muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2012/5303, Karar No: 2012/9187, Tarih: 12.12.2012

**7. Hukuk Dairesi         2012/5303 E.  ,  2012/9187 K.**

**"İçtihat Metni"**

Hasımsız olarak görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davacı ... tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Dava, mirasçılık belgesi verilmesi istemine ilişkindir.

Davacı anne tarafından dedesi ... ... ...'ın babası ... ... ile annesi ... ...'ın mirasçılık belgesinin verilmesini talep etmiş, mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.

1-Davacının muris ... ... hakkındaki temyiz itirazları yönüyle;

Davacının dedesi ... ... ...'ın İstanbul ili ... İlçesi ... Mahallesi, cilt 61, hane 408'de kayıtlı annesi ... ... hakkında da mirasçılık belgesinin verilmesini talep etmiş ise de nüfus kayıtlarının incelenmesinde muris ... ... hakkında ölüm araştırmasının yapıldığı bu nedenle kaydının kapatıldığı anlaşılmaktadır.

Nüfus kütüğünde kayıtlı bir kişinin ölüm kaydı kütüklere işlenmedikçe veya Asliye Hukuk Mahkemesince verilmiş ve kesinleşmiş bir mahkeme kararı ile kişinin ölmüş olduğu belirlenmiş olmadıkça dar yetkili Sulh Hukuk Mahkemesince kişinin sağ olduğunun kabul edilmesi gerekir. Nüfus Müdürlüklerince ölüm araştırması yapılması ve buna ilişkin açıklama yazılarak kütükteki kaydın kapatılmış olması bu olguyu değiştirmeyeceği, ölüm kaydının işlenmesinden sonra davacının dava açmasının mümkün olduğunun anlaşılmasına göre mahkemece davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığından davacının bu yöne ilişen temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Davacının muris ... ... hakkındaki temyiz itirazlarına gelince;

Mahkemece muris ... ...'nın nüfusa kaydının bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de varılan sonuç toplanan delillere ve yasal düzenlemelere uygun düşmemiştir.

4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 29.maddesi hükmünde bir kimsenin sağ veya ölü olduğunu veya belirli bir zamanda ya da başka bir kimsenin ölümünde sağ bulunduğunu ileri süren kimsenin iddiasını ispat etmek zorunda olduğu, 30.madde hükmünde de doğum ve ölümün öncelikle nüfus sicilindeki kayıtlarla, nüfus sicilinde bir kayıt yoksa veya bulunan kaydın doğru olmadığı anlaşılırsa her türlü delille kanıtlanabileceği belirtilmiştir.

Davacı mirasçılık belgesi verilmesini isteyebilmek için miras bırakanın öldüğünü ve ölüm tarihini, miras bırakan ile kendisi arasındaki irs bağını kanıtlamak zorundadır.

Nüfus kayıtlarının incelenmesinde muris ... ...'nın nüfusa kayıtlı olmadığı, ancak davacının dedesi ... ... ...'ın İstanbul ili ... İlçesi, ... Mahallesi, cilt 61, hane 408'de kayıtlı olduğu, baba hanesinde mirasçılık belgesi istenilen muris ... ...'nın isminin yazılı olduğu anlaşılmaktadır. Hiç kimse babasız doğamayacağına göre, davacının nüfus kayıtları ile kendisi ile miras bırakan arasındaki irs bağını da kanıtlamış sayıldığının kabulü gerekir.

Nüfus kayıtlarının incelenmesinde muris ... ...'nın nüfusa kayıtlı olmadığı, ancak davacının dedesi ... ... ...'ın İstanbul ili ... İlçesi, ... Mahallesi, cilt 61, hane 408'de kayıtlı olduğu, baba hanesinde mirasçılık belgesi istenilen muris ... ...'nın isminin yazılı olduğu anlaşılmaktadır. Hiç kimse babasız doğamayacağına göre, davacının nüfus kayıtları ile kendisi ile miras bırakan arasındaki irs bağını da kanıtlamış sayıldığının kabulü gerekir.

O halde; mahkemece davacı tarafa ispat yükünün kendisinde olduğu da hatırlatılarak miras bırakanın ne zaman öldüğünü, ölüm gününde kimlerin mirasçı olduklarını kanıtlamaya yarayacak tüm delillerini dosyaya sunması için süre ve gerekirse kesin süre verilmeli, göstereceği tüm deliller eksiksiz toplanmalı, toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre muris ... ... hakkındaki mirasçılık belgesi istemi yönüyle bir karar verilmelidir.

Mahkemece eksik araştırma ve soruşturma ile ve yersiz gerekçelerle davanın reddine karar verilmesi isabetsiz, davacının muris ... ... hakkında mirasçılık belgesi verilmesi istemine yönelik temyiz itirazları bu nedenle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde davacıya iadesine, 12.12.2012 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/4378, Karar No: 2024/8714, Tarih: 18.11.2024

**5. Hukuk Dairesi         2024/4378 E.  ,  2024/8714 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2024/126 Esas, 2024/149 Karar

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. Eskişehir 3. Sulh Hukuk Mahkemesinin 17.12.2023 Tarihli ve 2023/4191 Esas, 2023/3881 Karar Sayılı Kararı

Murisin vefat etmeden önceki son yerleşim yeri adresinin Mevlanakapı Mahallesi, Hatip Sokak, No:7 İç Kapı No:1 Fatih/İstanbul olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. İstanbul 2. Sulh Hukuk Mahkemesinin 09.02.2024 Tarihli ve 2024/126 Esas, 2024/149 Karar Sayılı Kararı

Mirasçının merkezi nüfus idare sistemindeki adresinin Kumlubel Mahallesi, Esenli Sokak, No:29 İç Kapı No:4 Tepebaşı/ Eskişehir olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 609 uncu maddesi uyarınca mirasın gerçek reddi istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı Bölge Adliye Mahkemelerinin yargı çevresinde kalan İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 6100 sayılı Kanunu’nun" Çekişmesiz yargı işleri" başlıklı 382 nci maddesinin 2 nci fıkrasının (c) bendinin (7) numaralı alt bendi .

3.6100 sayılı Kanun’un "Çekişmesiz yargı işlerinde yetki" başlıklı 384 üncü maddesi şöyledir.

"Kanunda aksine hüküm bulunmadıkça, çekişmesiz yargı işleri için talepte bulunan kişinin veya ilgililerden birinin oturduğu yer mahkemesi yetkilidir."

4. 4721 sayılı Kanun’un 609 uncu maddesinin dördüncü fıkrası şöyledir:

“Süresi içinde yapılmış olan ret beyanı, mirasın açıldığı yerin sulh mahkemesince özel kütüğüne yazılır ve reddeden mirasçı isterse kendisine reddi gösteren bir belge verilir.

”

C. Değerlendirme

Dosya kapsamından, uyuşmazlığın mirasın gerçek reddi istemine ilişkin olup mirasın reddi beyanının tespiti ve tescili isteminin çekişmesiz yargı işlerinden olduğu, çekişmesiz yargı işleri için talepte bulunan kişinin veya ilgililerden birinin oturduğu yer mahkemesinin yetkili olduğu anlaşıldığından, uyuşmazlığın Eskişehir 3. Sulh Hukuk Mahkemesince sonuçlandırılması gerekmektedir.

III. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

6100 sayılı Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Eskişehir 3. Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE, 18.11.2024 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/22673, Karar No: 2012/25270, Tarih: 11.10.2012

**7. Ceza Dairesi         2012/22673 E.  ,  2012/25270 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Mahkemesi

SUÇ : 2565 sayılı kanuna muhalefet

HÜKÜM : Hükümlülüğüne

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

Sanıklar hakkında "teknesiyle birinci derece askeri yasak bölgeye su ürünleri istihsali amacıyla girdiğinden" bahisle 2565 sayılı Yasanın 26.maddesi uyarınca cezalandırılması istemiyle kamu davası açılmıştır.

5252 sayılı Türk Ceza Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun Geçici 1.maddesi ve buna bağlı olarak 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 5.maddesinin 01.01.2009 tarihinde yürürlüğe girmesi ile aynı Kanunun suçta ve cezada kanunilik ilkesini düzenleyen 2.maddesi hükmü karşısında dava konusu eylemin, atılı suçu oluşturup oluşturmayacağı hususunun değerlendirilmesi gerekmektedir. Bu bağlamda sanığa atılı eylem ve karşılığında uygulanacak yaptırımları düzenleyen mevzuat incelendiğinde;

2565 sayılı Askeri Yasak Bölgeler ve Güvenlik Bölgeleri Kanununun "Askeri Yasak Bölgeler" başlıklı 2. maddesinin (a) bendine göre "Genelkurmay Başkanlığının göstereceği lüzum üzerine Bakanlar Kurulu kararı ile askeri yasak bölgeler kurulabilir veya kaldırılabilir. Askeri yasak bölgeler 1 inci ve 2 nci derece askeri yasak bölge olmak üzere ikiye ayrılır" "Bölgelerin Sınırı" başlıklı 4. maddesinde ise, "Askeri yasak bölgeler ile özel güvenlik bölgelerinin kurulması hakkındaki Bakanlar Kurulu kararı ve askeri güvenlik bölgelerinin kurulması hakkındaki Genelkurmay Başkanlığı kararına ekli uygun ölçekli haritalar ve koordinat listelerinde bu bölgelerin sınırları da belirtilir."

2565 sayılı Yasanın "Birinci Derece Deniz Askeri Yasak Bölgeleri" başlıklı 10. maddesinde;

"Birinci derece deniz askeri yasak bölgeleri;

a) Birinci derece kara askeri yasak bölgelerinin sahilde bittiği noktadan itibaren deniz yönünde,

b) Denizdeki tesislerin çepeçevre her tarafında, en az yüz metre, en çok bir deniz mili uzaklıktan geçirilen noktaların birleştirilmesi suretiyle tespit olunur. Bu mesafeler savunma ihtiyacı veya bölgenin özelliklerinin zorunlu kıldığı hallerde Genelkurmay Başkanlığının teklifi üzerine Bakanlar Kurulu kararıyla kısaltılabilir veya uzatılabilir." ve, anılan Yasanın "Birinci Derece Deniz Askeri Yasak Bölgelerinde Uygulanacak Esaslar" başlıklı 11.maddesinin (b) ve (c) bentlerinde;

"Türk ve yabancı deniz araçları ancak fena hava şartları veya teknik arızalar nedeniyle ve havanın denize açılmaya imkan vermesine veya arızanın giderilmesine kadar birinci derece deniz askeri yasak bölgelerine ve bu bölgelerdeki körfez, koy, liman gibi yerlere uluslararası işaretleri göstererek sığınabilirler. Bu şekilde sığınan deniz araçlarının sorumluları, yetkili komutanlığa veya mahalli mülki idare amirliğine durumu nedenleriyle birlikte derhal bildirmek zorundadırlar.

"Türk ve yabancı deniz araçları ancak fena hava şartları veya teknik arızalar nedeniyle ve havanın denize açılmaya imkan vermesine veya arızanın giderilmesine kadar birinci derece deniz askeri yasak bölgelerine ve bu bölgelerdeki körfez, koy, liman gibi yerlere uluslararası işaretleri göstererek sığınabilirler. Bu şekilde sığınan deniz araçlarının sorumluları, yetkili komutanlığa veya mahalli mülki idare amirliğine durumu nedenleriyle birlikte derhal bildirmek zorundadırlar.

Birinci derece deniz askeri yasak bölgesine sığınan deniz araçlarının burada kalmasına izin verilmediği takdirde, yetkili komutanlık mahalli mülki idare amiri ile işbirliği yapmak suretiyle, aracın mümkün olan en kısa süre içinde bu yeri terketmesine, savunma tesislerine ve güvenliğine zarar verebilecek her türlü hareketleri önlemeye yarayan bütün tedbirleri almaya ve gerekli görülen hallerde aracın ve kişilerin güvenliğine zarar gelmeyeceğinden emin olmak kaydıyla, deniz aracını bölge dışındaki en yakın müsait barınma yerine çektirmeye yetkilidir." düzenlemeleri mevcuttur.

2565 sayılı Yasanın 26.maddesinde "Fiilleri daha ağır bir cezayı gerektirmediği takdirde; bu Kanunun 9, 13, 17, 18 ve 21 inci maddeleri ile 11 inci maddenin (b) bendinde belirtilen yasaklara ve tahditlere uymayanlar ile anılan maddelerde yer alan gerekli bildirimi yapmayanlar hakkında üç aydan altı aya kadar hapis cezası ve beşbin liradan yirmibeşbin liraya kadar para cezası hükmolunur. Bu maddeler gereğince verilmiş izinleri savunma güvenliğine zarar verecek şekilde kullananlar hakkında bir yıldan yedi yıla kadar hapis ve beşbin liradan ellibin liraya kadar ağır para cezası" hükmolunacağı düzenlenmiştir.

Sanıklar hakkında "teknesiyle birinci derece askeri yasak bölgeye su ürünleri istihsali amacıyla girdiğinden" bahisle 2565 sayılı Yasanın 26. maddesi uyarınca cezalandırılmaları için kamu davası açılmıştır.

Anılan Yasanın yukarıda belirtilen maddelerine göre 1.derece deniz askeri yasak bölgesi ve bu bölgelerin çevresindeki emniyet mesafesi ile bu bölgelerde uyulması gereken yasaklar idarenin düzenleyici işlemi ile belirlenmektedir.

5252 sayılı yasanın geçici 1.maddesinde "Diğer kanunların, 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun Birinci Kitabında yer alan düzenlemelere aykırı hükümleri, ilgili kanunlarda gerekli değişiklikler yapılıncaya ve en geç 31 Aralık 2008 tarihine kadar uygulanır"hükmü mevcut olup anılan yasa hükümlerinde 5237 sayılı TCK.nun genel hükümlerine uyum amacıyla bir değişiklik yapılmadığından TCK.nun 5.maddesinin 2565 sayılı yasa yönünden 01.01.2009 tarihinde yürürlüğe girdiğinin kabulü gerekir.

5252 sayılı yasanın geçici 1.maddesinde "Diğer kanunların, 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun Birinci Kitabında yer alan düzenlemelere aykırı hükümleri, ilgili kanunlarda gerekli değişiklikler yapılıncaya ve en geç 31 Aralık 2008 tarihine kadar uygulanır"hükmü mevcut olup anılan yasa hükümlerinde 5237 sayılı TCK.nun genel hükümlerine uyum amacıyla bir değişiklik yapılmadığından TCK.nun 5.maddesinin 2565 sayılı yasa yönünden 01.01.2009 tarihinde yürürlüğe girdiğinin kabulü gerekir.

Mahkumiyet kararı verilen suça konu eylem, ceza içeren özel bir hukuk düzenlemesi olup; Türk Ceza Kanununun 5.maddesinde sözü edilen özel ceza kanunları ya da ceza içeren kanunlar kapsamında bulunmaktadır. O halde özel yasada suç olarak düzenlenen eylem, TCK.nın 2.maddesi hükmü kapsamında değerlendirilmelidir. Anılan maddeye göre "Kanunun açıkça suç saymadığı bir fiil için kimseye ceza verilemez ve güvenlik tedbiri uygulanamaz. Kanunda yazılı cezalardan ve güvenlik tedbirlerinden başka bir ceza ve güvenlik tedbirine hükmolunamaz. İdarenin düzenleyici işlemleriyle suç ve ceza konulamaz."

Bu duruma göre, 2565 sayılı Yasa hükümleriyle getirilen ve idarenin düzenleyici işlemleriyle konulan yasaklamalar, yasakların uygulama alanı ve bu alanların sınırlarının belirlenmesine dair bu düzenlemeler TCK.nun 2.maddesinde öngörülen kanunilik ilkesine uygun bulunmamaktadır. Bu durum karşısında, 5252 sayılı Kanunun geçici birinci maddesi ile TCK.nun 2 ve 5.maddeleri birlikte değerlendirildiğinde; 2565 sayılı Kanunun 21 ve 26. maddelerinde suçu tanımlayan hükümlerinin tümüyle zımni olarak ilga edildiğinin (örtülü olarak yürürlükten kaldırıldığının) ve atılı eylemin artık suç oluşturmadığının kabulü gerekmektedir.

Sanıkların temyiz itirazları bu gerekçelerle yerinde görüldüğünden mahkumiyet hükmünün BOZULMASINA, 5237 sayılı TCK.nın 7/1.maddesi ve 5320 sayılı yasanın 8.maddesi gereğince yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK.nun 322.maddesi uyarınca suç oluşturmayan atılı fiillerden sanıkların BERAATİNE, 11/10/2012 günü oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/46, Karar No: 2016/4606, Tarih: 22.02.2016

**22. Hukuk Dairesi         2015/46 E.  ,  2016/4606 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İş Mahkemesi

DAVA : Davacı, kıdem, ihbar tazminatı ile yıllık izin ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davalılar avukatları tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, yerinde bulunmayan bütün temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlerden Ayçağ Temizlik Ltd. Şti.'ye yükletilmesine, 22.02.2016 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/19621, Karar No: 2017/885, Tarih: 27.02.2017

**1. Hukuk Dairesi         2014/19621 E.  ,  2017/885 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ : İTİRAZIN İPTALİ

Taraflar arasında görülen itirazın iptali davası sonunda, yerel mahkemece davanın kabulüne ilişkin olarak verilen karar davalı tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi ...'nin raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava, ecrimisil alacağının tahsili istemi ile yürütülen icra takibine itirazın iptali ve icra inkar tazminatının tahsili isteğine ilişkindir.

Davacılar, davalı ile ortak murislerinden kalan dava konusu 1651 ada 11 parselde yer alan 1 ve 3 nolu bağımsız bölümleri davalının haksız yere tasarruf etmesi sebebi ile ... İcra Müdürlüğü'nün 2013/4922 Esas sayılı takip dosyası ile ecrimisil alacağından dolayı icra takibi yaptıklarını, ancak davalının haksız yere takibe itiraz ettiğini ileri sürerek, itirazın iptali ile icra inkar tazminatına karar verilmesini istemişlerdir.

Davalı, aralarında yaptıkları bir sözleşme olmaksızın murise ölünceye kadar baktığını ve onun muvafakati ile dava konusu 3 nolu bağımsız bölümde oturduğunu, o öldükten sonra da oturmaya devam ettiğini, dava konusu 1 nolu bağımsız bölümün kira bedellerini de kendisinin aldığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddianın sabit olduğu gerekçesiyle davanın kabul edilerek itirazın iptali ile takibin devamına, asıl alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının tahsiline karar verilmiştir.

Bilindiği üzere; paylı mülkiyette taşınmazdan yararlanamayan paydaş, engel olan öteki paydaş veya paydaşlardan her zaman payına vaki elatmanın önlenilmesini ve ecrimisil istiyebilir. Elbirliği mülkiyetinde de paydaşlardan biri öteki paydaşların olurlarını almadan veya miras şirketine temsilci atanmadan tek başına ortak taşınmazdan yararlanmasına engel olan ortaklar aleyhine ecrimisil davası açabilir. Ancak, o paydaşın, payına karşılık çekişmesiz olarak kullandığı bir kısım yer varsa açacağı ecrimisil davasının dinlenme olanağı yoktur. Yerleşmiş Yargıtay içtihatlarına ve aynı doğrultudaki bilimsel görüşlere göre payından az yer kullandığını ileri süren paydaşın sorununu, kesin sonuç getiren taksim veya ortaklığın satış yoluyla giderilmesi davası açmak suretiyle çözümlemesi gerekmektedir.

./..

./..

Kural olarak, men edilmedikçe paydaşlar birbirlerinden ecrimisil isteyemezler. İntifadan men koşulunun gerçekleşmesi de, ecrimisil istenen süreden önce davacı paydaşın davaya konu taşınmazdan ya da gelirinden yararlanmak isteğinin davalı paydaşa bildirilmiş olmasına bağlıdır. Ancak, bu kuralın yerleşik yargısal uygulamalarla ortaya çıkmış bir takım istisnaları vardır. Bunlar; davaya konu taşınmazın kamu malı olması, ecrimisil istenen taşınmazın (bağ, bahçe gibi) doğal ürün veren yada (işyeri, konut gibi) kiraya verilerek hukuksal semere elde edilen yerlerden olması, paylı taşınmazı işgal eden paydaşın bu yerin tamamında hak iddiası ve diğerlerinin paydaşlığını inkar etmesi, paydaşlar arasında yapılan kullanım anlaşması sonucu her paydaşın yararlanacağı ortak taşınmaz veya bölümlerinin belirli bulunması, davacı tarafından diğer paydaşlar aleyhine daha önce bu taşınmaza ilişkin, elatmanın önlenmesi, ortaklığın giderilmesi, ecrimisil ve benzeri davalar açılması veya icra takibi yapılmış olması halleridir. Bundan ayrı, taşınmazın getirdiği ürün itibariyle de, kendiliğinden oluşan ürünler; biçilen ot, toplanan fındık, çay yahut muris tarafından kurulan işletmenin yahut, başlı başına gelir getiren işletmelerin işgali halinde intifadan men koşulunun oluşmasına gerek bulunmamaktadır.

Bu nedenle, davaya konu taşınmazlar yönünden sayılan istisnalar dışında intifadan men koşulunun gerçekleşmesi aranacak ve intifadan men koşulunun gerçekleştiği iddiası, her türlü delille kanıtlanabilecektir (Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 27.02.2002 gün ve 2002/3-131 E, 2002/114 K sayılı ilamı).

25.05.1938 tarih ve 29/10 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı ve Yargıtay'ın aynı yoldaki yerleşmiş içtihatları uyarınca ecrimisil davaları beş yıllık zamanaşımına tabi olup bu beş yıllık süre dava tarihinden geriye doğru işlemeye başlar.

Hemen belirtelim ki, ecrimisil hesabı uzmanlık gerektiren bir husus olup, taşınmazın niteliğine uygun bilirkişi marifetiyle keşif ve inceleme yapılarak ve taleple bağlı kalınarak haksız işgal tazminatı miktarı belirlenmelidir. Alınan bilirkişi raporu, somut bilgi ve belgeye dayanmalı, tarafların ve hakimin denetimine açık, değerlendirmenin gerekçeleri bilimsel verilere ve HMK'nın 266 vd. maddelerine uygun olmalıdır.

Bu nedenle, özellikle tarım arazilerinin haksız kullanımı nedeniyle ürün esasına göre talep varsa, bu konudaki resmi veriler getirtilmeli, taşınmazın bulunduğu bölgede ekilen tarım ürünlerinin neler olduğu tarım il veya ilçe müdürlüğünden sorulmalı, ekildiği bildirilen ürünlerin ecrimisil talep edilen yıllara göre birim fiyatları ve dekara verim değerleri, hal müdürlüğünden ilgili dönem için birim fiyatlar getirtilmeli, bölgede münavebeli ekim yapılıp yapılmadığı, taşınmazın nadasa bırakılıp bırakılmadığı tespit edilmelidir.

Eğer, özellikle arsa ve binalarda kira esasına göre talep varsa, taraflardan emsal kira sözleşmeleri istenmeli, gerekirse benzer nitelikli yerlerin işgal tarihindeki kira bedelleri araştırılıp, varsa emsal kira sözleşmeleri de getirtilmeli, dava konusu taşınmaz ile emsalin somut karşılaştırması yapılmalı, üstün veya eksik tarafları belirlenmelidir.

İlke olarak, kira geliri üzerinden ecrimisil belirlenmesinde, taşınmazın dava konusu ilk dönemde mevcut haliyle serbest şartlarda getirebileceği kira parası, emsal kira sözleşmeleri ile karşılaştırılarak, taşınmazın büyüklüğü, niteliği ve çevre özellikleri de nazara alınarak yöredeki rayiçe göre belirlenir. Sonraki dönemler için ecrimisil değeri ise ilk dönem için belirlenen miktara ÜFE artış oranının tamamının yansıtılması suretiyle bulunacak miktardan az olmamak üzere takdir edilir.

../...

Dosya kapsamı ve delillerden, dava konusu 1 ve 3 nolu bağımsız bölümlerin maliki muris ...'ün 30.06.2012 tarihinde ölümü ile mirasçıları olan davanın taraflarının taşınmazlarda elbirliği mülkiyetine dayalı olarak malik oldukları, 1 nolu bağımsız bölümün kiraya verilerek kira gelirlerini almak suretiyle, 3 nolu bağımsız bölümün ise bizzat davalı tarafından kullanıldığı saptanmıştır.

Yukarıdaki ilkelerde de belirtildiği üzere, dava konusu 1 nolu bağımsız bölüm kiraya verilerek hukuksal semere elde edilen yerlerden olduğundan, bu nitelikteki bir taşınmazda intifadan men şartı aranmaksızın davacıların payı oranında ecrimisile karar verilmesi gerektiği kuşkusuzdur. Mahkemece kayıt malikinin ölüm tarihi olan 30.06.2012 tarihinden takip tarihi olan 18.11.2013 tarihi arası dönem için ecrimisile hükmedilmesinde kural olarak isabetsizlik yoktur. Dava konusu 3 nolu bağımsız bölümün davalı tarafından kullanıldığı tartışmasız olup, bu taşınmaz yönünden intifadan men olgusunun 02.09.2013 tarihinde davalıya tebliğ edilen ihtarnamenin tebliğ tarihinden itibaren 7 gün sonra intifadan men olgusunun gerçekleştiği gözetilerek 10.09.2013 tarihi ile takip tarihi olan 18.11.2013 tarihleri arası dönem için ecrimisile hükmedilmesi gerekirken mahkemece 22.11.2013-30.06.2012 tarihleri arası dönem için ecrimisile hükmedilmesi doğru değildir.

Öte yandan, takip konusu haksız fiil alacağı niteliğindeki ecrimisilin varlığı ve miktarı alınan bilirkişi raporu ve yapılan yargılama ile saptandığına ve dolayısıyla alacak likit olmadığına göre mahkemece icra inkar tazminatı isteğinin kabulüne karar verilmiş olması isabetsizdir.

Diğer taraftan, hükme esas alınan bilirkişi raporunun yukarıda belirtilen ilke ve usullere uygun olarak düzenlendiği de söylenemez.