muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2019/154, Karar No: 2021/576, Tarih: 18.11.2021

**Ceza Genel Kurulu         2019/154 E.  ,  2021/576 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yargıtay Dairesi : 8. Ceza Dairesi

Sahte kredi kartı kullanmak suretiyle yarar sağlama suçundan sanık ...'un TCK'nın 254/3, 43, 62, 52/2-3 ve 53/1. maddeleri uyarınca 4 yıl 2 ay hapis ve 80 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluğuna ilişkin ... 1. Asliye Ceza Mahkemesince verilen 18.07.2013 tarihli ve 391-562 sayılı hükmün sanık tarafından temyiz edilmesi üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 8. Ceza Dairesince 23.02.2015 tarih ve 19485-12421 sayı ile; gerekçeli kararın duruşmadan haberdar edilmeyen katılan ... AŞ'ye tebliğ edilmesi amacıyla tevdi kararı verilmiş, gerekçeli kararın tebliğ edildiği katılan ... AŞ vekili tarafından da hükmün temyiz edilmesi üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 8. Ceza Dairesince 14.09.2015 tarih ve 8940-21422 sayı ile;

"Suçtan zarar gördüğü gerekçesiyle sanık hakkında kurulan hükmü temyiz eden şikâyetçi ... AŞ vekilinin CMK'nın 260/1. maddesi uyarınca suçtan zarar görme ihtimaline binaen hükmü temyiz hakkı bulunduğu anlaşılmakla yapılan incelemede:

Sahte kredi kartı üretmek suçunun mağduru bulunan şikâyetçi bankanın kamu davasından haberdar edilmeden yokluğunda yargılama yapılmak suretiyle CMK'nın 260, 233 ve devamı maddelerine aykırı davranılması," isabetsizliğinden bozulmasına karar verilmiştir.

Bozmaya uyan Yerel Mahkemece 17.12.2015 tarih ve 679-829 sayı ile sanığın, TCK'nın 254/3, 43, 62, 52/2 ve 53/1. maddeleri uyarınca 4 yıl 2 ay hapis ve 80 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluğuna karar verilmiş, bu hükmün katılan vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 8. Ceza Dairesince 20.09.2016 tarih ve 4908-8892 sayı ile;

"Yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine, ancak:

1- Sanığın babasına ait kimlik bilgilerini kullanarak katılan bankaya müracaat edip kredi kartı sözleşmesi imzalamak suretiyle sahte kredi kartı çıkartmak ve bu kredi kartıyla nakit çekmek ve alışveriş yapmaktan ibaret eylemlerinin TCK'nın 245/2, 43 ve 245/3, 43. maddelerine uyan suçları oluşturduğu gözetilmeden, eylemin kül hâlinde TCK'nın 245/3. 43 maddelerinde düzenlenen suçu oluşturduğundan bahisle yazılı şekilde hüküm kurulması,

2- Kabul ve uygulamaya göre de; sanık hakkında TCK'nın 245/3. maddesi uyarınca hapis cezası yanında tayin olunan 5 gün adli para cezasından aynı Yasa'nın 43. maddesi uyarınca 1/4 oranında arttırım yapılırken adli para cezasının 6 gün yerine 5 gün olarak belirlenmesi suretiyle eksik ceza tayini," isabetsizliklerinden bozulmasına karar verilmiştir.

2- Kabul ve uygulamaya göre de; sanık hakkında TCK'nın 245/3. maddesi uyarınca hapis cezası yanında tayin olunan 5 gün adli para cezasından aynı Yasa'nın 43. maddesi uyarınca 1/4 oranında arttırım yapılırken adli para cezasının 6 gün yerine 5 gün olarak belirlenmesi suretiyle eksik ceza tayini," isabetsizliklerinden bozulmasına karar verilmiştir.

Bozmaya uyan Yerel Mahkemece 31.01.2017 tarih ve 660-92 sayı ile sanığın, sahte kredi kartı üretme suçundan TCK'nın 245/2, 62, 52/2-3 ve 53. maddeleri uyarınca 2 yıl 6 ay hapis ve 80 TL adli para cezası; sahte kredi kartı kullanmak suretiyle yarar sağlama suçundan TCK'nın 245/3, 43, 62, 52/2-3 ve 53. maddeleri uyarınca 4 yıl 2 ay hapis ve 100 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluğuna karar verilmiş, bu hükümlerin katılan vekili ile sanık tarafından temyiz edilmesi üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 8. Ceza Dairesince 25.09.2017 tarih ve 7791-10266 sayı ile sahte kredi kartı kullanmak suretiyle yarar sağlama suçundan kurulan hükmün onanmasına, sahte kredi kartı üretme suçundan kurulan hükmün ise;

"1- Sanık hakkında TCK'nın 245/2. maddesi uyarınca alt ve üst sınırlar arasında temel ceza belirlenip bu miktar üzerinden artırım ve indirimlerin yapılması gerektiği gözetilmeden, hapis cezası yanında hükmolunacak adli para cezasına esas tam gün sayısının belirlenmemesi suretiyle TCK'nın 61/1. maddesine aykırı davranılması,

2- Sanığın, babasına ait kimlik bilgilerini kullanarak, katılan bankaya müracaat edip, kredi kartı sözleşmesi imzalamak suretiyle sahte kredi kartı çıkarttığının anlaşılması karşısında, TCK'nın 245/2. maddesi uyarınca tayin olunan cezadan TCK'nın 43. maddesi gereği artırım yapılması gerektiğinin gözetilmemesi," isabetsizliklerinden bozulmasına karar verilmiştir.

(1) numaralı bozma nedenine uyan Yerel Mahkeme ise 02.10.2018 tarih ve 607-374 sayı ile (2) numaralı bozma nedenine;

(1) numaralı bozma nedenine uyan Yerel Mahkeme ise 02.10.2018 tarih ve 607-374 sayı ile (2) numaralı bozma nedenine;

"5237 sayılı TCK'nın 43/1. maddesinin bir suç işleme kararının icrası kapsamında değişik zamanlarda bir kişiye karşı aynı suçun birden fazla işlenmesi durumunda tek cezaya hükmedilip bu ceza üzerinden artırım yapılmasını düzenlediği, Yasa'nın 43/2. maddesinin ise aynı suçun birden fazla kişiye karşı tek bir fiille işlenmesi durumunda 1. fıkra hükmünün uygulanacağının düzenlendiği, dosyamız ile yargılamaya konu suç yönünden Yargıtay 8. Ceza Dairesinin 05.03.2018 tarihli ve 2018/209 esas, 2018/2375 karar sayılı ilamında 'başkası adına sahte banka veya kredi kartı üretme, satma, devretme, satın alma veya kabul etme eylemlerinde suçun mağduru kredi kartı üreten banka ya da finans kuruluşu olması nedeniyle' şeklinde içtihatta bulunması karşısında kredi kartı imali suçlarında suçun mağduru banka ya da finans kuruluşu olduğundan suçun mağdurunun adına kredi kartı düzenlenen şahıs olarak kabulü mümkün bulunmadığından TCK'nın 43/2. maddesinin uygulama alanı bulunmamaktadır. Yine dosyamıza konu yargılamada sanık tarafından ilgili bankaya müracaatla\* \*\*\*\* nolu kredi kartının imal edilmesi, bundan başkaca da kredi kartı imal edilmemesi karşısında sanığın eyleminin aynı suç işleme kararının icrası kapsamında birden fazla eylem niteliğinde bulunmadığı, tek eylem olduğu gözetildiğinde sanık hakkında Yasa'nın 43/1. maddesinin uygulanma olanağı da bulunmamaktadır. Sanığın babasına ait kimlik bilgilerini kullanarak katılan bankaya müracaat edip kredi kartı sözleşmesi imzalamak suretiyle sahte kredi kartı çıkartması şeklinde sıralanan eylemlerde kimlik bilgilerinin kullanılması, bankaya müracaat edilmesi ve kredi kartı sözleşmesi imzalanması icra hareketleri olup, tek bir suçun oluşmasını sağlayan icra hareketlerinin aşamalara bölünmüş hallerinden ibarettir. Dolayısıyla sanık hakkında 5237 sayılı TCK'nın 245/2. maddesine muhalefet suçu yönünden ortada mağdur bankaya ait tek bir kredi kartı bulunması karşısında TCK'nın 43/1. maddesinin uygulanma ihtimali bulunmadığı gibi mağdurun tekliği nedeniyle tek bir fiil ile birden fazla kişiye karşı suç işlenmesinden de bahsedilemeyeceğinden TCK'nın 43/2. maddesinin uygulama olanağı yoktur. Kredi kartının birden fazla kullanımı Yasa'nın 245/3. maddesi uyarınca artırım nedeni olacak olup, bu yönüyle esasen yapılan artırım sonucunda hükmolunan ceza Yargıtay tarafından onanmıştır. Dolayısıyla kredi kartının birden fazla kullanımı da TCK'nın 245/2. maddesi uyarınca hükmolunan cezadan artırım nedeni olmayacağından sanığın işlemiş olduğu TCK'nın 245/2. maddesine muhalefet suçu yönünden zincirleme suç hükümlerinin uygulanmasını gerektirir bir neden bulunmadığı," gerekçesiyle direnerek sanığın önceki hüküm gibi mahkûmiyetine karar vermiştir.

Direnme kararına konu bu hükmün de katılan vekili ve sanık tarafından temyiz edilmesi üzerine, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 03.12.2018 tarihli ve 93174 sayılı "bozma" istekli tebliğnamesi ile dosya, 6763 sayılı Kanun'un 36. maddesiyle değişik CMK'nın 307. maddesi uyarınca kararına direnilen daireye gönderilmiş, aynı madde uyarınca inceleme yapan Yargıtay 8. Ceza Dairesince 25.02.2019 tarih ve 12071-2606 sayı ile; direnme kararının yerinde görülmemesi üzerine Yargıtay Birinci Başkanlığına iade edilen dosya, Ceza Genel Kurulunca değerlendirilmiş ve açıklanan gerekçelerle karara bağlanmıştır.

TÜRK MİLLETİ ADINA

CEZA GENEL KURULU KARARI

Sanık hakkında özel belgede sahtecilik suçundan verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair karar mercisince itirazın reddine karar verilmek; sahte kredi kartı kullanmak suretiyle yarar sağlama suçundan verilen mahkûmiyet hükmü ise Özel Dairece onanmak suretiyle kesinleşmiş olup direnmenin kapsamına göre inceleme sahte kredi kartı üretme suçundan kurulan mahkûmiyet hükmü ile sınırlı olarak yapılmıştır.

Özel Daire ile Yerel Mahkeme arasında oluşan ve Ceza Genel Kurulunca çözümlenmesi gereken uyuşmazlık; kredi kartı sözleşmesi ve ekinde yer alan belgede sahtecilik yapan sanık hakkında sahte kredi kartı üretme suçu bakımından zincirleme suç hükümlerinin uygulanmasının mümkün olup olmadığının belirlenmesine ilişkindir.

İncelenen dosya kapsamından;

Mağdur ... tarafından ... Cumhuriyet Başsavcılığına hitaben düzenlenen 18.03.2013 havale tarihli dilekçenin "Ben emekli ve simit satarak hayatımı kazanan biriyim. Ben hiçbir zaman bankalar ile veya..., ... gibi kuruluşlarla uzun boyutlu bir ilişkim olmadı. Kendi adıma bir tek kontörlü 0 541 667 \*\* \*\* numaralı hat dışında hiçbir ilişkim olmadı, benim adıma nasıl olduğunu bilmediğim ...'tan kredi kartı talep edilmiş ve bir de mevduat hesabı açılmış oysa ben kredi kartı kullanmadım ve imza da atmadım. Zaten okuma yazmam da yoktur. Benim aleyhime hem Turkcel'den hem de ...'tan icra takibi yapılmış oysa benim borcum da yok. Yukarıda belirttiğim gibi böyle bir şeye imza atıp ne telefon hattı ne de ...'tan kredi kartı veya mevduat hesabı açtırmadım. Ve bunlara hakkımda aşağıdaki numarasını verdiğim icra takipleri adıma açılmıştır. Ben sadece parmak basmasını bilirim. Her kim benim adıma böyle bir işlemi yaptı ve bu işlemi yapılmasında muvafakat eden ... veya ... kuruluşlarında aleyhime doğan sonuçların yapılmasını gerçekleştirmiş ise onlardan davacı ve şikâyetçiyim cezalandırılmasını talep ediyorum." şeklinde olduğu,

... ... Şubesi tarafından düzenlenen 08.04.2013 tarihli yazı ile ekinde yer alan belgelere göre; mağdur ... adına tahsis edilmiş olan

\*\*\* numaralı ... AŞ'ye ait kredi kartının 02.02.2011 tarihinde .......T.C. Kimlik Numaralı... isimli şahsa teslim edildiği, yine bu karta ilişkin 31.12.2009 tarihli bilgi güncelleme, kimlik/adres tespit tutanağı ve bankacılık işlemleri sözleşmesinin mağdur ... adına imzalandığı,

... ... Şubesi tarafından düzenlenen 08.04.2013 tarihli yazı ile ekinde yer alan belgelere göre; mağdur ... adına tahsis edilmiş olan

\*\*\* numaralı ... AŞ'ye ait kredi kartının 02.02.2011 tarihinde .......T.C. Kimlik Numaralı... isimli şahsa teslim edildiği, yine bu karta ilişkin 31.12.2009 tarihli bilgi güncelleme, kimlik/adres tespit tutanağı ve bankacılık işlemleri sözleşmesinin mağdur ... adına imzalandığı,

... ... Şubesi tarafından düzenlenen 22.05.2013 tarihli yazı ile ekinde yer alan hesap özetine göre; mağdur ... adına düzenlenen 4022 7801 06\*\* \*\*\*\* numaralı ... AŞ'ye ait kredi kartının 02.02.2011-16.04.2011 tarihleri arasında nakit çekilmek ve alışveriş yapılmak suretiyle kullanıldığı,

Anlaşılmaktadır.

Mağdur ... aşamalarda benzer şekilde; icra dairesinden gelen ödeme emri üzerine yaptığı araştırmada adına...... numaralı hatlar ile ... kredi kartı alındığını öğrendiğini, söz konusu telefon hatları ve kredi kartı ile bir ilgisinin bulunmadığını, sanıktan şikâyetçi olmadığını ifade etmiştir.

Sanık ... aşamalarda benzer şekilde; mağdur ...'un babası olduğunu, paraya ihtiyacı olması nedeniyle babasının nüfus cüzdan fotokopisini alarak önce ... ... Şubesi'ne müracaat ettiğini, kredi kartı sözleşmesi ile başvuru formunu babası adına imzaladığını, adresine gelen kredi kartının eşi... tarafından teslim alındığını, ardından söz konusu kredi kartını kullandığını, yine 2011 yılında babasının kimlik fotokopisini kullanarak....\*

numaralı telefon hatlarını aldığını, bu hatlarla ilgili telefon sözleşmelerini de babası adına imzaladığını savunmuştur.

08.07.2005 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 5377 sayılı Kanun'un 27. maddesiyle 5237 sayılı TCK'nın "Banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması" başlıklı 245. maddesine ikinci fıkra olarak; "Başkalarına ait banka hesaplarıyla ilişkilendirilerek sahte banka veya kredi kartı üreten, satan, devreden, satın alan veya kabul eden kişi üç yıldan yedi yıla kadar hapis ve onbin güne kadar adlî para cezası ile cezalandırılır." hükmü eklenmiştir. Bu fıkrada seçimlik hareketlerden biri olarak düzenlenen sahte banka veya kredi kartı üretme eylemi tamamen yeni bir sahte kart oluşturulması veya gerçek bir kart üzerinde değişiklik yapılması şeklinde karşımıza çıkabilmektedir. Ancak bu suçun oluşumu için kartın sahte olarak düzenlenmesi eyleminin mutlaka fail tarafından gerçekleştirilmesine gerek yoktur. Failin sahte belgelerle başvurarak, başkası veya olmayan bir kimse adına bankaya kart düzenletmesi durumu da, bu fıkradaki üretim tabiri içinde değerlendirilecek ve diğer unsurların varlığı hâlinde bahsedilen suç oluşacaktır (Osman Yaşar - ... Tahsin Gökcan - ... Artuç, Yorumlu - Uygulamalı Türk Ceza Kanunu, ... Yayınevi, 2. Bası, ..., 2014, s. 7348.). Nitekim Yargıtay uygulamaları da bu yöndedir.

Bu aşamada uyuşmazlık konusu ile ilgili olduğu ölçüde "dolaylı faillik" kavramı üzerinde de durulması gerekmektedir.

TCK'nın "Faillik" başlıklı 37. maddesi;

Bu aşamada uyuşmazlık konusu ile ilgili olduğu ölçüde "dolaylı faillik" kavramı üzerinde de durulması gerekmektedir.

TCK'nın "Faillik" başlıklı 37. maddesi;

"1) Suçun kanuni tanımında yer alan fiili birlikte gerçekleştiren kişilerden her biri, fail olarak sorumlu olur.

2) Suçun işlenmesinde bir başkasını araç olarak kullanan kişi de fail olarak sorumlu tutulur. Kusur yeteneği olmayanları suçun işlenmesinde araç olarak kullanan kişinin cezası üçte birden yarısına kadar artırılır." şeklinde hüküm altına alınarak birinci fıkrada müşterek faillik, ikinci fıkrada ise dolaylı faillik düzenlenmiştir.

Anılan maddenin ikinci fıkrasının gerekçesi ise "Kişi suçu bir başkasını araç olarak kullanmak suretiyle gerçekleştirebilir. Bu durumda dolaylı faillik söz konusudur. Dolaylı faillikte, arka plandaki kişi, suçun icraî hareketlerini gerçekleştiren şahsın ve hareketinin üzerinde hâkimiyet kurmaktadır ve bu hâkimiyet nedeniyle, fail olarak sorumlu tutulmaktadır.

Suçun işlenmesinde kusur yeteneği olmayan kişilerin araç olarak kullanılması durumunda, dolaylı faile verilecek olan cezanın bu nedenle artırılması kabul edilmiştir. Zira bu durumda sadece bir suç işlenmemekte, kendisini yönlendirme yeteneği olmayan kişiler istismar da edilmektedir." şeklinde açıklanmıştır.

Suç teşkil eden haksızlık bazen başka bir kişinin araç olarak kullanılması suretiyle gerçekleştirilebilir. Dolaylı faillik olarak tanımlanan bu durumda, arka plandaki kişi (dolaylı fail), görünüşte suçun icrasına doğrudan bir katkıda bulunmamakla birlikte, suçun icraî hareketlerini gerçekleştiren şahıs ile bu şahsın hareketleri üzerinde hâkimiyet kurmakta ve bu hâkimiyet nedeniyle de araç olarak kullanılan kişi, dolaylı failin işlemeyi kastettiği suçun kanuni tanımındaki hareketleri gerçekleştirmektedir. Bu durumda suçun icra hareketlerini gerçekleştiren kişi, azmettirilen veya müşterek failden farklı olarak, özgür iradesiyle hareket etmemekte adeta bir araç konumunda bulunmaktadır. Bunun sonucu olarak da bir başkasını suçun işlenişinde araç olarak kullanan kişi, suçun faili olarak cezalandırılmaktadır.

Kişinin iradesi üzerinde hâkimiyet kurulması, zorlama yoluyla, kusur yeteneği olmayan bir kişinin bu durumundan veya kişinin hatasından yararlanmak suretiyle gerçekleşebilir (M. Emin Artuk-A. Gökcen-M. Emin Alşahin-Kerim Çakır, Ceza Hukuku Genel Hükümler, 13. Baskı, ... Yayınevi, ..., 2019, s. 741.).

Bu anlamda gerçeğe aykırı belgelerle yapılan başvuru üzerine banka görevlisinin hatasından yararlanılarak, diğer bir ifade ile banka görevlisinin araç olarak kullanılması suretiyle sahte kart üretilmesinin sağlanması hâlinde de bankaya başvuran kişinin sahte kart üretme suçu bakımından dolaylı fail olarak sorumlu olduğunun kabulü gerekmektedir (Berrin Akbulut, Bilişim Alanında Suçlar, 2. Baskı, ... Yayınevi, ..., 2017, s. 322.).

Bu anlamda gerçeğe aykırı belgelerle yapılan başvuru üzerine banka görevlisinin hatasından yararlanılarak, diğer bir ifade ile banka görevlisinin araç olarak kullanılması suretiyle sahte kart üretilmesinin sağlanması hâlinde de bankaya başvuran kişinin sahte kart üretme suçu bakımından dolaylı fail olarak sorumlu olduğunun kabulü gerekmektedir (Berrin Akbulut, Bilişim Alanında Suçlar, 2. Baskı, ... Yayınevi, ..., 2017, s. 322.).

TCK'nın 245. maddesinin ikinci fıkrasında düzenlenen suçun konusu, sahte olarak üretilmiş banka veya kredi kartıdır. Bu nedenle sahteciliğin banka veya kredi kartında yapılmış olması gerekir. Kredi kartı sözleşmesinde sahtecilik eylemi, yapılan başvuru sonucunda sahte kartın banka tarafından düzenlenmesinin sağlanması hâlinde bu fıkra kapsamında aksi hâlde ise 5464 sayılı Kanun'un 37/2. maddesi kapsamında değerlendirilir. Nitekim Yargıtay uygulamaları da bu yönde gelişmiştir.

Diğer taraftan uyuşmazlık konusu ile ilgisi bakımından görünüşte içtima hâllerinde hangi hükmün uygulanması gerektiği belirlenirken dikkate alınan ilkelerden "tüketen-tüketilen norm ilişkisi" üzerinde durulmasında fayda bulunmaktadır.

Bir ceza normu bir veya daha fazla başka ceza normlarını bünyesine almış ise "tüketen-tüketilen norm ilişkisi"nden söz edilir. Bu durumda normları bünyesine alan ceza normu, diğer normları tüketmektedir. Bu takdirde fiile sadece tüketen norm uygulanabilecektir. TCK'nın 42. maddesinde "Biri diğerinin unsurunu veya ağırlaştırıcı nedenini oluşturması dolayısıyla tek fiil sayılan suça bileşik suç denir. Bu tür suçlarda içtima hükümleri uygulanmaz." şeklinde hüküm altına alınan ve işlenen her bir suçla ilgili olarak ayrı ayrı cezaya hükmedileceğine ilişkin kuralın istisnalarından biri olan "bileşik suç" tüketen-tüketilen norm ilişkisinin tipik görünümlerinden birisidir.

Öte yandan zincirleme suç, 765 sayılı Kanun'un 80. maddesinde; "Bir suç işlemek kararının icrası cümlesinden olarak kanunun aynı hükmünün bir kaç defa ihlal edilmesi, muhtelif zamanlarda vaki olsa bile bir suç sayılır. Fakat bundan dolayı terettüp edecek ceza altıda birden yarıya kadar artırılır." şeklinde hüküm altına alınmıştır. Buna karşın 5237 sayılı Kanun'un 43. maddesinin ilk fıkrasında; "Bir suç işleme kararının icrası kapsamında, değişik zamanlarda bir kişiye karşı aynı suçun birden fazla işlenmesi durumunda, bir cezaya hükmedilir. Ancak bu ceza, dörtte birinden dörtte üçüne kadar artırılır. Bir suçun temel şekli ile daha ağır veya daha az cezayı gerektiren nitelikli şekilleri, aynı suç sayılır. Mağduru belli bir kişi olmayan suçlarda da bu fıkra hükmü uygulanır." biçiminde düzenlenmiş, ikinci fıkrasında; "Aynı suçun birden fazla kişiye karşı tek bir fiille işlenmesi durumunda da, birinci fıkra hükmü uygulanır." denilmek suretiyle aynı neviden fikri içtima kurumu hüküm altına alınmış, üçüncü fıkrasında ise "Kasten öldürme, kasten yaralama, işkence ve yağma suçlarında bu madde hükümleri uygulanmaz." düzenlemesi ile zincirleme suç ve aynı neviden fikri içtima hükümlerinin uygulanamayacağı suçlar belirtilmiştir.

TCK'nın 43/1. maddesi düzenlemesinden anlaşılacağı üzere, zincirleme suç hükümlerinin uygulandığı hâllerde aslında işlenmiş birden fazla suç olmasına karşın, fail bu suçların her birinden ayrı ayrı cezalandırılmamakta, buna karşın bir suçtan verilen ceza belirli bir miktarda arttırılmaktadır.

5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 43/1. maddesinde düzenlenen zincirleme suç hükümlerinin uygulanabilmesi için;

a) Aynı suçun değişik zamanlarda birden fazla işlenmesi,

b) İşlenen suçların mağdurlarının aynı kişi olması,

c) Bu suçların aynı suç işleme kararı altında işlenmesi gerekmektedir.

765 sayılı TCK’da yer alan “muhtelif zamanlarda vaki olsa bile” ifadesi karşısında, aynı suç işleme kararı altında birden fazla suçun aynı zamanda işlenmesi durumunda diğer şartların da varlığı hâlinde zincirleme suç hükümlerinin uygulanabilmesi mümkündür. Nitekim, 765 sayılı TCK’nın yürürlüğü zamanında bu husus yargısal kararlarla kabul edilmiş ve uygulama bu doğrultuda yerleşmiştir.

5237 sayılı TCK'nın 43/1. maddesinde bulunan, “değişik zamanlarda” ifadesinin açıklığı karşısında, zincirleme suç hükümlerinin uygulanabilmesi için suçların farklı zamanlarda işlenmesi gerektiği konusunda öğreti ve uygulamada tam bir görüş birliği bulunmaktadır. Bunun sonucu olarak, aynı mağdura, aynı zamanda, aynı suçun birden fazla işlenmesi durumunda tek suçun oluşacağı kabul edilmiştir. Bu hâlde zincirleme suç hükümleri uygulanarak artırım yapılamayacak, ancak bu husus TCK’nın 61. maddesi uyarınca temel cezanın belirlenmesinde gözönüne alınabilecektir.

Ayrıca, Kanun'da “aynı zaman” ve “değişik zaman” kavramları konusunda bir açıklık bulunmadığından ve önceden kesin saptamaların yapılması da mümkün olmadığından, bu husus her somut olayın özelliği göz önüne alınarak değerlendirilmeli ve eylemlerin “değişik zamanlarda” işlenip işlenmediği belirlenmelidir.

Aynı suç 5237 sayılı TCK’nın 43. maddesinde; “Bir suçun temel şekli ile daha ağır veya daha az cezayı gerektiren nitelikli şekilleri, aynı suç sayılır.” denilmek suretiyle açıklığa kavuşturulmuştur. Öğretide de “aynı suçtan anlaşılması gerekenin, aynı suç tipi olduğu”, kanunda düzenlenen suçların ismi aynı ise aynı suçtan söz edileceği, suçun ismi farklı ise artık aynı suçtan bahsedilemeyeceği kabul edilmektedir. Buna göre suçların ismi aynı ise aynı suçtan söz etmek mümkün iken, suçun ismi değiştiğinde artık aynı suçtan bahsetmek mümkün değildir. Örneğin dolandırıcılık ile nitelikli dolandırıcılık eylemleri aynı suç sayılır iken, dolandırıcılık ile güveni kötüye kullanma, hırsızlık ile dolandırıcılık, hırsızlık ile suç eşyasını satın alma aynı suç kavramı içerisinde değerlendirilemeyecektir. Aynı suç kavramına, suçun teşebbüs aşamasında kalmış hâli de dahildir. Zincirleme suç oluşturan eylemlerden bir kısmı tamamlanmış, bir kısmı da teşebbüs aşamasında kalmış olsa bile, işlenen suçların isimleri değişmediği sürece, aynı suç sayılacaktır (Nevzat Toroslu, Ceza Hukuku Genel Kısım, Savaş Yayınevi, 18. Baskı, ..., 2012. s. 339; Osman Yaşar - ... Tahsin Gökcan-... Artuç, Türk Ceza Kanunu, 1. Cilt, ..., 2014, s. 1241-1242; Mahmut Koca-İlhan Üzülmez, Türk Ceza Hukuku Genel Hükümleri, 8. bası, ..., 2015, s. 492-493; Türkan Sancar Yalçın, Yeni Türk Ceza Kanununda “Zincirleme Suç”, TBB Dergisi, sayı 70, Mayıs/Haziran 2007, s. 253.).

Bu açıklamalar ışığında uyuşmazlık konusu değerlendirildiğinde;