muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/6010, Karar No: 2018/854, Tarih: 07.02.2018

**2. Ceza Dairesi         2017/6010 E.  ,  2018/854 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dosya içeriğine göre diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. Ancak;

1- 5252 sayılı Yasa'nın 9/3. maddesi uyarınca, sanık yararına olan hüküm, önceki ve sonraki kanunların ilgili bütün hükümleri olaya uygulanarak ortaya çıkan sonuçların birbiriyle karşılaştırılması suretiyle bulunacağından, sanığın 765 sayılı Yasaya göre de suç oluşturan eylemi nedeniyle uygulama yapılıp, her iki Yasaya göre denetime olanak sağlayacak şekilde uygulanan Yasa maddeleriyle, verilmesi gereken cezalar ayrı ayrı tespit edilip, sonuç cezalar karşılaştırılarak lehe olan yasa belirlenip uygulama yapılması gerekirken, yazılı şekilde eksik ve denetime olanak vermeyecek biçimde hüküm kurulması,

2- Suça sürüklenen çocuğun, mağdurun yol üzerine kapıları kilitli ve camları kapalı olarak bıraktığı aracının kapı kilidini bıçak ile zorlayarak açmak sureti ile hırsızlık suçunu işlediğinin anlaşılması karşısında; suçun anahtarla ya da diğer bir aletin anahtar gibi kullanılarak kilit açmak suretiyle gerçekleştirildiğine ilişkin kanıtların neler olduğu karar yerinde gösterilip tartışılmadan, 5237 sayılı Yasa'nın 142/1-b maddesi yerine anılan Yasanın 142/2-d maddesi ile uygulama yapılması,

3- Suçun gece sayılan zaman diliminde işlendiğinin anlaşılması karşısında TCK'nın 143/1 maddesinin uygulanması gerektiğinin gözetilmemesi,

4- 5237 sayılı TCY'nın 145. maddesindeki “malın değerinin azlığı” kavramının, 765 sayılı TCY'nın 522. maddesindeki “hafif” veya “pek hafif” ölçütleriyle her iki maddenin de cezadan indirim olanağı sağlaması dışında benzerliği bulunmadığı, “değerin azlığının” 5237 sayılı Yasaya özgü ayrı ve yeni bir kavram olduğu, Yasa koyucunun amacı ile suçun işleniş biçimi ve olayın özelliği ile sanığın kastı da gözetilmek suretiyle, daha çoğunu alma olanağı varken yalnızca gereksinimi kadar ve değer olarak da gerekiyorsa ceza vermekten vazgeçilebileceği ölçüdeki düşük değerler esas alınmak, yasal ve yeterli gerekçeleri de açıklanmak koşuluyla uygulanabileceği düşünülmeden, somut olayda çalınan teybin değeri belirlenmeden ... hakkında 5237 sayılı TCY'nın 145. maddesi uyarınca değer azlığı nedeniyle indirim yapılması,

5) Suça sürüklenen çocuğun gece vakti saat 01:30 sıralarında temyiz kapsamı dışındaki diğer yaşı küçük sanıklarla birlikte park halinde bulunan mağdura ait ... plakalı ... marka aracın sol kapı kilidini zorlamak suretiyle oto teybini çalarak olay yerinden ayrıldıktan sonra yapılan araştırma sonucunda aynı gün sabah saatlerinde yakalandıklarında, kolluk görevlilerince sorulması üzerine olayı birlikte gerçekleştiren temyiz dışı ... ... ......... evinden suça konu teybi alarak rızası ile teslim ettiğinin anlaşılması karşısında, ... hakkında TCK'nın 168/1. maddesi gereğince etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanması gerektiğinin gözetilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş, ... müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün bu sebepten dolayı istem gibi BOZULMASINA, bozma sonrası kurulacak hükümde 1412 sayılı CMUK'nın 326/son maddesinin gözetilmesin 07/02/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/815, Karar No: 2014/4222, Tarih: 13.03.2014

**7. Ceza Dairesi         2013/815 E.  ,  2014/4222 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 5607 sayılı yasaya aykırılık

HÜKÜM : Hükümlülük ve müsadere

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

1)Gümrük Müdürlüğü vekilinin temyizine göre yapılan incelemede;

Mal müdürünün gümrük müdürlüğü adına temyizden vazgeçme yetkisi bulunmadığı gözetilerek katılan ... vekilinin 26.02.2010 tarihli temyiz dilekçesine göre yapılan incelemede;

Açılan davanın niteliğine göre Gümrük İdaresinin suçtan doğrudan doğruya zarar görmediği cihetle davaya katılma hakkı bulunmayan Gümrük İdaresinin müdahilliğine karar verilmesi hükmü temyiz hakkı vermediğinden katılan vekilinin temyiz isteğinin 5320 sayılı yasanın 8/1.maddesi yollamasıyla 1412 sayılı CMUK.nun 317.maddesi uyarınca REDDİNE,

2)Sanığın temyizine göre yapılan incelemede;

Suç tarihi ve ele geçen eşyanın niteliğine göre, sanığın 5752 sayılı yasa ile değişik 4733 sayılı yasanın 8/4 fıkrası uyarınca cezalandırılması gerektiği gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm tesisi aleyhe temyiz olmadığından bozma sebebi yapılmamıştır.

Suçtan doğrudan doğruya zarar görmeyen ve katılma hakkı bulunmayan Gümrük İdaresinin davaya katılan olarak kabul edilip lehine vekalet ücretine hükmolunması,

5237 sayılı TCK'da cezaların toplanmasına ilişkin düzenlemenin yer almaması, 5275 sayılı Yasa'nın 99/1. maddesinde ise "Bir kişi hakkında hükmolunan her bir ceza diğerinden bağımsızdır, varlıklarını ayrı ayrı korurlar." şeklindeki hükmün bulunması karşısında, cezaların toplanmasının mümkün olmadığı gözetilmeksizin, sanık hakkında hükmolunan para cezalarının toplanması suretiyle tek bir adli para cezasına hükmedilmesi,

Sanık hakkında verilen adli para cezasının 10 taksitle tahsiline karar verilirken, uygulama maddesinin gösterilmeyerek 5271 sayılı CMK.nun 232/6 maddesi hükmüne aykırı karar verilmesi,

Sanık hakkında verilen adli para cezasının 10 taksitle tahsiline karar verilirken, uygulama maddesinin gösterilmeyerek 5271 sayılı CMK.nun 232/6 maddesi hükmüne aykırı karar verilmesi,

Yasaya aykırı ise de, yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen bu hususların 5320 sayılı yasanın 8/l.maddesi uyarınca uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nun 322.maddesi gereğince düzeltilmesi mümkün bulunduğundan, hüküm fıkrasından vekalet ücretine ilişkin kısmın çıkartılmasına, (1.3) nolu hüküm fıkrasının hükümden çıkartılarak yerine “5237 sayılı TCK’nın 52/2. fıkrası gereğince sanığın ekonomik ve diğer şahsi halleri göz önünde bulundurularak sanık hakkında verilen kısa süreli hapis cezasının bir gün karşılığı 20,00 TL’den hesaplanmak suretiyle sanığın 3.000,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına, sanığa verilen 4 gün adli para cezasının TCK.52/2.maddesi gereğince sanığın ekonomik ve diğer şahsi halleri göz önünde bulundurularak bir gün karşılığı 20,00 TL den hesaplanarak 80 TL. adli para cezası ile cezalandırılmasına,” ibarelerinin yazılmasına ve taksitlendirmeye ilişkin (1.4) nolu hüküm fıkrasındaki “birer aylık ara ile “ ibaresinden önce gelmek üzere "5237 sayılı TCK'nun 52/4 maddesi gereğince” ibaresinin eklenmesine karar verilmek suretiyle, sair kısımları aynen bırakılan hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 13/03/2014 günü oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/14049, Karar No: 2015/11975, Tarih: 11.11.2015

**17. Hukuk Dairesi         2015/14049 E.  ,  2015/11975 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ..Asliye Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı dava dilekçesinin mahkemenin yetkisizliği nedeniyle reddine dair verilen hükmün süresi içinde davalı .. vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, davacının sürücüsü olduğu araç ile davalı ........'ın sürücüsü ve işleteni olduğu, davalı .......... zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sigortalı aracın çarpışması sonucunda meydana gelen kazada müvekkilinin sakat kaldığını beliterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla sürekli ve geçici iş göremezlik zararı olarak 1.000,00 TL maddi, 8.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı... vekili, müvekkilinin adresinin ... olduğunu, kazanın ise ..'da meydana geldiğini, Ankara Batı mahkemelerinin yetkisiz olduğunu, yetkili mahkemenin öncelikle .... mahkemeleri olduğunu, bu kabul görmez ise ...Mahkemelerinin yetkili olduğunu belirterek davanın yetki nedeniyle reddini savunmuştr.

Davalı ..vekili, davacının müvekkil sigorta şirketine başvurduğunu, açılan hasar dosyasına göre davacıya 21.02.2014 tarihinde 19.862,00 TL ödendiğini, müvekkil şirketin sorumluluğunun kalmadığını savunmuştur.

Mahkemece, kaza yerinin taraflar için ortak yetkili mahkeme olduğu gerekçesiyle dava dilekçesinin mahkemenin yetkisizliği nedeniyle reddine karar verilmiş; hüküm, davalı .. vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına ve her ne kadar kaza yeri mahkemesi ortak yetkili mahkeme değil ise de temyiz edenin sıfatına göre, davalı .. vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun bulunan hükmün ONANMASINA 11/11/2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/23004, Karar No: 2017/7879, Tarih: 14.11.2017

**10. Hukuk Dairesi         2015/23004 E.  ,  2017/7879 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, rücuan tazminat istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamda belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmştir.

Hükmün, davacı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1-)Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-)Davacı Kurum, daha önce kısmi olarak açılan davada talep edilen miktarın eksik kalan 4.492,49 TL kurum alacağının tahsilini talep etmiş olup, mahkemece, kusur oranına düşecek miktarı ıslah etmek suretiyle aynı davada istemek yerine ek dava açıldığından ve ek dava açılmasına davalıların sebebiyet vermediği gerekçesiyle davacı kurum lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına ve yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına hükmetmiştir.

Mevcut yasal durum itibariyle, kısmi davada fazlaya ilişkin haklarını saklı tutmuş olan davacının, saklı tuttuğu alacak bölümü için (kısmi) o dava içerisinde ıslah yoluyla talepte bulunabileceği gibi dilerse ek dava açması da mümkündür. Yani kısmi ıslah yoluyla müddeabihin artırılabilmesi olanağı, bir anlamda, artırıma konu kısmın ek dava yoluyla istenilmesinin alternatifi niteliğindedir. Başka bir ifade ile kısmi davadaki ıslah ile bu yola gidilmeyip ek dava açılması halleri, davacıya aynı hak ve olanakları tanıyan seçimlik yollardır. (Bkz. T. 15.10.2003, ...T. E.2003/9-510, K.2003/555) Dolayısıyla inceleme konusu dosyada mahkemece, davacı kurumun ek rücu davası açmakta hukuki yararı olduğunun kabulüyle, lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesi yönünde karar verilmelidir

Eldeki davada mahkemece yukarıda açıklanan maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin, yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Ne var ki; bu aykırılığın giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, karar bozulmamalı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun Geçici 3. maddesi delaletiyle 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 438. maddesi uyarınca düzeltilerek onanmalıdır.

Eldeki davada mahkemece yukarıda açıklanan maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin, yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Ne var ki; bu aykırılığın giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, karar bozulmamalı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun Geçici 3. maddesi delaletiyle 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 438. maddesi uyarınca düzeltilerek onanmalıdır.

SONUÇ : Hüküm fıkrasının; yargılama giderlerine ilişkin 2. bendinin tamamen silinerek yerine “Davacı tarafından yapılan 36,50 TL tutarındaki tebligat ve müzekkere giderlerinden oluşan yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine” yazılmasına, vekalet ücretini düzenleyen 4. bendinin tamamen silinerek yerine “Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi 13. maddesine göre, 1.500,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine” yazılmasına ve hüküm fıkrasına 5. bendin eklenerek “Karar kesinleştikten sonra davacının fazladan yatırdığı gider avansının talep halinde davacıya iadesine” yazılmasına, hükmün bu şekliyle DÜZELTEREK ONANMASINA, 14.11.2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/14466, Karar No: 2015/387, Tarih: 15.01.2015

**19. Hukuk Dairesi         2014/14466 E.  ,  2015/387 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki finansal kiralama konusu malın iadesi davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Davacı vekili, müvekkili ile davalı arasında finansal kiralama sözleşmesi yapıldığını, sözleşmenin davalı tarafından kira bedelinin ödenmemesi üzerine feshedildiğini belirterek finansal kiralama konusu balya makinesi ve aksesuarların iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, yetki itirazında bulunmuş, davacı tarafından kısmi ödemelerin kabul edilmiş olmasının sözleşmeyi devam ettirme iradesi taşıdığını bildirerek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, toplanan kanıtlara ve bilirkişi raporuna göre, davalının yetki itirazının reddine, sözleşme gereğince ödenmesi gereken kira bedellerinin ödenmesi için gönderilen ihtarnamede belirtilen süre içinde borcun ödenmediği, davacının sözleşmeyi haklı nedenle feshettiği gerekçesi ile davanın kabulüne, finansal kiralama konusu balya makinesi ve aksesuarların iadesine karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı vekilinin yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edenden alınmasına, 15.01.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.

.
Yargıtay — Esas No: 2014/25325, Karar No: 2015/1757, Tarih: 04.02.2015

**17. Hukuk Dairesi         2014/25325 E.  ,  2015/1757 K.**

**"İçtihat Metni"**

Dairelerin iş bölümüne ilişkin Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulu'nun 19.01.2015 tarih ve 8 sayılı kararının 22.01.2015 tarih ve 29244 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe girmesi nedeniyle Adli Yargı kolu içinde yargı yerinin belirlenmesine ilişkin ihtilafların (merci tayini) incelenmesi görevi Yüksek 20. Hukuk Dairesine verilmiştir.

Bu nedenle dosyanın anılan Daire Başkanlığına GÖNDERİLMESİNE 04/02/2015 tarihinde karar verildi
Yargıtay — Esas No: 2021/13097, Karar No: 2022/3427, Tarih: 24.02.2022

**8. Ceza Dairesi         2021/13097 E.  ,  2022/3427 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

Bölge Adliye Mahkemesince verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği görüşülüp düşünüldü:

Suçtan katılan sıfatını alabilecek şekilde zarar görmüş bulunan ve kamu davasına katılma talebi olan şikayetçi Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı vekilinin hükmü temyiz etmesi karşısında, şikayetçi kurumun hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu belirlenerek ve sunulan dilekçede de katılma iradesinin ortaya konulduğu anlaşılmakla, 5271 sayılı CMK.nın 237/2. maddesi gereğince Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı'nın katılan ... vekilinin ise katılan Bakanlık vekili sıfatıyla davaya katılmasına karar verilerek yapılan temyiz incelemesinde;

Mahkemece kanıtlar değerlendirilip gerektirici nedenleri açıklanmak suretiyle verilen beraat kararı usul ve yasaya uygun bulunduğundan, katılan kurum vekilinin atılı suçun sabit olduğuna yönelik temyiz itirazları yerinde görülmediğinden 5271 sayılı CMK'nın 302/1. maddesi uyarınca TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA, 5271 sayılı CMK.nın 304/1. maddesi uyarınca dosyanın Kastamonu Ağır Ceza Mahkemesine, kararın bir örneğinin ise bilgi için Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 17. Ceza Dairesi'ne gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'na TEVDİİNE, 24.02.2022 gününde delil tartışması nedeni ile beraat hükmünün duruşma açılarak kurulması gerektiği gerekçesi ile Sn. ...'in karşı oyu ile oyçokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY GEREKÇESİ

Karşı oyun konusu:

CMK.nın 280/1. fıkrası (a) 2. cümlesinin atıf yaptığı CMK. 303/1-a bendi kapsamında verilecek beraat kararlarının kapsamının ne olduğu ve delil tartışmasını gerektiren durumlarda duruşma açılmadan verilip verilemeyeceği hususundadır.

CMK.nın 280. maddesinin "1-2" fıkralarında Bölge Adliye Mahkemesince inceleme ve kovuşturmanın ne şekilde yapılacağı düzenlenmiştir.

Yine CMK.nın 280/1. maddesinin (a), (b), (c), (d), (e) ve (f) bentlerinde de Bölge Adliye Mahkemesince duruşma açılmadan dosya üzerinden karar verilebilecek hallere yer verilmiştir. CMK.nın 280/1-(g) fıkrasında ise diğer hallerde duruşma hazırlığı işlemlerine başlanmasına karar verileceği belirtilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinde yapılacak inceleme ve kovuşturma başlıklı CMK.nın 280. maddesinde beraat kararı verilmesi gereken halle ilgili bir düzenleme yapılmamış, bu konuda Yargıtay ile ilgili CMK.nın 303. maddesinin 1-(a) bendine atıf yapılmış, 303/1- (a) bendinde de beraat kararı verilebilecek hal düzenlenmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinde yapılacak inceleme ve kovuşturma başlıklı CMK.nın 280. maddesinde beraat kararı verilmesi gereken halle ilgili bir düzenleme yapılmamış, bu konuda Yargıtay ile ilgili CMK.nın 303. maddesinin 1-(a) bendine atıf yapılmış, 303/1- (a) bendinde de beraat kararı verilebilecek hal düzenlenmiştir.

CMK.nın 303/1-a bendindeki beraate ilişkin düzenlemenin iyi anlaşılabilmesi için, CMK.nın 280/1-(a) fıkrasının ve atıf yaptığı CMK.nın 303/1. maddesindeki düzenlemelerin birlikte değerlendirilmesi gerekmektedir. CMK.nın 280/1-a- birinci cümlesine bakıldığında davanın esasında bir değişiklik yapılmayarak başvurunun esastan reddine karar verilebilecek halin düzenlendiği görülmektedir. Burada Bölge Adliye Mahkemesinin kararı ilk derece mahkemesi kararı ile aynı yönde olduğundan mahkeme kararları arasında çelişki oluşmamaktadır. Yani Bölge Adliyenin esastan red kararında ilk derecenin verdiği hükmün zat ve mahiyetinde bir değişiklik yapılmadığından duruşma açılmadan verilmesi tartışma yaratmayacaktır. Yine CMK.nın 280/1. maddesinin (a). Fıkrası dışındaki bentlerdeki değişikliklerinde somut delillere dayalı olarak yapılabileceği ve hukuka (kanuna) aykırılıkların düzeltilmesine ilişkin olduğu için çelişki ve tartışma oluşturacak nitelikte değildir. Ancak CMK.nın 280/1-a maddesinin atıf yaptığı 303/1-a bendindeki beraat kararı verilebilmesi hususu gerek CMK.nın 280/1. maddesindeki düzenlemelerden gerekse CMK.nın 303. maddesinin (1-a) bendi dışındaki diğer bentlerdeki farklılık arzetmektedir.

Çünkü; Burada beraat kararı verilirken delil değerlendirmesi ve tartışması yapılarak ilk derece mahkemesinin aynı deliller üzerinden verdiği mahkumiyet kararının zat ve mahiyetinde değişiklik yapılarak beraat kararına çevrilmesi söz konusudur.

Gerçektende; Yargıtay'ca "davanın esasına hükmedilecek haller ve hukuka aykırılığın düzeltilmesi" başlığını taşıyan CMK.nın 303. maddesinin 1-a bendindeki beraat kararı verilebilecek hal dışında kalan kararlar ile diğer bentler dikkatlice incelendiğinde hiç birinde yorum ve takdir gerektiren bir durumun olmadığı aksine ilk bakışta anlaşılan somut deliller üzerinden düşme maddi hataların düzeltilmesi veya takdir

gerektirmeden ceza uygulaması yapılabilecek kanuna ve hukuka aykırılıkların düzeltilmesi kararları olduğu açıkça görülmektedir.

Nitekim, CMK.nın 303/1-a bendindeki beraat kararı verilebilecek hal ile birlikte düzenlenen "davanın düşmesine karar verilebilmesinde şikayetten vazgeçme, zamanaşımı veya diğer düşme sebepleri gibi somut sebeplerin varlığı halinde davanın düşürülmesine karar verilmesinin tartışmayı gerektirmediği açıktır. Yine alt ve üst sınırı olmayan sabit bir cezaya hükmedilme durumuda aynı şekilde somut veriler üzerinden verilen kararlardır. Görüldüğü üzere beraat kararı dışındaki değerlendirmeler delil tartışması yapılarak kararlar verilmesi şeklinde değil somut delillerin olaya uygulanması şeklindedir.

Bilindiği üzere CMK.ya göre Yargıtay'da temyiz incelemesi ve kararlar esas olarak duruşmasız verilmektedir. Bunun istisnası CMK.nın 299/1. maddesinde düzenlenmiştir. Bu maddede 10 yıl veya daha fazla hapis cezasına ilişkin hükümlerin incelenmesinin Yargıtay'ın uygun görmesi halinde duruşma açılarakda yapılabileceği belirtilmiştir. Yargıtay'da yapılacak incelemeye ilişkin bu düzenlemenin aksine Bölge Adliye Mahkemelerinde yapılacak incelemelerde CMK.nın 280/1-(g)'ye göre esas itibari ile duruşma açılması gerektiği vurgulanmaktadır. O nedenle ilk derece mahkemesi kararlarında esaslı değişiklik yapılması gereken durumlarda kararlarını duruşmalı olarak vermesi gerektiği kabul edilmelidir. Çünkü Yargıtay'da dahi belirli bir miktarın üzerindeki cezaların incelenmesinin duruşmalı yapılması gerektiği (takdire bağlı olsa bile) kabul edilmiş iken Bölge Adliye Mahkemelerinin bundan muaf tutulduğunun kabulü doğru olmayacaktır. Basit müsadere kararlarının bile duruşma açılarak verilmesi gerektiğini düzenleyen CMK.nın 256/1. maddesi ve buna ilişkin yerleşik Yargıtay kararları nazara alındığında adli yargı sisteminin en ağır cezalarının beraate çevrilmesinin duruşma açılmadan verilmesi yargıya ve hukuka olan güvenin sarsılmasına sebebiyet vereceği açıktır.

Bu aşamada CMK.nın 280/1-a bendinin atıf yaptığı CMK.nın 303/1-a bendindeki "olayın daha fazla aydınlanması gerekmeden beraate hükmolunması" ifadesinin nasıl anlaşılması gerektiği hususunda yorum kurallarına da bakmak gerekir.

Hukuk güvenliğinin ve bireyler arasında uygulama eşitliğinin sağlanabilmesi için gerekli fikri bir faaliyet olan yorum faaliyetinin bir takım kural ve yöntemlere bağlı kalınarak yapılması gerekir. Aksi takdirde yanlış yorum sonucu uygulayanın tecrübesine ve anlayışına göre benzer olaylarda bile farklı uygulama ve sonuçların ortaya çıkmasına sebep olunabilir. Hukuk düzeninde kurallar alelade bir şekilde bir araya getirilmezler, kurallar belirli kriterlere göre oluşturulan bir bütünün parçalarıdır. Bu nedenle kurallar, kanunda düzenlendikleri yer dikkate alınarak anlamlandırılmalıdırlar.

Ayrıca yorum yapılırken hukukun genel ilkelerinden de ayrılınmamalıdır. Konunun ayrıntıları bu yön verici fikre uygun veya en azından aykırı düşmeyecek biçimde yorumlanmalıdır. Yani adalet, eşitlik, adil yargılanma, hukuka güven gibi ilkelerin yorumda yol gösterici olacağı da kuşkusuzdur.

Öte yandan yorumunda değişik yöntemleri bulunmaktadır. Bu olayda kapsamına göre yorumdan hareket edilmesinin sorunun çözümüne daha çok katkı yapabileceği kabul edilmelidir. Kapsamına göre yorumda daraltıcı ve genişletici yorum olarak iki türlüdür.