muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2012/19836, Karar No: 2013/13666, Tarih: 17.06.2013

Somut olayda uyuşmazlık; 01.11.2002 tarihinde yürürlüğe giren 2002/4847 sayılı Bakanlar Kurulu Kararını 01.01.2003 tarihinde yürürlüğe giren 2003/5146 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile baştan itibaren yürürlükten kaldırılmasına rağmen kararın yürürlükte olduğu 01.11.2002 – 01.01.2003 tarihleri arasındaki süre itibariyle davacı yararına uygulanıp Aralık 2002 aylığının bu karar uyarınca artırılıp artırılmayacağı noktasında toplanmaktadır.

Bakanlar Kurulu Kararı düzenleyici bir işlem olup; objektif hukuk kuralı niteliğindeki bir düzenleyici işlemin yürürlüğe girdikten bir süre sonra baştan itibaren kaldırılması durumunda yürürlükte kaldığı sürede şahıslar yararına kazanılmış hak oluşturabilmesi için, kuralın ilgilisi olan kişi hakkında uygulanmış ve kişiselleştirilmiş olması gerekir. Başka bir deyişle; kazanılmış haktan söz edilebilmesi için bu hakkın yeni düzenlemeden önce yürürlükte olan kurallara göre bütün sonuçlarıyla fiilen elde edilmiş olması veya düzenleyici işlemin başlangıçta yöneldiği belirsiz sayıdaki kişileri hedef alma özelliği somutlaşarak bireysel işleme dönüşmesi gerekir. Dava konusu olayda, sonradan yürürlüğe giren 2003/5146 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlük tarihinden itibaren ortadan kaldırılan 2002/4847 sayılı Bakanlar Kurulu Kararının davacı açısından kişiselleştiğini gösteren bir işlem yapıldığına ilişkin bir belge dosya kapsamında bulunmamaktadır. Bu nedenle; anılan Bakanlar Kurulu Kararının davacı hakkında bireysel bir işleme dönüşüp dönüşmediği ve giderek bu karar ile davacının somut bir hak elde edip etmediği davalı Kurumdan sorulduktan sonra, deliller değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.

Mahkemece, açıklanan maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin eksik inceleme ve araştırma sonucunda yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

../...

-3-

O hâlde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 17.06.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.

.............
Yargıtay — Esas No: 2012/11690, Karar No: 2012/12269, Tarih: 25.06.2012

**10. Hukuk Dairesi         2012/11690 E.  ,  2012/12269 K.**

**"İçtihat Metni"**

... adına Av. ... ile ... adına Av. ... arasındaki dava hakkında Konya 1. İş Mahkemesinden verilen 03.05.2012 günlü ve 77/237 sayılı hükmün, davalı Kurum avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

Davacının sigortalı bilgilerinde tescili yapıldıktan sonra 19 kodu ile terkinin verildiği ve daha sonra yeniden tescili yapıldığı anlaşıldığına göre;

- 19 kodunun, sigortalılığın durdurulmasını mı, yoksa sigortalılığın terkini mi, ifade ettiği,

- Durdurma ise, durdurulmayıp da devamı halinde davacının, sigortalılık süresinin hangi tarihler arasında olabileceği,

Kurumdan sorularak gelecek cevabın eklenmesinden sonra gönderilmek üzere, dosyanın mahal mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 25.06.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/20007, Karar No: 2014/16153, Tarih: 29.09.2014

**7. Ceza Dairesi         2013/20007 E.  ,  2014/16153 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 5607 sayılı yasaya muhalefet

HÜKÜM : Hükümlülük, erteleme, müsadere

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

Ele geçen eşyanın niteliğine ve suç tarihine göre, sanığın 5752 sayılı Yasa ile değişik 4733 sayılı Yasa'nın 8/4. maddesi uyarınca cezalandırılması gerektiği gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm tesisi aleyhe temyiz olmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

Suçtan doğrudan doğruya zarar görmeyen ve katılma hakkı bulunmayan Gümrük İdaresinin davaya katılan olarak kabul edilip lehine vekalet ücretine hükmolunması,

Yasaya aykırı, sanığın temyiz itirazları bu nedenle yerinde görüldüğünden ve bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, 5320 sayılı yasanın 8/1. maddesi gereğince yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK.nun 322. maddesi gereğince, hüküm fıkrasından vekalet ücretine ilişkin kısmın çıkartılması ve diğer hususların aynen bırakılması suretiyle hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 29.09.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/7398, Karar No: 2017/5934, Tarih: 11.05.2017

**13. Hukuk Dairesi         2016/7398 E.  ,  2017/5934 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, davalı ... (... ... ve Çocuk Hastalıkları Hastanesi) ile arasında genel temizlik hizmet alım sözleşmesi imzalandığını, çalışanlardan...'ın emeklilik nedeni ile iş akdini feshederek kendisi ve davalı Bakanlık aleyhine kıdem tazminatı alacağı için dava açtığını, mahkemece davanın kabul edildiğini, mahkeme kararı gereğince...'a 20.01.2011 tarihinde 8.190,58 TL ödendiğini, davalının da bundan sorumlu olması nedeni ile rücu haklarının bulunduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 100,00 TL'nin ödeme tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir.

Davalı, davanın zamanaşımına uğradığını belirterek davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 73/1. Maddesinde rücu istemi halinde zamanaşımının 2 yıl olduğunun hüküm altına alındığı, 818 sayılı Borçlar Kanunun 60. Maddesinde düzenlenen zamanaşımı süresi ise 1-10 yıl olup faili ve fiili öğrenme tarihinden itibaren başlayacağı hüküm altına alındığı, ödemenin 20.01.2011 tarihinde yapıldığına ve davanın 25.12.2014 tarihinde açıldığına göre zamanaşımı süresinin dolduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafça temyiz edilmiştir.

Davacı, dava dışı işçi...’ın açmış olduğu kıdem tazminatı alacağı davasının İş Mahkemesince kabul edildiği, davalı kurumla birlikte sorumlu olduğu bedeli ödemiş olduğu, bu bedelden davalının da sorumlu olduğunu bildirerek davalıdan tahsili istemi ile eldeki davayı açmıştır. Mahkemece ödemenin 20.01.2011 tarihinde yapıldı, davanın 25.12.2014 tarihinde açıldığı 6098 sayılı yasada düzenlenen fiilin ve failin öğrenildiği tarihten itibaren 2 yıllık zamanaşımı süresinin dolduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de; Dosya arasında bulunan bilgi ve belgelerden,taraflar arasındaki genel temizlik hizmet alım sözleşmesinin 25.12.2009 tarihinde akdedildiği anlaşılmaktadır. Davacı davasını sözleşme ilişkisine dayanarak açtığından BK'nin 125.maddesi gereği 10 yıllık zamanaşımı süresine tabi olup dava tarihine kadar 10 yıllık zamanaşımı süresi dolmamıştır. Mahkemece işin esasına girilmesi ve sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde davanın zamanaşımı nedeni ile reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz olunan kararın davacı yararına BOZULMASINA, peşin alınan 29,20 TL harcın istek halinde iadesine, HUMK’nun 440/III-1 maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 11/05/2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/4716, Karar No: 2019/226, Tarih: 09.01.2019

**17. Ceza Dairesi         2017/4716 E.  ,  2019/226 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇLAR : Hırsızlık, konut dokunulmazlığının ihlali

HÜKÜMLER : Mahkumiyet

Yerel mahkemece sanık hakkında hırsızlık ve konut dokunulmazlığının ihlali suçlarından verilen hükümler temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararların niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü:

I)Sanık ... hakkında konut dokunulmazlığının ihlali suçundan kurulan hükmün temyiz incelemesinde;

Anayasa Mahkemesi'nin hükümden sonra 24/11/2015 gün ve 29542 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 08/10/2015 tarih, 2014/140 Esas ve 2015/ 85 sayılı kararı ile TCK'nın 53. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (b) bendine yönelik olarak vermiş olduğu iptal kararlarının da kapsam ve içerik itibarıyla infaz aşamasında mahallinde gözetilebileceğinden,bozma nedeni yapılmamıştır.

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve hâkimin takdirine göre, sanık ... müdafiinin temyiz nedenleri yerinde görülmemiş olduğundan reddiyle, usûl ve kanuna uygun bulunan hükümlerin, tebliğnameye uygun olarak ONANMASINA,

II)Sanık ... hakkında hırsızlık suçundan kurulan hükmün temyiz incelemesinde;

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve hakimin takdirine göre; suçun sanık tarafından işlendiğini kabulde ve nitelendirmede usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmış, diğer temyiz nedenleri yerinde görülmemiştir.

Ancak;

II)Sanık ... hakkında hırsızlık suçundan kurulan hükmün temyiz incelemesinde;

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve hakimin takdirine göre; suçun sanık tarafından işlendiğini kabulde ve nitelendirmede usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmış, diğer temyiz nedenleri yerinde görülmemiştir.

Ancak;

1)5237 sayılı TCK'nın 61/1. maddesine göre malın değerinin az ya da çok olması, temel cezanın belirlenmesinde alt sınırdan uzaklaşmak için bir kriter olup, hırsızlık suçuna konu malın değerinin az olmasının TCK'nın 145. maddesinde ayrı olarak düzenlenmesi, kanun koyucunun hırsızlık suçunda malın değerinin az olmasına verdiği önemi göstermektedir. Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 15.12.2009 gün ve 6/242-291 sayılı içtihadında belirtildiği üzere, "...daha çoğunu alabilme olanağı varken yalnızca gereksinimi kadar ve değer olarak az olan şeyi alma" görüşünün, TCK'nın 145. madde uygulamasında bütünüyle reddedilmesi mümkün değil ise de, maddenin yalnızca bu tanımlamayla sınırlandırılması da olanaklı değildir. TCK'nın 145. maddenin gerek ilk şekli, gerekse değiştirilmiş biçimi; ortak tanımlama ile, hırsızlık suçununkonusunu oluşturan değerin az olmasını temel almaktadır. TCK'nın 145. maddesine göre, faile verilen cezada indirim yapılabilmesi için malın değerinin az olması yeterli olup, hâkim indirim oranını TCK'nın 3. maddesinde öngörüldüğü üzere “İşlenilen fiilin ağırlığıyla orantılı” olacak şekilde saptamalıdır. Değer azlığı nedeniyle ceza vermekten vazgeçme kararı verilecek ise; malın değerinin azlığı yanında “Suçun işleniş şekli ve özellikleri” de dikkate alınmalıdır. TCK'nın 145. maddesinin uygulanmasında hâkime takdir hakkı tanınmış olup, hâkim takdir hakkını kullanırken keyfiliğe kaçmadan, her somut olaya uygun, yasal ve yeterli gerekçe göstermek suretiyle uygulama yapmalıdır.

Somut olayda ise; sanığın müştekinin oturduğu apartmanın bodrum katındaki kömürlüğünden çalmaya teşebbüs ettiği kabloların değerinin 5 TL olduğunun tespit edilmiş olması nedeniyle TCK'nın 145. maddesi gereğince verilen cezadan belirlenecek oranda indirim yapılması gerektiğinin gözetilmemesi,

2) T.C. Anayasa Mahkemesi'nin, TCK'nın 53. maddesine ilişkin olan, 2014/140 Esas ve 2015/85 Karar sayılı iptal kararının, 24.11.2015 gün ve 29542 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmış olması nedeniyle iptal kararı doğrultusunda TCK'nın 53. maddesindeki hak yoksunluklarının yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanık ... müdafiinin temyiz nedeni bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenlerle tebliğnameye aykırı olarak BOZULMASINA, 09.01.2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/5069, Karar No: 2016/14383, Tarih: 07.11.2016

**19. Hukuk Dairesi         2016/5069 E.  ,  2016/14383 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün davacılar vekilince duruşmalı, davalı vekilince duruşmasız olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacılar vekili Av.... ile davalı ... ve vekili Av. ...'in gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-KARAR-

Davacılar vekili, davalının müvekkilleri aleyhine babaları olan muris... tarafından düzenlediği iddia edilen 135.000,00 USD bedelli bonoya dayalı olarak icra takibi başlattığını, ancak senet altındaki imzanın murise ait bulunmadığını, murislerinin 1936 doğumlu olduğunu, 1998 yılında felç geçirdiğini, bunun tedavisi sırasında mesane kanseri olduğunun belirlendiğini, 2005 yılında da demans tanısı konularak ilaçlar kullanmaya başladığını, ölüm tarihi itibariyle yaklaşık beş milyon USD değerinde servet bıraktığını, senet tanzim tarihi itibariyle bono düzenlemesini gerektiren ihtiyacının olmadığını, senedin babasının yaşı ve hastalığından faydalanılarak imzalatılmış olabileceğini, ayrıca tanzim tarihinden yaklaşık 2 yıl sonra takibe konulmasının ve senedin A4 kağıdına yazılmasının hayatın olağan akışına aykırı bulunduğunu ileri sürerek, müvekkillerinin borçlu olmadığının tespitine, takibin iptaline ve %40 oranında kötü niyet tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, bonodaki imzanın davacıların murisine ait olduğunu, ayrıca tanzim tarihinde borçlunun hukuki ehliyeti ile akli melekelerinin de yerinde bulunduğunu, senet tanziminden sonra da noterlerde ve bankalarda işlemler yaptığını, kambiyo senedinin geçerli olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalı vekili, bonodaki imzanın davacıların murisine ait olduğunu, ayrıca tanzim tarihinde borçlunun hukuki ehliyeti ile akli melekelerinin de yerinde bulunduğunu, senet tanziminden sonra da noterlerde ve bankalarda işlemler yaptığını, kambiyo senedinin geçerli olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece toplanan deliller ve yapılan yargılama sonucunda, davacıların murisinin düzenlediği bonoya dayalı olarak davalının icra takibi başlattığı, davacıların imzaya itiraz ederek icra hukuk mahkemesine başvurdukları, imzanın davacılar murisine ait olduğu gerekçesi ile itirazların reddine karar verildiği, bu kararın icra hukuku bakımından kesinleştiği, davacıların maddi hukuk bakımından senetteki imzanın muris eli ürünü olmadığı, eli ürünü olsa bile senet tanzim tarihi itibariyle fiil ehliyetine haiz olmayan murisin iradesinin fesada uğratılarak senet düzenlettirildiği, gerçek borç durumunu yansıtmadığı iddiasıyla işbu davanın açıldığı, icra hukuk mahkemesi kararının bağlayıcı olmadığı, alınan imza incelemesine yönelik bilirkişi raporunda imzanın davacıların murisinin eli ürünü olduğunun tespit edildiği, öte yandan hukuki ehliyet yokluğu iddiası bakımından uzman bilirkişi raporları, bu raporların ağırlıklı olarak hukuki ehliyetin varlığı yönünde düzenlenmesi ile davacılar murisinin senet tanziminden sonra da önemli hukuki işlemler yapması nazara alınarak davacılar murisinin fiil ehliyetinin bulunduğu gerekçesiyle davanın reddine ve tedbir kararı verildiğinden davalı lehine %40 oranında tazminata karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacılar vekili ve davalı vekilinin yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, vekili Yargıtay duruşmasında hazır bulunan davacılar ile davalı yararına takdir edilen 1.350,00 TL duruşma vekalet ücretinin birinden alınıp yek diğerine ödenmesine, aşağıda yazılı onama harçların temyiz edenlerden alınmasına, 07.11.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/11969, Karar No: 2011/6545, Tarih: 26.10.2011

**(Kapatılan)15. Ceza Dairesi         2011/11969 E.  ,  2011/6545 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Dolandırıcılık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Sanığın cezalarında zincirleme suç nedeniyle artırım esnasında uygulanan kanun maddesinin 43/1 yerine 41/1 olarak yanlış yazılması mahallinde düzeltilebilir yazım hatası kabul edildiğinden bozma nedeni yapılmamıştır.

1-Sanık hakkında mağdurlar ... ve ...'e karşı dolandırıcılık suçundan kurulan hükümlerin temyiz isteminin incelenmesinde;

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanığın yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün ONANMASINA,

2-Sanık hakkında mağdurlar ... ve ...'a karşı dolandırıcılık suçundan kurulan hükümlerin temyiz isteminin incelenmesinde;

Dosya içeriğine göre sanığın diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. Ancak;

5237 Sayılı TCK”nın 43/1 maddesi “bir suç işleme kararının icrası kapsamında, değişik zamanlarda bir kişiye karşı aynı suçun birden fazla işlenmesi durumunda, bir cezaya hükmedilir, yine 43/2 fıkrada ise “aynı suçun birden fazla kişiye karşı tek bir fiille işlenmesi durumunda da 1. fıkra hükmü uygulanır” düzenlemeleri karşısında,

Kendisini başbakanlıkta danışman İshak Yılmaz olarak tanıtan sanığın, ... İlçe Özel İdare Müdürü ...'ya ... ve ... Köyleri hakkında bilgiler aldıktan sonra her iki köyden iki kişiyi askerliğini yapmış olmak kaydıyla işe yerleştireceğini söylemesi ile verdiği

T.C.

YARGITAY

15. Ceza Dairesi

TÜRK MİLLETİ ADINA

Y A R G I T A Y İ L A M I

numaradan kendisini arayan ... Köyü Muhtarı ...'ya aynı teklifi yaptığı, muhtarın görüştüğü ... ve ...'un ... teklifinin kabul etmesi üzerine ...'nın aracılığı ile paraları yatırdıkları ve mağdurlarla sanığın doğrudan hiç görüşmediği olayda, dolandırıcılık eyleminin tek fiille iki kişiye karşı gerçekleştiği gözetilerek sanık hakkında bir kez hüküm kurularak tayin olunan cezasının 5237 Sayılı TCK'nun 43/2. maddesi uyarınca artırılması gerekirken, yazılı şekilde her bir mağdura yönelik eylemi nedeniyle ayrı ayrı yazılı şekilde mahkumiyet hükmü kurulması,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK. nun 321. maddesi uyarınca isteme aykırı olarak BOZULMASINA, 26.10.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/4927, Karar No: 2013/6972, Tarih: 19.03.2013

**13. Hukuk Dairesi         2013/4927 E.  ,  2013/6972 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi(Tüketici Mahkemesi Sıfatıyla)

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, davalı bankadan konut kredisi kullandığını, kendisinden farklı ismler altında haksız yere ücret tahsil edildiğini belirterek, toplam 3.282,90 TL.nin kesinti tarihlerinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, HMK.'nın 320.maddesi uyarınca dosya üzerinden karar verilerek davanın kabulüne karar verilmiş; karar davalı tarafından temyiz edilmiştir.

1.Savunma hakkı Anayasanın 36.maddesinde güvence altına alındığı gibi, karar tarihinde yürürlükte bulunan HMK.nun 27.maddesi hükmüne göre de, davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diğer ilgilileri, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahip olup, başka bir anlatımla, davalıya savunma hakkını kullanma olanağı verilmeden hüküm kurulamaz. HMK.'nın 320/1.maddesinde "mahkeme mümkün olan hallerde tarafları duruşmaya davet etmeden dosya üzerinden karar vereceği" belirtilmişse de bunun ancak ön inceleme aşamasında ve "mümkün olan hallerde" olduğu belirtilmek suretiyle yasanın uygulama alanı dar bir çerçeve ile belirlenmiştir. HMK'nın 27.maddesinde belirtildiği üzere davanın taraflarının, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakları mevcut olup, bu hak çerçevesinde tarafların açıklama ve ispat hakkını kullanabilmeleri gerekmektedir. Hukuki dinlenilme hakkının usul hukukundaki bir diğer yansıması ise, HMK madde 297/ 1-c bendinde yer almış olup buna göre, mahkemelerin gerekçeli kararlarında, tarafların iddia ve savunmalarının özeti, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususlar, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan deliller, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesi ile sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebeplerin belirtilmesi gerektiği vurgulanmaktadır. Hal böyle olunca, tarafların hukuki dinlenilme hakkı bağlamında ilk derece mahkemesince duruşma yapılması kural olup, mahkemece tarafların iddia ve savunmalarının toplanarak duruşma açılması ve tarafların açıklamaları dinlenildikten sonra sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken dosya üzerinde karar verilmesi hatalı olup, bozmayı gerektirir.

2.Bozma nedenine göre, davalının sair temyiz itirazlarının incelenmesine bu aşamada gerek görülmemiştir.

SONUÇ:Yukarıda 1.bentte açıklanan nedenle kararın davalı yararına BOZULMASINA, 2.bentte açıklanan nedenle, davalının sair temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, HUMK’nun 440/III-2 maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 19.03.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/7194, Karar No: 2013/10863, Tarih: 05.07.2013

**(Kapatılan)17. Hukuk Dairesi         2013/7194 E.  ,  2013/10863 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Taraflar arasındaki kurum işleminin iptali davasında Manisa 3.İş Mahkemesi ve Turgutlu Asliye Hukuk(İş Mahkemesi S.) Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Dava, davalı tarafından uygulanan kararın iptali istemine ilişkindir.

Turgutlu 1. Asliye Hukuk Mahkemesince (İş Mahkemesi S.9, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 6. maddesi uyarınca davalının yerleşim yeri mahkemesinin yetkili olduğu, SGK nın başkent ve taşra teşkilatı olarak il müdürlükleri şeklinde örgütlendiği, şube niteliğindeki teşkilatın il müdürlüğü olduğu, sosyal güvenlik merkezlerinini müdürlükten ayrı şube niteliğinini olmadığı, olsaydı SGK başkanlığına bağlı olacağı, davada idari merkezin ya da Manisa il müdürlüğünün bulunduğu yerin yetkili olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

Manisa 3. İş Mahkemesi ise; uyuşmazlığa konu kararın Turgutlu Sosyal Güvenlik Merkezince yapıldığı, buranın da SGK'nın şubesi olduğundan bahisle yetkisizlik yönünde hüküm kurmuştur.

5521 s. İş Mahkemeleri Kanununun 5.maddesinde; "İş Mahkemelerinde açılacak her dava, açıldığı tarihte dava olunanın Türk Medeni Kanunu gereğince ikametgahı sayılan yer mahkemesinde bakılabileceği gibi işçinin işini yaptığı işyeri için yetkili mahkemede de bakılabilir. Bunlara aykırı sözleşme muteber sayılmaz." hükmü getirilmiştir. Yine, 5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanununun 15. Maddesinde " Bu Kanunda sarahat bulunmıyan hallerde Hukuk Muhakemeleri Usulü Kanunu hükümleri uygulanır." düzenlemesi uyarınca yetki konusunun 6100 sayılı Kanunun 6 ve 14. (1086 sayılı Kanun 9 ve 17.) maddeleri uyarınca çözümlenmesi gerekmektedir. Bu durumda yetkili mahkeme, Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı' nın bulunduğu Ankara İş Mahkemeleri veya işlemleri yürüten şubenin bulunduğu yer mahkemeleridir.

Somut olayda uyuşmazlık; Manisa SGK İL Müdürlüğü Turgutlu Sosyal Güvenlik Merkezince davacı aleyhine uygulanan kararın iptali istemine ilişkindir. SGK Başkent ve taşra teşkilatı olarak il müdürlükleri şeklinde örgütlenmekte olup buna göre davada Manisa İl Müdürlüğünün bulunduğu yer yetkili olduğu anlaşılmakla, uyuşmazlığın Manisa 3. İş Mahkemesince çözümlenmesi gerekmketedir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, HMK’nun 21., 22. ve 23. maddeleri gereğince Manisa 3. İş Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE, 05.07.2013 gününde oybirliği ile karar verildi.