muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/8437, Karar No: 2024/3397, Tarih: 13.05.2024

**1. Ceza Dairesi         2023/8437 E.  ,  2024/3397 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2023/813 E., 2023/824 K.

SUÇLAR : Nitelikli kasten öldürme ve bu suça yardım, 6136 sayılı Kanun'a aykırılık

HÜKÜM : İstinaf başvurusunun düzeltilerek esastan reddi

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Kısmî ret, kısmî temyiz başvurularının esastan reddi ile hükümlerin onanması

Dairemizin 2023/9473 Esas sayılı sırasında kayıtlı bulunan dosyada suça sürüklenen çocuk ... Uzbek hakkında maktule yönelik aynı eylemle ilgili olarak nitelikli kasten öldürme suçundan verilen kararın incelenen dosya ile bağlantılı olması ve delillerin birlikte değerlendirilmesi uygun görülerek her iki dosya yönünden eş zamanlı olarak birlikte temyiz incelemesi yapılmıştır.

6136 sayılı Kanun'a aykırılık suçu yönünden

Katılanlar ... ve ... vekilinin 6136 sayılı Kanun'a aykırılık suçundan verilen hüküm yönünden suçtan zarar gören sıfatlarının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 237/1. maddesi uyarınca bu suçtan açılan kamu davasına katılma haklarının ve aynı Kanun’un 260/1. maddesi bu suçtan kurulan hükmü temyize hak ve yetkileri bulunmadığından katılanlar ... ve ... vekilinin bu suç yönünden temyiz talebinin reddine karar verilmesi gerektiği belirlenmiştir.

Nitelikli kasten öldürme ve bu suça yardım suçları yönünden

İstinaf bozması üzerine İlk Derece Mahkemesince verilen hükümlere yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 5271 sayılı Kanun'un 286/1. maddesi uyarınca temyiz edilebilir olduğu, 260/1. maddesi gereği temyiz edenlerin hükmü temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, 291/1. maddesi gereği temyiz istemlerinin süresinde olduğu, 294/1. maddesi gereği temyiz dilekçelerinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298/1. maddesi gereği temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. İstinaf bozması üzerine verilen Bakırköy 2. Çocuk Ağır Ceza Mahkemesinin, 12.04.2023 tarihli ve 2023/117 Esas, 2023/213 Karar sayılı kararı ile;

a) Suça sürüklenen çocuk ... hakkında maktule karşı nitelikli kasten öldürme suçundan, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 37/1. maddesi delaletiyle 82/1-e, 31/3. maddeleri uyarınca 18 yıl 7 ay 24 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına,

b) Suça sürüklenen çocuk ... hakkında maktule karşı nitelikli kasten öldürmeye yardım suçundan, 5237 sayılı Kanun'un 39/1, 39/2-c, 31/3. maddeleri uyarınca 11 yıl 8 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına,

c) Suça sürüklenen çocuk ... hakkında maktule karşı nitelikli kasten öldürmeye yardım suçundan, 5237 sayılı Kanun'un 39/1, 39/2-c, 31/3. maddeleri uyarınca 11 yıl 6 ay 20 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiştir.

b) Suça sürüklenen çocuk ... hakkında maktule karşı nitelikli kasten öldürmeye yardım suçundan, 5237 sayılı Kanun'un 39/1, 39/2-c, 31/3. maddeleri uyarınca 11 yıl 8 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına,

c) Suça sürüklenen çocuk ... hakkında maktule karşı nitelikli kasten öldürmeye yardım suçundan, 5237 sayılı Kanun'un 39/1, 39/2-c, 31/3. maddeleri uyarınca 11 yıl 6 ay 20 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiştir.

2. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesinin, 09.06.2023 tarihli ve 2023/813 Esas, 2023/824 Karar sayılı kararı ile suça sürüklenen çocuklar hakkında İlk Derece Mahkemesince kurulan hükümlere yönelik Cumhuriyet savcısı (... ve ... yönünden aleyhe), katılanlar ... ve ... vekili, katılan Kurum vekili ile suça sürüklenen çocuklar müdafiilerinin istinaf başvurularının suça sürüklenen çocuklar ... ve ... hakkında temel cezalar belirlenirken gösterilmeyen uygulanan Kanun maddelerinin (82/1-e) eklenmesi ve katılan Kurum lehine vekâlet ücretine hükmedilmesi suretiyle 5271 sayılı Kanun’un 280/1-a maddesi uyarınca düzeltilerek esastan reddine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

1. Katılanlar ... ve ... vekilinin temyiz sebepleri özetle; eylemin tasarlayarak, canavarca hisle ve eziyet çektirerek nitelikli kasten öldürme kapsamında kaldığına, verilen cezaların az olduğuna, ... ve ...'ın eylemlerini 5237 sayılı Kanun'un 37/1. maddesi kapsamında gerçekleştirdiklerine, yaş küçüklüğü nedeniyle indirim yapılmaması gerektiğine ilişkindir.

2. Suça sürüklenen çocuk ... müdafiinin temyiz sebepleri özetle; suça sürüklenen çocuğun eyleme iştiraki olmadığından beraatine karar verilmesi gerektiğine ilişkindir.

III. GEREKÇE

1. Suça sürüklenen çocuklar ... ve ...'in tam olarak belirlenemeyen bir nedenle 16 yaşlarında olan maktulü öldürmeye karar verdikleri, bunun için suça sürüklenen çocuklar ... ve inceleme dışı Hamza'nın maktulü evinden çağırdıkları, diğer suça sürüklenen çocuklar ..., ... ve ... ile bir araya geldikleri, bir süre gezdikten sonra olayın olduğu yere birlikte gittikleri, burada önce ...'in maktule tabanca ile ateş etmeye kalktığı, tabancanın ateş almaması üzerine ...'in tabancayı alıp üç el maktule ateş ettikten sonra olay yerinden birlikte taksiyle ayrılıp tabancayı gömdükleri, olay yerinin yakınındaki tanık Ali tarafından yaralı hâlde bulunup birkaç gün hastanede tedavi görüp ölen maktulün otopsi raporunda kafa bölgesinde, sağ orta aksiller hat üzerinde ve batın sol üst kadranda üç adet mermi çekirdeği yarası bulunduğu belirlenerek kişinin ölümünün ateşli silah yaralanmasına bağlı iç organ yaralanmasından gelişen iç kanama, beyin kanaması ve beyin doku hasarları sonucu meydana gelmiş olduğunun tespit edildiği olayda suça sürüklenen çocuklar ... ve ...'in nitelikli kasten öldürme suçunu asli fail sıfatıyla gerçekleştirdikleri, ... ve ...'in bu suça yardım eden olarak iştirak ettikleri anlaşılmıştır.

2. Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, hükme esas alınan ve reddedilen delillerin açıkça gösterildiği, vicdani kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eylemin suça sürüklenen çocuklar ... ve ... tarafından asli fail olarak gerçekleştirildiğinin saptandığı, olay yerine birlikte giden, öldürme sırasında asli faillerin yanında bulunan, onlara engel olmayan, olaydan sonra kaçan suça sürüklenen çocuklar ... ve ...'in olayın gelişiminde maktulü evinden çağırıp asli faillerin eylemlerine yardım ettikleri, öldürme fiili üzerinde ortak hakimiyet kurduklarına dair kesin delil bulunmadığından öldürme suçunun işlenmesine yardım eden olarak iştirak ettikleri, hükümlere esas alınan adlî raporların yeterli olduğu, eylemlere uyan suç vasfının doğru biçimde belirlendiği, tasarlama, canavarca hisle ve eziyet çektirerek öldürmenin koşullarının oluşmadığı, yargılama sonucunda oluşan kanaat ve takdire göre ceza yaptırımlarının yasal bağlamda ve gerekçesi gösterilerek belirlendiği, mevcut bilgi ve belgelere göre suça sürüklenen çocuklar hakkında Mahkemece belirlenen cezadan yaş küçüklüğü nedeniyle indirim yapılmasında bir isabetsizlik görülmediğinden, katılanlar ... ve ... vekili ile suça sürüklenen çocuk ... müdafinin temyiz sebeplerinin incelenmesinde hükümlerde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

IV. KARAR

A. Katılanlar ... ve ... Vekilinin 6136 sayılı Kanun'a Aykırılık Suçuna İlişkin Temyiz İstemleri Yönünden

Katılanlar ... ve ...'in suçtan zarar gören sıfatının, 5271 sayılı Kanun'un 237/1. maddesi uyarınca bu suçtan açılan kamu davasına katılma haklarının ve aynı Kanun’un 260/1. maddesi gereği bu suçtan kurulan hükmü temyize hak ve yetkileri bulunmadığından katılanlar vekilinin bu suç yönünden temyiz isteminin, Tebliğname'ye uygun olarak oy birliğiyle REDDİNE,

B. Nitelikli Kasten Öldürme ve Bu Suça Yardım Suçları Yönünden

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesinin, 09.06.2023 tarihli ve 2023/813 Esas, 2023/824 Karar sayılı kararında katılanlar ... ve ... vekili ile

suça sürüklenen çocuk ... müdafiince öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289/1. maddesi ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden aynı Kanun’un 302/1. maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMLERİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKÜMLERİN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304/1. maddesi uyarınca Bakırköy 2. Çocuk Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

13.05.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/19285, Karar No: 2014/542, Tarih: 20.01.2014

**4. Hukuk Dairesi         2013/19285 E.  ,  2014/542 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İzmir 4. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 09/09/2013

NUMARASI : 2013/121-2013/368

Davacı F.. Ü.. (kendi adına asaleten, küçük L.. Ü..'e velayeten) vekili Avukat A. N.E. tarafından, davalı M.. K.. aleyhine 01/03/2013 gününde verilen dilekçe ile manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; mahkemenin yetkisizliğine dair verilen 09/09/2013 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, manevi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece, yetkisizlik kararı verilmiş; hüküm,davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı, davalı ile evleneceği inancıyla birlikte yaşadığını, çevrede karı-koca olarak bilindiklerini, birlikteliklerinden davacı küçük Lidya'nın olduğunu, davalının çocuğuyla ilgilenmediğini, babalık davası açmak zorunda kaldığını, bu olaylar nedeniyle gerek müşterek çocuğun gerek kendisinin manevi olarak çok yıprandığını belirterek çocuk ve kendisi için manevi tazminat istemiştir.

Davalı, ikametgahı mahkemesinin yetkili olduğunu yetkisizlik kararı verilmesini ve davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, bu konuda bir ceza davası olmadığı, birlikte yaşamaya başlandığında davacının reşit olduğu, ortada haksız eylemin olmadığı ve buna göre de HMK 6. madde gereğince bu tür davaların davalının ikametgahı mahkemesinde açılması gerektiği, bu nedenle de davalının ikametgahı olan Ceyhan Asliye Hukuk Mahkemesinin yetkili olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı vermiştir.

Dosya içeriğinden, davanın dayanağının haksız fiil olduğu anlaşılmaktadır. 6100 sayılı HMK'un 16. maddesi “Haksız fiilden doğan davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir.” hükmü ile dava açılacak yer mahkemesi konusunda davacıya seçimlik hak tanımıştır. Davacı-zarar görenin yerleşim yerinin “İzmir” olduğu, 16. madde gereğince davacı-zarar görenin yerleşim yeri mahkemesinin de yetkili olduğu ve davacının seçimlik hakkını yerleşim yeri olarak kullandığının anlaşılması karşısında, davanın yetkili mahkemede açıldığının kabulü gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile yetkisizlik kararı verilmesi doğru değildir. Kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda gösterilen nedenlerle BOZULMASINA, bozma nedenine göre davacının diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 20/01/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/10128, Karar No: 2022/17952, Tarih: 07.12.2022

**7. Ceza Dairesi         2022/10128 E.  ,  2022/17952 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun süresi, kararın niteliği ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

I- Sanık ... hakkında kurulan hükme yönelik inclemede;

Sanık hakkında isnat edilen eylem için öngörülen cezanın türü ve miktarı açısından 5237 sayılı TCK'nun 66/1-e maddesi gereğince eylemin 8 yıllık asli dava zamanaşımı süresine tabi bulunduğu, zamanaşımını kesen en son işlem olan sanık hakkında ilk mahkumiyet hükmünün verildiği 06.07.2012 tarihinden itibaren 8 yıllık asli dava zamanaşımının 07.12.2021 tarihli hükümden önce dolduğu gözetilmeden zamanaşımı nedeniyle kamu davasının düşürülmesi yerine yazılı şekilde hüküm kurulması,

Yasaya aykırı, katılan ... İdaresi vekilinin vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden 5237 sayılı TCK'nun 66/1-e ve 5271 CMK'nun 223/8. maddeleri uyarınca sanık hakkındaki kamu davasının gerçekleşen zamanaşımı nedeniyle DÜŞÜRÜLMESİNE, suça konu orman emvalinin TCK'nun 54. maddesi gereğince MÜSADERESİNE, nakil aracı, balta ve ağaç kesme motorunun sahibine iadesine,

II -Sanık ... hakkında kurulan hükme yönelik incelemede;

Yapılan yargılamaya, toplanan ve karar yerinde açıklanan delillere, gösterilen gerekçeye ve takdire göre, katılan ... İdaresi vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, 07/12/2022 tarihinde I nolu karar yönünden oy birliğiyle, II nolu karar yönünden kısmen oy çokluğuyla karar verildi.

KARŞI DÜŞÜNCE:

6831 sayılı Yasaya muhalefet ettiği iddiası ile sanık ... hakkında açılan kamu davasının açık yargılaması sonrasında Simav Asliye Ceza Mahkemesince verilen mahkumiyet hükmünün, taraflarca temyiz istemi üzerine dairemizce yapılan temyiz incelemesi neticesinde, eksik soruşturma ile karar verildiği gerekçe gösterilerek bozulmasına müteakip, bu kere sanık ... hakkında da ek iddianame tanzim edilmek suretiyle birlikte yapılan değerlendirme ile mahkemece her iki sanığında ayrı ayrı CMK'nun 223/2-e maddesi uyarınca beraatlerine yönelik verilen 07/12/2021 tarihli hükmün temyiz istemlerinin incelemesi esnasında,

Daha önce temyiz istemi ile ilgili olarak dairemizce verilen bozma kararına konu sanık ... hakkındaki temyiz isteminin dairemizce yapılması gerektiği, diğer sanık ... hakkında verilen ve ilk kez incelemeye konu edinilen kararın veriliş tarihi itibariyle ise, dairemizce temyiz incelemesine değil, öncelikle istinaf incelemesine tabi olacağı, bu sanık hakkında karar tarihi itibariyle CMK’da belirlenen istinaf yolu tüketilmeden, doğrudan temyize konu edinilemeyeceği gerekçesi ile sayın çoğunluk görüşünün onama yönündeki görüşüne katılamıyorum.

Şöyle ki;

Şöyle ki;

5320 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun'un 8/1. maddesinin, "Bölge adliye mahkemelerinin, 26.9.2004 tarihli ve 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanunun geçici 2. maddesi uyarınca Resmî Gazetede ilân edilecek göreve başlama tarihinden önce verilen kararlar hakkında, kesinleşinceye kadar Ceza Muhakemeleri Usulü Kanununun 322 nci maddesinin dördüncü, beşinci ve altıncı fıkraları hariç olmak üzere, 305 ilâ 326 ncı maddeleri uygulanır. (Ek cümle:1/7/2016-6723/33 md.) Bu kararlara ilişkin dosyalar bölge adliye mahkemelerine gönderilemez." şeklindeki düzenleme karşısında; Bölge Adliye Mahkemelerinin göreve başlama tarihinden sonra ve 07/12/2021 tarihinde verilmiş olan (sanık ... hakkındaki) hükmün ÖNCELİKLE, istinaf kanun yoluna tabi olduğu anlaşılmakla, istinaf incelemesinin yapılması için dosyanın görevli ve yetkili Bölge Adliye Mahkemesinin ilgili Ceza Dairesine gönderilmek üzere incelenmeksizin İADESİNE karar vermek gerektiği düşünce ve kanaati ile sayın çoğunluk görüşünün hükmün onanmasına ilişkin kararına bu yönü ile katılamıyorum. 07/12/2022
Yargıtay — Esas No: 2017/4326, Karar No: 2018/1676, Tarih: 28.03.2018

**20. Ceza Dairesi         2017/4326 E.  ,  2018/1676 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkeme : ..... Sulh Ceza Mahkemesi

Suç : Kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma

Hüküm : Mahkûmiyet

Dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:

1- Sanığa ait nüfus ve adli sicil kaydı ile olay tutanağı, ekspertiz raporu ve soruşturma evrakının dosya içinde bulunmadığı anlaşıldığından, İzmir 6.Sulh Ceza Mahkemesi’nin 2008/679 esas ve 2008/1450 karar sayılı dosyasının denetime olanak verecek şekilde dosya arasına alınması gerektiğinin gözetilmemesi,

2-Sanık hakkında kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde bulundurma suçundan dolayı başka dava olup olmadığı, varsa sanığın bu suçu diğer davaya konu olan suç nedeniyle verilen tedavi ve/veya denetimli serbestlik tedbirinin infazı sırasında işleyip işlemediği belirlendikten sonra;

Sanık bu suçu, daha önce işlediği suçtan dolayı yapılan kovuşturma aşamasında hükmolunan tedavi ve/veya denetimli serbestlik tedbirinin infazı sırasında işlemiş ise, 6545 sayılı Kanun'un 68. maddesi ile değiştirilen TCK'nın 191. maddesinin 5. fıkrasında öngörülen “Erteleme süresi zarfında kişinin kullanmak için tekrar uyuşturucu veya uyarıcı madde satın alması, kabul etmesi veya bulundurması ya da uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanması, dördüncü fıkra uyarınca ihlâl nedeni sayılır ve ayrı bir soruşturma ve kovuşturma konusu yapılmaz” hükmü uyarınca, ikinci suçtan açılan bu davanın kovuşturma şartının ortadan kalkması nedeniyle, CMK'nın 223. maddesinin 8. fıkrası uyarınca “davanın düşmesine”

Karar verilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazı bu nedenle yerinde görülmüş olduğundan, diğer yönleri incelenmeksizin hükmün BOZULMASINA, 28.03.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/14657, Karar No: 2013/22311, Tarih: 16.12.2013

**7. Hukuk Dairesi         2013/14657 E.  ,  2013/22311 K.**

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı.Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

1-Davacı vekili; davacının 26.10.2000-27.02.2008 tarihleri arasında dava dışı işveren Günak Konfeksiyon işyerinde çalışıp, ücretlerinin ödenmemesi nedeniyle 27.02.2008 tarihinde iş akdini feshettiğini, tazminat ve alacaklarının ödenmesi için...3.İş Mahkemesinin 2008/256 Esas 2009/364 Karar sayılı dosyasında dava açıp, kıdem tazminatı ve 10.745,19 TL.ücret alacağının hüküm altına alındığını, ilamdaki alacaklarını tahsil etmek için...1.İcra Müd.nün 2009/6938 sayılı takip dosyası ile icra takibine geçmişse de takibin semeresiz kalıp, 31.05.2011 tarihinde icra dosyasından işveren hakkında aciz vesikası alındığını, bunun üzerine davacının Ücret Garanti Fonu Yönetmeliği kapsamında 3 aylık ödenmeyen ücret alacağının ödenmesi için Türkiye İş Kurumu...İl Müdürlüğüne 07.07.2011 tarihinde başvurduğunu, davalı kurumca talebin reddedilip, 16.09.2011 tarihinde davacıya tebliğ edildiğini, ret işleminin hukuka aykırı olup, davalı kurumca işverenin ödeme güçlüğü içine düştüğü tarihin, ilamın icraya konulup haciz işleminin gerçekleştiği yada aciz vesikası alındığı tarih olarak değil, işçinin ücretinin ödenmemesi sebebiyle işverene karşı dava açtığı tarih olarak tespiti ve kabulü gerektiğini, işverenin ödeme güçlüğünün meydana geldiği tarihin davanın açıldığı tarih olduğunu, davalı kurumun davacının başvurusunu reddetmesinin hukuka ve adalete aykırı olup iptali gerektiğini ileri sürerek 26.08.2011 tarihli bu red işleminin iptali ile işverenin ödeme güçlüğü sebebiyle işverenden 3 aylık ödenmeyen ücret alacağının ücret garanti fonu kapsamında davalı kurumdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili; davacının Ücret garanti fonundan faydalanma şartlarını taşımadığını,icra dosyasından yapılan 13.600,00 TL lik

2013/14657-22311 S.2

tahsilat tutarı içinde ücret alacağının da bulunduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece; davacının resen yapılan mahsup işlemi sonrası ücret alacağının tahsil edilmiş olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık,kısmi ödemenin işçinin hangi alacağına mahsup edileceği ve mahsup işlemi sonrasında ödenmeyen ücret alacağının bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.

Uyuşmazlığın normatif dayanağı Borçlar Kanununun 84-86 maddeleridir. Borçlar Kanununun 84 üncü (TBK.nun 100 üncü) maddesinde kuralına yer verilmiş; 85 inci (TBK.nun 101 inci) maddesinde hükmü öngörülmüş, 86 ncı (TBK.nun 102 inci) maddesinde ise kuralı düzenlenmiştir.

Borçlar Kanununun yukarıda belirtilen hükümleri öncelikle muacceliyet ve temerrüt kavramlarının açıklanmasını gerektirmektedir.

Muacceliyet, alacaklının borçludan borçlanılan edimi talep ve dava edebilme yetkisidir. Borç muaccel olmadan borçlu temerrüdü söz konusu olmaz.

Borçlar Kanununun yukarıda belirtilen hükümleri öncelikle muacceliyet ve temerrüt kavramlarının açıklanmasını gerektirmektedir.

Muacceliyet, alacaklının borçludan borçlanılan edimi talep ve dava edebilme yetkisidir. Borç muaccel olmadan borçlu temerrüdü söz konusu olmaz.

Temerrüt, en kısa tanımıyla, alacaklı tarafından talep edilebilir (muaccel) hale gelmiş bir borcun ifasındaki gecikmedir. Kural olarak, bu tür (muaccel) bir borcun borçlusu, alacaklının ihtarı ile temerrüde düşer (BK. m. 101/1). Başka bir ifadeyle, temerrütten söz edilebilmesi için, öncelikle muaccel bir borcun ve alacaklının o borca yönelik ihtarının bulunması gerekir. Kural böyle olmakla birlikte, borçlunun temerrüde düşmesi için alacaklının ihtarının gerekmediği bazı durumlar da vardır: Örneğin, ifa gününün taraflarca birlikte kararlaştırıldığı (BK. m.101/2-TBK.Nunun 117.), borçlunun borcu ifa etmeyeceğini bildirmiş olduğu veya hal ya da durumundan bu sonuca varılabildiği (BK. m.107/1-TBK.nun124.) durumlarda, temerrüdün gerçekleşmesi için alacaklının ihtarına gerek yoktur.

Tek bir borç ilişkisinin söz konusu olduğu durumlarda, borçlu para borcunun faiz ve masraflarını ödemede temerrüde düşmemişse yaptığı kısmi ödemeyi anapara borcuna mahsup etme hakkına sahiptir. Ancak, para borcunun bir kısmı için kefalet, rehin veya benzeri bir teminat verilmişse, yapılan kısmi ödemenin teminatlı olan borca mahsubu istenemez. Bu durumda, kısmi ödemenin teminatsız olan ya da teminatı daha az olan borca mahsubu gerekir. Borçlu, faiz ve masrafları ödemede temerrüde düşmüşse yaptığı kısmi ödeme öncelikle gecikmiş faiz ve masraf borçlarına mahsup edilecektir. Hukuk Genel Kurulunun 27.9.2000 tarih ve 2000/12-1148 Esas, 2000/1193 Karar sayılı ilamında da vurgulandığı üzere, Borçlar Kanununun 84 üncü maddesi gereğince, ödemelerin öncelikle asıl alacaktan düşülebilmesi için, borçlunun faiz ve masrafları ödemede gecikmemiş olması zorunludur. Gecikme

2013/14657-22311 S.3

ve alacaklının iradesini açıklaması halinde, ödenen kısmın öncelikle faizden düşülmesi gerekir. İcra takibi, ödemeye ihtirazi kayıt konulması irade açıklamasıdır.

Birden fazla borcu bulunan borçlunun yaptığı ödeme, ifa zamanında beyan ettiği borca mahsup edilir. Borlu, ödeme sırasında, yapılan ödemenin hangi borca ilişkin olduğunu beyan etmemiş veya alacaklının makbuzda belirttiği borca derhal itirazda bulunmamışsa makbuzda belirtilen borca mahsup edilmelidir.