muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/2333, Karar No: 2023/5030, Tarih: 13.07.2023

3. Sanık ... müdafiinin temyiz nedenleri, sübuta, meşru savunmaya ve haksız tahrik derecesine,

4. Sanık ... müdafiinin temyiz nedenleri, sübuta, suç vasfına, meşru savunmaya ve haksız tahrik derecesine,

5. Bölge Adliye Mahkemesi Cumhuriyet savcısının temyiz nedenleri, sanık ... yönünden iştirak derecesine, haksız tahrike,

İlişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Temyizin kapsamına göre;

1. Olay tarihinden iki gün önce bir kooperatif seçiminde çıkan kavga nedeniyle maktul ile sanık arasında husumet oluştuğu, olay günü maktulün kardeşi ... ile sanıklar, temyiz dışı sanıklar ..., ... ve ... arasında kavga olayı yaşandığı ve ...'ın maktulü telefon ile arayarak durumu bildirdiği, bunun üzerine maktulün avcı yeleği, av tüfeği ve çok sayıda kartuşu yanına alarak sevk ve idaresi altındaki araç ile Dicle ilçesi istikametine doğru yola çıktığı, bu sırada sanıkların da sürücülüğünü

...'nın yaptığı araçla ... ilçesi istikametine doğru yol aldıkları, sanıkların aracının arkasından ise içerisinde ... ve maktulün oğlu ...'in bulunduğu aracın yola çıktığı, maktul seyir halinde iken karşı şeritten gelmekte olan sanıkların aracını görüp en kısa mesafeden U dönüşü yapıp sanıkların aracını takibe başladığı ve sanıkların aracını yakaladığı, sanık tarafın beyanlarında maktulün kendilerine silah gösterdiklerini iddia ettikleri, sanık ...'ın da aracın arka sol camında maktule av tüfeği göstererek maktule doğrulttuğu, maktulün sanıkları geçtikten sonra az ilerde aracını sağa çekerek durdurduğu, sanıkların aracının yaklaşması üzerine ilk önce hangi tarafın silahla ateş ettiği kesin olmayacak şekilde çatışma yaşandığı, maktulün sanıkların bulunduğu araca doğru 2 el av tüfeği ile ateş ettiği ve bu atışlar neticesinde araç sürücüsü ...'nın yaralandığı, saçmalardan bir kısmının da ...'ın bulunduğu ön sağ yan yolcu kısmının çevresine isabet ettiği, yine bu esnada ...'ın üzerinde bulunan tabanca ile maktule en az 13 el olacak şekilde ateş ettiği, bunlardan 4 tanesinin maktulün vücuduna isabet ettiği, maktulün kaldırıldığı hastanede vefat ettiği belirlenmiştir.

2. Sanıklar üzerlerine atılı suçlamaları tevil yoluyla ikrar etmişlerdir.

3. ... Cumhuriyet Başsavcılığının, 21.06.2017 tarihli ölü muayene ve otopsi raporuna göre, maktulün ölümünün, ateşli silah mermi çekirdeği yaralanmasına bağlı kot ve ekstremite kemik kırıklarıyla birlikte iç organ yaralanmasından gelişen iç kanama ve gelişen komplikasyonlar sonucu meydana geldiği, maktulün vücudundan iki adet deforme mermi çekirdeği elde edildiği tespit edilmiştir.

4. 02.12.2020 tarihli bilirkişi raporuna göre, cesetten çıkarılan metalik cisimlerin ateşli silah mermi çekirdeklerinin gömleksiz hallerinin oldukları belirlenmiştir.

4. 02.12.2020 tarihli bilirkişi raporuna göre, cesetten çıkarılan metalik cisimlerin ateşli silah mermi çekirdeklerinin gömleksiz hallerinin oldukları belirlenmiştir.

5. ... Adlî Tıp Şube Müdürlüğünün, 01.08.2018 tarihli raporuna göre, temyiz dışı sanık ...'nın saçma taneleri nedeniyle kafatası ve yüz bölgelerinde kemik kırıklarına, glob rüptürüne, intraparankimal kontüzyona neden olan yaralanmasının, yaşamsal tehlikeye neden olduğu, basit tıbbî müdahale ile giderilemeyecek nitelikte olduğu, kırıkların hayat fonksiyonlarına etkisinin ağır (5) derecede olduğu tespit edilmiştir.

6. Olay yerinden 13 adet 9 mm kovan, 2 adet 7,65 mm çapında kovan, 2 adet av tüfeği kartuşu, maktule ait araç içerisinden 1 adet av tüfeği, 24 adet fişek bulunan av tüfeği yeleği, 1 adet 7,65 mm kovan elde edilmiştir.

7. 02.08.2017 tarihli uzmanlık raporuna göre, olay yerinden elde edilen 2 av tüfeği kartuşu maktulün aracından elde edilen tüfekten ateşlendiği, 13 adet 9 mm kovanın bir silahtan atıldığı, 3 adet 7,65 mm kovanın da bir silahtan atıldığı tespit edilmiştir.

8. 15.08.2017 tarihli uzmanlık raporuna göre, sanık ...'a ait tüm svaplar üzerine atış artıkları bulunmaktadır.

9. Bozma ilamı, taraf beyanları, PTS ve kamera görüntüleri, olay yeri inceleme raporu, uzmanlık raporları, bilirkişi raporları, kollukça tutulan tutanaklar, nüfus ve adlî sicil kayıtları ile diğer tüm deliller dosyada mevcuttur.

IV. GEREKÇE

A. Katılanlar Vekilleri ile Bölge Adliye Mahkemesi Cumhuriyet Savcısının Temyiz Nedenleri Yönünden

8. 15.08.2017 tarihli uzmanlık raporuna göre, sanık ...'a ait tüm svaplar üzerine atış artıkları bulunmaktadır.

9. Bozma ilamı, taraf beyanları, PTS ve kamera görüntüleri, olay yeri inceleme raporu, uzmanlık raporları, bilirkişi raporları, kollukça tutulan tutanaklar, nüfus ve adlî sicil kayıtları ile diğer tüm deliller dosyada mevcuttur.

IV. GEREKÇE

A. Katılanlar Vekilleri ile Bölge Adliye Mahkemesi Cumhuriyet Savcısının Temyiz Nedenleri Yönünden

Olay ve Olgular başlığındaki delillere göre dava dosyasının tekemmül ettirilerek karar verildiği, taraflar arasındaki husumetin olay öncesinde yaşanan kavgalar neticesinde olup maktul tarafın sanık tarafından bir kişiyi öldürmesine ilişkin olmadığı, suçun tasarlanarak işlendiğinin kabulü için, bir kimseye karşı belli bir suçu işleme kararının verilmesi, suç işleme kararı ile fiilin icrası arasında makul bir sürenin geçmesi, bu süre içerisinde sebat ve ısrar gösterilerek karardan dönülmemesi gerekmekte olup, incelemeye konu somut olayda, sanıkların eylemlerinin ani kast ile gerçekleştirdikleri, canavarca hisle öldürmenin, sırf öldürmüş olmak için öldürme, ölenin acı çekmesinden zevk duymak için öldürme olarak tanımlanması karşısında sanık ...'ın canavarca hisle öldürme amacıyla hareket ettiğini kabule yeterli her türlü kuşkudan uzak yeterli kesin kanıt bulunmadığı, sanık ...'ın diğer sanığı suç işlemeye teşvik ederek ve suç işleme kararını kuvvetlendirerek kasten öldürme suçuna yardım eden olarak katıldığı, karşılıklı çatışma, Olay ve Olgular başlığının beşinci paragrafında belirtilen sanıkların kardeşi ...'nın yaralanmasının içeriği, bozma ilamı ve tüm dosya kapsamından varlığı anlaşılan, maktulden sanıklara yönelen ve haksız tahrik oluşturan eylemin doğru olarak belirlendiği, takdiri indirimin Mahkemenin takdir yetkisi kapsamında, yasal, yerinde ve yeterli gerekçelerle uygulanmasına karar verildiği anlaşıldığından, Mahkemece katılanlar vekilleri ile Bölge Adliye Mahkemesi Cumhuriyet savcısının temyiz nedenleri doğrultusunda yapılan uygulamalarda hukuka aykırılık bulunmamıştır.

B. Sanıklar Müdafiilerinin Temyiz Nedenleri

B. Sanıklar Müdafiilerinin Temyiz Nedenleri

Eylemlerin Olay ve Olgular başlığının birinci paragrafında belirtildiği şekilde sanıklar tarafından gerçekleştirildiği, sanık ...'ın diğer sanığı suç işlemeye teşvik ederek ve suç işleme kararını kuvvetlendirerek kasten öldürme suçuna yardım eden olarak eylemine uyan iştirak derecesinin yasal bağlamda ve gerekçesi gösterilerek belirlendiği, hukuka uygunluk nedenlerinden biri olarak 5237 sayılı Kanun'un 25 ... maddesinin birinci fıkrasında düzenlenen meşru savunmanın yargısal kararlarda ve öğretide; bir kimsenin, gerek kendisine gerek başkasına ait bir hakkı hedef alan, gerçekleşen ya da gerçekleşmesi veya tekrarı muhakkak olan haksız bir saldırıyı, saldırı ile eş zamanlı olarak hâl ve koşullara göre saldırı ile orantılı biçimde, kendisinden veya başkasından uzaklaştırmak mecburiyetiyle saldırıda bulunan kişiye karşı işlediği ve hukuk düzenince meşru kabul edilen fiiler olarak kabul edilmesi karşısında, somut olayda, ilk atışın hangi taraftan geldiğinin kesin olarak belirlenememesi karşısında meşru savunmanın yasal koşullarının oluşmadığı, maktulden sanıklara yönelen ve haksız tahrik oluşturan eylemlerin niteliği ve ulaştığı boyut dikkate alındığında belirlenen indirim oranının isabetli olduğu anlaşıldığından, Mahkemece sanıklar müdafiilerinin temyiz nedenleri doğrultusunda yapılan uygulamalarda hukuka aykırılık bulunmamıştır.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin, 02.11.2022 tarihli ve 2022/1737 Esas, 2022/1722 karar sayılı kararında katılanlar ..., ..., ... ve ... vekili, katılanlar ..., ..., ... ve ... vekili, sanık ... müdafii, sanık ... müdafii, Bölge Adliye Mahkemesi Cumhuriyet savcısı tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden aynı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMLERİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKÜMLERİN ONANMASINA,

Hükmolunan ceza miktarı ve tutuklulukta geçirilen süre dikkate alınarak sanık ... müdafiinin tahliye talebinin REDDİNE,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca ... 3. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

13.07.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/529, Karar No: 2015/1823, Tarih: 04.02.2015

**17. Hukuk Dairesi         2015/529 E.  ,  2015/1823 K.**

**"İçtihat Metni"**

Dairelerin iş bölümüne ilişkin Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulu'nun 19.01.2015 tarih ve 8 sayılı kararının 22.01.2015 tarih ve 29244 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe girmesi nedeniyle Adli Yargı kolu içinde yargı yerinin belirlenmesine ilişkin ihtilafların (merci tayini) incelenmesi görevi Yüksek 20. Hukuk Dairesine verilmiştir.

Bu nedenle dosyanın anılan Daire Başkanlığına GÖNDERİLMESİNE 04/02/2015 tarihinde karar verildi
Yargıtay — Esas No: 2013/1391, Karar No: 2013/8119, Tarih: 25.06.2013

**(Kapatılan)14. Ceza Dairesi         2013/1391 E.  ,  2013/8119 K.**

**"İçtihat Metni"**

Beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçundan sanık ...'nun yapılan yargılaması sonunda; atılı suçtan mahkûmiyetine dair ... Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 07.11.2012 gün ve 2011/45 Esas, 2012/447 Karar sayılı hükmün süresi içinde Yargıtayca incelenmesi sanık müdafii tarafından istenilmiş ve incelemenin de duruşmalı yapılması talep edilmiş olduğundan dava evrakı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığından tebliğname ile Daireye gönderilmekle 19.06.2013 Çarşamba saat 13:30'a duruşma günü tayin olunarak sanık müdafiine çağrı kâğıdı gönderilmişti.

Belli günde Hâkimler Kurulu duruşma salonunda toplanarak Yargıtay Cumhuriyet Savcılarından ... hazır olduğu halde oturum açıldı.

Yapılan tebligat üzerine sanık müdafiin gelmediği, ayrıca bir talepte de bulunmadığı anlaşılmakla Yargıtay Cumhuriyet Savcısının uygun görülen talep ve mütalaası dairesinde DURUŞMASIZ inceleme yapılmasına oybirliğiyle karar verilerek, vaktin darlığına binaen dosyanın incelenmesi başka bir güne bırakılmıştır.

Bugün dava evrakı incelenerek aşağıda yazılı karar ittihaz olundu.

Sanık hakkında beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçundan uygulama yapılırken TCK.nın 103/1. maddesi ile tayin edilen cezanın, TCK.nın 43. maddesi gereği 1/4 oranında artırılması ile elde edilen artırım tutarının, 103/6. maddenin uygulanması ile ulaşılan cezaya eklenmesi ve bu sıraya uyularak sonuç cezanın belirlenmesi yerine, TCK.nın 61/5. maddesinde öngörülen sıralamaya aykırı olarak 43. maddenin 103/6. fıkradan önce uygulanması suretiyle eksik ceza tayini aleyhe temyiz olmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

Delillerle iddia ve savunma, duruşma göz önünde tutularak tahlil ve takdir edilmiş sübutu kabul olunan fiillerin unsurlarına uygun şekilde tavsif ve tatbikatı yapılmış bulunduğundan, sanık müdafiin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle eleştiri dışında usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, 25.06.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/2923, Karar No: 2024/7727, Tarih: 27.06.2024

**5. Hukuk Dairesi         2024/2923 E.  ,  2024/7727 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ: Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2021/4452 Esas, 2023/1352 Karar

DAVA TARİHİ: 11.07.2021

KARAR : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ: Batman 4. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2021/401 Esas, 2021/729 Karar

Taraflar arasındaki 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 31 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi gereğince taşınmazın tapu kaydına konulan şerhin terkini davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Batman ili, ..., ... köyü 103 ada 5 parsel sayılı taşınmazda davacı adına olan tapu kaydına davalı idarenin talebi üzerine 2942 sayılı Kanun'un 31 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi gereğince şerh konulduğunu, müvekkilinin mülkiyet hakkını kısıtlayan, yasal şartları taşımayan, usulsüz ve hatalı olarak konulan bu şerhin terkinini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaza kamu hizmetine mahsus olmak üzere şerh konulduğunu, davalı kurumca Tapu/Kadastro Müdürlüklerinde yapılan/yapılacak hükmen tescil işlemlerine ait kamulaştırma giderleri tapu harcı ve döner sermaye bedellerinin yatırılmaması nedeniyle yapılmayan işlemler ile ilgili doğabilecek sıkıntıların aşılabilmesi için gerekli yazışmaların yapıldığını ancak yapılan yazışmalar zaman aldığından bu durumda kurumun herhangi bir kusuru ve kastı bulunmadığını bu nedenle hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine karar verilmesini, ayrıca sorumluluğun kanun gereği şerhi terkin etmeyen tapu idaresine ait olduğunu ileri sürerek davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; taşınmaza kamu hizmetine mahsus olmak üzere şerh konulduğunu, kamulaştırma bedel tespit ve tescil davası açıldığını, şerhin tapu müdürlüğünce resen silinmesi gerektiğini, husumetin tapu idaresine yöneltilmesi gerektiğini, usul kanununda öngörülen bazı konularda hâkimlere resen araştırma hakkı tanındığı halde mahkemece usule aykırı olarak kanunların tanımış olduğu bu hakkın kullanılmasından imtina edildiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı tarafından davalı ... Genel Müdürlüğü aleyhine davaya konu taşınmazdan geçirilen enerji nakil hattı nedeniyle Batman 2. Asliye Hukuk Mahkemesinde açılan 2018/336 Esas, 2019/259 Karar sayılı kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminat davasının yapılan yargılaması neticesinde; davanın kabulü ile bedele ve pilon alanının davalı idare lehine tapuya tesciline dair kesin olarak karar verildiği, işbu karardan sonra davalı idarece taşınmazın tapu kaydına 2942 sayılı Kanun'un 31/b maddesi uyarınca şerh konulmasının talep edilmesi üzerine tapu kaydına 09.08.2019 tarihli ve 776 yevmiye numaralı işlemle dava konusu şerhin işlendiği, dosya arasında bulunan tapu kaydına göre anılan tescil kararının halen infaz edilmemiş olduğu, 2942 sayılı Kanun'un 31/b maddesi uyarınca taşınmazın devrini engelleyecek şekilde, davalı idarenin yazısı üzerine konulmuş olan "satılamaz" şerhinin yer alması ve davacının eldeki davayı açmakta hukuki yararı bulunması bulunduğundan İlk Derece Mahkemesince şerhin terkinine karar verilmesinde, Mahkeme kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davalı idarenin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü nedenleri tekrar etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, ... olarak davacı tapu maliki ile davalı idare arasındaki 2942 sayılı Kanun'un 31 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi gereğince taşınmazın tapu kaydına konulan şerhin terkini istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 2942 sayılı Kanun'un 31 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi.

3. Değerlendirme

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, ... olarak davacı tapu maliki ile davalı idare arasındaki 2942 sayılı Kanun'un 31 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi gereğince taşınmazın tapu kaydına konulan şerhin terkini istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 2942 sayılı Kanun'un 31 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi.

3. Değerlendirme

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davalı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davalı idareden peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

27.06.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/26351, Karar No: 2015/36039, Tarih: 21.12.2015

**9. Hukuk Dairesi         2014/26351 E.  ,  2015/36039 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : BAKIRKÖY 4. İŞ MAHKEMESİ

TARİHİ : 03/06/2014

NUMARASI : 2013/40-2014/228

Davacı, fazla mesai ücreti alacağının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hüküm süresi içinde taraflar avukatlarınca temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili; müvekkilinin 02.01.2008 - 31.01.2010 tarihleri arasında insan kaynakları departmanında insan kaynakları uzmanı olarak çalıştığını, aylık brüt ücretinin 3.250 TL olduğunu, yılda dört maaş tutarında ikramiye ödemesi de yapıldığını, sözleşmenin 4. maddesine göre haftalık çalışma süresinin 45 saat olarak tespit edildiğini, fazla çalışma yaptığını ancak karşılıklarının ödenmediğini iddia ederek, fazla mesai alacağının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili; alacağın zamanaşımına uğradığını, işe giriş-çıkış çizelgelerine göre davacının fazla mesai çalışmasının bulunmadığını, fazla çalışma yapmış olduğu farzedilse dahi personel yönetmeliğinin 4-b maddesi uyarınca fazla measi ücretlerinin aylık ücreti içinde kararlaştırılmış olması sebebiyle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece yapılan yargılama sonunda, davacının fazla mesai yaptığı, ispat yükü üzerinde bulunan davalı, davacının fazla mesai ücretini ödediğini somut delillerle ispat edemediği gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne hükmedilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı taraflar temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının tüm, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Taraflar arasında, fazla mesai ücret alacağının zamanaşımına uğrayıp uğramadığı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Zamanaşımı, alacak hakkının belli bir süre kullanılmaması yüzünden dava edilebilme niteliğinden yoksun kalabilmesini ifade eder. Bu tanımdan da anlaşılacağı üzere zamanaşımı, alacak hakkını sona erdirmeyip sadece onu "eksik bir borç" haline dönüştürür ve "alacağın dava edilebilme özelliği"ni ortadan kaldırır. Bu itibarla zamanaşımı savunması ileri sürüldüğünde, eğer savunma gerçekleşirse hakkın dava edilebilme niteliği ortadan kalkacağından, artık mahkemenin işin esasına girip onu da incelemesi mümkün değildir.

Kısmi davada ise zamanaşımı yalnızca dava edilen kısım kesilir. Henüz açılmayan (saklı tutulan) ve daha sonra ıslahla arttırılan bölüm için zamanaşımı işlemeye devam eder. Ancak kısmi davadaki miktar, kısmi davanın açıldığı dava tarihine göre geriye doğru belirlenen zamanaşımı süresini kapsar. Bakiye alacak talep edildiği tarihe göre, geriye doğru zamanaşımı süresi içinde kalıyor ise zamanaşımına uğramadığı kabul edilmelidir. Kısaca kısmi davadaki alacak miktarı belirlendiği tarihten itibaren öncelikle ileriye doğru gerçekleşen alacak için mahsup edilmeli, bakiye alacak ise ondan sonraki süreyi kapsamalıdır. İlk kısmi davada belirlenen alacak mahsup edildikten sonra bakiyenin talep edildiği tarihten geriye doğru zamanaşımı süresi içinde kalan alacak, alacaklı lehine hüküm altına alınmalıdır.

Dosya içeriğine göre kısmi olarak açılan davada davacı vekili bilirkişi hesap raporundan sonra ıslah sureti ile fazla mesai alacağını 02.04.2014 tarihli dilekçe ile arttırmış ve davalı vekili ise süresinde ıslaha karşı zamanaşımı itirazında bulunmuştur. 16.01.2008-31.01.2010 tarihleri arasında hesaplanan ve hüküm altına alınan fazla mesai karşılığı ücret alacağının kısmi olarak 5.000,00 Tl istenen miktar dışlandığında kalan kısmında ıslah tarihine göre geriye beş yıllık süre dikkate alındığında 02.04.2009 tarihine göre bir kısmının zamanaşımına uğradığı anlaşılmaktadır. Mahkemece ıslaha karşı zamanaşımı itirazının dikkate alınmadan ve bu konuda ek rapor alınmadan fazla mesai karşılığı ücretin hüküm altına alınması hatalıdır.

F) Sonuç:

Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgililere iadesine, 21/12/2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.