muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/13667, Karar No: 2017/2712, Tarih: 03.04.2017

**20. Hukuk Dairesi         2015/13667 E.  ,  2017/2712 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki davadan dolayı yerel mahkemece verilen hüküm davacı tarafından temyiz edilmekle, dosya incelendi gereği düşünüldü:

K A R A R

Temyiz incelemesi yapılabilmesi için;

1-Dava konusu taşınmazlara komşu taşınmazların ada ve parsel numaraları tespit edilerek bu taşınmazlara ait kadastro tespit tutanak örnekleri ile kadastro sonucu oluşan tapu kayıtlarının ve varsa dayanak tapu ve vergi kayıtları ile davalı iseler dava dosyalarının,

2-Dava konusu taşınmazlara komşu olan tescil harici bölümlere ilişkin açılmış tescil davası olup olmadığının araştırılarak açılmışsa tespit edilecek dava dosyalarının, tescil davası sonucunda kişiler adına tesciline karar verilen taşınmazlar var ise bunlara ilişkin dava dosyalarının,

3-Çekişmeli taşınmazların imar uygulamasına konu edilip edilmediği, nazım veya uygulamalı imar planları kapsamında kalıp kalmadıkları ve imar uygulamasının kesinleşip kesinleşmediğinin ilgili belediyeden sorulması, imar planı, ada dağıtım cetveli ve haritasının getirtilmesi, çekişmeli yer için imar parselleri oluşturulmuş ve tapuya kayıt edilmişse, bu parsellerin tapu kayıtları, ilgili imar planları ve haritalarının,

4-Dava konusu taşınmazların bulunduğu ... ilçesi, .. beldesi, .. mahallesinde genel arazi kadastrosunun ne zaman yapıldığı, genel arazi kadastrosunda taşınmazların tapulama dışı kalma sebebi ve dava konusu taşınmaz ve komşularını gösterir geniş arazi kadastro paftasının getirtilerek dosyasına konulması,

5-Çekişmeli taşınmazların bulunduğu yeri kapsayan en eski memleket haritası ve yapımında kullanılan hava fotoğrafı ile 1993-1998'li yıllara ait hava fotoğrafları ve bunlardan elde edilen memleket haritalarının bulunduğu yerden getirtilerek dosya içine konulduktan sonra, dava dosyası hükme esas alınan raporu düzenleyen fen ve orman bilirkişilerine verilerek getirtilen en eski memleket haritası ve yapımında kullanılan hava fotoğrafı ile 1993-1998'li yıllara ait hava fotoğrafları ve bunlardan elde edilen memleket haritalarının ölçekleri kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ve hava fotoğrafı ölçeğine bilgisayar ortamında (Net-Cad veya benzeri programlar kullanılarak) çevrildikten sonra, bu haritalar komşu ve yakın komşu parselleri de gösterecek şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazların konumunun çevre parsellerle birlikte memleket haritası ve hava fotoğrafları üzerinde gösterilmesi, hava fotoğraflarının stereoskop aleti vasıtasıyla üç boyutlu incelemesi yapılarak, taşınmazlar üzerindeki bitki örtüsünü oluşturan unsurların tek tek sayı olarak tarif edildiği, ağaçların cinsi, ortalama yaşı, kapalılık oranı, hakim ağaç türü ve kullanım şeklinin detaylı olarak incelendiği ek rapor düzenlettirilerek, bu dava dosyasının içine konulması,

Ayrıca, dava dosyasının, 6100 sayılı Kanunun 302/4. ve Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddeleri uyarınca tarih ve işlem sırasına göre düzenlenip, dizi listesine bağlandıktan sonra gönderilmesi gerekmektedir.

SONUÇ: Yukarıda değinilen eksikliklerin giderilmesi için dosyanın YEREL MAHKEMEYE GÖNDERİLMESİNE 03/04/2017 günü oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/6219, Karar No: 2015/7791, Tarih: 15.10.2015

**18. Ceza Dairesi         2015/6219 E.  ,  2015/7791 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 4 - 2013/24231

MAHKEMESİ : Bursa(Kapatılan) 5. Sulh Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 15/11/2012

NUMARASI : 2009/881 (E) ve 2012/2048 (K)

SUÇ : Hakaret

Yerel Mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle, başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Hükümlerin katılan sanıklar Y.. K.., O.. K.., H.. Ç.., Ş.. Ç.. vekili tarafından da temyiz edilmesine karşın, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen tebliğnamede bu temyizlerle ilgili bir görüş bildirilmediği,

Anlaşıldığından, katılan T.. Ç.. vekilinin temyiz davası isteği hakkında tebliğnameye aykırı olarak bir KARAR VERMEYE YER OLMADIĞINA, dosyanın ek tebliğname düzenlendikten sonra Dairemize yollanılmak üzere Yargıtay C.Başsavcılığına GERİ GÖNDERİLMESİNE, 15.10.2015 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/16860, Karar No: 2019/3441, Tarih: 16.04.2019

**14. Hukuk Dairesi         2016/16860 E.  ,  2019/3441 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 20.11.2014 gününde verilen dilekçe ile komşuluk hukukuna aykırı elatmanın önlenmesi ve kal talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 27.01.2016 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

\_ K A R A R \_

Dava, sağlığa zarar verdiği iddiası ile davalı GSM şirketine ait baz istasyonunun kaldırılması isteğine ilişkindir.

Davacı vekili, müvekkilinin evinin karşına davalı tarafından kurulan baz istasyonunun müvekkilinin psikolojisini etkilediğini ve müvekkilinin sağlığına zarar verdiğini belirterek davalıya ait baz istasyonunun kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmü, davalı vekili temyiz etmiştir.

Baz istasyonları, 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanununun 37. maddesi gereğince BTK tarafından bu konuyu düzenleyen Yönetmelikteki yer, ölçü ve limit değerlere göre verilen güvenlik sertifikası gereğince kurulan, günümüzde haberleşme ve iletişimin sağlanmasında önemli bir yeri olan, genel olarak alıcı/verici antenleri sayesinde elektromanyetik dalgaları (sinyalleri) alma ve gönderme işlemi yapan sistemlerdir. Konuşmanın az olduğu kırsal alanlarda 35 km’lik, konuşma trafiğinin daha yoğun olduğu şehir merkezlerinde ise 1-2 km’lik bir mesafe içinde hizmet verebilen, çıkış güçleri oldukça düşük olan cihazlardan oluşmaktadır.

Ulaşılan son teknolojik gelişmelere göre, telefonla haberleşme ve iletişimin sağlıklı ve verimli olarak gerçekleştirilebilmesi için baz istasyonlarının bal peteği benzeri hücresel bir yapıda ve her bir peteğin içinde de en az bir baz istasyonu bulunacak şekilde kurulması zorunludur. Her bir istasyon kapasitesi itibariyle belirli sayıda abonenin haberleşmesini sağlayabileceğinden nüfusun yoğun olduğu yerleşim merkezlerinde daha çok sayıda baz istasyonu kurulması gerekmektedir. Şehirlerin dışına çıkartılmaları halinde hücresel yapı bozulacağından haberleşme ve iletişimin sağlanabilmesi için gerek baz istasyonlarından abonelere gerekse abonelerden baz istasyonlarına karşılıklı olarak gereğinden çok yüksek elektromanyetik dalgalar gönderilmek zorunda kalınacak, toplum sağlığı olumsuz yönde etkilenecektir.

Diğer taraftan, 05.11.2008 tarihli ve 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu ve bu kanun gereğince çıkartılan yönetmelik uyarınca baz istasyonlarının sağlığa zarar vermeyecek şekilde; nerede, nasıl, hangi ölçü ve limitler dahilinde kurulacağını belirleme ve kurallarını koyma işlemleri, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu Başkanlığının (BTK) görev ve yetkisindedir.

Diğer taraftan, 05.11.2008 tarihli ve 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu ve bu kanun gereğince çıkartılan yönetmelik uyarınca baz istasyonlarının sağlığa zarar vermeyecek şekilde; nerede, nasıl, hangi ölçü ve limitler dahilinde kurulacağını belirleme ve kurallarını koyma işlemleri, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu Başkanlığının (BTK) görev ve yetkisindedir.

İnsan sağlığına etkileri konusunda başta Dünya Sağlık Örgütü olmak üzere, Uluslararası İyonlaştırmayan Radyasyondan Koruma Komisyonu (ICNIRP), Elektrik Elektronik Mühendisleri Enstitüsü (IEEE) gibi bir çok uluslararası kuruluşun yapmış oldukları çalışmaların neticesinde bir takım sınır değerler belirlenmiştir. BTK tarafından yürürlüğe konulan yönetmelikte de Türkiye’de geçerli olacak sınır değerleri; İngiltere, Amerika, Kanada, ICNIRP ve Avrupa Birliğinin kabul ettiği değerin yaklaşık 1/4'ü olarak kabul edilmiştir.

21.04.2011 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren ve 17.04.2018 tarihli Resmî Gazete’de adı ile birlikte bazı maddelerinde değişiklik yapılan “Elektronik Haberleşme Cihazları Güvenlik Sertifikası Yönetmeliği”nin 12. maddesi gereğince, bu Yönetmelikte yer alan güvenlik mesafelerinin ölçümünün üniversitelerin; elektrik-elektronik, haberleşme, fizik mühendisliği, fizik lisansı veya elektromanyetik dalgalar ile ilgili dersleri alarak teknik bölümlerin birinden veya meslek yüksek okulu ile liselerinin elektrik, elektronik haberleşme teknolojisi (telekomünikasyon, haberleşme, haberleşme teknolojisi, elektronik haberleşme), elektronik teknoloji (elektrik-elektronik, elektrik elektronik teknikerliği, elektronik, endüstriyel elektronik) bölümlerinden mezun olan personel tarafından yapılacağı ve ölçüm işlemleri ölçüm sertifikası almış olan personel tarafından yapılabileceği;

21.06.2018 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan “Elektromanyetik Alan Ölçüm Sertifikası Alınmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ”in 4 ila 10. maddelerinde; sertifika başvurusu yapacakların nitelikleri, kurs süresi ve zamanı, kursun içeriği, kurs ve sınav ücreti, devam zorunluluğu, sınav ve değerlendirme, elektromanyetik alan ölçüm sertifikası verilmesi ve iptali usulü, düzenlenmiştir.

Komşuluk hukukundan kaynaklanan hallerde elatmanın önlenmesi davası açılabilmesi için, kural olarak bir zararın doğmuş olması gerekir. Ancak, istisnaî durumlarda, henüz zarar meydana gelmese dahi, yakın gelecekte zarar doğacağı pek muhtemel veya muhakkak ise bu hak kullanılabilir. Bu nedenle baz istasyonlarının uzun vadede sağlığa zarar vereceği/verebileceği, baz istasyonlarından psikolojik olarak etkilenildiği/etkilenileceği vs. şeklindeki kanıtlanması mümkün olmayan soyut iddialarla açılan davaların dinlenmesi mümkün değildir.

Dairemizin yukarıda belirtilen ilkeleri doğrultusunda dava konusu baz istasyonunun bahsi geçen Yönetmelikte belirtilen limit değerlere ve güvenlik mesafesine uygun olup olmadığı, davacının sağlığına zarar verip vermediği konusunda tarafların göstermiş oldukları deliller toplanıp, Yönetmelik ve Tebliğname hükümleri dikkate alınarak belirlenecek uzman bilirkişiler marifetiyle keşif yapılarak alınacak bilirkişi raporları ve tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.

Somut olaya gelince; yukarıda belirtilen ilgili yönetmelik ve tebliğname hükümleri dikkate alınarak yönetmeliğin 12. maddesi gereğince ölçüm sertifikası almış ve BTK'da görevli olmayan uzman bilirkişiler marifetiyle keşif yapılarak baz istasyonunun yukarıda belirtilen yönetmelik hükümlerine uygun olarak işletilip işletilmediği hususlarında bilirkişilerden rapor alınması gerekirken, ölçüm sertifikası olmayan elektrik elektronik mühendisi bilirkişinin katılımıyla keşif yapılması doğru olmamıştır.

O halde; mahkemece, mahallinde yeniden keşif yapılarak davalı GSM şirketine ait baz istasyonunun yönetmelikte belirlenen limit değerlere ve güvenlik mesafelerine uygun olup olmadığı, davacının evinin baz istasyonuyla güvenlik mesafelerinde kalıp kalmadığı hususlarında ilgili yönetmelik ve tebliğnamede belirlenen ölçüm sertifikası almış uzman bilirkişilerden rapor alınarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekir.

Mahkemece değinilen hususlar gözardı edilerek yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bu nedenlerle bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın istek halinde yatıranlara iadesine, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 16.04.2019 tarihinde oybirliği ile karar verildi
Yargıtay — Esas No: 2008/18190, Karar No: 2009/15551, Tarih: 24.11.2009

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2008/18190 E.  ,  2009/15551 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı, kurum tarafından tahakkuk ettirilen prim ve gecikme zammının iptaline karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde yetki yönünden reddine karar vermiştir.

Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Dava nitelikçe davalı Kurumun resen pirim ve gecikme zammı tahakkuku işleminin iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece davalı tarafça süresinde yapılan Konya İş Mahkemesi'nin yetkili olduğuna ilişkin yetki itirazı kabul edilerek yetkisizlik kararı verilmiş ve bu karar davacı tarafça temyiz edilmiştir.

Dava konusu Kurum işleminin Konya Sigorta Müdürlüğü işlemlerinden kaynaklandığının anlaşılmasına göre mahkemece verilen yetkisizlik kararı doğrudur.Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 16.04.2008 gün ve 2008/10-339E, 2008/334K sayılı kararlarıda bu doğrultudadır. Ancak yetkisizlik kararı ile birlikte yetkili mahkemeyi de göstermek gerekirken, yalnızca dava dilekçesinin yetki yönünden reddine karar verilmesi, yetkili mahkemenin gösterilmemesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Ne var ki, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı H.U.M.K.’nun 438/7. maddesi uyarınca düzeltilerek onanmalıdır.

SONUÇ. Yukarıda açıklanan nedenlerle hüküm fıkrasının 1. bendinin tamamen silinmesine yerine “Dava dilekçesinin yetkisizlik nedeniyle reddine, dosyanın talep halinde yetkili Konya İş Mahkemesine gönderilmesine,” sözcüklerinin yazılmasına ve hükmün bu düzeltilmiş şekliyle ONANMASINA, 60.00 TL temyiz başvuru harcı yatırılmış olduğu anlaşılmakla, aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine,

24.11.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/18982, Karar No: 2019/33117, Tarih: 13.06.2019

**7. Ceza Dairesi         2015/18982 E.  ,  2019/33117 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 5607 sayılı Yasaya muhalefet

HÜKÜM : Sanık ... hakkında beraat, sanık ... hakkında hükümlülük, müsadere

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

I-Katılan ... İdaresi vekilinin temyiz isteminin incelenmesinde;

Suç tarihi ve ele geçen eşyanın niteliğine göre, suçtan doğrudan zarar görmeyen Gümrük İdaresi’nin davaya katılma ve hükmü temyize yetkisi bulunmadığı gibi katılmasına karar verilmesi de hükmü temyiz yetkisi vermeyeceğinden, Gümrük İdaresi vekilinin vaki temyiz talebinin 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi uyarınca yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'nun 317. maddesi gereğince REDDİNE,

II-Sanığın temyiz isteminin incelenmesinde;

Suç tarihinde kolluk kuvvetlerince önleyici hizmet devriyesi adı altında sanığın işlettiği iş yerinde 20 paket bandrolsüz sigara bulunmuş, yapılan yargılama sonunda sanığın ticari nitelikte kaçak sigara bulundurduğundan bahisle mahkumiyetine karar verilmiş ise de;

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Yasasının 206/2-a, 271/2, 230/1. maddeleri fıkraları da hukuka uygun surette elde edilen delillerin kullanılabileceğini, kanuna aykırı elde edilenlerin ise hükme esas alınamayacağı şeklinde açık düzenlemeleri içermektedir.

Adli aramaların nasıl yapılacağını düzenleyen 5271 sayılı CMK'nun 116. maddesi arama kararı verilebilmesi için makul şüphenin bulunması ve aynı Yasanın 119. maddesi aramanın, hakim kararı üzerine veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde Cumhuriyet Savcısına ulaşılamadığı takdirde, kolluk amirinin yazılı emri ile kolluk görevlilerince yapılabileceği biçimindedir.Bu koşullara uyulmadan yapılan arama kanuna aykırıdır.

Dosya kapsamına göre; Sulh Ceza Mahkemesi'nden alınan arama kararı olmadığı gibi, Cumhuriyet Savcısı tarafından gecikmesinde sakınca bulunduğundan bahisle verilmiş yazılı bir arama izni bulunmadığı, usulüne uygun arama kararı alınmadan kolluk gücü tarafından sanığın iş yerinde yapılan aramanın usul ve yasaya aykırı olduğu, sanığın aşamalardaki savunmalarında da sigaraları içmek amacıyla aldığını, ticari amacının olmadığını beyan etmiş olması karşısında, usulsüz arama sonucu kanuna aykırı olarak elde edilen delil(eşya) dışında sanığın mahkumiyetini gerektirecek başkaca bir delil de elde edilemediğinden, beraati yerine yazılı gerekçeyle mahkumiyetine karar verilmesi,

Kabule göre ise;

1. Suç tarihleri ve suça konu eşyanın niteliğine göre sanığın 5752 sayılı Yasa ile değişik 4733 sayılı Yasanın 8/4. maddesi uyarınca cezalandırılması gerektiğinin gözetilmemesi,

2. Dava konusu kaçak eşyaların 5607 sayılı Yasanın 13/1. maddesi yollamasıyla 5237 sayılı TCK'nun 54/4. maddesi uyarınca müsaderesine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde 5237 sayılı TCK'nun 54. maddesi uyarınca müsaderesine karar verilmesi,

Kabule göre ise;

1. Suç tarihleri ve suça konu eşyanın niteliğine göre sanığın 5752 sayılı Yasa ile değişik 4733 sayılı Yasanın 8/4. maddesi uyarınca cezalandırılması gerektiğinin gözetilmemesi,

2. Dava konusu kaçak eşyaların 5607 sayılı Yasanın 13/1. maddesi yollamasıyla 5237 sayılı TCK'nun 54/4. maddesi uyarınca müsaderesine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde 5237 sayılı TCK'nun 54. maddesi uyarınca müsaderesine karar verilmesi,

3. Suçtan doğrudan zarar görmeyen Gümrük İdaresi'nin davaya katılmasına karar verilerek lehine vekalet ücretine hükmolunması,

Yasaya aykırı, sanığın temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde görüldüğünden hükmün 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, CMUK'nun 326/son maddesi uyarınca ceza da kazanılmış hakkın gözetilmesine 13/06/2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/1903, Karar No: 2022/5244, Tarih: 29.06.2022

**12. Ceza Dairesi         2022/1903 E.  ,  2022/5244 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : 2863 sayılı Kanuna aykırılık

Hüküm : CMK’nın 223/2-e maddeleri gereğince beraat

2863 sayılı Kanuna aykırılık suçundan sanığın beraatine ilişkin hüküm, katılan vekili tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

III. derece arkeolojik sit alanı içerisindeki alana iş makinesi ile müdahale ettiğinden bahisle sanık hakkında açılan kamu davası kapsamında, sanığın üzerine atılı suçlamayı kabul etmediği, olayı ilk olarak BİMER’e bildiren tanıkların beyanlarında sanık ...’den bahsetmedikleri, sanık İlhan tarafından duruşmaya tanık olarak getirilen iş makinesi operatörü Hasan Kotan’ın 11/03/2013 tarihli duruşmada, 33 nolu parseli Muhsin’in yaptırdığını beyan ettiği, 15/11/2018 tarihli duruşmada ise sanığı tanımadığı yönünde çelişkili beyan verdiği dosya kapsamında, sanığın üzerine atılı suçu işlediğine dair, savunmasının aksine, şüpheden uzak, kesin delil mevcut olmadığı anlaşılmakla,

Bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda, yüklenen suçun sanık tarafından işlendiğinin sabit olmadığı, gerekçeleri gösterilerek mahkemece kabul ve takdir kılınmış olduğundan, katılan vekilinin, hükmün kaldırılması gerektiğine ilişkin temyiz itirazlarının reddiyle, beraata ilişkin hükmün isteme uygun olarak ONANMASINA, 29/06/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/37832, Karar No: 2017/5502, Tarih: 04.05.2017

**13. Hukuk Dairesi         2015/37832 E.  ,  2017/5502 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Tüketici Mahkemesi

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, davalıların alış veriş yaptıklarını ancak satış bedelini ödemediklerini tahsili için yapılan takibe de haksız itiraz edildiğini ileri sürerek, itirazın iptali ile % 20 tazminata karar verilmesini istemiştir.

Davalılar , davanın reddini dilemişlerdir.

Mahkemece, HMK.' nın 320. maddesi uyarınca duruşma açılmadan dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

1-... İnsan Hakları Sözleşmesinin 6. maddesinde adil yargılanma hakkı, Anayasanın 36. Maddesinde hak arama hürriyeti ve HMK'nun 27'... maddesinde hukuki dinlenilme hakkı ayrıntılı olarak düzenlenmiştir. Hukuki dinlenilme hakkının usul hukukundaki bir diğer yansıması ise HMK madde 297/ 1-c bendinde yer almış olup hukuki dinlenilme hakkı adil yargılanma hakkının en önemli unsurudur. Adil yargılanma ve hukuki dinlenilme hakkı gereğince kişi habersiz olarak yargılanamaz ve hakkında karar verilemez. Taraflar iddia ve savunmalarını ileri sürme, yargılama ile ilgili açıklamada bulunma ve ispat hakkına sahiptirler. Bu nedenlerle davalıya savunma hakkını kullanma olanağı verilmeden hüküm kurulaması mümkün değildir.

HMK.'nın 320/1.maddesinde "mahkeme mümkün olan hallerde tarafları duruşmaya davet etmeden dosya üzerinden karar vereceği" belirtilmişse de bunun ancak ön inceleme aşamasında ve "mümkün olan hallerde" olduğu belirtilmek suretiyle yasanın uygulama alanı dar bir çerçeve ile belirlenmiştir. HMK'nın 27.maddesinde belirtildiği üzere davanın taraflarının, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakları mevcut olup, bu hak çerçevesinde tarafların açıklama ve ispat hakkını kullanabilmeleri gerekmektedir. Hukuki dinlenilme hakkının usul hukukundaki bir diğer yansıması ise, HMK madde 297/ 1-c bendinde yer almış olup buna göre, mahkemelerin gerekçeli kararlarında, tarafların iddia ve savunmalarının özeti, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususlar, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan deliller, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesi ile sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebeplerin belirtilmesi gerektiği vurgulanmaktadır.

Yukarıda açıklanan düzenlemeler ışığında somut olay değerlendirildiğinde; duruşma açılmadan karar verilmesi adil yargılanma ve hukuki dinlenilme hakkının ihlali niteliğinde olup yukarıda açıklanan tüm düzenlemelere ve içtihatlara aykırıdır. Hal böyle olunca; mahkemece, duruşma açılıp tarafların iddia ve savunmada bulunmalarına imkan sağlanarak tüm deliller toplandıktan sonra hasıl olacak sonuca uygun bir karar verilmesi gerekirken, duruşma yapılmadan ve dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda hüküm tesis edilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.

2-Bozma nedenine göre, davacının sair temyiz itirazlarının incelenmesine bu aşamada gerek görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda 1.bentte açıklanan nedenle kararın davacı yararına BOZULMASINA, 2. bentte açıklanan nedenle davacının sair temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına peşin alınan harcın istek halinde iadesine, HUMK’nun 440/III-1 maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 04/05/2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.