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesi zorunludur. Bu çerçevede hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyerek, gerekli araştırmaların re'sen yapılması ve kanıtların toplanması gerektiği göz önünde bulundurulmalıdır.

Tanık beyanları değerlendirilirken bunların inandırıcılığı üzerinde durulmalı, verdikleri bilgilere nasıl vakıf oldukları, işveren, işçi ve işyeriyle ilişkileri düşünülmeli ve tanıklar buna göre dinlenilmeli, re’sen araştırma kapsamında sadece taraf tanıkları ile yetinilmeyip mümkün oldukça bordrolu, komşu ve yakın işyerlerinde bu yeri bilen ve tanıyanlar da dinlenerek tanık beyanlarının sağlığı denetlenmeli ve çalışma olgusu böylece hiç bir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde belirlenmelidir.

3.Davanın Yasal dayanaklarından olan 506 sayılı Kanun'un “prime esas ücretler” başlığını taşıyan 77 inci maddesinin 1 inci fıkrası ile 5510 sayılı Kanun'un “prime esas kazançlar” başlıklı 80 inci maddesinin birinci fıkrasında, sigortalıların prime esas kazançlarının nasıl belirleneceği açıklanmıştır. Diğer taraftan 506 sayılı Kanun'un 79/10 ve 5510 sayıl Kanun'un 86/9 uncu maddelerine dayalı olarak açılan bu tür hizmet tespiti davalarında kesinleşen mahkeme ilamı, işverence Kuruma verilmeyen belgelerin yerine geçecek nitelikte olduğundan hükümde ayrıca 77 ve 80 inci maddelere göre hesaplanacak olan 1 günlük ücretin belirtilmesi de gerekmektedir. 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun; 288 inci maddesinde, bir hakkın doğumu, düşürülmesi, devri, değiştirilmesi, yenilenmesi, ertelenmesi, ikrarı ve itfası amacıyla yapılan hukuki işlemlerin, yapıldıkları zamanki miktar veya değerleri belir bir tutarı geçtiği takdirde senetle kanıtlanması gerektiği, bu hukuki işlemlerin miktar veya değeri, ödeme veya borçtan kurtarma (ibra) gibi herhangi bir sebeple belirli bir tutardan aşağı düşse bile senetsiz kanıtlanamayacağı bildirilmiş, 289 uncu maddesinde, 288 inci madde uyarınca senetle kanıtlanması gereken konularda yukarıdaki hükümler hatırlatılarak karşı tarafın açık muvafakati durumunda tanık dinlenebileceği, 292 inci maddesinde de, senetle kanıtlanması zorunlu konularda yazılı bir delil başlangıcı varsa tanık dinlenebileceği açıklanarak delil başlangıcının, dava konusunun tamamen kanıtlanmasına yeterli olmamakla birlikte, bunun var olduğunu gösteren ve aleyhine sunulmuş olan tarafça verilen kağıt ve belgeler olduğu belirtilmiştir. 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 200 ve 202 inci maddelerinde de bu düzenlemeler korunmuştur.

Kuruma ödenmesi gereken sigorta primlerinin hesabında gerçek ücretin/kazancın esas alınması gerekmekte olup hizmet tespiti davalarının kamusal niteliği gereği, çalışma olgusu her türlü kanıtla ispatlanabilmesine karşın ücret konusunda aynı genişlikte ispat serbestliği söz konusu değildir ve değinilen maddelerde yazılı sınırları aşan ücret alma iddialarının yazılı delille kanıtlanması zorunluluğu bulunmaktadır. Ücret tutarı maddede belirtilen sınırları aştığı takdirde, tespiti gereken gerçek ücretin; hukuksal geçerliliğe sahip olarak düzenlenmiş bulunmaları kaydıyla, sigortalının imzasını içeren aylık ücreti gösteren para makbuzları, banka kayıtları, ticari defter kayıtları, ücret bordroları gibi belgelerle kanıtlanması olanaklıdır. Yazılı delille ispat sınırının altında kalan miktar için tanık dinlenebileceği gibi, tespiti istenen miktar sınırı aşsa dahi varlığı iddia edilen çalışmanın öncesine ve sonrasına ait yazılı delil başlangıcı sayılabilecek belgeler bulunuyorsa tanık dinlenmesi mümkündür. Nitekim Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 20.10.2010 gün ve 2010/10 - 480 E., 2010/523 K., 20.10.2010 gün ve 2010/10-481 E., 2010/524 K., 20.10.2010 gün ve 2010/10-482 E., 2010/525 K., 19.10.2011 gün ve 2011/10-608 E., 2011/649 K., 19.06.2013 gün ve 2012/10-1617 E., 2013/850 K., sayılı ilamlarında da aynı görüş ve yaklaşım benimsenmiştir.

3. Değerlendirme

Eldeki davada mahkemenin hizmet tespitine yönelik kararı eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır. Dosya kapsamında, davacının bir dönem çalışmaları 7 kodundan bildirilmesine rağmen eksik bildirim belgelerinin kurumdan ve işyerinden bordrolar ekelenrek verilip verilmediği araştırılmamış, yine davalı işyerinin 19.02.2019 da yıkıldığı 11. Ayda ruhsat almak suretiyle açıldığı hususları belediye yazılarından anlaşılmasına rağmen, bu dönemde davacının ne şekilde çalıştığı araştırılarak belirlenmeden karar verilmesi hatalıdır.

Prime esas kazanç tespiti talebi yönünden ise, yukarıda izah edildiği mevzuat ve gerekli inceleme kapsamında Mahkemece araştırma yapılmadığı gibi, talep aşılmak suretiyle 2015 yılı öncesinde de bildirilen prime esas kazanç yönünden de karar verilmesi hatalıdır.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, yazılı şekilde karar tesisi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle,

1. Temyiz olunan, Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine, gönderilmesine, Temyiz harcının istek halinde ilgilisine iadesine,

22.02. 2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/26801, Karar No: 2014/14610, Tarih: 26.05.2014

**2. Ceza Dairesi         2013/26801 E.  ,  2014/14610 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 2 - 2012/188456

MAHKEMESİ : Gaziantep 1. Çocuk Mahkemesi

TARİHİ : 10/05/2012

NUMARASI : 2011/796 (E) ve 2012/416 (K)

SUÇ : Hırsızlık

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dosya içeriğine göre diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. Ancak;

04/04/2012 tarihli savcılık yazısında hakkında herhangi bir soruşturma yapılmadığı bildirilen M..İ..'ın, yanında çalıştığı müşteki E.. Ö..'ün, diğer müşteki U.. S..'den ödünç aldığı suça konu aracın kontak anahtarını, işyerinden alarak, yanında suça sürüklenen çocuk M.. İ.. olduğu halde gezerken kaza yapması şeklinde gelişen olayda suça sürüklenen çocuğun aşamalarda ağabeyi M..'ın bir gün önce suça konu aracı müşteki E.. Ö..'ten ödünç aldığını, kendisini bir akrabasına bıraktığını bildirerek atılı suçu inkar etmesi karşısında M.. İ.. ile E.. Ö..'ün tanık olarak dinlenip sonucuna göre suça sürüklenen çocuğun hukuki durumunun takdir ve tayini gerekirken eksik incele ve yetersiz gerekçe ile yazılı şekilde hüküm kurulması

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuk müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı istem gibi BOZULMASINA, 26/05/2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/335, Karar No: 2012/12348, Tarih: 12.07.2012

**11. Hukuk Dairesi         2012/335 E.  ,  2012/12348 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasında görülen davada Konya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 08/12/2010 tarih ve 2009/95-2010/615 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davalılardan ... dışındaki taraf vekilleri tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 25.05.2012 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davalılardan Kombassan Holding A.Ş. ve Kombassan İnş. Tar. A.Ş. vekili Av. ...dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalı şirket temsilcilerinin yüksek faiz verileceği ve parasını istediği zaman geri alabileceği taahhüdünde bulunmaları üzerine müvekkilinin belge karşılığında davalılara 17.550 DM verdiğini, davalıların aynı yöntemle binlerce gurbetçiden nakit para topladıklarını, kısa bir süre sonra müvekkilinin parasını istediğini, ancak bu güne kadar kendisine ödeme yapılmadığını, hisse senetlerinin izinsiz olarak halka arz edildiğini, Kombassan Grubu tarafından yapılan usulsüzlüklerin SPK ve diğer resmi kurum raporlarında açıklandığını, davalılar hakkında çeşitli suçlardan suç duyurusu yapıldığını, müvekkilinin şirket ortağı yapılmasının hukuken mümkün olmadığını, kanuna uygun bir ortaklık ilişkisinin kurulmadığını ve davalı ...’ın zarardan sorumlu olduğunuı ileri sürerek, şimdilik 19.518,96 TL’nin faizi ile birlikte müvekkiline ödenmesine ve geçerli bir ortaklık ilişkisinin bulunmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılardan şirketler vekili, zamanaşımı defi ile birlikte davacının davalı şirketin ortağı olduğunu, ortağın sermaye olarak koyduğu parayı istemesinin mümkün bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili, müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, bilirkişi raporu ve toplanan kanıtlara göre, ortaklık durum belgesi adını taşıyan altında belge fotokopisinin davalı şirketlere para verdiğini ispata yeterli olmadığı, davalı şirketlere ödünç para verildiğinin de ispat edilemediği, davacının devir yoluyla ortak olduğu, davalı defter kayıtlarının incelenmesine göre de davacının şirket ortağı olduğunun çekişmesiz olduğu, TTK.329 ve 405. maddeleri uyarınca da paranın iadesi talebinin dinlenmesinin mümkün bulunmadığı, davalılardan ... ile davacı arasında hukuki ilişkiyi kanıtlar belge sunulmadığı ve davalı yöneticinin kişisel sorumluluğuna yönelik delil bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Karar, davalılardan ... dışındaki taraf vekilleri temyiz etmiştir.

Karar, davalılardan ... dışındaki taraf vekilleri temyiz etmiştir.

(1) Dava, geçerli şekilde ortaklık ilişkisi kurulmadığının tespiti ile iade edileceği sözüyle verilen paranın tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece, alınan ve benimsenen bilirkişi raporu uyarınca yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bilirkişi kurulunca, incelenen davalı ... İnş. Tarım San. ve Tic. A.Ş.’ne ait 2001 yılında tasdik olunmuş ciltli pay defterinde davacı ...’in beheri 6.000 TL değerinde 215 adet hisse ile anılan şirkete ortak olduğunun belirtildiği, kaydın haricen yazılan kağıdın defter sayfasına yapıştırılması biçiminde tutulmuş olduğu, şirketin 1997-2000 yıllarına ilişkin olup kapanış onayı bulunmadığı anlaşılan defterlerinde ise davacının isminin yer almadığı gibi pay defteri dışında şirketin sermaye hesabı kayıtlarında davacı ...’in adının geçmediği, davacının kayıtlanmış hisselerini doğrudan şirketten edindiğine dair bir kayıt bulunmadığı hususları saptandıktan sonra davalı şirket kayıtlarında davacının ortak olarak görünüyor olmasının sahih olup olmadığının defterlerin mevcut durumu nedeniyle şirket kayıtlarından saptanmasının mümkün olmadığı ancak davacı konumundaki kişiler ile bir anonim şirket arasındaki ilişkinin kural olarak ortaklık ilişkisi olarak tanımlanması gerektiği, davacının bu karinenin aksini uygun delillerle kanıtlayamadığı değerlendirmesine yer verilmiş, diğer davalı şirket kayıtlarında davacının izine rastlanılmadığı belirtilmiştir.

Dosya kapsamı ve Dairemize intikal eden emsal dosyalar içeriği ile saptandığı üzere, davalı şirketlerin yöneticilerinin, haklarında açılan davalarda Konya 1. Ağır Ceza Mahkemesi ve Konya 3. Ağır Ceza Mahkemesi’nde örgütlü dolandırıcılık fiillerinden yargılandıkları, ilk davada verilen davanın zamanaşımı nedeniyle ortadan kaldırılmasına ilişkin kararın henüz kesinleşmediği, diğer davada ise aynı yolda verilen kararın kesinleştiği ve adı geçenler hakkındaki davanın zamanaşımı nedeniyle ortadan kaldırıldığı anlaşılmaktadır. Öte yandan, söz konusu ceza davasına konu olan fiiller bakımından TBMM Araştırma Komisyonu raporları düzenlendiği, keza SPK tarafından da davalı şirketlerin usulsüz sermaye ihracı ve fon toplama fiilleri ile ilgili olarak raporlar düzenlendiği gibi ilgililere de çeşitli uyarıcı duyurular yapıldığı gözlenmektedir.

Bilirkişi raporunda vurgulandığı ve emsal dosyalarda yapılan incelemelerde de saptandığı üzere, davalı şirketin incelenen kayıtlarında sermaye hesabında sadece kurucu 30 ortağın hissedar görüldüğü, davacının ibraz ettiği hisse senetlerinin ise hamiline yazılı olup şirketin yönetim kurulunca 1997 ve 1999 yıllarında alınan 8 ve 37 nolu kararlar ile primli hisse (sermaye) ihracı niteliğinde işlemlerden bahisle nominal değer ile aradaki farkın emisyon primi olarak muhasebe kayıtlarına intikal ettirilmesinin kararlaştırıldığı görülmüştür. Bilirkişi kurulu bu olguları saptamakla birlikte, davacı paylarının sermayede gerçek manada temsil edilip edilmediğini, sermaye halen 30 adet ortak üzerinde görüldüğünden pay defterinde mevcut ortaklık kaydının ve davacıya verilen hisse senetlerinin kimden ve/veya kimlerden intikal ettiği hususlarını birlikte değerlendirmek yerine, hangi bilimsel temele dayandığı belirtilmeyen bir karineye dayalı olarak bunun aksini davacının ispatlaması gerektiğinden bahisle davacının ortak olduğu kanısına varmışlar ise de, söz konusu nihai değerlendirmenin iddianın davalı şirketle sahih bir ortaklık ilişkisi bulunmadığı/kurulmadığı biçimindeki ileri sürülüş biçimi de gözetildiğinde yeterli ve sağlıklı olduğu söylenemez.

Bu durumda, iddianın ileri sürülüş biçimi gözetilerek, davalı ... İnşaat Tarım San. Tic. A.Ş’nin kayıtlarının usulüne uygun olmadığının saptanmış bulunmasına rağmen sadece şirketin pay defterinde bulunan davacının ortak olduğuna ilişkin kaydın hangi temele dayandığı hususu, bu temelin sahih bir ortaklık ilişkisi kurucu vasfı bulunup bulunmadığı hususları net bir şekilde belirlenmeden, nihai değerlendirme açısından yeterli olmayan

bilirkişi kurulu raporuna dayalı olarak davanın reddi doğru olmamıştır. Mahkemece, gerekirse bilirkişilerden ek rapor da alınmak suretiyle belirtilen hususlar açıklığa kavuşturulmalı, davacının sahih bir ortaklığının söz konusu olduğunun şirket kayıtları ile net bir şekilde ortaya konulamaması halinde, taraflar arasındaki hukuksal ilişkinin, o tarihlerdeki cari mevzuat hükümleri, özellikle 4389 sayılı Bankalar Kanunu’nun 10. maddesi çerçevesinde “izinsiz mevduat toplama” niteliğinde olduğunun kabulüyle davalı şirketin sorumlu tutulması, diğer davalı ... ve gerçek kişinin bu eylem bakımından sorumluluğunun taraflar arasındaki hukuksal ilişkinin ortaklık olarak gösterilmesinin bir perdeleme mahiyetinde bulunup bulunmadığı, buna diğer davalıların ne biçimde katkıda bulunmuş oldukları tüm dosya kapsamı ile birlikte karar yerinde tartışılıp değerlendirilmek suretiyle sonucuna göre bir karar verilmesi gerekmektedir. Açıklanan nedenlerle yerel mahkeme kararının davacı lehine bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

(2) Mümeyyiz davalılar vekilinin temyiz itirazlarına gelince; davalılar vekilinin süresinde dile getirmiş olduğu zamanaşımı def’i ile ilgili olarak olumlu veya olumsuz bir karar verilmemesi de doğru olmamış, kararın bu nedenle temyiz eden davalılar lehine bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle kararın davacı yararına, (2) nolu bentte gösterilen nedenle mümeyyiz davalılar vekilinin temyiz itirazının kabulüyle kararın temyiz eden davalılar yararına BOZULMASINA, takdir edilen 900,00 TL duruşma vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılardan Kombassan İnş. Tarım San. İşl. Tic. A.Ş. ve Kombassan Holding A.Ş.'ne verilmesine, ödedikleri temyiz peşin harcın istekleri halinde temyiz eden ... dışındaki davalılara iadesine, 12.07.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.