muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/3224, Karar No: 2024/4367, Tarih: 26.11.2024

Dolayısıyla Danıştay tarafından verilmiş olan iptal kararının sadece idare bakımından değil, bütün adli mahkemeler açısından da Anayasanın 138.maddesi bakımından da bağlayıcılığı ve uygulama zorunluluğu bulunmaktadır. Aksinin kabulü Anayasa ile benimsenen ‘’Hukuk Devleti’’ ve ‘’Hukuk Güvenliği‘’ ilkelerine aykırı olacaktır.

5.2. İptal Kararlarının Derdest Dosyalara ve Geçmişe Etkili Olmasına İlişkin Değerlendirmeler

Anayasa Mahkemesince verilen iptal kararlarının geçmişe yürümeyeceğine ilişkin Anayasanın 153/5.maddesindeki hükme karşılık idari yargıda verilen iptal kararlarının geçmişe yürüyeceğine ilişkin gerek Danıştay İçtihadı Birleştirme Kurulu gerekse Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun yerleşik içtihatları bulunmaktadır.

Danıştay Dava Daireleri Umumi Heyetinin 25.01.1938 tarih ve 1937/202 esas, 1938/14 karar sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı ve Danıştay İçtihatı Birleştirme Kurulunun 09.07.1966 tarih ve 1965/21 esas, 1966/7 karar sayılı ilamları ile Danıştay İdari Dava Daireleri Genel Kurulunun 30/9/1994 tarih 1993/247 esas, 1994/559 karar sayılı ilamlarında da İdari Dava tarafından verilen iptal kararlarının geçmişe etkili sonuçlar doğuracağı zira iptal kararında idari işlem veya düzenleyici işlemin tesis edildiği tarihten itibaren hukuka aykırı olduğunun tespit edildiği, en başından itibaren hukuka aykırı olarak tesis edilen bir işlemin hukuk düzenince korunmasının mümkün olmadığı dolayısıyla bu durumun düzeltilebilmesi için sakat idari işlemin geriye yürür bicimde ortadan kaldırılarak, hukuka aykırı işlem yapılmasından önceki duruma dönüleceği kabul edilmektedir. İptal kararı ile işlemin yapıldığı ya da düzenleyici kuralın konulduğu tarih itibariyle hukuka aykırılığı tespit edilerek bu işlem yapılmadan önceki durumun geri geleceği ve iptal edilmiş işlemin hiç yapılmamış sayılacağı gerek yukarıda yer verilen Danıştayın herhangi bir sapma göstermeyen içtihatlarında gerekse doktrinde kabul edilmektedir. (İdari Yargıda İptal Kararlarının Sonuçları Dr.Yıldırım Uler, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Yayınları no.281 sayfa 16 vd. İdari Yargıda İptal Davalarının Değerlendirilmesi Dr.Atilla Uyanık https:/www.mevzuatdergisi.com, İptal Kararlarının Etki ve Sonuçlarının Zaman Yönünden Yargıç Tarafından Sınırlandırılması DoçentDr. Gürsel Kaplan, Hacettepe Hukuk Fakültesi Dergisi 3(2)2013,31-38

İptal davası sonucu verilen iptal kararı ile düzenleyici işlemin hukuka aykırılığının tespiti ile iptaline karar verilmekle düzenleyici işlem ortadan kalkar ve bu sonuç sadece iptal davası açan kişileri değil herkesi etkiler. İptal kararı sonucunda idari nitelikte bireysel işlem veya düzenleyici işlem ilk tesis edildiği tarihten itibaren ortadan kalkar böylece geriye etkili sonuçlar doğurmak suretiyle idari işlem baştan itibaren yapılmamış sayılır.

İptal davasında çıkan sonuç sadece davanın taraflarını değil, düzenleyici işlem olduğundan davada taraf olmayan üçüncü kişileri de etkileyecek sonuçlar doğurur.

İptal davasında çıkan sonuç sadece davanın taraflarını değil, düzenleyici işlem olduğundan davada taraf olmayan üçüncü kişileri de etkileyecek sonuçlar doğurur.

Dairemizin sayın çoğunluğu iptal kararının derdest dosyalar yönünden herhangi bir sonuç doğurmayacağı görüşündedir. Halbuki henüz kesinleşmemiş olan bir davada Danıştay tarafından verilen iptal kararı, geçmişe yürürlük sorunu bir yana mevcut ve derdest dosyada uygulanacak sonuçlar doğurmaktadır. Yukarıda açıklandığı üzere iptal kararı ile sonradan hukuki bir durum ortaya çıkmamaktadır. Aksine iptal kararı geçmişe yönelik bir değerlendirme yaparak düzenleyici işlemin ilk yapıldığı tarihteki hukuka aykırılığını tespit ederek düzenleyici işlemi iptal etmektedir.

Kaldı ki iptal gerekçeleri yukarıda ayrıntılı açıklandığı üzere Anayasanın ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin ‘’Hak Arama Özgürlüğü’’ ‘’Adil Yargılanma Hakkı’’ ‘’Mülkiyet Hakkı’’ gibi en temel ilkelere ve 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu ve 4735 Sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununda yer verilen ‘’Eşitlik ilkesi’’ ne aykırılık temeline dayanmaktadır. Dolayısıyla bu sonradan ortaya çıkan hukuki bir sonuç olmayıp en başından itibaren yürürlükte olan ve Danıştay tarafından iptal kararı verilmemiş olsa dahi adli mahkemeler ve Yargıtayca gözetilmesi gereken temel ilkelere dayanmaktadır.

Nitekim Yargıtay Hukuk Genel Kurulu somut uyuşmazlıktaki çoğunluk görüşünün aksine 19.04.2017 tarih 2017/13-564 esas 20174/833 karar sayılı ilamında özetle direnme kararının bir diğer gerekçesi ise İdari Yargıdaki davada verilecek ret veya kabul kararının çekişmedeki hüküm sonucuna etki etmeyecek yönündeki karardır. Uyuşmazlıkta villa yapımına elverişsiz hale gelidği yönünde ayıp iddiasının dayanağı ihale ile satın alınan taşınmazın 13.09.2006 tarihli Bakanlar Kurulu Kararı ile 05.10.2006 tarihinde yürürlüğe giren Adana Seyhan Baraj Gölünün yaban hayatı geliştirme sahası olarak belirlenmiş olmasıdır. Ne var ki idarenin aldığı bu karar ile ilgili olarak iptal istemi ile idari yargı önünde açılan dava derdest olup Danıştay 10. Dairesinin 2011/8243 sayılı dosyasında eldeki davaya konu taşınmazın bulunduğu bölgeyi yaban hayatı koruma alanı çıkaracak iptali kararı verilmesi halinde ayıp iddiasının temeli ortadan kalkacağından Yerel Mahkemenin bu yöne ilişkin direnme kararı isabetli görülmemiştir.’’ gerekçesi ile direnme kararı bozulmuştur.

Anılan bozma kararı ve gerekçeleri bu dosya açısından da emsal nitelikli olup, genel düzenleyici işlem üçüncü kişileri de etkileyecek niteliktedir ve şartnamenin anılan hükümleri delil sözleşmesi niteliğinde görüldüğünden ve münhasır delil sözleşmesinin re’sen gözetileceği Yargıtay Hukuk Genel Kurulunca ve Daire Kararlarınca da benimsenmiş olduğundan iptal kararının da yukarıda anılan yasa ve Anayasa hükümlerinden de anlaşılacağı üzere bireysel bir karar olarak değerlendirilemeyeceği, kanunun emredici hükümlerine aykırılığı nedeniyle re’sen gözetileceği dikkate alınmamıştır.

Kaldı ki anılan düzenleyici işlemin iptali veya bir başka deyişle hukuka aykırılığının tespiti Danıştay tarafından yapılmıştır. Taraflar arasında bireysel nitelikte bir sözleşme hükmünün hukuka aykırılığının bir başka deyişle kanunun emredici hükümlerine aykırılığının tespitine ilişkin adli mahkemelerce verilerek kesinleşmiş bir karar nasıl ki bağlayıcı nitelikte olacaksa, düzenleyici işlem yönünden verilen bir karar da tüm taraflar açısından hatta taraf olmayan üçüncü kişiler açısından da bağlayıcı olacaktır. Bir sözleşmenin hukuka aykırılığının tespitine adli yargı makamları ya da idari yargı makamları tarafından karar verilmiş olmasının bir önemi bulunmamaktadır. Anayasanın 138 nci maddesi Mahkeme kararlarının bağlayıcılığı yönünden adli yargı mahkemeleri ile idari yargı mahkemeleri arasında bir ayrım yapmamıştır.

İdari yargıda verilen bir kararın öncelikle düzenleyici işlemle ilgili verilen bir kararın sadece idareyi bağlayacağı görüşünün Anayasanının 138/3. madddesi kapsamında savunulması mümkün değildir. Mahkeme kararları niteliğine ve ilgisine göre kamu kurumları, bireyleri bir başka deyişle herkesi bağladığı gibi hukuk güvenliği ilkesi gereğince başka adli ve idari yargı merciilerini de bağlar.

5.3. Danıştay İptal Kararının Usulü Kazanılmış Hakkın İstisnası Sayılmasına İlişkin Gerekçeler

Danıştay iptal kararının dosyanın temyizi aşamasında verilmesi ilk derece yargılaması aşamasında verilmemiş olmasının davanın henüz kesin hükme bağlanmamış olması bir başka deyişle derdest olması karşısında bir önemi bulunmamaktadır. Bu aşamada kazanılmış bir haktan kesinleşmiş bir hukuki sonuçtan söz edilemez.

Anayasanın 153/5. maddesinde açıkça düzenlendiği üzere Anayasa Mahkemesi iptal kararları geçmişe yürümemektedir. Geçmişe yürümeyeceği Anayasada düzenlenen Anayasa Mahkemesi iptal kararlarının dahi usulü kazanılmış hakkın istisnası olduğu kabul edildiğine göre, bağlayıcılık bakımından yasa gücünde olan Danıştay İçtihadı Birleştirme Kararının gerekçesinde vurgulanan Danıştay iptal kararlarının geçmişe etkili olacağı kabul edildiğine göre bu kararların usuli kazanılmış hakkın istisnası olacağı evleviyetle kabul edilmelidir.

O halde somut uyuşmazlıkta yargılama aşamasında anılan şartname hükmünün varlığı nedeniyle davacının diğer yasal delillerinin incelenmediği kabul edilmiş olsa dahi iptal kararından sonra bu delillerin incelenmesine engel bir hukuki durum bulunmamaktadır. Zira davacının diğer yasal delillerinin incelenmesine engel olan ve delil sözleşmesi niteliğinde sayılan genel düzenleyici işlem herkes bakımından sonuç doğuracak şekilde iptal edilmiş olmaktadır.

O halde somut uyuşmazlıkta yargılama aşamasında anılan şartname hükmünün varlığı nedeniyle davacının diğer yasal delillerinin incelenmediği kabul edilmiş olsa dahi iptal kararından sonra bu delillerin incelenmesine engel bir hukuki durum bulunmamaktadır. Zira davacının diğer yasal delillerinin incelenmesine engel olan ve delil sözleşmesi niteliğinde sayılan genel düzenleyici işlem herkes bakımından sonuç doğuracak şekilde iptal edilmiş olmaktadır.

Diğer yandan HMK’nın 193. Maddesinde düzenlenen delil sözleşmeleri, usul hukuku sözleşmesi kabul edilmektedir. Düzenleyici nitelikte yer alan delil sözleşmesinin iptali ispat hukuku bakımından usule ilişkin bir değişiklik doğurmuştur. Bu durumda kıyasen 448. maddesi gereğince tamamlanmış bir işlem bulunmadığı için bu değişiklik eldeki somut uyuşmazlıkta derhal uygulanmak zorundadır.

6. SONUÇ

Yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere hizmet sözleşmelerinde ara hakedişlere itirazı düzenleyen Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin 42. maddesi hükmünün, tesis edildiği andan itibaren Anayasa'nın 36. maddesindeki Hak Arama Özgürlüğü ve Adil Yargılanma Hakkına, İnsan Hakları Avrupa Sözleşmesinin 6. maddesindeki Adil Yargılanma ve Hakkâniyete Uygun Yargılanma İlkesi'nin temel unsuru olan " Silahların Eşitliği " ilkesine aykırı olduğu, 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu 53/b 2ve 9. meddeleri, 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu 1,2 ve 4. maddeleri, 6798 Sayılı Türk Borçlar Kanunun sözleşme özgürlüğünün sınırlarını düzenleyen 26 ve 27. maddelerine, 6100 Sayılı HMK'nın 193/2. maddesindeki taraflardan birinin ispat hakkını ortadan kaldıracak şekilde delil sözleşmesi yapılamayacağına ilişkin yasa hükümlerine aykırı olduğu gibi anılan şartname hükümlerinin Danıştay İdari Dava Dairesinin bozma kararı doğrultusunda Danıştay 13. Dairesi tarafından iptal edilmiş olması, Danıştay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu ve İdari Dava Dairesi Kararları gereğince düzenleyici işlem hakkında Danıştay tarafından verilen iptal kararının geçmişe etkili olarak sonuç doğuracağı, derdest davada HMK 448. maddeye kıyasen kesinleşmiş bir işlem olmadığından usule ait bu değişikliğin derhal uygulanması gerektiği, somut uyuşmazlıkta dava, derdest ve kesin hükme bağlanmamış olduğundan iptal kararının sonucuna göre hareket edilmesi ve anılan şartname hükmü ortadan kalktığından diğer yasal delillerinin incelenmesi ve özellikle anayasanın 138. maddesi gereğince aynı konuda Yargıtay denetiminden geçerek kesinleşen Sivas 2. AHM’nin 2011/199 E., 2011/224 K. sayılı ilamının ve kesin hükmün daha sonra davaya bakacak mahkemeyi bağlayacağına ilişkin Anayasa hükmünün dikkate alınmaması suretiyle kesin hükme göre davanın kabulüne karar veren Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına ilişkin çoğunluk görüşüne katılmıyorum.
Yargıtay — Esas No: 2013/14346, Karar No: 2014/647, Tarih: 16.01.2014

**2. Hukuk Dairesi         2013/14346 E.  ,  2014/647 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Aile Mahkemesi

DAVA TÜRÜ :İpoteğin Kaldırılması - Aile Konutu Şerhi Konulması

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

492 sayılı Harçlar Kanununda ve bu kanuna ekli “Yargı Harçları” başlıklı (1) sayılı tarifede, 4.6.2008 tarihinde kabul edilen 5766 sayılı Kanunla yapılan değişiklik gereğince; harca tabi davalarda kanunun yürürlüğe girdiği 6.6.2008 tarihinden sonra yapılan temyiz başvurularından;

Temyiz başvuru harcının ve kararda gösterilen ilam harcının dörtte birinin (maktu harca tabi davalarda maktu harcın tamamı) temyiz peşin harcı olarak alınması (1 sayılı Tarife III /e bendi) zorunludur.

Kabul edilen 250.000 TL bedelli ipotek değeri üzerinden hesaplanan 4245 TL temyiz nispi peşin harcının davalı ...'ten alınmadığı görülmektedir. Sözü edilen noksan harcın Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 434/3. maddesinde gösterilen usul uygulanılarak temyiz edenden tahsili ile buna ilişkin makbuzun dosyaya alınmasından sonra gönderilmek üzere dava dosyasının yerel mahkemesine İADESİNE, oybirliğiyle karar verildi. 16.01.2014 (Per.)
Yargıtay — Esas No: 2018/298, Karar No: 2019/12, Tarih: 23.05.2019

**Ceza Daireleri Başkanlar Kurulu         2018/298 E.  ,  2019/12 K.**

**"İçtihat Metni"**

Görevsizlik Kararı Veren

Yargıtay Daireleri : 5 ve 15. Ceza

Mahkemesi :Asliye Ceza

Sayısı : 305-555

Sanıklar ... ve ... hakkında tefecilik ve nitelikli dolandırıcılık suçları, sanıklar ... ve ... hakkında nitelikli dolandırıcılık suçu, sanık ... hakkında tefecilik suçuna yardım etmeden açılan kamu davasında yapılan yargılama sırasında Balıkesir 2. Ağır Ceza Mahkemesince 03.08.2010 tarih ve 148-112 sayı ile sanıkların eylemlerinin tefecilik suçunun yanında TCK'nın 157/1. maddesi kapsamında kalan dolandırıcılık suçunu oluşturabileceği gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiş, dosyanın gönderildiği Balıkesir 2. Asliye Ceza Mahkemesince 08.12.2011 tarih ve 305-555 sayı ile; sanıklar ..., ..., ... ve ...'in dolandırıcılık suçundan beraatlerine, sanıklar ... ve ...'in tefecilik suçundan, sanık ...'nin ise tefecilik suçuna yardım etmeden mahkûmiyetlerine karar verilmiştir.

Hükümlerin sanıklar ... ve ... müdafileri, sanık ... ile katılanlar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 5. Ceza Dairesince 30.04.2013 tarih ve 13682-4074 sayı ile;

"İddianame içeriğine, sevke, temyizin kapsamına ve Yargıtay Kanunu'nun 14. maddesine göre temyiz incelemesi yapma görevi Yüksek 15. Ceza Dairesine ait bulunduğu",

Dosyanın gönderildiği Yargıtay 15. Ceza Dairesince de 13.01.2015 tarih ve 14890-254 sayı ile;

"Yargıtay Ceza Daireleri Başkanlar Kurulunun 29.12.2011 tarihli ve 2011/Bşk-42-42 Esas-Karar sayılı kararında belirlendiği gibi 2797 sayılı Yargıtay Kanunu'nun 14. maddesinin 3. fıkrasının (a) bendinde; 'Daireler arasında iş bölümünün belirlenmesinde dava açılan belgedeki nitelendirme esas alınır. Açıklama ile sevk maddelerinin uyumsuz olduğu durumlarda, açıklamaya itibar edilir,' (b) bendinde de; 'Çeşitli suçlara ait davalarda, suçların en ağırını incelemeye yetkili olan daire görevlidir' hükümlerine yer verilmiştir.

Çeşitli suçlara ilişkin açılan davalardan en ağırı saptanırken, hapis cezasının üst sınırı daha fazla olan suça ilişkin dava daha ağır kabul edilmeli, üst sınırların eşit olması hâlinde bu kez alt sınırı daha fazla hapsi gerektiren suça ilişkin davanın daha ağır olduğu sonucuna varılmalıdır. Hapis cezası ile birlikte öngörülen adli para cezaları ise, her iki suça ilişkin hapis cezalarının alt ve üst sınırlarının eşit olması hâlinde dikkate alınmalıdır hükmünü amirdir.

İncelenen dosya içeriğine göre;

Temyiz incelemesine konu suçlardan Balıkesir 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 03.08.2010 tarihli görevsizlik kararında anlatılan ve sevk maddeleri gösterilen tefecilik suçunun cezası TCK'nın 241/1. maddesinde iki yıldan beş yıla kadar hapis; dolandırıcılık suçunun cezası ise aynı Kanun'un 157. maddesi uyarınca bir yıldan beş yıla kadar hapis cezasından ibaret olduğu gözetildiğinde;

İncelenen dosya içeriğine göre;

Temyiz incelemesine konu suçlardan Balıkesir 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 03.08.2010 tarihli görevsizlik kararında anlatılan ve sevk maddeleri gösterilen tefecilik suçunun cezası TCK'nın 241/1. maddesinde iki yıldan beş yıla kadar hapis; dolandırıcılık suçunun cezası ise aynı Kanun'un 157. maddesi uyarınca bir yıldan beş yıla kadar hapis cezasından ibaret olduğu gözetildiğinde;

Görevsizlik kararındaki sevk maddeleri ve nitelendirmeye göre, Yargıtay Kanunu'nun değişik 14. maddesi gereğince temyiz incelemesi Yüksek (5.) Ceza Dairesinin görevi dahilinde olduğu"

Gerekçesiyle karşılıklı görevsizlik kararları verilmiştir.

Ceza Daireleri Başkanlar Kurulu yerine sehven Özel Daireye gönderilen dosya, Yargıtay 5. Ceza Dairesince 21.11.2018 tarih ve 1721-9247 sayı ile; oluşan olumsuz görev uyuşmazlığının çözümü için Yargıtay Birinci Başkanlığına gönderilmekle, Ceza Daireleri Başkanlar Kurulunca değerlendirilmiş ve açıklanan gerekçelerle karara bağlanmıştır.

CEZA DAİRELERİ BAŞKANLAR KURULU KARARI

Yargıtay 5 ve 15. Ceza Daireleri arasında oluşan ve çözümlenmesi gereken uyuşmazlık, temyiz incelemesinin hangi Özel Dairece yapılması gerektiğinin belirlenmesine ilişkindir.

Yargıtay Kanunu'nun Ceza Dairelerinin görevini düzenleyen 14. maddesinin 3. fıkrasının (a) bendi; "Daireler arasındaki iş bölümünün belirlenmesinde dava açılan belgedeki nitelendirme esas alınır. Açıklama ile sevk maddelerinin uyumsuz olduğu durumlarda açıklamaya itibar edilir" şeklinde iken, 28.06.2014 tarihli ve 29044 sayılı Resmî Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren 6545 sayılı Kanun'un 31. maddesiyle; "Daireler arasındaki iş bölümünün belirlenmesinde mahkeme kararındaki nitelendirme, mahkûmiyet dışındaki kararlarda ise iddianame veya iddianame yerine geçen belgedeki nitelendirme esas alınır" şeklinde değiştirilmiş,

2797 sayılı Yargıtay Kanunu'na 6545 sayılı Kanun'un 37. maddesi ile eklenen geçici 13. maddesinin 5. fıkrasında "Yargıtay Büyük Genel Kurulunun iş bölümünün onaylanmasına ilişkin kararı uygulanmaya başlayıncaya kadar bu kanunla yapılan değişiklikten önceki iş bölümüne ilişkin hükümler uygulanmaya devam olunur" düzenlemesi yapılmıştır.

Bu bakımdan, Yargıtay Kanunu'nun Ceza Dairelerinin görevlerini düzenleyen 14. maddesinin üçüncü fıkrasının (a) bendinde 6545 sayılı Kanun'la yapılan değişikliğin yürürlük tarihi olan 28.06.2014 tarihinden önce düzenlenen tebliğnameler bakımından uygulanması mümkün olmayıp uyuşmazlığın tebliğname tarihinde yürürlükte bulunan iş bölümüne ilişkin hükümler uyarınca çözümlenmesi gerekmektedir.

İncelenen dosya kapsamına göre;

30.10.2012 olan tebliğname tarihi itibarıyla Ceza Dairelerinin görevinin belirlenmesinde esas alınması gereken iddianamede eylemlerin; "Müşteki Adile (Tokman) Aytekin'in babasının 1960'lı yıllardan bu yana hac organizasyonu yaptığı ve A grubu seyahat acentası sahibi olduğu, vefatından sonra kızı müşteki Adile’nin söz konusu şirketi yeniden faaliyete geçirmeye çalıştığı, bu amaçla piyasaya borçlandığı, bankalarda kredisi kalmadığı ve mali darboğazı aşmak için piyasada tefecilik yaptığını bildiği ve Balıkesir’de tefecilikle tanınan ...’ın elemanı ... ile görüştüğü, ...’den aldığı 90.000 TL para karşılığında aylık %20 faizle borç para alıp, yerine her biri 16.000 TL bedelli 10 adet çek verdiği, ilerleyen günlerde müşteki Adile’nin, Murat’a ödemeler yaptığı, ancak mali durumunun iyi olmaması nedeniyle ödemelerde aksamalar olduğu, müşteki Adile’nin Umre'de olduğu bir zamanda ...’in tahsilat için dükkânlarına gitmesi nedeniyle, diğer müşteki eşinin de olaydan haberdar olduğu, müştekilerin borçlarını kapatmak için Balıkesir Merkez İş Bankası karşısındaki dükkânlarının mülkiyetini satışa çıkardıkları, ancak şüphelilerin alıcıları vazgeçirdiği, müştekiler ile şüpheli Murat’ın alacağı konusunda birkaç kez görüştükleri, bu görüşmelerinde müştekilerin uzaktan akrabaları olan ... ve ...’nu da devreye soktukları, müştekinin borçları nedeniyle şüpheli Murat’ın icra ve karşılıksız çek suçundan dolayı yasal takip baskısı altında müştekilerin şüpheli Murat ile anlaşmak zorunda kaldıkları, müştekiler ile şüpheli Murat, Özcan ve Uğur’un görüşmelerinde müştekilere ait olan ancak tapu kaydı müşteki Abdullah’ın kardeşi Gökhan’ın üzerine olan yukarıda bahsedilen İş Bankasının karşısındaki dükkânı şüpheli Murat’a vermeyi (icra takibi baskısı ve karşılıksız çek suçundan ceza baskısı altında) karşılığında şüpheli Murat’ta bulunan Adile’nin verdiği çeklerin tamamını iade edip 200.000 TL de para üzerine verme konusunda anlaştıkları, şüpheli Murat’ın, Özcan ile birlikte Tapu Dairesine gittiği, müşteki Abdullah’ın kardeşi Gökhan’ı birlikte Tapu Dairesinde karşıladıkları, Gökhan’ın tapunun devrini verirken Adile’yi arayarak şüpheli Murat’ın tapu devri sırasında para getirmediğini, parayı devirden sonra bankadan vereceğini söylediğini bildirdiği, Adile’nin de Uğur ve Özcan ile telefonla görüşüp onların akrabaları olması ve sözlü teminatlarına inanarak Gökhan’a tapu tescil işlemini yapması talimatını verdiği, şüpheli Murat’ın tapudan devir aldıktan sonra müştekilere çeklerini ve 200.000 TL parayı vermediği, müşteki Adile’nin Murat’ı arayarak sözlerini tutmadığını, arada Uğur ve Özcan’ın olduğunu söylediğinde, Murat’ın şu anda Uğur ile körfezde balık yediğini söylediğinde, şüpheli Uğur ve Özcan’ın kendilerini aldattığını anladığı, şüpheli ...’in kısa sürede Sefa Çağan isimli şahsa söz konusu dükkânı piyasa değeri 400.000-450.000 TL iken 275.000 TL'ye sattığı," biçiminde anlatılması karşısında, sanıklar hakkında tefecilik suçunun yanında TCK'nın 157/1

.000 TL parayı vermediği, müşteki Adile’nin Murat’ı arayarak sözlerini tutmadığını, arada Uğur ve Özcan’ın olduğunu söylediğinde, Murat’ın şu anda Uğur ile körfezde balık yediğini söylediğinde, şüpheli Uğur ve Özcan’ın kendilerini aldattığını anladığı, şüpheli ...’in kısa sürede Sefa Çağan isimli şahsa söz konusu dükkânı piyasa değeri 400.000-450.000 TL iken 275.000 TL'ye sattığı," biçiminde anlatılması karşısında, sanıklar hakkında tefecilik suçunun yanında TCK'nın 157/1. maddesi kapsamında kalan dolandırıcılık suçundan kamu davası açıldığı kabul edilmelidir.

2797 sayılı Yargıtay Kanunu'nun 6110 sayılı Kanun'la değişik 14. maddesi uyarınca hazırlanıp 01.03.2012 tarihinde yürürlüğe giren ve tebliğname tarihi itibarıyla uygulanması gereken 09.02.2012 tarihli ve 1 sayılı iş bölümü kararı uyarınca, temyiz inceleme görevi anılan suçlar arasında en ağır yaptırımı içeren tefecilik suçuna ilişkin temyiz davalarına bakmakla yetkili ve görevli olan Yargıtay 5. Ceza Dairesine aittir.

Bu itibarla, Yargıtay 15. Ceza Dairesinin görevsizlik kararı isabetli olduğundan, Yargıtay 5. Ceza Dairesinin görevsizlik kararının kaldırılmasına ve dosyanın anılan Daireye gönderilmesine karar verilmelidir.

SONUÇ:

Açıklanan nedenlerle,

1- Yargıtay 5. Ceza Dairesinin 30.04.2013 tarihli ve 13682-4074 sayılı görevsizlik kararının KALDIRILMASINA,

2- Dosyanın temyiz incelemesi yapılması için Yargıtay 5. Ceza Dairesine GÖNDERİLMESİNE, 23.05.2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.