muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/8234, Karar No: 2024/9415, Tarih: 02.12.2024

**5. Hukuk Dairesi         2024/8234 E.  ,  2024/9415 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2024/1352 Esas, 2024/1447 Karar

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. Gediz Sulh Hukuk Mahkemesinin 18.11.2015 Tarihli ve 2015/411 Esas, 2015/756 Karar Sayılı Kararı

Kısıtlı ..., 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 405 inci maddesi gereğince kısıtlanmış ve kendisine ... vasi olarak atanmıştır.

Mahkemece 08.02.2024 tarihli ek karar ile resen, yapılan kolluk araştırması sonucunda kısıtlı adayının yerleşim yeri adresinin Ata Mahallesi Ege 27/8 Caddesi Efeler/Aydın olduğunun bildirildiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. Aydın 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 23.05.2024 Tarihli ve 2024/1352 Esas, 2024/1447 Karar Sayılı Kararı

Kısıtlı adayının merkezî nüfus idaresi sistemindeki adresi Efeler/Aydın ise de vasi ve kısıtlının yerleşim yerinin değiştirilmesine dair izin talebi olmadığı gibi kısıtlının adresinin Aydın olarak değiştirilmesine vesayet makamınca verilmiş izin kararı bulunmadığı, vesayet makamından izin alınmaksızın yapılan yerleşim yeri değişikliğinin hukuki sonuç doğurmayacağı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, 4721 sayılı Kanun’un 405 inci maddesi uyarınca kısıtlanan kısıtlının vesayet dosyasının takibine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 4721 sayılı Kanun’un “Yerleşim yeri” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrası şöyledir:

“Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.”

3. 4721 sayılı Kanun’un “Vesayet işlerinde yetki” başlıklı 411 inci maddesi şöyledir:

“Vesayet işlerinde yetki küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.”

4. 4721 sayılı Kanun’un “Yerleşim yerinin değişmesi” başlıklı 412 nci maddesi şöyledir:

“Vesayet makamının izni olmadıkça vesayet altındaki kişi yerleşim yerini değiştiremez. Yerleşim yerinin değişmesi hâlinde yetki, yeni vesayet dairelerine geçer. Bu takdirde kısıtlama yeni yerleşim yerinde ilân olunur.”

C. Değerlendirme

Kısıtlının yerleşim yeri değişikliğine izin verilmesine ilişkin vesayet makamı olan Gediz Sulh Hukuk Mahkemesince 4721 sayılı Kanun’un 412 nci maddesinin birinci fıkrasına göre verilmiş bir izin kararı olmadığı gibi kısıtlı veya vasinin yerleşim yeri değişikliğine izin talebi de olmadığından vesayet dosyasının takibi ile ilgili karar vermekte Gediz Sulh Hukuk Mahkemesi yetkilidir.

III. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

C. Değerlendirme

Kısıtlının yerleşim yeri değişikliğine izin verilmesine ilişkin vesayet makamı olan Gediz Sulh Hukuk Mahkemesince 4721 sayılı Kanun’un 412 nci maddesinin birinci fıkrasına göre verilmiş bir izin kararı olmadığı gibi kısıtlı veya vasinin yerleşim yeri değişikliğine izin talebi de olmadığından vesayet dosyasının takibi ile ilgili karar vermekte Gediz Sulh Hukuk Mahkemesi yetkilidir.

III. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

6100 sayılı Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Gediz Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,02.12.2024 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/15295, Karar No: 2016/8585, Tarih: 31.05.2016

**3. Hukuk Dairesi         2015/15295 E.  ,  2016/8585 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :AİLE MAHKEMESİ

Taraflar arasındaki ziynet alacağı davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili dilekçesinde; tarafların evlilik merasiminde müvekkiline 6 adet burma bilezik, 10 çeyrek ve 1 yarım altından oluşan gerdanlık ve ayrıca 60-70 adet çeyrek altın takıldığını, bu ziynetlerin daha sonra hırsızlık olaylarına karşı müvekkilinden alınarak, davalı tarafça bir kasaya konulduğunu ve müvekkiline iade edilmediğini ileri sürerek; şimdilik, 2.000 TL'lik ziynet alacağının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili yargılama sırasında,talebini ıslah ederek, 17.809,60 TL ziynet bedelinin yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili, cevap dilekçesinde; davacı kadına düğünde takılan tüm ziynetlerin erkek tarafınca takıldığını, kaldı ki takılan tüm takıların ziynet eşyası olduğu ve kadına ait olduğundan bahsedilemeyeceğini, bu hediyelerin müvekkilinin ailesi tarafından geçmişte başka akrabalara taktıkları takıların karşılığı olduğunu ve taraflara hediye olarak verildiğini; ziynet eşyasının kadına özel olarak takılan kolye, küpe, saat, yüzük olarak kabul edilmesi gerektiğini; ayrıca, düğünde takılan takıların bir kısmının borçlar nedeniyle davacının da rızasıyla bozdurulduğunu, geriye kalan ziynetlerin de davacı tarafça ortak konuttan ayrılırken yanında götürüldüğünü savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece; davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm süresi içinde taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davalı vekilinin tüm, davacı vekilinin sair temyiz itirazları yerinde değildir.

Ancak; kural olarak ziynet eşyaları, kim tarafından takılırsa takılsın, aksine bir anlaşma bulunmadıkça kadına bağışlanmış sayılır ve artık onun kişisel malı niteliğini kazanır. Bu eşyaların, iade edilmemek üzere kocaya verildiği, kadının isteği ve onayı ile bozdurulup müşterek ihtiyaçlar için harcandığı hususu davalı tarafça kanıtlandığı takdirde, koca bu eşyaları iadeden kurtulur.

Somut olayda, davalı koca; "....ziynetlerin, kendi aile ve akrabaları tarafından takıldığını,ziynet eşyasının kadına özel olarak takılan kolye, küpe, saat, yüzük olarak kabul edilmesi gerektiğini, takıların evlilik birliği içinde davacı kadının rızası ile bozdurulduğunu " ifade etmiştir ve davalının bu beyanı kendisini bağlar.

Somut olayda, davalı koca; "....ziynetlerin, kendi aile ve akrabaları tarafından takıldığını,ziynet eşyasının kadına özel olarak takılan kolye, küpe, saat, yüzük olarak kabul edilmesi gerektiğini, takıların evlilik birliği içinde davacı kadının rızası ile bozdurulduğunu " ifade etmiştir ve davalının bu beyanı kendisini bağlar.

Hal böyle olunca, mahkemece; düğünde davalı kocanın aile ve akrabaları tarafından takılan ziynetlerin de kadına bağışlanmış sayılacağı kabul edilip, bu yön değerlendirilerek, yapılacak yargılama neticesinde hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken; yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 31.05.2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/13546, Karar No: 2018/13325, Tarih: 29.05.2018

**22. Hukuk Dairesi         2017/13546 E.  ,  2018/13325 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : ALACAK

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının davalıya ait işyerinde 25.04.2006 tarihinden beri yurtiçi tır şoförü olarak çalıştığını, 31.01.2014 tarihinde iş akdinin emeklilik nedeniyle sona erdiğini ileri sürerek kıdem tazminatı, fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil günleri alacaklarının hüküm altına alınmasını talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davanın reddini talep etmiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanılan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar süresi içerisinde davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1. Dosyadaki yazılara, belgelere ve tüm dosya kapsamına göre; davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2.Taraflar arasında davacının aylık ücretinin miktarı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Tır şoförleri yurtiçinde veya yurtdışına sefer yapmak olmak üzere iki şekilde çalışabilirler. Ülke içinde taşımacılık işinde çalışan tır şoförlerinin ücretleri taraflar arasında temel ücret olarak kararlaştırılabileceği gibi, sabit ücrete ilave olarak sefer sayısına ya da katedilen kilometre başına ödenen prim şeklinde gerçekleşebilmektedir.

Uluslararası alanda çalışan tır şoförlerinin ücretleri genelde asgari ücret ve sefere bağlı prim esasına göre belirlenmektedir. Bazı işveren uygulamalarında ise garanti ücret olarak adlandırılan asgari ücret ödenmeyip, sadece sefere bağlı prim ödemesi yapılmaktadır. Bu ihtimalde de tır şoförünün ücreti salt sefer primlerinden oluşur.

Sefer primi, uygulamada harcırah olarak adlandırılmakta ve gidilen ülkeye göre değişkenlik gösterebilmektedir. Sözü edilen sefer primi, ... geçiş ücretleri ve diğer masraflar için verilen, Türkiye’ye dönüşte belge karşılığı kapatılan avanstan farklı olup, tamamen işçiye ödenen ücret niteliğindedir. Yerleşik Yargıtay kararlarında da uluslararası alanda faaliyet gösteren tır şoförlerinin yasal asgari ücretle çalışmayacağı kabul edilmektedir.

Uluslararası taşımacılık işinde çalışan tır şoförünün aylık ücretinin tartışmalı olması durumunda, tarafların ikame ettikleri delillerle kesin bir sonuca ulaşılamaması halinde ilgili işçi ve işveren meslek kuruluşları ile gerektiğinde sendikalardan ücret araştırması yapılmalıdır. İşçinin çalıştığı süre içinde taşıma işini gerçekleştirdiği ülkeler belirtilerek sefer başına ne kadar ücret alabileceği belirlenmeli ve dosya kapsamındaki diğer delillerle birlikte değerlendirmeye tabi tutularak sonuca gidilmelidir.

Sefer primi hesabı yönünden işçinin aylık veya yıllık sefer sayılarının tartışmalı olması ve bu konunun diğer delillerle kesin olarak kanıtlanamaması durumunda işçinin yurda giriş ve çıkış kayıtları emniyet birimlerinden getirtilmeli ve buna göre değerlendirme yapılmalıdır.

Yurtdışı sefer primi, ücretin eki olmayıp ücret niteliğinde olmakla tazminata esas ücrette doğrudan dikkate alınır. Ücretin asgari (garanti) ücret ve sefer primi toplamından oluşması durumunda, işçinin ayda kaç sefer yaptığı belirlenerek aylık sefer primi ile asgari ücretin toplamı üzerinden tazminata esas ücret tespit olunur. Yurtdışına çıkış periyodunun değişkenlik göstermesi ve gidilen ülkeye göre sefer priminin değişmesi halinde, işçinin bir yılda yapmış olduğu seferlere göre aldığı prim tutarları toplamının bir güne bölünmesi suretiyle günlük tazminata esas ücret belirlenir.

Somut olayda, davacı yurtiçi tır şoförü olarak çalışmakta olup aylık net 2.600,00 TL ücret+günlük 35,00 TL üzerinden aylık 25 gün için aldığı net 700,00 TL sefer ücreti ile çalıştığını iddia etmekte olup davalı, davacının aldığı ücretin işyeri ve banka kayıtlarındaki gibi olduğunu savunmuştur. Davacı tanıkları davalı beyanı gibi aylık net 2.600,00 TL ücret ve günlük 30,00-35,00 TL harcırah aldıklarını beyan etmişler ise de tanıklar davalı ile husumetlidirler. Davalı tanığı ise, davacının nett maaşının 1.200,00 TL olduğunu, harcırah miktarının günlük 35,00 TL olduğunu ve elden ödendiğini, işlerin yoğun olduğu dönemde ayda 25-26 gün çalışma olduğunu, genelde 20 gün çalışıldığını beyan etmiştir. Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda, davalı tanığının belirttiği aylık 1.200,00 TL ücretin banka hesabına yapılan ödemelerle örtüşmediği gerekçesiyle davacı tanıklarının beyanına itibar edilmek suretiyle davacının aylık net 2.600,00 TL taban ücret aldığı, sefer ücreti de verildiğinde toplamda aylık net 3.300,00 TL, brüt 4.615,98 TL aldığı kabul edilerek hesaplama yapılmıştır. Dosya kapsamında imzasız ücret bordroları yer almakta olup, bordrolarda normal kazancın yanısıra ek kazanç adı altında sürekli olarak değişen miktarlarda ödeme tahakkuk ettirildiği anlaşılmaktadır. Söz konusu ek kazançların neye ilişkin olduğu anlaşılamamakta ise de, davalı tanığı beyanında günlük 35,00 TL olan harcırah ödemelerinin elden, km parası ve mazot parası adı altında yapılan ödemelerin ise banka kanalıyla yapıldığını belirtmiştir. Her ne kadar davalı tanığı tarafından elden ödendiği belirtilen 35,00 TL harcırah olarak adlandırılmış ise de, söz konusu ödeme, sefere bağlı prim ödemesi niteliğindedir. Bu sebeple davalı tanık beyanı ile de doğrulandığından aylık sefer priminin 700,00 TL olarak kabulü yerindedir. Ancak davalı tanığı, banka kanalı ile yapılan ödemeler içerisinde km parası ve mazot parası olduğunu da belirttiğinden, öncelikle bordrolarda yer alan ek ödemelerin neye ilişkin olduğu davalı tarafa sorulup, tanık beyanları gözetilerek belirtilen miktarlar arasında epey fark olduğu hususu da dikkate alınarak işçinin meslekte geçirdiği süre, işyerinde çalıştığı tarihler, meslek unvanı ve fiilen yaptığı iş bildirilerek sendikalarla, ilgili işçi ve işveren kuruluşlarından emsal ücretin ne olabileceği araştırılmalı ve tüm deliller birlikte değerlendirilerek bir sonuca gidilmeli ve işçilik alacakları buna göre yeniden değerlendirilmelidir.

3.Taraflar arasında davacının fazla çalışma yapıp yapmadığı ve hafta tatilinde çalışıp çalışmadığı husunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp ispatlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.

3.Taraflar arasında davacının fazla çalışma yapıp yapmadığı ve hafta tatilinde çalışıp çalışmadığı husunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp ispatlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.

Fazla çalışmanın ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları, delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın bu tür yazılı belgelerle ispatlanamaması durumunda tarafların dinletmiş oldukları şahit beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada gözönüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır.

İmzalı ücret bordrolarında fazla çalışma ücreti ödendiği anlaşılıyorsa, işçi tarafından gerçekte daha fazla çalışma yaptığının ileri sürülmesi mümkün değildir. Ancak, işçinin fazla çalışma alacağının daha fazla olduğu yönündeki ihtirazi kaydının bulunması halinde, bordroda görünenden daha fazla çalışmanın ispatı her türlü delille söz konusu olabilir. Buna karşın, bordroların imzalı ve ihtirazi kayıtsız olması durumunda dahi, işçinin geçerli bir yazılı belge ile bordroda yazılı olandan daha fazla çalışmayı yazılı delille ispatlaması gerekir. Bordrolarda tahakkuk bulunmasına rağmen bordroların imzasız olması halinde ise, varsa ilgili dönem banka ve tüm ödeme kayıtları celp edilmeli ve ödendiği tespit edilen miktarlar yapılan hesaplamadan mahsup edilmelidir.

Fazla çalışmanın yazılı delil ya da tanıkla ispatı imkan dahilindedir. İşyerinde çalışma düzenini bilmeyen ve bilmesi mümkün olmayan tanıkların anlatımlarına değer verilemez.

Fazla çalışmanın belirlenmesinde 4857 sayılı İş Kanunu'nun 68. maddesi uyarınca ara dinlenme sürelerinin dikkate alınması gerekir.

Aynı ilkeler hafta tatili çalışmaları için de geçerlidir.

Fazla çalışmanın yazılı delil ya da tanıkla ispatı imkan dahilindedir. İşyerinde çalışma düzenini bilmeyen ve bilmesi mümkün olmayan tanıkların anlatımlarına değer verilemez.

Fazla çalışmanın belirlenmesinde 4857 sayılı İş Kanunu'nun 68. maddesi uyarınca ara dinlenme sürelerinin dikkate alınması gerekir.

Aynı ilkeler hafta tatili çalışmaları için de geçerlidir.

Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre çıkarılan Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 98. maddesi, takograf kayıtları ve tanık beyanları dikkate alınarak, davacının ayın iki haftasında hafta tatilinde çalıştığı, buna göre ayın iki haftasında haftalık 6 gün, günde 9 saat çalıştığı, diğer iki haftasında 7 gün, günde 9 saat çalıştığı kabul edilmek suretiyle, ayda haftalık ortalama 10,5 saat fazla mesai yaptığı kabul edilmek suretiyle fazla mesai ve hafta tatili alacağı hesaplanmıştır. Belirtmek gerekir ki, dosya kapsamında yer alan takograf kayıtlarının bulunduğu dönemde kimi günlerde günlük 7,5 saati aşmayan çalışmaların olduğu görülmektedir. Bu durumda takograf kaydının bulunduğu dönemlerde yalnızca bu kayıtlar dikkate alınmak suretiyle hesaplama yapılması gerekirken ilgili yönetmelik ve tanık beyanları uyarınca genel olarak günde 9 saat açlışıldığının kabulü hatalı olmuştur. Mahkemece, fazla çalışma ve hafta tatili çalışması bakımından, takograf kaydı bulunan dönem bakımından bu kayıtlara itibar edilmek suretiyle hesaplama yapılmalı, kayıt bulunmayan çalışma dönemi bakımından ise dosya arasında bulunan davacının çalışma saatine ilişkin tüm bilgiler Karayolları Trafik Yönetmeliği 98. maddesinde düzenlenen şoförlerin çalışma saatlerine ilişkin sınırlamalar ile birlikte değerlendirilmek suretiyle çıkacak sonuca göre davacının ilgili alacaklara hak kazanıp kazanmadığı belirlenmelidir. Kabule göre de, davacı beyanı doğrultusunda davacının sefer başına net 35,00 TL ve aylık net 700,00 TL sefer primi aldığı yani aylık ortalama 20 sefer yapıldığı kabul edilmesine rağmen, bu kabul ile çelişki oluşturacak şekilde husumetli davacı tanık beyanlarına istinaden ayda yalnızca iki hafta tatili yapıldığının kabul edilmesi hatalıdır. Kararın bu sebeple de bozulması gerekmiştir.

4.Ayrıca, dosya kapsamında yer alan banka ödeme kayıtlarında, birkısım aya ilişkin ...fazla mesai+asgari geçim indirimi açıklaması ile ödeme yapılmış olup bu ödemelerin miktarları itibariyle hangi alacaklara ait olduğunun davalıya sorulup ilgili bulundukları alacaklardan mahsubu gerekmektedir. Ödemeler dikkate alınmaksızın ve mahsup edilmeksizin hesaplama yapılması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebeplerle BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 29.05.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/5116, Karar No: 2013/7588, Tarih: 09.04.2013

**22. Hukuk Dairesi         2013/5116 E.  ,  2013/7588 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA : Davacı, eşi çalışan sendika üyesi işçilerin aile yardımı ödemesi alması gerektiğinin tespitine ve işveren tarafından yapılan kesinti işleminin ihtiyati tedbir yoluyla durdurulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili; 01.06.2011-31.05.2013 döneminde yürürlükte bulunan ve davacı sendikayla davalı işveren arasında imzalanan ve önceki iki dönem toplu iş sözleşmesinde de yer alan toplu iş sözleşmesinin 36. maddesinde yer alan, eşi başka işte çalışmakta olan üye işçilere verilen aile yardımı ödeneğinin 2012 yılı Mart ayında işveren tarafından tek taraflı olarak kaldırılmasının ve geçmişte yapılan ödemelerin işçi ücretlerinden 20.05.2012 tarihinden itibaren kendiliğinden kesilmesinin hukuken doğru olmadığını, eşi çalışan sendika üyesi işçilere 2006 yılından bu yana bu yardımın verildiğini ve bu ödemelerin işyeri uygulaması olduğunu iddia ederek eşi çalışan sendika üyesi işçilerin aile yardımı ödemesi alması gerektiğinin tespitine ve işveren tarafından yapılan kesinti işleminin ihtiyati tedbir yoluyla durdurulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, toplu iş sözleşmesinin 36. maddesinde 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'na atıf yapıldığını, söz konusu Kanun'un 202. maddesinde sözü edilen yardımın, eşi çalışmayan veya herhangi bir sosyal güvenlik kurumundan aylık almayan memura verilebileceğinin düzenlendiğini ancak Sayıştay denetimine tabi olan davalı işverenin sehven ödeme yaptığını somut bir olayla ilgili görüş soruduğunda bunun farkedildiğini, daha sonra durumun düzeltildiğini savunarak davanın reddini talep istemiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, çalışan sendika üyelerine verilen aile yardımının bir iş şartı haline geldiği, işyeri uygulaması haline gelen bir ödemenin bildirim yapılmaksızın kesilmesinin Kanun'un 22. maddesine aykırı olduğu, eşi çalışan sendika üyesi işçilere aile yardımı ödemesi yapılmasına devam edilmesi gerektiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Taraflar arasındaki uyuşmazlık, toplu iş sözleşmesi 36. maddesinde düzenlenen ve eşi çalışan işçilere ödenen aile yardımının işyeri uygulaması olup olmadığı ve buna bağlı olarak hukuki dayanağının bulunup bulunmadığıdır.