muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2009/9146, Karar No: 2012/16538, Tarih: 04.10.2012

**6. Ceza Dairesi         2009/9146 E.  ,  2012/16538 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Adli sicil kaydında tekerrüre esas hükümlüğü olan sanık hakkında mükerrirlere özgü infaz rejiminin uygulanmaması; 5237 sayılı TCK'nın 145.maddesindeki “malın değerinin azlığı” kavramının, 765 sayılı TCK'nın 522.maddesindeki “hafif” veya “pek hafif” ölçütleriyle her iki maddenin de cezadan indirim olanağı sağlaması dışında benzerliği bulunmadığı, “değerin azlığının” 5237 sayılı Yasaya özgü ayrı ve yeni bir kavram olduğu, Yasa koyucunun amacı ile suçun işleniş biçimi ve olayın özelliği de gözetilmek suretiyle, daha çoğunu alma olanağı varken yalnızca gereksinimi kadar ve değer olarak da gerekiyorsa ceza vermekten vazgeçilebileceği ölçüdeki düşük değerler esas alınmak, yasal ve yeterli gerekçeleri de açıklanmak koşuluyla uygulanabileceği düşünülmeden, somut olayda koşulları bulunmadığı halde, bu maddeye sevk amacının dışında yorumlar getirilerek anılan madde uyarınca cezadan indirim yapılması, karşı temyiz olmadığından, bozma nedeni yapılmamış;

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve Hakimin takdirine göre; suçun sanık tarafından işlendiğini kabulde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından, diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

Ancak;

TCK’nın 53. maddesinin 2. fıkrası uyarınca hapis cezasının infazı tamamlanıncaya kadar aynı maddenin 1. fıkrasında öngörülen hakları kullanmaktan yoksun kılınmasına, aynı maddenin 3. fıkrası uyarınca da kendi alt soyu üzerindeki velayet, vesayet ve kayyımlık yetkileri açısından, söz konusu yasaklamanın koşullu salıverilen sanık hakkında uygulanmamasına karar verilmesi gerekirken, yazılı biçimde hükmolunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanık ... savunmanının temyiz itirazları bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenle istem gibi BOZULMASINA, bozma nedeni yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi aracılığıyla 1412 sayılı CMUK'nın 322.maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak, hüküm fıkrasından 5237 sayılı Yasanın “53. maddesinin uygulanmasına ilişkin kısım çıkarılarak” yerine 53. maddeyle ilgili olarak ‘‘53/1.maddesinde belirtilen ve 53/3.maddesindeki kendi alt soyu üzerindeki velayet, vesayet ve kayyımlık yetkileri dışındaki haklardan sanığın mahkum olduğu hapis cezasının infazı tamamlanıncaya kadar; 53/3.maddesi gözetilerek 53/1-c maddesi uyarınca kendi alt soyu üzerindeki velayet, vesayet ve kayyımlık yetkileri açısından ise koşullu salıverilme tarihine kadar yoksun bırakılmasına’’ tümcelerinin eklenmesi suretiyle, eleştiriler dışında diğer yönleri usul ve yasaya uygun bulunan hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 04.10.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/628, Karar No: 2014/1271, Tarih: 21.01.2014

**8. Ceza Dairesi         2014/628 E.  ,  2014/1271 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Mahkemesi

SUÇ : Suçu ve suçluyu övme

HÜKÜM : 6352 sayılı Yasanın geçici 1/1-b maddesi uyarınca kovuşturmanın ertelenmesi,

Gereği görüşülüp düşünüldü:

6352 sayılı Yasanın geçici 1/1-b maddesi uyarınca verilen kovuşturmanın ertelenmesi kararı itiraza tabi olup temyiz yasa yoluna başvurulması olanaklı bulunmadığından; sanıkların isteminin 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nun 317. maddesi gereğince (REDDİNE), mercide yanılma nedeniyle CMK.nun 264. maddesi gözetilerek sanıkların isteminin itiraz olarak kabulüyle gereğinin mahallinde yerine getirilmesine, 21.01.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/22913, Karar No: 2013/7552, Tarih: 09.04.2013

**2. Ceza Dairesi         2012/22913 E.  ,  2013/7552 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 6 - 2010/136162

MAHKEMESİ : Kahramanmaraş 4. Asliye Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 18/11/2009

NUMARASI : 2008/618 (E) ve 2009/817 (K)

ÇOCUKLAR : A.. Ç.., B.. Ç..

SUÇ : Hırsızlık, Konut dokunulmazlığını bozma, Mala zarar verme

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

1-Suça sürüklenen çocuk A.. Ç..'in savunmalarında atılı suçu işlemediğini savunduğunun anlaşılması karşısında; suça sürüklenen çocuk B.. Ç..'ın soyut suç atması dışında sanığın yüklenen suçu işlediğine dair, cezalandırılmasına yeterli, her türlü kuşkudan uzak, hukuka uygun, kesin ve inandırıcı kanıt bulunmadığı gözetilmeden atılı hırsızlık, konut dokunulmazlığını bozma ve mala zarar verme suçlarından beraati yerine cezalandırılmasına karar verilmesi,

2-Aralarında menfaat çatışması bulunan suça sürüklenen çocukların aynı müdafii tarafından temsil edilmeleri suretiyle, CYY'nın 152.maddesine aykırı davranılması,

3-Suça sürüklenen çocuk A.. Ç..'in yakınana karşı işlenen hırsızlık, konut dokunulmazlığını bozma ve mala zarar verme suçlarına katıldığına ilişkin suça sürüklenen çocuk B.. Ç..'ın soyut suç atması dışında kesin ve inandırıcı kanıtlar bulunmadığı gözetilmeden, suça sürüklenen çocuk B.. Ç..’ın konut dokunulmazlığını bozma suçunu suça sürüklenen çocuk A.. Ç.. ile birlikte gerçekleştirdiği kabul edilerek, bu suç için kurulan hükümde suça sürüklenen çocuk B.. Ç.. hakkında 5237 sayılı TCK'nın 119/1-c maddesi uyarınca cezada arttırım yapılarak fazla ceza tayini,

4-Suça sürüklenen çocuk B.. Ç..’a atılı konut dokunulmazlığını bozma suçunun uzlaşma kapsamındaki suçlardan olduğu, yakınana uzlaşma teklif edilmediği gibi suça sürüklenen çocuğun kovuşturma evresinde uzlaşmak istemediğini belirtmiş ise de; bu tarihte yaşının küçük olması nedeniyle 5271 sayılı CYY.nın 253/4 ve 254.maddeleri uyarınca suça sürüklenen çocuğun kanuni temsilcileri ile müştekiye uzlaşma teklifinde bulunularak, kabul etmeleri halinde uzlaştırma işlemlerinin yapılması gerektiği gözetilmeden eksik kovuşturma ile suça sürüklenen çocuk B.. Ç.. hakkında konut dokunulmazlığını bozma suçundan mahkûmiyet hükmü kurulması,

. Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuklar B.. Ç.. ile A.. Ç.. müdafilerinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı isteme aykırı olarak BOZULMASINA, 09.04.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/5935, Karar No: 2013/17545, Tarih: 15.07.2013

**7. Ceza Dairesi         2013/5935 E.  ,  2013/17545 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Resmi Belgede Sahtecilik ve Kaçakçılık

HÜKÜM : Sanıkların beraatlerine

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

05.10.2006 günü sanıklar ... ve ...'nın kullandığı tırlarda bulunan konteynırlardan kamyonlara eşya boşaltıldığını gören emniyet güçleri olaya müdahale edildiği ve tırlarda bulunan eşya için sunulan 04.10.2006 tarihli ... tarafından ithali yapılan gümrük giriş beyannamesindeki eşyanın 273.000 adet plastikten giyim eşyası aksesuarı olmasına karşın ele geçen eşyanın farklı olması üzerine ilk tutanağın tutulduğu eşyayı taşıyacak olan hamal ve kamyon şoförleri sanıklardan ...'ın talimatı ile eşyayı Güneşli Mahallesinde bulunan depoya götüreceklerini söylemeleri üzerine, sulh ceza mahkemesi kararına istinaden bu depoda yapılan aramada çok sayıda sutyen, külot, atlet, korse ve gecelik ele geçtiği ve bu ikinci olay nedeniyle de tutanak tutulduğu, bu olayda da sanıklar ... ve ... tarafından yapılan ithalatlarla ilgili gümrük giriş beyannamelerinin, faturaların ve sevk irsaliyelerinin sunulduğu, deponun anahtarının ... ve oğlu ...'tan temin edildiği, çevreden yapılan araştırmada da bu sanıkların deponun sahibi olduklarının öğrenildiği, ancak sanık ...'in deponun sahibi olduğunu beyan ettiği, 24.10.2007 tarihli iddianamenin bu ayrı iki olayı içerecek şekilde düzenlendiği nazara alınarak;

I-Katılan vekilinin sanıklar ... ve ...'ya yönelik temyizine göre yapılan incelemede;

Yapılan duruşmaya, toplanan ve karar yerinde açıklanan delillere, gösterilen gerekçeye ve takdire göre katılan vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle bu sanıklar hakkında kurulan hükmün istem gibi ONANMASINA,

II-Katılan vekilinin diğer sanıklara yönelik temyizine gelince;

Güneşli Mahallesinde ele geçen eşya ile ilgili olarak, depo sahibinin tereddüte yer vermeyecek bir şekilde tespiti ile, depoda ele geçen gecelik, korse, bir kısım atlet ve külot ile ilgili hiçbir belge ibraz edilmediği de nazara alınarak, konusunda uzman bir bilirkişiye depoda ele geçen eşyanın yerli ya da yabancı menşeli olup olmadığı tespit ettirildikten sonra dosyada mevcut gümrük giriş beyannameleri, fatura ve sevk irsaliyeleri ile ele geçen eşyanın uyum sağlayıp sağlamadığı hususu da değerlendirilip, tutanaklardan telefon dinleme kayıtları üzerine olayın meydana çıktığı belirtildiğine göre söz konusu TAPE kayıtları da (dinleme kayıtları) getirtilip incelendikten sonra sonucuna göre bir hüküm kurulması gerekirken eksik araştırma ve incelemeye dayalı yazılı şekilde hüküm kurulması,

Yasaya aykırı, katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden hükmün BOZULMASINA, 15.07.2013 günü oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/7591, Karar No: 2006/10144, Tarih: 19.06.2006

**(Kapatılan) 13. Hukuk Dairesi         2006/7591 E.  ,  2006/10144 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Tüketici Mahkemesi

Taraflar arasındaki ayıpla mal davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

K A R A R

Davacı, davalıdan satın aldığı koltuk takımının ayıplı olması nedeni ile satış bedeli 1.500 YTL.nın ödeme tarihi 13.4.2004 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte ödetilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, 1.200 YTL.nın ödeme tarihlerinden başlayacak yasal faizi ile tahsiline, koltuk takımının davalıya iadesine karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-B.K.nun 101.maddesi uyarınca muaccel bir borcun borçlusu alacaklının ihtarı ile mütemerrit olur. Davacının dava açılmadan önce davalıyı ihtar çekerek mütemerrit duruma düşürdüğü iddia ve ispat edilmemiştir. Bu nedenle davacı ancak dava tarihinden itibaren faiz talep edebilir. Mahkemece bu yön gözardı edilerek, davalıya yapılan ödeme tarihlerinden itibaren faize hükmedilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Ne var ki, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden HUMK.nun 438/7.maddesi gereğince hükmün düzeltilerek onanmasına karar verilmelidir.

SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalının diğer temyiz itirazlarının reddine, (2) numaralı bent gereğince mahkeme kararının hüküm bölümünün bir numaralı bendinin birinci satırında yer ... “ ödeme tarihlerinden “ ibaresinin karardan çıkartılarak yerine aynen “ dava tarihinden “ ibaresinin yazılmasına, hükmün bu değiştirilmiş ve düzeltilmiş şekliyle ONANMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 19.6.2006 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/16635, Karar No: 2012/20435, Tarih: 06.11.2012

**10. Hukuk Dairesi         2012/16635 E.  ,  2012/20435 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

No :92-11

İşkazası sonucu ölen sigortalının hak sahiplerine yapılan sosyal sigorta yardımlarınının tazmini davasının yapılan yargılaması sonunda; ilamda yazılı nedenlerle gerçekleşen davanın kabulüne ilişkin hükmün süresi içinde temyizen incelenmesi davacı ve davalılardan Türkiye Taş Kömürü Gen. Müd. avukatlarınca istenilmesi ve davalı ... Gen. Müd. avukatınca da duruşma talep edilmesi üzerine, dosya incelenerek, işin duruşmaya tâbi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 06.11.2012 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmiştir. Duruşma günü duruşmalı temyiz eden davalı ... Gen. Müd. Adına Av. ... ile karşı taraf adına Av. ... geldiler. Diğer davalı adına kimse gelmedi. Duruşmaya başlandı. Hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek aynı günde Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

1-Davalı... Kömür İşl. Mad. Ür. Paz. Tic. Ve San. Ltd. Şti.’nin karar başlığında ünvanının “... Kömür İşl. Mad. Ür. Paz. Tic. Ve San.” olarak gösterilmesi 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun. 304. Maddesi kapsamında maddi yazım hatası olup, bu hususun mahkemesince düzeltilmesinin mümkün olmasına göre bozma nedeni sayılmamıştır.

2-Davalılardan TTK Genel Müdürlüğü’ne ait ruhsatlı sahada rödovans işletmeciliği yapan... Kömür İşl. Mad. Ür. Paz. Tic. Ve San. Ltd. Şti.’ne ait yeraltı taşkömürü işletmesinde hafta tatilinin yapıldığı 07.07.2006 günü, denetim amacıyla ocağa giren şirket ortağı ve müdürü ... ile nezaretçi maden mühendisi ...’in meydana gelen grizu patlaması nedeniyle vefat etmeleri sonucu, SSK sigortalısı ...’in hak sahiplerine gelir bağlanmış, Bağ-Kur sigortalısı ...’in hak sahiplerine peşin değerli aylık bağlanarak cenaze yardımı yapılmış, yargılama aşamasında zararlandırıcı sigorta olayında tarafların kusur oran ve aidiyetleri hususunda alınan 11.04.2011 tarihinde kusur raporunda; TTK Gen. Müd. %10, ... Kömür İşl. Mad. Ür. Paz. Tic. Ve San. Ltd. Şti. %80, kazalı ... %10, kusurlu bulunmuş, ...’e kusur izafe edilmemiştir.

5510 sayılı Kanunun 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 21. Ve 39. Maddelerinde yeni düzenlemesi getirilmiş ise de, söz konusu düzenlemelerin anılan kanunda, yürürlüğü öncesinde gerçekleşen olaylardan kaynaklanan rücuan tazminat davalarında uygulanmasına olanak veren bir düzenleme bulunmadığı ve genel olarak Kanunların geriye yürümemesi kuralı karşısında davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanunun 26 ve 1479 sayılı Kanunun 63. maddeleridir. Bu yasal düzenleme çerçevesinde, tarafların sorumluluğu belirlenirken, öncelikle, davalılar arasındaki hukuki ilişkinin açıklanması gerekmektedir.

Bilindiği üzere madenler, Anayasanın 168. maddesi ve 3213 sayılı Maden Kanununun 4. maddesi gereği devletin hüküm ve tasarrufu altında olup, arama ve işletme hakkının gerçek ve tüzel kişilere devri ancak kanunun öngördüğü şartlarda mümkündür.

Madenler üzerindeki hakların bölünmezliğini, devir ve intikalini düzenleyen anılan Yasanın 5. maddesinde, madenler üzerindeki hakların hiç birisinin hisselere bölünemeyeceği ve her bir hakkın bir bütün halinde muameleye tabi tutulacağı hüküm altına alınmıştır. Anılan Yasal düzenleme çerçevesinde, ruhsat sahibi tarafından maden sahası üzerinde, ruhsatın verdiği yetkilerin tamamının yada bir bölümünün sözleşme ile 3. kişilere devri mümkün değildir. Ancak, davalılardan TTK Gen. Müd. ile... Kömür İşl. Mad. Ür. Paz. Tic. Ve San. Ltd. Şti. arasında yapılan sözleşmede de olduğu gibi, uygulamada, ruhsat sahipleri özel hukuk alanına giren kimi sözleşmelerle ve belirli bir bedel karşılığında maden çıkarma ve satış haklarını özel kişilere bırakmaktadırlar. Rödovans olarak adlandırılan bu yöntemle ruhsat sahipleri, taşeron olarak üretim yapan üçüncü kişilere süreli sözleşmeler ile maden çıkarma ve satış haklarını kiralamaktadırlar.

Günümüz literatüründe rödovans, “maden ruhsat alanlarının, hukuki hak ve sorumlulukları kendisinde kalması koşuluyla hak sahibi tarafından sözleşme ile özel veya tüzel bir kişiye, bir süre tahsis edilmesi durumunda, maden ocağının işletilmesini üstlenen özel veya tüzel kişinin, esas ruhsat sahibine, ürettiği her bir ton maden için ödemeyi taahhüt ettiği meblağ” olarak tanımlanmaktadır.

Rödovans sözleşmesine Maden Kanununda özel bir düzenleme olmadığı için Borçlar Kanununun 270 ve devamı maddelerinde düzenlenen "hasılat kirasına" ait hükümler uygulanır. Türk Borçlar Hukukunda sözleşmelerde şekil serbestisi geçerlidir. Yasada özel olarak bir şekle bağlanmayan sözleşmeleri taraflar istedikleri şekilde yapabilirler. Rödovans sözleşmesi maden ruhsatının devri anlamına gelmediğinden, devir sözleşmesinin Maden İşleri Genel Müdürlüğünde yetkili memur huzurunda yapılması zorunluluğu yoktur.

1990 yılında Maden Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin 32. maddesinin son fıkrası değiştirilerek, üçüncü kişi ve kuruluşların ruhsat sahipleri ile yapmış oldukları rödovans, kira, taşeron vb. sözleşmelere dayanılarak ruhsat sahasında faaliyette bulunabilmesi Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının iznine bağlanmıştır. Ruhsat sahiplerinin, sözleşmeleri bir ay içinde Maden Dairesi’ne bildirerek uygun görüş alması şartı getirilmiştir. Ancak 03.02.2005 tarihinde yayımlanan Maden Kanunu Uygulama Yönetmeliğinin geçici 2. maddesindeki “Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden sonra, ruhsat sahiplerinin Kanun kapsamındaki faaliyetleri ile ilişkili olarak üçüncü kişi ya da kuruluşlarla yaptığı sözleşmelerin Genel Müdürlüğe bildirilmesine ve görüş alınmasına gerek yoktur. Ancak ruhsat sahasındaki tüm faaliyetlerden Genel Müdürlüğe karşı ruhsat sahibi sorumludur.” hükmü gereği bildirim yükümlülüğü kaldırılmıştır. Anılan yönetmelik, 06.11.2010 tarihinde yayımlanan Madencilik Faaliyetleri Uygulama Yönetmeliğinin 168. maddesi ile yürürlükten kaldırılarak, Rödövans sözleşmeleri ile ilgili olarak geçici 1. maddesinde aynı düzenlemeye yer verilmiştir.

Rödovansçının sorumluluğu konusunda 24.06.2010 tarih 27621 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 5995 sayılı Kanunun 17. Maddesi ile Maden Kanununa eklenen Ek 7. Maddesi ile yeni düzenleme yapılmıştır. Anılan madde de; maden ruhsat sahiplerinin, ruhsat sahalarının bir kısmında veya tamamında üçüncü kişilerle yapmış oldukları rödovans sözleşmelerinde, bu alanlarda yapılacak madencilik faaliyetlerinden doğacak İş Kanunu, iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili idari, mali ve hukuki sorumluluklarının rödovansçıya ait olacağı, ancak bu durumun ruhsat sahibinin Maden Kanunundan doğan sorumluluklarını ortadan kaldırmayacağı belirtilmiştir,

Uyuşmazlığın çözümü hususunda ayrıca üçüncü kişinin aracılığının düzenlendiği 506 sayılı Kanunun 87. maddesi hükmüne değinmek gerekecektir. Anılan maddeye göre; sigortalılar üçüncü bir kişinin aracılığı ile girmiş ve bununla sözleşme yapmış olsalar bile, bu kanunun işverene yüklediği ödevlerden dolayı, aracı olan üçüncü kişi ile birlikte asıl işveren de sorumludur. Aracı, bir işte veya bir işin bölüm veya eklentisinde işverenden iş alan ve kendi adına sigortalı çalıştıran 3. kişidir.

Asıl işveren taşeron ilişkisinin varlığı için öncelikle işin başka bir işverenden alınmış olması, bir başka ifade ile asıl işverenin işverenlik sıfatına devredilen iş dolayısıyla sahip olması, asıl işyeri ya da işyerinden sayılan yerlerde kendi adına işçi çalıştırıyor olması gerekir.

İşin belirli bir bölümünde değil de tamamının bir bütün halinde ya da bölümlere ayrılarak başkalarına devredildiği, işten bu yolla tamamen el çekildiği, sigortalı çalıştırılmadığı için işveren sıfatının haiz olunmadığı durumda ise, bunları devralan kişiler alt işveren, devredenler de asıl işveren olarak nitelendirilemeyecektir.

İşin belirli bir bölümünde değil de tamamının bir bütün halinde ya da bölümlere ayrılarak başkalarına devredildiği, işten bu yolla tamamen el çekildiği, sigortalı çalıştırılmadığı için işveren sıfatının haiz olunmadığı durumda ise, bunları devralan kişiler alt işveren, devredenler de asıl işveren olarak nitelendirilemeyecektir.

Aracı sıfatının kazanılmasında diğer koşullar ise asıl işverenden istenilen işin, asıl iş ya da işyeriyle ilgili işin bir bölümünde veya işyeri eklentilerinde alınmış olması ve bu işte işi alanın kendi işçilerinin çalıştırılması ve bu nedenle de işveren sıfatına sahip olunmasıdır.

Mahkemece; yukarıda açıklanan bu hukuki düzenlemeler gözetilerek, davalılar arasındaki sözleşmenin yapılış tarihi itibariyle usulüne uygun olup olmadığı irdelenerek, 506 sayılı Kanunun 26. maddesinde düzenlenmiş bulunan rücu davalarının, sigortalının alacağından bağımsız, kanundan doğan basit rücu hakkına dayalı olup; sigortalı veya haksahipleri tarafından tazmin sorumluları aleyhine açılan tazminat davalarında alınan kusur tespitine ilişkin bilirkişi raporuyla ulaşılan sonuçların, rücu davasında bağlayıcı nitelikte bulunmadığı, 506 sayılı Kanunun 26. maddesi çerçevesinde, işçi sağlığı ve iş güvenliği kuralları yönünden ayrıntılı irdeleme içermesi halinde güçlü delil olarak kabul edilebilmekte olduğu (Hukuk Genel Kurulu 17.01.2010 tarih 2010/10-10 Esas, 2010/14 Karar sayılı Kararı) gözetilerek, öte yandan Maden Kanunu Ek 7. maddesinin somut olayda uygulama yerinin bulunup bulunmadığı değerlendirilerek, taraflar arasındaki hukuki ilişkinin niteliği, bir başka ifade ile, asıl işveren-taşeron ilişkisi olup olmadığı saptanarak hasıl olacak sonuca göre karar verilmelidir.

3-İlk peşin değerli gelirler ile harcama ve ödemelerin, tazmin sorumlularının kusuruna isabet eden miktarıyla sınırlı kısmına hükmedilmesi gerekirken, iş bu davada yukarıda belirtilen Anayasa Mahkemesinin iptal kararı dikkate alınmaksızın, ...’in hak sahipleri yönünden artışları da içerir biçimde tüm peşin sermaye değerli gelir esas alınarak hüküm kurulmuş olması,

4-Rücu davalarında faize gelirler yönünden; onay tarihinden itibaren hükmedilmesi ve ...’in hak sahiplerine bağlanan gelirlerin onay tarihinin 15.03.2007 tarihi olduğu gözetilmeksizin, 14.03.2007 tarihinden itibaren faize hükmedilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davacı ile davalılardan TTK Genel Müdürlüğü vekillerinin, bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, davacı avukatı yararına takdir edilen 900,00 TL duruşma avukatlık parasının davalılardan Türkiye Taş Kömürü Gen. Müd.'ne, davalılardan Türkiye Taş Kömürü Gen. Müd. avukatı yararına takdir edilen 900,00 TL duruşma avukatlık parasının davacıya yükletilmesine, alınan temyiz harcının istek halinde davalılardan Türkiye Taş Kömürü Gen. Müd.'e iadesine, 06.11.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.