muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/16886, Karar No: 2014/886, Tarih: 16.01.2014

**11. Hukuk Dairesi         2013/16886 E.  ,  2014/886 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :TİCARET MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada ... 5. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 03/05/2012 gün ve 2011/479-2012/209 sayılı kararı onayan Daire’nin 11.07.2013 gün ve 2012/14961 - 2013/14658 sayılı kararı aleyhinde davacı vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya için düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili şirketin....'de yapılacak olan fuara katılmak üzere tanıtıcı broşür, kartvizit ve afiş bastırdığını, katalog, broşür ve afişten oluşan toplam 115 kg. gönderinin 18/03/2008 tarihinde 1.000 adet kartvizitten oluşan gönderinin de 22/03/2008 tarihinde davalı şirket yetkililerine teslim edildiğini, ancak gönderilerin zamanında yerine ulaştırılmadığı gibi akıbetlerini de öğrenemediklerini yani kaybolduğunu ileri sürerek, davalının üstlendiği edimi yerine getirememesi nedeniyle müvekkili şirketin uğradığı zarar ve yoksun kaldığı kar nedeniyle 39.073,57 TL fuar masraf bedeli ile 5.000,00 TL maddi, 5.000,00 TL manevi tazminat olmak üzere toplam 49.073,57 TL alacağın davalı taraftan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılardan...Uluslar arası Hava Kargo ve ... Taş. Sis. Ltd. Şti. vekili davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne dair verilen karar, davacı vekilinin temyiz istemi üzerine Dairemizce onanmıştır.

Bu kez davacı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, davacı vekilinin HUMK’nın 440. maddesinde sayılan hallerden hiçbirini ihtiva etmeyen karar düzeltme isteğinin reddi gerekir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davacı vekilinin karar düzeltme isteğinin HUMK’nın 442. maddesi gereğince REDDİNE, aşağıda yazılı bakiye 01,95 TL karar düzeltme harcının ve 3506 sayılı Yasa ile değiştirilen HUMK'nın 442/3. maddesi hükmü uyarınca takdiren 228,00 TL para cezasının karar düzeltilmesini isteyenden alınarak hazineye gelir kaydedilmesine, 16.01.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/352, Karar No: 2015/1439, Tarih: 04.02.2015

**17. Hukuk Dairesi         2015/352 E.  ,  2015/1439 K.**

**"İçtihat Metni"**

Dairelerin iş bölümüne ilişkin Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulu'nun 19.01.2015 tarih ve 8 sayılı kararının 22.01.2015 tarih ve 29244 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe girmesi nedeniyle Adli Yargı kolu içinde yargı yerinin belirlenmesine ilişkin ihtilafların (merci tayini) incelenmesi görevi Yüksek 20. Hukuk Dairesine verilmiştir.

Bu nedenle dosyanın anılan Daire Başkanlığına GÖNDERİLMESİNE 04/02/2015 tarihinde karar verildi
Yargıtay — Esas No: 2021/10526, Karar No: 2022/5773, Tarih: 18.04.2022

**6. Ceza Dairesi         2021/10526 E.  ,  2022/5773 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇLAR : İş yeri dokunulmazlığının ihlali ve nitelikli hırsızlık

HÜKÜMLER : Mahkumiyet

Mahalli mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle dosya incelenerek, gereği düşünüldü:

I- İş yeri dokunulmazlığının ihlali suçundan kurulan hükme yönelik temyiz itirazının incelenmesinde:

Suça sürüklenen çocuk hakkında iş yeri dokunulmazlığının ihlali suçundan hükmolunan doğrudan adli para cezasının miktarı bakımından, 14/04/2011 tarih ve 27905 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6217 sayılı Kanunun 26. maddesi ile eklenen 5320 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun geçici 2. maddesinin 1. fıkrası uyarınca, üç bin liraya kadar olan mahkumiyet hükümlerinin kesin nitelikte olması ve temyiz kabiliyetinin de bulunmaması nedeniyle suça sürüklenen çocuk ... müdafiinin temyiz itirazının CMUK'un 317. maddesi gereğince REDDİNE,

II- Nitelikli hırsızlık suçundan kurulan kurulan mahkumiyet hükmüne yönelik temyiz itirazının incelenmesine gelince:

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve hakimin takdirine göre, suça sürüklenen çocuk ... müdafiinin temyiz itirazı yerinde görülmemiş olduğundan reddiyle, usul ve kanuna uygun bulunan hükmün tebliğnameye uygun olarak ONANMASINA,18.04.2022 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/12571, Karar No: 2017/8846, Tarih: 06.07.2017

**8. Ceza Dairesi         2016/12571 E.  ,  2017/8846 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Kumar oynanması için yer ve imkan sağlama

HÜKÜM : Hükümlülük

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Dosya içeriğine göre, olay yerinde ele geçen tombala makinasının, 1072 sayılı Rulet, Tilt ve Benzeri Oyun Alet ve Makineleri Hakkında Kanun'un 1. maddesinde sayılan baht ve talihe bağlı oyun alet ve makinesi olup olmadığı ve buna göre eylemin anılan kanuna muhalefet suçunu oluşturup oluşturmadığının tayin ve takdiri gerekirken, eksik inceleme ve yetersiz gerekçe ile yazılı şekilde karar verilmesi,

Yasaya aykırı, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nun 321. ve 326/son maddeleri gereğince BOZULMASINA, 06.07.2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/5016, Karar No: 2013/1603, Tarih: 06.02.2013

**6. Ceza Dairesi         2010/5016 E.  ,  2013/1603 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Mağdurun olaydan hemen sonra kollukta alınan ifadesi ile mahkeme aşamasındaki istikarlı anlatımlarına göre, gündüz vakti yolda telefonla konuşarak yürüdüğü esnada, aşamalarda teşhis ettiği sanığın, arkasından gelip sert biçimde yüzüne yumrukla vurup elinden telefonu alarak eşgalini bilmediği diğer kişinin kullandığı motorsikletin arkasına binmek suretiyle kaçtığını belirtmesi karşısında; sübutu halinde sanığın eyleminin yağma suçunu oluşturup oluşturmadığına ilişkin kanıtları takdir ve tartışma görevinin üst dereceli Ağır Ceza Mahkemesine ait olduğu gözetilerek, görevsizlik kararı verilmesi gerekirken, duruşmaya devamla yazılı şekilde hüküm kurulması,

Bozmayı gerektirmiş, sanık ... ve savunmanının temyiz itirazları ile tebliğnamedeki düşünce bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, diğer yönleri incelenmeyen hükmün açıklanan nedenle isteme uygun olarak BOZULMASINA, 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi yollamasıyla 1412 sayılı CMUK’nın 326/son maddesinin gözetilmesine, 06.02.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/3357, Karar No: 2020/1788, Tarih: 23.06.2020

**15. Hukuk Dairesi         2019/3357 E.  ,  2020/1788 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davacı ... ile davalı ..., birleşen 2013/309 Esas sayılı davada davacı ... ile davalılar ... vs. arasındaki davadan dolayı Ankara Batı 2. Asliye Hukuk Mahkemesince verilen 11.07.2017 gün ve 2015/138 E.-2017/212 K. sayılı hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı ile asıl ve birleşen dosya davalıları vekillerince istenilmekle dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Asıl ve birleşen davada davacı ..., davalı yüklenici kooperatifin vergi borcu bulunduğunu, davalı arsa sahipleri ile borçlu kooperatif arasında imzalanan arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi gereğince, kooperatife düşen bağımsız bölümlerin kat irtifakının davalı arsa sahibi adına tesis edildiğini ileri sürerek, bu bağımsız bölümlerin borçlu kooperatif adına kat irtifaklarının tesis edilmesini talep etmiş, mahkemece bozmaya uyularak davanın kısmen kabulüne dair verilen hüküm taraf vekillerince temyiz olunmuştur.

1-İncelenmesine gerek görülen Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2003/704 Esas sayılı dosyası ile Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2007/524 Esas sayılı dosyasının dosya içerisine celbi gerekmektedir.

2-Asıl ve birleşen 2013/309 Esas sayılı davada davalı arsa sahipleri ... ve ... ile davalı yüklenici Müflis ...’nin temyiz dilekçeleri içeriğinden asıl ve birleşen davada verilen kararların temyiz edildiği anlaşılmaktadır. Davalı arsa sahipleri vekilince 29.05.2019 tarih ve 20386 sıra nolu sayman mutemedi alındısıyla 218,50 TL temyiz yoluna başvuru harcı ile 44.40 TL temyiz karar harcı, davalı yüklenici Müflis ... vekilince ise 19.06.2019 tarih 22596 sıra nolu sayman mutemedi alındısıyla yine 218,50 TL temyiz yoluna başvuru harcı ile 44.40 TL temyiz karar harcı yatırıldığı anlaşılmıştır. Mahkemece yüklenici alacağının 494.332,59 TL olarak belirlenip 5,11,15 ve 16 nolu bağımsız bölümlerin tam hisse ve 20 nolu bağımsız bölümün %33 hissesinin tapu kaydının iptaline karar verildiğine göre temyize gelen davalılar tarafından bakiye 8.397,56 TL bakiye nispi temyiz karar harcı yatırılması gereklidir. Harçlar Kanunu'nun 32. maddesi uyarınca eksik harç tamamlanmadıkça müteakip işlemler yapılmaz. 1086 sayılı HUMK'nın 434/III. maddesinde de temyiz dilekçesi verilirken gerekli harç ve giderlerin tamamının ödeneceği, eksik ödeme yapılması halinde 7 günlük kesin süre verilerek tamamlanmasının isteneceği düzenlendiğinden HUMK'nın 434/III. maddesine göre işlem yapılarak yukarıda belirtilen eksik harcın davalılar arsa sahipleri ... ve ... ile davalı yüklenici Müflis ... vekiline tamamlatılması için muhtıra gönderilmesi, süresinde yatırılmaması halinde temyiz edilmemiş sayılmasına karar verilip, kararın tebliği ile müteakip işlemlerin yapılması ve 1. bentte belirtilen dosyanın eklenerek gönderilmesi için dosyanın mahalline GERİ ÇEVRİLMESİNE, 23.06.2020 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/3726, Karar No: 2022/13955, Tarih: 05.09.2022

**2. Ceza Dairesi         2021/3726 E.  ,  2022/13955 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

5237 sayılı TCK'nın 53. maddesinin bazı bölümlerinin iptaline ilişkin Anayasa Mahkemesinin 24.11.2015 tarihinde yürürlüğe giren 08.10.2015 tarihli ve 2014/140 E., 2015/85 K. sayılı kararı nazara alınarak bu maddede öngörülen hak yoksunluklarının uygulanmasının, 15.04.2020 gün ve 31100 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak aynı gün yürürlüğe giren 7242 sayılı Kanun’un 10. maddesi ile TCK’nın 53. maddesinde yapılan değişiklikle birlikte infaz aşamasında gözetilmesi mümkün görülmüş, dosya içeriğine göre diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. Ancak;

Sanıkların katılana ait elektrikli motosikleti, direksiyon kilidini kırarak çaldıkları, devamında sokak üzerine itekleyerek götürdükleri esnada devriye görevindeki kolluk görevlileri tarafından yakalandıkları olayda, suça konu elektrikli motosikleti çaldıkları yeri göstermeleri üzerine, henüz yasal müracaatı bulunmayan katılana teslim edilmesi neticesinde kısmi iadenin gerçekleştiği, devamında ise suça konu elektrikli motosikletin direksiyon kilidinin tamir ücretinin mahkeme veznesine yatırılarak tam iadenin sağlanması karşısında; soruşturma aşamasında gerçekleşen kısmi iade nedeniyle katılana kısmi iadeye muvafakatının olup olmadığı sorularak, sonucuna göre sanıklar hakkında 5237 sayılı TCK'nın 168/1-4. maddesinde tanımlanan etkin pişmanlık hükmünün uygulanma koşullarının değerlendirilmesi gerektiği gözetilmeden yasal olmayan gerekçe ile yazılı şekilde karar verilmesi,Bozmayı gerektirmiş, sanıklar müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan bu sebepten dolayı hükümlerin isteme aykırı olarak BOZULMASINA, 05.09.2022 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/604, Karar No: 2015/15285, Tarih: 09.09.2015

**2. Hukuk Dairesi         2015/604 E.  ,  2015/15285 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Aile Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Boşanma

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm, davacı tarafından temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

Mahkemeninde kabulünde olduğu üzere davacı erkeğin eşine fiziksel şiddet uyguladığı, hakaret ettiği, sadakat yükümlülüğünü ihlal ettiği, davalı kadının ise, eşine hakaret ettiği anlaşılmaktadır.

Türk Medeni Kanununun 166. maddesi hükmünü tamamen kusurlu eşin de dava açabileceği ve yararına boşanma hükmü elde edebileceği biçiminde yorumlamamak ve değerlendirmemek gerekmektedir. Çünkü böyle bir düşünce, kimsenin kendi eylemine ve tamamen kendi kusuruna dayanarak bir hak elde edemeyeceği yönündeki temel hukuk ilkesine aykırı düşer.Diğer taraftan gene böyle bir düşünce tek taraflı irade ile sistemimize aykırı bir boşanma olgusunu ortaya çıkarır. Boşanmayı elde etmek isteyen kişi karşı tarafın hiçbir eylem ve davranışı söz konusu olmadan, evlilik birliğini, devamı beklenmeyecek derecede temelinden sarsar, sonrada mademki birlik artık sarsılmış diyerekten boşanma doğrultusunda hüküm kurulmasını talep edebilir.

Öyle ise Türk Medeni Kanununun 166. maddesine göre boşanmayı isteyebilmek için tamamen kusursuz ya da az kusurlu olmaya gerek olmayıp daha fazla kusurlu bulunan tarafın dahi dava hakkı bulunmakla beraber, boşanmaya karar verilebilmesi için davalının az da olsa kusurunun belirlenmesi kaçınılmazdır.

Az kusurlu eş boşanmaya karşı çıkarsa, bu halin tespiti dahi, tek başına boşanma kararı verilebilmesi için yeterli olamaz. Az kusurlu eşin karşı çıkması hakkın kötüye kullanılması niteliğinde olmalı, eş ve çocuklar için korunmaya değer bir yararın kalmadığı anlaşılmalıdır. (TMK. md.166/2)

Mevcut olaylara göre evlilik birliğinin, devamı eşlerden beklenmeyecek derecede, temelinden sarsıldığı kuşkusuzdur. Ne var ki bu sonuca ulaşılması davacının ağır kusurlu sayılmasını gerekli kılan tutum ve davranışlarından kaynaklanmış olup, davalının da kusurlu davranışları gerçekleşmiştir. Davalı ve çocuklar yönünden korunmaya değer bir yarar belirlenememiş, dosya içindeki bilgi ve belgelerle davalının çelişkili davranış içinde bulunduğu, davacıyı cezalandırmak, ona eza cefa çektirmek amacıyla boşanmaya karşı çıktığı anlaşılmıştır. Bu durumda Türk Medeni Kanununun 166/2. maddesi uyarınca boşanmaya karar vermek gerekirken yasa hükümlerinin yorumunda yanılgıya düşülerek yazılı biçimde karar verilmesi usul ve kanuna aykırıdır.

SONUÇ:Temyiz edilen hükmün gösterilen sebeple BOZULMASINA, istek halinde temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine, işbu kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi. 09.09.2015(Çrş)
Yargıtay — Esas No: 2013/25346, Karar No: 2014/34843, Tarih: 09.12.2014

**22. Hukuk Dairesi         2013/25346 E.  ,  2014/34843 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Şanlıurfa 1. İş Mahkemesi

TARİHİ : 14/05/2013

NUMARASI : 2011/351-2013/678

Hüküm süresi içinde davalı Şanlıurfa Belediye Başkanlığı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, asıl işveren olan davalı Şanlıurfa Belediye Başkanlığına ait işyerinde 15.11.2006-31.12.2009 tarihleri arasında diğer davalı alt işverenlere bağlı olarak çalıştığını, işsözleşmesinin ihale süresinin sona ermesi sebebi ile haksız feshedildiğini ileri sürerek, kıdem ve ihbar tazminatları ile bir kısım işçilik alacaklarının istemiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı Şanlıurfa Belediye Başkanlığı vekili, ihale makamı olması sebebi ile işçilik alacaklarından sorumlu tutulamayacağını ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Diğer davalı şirketler vekili davanın reddine karar verilmesi talebinde bulunmuştur.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, davacının iş sözleşmesinin işverence haksız feshedildiği, davalı Şanlıurfa Belediye Başkanlığı ile temizlik işini ihale ile üstlenen diğer davalı şirketler arasındaki asıl-alt işverenlik ilişkisin muvazaalı olduğu, bu sebeple davacının hak kazandığı kıdem ve ihbar tazminatlarından davalı Şanlıurfa Belediye Başkanlığının sorumlu bulunduğu gerekçesiyle asıl işveren yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davalı Şanlıurfa Belediye Başkanlığı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Taraflar arasındaki temel uyuşmazlık, asıl işveren alt işveren ilişkisinin muvazaaya dayanıp dayanmadığı ve bunun işçilik haklarına etkileri noktasında toplanmaktadır.

Alt işveren; bir işyerinde yürütülen mal ve hizmet üretimine ilişkin asıl işin bir bölümünde veya yardımcı işlerde, işletmenin ve işin gereği ile teknolojik sebeplerle uzmanlık gerektiren alanlarda iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini, sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren olarak tanımlanabilir. Alt işverenin iş aldığı işveren ise asıl işveren olarak adlandırılabilir. Bu tanımlamalara göre asıl işveren - alt işveren ilişkisinin varlığından söz edebilmek için iki ayrı işverenin olması, mal veya hizmet üretimine dair bir işin varlığı, işçilerin sadece asıl işverenden alınan iş kapsamında çalıştırılması ve tarafların muvazaalı bir ilişki içine girmemeleri gerekmektedir.

Alt işverene yardımcı işin verilmesinde bir sınırlama olmasa da, asıl işin bir bölümünün teknolojik uzmanlık gerektirmesi zorunludur. 4857 sayılı İş Kanunu'nun 2. maddesinde, asıl işveren alt işveren ilişkisinin sınırlandırılması yönünde kanun koyucunun amacından da yola çıkılarak, asıl işin bir bölümünün alt işverene verilmesinde “işletmenin ve işin gereği” ile “teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işler” ölçütünün bir arada bulunması şarttır. Kanun'un 2. maddesinin altıncı ve yedinci fıkralarında “işletmenin ve işin gereği ile teknolojik sebeplerle uzmanlık gerektiren işler” sözcüklerine yer verilmiş olması bu gerekliliği ortaya koymaktadır. Alt İşverenlik Yönetmeliğinin 11. maddesinde de yukarıdaki anlatımlara paralel biçimde, asıl işin bir bölümünün alt işverene verilebilmesi için “işletmenin ve işin gereği ile teknolojik sebeplerle uzmanlık gerektirmesi” şartlarının birlikte gerçekleşmesi gerektiği belirtilmiştir.

İşverenler arasında muvazaalı biçimde asıl işveren alt işveren ilişkisi kurulmasının önüne geçilmek amacıyla İş Kanununun 2 nci maddesinde bazı muvazaa kriterlerine yer verilmiştir. Muvazaa Borçlar Kanununda düzenlenmiş olup, tarafların üçüncü kişileri aldatmak amacıyla, kendi gerçek iradelerine uymayan, aralarında hüküm ve sonuç meydana getirmesini arzu etmedikleri, görünüşte bir anlaşma olarak tanımlanabilir. Muvazaada, taraflar arasında üçüncü kişileri aldatma kastı bulunmakta ve sözleşmedeki gerçek amaç gizlenmektedir. Muvazaa genel ispat kuralları ile ispat edilebilir. Bundan başka İş Kanununun 2 nci maddesinin yedinci fıkrasında sözü edilen hususların, aksi kanıtlanabilen adi kanunî karineler olduğu kabul edilmelidir.

Asıl işveren alt işveren ilişkisi ve muvazaa konuları, 5763 sayılı Kanunla iş kanununda yapılan değişiklikler ve buna bağlı olarak çıkarılan Alt İşveren Yönetmeliğinin ardından farklı bir anlam kazanmıştır. Yönetmelikte “yazılı alt işverenlik sözleşmesi”nden söz edilmiş ve çeşitli tanımlara yer verilmiştir.

Alt İşveren Yönetmeliğinde;

1)İşyerinde yürütülen mal veya hizmet üretimine ilişkin asıl işin bir bölümünde uzmanlık gerektirmeyen işlerin alt işverene verilmesini,

2)Daha önce o işyerinde çalıştırılan kimse ile kurulan alt işverenlik ilişkisini,

3)Asıl işveren işçilerinin alt işveren tarafından işe alınarak hakları kısıtlanmak suretiyle çalıştırılmaya devam ettirilmesini,

4)Kamusal yükümlülüklerden kaçınmak veya işçilerin iş sözleşmesi, toplu iş sözleşmesi yahut çalışma mevzuatından kaynaklanan haklarını kısıtlamak ya da ortadan kaldırmak gibi tarafların gerçek iradelerini gizlemeye yönelik işlemleri,

ihtiva eden sözleşmeler muvazaalı olarak açıklanmıştır.

3)Asıl işveren işçilerinin alt işveren tarafından işe alınarak hakları kısıtlanmak suretiyle çalıştırılmaya devam ettirilmesini,

4)Kamusal yükümlülüklerden kaçınmak veya işçilerin iş sözleşmesi, toplu iş sözleşmesi yahut çalışma mevzuatından kaynaklanan haklarını kısıtlamak ya da ortadan kaldırmak gibi tarafların gerçek iradelerini gizlemeye yönelik işlemleri,

ihtiva eden sözleşmeler muvazaalı olarak açıklanmıştır.

Somut olayda, davalı Şanlıurfa Belediye Başkanlığı kent içi temizlik, cadde ve sokakların süpürülmesi, çöp toplama ve çöp nakli işlerini ihale yoluyla alt işverenlere devretmiş ve alt işverenler zaman zaman değişmiştir. Davacının temizlik hizmetlerini yüklenen alt işverenlere bağlı olarak, asıl işverene ait konservatuvar ve şehir tiyatrolarında sekreter olarak çalıştığı hususunda uyuşmazlık bulunmamaktadır

Mahkeme davacının yaptığı işin, 5393 sayılı Kanun'un 67. maddesi kapsamında olmaması sebebi ile asıl - alt işverenlik ilişkisi muvazaalı kabul edilmiş ise de; davacının temizlik hizmetlerinde olmamakla birlikte belediyeye ait işyerinde yardımcı iş niteliğindeki büro işlerinde çalıştırıldığı anlaşılmaktadır. Bir başka deyişle davacı hizmet alım sözleşmesi kapsamı dışında çalıştırılmış olmakla birlikte, Belediyeye ait asıl işlerde çalıştırılmamıştır.

İşçilerin değişen alt işverenlere bağlı olarak yardımcı iş niteliğindeki işlerde çalışmaya devam etmeleri, asıl işverenin bu işçilerin işini kontrol etmesi ve işin yürütümü ile ilgili bazı talimatların asıl işveren yetkililerince verilmiş olması muvazaanın ispatı olarak kabul edilemez .

Mevcut olgulara göre geçerli ve muvazaaya dayanmayan bir asıl - alt işverenlik sözleşmesi bulunmaktadır. Saptanan bu durum karşısında ve yukarıda açıklanan maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulduğunda, Davalılar arasındaki asıl - alt işverenlik ilişkisinin muvazaalı kabul edilmesi, alt işverenler yönünden davanın pasif husumet ehliyeti yokluğu sebebi ile reddedilmesi ve davacının iş sözleşmesinin başlangıcından itibaren kamu kurumu niteliğindeki davalı Belediye Başkanlığının işçisi olduğu gerekçesi ile hesaplamaya esas giydirilmiş brüt ücretin ilave tediye ücreti eklemek sureti ile tespit edilmesi isabetsizdir.

Sonuç:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 09.12.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/14134, Karar No: 2015/13870, Tarih: 14.12.2015

**17. Hukuk Dairesi         2015/14134 E.  ,  2015/13870 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davacı H.. Z.. ile davalılar H.. Y.. ve M.. Ç.. arasındaki dava hakkında Büyükçekmece 3. Asliye Ticaret Mahkemesinden verilen 28.02.2012 gün ve 2009/1091 - 2012/63 sayılı hüküm dairemizin 31.03.2015 gün ve 2015/4310 – 2015/5178 sayılı kararı ile bozulmasına karar verilmiş olup, süresi içinde davalı M.. Ç.. vekili tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla dosya incelendi, gereği düşünüldü:

- K A R A R -

Dosya içeriğine, Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre 6100 Sayılı HMK.nin geçici 3.maddesinin 2.fıkrası delaletiyle 1086 Sayılı HUMK.nin 440. maddesinde sayılan nedenlerden hiç birisine uygun olmayan karar düzeltme isteğinin REDDİNE, aynı Yasanın 442. maddesi uyarınca 251,00 TL para cezasının davalı M.. Ç..'den alınarak Hazineye gelir kaydettirilmesine ve aşağıda dökümü yazılı 57,60 TL peşin harcın karar düzeltme harcına mahsubuna 14/12/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.