muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/11651, Karar No: 2014/3666, Tarih: 27.03.2014

**9. Ceza Dairesi         2013/11651 E.  ,  2014/3666 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 9 - 2012/131117

Mahkemesi : Ankara 14. Asliye Ceza Mahkemesi

Tarihi : 31.01.2012

Numarası : 2010/615 - 2012/17

Suç : İftira

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Tayin olunan cezanın süresi itibariyle şartları oluşmadığından, sanığın duruşmalı inceleme isteminin CMUK'nın 318. maddesi gereğince REDDİNE,

Yerinde görülmeyen diğer itirazların reddine, ancak;

1-Şikayetçilere hukuka aykırı fiil isnad etme suretiyle iftira suçunu işleyen sanık hakkında uygulama maddesinin doğrudan TCK'nın 267/1 yerine, anılan Kanunun 268/1. maddesinin yollamasıyla aynı Kanunun 267/1. maddesi olarak gösterilmesi,

2- İftira suçuna ilişkin maddi eser ve delillerin uydurulmadığı gözetilmeksizin sanık hakkında TCK'nın 267/2. maddesi uygulanarak fazla ceza tayini,

Kanuna aykırı olup sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu nedenlerle BOZULMASINA, 27.03.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/602, Karar No: 2015/1511, Tarih: 04.02.2015

**17. Hukuk Dairesi         2015/602 E.  ,  2015/1511 K.**

**"İçtihat Metni"**

Dairelerin iş bölümüne ilişkin Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulu'nun 19.01.2015 tarih ve 8 sayılı kararının 22.01.2015 tarih ve 29244 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe girmesi nedeniyle Adli Yargı kolu içinde yargı yerinin belirlenmesine ilişkin ihtilafların (merci tayini) incelenmesi görevi Yüksek 20. Hukuk Dairesine verilmiştir.

Bu nedenle dosyanın anılan Daire Başkanlığına GÖNDERİLMESİNE 04/02/2015 tarihinde karar verildi
Yargıtay — Esas No: 2019/8047, Karar No: 2019/9410, Tarih: 19.06.2019

**17. Ceza Dairesi         2019/8047 E.  ,  2019/9410 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇLAR : Hırsızlık, iş yeri dokunulmazlığının ihlali

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel mahkemece suça sürüklenen çocuk hakkında hırsızlık ve iş yeri dokunulmazlığının ihlali suçlarından verilen hükümler temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararların niteliği ile suçların tarihine göre dosya görüşüldü:

Suça sürüklenen çocuk için; mahkemenin 08.06.2009 tarihinde işlenen suçlar için 5271 sayılı CMK'nın 231/6-son cümlesi hükmü uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verdiği ve bu kararın 01.03.2012 tarihinde kesinleştiği, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair kararın kesinleşmesinden itibaren ve denetim süresi içinde 18.02.2013 tarihinde işlenen kasıtlı suçtan dolayı verilen ve 25.02.2014 tarihinde kesinleşen mahkumiyet hükmü nedeniyle 28.10.2014 tarihinde hükmün açıklandığı; böylelikle hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının kesinleştiği 01.03.2012 tarihi ile deneme süresi içinde ikinci suçu işlediği 18.02.2013 tarihi arasında dava zamanaşımının durduğu gözetilerek yapılan incelemede;

Suça sürüklenen çocuğun eylemine uyan ve 5237 sayılı TCK'nın 142/1-b, 116/1, 119/1-c, 31/3. maddelerindeki suçların gerektirdiği cezaların türleri ve üst sınırlarına göre; aynı Yasa'nın 66/1-e, 66/2 ve 67/4. maddelerinde öngörülen 7 yıl 12 aylık kesintili dava zamanaşımı süresi suç tarihi olan 08.06.2009 tarihinden inceleme tarihine kadar geçmiş bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuk ... müdafinin temyiz nedenleri bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükümlerin açıklanan nedenle tebliğnameye uygun olarak BOZULMASINA, bozma nedeni yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 5320 sayılı Yasa'nın 8/1. maddesi yollamasıyla 1412 sayılı CMUK'nın 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak, suça sürüklenen çocuk hakkında açılan kamu davalarının zamanaşımı nedeniyle DÜŞÜRÜLMESİNE, 19.06.2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/3490, Karar No: 2016/13503, Tarih: 06.06.2016

**9. Hukuk Dairesi         2015/3490 E.  ,  2016/13503 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ (İŞ)

DAVA : Davacı, uğranılan maddi zararın tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hüküm süresi içinde taraflar avukatlarınca temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili ,davalı işçinin müvekkil işveren nezdinde hizmet akdi ile tır şoförü olarak çalışırken 05.08.2010 tarihinde ağır kusurlu şekilde maddi hasarlı trafik kazasına karıştığını bu kaza sebebiyle davacı şirketin işleteni olduğu araçta tespit edilen hasarın 40.171,46 TL olduğunu idia ederek maddi zararın davalıdan tahsili istemiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili,tır şoförü olarak davacı şirket nezidinde çalışan müvekkilinin meydana gelen kazada kusurunun bulunmadığını davanın haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece,toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı taraf vekilleri temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının tüm davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Taraflar arasında, işçinin akde aykırı eylemi nedeniyle işverenin uğradığı zararın tazmini davasında uygulanacak zamanaşımı süresi yönünden uyuşmazlık bulunmaktadır.

Somut olayda;davacı işveren şirket, davalın şoför olarak görev yaptığı sırada maddi hasarlı trafik kazası yaparak araçta maddi hasara yol açtığını ve dolayısıyla sebep olduğu zararın tazminini istemiştir.

Davalı, olayda bir kusurunun olmadığını ,davacının ıslahla arttırdığı 18.899,56 TL'nin kaza tarihi itibariyle 2918 sayılı ...Kanunu 109. maddesi uyarınca zamanaşımına uğradığını belirterek zamanaşımı def'inde bulunmuştur.Mahkeme ise davacı vekili tarafından ıslah edilen kısmın 2918 sayılı Kanunun 109/4 maddesi gereğince zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar vermiştir.

Davalı, olayda bir kusurunun olmadığını ,davacının ıslahla arttırdığı 18.899,56 TL'nin kaza tarihi itibariyle 2918 sayılı ...Kanunu 109. maddesi uyarınca zamanaşımına uğradığını belirterek zamanaşımı def'inde bulunmuştur.Mahkeme ise davacı vekili tarafından ıslah edilen kısmın 2918 sayılı Kanunun 109/4 maddesi gereğince zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar vermiştir.

Taraflar arasındaki ilişki hizmet akdine dayanmaktadır.Dava tarihinde yürürlükte olan eski 818 sayılı Borçlar Kanunun 321 ve yargılama sırasında yürürlüğe giren 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunun 400. maddeleri gereğince işçi, işverene kusuruyla verdiği her türlü zarardan sorumludur.Bu sorumluluk iş ilişkisinden kaynaklanmakta olup çalışanın görevi sırasında işverene verdiği zararın tazmini alacakları 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 125.maddesi uyarınca 10 yıllık zamanaşımı süresine tabidir.Dolayısıyla iş ilişkisi kapsamında işçinin özen borcundan kaynaklanan bu sorumluluğun Türk Borçlar Kanunu kapsamında değerlendirilmesi gerekirken uyuşmazlıkta uygulama yeri bulunmayan ... Kanunu 109/4. maddesi gereğince ıslahla istenen miktarın zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle reddine karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

F) Sonuç:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 06.06.2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/11694, Karar No: 2009/19641, Tarih: 20.10.2009

**12. Hukuk Dairesi         2009/11694 E.  ,  2009/19641 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul 5. İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 17/03/2009

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı vekili tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü :

HUMK.nun 23.maddesi son cümlesi hükmüne göre mahkemenin yetkili olmadığını iddia eden taraf yetkili mahkemeyi beyan etmeye mecburdur.

Somut olayda borçlu vekili icra mahkemesine başvurusunda yetkiye itiraz ettiğini bildirmiş ise de yetkili icra dairesinin neresi olduğunu belirtmemiştir. Bu durumda HUMK.nun 23.maddesi son cümlesi hükmüne uygun yapılmış ve geçerli bir yetki itirazının varlığından söz edilemez.

O halde, mahkemece borçlunun sair itiraz nedenleri incelenerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde yetki itirazının kabulü yönünde hüküm tesisi isabetsizdir.

SONUÇ  : Alacaklı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İ.İ.K. 366 ve H.U.M.K.’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), 20.10.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/22801, Karar No: 2015/7892, Tarih: 28.04.2015

**13. Ceza Dairesi         2014/22801 E.  ,  2015/7892 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek, gereği düşünüldü:

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve hakimin takdirine göre; suçun sanık tarafından işlendiğini kabulde ve nitelendirmede usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmış, diğer temyiz itirazları da yerinde görülmemiştir.

Ancak;

1-Müştekiye ait benzin istasyonundan aldığı 18,48 TL değerinde yakıtın ücretini ödemeden olay mahallinden ayrılan sanık hakkında, hırsızlık suçunun konusunu oluşturan malın değerinin az olması ve sanığı neticeye götüren kastının da fiili gibi az miktardaki yakıtı almaya yönelik bulunması nedeniyle, tayin edilen cezadan TCK'nın 145. maddesi gereğince belirlenecek oranda indirim yapılması gerektiğinin gözetilmemesi,

2-6352 sayılı yasanın 100. maddesi ile CMK'nın 324. maddesinin dördüncü fıkrasına eklenen cümle gereğince, sanığa yüklenen yargılama giderinin 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 106. maddesindeki terkin edilmesi gereken tutardan az olması nedeniyle Devlet Hazinesine yüklenmesine karar verilmesi gerektiğinin gözetilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanık ...'nın temyiz itirazı bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenle tebliğnameye aykırı olarak BOZULMASINA, 28.04.2015 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/5606, Karar No: 2019/7275, Tarih: 09.10.2019

**10. Hukuk Dairesi         2019/5606 E.  ,  2019/7275 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

No : 2012/518-2016/116

Asıl ve birleşen dava, rücuan tazminat istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirttiği şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, tüm taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, davacı Kurum vekilinin, davalılar ..., ..., ... vekillerinin tüm temyiz itirazlarının reddi gerekir.

Dava, 09/12/2010 tarihinde meydana gelen iş kazası sonucu vefat eden sigortalının hak sahiplerine bağlanan gelir nedeniyle oluşan kurum zararının davalılardan tahsili istemine ilişkin olup, açılan davanın yasal dayanağı, olay tarihinde yürürlükte bulunan 5510 sayılı Kanunudur. Mahkemece, esas alınan raporda davalı işveren şirket %80, 3. kişi konumundaki diğer davalılar müştereken %20 oranında kusurlu bulunduğu, ancak davalı işveren şirketin anılan yasanın 21/1-4 maddesine göre teselsül sorumluluğu hatalı belirlenerek eksik inceleme ve araştırma ile toplam %100 kusur oranı üzerinden yazılı şekilde karar verildiği anlaşılmıştır.

Davanın yasal dayanağı olan 5510 sayılı Kanunun 21. maddesinin 1. fıkrasında, iş kazası ve meslek hastalığı, işverenin kastı veya sigortalıların sağlığını koruma ve iş güvenliği mevzuatına aykırı bir davranışı sonucu meydana gelmişse, Kurumca sigortalıya veya hak sahiplerine bu Kanun gereğince yapılan veya ileride yapılması gereken ödemeler ile bağlanan gelirin başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değeri toplamının, sigortalı veya hak sahiplerinin işverenden isteyebilecekleri tutarlarla sınırlı olmak üzere, Kurumca işverene ödettirileceği, 4. fıkrasında, iş kazası, meslek hastalığı ve hastalık, üçüncü bir kişinin kusuru nedeniyle gerçekleşmişse, sigortalıya ve hak sahiplerine yapılan veya ileride yapılması gereken ödemeler ile bağlanan gelirin başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değerinin yarısının, zarara sebep olan üçüncü kişilere ve şayet kusuru varsa bunları çalıştıranlara rücû edileceği belirtilmiştir. Anlaşılacağı üzere 1. fıkrada işverenin, 4. fıkrada üçüncü kişinin rücu alacağından sorumlulukları düzenlenmiş olup bunlara dayanılarak açılan rücuan tazminat davalarında işveren ile üçüncü kişi arasında müteselsil borçluluk ilişkisi bulunduğundan konuya ilişkin olarak 818 sayılı Borçlar Kanununun irdelenmesi de gerekmektedir.

Söz konusu Kanunun 141 – 148. maddelerinde müteselsil borçlara yer verilmiş olup 141. maddede, alacaklıya karşı, her biri borcun tümünden sorumlu olma yükümü altına girdiklerini beyan eden birden çok borçlu arasında teselsül bulunduğu, böyle bir beyanın yokluğunda teselsülün ancak kanunun belirlediği durumlarda olacağı, 142. maddede, alacaklının, müteselsil borçluların tümünden veya birinden borcun tamamen veya kısmen ödenmesini istemekte serbest olduğu, borç tamamen ödeninceye dek borçluların tümünün sorumluluklarının devam edeceği, 145. maddede, yaptığı ödeme veya takas ile borcun tamamını veya bir kısmını sona erdirmiş olan müteselsil borçlulardan birinin, sona eren borç oranında diğer borçluları borçtan kurtarmış olacağı, 146. maddede, borcun niteliğinden aksi anlaşılmadıkça, müteselsil borçlulardan her birinin alacaklıya yapılan ödemeden birbirine eşit birer payı üzerine almak zorunda olduğu ve payından çok ödeme yapanın, fazla tutar yönünden diğer borçlulara rücu hakkının bulunduğu, 147. maddede, rücu hakkından yararlanan müteselsil borçlulardan her birinin, ödediği tutar oranında alacaklının haklarına halef olacağı bildirilmiştir. Diğer taraftan Kanunun haksız eylem yönünden müteselsil sorumluluğa ilişkin 50. maddesinde, birden çok kimseler birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri takdirde, önayak olan (kışkırtan) ile asıl gerçekleştiren ve yardımcı olanların, ayırım gözetilmeksizin müteselsilen sorumlu olacakları, hakimin, bunların birbiri aleyhinde rücu hakları olup olmadığını takdir ve gerektiğinde bu rücunun kapsamının derecesini saptayacağı belirtilmiş, çeşitli nedenlerin birleşmesi bakımından müteselsil sorumluluğa dair 51. maddesinde, birden çok kimseler çeşitli nedenlere (haksız eylem, sözleşme, kanun) dayanarak sorumlu oldukları takdirde haklarında, birlikte bir zarara sebebiyet veren kimselere ilişkin hükümlere göre işlem yapılacağı, kural olarak haksız bir eylemi ile zarara sebebiyet vermiş olan kimsenin en önce, tarafından hata gerçekleşmemiş ve üzerine borç alınmamış olmasına karşın yasal olarak sorumlu olan kimsenin de en sonra, zarar ile yükümlü tutulacağı açıklanmıştır.

Müteselsil borç, birden çok borçlunun alacaklıya karşı borcun tümünden sorumlu olduğu, alacaklının tamamen veya kısmen edayı her bir borçludan isteyebildiği, eda tamamen yerine getirilinceye dek borçluların sorumluluklarının süregeldiği, her borçlunun iç ilişkideki payına bakılmaksızın borcun tamamını ifa etmekle yükümlü olduğu, borçlulardan birinin borcu ödemesi durumunda diğerlerinin de alacaklıya karşı borçtan kurtulduğu, borcun, her bir borçlu yönünden tali değil asli nitelik taşıdığı, alacaklı karşısında birden çok borç ve borçlunun bulunduğu borç ilişkisidir. Bu ilişkide ifa, asıl alacağı ortadan kaldırmayıp alacak hakkı, ödeme yapmak suretiyle rücu hakkını kazanan borçluya geçtiğinden, anılan borçlu, alacaklının halefi olarak diğerlerine rücu edebilmektedir. Bununla birlikte, rücua konu olan borcun müteselsil niteliği bulunmadığından, sorumluluktan kurtulmak için her borçlunun borcun tümü yerine, kendine düşen payını ödemesi yeterli olmaktadır ki burada kanundan doğan halefiyet söz konusudur. Kuşkusuz, ödeme yapan borçlu ile alacaklının öncesinde, halefiyeti ortadan kaldırıcı sözleşme yapmak yetkileri de bulunmaktadır. Öğreti ve yargı kararlarında, borçların aynı sebepten doğması durumuna “tam teselsül” denilmekte ve değinilen 50. maddenin bunu karşıladığı ifade edilmekte, borçların farklı nedenlerden (kanun, sözleşme, haksız eylem) doğması halinde ise “eksik teselsül”ün varlığından söz edilerek 51. maddenin de bunu tanımladığı kabul edilmektedir. 50. maddede, aynı zarardan dolayı birden çok kişinin birlikte müteselsilen sorumlu tutulmaları, birden çok kişinin ortak kusurlarıyla zarara birlikte sebebiyet vermiş olmaları koşuluna bağlanmıştır. 51. maddede ise, müteselsil sorumluluk, ortak kusur yerine farklı hukuksal nedenlere bağlanmıştır ve bunlar kanun, sözleşme veya haksız eylemdir. Birden çok kişi, kanun, sözleşme veya haksız eylem nedeniyle aynı zarar için, zarara uğrayana karşı sorumlu iseler, bunlar arasında, bir zarara ortaklaşa sebep olanlar hakkındaki dönmeye (rücu) ilişkin kurallar uygulanmakta, kural olarak ilk önce, haksız eylemiyle zarara yol açan sorumlu tutulmakta, en son olarak da kusuru olmaksızın ve sözleşme gereği sorumluluğu olmadığı halde kanun hükmü gereğince sorumlu tutulan kişiye başvurulmaktadır. Nitekim Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 09.10.2013 gün ve 2013/9-1559 Esas - 2013/1461 Karar, 15.05.2015 gün ve 2013/17-2267 Esas - 2015/1352 Karar, 19.06.2015 gün ve 2013/10-2281 Esas - 2015/1727 Karar, 24.06.2015 gün ve 2014/13-19 Esas - 2015/1743 Karar sayılı ilamlarında aynı görüşlere yer verilmiştir.

Önemle vurgulanmalıdır ki 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununda eksik ve tam teselsül ayırımına son verilmiş, 61. maddede, birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümlerin uygulanacağı, 62. maddede, tazminatın aynı zarardan sorumlu müteselsil borçlular arasında paylaştırılmasında, bütün durum ve koşullar, özellikle onlardan her birine yüklenebilecek kusurun ağırlığı ve yarattıkları tehlikenin yoğunluğunun göz önünde tutulacağı, tazminatın kendi payına düşeninden fazlasını ödeyen kişinin, bu fazla ödemesi için, diğer müteselsil sorumlulara karşı rücu hakkına sahip ve zarar görenin haklarına halef olacağı bildirilmiştir.

İşveren veya üçüncü kişiye karşı açılan davalarda 5510 sayılı Kanunun 21. maddesine göre rücu alacağından sorumluluk belirlenirken kural olarak, işveren yönünden 1. fıkraya göre gelirin başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değeri ile yargılamada yöntemince hesaplanacak gerçek (maddi) zarar karşılaştırması yapılıp düşük (az) olan tutar esas alınmalı, üçüncü kişi bakımından 4. fıkra gereğince gerçek zarar gözetilmeksizin gelirin ilk peşin sermaye değerinin yarısı benimsenmeli ve bunlara kusur oranları uygulanmalı ise de işveren ve üçüncü kişinin birlikte taraf olarak yer aldığı, başka anlatımla aynı anda 1 ve 4. fıkralara dayalı uyuşmazlıklarda, fıkralarda yer alan hükümlerin nasıl anlaşılması ve giderek ne şekilde uygulama yapılması gerektiği önem arz etmektedir.

Sigortalının iş kazası veya meslek hastalığına uğramasına birden çok kişinin birlikte kusurlarıyla neden olmaları durumunda, anılan 50 ve 51. maddeler (6098 sayılı Kanunun 61 ve 62. maddeleri) gereğince teselsül hükümleri kapsamında bu kişilerin birlikte sorumlulukları vardır ve 146. maddeye (6098 sayılı Kanunun 62. maddesine) göre, kendi payından fazlasını ödeyenin diğer müteselsil borçlulara karşı rücu hakkı saklı kalmak kaydıyla, her bir borçlu yönünden kusurlarına karşılık gelen miktar ayrılmaksızın teselsül kurallarına göre sorumluluklarına karar verilmelidir. İş kazası veya meslek hastalığına birlikte sebebiyet veren sorumluların işveren ve üçüncü kişi olması durumunda ise, işverenin müteselsilen sorumlu olacağı tutar, 1. fıkra gereğince kendi kusur payı gözetilerek sorumlu tutulacağı miktarın (gelirin ilk peşin sermaye değeri X işverenin kusur oranı), üçüncü kişinin 4. fıkraya göre sorumlu olacağı tutar (gelirin ilk peşin sermaye değerinin yarısı X üçüncü kişinin kusur oranı) ile toplamı kadar olmalı, kanun koyucunun getirdiği “gelirin ilk peşin sermaye değerinin yarısı” sınırlaması karşısında üçüncü kişinin müteselsilen sorumlu tutulacağı miktarın ise, gelirin ilk peşin sermaye değerinin yarısı ile işveren de dahil olmak üzere tüm davalıların kusurları toplamının çarpımı sonucu elde edilecek tutar kadar olması gerekmektedir. Bu yaklaşım ve uygulama, işvereni, iç ilişkide üçüncü kişiye rücu edemeyeceği miktarı Kuruma ödemek zorunda bırakmadığından da hakkaniyete uygundur.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu işveren konumundaki davalı şirket yönünden anılan yasanın 21/1-4 maddesi uyarınca %80 üzerinden sorumlu tutularak karar verilmesi gerekirken, toplam kusur %100 oranı üzerinden yazılı şekilde karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Ne var ki, bu konunun düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, hükmü temyiz etmeyen diğer davalı yönünden oluşan usuli kazanılmış hak durumu korunmak suretiyle, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 438. maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.

SONUÇ : Hüküm fıkrasının tamamen silinmesi ile yerine;

Asıl davanın ve mahkememizin birleşen 2014/679 Esas sayılı davasının KISMEN KABULÜ ile;

1- Davalılar ..., ... ve ...'in 18.893,56-TL’inden sorumlu olmak üzere Peşin Sermaye Değeri olan 33.980,49-TL'nin onay tarihi olan 26/09/2011 tarihinden itibaren ve tedavi gideri olan 15.50-TL'nin sarf tarihi olan 09/12/2010 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile DAVACIYA VERİLMESİNE,

2-Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,

3-Harçlar Yasası gereğince alınması gerekli 2.322,26-TL karar ve ilam harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,

2-Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,

3-Harçlar Yasası gereğince alınması gerekli 2.322,26-TL karar ve ilam harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,

4-Davacı kurum kendisini vekille temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca hesaplanan 4.056,23-TL vekalet ücretinin davalılar ..., ... ve ...'in 2.267,23 TL’sinden sorumlu olmak üzere davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,

5-Davalılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca hesaplanan 1.800,00-TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,

6-Davacının yapmış olduğu posta, tebligat ve bilirkişi ücretinden oluşan 2.332,55-TL yargılama giderinden kabul-red oranına göre hesaplanan 2.100,25-TL'nin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, bu miktar harici yapılan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,” ibarelerinin yazılmasına ve hükmün bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA, temyiz harcının istek halinde davalılardan ....'ye iadesine, aşağıda yazılı temyiz harcının davalılardan ..., ... ve ...'tem alınmasına, 09.10.2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.