muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2025/1288, Karar No: 2025/5648, Tarih: 21.04.2025

**5. Hukuk Dairesi         2025/1288 E.  ,  2025/5648 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2024/400 Esas, 2024/110 Karar

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. Gebze 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 09.10.2024 Tarihli ve 2024/76 Esas, 2024/250 Karar Sayılı Kararı

Vasiyetnamenin tenfizi davalarında murisin son yerleşim yeri mahkemesinin yetkisinin kesin yetkili olduğu, murisin yerleşim yerinin yurt dışı adresi olduğu ancak Gebze ....Noteri tarafından 22160 yevmiye numarasında 29.07.1993 tarihinde düzenleme şeklinde hazırlanan vasiyetnamenin İnebolu Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2023/744 Esas sayılı dosyasında okunduğu, yine Uyap sisteminden yapılan sorgulamada murisin yerleşim yerinin yurt dışı adresi olduğu ancak ... Köyü, ..../Kastamonu adresinin adresleri arasında yer alması nedeniyle murisin Türkiye'de en son yerleşim yerinin Çatalzeytin olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. İnebolu 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 13.12.2024 Tarihli ve 2024/400 Esas, 2024/110 Karar Sayılı Kararı

Murisin son yerleşim yerinin İsviçre olması sebebiyle somut uyuşmazlıkta 5718 sayılı Millerlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanunun (5718 sayılı Kanun) uygulanması gerektiği, anılan Kanunun 43 üncü maddesindeki düzenleme gereğince mirasa ilişkin davaların, ölenin Türkiye'deki son yerleşim yeri mahkemesinde, son yerleşim yerinin Türkiye'de olmaması hâlinde terekeye dâhil malların bulunduğu yer mahkemesinde görüleceği, bu itibarla, vasiyetnamenin tenfizine konu malvarlığı olan Kocaeli ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 5522 ada 11 parsel sayılı taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi olan Gebze 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin davaya bakmakla yetkili olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu (4721 sayılı Kanun) uyarınca vasiyetnamenin tenfizi ile tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı Bölge Adliye Mahkemelerinin yargı çevresinde kalan İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 4721 sayılı Kanun’un “Yerleşim yeri” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrası şöyledir:

“Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.”

3. 6100 sayılı Kanun’un “Mirastan doğan davalarda yetki” başlıklı 11 inci maddesinin birinci fıkrasının a bendi şöyledir:

"Aşağıdaki davalarda, ölen kimsenin son yerleşim yeri mahkemesi kesin yetkilidir:

a) Terekenin paylaşılmasına, yapılan paylaşma sözleşmesinin geçersizliğine, ölüme bağlı tasarrufların

2. 4721 sayılı Kanun’un “Yerleşim yeri” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrası şöyledir:

“Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.”

3. 6100 sayılı Kanun’un “Mirastan doğan davalarda yetki” başlıklı 11 inci maddesinin birinci fıkrasının a bendi şöyledir:

"Aşağıdaki davalarda, ölen kimsenin son yerleşim yeri mahkemesi kesin yetkilidir:

a) Terekenin paylaşılmasına, yapılan paylaşma sözleşmesinin geçersizliğine, ölüme bağlı tasarrufların

iptali ve tenkisine, miras sebebiyle istihkaka ilişkin davalar ile mirasçılar arasında terekenin

yönetiminden kaynaklanan davalar."

4. 5718 sayılı Kanun’un “Miras davaları” başlıklı 43 üncü maddesi şöyledir:

“Mirasa ilişkin davalar ölenin Türkiye'deki son yerleşim yeri mahkemesinde, son yerleşim yerinin Türkiye'de olmaması hâlinde terekeye dâhil malların bulunduğu yer mahkemesinde görülür.”

C. Değerlendirme

Dosya kapsamından, murisin Türkiye'deki son yerleşim yeri adresinin Çatalzeytin/Kastamonu olduğu anlaşıldığından, uyuşmazlığın İnebolu 2. Asliye Hukuk Mahkemesince sonuçlandırılması gerekmektedir.

III.KARAR

Açıklanan sebeplerle;

6100 sayılı Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince İnebolu 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE, 21.04.2025 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/37826, Karar No: 2014/36169, Tarih: 16.12.2014

**4. Ceza Dairesi         2013/37826 E.  ,  2014/36169 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 4 - 2012/269056

MAHKEMESİ : Tutak(Kapatılan) Sulh Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 27/06/2012

NUMARASI : 2010/257 (E) ve 2012/54 (K)

SUÇ : Hakaret

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararın niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

M.. S..'in Kars 1. Sulh Ceza Mahkemesi tarafından talimatla alınan beyanında, sanıktan şikayetçi olduğunu, uzlaşmak istemediğini beyan etmesi ve karar gerekçesinde de bu hususun dile getirilmesi karşısında, kanuna aykırı olarak şikâyet yokluğundan davanın düşürülmesine karar verilmesi,

Kanuna aykırı ve O Yer Cumhuriyet Savcısının temyiz nedenleri yerinde görüldüğünden, tebliğnameye uygun olarak HÜKMÜN BOZULMASINA, yargılamanın bozma öncesi aşamadan başlayarak sürdürülüp sonuçlandırılmak üzere dosyanın esas/hüküm mahkemesine gönderilmesine, 16.12.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/18202, Karar No: 2014/17998, Tarih: 08.12.2014

**17. Hukuk Dairesi         2014/18202 E.  ,  2014/17998 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Taraflar arasındaki alacak davasında ... 15. İş Mahkemesi ile ... 14. İş Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Dava, iş mahkemesinde işçilik alacaklarının tahsili istemine ilişkindir.

5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu 5. maddesinde iş uyuşmazlıklarında yer itibari ile yetkili iş mahkemelerini belirlemiştir. Buna göre, “iş mahkemelerinde açılacak her dava, açıldığı tarihte dava olunanın Türk Medeni Kanunu gereğince ikametgâhı sayılan yer mahkemesinde bakılabileceği gibi, işçinin işini yaptığı işyeri için yetkili mahkemede de bakılabilir. Bunlara aykırı sözleşme muteber sayılmaz.”

İş mahkemelerinde yetki kuralı, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun yetki kurallarına uygun olup buna ek olarak işin yapıldığı yer, yani işyeri mahkemelerini de yetkili kılmaktadır.

İş mahkemesine açılan dava, dava tarihinde davalının ikametgâhının bulunduğu veya işçinin işini yaptığı yerdeki iş mahkemesi veya iş davalarına bakmakla görevli asliye hukuk mahkemesinde açılmalıdır.

Somut uyuşmazlıkta, davacı işçinin ... İlçesinde kanalizasyon borusu döşeme işinde çalıştığı, davalının ikametgahının ... İlçesi'nde olduğu, davanınsa ... Adliyesi'nde açıldığı, ... Mahkemelerinin hem davalının ikametgahı hem de işin görüldüğü yer bakımından yetkili olmadığı, ... İş Mahkemelerinin ise işin görüldüğü yerin bağlı olduğu mahkeme olması nedeniyle yetkili olduğu, bu nedenle uyuşmazlığın ... 14. İş Mahkemesinde görülerek sonuçlandırılması gerektiği anlaşılmıştır.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; HMK’nın 21.ve 22. maddeleri gereğince ... 14. İş Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE, 08.12.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/319, Karar No: 2022/2153, Tarih: 14.02.2022

**5. Hukuk Dairesi         2022/319 E.  ,  2022/2153 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Mirasın reddi istemine ilişkin olarak açılan davada, İzmir 11. Sulh Hukuk ile Bandırma Sulh Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile dosyada son karar bölge adliye mahkemelerinin faaliyete geçmesinden sonra verilmiş ise de iki farklı bölge adliye mahkemesinin yargı çevresinde kalan mahkemelerce karşılıklı olarak yetkisizlik kararı verilmiş olması ve 5235 sayılı Kanunun 36/3. maddesi gereğince bölge adliye mahkemeleri hukuk dairelerinin görevinin yargı çevresi içerisinde bulunan adlî yargı ilk derece hukuk mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarını çözmek olduğundan yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, mirasın gerçek reddi istemine ilişkindir.

İzmir 11. Sulh Hukuk Mahkemesi'nce, müteveffa ...’in yurt içi ikamet adresinin Hacı Yusuf Mahallesi, 1. Okul Sokak, No:4/9 Bandırma/Balıkesir olduğu gerekçesiyle yetksizlik kararı verilmiştir.

Bandırma Sulh Hukuk Mahkemesi'nce, müteveffa ...'in ölmeden önceki yerleşim yeri adresinin "Bilgiler Huzurevi-Osmangazi Mahallesi, 594. Sokak, No: 43, 35535 Bayraklı/İzmir"olduğu gerekçesiyle yetksizlik kararı verilmiştir.

4721 sayılı TMK'nın 609. maddesinin dördüncü fıkrasında "Süresi içinde yapılmış olan ret beyanı, mirasın açıldığı yerin sulh mahkemesince özel kütüğüne yazılır ve reddeden mirasçı isterse kendisine reddi gösteren bir belge verilir." hükmüne yer verilmiştir.

Bu yasal düzenlemeye göre mirasın reddi istemi, mirasın açıldığı yerin sulh hukuk mahkemesinde mirasçı tarafından sözlü veya yazılı beyanla yapılabilir. Buradaki yetki kesin olup, miras bırakanın son yerleşim yerindeki sulh hukuk mahkemesi görevli ve yetkili mahkemedir.

Somut olayda, Bayraklı İlçe Emniyet Müdürülüğü tarafından yapılan kolluk araştırması neticesinde müteveffa ...’in son yerleşim yerinin “Bornova/İzmir” olduğu anlaşıldığından uyuşmazlığın İzmir 11. Sulh Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri ve 5235 sayılı Kanunun 36/3. maddesi gereğince İzmir 11.Sulh Hukuk Mahkemesi'nin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE, 14/02/2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/6723, Karar No: 2014/10983, Tarih: 09.07.2014

**17. Hukuk Dairesi         2014/6723 E.  ,  2014/10983 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki davada ... İcra Hukuk Mahkemesi ve ... 3. Asliye Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Dava, alacak istemine ilişkindir.

İcra Hukuk Mahkemesince, davanın istisna sözleşmesine dayalı dayalı alacak davası olduğu ve İcra Hukuk Mahkemesinin görevine girmediği gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

Asliye Hukuk Mahkemesi ise, davanın İcra Hukuk mahkemesinde açılmış olup bu mahkemede yargılamayı gerektirdiğinden görevsizlik yönünde hüküm kurmuştur.

Genel haciz yoluyla ilamsız icra takibinde kendisine ödeme emri tebliğ edilen borçlu süresi içinde icra dairesine başvurarak takibe itiraz edebilir. Alacaklı itirazın kaldırılması için icra mahkemesine başvurabileceği gibi itirazın iptali için ödeme emrinin tebliğinden itibaren 1 yıl içerisinde genel mahkemelere başvurabilir. Alacaklı, bu konuda seçimlik bir hakka sahiptir.

Somut olayda davacı, davalı ile evine dolap yapımı konusunda anlaştıklarını, davalıya yapılan sözleşme karşılığında senet verildiğini, davalının sözleşme konusu edimi yerine getirmemesine rağmen senedi takibe koyarak tahsil ettiğini belirterek yapılan ödemelerin iadesine karar verilmesini talep etmiş olup, davanın ileri sürülüş biçimi ile dava dilekçesinin içeriğine göre istisna sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkin uyuşmazlığın Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp, sonuçlandırılması gerekmektedir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 Sayılı HMK.’nın 21. ve 22. maddeleri gereğince ... 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE, 09.07.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/15367, Karar No: 2010/1611, Tarih: 08.02.2010

**5. Hukuk Dairesi         2009/15367 E.  ,  2010/1611 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın görev yönünden reddine dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davacılar vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece, davaya bakma görevi idare mahkemesine ait olduğundan bahisle davanın görev yönünden reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir.

Dava konusu taşınmazın tamamı daha önce davacılara ait iken, davalı idare tarafından sulama kanalı yapılmak amacıyla kısmen kamulaştırılmış ve kamulaştırılan bölüm 21 parsel olarak davalı idare adına tescil edilmiş olup, davacı, kamulaştırma nedeniyle taşınmazın arta kalan kısmına ilişkin olarak iş bu davayı açmıştır.

Yargıtay'ın yerleşmiş uygulamalarına göre idari yargının görevli olması için, zararın, kısmen kamulaştırılan taşınmaz dışındaki başka bir parselde meydana gelmesi gerekir.

Bu nedenle; işin esasına girilerek, kanaldan taşan suların davacılara ait taşınmazda, zaman zaman zarar meydana getirip getirmediğinin belirlenmesi, daimi olarak kullanılmaz hale gelen bölümler var ise bu kısımların bedeline hükmedilmesi, aksi halde hangi yıllar zarar görmüş ise o yıllar için uğranılan zararın tazmini talep edildiğinde, o zarara hükmedilmesi gerekirken yazılı nedenlerle görevsizlik karar verilmesi,

Doğru görülmemiştir.

Davacılar vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, peşin alınan 94,50-TL. temyiz harcından, alınmayan 73,90-TL. başvurma harcının mahsubu ile kalan 20,60-TL. harcın istenildiğinde iadesine, 08.02.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/20782, Karar No: 2019/5189, Tarih: 06.03.2019

**22. Hukuk Dairesi         2017/20782 E.  ,  2019/5189 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : ALACAK

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davalı şirketin hazır beton işi ile iştigal ettiğini, davacının da davalı şirkette hazır beton işinde silobaz şoförü olarak 23.09.2011 tarihinde işe girdiğini, iş yükünün ağırlığı ve bir kısım işçilik haklarını alamaması üzerine iş akdini 07.05.2013 tarihinde feshettiğini ileri sürerek kıdem tazminatı, yıllık izin ücreti, ulusal bayram ve genel tatil, hafta tatili ile fazla mesai ücreti alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacının iş akdini feshettiğini iddia etse de, davalı şirkete bu yönde irade beyanının ulaşmadığını, kaldı ki taraflar arasında yapılmış sözleşmede iş akdinin sona ermesinin şekil kuralına tabi tutulduğunu ve yazılı olarak fesih iradesinin bildirilmesinin arandığını, oysa davacının davalı işverene yapılmış yazılı ve haklı bir fesih ihtarının bulunmadığını, davacının 07.05.2013 – 08.05.2013 ve 09.05.2013 tarihlerinde işe gelmeyerek devamsızlık yaptığını, bu durumun tutanakla kayıt altına alındığını, davacıya 10.05.2013 tarihinde ihtarname çekilerek işe gelmemesinin mazeretini bildirmesi aksi halde iş akdinin haklı nedenle derhal feshedileceğinin bildirildiğini, davacının tüm ücretlerinin bordrolarda gösterildiğini ve tutarların banka aracılığıyla ödendiğini, davalı işyerinde günlük ve haftalık çalışma saatlerine uygun olarak çalışıldığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

Hükme esas alınan bilirkişi raporunda, davacı iddiası, davacı tanık beyanları ve davacının yaptığı işin niteliği dikkate alınarak takdiren günde 3 saatten, davacının haftada 21 saat fazla çalışma karşılığı fazla çalışma ücretine hak kazandığı kabul edilmiş ise de, hangi saat aralıklarında davacının çalıştığının kabul edildiği, günde kaç saat ara dinlenme süresinin mahsubu ile hesaplamanın yapıldığı belirtilmediğinden rapor denetime açık değildir. Kaldı ki, davacının ayrıca hafta tatili ücreti talebi de olduğundan hafta tatili günlerinde yalnızca 7,5 saati aşan kısmın, fazla mesai saati hesabına dahil edilmesi gerekir.

Mahkemece, denetime elverişli rapor ile usuli kazanılmış hakta gözetilmek suretiyle hüküm verilmelidir. Yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup, kararın bozulması gerekmiştir.

Mahkemece, denetime elverişli rapor ile usuli kazanılmış hakta gözetilmek suretiyle hüküm verilmelidir. Yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup, kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 06.03.2019 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/18005, Karar No: 2017/828, Tarih: 08.02.2017

**14. Hukuk Dairesi         2015/18005 E.  ,  2017/828 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 01.04.2003 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali ve tescil istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 05.05.2003 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

\_ K A R A R \_

Davacı Hazine vekili, dava konusu 474 ada 2 parsel sayılı taşınmazın evveliyatının mera olduğunu ileri sürerek tapu iptali ve tescil istemiyle dava açmıştır.

Davalı, ... Belediyesi vekili, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kabulüne, dava konusu taşınmazın tapu kaydının iptali ile mera vasfı ile sınırlandırılarak özel siciline yazılmasına karar verilmiştir.

Hükmü, davalı vekili temyiz etmiştir.

Dosyada yer alan bilgi ve belgelerden dava konusu taşınmazın toprak tevzi komisyonunun 901 mera parselinin kadastro tespiti sırasında 4875, 4943, 2822 ve 5192 no'lu mera olarak tespit edildiği ve bu parselin de imar uygulaması ve parselasyon sonucu 474 ada 2 nolu parselin oluştuğu anlaşılmaktadır.

Davacı tarafın dayandığı hakem dosyasında yapılan keşif sonucu alınan fen bilirkişi raporunda 474 ada 2 no'lu parselin toprak tevzi komisyonunun 901 nolu mera parseli içerisinde kaldığı belirtilmiştir.

Görülüyor ki, dava konusu taşınmaz 901 sayılı mera parselinden gelmektedir. İmar planı içindeki meraların planın onayıyla birlikte hukuki bakımdan mera niteliğini yitireceğinden, bu yerlerden genel hizmete ayrılanların (yol, park, yeşil saha gibi) belediye veya özel idareye bedelsiz terkini gerekir. İmar planında genel hizmetler dışında özel mülkiyete konu olabilecek konut, sanayi ve ticaret alanı olarak belirlenmiş alanlarda kalan

meralar bu vasıflarını yitirmeleri halinde Hazine adına tescili gerekir. (Danıştay 1. Dairesinin 1988/328 E, 1989/19 K. sayılı mütalaası) Belediye adına tescili gerekmeyen yerler belediye veya gerçek ve özel hukuk tüzel kişileri adına tescil edilmiş ise "Yolsuz Tescil" olacağından Hazine her zaman bu iddia ile dava açabilir. Ne var ki, başlangıçtaki tescil işlemi yolsuz tescil olsa da 4342 sayılı Mera Kanununun geçici 3. maddesi hükmü koşulların oluşması halinde tescilin belediye veya gerçek ya da özel hukuk tüzel kişileri adına devam etmesi olanağı sağladığından, artık burada 4342 sayılı Mera Kanununun geçici 3. maddesi şartları üzerinde durulması gerekir.

Anılan madde uyarıca işlem yapabilmesi için;

a)Mera, 4342 sayılı Kanunun geçici 3. maddesinde yapılan değişikliğin yürürlüğe girdiği 03.05.2005 tarihi itibariyle Belediye ve mücavir alan sınırları içersinde bulunmalıdır. Zira bu tarih itibariyle köy sınırları içerisinde bulunan veya bu tarihten sonra Belediye ve mücavir alan sınırları içerisine alınan meralarda bu madde hükümlerinin uygulanma olanağı yoktur.

Anılan madde uyarıca işlem yapabilmesi için;

a)Mera, 4342 sayılı Kanunun geçici 3. maddesinde yapılan değişikliğin yürürlüğe girdiği 03.05.2005 tarihi itibariyle Belediye ve mücavir alan sınırları içersinde bulunmalıdır. Zira bu tarih itibariyle köy sınırları içerisinde bulunan veya bu tarihten sonra Belediye ve mücavir alan sınırları içerisine alınan meralarda bu madde hükümlerinin uygulanma olanağı yoktur.

b)Mera, 01.01.2003 tarihinden önce kesinleşmiş imar planı içerisinde kalmalıdır. Bu tarihten sonra imar planı içerisine alınan veya imar planı bulunmayan yerlerdeki meralarda bu madde hükmü uygulanmaz. Yasa hükmünde geçen "imar planından" maksat ise, her türlü ölçekteki plan yani nazım, uygulama veya mevzi imar planıdır.

c)Meranın, yerleşim yeri olarak işgal edilmesi, yani bu şekilde kullanılması, yerleşim ve işgal durumunun da 01.01.2003 tarihinden önce var olması gerekir. Bu tarihten sonra işgal edilerek yerleşim yeri olarak kullanılan meralarda bu madde hükmü uygulanamaz. Bu maddenin uygulanmasında "yerleşim yeri" kavramı konut, konaklama, turizm, sanayi, askeri ve benzeri amaçlar için kullanılmak üzere planlanarak yapılaşmış veya eskiden beri bu amaçlarla kullanılan şehir, kasaba ve beldelerin üzerinde yapılaşma bulunan yerleşik alanlarını ifade etmektedir.

d)Diğer bir koşul da; meranın, mera niteliği ile kullanılmasının teknik açıdan mümkün bulunmamasıdır.

Yukarıda belirtilen şartların varlığı duraksamaksızın saptanmadan Belediye, diğer kamu kuruluşları ile gerçek kişiler adına tescil edilmiş meraların mülkiyeti belediye, diğer kamu kuruluşları ve gerçek kişilere bırakılamaz.

Bu ilkeler çerçevesinde somut olaya bakıldığında;

Davacı Hazine vekili, dava konusu taşınmazın evveliyatının mera olduğunu ileri sürerek Hazine adına tescilini istemiştir.

Mahkemece, şehir plancısı, zirai bilirkişi, harita mühendisi ve inşaat mühendisi bilirkişi de bulundurularak dava konusu 459 ada 3 sayılı parsel (imar uygulamasından önceki 4875,4943,2822,5192 sayılı parsel sayılı taşınmaz) üzerinde yeniden keşif yapılmalı, imar planı ve uygulama haritaları belediyeden

getirtilmeli ayrıca 01.01.2003 tarihinden önce çekilen hava fotoğraflarından da yararlanılarak öncesi mera olan dava konusu taşınmazın mera niteliğini yitirip yitirmediği, 4342 sayılı Mera Kanununun geçici 3. maddesinde yazılı koşulların oluşup oluşmadığı ve özellikle yerleşim, işgal ve yapılaşmanın 01.01.2003 tarihinden önce var olup olmadığı incelenmeli, keşfi izlemeye olanak sağlayacak sayıda fotoğraf çekilerek dosyaya konulmalı, yapılan tüm araştırmalar neticesinde geçici 3. maddedeki koşulların oluştuğunun saptanması halinde dava reddedilmeli, aksi takdirde davanın kabulüne karar verilmelidir.

Tüm bu hususlar gözetilmeksizin yetersiz araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmadığından kararın bozulması gerekmiştir.

Tüm bu hususlar gözetilmeksizin yetersiz araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmadığından kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın istek halinde yatırana iadesine, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 08.02.2017 tarihinde oybirliği ile karar verildi.