muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2020/12553, Karar No: 2023/3256, Tarih: 15.05.2023

1. Sanığın taşınmazı satın aldığı şekilde kullandığına, tecavüz etmediğine ilişkin temyiz isteği yönünden; sanık hakkında kurulan hükümde, iddianame anlatımı, sanık savunması, katılan beyanı, keşif, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, sanığın ekip biçmek sureti ile katılana ait 1019 numaralı parsele tecavüz ettiği ve keşif esnasında tecavüzün devam ettiği anlaşıldığından hukuka aykırılık bulunmamıştır.

2. Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eyleme uyan suç vasfı ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği anlaşıldığından, sanığın yerinde görülmeyen diğer temyiz sebepleri de reddedilmiştir.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle Eleşkirt Asliye Ceza Mahkemesinin, 14.10.2015 tarihli kararında sanık tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden sanığın temyiz sebeplerinin reddiyle hükmün, Tebliğnameye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 15.05.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/16617, Karar No: 2010/13417, Tarih: 29.12.2010

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2009/16617 E.  ,  2010/13417 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, ödeme emirlerinin iptali ile borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir.

Hükmün taraf vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Dava,davalı Kooperatifin yüklenici firma ile olan sözleşmesini fesih ile sonlandırdığı ve ödeme emirlerinin usulüne uygun tebliğ edilmediği gerekçesiyle yüklenicinin Kuruma olan prim borçları nedeniyle çıkartılan ödeme emirlerine konu olan borçtan sorumlu olmadığının tesbiti ve ödeme emirlerinin iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın süresi içinde açılmadığı gerekçesiyle istemin reddine karar verilmiştir.

Tebligat ile ilgili 7201 sayılı Tebligat Kanunu ve buna bağlı olarak çıkarılan Tüzük hükümleri tamamen şeklidir. Kanun ve Tüzüğün amacı tebligatın muhatabına en kısa zamanda ulaşması, konusu ile ilgili olan kişilerin bilgilendirilmesi ve bu hususların belgeye bağlanmasıdır. Hal böyle olunca, yasa ve tüzük hükümlerinin en ufak ayrıntılarına kadar uygulanması zorunludur. Kanunun ve Tüzüğün belirlediği şekilde yapılmamış ve belgelendirilmemiş olan tebligatların geçerli olmayacağı Yargıtay içtihatlarında açıkça vurgulanmıştır.

Tebligat Kanunu ile Tüzükte öngörülen şekilde işlem yapılmış olmadıkça tebliğ memuru tarafından yapılan yazılı beyan onun mücerret sözünden ibaret kalır ve dolayısıyla belgelendirilmiş sayılmaz.

Özel hukuk tüzel kişilerine tebligatın nasıl yapılacağı Tebligat Kanununun 12. ve 13. maddesinde ve Tebligat Tüzüğünün 17 ve 18. maddesinde açıklanmıştır. Buna göre; Özel Hukuk Tüzel Kişilerine yapılacak tebligat bunların yetkili temsilcilerine yapılır.

Eğer tüzel kişinin yetkili temsilcisi yoksa veya evrakı bizzat alamayacak bir halde ise; görev itibariyle temsilciden sonra gelen kimse veya evrak müdürü gibi bu işle görevlendirilmiş bir kişiye, o da yoksa tüzel kişinin o yerdeki memur veya müstahdemlerinden birine yapılır. Tebligat tüzel kişinin yetkili temsilcisine yapılmamış ve sıralı kişilere yapılmışsa, bunun nedenlerinin açıkça ve ayrıntılı olarak tebligat mazbatasına yazılması gerekir.

7201 sayılı Tebligat Kanununun 23. maddesinin 8. bendinde 19.3.2003 gün 4829 sayılı Kanunla yapılan değişiklik ile tebliğ evrakında bulunması zorunlu olan unsurlar arasına “tebliğ evrakı kime tebliğ edilmişse onun imzası ile tebliğ memurunun adı, soyadı ve imzasının bulunması” hususu da eklenmiş olup, mahkemece bu konuda da bir değerlendirme yapılmalıdır.

7201 sayılı Tebligat Kanununun 23. maddesinin 8. bendinde 19.3.2003 gün 4829 sayılı Kanunla yapılan değişiklik ile tebliğ evrakında bulunması zorunlu olan unsurlar arasına “tebliğ evrakı kime tebliğ edilmişse onun imzası ile tebliğ memurunun adı, soyadı ve imzasının bulunması” hususu da eklenmiş olup, mahkemece bu konuda da bir değerlendirme yapılmalıdır.

Somut olayda,ödeme emirlerinin 31.01.2004 tarihinde şantiye şefi Hüseyin Baklaya imzasına tebliğ edildiği,ancak yetkili temsilcinin işyerinde bulunmadığı veya evrakı alamayacak durumda olduğu hususlarının tebliğ memuru tarafından araştırılıp tebligat belgesine şerh verilmediği anlaşılmaktadır. Tebligat Kanunu ile Tebligat Tüzüğünün tamamen şekle ilişkin kuralları içermesi nedeniyle, tüm unsurları ile birlikte uygulanması zorunlu olduğundan hakimin tebligat yapılan kişinin kooperatifin yetkili temsilcisi olup olmadığını yöntemince araştırması gerekir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 13.10.1965 gün, 1965/2-793-360 sayılı ilamı, 16.9.1981 gün, 1980/7-2371-604 sayılı ilamı, 10.12.1982 gün, 1982/14-655-939 sayılı ilamı, 22.6.1988 gün, 1988/12-266-486 sayılı ilamı, 25.5.2002 gün, 2002/5-327-316 sayılı ilamı, 28.2.2007 gün, 2007/12-95-94, 4.4.2007 gün,12/200-87 sayılı ilamlarında da aynı hususlar vurgulanmıştır. Hal böyle olunca ödeme emirlerinin, tüzel kişi olan davalı Kooperatife tebliğinin 7201 sayılı Tebligat Kanununun 12. ve 13. maddesi ile Tebligat Tüzüğünün 17. ve 18. maddesine uygun olarak yapılıp yapılmadığı araştırılmadan, ödeme emirlerinin tebliğinin usulüne uygun olduğu kabul edilerek, davanın süresinde açılmadığı gerekçesiyle istemin reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Yapılacak iş, Tebligat Kanunu ile Tebligat Tüzüğünün tamamen şekle ilişkin kuralları içermesi nedeniyle, tüm unsurları ile birlikte uygulanması zorunlu olduğundan tebligat yapılan kişinin kooperatifin yetkili temsilcisi olup olmadığını yöntemince araştırmak ve sonucuna göre karar vermektir.

O halde, tarafların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 29.12.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/2200, Karar No: 2019/5158, Tarih: 22.04.2019

**13. Hukuk Dairesi         2018/2200 E.  ,  2019/5158 K.**

**"İçtihat Metni"**

.....

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün davacı avukatınca duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vekili avukat ... ile davalı ... Belediye Başkanlığı vekilleri avukat ......, ve avukat ...... gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanılmış ve hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra karar için başka güne bırakılmıştı. Bu kez temyiz dilekçesinin süresinde olduğu saptanarak dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

K A R A R

Davacı, dar gelirli ailelere konut edindirmesi kapsamında davalı belediye ile aralarında sözleşme düzenlendiğini, arsa tahsisi yapıldığını, satış bedelinin taksitler halinde ödendiğini, tahsis kararının iptal edildiğini, imar planı değişikliği ile ifanın imkansız hale geldiğini ileri sürerek; arsanın rayiç değerinin tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini dilemiştir.

Davanın reddine dair verilen karar, Dairece, 20.8.2016 tarihinde kabul edilen 6745 sayılı Kanun'un 12.maddesi ile 775 sayılı Gecekondu Kanunu'na eklenen geçici 10.maddeden sözedilip, bu madde kapsamında değerlendirme yapılmak ve sonucuna göre karar verilmek üzere bozulmuş, bozmaya uyulmak suretiyle yapılan yargılama sonucu, 20.08.2016 tarihli 6745 sayılı Kanunu'nun 12. maddesiyle 775 sayılı Gecekondu Kanunu'na eklenen geçici 10.madde düzenlemesi dikkate alınarak davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Hükme esas alınan, 20.08.2016 tarihli 6745 sayılı Kanun'un 12. maddesiyle 775 sayılı Gecekondu Kanunu'na eklenen geçici 10.madde, 05.04.2019 gün ve 30736 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Anayasa Mahkemesi'nin 20.12.2018 gün, 2016/181E. ve 2018/111 K. sayılı kararı ile iptal edilmiştir. Yargılama sırasında yürülüğe girip, yine yargılama sırasında iptal edilen kanun hükmüne dayanılarak karar verilmiş olması, hak, adalet ve nesafet kurallarına uygun düşmeyecektir. Hal böyle olunca, Mahkemece, tarafların iddia ve savunmaları, özellikle de, davadan önce bir ödeme olgusu olup olmadığı, var ise, bunun borcu sona erdirip erdirmediği hususu üzerinde durulup, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 14.01.2015 tarih 2014/3-8 E., 2015/10 K. sayılı kararı da gözetilerek, gerekirse konusunun uzmanı bilirkişiden rapor da alınmak suretiyle bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup, kararın bozulması gerekmiştir.

2-Bozma nedenine göre, davacının sair temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.

2-Bozma nedenine göre, davacının sair temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, 2. bentte açıklanan nedenle davacının sair temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına, 1.630,00 TL duruşma avukatlık parasının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, HUMK’nun 440/I maddesi uyarınca tebliğden itibaren ... gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 22/04/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.

.......
Yargıtay — Esas No: 2009/23193, Karar No: 2011/23886, Tarih: 13.07.2011

**6. Ceza Dairesi         2009/23193 E.  ,  2011/23886 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle, Yargıtay Büyük Genel Kurulu'nca onaylanıp 01/07/2011 tarihinde yürürlüğe giren İşbölümü Kararı hükümleri uyarınca, dosya incelendi;

09/02/2011 tarih ve 6110 Sayılı Kanunun 8. maddesi ile değişik 2797 Sayılı Yargıtay Kanunu'nun 14.maddesi gereğince, Başkanlar Kurulu tarafından hazırlanıp Yargıtay Büyük Genel Kurulu'nun onayından geçen ve 02/06/2011 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanarak 01/07/2011 tarihinde yürürlüğe giren İşbölümü Kararında; Dairemizde derdest olan hırsızlık dosyalarının 1/2'sinin Yargıtay 13.Ceza Dairesi'ne devrinin öngörülmesi nedeniyle, adaletli bir paylaşımın yapılabilmesi için, derdest hırsızlık dosyaları, esas numarasına göre, tek ve çift olarak ayrılmış olup, tek numaralı dosyaların 13.Ceza Dairesine GÖNDERİLMESİNE, Dairemiz esas kaydının bu şekilde kapatılmasına; ilişikteki dosyanın Yargıtay 13.Ceza Dairesine DEVREDİLMESİNE, 13/07/2011 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/14981, Karar No: 2018/3121, Tarih: 02.04.2018

**10. Ceza Dairesi         2014/14981 E.  ,  2018/3121 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkeme : .... Ağır Ceza Mahkemesi

Suç : Uyuşturucu madde ticareti yapma

Hüküm : Mahkûmiyet

Dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ :

A) Sanıklar ... ve ... hakkında uyuşturucu madde ticareti yapma suçundan verilen mahkûmiyet hükümlerinin incelenmesi:

Yargılama sürecindeki işlemlerin kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin sanıklar tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eyleme uyan suç tipi ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği anlaşıldığından; sanıklar müdafilerinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, hükümlerin ONANMASINA,

B) Sanık ... hakkında uyuşturucu madde ticareti yapma suçundan verilen mahkûmiyet hükmünün incelenmesi:

Yargılama sürecindeki işlemlerin kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eyleme uyan suç tipi ile aşağıda belirtilen dışında yaptırımların doğru biçimde belirlendiği anlaşıldığından; sanık müdafiinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddine, ancak;

Sanık hakkında etkin pişmanlık hükümleri uygulanırken CMK'nın 232/6. maddesine aykırı olarak ilgili yasa maddesinin gösterilmemesi,

Yasaya aykırı, sanık müdafiinin temyiz itirazları bu nedenle yerinde olduğundan CMUK'nın 321. maddesi gereğince hükmün BOZULMASINA; ancak bu aykırılığın yeniden duruşma yapılmaksızın aynı Kanun'un 322. maddesi gereğince düzeltilmesi mümkün bulunduğundan; sanıkla ilgili hüküm fıkrasının 3. maddesinde yer alan "Sanığın gönüllü olarak diğer sanık ...'ın ortaya çıkmasına ve yakalanmasına hizmet ettiği dikkate alınıp yardımın niteliği ve neticeleri karşısında'' ibaresinden sonra gelmek üzere “5237 sayılı TCK’nın 192. maddesinin 3. fıkrası uyarınca” ibaresinin eklenmesi suretiyle, hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

02.04.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/2919, Karar No: 2014/7182, Tarih: 12.11.2014

**23. Hukuk Dairesi         2014/2919 E.  ,  2014/7182 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi

TARİHİ : 11/03/2013

NUMARASI : 2010/720-2013/71

Taraflar arasında görülen tazminat davası sonucunda verilen hükmün onanmasına ilişkin Dairemizin 04.12.2013 gün ve 5591 Esas, 7683 Karar sayılı ilamının karar düzeltme yoluyla incelenmesi asıl davada davacı-birleşen davada davalı vekili tarafından istenilmekle, dosya incelendi, gereği görüşüldü:

- KARAR -

Davacı vekili, taraflar arasındaki 10.11.1997 tarihli asıl ve 05.10.1999 tarihli inşaat sözleşmesi gereğince arsa sahiplerine verilmesi gereken bağımsız bölümlerin süresinde teslim edilmediğini ileri sürerek, 27.000,00 Amerikan Dolarının davalı yükleniciden tahsilini talep ve dava etmiştir.

Birleşen davada davacı vekili, sözleşme uyarınca arsa sahibine teminat olarak verilen 27.000,00 ABD doları karşılığı 36.423,00 TL’nin tahsili için girişilen icra takibine davalı arsa sahibinin haksız itiraz ettiğini ileri sürerek, itirazın iptalini, asıl davada ise arsa sahiplerine teslimi gereken bağımsız bölümlerin zamanında teslim edildiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Birleşen davada davalı vekili, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, arsa sahibince açılan davanın reddine, birleşen davanın kabulüne dair verilen karar, asıl davada davacı arsa sahibi vekilinin temyiz istemi üzerine, Yargıtay 15. Hukuk Dairesi'nin 01.04.2010 tarih ve 2009/1743 E., 2010/1884 K. sayılı ilamıyla, inşaatın teslimi gereken tarihin saptanması yönünden asıl dava bakımından, icra inkâr tazminatına hükmedilemeyeceği yönünden ise birleşen dava bakımından bozulmuş, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda, taraflar arasındaki sözleşmesinin 3. maddesinde teslim tarihinin inşaat ruhsat tarihinden itibaren 30 ay iş günü olarak belirlenmesi nedeniyle, bu sürenin iş günü olarak hesaplanması gerektiği, buna göre inşaat ruhsat tarihi olan 22.12.1999 ile 28.12.1999 tarihlerine 30 ay iş günü eklendiğinde teslimin en geç 30.12.2002 tarihinde yapılması gerekirken, teslimin bağlı olduğu iskân izninin bu teslim tarihinden önce 22.10.2002 ve 18.12.2002 tarihlerinde alındığı, bu nedenle bu tarihlerin teslim tarihi olarak kabulü gerektiği ve davacı tarafından dairelerin daha geç teslim edildiği ispatlanamadığından gecikme tazminatına ilişkin davanın reddine, birleşen davada ise, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesine göre yapılan inşaatın tamamlandığı ve bağımsız bölümlerin teslim edildiği, davacı şirketin sözleşmenin başında teminat olarak verdiği 27.000,00 USD’nin iadesinin gerektiği belirtilerek, davalı tarafın takibe vaki itirazının iptaline, alacak likit olmadığından

İcra inkâr tazminatı talebinin reddine dair verilen karar, asıl davada davacı-birleşen davada davalı vekilinin temyiz istemi üzerine, Dairemizin 04.12.2013 tarih ve 5591 E., 7683 K. sayılı ilamıyla onanmıştır.

Bu kez, asıl davada davacı-birleşen davada davalı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

İcra inkâr tazminatı talebinin reddine dair verilen karar, asıl davada davacı-birleşen davada davalı vekilinin temyiz istemi üzerine, Dairemizin 04.12.2013 tarih ve 5591 E., 7683 K. sayılı ilamıyla onanmıştır.

Bu kez, asıl davada davacı-birleşen davada davalı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

Dosyadaki yazılara, mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere ve yerel mahkeme kararındaki mahkeme ismine ilişkin maddi hatanın mahallinde her zaman düzeltilebilecek olmasına göre, HUMK'nın 440. maddesinde sayılan hallerden hiçbirisine uymayan karar düzeltme isteminin reddi gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, asıl davada davacı-birleşen davada davalı vekilinin karar düzeltme isteminin REDDİNE, 52,40 TL harç ve takdiren 226,00 TL para cezasının karar düzeltme isteyenden alınarak Hazine'ye gelir kaydedilmesine, 12.11.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/6662, Karar No: 2013/8183, Tarih: 30.05.2013

**14. Hukuk Dairesi         2013/6662 E.  ,  2013/8183 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 01.06.2004 gününde verilen dilekçe ile elatmanın önlenmesi ve kal, karşı dava tapu iptali ve tescil olmaz ise tazminat istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; elatmanın önlenmesi davasının kabulüne birleştirilen davanın reddine dair verilen 16.10.2009 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı-karşı davacı ... vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, çaplı taşınmaza elatmanın önlenmesi ve kal istemine ilişkindir.

Davalı, dava konusu taşınmazın tapu kaydında lehine muhdesat şerhi bulunduğunu, davanın reddini savunmuş, birleştirilen davada ise kadastro tespiti öncesi iyiniyetle ev yaptığını belirterek TMK'nun 724. maddesi uyarınca taşınmazın adına tescilini istemiştir.

Mahkemece, davacının maliki olduğu taşınmaza davalının haksız elatmasının önlenmesine, bina ve ağaçların kaline, birleştirilen tapu iptali ve tescil davasının reddine karar verilmiştir.

Hükmü, davalı-davacı ... vekili temyiz etmiştir.

1- Yapılan yargılamaya, toplanan delillere göre davalı- davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir

2- 22.12.1995 tarihli ve 1/3 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararında vurgulandığı üzere Eşya Hukukunda muhdesattan, bir arazi üzerinde arz malikinden başkasına veya bir paydaşa ait yapı ve tesisler ile bağ ve bahçe şeklinde dikilen ağaçları anlamak gerekir. Muhdesat, sahibine arazi mülkiyetinden ayrı, bağımsız bir mülkiyet veya sınırlı bir ayni hak sağlamaz. Muhdesat sahibinin hakkı, sadece şahsi bir haktır (Türk Medeni Kanunu m.722, 724, 729).

Bir kişi lehine muhdesatın tespitine ve bunun kütüğün beyanlar hanesine yazılmasına 3402 sayılı Kadastro Kanununun 19/2. maddesi imkan sağlamaktadır. Gerçekten, anılan hüküm uyarınca “Taşınmaz mal üzerinde malikinden başka bir kimseye veya paydaşlardan birine ait muhdesat mevcut ise bunun sahibi, cinsi, ihdas tarihi ve iktisap sebebi belirtilerek tutanağın ve kütüğün beyanlar hanesinde gösterilir.”

Bu tür bir hakkın zemin üzerindeki binanın veya ağaçların yok olması gibi bazı nedenlerle ortadan kalkacağı kuşkusuzdur. Diğer taraftan, Türk Medeni Kanununun 1012. maddesi hükmü gereğince de kaydın terkini kütükte hak sahibi görünen bütün ilgililerin rızasına bağlı olarak yapılabilir. Türk Medeni Kanununun 1026. maddesi uyarınca terkin işlemi yapacak merci ise ilgili Tapu Müdürlüğüdür.

Ne var ki, bu tür bir belirtme Türk Medeni Kanununun 684. maddesine sınırlama getirerek muhdesat konusu ile arazinin bütünleşmesine engel olacağından, arazi sahibinin mülkiyet hakkını ileri sürerek ve muhdesat bedelini hak sahibine ödemesi suretiyle mahkemeden terkin talebinde bulunması olanaklıdır.

Ne var ki, bu tür bir belirtme Türk Medeni Kanununun 684. maddesine sınırlama getirerek muhdesat konusu ile arazinin bütünleşmesine engel olacağından, arazi sahibinin mülkiyet hakkını ileri sürerek ve muhdesat bedelini hak sahibine ödemesi suretiyle mahkemeden terkin talebinde bulunması olanaklıdır.

Somut olayda dava konusu taşınmazın tapu kaydında 10.07.2004 tarihinde konulan “üzerindeki 40 m2'lik ev ...’e aittir” şerhi bulunmaktadır. Hal böyle olunca, davalının elatmasının yasaların koruduğu bir hakkın kullanılmasından kaynaklanmış olması sebebiyle muhdesat bedeli ödenmeksizin elatmanın önlenmesine ve muhdesatın kal'ine karar verilmesi doğru görülmemiş, bu sebeple kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ; Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle davalının sair temyiz itirazlarının reddine, 2. bentte yazılı nedenlerle hükmün BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde davalıya iadesine, 30.05.2013 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/15710, Karar No: 2013/1836, Tarih: 04.02.2013

**11. Hukuk Dairesi         2011/15710 E.  ,  2013/1836 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :TİCARET MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada ... 4. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 31.03.2011 tarih ve 2010/695-2011/115 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin yaptığı taşımadan dolayı navlun faturasının tahsili için davalı hakkında ... 9. İcra Müdürlüğü'nün 2010/12313 sayılı dosyası üzerinden başlattığı icra takibine davalının takas talebinde bulunarak itiraz ettiğini, ancak takas talebine konu alacağın İİK'nun 68. maddesindeki belgelere dayalı olmadığını, takasla ilgili kesinleşmiş icra takibi bulunmadığını ve söz konusu alacağın ilama bağlı olmadığını ileri sürerek, itirazın iptalini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacının taşıma işinden ... sorumluluğunu yerine getirmeyerek, yüklü aracı yolda terk ettiğini ve malı alıcıya ulaştırmadığını, bu nedenle davacı hakkında ... 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2009/457 esasına kayden dava açıldığını, başka bir mahkemede derdest olan dava bakımından takas mahsup def’inde bulunulabileceğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, tüm dosya kapsamına göre, davacı tarafından davalı hakkında faturaya dayalı olarak başlatılan ilamsız takipte, borçlu vekilinin alacağın aslına karşı çıkmayarak, takas-mahsup definde bulunduğu, yapılan itirazın ödeme emrine itiraz niteliğini taşıyıp borca itiraz olmadığı, borcun varlığı tartışılmayıp aksine ikrar edildiği, takas def’inin yerinde olup olmadığının İcra Mahkemeleri tarafından irdeleneceği, davacının itirazın iptali davası açmakta hukuki yararı bulunmadığı ve geçerli bir itiraz da bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

Dava, navlun alacağının tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptaline ilişkin olup, mahkemece takas itirazının borca itiraz niteliğinde olmayıp İcra Mahkemeleri tarafından değerlendirilmesi gerektiği, itirazın iptali davası açmak için geçerli bir itirazın bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Oysa, aleyhine takip yapılan borçlunun takas-mahsup talebini ileri sürerek itiraz etmesi “borca itiraz” niteliğindedir. Takas mahsup savunmasında bulunan borçlunun başka bir mahkemede takasa konu alacağı dava etmesi takas-mahsup savunmasında bulunmasına engel değildir. Elinde dar yetkili İcra Hukuk Mahkemesinde takas-mahsup savunmasını kanıtlayacak nitelikte belge bulunmayan