muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/33510, Karar No: 2016/2481, Tarih: 15.02.2016

Somut uyuşmazlıkta, dava dilekçesinde fazlaya ilişkin haklar saklı tutularak kısmi miktarlar belirtilip, bilirkişinin raporunu sunmasından sonra miktarlar ıslahen artırılmakla davanın kısmi dava olarak açıldığı açıktır. Bu durumda, ihbar tazminatı, fazla çalışma, genel tatil, yıllık izin ve asgari geçim indirimi alacaklarının dava dilekçesindeki miktarları için dava tarihinden, ıslahen artırılan miktarları için ıslah tarihinden itibaren faize hükmedilmesi gerekirken adı geçen alacakların tümüne dava tarihinden itibaren faiz yürütülmesi ve ayrıca, genel tatil ücreti alacağına hükmedilirken hükümde bu alacak kalemi için de “fazla mesai” ibaresinin kullanılması hatalı olup, bozma sebebi ise de bu yanlışlıkların düzeltilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden 6100 sayılı HMK'nun geçici 3/2.maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK'nun 438/7. maddesi uyarınca hükmün düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir.

F) Sonuç:

Temyiz olunan kararın, (3.), (5.), (7.), (8.) ve (9.) bentlerinin hükümden çıkartılarak yerlerine,

“3- Net 2.387,17 TL ihbar tazminatının 1.000,00 TL'sinin dava tarihi olan 01.02.2013'den itibaren, 1.387,17 TL'sinin ise ıslah tarihi olan 23.06.2014'den itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte,

5- Net 539,99 TL yıllık izin ücretinin 250,00 TL'sinin dava tarihi olan 01.02.2013'den itibaren, 289,99 TL'nın ise ıslah tarihi olan 23.06.2014'den itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte,

7- Net 272,87 TL asgari geçim indirimi alacağının 250,00 TL'sinin dava tarihi olan 01.02.2013'den itibaren, 22,87 TL'sinin ise ıslah tarihi olan 23.06.2014'den itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte,

8- Net 4.228,58 TL fazla çalışma ücreti alacağına %20 takdiri indirim yapılarak 3.382,86 TL'den 2.000,00 TL'sinin dava tarihi olan 01.02.2013'den itibaren, 1.382,86 TL'sinin ise ıslah tarihi olan 23.06.2014'den itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte,

9- Net 342,00 TL genel tatil ücreti alacağına %20 takdiri indirim yapılarak 273,60 TL'den, 250,00 TL'sinin dava tarihi olan 01.02.2013'den itibaren, 23,60 TL'sinin ise ıslah tarihi olan 23.06.2014'den itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine”bentlerinin yazılmasına, hükmün bu şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, 15.02.2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/15537, Karar No: 2008/18488, Tarih: 25.12.2008

**(Kapatılan)20. Hukuk Dairesi         2008/15537 E.  ,  2008/18488 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi

Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı Hazine tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Kadastro sırasında Bozburun köyü Arıkyer mevki 191 ada 117 parsel sayılı 687.48 m2 yüzölçümündeki taşınmaz tarla niteliği ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle ... ... ve arkadaşları adına tesbit edilmiştir. Davacı Hazine taşınmazın devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olduğunu, zilyetlikle edinilemeyeceğini Hazine adına tapuya tescilini istemiştir. Mahkemece davanın KABULÜNE, çekişmeli parselin tesbitinin iptaline ve orman niteliğiyle Hazine adına tapuya tesciline karar verilmiş, hüküm davacı Hazine tarafından temyiz edilmiştir.

Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava kadastro tespitine itiraz niteliğindedir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde tesbit tarihinden önce 1966 yılında yapılıp 11.10.1968 tarihinde ilan edilen ve 11.01.1969 tarihinde kesinleşen orman tahditi, 1981 yılında yapılıp 13.5.1982 tarihinde ilan edilerek itirazsız yerlerde 13.05.1983, itirazlı yerlerde ise 30.07.1982 tarihinde ilan edilip, 30.07.1983 tarihinde kesinleşmiş, sınırlandırması yapılan ormanların aplikasyonu, orman kadastrosu ve 6831 sayılı yasanın, 1744 sayılı yasa ile değişik 2. madde uygulaması, 1991 yılında 3302 Sayılı Yasa hükümlerine göre yapılan aplikasyon ve 6831 sayılı yasanın 2/B madde uygulaması mevcuttur.

Kesinleşmiş orman kadastro haritasının ve eski tarihli haritaların uygulanmasına dayalı araştırma inceleme ve keşif sonucu düzenlenen Orman bilirkişi, Ziraat Uzmanı ve Jeoloji uzmanı bilirkişi raporlarıyla çekişmeli parselin orman kadastrosu sınırları dışında bırakılsa da, %15 eğimli çalılık ve makilik olduğu, tarımda hiç kullanılmadığı belirlenip, eğimi %12'den fazla olan ve tamamen ... cinsi ağaççıklarla kaplı, orman ve ... muhafaza karakteri taşıyan, çevresinde bulunan aynı karakterdeki devlet ormanının devamı niteliğindeki çekişmeli parselin, 6831 Sayılı Yasanın 1. Maddesinin 2. fıkrasının (J) bendi ve 6831 Sayılı Yasanın 17. Maddesi gereğince orman sayılan yerlerden olduğu, 1969 yılında kesinleşen orman kadastrosu sınırları dışında bırakılsa da, 4999 Sayılı Yasa ile değişik 6831 Sayılı Yasanın 7/1 maddesi gereğince her zaman orman olarak sınırlandırılabileceği gözetilerek, çekişmeli parselin orman niteliğiyle Hazine adına tapuya tesciline karar verilmesinde isabetsizlik bulunmadığından, davalı Hazinenin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, Harçlar Yasasının değişik 13/j maddesi gereğince harç alınmasına yer olmadığına 25/12/2008 günü oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/8611, Karar No: 2007/9320, Tarih: 12.07.2007

**(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2007/8611 E.  ,  2007/9320 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 29.06.2004 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali ve yayla olarak sınırlandırma istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 06.02.2006 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı ... vekili ile davalı ... tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava; çekişmeli taşınmaz evveliyatının yayla olduğu, zilyetlikle kazanılmasının söz konusu edilemeyeceği iddiasıyla tapu iptali ve özel siciline işlenmesi istemine ilişkindir.

Nizalı taşınmazın ... ilçesi ... Beldesinde bulunduğu, taşınmazda ve çevresinde yapılaşmalar olduğu, etrafında ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... adlarıyla bilinen yaylaların bulunduğu, 950-1200 rakımda olduğu, nizalı yere yakın mesafede ... mahallesinde bulunan 1200-1250 rakımlı bir taşınmazın aynı nedenle dava konusu edildiği ve Hukuk Genel Kurulunun 31.1.2001 tarih, 2000/8-1836 Esas 2001/13 Karar sayılı ilamı ile yayla kabul edildiği, yapılan yargılama, toplanan deliller, mahallinde yapılan keşif, keşif sonucu verilen bilirkişi raporları ile sabittir. Taraflar arasında bu hususlarda ihtilaf olmadığı gibi mahkemenin kabulü de bu yöndedir.

Nizalı taşınmazın bulunduğu bölge herkezce bilinen maruf ve meşhur “... yaylasıdır” Burası ülkemizin en büyük yaylalarından biri olup davalı taşınmazın bağlı bulunduğu belde ile birlikte az yukarıda sayılan tüm yaylalarla beraber bir bütünü oluşturmaktadır. Bütünün içindeki bir bölümün değişik isimle anılması ona farklı işlem yapılmasını gerektirmez. Bütünün tabi olduğu uygulama onun içinde geçerlidir. Yayla olan yerin sakinleri tarafından amacının dışında yazlık evler yapılarak yaygın yapılaşma ve yerleşmeye sebebiyet verilmesi, bağlı bulunduğu belde de Belediye teşkilatı kurulması, hizmet binalarının yapılması, imarın geçerek kesinleşmesi, kısa veya uzun süreli özel mülkiyete dönüştürülerek kullanılıyor olması az yukarıdaki hukuki düzenlemeler kapsamında taşınmazın öncesinin ... yayla olma gerçeğini ortadan kaldırmaz. Hukuk Genel Kurulu Kararı sonucu yayla olduğu kabul edilen yerle çekişmeli taşınmaz arasında farklı işlem yapılmasını gerektiren fazla bir mesafe ve rakım farkı da bulunmamaktadır.

HUMK.nun 238/2.maddesine göre “Maruf ve Meşhur olan hususlar münazaalı sayılmaz.” Davalı taşınmazın bulunduğu ... Yaylası sadece bölge halkı tarafından bilinen bir yer değil herkesin bildiği tanıdığı yurt genelinde maruf olan bir yerdir. Öncesi ..., maruf ve meşhur bir yayla iken sonradan yaygın bir yapılaşma sonucu yerleşme alanı haline getirilen bu yerin ... nazaran daha serin olmasından ötürü niteliğinin değiştirilerek yazlık yapı olarak kullanılması taşınmazın “yayla” olma özelliğini kaybettirmez.

Mahkemenin dava konusu taşınmazı yayla niteliğinde kabul etmesinde yasaya aykırılık yoktur. Davalının diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. Ancak;

4342 sayılı Mera Kanununun geçici 3.maddesinde 20.06.2007 tarih ve 26558 sayılı resmi gazetede yayımlanan 3.6.2007 tarihli 5685 sayılı kanunla değişiklik yapılmış “Belediye ve mücavir alan sınırları içerisinde kalan ve 1.1.2003 tarihinden önce kesinleşen imar plânları içerisinde yerleşim yeri olarak işgal edilerek mera, yaylak ve kışlak olarak kullanımı teknik açıdan mümkün olmayan yerlerin ot bedeli alınmaksızın tahsis amacı değiştirilerek Hazine adına tescilleri yapılır. Ancak, bu nitelikteki taşınmazlardan ilgili belediye veya kamu kurum ve kuruluşları adına tescil edilmiş olanların tescilleri bedel talep edilmeksizin aynen devam eder. Bunlar hakkında Hazinece dava açılmaz, açılmış davalardan vazgeçilir. Hazinece bu nitelikteki taşınmazlar hakkında ilgili belediye veya kamu kurum ve kuruluşları aleyhine açılan davalar sonucunda Hazine adına tesciline veya mera, yaylak ve kışlak olarak sınırlandırılmasına ve özel siciline yazılmasına karar verilen, kesinleşen ve henüz tapuda işlemleri yapılmamış olan taşınmazlar hakkında da aynı hüküm uygulanır.

Birinci fıkrada nitelikleri belirtilen taşınmazlardan Hazine adına tescil edilmesi gerekirken gerçek ya da özel hukuk tüzel kişileri adına tescil edilmiş taşınmazlara ilişkin Hazinece açılan davalardan, taşınmazların emlak ve rayiç bedellerinin toplamının yarısı üzerinden hesaplanacak bedelin ilgililerce Hazineye ödenmesi kaydıyla vazgeçilir. Bu hüküm, henüz dava açılmamış taşınmazlar hakkında da uygulanır. Evvelce açılan davalarda Hazine adına tesciline veya mera, yaylak ve kışlak olarak sınırlandırılmasına ve özel siciline yazılmasına karar verilen ve kesinleşen kararlara konu olan bu nitelikteki taşınmazların tapuları da talep etmeleri halinde aynı esaslara göre önceki kayıt maliklerine veya kanuni mirasçılarına devredilir.” hükmü getirilmiştir.

9.3.1988 tarih ve 1987/2-860-232 sayılı Hukuk Genel Kurulu Kararında vurgulandığı üzere kural olarak herhangi bir yasa ve düzenleyici hüküm o yasanın yürürlüğe girdiği andan itibaren hukuksal sonuç meydana getireceğinden 5685 sayılı kanunla 4342 sayılı Mera Kanununun geçici 3.maddede yaptığı değişikliklerin uygulanıp uygulanamayacağının inceleme ve araştırma konusu yapılması gerekir.

Buna göre olayda hükmü aynen yukarıya yazılan 4342 sayılı Mera Kanununun geçici madde 3, birinci ve ikinci fıkra hükümlerinin uygulanıp uygulanmayacağı inceleme ve araştırma konusu yapılmalı, başka bir anlatımla yaylak olması nedeniyle diğer koşullar gereçekleşmişse yasa uyarınca Hazine adına tescil edilmesi gereken taşınmaza davalının emlak ve rayiç bedeli toplamının yarısı depo ettirilerek Hazinenin bu bedel karşılığı davadan kanun gereği vazgeçmesi gerekip gerekmediği yönü üzerinde durulmalıdır.

Kararın açıklanan nedenlerle bozulması gerekmiştir.

Kararın açıklanan nedenlerle bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde yatırana iadesine, 12.07.2007 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/2193, Karar No: 2019/5224, Tarih: 22.04.2019

**13. Hukuk Dairesi         2018/2193 E.  ,  2019/5224 K.**

**"İçtihat Metni"**

.....

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün davacı avukatınca duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vekili avukat ... ile davalı ... vekili avukat ... ...... ve avukat ....... gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanılmış ve hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra karar için başka güne bırakılmıştı. Bu kez temyiz dilekçesinin süresinde olduğu saptanarak dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

K A R A R

Davacı, dar gelirli ailelere konut edindirmesi kapsamında davalı ... ile aralarında sözleşme düzenlendiğini, arsa tahsisi yapıldığını, satış bedelinin taksitler halinde ödendiğini, tahsis kararının iptal edildiğini, imar planı değişikliği ile ifanın imkansız hale geldiğini ileri sürerek; arsanın rayiç değerinin tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini dilemiştir.

Davanın kabulüne dair verilen karar, Dairece, hükme esas alınan bilirkişi raporunun yetersizliğinden sözedilip, yeni bir rapor alınması gereğine değinilerek bozulmuş, bozmaya uyulmak suretiyle yapılan yargılama sonucu, 20.08.2016 tarihli 6745 sayılı Kanunu'nun 12. maddesiyle 775 sayılı Gecekondu Kanunu'na eklenen geçici 10.madde düzenlemesi dikkate alınarak davanın reddine karar verilmiş olup; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Hükme esas alınan, 20.08.2016 tarihli 6745 sayılı Kanun'un 12. maddesiyle 775 sayılı Gecekondu Kanunu'na eklenen geçici 10.madde, 05.04.2019 gün ve 30736 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Anayasa Mahkemesi'nin 20.12.2018 gün, 2016/181E. ve 2018/111 K. sayılı kararı ile iptal edilmiştir. Yargılama sırasında yürürlüğe girip, yine yargılama sırasında iptal edilen kanun hükmüne dayanılarak karar verilmiş olması, hak, adalet ve nesafet kurallarına uygun düşmeyecektir. Hal böyle olunca, Daire'nin önceki bozma ilamı doğrultusunda işlem yapılmak üzere, mahkeme kararının bozulması gerekmiştir.

2-Bozma nedenine göre, davacının sair temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, 2. bentte açıklanan nedenle davacının sair temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına, 1.630,00 TL duruşma avukatlık parasının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, HUMK’nun 440/I maddesi uyarınca tebliğden itibaren ... gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 22/04/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.

......
Yargıtay — Esas No: 2013/1295, Karar No: 2014/10978, Tarih: 14.10.2014

**14. Ceza Dairesi         2013/1295 E.  ,  2014/10978 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Çocuğun basit cinsel istismarı

HÜKÜM : Mahkûmiyet

Mahalli mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle, 28.06.2014 tarihinde yayımlanarak yürürlüğe giren ve cinsel dokunulmazlığa karşı suçlarda değişiklik yapan 6545 sayılı Kanun ile getirilen düzenlemeler de gözetilerek dosya incelendi;

26.05.2009 tarihli celsede sanık ... hakkında şikâyetçi olmadığını belirten katılan ...'ın adı geçen sanık hakkında verilen hükmü temyiz etme hakkı bulunmadığından, katılan ...'ın sanık ... hakkında kurulan hükme yönelik temyiz isteminin 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek 1412 sayılı CMUK.nın 317. maddesi uyarınca reddi ile incelemenin sanık ... hakkında kurulan hüküm yönünden, sanık ... ve katılan ...'ın temyizi ile sanık ... hakkında kurulan hüküm yönünden ise sanık ... müdafiin temyizi ile sınırlı olarak yapılmasına karar verildikten sonra gereği düşünüldü:

Mağdurenin nüfus kayıt örneği Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) aracılığıyla temin edildiğinden ve temin edilen kayıt dosya kapsamına da uygun olduğundan bu husus bozma nedeni yapılmamıştır.

Sanık ... hakkında kurulan hükmün incelenmesinde;

Mağdurenin ruh sağlığının bozulup bozulmadığına ilişkin usulüne uygun rapor alınmaksızın hüküm kurulması aleyhe temyiz olmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

Delillerle iddia ve savunma, duruşma göz önünde tutularak tahlil ve takdir edilmiş sübutu kabul olunan fiilin eleştiri dışında unsurlarına uygun şekilde tavsif ve tatbikatı yapılmış bulunduğundan, sanık ... müdafiin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA,

Sanık ... hakkında kurulan hükmün incelenmesinde ise:

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin soruşturma ve kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya içeriğine göre sair temyiz itirazlarının reddine,

Ancak;

Sanık ...'in zincirleme şekilde gerçekleştirdiği çocuğun basit cinsel istismarı eylemlerine iştirak eden ve ayrıca mağdurenin öz annesi olan sanık ... hakkında TCK.nın 43 ve 103/3. maddelerinin uygulanmaması sureti ile eksik ceza tayini,

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin soruşturma ve kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya içeriğine göre sair temyiz itirazlarının reddine,

Ancak;

Sanık ...'in zincirleme şekilde gerçekleştirdiği çocuğun basit cinsel istismarı eylemlerine iştirak eden ve ayrıca mağdurenin öz annesi olan sanık ... hakkında TCK.nın 43 ve 103/3. maddelerinin uygulanmaması sureti ile eksik ceza tayini,

Mağdure hakkında psikolog ... tarafından düzenlenen 08.06.2009 tarihli değerlendirme raporunda, “…ruhsal anlamda ağır travmatik olaylara maruz kaldığından depresif duygu durum içerisinde olduğu, bu nedenle motor aktivitelerinde ve konuşma seyrinde yavaşlık olduğu, elde edilen veriler neticesinde çocuğun derin düşünsel ve duygusal karmaşa içinde olduğu, gündelik hayatı içerisinde gündelik olay ve akıştan koparak tamamen iç dünyasına kapandığı ya da dış dünyayı takip etmekte zorlandığı, cinsel istismarın etkilerini yaşanan zaman diliminde ya da yaşamın ileriki süreçlerinde gösterebilen bir mefhum olduğu, mağdurların ruh sağlığının yaşam boyu risk altında olduğunun…” tespit edilmesi karşısında mağdurenin dava dosyasıyla birlikte İstanbul Adli Tıp Kurumu 6. İhtisas Kuruluna sevk edilerek anılan olay nedeniyle ruh sağlığının bozulup bozulmadığı hususunda aldırılacak rapor doğrultusunda ve ayrıca 28.06.2014 tarihinde yayımlanarak yürürlüğe giren ve cinsel dokunulmazlığa karşı suçlarda değişiklik yapan 6545 sayılı Kanun ile getirilen düzenlemeler de gözetilerek sanık ...'nin hukuki durumunun tayin ve tespiti gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması,

Kanuna aykırı, sanık Nedibe ve katılan ...'ın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek 1412 sayılı CMUK.nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 14.10.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/15436, Karar No: 2023/2701, Tarih: 20.03.2023

**5. Hukuk Dairesi         2022/15436 E.  ,  2023/2701 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. Şanlıurfa 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 09.03.2022 Tarihli ve 2021/454 Esas, 2022/477 Karar Sayılı Kararı

Davacının iş bu davayı davalının Şanlıurfa 2. İcra Müdürlüğünün 202/739 Esas sayılı takip dosyasına usulüne uygun şekilde yetkiye, takibe ve bütün fer'ilerine itiraz etmesi sebebiyle dermeyan ettiği, davalı tüzel kişinin yerleşim yerinin İstanbul olduğu, itirazın iptali davasının yetkili bulunan icra dairesinin bulunduğu yerdeki mahkemelerde açılması gerektiği, tüm bu belirtilen sebeplerle davalı şirkete yönelik yapılmış olan icra takibinin yetkisiz olan Şanlıurfa İcra Daireleri nezdinde yapıldığı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. İstanbul 16 Asliye Hukuk Mahkemesinin 29.06.2022 Tarihli ve 2022/260 Esas, 2022/451 Karar Sayılı Kararı

Davalı tarafça süresi içerisinde cevap dilekçesi sunulmadığı ve Mahkemenin yetkisine itiraz edilmediği, icra takibinde icra dairesinin yetkisine itirazın Mahkemenin yetkisine itiraz olarak kabul edilemeyeceğinden cevap dilekçesiyle açıkça usulüne uygun şekilde yetki itirazında bulunulması gerektiği, bu itibarla Şanlıurfa 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin davaya bakmakta yetkili olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, alacağın tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukukî dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 6100 sayılı Kanun’un 6 ncı, 10 uncu ve 115 inci maddesi, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 89 uncu maddesi ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 50 nci maddesi.

C. Değerlendirme

2. 6100 sayılı Kanun’un 6 ncı, 10 uncu ve 115 inci maddesi, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 89 uncu maddesi ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 50 nci maddesi.

C. Değerlendirme

1. İtirazın iptali davasında usulüne uygun olarak başlatılmış ve itirazla durmuş bir takibin varlığı dava şartıdır. İtirazın iptali davasını gören mahkemenin, icra takibinin yapıldığı icra dairesinin yetkisine yönelik itirazı öncelikle incelemesi gerekir. Mahkemenin yetkisine yönelik bir itirazın var olup olmaması, bu sonuca etkili değildir. Eş söyleyişle, itirazın iptali davasında, mahkemenin yetkisine itiraz edilmiş olsun veya olmasın, mahkeme öncelikle, icra dairesinin yetkisine yönelik itirazı inceleyerek kesin olarak sonuçlandırmalıdır. Kaldı ki, itirazın iptali davasını görme yetkisi, takibin yapıldığı yer mahkemesine aittir. O nedenle, mahkemenin, icra dairesinin yetkisine yönelik itirazı incelemesi doğaldır. Bu yetki itirazının incelenmesi sonucunda, mahkeme, kendisinin yetkili olup olmadığını da belirlemiş olacaktır.

2. İlâmsız bir takipte yetkili icra dairesi de 2004 sayılı Kanun'un 50 nci maddesinin yollaması ile 6100 sayılı Kanun'un genel hükümlerine göre belirlenecektir. 6100 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesine göre genel yetkili icra dairesi, davalı gerçek veya tüzel kişinin takibin yapıldığı tarihteki yerleşim yeri icra dairesidir. Yine aynı Kanun’un 16 ncı maddesine göre ise haksız fiilden doğan uyuşmazlıklarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi icra dairesi de yetkilidir. Aynı Kanun’un 10 uncu maddesine göre ise sözleşmeden doğan davaların sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabileceği hüküm altına alınmış olup, bu sebeple sözleşmeden doğan para borcunun tahsili için başlatılan takipte, sözleşmenin ifa edileceği yer icra dairesi de yetkili kılınmıştır. Takibin konusu sözleşmeden kaynaklı para borcu olduğunda, 6098 sayılı Kanun'un 89 uncu maddesine göre, aksi kararlaştırılmadıkça para borçları alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinde ifa edilecektir.

3. Yetki itirazının incelemesi neticesi mahkeme yetkili olduğuna karar verirse borçlunun icra dairesine yapmış olduğu yetki itirazının reddine karar verilerek uyuşmazlığın esastan incelenmesine geçilecektir. Mahkeme yapmış olduğu inceleme neticesi takip yapılan icra dairesinin yetkili olmadığına kanaat getirir ise yetkili icra dairesinde yapılmış geçerli bir takip olmadığından dava şartı eksikliğinden davanın usulden reddine karar verecektir.