muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/1835, Karar No: 2023/3164, Tarih: 07.06.2023

V. KARAR DÜZELTME

A. Karar Düzeltme Yoluna Başvuran

Dairemizin yukarıda belirtilen kararına karşı davacı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

B. Karar Düzeltme Sebepleri

Davacı vekili karar düzeltme dilekçesinde; eksik inceleme ile karar verildiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, mahkemenin kabulü kararının eksik incelemeye dayalı olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun ( 1086 sayılı Kanun) 440 ıncı maddesi, 4342 sayılı Mera Kanunu.

2. 4342 sayılı Mera Kanun'u 3 üncü maddede mera, hayvanların otlatılması ve otundan yararlanılması için tahsis edilen veya kadimden beri bu amaçla kullanılan yer şeklinde tanımlanmıştır.

3. 4342 sayılı Mera Kanunu'nun 5 inci maddesi ''Komisyonca tespit edilecek ihtiyaca göre aşağıda belirtilen yerler mera, yaylak ve kışlak olarak, köylere veya belediyelere tahsis edilir.

a) Kadimden beri mera, yaylak ve kışlak olarak kullanılan yerler ile aynı amaçla kullanılmak üzere köy veya belediyelere tahsis ya da terk edilen yerler,

b) Devletin hüküm ve tasarrufunda veya Hazinenin mülkiyetinde bulunan arazilerden etüt

sonucu mera, yaylak ve kışlak olarak yararlanılabileceği anlaşılan yerler,

c) Mera, yaylak ve kışlak olarak kullanılmak amacıyla kamulaştırılacak yerler,

d) Tapu kayıtlarında mera, yaylak ve kışlak olarak görülen ve halen işgal edilen yerler.

'' şeklinde düzenlenmiştir.

4. 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 16/B maddesi ''Mera, yaylak, kışlak, otlak, harman ve panayır yerleri gibi paralı veya parasız kamunun yararlanmasına tahsis edildiği veya kamunun kadimden beri yararlandığı belgelerle veya bilirkişi veya tanık beyanı ile ispat edilen orta malı taşınmaz mallar sınırlandırılır, parsel numarası verilerek yüzölçümü hesaplanır ve bu gibi taşınmaz mallar özel siciline yazılır. Bu sınırlandırma tescil mahiyetinde olmadığı gibi bu suretle belirlenen taşınmaz mallar, özel kanunlarında yazılı hükümler saklı kalmak kaydıyla özel mülkiyete konu teşkil etmezler.'' şeklinde düzenlenmiştir.

5. 4342 sayılı Mera Kanunu'nun 14 üncü maddesinde ''...Yerlerin, ilgili müdürlüğün talebi, komisyonun ve defterdarlığın uygun görüşü üzerine, valilikçe tahsis amacı değiştirilebilir ve söz konusu yerlerin tescilleri Hazine adına, vakıf meralarının tescilleri ise vakıf adına yaptırılır...'' düzenlemesi mevcuttur.

5. 4342 sayılı Mera Kanunu'nun 14 üncü maddesinde ''...Yerlerin, ilgili müdürlüğün talebi, komisyonun ve defterdarlığın uygun görüşü üzerine, valilikçe tahsis amacı değiştirilebilir ve söz konusu yerlerin tescilleri Hazine adına, vakıf meralarının tescilleri ise vakıf adına yaptırılır...'' düzenlemesi mevcuttur.

6. 4342 sayılı Mera Kanunu'nun 5 inci maddesinde de mera yaylak, kışlak olarak tahsis edilecek yerlerin nereler olacağı sayılmış, bu maddenin (c) bendinde `Mera, yaylak ve kışlak olarak kullanılmak amacıyla kamulaştırılacak yerlerin` köy veya belediye tüzel kişiliklerine tahsisinin yapılabileceği belirtilmiştir. Anılan Yasa uyarınca, kişilerin özel mülkiyetinde bulunan taşınmazlar ancak kamulaştırma yapılmak suretiyle 4342 sayılı Yasa kapsamına alınabilir. Özel mülklerde bu yönteme uyulmadan yapılacak her türlü tahsisler Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 1. No.lu protokolünün 1. maddesi ve Anayasanın 35 inci maddesine aykırılık teşkil eder. (Yargıtay 14. HD. E. 2005/9533 K. 2006/1272 T. 14.2.2006)

3. Değerlendirme

1.Davacı inceleme konusu davada, maliki bulunduğu 264, 265, 273, 274 ve 275 parsel sayılı taşınmazların tapu kaydı ile zilyetlik hukuki nedenine dayanmıştır. Tapu kayıtları kadastro çalışmaları sonucu 22.01.2004 yılında davacı adına tescil edilmiştir.

2. Davacı, iptalini talep ettiği komisyon kararının tapulu taşınmazlarının bulunduğu alanı kapsadığını ileri sürmektedir.

3. Mahkemece yapılan inceleme ve araştırma uyuşmazlığı çözmeye, sağlıklı sonuçlara ulaşmaya yeterli değildir.

4. Mahkemece davacının dayandığı tapu kayıtları ve dayanak kayıtları getirtilerek uzman bilirkişiler eşliğinde mahallinde keşif yapılmalı, bu kayıtların dava konusu yere ait olup olmadığı Harita Mühendisi ya da Fen Bilirkişisi tarafından tespit edilmeli, tapu kayıtlarının mera komisyon kararında belirlenen alan içinde olduğunun tespit edilmesi durumunda mera komisyon kararındaki alana isabet eden kısımlara mahsus olacak şekilde komisyon kararının iptaline karar verilmelidir.

5. Hükmün temyiz incelemesi sonucunda Dairemizin 21.12.2022 tarih, 2021/7539 Esas, 2022/7902 Karar sayılı ilamı ile onanmasına karar verilmiş ise de yukarıda (1., 2., 3. ve 4.) bentlerde yazılı nedenlerle bozulması gerekirken maddi hata nedeniyle onandığı bu kez yapılan inceleme ile anlaşıldığından, davacı vekilinin karar düzeltme talebinin kabulü ile Dairemizin onama ilamı kaldırılarak hükmün bozulmasına karar verilmesi gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davacı vekilinin karar düzeltme talebinin kabulü ile Dairemizin 21.12.2022 tarihli ve 2021/7539 Esas, 2022/7902 Karar sayılı ilamının KALDIRILMASINA,

İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan harcın istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

07.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/4267, Karar No: 2012/5444, Tarih: 14.05.2012

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2012/4267 E.  ,  2012/5444 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

1-Gerekçeli karar ve temyiz dilekçesi davalılar ..., ... (...) , ..., ... ve ...'ye Tebligat Yasası'nın 21. maddesi gereğince tebliğ edilmiş ise de, yapılan tebliğler Tebligat Yasası'nın 21. maddesi ve Tüzüğün 28.maddesi hükümlerine uygun değildir. Adı geçen davalılara 7201 Sayılı Tebligat Yasası ve Tüzük’te öngörülen yöntemlere uygun olarak ve 7201 Sayılı Tebligat Yasası’nın 19.01.2011 günü yürürlüğe giren 6099 sayılı Yasa ile değişik hükümleri de gözetilerek gerekçeli karar ve temyiz dilekçesi tebliğ edilerek temyiz ve cevap sürelerinin beklenmesinden,

2-Bilirkişi kurulu raporunda değerlendirmeye alınan buğday-saman, ayçiceği, kuru fasulye ve şekerpancarının sulu tarlada 2011 yılına ilişkin dekar başına ortalama verim ve üretim giderleri (ayrıntılı olarak) ile kg başına toptan satış fiyatlarının gıda, tarım ve hayvancılık ilçe müdürlüğünden istenilerek dosya içerisine konulmasından,

Sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 14.05.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/27665, Karar No: 2023/742, Tarih: 26.01.2023

**4. Ceza Dairesi         2020/27665 E.  ,  2023/742 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇLAR : Tehdit, hakaret

Sanık hakkında kurulan hükümlerin; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin hükümleri temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

Yerel Mahkeme kararı ile sanık hakkında tehdit ve hakaret suçlarından, 5271 sayılı Kanun’un 223 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (e) bendi uyarınca beraat kararı verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

O yer Cumhuriyet savcısının temyiz isteği; tanık anlatımlarının çelişkili olmadığı, sanık ile katılan arasında önceye dayalı husumet bulunmadığı, sanığın eylemlerinin tanık anlatımları ile doğrulandığına ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Katılanın ... Devlet Hastanesi'nde Beyin Cerrahi Servisinde hemşire olarak çalıştığı, 03.03.2016 tarihinde hasta olarak hastanede bulunan sanığın, katılanın kendisine kas gevşetici yapılmasını istediği, katılanın sanığa ameliyat yapılacağından kas gevşetici yapamayacağını söylemesi üzerine "Geri zekalısın, insan değil robotsun, döveceksin bunların hepsini." dediği iddiasıyla açılan davada, Yerel Mahkemece her iki tanığın olay yerinde olduğu sabit olsa da tanıklar ..., ... ve ... beyanlarının her biri incelendiğinde beyanların istikrar arz etmediği ve çelişki arz ettiği hususu değerlendirildiğinde katılanın soyut iddiaları haricinde dosya kapsamında kesin ve esaslı delil bulunmadığı gerekçesiyle sanığın beraatine karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE

Katılanın iddialarının hastane çalışanı olan tanıklar ... ve ...'nin birbiri ile uyumlu beyanları ile doğrulanması, sanığın eşinin ise olayları kısmen doğrulaması karşısında, sanığın mahkumiyeti yerine yerinde olmayan gerekçe ile beraat kararı verilmesi,

Hukuka aykırı bulunmuştur.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle başkaca yönleri incelenmeyen Yerel Mahkeme kararına yönelik O yer Cumhuriyet savcısının temyiz isteği yerinde görüldüğünden hükümlerin, 1412 sayılı Kanun’un 321 inci maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

26.01.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/15843, Karar No: 2013/36248, Tarih: 26.11.2013

**(Kapatılan)13. Ceza Dairesi         2012/15843 E.  ,  2013/36248 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek, gereği düşünüldü:

02.06.2007 tarihli tutanakta, polis merkezine gelen ...'nin sanıktan satın aldığını belirttiği telefonu kendi rızasıyla görevli memurlara teslim ettiği, müştekinin 17.06.2009 günlü ifadesinde, suça konu telefonun Emniyet Görevlilerince 2. el telefon alım satım işi yapan ...'ten alınıp kendisine iade edildiği, adı geçen tanığın ise söz konusu telefondan dolayı toplam 70 liralık zararı olduğuna dair beyanı karşısında; Dairemizce de benimsenen ve Yargıtay CGK'nın 26.03.2013 günlü, 2012/6-1232 esas ve 2013/106 karar sayılı içtihadı karşısında, somut olayda uygulanma koşulları bulunmayan etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanmaması nedeniyle bozma isteyen Tebliğnamedeki düşünceye iştirak edilmemiştir.

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve hakimin takdirine göre sanık ...'ün temyiz itirazları yerinde görülmemiş olduğundan reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün tebliğnameye aykırı olarak ONANMASINA, 26.11.2013 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/2334, Karar No: 2006/2824, Tarih: 06.04.2006

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2006/2334 E.  ,  2006/2824 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde davacı vekili davacıların "..." olarak kayıtlı soyadlarının "..." olarak düzeltilmesini istemiştir. Mahkemece davanın ... yönünden reddine diğerleri yönünden kabulüne karar verilmiş, hüküm Cumhuriyet Savcısı tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

1-Davacılar vekili dava dilekçesinde nüfus kütüğünde davacıların "..." olan soyadlarının "..." olarak değiştirilmesini istemiş mahkemece davacılardan İkbal hakkındaki davanın feragat nedeniyle reddine, diğer davacıların soyadlarının istenen gibi "..." olarak düzeltilmesine karar verilmiştir.

Dosya içindeki bilgi ve belgelerden davacılar tarafından vekilleri olan Avukat ...'ye verilen vekaletnamenin genel nitelikte bir vekaletname olduğu anlaşılmaktadır. Soyadının düzeltilmesi davası kişiye sıkı sıkıya bağlı haklarla ilgili bir davadır. Böyle bir davanın açılabilmesi için davayı açan avukatın vekaletnamesinde özel bir yetkinin bulunması gerekir. Bu durumda mahkemece, genel vekaletname ile dava açan avukata dava konusu işle ilgili özel yetkiyi içeren vekaletnamesini ibraz etmesi için belli bir süre tanınması, bu süre içerisinde vekil vekaletnamesini getirmediği ya da asil bir dilekçe ile veya bizzat duruşmaya gelerek özel yetkisi bulunmayan vekilin açmış olduğu davaya ve yapılan işlere icazet verdiğini bildirmediği takdirde davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerekirken, bunun aksine davaya bakılıp esas hakkında hüküm kurulması,

2-Nüfus Yasasının 46.maddesi hükmüne göre nüfus kayıtlarının düzeltilmesine (ad, soyadı değişikliği davaları dahil) ilişkin davalarda Cumhuriyet Savcısı ile nüfus müdürü veya memurunun bulunması ve kararın onların önünde verilmesi zorunludur. Mahkemenin oluşumuna ilişkin bu yasa hükmü dikkate alınmadan nüfus idaresi temsilcisinin yokluğunda yargılama yapılarak karar verilmesi,

Doğru görülmemiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, 06.04.2006 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/332, Karar No: 2022/724, Tarih: 24.05.2022

**Hukuk Genel Kurulu         2019/332 E.  ,  2022/724 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

1. Taraflar arasındaki “maddi tazminat” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, ... Asliye Ticaret Mahkemesince verilen davanın kabulüne ilişkin karar davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 19. Hukuk Dairesince yapılan inceleme sonunda bozulmuş, Mahkemece Özel Daire bozma kararına karşı direnilmiştir.

2. Direnme kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

3. Hukuk Genel Kurulunca dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

I. YARGILAMA SÜRECİ

Davacı İstemi:

4. Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirket ile davalı arasında 20.06.2004 tarihinde LPG bayilik sözleşmesi imzalandığını, sözleşmeye göre fiyatlandırmanın davalı tarafça belirlendiğini, davacı şirkete ödenmesi gereken dağıtım payının ödenmediğini ileri sürerek sözleşmeye aykırılıktan kaynaklanan şimdilik 10.000TL zararının fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş; Özel Daire bozma kararından sonra 07.03.2018 harç tarihli ıslah dilekçesi ile alacağını 241.614,28TL olarak ıslah ettiğini bildirmiştir.

Davalı Cevabı:

5. Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı tarafça sürenin bitiminden önce tek taraflı olarak sözleşmenin yenilenmeyeceğinin bildirildiğini, davacının dağıtım payı oranlarını sözleşmeye uygun fatura etmeyerek müvekkili şirketi zarara uğrattığını belirterek davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

İlk Derece Mahkemesi Kararı:

6. ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 30.11.2015 tarihli ve 2014/895 E., 2015/907 K. sayılı kararı ile; taraflar arasında imzalanan ek protokolde belirlenen oranda bayi dağıtım kârının davacıya ödenmesi gerektiği, sonradan bir takım gerekçelerle giderlerin arttığı ileri sürülerek protokol hükümlerine aykırı davranılamayacağı, davalının protokole aykırı davranışı sonucu davacının uğradığı zararı gidermekle yükümlü olduğu, davacının toplam zararı 241.614,28TL olarak hesaplanmış ise de talep edilen miktar 10.000TL olduğundan taleple bağlı kalınarak bu miktara hükmedilmesi gerektiği gerekçesiyle davanın kabulüne, 10.000TL maddi tazminat tutarının dava tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanun’un 2/2 maddesi uyarınca değişen oranlarda işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, davacının fazlaya ilişkin haklarının saklı tutulmasına karar verilmiştir.

Özel Daire Bozma Kararı:

7. ... Asliye Ticaret Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

8. Yargıtay (Kapatılan) 19. Hukuk Dairesinin 09.10.2017 tarihli ve 2016/9808 E., 2017/6679 K. sayılı kararı ile;

“…Taraflar arasındaki uyuşmazlık 26.06.2004 tarihli sözleşme ve eki protokolde belirlenen bayi kâr payının eksik ödenmesi nedeniyle alacak istemine ilişkindir.

Özel Daire Bozma Kararı:

7. ... Asliye Ticaret Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

8. Yargıtay (Kapatılan) 19. Hukuk Dairesinin 09.10.2017 tarihli ve 2016/9808 E., 2017/6679 K. sayılı kararı ile;

“…Taraflar arasındaki uyuşmazlık 26.06.2004 tarihli sözleşme ve eki protokolde belirlenen bayi kâr payının eksik ödenmesi nedeniyle alacak istemine ilişkindir.

Dava konusu alacak belirlenebilir nitelikte olduğundan somut olayda belirsiz alacak davasının 6100 sayılı HMK.' nun 107/1. maddesinde öngörülen şartları oluşmamıştır. Bu durumda öncelikle davacıya dava konusu yaptığı alacak miktarını bildirmesi ve bildirilen alacak tutarı üzerinden harç ikmalinin sağlanması, daha sonra işin esasına girilmesi gerekirken yazılı şekilde eksik harç ile davaya devam olunarak karar verilmesi doğru görülmemiştir,…” gerekçesiyle karar bozulmuş, bozma nedenine göre davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Direnme Kararı:

9. ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 29.06.2018 tarihli ve 2018/64 E., 2018/595 K. sayılı kararı ile; önceki karar gerekçesi yanında, davanın açıldığı 30.09.2009 tarihinde 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (HMK) henüz yürürlüğe girmediği, mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu (HUMK) hükümlerinin yürürlükte olduğu, HUMK uyarınca kısmi dava açılmasının mümkün olduğu, HMK hükümlerinin aynı Kanun’un 448 maddesine göre tamamlanmış usul işlemlerini etkilemeyeceği gerekçesiyle direnme kararı verilmiştir.

Direnme Kararının Temyizi:

10. Direnme kararı süresi içinde taraf vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

II. UYUŞMAZLIK

11. Direnme yolu ile Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık; fazlaya ilişkin haklar saklı tutularak 10.000TL üzerinden harç yatırılmak suretiyle 30.09.2009 tarihinde açılan ve bilirkişi raporlarının alınmasından sonra mahkemece davacı vekilinin beyanı alınarak bu miktar üzerinden fazlaya ilişkin haklar saklı tutulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilen eldeki davanın HMK’nın 107/1. maddesi uyarınca belirsiz alacak davası niteliğinde olup olmadığı, davacıya dava konusu yaptığı alacak miktarını bildirmesi ve bildirilen alacak tutarı üzerinden harç ikmalinin sağlanması, daha sonra işin esasına girilmesinin gerekip gerekmediği, buradan varılacak sonuca göre mahkemece eksik harç ile davaya devam olunup olunmadığı noktasında toplanmaktadır.

III. GEREKÇE

12. Uyuşmazlığın çözümü için öncelikle konu ile ilgili kavramların ve yasal mevzuatın irdelenmesinde yarar bulunmaktadır.

III. GEREKÇE

12. Uyuşmazlığın çözümü için öncelikle konu ile ilgili kavramların ve yasal mevzuatın irdelenmesinde yarar bulunmaktadır.

13. Usul hukuku alanında geçerli temel ilke, yargılamaya ilişkin usul hükümlerinin derhal yürürlüğe girmesidir. Bu ilkenin benimsenmesinin nedeni ise, bu kanun hükümlerinin kamu düzeni ile yakından ilgili olduğu, daima eskisinden daha iyi ve amaca en uygun olduğu fikri ile kanun koyucunun, fertlere ait olan hakların yeni usul hükümleri ile daha önce yürürlükte olan kanundan daha iyi ve daha adil bir şekilde korunacağına ilişkin inancıdır.

14. Usul kurallarının zaman bakımından uygulanmasında derhal uygulanırlık kuralı ile birlikte dikkate alınması gereken bir husus da, yeni usul kuralı yürürlüğe girdiğinde, ilgili “usul işleminin tamamlanıp tamamlanmadığı”dır.

15. Hemen belirtilmelidir ki, dava; dava dilekçesinin mahkemeye verilmesiyle başlayan ve bir kararla (veya hükümle) sonuçlanıncaya kadar devam eden çeşitli usul işlemlerinden ve aşamalarından oluşmaktadır. Yargılama sırasındaki her usul işlemi, ayrı ayrı ele alınıp değerlendirmeye tabi tutulmalıdır.

16. Bir usul işlemi yargılama sırasında yapılmaya başlanıp tamamlandıktan sonra, yeni bir usul kuralı yürürlüğe girerse, söz konusu işlem geçerliliğini korur. Başka bir deyişle, tamamlanmış usul işlemleri, yeni yürürlüğe giren usul hükmünden (veya kanunundan) etkilenmez. Buna karşın, bir usul işlemine başlanmamış veya başlanmış olup da henüz tamamlanmamış ise, yeni usul hükmü (veya kanunu) hemen yürürlüğe gireceğinden etkilenir. Çünkü, usule ilişkin kanunlar -tersine bir kural benimsenmediği takdirde- genel olarak hemen etkili olup, uygulanırlar (Üstündağ, Saim: Medeni Yargılama Hukuku, Cilt: I, ... 1997, s. 73 ilâ 78).

17. 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren HMK’nın “Zaman Bakımından Uygulanma” başlığını taşıyan 448/1. maddesi de yapılan açıklama ve ilkelere uygun olarak;

“(1) Bu Kanun hükümleri, tamamlanmış işlemleri etkilememek kaydıyla derhâl uygulanır” hükmünü içermektedir.

18. Bu madde hükmüne göre, kanunda aksine bir düzenleme getirilmediği takdirde, yeni usul hükümlerinin tamamlanmış usul işlemlerine bir etkisi olmayacak, önceki kanuna göre yapılmış ve tamamlanmış olan işlemler geçerliğini koruyacaktır. Buna karşın, tamamlanmamış usul işlemleri yeni kanun hükümlerine göre yapılacaktır. Nitekim aynı hususlar Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 18.03.2021 tarihli ve 2017/4-1397 E., 2021/292 K. sayılı kararında da vurgulanmıştır.

19. Bilindiği üzere, davanın açıldığı tarih itibariyle yürürlükte bulunan mülga HUMK’nın 83 vd. maddelerinde düzenlenmiş olan ıslah; taraflardan birinin usule dair bir işlemini kısmen veya tamamen düzeltmesine olanak tanıyan bir yöntem olup, iddia ve savunmanın genişletilmesi yasağının da bir istisnasıdır.