muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2019/4024, Karar No: 2019/8303, Tarih: 25.12.2019

Adil yargılanma hakkının muhtevası, savunma ve müdafii yardımından faydalanma hakkı yönünden iç hukukumuzun da bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 6/3-c maddesinde belirlenmiştir. Buna göre, bir suç ile itham edilen herkes, kendisini bizzat savunmak veya seçeceği bir müdafiin yardımından faydalanmak; eğer avukat tutmak için gerekli maddi olanaklardan yoksun ise ve adaletin yerine gelmesi için gerekli görüldüğünde, resen atanacak bir avukatın yardımından ücretsiz olarak yararlanabilmek hakkına sahiptir. Anılan madde gereğince, bir suç isnadı altında bulunan kişi savunma hakkının kullanılmasında, kendisini bizzat savunma, seçtiği bir müdafii yardımından yararlanma ve bir müdafii tayin etme imkanından yoksun ise ve adaletin selameti için gerekli görülürse re’sen atanacak bir müdafii yardımından yararlanma olmak üzere üç ayrı hakka sahiptir. Bu nedenle, suç isnadı altında bulunan kişinin kendisini bizzat savunması talep edilemez. Savunma hakkının etkin bir şekilde kullanma imkânını sağlayan müdafii yardımından yararlanma hakkı aynı zamanda adil yargılanma hakkının diğer bir unsuru olan “silahların eşitliği” ilkesinin de gereğidir(Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, Pakelli/Federal Almanya Davası, B.No: 8398/78, 25.04.1983).

Gözaltı sırasında bir avukatın hazır bulunmaması ile ilgili olarak, AİHM, her sanığın, gerekiyorsa resmi olarak görevlendirilen bir avukat tarafından etkili bir şekilde savunulması hakkının adil yargılamanın temel özelliklerinden birisi olduğunu hatırlatmaktadır(Salduz, Poitrimol-Fransa, 23 Kasım 1993 ve Demebukov- Bulgaristan, başvuru no: 68020/01, 28 Şubat 2008).

Kural olarak, sanığa, polis tarafından ifadesinin alındığı veya tutuklu olarak yargılandığı andan itibaren avukat yardımından yararlanma imkanı sağlanmalıdır(Dayanan/Türkiye davası, başvuru no:7377/03).

Adil yargılanma hakkı kapsamında yer alan müdafii yardımından yararlanmadan vazgeçmenin geçerli ve etkin olabilmesi için her türlü şüpheden uzak bir açıklıkta olması, ayrıca sonuçlarının ağırlığı itibariyle asgari garantileri içermesi, önemli hiçbir kamu menfaatine ters düşmemesi ve vazgeçmenin sonuçlarının makul olarak öngörebileceğinin ortaya konulması gerekir(Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, Salduz/Türkiye Davası, B. No: 36391/02, 27.11.2008; Talat Tunç/Türkiye Davası, B. No: 32432/96, 27.03.2007). Ne var ki; Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, bazı durumlarda kişinin talebi olmasa da, resen ücretsiz olarak avukat tayin edilmesi gerektiğini belirtmektedir. Kişinin imkanının olmaması yanında, ayrıca suçlama nedeniyle alabileceği özgürlükten mahrum bırakılmayı gerektiren bir ceza ve davanın karmaşıklığı, avukat yardımının sağlanmasını gerektiren bir hukuki menfaati ortaya çıkarmaktadır(Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, Talat Tunç/Türkiye Davası, B. No: 32432/96, 27.03.2007).

Bu cümleden olarak, kanun koyucu bir suç isnadıyla karşı karşıya kalan şüpheli ya da sanığın, müdafii yardımından faydalanmak hakkından açıkça vazgeçmesi halinde dahi adaletin selameti bakımından re'sen bir müdafiin atanması gerektiğini, 5271 sayılı CMK'da tahdidi olarak düzenlemiştir.

Savunma, toplumun suçtan sorumlu olması nedeniyle muhakemenin vazgeçilmez unsuru olduğu için, en azından ağır suçlarda müdafii bulunmasının gerektirir. Nitekim Ceza Muhakemesi Kanunu önce sadece küçükler bakımından(CMK. 150/2) ve gözlem altına almada(CMK. 74/2) kabul edilmiş olan mecburi müdafiliği yerinde bir şekilde genişletmiştir.

CMK'nın 150/3 maddesine göre; şüpheli veya sanığın talebi olup olmadığına bakılmaksızın, özel avukatı olup olmadığı da ayrıca araştırılmaksızın alt sınırı beş yıldan fazla hapis cezasını gerektiren bir suçtan dolayı yapılan soruşturma veya kovuşturmada bir müdafii görevlendirilmek zorundadır. Şüpheli veya sanığın talebi olmasa, hatta kendisine hukuki yardımda bulunması için görevlendirilen avukatı istemese ve reddetse bile, iddia veya yargılamaya konu suçun cezasının alt sınırının beş yıldan fazla olması halinde zorunlu müdafilik uygulama alanı bulacak ve bu durumda şüpheli veya sanığın yanında avukat bulunmaksızın yapılan tasarruflar hukuka aykırı kabul edilecektir.

Acaba CMK'nın 150/3 maddesinde düzenlenen ve zorunlu müdafiinin atanması için gerekli olan beş yıllık hapis cezasının tespitinde sadece suçun temel şekline mi bakılacak yoksa suçun nitelikli halleri ve ağırlaştırıcı nedenleri de beş yıllık cezanın belirlenmesinde dikkate alınacak mıdır?

Suç genel teorisinde suça etki eden nedenler, suçun temel şeklini düzenleyen suç tipindeki kanuni unsurların dışında kalan ve ona eklenen özel fiili nedenler veya şahsi nedenlerdir. Bu bağlamda suça etki eden nedenler, doktrinde çeşitli ayrımlara tabi tutulmaktadır: Ağırlatıcı-hafifletici nedenler, genel-özel nedenler, kanuni-takdiri nedenler, fiili-şahsi nedenler gibi. Suça etki eden nedenlerden cezanın artırılmasını gerektiren nedenler ağırlatıcı nedenler iken; indirilmesini gerektirenler hafifletici nedenlerdir.

Ceza adalet sistemimizde 'bir suçun temel şekli ile daha ağır veya daha az cezayı gerektiren nitelikli şekillerinin aynı suç sayılacağı' ilkesini benimsemiştir(TCK md. 43/1, 3. cümle). Bu itibarla, aynı suç sayılan bir suçun nitelikli halinin ve benzer şekilde fiilin ağırlaştırıcı neden altında işlenen şeklinin CMK'nın 150/3 maddesinde belirlenen ve zorunlu müdafii atanması için gerekli olan beş yıllık sürenin belirlenmesinde esas alınması gerektiği kuşkusuzdur. Nitekim Dairemiz; 16.01.2018 tarihli ve 2017/3415 E. - 2018/495 K. sayılı kararında, özellikle bölge adliye mahkemelerinin hangi kararlarının temyize tabi olduğu veya kesin olduğunu gösteren 5271 sayılı CMK'nın 286. maddesinin 2/a-b bentleri kapsamında “temyiz edilebilirlik sınırını” belirlerken, suçun sadece temel şeklini esas almamış nitelikli hal ve ağırlaştırıcı nedenleri de gözönüne almıştır.

Bu açıklamalar ışığında;

5271 sayılı CMK'nın zorunlu müdafilik sistemini, istisna olmaktan çıkararak adeta kural haline getirecek şekilde zorunlu müdafiilik sisteminin uygulama alanını genişletmesi, özellikle Dairemizin 16.01.2018 tarih ve 2017/3415 E. – 2018/495 K. sayılı ilamında “temyiz edilebilirlik sınırı belirlenirken suçun temel şeklinde belirlenen cezanın değil nitelik hal ve ağırlaştırıcı nedenlerde gözönünde bulundurularak istenilen sonuç cezanın esas alınması” gerektiğine yönelik gerekçesi, gerçekten de pratik olarak bakıldığında, suç isnadı altında olan bir birey için önemli olan hususun; hakkında istenen hapis cezasının alt veya üst sınırının uzunluğu olması olup bu alt ve üst sınırın uzunluğunun ister cezanın temel şeklinden kaynaklansın isterse suçun nitelikli hali veya ağırlaştırıcı nedeninden kaynaklansın belirtilen sonucun değişmeyeceği, aksi durumun kabulü yani, CMK'nın 150/3 maddesinde düzenlenen “beş yıllık sınırının” belirlenmesinde ağırlaştırıcı neden veya nitelikli hal uygulanması sebebiyle üst sınırın beş yılın üstüne çıkması durumunda zorunlu müdafii atanmasının gerekmediğini kabul etmenin sanıkların “savunma haklarının kısıtlanması ve bunun sonucunda adil yargılanma” hakkından mahrum edeceği, bunun da adalete erişim hakkını sınırlayacağı apaçık ortadadır.

Bu nedenlerle, silahlı terör örgütü üyesi olmak suçlarının 3713 sayılı TMK'nın 3. maddesinde düzenlenen mutlak terör suçlarından olması, aynı Kanunun 5. maddesi kapsamında mutlak terör suçlarında her halükarda 3713 sayılı TMK'nın 5. maddesinin herhangi bir takdir hakkı olmaksızın uygulanmasının zorunlu olduğu, bu kapsamda “silahlı terör örgütü üyesi olmak suçlarında cezanın alt sınırın beş yıldan fazla olduğu” nazara alındığında, sanık hakkında, “silahlı terör örgütü üyesi olmak” suçundan yapılan yargılama sırasında, CMK'nın 150/3 maddesi gereğince isteğine bağlı olmaksızın hatta açıkça müdafii istemediğini beyan etse bile müdafii görevlendirme zorunluluğu bulunmaktadır.

Bu zorunluluğa uyulmamasının temyizen inceleme konusu yapılıp yapılmayacağına gelince;

CMK. 188/1. maddesinde; "Duruşmada, hükme katılacak hakimler ve Cumhuriyet savcısı ile zabıt katibinin ve kanunun zorunlu müdafiliği kabul ettiği hallerde müdafiinin hazır bulanması şarttır." şeklinde duruşmada hazır bulunması gerekenler gösterilirken "zorunlu müdafiiyi" mahkeme heyetinden saymıştır.

CMK 197/1 maddesinde; “ sanık hazır bulunmasada müdafii bütün oturumlarda hazır bulunmak yetkisine sahiptir” denmek suretiyle yasa koyucu genel kural olarak sanık müdafiinin tüm oturumlarda bulunmasını arzu etmiştir.

CMK 289. maddesinin 1-a-e bendlerinde, kanuna kesin aykırılık halleri içinde, "mahkemenin kanuna uygun olarak teşekkül etmemiş olması ile Cumhuriyet savcısı veya duruşmada kanunen mutlaka hazır bulunması gereken kişilerin yokluğunda duruşma yapılması" gösterilmiştir. Temyiz denetiminde bu madde kapsamındaki hukuka aykırılıklar temyiz kapsamında gösterilmiş olmasa da re'sen incelenecektir(CMK 289/1).

CMK 289. maddesinin 1-a-e bendlerinde, kanuna kesin aykırılık halleri içinde, "mahkemenin kanuna uygun olarak teşekkül etmemiş olması ile Cumhuriyet savcısı veya duruşmada kanunen mutlaka hazır bulunması gereken kişilerin yokluğunda duruşma yapılması" gösterilmiştir. Temyiz denetiminde bu madde kapsamındaki hukuka aykırılıklar temyiz kapsamında gösterilmiş olmasa da re'sen incelenecektir(CMK 289/1).

Tüm bu hususlar dikkate alınarak somut olay değerlendirildiğinde;

Silahlı terör örgütü üyeliği suçundan yargılaması yapılan sanığın, yargılama aşamasında kendisinin seçtiği bir müdafii bulunmadığı gibi CMK'nın 156. maddesi gereğince de re'sen bir müdafii görevlendirilmediği, sanığa isnat edilen “silahlı terör örgütü üyeliği” suçunun niteliği dikkate alındığında, CMK'nın 150. maddesinin 2 ve 3. fıkraları uyarınca hakkında müdafii görevlendirilmesinin zorunlu olduğunun anlaşılması karşısında, Anayasanın 36, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 6. maddelerinde teminat altına alınan adil yargılanma ilkesine aykırı olacak ve savunma hakkının kısıtlanmasını doğuracak biçimde kovuşturmada müdafii hazır bulundurulmaksızın mahkumiyet hükmü kurulmak suretiyle CMK 150/3, 188/1, 197/1 ve 289/1-a-e maddelerine muhalefet edilmesi;

Kanuna aykırı, sanık ve müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan sair yönleri incelenmeyen hükmün öncelikle bu sebepten dolayı CMK'nın 302/2. maddesi uyarınca BOZULMASINA, atılı suçun mahiyeti, mevcut delil durumu ve sanığın tutuklulukta geçirdiği süre dikkate alınarak tahliye talebinin REDDİNE, 28.02.2019 tarihinde yürürlüğe giren 20.02.2019 tarih ve 7165 sayılı Kanunun 8. maddesiyle değişik 5271 sayılı Kanunun 304. maddesi uyarınca dosyanın Afyonkarahisar 2. Ağır Ceza Mahkemesine, kararın bir örneğinin bilgi için Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 25.12.2019 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/5008, Karar No: 2011/5685, Tarih: 04.10.2011

**1. Ceza Dairesi         2011/5008 E.  ,  2011/5685 K.**

**"İçtihat Metni"**

TEBLİĞNAME : 1-B/2011/100101

MAHKEMESİ :İSTANBUL Yedinci Ağır Ceza Mahkemesi

TARİHİ VE NO :20/10/2010 gün ve 391/325

SUÇ :Taksirle ölüme neden olma

M.. K..'nun bilinçli taksirle ölümüne sebebiyet vermekten sanık H.. Y..'un bozma üzerine yapılan yargılanması sonunda: hükümlülüğüne ilişkin (İSTANBUL) Yedinci Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 20/10/2010 gün ve 391/325 sayılı hükmün Yargıtay’ca incelenmesi sanık müdafii ile müdahil vekili taraflarından istenilmiş olduğundan dava dosyası C.Başsavcılığından tebliğname ile Dairemize gönderilmekle: incelendi ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanığın suçunun sübutu kabul, oluşa ve soruşturma sonuçlarına uygun şekilde suç niteliği tayin, takdire ilişen cezayı azaltıcı sebebin niteliği takdir kılınmış, savunması inandırıcı gerekçelerle reddedilmiş, incelenen dosyaya göre bozmaya uyularak verilen hükümde bozma nedeni dışında isabetsizlik görülmemiş olduğundan, sanık müdafiinin teşdiden ceza tayinin yersizliğine vesaireye yönelen, katılan vekilinin bir nedene dayanmayan ve yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddine;

Ancak;

Sanığın eyleminin bilinçli taksirle ölüme neden olma suçunu oluşturduğu kabul edildiği halde, 5237 sayılı TCK.nun 85/1 maddesi uyarınca tayin olunan temel cezadan aynı Yasanın 22/3 maddesi uyarınca artırım yapılması gerektiğinin düşünülmemesi,

Yasaya aykırı olup, katılan vekilinin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görüldüğünden, hükmün tebliğnamedeki düşünce gibi (BOZULMASINA), 04/10/2011 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/15873, Karar No: 2015/30428, Tarih: 02.11.2015

**11. Ceza Dairesi         2013/15873 E.  ,  2015/30428 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 11 - 2012/79283

MAHKEMESİ : Bakırköy 4. Ağır Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 29/12/2011

NUMARASI : 2010/45 (E) ve 2011/448 (K)

SUÇ : Resmi evrakta sahtecilik, nitelikli dolandırıcılık

Sanığın bankaya ibraz ettiği çekin sahte olduğunun tespiti üzerine yapılan yargılamada; sanığın çeki banyo dolabı yapmış olduğu ... numaralı hattı kullanan “K.. K..” isimli şahıstan aldığı savunmasına karşın çek bedelinin yüksekliği de dikkate alındığında mal teslimi yapıp fatura düzenlememiş olmasının hayatın olağan akışına uygun olmaması karşısında; “K.. K..” isimli şahsın gerçek kimliği araştırılarak, çekin arka yüzündeki K.. K.. yazı ve imzasının adı geçenin eli ürünü olup olmadığı hususunda bilirkişi incelemesi yaptırılıp, sanığın savunması gereği K.. K..'a yapılan önceki satışlara ilişkin belge ve faturalar temin ve ... numaralı hattı fiilen kullanan şahıs ile K.. K.. ve sanık arasında fiili bir bağlantı olup olmadığı tespit edilip sonucuna göre sanığın hukuki durumunun tayin ve takdiri yerine eksik inceleme ile sanığın beraatine dair karar verilmesi,

Yasaya aykırı, katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı, 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 02.11.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/30986, Karar No: 2020/14725, Tarih: 04.11.2020

**9. Hukuk Dairesi         2016/30986 E.  ,  2020/14725 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : ALACAK

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı işyerinde 01/11/2002 ile 29/07/2009 tarihleri arasında şirket operasyon müdürü olarak çalıştığını, fazla çalışma ücreti, hafta tatili çalışması ücreti, bayram genel tatil ücreti alacaklarının ödenmemesi, sigortasının gerçek ücret üzerinden gösterilmemesi ve yıllık izinlerinin kullandırılmaması nedeni ile iş akdinin haklı nedenle feshedildiğini belirterek kıdem tazminatı, fazla çalışma ücreti alacağı, hafta tatili ücreti alacağı, bayram genel tatil ücreti alacağı ve ücretli izin alacağı toplamı 27.500,00 TL'nin faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesi isteminde bulunmuştur.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının müvekkili şirkette faklı dönemlerde ve kesintiler halinde çalıştığını en son kendi isteği ile işyerinden ayrıldığını ve müvekkilini ibra ettiğini, müvekkilinden bir alacağının kalmadığını belirterek davanın reddi isteminde bulunmuştur.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, yapılan yargılama sonucunda yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davalı vekilinin temyiz etmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Davacı işçinin hafta tatili alacağına hak kazanıp kazanmadığı hususu taraflar arasında uyuşmazlık konusudur.

4857 sayılı İş Kanununun 46. maddesinde işçinin, tatil gününden önce aynı Kanun'un 63. maddesine göre belirlenmiş olan iş günlerinde çalışmış olması koşuluyla yedi günlük zaman dilimi içinde 24 saat dinlenme hakkının bulunduğu açıklanmıştır. İşçinin hafta tatili gününde çalışma karşılığı olmaksızın bir günlük ücrete hak kazanacağı da 46. maddenin 2. fıkrasında ifade edilmiştir.

Hafta tatili izni kesintisiz en az 24 saattir. Bunun altında bir süre haftalık izin verilmesi durumunda, usulüne uygun şekilde hafta tatili izni kullandığından söz edilemez.

Ayrıca, hafta tatili bölünerek kullandırılamaz. Buna göre hafta tatilinin 24 saatten az olarak kullandırılması halinde hafta tatili hiç kullandırılmamış sayılır.

Somut olayda; davacı tanıklarının beyanlarından davalı işveren işyerinde haftanın altı günü çalışma yapıldığı, pazar günleri ise çalışılmadığı anlaşılmaktadır. Davacının yedi günlük çalışma dilimi içinde kesintisiz olarak 24 saat dinlendiği anlaşılmakla, davacının hafta tatili alacağının reddi gerekirken yazılı gerekçe ile kabulü hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

Somut olayda; davacı tanıklarının beyanlarından davalı işveren işyerinde haftanın altı günü çalışma yapıldığı, pazar günleri ise çalışılmadığı anlaşılmaktadır. Davacının yedi günlük çalışma dilimi içinde kesintisiz olarak 24 saat dinlendiği anlaşılmakla, davacının hafta tatili alacağının reddi gerekirken yazılı gerekçe ile kabulü hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 04.11.2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/7679, Karar No: 2014/9268, Tarih: 20.03.2014

**9. Hukuk Dairesi         2014/7679 E.  ,  2014/9268 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İSTANBUL ANADOLU 8. İŞ MAHKEMESİ

TARİHİ : 10/12/2013

NUMARASI : 2012/949-2013/555

DAVA :Davacı, T.C. Ç.. B..'nın 31.07.2007 tarih 2012/48 nolu işkolu tesbit kararının iptali ile, bu işyerinin ve yapılan işlerin işkolu Tüzüğünün 24. Maddesinde belirlenen sağlık iş koluna girdiğinin tespitine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkeme, isteği hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davalılardan T.C. Ç.. B.. avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı Bakanlıktan Tuzla Devlet Hastanesinde faaliyet yürüten davalı firmaya ait işyerinin girdiği iş kolunun tespitinin istendiği, yapılan inceleme sonucunda bahse konu işyerinin iş kolları tüzüğünde 17 sıra numaralı iş kolu olan; ticaret, büro ve eğitim ve güzel sanatlar iş kolunda yer aldığının tespit edildiği, tespit yapılan hastanede davalı firmaya bağlı olarak çalışan işçilerin yardımcı sağlık hizmetlerinde görev yaptığı, bu kişilerin işe alınması ve çıkartılması ile denetimi ve gözetimi ve ayrıca çalışma şartları gibi işverenliğe ait tüm yetkilerin asıl işverenlikçe kullanıldığı işçilerin hastaların filme veya ameliyathaneye ve tahlillerinin de laboratuara götürülmesi işlerini yaptıkları, hastanelerin sağlık iş koluna girdiği, hastanelerde yapılan bazı işlerin ihale yoluyla başka şirketlere verilmiş olunmasının yapılan işi ve işyerini değiştirmediği, personel yetersizliği nedeniyle ihaleye verilen şirketin sermayesinin aldığı bir aylık istihkakı bile geçmediği, asıl işveren ile alt işveren arasındaki ilişkisinin muvazaya dayandığı, ihale şartnamesinde yer alan sağlık işine ait ünvanların farklı bir iş gibi tanımlandığı, alt işverenlik uygulamasındaki asıl amacın maliyeti düşürmek olduğu, alt işveren şirketlerin sürekli ünvan değiştirdiği ancak çalışan işçiler ile yapılan işin aynı kaldığı Bakanlıkça benzer işlerin muvazaalı olduğunun kabul edildiği hususları ile davalı Ç.. B..nın 18 Eylül 2012 tarih ve 28415 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 2012/54 karar nolu iş kolu tespit kararında yer alan şirket tarafından hizmet ihalesi ile alınan İstanbul Tuzla Devlet Hastanesinde yapılan işlerin 17 nolu ticaret, büro, eğitim ve güzel sanatlar işkoluna girdiğine dair kararın iptali ile bu işyerlerinin ve yapılan işlerin İş kolları Tüzüğünün 24 nolu sağlık işkoluna girdiğinin tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı Bakanlık vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı firmanın Tuzla Devlet Hastanesinde ihale yoluyla aldığı işte veri hazırlama ve kontrol işletmenliği hizmeti işini yaptığı, konuyla ilgili olarak Bakanlık tarafından yapılan tespitin usul ve yasaya uygun olduğunu savunmuş, diğer davalılar davaya karşı herhangi bir beyanda bulunmamışlardır.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı Bakanlık vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı firmanın Tuzla Devlet Hastanesinde ihale yoluyla aldığı işte veri hazırlama ve kontrol işletmenliği hizmeti işini yaptığı, konuyla ilgili olarak Bakanlık tarafından yapılan tespitin usul ve yasaya uygun olduğunu savunmuş, diğer davalılar davaya karşı herhangi bir beyanda bulunmamışlardır.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davalı firmaca sözleşmede belirlendiği üzere veri hazırlama ve kontrol işletmenliği işini üstlenildiği, ancak keşifte yapılan inceleme ve tespitler neticesinde işyerinde bu işin haricinde hasta nakli, muhtelif tahsile konu laboratuarlara götürülmesi, hasta yataklarının düzenlenmesi ilaç temini, temizlik ve çay ocağı işleri gibi sözleşme kapsamında yer almayan bir kısım işlerinde yapıldığının tespit edildiği, bu işlerin ise asıl işverenlikle yürütülmekte olan sağlık işleri kapsamında kaldığı , ihale ile üstlenilen işlerin dışında kalan söz konusu işlerin ise davalı firma çalışanları tarafından yapıldığı, davalı firma bu işyerindeki baskın olan faaliyeti de meydana getirdiğinin tespit edildiği gerekçesiyle, davanın kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davalı T.C. Ç.. B.. temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

İşkolu tespit davalarında her işverenin işyerinin bağımsız işyeri olarak kabul edilip o işyerinde yapılan işlerin niteliği itibarıyla işkolu tespiti gerekir. Alt işverenin işkolu tespiti asıl işverenin yaptığı işe göre belirlenmez. Alt işverenin işkolu tespiti asıl işverenden ayrı olarak yapılmalıdır. Alt işverene ait işyerinde yapılan işlerin, asıl işverene ait işyerinde yapılan işlere yardımcı iş olarak değerlendirilmesi de doğru olmaz. Bir işyerinde yürütülen asıl işe yardımcı işler de, asıl işin dahil olduğu işkolundan sayılır kuralı, bir işyeri sınırları ve organizasyonu içerisinde yürütülen işler için önem taşır. Yoksa birbirinden ayrı işyerlerinde asıl iş yardımcı iş kavramı geçerli olmaz. Çünkü İşkolu tespitinde birim olarak “işyeri “ esas alınır . İşyeri organizasyonu içerisinde asıl işin gerçekleşmesini sağlayan diğer işler ise yardımcı işlerdir.

Davalı şirketin ihaleyle iş aldığı hastanede çalıştırdığı işçilerin hangi adla çalıştırılırsa çalıştırılsın doğrudan sağlık işkoluna giren işleri yaptıkları iddia edilmektedir. Bu sebeple işçilerin fiilen yaptıkları işin belirlenmesi noktasında, uyuşmazlık konusu işkollarında yapılan işler bakımından uzman bilirkişilerle işyerlerinde keşif yapılmalı ve bilirkişilerden rapor alınmalıdır.