muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/7878, Karar No: 2017/10788, Tarih: 11.05.2017

**22. Hukuk Dairesi         2017/7878 E.  ,  2017/10788 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili, davacının davalı iş yerinde işçi statüsünde 01.11.2008 tarihinde işe başlamış olup, 05.01.2012 tarihine kadar kesintisiz ve sürekli çalışırken bu tarihte sebep gösterilmeden işten çıkarıldığını, müvekkilinin şirkette imal edilen tuğla ve kiremitlerin yükleme işini yaptığını, müvekkilinin yılın her dönemi faal olarak çalıştığını, müvekkilinin cumartesi ve pazar dahil ve tüm resmi bayramlarda her gün 05:00 ile 14:00 saatleri arasında mesai yaptığını, özellikle iş yoğunluğunun ve üretimin daha fazla olduğu yaz dönemlerinde (Mayıs ve Eylül ayları arasında ) bir çok gün saat 21:00-22:00 ve hatta daha geç saatlere kadar çalıştığını ve bu fazla mesai ücretini alamadığını ayrıca yıl boyu kesintisiz ve sürekli çalışmasına rağmen davalı işverence yıllık izninin kullandırılmadığını ve yıllık izin alacağını da alamadığını belirterek kıdem ve ihbar tazminatı ile bir kısım işçilik alacağını talep etmiştir.

Davalı vekili, davanın davacının davalı iş yerinde çalışmalarının bulunmadığını, müvekkil firmalarının mevsimlik çalışan bir imalathane olduğu için davacının da ihtiyaç duyulan dönemde müvekkil firmada dönemsel olarak kısa süreli çalışmış bulunduğunu, firmalarının kapasite oranında ve mevsimlik şartlar doğrultusunda tuğla imalatı yaptığını, davacının bahsettiği gibi yılın 12 ayı tuğla imalatı yapmak mevsim şartlarına göre mümkün olmadığını, tuğla imalatı yapan yerlerin sezonluk çalışan yerler olduğunu belirterekdavanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak, yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Davacı işçinin fazla çalışma yapıp yapmadığı ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışıp çalışmadığı hususu taraflar arasında uyuşmazlık konusudur.

Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp ispatlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.

2-Davacı işçinin fazla çalışma yapıp yapmadığı ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışıp çalışmadığı hususu taraflar arasında uyuşmazlık konusudur.

Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp ispatlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.

Fazla çalışmanın ispatı konusunda iş yeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, iş yeri iç yazışmaları, delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın bu tür yazılı belgelerle ispatlanamaması durumunda tarafların dinletmiş oldukları şahit beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada gözönüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır.

Fazla çalışmanın yazılı delil ya da tanıkla ispatı imkan dahilindedir. İşyerinde çalışma düzenini bilmeyen ve bilmesi mümkün olmayan tanıkların anlatımlarına değer verilemez.

Fazla çalışmanın belirlenmesinde 4857 sayılı İş Kanunu'nun 68. maddesi uyarınca ara dinlenme sürelerinin dikkate alınması gerekir.

İşçinin günlük iş süresi içinde kesintisiz olarak hiç ara vermeden çalışması beklenemez. Gün içinde işçinin yemek, çay gibi ihtiyaçlar sebebiyle ya da dinlenmek için belli bir zamana ihtiyacı vardır.

Ara dinlenmesi 4857 sayılı İş Kanunu'nun 68. maddesinde düzenlenmiştir. Anılan hükümde ara dinlenme süresi, günlük çalışma süresine göre kademeli bir şekilde belirlenmiştir. Buna göre dört saat veya daha kısa süreli günlük çalışmalarda ara dinlenmesi en az onbeş dakika, dört saatten fazla ve yedibuçuk saatten az çalışmalar için en az yarım saat ve günlük yedibuçuk saati aşan çalışmalar bakımından ise en az bir saat ara dinlenmesi verilmelidir. Uygulamada yedibuçuk saatlik çalışma süresinin çok fazla aşıldığı günlük çalışma sürelerine de rastlanılmaktadır. 4857 sayılı İş Kanununun 63. maddesi hükmüne göre günlük çalışma süresi 11 saati aşamayacağından, 68. maddenin belirlediği yedibuçuk saati aşan çalışmalar yönünden en az bir saatlik ara dinlenmesi süresinin, günlük en çok 11 saate kadar olan çalışmalarla ilgili olduğu kabul edilmelidir. Başka bir anlatımla günde 11 saate kadar olan çalışmalar için ara dinlenmesi en az bir saat, onbir saat ve daha fazla çalışmalarda ise en az birbuçuk saat olarak verilmelidir.

İşçi, ara dinlenme saatinde tamamen serbesttir. Bu süreyi işyeri içinde ya da dışında geçirebilir. İşyerinde geçirmesi halinde bu süre içinde çalışmaya devam etmesi durumunda ara dinlenmesi verilmemiş sayılır. Ancak işçi işyerinde kalsa bile, ara dinlenmesi süresini serbestçe kullanabilir, bu süre içinde çalışmaya zorlanamaz.

İşçi, ara dinlenme saatinde tamamen serbesttir. Bu süreyi işyeri içinde ya da dışında geçirebilir. İşyerinde geçirmesi halinde bu süre içinde çalışmaya devam etmesi durumunda ara dinlenmesi verilmemiş sayılır. Ancak işçi işyerinde kalsa bile, ara dinlenmesi süresini serbestçe kullanabilir, bu süre içinde çalışmaya zorlanamaz.

Somut olayda; davacının 01 Ekim ile 30 Nisan tarihleri arasında 05:00-14:00 saatleri arasında 9 saat çalışmasının bulunduğu, bu çalışmalardan yarım saat yemek ve ara dinlenmeleri mahsup edildiğinde 8,5 saat çalışmasının olduğu bu şekilde günlük 1 saat fazla mesai yapıldığı, -01 Mayıs ile 30 Eylül tarihleri arasında 05:00-21:00 saatleri arasında 16 saat çalışmasının bulunduğu, bu çalışmalardan 2 saat yemek ve ara dinlenme mahsup edildiğinde 14 saat çalışmasının olduğu, hafta tatili günlerin de de çalışdığı bu şekilde Yargıtay içtihatları uyarınca günlük 3 saat fazla mesai yaptığı kabul edilerek haftalık 6 ve 18 saat fazla çalışma yaptığı, ramazan bayramında 1 gün, kurban bayramında 2 gün ve diğer günler ile resmi tatil günlerinde çalıştığı kabul edilerek alacaklar hesaplanmıştır. Ancak yukarıda belirtilen ilkeler doğrultusunda, emsal dosyalar da ( 9. Hukuk Dairesi 2014/9967 - 2014/40462, 2014/9971 - 2014/40466, 2014/9970 - 2014/40465, 2014/9972 - 2014/40467) dikkate alındığında 1 Ekim - 30 Nisan döneminde günlük 1 saat ara dinlenmesi ile davacının haftada 3 saat fazla mesai yaptığının, ve tüm dönemlerde dini bayramlarda çalışmadığının, diğer günler ve resmi tatil günlerinde çalıştığının kabulü dosya içeriğine uygun düşecektir. Bu husus gözetilmeksizin hüküm tesisi hatalı olup bozma sebebidir.

3-Davacı dava dilekçesinde 01.11.2008 tarihinde çalışmaya başladığını beyan etmesine karşın çalışma süresinin başlangıcının talep aşılarak 01.04.2008 tarihi olarak kabul edilmesi ve alacaklarının bbu tarihten itibaren hesaplanması hatalı olup bozma sebebidir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 11.05.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/10391, Karar No: 2022/15596, Tarih: 07.12.2022

**10. Hukuk Dairesi         2022/10391 E.  ,  2022/15596 K.**

**"İçtihat Metni"**

Bölge Adliye

Mahkemesi : ... Bölge Adliye Mahkemesi 34. Hukuk Dairesi

No :

Dava, rücuan tazminat istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne dair verilen karara karşı taraf vekilleri tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, ... Bölge Adliye Mahkemesi 34. Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

... Bölge Adliye Mahkemesi 34. Hukuk Dairesince verilen kararın, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Rücuan tazminat istemine ilişkin eldeki ek davada, dosya içerisinde birkaç adet ilk peşin sermaye değerli gelir tablosunun bulunduğu, hangisinin kurum tarafından rücu alacağına esas olduğunun aydınlatılmadığı anlaşılmakla; davacı kurumdan açıklamasıyla birlikte davaya esas rücu alacağına ilişkin ilk peşin sermaye değerli gelir tablosu dava dosyası içerisine eklendikten sonra gönderilmek üzere, dosyanın mahal mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, temyiz itirazlarının bu noksanlık giderilip dosya geldikten sonra incelenmesine, 07.12.2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/20524, Karar No: 2016/22775, Tarih: 06.10.2016

**22. Hukuk Dairesi         2016/20524 E.  ,  2016/22775 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davacının.......2016 tarihinden sonra çalışması görünen işyerinin davalı .... .... (...)'...... işyeri olup olmadığı... davacının belirtilen tarihten sonra... davalı ...' ... ihale alan şirketler nezdinde çalışmasını sürdürüp sürdürmediğini tespite yarar ... türlü delil... belge ... varsa ... ... ...şirket... ...şirketler arasındaki hizmet alım sözleşmesinin incelenmesine ihtiyaç duyulduğundan getirtilip eklendikten sonra gönderilmesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, ......2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/5525, Karar No: 2024/6088, Tarih: 30.05.2024

**10. Hukuk Dairesi         2024/5525 E.  ,  2024/6088 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Adana Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/722 E., 2024/368 K.

KARAR : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Osmaniye 1. İş Mahkemesi

SAYISI : 2019/462 E., 2022/9 K.

Taraflar arasındaki iş kazası olmadığının tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı Kurumun 01.10.2019 tarih ve 14482335 sayılı yazısı ile SGK Rehberlik ve Tetfiş Kurulunun 23.01.2019 tarih ve 209787-1 İR-1 sayılı raporuna istinaden, ... ...'ın iş kazası sebebiyle 136.862,59 TL. tutarlı borç bildirim belgesinin gönderildiğini, bahsi geçen inceleme raporunda, olayın bir iş kazası olduğunun bildirildiğini ve ayrıca ...'e %90 kusur izafe edildiğini, söz konusu Kurum tespitine itiraz edildiğini, 07.12.2017 günü ... ...'ın vefatı ile sonuçlanan bu olayın bir iş kazası olmadığını, ... ...'ın işyerinde çalışması esnasında vuku bulmadığını, vefat eden ... ...'ın, işveren adına değil, tamamen kendi nam ve hesabına, inşaat alanındaki hurdaları toplayıp bunları kendi nam ve hesabına hurdacılara satmak için hurda topladığını, davacının hiçbir talimatı ve dahli olmaksızın, tamamen onun dışında vuku bulan bir olay olduğunu, yemek tatili esnasında, yani çalışma tatil edildikten sonra, durup dururken pimi kırılıp aşağı düşen vinç tamamen kapalı olduğu bir esnada, ... ...'ın inşaat sahasında ve civarında kendi nam ve hesabına hurda toplarken kendiliğinden vuku bulan bir olay olduğunu beyanla 07.12.2017 günü, ... ...'ın vefatı ile sonuçlanan olayın bir iş kazası olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; davacı ... adlı işyeri sigortalılarından ... ...'ın 07.12.2017 tarihinde iş kazası geçirdiğini ve söz konusu iş kazası neticesinde vefat ettiğini, vefattan dolayı hak sahiplerine ilk peşin sermaye değerli gelir bağlandığını, davaya konu iş kazası ile ilgili olarak Kurum denetmenleri tarafından düzenlenen 23.0112019 tarih ve 209787/1VİR/1 sayılı inceleme raporu düzenlendiğini, İnceleme Raporunda; ... adlı işyeri sigortalısı ... ...'ın 07.12.2017 tarihinde işverenin ... Hasanbeyli/Osmaniye adresinde yapmakta olduğu 5 katlı inşaatta çalışmakta olduğunu, işçilerin öğlen molasında inşaatın dışında bulundukları sırada inşaatın çatısında bulunan yük asansörünün sigortalı ... ...'ın üzerine düşmesi neticesinde kazaya uğradığı ve kaza neticesinde hayatını kaybettiğinin anlaşıldığını, kazanın işyerinde ve işveren tarafından verilen bir işin yürütümü sırasında meydana gelmesi nedeniyle, söz konusu kazanın iş kazası olduğunun belirtildiğini, iş kazası geçiren ve vefat eden sigortalının hak sahiplerine müvekkili kurum tarafından 29.06.2018 gelir bağlama onay tarihli 136.531,59-TL İlk Peşin Sermaye Değerli Gelir bağlandığını, 07.12.2017 tarihli 189,48-TL Hastane Masrafı ödemesi yapıldığını, müvekkili Kurumun toplam 136.721,07 TL zarara maruz kaldığını, Kurum zararının işverenin kusuru oranında 01.10.2019 tarih ve 14482335 sayılı borç bildirim belgesiyle işverenden talep edildiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu olayın davacıya ait iş yerinde gerçekleşmiş olduğu anlaşıldığından davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde, olayın iş kazası olmadığını, olayın ... ...'ın işyerinde çalışması esnasında vuku bulmadığını, çalışma olmadığı bir zamanda vuku bulduğunu, olayın vefat eden ... ...'ın işveren adına değil tamamen kendi nam ve hesabına inşaat alanındaki hurdaları toplayıp bunları kendi nam ve hesabına hurdacılara satmak için hurda topladığını ve iş yerinde, işveren namına çalışmadığı bir esnada, mesai dışı bir zamanda vuku bulduğunu, davacının hiçbir talimatının ve dahlinin olmadığını, tamamen onun dışında vuku bulan bir olay olduğunu, çalışma (mesai) zamanında olmadığı için iş kazası olmadığını, yemek tatilinin işçilerin serbest zamanı olduğunu, olaydan dolayı davacının kusurlu olmadığını ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili, istinaf dilekçesi ile benzer nedenlerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemişlerdir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, Kurum sigortalısı ... ...’ın vefatı ile sonuçlanan 07.12.2017 tarihli olayın iş kazası olmadığının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. Davanın yasal dayanağı 5510 sayılı Kanun'un 13 ve devamı maddeleridir. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 13 üncü maddesinin birinci fıkrasında iş kazası,

"a) Sigortalının işyerinde bulunduğu sırada,

b)İşveren tarafından yürütülmekte olan iş nedeniyle sigortalı kendi adına ve hesabına bağımsız çalışıyorsa yürütmekte olduğu iş nedeniyle,

c) Bir işverene bağlı olarak çalışan sigortalının, görevli olarak işyeri dışında başka bir yere gönderilmesi nedeniyle asıl işini yapmaksızın geçen zamanlarda,

d) Bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamındaki emziren kadın sigortalının, iş mevzuatı gereğince çocuğuna süt vermek için ayrılan zamanlarda,

e) Sigortalıların, işverence sağlanan bir taşıtla işin yapıldığı yere gidiş gelişi sırasında, meydana gelen ve sigortalıyı hemen veya sonradan bedenen ya da ruhen özüre uğratan olaydır." şeklinde belirlenmiştir.

3. İş kazası nedeniyle sosyal sigorta yardımlarının yapılabilmesi öncelikle Kurumun zararlandırıcı sigorta olayının iş kazası olduğunu kabul etmesine bağlıdır. İş kazası olgusu Kurumca kabul edilmezse somut olayda olduğu gibi sigortalının ya da hak sahiplerinin olayın iş kazası olduğunu dava yolu ile tespit ettirmesi gerekmektedir.

3. Değerlendirme

3. İş kazası nedeniyle sosyal sigorta yardımlarının yapılabilmesi öncelikle Kurumun zararlandırıcı sigorta olayının iş kazası olduğunu kabul etmesine bağlıdır. İş kazası olgusu Kurumca kabul edilmezse somut olayda olduğu gibi sigortalının ya da hak sahiplerinin olayın iş kazası olduğunu dava yolu ile tespit ettirmesi gerekmektedir.

3. Değerlendirme

Dosya kapsamı incelendiğinde, davacı ...’e ait inşaat işyerinde 07.12.2017 günü yük asansörünün üzerine düşmesi sonucu gerçekleşen kazada sigortalı ... vefat etmiş olup, işveren tarafından elektronik ortamda 11.12.2017 tarihinde iş kazası bildiriminde bulunulduğu, Kurumun 10.01.2018 tarih ve 2 sayılı Komisyon Kararı ile olayın iş kazası olarak kabul edildiği, Kurum denetmenlerince düzenlenen 23.01.2019 tarih ve 209787-1 İR-1 sayılı raporda da olayın iş kazası olduğu belirtildikten sonra davalı Kurumca vefat eden sigortalı ... ...'ın hak sahiplerine ilk peşin sermaye değerli gelir bağlandığı, bu defa huzurdaki davada davacı işveren tarafından yaşanan olayın iş kazası olmadığının tespiti isteminde bulunulduğu anlaşılmaktadır. İş bu davada alınacak karar, davalı Kurumun iş kazası sonucu vefat eden sigortalının gelir bağladığı hak sahiplerinin, hak alanını da ilgilendirmektedir. Hal böyle olunca; sigortalı ... ...'ın mirasçılarına husumet yöneltilerek gösterecekleri bütün delillerin toplanması suretiyle davaya konu uyuşmazlık hiçbir kuşku ve tereddüte yer bırakmayacak şekilde belirlenmeli ve oluşacak kanaate göre karar verilmelidir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle,

1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

30.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/18050, Karar No: 2015/145, Tarih: 12.01.2015

**13. Ceza Dairesi         2014/18050 E.  ,  2015/145 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek, gereği düşünüldü:

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve hâkimin takdirine göre; atılı suçun sanık tarafından işlendiğini kabulde ve nitelendirmede usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmış, diğer temyiz itirazları da yerinde görülmemiştir.

Ancak;

1-5237 sayılı TCK'nın 61/1. maddesine göre malın değerinin az ya da çok olması, temel cezanın belirlenmesinde alt sınırdan uzaklaşmak için bir kriter olup, hırsızlık suçuna konu malın değerinin az olmasının TCK'nın 145. maddesinde ayrı olarak düzenlenmesi, kanun koyucunun hırsızlık suçunda malın değerinin az olmasına verdiği önemi göstermektedir.

Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 15.12.2009 gün ve 6/242-291 sayılı içtihadında belirtildiği üzere, "...daha çoğunu alabilme olanağı varken yalnızca gereksinimi kadar ve değer olarak az olan şeyi alma" görüşünün, TCK'nın 145. madde uygulamasında bütünüyle reddedilmesi mümkün değil ise de, maddenin, yalnızca bu tanımlamayla sınırlandırılması da olanaklı değildir. 145. maddenin gerek ilk şekli, gerekse değiştirilmiş biçimi; ortak tanımlama ile, hırsızlık suçunun konusunu oluşturan değerin az olmasını temel almaktadır.

TCK'nın 145. maddesine göre, faile verilen cezada indirim yapılabilmesi için malın değerinin az olması yeterli olup, hâkim indirim oranını TCK'nın 3. maddesinde öngörüldüğü üzere “işlenilen fiilin ağırlığıyla orantılı” olacak şekilde saptamalıdır.

Değer azlığı nedeniyle ceza vermekten vazgeçme kararı verilecek ise; malın değerinin azlığı yanında “suçun işleniş şekli ve özellikleri” de dikkate alınmalıdır.

TCK'nın 145. maddesinin uygulanmasında hâkime takdir hakkı tanınmış olup, hâkim takdir hakkını kullanırken keyfiliğe kaçmadan, her somut olaya uygun, yasal ve yeterli gerekçe göstermek suretiyle uygulama yapmalıdır.

Somut olayda ise; sanığın, müştekinin pasaj içerisindeki işyeri önünden 30 TL değerinde 3 adet çocuk kıyafeti çaldığının anlaşılması karşısında, sanık hakkında, suçun işleniş şekli ve özellikleri itibariyle ceza vermekten vazgeçilemeyecek ise de, hırsızlık konusunu oluşturan malın değerinin az olması nedeniyle TCK'nın 145. maddesi gereğince verilen cezadan belirlenecek oranda indirim yapılması gerektiğinin gözetilmemesi,

2-Sanığın sarfına sebebiyet verdiği 6.30 TL yargılama giderinin, 6352 sayılı yasanın 100. maddesi ile CMK'nın 324. maddesinin dördüncü fıkrasına eklenen cümle gereğince, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 106. maddesindeki terkin edilmesi gereken tutardan az olduğunun ve bu nedenle sanığa yargılama gideri olarak yükletilmeyeceğinin gözetilmemesi,

2-Sanığın sarfına sebebiyet verdiği 6.30 TL yargılama giderinin, 6352 sayılı yasanın 100. maddesi ile CMK'nın 324. maddesinin dördüncü fıkrasına eklenen cümle gereğince, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 106. maddesindeki terkin edilmesi gereken tutardan az olduğunun ve bu nedenle sanığa yargılama gideri olarak yükletilmeyeceğinin gözetilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanık ...'in temyiz itirazları bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenlerle tebliğnameye kısmen uygun olarak BOZULMASINA, 12.01.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/10886, Karar No: 2008/12082, Tarih: 17.11.2008

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2008/10886 E.  ,  2008/12082 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

1- Bilirkişi kurulunca münavebeye alınan üzümün değerlendirme tarihi olan 2004 yılı itibarıyla sulu şartlarda dekar başına ortalama verim, ortalama toptan satış fiyatı ve dekar başına üretim giderine ilişkin veri listesinin İl Tarım Müdürlüğünden getirtilmesinden,

2- Tapu maliki ...'un mirasçılık belgesinin temin edilip dosya içerisine konulmasından,

3- Davalılardan ... (... kızı), ... ve ...'in davada kendisini temsil eden Avukat ...'a vermiş oldukları vekaletnamelerin temin edilip dosya içerisine konulmasından, temin edilemezse gerekçeli karar ve davacı tarafın temyiz dilekçesinin tebliğ edilerek cevap ve temyiz sürelerinin dolmasının beklenmesinden,

Sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 17.11.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.