muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/11286, Karar No: 2015/22145, Tarih: 26.11.2015

**5. Hukuk Dairesi         2015/11286 E.  ,  2015/22145 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Siirt 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 26/09/2014

NUMARASI : 2014/568-2014/872

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davacı idare vekilince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R -

1-Değerlendirmede esas alınan tarla sebzeciliğinde o yörede hangi sebze ürünlerinin yetiştirildiği İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğünden,

2-Yetiştiriciliği yapılan her bir sebze ürünü için ayrı ayrı olmak üzere dekar başına ortalama üretim miktarı ile değerlendirme tarihi itibari ile hasat zamanındaki ortalama toptan kilogram satış fiyatları ve dekar başına ortalama masrafı aynı İl Müdürlüğü ile diğer resmi kurumlardan,

Sorulduktan sonra, alınacak cevaplarla birlikte gönderilmek üzere dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 26/11/2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/11454, Karar No: 2013/17922, Tarih: 31.10.2013

**7. Hukuk Dairesi         2013/11454 E.  ,  2013/17922 K.**

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay'ca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşılmakla, dosya incelendi, gereği görüşüldü:

1-Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2-Davacı, işyerinde profesyonel balık adam olarak aylık 2.000,00 TL ile işe başladığını, 17 ay çalıştığını, fakat aylıklarını bir türlü alamadığını, bunun üzerine işten ayrıldıktan sonra ısrarla aylıklarını istemeye gittiğinde patronun talimatı ile bir gemi çalışanı tarafından silahla vurulduğunu ve ağır yaralanarak 17 gün Haydarpaşa Numune Hastanesinde yattığını ileri sürerek kıdem tazminatı ile yıllık izin, fazla çalışma, ulusal bayram genel tatil ve ücret alacaklarının tahsilini istemiştir.

Davalı, işyerinde ikinci defa 07.07.2007 tarihinde girdiğini, ancak davacının iddia ettiği gibi 05.12.2008 tarihinde değil 01.11.2007 tarihinde kendi isteği ile işten ayrıldığını, profesyonel dalgıç olarak değil stajyer dalgıç olarak çalıştığını, ücretinin asgari ücret olduğunu, davacının ücretlerini almadığına ilişkin beyanının gerçek olmadığını, stajyer dalgıç olarak esasen ücret almaya hakkı olmadığını bildirerek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davacının 16.11.2006 tarihli Denizcilik Müsteşarlığı dalgıç balık adam aday belgesi bulunduğu, davacının aylık net 2000,00 TL ücret aldığını iddia ettiği, davalının asgari ücret aldığını beyan ettiği ve kayıtlarda ücretin bu şekilde görüldüğü, davacı tanıklarının davacının aylık 2000,00 TL ücret aldığını ve dalgıç olarak çalıştığını belirttiklerini, dosya kapsamından da anlaşıldığı üzere davacının yaptığı işin dalgıçlık olduğu kanaatine ulaşıldığı, emsal ücret araştırması yapıldığı, davacı tanıkları ve emsal ücret araştırması birlikte değerlendirildiğinde davacının aylık net 2000,00 TL ücret aldığı kanaatine ulaşıldığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Denizcilik Müsteşarlığı’nın verdiği 16.11.2006 tarihli belgeye göre davacının stajyer dalgıç olduğu, emsal ücret araştırmasında 2007 yılı için stajyer dalgıçların 2006 yılı için 700,00-750,00 TL net ücret alabileceği, yıllara göre % 10 artış gösterebileceği belirtildiği halde, buna rağmen Mahkemenin stajyer olmayan dalgıçlar için bildirilen ücreti esas alması ve davacının işçilik alacaklarını bu ücrete göre hesaplatıp sonuca gidilmesi hatalıdır.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın, yukarıda açıklanan nedenle BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine, 31.10.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/9044, Karar No: 2013/8381, Tarih: 02.04.2013

**13. Hukuk Dairesi         2013/9044 E.  ,  2013/8381 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Tüketici Mahkemesi

KARAR

Dava, su aboneliği yapılması sırasında ödenen kanal katılım ve şebeke bedelinin istirdadına ilişkindir.

9.2.2011 gün ve 6110 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik yapılmasına Dair Kanunun 8.maddesi ile 2797 sayılı Yargıtay Yasasının 14.maddesinde yapılan değişiklik uyarınca; Yargıtay Büyük Genel Kurulunun 21.01.2013 günlü ve 2013/1 sayılı kararı uyarınca işbu davada temyizen incelenme görevi 1.2.2013 tarihinden itibaren Yargıtay 3.Hukuk Dairesine verilmiştir.

SONUÇ: Dosyanın görevli Yargıtay Yüksek 3.Hukuk Dairesi Başkanlığına GÖNDERİLMESİNE, 2.4.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/3029, Karar No: 2021/1581, Tarih: 23.02.2021

**11. Hukuk Dairesi         2019/3029 E.  ,  2021/1581 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada Datça Asliye Hukuk Mahkemesince bozmaya uyularak verilen 13.12.2018 tarih ve 2018/23 E. - 2018/361 K. sayılı kararın Yargıtayca incelenmesinin davalı ... vekili tarafından duruşmalı, davalı ... İnş. İşl. San. Tic. A.Ş. vekili tarafından duruşmasız olarak istenildiği ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, duruşma için belirlenen 23.02.2021 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davalı ... İnş. İşl. San. Tic. A.Ş. vekili Av. ... ile davalı ... vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin dava dışı Maridos Turizm İşletmeciliği San ve Tic. A.Ş.'nin kuruluşunda kendisine ait olan Datça ilçesi, ... Köyü, ... ada ...parsel, 1...ada ...parsel ve ... ada ... parsel nolu taşınmazları şirkete sermaye olarak koyduğunu, müvekkilinin ortağı olduğu dava dışı şirketteki payının % 40 olduğunu, yine şirketin tek malvarlığının davacı tarafından şirkete sermaye olarak konulan bu taşınmazlar olduğunu, davalı şirket ortağının davacının söz konusu şirketteki hisse oranını küçülterek % 40'lardan % 4'lere düşmesine neden olacak şekilde yasa ve iyi niyet kurallarına aykırı olarak sermaye artışı yapılmasına yönelik 15.12.2003 tarihli şirket genel kurulunun 7. maddesi ile karar aldırdığını, ancak anılan kararın mahkeme kararı ile iptal edildiğini, davalı ...'nin sermaye artışı yapılmasına yönelik kararın iptali yönündeki dava devam ederken davacı ortağından mal kaçırma kastıyla görev ve yetkisini de aşarak dava konusu taşınmazları diğer davalı ... Ltd. Şirketine 14.08.2009 tarihinde devrettiğini, muvazalı bir şekilde gerçekleştirilen bu satış işleminin iptali ile taşınmazların yeniden dava dışı şirket adına tescilini, mümkün görülmediği takdirde davalı ... aleyhine maddi tazminata karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Tesisleri İnşaat İşletme Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekili ve davalı ... vekili, yetki ve zamanaşımı itiazlarında bulunmuş, yapılan satış işleminin hukuka uygun olduğunu savunarak davanın reddini istemişlerdir.

Davalı ... Tesisleri İnşaat İşletme Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekili ve davalı ... vekili, yetki ve zamanaşımı itiazlarında bulunmuş, yapılan satış işleminin hukuka uygun olduğunu savunarak davanın reddini istemişlerdir.

Mahkemece, uyulan bozma ilamı sonrasında yapılan yargılamada iddia, savunma ve tüm dosya kapsamı uyarınca şirketin tüm mal varlıklarının satılmasının 6762 sayılı TTK'nın 447 vd. maddelerinde düzenlenen şirketin tasfiyesi hukuki sonucunu doğurduğu, bunun için de bir genel kurul kararı olması gerektiği ancak böyle bir kararın alınmadığı, Türk Medeni Kanunu’nun 1023. maddesi uyarınca sicile güvenle bir gayrimenkulün mülkiyetini devralan kişinin kazanımının korunacağı ve fakat Kanunun 1024. maddesi hükmü uyarınca yolsuz tescil ile hak elde edilmesinin mümkün olmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne davalı ... İnş. İşl. San. ve Tic. A.Ş. adına kayıtlı olan dava konusu taşınmazların tapu kayıtlarının iptali ile dava dışı Maridos Turizm İşletmeciliği Sanayi ve Ticaret A.Ş. adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

Kararı, ayrı ayrı davalılar vekilleri temyiz etmiştir.

Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalılar vekillerinin bütün temyiz itirazları yerinde değildir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davalılar vekillerinin bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 594,30 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davalılardan müşetereken ve müteselsilen alınmasına, 23.02.2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/2608, Karar No: 2024/1457, Tarih: 05.03.2024

**1. Ceza Dairesi         2023/2608 E.  ,  2024/1457 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SUÇ : Kasten öldürme

HÜKÜM : İstinaf başvurularının esastan reddi kararı

TEMYİZ EDENLER : Sanık ve müdafii

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Temyiz istemlerinin esastan reddi ile hükmün onanması

İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 286 ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca temyiz edilebilir olduğu, 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenlerin hükmü temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, 291 ... maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz istemlerinin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçelerinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 ... maddesinin birinci fıkrası gereğince temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmiştir.

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. ... 21. Ağır Ceza Mahkemesinin, 22.06.2022 tarihli ve 2021/101 Esas, 2022/267 Karar sayılı kararı ile sanık ... hakkında maktul ...'a karşı kasten öldürme suçundan, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 81 ... maddesinin birinci fıkrası, 62 nci maddesinin birinci fıkrası, 53 üncü maddesinin birinci fıkrası ve 63 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca 25 yıl hapis cezası ile cezalandırılmasına, hak yoksunluklarına ve mahsuba karar verilmiştir.

2. ... Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesinin, 14.11.2022 tarihli ve 2022/1592 Esas, 2022/1533 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik katılanlar vekili, sanık ve müdafiinin istinaf başvurularının, 5271 sayılı Kanun’un 280 ... maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanık ve müdafiinin temyiz sebepleri özetle; eksik araştırmaya, delillerin hatalı değerlendirildiğine, sanığın öldürme kastı bulunmadığından bahisle suç vasfına ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanık ve müdafiinin temyiz sebepleri özetle; eksik araştırmaya, delillerin hatalı değerlendirildiğine, sanığın öldürme kastı bulunmadığından bahisle suç vasfına ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

1. Sanığın olay tarihinde gece vakti ... ... isimli işyerine gittiği, oturulacak masa meselesinden tanık ... ile aralarında tartışma çıktığı, tanık ... başka masaya geçtikten sonra ...'un kuzeni olan tanık ... ile de tartışma yaşadığı, bu sırada sanığın belindeki tabancayı çıkartarak önce havaya bir el ateş ettiği, ardından tanık ...'nın ayağına doğru ateş ettiği, işyerinde garson olarak çalışan maktul ...'ın sanığı belinden ve kollarından tutarak olay yerinden uzaklaştırmaya çalıştığı, bu duruma öfkelenen sanığın maktule hitaben "beni bırak seni oğlan ederim" dediği, ardından elinde bulunan tabanca ile maktulün kafasına doğru bir el ateş ederek "ateşli silah mermi çekirdeği yaralanmasına bağlı kafatası ve yüz kemik kırıklarıyla birlikte beyin kanaması, beyin doku hasari ile kesici ezici alet yaralanmasına bağlı kafatası kırığı ile birlikte beyin kanaması beyin doku hasarı sonucu" ölümüne neden olduğu anlaşılmıştır.

2. Sanık savunması, tanıkların anlatımları, Adli Tıp Kurumu Morg İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen 30.11.2020 tarihli otopsi raporu, Adli Tıp Kurumu Kimya İhtisas Dairesinin 23.10.2020 tarihli raporu, uzmanlık raporları, bilirkişi raporları, olay yeri inceleme raporu, nüfus ve adli sicil kayıtları, tutanaklar ile diğer tüm deliller dava dosyasında mevcuttur.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

İlk Derece Mahkemesince kabul edilen olay ve olgularda, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE

Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan ve dosya kapsamına göre yeterli olduğu anlaşılan delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, hükme esas alınan ve reddedilen delillerin açıkça gösterildiği, vicdani kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eksik incelemenin bulunmadığı, dosyada mevcut delillerin isabetli şekilde değerlendirildiği, eylemin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, sanığın hedef aldığı vücut bölgesi, yara yeri, yaranın niteliği, kullanılan aletin elverişliliği hususları birlikte değerlendirildiğinde, sanığın eyleme bağlı ortaya çıkan kastının öldürmeye yönelik olduğunun kabulü ile suç vasfının kasten öldürme olarak nitelendirilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı, takdiri indirimin Mahkemenin takdir yetkisi kapsamında, yasal, yerinde ve yeterli gerekçelerle uygulanmasına karar verildiği anlaşıldığından, sanık ve müdafiinin temyiz sebeplerinin incelenmesinde hükümde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

V. KARAR

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle ... Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesinin, 14.11.2022 tarihli ve 2022/1592 Esas, 2022/1533 Karar sayılı kararında sanık ve müdafiince öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMLERİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,

Hükmolunan ceza miktarı ve tutuklulukta geçirilen süreler dikkate alınarak sanık müdafiinin tahliye talebinin REDDİNE,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca ... 21. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise ... Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

05.03.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/985, Karar No: 2023/426, Tarih: 10.05.2023

**Hukuk Genel Kurulu         2022/985 E.  ,  2023/426 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 47. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/1369 E., 2022/1512 K.

KARAR : Davanın kısmen kabulüne

Taraflar arasındaki işçilik alacağı davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince davalının istinaf başvurusunun esastan reddine, davacının istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılıp düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 9. Hukuk Dairesince yapılan inceleme sonunda bozulmuş, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından Özel Daire bozma kararına karşı direnilmiştir.

Direnme kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan gündem ve dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı şirketin Rusya’daki şantiyelerinde yurt dışı hizmet akdi ile 01.11.2002-14.07.2015 tarihleri arasında en son aylık net 2.100,00 USD ücretle çalıştığını, iş sözleşmesinin haksız olarak feshedildiğini, fazla çalışma yaptığını, ulusal bayram ve genel tatil günleri ile hafta tatillerinde çalıştığını ileri sürerek kıdem tazminatı ve diğer bir kısım işçilik alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının iş görme borcunu yabancı ülkede ifa etmesi nedeniyle iş ilişkisinin yabancılık unsuru taşıdığını, bu nedenle 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun'a (5718 sayılı Kanun) göre uygulanacak hukukun tespiti gerektiğini, alacakların zamanaşımına uğradığını, diğer iddialarının da yerinde olmadığını belirterek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 28.12.2018 tarihli ve 2016/868 Esas, 2018/767 Karar sayılı kararı ile davacının davalı şirketin yurt dışı şantiyesinde kamp amiri olarak tüm hizmet süreleri birleştirilmek suretiyle 9 yıl 9 ay 17 gün çalıştığı ve son ücretinin 1.822,86 USD olduğu, ayrıca iş sözleşmesinin davalı işveren tarafından haksız olarak feshedildiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 16.12.2021 tarihli ve 2020/1960 Esas, 2021/2616 Karar sayılı kararı ile davacının yurt dışında çalışmış olmasına rağmen davalı işverenin Türk şirketi olduğu ve işyeri merkezinin Türkiye'de bulunduğu, Yargıtayın emsal kararları da dikkate alındığında Türk Hukukunun uygulanması gerektiğinden davalı vekilinin buna ilişkin ve diğer itirazlarının yerinde olmadığı, davacı vekilinin istinaf başvurusu yönünden ise davacı lehine hükmedilen kıdem tazminatının taleple bağlılık ilkesi gereği USD cinsinden hüküm altına alınmamasının hatalı olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararı kaldırılıp düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "...Taraflar arasında iş sözleşmesine uygulanacak hukuk konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Yabancılık unsuru, bir hukukî işlemi veya ilişkiyi ya da olayı birden fazla devletin hukuku ile irtibatlı hâle getiren unsurdur. İşçinin veya işverenin yabancı olması, işverenin işletme merkezinin yabancı bir ülkede bulunması, işçinin kendi işini mutad olarak yabancı bir ülkede yapması veya iş ilişkisinin yabancı bir ülke ile sıkı irtibatlı olduğunun durumun genelinden anlaşılması gibi hâllerde iş sözleşmesinde yabancılık unsurunun bulunduğundan söz edilir.

5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun (MÖHUK)’un 40. maddesine göre, Türk mahkemelerinin milletlerarası yetkisini, iç hukukun yer itibariyle yetki kuralları belirler. Aynı Kanun’un 44. maddesi ise, bireysel iş sözleşmesinden veya iş ilişkisinden doğan uyuşmazlıklarda Türk mahkemelerinin milletlerarası yetkisini tayin eden özel bir yetki kuralı getirmiştir. Buna göre, bireysel iş sözleşmesinden veya iş ilişkisinden doğan uyuşmazlıklarda işçinin işini mutaden yaptığı işyerinin Türkiye’de bulunduğu yer mahkemesi yetkilidir. İşçinin, işverene karşı açtığı davalarda işverenin yerleşim yeri, işçinin yerleşim yeri veya mutad meskeninin bulunduğu Türk mahkemeleri de yetkilidir.

Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun’un 2. maddesinin birinci fıkrasında hâkimin, Türk kanunlar ihtilâfı kurallarını ve yetkili olan yabancı hukuku re’sen uygulayacağı ve yetkili yabancı hukukun içeriğinin tespitinde taraflardan yardım isteyebileceği belirtilmiştir. Yabancı hukukun içeriğinin tespiti, özel ve teknik bir bilgiyi gerektirdiğinden, hâkim gerekirse bilirkişi incelemesine de gidebilir. Yabancı hukukun olaya ilişkin hükümlerinin tüm araştırmalara rağmen tespit edilememesi hâlinde, Türk hukuku uygulanır (MÖHUK m. 2(2)).

Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun’un 5. maddesine göre, yetkili yabancı hukukun belirli bir olaya uygulanan hükmünün Türk kamu düzenine açıkça aykırı olması hâlinde, bu hüküm uygulanmaz; gerekli görülen hâllerde, Türk hukuku uygulanır. Kamu düzeni müdahalesi sınırlı ve istisnaî niteliktedir. Türk kamu düzeninin ihlâlini gerektirecek hâller, çoğunlukla emredici bir hükmün açıkça ihlâli halinde düşünülecektir. Fakat her emredici hükmün ihlâli halinde veya her emredici hükmü ihlâl eden bir yabancı kararın Türk kamu düzenine aykırı bulunduğunu söylemek olanaklı değildir. (Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu Kararı, E. 2010/1 K. 2012/1 T. 10.02.2012). Örneğin, ihbar ve kıdem tazminatı ile yıllık izin, fazla mesai, hafta ve genel tatil alacaklarına ilişkin hükümler iç hukukumuz bakımından emredici nitelikte olmakla birlikte, bunlara dair yabancı hukukun farklı düzenlenmeleri, sırf farklılıkları nedeniyle somut uyuşmazlıkta ortaya çıkan durum değerlendirilmeden Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun m. 5 uyarınca kamu düzeni müdahalesine neden olmaz. Keza uygulanması gereken yabancı hukukun işçiye Türk hukukundan daha az koruma getirmesi de tek başına kamu düzeni müdahalesi için yeterli bir sebep değildir. Kanunlar ihtilâfı hukukundaki kamu düzeni anlayışı, iç hukukun kamu düzeni anlayışından farklı ve daha dar kapsamlıdır.

Bir yabancı hukuk kuralı Türk hukukunun temel değerlerine, Türk genel adap ve ahlak anlayışına, Türk kanunlarının dayandığı temel adalet anlayışına ve hukuk siyasetine, Anayasa’da yer alan temel hak ve özgürlüklere milletlerarası alanda geçerli ortak ve kabul görmüş hukuk prensiplerine, ikili anlaşmalara, gelişmiş toplumların ortak benimsedikleri ahlak ve adalet anlayışına, medeniyet seviyesine siyasi ve ekonomik rejimine aykırı olması halinde kamu düzenimize aykırılığı söz konusu olabilir (Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu Kararı, E. 2010/1 K. 2012/1 T. 10.02.2012). Örneğin yabancı hukukun, küçük çocukların çalışmasına ya da ücret ve diğer haklarda ırka dayalı ayrımcılık yapılmasına izin vermesi kamu düzenimize aykırıdır.