muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/14487, Karar No: 2023/3078, Tarih: 08.03.2023

**4. Hukuk Dairesi         2021/14487 E.  ,  2023/3078 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2019/1576 -2021/259

HÜKÜM/KARAR : Kısmen kabul

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : Yüksekova 1. Asliye Hukuk (Tüketici) Mahkemesi

Taraflar arasındaki konut sigortasından kaynaklanan tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davalının istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili ile davalı şirket tarafından yetkili kılınan Alizem Grup Sigorta Ara. Hiz. Ltd. Şti tarafından 08.03.2016 tarihinde 166254216 numaralı poliçe ile müvekkilinin Cumhuriyet Mah. Kuruköy Cad. No:19 Daire 2 Yüksekova/Hakkari adresindeki binasının G.L.K.H.H Terör rizikosu kapsamında poliçe teminatı altına alındığını, müvekkilinin konutunun bulunduğu Yüksekova İlçesinde 13.03.2016 tarihinden 30.05.2016 tarihine kadar sokağa çıkma yasağı ilan edildiğini, müvekkilinin de güvenlik nedeniyle evini terk etmek zorunda kaldığını sokağa çıkma yasağının sona ermesiyle evine geri döndüğünü, sokağa çıkma yasağı ve devamı süresinde yoğun çatışmalı süreçlerin yaşandığını ve müvekkilinin teminat altında bulunan konutunun, konut içinde bulunan ev eşyalarının tamamının yanmış ve kullanılmaz hale geldiğini, müvekkilinin yasak kalktıktan hemen sonra davalı ... şirketini aradığını ve eksper talep ettiğini, davalı ... eksper göndererek gerekli raporlarını tuttuklarını, ancak davalı tarafın zararı karşılamadığını, müvekkilinin binasının yakılıp yıkılması neticesinde Yüksekova Sulh Hukuk Mahkemesi tarafından delil tespiti yapıldığını, müvekkiline ait sigortalı taşınmazın uğradığı zararlara karşılık fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 2.250,00 TL tazminatın davalı ... şirketinden rizikonun gerçekleştiği tarihten itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, 30.05.2018 havale tarihli ıslah dilekçesinde talep sonucunu 152.000,00 TL'ye çıkarmıştır.

II. CEVAP

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; 5233 sayılı Terör ve Terörle Mücadeleden Doğan Zararların Karşılanması Hakkında Kanun kapsamında zararların Kaymakamlık ve Valilik Zarar Tespit Komisyonunca ödenmiş ya da ödenmek üzere olduğunu, 5233 sayılı Terör ve Terörle Mücadeleden Doğan Zararların Karşılanması Hakkında Kanun gereğince terör zararlarının devletçe karşılanacağını, bu nedenle davanın husumetten reddini, davanın Kaymakamlığa ve Valiliğe ihbarının gerektiğini 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1445 ncı ve 1446 ıncı maddeleri çerçevesinde davacı tarafın ihbar yükümlülüğünü kasten yerine getirmediğini, olağanüstü hal ilanı, evin hasar gördüğü davacıca öğrenilmesine rağmen müvekkil şirkete bildirilmediğini, davacının hasar tespit komisyonuna öncelikle başvurarak hasarı karşılayabilecekken kötü niyetle bu davayı ikame ettiğini, davayı kabul anlamına gelmemekle beraber poliçede %5 muafiyet ve devlet tarafından ödenen ve ödenecek tazminatların mahsup edilmesinin söz konusu olduğunu, 90 gün ikamet edilmeyen konutlarda %25 muafiyet uygulanmasının poliçe gereği olduğunu, bu nedenle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabul kısmen reddi ile 147.345,00 TL tazminat alacağının temerrüt tarihi olan 15.07.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... şirketinden alınarak davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde; dava değeri belirlenebilir durumda olduğundan belirsiz alacak davası açma şartlarının oluşmadığını, alacak belirlenebilir durumda olduğundan belirsiz alacak davası açılmasında hukuki yararının bulunmadığını, davacının alacak talebinin zamanaşımına uğradığını, dava konusu konutun hukuki vasfının belli olmadığını, tapu kaydının olup olmadığının, davacının bu komutta mülkiyet hakkı bulunup bulunmadığının belirli olmadığını, tapusu-imar izni bulunmayan konutun ve o yerde mülkiyet hakkı bulunmayan davacının hukuken korunacak bir menfaatinin olmadığını, operasyonlardan önce bölge haklının eşyalarının güvence altına almak için güvenli bölgelere göç ettiğini, bu durumda eşya zararından söz edilemeyeceğini, davaya ticaret mahkemesi sıfatıyla bakılması gerektiğini, bilirkişi raporunda açık Bakanlık Tebliği'ne rağmen yapı sınıfının yanlış tespit edildiğini, hasar tarihine göre 2015 yılı tebliğinin uygulanması gerekirken 2016 yılı tebliğinin uygulanmasının doğru olmadığını, yapı sınıfının 3A olması gerektiğini, hükme esas alınan bilirkişi raporunda ise 4A yapı sınıfında kabul edildiğini, binanın amortisman bedelinin de düşülmesi gerekirken düşülmediğini, poliçede teminat altına alınan metrekareden daha fazla olacak şekilde teminat altına alınmayan alanın da hesaplandığını, poliçede 170 m2 brüt inşaat alanı gösterilmiş olmasına rağmen bilirkişi raporunda 220 m2 üzerinden hesaplama yapıldığını, bu durumda eksik sigorta olduğunun kabulü gerektiğini, davacı zararının 5233 sayılı Kanun kapsamında Devlet tarafından karşılanması gerektiğini, poliçenin başlangıçtan beri hükümsüz olduğu yönündeki itirazların değerlendirilmediğini, davacının TTK'nın 1435 ve 1439 uncu maddelerine aykırı davrandığını, sigorta sözleşmesi iyiniyete dayalı bir sözleşme olduğu halde mevcut durumun davacı tarafça gizlendiğini, dürüstlük kuralına aykırı davranıldığını, bu nedenle poliçenin başlangıçtan itibaren hükümsüz olduğunu, kabul anlamına gelmemek kaydıyla poliçenin geçerli kabul edilmesi halinde poliçenin iptali sonrası davacıya iade edilen primin de tazminattan indirilmesi gerektiğini, poliçedeki tüm muafiyetlerin uygulanması gerektiğini, dava konusu hasarın bölgedeki terör eylemleri ve bu eylemler neticesinde ilan edilen sokağa çıkma yasağı esnasında meydana gelen ve hırsızlık faaliyetlerinden kaynaklandığının iddia edildiğini, poliçede temin edilen hırsızlık teminatında Hırsızlık Sigortası Genel Şartlarına işaret edildiğini, A.4.7 maddesi gereğince terör eylemleri nedeniyle yapılacak müdahaleler sonucunda meydana gelecek zararların teminat dışı olduğunu, Yangın Sigortası Genel Şartları A.4

.4.7 maddesi gereğince terör eylemleri nedeniyle yapılacak müdahaleler sonucunda meydana gelecek zararların teminat dışı olduğunu, Yangın Sigortası Genel Şartları A.4. maddesinde de teminat dışı kalan hallerin sayıldığını, ıslah ile arttırılan alacak için faizin ıslah tarihinden başlayacağının belirtildiğini, bu nedenle dava tarihinden itibaren faize hükmedilmesinin yanlış olduğunu, davacının beyanlarına göre alacağın Sulh Hukuk Mahkemesi'nde tespit edilmiş olması nedeniyle belirlendiğini ve likit hale geldiğini, bu durumda kısmi dava açılmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek kararın kaldırılması istemiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile Yüksekova 1. Asliye Hukuk (Tüketici) Mahkemesinin 25.04.2019 tarih ve 2016/663 Esas, 2019/545 Karar sayılı hükmün 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/(1)-b-2 maddesi uyarınca kaldırılmasına, kaldırılıp düzeltilen hükmün yerine geçmek üzere; davanın kısmen kabulü ile 113.857,50 TL'nin temerrüt tarihi olan 18.07.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı ... şirketinden alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde:

1. Davaya tüketici mahkemesi sıfatı ile asliye ticaret mahkemesince bakılması gerektiğini,

2. Davanın zamanaşımına uğradığını, ıslah edilen tarih gözönünde bulundurularak davanın zamanaşımı yönünden reddi gerektiğini,

3. Bilirkişi raporuna yapılan itirazların değerlendirilmediğini, bilirkişi raporunda açık Bakanlık Tebliğine rağmen yapı sınıfının yanlış tespit edilmesi ve hasar tarihine göre uygulanacak Bakanlık Tebliğinde (2015 yerine 2016 uygulanmış) yanılgıya düşülmesi ve zarar tespit komisyonu raporunda yapı sınıfı 3b olarak belirlenmiş olmasına rağmen bilirkişi raporunda 4 a yapı sınıfı olarak kabul edilmesinin yasa ve usule aykırı olduğunu,

4. Kararda müvekkil sigorta şirketinin temerrüde düşürüldüğü ve bu nedenle ihbar tarihinden itibaren faize hükmedilmiş ise de anılan tarihlerde 5233 sayılı Terör ve Terörle Mücadeleden Doğan Zararların Karşılanması Hakkında Kanun'a eklenen geçici 6 ıncı madde gereği söz konusu zararların zarar tespit komisyonlarınca ve ayni olarak ödeneceği düzenlenmesi getirildiğinden ve yine anılan dönemde terör olaylarıyla gündeme gelen ve bu nedenle de Hakkari il merkezinin taşınması gündemde olan Yüksekova ilçesinde 7 mahalle riskli alan olarak ilan edildiğinden zararın ne şekilde ve kim tarafından karşılanacağı belli olmadığından müvekkil şirketin temerrüde düşürüldüğünden söz edilemeyeceğini,

5. Poliçe başlangıçtan itibaren hükümsüz olduğundan davanın reddi gerektiğini,

5. Poliçe başlangıçtan itibaren hükümsüz olduğundan davanın reddi gerektiğini,

6. Dava konusu hasarın, bölgedeki terör eylemleri ve bu eylemler neticesinde ilan edilen sokağa çıkma yasağı esnasında meydana gelen yağma ve hırsızlık faaliyetlerinden kaynaklandığı iddia edilmekle, müvekkil tarafından akdedilen poliçede, birden çok teminat verilmekte ve birden çok genel şart işaret edildiğini, aşağıdaki hallerden birinin varlığını fırsat bilerek yapılan hırsızlık, yağma ve suçlara teşebbüsten kaynaklanan zararların sigorta teminatının dışında olup ancak ek sözleşme yapılarak teminat kapsamını içine alınabileceğini, 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu'nda belirtilen terör eylemleri ve bu eylemlerden doğan sabotaj ile bunları önlemek ve etkilerini azaltmak amacıyla yetkili organlar tarafından yapılan müdahaleler sonucunda meydana gelen zararların açıkça teminat dışı bırakılığını,

7. Yine Yangın Sigortası Genel Şartlarının A-4 maddesinde teminat dışında kalan haller olarak düzenlenmiş bulunduğunu, belirterek kararın bozulmasına karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davalı ... nezdinde sigortalanan konut ile konuttaki eşyaların, ilçede yaşanan terör olayları nedeniyle zarar gördüğünden bahisle açılan maddi tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369, 370 ve 371 inci maddeleri, 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun' un 3/1-k maddesi, 73 üncü maddesinin 1 inci fıkrası ve 83 üncü maddesinin 2 nci fıkrası, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1404, 1445 ve 1446 ncı maddeleri.

3. Değerlendirme

Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple;

Davalı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davalıya yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

08.03.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/8670, Karar No: 2011/26483, Tarih: 05.12.2011

**12. Hukuk Dairesi         2011/8670 E.  ,  2011/26483 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul 2. İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 26/01/2011

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü :

Borçlu vekili genel haciz yoluyla yapılan takipte, icra mahkemesine başvurarak; yabancı statüsünde olan alacaklının takibe başlamadan önce teminat göstermesi gerektiğini, teminat gösterilmediğini, icra takibine konu dayanak belgelerin yabancı dilde olduğunu tercüme edilmediğini belirterek ödeme emrinin ve takibin iptalini talep etmiştir. Borçlu vekilinin bu başvurusu açıklanan bu şekliyle icra memurun işlemini şikayet niteliğindedir. HUMK. 76. maddesi nedeniyle isternin hukuki tavsifi hakime ait olmakla başvuru şikayet olarak nitelendirilerek esasının incelenmesi gerekirken yazılı şekilde itiraz kabul edilerek icra müdürlüğüne başvurulması gerektiğinden bahisle red kararı verilmesi isabetsizdir.

SONUÇ  : Borçlunun temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), 05/12/2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/980, Karar No: 2024/4330, Tarih: 06.03.2024

**9. Hukuk Dairesi         2024/980 E.  ,  2024/4330 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2023/3379 E., 2023/4022 K.

KARAR : İstinaf başvurusunun esastan reddi

İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 40. İş Mahkemesi

SAYISI : 2021/280 E., 2023/299 K.

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan ilk yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiş, kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince karar ortadan kaldırılarak yeniden yargılama yapılması için dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yeniden yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince ikinci kez İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılmasına ve yeniden yargılama yapılması için dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin ikinci kez kaldırma kararı üzerine yeniden yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 1997-2009 yılları arasında davalı Şirketin yurt dışı şantiyelerinde boya ustası olarak çalıştığını, son aldığı ücretin aylık sabit 1.000 USD olduğunu, yatacak yer ve üç öğün yemeğin işverence karşılandığını, iş sözleşmesinin davalı işveren tarafından feshedilip Türkiye'ye gönderildiğini, kıdem ve ihbar tazminatlarının ödenmediğini ileri sürerek kıdem ve ihbar tazminatı alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı işçinin kendi işçileri olmadığını, husumet ve yetki itirazları bulunduğunu, talep edilen alacakların davacının çalıştığı ülke mevzuatına göre değerlendirilmesi gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının davalı Şirket nezdinde fasılalı olarak toplam 8 yıl 5 ay süreli hizmetinin bulunduğu, davacının iş sözleşmesinin haklı nedenle feshedildiğinin davalı tarafça ispatlanamaması nedeniyle davacının kıdem ve ihbar tazminatlarına hak kazandığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili; zamanaşımı def'inin dikkate alınmadığını, husumet itirazında bulunduklarını, hizmet süresinin ve aylık ücretin hatalı belirlendiğini, davacının kıdem ve ihbar tazminatlarına hak kazanmadığını, brüt ücret tespitinde davacının yurt dışında çalışmış bir işçi olduğunun dikkate alınmadığını belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması ve davanın reddine karar verilmesi istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının 17.09.1997-18.12.2007 tarihleri arasında kesintili olarak toplamda 8 yıl 5 ay çalıştığı, aylık net ücretinin 1.000 USD olduğu, iş sözleşmesinin tazminatsız olarak sona erdirileceğinin davalı işverence ispat edilememesi nedeniyle davacının kıdem ve ihbar tazminatlarına hak kazandığı, Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin yurt dışı çalışmalarına ilişkin çalışılan ülke hukukunun uygulanacağına dair son dönem içtihatları da gözetilerek yargılamanın geldiği aşama ve taraflar yönünden oluşmuş usuli kazanılmış haklar ile iki gönderme kararında da bu yönde bir değerlendirme yapılmamış bulunması nedenleriyle somut olayda Türk hukukunun uygulanmasında isabetsizlik bulunmadığı, son istinaf dilekçesinde bu yönde de açık bir itiraz ileri sürülmediği, talep konusu alacakların zamanaşımına uğramadığı gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeleri tekrar ederek ve davacının çalıştığı ülke mevzuatındaki mahkemeye başvurma sürelerinin hak düşürücü süre niteliğinde olup resen dikkate alınması gerektiğini belirtilerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık; iş sözleşmesine uygulanacak hukuk, husumet, hizmet süresi, aylık ücret miktarının tespiti, ücretin brütleştirilmesi, zamanaşımı, davacının kıdem ve ihbar tazminatlarına hak kazanıp kazanmadığına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 371 inci maddesi.

2. Mülga 2675 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun'un (mülga 2675 sayılı Kanun) 24 üncü maddesi şöyledir:

"Sözleşmeden doğan borç ilişkileri tarafların açık olarak seçtikleri kanuna tabidir.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 371 inci maddesi.

2. Mülga 2675 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun'un (mülga 2675 sayılı Kanun) 24 üncü maddesi şöyledir:

"Sözleşmeden doğan borç ilişkileri tarafların açık olarak seçtikleri kanuna tabidir.

Tarafların açık olarak bir kanun seçmemiş olmaları halinde borcun ifa yeri hukuku, borcun ifa yerinin birden fazla olması halinde borç ilişkisinin ağırlığını teşkil eden edimin ifa yeri hukuku, bu yerin de tespit edilemediği hallerde ise, sözleşmenin en yakın irtibat halinde bulunduğu yer hukuku uygulanır."

3. 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun'un (5718 sayılı Kanun) 27 nci maddesi şöyledir :

" (1) İş sözleşmeleri, işçinin mutad işyeri hukukunun emredici hükümleri uyarınca sahip olacağı asgarî koruma saklı kalmak kaydıyla, tarafların seçtikleri hukuka tâbidir.

(2) Tarafların hukuk seçimi yapmamış olmaları hâlinde iş sözleşmesine, işçinin işini mutad olarak yaptığı işyeri hukuku uygulanır. İşçinin işini geçici olarak başka bir ülkede yapması hâlinde, bu işyeri mutad işyeri sayılmaz.

(3) İşçinin işini belirli bir ülkede mutad olarak yapmayıp devamlı olarak birden fazla ülkede yapması hâlinde iş sözleşmesi, işverenin esas işyerinin bulunduğu ülke hukukuna tâbidir.

(4) Ancak hâlin bütün şartlarına göre iş sözleşmesiyle daha sıkı ilişkili bir hukukun bulunması hâlinde sözleşmeye ikinci ve üçüncü fıkra hükümleri yerine bu hukuk uygulanabilir."

4. 5718 sayılı Kanun'un 2, 5, 8, 24, 40 ve 44 üncü maddeleri.

3. Değerlendirme

1. Yabancılık unsuru, bir hukuki işlemi veya ilişkiyi ya da olayı birden fazla devletin hukuku ile irtibatlı hâle getiren unsurdur. İşçinin veya işverenin yabancı olması, işverenin işletme merkezinin yabancı bir ülkede bulunması, işçinin kendi işini mutad olarak yabancı bir ülkede yapması veya iş ilişkisinin yabancı bir ülke ile sıkı irtibatlı olduğunun durumun genelinden anlaşılması gibi hâllerde iş sözleşmesinde yabancılık unsurunun bulunduğundan söz edilir.

2. 5718 sayılı Kanun'un 40 ıncı maddesine göre, Türk mahkemelerinin milletlerarası yetkisini, iç hukukun yer itibarıyla yetki kuralları belirler. Aynı Kanun’un 44 üncü maddesi ise bireysel iş sözleşmesinden veya iş ilişkisinden doğan uyuşmazlıklarda Türk mahkemelerinin milletlerarası yetkisini tayin eden özel bir yetki kuralı getirmiştir. Buna göre, bireysel iş sözleşmesinden veya iş ilişkisinden doğan uyuşmazlıklarda işçinin işini mutaden yaptığı işyerinin Türkiye’de bulunduğu yer mahkemesi yetkilidir. İşçinin, işverene karşı açtığı davalarda işverenin yerleşim yeri, işçinin yerleşim yeri veya mutad meskeninin bulunduğu Türk mahkemeleri de yetkilidir.