muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2012/3172, Karar No: 2012/5984, Tarih: 21.06.2012

Ne var ki, anılan yasa Anayasa Mahkemesinin 12.05.2011 tarih, 2009/31 Esas ve 2011/77 Karar sayılı kararıyla iptal edilmiş ve kararın 23.07.2011 tarihli Resmi Gazetede yayımlanmasıyla iptal hükmü yürürlüğe girmiştir. Anayasa Mahkemesinin iptal kararlarının yasama, yürütme ve yargı organları ile idari makamlar, gerçek ve tüzel kişileri bağlayacağı açıktır. Diğer taraftan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 33.maddesinde yer alan “Hakim, Türk hukukunu re'sen uygular” hükmü ile ifadesini bulan yasal ilke gözetildiğinde; Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararlarının derdest dosyalar yönünden uygulanmasının zorunluluğu ortadadır. Öyle ise, kesin hüküm halini almamış ve kazanılmış hakkın istisnasını teşkil eden bu durum karşısında, Anayasanın 153. maddesine göre iptal kararı geriye yürümese de ve 5841 sayılı Yasa hükümleri uyarınca davanın reddine ilişkin mahkeme kararı verildiği tarih itibariyle doğru ise de, 10.03.1969 tarih ve 1/3 sayılı İBK.nın gerekçe bölümünde de belirtildiği üzere, iptalin kesin şekilde çözüme bağlanmış uyuşmazlıkları etkilemeyeceği, ancak henüz devam eden uyuşmazlıkların iptal kapsamında bulunacağı açıktır. Zira, kamu düzeninin söz konusu olduğu bütün haller istisnanın kapsamına girer. Bu durumda davanın hak düşürücü süreden reddine ilişkin hükmün Anayasa Mahkemesi’nin anılan iptal kararı nedeniyle doğru olduğu söylenemez.

Hal böyle olunca, Anayasa Mahkemesinin iptal kararı sonucu oluşan durumun eldeki maddi anlamda kesinleşmemiş ve derdest olan davaya da uygulanması zorunlu olup, kamu malları ile ilgili davalar aynı zamanda kamu düzeni ilkesini de içermektedirler. Bu nedenle mahkemece, yukarıda açıklanan ilkeler doğrultusunda Anayasa Mahkemesinin iptal kararından sonra oluşan yeni yasal durum dikkate alınarak, inceleme yapılıp sonuca ulaşılması gerektiğinde kuşku bulunmamaktadır.

Mahkemece yapılacak iş; dava konusu taşınmaz bölümünün 28.11.1997 tarih 5/3 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararıyla belirlenen veya belirlenecek olan kıyı kenar çizgisine göre değerlendirilmesi, ayrıca 19.01.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6099 sayılı Yasanın 16. maddesiyle 3402 sayılı Yasanın 36. maddesine bazı ilaveler getiren 36/A maddesi hükmüne göre kadastro işlemleri sebebiyle açılan davalar nedeniyle yargılama giderlerinden ve avukatlık ücretinden davalı tarafın sorumlu tutulamayacağı hususunun da gözetilmesi, ondan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesidir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı Hazine temsilcisinin temyiz itirazlarının kabulüyle usul ve yasaya uygun bulunmayan hükmün 6100 sayılı HMK.nun Geçici 3.maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK.nun 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, taraflarca HUMK.nun 388/4. (HMK m.297/ç) ve HUMK.nun 440/1 maddeleri gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine 21.06.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/2084, Karar No: 2011/3857, Tarih: 17.03.2011

**12. Hukuk Dairesi         2011/2084 E.  ,  2011/3857 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Adana 1. İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 12/11/2009

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki her iki taraf vekili tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklı G.Ç.tarafından, Erdemli İcra Müdürlüğünde çeke dayalı kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takip başlatıldığı, G.Ç.’in 22/11/2007 tarihinde takip alacağını H. Ç.’e temlik ettiği, alacağın temlik edildiği hususunun bildirilmesi amacıyla borçluya muhtıra gönderildiği, ancak, muhtırada, temlik alacaklısının H.Ç.yerine sehven H. Ç. olarak yazıldığı, borçlu İ.H. E.’in Erdemli İcra Müdürlüğünün yetkisine itiraz etmesi üzerine Erdemli İcra Mahkemesinin 22/07/2008 tarih ve 2008/3 E.-59 K.sayılı kararı ile Adana İcra Müdürlüğünün yetkili olduğuna karar verildiği, alacaklı vekilince HUMK.nun 193.maddesi gereğince, takip dosyasının süresinde yetkili Adana İcra Müdürlüğüne gönderilmesinin talep edildiği, Adana 11.İcra Müdürlüğünün 2008/5521 E.sayılı dosyasından gönderilen ödeme emrinin borçlu İsmail Hakkı Eren’e 27/10/2008 tarihinde tebliğ edildiği, borçlunun vekil aracılığıyla süresinde, H.Ç.’in yetkili hamil olmadığı, alacağın zamanaşımına uğradığı ve borcu bulunmadığından bahisle takibin iptali talebi ile icra mahkemesine başvurduğu, mahkemece, H. Ç.in yetkili hamil olmaması ve G.Ç.yönünden ise, itiraz edenin borcunun bulunmadığı ve borcunun ispatlanamadığı gerekçesi ile takibin iptaline karar verildiği anlaşılmaktadır.

1-Alacaklı vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de;

1-Alacaklı vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de;

Kambiyo senetleri ile ilgili hak sahipliğini ispat külfeti hakkındaki TTK.nun 598 ve 702.maddelerinde “….senedi elinde bulunduranın kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde salahiyetli hamil sayılacağı….”öngörülmüştür. Anılan maddeler tedavülü sona ermiş senetler hakkında uygulanmaz. Tedavülün sona ermesinden sonraki ciroların alacağın temliki hükümlerini doğuracağı aynı kanunun 602 ve 705.maddelerinde ayrıca düzenlenmiştir. Tedavülü sona erip, ibraz edilen ve muhtelif cirolar görmüş senetlerde cirantalar atlanmak suretiyle müracaat borçlularına başvurularak senet bedelinin tahsili ile ona iadesi mümkündür. Bu halde, senet üzerinde ayrıca yeniden geriye dönüş cirosunun bulunması gerekmez. Ciro silsilesi içerisinde imzası olan ve senet elinde bulunan müracaat borçlusu yetkili hamil olduğundan takip hakkı mevcuttur. Ancak, vadesi veya ibraz günü henüz gelmemiş, başka bir anlatımla, ciro olanağı mevcut senetlerde cirantalar atlanmış ise bu takdirde bu kişi yetkili hamil sayılmaz.Açıklanan durum karşısında, somut olayda, takip dayanağı çekin yasal süresinde bankaya ibraz edilmesi nedeniyle takibin, ciro silsilesinde yer alan ve yetkili hamil olan, ciranta G. Ç. tarafından, kendisinden önceki müracaat borçlusu (itiraz eden ciranta) ve keşideci hakkında yapılmasına yasal engel bulunmamaktadır. Dolayısıyla, dosya alacağını, yetkili hamil olan G. Ç.’ten temellük eden H. Ç., temlik edenin külli halefi olup, onun tüm yasal haklarına sahip olacağından yetkili hamil durumundadır.

O halde, mahkemece, temliken alacaklının H.Ç.iken sehven H.Ç.yazıldığının ve itirazın H. Ç.e yöneltildiğinin kabulü ile, yukarıda açıklandığı üzere yetkili hamil durumunda olması nedeniyle borçlunun bu yöndeki şikayetinin ve alacağını temlik etmekle takipte taraf sıfatı kalmayan G. Ç. yönünden ise itirazın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi  gerekirken yazılı şekilde sonuca gidilmesi isabetsizdir.

Kabule göre de;

İİK.nun 169/a.maddesine göre, icra mahkemesi, borcun olmadığının veya itfa veya imhal edildiğinin resmî veya imzası ikrar edilmiş bir belge ile ispatı hâlinde, borçlunun itirazını kabul eder. Burada, ispat külfeti alacaklıda değil, borçlu olmadığını iddia eden borçludadır. Mahkemece, İİK.nun 169/a maddesi hükmüne aykırı şekilde, itiraz edenin borcunun bulunduğu ispat edilemediğinden takibin iptaline karar verilmesi de doğru değildir.

2- Borçlu vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Borçlu vekilinin, başvuru dilekçesinde, zaman aşımı itirazında da bulunduğu ve ayrıca tazminata hükmedilmesini de talep ettiği halde, mahkemece, bu hususlarda olumlu veya olumsuz bir karar verilmemesi isabetsizdir.

2- Borçlu vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Borçlu vekilinin, başvuru dilekçesinde, zaman aşımı itirazında da bulunduğu ve ayrıca tazminata hükmedilmesini de talep ettiği halde, mahkemece, bu hususlarda olumlu veya olumsuz bir karar verilmemesi isabetsizdir.

SONUÇ  : Alacaklı vekilinin temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile mahkeme kararının yukarıda (1) nolu bentte yazılı nedenlerle alacaklı yararına, borçlu vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle mahkeme kararının yukarıda (2) nolu bentte yazılı nedenlerle borçlu yararına İ.İ.K. 366 ve H.U.M.K.’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), 17.03.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/14241, Karar No: 2017/9264, Tarih: 26.12.2017

**10. Hukuk Dairesi         2016/14241 E.  ,  2017/9264 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, aksine kurum işleminin iptali ile yaşlılık aylığına hak kazandığının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Çekişmeli yargıda kural olarak, “tasarruf ilkesi” geçerlidir ve taraflar dava konusu üzerinde serbestçe tasarrufta bulunabilirler. Bu suretle davaya son verilebilmesinin bir yöntemi davadan feragattir ve anılan kurum 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 307 ila 312. maddelerinde (mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 91 ila 94. maddelerinde) düzenlenmiştir.

Hükmün kesinleşmesinden önceki herhangi bir aşamada davadan feragat edilebilir. Temyiz edilen ve fakat henüz temyiz Dairesince görüşülmeyen bir karar, usul hukuku çerçevesinde kesinleşmiş olmadığından, bu aşamada davadan feragat mümkündür.

Hâkim, gördüğü davada tahkikatı bitirip hüküm kurduktan sonra davadan elini çekmiş olur ve kural olarak dava sonunda verilen karar temyiz edilip bozulmadan ve bu suretle yargılamaya yeniden başlanmadan davanın esası ile ilgili hiç bir karar veremez.

Feragat, davayı kesin olarak sonuçlandıran bir hukuki neden olduğundan, hâkim karar verdikten sonra dahi belgelendirilen feragat üzerine davanın bu nedenle reddine karar verebilir ise de, Yargıtay uygulamalarında (örneğin Hukuk Genel Kurulunun 21.10.1981 gün 1981/2-551, 1981/683 ve 02.06.1982 günlü 1982/376-547 sayılı Kararları ile 11.04.1940 gün ve 1939/15-1940/70 sayılı tevhidi içtihat Kararının gerekçesinden esinlenen uygulama) hüküm temyiz edildikten sonra vaki feragat üzerine mahkemece kendiliğinden bir karar verilmeyerek Yargıtay'ın bu konuda (feragat konusunda) mahkemece bir karar verilmek üzere hükmün bozulmasına dair verilecek kararından sonra ancak dosyayı ele alabilir ve feragate dayanarak davayı reddedebilir.

Bu itibarla, somut olayda davacı asilin 03.05.2017 tarihli karardan sonra verdiği dilekçe ile feragat edildiği açıkça ve koşulsuz olarak bildirdiğinden, hükümden sonra ortaya çıkan ve temyiz incelenmesine usulen engel oluşturan bu hukuki olgu çerçevesinde, yeniden inceleme yapılmak üzere mahkeme hükmünün bozulmasına karar verilmesi gerekmektedir.

O halde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün sair hususlar incelenmeksizin yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 26.12.2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/12602, Karar No: 2013/12245, Tarih: 13.05.2013

**13. Hukuk Dairesi         2013/12602 E.  ,  2013/12245 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Tüketici Mahkemesi

KARAR

Dava, su aboneliği yapılması sırasında istenen kanal katılım ve şebeke bedelinden kaynaklanan uyuşmazlığa ilişkindir.

9.2.2011 gün ve 6110 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik yapılmasına Dair Kanunun 8.maddesi ile 2797 sayılı Yargıtay Yasasının 14.maddesinde yapılan değişiklik uyarınca; Yargıtay Büyük Genel Kurulunun 21.01.2013 günlü ve 2013/1 sayılı kararı uyarınca işbu davada temyizen incelenme görevi 1.2.2013 tarihinden itibaren Yargıtay 3.Hukuk Dairesine verilmiştir.

SONUÇ:Dosyanın görevli Yargıtay Yüksek 3.Hukuk Dairesi Başkanlığına GÖNDERİLMESİNE, 13.05.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/6985, Karar No: 2012/7675, Tarih: 20.09.2012

**8. Hukuk Dairesi         2012/6985 E.  ,  2012/7675 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Tapu iptali ve tescil

... ve ... ile Hazine aralarındaki tapu iptali ve tescil davasının kısmen kabulüne ve kısmen reddine dair İncesu Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 27.12.2011 gün ve 353/284 sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davacılar vekili ile Hazine vekili taraflarından süresinde istenilmiş olmakla dosya incelendi gereği düşünüldü:

KARAR

Davacılar vekili, miras yoluyla intikal, taksim ve eklemeli kazanmayı sağlayan zilyetlik hukuksal nedenlerine dayanarak vekil edenlerinin zilyetliği altında bulunan bir parça taşınmazın kadastro çalışmaları sonucunda 122 ada 8 parsel sayısı ile davalı Hazine adına tespit ve tapuya tescil edildiğini açıklayarak Hazine üzerindeki tapu kaydının iptali ile vekil edenleri adına tapuya tesciline karar verilmesini istemiştir.

Davalı Hazine vekili, davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

Mahkemece, davacı yararına zilyetlik yoluyla kazanma koşullarının oluştuğu gerekçesiyle davanın kabulüne; 122 ada 8 sayılı parselin taşınmazın kesinleşen kadastro tespitinin iptali ile teknik bilirkişinin raporunda A harfi ile gösterilen 1.701,81 m2'lik bölümünün davacılar adına tesciline karar verilmiştir. Hükmün redde ilişkin bölümü davacılar vekili ve kabule ilişkin bölümü ise davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya muhtevasına, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına, mahkemece Dairenin 22.03.2010 tarih ve 2009/6022 Esas-2012/1212 Karar sayılı ilamında ''... Özel harman yerleri ekonomik amacına uygun zilyetliklerdendir. Ancak dava konusu taşınmaz 2.586,22 m2 olup bu miktarda bir yerin özel harman yeri olarak kullanımı abartılıdır...'' şeklindeki bozma gereklerine uygun biçimde hüküm verildiğine göre davacılar vekilinin yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun bulunan hükmün redde ilişkin bölümünün ONANMASINA,

Davalı Hazine vekilinin temyiz itirazlarına gelince, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamından; dava konusu 122 ada 8 sayılı parsel Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan, ekonomik yarar sağlanması mümkün olan yerlerden olduğu, davacılar tarafından mülkiyet iddiasında bulunulmuş ise de zilyetliklerinin 1960 yılından beri ara verilmek suretiyle sürdürüldüğü muhtar ve bilirkişilerin müşterek beyan ve ifadelerinden anlaşıldığı belirtilmek suretiyle 23.05.2002 tarihinde yapılan kadastro çalışmaları sırasında 2.586,22 m2 yüzölçümü ile belgesizden, ham toprak niteliğiyle Hazine adına tespit edilmiş, tutanağın itirazsız olarak kesinleşmesi ile 12.11.2002 tarihinde tapuya tescil edildiği görülmüştür. Keşifte dinlenen yerel bilirkişi ve tanıklar; dava konusu taşınmazın öncesinde davacıların babasına ait harman yeri iken, babalarının ölümünden sonra aynı şekilde davacılar tarafından harman yeri olarak kullanıldığını bildirmiş, mahkemece bu beyanlar esas alınarak teknik bilirkişi raporunda A harfi ile gösterilen 1.701,81 m2'lik yerin özel harman yeri olduğu gerekçesi ile bu kısım yönünden davanın kabulüne karar verilmiş ise de; Dairenin 22.03.2010 tarih ve 2009/6022 Esas - 2010/1212 Karar sayılı ilamında '' ... Özel harman yerleri ekonomik amacına uygun zilyetliklerdendir. Ancak, dava konusu taşınmaz 2.586,22 m2 olup bu miktarda bir yerin özel harman yeri olarak kullanımı abartılıdır. Davacıların zilyetliklerine değer verilmekle birlikte taşınmazın miktarı üzerinde durulmalıdır. Hazine adına tespit gören taşınmazın tamamının davacılar adına tesciline karar verilmeden önce harman niteliği ile kullanılan yerin belirlenmesi gerekir.'' gerekçesi ile bozma sevk edilmiş, mahkemece Yargıtay bozma ilamına uyulduğu halde bozma gerekleri tam olarak yerine getirilmemiştir. Şöyle ki, bozmaya uyulmakla taraflar yararına usuli müktesep hak oluşur. Sap dökmek, düvenle sap sürmek ya da patoz yapmak, tınaz oluşturmaktan müştekil harman işlemine konu yerin arazide sınırlı bir alanı kapsayacağı dikkate alındığında çiftçi kişi bazında 1.701,81 m2 genişliğinde özel harman yeri olamayacağı da tartışmasızdır. Özel harman yeri niteliğindeki yerin, arazide kapladığı yer sap dökmek, düvenle sap sürmek, patoz yapmak ve tınaz oluşturmak için gerekli ve yeterli miktarla sınırlı olup, bu işlemler için gerekli ve yeterli arazi parçası haricinde kalan yer için davanın reddine karar verilmelidir.

Bu halde, mahkemece yapılacak iş; mahallinde yeniden yapılacak keşifte yerel bilirkişi ve tanıklar, HMK. nun 243 ve 244. maddeleri gereğince keşif yerine davetiyeyle çağrılmalı, aynı Kanunun 259 ve 290/2. maddeleri uyarınca uyuşmazlığın taşınmaza ilişkin bulunması nedeniyle yerel bilirkişi ve tanıklar keşif yerinde dinlenmeli, yerel bilirkişilerden mahalli örf ve adetler ile davacıların tarımsal faaliyetinin niteliği, kapsamı ve boyutu dikkate alınarak harman yeri için gerekli olan arazi miktarı sorularak tespit edilmeli, tanıklardan yerel bilirkişilerin beyanları da dikkate alınarak harman yeri olarak kullandıkları alanın zeminde isabet ettiği yer sorularak açıklığa kavuşturulmalı, beyanlar arasında çelişki bulunması halinde HMK. nun 261. maddesi gereğince giderilmesine çalışılmalı, teknik bilirkişiden bu şekilde harman yeri olarak kullanıldığı belirlenen yeri krokisinde göstermesi istenmeli ve bu yer yönünden zilyetlikle kazanma koşulları gerçekleştiğinden davanın kabulüne kalan miktar için davanın reddine karar vermek gerekirken, mahkemece eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru değildir.

Davalı Hazine vekilinin temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile usul ve kanuna aykırı bulunan yerel mahkeme hükmünün kabule ilişkin bölümünün 6100 sayılı ...nun Geçici 3. maddesi yollamasıyla uygulanacak olan 1086 sayılı HUMK.nun 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, HUMK.nun 388/4./ HMK m.297/ç) ve 440/I. maddeleri gereğince Yargıtay Daire İlamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine ve 21,15 TL onama

harcının peşin harçtan mahsubu ile artan 45,85 TL'nin istek halinde temyiz eden davacılara iadesine 20.09.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/11704, Karar No: 2017/7175, Tarih: 04.10.2017

**14. Hukuk Dairesi         2015/11704 E.  ,  2017/7175 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 11.04.2003 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali mera olarak sınırlandırılması talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 05.05.2003 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacı Hazine vekili, dava konusu 535 ada 5 parsel sayılı taşınmazın evveliyatının mera olduğunu ileri sürerek tapu iptali ve tescil isteminde bulunmuştur.

Davalı ... Belediyesi vekili, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kabulüne, dava konusu taşınmazın davacı Hazine adına tapuya tesciline karar verilmiştir.

Hükmü, davalı ... vekili temyiz etmiştir.

Dosyada yer alan bilgi ve belgelerden dava konusu taşınmazın toprak tevzi komisyonunun 901 mera parselinin kadastro tespiti sırasında 4875, 4943, 2822, 5192 sayılı mera parselleri olarak tespit edildiği ve bu parsellerin imar uygulaması ve parselasyon sonucu 535 ada 5 nolu parselin oluştuğu anlaşılmaktadır.

Davacı tarafın dayandığı Hakem dosyasında yapılan keşif sonucu alınan fen bilirkişi raporunda 535 ada 5 no'lu parselin toprak tevzi komisyonunun 901 no'lu mera parseli içerisinde kaldığı belirtilmiştir.

Görülüyor ki dava konusu taşınmaz 901 sayılı mera parselinden gelmektedir. İmar planı içindeki meralar planın onayıyla birlikte hukuki bakımdan mera niteliğini yitireceğinden, bu yerlerden genel hizmete ayrılanların (yol, park, yeşil saha gibi) belediye veya özel idareye bedelsiz terkini gerekir. İmar planında genel hizmetler dışında özel mülkiyete konu olabilecek konut, sanayi ve ticaret alanı olarak belirlenmiş alanlarda kalan meralar bu vasıflarını yitirmeleri halinde Hazine adına tescili gerekir. (Danıştay 1. Dairesinin 1988/328 E, 1989/19 K. sayılı mütalaası) Belediye adına tescili gerekmeyen yerler belediye veya gerçek ve özel hukuk tüzel kişileri adına tescil edilmiş ise "Yolsuz Tescil" olacağından Hazine her zaman bu iddia ile dava açabilir. Ne var ki, başlangıçtaki tescil işlemi yolsuz tescil olsa da 4342 sayılı Mera Kanununun geçici 3. maddesi hükmü koşullarının oluşması halinde tescilin belediye veya gerçek ya da özel hukuk tüzel kişileri adına devam etmesi olanağı sağladığından, artık burada 4342 sayılı Mera Kanununun geçici 3. maddesi şartları üzerinde durulması gerekir.

Anılan madde uyarıca işlem yapabilmesi için;

a)Mera, 4342 sayılı Kanunun geçici 3. maddesinde yapılan değişikliğin yürürlüğe girdiği 03.05.2005 tarihi itibariyle Belediye ve mücavir alan sınırları içersinde bulunmalıdır. Zira bu tarih itibariyle köy sınırları içerisinde bulunan veya bu tarihten sonra Belediye ve mücavir alan sınırları içerisine alınan meralarda bu madde hükümlerinin uygulanma olanağı yoktur.

Anılan madde uyarıca işlem yapabilmesi için;

a)Mera, 4342 sayılı Kanunun geçici 3. maddesinde yapılan değişikliğin yürürlüğe girdiği 03.05.2005 tarihi itibariyle Belediye ve mücavir alan sınırları içersinde bulunmalıdır. Zira bu tarih itibariyle köy sınırları içerisinde bulunan veya bu tarihten sonra Belediye ve mücavir alan sınırları içerisine alınan meralarda bu madde hükümlerinin uygulanma olanağı yoktur.

b)Mera, 01.01.2003 tarihinden önce kesinleşmiş imar planı içerisinde kalmalıdır. Bu tarihten sonra imar planı içerisine alınan veya imar planı bulunmayan yerlerdeki meralarda bu madde hükmü uygulanmaz. Yasa hükmünde geçen "imar planından" maksat ise, her türlü ölçekteki plan yani nazım, uygulama veya mevzi imar planıdır.

c)Meranın, yerleşim yeri olarak işgal edilmesi, yani bu şekilde kullanılması, yerleşim ve işgal durumunun da 01.01.2003 tarihinden önce var olması gerekir. Bu tarihten sonra işgal edilerek yerleşim yeri olarak kullanılan meralarda bu madde hükmü uygulanamaz. Bu maddenin uygulanmasında "yerleşim yeri" kavramı konut, konaklama, turizm, sanayi, askeri ve benzeri amaçlar için kullanılmak üzere planlanarak yapılaşmış veya eskiden beri bu amaçlarla kullanılan şehir, kasaba ve beldelerin üzerinde yapılaşma bulunan yerleşik alanlarını ifade etmektedir.

d)Diğer bir koşul da; meranın, mera niteliği ile kullanılmasının teknik açıdan mümkün bulunmamasıdır.

Yukarıda belirtilen şartların varlığı duraksamaksızın saptanmadan Belediye, diğer kamu kuruluşları ile gerçek kişiler adına tescil edilmiş meraların mülkiyeti belediye, diğer kamu kuruluşları ve gerçek kişilere bırakılamaz. Bu ilkeler çerçevesinde somut olaya bakıldığında;

Davacı Hazine vekili, dava konusu taşınmazın evveliyatının mera olduğunu ileri sürerek Hazine adına tescilini istemiştir.

Mahkemece, şehir plancısı, zirai bilirkişi, harita mühendisi ve inşaat mühendisi bilirkişi de bulundurularak dava konusu 535 ada 5 sayılı parsel üzerinde yeniden keşif yapılmalı, imar planı ve uygulama haritaları belediyeden getirtilmeli ayrıca 01.01.2003 tarihinden önce çekilen hava fotoğraflarından da yararlanılarak öncesi mera olan dava konusu taşınmazın mera niteliğini yitirip yitirmediği, 4342 sayılı Mera Kanununun geçici 3. maddesinde yazılı koşulların oluşup oluşmadığı ve özellikle yerleşim, işgal ve yapılaşmanın 01.01.2003 tarihinden önce var olup olmadığı incelenmeli, keşfi izlemeye olanak sağlayacak sayıda fotoğraf çektirilerek dosyaya eklenmeli, yapılan tüm araştırmalar neticesinde geçici 3. maddedeki koşulların oluştuğunun saptanması halinde dava reddedilmeli, aksi takdirde davanın kabulüne karar verilmelidir.

Tüm bu yönler bir yana bırakılarak yetersiz araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmadığından karar bozulmalıdır.