muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/36647, Karar No: 2013/30076, Tarih: 23.12.2013

**(Kapatılan)22. Hukuk Dairesi         2013/36647 E.  ,  2013/30076 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA : Davacı, maddi ve manevi tazminat alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, davanın usulden reddine karar vermiştir.

Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı, 2004 yılında davalılardan ... A.Ş.'nin Necatibey şubesinde çalışmaya başladığını, daha sonra sırasıyla anılan bankanın ..., Kastamonu ve en son ... Şubesinde görev yaptığını, Necatibey şubesi müdürü davalı ... ve Kastamonu Şube Müdürü davalı ...'nün kendisine mobbing uyguladıklarını belirterek maddi ve manevi tazminat isteminde bulunmuştur.

Davalılar vekilleri, ayrı ayrı görev ve yetki itirazında bulunmuşlardır.

Mahkemece, davaya bakmakla İstanbul İş Mahkemesi yetkili olduğundan dava şartı yokluğundan usulden ret kararı verilmiştir.

Kararı süresi içinde davacı vekili temyiz etmiştir.

Uyuşmazlık, yetkili mahkemenin hangi yer iş mahkemesi olduğu noktasında toplanmaktadır.

5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanununun 5. maddesi uyarınca, iş mahkemelerinde açılacak her dava, açıldığı tarihte dava olunanın Türk Medeni Kanunu gereğince ikametgâhı sayılan yer mahkemesinde bakılabileceği gibi, işçinin işini yaptığı işyeri için yetkili mahkemede de bakılabilir. Bunlara aykırı sözleşme geçerli değildir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 7. maddesinde ; " Davalı birden fazla ise dava, bunlardan birinin yerleşim yeri mahkemesinde açılır. Ancak dava sebebine göre kanunda, davalıların tamamı hakkında ortak yetkiyi taşıyan bir mahkeme belirtilmişse, davaya o yer mahkemesinde bakılır " düzenlemesi yer almaktadır.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 7. maddesinde ; " Davalı birden fazla ise dava, bunlardan birinin yerleşim yeri mahkemesinde açılır. Ancak dava sebebine göre kanunda, davalıların tamamı hakkında ortak yetkiyi taşıyan bir mahkeme belirtilmişse, davaya o yer mahkemesinde bakılır " düzenlemesi yer almaktadır.

Somut olayda davacı, ... A.Ş.'nin çalışanları olan diğer davalılar ... ve ...'nün kendisine mobbing uyguladıklarını ve sözleşmesinin haksız olarak feshedildiğini belirterek maddi ve manevi tazminat isteminde bulunmuştur. Davalılar görev ve yetki itirazında bulunmuşlardır. Mahkemece, davaya bakmakla İstanbul İş Mahkemeleri yetkili olduğundan dava şartı yokluğundan usulden ret kararı verilmiştir. Görev itirazı konusunda açık bir değerlendirme yapılmamakla birlikte uyuşmazlığın niteliğine göre davaya bakmakla iş mahkemeleri görevli olduğundan mahkemenin bu yöndeki kabulünde bir isabetsizlik bulunmamaktadır. Ancak, dosya içeriğine göre davacının en son çalıştığı işyeri, davalı bankanın ... şubesidir. ... A.Ş.'nin merkez adresi İstanbul'dadır. Diğer davalı ... 'nun adresi Ankara, ...'nünkü ise Kastamonu'dadır. Davalıların tamamı hakkında ortak yetkiyi taşıyan mahkeme işçinin en son işini yaptığı yer mahkemesi olup, davaya bakma yetkisi Hakimler Savcılar Yüksek Kurulunun 24.03.2005 tarih 188 sayılı ve 15.01.2013 tarih 8 sayılı kararları gereği iş mahkemelerinin yetkisi bakımından ...'ın yetki çevresine dahil olduğu Sincan İş Mahkemesine aittir. Mahkemece yetki nedeniyle davanın usulden reddi doğru ise de, yetkili mahkemenin İstanbul İş Mahkemesi olduğunun belirtilmesi hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir. Sincan İş Mahkemesi'ne yetkisizlik kararı verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile yetkili mahkemenin İstanbul İş Mahkemesi olduğu kabul edilerek sonuca gidilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ : Hükmün yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 23.12.2013 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/7022, Karar No: 2014/5469, Tarih: 22.04.2014

**14. Ceza Dairesi         2012/7022 E.  ,  2014/5469 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun nitelikli cinsel istismarı

HÜKÜM : Mahkûmiyet

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Delillerle iddia ve savunma, duruşma göz önünde tutularak tahlil ve takdir edilmiş sübutu kabul olunan fiilin unsurlarına uygun şekilde tavsif ve tatbikatı yapılmış bulunduğundan, sanık müdafiin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, 22.04.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/7575, Karar No: 2016/4344, Tarih: 15.03.2016

**18. Hukuk Dairesi         2015/7575 E.  ,  2016/4344 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Aile Mahkemesi

Dava dilekçesinde, babalığın tespiti istenilmiştir. Mahkemece davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı vekili dava dilekçesinde, davacının annesi olan ... ile davalının evlilik dışı beraberliklerinden 29.11.1981 tarihinde davacının dünyaya geldiğini, davalının davacıyı tanımadığını belirterek davacının babasının davalı ... olduğunun tespitini istemiş, mahkemece hak düşürücü süre nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir.

Dava, Türk Medeni Kanunu'nun 301/1, 303/2 maddelerine dayalı olarak, ergin çocuk tarafından açılan babalığın tespiti istemine ilişkindir.

4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 303'ncü maddesinde yer alan hükme göre; babalık davası, çocuğun doğumundan önce veya sonra açılabilir. Ananın dava hakkı, doğumdan başlayarak bir yıl geçmekle düşer. Çocuğa doğumdan sonra kayyım atanmışsa, çocuk hakkındaki bir yıllık süre, atamanın kayyıma tebliği tarihinde; hiç kayyım atanmamışsa, çocuğun ergin olduğu tarihte işlemeye başlar. Çocuk ile başka bir erkek arasında soybağı ilişkisi varsa, bir yıllık süre bu ilişkinin ortadan kalktığı tarihte işlemeye başlar. Bir yıllık süre geçtikten sonra gecikmeyi haklı kılan sebepler varsa, sebebin ortadan kalkmasından başlayarak bir ay içinde dava açılabilir.

Bu hükmün ikinci fıkrasında yer alan "Çocuğa doğumdan sonra kayyım atanmışsa, çocuk hakkındaki bir yıllık süre, atamanın kayyıma tebliği tarihinde, hiç kayyım atanmamışsa çocuğun ergin olduğu tarihte işlemeye başlar" hükmü, Anayasa Mahkemesinin 27.10.2011 tarihli 2010/71 Esas, 2011/143 Karar sayılı kararıyla; aynı maddenin dördüncü fıkrasında yer alan "Bir yıllık süre geçtikten sonra gecikmeyi haklı kılan sebepler varsa, sebebin ortadan kalkmasından başlayarak bir ay içinda dava açılabilir" hükmü ise, Anayasa Mahkemesinin 15.03.2012 tarihli ve 2011/116 Esas, 2012/39 Karar sayılı kararıyla çocuk yönünden iptal edilmiş; ikinci fıkrayla ilgili iptal kararı 07.02.2011 tarihli 28197 sayılı; dördüncü fıkrayla ilgili iptal kararı ise, 21.07.2012 tarihli 28360 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmış; her iki iptal kararında, iptal hükmünün kararın Resmi Gazete'de yayımlanmasından başlayarak bir yıl sonra yürürlüğe gireceğinin kararlaştırılması sebebiyle, ikinci fıkrayla ilgili iptal hükmü 07.03.2012 tarihinde, dördüncü fıkrayla ilgili iptal hükmü ise 21.07.2013 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Anayasa Mahkemesinin iptal kararlarından sonra, çocuk tarafından açılan babalık davasında artık herhangi bir hak düşürücü süre sözkonusu değildir. O halde, mahkemece işin esasının incelenip iddia ile ilgili taraf delillerinin toplanması, DNA incelemesinin yapılması, bütün delillerin birlikte değerlendirilmesi ve oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, bu husus nazara alınmadan "hak düşürücü süre geçtiğinden" bahisle davanın reddine karar verilmesi doğru bulunmamıştır.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile şimdilik diğer yönleri incelenmeksizin hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, işbu kararın tebliğinden itibaren onbeş gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere 15.03.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/9302, Karar No: 2023/69, Tarih: 10.01.2023

**2. Hukuk Dairesi         2022/9302 E.  ,  2023/69 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 38. Hukuk Dairesi

Taraflar arasındaki boşanma davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı erkek vekilinin dava dilekçesinde özetle; davalı adının aşırı kıskanç ve tutarsız davranışları olduğunu, küçük düşürücü, onur kırıcı, rencide edici hal ve hareketlerde bulunduğunu, küfür ettiğini, müvekkilini küçümsediğini, çirkin sözlerle ithamlarda bulunduğunu, iş yerinde çalışan bayan personeli kıskandığı için işten çıkarmak zorunda kaldığını, iş yerine gelerek mağazanın kapı ve camlarına saldırdığını, 28.12.2017 tarihinde taraflar arasında anlaşmalı boşanma protokolü düzenlendiğini, davalının barışmak istemesine rağmen müvekkilinin iş yerinde kalmaya başladığını, davalının ailesinin telefon aracılığı ile ve farklı kişiler ile haber yollayarak müvekkilini tehdit ettiklerini, 10.02.2018 tarihinde davalının kardeşinin balta ile müvekkilinin iş yerine gelerek mağaza içerisindeki mallara zarar verdiğini, müvekkilini tehdit ettiğini ve olay yerinden uzaklaştığını, yaşanan olaylar karşısında evlilik birliğini sürdürmenin imkan ve faydası kalmadığından tarafların evlilik birliğinin temelinden sarsılması nedeniyle boşanmalarına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı kadın vekilinin cevap dilekçesinde özetle; davacının kandırarak anlaşmalı protokol imzaladığını, eşini sevdiğini ve evlilik birliğini devam ettirmek istediğini, davacının yaklaşık beş aydır ortak konutu terk ettiğini, eve, eşe ve çocuklara hiçbir maddi katkısının bulunmadığını belirterek öncelikle davanın reddine, müşterek çocukların velâyetlerinin kendisine verilmesine, çocuklar yararına aylık 1.000 TL tedbir iştirak nafakasına, müvekkili yararına aylık 1.500 TL tedbir yoksulluk nafakasına hükmedilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kadının akrabalarının mağazaya saldırısından sonra aynı evde kalmaya devam ettikleri, af olarak nitelendirilmesi gerektiği, kıskançlık ve hakaret iddiasının ise erkeğin iş yerinde çalışan bayan ile ilişkisinin olduğunun ispatlanması karşısında tepkisel boyutta sayılması gerektiği, kadının başkaca kusuru ispatlanamadığı gibi erkeğin kendi kusurundan kaynaklanan olaylara dayalı boşanma talep edemeyeceği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı erkek tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekilince istinaf başvuru dilekçesinde özetle; aşamalardaki dilekçelerini tekrarla iş yerine saldırı olayından sonra tarafların evde kalmadığını, evlilikleri ile ilgili konuştuktan sonra gece yarısı müvekkilinin evden ayrılarak iş yerine gittiğini, mahkemenin kesin olmayan bir durumdan hareketle yaşanan olayların müvekkil tarafından affedildiği yönündeki kararının mantığa ve hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, davalının tepkilerinin normal sayılmasının hukuka aykırı olduğunu, gelinen noktada tarafların sekiz aydır bir fiil görüşmedikleri gibi tekrar bir arada yaşamalarının imkansız olduğunu belirterek boşanma ve kusur belirlemesi yönünden kararın kaldırılmasını, davanın kabulü ile boşanmaya hükmedilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

1.Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı erkeğin istinaf talebinin reddine karar verilmiştir.

2. Tarafların dilekçeler aşamasında dayandığı ve çekişmeli vakıa olarak belirlenen iddialara ilişkin olarak dinlenen tanıkların bir kısım beyanlarının soyut nitelikte olduğu, 4721 sayılı Türk Medeni Kanun'un (4721 sayılı Kanun) 166 ncı maddesinin birinci fıkrasında düzenlenen boşanma davasını kabule elverişli nitelikte beyanlar olmadıkları, bir kısım maddi vakıalardan sonra tarafların barışarak bir araya gelmesi nedeniyle önceki olayların affedildiği, en azından hoşgörüyle karşılandığının kabulü gerektiği, bu beyanların kusur belirlemesine ve hükme esas alınamayacağı öte yandan, davacı erkeğin başka bir bayanla ilişki yaşadığını kabulü karşısında sadakatsiz ve güven sarsıcı davranışlarda bulunduğu anlaşılan erkeğe yönelik kadının kıskançlık ve hakaret eylemlerinin tepkisel mahiyette olduğunun kabulü gerektiği ve bu hususun kadına kusur olarak yüklenemeyeceği, bu duruma göre taraflar arasındaki evlilik birliğinin devamı eşlerden beklenemeyecek derecede temelinden sarsıldığı ve yaşanan olaylarda karşı tarafın az da olsa kusurunun varlığının davacı tarafından dosyaya sunulan delillerle kanıtlanmadığı anlaşıldığından davanın reddine ilişkin sonuç kararda usul ve esas yönünden bir isabetsizlik görülmeyerek davacının istinaf taleplerinin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı erkek tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı erkek tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; evlilik birlikteliğinin davalının kadının hal ve davranışları ile çekilmez hal aldığını, yerel mahkemenin eksik ve hatalı inceleme yaptığını, gerek davalı kadının ağır kusurlu davranışları gerekse kadının ailesinin tehdit ve iş yerine saldırı ile maddi ve manevi zarara uğradığını, davalı kadının kusurunun dinlenen tanık beyanları ispat edildiğini, davalı kadının aksini ispat edecek delil sunamadığını, yerel mahkeme ve istinaf mahkemesince, davalı eşin ve ailesinin yaptıklarından sonra bir arada yaşamaları nedeniyle davanın reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu, iş yerine saldırı olayından sonra tarafların evde kalmadığını, evlilikleri ile ilgili konuştuktan sonra gece yarısı müvekkilinin evden ayrılarak iş yerine gittiğini, mahkemenin kesin olmayan bir durumdan hareketle yaşanan olayların müvekkil tarafından affedildiği yönündeki kararının mantığa ve hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, davalının tepkilerinin normal sayılmasının hukuka aykırı olduğunu, gelinen noktada tarafların sekiz aydır bir fiil görüşmedikleri gibi tekrar bir arada yaşamalarının imkansız olduğunu belirterek boşanma ve kusur belirlemesi yönünden kararın kaldırılmasını, davanın kabulü ile boşanmaya hükmedilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık; boşanma davasında tarafları arasında ortak hayatı temelinden sarsacak derecede ve birliğin devamına imkân vermeyecek nitelikte bir geçimsizlik bulunup bulunmadığı, geçimsizlik var ise kusurun kimden kaynaklandığı, davacının boşanma davasının kabulü şartlarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 4721 sayılı Kanun'un 166 ncı maddesinin birinci ve ikinci fıkrası, 185 inci maddesi.

3. Değerlendirme

1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

10.01.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/12692, Karar No: 2010/2594, Tarih: 04.03.2010

**(Kapatılan) 13. Hukuk Dairesi         2009/12692 E.  ,  2010/2594 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi (Tüketici Mahkemesi sıfatıyla)

Taraflar arasındaki ayıplı mal davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı ve davalı ... A.Ş avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, davalı ... Otomotiv A.Ş’ den 22.2.2008 tarihinde satın aldığı Citroen aracın ertesi günü yol bilgisayar ekranında “ service “ yazısının yazdığını, akabinde, direksiyonun kilitlendiğini, pek çok kez aynı ve başka arızaların meydana geldiğini ileri sürerek, dava konusu aracın ayıpsız yenisi ile değiştirilmesine karar verilmesini istemiştir.

Davalılar, davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı ve davalı ... şirketi tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyaya ibraz edilen ... emirlerinden dava konusu aracın 12.3.2008, 30.3.2008, 26.7.2008, 3.10.2008 tarihlerinde bagaj kapağının açılmadığı, turbo sızıntısının bulunduğu, kapılardan ses geldiği, akü değişimi, YHF ürün güncellemesinin yapılması gerektiğinin bildirildiği anlaşılmaktadır. Mahkemece aldırılan 17.12.2008 tarihli ilk bilirkişi raporunda araçta ağırlıklı olarak elektronik kumanda sistemi olmak üzere turboşarjerden, bagaj kapağından ve diğer aksamlarından benzer arızalar vermesinin, bu aracın elektronik kumanda sisteminin arızalı olduğunu gösterdiğini, bu nedenle de kolay yöntemlerle arızaların giderilemeyeceği açıklanmıştır. Mahkemece aldırılan 28.4.2009 tarihli ikinci bilirkişi kurulu raporunda da, bagaj kapağının açılmama sorununun menüden kullanım durumuna göre değiştirilebildiğini, bunun arıza sayılmayacağını, aracın turbo şarjındaki kurum sızıntısının keşif gününde de devam ettiği, depodaki yakıtla kat edilebilecek mesafeyi veren göstergedeki sorunun test sürüşünde görülmediğini, açıklamıştır. Davacının davalılara muhtelif tarihli yazı ve müracaatlarda aracın göstergesindeki yakıtla kat edilecek mesafeye ilişkin sorunda, servis tarafından elektronik kontrol ünitesinin (beyninin) değiştirilmesinin teklif edildiği ve davacı tarafından kabul edilmeyerek bu davanın açıldığı anlaşılmaktadır. Her ne kadar keşif günü itibariyle araçta turboşarj kurum sızıntısı arızasının devam ettiği, gösterge sorununun bulunmadığı bildirilmişse de, ... Belgesi Uygulama Esaslarına Dair Yönetmeliğin 14. maddesinde belirtildiği şekilde, aynı arızanın ikiden fazla ve farklı arızanın dörtten fazla meydana geldiği, bu arızaların teslimden itibaren bir yıllık süre içinde ve ... süresi içinde meydana geldiği, mekanik ve elektronik beyin arızasının önemli arıza olduğu, dosyadaki delillerden anlaşıldığına göre, davacının aracın yenisi ile değiştirme hakkı doğmuştur. Açıklanan nedenle, mahkemece, davanın kabulü gerekirken, yazılı şekilde reddine karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

2-Bozma nedenine göre davalının temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz edilen kararın 1. bent gereğince davacı yararına BOZULMASINA, 2. bent gereğince davalının temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan 15.60 tl temyiz harcının istek halinde hem davacıya hemde davalıya iadesine, 4.3.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/8134, Karar No: 2014/14758, Tarih: 16.06.2014

**10. Hukuk Dairesi         2014/8134 E.  ,  2014/14758 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Kayseri 3. İş Mahkemesi

Tarihi :20.03.2014

No :2013/215-2014/157

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkeme, davanın reddine karar vermiştir.

Hükmü, davacı avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun Geçici 7. maddesi uyarınca davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanunun 79/10. maddesidir. Anılan Kanunun 6. maddesinde ifade edildiği üzere, “sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamaz ve vazgeçilemez.” Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkin olduğundan, özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi zorunludur. Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde re’sen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

506 sayılı Kanunun ”Üçüncü kişinin aracılığı” başlıklı 87 nci maddesi hükmünde, aracı, bir işte veya bir işin bölüm veya eklentilerinde işverenden iş alan ve kendi adına sigortalı çalıştıran üçüncü kişi olarak tanımlanmış, sigortalıların üçüncü bir kişinin aracılığı ile işe girmiş ve bununla sözleşme yapmış olsalar bile, bu kanunun işverene yüklediği ödevlerden dolayı, aracı olan üçüncü kişi ile birlikte asıl işverenin de sorumlu olacağı belirtilmiştir. Maddede “aracı” olarak nitelenen üçüncü kişi, gerek mevzuatta, gerekse öğreti ve yargı kararlarında; alt işveren, tali işveren, taşeron, alt müteahhit, alt ısmarlanan gibi adlarla anılmaktadır. Aracı kavramı, her şeyden önce, asıl işverenin varlığını, bir başka işverenin asıl işverene ait işin bir bölümünü yapmayı üstlenmesini ve asıl işverene ait iş yerinde veya iş yerinin bir bölümünde iş alanın kendi adına sigortalı çalıştırmasını gerektirir. Asıl işverenle

aracı arasındaki ilişki taşıma, eser ve benzeri sözleşmelere dayanabilir ise de, hiç bir şekilde hizmet akdi unsurları bulunmamalıdır. Burada önemli olan yön, asıl işverene ait işin bir bölümünün aracı tarafından görülmesidir. Aracı kavramının belirleyici özelliği, asıl işverene ait işten bir bölüm iş alınması ve bu işte kendi adına sigortalı çalıştırılmasıdır.