muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/5504, Karar No: 2014/6564, Tarih: 24.12.2014

**1. Ceza Dairesi         2014/5504 E.  ,  2014/6564 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 1 - 2013/319267

MAHKEMESİ : Ödemiş Ağır Ceza Mahkemesi

TARİHİ VE NO : 16/07/2013, 2013/14 (E) ve 2013/196 (K)

SUÇ : Kasten öldürme

TÜRK MİLLETİ ADINA

Toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanık Yalçm'ın maktül Mehmet’i kasten öldürme suçunun sübutu kabul, oluşa ve soruşturma sonuçlarına uygun şekilde suç niteliği tayin, takdire ilişen cezayı azaltıcı sebebin niteliği takdir kılınmış, savunması inandırıcı gerekçelerle değerlendirilip kısmen reddedilmiş, incelenen dosyaya göre bozmaya uyularak verilen hükümde bozma nedenleri dışında isabetsizlik görülmemiş olduğundan, sanık müdafiilerinin eksik incelemeye yönelen, katılan Sami vekilinin TCK'nun 62. maddesinin uygulanmaması gerektiğine ilişen ve yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine,

Ancak;

1- ) Dosya kapsamına göre; maktül Mehmet ile sanık Yalçın'ın yaklaşık 25 yıllık bir arkadaşlıklarının bulunduğu, sanık Yalçın'ın keçi besiciliği yaptığı, olay tarihinden yaklaşık bir ay kadar önce maktül Mehmet'in arkadaşı tanık Davut'u da alarak sanığın ikametine gittiği, yapılan pazarlık sonucunda Davut’un 350 TL. karşılığında iki adet oğlak satın aldığı, satış bedelinin 50 TL.sini peşin olarak ödediği, Davut'un alışveriş tarihinden bir süre sonra bakiye 300 TL.yi aracı olan maktül Mehmet’e ödediği, ancak maktülün bu bedeli olay gününe kadar sanığa teslim etmediği, olay günü maktül Mehmet ve tanık Mehmet Akif'in sanığın ikameti olan çadıra gittikleri, birlikte alkol almaya başladıkları, saat 23.00 sıralarında tanık Mehmet Akif'in ihtiyacını gidermek için çadırdan dışarı çıktığı sırada sanığın alacağını istediği, sanığın tüm aşamalardaki uyumlu savunmalarında belirtiği üzere maktülün parayı vermeyeceğini söyleyerek sanığa küfür ettiği, bu nedenle sanığın av tüfeği ile ateş ederek maktulü öldürdüğü olayda; maktülden kaynaklanan haksız hareket nedeniyle verilen cezada 5237 sayılı TCK’nun 29. maddesi uyarınca asgari düzeyde indirim yapılması gerektiği gözetilmeyerek fazla ceza tayini,

2- ) Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 90. maddesinin son fıkrası ile Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 6/3-c maddesi uyarınca, 5271 sayılı CMK’nun 150, 234 ve 239. maddeleri ile 5320 sayılı Yasanın 13. maddesine dayanılarak hazırlanan Ceza Muhakemesi Kanunu gereğince Müdafii ve Vekillerin Görevlendirilmeleri ile Yapılacak Ödemelerin Usul ve Esaslarına İlişkin Yönetmeliğin 8. maddesine göre, sanık için baro tarafından görevlendirilen zorunlu müdafii ücretinin sanıktan alınmasına hükmedilemeyeceği gözetilmeden, zorunlu müdafii ücretinin sanıktan tahsiline karar verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş olup, sanık müdafiileri ve katılan Sami vekilinin temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde görüldüğünden, resen de temyize tabi bulunan hükmün CMUK'un 321. maddesi uyarınca tebliğnamedeki düşünceye aykırı olarak BOZULMASINA, 24/12/2014 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/7691, Karar No: 2012/11276, Tarih: 12.06.2012

**10. Hukuk Dairesi         2011/7691 E.  ,  2012/11276 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Hukuk(İş) Mahkemesi

No :15-72

Dava, iş kazası sonucu vefat eden sigortalının hak sahiplerine bağlanan gelirlerin 506 sayılı Yasanın 10 ve 26. maddeleri gereğince rücuan tazmini istemine ilişkindir.

Mahkeme, ilâmında belirtildiği şekilde isteğin kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davacı Kurum ile davalılardan ... İnş. Taah. Tur. San. ve Tic. A.Ş. vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra isin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

5510 sayılı Yasanın 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 21. maddesindeki, "iş kazası ve meslek hastalığı, işverenin kastı veya sigortalıların sağlığını koruma ve iş güvenliği mevzuatına aykırı bir hareketi sonucu meydana gelmişse, Kurumca sigortalıya veya hak sahiplerine bu Kanun gereğince yapılan veya ileride yapılması gereken ödemeler ile bağlanan gelirin başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değeri toplamı, sigortalı veya hak sahiplerinin işverenden isteyebilecekleri tutarlarla sınırlı olmak üzere, Kurumca işverene ödettirilir." düzenlemesi getirilmiş ise de, söz konusu düzenlemenin anılan kanunda, yürürlüğü öncesinde gerçekleşen olaylardan kaynaklanan rücuan tazminat davalarında uygulanmasına olanak veren bir düzenleme bulunmadığı ve genel olarak Kanunların geriye yürümemesi (geçmişe etkili olmaması) kuralı gereğince, davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanunun 10 ve 26. maddeleridir.

Bu tür davalara öğretide ve uygulamada "kademeli" dava denmektedir. Olayda, hem 26. hem de 10.madde koşulları oluşmuş ise; Kurum, anılan maddelerden sadece birine dayanarak dava açabileceği gibi, her iki madde hükümleri uyarınca da dava açabilir. Bu durumda mahkemece her iki maddede öngörülen koşulların oluşup oluşmadığının araştırılıp saptanması gerekir. Her iki madde koşullarının oluştuğunun tespiti halinde Dairemizin yerleşmiş görüşüne göre 10. madde, uygulama önceliğine sahiptir.

Somut olayda, 18.04.2002 tarihinde meydana gelen trafık-iş kazasında, dava dışı sürücü ...'in % 75, sigortalı Hüseyin Küçük'ün ise % 25 kusurlu oldukları belirtilmiş, Mahkemece 10. madde şartlarının oluştuğu kabul edilmesine rağmen, davalı işverenin sorumlu olduğu miktar % 75 kusur oranı üzerinden belirlenmiştir.

Mahkemece yapılacak iş; hükme dayanak yapılan ve Dairemizce benimsenen işverenin 10. madde gereğince % 100 kusursuz sorumluluğundan, Borçlar Kanunu'nun 43. ve 44. maddeleri uyarınca sigortalıya atfedilen % 25 kusurun %50'sinden az olmamak üzere kusur indirimi ile bulunacak miktar gözönünde bulundurularak, Kurumun rücu alacağını tespit etmekten ibarettir.

Mahkemece yapılacak iş; hükme dayanak yapılan ve Dairemizce benimsenen işverenin 10. madde gereğince % 100 kusursuz sorumluluğundan, Borçlar Kanunu'nun 43. ve 44. maddeleri uyarınca sigortalıya atfedilen % 25 kusurun %50'sinden az olmamak üzere kusur indirimi ile bulunacak miktar gözönünde bulundurularak, Kurumun rücu alacağını tespit etmekten ibarettir.

2-İş kazası sonucu ölen sigortalının hak sahiplerine bağlanan gelirin ilk peşin sermaye değeri, hak sahiplerinin yaşı, gelirin kesilme olasılığı ve iskonto oranı gözetilerek belirlenen tutarı ifade etmektedir. 506 sayılı Yasa'nın 92. maddesi ise, "malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları ile iş kazalarıyla meslek hastalıkları sigortasından hak kazanılan aylık ve gelirler birleşirse, sigortalıya veya hak sahibine bu aylık ve gelirlerden yüksek olanın tümü, eksik olanın da yarısı bağlanır. Bu aylık ve gelirler eşitse, iş kazalarıyla meslek hastalıkları sigortasından bağlanan gelirin tümü, malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarından bağlanan aylığın da yarısı verilir" düzenlemesini içermektedir.

İş kazası sonucu ölen sigortalının hak sahiplerine 01.05.2002 tarihinden itibaren bağlanan gelir, hak sahiplerinin aynı zamanda ölüm aylığına hak kazanmaları nedeniyle, 506 sayılı Yasa'nın 92. maddesi uyarınca yarıya indirilmiştir.

Kurumun, hak sahiplerine bağlanan ilk peşin sermaye değerli gelirden fazlasını isteme hakkı bulunmadığı gibi; bağlanan gelirin kesildiği veya kesilmesi gereğinin, yargılama sürecinde ortaya çıktığı durumlarda, Kurumun ödemediği veya ödeyemeyecek olduğu gelir kesimini rücuan isteyemeyeceği yönü de, tazmine yönelik davada gözetilmesi gereken genel ilkeler arasında bulunmaktadır.

Dava konusu edilen gelirlerin, 506 sayılı Yasa'nın 92. maddesi uyarınca yarıya indirildiği gerçeği karsısında, bu indirimin davalıların tazminle sorumlu olduğu ilk peşin sermaye değerli gelir miktarına da yansıtılması gereği üzerinde durulmaksızın, peşin sermaye değeri hesap tablosunun ilk satırındaki miktar esas alınarak sonuca varılmış olması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. Kuşkusuz temyiz etmeyen davalı Başak Sigorta A.Ş. yönünden kurum lehine kazanılmış usuli hak durumu da gözetilmelidir.

O halde, davacı Kurum ve davalılardan ... İnş. Taah. Tur. San. ve Tic. A.Ş. vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ:Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalılardan ... İnş. Taah. Tur. San. ve Tic. A.Ş.'ye iadesine, 12.06.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/25609, Karar No: 2018/986, Tarih: 31.01.2018

**13. Hukuk Dairesi         2015/25609 E.  ,  2018/986 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı ve davalı ... avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

K A R A R

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle temyizde ileri sürülen sebeplere göre her iki tarafın yerinde olmayan bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda dökümü yazılı 8,20 TL kalan harcın davacıdan, 1.740,61 TL kalan harcın davalı ...'ten alınmasına, HUMK’nun 440/1 maddesi uyarınca tebliğden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 31/01/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/11530, Karar No: 2014/13311, Tarih: 28.04.2014

**9. Hukuk Dairesi         2014/11530 E.  ,  2014/13311 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ANKARA 12. İŞ MAHKEMESİ

TARİHİ : 31/05/2011

NUMARASI : 2008/770-2011/483

DAVA :Davacı, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, yıllık izin ücreti, fazla mesai ücreti ile ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkeme, isteği hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davalılardan T.C. Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı Emekli Sandığı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkili davacının SGK 75. Yıl Dinlenme ve bakım evinde önce temizlik görevlisi, daha sonra da hasta bakıcı olarak 3.5.2004-31.7.2008 arası çalıştığını, davalılardan Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığının asıl işveren diğer davalının da alt işveren olduğunu, iş akdinin haksız olarak feshedildiğini, temizlik işinde çalışırken 08.00-18.00, hasta bakıcılığı işinde iki vardiyalı olarak 08.00-18.00 ve 18.00-08.00 arası çalıştığını iddia ederek kıdem ve ihbar tazminatları ile fazla çalışma, ulusal bayram genel tatil ve yıllık izin alacaklarını istemiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalılardan T.C. Sosyal Güvenlik Kurumu vekili, davacının yüklenici firma elemanı olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Diğer davalı Çağ Müşavirlik İnşaat Sanayii ve Tic. Ltd. Şti. Vekili, davacının gerçek işvereninin diğer davalı olduğunu, belirli süreli iş sözleşmesi ile çalıştığını savunarak davanın reddini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davacının iş akdinin haksız olarak feshedildiği gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davalılardan T.C. Sosyal Güvenlik Kurumu vekili temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalı T.C. Sosyal Güvenlik Kurumu'nun aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Davacının dosya içinde bulunan ve imzasını taşıyan 11.07.2007 tarihli savunma beyanından iş yerinde üçlü vardiya ile çalışıldığı anlaşıldığından davacının fazla çalışma talebinin reddi yerine kabulü hatalı olup kararın bozulması gerekmiştir.

F) Sonuç:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, 28.04.2014 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/13757, Karar No: 2013/394, Tarih: 23.01.2013

**(Kapatılan)14. Ceza Dairesi         2012/13757 E.  ,  2013/394 K.**

**"İçtihat Metni"**

Beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçundan sanık ...'ün yapılan yargılaması sonunda; çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçundan mahkûmiyetine dair ... 1. Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 05.04.2012 gün ve 2010/247 Esas, 2012/152 Karar sayılı re'sen de temyize tâbi hükmün süresi içinde Yargıtayca incelenmesi sanık müdafii tarafından istenilmiş olduğundan dava evrakı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığından tebliğname ile Daireye gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü;

Beden veya ruh sağlığında bozulma olup olmadığının, Yargıtay Ceza Genel Kurulunun Dairemizce de benimsenen 05.04.2011 gün ve 2011/56 Esas, 2011/76 sayılı Kararında açıklandığı üzere; Adli Tıp Kurumu İlgili İhtisas Kurulu yada Adli Tıp Kurumu Kanunun 7, 23 ve 31. maddeleri gereğince usulüne uygun şekilde Yüksek Öğrenim Kurumları veya birimlerine bağlı hastanelerde teşekkül ettirilmiş bir heyetten rapor alınarak tespit edilmesi ve cinsel istismar eylemlerinin gerçekleştiği zaman aralığının uzunluğu ve cinsel istismar eylemlerinin sayısı dikkate alındığında 5237 sayılı TCK.nın 43. maddesi uygulanırken alt sınırdan uzaklaşılarak uygulama yapılması ayrıca sanığın suçları velâyet hakkını kötüye kullanarak işlediği halde hakkında TCK.nın 53/5. fıkrasının uygulanması gerektiğinin gözetilmemesi karşı temyiz olmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

Delillerle iddia ve savunma, duruşma göz önünde tutularak tahlil ve takdir edilmiş sübutu kabul olunan fiilin unsurlarına uygun şekilde tavsif ve tatbikatı yapılmış bulunduğundan sanık müdafiin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, re'sen de temyize tâbi hükmün ONANMASINA, 23.01.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/328, Karar No: 2020/2192, Tarih: 02.03.2020

**12. Ceza Dairesi         2020/328 E.  ,  2020/2192 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ağır Ceza Mahkemesi

Suç : Olası kastla öldürme

Hüküm : İki kez TCK’nın 81/1, 21/2, 62, 53/1, 63. maddeleri gereğince mahkumiyet

Olası kastla öldürme suçundan sanığın mahkumiyetine ilişkin hüküm sanık müdafileri ve katılan vekili tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

1-Katılan vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’nın katılan, vekilinin ise katılan vekili olarak kabulüne karar verilmiş ise de, suçtan doğrudan zarar görmeyen Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığının katılma hakkının bulunmaması karşısında, hükmü temyiz yetkisi de bulunmayan kurum vekilinin hükme yönelik temyiz isteminin 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi gereğince halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 317. maddesi uyarınca isteme uygun olarak REDDİNE;

2-Sanık müdafiilerinin temyiz taleplerinin incelenmesine gelince ise;

Sanık müdafiilerinin duruşmalı inceleme isteminin, 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 318 ve 5271 sayılı CMK'nın 299. maddeleri gereğince reddine karar verilerek yapılan incelemede;

2-Sanık müdafiilerinin temyiz taleplerinin incelenmesine gelince ise;

Sanık müdafiilerinin duruşmalı inceleme isteminin, 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 318 ve 5271 sayılı CMK'nın 299. maddeleri gereğince reddine karar verilerek yapılan incelemede;

Olay günü, saat 23:00 sıralarında,açık havada, aydınlatmanın olduğu, asfalt kaplamalı, ıslak ve nemli, 2 şeritli, 5 metre genişliğindeki bölünmüş devlet kara yolunda, saat 00:24'te yapılan ölçümde 1,12 promil alkollü olduğu tespit edilen sanığın yanında ölenler ... ve ... ile tanıklar ... ve ... olduğu hâlde Atatürk Bulvarı üzerinde sevk ve idare ettiği aracı ile hız limitinin çok üzerinde, yaklaşık 140 km/saat hızla, trafik ışıklarına riayet etmeksizin kırmızı ışık ihlalleri yapmak ve önünde seyir hâlinde bulunan araçlara makas atmak suretiyle seyir hâlinde bulunduğu, araçta bulunanların kendisinden yavaşlamasını istemesine rağmen uyarıları duymamak için müziğin sesini sonuna kadar açıp seyrine devam ettiği, sanığın yaklaşmakta olduğu ışık kontrollü kavşakta kırmızı ışıkta bekleyen araçların yeşil ışığın yanmasıyla harekete geçtikleri, sanığın buna rağmen hızını azaltmayıp henüz hareket etmeye başlayan araçların arasından makas atmaya devam ederek tanıklar ... ve ...’in araçlarını da makas atmak suretiyle solladıktan sonra mağdur ...’in aracının sol arka kısmına çarptığı, sonrasında savrularak orta refüjde bulunan demir korkuluklara çarptığı, bu esnada aracının arka koltuğunda bulunan ...’nin araçtan fırlayıp yola düştüğü, seyrine devam eden sanığın tanıkların ...’in araçta olmadığını söylemeleri üzerine çarpma noktasından yaklaşık 450 metre ileride durduğu, meydana gelen trafik kazası sonucunda sanığın aracında yolcu olarak bulunan ...’nin genel beden travmasına bağlı çoklu kafatası, ekstremite ve pelvis kırıkları ile birlikte beyin kanaması ve iç organ yaralanması sonucu vefat ettiği, yine sanığın aracında yolcu olarak bulunan ...’ün yaralı olarak kaldırıldığı hastanede yapılan müdahaleye ve tedavisine rağmen 02.01.2017 tarihinde genel beden travmasına bağlı çoklu kafatası, yüz ve ekstremite kemik kırıkları ile birlikte beyin kanaması, beyin doku harabiyeti ve gelişen komplikasyonlar sonucu vefat ettiği, sanığın çarptığı araçta bulunan mağdur ...’in basit tıbbi müdahale ile giderilebilecek şekilde yaralandığı, mağdurun kovuşturma aşamasında sanık hakkındaki şikâyetinden vazgeçtiği, meydana gelen trafik kazasında sanığın asli ve tam kusurlu olduğu, başka bir kimsenin kusurunun bulunmadığı anlaşılmakla yapılan incelemede;

Bozma ilamına uyularak yapılan yargılamaya, toplanıp yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre; sanık müdafiilerinin, mahkemenin taraflı tanıkların ifadelerine dayanarak hüküm kurduğuna, sanığın alkolün etkisinde araç kullanıp kullanmadığına dair adli tıp kurumundan rapor alması gerektiğine, sanığın olası kastla cezalandırılması mümkün olmadığına, tanıkların beyanlarının yüzleştirilmesi gerektiğine, savunma hakkının kısıtlandığına, sanığın tahliyesine karar verilmesine, yönelik temyiz itirazlarının reddiyle hükmün isteme uygun olarak ONANMASINA, 02.03.2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/17760, Karar No: 2016/10341, Tarih: 13.12.2016

**14. Hukuk Dairesi         2015/17760 E.  ,  2016/10341 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 11.04.2003 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali ve tescil, mera olarak sınırlandırılması istenmesi üzerine yapılan yargılama sonunda; davanın kabulüne dair verilen 05.05.2003 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacı Hazine vekili, dava konusu 475 ada 3 parsel sayılı taşınmazın evveliyatının mera olduğunu ileri sürerek tapu iptali ve tescil istemiyle dava açmıştır.

Davalı ... Belediyesi vekili, davanın reddini savunmuştur.

Ziraat bilirkişisi, dava konusu taşınmazın mera niteliğinde olduğunu belirtmiş, fen bilirkişisi ise dava konusu taşınmazın krokisini çizmiştir.

Mahkemece, davanın kabulüne, dava konusu taşınmazın davacı Hazine adına tapuya tesciline karar verilmiştir.

Hükmü, davalı vekili temyiz etmiştir.

Dosyada yer alan bilgi ve belgelerden dava konusu taşınmazın toprak tevzi komisyonunu 901 mera parselinin kadastro tespiti sırasında 5192 no'lu mera olarak tespit edildiği ve bu parselinde imar uygulaması ve parselasyon sonucu 475 ada 3 no'lu parselin oluştuğu anlaşılmaktadır. ... Asliye Hukuk Mahkemesi 2002/2004 Esas sayılı Hakem dosyasında yapılan keşif sonucu alınan fen bilirkişi raporunda 475 ada 3 no'lu parselin toprak tevzi komisyonunun 901 nolu mera parseli içerisinde kaldığı belirtilmiştir.

Görülüyor ki dava konusu taşınmaz 901 sayılı mera parselinden gelmektedir. İmar planı içindeki meraların planın onayıyla birlikte hukuki bakımdan mera niteliğini yitireceğinden, bu yerlerden genel hizmete ayrılanların (yol, park, yeşil saha gibi) belediye veya özel idareye bedelsiz terkini gerekir. İmar planında genel hizmetler dışında özel mülkiyete konu olabilecek konut, sanayi ve ticaret alanı olarak belirlenmiş alanlarda kalan meralar bu vasıflarını yitirmeleri halinde Hazine adına tescili gerekir. (Danıştay 1. Dairesinin 1988/328 E, 1989/19 K. sayılı mütalaası) Belediye adına tescili gerekmeyen yerler belediye veya gerçek ve özel hukuk tüzel kişileri adına tescil edilmiş ise "Yolsuz Tescil" olacağından Hazine her zaman bu iddia ile dava açabilir. Ne var ki, başlangıçtaki tescil işlemi yolsuz tescil olsa da 4342 sayılı Mera Kanununun geçici 3. maddesi hükmü koşulların oluşması halinde tescilin belediye veya gerçek ya da özel hukuk tüzel kişileri adına devam etmesi olanağı sağladığından, artık burada 4342 sayılı Mera Kanununun geçici 3. maddesi şartları üzerinde durulması gerekir.

Anılan madde uyarıca işlem yapabilmesi için;

Anılan madde uyarıca işlem yapabilmesi için;

a)Mera, 4342 sayılı kanunun geçici 3. maddesinde yapılan değişikliğin yürürlüğe girdiği 03.05.2005 tarihi itibariyle Belediye ve mücavir alan sınırları içersinde bulunmalıdır. Zira bu tarih itibariyle köy sınırları içerisinde bulunan veya bu tarihten sonra Belediye ve mücavir alan sınırları içersine alınan meralarda bu madde hükümlerinin uygulanma olanağı yoktur.

b)Mera, 01.01.2003 tarihinden önce kesinleşmiş imar planı içerisinde kalmalıdır. Bu tarihten sonra imar planı içerisine alınan veya imar planı bulunmayan yerlerdeki meralarda bu madde hükmü uygulanmaz. Yasa hükmünde geçen "imar planından" maksat ise, her türlü ölçekteki plan yani nazım, uygulama veya mevzi imar planıdır.

c)Meranın, yerleşim yeri olarak işgal edilmesi, yani bu şekilde kullanılması, yerleşim ve işgal durumunun da 01.01.2003 tarihinden önce var olması gerekir. Bu tarihten sonra işgal edilerek yerleşim yeri olarak kullanılan meralarda bu madde hükmü uygulanamaz. Bu maddenin uygulanmasında "yerleşim yeri" kavramı konut, konaklama, turizm, sanayi, askeri ve benzeri amaçlar için kullanılmak üzere planlanarak yapılaşmış veya eskiden beri bu amaçlarla kullanılan şehir, kasaba ve beldelerin üzerinde yapılaşma bulunan yerleşik alanlarını ifade etmektedir.

d)Diğer bir koşul da; meranın, mera niteliği ile kullanılmasının teknik açıdan mümkün bulunmamasıdır.

Yukarıda belirtilen şartların varlığı duraksamaksızın saptanmadan Belediye, diğer kamu kuruluşları ile gerçek kişiler adına tescil edilmiş meraların mülkiyeti belediye, diğer kamu kuruluşları ve gerçek kişilere bırakılamaz.

Bu ilkeler çerçevesinde somut olaya bakıldığında;

Davacı Hazine vekili, dava konusu taşınmazın evveliyatının mera olduğunu ileri sürerek Hazine adına tescilini istemiştir.

Mahkemece şehir plancısı, zirai bilirkişi, harita mühendisi ve inşaat mühendisi bilirkişi de bulundurularak dava konusu 475 ada 3 sayılı parsel (imar uygulamasından önceki 901 sayılı parsel sayılı taşınmaz) üzerinde yeniden keşif yapılmalı, imar planı ve uygulama haritaları belediyeden getirtilmeli ayrıca 01.01.2003 tarihinden önce çekilen hava fotoğraflarından da yararlanılarak öncesi mera olan dava konusu taşınmazın mera niteliğini yitirip yitirmediği, 4342 sayılı Mera Kanununun geçici 3. maddesinde yazılı koşulların oluşup oluşmadığı ve özellikle yerleşim, işgal ve yapılaşmanın 01.01.2003 tarihinden önce var olup olmadığı incelenmeli, keşfi izlemeye olanak sağlayacak sayıda fotoğraf çekilerek dosyaya konulmalı, yapılan tüm araştırmalar neticesinde geçici 3. maddedeki koşulların oluştuğunun saptanması halinde dava reddedilmeli, aksi takdirde davanın kabulüne karar verilmelidir.

Tüm bu yönler bir yana bırakılarak yetersiz araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmadığından karar bozulmalıdır.