muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2009/9677, Karar No: 2011/2647, Tarih: 14.03.2011

**11. Hukuk Dairesi         2009/9677 E.  ,  2011/2647 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasında görülen davada Yozgat 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 21/04/2009 tarih ve 2009/126-2009/444 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalı şirketin müvekkilinden para tahsil ettiğini ve ödemediğini, bunun üzerine açılan Köln Asliye Mahkemesinde alacak davasının kabulüne karar verildiğini, kararın kesinleşerek apostille ile onandığını ileri sürerek Köln Asliye Mahkemesi kararının ve masraf tespitine ilişkin ek kararın tenfizine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, ilamın Türk Mahkemelerinin münhasıran yetkisi dahilinde olan bir konu olduğunu, yetkinin kamu düzenine ilişkin olması nedeniyle kararın tenfizinin mümkün olmadığını, yabancı mahkemenin kararı gıyapta verdiğini ve müvekkilinin savunma hakları da kısıtlandığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, davacının davalı şirkette ortaklığı bulunduğu, daha önce mahkemeye açılan davaların TTK’nun 405/2 maddesindeki "pay sahiplerinin sermaye olarak şirkete verdiklerini geri istemeyeceği, tasfiye payına müteallik haklarının mahfuz olduğu" şeklindeki yasal düzenleme dayanak yapılarak reddedildiği ve kararların Yargıtay tarafından onandığı, davaya konu yabancı mahkeme kararının sonuçları ile Türk Yargı kararlarının çeliştiği, yabancı mahkeme kararının uygulanmasının eşitsizliğe ve istikrarsızlığa yol açacağı ve Türk şirketlerinin mali ve iktisadi durumun da etkileneceği, kamu düzenine aykırılık olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, yabancı mahkeme kararının tenfizi istemine ilişkin olup, mahkemece dava tarihinde yürürlükte bulunan 2675 sayılı MÖHUK’nun 38. maddesinin (c) bendi uyarınca, yabancı mahkeme hükmünün Türk kamu düzenine açıkça aykırı olduğu gerekçesiyle istemin reddine karar verilmiştir.

Yabancı mahkemelerden hukuk davalarına ilişkin olarak alınmış ve kesinleşmiş ilamlar hakkında, yetkili mahkemenin tenfiz kararı verebilmesi için 2675 sayılı MÖHUK.’nun 38/c maddesi (yeni 5718 SK’nun 54/c maddesi) uyarınca, hükmün kamu düzenine açıkça aykırı bulunmaması gereklidir. Kendisine karşı tenfiz istenen tarafın savunma haklarının ihlali ise kamu düzenine aykırılıktan bağımsız bir tenfiz engeli olarak, 38/d maddesinde (yeni 54/ç maddesi) düzenlenmiştir.

Yabancı mahkemelerden hukuk davalarına ilişkin olarak alınmış ve kesinleşmiş ilamlar hakkında, yetkili mahkemenin tenfiz kararı verebilmesi için 2675 sayılı MÖHUK.’nun 38/c maddesi (yeni 5718 SK’nun 54/c maddesi) uyarınca, hükmün kamu düzenine açıkça aykırı bulunmaması gereklidir. Kendisine karşı tenfiz istenen tarafın savunma haklarının ihlali ise kamu düzenine aykırılıktan bağımsız bir tenfiz engeli olarak, 38/d maddesinde (yeni 54/ç maddesi) düzenlenmiştir.

Kanunda kamu düzeni kavramının zamana ve yere göre değişebilen niteliği gereği bir tanımlama yapılmaktan kaçınılmış ve konunun hakimin takdirine bırakılması tercih edilmiş, ancak kamu düzenine aykırılığın “açıkça” olmasının aranmasıyla bu konuda takdir hakkı bulunan hakime bir sınırlama getirilmek istenmiştir. Bu düzenleme, Türk tenfiz hukukunda, kamu düzeni kavramının izin verdiği ölçüde, yabancı mahkeme kararlarının tanınması ve tenfizi lehine bir eğilimin bulunduğunu göstermektedir. Doktrinde de bu konuda hakime yardımcı olması bakımından bazı kriterler verilmiştir. Buna göre örneğin Türk tenfiz hakimi “kural olarak” yabancı mahkeme kararının doğruluğunu inceleyemez (revision au fond yasağı). Zira aksinin kabulü, aynı davanın Türk mahkemesinde tekrar görülmesi ve yeni bir Türk mahkemesi kararının ortaya çıkması sonucunu doğurur. Ancak örneğin Türk hukukunun vazgeçilmez kabul ettiği temel prensiplerini ihlal eden veya milletlerarası alanda geçerli olan ortak ilkelere aykırı bulunan yabancı mahkeme kararları tenfiz edilemez. Tenfiz hakimi takdir hakkını kullanırken, her somut olayın kendine mahsus özelliklerini de dikkate almalıdır.

O halde dava konusu uyuşmazlık yönünden de somut olayın özelliklerine göre bir inceleme ve değerlendirme yapılmalıdır.

Burada ilk olarak yabancı mahkemece davalının savunma hakkının ihlal edilip edilmediğinin incelenmesi gereklidir. Somut olayda yabancı mahkemece, dava dilekçesi ve ekleri davalıya 1965 tarihli Hukukî ve Ticarî Konularda Adlî ve Gayrı Adlî Belgelerin Yabancı Memleketlerde Tebliğine Dair Lahey Sözleşmesi’ne uygun olarak tebliğ edilmiş, davalının davaya karşı savunma yapmak isteğini göstermemesi nedeniyle, Alman Usul Yasası’nın 331/3. ve 276. maddeleri uyarınca, davacının talebi üzerine, sözlü yargılama yapılmaksızın “gıyabi karar” verilmiştir. Buraya kadar olan gelişmelerin Türk kamu düzenine aykırı veya davalının savunma hakkını kısıtlar nitelikte olmadığı, benzer olaylarda Yargıtay dairelerince verilen kararlarla da benimsenmiştir (Yargıtay 13. HD. 01.10.1992 gün ve 5764 E.-7352 K., Yargıtay 11. HD. 06.07.2010 gün ve 2008/12797 E.- 2010/7992 K.). Zira “kural olarak” her mahkeme kendi usul hükümlerini uygular ve yabancı mahkemenin uyguladığı usulün Türk usul hukukundan farklı olması, Türk kamu düzeninin müdahalesi için tek başına yeterli sebep oluşturmaz. Aynı ilkeler yabancı mahkemece uygulanan ispat hukuku açısından da geçerlidir.

Somut uyuşmazlıkta incelenmesi gereken diğer bir konu da, benzer olaylarda Türkiye’de açılan davaların, TTK.’nun 329/1. ve 405/2. maddelerinde düzenlenen, anonim şirketlerin kendi hisselerini temellük edemeyecekleri ve pay sahiplerinin sermaye olarak şirkete verdiklerini geri isteyemeyecekleri ilkeleri gereği reddedilmesine rağmen, aynı şartlardaki ortaklarca yabancı mahkemelerde açılan davaların kabul edilmesinin ve alınan farklı yöndeki bu yabancı mahkeme kararlarının Türkiye’de tenfizinin, Türk kamu düzenine aykırılık oluşturup oluşturmayacağıdır. Nitekim mahkemece bu durum, TC. Anayasası’nın kanun önünde eşitlik ilkesine ve kamu düzenine aykırı kabul edilmiştir.

Tenfizi istenen yabancı mahkeme kararının tarafları, konusu ve sebebi “aynı” olan Türk mahkemelerinden verilmiş bir kararla bağdaşmaması halinin Türk kamu düzenine aykırılık oluşturacağı, hatta buna rağmen kararın tenfizine karar verilmişse bu durumun, HUMK.’nun 445/10. maddesi uyarınca bir yargılamanın yenilenmesi nedeni olacağı açıktır.

Somut uyuşmazlık yönünden asıl incelenmesi gereken husus, tarafları, konusu veya sebebi “farklı” olan bir yabancı mahkeme kararının, Türk mahkemelerinden alınan kararlar ile bağdaşmaması halinin, Türk kamu düzenine aykırılık oluşturup oluşturmayacağı noktasıdır. Burada ilk olarak tanıma ve tenfiz hukukundaki kamu düzenine aykırılık kavramının, iç hukuktaki emredici kurallara aykırılık kavramından daha dar ve sınırlı bir anlama sahip olduğu gözden uzak tutulmamalıdır. Dolayısıyla kamu düzeni gerekçesiyle yabancı mahkeme kararının tenfizine istisnaen müdahale edilmelidir. Ayrıca somut uyuşmazlıkta yukarıda açıklanan revision au fond yasağından ayrılmayı gerektirecek bir özellik de bulunmamaktadır. Yine aynı davanın Türk mahkemelerinde görülmesi halinde farklı sonuca varılacak olması, “tek başına” tanıma ve tenfiz engeli oluşturmayacaktır. Zira, esasa uygulanacak yabancı hukuk gibi yabancı mahkeme kararlarının da Türk mahkemelerinden verilecek kararlarla aynı olması beklenemez.

Bu noktada belki Türk tarafların Türk hukukunun emredici hükümlerinden kaçmak amacıyla yabancı mahkemeden bir karar elde etmeye ve bu kararı Türkiye’de tenfiz ettirmeye çalışmalarının adalet duygusunu sarsacağı, bir başka emredici kural olan kanuna karşı hile yasağına ve bu sebeple de Türk kamu düzenine aykırılık oluşturacağı düşünülebilir (Prof. Dr. Ergin Nomer Prof. Dr. Cemal Şanlı, Devletler Hususi Hukuku, İstanbul 2009, 17. Bası, sayfa: 491, dipnot: 270). Ancak öncelikle böyle bir durumun varlığı davalı tarafça ispat edilebilmiş değildir. Kaldı ki somut olayın dikkat edilmesi gereken başka bir özelliği daha vardır. O da Türk hukukunda kabul edilen anonim şirketlerin kendi hisselerini temellük edemeyeceklerine dair ilkenin, Avrupa’da hakim olduğu gibi Alman hukukunda da kural olarak benimsenmiş bulunmasıdır. Somut uyuşmazlıkta yabancı mahkemece davalının savunma haklarının ihlal edilmediği yukarıda açıklanmıştır. Dolayısıyla davalı şirket, benzer ilkelerin egemen olduğu bir hukuk düzeninde, kendisine tanınan savunma olanaklarından yararlanmayarak, tenfizini istemediği kararın verilmesine ve kesinleşmesine kendisi neden olmuştur. Davalının bu şekilde yasal haklarını kullanmayıp, örneğin Türk mahkemelerinden verilmiş aynı nitelikteki bir kararı temyiz etmemek suretiyle Türkiye’de de kesinleşmesine neden olabilmesi mümkündür. Böyle bir durumda da kararın kamu düzenine aykırı olduğu ve infaz edilmemesi gerektiği ileri sürülemeyecektir.

O halde mahkemece, yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda yabancı mahkeme hükmünün tenfizinin Türk kamu düzenine aykırılık oluşturmayacağı kabul edilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bu nedenle davacı yararına bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davacı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 14.03.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/4992, Karar No: 2011/9533, Tarih: 30.06.2011

**3. Ceza Dairesi         2011/4992 E.  ,  2011/9533 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Mahkemesi

HÜKÜM : Sanığın beraatine dair,

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü;

Yerinde görülmeyen sair itirazların reddine; Ancak;

Gerek suç tutanağında gerekse sorgusunda yerin babasından kaldığını ve kendisinin kullanımında olduğunu ifade eden sanığın, orman kadastrosu yapılan yerlerde bir yerin orman olduğunun herkes tarafından bilinmesinin gerekmesine, orman kadastrosunun yörede ilan edilip kesinleşmesi sebebi ile bu yerin orman olmadığını bilmediğinin savunmasına itibar edilemeyeceği kaldı ki yerin keşif sonra düzenlenen fenni bilirkişi raporu ile de arazi kadastosunda da ... Köyü 129 ada 785 nolu orman parseli içinde bulunup maliye adına tespit gören yer içinde kaldığının saptanması karşısında sanığın yüklenen suçtan mahkumiyet gerekirken yazılı gerekçe ile beraatine karar verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı istem gibi BOZULMASINA, 30.....2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/5019, Karar No: 2019/6317, Tarih: 06.11.2019

**20. Hukuk Dairesi         2017/5019 E.  ,  2019/6317 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi

Taraflar arasındaki davadan dolayı yerel mahkemece verilen hüküm davacı ... Yönetimi tarafından temyiz edilmekle, dosya incelendi gereği düşünüldü:

K A R A R

Mahkeme hükmünün çekişmeli 108 ada 1 sayılı parselin tespit maliki olan davalı ... oğlu ...tebliğine dair belgenin dosyada bulunmadığı gözlenmiştir.

Temyiz incelemesinin yapılabilmesi için;

1-) Hüküm tebliğ olunmuş ise, tebliğ belgesi; tebliğe çıkarılmış ve parçası bulunamıyor ise, tebliğ tarihi .... Müdürlüğünden sorularak, alınacak cevap veya mahkemedeki kayıt ve belgeler incelenerek tebliğ tarihi saptanıp, bu konuda düzenlenecek belgenin dosyaya eklenmesi; ancak, tebligat yapılmamış ise, usulünce yapılıp; gerekli temyiz süresinin beklenmesi;

2-) Mahkemece mahallinde yapılan keşif sonrasında orman bilirkişi tarafından 1962 tarihli memleket haritası ve 1952 tarihli hava fotoğrafı incelenmiş ve rapor ekinde taşınmazların görünümlerine yer verilmiş ise de söz konusu görüntülerde taşınmazların niteliği tam olarak denetlenemediğinden, dava dosyası hükme esas raporları sunan fen ve orman bilirkişilerine verilerek, keşifte uygulanan bu hava fotoğrafı ile memleket haritasının ölçekleri kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ve hava fotoğrafı ölçeğine 1/5000 ölçekte bilgisayar ortamında (Net-Cad veya benzeri programlar kullanılarak) çevrildikten sonra, bu haritalar komşu ve yakın komşu parselleri de gösterecek şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazların çevre parsellerle birlikte memleket haritası ve hava fotoğrafı üzerinde gösterilmesi, hava fotoğrafının stereoskop vasıtasıyla üç boyutlu incelemesi yapılarak, taşınmazlar üzerindeki bitki örtüsünü oluşturan unsurların tek tek sayı olarak tarif edildiği, ağaçların cinsi, ortalama yaşı, kapalılık oranı, dağılım oranı, hakim ağaç türü, kullanım şekli ve niteliğinin detaylı olarak incelendiği müşterek imzalı, krokili ek rapor alınıp dosyaya konulması,

Ayrıca, dava dosyasının, 6100 sayılı Kanunun geçici 3. maddesi atfıyla HUMK’nın 433/3. ve Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddeleri uyarınca tarih ve işlem sırasına göre düzenlenip, dizi listesine bağlandıktan sonra gönderilmesi gerekmektedir.

SONUÇ : Değinilen eksiklikler giderildikten sonra gönderilmek üzere dosyanın YEREL MAHKEMEYE GERİ ÇEVRİLMESİNE 06/11/2019 günü oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/9900, Karar No: 2014/11583, Tarih: 21.10.2014

**16. Hukuk Dairesi         2014/9900 E.  ,  2014/11583 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :KADASTRO MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

1- Dava konusu .... Mah. 258 ada 33, 34, 46 ve 70, 272 ada 1, 285 ada 6 ve 7, .... Mah. 117 ada 14 ve 15, 120 ada 1, 2, 18 ve 59, 122 ada 3 ve 4 parsel sayılı taşınmazların tutanak asılları ve dayanağı belgelerin Tapu Müdürlüğünden,

2- Dava konusu taşınmazlar hakkında 68 nolu Toprak Tevzi Komisyonunun Arıcak Köyünde yaptığı çalışmaların kesinleşip kesinleşmediği, yapılan çalışmanın Valilik onayına sunulup sunulmadığı, sunulmuş ise Valilik onayının alınıp alınmadığı ve dava konusu taşınmazlar hakkında toprak tevzii çalışmaları neticesi .... Bey Vakfı adına tapu kaydı oluşup oluşmadığının İl Özel İdaresi'nden sorularak, Valilik oluru ile toprak tevzii çalışmalarının kesinleştiğini gösterir belgelerin ve işleme dayanak tüm belgelerin (belirtmelik tutanakları, tablendikatif ve okunaklı şekilde kroki dahil) İl Özel İdaresi'nden, çalışmalar neticesi tapu kayıtları oluşmuş ise Ömer Bey Bini Osman Bey Vakfı adına oluşan tapu kayıtlarının tesis tarihinden itibaren tüm tedavülleri ve revizyon durumları ile birlikte Tapu Müdürlüğünden getirtilerek dosyaya konulması,

3- Dava konusu taşınmazlara komşu ....Mah. 257 ada 5, 258 ada 13,14 19, 30, 32, 35, 39, 40, 45, 47, 49, 53, 54, 69 ve 71, 272 ada 2, 285 ada 2 ve 5, .... Mah. 117 ada 11, 12, 13 ve 16, 120 ada 3, 4, 17, 19, 58, 60, 88 ve 89, 121 ada 1, 3, 4, 5 ve 10, 122 ada 2, 5, 6 ve 7 parsel sayılı taşınmazların kadastro tutanak örnekleri ile varsa dayanak belgelerin ilk tesis tarihinden itibaren ve revizyon durumları ile birlikte Tapu Müdürlüğünden getirtilerek dosyaya konulması, bundan sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi için dosyanın Mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 21.10.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/21974, Karar No: 2012/14718, Tarih: 12.06.2012

**12. Ceza Dairesi         2011/21974 E.  ,  2012/14718 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ağır Ceza Mahkemesi

Suç : Taksirle öldürme

Hüküm : 5237 sayılı TCK'nın 85/2, 62, 53/6, 63. maddeleri gereğince mahkumiyet

Taksirle öldürme suçundan, sanığın mahkumiyetine ilişkin hüküm, sanık müdafii ve katılanlar ..., ..., ... vekili tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

A) Katılanlar ..., ... ve ... vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Katılanlar ..., ... ve ... vekili tarafından süresinde verilen temyiz dilekçesi ile sanık hakkında verilen hükmün temyiz edildiği, ancak katılanlar ..., ..., ... vekilinin şikayetlerinden ve temyiz talebinden feragat ettiklerine ilişkin 12.09.2008 günlü dilekçe gönderdiği, katılanlar vekilinin feragat yetkisinin bulunduğu, katılan ...'nun bizzat temyizden feragat ettiğine ilişkin 24.05.2012 tarihli dilekçe ibraz ettiği anlaşılmakla, katılanlar vekilinin ve katılanın temyiz isteklerinin CMUK'un 317. maddesi gereğince REDDİNE,

B) Sanık müdafilerinin temyiz itirazlarının incelenmesine gelince;

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, incelenen dosya kapsamına göre, sanık müdafinin kusura, eksik incelemeye, ceza miktarına ilişkin yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine, ancak;

1- Sanığın gece vakti otomobili ile cadde üzerinde seyri sırasında, kırmızı ışıkta geçerek gidişine göre yolun solunda bulunan sokaktan karşı sokak istikametine geçmek isteyen mağdur ... idaresindeki otomobilin sağ yan kısmına aracının ön kısmı ile çarpması sonucu mağdurun aracının gidişe göre yolun sağındaki kaldırıma savrulduğu kaldırım üzerinde bulunan maktule aracının ön kısmı ile çarptığı, bu oluşa göre sanığın kırmızı ışık ihlali yaparak gerçekleşen eylemde bilinçli taksir koşullarının gerçekleştiğinin gözetilmemesi,

2- Katılanlar ..., ... ve ... vekili ile katılan ...'unun hükümden sonra temyiz aşamasında şikayetlerden vazgeçtiklerinin anlaşılması konusunda katılma kararları hükümsüz kaldığından lehlerine vekalet ücreti tayini, kanuna aykırı,

Kabule göre de;

Sanığın atılı taksirle öldürme eylemi sonucu meydana gelen olayda bir kişinin öldüğü ve katılan ...'nun vücudunda 2. derece kırık meydana gelecek şekilde yaralandığı, katılan ...'nun temyiz aşamasında 24.05.2012 tarihli dilekçesiyle şikayetinden vazgeçtiği 5237 sayılı TCK'nın 73/6. maddesi gereğince sanığın şikayetten vazgeçmeyi kabul edip etmediği hususunda beyan alındıktan sonra sanığın hukuki durumunun belirlenmesi,

Bozmayı gerektirmiş olup sanık müdafinin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görüldüğünden hükmün 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi gereğince BOZULMASINA, 12.06.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/3794, Karar No: 2015/13340, Tarih: 30.06.2015

**7. Hukuk Dairesi         2015/3794 E.  ,  2015/13340 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : İş Mahkemesi

Dava Türü : Alacak

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi taraf vekillerince istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

1-Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayanağı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, tarafların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2-Davacı vekili, davacının davalı işyerinde 02.04.2010 - 24.07.2012 tarihleri arasında çalıştığını, fazla çalışma yapıldığı halde ücretinin ödenmediğini, iş akdinin davalı tarafından haksız olarak feshedildiğini beyan ederek kıdem ve ihbar tazminatı ile fazla çalışma, yıllık ücretli izin ile hafta tatili alacaklarının davalıdan tahsilini istemiştir.

Davalı vekili, davacının başka işyerinde ücret karşılığı çalıştığını, bu nedenle devamsızlık yaptığı ve tutanak tutulduğunu, şirketin aracını başkaların işinde kendi yararına kullandığını, işyerinde huzursuzluk çıkardığı ve kavga ettiğini, bu nedenle davacının haklı nedenle işten çıkarıldığını, işyerinde fazla çalışma yapılmadığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, davacının fesih tarihi tarihinden önce ve bir aylık süre içerisinde 5 gün işe gelmediği, mesai arkadaşlarıyla geçimsizlik yaşadığı, iş akdinin davalı tarafından haklı sebeple feshedildiği, bu nedenle kıdem ve ihbar tazminatına hak kazanamadığı, tanık beyanlarına göre fazla çalışma ücret alacağının bulunduğu, yıllık izin, hafta tatili, ve genel tatil ücreti alacağı yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Taraflar arasında iş sözleşmesinin davalı işverence haklı olarak feshedilip edilmediği konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

4857 sayılı İş Kanunu’nun 18. maddesi işverene, işçinin davranışlarından ve yeterliliğinden kaynaklanan nedenlerle iş sözleşmesini feshetme yetkisi vermiştir. İşçinin davranışlarından kaynaklanan fesihte takip edilen amaç, işçinin daha önce işlediği iş sözleşmesine aykırı davranışları cezalandırmak veya yaptırıma bağlamak değil; onun sözleşmesel yükümlülükleri ihlale devam etmesi, tekrarlaması rizikosundan kaçınmaktır. İşçinin davranışları nedeniyle iş sözleşmesinin feshedilebilmesi için, işçinin iş sözleşmesine aykırı, sözleşmeyi ihlal eden bir davranışının varlığı gerekir. İşçinin kusurlu davranışı ile sözleşmeye aykırı davranmış ve bunun sonucunda iş ilişkisi olumsuz bir şekilde etkilenmişse işçinin davranışından kaynaklanan geçerli bir fesih söz konusu olur. Buna karşılık, işçinin kusur ve ihmaline dayanmayan sözleşmeye aykırı davranışlarından dolayı işçiye bir sorumluluk yüklenemeyeceğinden işçinin davranışlarından kaynaklanan geçerli fesih nedeninden de bahsedilemez.

İşçinin davranışlarından ve yeterliliğinden kaynaklanan nedenler, aynı yasanın 25. maddesinde belirtilen nedenler yanında, bu nitelikte olmamakla birlikte, işyerlerinde işin görülmesini önemli ölçüde olumsuz etkileyen nedenlerdir. İşçinin davranışlarından veya yetersizliğinden kaynaklanan nedenlerde, iş ilişkisinin sürdürülmesinin işveren açısından önemli ve makul ölçüler içinde beklenemeyeceği durumlarda, feshin geçerli nedenlere dayandığını kabul etmek gerekecektir.

İşçinin davranışlarından kaynaklanan fesih sebebi, işçinin kusurlu bir davranışını şart koşar.

İş Kanunu’nun 25’inci maddesinin II’nci bendinin (d) fıkrasına göre, işçinin işverene veya ailesine karşı şeref ve namusuna dokunacak sözler söylemesi veya davranışlarda bulunması ya da işveren hakkında şeref ve haysiyet kırıcı asılsız ihbar ve isnatlarda bulunması veya işçinin işverene veya aile üyelerinden birine sataşması haklı fesih nedeni olarak sayılmıştır. Böyle durumlarda işçi, anayasanın 25 ve 26’ncı maddesi ile güvence altına alınmış düşünceyi açıklama özgürlüğüne dayanamaz. Buna karşılık işçinin bu ağırlıkta olmayan işveren aleyhine sarfettiği sözler çalışma düzenini bozacak nitelikte ise geçerli fesih nedeni sayılmalıdır. Sadece işverene karşı değil, işveren temsilcisine karşı yöneltilen ve haklı feshi gerektirecek ağırlıkta olmayan aleyhe sözler geçerli fesih nedeni sayılmalıdır. Bunun gibi, işçinin, işveren veya aile üyelerinden olmamakla birlikte, işverenin yakını olan veya işverenin yakın ilişkide bulunduğu veya başka bir işte ortağı olan kişilere hakaret ve sövgüde bulunması, bu kişilere asılsız bildirim ve isnatlar yapması özellikle işverenin şahsının önemli olduğu küçük işletmeler bakımından bu durum iş sözleşmesinin feshi için geçerli neden oluşturacaktır. İşçinin, işverenin başka bir işçisine sataşması 25/II, d hükmü uyarınca haklı fesih nedeni sayılmıştır. Sataşma niteliğinde olmadığı sürece, diğer işçilerle devamlı ve gereksiz tartışmaya girişmek, iş arkadaşları ile ciddi geçimsizlik göstermek geçerli fesih nedenidir.

Davalı cevap dilekçesinde, davacının sürekli olarak işe geç geldiğini, bazen gelmediğini, iş saatlerine uymamayı alışkanlık haline getirdiğini, sürekli aykırı davranışlarda bulunduğunu, davacı sabah 08.30 da işyerinden ayrıldıktan sonra başka yerlerde çakşmasından dolayı yorulduğu, bu nedenle de müvekkiline ait işyerine geç geldiği ya da hiç gelemediğini, şirketin transparet aracını başkaların işinde kendi yararına kullandığım, işyerinde huzursuzluk çıkardığı ve önüne gelenle kavga ettiğini, davacının haklı nedenle işten çıkarıldığını savunmuştur.