muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2016/13318, Karar No: 2016/14850, Tarih: 08.12.2016

**21. Hukuk Dairesi         2016/13318 E.  ,  2016/14850 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, kurumca düzenlenen ödeme emirlerinin iptaline karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Dava, davacının Kurum tarafından kendisine gönderilen ödeme emirlerinin iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece, yazılı şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacı adına şirket sermaye hissesi oranında olmak üzere başlatılan takipte, davaya konu Kurum'un prim borçlarına ilişkin olarak düzenlenen ödeme emirlerinin en eski tarihli borç döneminin 2007/07; en yeni tarihli borç döneminin 2013/09. dönemine ait olduğu, ödeme emirlerinin davacıya 20/05/2014 tarihinde tebliğ edilmekle eldeki davanın süresinde açıldığı, davacının dava dışı Kurum borçlusu olan Limited Şirkette 11/04/2007-26/01/2012 tarihleri arasında Şirket Müdürü olarak görevinin bulunduğu, bu tarihten sonra hissesi ile Şirket Ortağı olarak görevinin devam ettiği anlaşılmaktadır.

Davanın yasal dayanaklarını oluşturan, 506 sayılı Yasa’nın 80/12. maddesinde; sigorta primlerini haklı sebepleri olmaksızın, birinci fıkrada belirtilen süre içerisinde tahakkuk ve tediye etmeyen kamu kurum ve kuruluşlarının tahakkuk ve tediye ile görevli kamu görevlileri mesul muhasip, sayman ile tüzel kişiliği haiz diğer işverenlerin üst düzeydeki yönetici veya yetkililerinin Kurum'a karşı, işverenleri ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olacakları, 5510 sayılı Yasa'nın 88. maddesinde de Kurum'un sigorta primleri ve diğer alacakları haklı bir sebep olmaksızın bu Kanun'da belirtilen sürelerde ödenmez ise kamu idarelerinin tahakkuk ve tediye ile görevli kamu görevlileri, tüzel kişiliği haiz diğer işverenlerin şirket yönetim kurulu üyeleri de dahil olmak üzere üst düzeydeki yönetici veya yetkilileri ile kanuni temsilcilerinin Kurum'a karşı işverenleri ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olacakları bildirilmiştir.

Öte yandan, 6183 sayılı Yasa'nın 35. maddesinde de, ( Değişik madde: 22.07.1998 - 4369/21. m. ) limited şirket ortakları ( Değişik ibare: 04.06.2008 - 5766 S.K./3. m. ) şirketten tamamen veya kısmen tahsil edilemeyen veya tahsil edilemeyeceği anlaşılan amme alacağından sermaye hisseleri oranında doğrudan doğruya sorumlu olurlar ve bu Kanun hükümleri gereğince takibe tabi tutulurlar. (Ek fıkra: 04.06.2008 - 5766 S.K./3. m.) Ortağın şirketteki sermaye payını devretmesi halinde, payı devreden ve devralan şahıslar devir öncesine ait amme alacaklarının ödenmesinden birinci fıkra hükmüne göre müteselsilen sorumlu tutulur. (Ek fıkra: 04.06.2008 - 5766 S.K./3. m.) Amme alacağının doğduğu ve ödenmesi gerektiği zamanlarda pay sahiplerinin farklı şahıslar olmaları halinde bu şahıslar, amme alacağının ödenmesinden birinci fıkra hükmüne göre müteselsilen sorumlu tutulur.

Bir sermaye şirketi türü olan limited şirketlerde ortaklar açısından sınırlı sorumluluk ilkesi geçerlidir. Ortağın asıl borcu, taahhüt ettiği sermayeyi ödemektir. Sermaye borcunu tam olarak yerine getiren ortağın sorumluluğu sona ermektedir. Türk Hukukunda ortaklar, limited şirketin borçlarından şahsen sorumlu değildirler. Başka bir ifade ile, limited şirket, iki veya daha fazla gerçek ve tüzel kişi tarafından bir ticaret ünvanı altında kurulup, iktisadi konularda faaliyet gösteren, ortaklık borçlarından sadece ortaklığın malvarlığı ile sınırlı olarak sorumlu bulunduğu, esas sermayesi muayyen ve bu sermaye ortakların sermaye paylarının toplamına eşit olan ortaklıktır. Ortakların sorumluluğu sadece ortaklığa karşıdır ve esas sermaye payı ile sınırlıdır.

İlke olarak kanun, ortaklarla limited şirket alacaklıları arasında bir ilişki kurmamış, alacaklılara gereğinde ortaklara başvurma imkanını tanımamıştır. Bu ilkenin üç istisnası vardır. Birincisi, TTK.nun 532/f.3 maddesindeki açığı kapama yükümü, ikincisi selef sıfatıyla sorumluluk (TTK.529, 530 ve 531 maddeleri) ve üçüncüsü ise kamu borçlarından ortakların sorumluluğudur.

Burada yeri gelmişken müteselsil sorumluluk kavramı üzerinde durmakta yarar vardır. Müteselsil sorumluluk, birden çok kişinin, aynı zarardan, sorumlulardan her birinin zarar görene karşı, diğer sorumlular tarafından zararın tamamı tazmin edilinceye kadar sorumlu olmasıdır ( Kırca Çiğdem. "Müteselsil Sorumlulukta Borçlar Kanunu Tasarısı ile Getirilen Değişiklikler", Prof. Dr. Fikret Eren'e Armağan, Ankara 2006, s. 644.).

Burada yeri gelmişken müteselsil sorumluluk kavramı üzerinde durmakta yarar vardır. Müteselsil sorumluluk, birden çok kişinin, aynı zarardan, sorumlulardan her birinin zarar görene karşı, diğer sorumlular tarafından zararın tamamı tazmin edilinceye kadar sorumlu olmasıdır ( Kırca Çiğdem. "Müteselsil Sorumlulukta Borçlar Kanunu Tasarısı ile Getirilen Değişiklikler", Prof. Dr. Fikret Eren'e Armağan, Ankara 2006, s. 644.).

Bir tüzel kişinin, Kurum'a olan borçlarının ödenmesinde şirketin yönetim kurulu üyeleri müteselsil sorumlu durumundadırlar. Müteselsil sorumluluk Kurum alacaklarından dolayı Kurum'a karşıdır. Bu nedenle, müteselsil sorumluların her biri, borcun tamamı ödeninceye kadar sorumlu kalmaya devam eder. Bu tür bir sorumlulukta, müteselsil sorumluların her birinin sorumluluğu kişisel niteliktedir ve bu sorumluluk kefalette olduğu gibi önce borçluya başvurma zorunluluğu bulunmamaktadır. Bu sorumluluk borcun tamamını kapsar (Akıntürk Turgut, Müteselsil Borçluluk, Ankara 1971, s. 35). Alacaklı, edimin tamamını borçluların birinden isteyebilir ve ifa için borçlulardan dilediği birini veya birkaçını seçebilir. Borcun tahsili için, borçlulardan biri aleyhine kesinleşen mahkeme kararı diğerlerini borçtan kurtarmaz. Alacağın fiilen elde edilmesi gerekir. Hükme rağmen alacağını elde edemeyen alacaklı, diğer sorumlulara yönelebilir. Diğer sorumluların borçtan kurtulmaları için borcun ifa edilmesi gerekir. Borç kısmen ödenirse, diğer sorumlular da ödenen miktar kadar alacaklıya karşı borçtan kurtulurlar. Borcun tamamını veya bir kısmını ödeyen borçlu, iç ilişkideki sorumluluk sırasına göre, diğer borçlulara rücu edebilir (Canyürek Murat, Müteselsil Borçlulukta İç ve Dış İlişkiler, İstanbul 2003, s. 12).

Somut olayda, davacının dava dışı Kurum borçlusu Limited Şirkette 11/04/2007-26/01/2012 tarihleri arasında Şirket Müdürü olarak görevinin bulunduğu ve bu tarih sonrasında da Limited Şirket Ortağı olarak görevinin devam ettiği anlaşılmakla davacının amme borcundan dolayı 31/12/2011 tarihine kadar olan dönem yönünden Şirket Müdürü olması nedeniyle borcun tamamından Kurum borçlusu şirket ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur. Bu tarihten sonraki dönem yönünden ise Limited Şirket Ortağı olması nedeniyle muhtelif Kurum borçlarının 6183 sayılı Yasa'nın 35. maddesi gereğince dava dışı Kurum borçlusu Limited Şirketten tamamen veya kısmen tahsil edilip edilemeyeceğine ilişkin yapılacak araştırma sonucuna göre, Kurum borçlarının dava dışı Limited Şirketi'nden tahsil edilmediği, tahsil edilemeyeceğinin de tespit edilmesi halinde davacı hakkında dava dışı şirket borçları ilgili takip başlatılması ve ödeme emri tebliğ edilmesinin mümkün olduğu, bu durumda davacının şirketteki hissesi ile sınırlı olarak şahsen sorumlu olabileceği, prim borcu ile ilgili olarak doğrudan limited şirket ortağına takip başlatılmasının mümkün olmadığı açıktır. Mahkemece bu doğrultuda bir araştırma ve inceleme yapılmaksızın yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olmuştur.

Yapılacak iş, 6183 sayılı Kanun'un 35/1 maddesi hükmünde öngörülen sorumluluk koşullarının davacı bakımından gerçekleşip gerçekleşmediğini irdelemek, bu koşulların varlığı halinde, davacının amme borcundan dolayı 31/12/2011 tarihine kadar Şirket Müdürü olduğu dönemle sınırlı olarak 506 Sayılı Kanun'un 80.maddesi ve 5510 sayılı Kanun'un 88. maddesi kapsamında Kurum borçlusu şirket ile birlikte müştereken ve müteselsilen borcun tamamından; ödeme emrine konu olup bu dönem dışında kalan Kurum'un muhtelif borçlarına ilişkin olarak da Limited Şirket Ortağı olması nedeniyle şirketteki hissesi ile sınırlı olarak şahsen sorumlu olacağını kabul ederek Mahkemece sonucuna göre bir karar vermekten ibarettir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin eksik inceleme ve araştırma neticesi yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde davacı ve davalı Kurum vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde temyiz edenlerden davacı iadesine

08.12.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/8912, Karar No: 2010/7367, Tarih: 17.06.2010

**4. Hukuk Dairesi         2009/8912 E.  ,  2010/7367 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlğü vekili Avukat ... tarafından, davalı ... aleyhine 11/01/2008 gününde verilen dilekçe ile menfi tespit istenmesi üzerine yapılan yargılama sonunda; Mahkemece davanın kabulüne dair verilen 24/04/2008 günlü kararın Yargıtay’da duruşmalı olarak incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, daha önceden belirlenen 12/05/2009 duruşma günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davalı vekili Avukat ... ... geldi, karşı taraftan davacı kurum adına gelen olmadı. Açık duruşmaya başlandı. Hazır bulunanın sözlü açıklaması dinlendikten sonra tarafa duruşmanın bittiği bildirildi. Dosyanın görüşülmesine geçildi. Tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü.

Dava, borçlu olunmadığının saptanması istemine ilişkindir. Yerel mahkemece istem kabul edilmiş; karar, davalı tarafından temyiz olunmuştur.

Dava dışı ... ... tarafından dava dışı borçlu ... Turizm Temizlik Ltd Şti. ve diğerleri hakkında başlatılan icra takibi sırasında 3. kişi durumunda bulunan davacıya İcra ve İflas Yasası’nın 89. maddesi gereğince haciz ihbarnamesi gönderilmiş ve davacı takip alacaklısının davalı ... olduğunu belirterek eldeki davayı açmıştır.

Davalı ise, haciz ihbarnamelerinin gönderildiği ... 9. İcra Müdürlüğü’nün 2007/ 12585 sayılı dosyasının alacaklısı olmadığını belirterek hakkındaki davanın husumet yönünden reddedilmesi gerektiğini savunmuştur.

Dosya içeriğinden; ... 9. İcra Müdürlüğü’nün 2007/12585 sayılı takip dosyasında alacaklı ... ... tarafından borçlular ... Turizm Temizlik Ltd Şti. ve diğerleri hakkında icra takibi başlatıldığı, borçluların hak ve alacakları üzerine haciz konularak icra dosyasına ödenmesini sağlamak amacıyla davacıya haciz ihbarnameleri gönderildiği; ancak, davalının bu dosyanın alacaklısı veya borçlusu olmadığı anlaşılmıştır.

Yerel mahkemece açıklanan olgular gözetilerek eldeki davada kendisine husumet düşmeyen davalı ... hakkındaki istemin husumet yönünden reddedilmemiş olması usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda gösterilen nedenle BOZULMASINA ve temyiz eden davalı yararına takdir olunan 625,00 TL duruşma avukatlık ücretinin davacıya yükletilmesine ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 17/06/2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/244, Karar No: 2024/2843, Tarih: 18.03.2024

**4. Hukuk Dairesi         2022/244 E.  ,  2024/2843 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2018/1735 E., 2021/1930 K.

ASIL VE BİRLEŞEN DAVADA

ASIL VE BİRLEŞEN DAVADA

DAVA TARİHİ : 06.01.2015

HÜKÜM/KARAR : İstinaf Başvurusunun Esastan Reddi/Asıl ve Birleşen Davanın Kabulü

İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi

SAYISI : 2016/763 E., 2018/252 K.

BİRLEŞEN DAVA MAHKEMESİ : Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi

SAYISI : 2017/ 295E., 2017/515 K.

Taraflar arasındaki tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl ve birleşen davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili asıl dava dilekçesinde; 25.10.2014 tarihinde ticari otobüsün sebep olduğu tek taraflı kazada davacının ağır yaralanarak malul kaldığını, otobüs sürücüsünün %100 kusurlu olduğunu ve yolcu olan müvekkilinin kusursuz olduğunu, kaza tarihi itibariyle ticari otobüsün Ferdi Kaza Koltuk Sigortası ile davalı ... nezdinde sigortalanmış olduğunu, maluliyet oranında oluşan zararın davacıya ödenmesi gerektiğini ileri sürerek, 175.000,00 TL maddi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili birleşen dava dilekçesinde; 25.10.2014 tarihinde ticari otobüsün sebep olduğu tek taraflı kazada davacının maluliyeti nedeniyle sürekli olarak bakıcıya muhtaç ... geldiğini, yatağa bağlı yaşadığını belirterek şimdilik 10.000,00 TL sağlık gideri teminatı kapsamında maddi zararının davalıdan tahsilini talep etmiş, talebini 175.000,00 TL olarak artırmıştır.

II. CEVAP

Davalı vekili asıl dava ve birleşen davada cevap dilekçesinde; trafik kazasına karışan ticari otobüsün müvekkili sigorta şirketi nezdinde 28.08.2014 ila 28.08.2015 tarihleri arasında kaza tarihini kapsar şekilde Karayolu Taşımacılık Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası poliçesi ile sigortalanmış olduğunu, ölüm ve sakatlanma teminatının kişi başına 175.000,00 TL ile sınırlı olduğunu, sağlık giderleri teminatının 175.000,00 TL ile sınırlı olduğunu, davacının poliçeden yararlanması için otobüs yolcu listesinde koltuk numarasına kayıtlı olması, biletli olması gerektiğini, tüm belgelerle birlikte kaza ve hasar ihbarında bulunulmadığını, davalı şirketin temerrüde düşürülmediğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacı tarafın yolcu olarak bindiği aracın tek taraflı, maddi hasarlı ve yaralamalı trafik kazası yaptığı, bu kaza nedeniyle davacının daimi şekilde malul kaldığı, maluliyet nedeniyle sürekli bakıcıya muhtaç olacak şekilde yaralandığı, bu kazanın oluşumunda sürücünün %100 kusurlu olduğu, davacının müterafık kusurunun bulunmadığı, sigorta şirketinin poliçe limiti dahilinde oluşan zarardan sorumlu olduğu gerekçesiyle asıl davanın kabulüne, dava konusu 175.000,00 TL maddi tazminatın poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere dava tarihi olan 06.01.2015 tarihinden itibaren hesaplanacak avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, davacı tarafa ödenmesine, birleşen davanın kabulüne, dava konusu bakıcı gideri 175.000,00 TL maddi tazminatın poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere dava tarihinden itibaren hesaplanacak avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, davacı tarafa ödenmesine karar vermiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl ve birleşen davada davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Asıl ve birleşen davada davalı vekili istinaf dilekçesinde; Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigorta Poliçesinin SGK sağlık giderleri teminatında bakıcı gideri için teminatın bulunmadığını, poliçede belirtilen SGK sağlık giderleri teminatının poliçe tanzim edilirken Sosyal Güvenlik Kurumu'na (SGK) prim aktarımı yapabilmek için yazıldığını, 6111 sayılı Kanun'un yürürlüğe girmesi ile zorunlu poliçelerden kaynaklanan tedavi giderlerinin Sosyal Güvenlik Kurumu'na (SGK) aktarıldığını, tedavi giderleri teminatının aktif olduğunun kabul anlamına gelmemekle birlikte ve SGK'nın karşılamadığı sağlık giderleri olarak değerlendirildiğinde de uzun süreli bakıcı giderinin police teminatı içerisinde olmadığının "Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigorta Poliçe Genel Şartları A.3.3"te tedavi giderlerinin kapsayabileceği kalemlerin açıkça belirtildiğini, bu maddede doktor ücreti hastane ücreti ve ayakta ve yatarak tedaviye ilişkin gider ile hastane nakil ücretlerinin kapsam içinde olacağının belirtildiğini, uzun süreli bakıcı giderinin A.3.3 nolu Genel Şartlarda tanımlanan teminat grubu içerisine girmediğini, meydana gelen trafik kazasına karışan aracın 28 kişilik olduğunu oysa kaza esnasında araçta 33 kişinin olduğunun ceza tutanaklarında tespit edildiğini, koltuk sayısına göre 5 kişinin ayakta seyahat ettiğini, davacının araçta ayakta mı yoksa koltukta mı olduğunun tespit edilmediğini, müvekkili şirket aleyhine avans faizine hüküm kurulmasının hukuka ve poliçe Genel Şartlarına aykırı olduğunu beyan ederek mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; HMK m. 359/3 uyarınca; dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK m. 355/1 gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olmasına göre istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl ve birleşen davada davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; istinaf başvuru dilekçesine konu ettiği nedenlerle kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe:

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolu Yolcu Taşımacılık Koltuk Ferdi Kaza Sigorta Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı tek taraflı kaza sonucu yolcu konumundaki davacının yaralanması nedeniyle asıl davada maluliyet tazminatı, birleşen davada sürekli bakıcı gideri talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 52 ve 54 üncü maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, Karayolu Yolcu Taşımacılık Koltuk Ferdi Kaza Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere davalı vekilinin asıl davaya yönelik tüm ve birleşen davaya yönelik aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

3. Değerlendirme

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere davalı vekilinin asıl davaya yönelik tüm ve birleşen davaya yönelik aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Zorunlu Koltuk Sigortası, ölüm ve yaralanmalar yönünden bir "can sigortası” türü olmakla birlikte, tedavi giderleri yönünden “mal sigortası” özellikleri taşımakta ve buna ilişkin hükümlerin uygulanması gerekmektedir. Buna göre: a)Ölümlerde poliçe tutarının tamamı, bedensel zararlarda sakatlık oranının karşılığı ödenmekte iken, tedavi giderleri söz konusu olduğunda, “iyileştirme masrafları”nın poliçe limitine kadar olan tutarı ödenir. b)Ölümlerde ve kalıcı sakatlıklarda Koltuk Sigortasından alınan tazminat tutarları, maddi zarardan (destek tazminatından ve kazanç-güç kaybı zararlarından) indirilmez iken, Koltuk Sigortasından ödenen tedavi giderleri, kaza sorumlularına karşı açılan davada hesaplanan tedavi ve iyileşme masraflarından indirilir. c)Bunun gibi, Koltuk Sigortasından tedavi giderleri alınmışsa, ayrıca zorunlu sigortalardan (Taşıma Sigortasından ve Trafik Sigortasından) tedavi giderleri alınamaz. Çünkü bu iki kez ödeme olur ve geri verilmesi gerekir. d)Yolcu, sürücü ve yardımcılar sigortalı iseler ve tedavi giderleri kurum tarafından karşılanmışsa, ayrıca Koltuk Sigortasından, Taşıma Sigortasından ve Trafik Sigortasından tedavi gideri alınamaz. e)Tedavi giderlerinin bir “meblâğ sigortası” değil “tazminat sigortası” niteliğinde olması nedeniyle, Koltuk Sigortacısının, ödediği ölüm ve sakatlık tazminatı için ardıllığı ve dönme (rücu) hakkı yokken, tedavi giderlerini ödemesi durumunda, kaza sorumlularına ve zorunlu sorumluluk sigortalarına ardıllık yoluyla dönme (rücu) hakkı bulunmaktadır.

Koltuk Sigortası Genel Şartlarında “tedavi giderlerine” ilişkin bölümler

a)Koltuk Sigortası Genel Şartları’nın “Tedavi Giderleri Teminatı” başlıklı A.3.3. maddesine göre: “Sigortacı, sigorta poliçesinin kapsamına giren bir kaza nedeniyle, kaza tarihinden itibaren iki yıl içinde ödenmiş doktor ücreti ile hastane ve diğer sağlık kurumlarında ayakta ve yatakta yapılan tedavilere ilişkin giderleri, nakil ücretlerini poliçede tedavi giderleri teminatı için belirlenen meblağa kadar öder. Doğal veya yapay sabit dişlerde kaza neticesinde ortaya çıkan hasarların protez giderleri, tedavi giderleri teminatı için belirlenen meblâğın âzami %30’una kadar tazmin olunur.