muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2019/3179, Karar No: 2020/4765, Tarih: 09.09.2020

**14. Hukuk Dairesi         2019/3179 E.  ,  2020/4765 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tapu iptali ve mera olarak sınırlandırma davasından dolayı mahal mahkemesinden verilen yukarıda gün ve sayısı yazılı hükmün; Dairemizin 08.05.2019 gün ve 2017/1479 Esas-2019/4113 Karar sayılı ilamı ile onanmasına karar verilmişti. Süresi içinde davalı vekili tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla, dosya içerisindeki bütün evrak incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacı vekili, Merkez ilçe Aşıkpaşa Mahallesi 4502 ada 7 parsel sayılı taşınmazın kadastro çalışmaları sırasında 775 sayılı Kanuna göre belediye adına tespit ve tescil edildiğini, 775 sayılı Kanunla öngörülen amaç dışında imar ve ifraz uygulamaları ile vasfı değiştirilmek suretiyle özel mülkiyete konu hale getirildiğini, davalıya kooperatif aracılığı ile ve ferdileşme suretiyle satıldığını, dava konusu taşınmazın 1953 yılında tahsis edilen ... Mahallesi mera sınır krokisi içerisinde kaldığını, 4342 sayılı Kanunun 3. maddesindeki şartların oluşmadığını belirterek tapu kaydının iptali ile Hazine adına tescilini istemiştir.

Davalı vekili, davalının dava konusu taşınmazı 28.06.2011 tarihinde S.S. ... Konut Yapı Kooperatifinden ferdileşme suretiyle satın alarak edindiğini, satın aldığı zaman mera kaydı olmadığını, tapuya güven ilkesi gereğince davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, dava konusu taşınmaza ilişkin 4342 sayılı Mera Kanununun geçici 3. maddesindeki koşulların oluşmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, dava konusu taşınmazın tapu kaydının iptali ile mera olarak sınırlandırılarak özel sicile kaydına karar verilmiştir.

Davalı vekilinin temyiz istemi üzerine Dairemizin 08.05.2019 tarihli ilamı ile hükmün onanmasına karar verilmiştir.

Davalı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

27.05.2004 tarihli ve 5178 sayılı Kanunun 5. maddesi ile 4342 sayılı Mera Kanununun bazı maddelerinde değişiklik yapılmış ve eklenen geçici 3. madde ile;

“Belediye ve mücavir alan sınırları içerisinde kalan ve 1.1.2003 tarihinden önce kesinleşen imar plânları içerisinde yerleşim yeri olarak işgal edilerek mera, yaylak ve kışlak olarak kullanımı teknik açıdan mümkün olmayan yerlerin ot bedeli alınmaksızın tahsis amacı değiştirilerek Hazine adına tescilleri yapılır. Ancak, bu nitelikteki taşınmazlardan ilgili belediye veya kamu kurum ve kuruluşları adına tescil edilmiş olanların tescilleri bedel talep edilmeksizin aynen devam eder. Bunlar hakkında Hazinece dava açılmaz, açılmış davalardan vazgeçilir. Hazinece bu nitelikteki taşınmazlar hakkında ilgili belediye veya kamu kurum ve kuruluşları aleyhine açılan davalar sonucunda Hazine adına tesciline veya mera, yaylak ve kışlak olarak sınırlandırılmasına ve özel siciline yazılmasına karar verilen, kesinleşen ve henüz tapuda işlemleri yapılmamış olan taşınmazlar hakkında da aynı hüküm uygulanır.

Birinci fıkrada nitelikleri belirtilen taşınmazlardan Hazine adına tescil edilmesi gerekirken gerçek ya da özel hukuk tüzel kişileri adına tescil edilmiş taşınmazlara ilişkin Hazinece açılan davalardan, taşınmazların emlak ve rayiç bedellerinin toplamının yarısı üzerinden hesaplanacak bedelin ilgililerce Hazineye ödenmesi kaydıyla vazgeçilir. Bu hüküm, henüz dava açılmamış taşınmazlar hakkında da uygulanır. Evvelce açılan davalarda Hazine adına tesciline veya mera, yaylak ve kışlak olarak sınırlandırılmasına ve özel siciline yazılmasına karar verilen ve kesinleşen kararlara konu olan bu nitelikteki taşınmazların tapuları da talep etmeleri halinde aynı esaslara göre önceki kayıt maliklerine veya kanuni mirasçılarına devredilir.

(Ek fıkra: 3/6/2007-5685/1 md.) Birinci fıkrada nitelikleri belirtilen taşınmazlardan, Hazine adına tescil edilmesi gerekirken belediyeler adına tescil edilen ve belediyelerce konut veya işyeri yapılmak üzere bedelsiz olarak veya bedeli karşılığında gerçek ve özel hukuk tüzel kişilerine tahsis edilen, daha sonra Hazine tarafından ilgili belediye aleyhine açılan davalar sonucu mera, yaylak ve kışlak olarak sınırlandırılmasına ve özel siciline yazılmasına karar verilerek mera, yaylak ve kışlak özel siciline yazılan, fakat daha sonra bu Kanun hükümlerine göre mera, yaylak ve kışlak vasfı değiştirilerek Hazine adına tescil edilen taşınmazlardan; herhangi bir kamu hizmeti için gerekli olmayan, Hazinece herhangi bir tasarrufa konu edilmeyen ve halen tapuda Hazine adına kayıtlı olan  taşınmazlar, tahsis tarihindeki arsa değerine devir tarihine kadar geçen süre için yasal faiz eklenerek belirlenecek bedelin ilgililerce Hazineye ödenmesi kaydıyla adlarına tahsis yapılanlara devredilir” hükmü getirilmiştir.

Yukarıya aynen alınan madde hükmünden anlaşılacağı üzere; 4342 sayılı Mera Kanununun geçici 3. maddesinin uygulanacağı taşınmazlar, öncesi mera iken yasanın öngördüğü koşulların gerçekleşmesi sebebiyle aslında Hazine

adına tescili gereken veya Hazine adına tescili gerekirken gerçek veya tüzel kişiler adına tescil edilecek taşınmazlardır. Başka bir anlatımla 4342 sayılı Mera Kanununun geçici 3.maddesi hükmü, belediye adına tescil edilerek belediyenin özel mülkü haline gelen taşınmazlara uygulanamaz.

Bir yörede 4342 sayılı Mera Kanununun geçici 3. maddesine göre işlem yapılabilmesi için;

a)Mera, 4342 sayılı Kanunun geçici 3. maddesinde yapılan değişikliğin yürürlüğe girdiği 03.05.2005 tarihi itibariyle belediye ve mücavir alan sınırları içersinde bulunmalıdır. Zira bu tarih itibariyle köy sınırları içerisinde bulunan veya bu tarihten sonra belediye ve mücavir alan sınırları içerisine alınan meralarda bu madde hükümlerinin uygulanma olanağı yoktur.

Bir yörede 4342 sayılı Mera Kanununun geçici 3. maddesine göre işlem yapılabilmesi için;

a)Mera, 4342 sayılı Kanunun geçici 3. maddesinde yapılan değişikliğin yürürlüğe girdiği 03.05.2005 tarihi itibariyle belediye ve mücavir alan sınırları içersinde bulunmalıdır. Zira bu tarih itibariyle köy sınırları içerisinde bulunan veya bu tarihten sonra belediye ve mücavir alan sınırları içerisine alınan meralarda bu madde hükümlerinin uygulanma olanağı yoktur.

b)Mera, 01.01.2003 tarihinden önce kesinleşmiş imar planı içersinde kalmalıdır. Bu tarihten sonra imar planı içerisine alınan veya imar planı bulunmayan yerlerdeki meralarda bu madde hükmü uygulanmaz. Yasa hükmünde geçen “imar planından” maksat ise, her türlü ölçekteki plan yani nazım, uygulama veya mevzi imar planlarıdır.

c)Meranın yerleşim yeri olarak işgal edilmesi yani bu şekilde kullanılması durumunun da 01.01.2003 tarihinden önce mevcut olması gerekir. Bu tarihten sonra işgal edilerek yerleşim yeri olarak kullanılan meralarda bu madde hükmü uygulanamaz. Bu maddenin uygulanmasında “yerleşim yeri” kavramı konut, konaklama, turizm, sanayi, askeri v.b. amaçlar için kullanılmak üzere planlanarak yapılaşmış veya eskiden beri bu amaçlarla kullanılan şehir, kasaba ve beldelerin üzerinde yapılaşma bulunan yerleşim alanlarını ifade etmektedir.

d)Diğer bir koşul da meranın mera niteliği ile kullanılmasının teknik açıdan mümkün bulunmamasıdır.

Yukarıda belirtilen şartların varlığı duraksamasız saptanmadan belediye ve diğer kamu kurum ve kuruluşları adına tescil edilmiş meraların mülkiyeti bu kurum ve kuruluşlara bırakılamaz. Bu gibi yerler yasa uyarınca Hazine adına tescili gereken yerler olacağından, mahkemece 4342 sayılı Mera Kanununun geçici 3. maddesi koşullarının varlığı veya yokluğu üzerinde yeterince durulmalıdır.

Somut olayda; dava konusu taşınmazın 324 ada 63 parsel sayılı taşınmazın ifrazı ile oluşan 324 ada 146 parselin ifraz ve imar uygulaması sonucu oluşan imar parseli olduğu anlaşılmaktadır. Mahkemece mahallinde yapılan keşif ve alınan raporlar karar vermeye yeterli görülmemiştir. İtibar edilerek hükme esas alınan bilirkişi raporu denetime elverişli olmadığı gibi tereddütleri ortadan kaldırıcı nitelikte de değildir. Zira, yapılan keşif sonucu fen bilirkişisi ...tarafından düzenlenen 09/04/2015 tarihli rapor ve eki kroki ile aynı bilirkişinin düzenlediği 15/07/2015 tarihli raporda dava konusu 4502 ada 7 parsel sayılı taşınmazın mera krokisi dışında kaldığı belirtilmiş, fen bilirkişisi Yosun Özlem Yapar tarafından düzenlenen 14/06/2016 tarihli krokili raporda ise 4502 ada 7 parsel sayılı taşınmazın 1953 tarihli mera norm sınırlarının içinde kaldığı bildirilmiştir. Görüldüğü gibi raporlar arasında dava konusu taşınmazın mera norm kararı kapsamında kalıp kalmadığı konusunda çelişki bulunmaktadır.

Davacının dayandığı 02.02.1953 tarihli Aşıkpaşa, Medrese ve Ahievran Beldesi için verilen mera norm kararında mera hudutları belirtilmiştir. Her ne kadar mera paftası fenni sıhhate haiz değilse de zeminde bulunan bu sınırlardan mera hudutlarının belirlenmesi mümkün olabilecektir. Bu yüzden mahkemece mahallinde yeniden keşif yapılarak gerekirse keşifte yöreyi iyi bilen mahalli bilirkişilerden de faydalanılarak konusunda uzman olan üç kişiden oluşan harita mühendisi ve ayrıca ziraatçi bilirkişi ve şehir plancısı aracılığıyla uygulama yapılmalı, mera norm kararındaki sınırlar bilirkişilere sorularak arazi üzerinde tespit ettirilmeli, mera norm kararında belirtilen sınırların dava konusu yeri kapsayıp kapsamadığı duraksamasız belirlenmeli, saptanan sınırlar ve dava konusu taşınmazların konumu teknik bilirkişinin çizeceği krokide işaret ettirilerek denetime elverişli bir rapor aldırılıp sonucuna göre hüküm kurulmalıdır.

Yapılan araştırma sonunda dava konusu taşınmazların mera norm kararı sınırlarında kaldığının tespit edilmesi halinde 2981 sayılı Kanunun 10/c maddesi ve imar planı uygulama haritaları kapsamına göre mera olan taşınmazların 01.01.2003 tarihinden önce yerleşim yeri olarak işgal edilen yerlerden olup olmadığı resmi deliller toplanarak bu tarihlere yakın tarihlerde çekilen hava fotoğraflarından da yararlanılarak saptanmalı, öte yandan meranın artık mera olarak kullanılmasının teknik açıdan mümkün bulunup bulunmadığı parsel bazında değil, imar planları ve ada bazında ziraatçi bilirkişiye incelettirilmeli, HMK'nın 290. maddesi hükmü gereğince keşfi izlemeye olanak sağlayacak ve bilirkişi raporlarını denetlemeye yardımcı olacak sayıda fotoğraf çektirilerek dosyaya konulmalı, yukarıda belirtildiği şekilde fen bilirkişilerin raporları arasındaki çelişki giderilmeli, 4342 sayılı Mera Kanununun geçici 3. maddesi yönünden yapılacak kapsamlı araştırma ve inceleme sonucunda tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir hüküm kurulmalıdır.

Mahkemece belirtilen bu hususlar gözetilmeden eksik inceleme ve çelişkili raporlarla verilen kararın belirtilen nedenlerle bozulması gerekirken onanması maddi hataya dayalı olduğundan davalı vekilinin karar düzeltme isteminin kabulü ile hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin karar düzeltme isteminin kabulü ile Dairemizin 08/05/2019 tarih ve 2017/1479 Esas-2019/4113 Karar sayılı onama ilamının KALDIRILMASINA, hükmün yukarıdaki gerekçe ile BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın yatırana iadesine, 09/09/2020 tarihinde oy birliği ile karar verildi
Yargıtay — Esas No: 2008/4264, Karar No: 2008/6028, Tarih: 17.04.2008

**(Kapatılan)20. Hukuk Dairesi         2008/4264 E.  ,  2008/6028 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki vesayet hukukuna ilişkin davada ... 1. Sulh ile Erzurum 1. Sulh Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belli edilmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, vasi tayini istemine ilişkindir.

Türk Medeni Yasasının 411. maddesinde; “vesayet işlerinde yetki, küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.”

Aynı Yasanın 19. maddesinde de; “Bir kimsenin ikametgahı, yerleşmek niyetiyle oturduğu yerdir...” hükümleri yer almaktadır.

Yerleşim yerinin tespit edilemediği hallerde, karine olarak nüfusa kayıtlı olunan yerde yerleşim yeri olarak kabul edilir.

Somut olayda; ... Savcılığınca vasi tayini için ihbarda bulunulan sanık ...’nun yapılan araştırmalarda sürekli olarak ... Mahallesi, ... Sokak, No:56 Daire:1 Maltepe/ İstanbul adresinde ikamet ettiği anlaşıldığından M.K. 411. maddesi gereğince davaya bakmakla yetkili ve görevli mahkeme ... Sulh Hukuk Mahkemesidir.

SONUÇ: Yukarıda belirtilen nedenlerle; H.Y.U.Y.’nın 25. ve 26. maddeleri gereğince ... 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 17/04/2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/5450, Karar No: 2013/7583, Tarih: 29.11.2013

**23. Hukuk Dairesi         2013/5450 E.  ,  2013/7583 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki sözleşmenin uyarlanması davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı vekili, müvekkili şirket ile davalıların da arasında bulunduğu arsa sahipleri arasında arsa payı karşılığı inşaat sözleşmeleri yapıldığını ve arsa sahiplerine ait parsellerin tevhit edildiğini, ilgili belediyesinden ....08.2007 tarihinde yapı ruhsatı alınarak inşaata başlandığını, ancak daha sonra belediye imar planının İdare Mahkemesi'nce iptal edildiğini, buna bağlı olarak inşaat ruhsatının da iptal edildiğini ve inşaatın durdurulduğunu, hali hazırda ... dükkanın ve ... dairenin kaba inşaatının tamamlandığını, fakat mevcut imar planına göre inşaat alanını genişletmenin mümkün olmadığını, davalıların, bu beklenmeyen hal sebebiyle, yeniden paylaşım yapılması hususunda anlaşmaya yanaşmadıklarını, imar durumundaki değişiklikler nedeniyle inşaatın sözleşmede öngörüldüğü şekilde yapılmasının mümkün olmadığını ileri sürerek, müvekkili ile davalılar arasındaki arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin değişen şartlara uyarlanmasını ve hakkaniyet çerçevesinde davalılara verilmesi gereken daire, dükkan ya da nakdi miktarın belirlenmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekili, inşaatın sözleşmeye aykırı olarak yapıldığını, müvekkillerinin rızası olmadan diğer parseller ile tevhit yapılarak, tek blok yerine dört blok inşaat yapılmaya çalışıldığını, belediye çalışanlarının imara aykırı olarak evrak düzenleyip davacı yükleniciye yapı ruhsatı verdiğini, inşaatın durdurulmasının tamamen davacının kusurundan kaynaklandığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre; İdare Mahkemesi'nce belediye imar planları hakkında verilen yürütmeyi durdurma kararının belediyeye ....07.2006 tarihinde tebliğ edildiği, yapı ruhsatının ise bu tarihten sonra düzenlenmiş olduğu, binanın natamam vaziyette olup kaçak inşaat niteliğinde bulunduğu, fiili durum itibariyle sözleşmenin proje ve yerine uygulanmasının mümkün olmadığı, arsa tevhidi işlemine davalıların muvafakatinin bulunduğu hususunun davacı tarafça ispatlanamadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, taraflar arasındaki arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin uyarlanması istemine ilişkindir.

Dosya kapsamından taraflar arasındaki ....06.2007 tarihli 86 ada ... parsel sayılı taşınmaza ilişkin arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin yapıldığı tarihte, dava dışı .... ile davacı şirketin yetkilisi olduğu anlaşılan ...'ın da bu parselin

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, taraflar arasındaki arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin uyarlanması istemine ilişkindir.

Dosya kapsamından taraflar arasındaki ....06.2007 tarihli 86 ada ... parsel sayılı taşınmaza ilişkin arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin yapıldığı tarihte, dava dışı .... ile davacı şirketin yetkilisi olduğu anlaşılan ...'ın da bu parselin

hissedarlarından olduğu, parselin 86 ada ... ve ... parsel sayılı taşınmazlar ile tevhit edildiği, tevhit sonrası oluşan 86 ada ... parsel sayılı taşınmaz üzerinde, ....08.2007 tarihli yapı ruhsatına dayalı olarak, sözleşmeye göre bir kısım daire ve dükkanların davalılara verilmesi planlanan A bloğun inşaatına başlandığı, dava dışı, 86 ada ... parsel ile 86 ada ... parsel sayılı taşınmazların malikleri ile dava dışı ....'e daire verilmesi planlanan B bloğa ilişkin olarak ....08.2007 tarihli yapı ruhsatının alındığı ancak inşaata hiç başlanmamış olduğu, dava dışı ... parselin maliki ... ... parselin maliki Şahin Kaya ile davalılar ile birlikte ... parsele paydaş olan.... ile yüklenici arasındaki sözleşmelerin ....02.2012 tarihinde karşılıklı olarak feshedilmiş olduğu anlaşılmıştır.

TMK'nın 692. maddesi gereğince, paylı taşınmaz malın özgülendiği amacın değiştirilmesi, korumanın veya olağan şekilde kullanmanın gerekli kıldığı ölçüyü aşan yapı işlerine girişilmesi olağanüstü tasarruflardan sayıldığından, oybirliği ile aksi kararlaştırılmış olmadıkça, bütün paydaşların kabulüne bağlıdır. Somut olayda olduğu gibi sözleşmenin uyarlanması istemi "olağanüstü tasarruf" niteliğinde olduğundan mahkemece müşterek paydaşların tamamının birlikte dava açmasının zorunlu olduğu, ... parsel sayılı taşınmazın paydaşı olan ..., ...,.... ve ....'ın davada zorunlu dava arkadaşı bulunduğu dikkate alınarak, HMK'nın 59. ve 60. maddeleri hükümleri gözetilerek davaya dahil edilmesi için davacı yana önel verilerek taraf teşkili sağlandıktan sonra uyuşmazlığın esasının incelenmesi gerekirken, eksik taraf teşkili ile yazılı şekilde hüküm tesisi usûl ve yasaya aykırı olmuş, hükmün bu nedenle bozulması uygun bulunmuştur.

Yukarıda açıklandığı biçimde taraf teşkili sağlandıktan sonra;

Yukarıda açıklandığı biçimde taraf teşkili sağlandıktan sonra;

TMK'nın 692. maddesi uyarınca, sözleşmenin feshi de "olağanüstü tasarruf" niteliğinde olduğundan tüm paydaşların kabulüne bağlıdır. Tevhitten sonra ... parsel sayısını alan taşınmazın paydaşlarından ..., .... ve.... yüklenici ile imzaladıkları arsa payı karşılığı inşaat sözleşmelerini feshetmişlerdir. Mahkemece, öncelikle sözleşmeyi fesheden adı geçen paydaşlardan yaptıkları feshin koşulları, ... parsel yönünden herhangi bir hak talepleri olup olmadığı, uyarlama talebine karşı diyecekleri, davacı vekilinin ....02.2012 havale tarihli dilekçesinde belirttiği gibi ... parselin ifrazı ile ilgili başvuruları olup olmadığı, varsa sonucu; tüm davalı ve dahili davalılardan da diğer paydaşlarca yapılan fesihlere karşı ve uyarlama talebi konusundaki beyanları sorulmalı, ifraz başvuruları varsa ilgili Belediye Başkanlığı'ndan başvurunun akıbeti araştırılmalıdır.

Davalı ve dahili davalıların fesih konusunda iradelerinin birleştiğinin veya parselin ifraz edildiğinin tespiti halinde, mahkemece, artık uyarlama istenmesinin mümkün olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmelidir.

... parsel sayılı taşınmazın tüm paydaşlarının fesih konusunda iradelerinin birleşmediği, sözleşmelerin ayakta olduğunun tespiti halinde ise; arsa payı karşılığı inşaat yapım sözleşmesi gereğince yüklenicinin, inşaatı sözleşme ve ekleri ile tasdikli proje ve inşaat ruhsatı ile kamu düzeninden olan imar mevzuatı ve bu doğrultuda çıkartılan Deprem Yönetmeliği hükümlerine uygun olarak tamamlayıp, arsa sahiplerine teslim etmesi gerekir. 3194 sayılı İmar Yasası uyarınca her türlü bina inşaatının yerel idarenin tasdikli projesine uygun yapılması zorunludur. Şayet inşaatta kısmen veya tamamen tasdikli projesine aykırı imalat var ise aynı Yasa'nın 32. maddesi uyarınca kaçak inşaatın yıkımı gerekir. İmar Yasası kamu düzenine ilişkin olup, mahkemenin re'sen gözönünde bulundurması gerekir.

Arsa payı karşılığı inşaat yapım sözleşmeleri götürü bedelli sözleşmelerdir. Dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 818 sayılı BK'nın 365. maddesi gereğince götürü bedel kararlaştırılan işlerde yüklenici yapılacak şeyin kararlaştırılan fiyata yapmaya mecbur olup, yapılacak şey tahmin edilen miktardan fazla emek ve masrafı gerektirse bile yüklenici bedelin artırılmasını isteyemez ise de aynı maddenin .... fıkrası gereğince evvelce tahmin

olunamayan veya tahmin olunup da taraflarca dikkate alınmayan haller, işin yapılmasına engel olur ve yapılmasını son derece zorlaştırırsa; hakim, haiz olduğu takdir hakkı dolayısıyla ya kararlaştırılan bedeli artırır veya mukaveleyi feshedebilir.

olunamayan veya tahmin olunup da taraflarca dikkate alınmayan haller, işin yapılmasına engel olur ve yapılmasını son derece zorlaştırırsa; hakim, haiz olduğu takdir hakkı dolayısıyla ya kararlaştırılan bedeli artırır veya mukaveleyi feshedebilir.

Somut olayda, yüklenici ile davalı arsa sahipleri ve dava dışı diğer arsa sahipleri arasında 2007 yılı Haziran ayında arsa payı karşılığı inşaat sözleşmeleri yapıldığı, sözleşmelerden hemen sonra arsa sahiplerine ait parsellerin tevhit edildiği, tevhit edilen bu parseller üzerinde iki blok halinde inşaat yapılmak üzere ....08.2007 ve ....08.2007 tarihli yapı ruhsatlarının alındığı, ancak dosya arasında bulunan belediye yazılarına göre, bölgedeki imar planlarının iptali amacıyla İdare Mahkemesi'nde açılan davada, mahkemece verilen yürütmeyi durdurma kararının ilgili belediyeye ....07.2006 tarihinde tebliğ edildiği ve bilahare, imar planının İdare Mahkemesi'nin ......2006 tarihli kararı ile iptal edildiği, dolayısıyla dayanağı olan imar planları iptal edilmiş olduğundan, davacı yükleniciye ....08.2007 ve ....08.2007 tarihlerinde ... kat olarak verilen yapı ruhsatlarının geçersiz olduğu, parsel üzerinde inşa edilen bodrum, zemin ve ... normal kat seviyesindeki inşaatın geçerli bir inşaat ruhsatına bağlı bulunmadığı anlaşılmıştır.

Hükme esas alınan bilirkişi raporunda da, yeni imar planına göre bölgede ... kata izin verildiği, hali hazırdaki inşaatın, geçersiz hale gelen yapı ruhsatına dayalı olarak yapılması nedeniyle kaçak inşaat niteliğinde olduğu belirlenmiş ise de, inşaatın yeni imar planına göre ruhsata bağlanmasının mümkün olup olmadığı araştırılmamıştır.

Bu durumda, mahkemece, ilgili belediye başkanlığı ile yazışmalar yapılıp, konusunda uzman bilirkişi kurulu aracılığıyla mahallinde keşif ve inceleme yapılarak, imar değişikliği sonucu, kat izninin düşürülmesinin BK'nın 365/.... maddesinde belirtilen sözleşmenin uyarlanmasını gerektiren hallerden olup olmadığı, hali hazırdaki inşaatın ruhsata bağlanmasının ve varsa imara aykırılığın giderilmesinin mümkün olup olmadığı, imara aykırılığın giderilmesi için inşaatın bir bölümünün yıkılması gerekecek ise, inşaatın kalan diğer bölümlerinin tadilat projesi yapılarak yasal hale gelip gelmeyeceği üzerinde durulmalıdır. Yasal hale gelmesi mümkün ise davacıya bu konuda yetki ve makul süre verilmeli, davacının projeye aykırılığı verilen sürede gidermesi ve bu hususu mahkemeye bildirmesi halinde, mahkemece mahallinde uzman bilirkişi refakatinde keşif ve inceleme yapılıp, yeni imar planına uygun hale geldiğinin belirlenmesinden sonra kat izninin düşürülmesinin uyarlama yapılmasını gerektiren hallerden olması durumunda emsaller de incelenerek sözleşmenin uyarlanmasının ve buna göre paylaşımının ne şekilde yapılması gerektiği hususlarında rapor alınıp değerlendirilmek suretiyle davanın sonuçlandırılması gerekirken, eksik incelemeye dayalı olarak yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün, davacı yararına BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, kararın tebliğinden itibaren ... gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, ......2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.