muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2011/347, Karar No: 2011/311, Tarih: 18.05.2011

Aynı işverene ait iki üretim birimi aynı teknik amacı elde etmek için örgütlenmişse yahut bu yerlerde aynı teknik amacın farklı üretim amaçları gerçekleşiyorsa amaçta birlik sağlanmıştır.

Farklı üretim birimlerinin tek bir işyeri sayılması için aynı arazi sınırları içinde bulunmaları gerekmemektedir. Fakat birimler arasındaki uzaklık işlerin tek elden yürütümünü engelleyecek boyutta olmamalı çünkü farklı birimler arasında amaçta birlik bulunsa dahi yönetimde birliğin sağlanmasının zorluğu tartışmasızdır.

Toplu İş Hukuku anlamında işyerinin işçilerin dayanışmadan kaynaklanan ortak menfatleri oluşmasına olanak sağlayan ve faliyetlerini sürdürebileceği bir sürekliliğe sahip ve işverenede asıl işin girdiği iş kolunda sendikal muhatap yaratacak bir birim olması gerekmektedir. Alman ve Fransız Hukukunda işyerinin neresi olduğu ve sınırlarının belirlenmesi sosyal tarafların özerkliğine terk edilmiştir. Oysa hukukumuzda işyeri mutlak ve tartışmasız olarak kabul edilmektedir. İşyeri kavramı fonksiyonel bir kavramdır ( Doğan, Yenisey: sh 443,447). İşletme ise genel olarak iktisadi bir amacın gerçekleşmesi için aynı işverene ait birden fazla işyerinin örgütlenmesi ile oluşmuş bir ünite olarak tanımlanmaktadır. İşyerini işletmeden ayıran temel ölçütlerden biri izlenen amaçtır. İşletme mutlaka ekonomik bir amaç gütmesi gerekmez. İşyeri işletmenin genel olarak bağımsız bir bölümü olarak düşünülmesi gerekir. Ticaret Hukukundaki işletmeden farklı bir amaç gütmektedir. Çünkü ticari işletmelerde işçi çalıştırma zorunluluğu bulunmamaktadır.

İşyeri ve işletme ayırtımında organizasyon kavramıyla bir ayrıştırmaya gitmek de mümkün değildir. Çünkü işletmenin de işyerinin de bir organizasyon içerisinde örgütlenmesi mümkündür. Ancak işletmenin işyerine göre büyüklüğü aynı şekilde organizasyondaki büyüklüğünü gerektireceği kaçınılmazdır. Öte yandan işverenin ötesinde işletmenin profosyonel bir yönetim kadrosu oluşturacağı da gerçektir.

Temel sorun 4857 Sayılı Yasadaki işyeri kavramının genişliğinin Toplu İş Hukukuna yansımamasıdır. İşletme ve işyeri ayrımının bu bağlamda sorun çıkarması kaçınılmazdır.

Özetleyecek olursak işyerindeki faaliyet hangi teknik amacı taşıyorsa asıl iş odur. İşyeri organizasyonu içerisinde asıl işin gerçekleşmesini sağlayan diğer işler ise yardımcı işlerdir. Mal ve hizmetler için yatırım araçları ve işçi sayısı bu konuda ölçüt olabilir. Ancak bir işyerinde başka bir işverene ait ayrı bir işkolunda faaliyet var ise ayrı iş kolundan söz edilebilir. İşletme iş kolu tespiti için asıl iş ve yardımcı iş kavramına yer verilemez.

Tüzükteki 26 sıra numaralı "Milli Savunma" işkollu ve 28 sıra numaralı "Genel İşler" işkollu' na ilişkin düzenlemeler sebebi ile Belediyeler ve Milli Savunma Bakanlığınca işletilen işyerleri, yukarıda belirlenen kriterlere tabi değildir.

Tüzükteki 26 sıra numaralı "Milli Savunma" işkollu ve 28 sıra numaralı "Genel İşler" işkollu' na ilişkin düzenlemeler sebebi ile Belediyeler ve Milli Savunma Bakanlığınca işletilen işyerleri, yukarıda belirlenen kriterlere tabi değildir.

Uluslararası Çalışma Teşkilatının (ILO) Sendika Özgürlüğüne ve Örgütlenme Hakkının Korunmasına İlişkin 87 Sayılı Sözleşmesi 2. Maddesinde " Çalışanlar ve işverenler herhangi bir ayırım yapılmaksızın önceden izin almadan istedikleri kuruluşları kurmak ve yalnız bu kuruluşların tüzüklerine uymak koşulu ile bunlara üye olmak hakkına sahiptirler. "düzenlemesi ve "Örgütlenme Hakkının Korunması" başlıklı 11. Maddesinde "Hakkında bu sözleşmenin yürürlükte bulunduğu Uluslararası Çalışma Örgütünün her üyesi, çalışanların ve işverenlerin örgütleme hakkını serbestçe kullanmalarını sağlamak amacıyla gerekli ve uygun bütün önlemleri almakla yükümlüdür." düzenlemesi yer almaktadır.

1982 Anayasası'nın, Sendika kurma hakkı başlığını taşıyan 51 inci maddesinin dördüncü fıkrası, "Aynı zamanda ve aynı işkolunda birden fazla sendikaya üye olunamaz." hükmü, 07/05/2010 kabul tarihli, 13/05/2010 tarih ve 27580 (mük.) sayılı R.G.de yayımlanan 5982 sayılı Kanunun (Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının Bazı Maddelerinde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun) 5.maddesi ile yürürlükten kaldırılmıştır. 5982 sayılı Kanunun 5. Madde gerekçesinde " …

…Bu düzenleme, Uluslararası Çalışma Teşkilatının (ILO) Sendika Özgürlüğüne ve Örgütlenme Hakkının Korunmasına İlişkin 87 Sayılı Sözleşmesine aykırı bulunmaktadır. Bu nedenle, söz konusu aykırılığın giderilmesi amacıyla 51 inci maddenin dördüncü fıkrası yürürlükten kaldırılmaktadır." denmiştir.

Gerek Uluslararası Çalışma Teşkilatının (ILO) Sendika Özgürlüğüne ve Örgütlenme Hakkının Korunmasına İlişkin 87 Sayılı Sözleşmesi doğrultusunda yapılan sendikal çoğulculuğu destekleyen bu gelişmeler, gerekse il özel idarelerinin yapısına sürekli yeni işyerleri katılmak sureti ile büyümesi vegelişen bu süreçte ilerde yapısına yeni işyerlerinin katılabilecek olması, dikkate alındığında; Kahramanmaraş İl Özel İdaresi Genel Sekreterliği'nde yapılan işlerin niteliği itibariyle İşkolları Tüzüğü'nün 15 sıra numaralı "İnşaat" işkoluna girdiğine ilişkin tespit kararı sendikal çoğulculuğu sınırlandıracak, sendikal özgürlüğü kısıtlayacaktır.

Kahramanmaraş İl Özel İdaresi Genel Sekreterliği işyerinin kapsamı itibari işyeri olarak sınırlandırılması da yukarıda yapılan açıklamalar uyarınca yerinde olmayacağı gibi, parçalı işkolu tespiti yapılması ve işletme olarak kabul edilmesi yerinde olacaktır .

Her ne kadar dairemizin 2010/25648 ESAS, 2010/24131 KARAR sayılı 15.7.2010 tarihli Kararında "…

Kahramanmaraş İl Özel İdaresi Genel Sekreterliği işyerinin kapsamı itibari işyeri olarak sınırlandırılması da yukarıda yapılan açıklamalar uyarınca yerinde olmayacağı gibi, parçalı işkolu tespiti yapılması ve işletme olarak kabul edilmesi yerinde olacaktır .

Her ne kadar dairemizin 2010/25648 ESAS, 2010/24131 KARAR sayılı 15.7.2010 tarihli Kararında "…

…. İşyerindeki işçi sayısı ve çalıştığı kısımlar dikkate alındığında ağırlıklı olarak çalışanların inşaat işkoluna giren faaliyetlerde bulunması, İş organizasyonu içindeki üretilen mal hizmetlerin ağırlığı ve üretim miktarında inşaat işlerinin ilerde olması, yatırım araçları ile makine parkındaki makinelere yapılan yatırım miktarında inşaat işlerine ilişkin olanların çoğunluğa sahip olması dikkate alındığında, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın Kayseri İl Özel İdaresi Genel Sekreterliği'nde yapılan işlerin niteliği itibariyle İşkolları Tüzüğü'nün 15 sıra numaralı "İnşaat" işkoluna girdiğine ilişkin tespit kararı yerinde olup, bu nedenlerle doğru olan mahkeme kararının ONANMASINA…

…." şeklinde karar verilmiş ise de; yukarıdaki esaslar doğrultusunda, tüm dairece yapılan görüşmede bu içtihattan dönülmüştür.

Somut olayda dosya kapsamı hüküm vermeye yeterli bulunmadığından yukarıda belirtilen ilkeler doğrultusunda araştırma ve inceleme yapılması gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi hatalıdır..."

gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle yeniden yapılan yargılama sonunda; mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

TEMYİZ EDEN:Davacı(Birleşen Dosya Davalısı K…

…. İ.. S…

……. vekili ve

Davalı (Birleşen Dosya Davacısı)T..-K…

…. İ.. S…

……. vekili

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulu'nca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, iş kolunun belirlenmesi istemine ilişkindir.

Bilindiği üzere; 2821 sayılı Sendikalar Kanunu'nun " İşkolunun belirlenmesi" başlıklı 4.maddesinde "Bir işyerinin girdiği işkolunun tespiti Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca yapılır. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tespit ile ilgili kararını Resmi Gazete'de yayımlar. Kararın yayımını müteakip bu tespite karşı ilgililer iş davalarına bakmakla görevli mahalli mahkemede onbeş gün içinde dava açabilirler. Mahkeme iki ay içinde kararını verir. Kararın temyiz edilmesi halinde Yargıtay uyuşmazlığı iki ay içinde kesin olarak karara bağlar." hükmü yer almaktadır.

Bu nedenledir ki, maddede geçen "Kararın temyiz edilmesi halinde Yargıtay uyuşmazlığı iki ay içinde kesin olarak karara bağlar." hükmü karşısında öncelikle; mahkemece daire bozmasına karşı direnilmesinin olanaklı olup olmadığı ön sorun olarak ele alınmıştır.

Bu nedenledir ki, maddede geçen "Kararın temyiz edilmesi halinde Yargıtay uyuşmazlığı iki ay içinde kesin olarak karara bağlar." hükmü karşısında öncelikle; mahkemece daire bozmasına karşı direnilmesinin olanaklı olup olmadığı ön sorun olarak ele alınmıştır.

Anılan düzenlemede yer alan, iş kolunun tespitine ilişkin olarak açılacak bir davanın seri yargılama usulüne göre iş davalarına bakan mahkemece en geç iki ay içinde karara bağlanması düşüncesi, işin niteliği ve aciliyetinden kaynaklanmakta olup; yasa koyucu tarafından bu aciliyete uygun olarak getirilen açık düzenleme ile de temyiz incelemesini yapan Yargıtay Özel Dairesince iki ay içerisinde uyuşmazlığın kesin olarak karara bağlanacağı hükme bağlanmıştır.

Benzer nitelikteki düzenlemelere; 4857 sayılı İş Kanununun 20/3; 2822 sayılı Toplu İş Sözleşmesi Grev ve Lokavt Kanununun 3, 12, 15 ve 60. maddelerinde de yer verilmiş; bu düzenlemelerde de yine iş hukukuna yön veren temel ilke ve düşüncelerden hareket edilmiştir.

Nitekim, Hukuk Genel Kurulu'nun 13.03.1985 gün 1984/9-834 E. ve 1985/201 K. sayılı kararında da, benzer bir konu ele alınarak; 2822 sayılı Kanunun 15. maddesinde yer verilen "Yargıtay'ca ... kesin karara bağlanır." hükmü ile yasa koyucunun burada bozma kararına karşı direnme yolunu kapamayı amaçladığının vurgulandığına işaret edilmiştir.

Hal böyle olunca, Yargıtay Özel Daire kararının kesinliğinden maksadın, mahkemece bu karara karşı direnilemeyeceği, olduğunun kabulü gerekir.

Hukuk Genel Kurulu'nun 20.10.2004 gün ve 2004/9-510 E., 2004/557 K.; 08.12.2004 gün ve 2004/9-654 E.,2004/664 K.; 21.09.2005 gün ve 2005/9-474 E.,2005/510 K.; 23.11.2005 gün ve 2005/9-579 E.,2005/648 K.; 12.04.2006 gün ve 2006/9-211 E., 2006/195 K.; 18.10.2006 gün ve 2006/9-621 E.,2006/673 K.; 03.12.2008 gün ve 2008/9-716 E.,2008/726 K.; 27.01.2010 gün ve 2009/9-592 E., 2010/35 K.; 24.02.2010 gün ve 2010/9-33 E. 2010/105 K sayılı ilamlarında da aynı ilkeler benimsenmiştir.

Açıklanan nedenlerle; kesin nitelikteki bozma kararına direnilmesine yasal olarak olanak bulunmadığı ve uyulması gerektiği halde, yerel mahkemece önceki kararda direnilmesi usul ve yasaya aykırıdır. Direnme kararı belirtilen nedenle bozulmalıdır.

SONUÇ: Davacı K…

…. İ. S…

….. vekili ve davalı T..-K…

…. İ.. S…

……. vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile,direnme kararının yukarıda açıklanan değişik nedenlerden dolayı H.U.M.K.nun 429.maddesi gereğince BOZULMASINA, istek halinde temyiz peşin harcının geri verilmesine, 18.05.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/3902, Karar No: 2007/4863, Tarih: 28.05.2007

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2007/3902 E.  ,  2007/4863 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Dava konusu 189 ada 20 parsel sayılı taşınmaz ile somut emsal alınan 329 ada 72 parsel sayılı taşınmazın bağlı bulundukları cadde veya sokak için belediyelerce emlak vergisine esas olmak üzere belirlenen asgari m2 fiyatlarının ilgili Belediye Başkanlıklarından getirtilerek ve yazı cevabının yeterliliği mahkemece denetlendikten sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere iadesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 28.5.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/10146, Karar No: 2012/1845, Tarih: 13.02.2012

**11. Hukuk Dairesi         2010/10146 E.  ,  2012/1845 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasında görülen davada Ankara 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 22/01/2010 tarih ve 2008/277-2010/19 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili şirketin 21.09.2007 tarihinde çizgili sabun tasarımı için TPE'ye başvurduğunu, davalı şirketin, tasarımın yenilik vasfı taşımadığı gerekçesiyle itiraz ettiğini, TPE tarafından müvekkilinin tasarımının iptaline karar verildiğini, oysa tasarımlar benzer olmadığı gibi müvekkilinin tasarımının yenilik vasfına ve ayırtedicilik özelliğine sahip olduğunu ileri sürerek TPE YİDK'nın 02.07.2008 tarih, 2008/T-487 sayılı kararının iptali ile müvekkil şirket adına başvurusu yapılan 2007/04877 sıra numaralı tasarımın tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı Evyap A.Ş. vekili, davacı tasarımının müvekkile ait tasarımlara göre yenilik ve ayırtedicilik özelliklerine sahip olmadığını, davacı şirketin müdeaddit defalar yaptığı tescil başvuruları ile müvekkilinin çizgili sabun tasarımları ile iltibas yaratmak ve haksız rekabet içine girmek maksadıyla tasarımları taklit etmeye çalıştığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı TPE vekili, tasarımların genel izlenim bakımından benzer görüldüğünü, mevcut tasarımların fazlalığı dikkate alındığında tasarım geliştirmede seçenek özgürlüğünün dar olduğu iddiasının yerinde olmadığını savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davacıya ait tasarımın davalı tasarımları ile karşılaştırıldığında yenilik ve ayırtedicilik niteliğine sahip olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davacı vekilinin bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 4,00 TL temyiz ilam harcının temyiz edenden alınmasına, 13/02/2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/7181, Karar No: 2012/2609, Tarih: 09.04.2012

**1. Ceza Dairesi         2010/7181 E.  ,  2012/2609 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Canavarca hisle veya eziyet çektirerek öldürme ve bu suça yardım

HÜKÜM : 1- Sanıklar ... ve ... haklarında ayrı ayrı 5237 sayılı TCK.nun 37 mad.delaleti ile 82/1-b maddesi gereğince ağırlaştırılmış müebbet hapis,

2- Sanıklar ... ve ... haklarında ayrı ayrı 5237 sayılı TCK.nun 82/1-b, 39/2-c del, 39/1 maddeleri gereğince 15 yıl hapis cezası ile cezalandırılmalarına

TÜRK MİLLETİ ADINA

Toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanıklar ... ve ...’in eziyet çektirerek öldürme, sanıklar ... ve ...’ın eziyet çektirerek öldürmeye yardım suçlarının sübutu kabul, oluşa ve kovuşturma sonuçlarına uygun şekilde suçların nitelikleri tayin, tahrike ve takdire ilişen cezayı azaltıcı sebeplerin bulunmadığı takdir kılınmış, savunmaları inandırıcı gerekçelerle değerlendirilmiş, incelenen dosyaya göre verilen hükümlerde düzeltme nedeni dışında isabetsizlik görülmemiş olduğundan, sanık ... ve sanık müdafiinin sübuta, delillerin hatalı takdir edildiğine vesaireye, sanık ... müdafiinin haksız tahrik ve takdiri indirim hükümlerinin uygulanması gerektiğine vesaireye, sanık ... ve sanık müdafiinin sübuta, delillerin hatalı takdir

edildiğine yönelen, sanık ... müdafiinin bir sebebe dayanmayan, katılan ... vekilinin sanıklara daha fazla ceza verilmesi gerektiğine yönelen ve yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, 5320 sayılı Yasanın 13/1. maddesi gereğince baro tarafından soruşturma ve kovuşturma aşamalarında sanıklara atanan müdafiilere ödenen ücretin sanıklara yargılama gideri olarak ayrıca yükletilmesi gerektiğinin gözetilmemesi yasaya aykırı ise de aykırılık yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, hüküm fıkrasının ilgili bölümüne “5320 Sayılı Yasanın 13/1. maddesi gereğince baro tarafından sanıklara soruşturma aşamasında atanan müdafii için ödenen 146 TL, kovuşturma aşamasında atanan müdafii için ödenen 462 TL olmak üzere toplam 608 TL müdafii ücretinin sanıklar ..., ..., ... ve ...’tan CMK.nun 325. maddesi uyarınca ayrı ayrı tahsil edilerek hazineye irat kaydına” ibaresinin eklenmesine karar verilmek suretiyle CMUK.nun 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak DÜZELTİLEN, re’sen de temyize tâbi bulunan hükümlerin kısmen tebliğnamedeki düşünce gibi (ONANMASINA), 09.04.2012 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/33413, Karar No: 2020/4769, Tarih: 10.03.2020

**(Kapatılan)22. Hukuk Dairesi         2016/33413 E.  ,  2020/4769 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : ALACAK

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili, davacının davalı Et ve Balık Kurumu bünyesinde alt işverenin işçisi olarak çalıştığını, davacının net ücretinin 965 TL olduğunu, bu ücretten 88 TL yemek ücreti kesildiğini, iş sözleşmesinin işveren tarafından haklı bir neden olmadan feshedildiğini ileri sürerek kıdem tazminatı ve ihbar tazminatı ile birlikte bir kısım işçilik alacaklarının hüküm altına alınmasını talep etmiştir.

Davalı vekili, talep edilen alacakların zamanaşımına uğradığını, ayrıca davanın husumet yönünden reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Taraflar arasında kıdem tazminatı hesabına esas ücretin belirlenmesi uyuşmazlık konusudur.

Kıdem tazminatı hesabında dikkate alınması gereken ücret, işçinin son brüt ücretidir. Bu ücretin tespitinde 4857 sayılı İş Kanunu'nun 32. maddesinde sözü edilen asıl ücrete ek olarak işçiye sağlanan para veya para ile ölçülebilen menfaatler göz önünde tutulur. Buna göre ikramiye, devamlılık arz eden prim, yakacak yardımı, giyecek yardımı, kira, aydınlatma, servis yardımı, yemek yardımı ve benzeri ödemeler kıdem tazminatı hesabında dikkate alınır. İşçiye sağlanan özel sağlık sigortası yardımı ya da hayat sigortası prim ödemeleri de para ile ölçülebilen menfaatler kavramına dahil olup, tazminata esas ücrete eklenmelidir. Satış rakamları ya da başkaca verilere göre hesaplanan prim değişkenlik gösterse de, kıdem tazminatı hesabında genişletilmiş ücret kavramı içinde değerlendirilmelidir. Diğer taraftan kıdem tazminatına esas ücrete, asgari geçim indirimi ve fazla çalışma ücreti eklenerek hesaplama yapılması hatalıdır.

Somut uyuşmazlıkta, davacının brüt ücretine bordroda “sair ödeme” olarak görünen 165 TL ilave edilmek suretiyle kıdem tazminatı hesabına esas ücret belirlenmiştir. Ancak bu ödemenin niteliği ile kıdem tazminatı hesabına esas ücrete ilave edilebilecek türden bir ödeme olup olmadığı açıklığa kavuşturulmamıştır. Hal böyle olunca, bordroda sair ödeme olarak görünen ödeme miktarının kıdem tazminatı hesabına esas ücrete ilave edilemeyecek (fazla çalışma ücreti, hafta tatili ücreti vb gibi) bir ödeme mi, yoksa (yemek, yol, yakacak vb gibi) sosyal yardım karşılığı ödeme mi olduğu yönünden gerekli araştırma inceleme yapılarak, bu ödemenin kıdem tazminatına esas ücrete ilave edilip edilemeyeceği belirlenmeli, oluşacak sonuca göre hesaplama yapılmalıdır. Mahkemece eksik inceleme ile yazılı gerekçe ile hüküm kurulması hatalı olup, kararın bu sebeple bozulması gerekmiştir.

Sonuç: Temyiz olunan hükmün yukarıda açıklanan sebeplerden BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 10.03.2020 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/568, Karar No: 2020/2797, Tarih: 16.09.2020

**4. Hukuk Dairesi         2020/568 E.  ,  2020/2797 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... aleyhine 28/06/2006 gününde verilen dilekçe ile trafik kazasından kaynaklanan tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 21/03/2017 günlü kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili ve davalı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Davacı vekili, davalının sevk ve idaresindeki araçla meydana gelen kazada davalının tam kusurlu olduğunu, kaza neticesinde ağır bir şekilde yaralanarak maddi ve manevi zararlara uğradığını belirterek, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak, 5.000,00 TL maddi tazminat ile 25.000,00 TL manevi tazminat talep etmiş, yargılama sırasında maddi tazminat talebini 123.000,00 TL olarak ıslah etmiştir.

Davalı vekili, kusur durumunun kesinleşmediğini, manevi tazminat isteminin yasal koşullarının oluşmadığını, davacıyı kendi istem ve rızası ile hatıra binaen aracına aldığını ve seyir halindeyken kazanın meydana geldiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece davanın kısmen kabulü ile; 123.000,00 TL maddi tazminat ile 10.000,00.-TL manevi tazminatın olay tarihi olan 03/07/2005’ten itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair verilen 27/01/2014 tarihli karara karşı taraf vekillerince temyiz isteminde bulunulması üzerine, Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 2014/9881 E-2016/9806 K ve 03/11/2016 tarihli ilamı ile davalı tarafça hatır taşımacılığı iddiasının bulunması karşısında TBK 51. madde uyarınca tazminattan uygun bir miktar indirim yapılması gerektiği gerekçesi ile hükmün bozulmasına, davacının tüm, davalının diğer temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyulmasına karar verildikten sonra, bilirkişi raporu ile tespit edilen maddi tazminat tutarına %20 oranında hakkaniyet indirimi yapılmış ve sigorta tarafından ödenen miktarın da düşülmesi sonucu 88.482,96 TL maddi tazminat ile 10.000 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 03/07/2005’ten itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Karara karşı davacı vekilince, daha az miktarda indirim yapılması ve reddedilen maddi tazminat tutarı üzerinden vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiği gerekçesi ile; davalı vekilince, daha üst düzeyde indirim yapılması gerektiği, eksik inceleme sonucu karar verildiği gerekçeleri ile temyiz talebinde bulunulmuştur.

1-Dosyadaki yazılara, kararın bozmaya uygun olmasına, delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacının tüm, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.

2- Davalının diğer temyiz itirazlarına gelince;