muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/10223, Karar No: 2023/7359, Tarih: 30.11.2023

2. Maktul ... hakkında Adli Tıp Kurumu ... Grup Başkanlığınca tanzim olunan 13.01.2021 tarihli; "kişinin ölümünün ateşli silah mermi çekirdeği yaralanmalarına bağlı kafa kubbe ve kaide kemik kırıklarıyla karakterli beyin doku harabiyeti ve kanaması sonucu meydana geldiği",

Maktul ... hakkında Adli Tıp Kurumu ... Grup Başkanlığınca tanzim olunan 08.02.2021 tarihli; "kişinin ölümünün ateşli silah mermi çekirdeği yaralanmalarına bağlı kafa kubbe ve kaide kemik kırıklarıyla karakterli beyin doku harabiyeti ve kanaması sonucu meydana geldiği",

Maktul ... hakkında Adli Tıp Kurumu ... Grup Başkanlığınca tanzim olunan 25.02.2021 tarihli; "kişinin ölümünün ateşli silah mermi çekirdeği yaralanmalarına bağlı kafa kaide kubbe kemik kırıkları ile karakterli beyin kanaması ve beyin doku harabiyeti ile iç organ delinmelerinden gelişen iç ve dış kanama sonucu meydana geldiği"

Görüşlerini içeren otopsi raporları dava dosyasında bulunmaktadır.

3. Sanık savunmaları, katılanlar ve tanık anlatımları dava dosyasındadır.

4. Ölü muayene tutanakları, olay yeri inceleme raporu ve olay yeri krokisi, uzmanlık raporları, yakalama, üst arama, muhafaza altına alma tutanağı, 07.11.2020 tarihli tutanak, kamera araştırma tutanağı ve diğer tutanaklar dava dosyasında bulunmaktadır.

5. Adli sicil kayıtları ve nüfus kayıt örnekleri incelenmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

İlk Derece Mahkemesince kabul edilen olay ve olgularda, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bir isabetsizlik görülmediği anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE

Sanık müdafiinin gerekçeye, eksik incelemeye, meşru savunmaya, ağır tahrikin varlığına, maktul ...'e yönelik eylem nedeniyle haksız tahrik indirimi yapılması gerektiğine ve lehe hükümlerin uygulanması gerektiğine yönelen temyiz sebepleri yönünden;

İleri sürülen iddia ve savunmaların toplanan delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, hükme esas alınan ve reddedilen delillerin açıkça gösterildiği, vicdani kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eylemlerin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, meşru savunma koşullarının oluşmadığı, eylemlere uyan suç vasıfı ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği, alınan raporların yeterli ve hüküm kurmaya elverişli olduğu, maktul ...'den sanığa yönelen haksız tahrik oluşturacak bir eylemin bulunmadığı, maktuller... ve ...........,'ten

sanığa yönelen ve haksız tahrik oluşturan eylemlerin niteliği ve ulaştığı boyut dikkate alındığında belirlenen indirim oranlarının isabetli olduğu, takdiri indirimin Mahkemenin takdir yetkisi kapsamında, yasal, yerinde ve yeterli gerekçelerle uygulanmasına karar verildiği anlaşıldığından anılan temyiz sebeplerinin incelenmesinde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle ... Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin, 12.04.2022 tarihli ve 2022/749 Esas, 2022/1008 Karar sayılı kararında sanık müdafiince öne sürülen

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle ... Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin, 12.04.2022 tarihli ve 2022/749 Esas, 2022/1008 Karar sayılı kararında sanık müdafiince öne sürülen

temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKÜMLERİN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca ... 31. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise ... Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

30.11.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/9693, Karar No: 2013/13604, Tarih: 24.09.2013

**11. Ceza Dairesi         2012/9693 E.  ,  2013/13604 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Resmi belgede sahtecilik

HÜKÜM : 765 sayılı TCK.nun 342/1. maddesi gereğince 2 yıl hapis cezası

Sanığın, UYAP kanalıyla Mernis üzerinden temin edilen nüfus kayıt örneğine göre, hükümden sonra 24.03.2013 tarihinde vefat ettiği anlaşıldığından, hakkındaki kamu davasının 5237 sayılı TCK.nun 64. maddesi uyarınca düşürülmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanık ve müdafıinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan sair yönleri incelenmeyen hükmün 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 24.09.2013 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/19343, Karar No: 2014/4161, Tarih: 18.03.2014

**3. Hukuk Dairesi         2013/19343 E.  ,  2014/4161 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :TİCARET MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen alacak davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı ile davalı arasında imzalanan 29.05.2007 tarihli sözleşme gereğince davalı şirketin davacıdan 10.000 adet yeni hat alıp, kullanıma açık olarak bulundurması ve 3.kişilere devredilmemesi konusunda anlaşma sağlanmasına rağmen, davalının sözleşmeye aykırı davranması nedeniyle sözleşmenin 3/B-4 maddesi gereğince 350.00 USD cezai şartın, ihtarnamenin tebliğ tarihinden itibaren T.C.Merkez Bankasının USD cinsi mevduat faiz oranı uygulanmak suretiyle davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili cevabında; davacı ile imzalanan 29.05.2007 tarihli sözleşme gereğince davacının düşük fiyatlı tarife uygulama yükümlülüğünü yerine getirmediğini beyan etmiştir.

Mahkemece; davanın kısmen kabulü ile 116.667 USD cezai şartın 13.11.2007 temerrüt tarihinden itibaren yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmiş, hükmü davacı vekili temyiz etmiştir.

Taraflar arasında düzenlenen 29.05.2007 tarihli sözleşme gereğince davalı şirketin davacı şirketten 10.000 adet hat alınması konusunda anlaşma sağlanmasına rağmen davalının bu edimini yerine getirmediği ve davacının sözleşmeyi fesihde haklı olduğu anlaşılmaktadır.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davacı vekilinin sair temyiz itirazları yerinde değildir.

Taraflar arasında düzenlenen 29.05.2007 tarihli sözleşme gereğince davalı şirketin davacı şirketten 10.000 adet hat alınması konusunda anlaşma sağlanmasına rağmen davalının bu edimini yerine getirmediği ve davacının sözleşmeyi fesihde haklı olduğu anlaşılmaktadır.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davacı vekilinin sair temyiz itirazları yerinde değildir.

Ancak, taraflar arasında yapılan sözleşmenin 3/B-4 maddesi hükmünde, yabancı paranın aynen ödeme kaydı bulunmamasına göre, BK'nun 83.maddesi (TBK'nun 99/1-2) gereğince 116.667 USD cezai şartın TC. Merkez Bankasının Efektif Satış Kuru üzerinden (davalının temyizi bulunmadığından aleyhe temyiz bulunamayacağı ilkesi gözönüne alınacağından faiz kısmına dokunmadan) 3095 sayılı kanunun 4/a maddesi gereğince işleyecek yasal faizi ile tahsiline karar verilmesi gerekirken, mahkemece; 116.667 USD cezai şartın 13.11.2007 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile tahsiline karar verilmesi doğru değilse de bu hususun HUMK'nun 438/VII.maddesinin 1.cümlesi gereğince düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, hüküm fıkrasında yazılı bulunan "116.667 USD cezai şartın 13.11.2007 tarihinden itibaren 3095 sayılı Yasanın 4/a maddesi gereğince işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline " cümlesinin silinerek, yerine "116.667 USD cezai şartın sözleşmenin feshedildiği tarihteki Merkez Bankasının ABD doları Efektif Satış Kuru üzerinden hesaplanarak 3095 sayılı Yasanın 4/a maddesi gereğince işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine" cümlesinin yazılması suretiyle hükmün HUMK'nun 438/VII.maddesinin 2.cümlesi gereğince düzeltilmesine ve düzeltilmiş bu şekliyle ONANMASINA, 0,90 TL bakiye temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine, 18.03.2014 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/31819, Karar No: 2015/32517, Tarih: 17.11.2015

**9. Hukuk Dairesi         2015/31819 E.  ,  2015/32517 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ÇERKEZKÖY İŞ MAHKEMESİ

TARİHİ : 09/06/2015

NUMARASI : 2014/452-2015/535

Davacı, kıdem tazminatı farkı, ihbar tazminatı farkı ile fazla mesai ücreti, gece çalışmasından kaynaklanan fazla mesai, hafta tatili ücreti, ulusal bayram ve genel tatil ücreti, ücret farkı, sendikal tazminatı alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkemece, davanın usulden reddine karar verilmiştir.

Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının 01/10/1997 – 14/12/2013 tarihleri arasında, davalı iş yerinde örme operatörü olarak çalıştığını, davacının aldığı son ücretin net 1.750 TL olduğunu, 100 TL kira yardımının ücrete dahil olduğunu, ayrıca yemek, servis, erzak, kira, yakacak yardımı ve ikramiye uygulaması olduğunu, asgari ücretin bankadan, kalan kısmının elden ödendiğini, iş yerinde gerçek ücret ile bordrolarda görülen ücret arasında çok ciddi farklar olduğunun müfettiş raporu ile tespit edildiğini, iş yerinde fazla çalışma yaptırıldığını, hafta tatillerinde ve ulusal bayram genel tali günlerinde çalışma yapıldığını, 14/12/2013 tarihinde hiçbir haklı sebep olmaksızın iş sözleşmesinin davalı işveren tarafından feshedildiğini ileri sürerek ve fazlaya dair haklarını saklı tutarak, kıdem tazminatı farkı, ihbar tazminatı farkı ile fazla mesai ücreti, gece çalışmasından kaynaklanan fazla mesai, hafta tatili ücreti, ulusal bayram ve genel tatil ücreti, ücret farkı, sendikal tazminatı alacaklarının davalıdan tahsilini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, öncelikle kısmi dava açılmasına muvafakatleri bulunmadığını, talep sonucunun belirlenebilir olduğu durumlarda kısmi dava açılmasının mümkün olmadığını, esasa ilişkin olarak ise davacının 20. 01.2012 yılında istifa ederek işten ayrıldığını, 2006 yılında 7.500 TL 20.01.2012 tarihinde de 9.000 TL kıdem tazminatının davacıya ödendiğini, dolayısıyla kıdem ve ihbar tazminatı taleplerinin reddi gerektiğini, davacının son ücretinin 1.219 TL olduğunu, bordroların davacının imzasını taşıdığını, fazla çalışma, ulusal bayram genel tatil çalışması olması durumunda bordrolara yansıtılarak ödeme yapıldığını, davacının ihtirazi kayıtsız ödemeleri kabul ettiğini ve taleplerin haklılığı kabul edilse bile alacakların zaman aşımına uğradığını ileri sürerek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, "somut olayda dava dilekçesi içeriği incelendiğinde çalışma süresi ve maaş miktarı davacı tarafça bilinmekte ve açıkça belli olup, bilinen çalışma süreleri ve dava dilekçesinde açık ve net bir şekilde belirtilen ücret seviyesi üzerinden, talep edilen işçilik alacaklarının ne şekilde hesaplanacağı gerek 1475 sayılı Yasada, gerekse 4857 sayılı Yasanın ilgili maddelerinde açık bir şekilde belirtilmiş olup, davacı yanca hesaplanmasının mümkün olduğu; bu haliyle, dava konusu işçilik alacaklarının her biri belirsiz alacak olmadığı halde belirsiz alacak davası açılmasında hukuki yarar olmadığından, (Aynı mahiyette, Yargıtay 22. Hukuk Dairesi, .. Karar ve Yargıtay 22. Hukuk Dairesi, .. Karar sayılı ilamları) açılan davanın dava şartı yokluğu sebebi ile usulden" reddine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Karar davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

E) Gerekçe:

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 107. maddesinde belirsiz alacak ve tespit davası başlığı altında yeni bir dava türüne yer verilmiştir.

Maddeye göre;

(1) Davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenemeyeceği veya bunun imkânsız olduğu hâllerde, alacaklı, hukuki ilişkiyi ve asgari bir miktar ya da değeri belirtmek suretiyle belirsiz alacak davası açabilir.

(2) Karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu alacağın miktarı veya değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda davacı, iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın davanın başında belirtmiş olduğu talebini artırabilir.

(3) Ayrıca, kısmi eda davasının açılabildiği hâllerde, tespit davası da açılabilir ve bu durumda hukuki yararın var olduğu kabul edilir”.

Belirtmek gerekir ki belirsiz alacak ve tespit davası;

1. Eda (tahsil talebi ile) davası niteliğinde belirsiz alacak davası(Fıkra 1),

2. Tespit niteliğinde belirsiz alacağı tespit davası(Fıkra 3).

3. Kısmi eda ve külli tespit davası(maddenin gerekçesinde) olmak üzere üç türlü açılabilir.

Her üç dava türünde zamanaşımı dava tarihi esas alınarak belirlenir. Kısaca davanın açılması, zaman aşımının alacağın tamamı için kesilmesi sonucunu doğurur. Temerrüt olmadığı sürece, sadece faizin uygulanması farklılık arzedecektir. Kısmi eda külli tespit davasının, belirsiz alacak tahsil davasına göre olumsuz yönü, temerrüt sözkonusu değilse tespit talep edilen kısım için faizin dava tarihinden başlamamasıdır.

Belirsiz alacak ve tespit davası, sadece para alacakları için söz konusu olur. Konusu para olmayan eda davaları için belirsiz alacak ve tespit davası açılamaz.

Belirsiz alacak ve tespit davası, sadece para alacakları için söz konusu olur. Konusu para olmayan eda davaları için belirsiz alacak ve tespit davası açılamaz.

Davacı belirsiz alacak davasını tahsil (eda niteliğinde) talebi ile açmış ise en azından yargılama başında belirlenebilecek miktar üzerinden dava açmalıdır. Tahsil amaçlı belirsiz alacak davası açılması hâlinde alacaklı, tüm miktarı belirtmese dahi, davanın başında hukukî ilişkiyi somut olarak belirtmek ve tespit edebildiği ölçüde de asgarî miktarı göstermek durumundadır. Bu dava eda davası olmakla birlikte yargılama sırasında belirlenecek kalan miktar için tespit niteliğindedir. Yargılama sırasında davacı belirlenen bakiye miktarı davanın genişletilmesi ve değiştirilmesi yasağına tabi olmadan harcını tamamlayarak hüküm altına alınmasını talep edebilecektir. Bu durumda alacağın tamamı hüküm altına alınacağından ilama dayalı icra takibi yapılabilecektir.

Kısmi eda ve külli tespit davası olarak açıldığında, davacının başlangıçta belirleyebildiği miktarı dava dilekçesinde belirtmesine gerek yoktur. Kısmi davada olduğu gibi istediği miktarda açabilir ve alacağın belirleyemediği kalan kısmının tespitini isteyebilir. Bu durumda mahkeme kısmi olarak talep edileni tahsil, kalan kısmı ise tespit hükmü olarak hüküm altına alacaktır. Davacı tahsil amaçlı eda niteliğinde belirsiz alacak davası açıp, belirleyebileceği azami miktarı belirtmeden kısmi olarak talepte bulunduğunda, tahsil amaçlı belirsiz alacak davası olarak devam etmesi için süre verilmeli, süre içinde azami miktarı belirtmediği takdirde, açılan davaya belirsiz alacak davasının bir türü olan kısmi eda külli tespit davası olarak devam edilmelidir. Kısaca belirsiz alacağın kısmi olarak belirsiz alacak davasına konu olması halinde, bu dava kısmi eda külli tespit davası olarak kabul edilmelidir.

Madde içeriğinden, belirsiz alacak veya tespit davası açılması için, davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin; davacının kendisinden tam ve kesin olarak beklenememeli (gerçekten belirleyememeli) veya bu (objektif olarak) olanaksız olmalıdır. Talep sonucunun rakam olarak ifadesinin imkansızlığı, davacının tam olarak miktarını bilmediği ve bu bilgisizliğinin davalının sahasında bulunan vakıalardan kaynaklandığı durumlarda söz konusudur.

Bu madde “Hak arama durumunda olan kişi, talepte bulunacağı hukukî ilişkiyi, muhatabını ve bu ilişkiden dolayı talep edeceği miktarı asgarî olarak bilmesine ve tespit edebilmesine rağmen, alacağının tamamını tam olarak tespit edemeyebilir” gerekçesi ile hukuk sistemimizde kabul edilmiş ve silahların eşitliği ilkesine aykırı olduğu da belirtilmiştir.

Açılacak davanın değeri veya miktarı biliniyor yahut belirlenebiliyor ise, belirsiz alacak ve tespit davası açılamaz. Zira madde gereği bu durumda davacının hukuki yararı yoktur.

Açılacak davanın değeri veya miktarı biliniyor yahut belirlenebiliyor ise, belirsiz alacak ve tespit davası açılamaz. Zira madde gereği bu durumda davacının hukuki yararı yoktur.

Maddenin 2. fıkrasında açıkça karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu alacağın miktarı ve değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda davacı, iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın davanın başında belirtmiş olduğu talebini artırabileceği belirtilmiştir. Maddenin bu fıkrası ile ilgili olarak gerekçede şunlara yer verilmiştir. “Baştan miktar veya değeri tam olarak tespit edilemeyen bir alacak için, davacının böyle bir ihmal ya da kusurundan söz edilemez. Bu sebeple, belirsiz alacak veya tespit davası açıldıktan sonra, yargılamanın ilerleyen aşamalarında, karşı tarafın verdiği bilgiler ve sunduğu delilerle ya da delillerin incelenmesi ve tahkikat işlemleri sonucu (örneğin, bilirkişi ya da keşif incelemesi sonrası), baştan belirsiz olan alacak belirli hale gelmişse, başında belirtmiş olduğu talebini artırabilmesi benimsenmiştir.”

Buradan hareketle dava konusu alacağın değeri veya miktarı karşı tarafın (işverenin) vereceği bilgi veya tahkikat aşamasında belirlenecek (bilirkişiden hesap raporu alınması gibi) ise alacağın dava açıldığında davacı tarafından objektif olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenemeyeceği kabul edilmelidir. Bu nedenle maddenin birinci ve ikinci fıkrasının birlikte değerlendirilmesi gerekir.

Kısmi dava türü ise 6100 sayılı HMK.’un 109. maddesinde tanımlanmıştır. Maddenin birinci fıkrasına göre “Talep konusunun niteliği itibarıyla bölünebilir olduğu durumlarda, sadece bir kısmı da dava yoluyla ileri sürülebilir”. İkinci fıkrasına göre ise “Talep konusunun miktarı, taraflar arasında tartışmasız veya açıkça belirli ise kısmi dava açılamaz”. Belirtilen düzenleme karşısında kısmi dava açılabilmesi için;

1) Talep konusunun niteliği itibari ile bölünebilir olması,

2) Talep konusunun miktarının, taraflar arasında tartışmalı veya açıkça belirli olmaması gerekir.

Her ne kadar 107. madde de belirtilmemiş ise de belirsiz alacak ve tespit davası açılabilmesi için kısmi dava başlığı altında düzenlenen HMK.’un 109/2 maddesinin göz ardı edilmemesi gerekir. Zira hükme göre “Talep konusunun miktarı, taraflar arasında tartışmasız veya açıkça belirli ise kısmi dava açılamaz”. Burada talep konusunun taraflar arasında belirli olması halinde kısmi dava açılamayacağı vurgulanmıştır. Kısaca davacı alacağı belirli değil ise belirsiz alacak ve tespit davası açabileceği gibi fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak kısmi dava da açabilecektir. Alacak miktarı belirli ise kısmi dava veya belirsiz alacak ve tespit davası açılamaz.

Ancak madde de ayrıca talep konusunun miktarının taraflar arasında tartışmasız olması halinde kısmi dava açılamayacağı belirtilmiştir. O halde talep konusunun miktarı taraflar arasında tartışmalı ise davacı kısmi dava açabilir. Davacı, alacak miktarı tartışmalı olduğunda kısmi dava yerine belirsiz alacak davasına da başvurabilir.

Bir alacağın davanın açıldığı anda belirli mi belirsiz mi? tartışmalı mı tartışmasız mı? olduğu konusunda yukarda belirtilen hükümlerden hareketle uygulamada bazı ölçütler getirilmiştir.

Bunların başında gelen en önemli kriter alacağın likit olup olmadığı ölçütüdür. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu likit alacak kavramını açıklamıştır. Yargıtay’a göre; “Likit bir alacaktan söz edilebilmesi için ise; ya alacağın gerçek miktarının belli ve sabit olması ya da borçlusu tarafından belirlenebilmesi için bütün unsurların bilinmesi veya bilinmesinin gerekmekte olması; böylece, borçlunun borç tutarını tahkik ve tayin etmesinin mümkün bulunması; başka bir ifadeyle, borçlunun yalnız başına ne kadar borçlu olduğunu tespit edebilir durumda olması gerekir. Bu koşullar yoksa, likit bir alacaktan söz edilemez.

Görüldüğü gibi likit olma ölçütünde Yargıtay;

Alacağın gerçek miktarının belli ve sabit olmasını ya da

Belirlenebilmesi için bütün unsurların bilinmesi veya bilinmesinin gerekmekte olmasını aramaktadır. Kısaca davacının yalnız başına ne kadar alacaklı olduğunu tespit edebilir durumda olması gerekir. Bu koşullar yoksa, likit bir alacaktan söz edilemez.

Diğer taraftan yargılama (tahkikat) sırasında hesap raporu alınmasını gerektiren her alacak belirsiz kabul edilmelidir. Davacının talep ettiği dava konusu alacağın miktarı veya değeri belirli ise hesap raporu alınmasına da gerek yoktur. Zira bu durumda hak kazanma veya ispat olgusu ayrık olmak üzere tartışmalı bir alacaktan söz edilemez. Zaten kanunun 107/2 maddesinde bu olgu “tahkikat sonucu belirlenme” olarak vurgulanmıştır. İş uyuşmazlıklarında genel olarak alacağın kesin ve net tutarı, ancak bir yargılama sürecinden ve hesap raporu sonrasında tam olarak tespit edilebilmektedir. Bu anlamda kıdem, ihbar ve kötüniyet tazminatı giydirilmiş ücretten hesaplanır. Giydirilmiş ücrete işçinin çıplak ücreti yanında, ücret eklentileri ve sosyal yardımlar dahil edilir. . Ayrıca belirtmek gerekir ki davacıdan davanın açılmasından önce ücretini ödeyerek talep konusunun miktarını belirlemesi için ekspertizden rapor ve mütalaa alma, delil tespiti gibi yollara başvurması istenemez. Davacının alacağının miktar olarak tespiti, mahkeme tarafından yapılacak delil tespitine veya hesap verme ve bilgi vermeye yönelik müstakil bir davanın açılmasına gerek olduğu durumlarda, HMK. m 107 anlamında “Davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenemeyeceği” bir durum söz konusudur.