muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/8198, Karar No: 2013/9995, Tarih: 10.06.2013

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2013/8198 E.  ,  2013/9995 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

1-Dosya içinde davalılar ..., ..., ..., ... ve ... Av....'ya verdikleri vekaletnameye rastlanmamıştır. Adı geçen davalıların Av....'ya verdiği vekalet varsa dosya içine alınması yoksa adı geçen davalılara gerekçeli karar ve temyiz dilekçesinin tebliği ile temyiz ve cevap sürelerinin beklenmesinden,

2-Bilirkişi kurulunca münavebeye alınan buğday, buğday samanı, kuru soğan ve marula ait 2012 yılı itibarıyla kuru ve sulu şartlarda dekar başına ortalama verimi, ayrıntılı üretim giderini ve kilogram başına toptan satış fiyatlarını gösterir veri listelerinin gıda, tarım ve hayvancılık il müdürlüğünden getirtilmesinden,

Sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 10.06.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/17097, Karar No: 2015/4567, Tarih: 19.02.2015

**8. Hukuk Dairesi         2014/17097 E.  ,  2015/4567 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Tapu iptali ve terkin

Hazine ile ... aralarındaki dava hakkında. Asliye Hukuk Mahkemesi'nden verilen 17.01.2013 tarih ve 257/15 sayılı hükmün Daire'nin 25.04.2014 gün ve 13453/8177 sayılı ilamıyla onanmasına karar verilmişti. Davalı vekili tarafından süresinde kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla; dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Dosya muhtevasına, dava evrakı ile tutanaklar münderecatına ve Yargıtay ilâmında açıklanan gerektirici sebeplere göre yerinde olmayan ve HUMK'nun 440. maddesinde yazılı hallerden hiçbirisine uymayan karar düzeltme isteminin REDDİNE, anılan Kanunun 442. maddesi uyarınca (6100 sayılı HMK'nun Geçici 3. maddesi gereğince 1086 sayılı HUMK'nun 427 ila 454. maddeleri yürürlükte bulunduğundan) takdiren 248,00 TL para cezasının karar düzeltme isteyenden alınarak Hazine'ye irad kaydına ve 3402 sayılı Kanunun 36/A maddesi gereğince harç alınmasına mahal olmadığına 19.02.2015 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY

Davacı Maliye Hazine'si tarafından açılan dava ile, davalıya ait iki parça taşınmazın, 3621 sayılı Kıyı Kanunu kapsamında kalan Devletin hüküm ve tasarrufu altında olan yerlerden kamu malı niteliğinde olduğu ve kişilerin mülkiyetinde kalamayacağını ileri sürülerek; bu bölümün davalılar adına mevcut tapu kaydının iptaliyle kıyı olarak tapu sicilinden terkinine karar verilmesi istenilmiştir.

-//-

Yerel Mahkemece yapılan araştırma ve inceleme sonucu 08.02.2010 tarihli kararla(Mahkemenin 1. kararı); 3402 S. Kadastro Kanunu'nun 12/3. maddesi uyarınca (10) yıllık hak düşürücü süre geçirilmek suretiyle dava açılmış olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş; hüküm davacı Maliye Hazine'si tarafından temyiz edilmiştir. O tarihte bu nitelikteki davalarla ilgili mahkeme kararlarının temyiz incelemesini yapmakla görevli olan Yargıtay 1. Hukuk Dairesi, temyiz edilen hükmü 06.05.2010 tarihli bozma ilamıyla (Yargıtay’ın 1. bozma ilamı) “…davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı, bu yöne değinen Maliye Hazinesi'nin temyiz itirazlarının yerinde olmadığından reddine; ancak bu durumun yargılama sırasında KK.nun 12/3.maddesinde yapılan değişiklikten kaynaklandığı, davanın açıldığı sırada davacı Maliye Hazine'si dava açmada haklı durumda olduğundan, davalının yapılan tüm yargılama gideri ve avukatlık ücretinden sorumlu olacağı gözetilmeden karar verilmesinin isabetli olmadığı…” gerekçesiyle, hükmü sadece yargılama gideri ve vekalet ücreti yönünden bozmuştur. Karar düzeltme aşamasından geçmek suretiyle bu bozma kesinleşmiştir. Yerel mahkemece bu bozma ilamına uyularak verilen 17.03.2011 tarihli kararla, gerekmediği halde davanın esası ile ilgili olarak yeniden hüküm kurulmak suretiyle, davanın hak düşürücü sürenin geçirilmesi nedeniyle reddine, yargılama gideri ve avukatlık ücreti konusunda yargılama sırasında yürürlüğe giren 3402 S. KK.nun 36/A.maddesi gözetilerek, yaptığı yargılama giderlerinin davacı Maliye Hazine'si üzerinde bırakılmasına, aynı nedenle taraflar yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına karar verilmiştir. (Mahkemenin 2. kararı). Bu ikinci kararın davacı tarafca temyizi üzerine, sonradan temyiz incelemesini yapmakla görevlendirilen Y. 8.HD(Dairemiz). tarafından 25.09.2012 tarihli bozma ilamıyla(Yargıtay’ın 2. bozma ilamı) “ …3402 S Kanunun 12/3.maddesindeki on yıllık hak düşürücü sürenin Maliye Hazine'si tarafından açılan davalarda da uygulanacağına ilişkin hükmün Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edildiği, iptal kararının 23.07.2011 tarihli RG.de yayınlanarak yürürlüğe girdiği, derdest davalarda bu durumun gözetilmesi gerektiği, bu sebeple davanın esasının incelenerek bir karar verilmesi gerektiği, ayrıca sonradan yürürlüğe giren 2402 S. Kanun’un 36/A maddesi uyarınca, Maliye Hazine'sinin açtığı bu gibi davalarda, davalıların yargılama giderleri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulamayacağının gözetilerek bir karar verilmesi gerektiği…” gerekçesiyle tekrar bozulmuştur. Yerel mahkemece bu bozma ilamına da uyulması sonucu bu kez mahkemenin 17.01.2013 tarihli kararıyla (Mahkemenin 3. kararı); dava konusu her iki taşınmazın tamamının kıyı kapsamında kaldığı belirtilerek mevcut tapu kaydının iptaliyle sicilden kıyı olarak terkinine, yaptığı yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmiş; hüküm davalı tarafından tüm yönleriyle temyiz edilmiştir. Dairemizce verilen 25.04

. Yerel mahkemece bu bozma ilamına da uyulması sonucu bu kez mahkemenin 17.01.2013 tarihli kararıyla (Mahkemenin 3. kararı); dava konusu her iki taşınmazın tamamının kıyı kapsamında kaldığı belirtilerek mevcut tapu kaydının iptaliyle sicilden kıyı olarak terkinine, yaptığı yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmiş; hüküm davalı tarafından tüm yönleriyle temyiz edilmiştir. Dairemizce verilen 25.04.2014 tarihli kararla (Yargıtay’ın 3. kararı-onama-) temyiz edilen hükmün onanmasına karar verilmiştir. Şimdi, davalı tarafından onama kararına karşı karar düzeltme isteğinde bulunulmuş ve onama kararının kaldırılarak yerel mahkeme hükmünün bozulması istenmektedir.

Yargıtay tarafından bozulan bir hükmün bozma kararının (sebeplerinin) kapsamı dışında kalmış olan kısımları (bölümleri) kesinleşir. Bozma kararına uymuş olan mahkeme bozma kararının kapsamı dışında kalması nedeniyle, kesinleşen bu kısımlar hakkında yeniden inceleme yaparak karar veremez. Yani kesinleşmiş olan bu bölümler, o bölümler lehine olan taraf yararına usuli kazanılmış hak oluşturur (Baki Kuru: Hukuk Muhakemeleri Usulü, 6. baskı, Cilt V, İstanbul 2001, sh. 4762). Bu sonuç, aynı zamanda Yargıtay’ın 904.02.1959 tarih ve 13/5 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın da bir gereğidir. Yargıtay’ın bu konuda pek çok emsal kararı bulunmaktadır (bkz.Y.HGK.nun 22.04.1999 tarih, 11/290-296 sayılı kararı). Yargıtay, tarafların bildirdiği temyiz sebepleriyle bağlı değilse de (HUMK. m. 439/2), tarafların temyiz talebiyle bağlıdır. Yargıtay hükmün temyiz edilmeyen

-//-

(ve bu nedenle de kesinleşen) bölümü hakkında temyiz incelemesi yapamaz ve hükmün temyiz edilmeyen bölümünü bozamaz. HUMK.439/2.maddesi hükmü, hükmün yalnız temyiz edilen bölümü hakkında uygulanır (Baki Kuru, age. Cilt V, Sh.4626). Bu bakımdan, temyiz edilen hükmün, daha önce Yargıtay denetiminden geçerek, bozma konusu yapılamış bölümleri,onama hükmünde olduğu ve varsayımsal onama kararı kesinleştiği takdirde; kısmi temyiz gibi sonuç doğurur ve hükmün onanmış sayılan bölümleri kesinleşir ve bu nedenle HUMK. 439/2. maddesi uyarınca, Yargıtay’ın tarafların gösterdiği temyiz sebepleriyle bağlı olmadığı gerekçesiyle yeniden temyiz denetime tabi tutulamaz.

”Kamu düzeni ilkesi” atlanmış veya gündeme gelmiş olsa bile, yerel mahkeme kararlarının kesinleşen bölümleri hakkında hükmün kesinleşmeyen bölümleriyle ilgili temyiz incelemesi sırasında, kesinleşen bölümlerine yönelik yeniden temyiz incelemesi yapılamaz. Hükmün kesinleşen bölümleriyle ilgili olarak, Yargıtay’ın temyiz inceleme aşaması için yukarda açıklanan biçimde inceleme yapma yükümlülüğü, yerel mahkemelerin elindeki davaları sonuçlandırması bakımından da geçerlidir. Yerel mahkeme, temyiz süresinin geçirilmesi veya hükmün kısmen temyizi ya da Yargıtay tarafından yapılan temyiz incelemesi sonucu hükmün bir bölümünün bozmaya konu edilmemesi ve bu nedenlerle kesinleşmesine rağmen, hükmün o bölümü hakkında kendiliğinden önceki hükme aykırı karar verir ya da Yargıtay hükmün o bölümü kesinleştiği halde, o bölümü yeniden temyiz incelemesine tabi tutup o bölüm hakkında kesinleşme sonucuna aykırı olarak yeni bir karar verirse; bu kararların hukuki sonucu ne olacaktır. Kuşkusuz, bu şekildeki yerel mahkeme kararlarının temyiz edilmeleri üzerine Yargıtay tarafından düzeltilmesi olanaklıdır. Ancak Yargıtay bu şekilde hatalı bir bozma kararı verip, yerel mahkeme bu bozma kararına direnmezse ne olacaktır. Yargıtay uygulaması ve öğreti görüşü, bu gibi kararların “yokluk” hükmüyle sakat olacağı ve Yargıtay’ın haber aldığı böyle bir yanlışlığı düzeltilebileceği şeklindedir (Baki Kuru; age. Cilt V. sh. 4565; Y. 7. HD. 18.19.1985 t.371/11115 Esas ve Karar-YKD 1985/12, sh. 1795; Y. 9. HD. 13.12.1967 t. 1057/1095- ...-İş Mahkemeleri Kanunu Şerhi, Ankara 1969, sh.205). Varılan bu sonuçlar, aynı zamanda Medeni Usul Hukuku’nun temel ilkelerinden “hukuki güvenlik ilkesi”nin de bir gereğidir.

Hukuki güvenlik ve yargıya güven kesin hüküm ilkesi ile sağlanır. Hukuki güvenlik ilkesi; hukuk devleti ilkesinin olmazsa olmaz koşulu olup; hukuk kurallarının herkese eşit ve adil bir şekilde uygulanmasını da içeren bir ilkedir. T.C. Anayasa’sının 2. maddesi’nde Cumhuriyetin nitelikleri sayılırken, Türkiye Cumhuriyeti’nin bir Hukuk Devleti olduğu vurgulanmıştır. Hukuk devleti kişilerin hukuki güvenliğini gözeten ve sağlayan bir devlettir. Hukuki güvenlik ilkesi, herkesin bağlı olacağı hukuk kurallarını önceden bilmesi, tutum ve davranışlarını buna göre güvenle düzene sokabilmesi anlamına gelir. Hukuk devleti hukuk kurallarının onu yasalaştıranlar da dahil olmak üzere, her kişi ve kuruluşu bağlamasını ifade eder. Hukuk devleti kavramının özünü devlet organlarının hukuka bağlılığı yani, yönetimin eylem ve işlemlerini hukukun içinde kalarak yerine getirmesi oluşturmaktadır. T.C. Anayasa'sının 36. maddesi; “Herkes… adil yargılanma hakkına sahiptir” hükmünü içerir. Türkiye’nin de taraf olduğu Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin adil yargılanma başlığı taşıyan 6. maddesinde; “Herkes … davasının …. hakkaniyete uygun …… olarak görülmesini istemek hakkına sahiptir.” denilmektedir. Adil yargılanma hakkının en önemli alt kavramlarından birisi, “silahların eşitliği ilkesi”dir. Yargılamada taraflar arasında adil, hakkaniyete uygun bir denge kurulması gerekir. Anayasa’nın 2. maddesiyle benimsenen hukuk devletinde, hukuki güvenliği sağlayan bir düzen kurulması asıldır. Böyle bir düzende devlete güven ilkesi vazgeçilmez temel unsurlardandır. Hukuk Devletinde yasama, yürütme ve yargının hukuka bağlı olması gerekir. Yargısı hukuka bağlı olmayan bir Devlette vatandaşların kendilerini güvencede hissedebileceklerini söylemek mümkün değildir. Hukuk

-//-

devletinde bireyler devlete güven duyabilmeli aynı şekilde devlet de bu güveni vatandaşa verebilmelidir. Kesin hükme saygı uluslar arası hukuk düzenine özgü hukukun genel ilkelerinden biri olarak da kabul görmektedir. Eğer bir hukuk sistemi içerisinde yargının verdiği ve bağlayıcı olan bir kesin hüküm işlevsiz bir duruma getirilmiş ise, adil yargılanma hakkının sağladığı güvencelerden söz edemeyiz.

-//-

devletinde bireyler devlete güven duyabilmeli aynı şekilde devlet de bu güveni vatandaşa verebilmelidir. Kesin hükme saygı uluslar arası hukuk düzenine özgü hukukun genel ilkelerinden biri olarak da kabul görmektedir. Eğer bir hukuk sistemi içerisinde yargının verdiği ve bağlayıcı olan bir kesin hüküm işlevsiz bir duruma getirilmiş ise, adil yargılanma hakkının sağladığı güvencelerden söz edemeyiz.

Somut olayda, Mahkemece verilen davanın reddine ilişkin 08.02.2010 tarihli karar (Mahkemenin 1. kararı) esas yönünden, Yargıtay 1. Hukuk Dairesi nin yukarda belirtilen 06.05.2010 tarihli bozma ilamıyla (Yargıtay’ın 1. bozma ilamı) bozmaya konu edilmeyerek kesinleşmiştir. Kesin hüküm gücü kazanan bir kararın, Yargıtayca yeniden bozmaya konu edilmesi, yerel mahkemenin bozmanın kapsamı dışına çıkarak yeniden karar vermesi; kamu düzenini bozacak ve hukuki güvenlik ilkesini çiğneyecek bir sonuç yaratır.Bu bakımdan, davanın esasına ilişkin olarak verilen gerek yerel mahkemenin gerekse Yargıtay’ın 2 ve 3. kararları yoklukla sakattır. Açıkladığımız nedenlerden dolayı davalının karar düzeltme isteminin kabulüyle; Dairemizin yoklukla sakat olan 2. bozma kararının kaldırılmasına, yerel mahkemenin 3. kararının “davanın esası hakkında verilen davanın reddi kararının kesinleştiği ve bu sebeple davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığı şeklinde bir karar verilmesi gerekirken; esas hakkında kesinleşmeye aykırı olacak şekilde yeniden karar verilmesinin hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmesi gerektiğini düşünüyor, Değerli çoğunluğun karar düzeltme talebinin reddi kararına bu sebeple katılmıyorum. 19.02.2015
Yargıtay — Esas No: 2020/13490, Karar No: 2022/1451, Tarih: 26.01.2022

**8. Ceza Dairesi         2020/13490 E.  ,  2022/1451 K.**

**"İçtihat Metni"**

Hükümlü veya tutuklunun kaçması suçundan sanık ...'ın 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 292/1 ve 62/1. maddeleri uyarınca 6 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, sanığın ikinci kez mükerrir sayılarak mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine dair ... 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 31/01/2020 tarihli ve 2019/1133 esas, 2020/158 sayılı kararını kapsayan dosyası ile ilgili olarak;

Benzer bir olaya ilişkin Yargıtay 17. Ceza Dairesinin 12/03/2020 tarihli ve 2020/579 Esas, 2020/4144 sayılı kararında da belirtildiği üzere, Sanık hakkında 2. defa tekerrür hükümlerinin uygulanması için her iki suçun da tarihlerinin 08/07/2005'ten sonra olması gerektiği, sanık hakkında daha önceden tekerrür hükümlerinin uygulanmasına esas teşkil eden ... Asliye Ceza Mahkemesinin 11/11/2003 tarihli ve 2003/366 esas, 2003/1047 karar sayılı ilamındaki suç tarihinin 16/06/2003 olması sebebiyle ikinci kez mükerrirlere özgü infaz rejimi uygulanamayacağı gözetilmeden, yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmediğinden bahisle 5271 sayılı CMK.nun 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu Yüksek Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 16/09/2020 gün ve 2020/5449 sayılı kanun yararına bozma istemine atfen Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 27/10/2020 gün ve KYB/2020-88567 sayılı ihbarnamesi ile Dairemize tevdii kılınmakla incelendi.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Hükümlü ... hakkında, ikinci defa tekerrür hükümlerinin uygulanması için her iki suçun da suç tarihlerinin, 08.07.2005'ten sonra olması gerektiğinden, mükerrirliğe esas alınan ... 1. ASCM'nin 2010/145 Esas ve 2014/356 karar sayılı 11/06/2014 tarihli ilamında, hükümlünün ... 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 2003/366 Esas ve 2003/1047 karar sayılı ilamı ile mükerrer olduğunun kabul edildiği anlaşılmakla, bu ilamda suç tarihinin 08.07.2005 tarihinden önce olması sebebiyle, hükümlü hakkında ikinci defa tekerrür hükümlerinin uygulanamayacağının birinci kez mükerrer olduğunun gözetilmemesi,

Yasaya aykırı ve Adalet Bakanlığı'nın kanun yararına bozma istemine dayalı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ihbarname içeriği bu itibarla yerinde görüldüğünden ... 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 31/01/2020 tarihli ve 2019/1133 esas, 2020/158 sayılı kararının CMK.nın 309. maddesi gereğince BOZULMASINA,

hükümden 6. fıkrada yer alan “ikinci kez” ibarelerinin ve 8. fıkranın çıkarılmasına, hükümdeki sair hususların aynen muhafazasına, infazın bu şekilde yapılmasına, dosyanın Adalet Bakanlığı'na gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'na TEVDİİNE, 26.01.2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/9182, Karar No: 2013/4000, Tarih: 06.03.2013

**6. Ceza Dairesi         2010/9182 E.  ,  2013/4000 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

İstanbul 6.Ağır Ceza Mahkemesince 2003/194 Esas- 283 Karar sayılı ilam ile sanık hakkında yağma suçundan verilen hapis cezasının 07.06.2004 tarihinde kesinleştiği anlaşıldığından tekerrüre esas hükümlülüğü bulunan sanık hakkında 5237 sayılı Yasanın 58/6-7.maddesi ile uygulama yapılmaması karşı temyiz bulunmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

Dosya içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve Hakimin takdirine göre; suçun sanık tarafından işlendiğini kabulde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığından diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

Ancak;

1-Sanığın olay gecesi yakınana ait evden hırsızlık yaparken fark edilmesi üzerine yapılan kesintisiz takip neticesi yakalandığının anlaşılması karşısında, hırsızlık suçunun kalkışma aşamasında kaldığı gözetilmeden yazılı şekilde karar verilmesi,

2- 5237 sayılı TCK'nın 145. maddesindeki “malın değerinin azlığı” kavramının, 765 sayılı TCK'nın 522. maddesindeki “hafif” veya “pek hafif” ölçütleriyle her iki maddenin de cezadan indirim olanağı sağlaması dışında benzerliği bulunmadığı, “değerin azlığının” 5237 sayılı Yasaya özgü ayrı ve yeni bir kavram olduğu, Yasa koyucunun amacı ile suçun işleniş biçimi ve olayın özelliği de gözetilmek suretiyle, daha çoğunu alma olanağı varken yalnızca gereksinimi kadar ve değer olarak da gerekiyorsa ceza vermekten vazgeçilebileceği ölçüdeki düşük değerler esas alınmak, yasal ve yeterli gerekçeleri de açıklanmak koşuluyla uygulanabileceği düşünülmeden, bu maddeye düzenleniş amacının dışında yorumlar getirilerek anılan madde uyarınca cezadan indirim yapılması,

3- Kasten işlemiş olduğu suçtan, hapis cezasıyla mahkumiyetinin yasal sonucu olarak sanığın, 5237 sayılı TCK’nın 53/1. maddesinin “a, b, c, d, e” bendinde yazılı haklardan aynı maddenin 2. fıkrası uyarınca cezanın infazı tamamlanıncaya kadar, kendi alt soyu üzerindeki velayet, vesayet ve kayyımlık yetkileri açısından ise anılan maddenin 3. fıkrası uyarınca mahkum olduğu hapis cezasından koşullu salıverilinceye kadar yoksun bırakılmasına karar verilmesi gerektiğinin gözetilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanık ... savunmanının temyiz itirazları bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenlerle tebliğnameye uygun olarak BOZULMASINA, 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi yollamasıyla 1412 sayılı CMUK'nın 326/son maddesinin gözetilmesine, 06.03.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/10780, Karar No: 2014/14228, Tarih: 10.06.2014

**10. Hukuk Dairesi         2014/10780 E.  ,  2014/14228 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Batman İş Mahkemesi

Tarihi :25.12.2012

No :2012/181-2012/1416

Dava, rücuan tazminat istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, sair temyiz itirazlarının reddine;

2-Dava; 22.09.2004 tarihli iş kazasında, sürekli iş göremezlik durumuna giren sigortalıya bağlanan gelirler ile yapılan masrafların tahsili istemine ilişkin olup, 5510 sayılı Kanunun 21. maddesiyle yeniden getirilen “sigortalı veya hak sahiplerinin işverenden isteyebilecekleri tutarlarla sınırlı” tazmin hükmünün, 5510 sayılı Kanunun yürürlüğü öncesinde gerçekleşen iş kazalarından kaynaklanan rücuan tazminat davalarında uygulanmasına olanak veren bir düzenleme bulunmadığı gözetildiğinde, davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanunun 26. maddesidir.

Peşin değer, gelecekte ödenecek gelirlerin, yaş, kesilme ihtimali ve Kurumca belirlenecek iskonto oranı dikkate alınarak hesaplanan tutarını ifade etmekte olup, Kurum iş kazası ya da meslek hastalığı ile malullük sonucu sigortalılara ve bunların ölümü halinde hak sahiplerine yaptığı her türlü ödemelerle bağlamış bulunduğu gelirin başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değerini, zarara sebep olan işveren ya da üçüncü kişilere rücu etmektedir. Kurumun, sigortalı veya hak sahiplerine bağladığı ilk peşin sermaye değerli gelirden fazlasını isteme hakkı bulunmadığı gibi, Kurumun ödemediği veya ödemeyecek olduğu gelir kesimini rücuan isteyemeyeceği yönü de, tazmine yönelik davada gözetilmesi gereken genel ilkeler arasında bulunmaktadır.

Somut olayda; iş kazasına uğrayan sigortalı Ş..Y..’a %23,2 sürekli iş göremezlik derecesine göre gelir bağlandığı, Ankara 13. İş Mahkemesinin 2008/694 E., 2009/9 K. Sayılı tazminat davasındaki Sürekli İş Göremezlik Derecesi Tespit Kararı ile 26.02.2007 tarihli aylık değişiklik kararından sigortalının sürekli iş göremezlik derecesinin %10,30’a düştüğü, 01.03.2005-25.03.2007 tarihleri arasında

sigortalıya fuzulen ödenen 8.129,76 TL’nin adına borç kaydedildiği anlaşılmaktadır.

Sürekli iş göremezlik derecesindeki düşmeye bağlı olarak değişime uğrayan gelir, yüksek iş göremezlik oranı nedeniyle bağlanmış olan başlangıçtaki gelir olup; gelir hesabındaki unsurlardan biri olan iş göremezlik oranındaki düşme karşısında, başlangıçtaki gelirin, değişen iş göremezlik oranına uyarlanması zorunluluğu bulunmaktadır.

sigortalıya fuzulen ödenen 8.129,76 TL’nin adına borç kaydedildiği anlaşılmaktadır.

Sürekli iş göremezlik derecesindeki düşmeye bağlı olarak değişime uğrayan gelir, yüksek iş göremezlik oranı nedeniyle bağlanmış olan başlangıçtaki gelir olup; gelir hesabındaki unsurlardan biri olan iş göremezlik oranındaki düşme karşısında, başlangıçtaki gelirin, değişen iş göremezlik oranına uyarlanması zorunluluğu bulunmaktadır.

Bu durumda, peşin sermaye değerli gelirin, gelir başlangıç tarihi itibariyle, düşen iş göremezlik oranına göre belirlenmesi zorunlu olup; yeni oran üzerinden belirlenmiş olan peşin sermaye değerli gelire, gelir başlangıç tarihinden sürekli iş göremezlik derecesinin düştüğü tarihe kadar ödenen gelirin (fiili ödemelerin), yüksek iş göremezlik oranı ile düşen iş göremezlik oranı arasındaki fark iş göremezlik oranına karşılık gelen miktarının ilavesi gerekecektir. Öte yandan, başlangıçtaki gelir onay tarihinin esas alınması gereği de sürecektir.

Mahkemece yukarıda açıklanan maddi ve hukuki ilkeler gözetilerek, davalının tazmin ile sorumlu olduğu miktar belirlendikten sonra hasıl olacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davalı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istem halinde davalıya iadesine, 10.06.2014 gününde oybirliği ile karar verildi.