muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2016/7868, Karar No: 2016/11155, Tarih: 23.06.2016

Bu nedenle, yapılacak keşifte, taşınmazı ve geniş çevresini gösteren fotoğrafların çektirilerek dosya arasına konulması ve niteliğinin belirlenmesine ilişkin hâkim gözleminin keşif zaptına yazıldıktan sonra mahkemece taşınmazın niteliği arsa olarak belirlenir ise, emsal satışların değerlendirme tarihindeki karşılıklarının fiyat artış endekslerinin uygulanması suretiyle tespiti, bundan sonra emsal ile dava konusu taşınmazın eksik ve üstün yönlerinin neler olduğu ve oranları açıklanmak suretiyle değer biçilmesi gerektiğinden, taraflara, dava konusu taşınmaza yakın bölgelerden ve değerlendirme tarihi olan 11.11.2013 tarihinden önce ve yakın zaman içinde satışı yapılan benzer yüzölçümlü satışları bildirmeleri için olanak tanınması, gerekli görülürse re'sen emsal getirtme yoluna gidilmesi ve bu emsallere göre değer biçilmesi için konunun uzmanı bilirkişilerden oluşturulacak bilirkişi kurulu yardımıyla keşif yapılarak, denetlemeye olanak veren bilimsel verileri içeren, emsal ile dava konusu taşınmazların eksik ve üstün yönlerinin karşılaştırıldığı rapor alınması, somut alınan emsal ile çekişmeli taşınmaza ait Arsa Metrekare Rayiç Bedeli Takdir Komisyonu tarafından belirlenen emlak vergisine esas olan m² değerleri, ilgili Belediye Başkanlığı Emlak Vergi Dairesinden istenip, dava konusu taşınmazın, emsal taşınmazlara göre üstünlük oranı yönünden bilirkişi kurulu raporu da denetlenerek oluşacak sonuca göre karar verilmesi; taşınmazın niteliği arazi olarak belirlenir ise, arazi niteliğinde bulunan dava konusu taşınmaza yönelik olarak sulu olup olmadıkları, yerleşim alanlarına uzaklıkları, iklim şartları, arazinin toprak ve topoğrafik yapısı ve bölgesindeki konumu gözetilerek oluşturulacak bilirkişi kurulu yardımıyla çevrede yetiştirilen ürünlerin münavebesi, dekar başına ortalama verim, toptan satış fiyatı ve üretim maliyeti resmî verileri ilçe tarım müdürlüğünden getirtilmek suretiyle, taşınmaz üzerinde meyve ağaçları varsa ağaçların cinsleri de dikkate alınmak suretiyle elde edilen verilere uygun biçimde değerlendirme yapılarak tapu kapsamındaki taşınmazların değeri, tazminat davasının açıldığı 11.11.2013 tarihine göre hesaplanmalı, taşınmazların varsa mütemmim cüzleri, muhdesat ve sökülemeyen teferruatlarının değerleri bayındırlık birim fiyatları ve yıpranma oranları gözetilerek değerleme tarihine göre hesaplattırılmalı, bu şekilde tapusu iptal edilen taşınmazın zemin değeri, üzerindeki mütemmim cüz, muhdesat ve sökülemeyen teferruatları esas alınarak, tapu sahibinin oluşan gerçek zararının saptanması gerekirken yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak verilen karar usûl ve kanuna aykırıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle 6100 sayılı HMK'nun Geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK'nun 428. maddesi gereğince davalı-birleşen davacı ... yararına BOZULMASINA, davacı-birleşen davalı ... vekilinin tüm, davalı-birleşen davacı ... vekilinin sair temyiz itirazlarının (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle reddine, taraflarca HUMK'nun 440/I maddesi gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine, 23.06.2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/30468, Karar No: 2016/3412, Tarih: 22.02.2016

**9. Hukuk Dairesi         2014/30468 E.  ,  2016/3412 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

DAVA : Davacı, kıdem tazminatı ile hafta tatil ücreti, Cumartesi çalışma ücreti, fazla mesai ücreti, ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin ücretinin 1.300,00 TL iken hiçbir sebep bildirmeksizin ücretinin 1.000,00 TL’ye indirildiğini, çalışma koşullarının hiçbir sebep yokken değiştirildiğini, davacıya işten ayrılması için baskı yapıldığını, davacının işe başladığında emekli olduğundan sigortasının yapılmadığını ve işveren tarafından.... primlerinin yatırılmadığını, bu primlerin yatırılmadığını davacının farkına varmadığını, tüm bu sebeplerle davacının iş akdini zorunlu olarak sonlandırıldığını ileri sürerek kıdem tazminatı ile Cumartesi çalışma ücreti, fazla çalışma, hafta tatili ve ulusal bayram genel tatil ücretlerinin ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacının 01.03.2012 tarihinden sonra 13 gün boyunca mazeretsiz olarak işe gelmediğini, davacı hakkında devamsızlık tutanakları tutulduğunu, davacının işyerini habersiz ve izinsiz terk ettiği için davalı şirket tarafından iş akdinin haklı nedenle feshedildiğini, davacının eksik ödenmiş maaşı olduğuna ve ücret alacağı bulunduğuna ilişkin iddialarının gerçeğe aykırı olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davalı işyerinde uzun süreden beri çalışan davacının, hiçbir haklı neden olmaksızın ve haklarını ortadan kaldıracak şekilde işten ayrıldığı ididasının hayatın olağan akışına aykırı olduğu, işyerinde kendisine yapılan baskı nedeniyle haklı nedenle iş akdini feshettiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilerek davacının kıdem tazminatı, fazla çalışma ve ulusal bayram genel tatil ücretleri hüküm altına alınmış, diğer istemlerin ise reddine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davalı temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- İşçiye, işyerinde çalıştığı sırada verilen ara dinlenmesinin süresi konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

İşçinin günlük iş süresi içinde kesintisiz olarak hiç ara vermeden çalışması beklenemez. Gün içinde işçinin yemek, çay, sigara gibi ihtiyaçlar sebebiyle ya da dinlenmek için belli bir zamana ihtiyacı vardır.

2- İşçiye, işyerinde çalıştığı sırada verilen ara dinlenmesinin süresi konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

İşçinin günlük iş süresi içinde kesintisiz olarak hiç ara vermeden çalışması beklenemez. Gün içinde işçinin yemek, çay, sigara gibi ihtiyaçlar sebebiyle ya da dinlenmek için belli bir zamana ihtiyacı vardır.

Ara dinlenme 4857 sayılı İş Kanununun 68 inci maddesinde düzenlenmiştir. Anılan hükümde ara dinlenme süresi, günlük çalışma süresine göre kademeli bir şekilde belirlenmiştir. Buna göre dört saat veya daha kısa süreli günlük çalışmalarda ara dinlenmesi en az onbeş dakika, dört saatten fazla ve yedibuçuk saatten az çalışmalar için en az yarım saat ve günlük yedibuçuk saati aşan çalışmalar bakımından ise en az bir saat ara dinlenmesi verilmelidir. Uygulamada yedibuçuk saatlik çalışma süresinin çok fazla aşıldığı günlük çalışma sürelerine de rastlanılmaktadır. İş Kanununun 63 üncü maddesi hükmüne göre, günlük çalışma süresi onbir saati aşamayacağından, 68 inci maddenin belirlediği yedibuçuk saati aşan çalışmalar yönünden en az bir saatlik ara dinlenmesi süresinin, günlük en çok onbir saate kadar olan çalışmalarla ilgili olduğu kabul edilmelidir. Başka bir anlatımla günde onbir saate kadar olan (on bir saat dahil) çalışmalar için ara dinlenmesi en az bir saat, onbir saatten fazla çalışmalarda ise en az birbuçuk saat olarak verilmelidir.

Somut uyuşmazlıkta tüm tanık beyanlarından hafta içi ara dinlenmesinin toplamda 1,5 saat olduğu anlaşılmakla, fazla çalışma süresi hesabında ara dinlenmesinin 1,5 saat yerine 1 saat olarak düşülmesi hatalıdır.

3- Taraflar arasında vekalet ücreti noktasında da uyuşmazlık bulunmaktadır.

Somut uyuşmazlıkta, hafta tatili ücreti isteminin reddine rağmen vekil ile temsil edilen davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmemesi de hatalıdır.

F) Sonuç:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 22.02.2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/14185, Karar No: 2011/17181, Tarih: 16.12.2011

**11. Hukuk Dairesi         2011/14185 E.  ,  2011/17181 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasında görülen davada Mersin 1.Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 26.06.2009 gün ve 2004/424 - 2009/233 sayılı kararı bozan Daire’nin 12.04.2011 gün ve 2009/11553 - 2010/4262 sayılı kararı aleyhinde davalı vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya için düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

Davacı vekili, davalının müvekkiline ait iki adet TIR karnesini karşılıksız kullanmak suretiyle iki araca yüklediği malları gümrük belgeleri de düzenleyerek Kırgızistan'a gönderdiğini ancak yükün Kazakistan'da indirildiğini, bu nedenle Kazakistan makamlarının talep ettiği gümrük vergisinin TIR karnesi ulusal sigortası tarafından ödenip müvekkilinden istendiğini ve TIR karneleri davacıya ait olduğundan müvekkilinin ödeme taahhüdünde bulunduğunu, ihbarda bulunulmasına rağmen davalının ödemeye yanaşmadığını, müvekkilinin 52.239,50 İsviçre Frangı ödemek zorunda kaldığını, ayrıca bu süreçte TIR karnelerinin kullanılamaması nedeniyle müvekkilinin 20.000 ABD Doları zarara uğradığını ileri sürerek, bu tutarların davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili, taşımanın müvekkiline ait araçlarla yapılmadığını, bu konuda davalı hesaplarına intikal etmiş bir taşıma ücreti bulunmadığını, müvekkiline ait araçların tümünün C2 yetki belgesi olduğunu ve yapılan taşımalarda kendilerine ait TIR karnelerinin kullanıldığını, başkasına ait karneler ile gümrüklerden geçiş yapılamayacağını belirterek, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemenin davanın reddine dair verdiği kararının Dairemizce bozulması üzerine bu kez davalı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur..

Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, davalı vekilinin HUMK’nun 440. maddesinde sayılan hallerden hiçbirini ihtiva etmeyen karar düzeltme isteğinin reddi gerekir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davalı vekilinin karar düzeltme isteğinin HUMK’nun 442. maddesi gereğince REDDİNE, alınması gereken 38,20 TL karar düzeltme harcı peşin ödenmiş olduğundan yeniden alınmasına yer olmadığına, 3506 sayılı Yasa ile değiştirilen HUMK'nun 442/3. maddesi hükmü uyarınca, takdiren 185,00 TL para cezasının karar düzeltilmesini isteyenden alınarak Hazine’ye gelir kaydedilmesine, 16.12.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/3867, Karar No: 2012/5627, Tarih: 11.09.2012

**15. Hukuk Dairesi         2012/3867 E.  ,  2012/5627 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Hukuk Hakimliği

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Dava BK'nın 355 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmıştır. Mahkemece davanın Tüketici Mahkemesinde görülmesi gerektiği görüşüyle görevsizlik kararı verilmiştir.

Karar davacı tarafından temyiz olunmuştur.

4077 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkındaki Kanun’un 3/e maddesinde, tüketici “bir mal veya hizmeti ticari veya mesleki olmayan amaçlarla edinen kullanan veya yararlanan gerçek ya da tüzel kişi” olarak tanımlanmıştır. Bu tanımlayama göre yasa, hazır bir malı veya hizmeti satın alarak onu günlük yaşamında kullanan veya tüketen kişiyi korumaktadır. Başka bir deyişle, yasada dar kapsamlı mal ve hizmet ilişkileri olağan tüketim işleri kapsama alınmıştır. Aksinin düşünülmesi halinde üst düzey teknolojiyle gerçekleştirilen eser sözleşmesi ilişkilerinin dahi yasa kapsamında kaldığının ve bunlardan kaynaklanan uyuşmazlıkların da –yasanın amacına rağmen- Tüketici Mahkemelerinde bakılması gerekeceğinin kabulü icap eder. Bundan dolayı somut olayda olduğu gibi istisna(eser) sözleşmesinden doğan ilişkilerde 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkındaki Kanun hükümlerinin uygulanması hukuken olanaklı değildir. Nitekim aynı husus Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 26.2.2003 gün ve 2003/15-127 E., 2003/102 K. sayılı kararında da açıklanmış bulunmaktadır.

Açıklanan bütün bu nedenlerle davanın esasının incelenerek sonucuna uygun bir karar verilmesi yerine, özel hükümler uyarınca Tüketici Mahkemesinde bakılması gerektiğinden bahisle görevsizlik kararı verilmesi doğru olmamış, hükmün bozulması gerekmiştir.

SONUÇ; Yukarıda açıklanan nedenlerle davacının temyiz itirazlarının kabulü ile kararın BOZULMASINA, fazla alınan temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davacıya geri verilmesine, 11.09.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/14155, Karar No: 2012/1763, Tarih: 09.02.2012

**6. Ceza Dairesi         2007/14155 E.  ,  2012/1763 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Yağma

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

5237 sayılı Yasanın 150/2.maddesindeki “malın değerinin azlığı” kavramının, 765 sayılı TCK.nun 522.maddesindeki “hafif” veya “pek hafif” ölçütleriyle her iki maddenin de cezadan indirim olanağı sağlaması dışında benzerliği bulunmadığı, “değerin azlığının” 5237 sayılı Yasaya özgü ayrı ve yeni bir kavram olduğu, Yasa koyucunun amacı ile suçun işleniş biçimi ve olayın özelliği ile sanığın kastı da gözetilmek suretiyle, daha çoğunu alma olanağı varken yalnızca gereksinimi kadar ve değer olarak da gerekiyorsa ceza vermekten vazgeçilebileceği ölçüdeki düşük değerler esas alınmak, yasal ve yeterli gerekçeleri de açıklanmak koşuluyla uygulanabileceği düşünülmeden, bu maddeye düzenleniş amacının dışında yorumlar getirilerek somut olayda uygulanma olanağı bulunmadığı gözetilmeden, sanık hakkında 5237 sayılı TCY’nın 150/2. maddesi uyarınca değer azlığı nedeniyle indirim yapılması, karşı temyiz olmadığından bozma nedeni yapılmamış ve anılan madde uygulanmak suretiyle belirlenen eksik ceza esas alınarak ve kasıtlı suçtan hükümlülüğü bulunan sanık hakkında 08.02.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5728 sayılı Yasanın 562. maddesi ile değişik 5271 sayılı CMK.nun 231. maddesindeki hükmün açıklanmasının geri bırakılması hükümlerinin uygulanması olanağı bulunmadığı anlaşılmakla yapılan incelemede;

Dosya içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve Hakimler Kurulunun takdirine göre, diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

Ancak;

5237 sayılı Yasanın 53/3.maddesi göz ardı edilerek, 53/1.maddesinde belirtilen haklardan, sanığın mahkum olduğu hapis cezasının infazı tamamlanıncaya kadar yoksun bırakılmasına karar verilmiş olması,

Bozmayı gerektirmiş, sanık ... savunmanının temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün açıklanan nedenle BOZULMASINA, bozma nedeni yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi aracılığıyla CMUK’nun 322.maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak, sanık hakkında TCY’nın 53. maddenin uygulanmasına ilişkin hüküm fıkrasına “53/3. maddesi gözetilerek, 53/1-c maddesi uyarınca kendi alt soyu üzerindeki velayet, vesayet ve kayyımlık yetkileri açısından ise koşullu salıverilme tarihine kadar yoksun bırakılmasına’’ cümlesinin eklenmesi suretiyle eleştiri dışında diğer yönleri usul ve yasaya uygun bulunan hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 09.02.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/10999, Karar No: 2019/13230, Tarih: 12.06.2019

**9. Hukuk Dairesi         2017/10999 E.  ,  2019/13230 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalılar vekillerince istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davalıların yerinde bulunmayan bütün temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden ... Temizlik İnş. ve Dış Tic. Ltd. Şti.ne yükletilmesine, 12/06/2019 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/2802, Karar No: 2016/6789, Tarih: 13.06.2016

**20. Hukuk Dairesi         2016/2802 E.  ,  2016/6789 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Taraflar arasındaki davada Ankara 6. İş ile Soma İş Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, taraflar arasındaki iş akdinin feshinin geçersizliğinin tespiti, işe iade istemi ve boşta geçen süreye ait ücretin davalılardan müteselsilen tahsili istemlerine ilişkindir.

Ankara 6. İş Mahkemesince, uyuşmazlıkta ortak yetkili mahkemenin işçinin işini yaptığı yer olan Soma Mahkemeleri olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

Soma İş Mahkemesi tarafından ise, davalı ... Müdürlüğünün yerleşim yeri mahkemesinde dava açıldığı ve davada Ankara İş Mahkemesinin de yetkili olduğu gerekçesiyle yetkisizlik yönünde hüküm kurulmuştur.

6100 sayılı HMK'nın 6. maddesi uyarınca her dava kural olarak davalının ikametgahı mahkemesinde açılır.

5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu 5. maddesinde iş uyuşmazlıklarında yer itibari ile yetkili iş mahkemelerini belirlemiştir. Buna göre, “İş mahkemelerinde açılacak her dava, açıldığı tarihte dava olunanın Türk Medenî Kanunu gereğince ikametgâhı sayılan yer mahkemesinde bakılabileceği gibi, işçinin işini yaptığı işyeri için yetkili mahkemede de bakılabilir. Bunlara aykırı sözleşme muteber sayılmaz.”

İş mahkemelerinde yetki kuralı, Hukuk Usûlü Muhakemeleri Kanununun yetki kurallarına uygun olup buna ek olarak işin yapıldığı yer, diğer bir ifadeyle işyeri mahkemelerini de yetkili kılmaktadır.

İş mahkemesine açılan davada yetki, dava tarihinde davalının ikametgâhının bulunduğu veya işçinin işini yaptığı yerdeki iş mahkemesi veya iş davalarına bakmakla görevli asliye hukuk mahkemesidir.

İş mahkemesinin yetkisi kamu düzeni ile ilgili olduğundan, davalı tarafça süresinde itiraz edilmese de; hâkim tarafından kendiliğinden bu husus gözönünde bulundurulmalıdır. Bir başka anlatımla hâkim, davanın her aşamasında yetki itirazını dikkate alabileceği gibi, kendisi de re'sen yetkisizlik kararı verebilir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu da 27.01.2016 tarih ve 2015/21-3504 E. - 2016/92 K. sayılı kararında “...Hukuk Genel Kurulunun önüne gelen uyuşmazlık; Hukuk Muhakemeleri Kanununun "Davalının birden fazla olması hâlinde yetki"yi düzenleyen 7. maddesinin somut olaya uygulanma imkanının bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.

Uyuşmazlığın çözümüne esas olmak üzere öncelikle yasal mevzuatın açıklanmasında yarar bulunmaktadır.

Bilindiği üzere, 5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanununun 5. maddesinde, iş mahkemelerinde açılacak her davaya, açıldığı tarihte dava olunanın, Türk Medenî Kanunu

Uyuşmazlığın çözümüne esas olmak üzere öncelikle yasal mevzuatın açıklanmasında yarar bulunmaktadır.

Bilindiği üzere, 5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanununun 5. maddesinde, iş mahkemelerinde açılacak her davaya, açıldığı tarihte dava olunanın, Türk Medenî Kanunu

gereğince ikametgahı sayılan yer mahkemesinde bakılabileceği gibi, işçinin işini yaptığı işyeri için yetkili mahkemede de bakılabileceği, bunlara aykırı sözleşmenin muteber sayılmayacağı, aynı Kanunun 15. maddesinde de, bu Kanunda sarahat bulunmayan hallerde Hukuk Muhakemeleri Usûlü Kanunu hükümlerinin uygulanacağı düzenlemesi bulunmaktadır.

Buna göre, iş mahkemelerinde yetki kuralı, Hukuk Usûlü Muhakemeleri Kanununun yetki kurallarına uygun olup, buna ek olarak işçinin işinin yapıldığı yer mahkemeleri de yetkili kılınmıştır.

Nitekim, 5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanununun 5. maddesinin gerekçesinde de “Gerek işçi gerek işveren veya vekili tarafından bu kanuna göre iş mahkemesinde açılacak davalarda hangi yer mahkemesinin yetkili olduğunu göstermek üzere tedvinine lüzum görülen bu madde, hükümet tasarısında derpiş edilmemiş olan bir ihtiyacı karşılamaya matuf bulunmaktadır. Bilhassa işçilerin içinde bulundukları şartlar bakımından, dava olunanın ikametgahı mahkemesinde dava açmaya mecbur kalmalarından doğabilecek güçlüklerin önlenmesi maksadıyla, bu davaların, dava olunanın Medenî Kanun gereğince ikametgahı sayılan yer mahkemesinde açılabileceği gibi işçinin işini yaptığı iş yeri için yetkili yer mahkemesinde de görülebileceği esası konulmuş, kamu intizamı bakımından konulmuş bu yetki hükmünün hilafına mukavele yapılamayacağı da tashih edilmek suretiyle işverenlerin işçiler tarafından aleyhlerine dava açılmasını güçleştirmek üzere iş mukavelelerinde veya işyeri dahili talimatnamelerinde başka yargı merci tayin etmeleri önlenmiştir” denilmektedir.

5521 sayılı Kanunun 5. maddesinin kamu düzeni etkisinin ilke olarak, işverene karşı ve yalnız işçinin yararına olduğu, burada işçinin değil işverenin sözleşme serbestisinin kısıtlandığı, bu nedenle anılan maddenin yetki ile ilgili genel hükümleri kaldırmadığı, sadece genel hükümlerle birlikte öngörmüş olduğu, iş yeri esasına dayanan yetkiyi bertaraf edecek anlaşmaları geçersiz kılacağı, geçersizliğin sadece işvereni hedef tuttuğu anlaşılmaktadır (Çemberci, M.: İş Mahkemeleri Kanunu Şerhi, Güzel İstanbul Matbaası, Ankara 1969, s. 69-71).

Tüm bu açıklamalar birlikte değerlendirildiğinde; somut olayda, davanın davalı ... ikametgahının bulunduğu Ankara İş Mahkemesinde açıldığı, 5521 sayılı Kanunun 5. maddesi uyarınca Ankara İş Mahkemesinin yetkili bulunduğu anlaşılmaktadır.

Anılan hükümler karşısında, davalılardan ... yönünden Ankara İş Mahkemesinin yetkili olduğu ve davanın iş kazasından kaynaklandığı gözetildiğinde 5521 sayılı Kanunun 5. maddesinin uygulanmasının gerekeceği açıktır.

Tüm bu açıklamalar birlikte değerlendirildiğinde; somut olayda, davanın davalı ... ikametgahının bulunduğu Ankara İş Mahkemesinde açıldığı, 5521 sayılı Kanunun 5. maddesi uyarınca Ankara İş Mahkemesinin yetkili bulunduğu anlaşılmaktadır.

Anılan hükümler karşısında, davalılardan ... yönünden Ankara İş Mahkemesinin yetkili olduğu ve davanın iş kazasından kaynaklandığı gözetildiğinde 5521 sayılı Kanunun 5. maddesinin uygulanmasının gerekeceği açıktır.

Bu nedenle mahkemece, yetki itirazının reddi ile işin esası hakkında bir karar verilmesi gerekirken, yerinde olmayan gerekçeyle yazılı şekilde yetkisizlik kararı verilmesi isabetsizdir.” şeklinde açıklanmıştır.

Somut uyuşmazlıkta, davacı vekilinin, müvekkilinin iş akdinin feshinin geçersizliğinin tespiti, işe iadesi ve boşta geçen süreye ait ücretin tahsili istemleri ile, davalılardan ... Genel Müdürlüğünün yerleşim yeri adresi olan Ankara İş Mahkemesinde tercih hakkını kullanarak dava açtığı anlaşılmakla, uyuşmazlığın davanın ilk açıldığı Ankara 6. İş Mahkemesince görülüp çözümlenmesi gerekir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri gereğince Ankara 6. İş Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 13/06/2016 gününde oy birliğiyle karar verildi.