muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/4238, Karar No: 2023/6356, Tarih: 21.06.2023

**7. Ceza Dairesi         2021/4238 E.  ,  2023/6356 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2012/330 E., 2016/328 K.

SUÇ : 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'na muhalefet

HÜKÜM : Mahkûmiyet, kaçak eşyanın müsaderesi

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ: Bozma

Sanıklar hakkında kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenlerin hükmü temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteklerinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteklerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

Vakfıkebir Asliye Ceza Mahkemesinin 13.07.2016 tarihli ve 2012/330 Esas, 2016/328 Karar sayılı kararı ile sanıklar ..., ..., ... ve ... hakkında 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun (5015 sayılı Kanun) Ek 5 inci maddesinin birinci fıkrası ile 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 62 nci maddesinin birinci fıkrası, 52 nci maddesinin ikinci fıkrası, 51 inci maddesinin birinci fıkrası ve 53 üncü maddesi uyarınca erteli 1 yıl 8 ... hapis cezası ve 80,00 TL adlî para cezası ile cezalandırılmasına, sanıkların 1 yıl 8 ... süreyle denetim süresine tabi tutulmalarına, hak yoksunluklarına ve suça konu akaryakıtın müsaderesine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanıklar ..., ..., ... ve ... müdafiinin temyiz sebepleri; akaryakıtın vergiler ödenmek suretiyle yurda getirildiğine, başka bir yolla ülkeye sokulduğuna dair bir delil bulunmadığına, sanıklar hakkında beraat kararı verilmesine, aksi halde ise hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmesi gerektiğine ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanıklar ..., ..., ... ve ... müdafiinin temyiz sebepleri; akaryakıtın vergiler ödenmek suretiyle yurda getirildiğine, başka bir yolla ülkeye sokulduğuna dair bir delil bulunmadığına, sanıklar hakkında beraat kararı verilmesine, aksi halde ise hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmesi gerektiğine ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

1.Olay tutanağı ve dosya kapsamına göre; kolluk görevlilerince ... Petrol (M-Oil) isimli iş yerinin yan tarafından bulunan 61 K ...-61 K ... plakalı tır aracından 61 HD ... plakalı kamyonete akaryakıt aktarıldığı bilgisi edinilmesi üzerine olay yerine intikal edildiği sırada sanık ...'ün sevk ve idaresindeki 61 HD ... plakalı aracın kavşak üzerinde seyir halinde iken görüldüğü, aracın durdurularak polis merkezine getirildiği ve araç sürücüsünün rızası ile yapılan kontrolde bagaj bölümünde 2 adet içi boş sac varil ve ucunda motor takılı hortum olduğunun tespit edildiği, sanık ... ile yapılan görüşmede araç içerisinde bulunan akaryakıtı Karanis Apartmanının altında bulunan depoya boşalttığını beyan etmesi üzerine Cumhuriyet savcısından gecikmesinde sakınca bulunan hal kapsamında alınan arama iznine istinaden adreste yapılan aramada plastik tank ve sac variller içerisinden Ulusal Marker Seviyesi geçersiz 3.300 litre akaryakıt ele geçirildiği anlaşılmıştır.

2.Sanık ...'in aşamalarda; ... Uluslararası Nakliyat firmasında şoför olarak çalıştığını, Gürcistan ve Azerbaycan'dan 600 ila 700 litre akaryakıt alarak yurda giriş yaptıklarını, bu şekilde Ankara'ya gittiklerini, dönüşte kalan akaryakıtı Vakfıkebir'de bulunan evde diğer araçlarda kullanmak üzere depoladıklarını, 61 HD ... plakalı aracın ...'e ait olup komşusu ... tarafından kullanıldığını, firmaya ait 61 K ...-61 K ... plakalı tır aracından fazlalık olan 200 litre akaryakıtı çekerek varillere yüklediklerini, akaryakıt kaçakçılığı yapmadığını savunduğu belirlenmiştir.

3.Sanık ...'ün aşamalarda; ... firmasının ortağı olduğunu, ... isimli firmada çalışan sanık ...'in kendisini arayarak İstanbul'daki firmalarında bulunan fazla akaryakıtı kendilerine ait araçlara aktarıp aktaramayacağını sorduğunu, kendisinin bu teklifi kabul ettiği, 61 K ... plakalı aracın şoförü olan sanık ...'ı arayarak ... firmasına ait 200 litre akaryakıtı kendilere ait tıra aktarmasını istediğini, ...'ın Vakfıkebir ilçesine giderek bu akaryakıtı tekrar ...'e verdiği sırada kendisinin ilçe dışında bulunduğunu, akaryakıt kaçakçılığı yapmadıklarını, ... firmasından aldıkları akaryakıtı yine ... firmasına verdikleri sırada yakalamanın gerçekleştiğini beyan ettiği belirlenmiştir.

4.Sanık ...'ın aşamalarda; ... nakliye firmasına ait 61 K ... plakalı araçta şoför olarak çalıştığını, firma sahiplerinden ...'ün kendisini arayarak ... firmasına ait bir tırın gümrükte beklediğini, bu tırda bulunan fazla mazotun kendisinin kullandığı tıra aktarılacağını söylediğini, firma sahibinden emir aldığı için olaya karışmadığını, ertesi gün de sanık ... ile tanımadığı birisinin gelerek depoda bulunan akaryakıtı aldıklarını, söz konusu akaryakıtın neden boşaltıldığını bilmediğini beyan ettiği anlaşılmıştır.

5.Sanık ...'ün aşamalarda; olay günü arkadaşı olan diğer sanık ...'in isteği üzerine tırın deposunda bulunan akaryakıtı sac varilin içerisine aktardıklarını, varili ve hortumları alarak tek başına ...'in oturduğu apartmanın zemin katındaki depoya bıraktığını beyan ettiği belirlenmiştir.

6.Tanık ...'ın 17.06.2013 tarihinde; ... Kuyumculuk isimli iş yerinin sahibi olduğunu, aynı isim altında kurulan nakliye firması ile dayısı ...'in ilgilendiğini, daha önce araçlardan akaryakıt çalındığı için kendisine önlem almasını söylediğini, bu nedenle akaryakıtı araçlardan çekerek evinin altındaki depoya koyduğunu ve bildiği kadarıyla ihtiyaç fazlası akaryakıt getirilerek depodan satılmasının söz konusu olmadığını beyan ettiği anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE

Suç tarihi ve ele geçen eşyanın niteliğine göre sanıkların eylemlerinin 5015 sayılı Kanun'un ek 5 inci maddesinin birinci fıkrası kapsamında kaldığı, ancak suç tarihinden sonra 11.04.2013 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6455 sayılı Kanun ile 5015 sayılı Kanun'un ek 5 inci maddesinin birinci fıkrasının yürürlükten kaldırılarak atılı suça ilişkin düzenlemenin 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu'nun (5607 sayılı Kanun) 3 üncü maddesinin onbirinci fıkrası kapsamı içine alındığı ve halen yürürlükte bulunan 6545 sayılı Kanun ile değişik 3 üncü maddesinin onbirinci fıkrası ile de aynı düzenlemenin korunduğu cihetle,

10.12.2022 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanıp, aynı gün yürürlüğe giren 7423 sayılı Kanun'un 8 inci maddesi ile 5607 sayılı Kanun'un 3 üncü maddesinin yirmiikinci fıkrasının “yirmiüçüncü” fıkrası olarak değiştirildiği gözetilerek, hükümden sonra 15.04.2020 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7242 sayılı Kanun'un 61 inci maddesi ile 5607 sayılı Kanun'un 3 üncü maddesinin yirmiikinci fıkrasına eklenen "Eşyanın değerinin hafif olması halinde verilecek cezalar yarısına kadar, pek hafif olması halinde ise üçte birine kadar indirilir." şeklindeki düzenlemenin sanık lehine hükümler içermesi, yine 7242 sayılı Kanun'un 62 nci maddesi ile değiştirilen 5607 sayılı Kanun'un 5 inci maddesine eklenen fıkra uyarınca kovuşturma aşamasında etkin pişmanlık uygulamasının olanaklı hale geldiği ve anılan madde uyarınca suça konu kaçak eşyanın gümrüklenmiş değerinin iki katı tutarındaki miktarın hüküm verilinceye kadar ... Hazinesine ödenmesi halinde verilecek cezada soruşturma aşamasında ihtarat yapılmamış ise ''1/2'', ihtarat yapılmış ise ''1/3'' oranında indirim uygulanacağının hüküm altına alındığı da dikkate alınarak,

Suç tarihinde yürürlükte olan 5015 sayılı Kanun ile 6545 ve 7242 sayılı Kanun'lar ile değiştirilen 5607 sayılı Kanun'un 3 üncü maddesinin onbirinci fıkrasının son cümlesi delaletiyle anılan Kanun'un 3 üncü maddesinin beşinci, onuncu, yirmiüçüncü fıkraları, dördüncü maddenin ikinci fıkrası ile 5 inci maddesinin ikinci fıkralarının somut olaya uygulanarak belirlenen sonuç cezalar karşılaştırılmak suretiyle sanıkların hukuki durumlarının tayin ve takdiri ile 5237 sayılı Kanun'un 7 nci maddesi ve 7242 sayılı Kanun'un 63 üncü maddesi ile 5607 sayılı Kanun'a eklenen Geçici 12 nci maddenin ikinci fıkrası gereği sonucuna göre uygulama yapma görevinin de yerel mahkemeye ait bulunması zorunluluğu nedeniyle hukuka aykırılık bulunmuştur.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle Vakfıkebir Asliye Ceza Mahkemesinin 13.07.2016 tarihli ve 2012/330 Esas, 2016/328 Karar sayılı kararına yönelik sanıklar müdafiinin temyiz istekleri yerinde görüldüğünden hükmün, 1412 sayılı Kanun’un 321 inci maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliği ile BOZULMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

21.06.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/3920, Karar No: 2012/8322, Tarih: 15.11.2012

**1. Ceza Dairesi         2012/3920 E.  ,  2012/8322 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Öldürmeye teşebbüs

HÜKÜM : Katılan-sanık ve sanık için; ayrı ayrı beraatlerine.

TÜRK MİLLETİ ADINA

1-a) Sanık ... hakkında hırsızlığa teşebbüs suçundan verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair hüküm CMK.nun 231/12. maddesi uyarınca itiraz kanun yoluna tabi bulunduğundan,

b) Sanık ... hakkında öldürmeye teşebbüs suçundan verilen beraat hükmüne dair sanık müdafiinin gerekçeye yönelik olmayan temyizinde hukuki yarar bulunmadığından,

c) Sanık ... hakkında mağdur ...'a karşı kasten yaralama suçundan doğrudan verilen para cezasına ilişkin mahkümiyet hükmü, suç tarihi de dikkate alındığında 21.07.2004 tarihli 5219 sayılı kanunla değişik CMUK.nun 305/1 maddesi uyarınca kesin nitelikte olup, sanık ...'in bu suça yönelik temyiz isteminin,

CMUK.nun 317.maddesi uyarınca reddine karar verilmiştir.

2) Temyiz kapsamına göre, sanıklar ... ve ... hakkında mağdur ...'i öldürmeye teşebbüs suçundan kurulan hükümlerin incelenmesinde;

Sanık ... hakkında elde edilen delillerin hükümlü1üğe yeter nitelik ve derecede bulunmadığı gerekçeleri gösterilerek mahkemece kabul ve takdir kılınmış olduğundan, katılan ...'in sübuta yönelen ve yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, sanık ... hakkında verilen hükmün tebliğnamedeki düşünce gibi (ONANMASINA),

3) Sanık ... hakkında verilen hüküm yönünden; Oluşa ve dosya içeriğine göre, sanık ...'ın hırsızlık amacıyla mağdur ...'in çiftliğine girdiği, bunu gören mağdurun sanığı yakaladığı, mağdurun iddiasında, tüfeğin dipçik kısmı ile sanığa vurduktan sonra sanık ...'ın tüfeği elinden almak istemesi üzerine yaşanan mücadele sırasında tüfeğin ateş aldığını ve yaralandığını belirttiği, Adli Tıp raporuna göre, mağdurda batın sol üst kadran dış yanda 15x10 cm.lik batına penetre ateşli silah yarası olduğunun belirlendiği, sanık ...'ın, mağdur ...'in tüfeğin dipçiği ile suratına vurduğu esnada tüfeğin patlaması ile mağdurun kendi kendini yaraladığına dair savunması karşısında;

Suça konu adli emanette kayıtlı tüfeğin dosya ile birlikte Adli Tıp Kurumu ilgili İhtisas Kuruluna gönderilerek;

a) Tüfeğin tetiğine basınç uygulamaksızın dipçik kısmının bir yere vurulması veya çarpması sonucu tüfeğin ateş alıp alamayacağı,

b) Şayet tüfeğin tetiğine basınç uygulanmaksızın dipçik kısmıyla vurma veya çarpma sonucu ateş alması durumunda, mağdurun ve sanığın konumuna göre, atış mesafesi, yaranın şekli, niteliği ve trajesi dikkate alınarak mağdurdaki yaralanmanın meydana gelip gelmeyeceği,

c) Mağdurun kol boyu ve tüfeğin namludan tetik tertibatına kadar olan uzunluğu belirlenip, boğuşma esnasında mağdurun tüfeğe iradi yada istem dışı dokunması nedeniyle kendisini yaralayıp yaralayamayacağı,

b) Şayet tüfeğin tetiğine basınç uygulanmaksızın dipçik kısmıyla vurma veya çarpma sonucu ateş alması durumunda, mağdurun ve sanığın konumuna göre, atış mesafesi, yaranın şekli, niteliği ve trajesi dikkate alınarak mağdurdaki yaralanmanın meydana gelip gelmeyeceği,

c) Mağdurun kol boyu ve tüfeğin namludan tetik tertibatına kadar olan uzunluğu belirlenip, boğuşma esnasında mağdurun tüfeğe iradi yada istem dışı dokunması nedeniyle kendisini yaralayıp yaralayamayacağı,

Konularında rapor alındıktan sonra sanığın hukuki durumunun değerlendirilmesi gerektiğinin gözetilmemesi, bozmayı gerektirmiş olup, katılan ...'in temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden hükmün bu nedenle tebliğnamedeki düşünceye aykırı olarak (BOZULMASINA), 15/11/2012 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/9619, Karar No: 2012/31677, Tarih: 30.10.2012

**8. Ceza Dairesi         2012/9619 E.  ,  2012/31677 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Mahkemesi

SUÇ : Suçu ve suçluyu övme

HÜKÜM : Hükümlülük

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Sanığa yüklenen suçun; işlenme yöntemi, olay tarihi ve temel şekli itibariyle gerektirdiği cezanın süresine göre, hükümden sonra 05.07.2012 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 6352 sayılı Kanunun Geçici 1. maddesi kapsamında kaldığı ve anılan maddenin birinci fıkrasının "b" bendinde yer alan "kovuşturma evresinde, kovuşturmanın ertelenmesine karar verilir" şeklindeki düzenleme gözetilerek; hükmün sair yönleri incelenmeksizin öncelikle bu sebepten dolayı (BOZULMASINA), dosyanın mahkemesine gönderilmesine, 30.10.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/18419, Karar No: 2014/1177, Tarih: 15.01.2014

**19. Hukuk Dairesi         2013/18419 E.  ,  2014/1177 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Gaziantep 2. Asliye Ticaret Mahkemesi

TARİHİ : 06/09/2013

NUMARASI : 2013/143-2013/23

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Davacı vekili; davalının müvekkili aleyhine başlattığı icra takibine konu çekteki imzanın şirket yetkililerine ait olmadığını belirterek takibe konu çek nedeniyle müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili; davanın reddini istemiştir.

Mahkemece; davacının davalı aleyhine imzaya itiraz için icra hukuk mahkemesinde açtığı davada icra takibinin durdurulmasına karar verildiği, davacının iş bu davayı açmasında hukuki yararının bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı yan, davalının aleyhe başlattığı icra takibine dayanak çek altındaki imzanın kendisine ait olmadığını belirterek takip konusu çek nedeniyle borçlu olunmadığının tespitine ilişkin iş bu menfi tespit davasını açmış, mahkemece İcra Hukuk Mahkemesinde imzaya itiraza ilişkin açılan davada icra takibinin durdurulmasına karar verildiği, davacının dava açmakta hukuki yararı bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

İcra Hukuk Mahkemesi tarafından verilen kararlar, bu mahkemenin dar yetkili mahkeme olması ve icra hukukuna yönelik karar vermesi sebebiyle ihalenin feshi ve istihkak dışındaki kararları genel yetkili mahkemelerde kesin hüküm teşkil etmediğinden davacının genel mahkemede menfi tespit davası açmakta hukuki yararı vardır. Kaldı ki, davacının dava dilekçesindeki talebi takip nedeniyle borçlu olunmadığının tespitine ilişkin olmayıp takip dayanağı çek nedeniyle borçlu olunmadığının tespitine ilişkindir. İcra Hukuk Mahkemesince verilen karar takip hukukuna ilişkindir. Hal böyle olunca mahkemece yapılacak iş, davacının maddi hukuk açısından karar almak üzere iş bu menfi tespit davasını açmakta hukuki yararı bulunduğu gözetilerek, işin esasına girilmek suretiyle deliller toplanarak sonucuna göre bir karar verilmesinden ibarettir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün davacı yararına BOZULMASINA, bozma nedenine göre davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, peşin harcın istek halinde iadesine, 15.01.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/18702, Karar No: 2015/33659, Tarih: 03.12.2015

**22. Hukuk Dairesi         2014/18702 E.  ,  2015/33659 K.**

**"İçtihat Metni"**

Y A R G I T A Y İ L A M I

MAHKEMESİ : Kayseri 3. İş Mahkemesi

TARİHİ : 29/05/2014

NUMARASI : 2013/404-2014/306

DAVA : Davacı, kıdem, ihbar tazminatı, yıllık izin, fazla mesai ücreti ile ulusal bayrarm ve genel tatil ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davalılar avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, iş sözleşmesinin haklı sebep olmaksızın işverence feshedildiğini ileri sürerek, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak kıdem ve ihbar tazminatları ile izin, fazla çalışma ve genel tatil alacaklarını istemiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalılar, davanın reddini savunmuştur.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak, kıdem, ihbar tazminatı ile izin alacağı, fazla mesai ve genel tatil alacağının kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar davalılar tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Uyuşmazlık davanın niteliği üzerinde toplanmaktadır.

Davacının aynı hukukî ilişkiden kaynaklanan alacağının veya hakkının tümünü değil, belirli bir kısmını talep ederek açtığı davaya kısmî dava denir.

Bir davanın kısmi dava olarak nitelendirilebilmesi için, alacağın tümünün aynı hukuki ilişkiden (örneğin iş sözleşmesinden) doğmuş olması ve bu alacağın şimdilik bir kesiminin dava edilmesi gerekir (Kuru/Arslan/Yılmaz, Medeni Usul Hukuku, 22. Bası, Ankara, 2011, s. 286).

Kısmi dava 6100 sayılı Hakuk Muhakemeleri Kanunu’nun 109. maddesinde tanımlanmıştır. Maddenin birinci fıkrasına göre “Talep konusunun niteliği itibarıyla bölünebilir olduğu durumlarda, sadece bir kısmı da dava yoluyla ileri sürülebilir”. İkinci fıkrasına göre ise “Talep konusunun miktarı, taraflar arasında tartışmasız veya açıkça belirli ise kısmi dava açılamaz”.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 107/son maddesine göre ise “kısmi eda davasının açılabildiği hâllerde, tespit davası da açılabilir ve bu durumda hukuki yararın var olduğu kabul edilir”. Davacının kısmi dava açabilmesi için hukuki yararının olması şarttır. Buradan hareketle bir davanın kısmi dava olarak görülebilmesi için dava şartı olan davacının hukuki yararının bulunması gerekir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 107/son maddesine göre ise “kısmi eda davasının açılabildiği hâllerde, tespit davası da açılabilir ve bu durumda hukuki yararın var olduğu kabul edilir”. Davacının kısmi dava açabilmesi için hukuki yararının olması şarttır. Buradan hareketle bir davanın kısmi dava olarak görülebilmesi için dava şartı olan davacının hukuki yararının bulunması gerekir.

Zaman zaman, 6100 sayılı Kanun ile birlikte kabul edilen belirsiz alacak davası ile kısmi davaya ilişkin yeni düzenlemedeki sınırın tam olarak tespit edilemediği, birinin diğeri yerine kullanıldığı görülmektedir. Oysa bu iki davanın amacı ve niteliği ayrıdır. Alacak, belirli veya belirlenebilir ise, belirsiz alacak davası açılamaz; ancak şartları varsa kısmi dava açılması mümkündür.

Kanunun kısmi dava açma imkanını sınırlamakla birlikte tamamen ortadan kaldırmadığı da gözetildiğinde, belirli alacaklar için, belirsiz alacak davası açılamasa da, şartları oluştuğunda ve hukuki yarar bulunduğunda kısmi dava açılması mümkündür. Aksi halde, sadece ya belirsiz alacak davası açma veya belirli tam alacak davası açma şeklinde iki imkandan söz edilebilir ki, o zaman da kısmi davaya ilişkin 6100 sayılı Kanun'un 109. maddesindeki hükmün fiilen uygulanması söz konusu olamayacaktır. Çünkü, belirsiz alacak davasında zaten belirsiz alacak davasının sağladığı imkanlardan yararlanarak dava açılabilecek; şayet alacak belirli ise de, o zaman sadece tam eda davası açılabilecektir. Oysa kanun koyucunun abesle iştigal etmeyeceği prensibi gereği, anılan maddeyle kısmi davaya ilişkin düzenleme yapıldığı düşünülerek ve Kanundaki sınırlamalara dikkat edilerek kısmi dava açılabilecektir.

Somut olayda, kıdem ve ihbar tazminatı ile izin, fazla mesai ve genel tatil alacaklarının tahsiline ilişkin dava asgari bir miktarlar gösterilerek açılmıştır. Fazla çalışma ve genel tatil alacakları yönünden, davacı haftada kaç saat fazla çalışma yaptığını ve hangi günlerde çalıştığını belirleyebilmekte ise de hakimin hesaplanan miktarlardan hangi oranda takdiri indirim yapacağını bilebilecek durumda değildir. Bu sebeple fazla çalışma ve genel tatil alacakları belirsiz alacak davasına konu edilebilir. Ancak kıdem ve ihbar tazminatı ile izin alacağına ilişkin davanın, kısmi dava olarak açıldığı mahkemece nazara alınmaksızın belirsiz alacak davası olarak nitelendirilmesi, faiz başlangıç tarihinin dava tarihinden itibaren değerlendirilmesi ve davanın bu şekilde sonuçlandırılması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

Sonuç:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 03.12.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/16099, Karar No: 2012/33754, Tarih: 19.11.2012

**12. Hukuk Dairesi         2012/16099 E.  ,  2012/33754 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ergani İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 08/03/2012

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlular tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi  tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

Borçlular vekili, müvekkilleri hakkında başlatılan kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takipte icra mahkemesine başvurarak imzaya ve borca itiraz etmiş, mahkemece; yapılan yargılamada 19.07.2011 tarihinde işlemden kaldırılmasına karar verildikten  sonra yenilenen davanın 23.02.2012 tarihli celsede ikinci kez takipsiz bırakıldığı gerekçesiyle HMK'nun 320/4. maddesine dayanılarak "davanın açılmamış sayılmasına" karar verildiği görülmektedir.

Uyuşmazlık basit yargılama usulünün uygulandığı icra mahkemelerinde, 01.10.2011 tarihinden önce açılmış ve bir kez işlemden kaldırılmasına karar verilmiş olan davalarda 1086 Sayılı HUMK'nun 409 maddesinin mi yoksa 6100 Sayılı HMK.nun 320/4 maddesinin mi uygulanacağı noktasındadır.

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 Sayılı HMK'nun 320/4 bendi; "Basit yargılama usulüne tabi davalarda, işlemden kaldırılmasına karar verilmiş olan dosya, yenilenmesinden sonra takipsiz bırakılırsa, dava açılmamış sayılır" hükmünü içermektedir.

1086 Sayılı HUMK'nun 409 maddesine göre;  işlemden kaldırılmasına karar verilmiş ve sonradan yenilenmiş olan dava, ilk yenilemeden sonra bir defadan fazla takipsiz bırakılamaz. Aksi halde davanın açılmamış sayılmasına karar verilir.

6100 Sayılı HMK'nun zaman bakımından uygulanma başlıklı 448 maddesi ise;  "Bu kanun hükümleri, tamamlanmış işlemleri etkilememek kaydıyla derhal uygulanır" hükmünü içermektedir. Buna göre somut olayda 1086 Sayılı HUMK'nun yürürlükte olduğu dönemde yasanın 409/1 bendi bakımından tamamlanmış bir işlem söz konusudur.