muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2011/14251, Karar No: 2012/8934, Tarih: 25.05.2012

Tenfizi istenen yabancı mahkeme kararının tarafları, konusu ve sebebi “aynı” olan Türk mahkemelerinden verilmiş bir kararla bağdaşmaması halinin Türk kamu düzenine aykırılık oluşturacağı, hatta buna rağmen kararın tenfizine karar verilmişse bu durumun, HUMK.’nun 445/10. maddesi uyarınca bir yargılamanın yenilenmesi nedeni olacağı açıktır. Somut uyuşmazlık yönünden asıl incelenmesi gereken husus, tarafları, konusu veya sebebi “farklı” olan bir yabancı mahkeme kararının, Türk mahkemelerinden alınan kararlar ile bağdaşmaması halinin, Türk kamu düzenine aykırılık oluşturup oluşturmayacağı noktasıdır. Burada ilk olarak tanıma ve tenfiz hukukundaki kamu düzenine aykırılık kavramının, iç hukuktaki emredici kurallara aykırılık kavramından daha dar ve sınırlı bir anlama sahip olduğu gözden uzak tutulmamalıdır. Dolayısıyla kamu düzeni gerekçesiyle yabancı mahkeme kararının tenfizine istisnaen müdahale edilmelidir. Ayrıca somut uyuşmazlıkta yukarıda açıklanan revision au fond yasağından ayrılmayı gerektirecek bir özellik de bulunmamaktadır. Yine aynı davanın Türk mahkemelerinde görülmesi halinde farklı sonuca varılacak olması, “tek başına” tanıma ve tenfiz engeli oluşturmayacaktır. Zira, esasa uygulanacak yabancı hukuk gibi yabancı mahkeme kararlarının da Türk mahkemelerinden verilecek kararlarla aynı olması beklenemez. Bu noktada belki Türk tarafların Türk hukukunun emredici hükümlerinden kaçmak amacıyla yabancı mahkemeden bir karar elde etmeye ve bu kararı Türkiye’de tenfiz ettirmeye çalışmalarının adalet duygusunu sarsacağı, bir başka emredici kural olan kanuna karşı hile yasağına ve bu sebeple de Türk kamu düzenine aykırılık oluşturacağı düşünülebilir (Prof. Dr. Ergin Nomer Prof. Dr. Cemal Şanlı, Devletler Hususi Hukuku, İstanbul 2009, 17. Bası, sayfa: 491, dipnot: 270). Ancak öncelikle böyle bir durumun varlığı davalı tarafça ispat edilebilmiş değildir. Kaldı ki somut olayın dikkat edilmesi gereken başka bir özelliği daha vardır. O da Türk hukukunda kabul edilen anonim şirketlerin kendi hisselerini temellük edemeyeceklerine dair ilkenin, Avrupa’da hakim olduğu gibi Alman hukukunda da kural olarak benimsenmiş bulunmasıdır. Somut uyuşmazlıkta yabancı mahkemece davalının savunma haklarının ihlal edilmediği yukarıda açıklanmıştır. Dolayısıyla davalı şirket, benzer ilkelerin egemen olduğu bir hukuk düzeninde, kendisine tanınan savunma olanaklarından yararlanmayarak, tenfizini istemediği kararın verilmesine ve kesinleşmesine kendisi neden olmuştur. Davalının bu şekilde yasal haklarını kullanmayıp, örneğin Türk mahkemelerinden verilmiş aynı nitelikteki bir kararı temyiz etmemek suretiyle Türkiye’de de kesinleşmesine neden olabilmesi mümkündür. Böyle bir durumda da kararın kamu düzenine aykırı olduğu ve infaz edilmemesi gerektiği ileri sürülemeyecektir.

O halde mahkemece, yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda yabancı mahkeme hükmünün tenfizinin Türk kamu düzenine aykırılık oluşturmayacağı kabul edilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bu nedenle davacı yararına bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle, davalılardan şirket vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddine, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın, davacı yararına BOZULMASINA, takdir olunan 900.00 TL duruşma vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, aşağıda yazılı bakiye 2,75 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davalı şirketten alınmasına, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz eden davacıya iadesine, 25/05/2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/4002, Karar No: 2024/1409, Tarih: 15.02.2024

**12. Hukuk Dairesi         2023/4002 E.  ,  2024/1409 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 19. Hukuk Dairesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

Alacaklı tarafından başlatılan kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile ilamsız icra takibinde borçlunun icra mahkemesine başvurusunda; yetkiye ve borca itirazlarını ileri sürerek takibin durdurulması isteminde bulunduğu, İlk Derece Mahkemesince, yetki itirazı ara kararla reddedildikten sonra kurulan son hükümle borca itirazın reddine karar verildiği, muteriz borçlu tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine hükmedildiği, kararın borçlu tarafından temyiz edildiği görülmüştür.

İİK'nın 50. maddesi göndermesi ile icra takipleri hakkında da uygulanması gereken, HMK'nın 20. maddesi gereğince; görevsizlik veya yetkisizlik kararı verilmesi halinde, taraflardan birinin, bu karar verildiği anda kesin ise tebliğ tarihinden, süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten, kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliği tarihinden itibaren iki hafta içinde kararı veren mahkemeye başvurarak, dava dosyasının görevli ya da yetkili mahkemeye gönderilmesini talep etmesi gerekir. Aksi takdirde, bu mahkemece davanın açılmamış sayılmasına karar verilir. Aynı kural, takip hukukunda da geçerli olup görevsizlik veya yetkisizlik kararı veren mahkemece bu konuda resen karar verilir (7251 sayılı yasanın 1. maddesi ile yapılan değişiklik ile).

Yukarıda açıklanan ilkelere göre, HMK’nın 20. maddesi gereğince, takip dosyası, yetkisizlik kararı kesinleşmeden, yetkisizliğine karar verilen icra müdürlüğünce, mahkeme kararında yetkili yer olarak gösterilen icra dairesine gönderilemez.

Yukarıda açıklanan ilkelere göre, HMK’nın 20. maddesi gereğince, takip dosyası, yetkisizlik kararı kesinleşmeden, yetkisizliğine karar verilen icra müdürlüğünce, mahkeme kararında yetkili yer olarak gösterilen icra dairesine gönderilemez.

Somut uyuşmazlıkta; Ankara 26. İcra Müdürlüğünün 2019/15726 E. sayılı dosyasında başlatılan takibe karşı borçlu tarafından yetki itirazında bulunulması üzerine Ankara 13. İcra Hukuk Mahkemesinin 12.02.2020 tarih ve 2019/1105 E. sayılı kararı ile Ankara Batı İcra Dairelerinin yetkili olduğundan bahisle HMK’nın 20. maddesinde gösterilen sürede yapılacak başvuru üzerine takip dosyasının yetkili icra dairesine gönderilmesine, aksi halde takibin yapılmamış sayılacağına karar verildiği ve kararın 11.8.2020’de kesinleştiği, alacaklının 17.02.2020 ve 23.6.2020 tarihlerinde dosyanın yetkili icra müdürlüğüne gönderilmesi talepleri üzerine 26.6.2020’de dosyanın yetkili Ankara Batı İcra Müdürlüğüne gönderilmesine karar verildiği, icra mahkemesine yapılan işbu borca itiraz başvurusunun ise 21.7.2020 tarihinde yapıldığı görülmüştür. Yetkisizlik kararının kesinleşmesinden önce alacaklının dosyanın yetkili yere gönderilmesi talebinde bulunması geçerli olmakla birlikte, yetkisizlik kararı kesinleşmeden icra dosyası yetkili yere gönderilemez. Gönderilmesi halinde ise ödeme emrinin iptali gerekir.

O halde, İlk Derece Mahkemesince, yetki itirazına ilişkin karar kesinleşmeden dosyanın yetkili yere gönderilmesine karar verildiği açık olduğundan, iş bu borca itiraz başvurusu üzerine muteriz borçlu hakkındaki ödeme emrinin iptali ile itirazların esasının incelenmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde istemin esası incelenerek sonuca gidilmesi isabetsizdir.

SONUÇ: Yukarıda yazılı nedenlerle, Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 19. Hukuk Dairesinin 29.12.2022 tarih ve 2022/241 E. - 2022/2580 K. sayılı kararının 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK'nın 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nın 373/1. maddeleri uyarınca KALDIRILMASINA, Ankara Batı 2. İcra Hukuk Mahkemesinin 25.11.2021 tarih ve 2020/263 E. - 2021/607 K. sayılı kararının re'sen BOZULMASINA, bozma nedenine göre muteriz borçlunun sair temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 15.02.2024 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/3695, Karar No: 2007/3892, Tarih: 08.06.2007

**(Kapatılan)15. Hukuk Dairesi         2007/3695 E.  ,  2007/3892 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Hukuk Hakimliği

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki taraf vekillerince istenmiş ve temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, eser sözleşmesinden dolayı oluşan alacağın tahsiline ilişkindir.

4077 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkındaki Kanun’un 3/e maddesinde tüketici, “bir mal veya hizmeti ticari veya mesleki olmayan amaçlarla edinen, kullanan veya yararlanan gerçek ya da tüzel kişi” olarak tanımlanmıştır. Bu tanımlamaya göre yasa, hazır bir malı veya hizmeti satın alarak onu günlük yaşamında kullanan veya tüketen kişiyi korumaktadır. Bir başka deyişle yasa kapsamına, dar kapsamlı mal ve hizmet ilişkileri olağan tüketim işleri alınmıştır. Aksi bir yorumun kabulü, üst düzey teknoloji ile gerçekleştirilen eser sözleşmesi ilişkilerinin dahi 4077 sayılı yasa kapsamında kalmasını ve bunlardan kaynaklanan uyuşmazlıklara da Tüketici Mahkemeleri’nde bakılmasını gerektirir ki, bunun yasanın amacına aykırı olduğu açıktır. Buna göre istisna sözleşmesinden doğan ilişkileri de 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkındaki Kanun hükümlerinin uygulanması hukuken olanaklı değildir. Nitekim Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 26.2.2003 gün ve 2003/15-127 E., 2003/102 K. sayılı kararında bu husus belirtilmiştir. Somut olayda taraflar arasındaki hukuki ilişki eser sözleşmesinden kaynaklandığından, yerel mahkemece görevsizlik kararı verilerek davaya Asliye Hukuk Mahkemesi sıfatıyla bakılması gerekirken, 4077 sayılı yasa uygulanarak Tüketici Mahkemesi sıfatıyla bakılıp, esası hakkında karar verilmesi yerinde görülmemiş kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle kararın BOZULMASINA, bozma nedenine göre tarafların temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına, ödediği temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden taraflara geri verilmesine,08.06.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/21188, Karar No: 2014/10730, Tarih: 02.06.2014

**1. Hukuk Dairesi         2013/21188 E.  ,  2014/10730 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : BURDUR 1. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ : 12/07/2013

NUMARASI : 2012/314-2013/468

Taraflar arasında görülen davada;

Davacı, kayden paydaşı olduğu kat mülkiyeti kurulu 14 ada 748 parsel sayılı taşınmazdaki 5 numaralı bağımsız bölümün, 11.02.2009 tarihinde boşandığı eşi ve aynı zamanda anılan bağımsız bölümün diğer paydaşı davalı tarafından kullanıldığını ileri sürerek, ecrimisil alacağı nedeniyle başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptali ile icra inkar tazminatına hükmedilmesini istemiştir.

Davalı, intifadan men koşulunun gerçekleşmediğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar, davalı vekili tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla Tetkik Hâkimi raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü.

-KARAR-

Dava, ecrimisil alacağının takibinden kaynaklanan itirazın iptali ve icra inkar tazminatının tahsili isteğine ilişkin olup mahkemece, itirazın iptali ile takibin devamına, asıl alacağın %20'si oranında icra inkâr tazminatının tahsiline karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden çekişme konusu 14 ada 748 parsel sayılı taşınmazdaki 5 numaralı bağımsız bölümde davacı ile davalının paydaş oldukları, bağımsız bölümü davalının kullandığı saptanmak suretiyle davacının payına isabet eden ecrimisil miktarı ile davacının talebi gözetilerek davanın kabulüne karar verilmiş olması kural olarak doğrudur. Davalının bu yöne değinen temyiz itirazları yerinde değildir. Reddine.

Davalının icra inkar tazminatına yönelik temyiz itirazlarına gelince; bilindiği üzere, ecrimisil, hukuken haklı ve geçerli bir nedene dayanmaksızın taşınmazı kullanan kişinin taşınmaz malikine ödemesi gerekli olan, en azı kira, en çoğu mahrum kalınan gelir kaybı olan haksız işgal tazminatıdır. Haksız fiil alacağı niteliğindeki ecrimisilin varlığı ve miktarı alınan bilirkişi raporu ve yapılan yargılama ile saptandığına ve dolayısıyla alacak miktarı icra aşamasında belli olmadığına göre mahkemece icra inkar tazminatına hükmedilmiş olması isabetsizdir.

Ne var ki; anılan bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, hükmün 2. bendindeki “Asıl alacak olan 5.400,00 TL üzerinden %20 icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine” cümlesinin hüküm fıkrasından çıkartılmasına, davalının bu yöne ilişkin temyiz itirazlarının kabulü ile 6100 sayılı HMK'nin geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK'nun 438/7. maddesi uyarınca hükmün bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA, aşağıda yazılı 276.37.-TL. bakiye onama harcının temyiz eden davalıdan alınmasına, 02.06.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/1779, Karar No: 2011/6420, Tarih: 11.05.2011

**3. Ceza Dairesi         2011/1779 E.  ,  2011/6420 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Mahkemesi

HÜKÜM : Sanık hakkında açılan kamu davasının zamanaşımı nedeni ile ortadan kaldırılmasına dair.

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü;

Gerekçeli karar başlığında, suç tarihinin hatalı yazımı mahallinde düzeltilmesi mümkün görülmekle bozma sebebi yapılmamıştır.

Yerinde görülmeyen sair itirazların reddine; Ancak;

1- Sanık hakkında açılan kamu davasının zamanaşımı süresinin dolması nedeniyle CMK 223/8. maddesi uyarınca düşürülmesi yerine ortadan kaldırılmasına karar verilmesi,

2- Yediemine alınan balta yönünden bir hüküm kurulmaması,

Bozmayı gerektirmiş, müdahil idarenin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan bozma üzerine verilen hükmün bu sebeplerden dolayı istem gibi BOZULMASINA, Ancak bu hususlar CMUK 322. maddesi gereğince yeniden yargılamayı gerektirmediğinden kararda, "ortadan kaldırılmasına" ibaresinin "CMK 223/8. maddesi uyarınca DÜŞÜRÜLMESİNE "şeklinde değiştirilmesi; karara" sanığa ait yediemine alınan baltanın sanığa iadesine" cümlesinin eklenmesi suretiyle hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 11.05.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/27427, Karar No: 2013/25234, Tarih: 26.12.2013

**7. Ceza Dairesi         2012/27427 E.  ,  2013/25234 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 5015 sayılı yasaya aykırılık

HÜKÜM : Hükümlülük, müsadere ve iade

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

Sanığa ait araçta yapılan aramada iki adet bidon içerisinde ve depoda toplam 65 litre markersiz mazot ele geçirildiği, sanığın kolluktaki savunmasında mazotu Suudi Arabistan'dan tırı ile aldığını ve yine tırına koymak için götürdüğü beyanı ile mahkemedeki savunmasında mazotu aldığı beyanı karşısında, mazotu nereden aldığı açıklattırılıp, sanığın tırı olup olmadığı araştırılıp, tırının bulunması halinde mazotu aldığı tarihte gümrük giriş çıkışları olup olmadığı da tespit edilerek sonucuna göre hukuki durumunun tayini gerekirken eksik soruşturma ile yazılı şekilde hüküm kurulması,

Yasaya aykırı, sanık ve katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden hükmün 5320 sayılı Yasa'nın 8/1.maddesi gereğince yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'nun 321.maddesi uyarınca BOZULMASINA, 12/12/2013 günü oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/8484, Karar No: 2007/11514, Tarih: 05.07.2007

**21. Hukuk Dairesi         2007/8484 E.  ,  2007/11514 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi      : Yozgat 1.Asliye Hukuk ( İş)  Mahkemesi

Tarih                : 18.01.2007

Davacı, 01.09.1997 ile dava tarihleri arasında 2926 sayılı Yasa kapsamında tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tesbitine  karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan  ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı kanuni gerektirici nedenlere göre davalı kurum vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava, davacının  1997  yılında yapılan ilk prim kesintisini takip eden aybaşından itibaren 2926 sayılı Yasaya tabi tarım Bağ-Kur  sigortalısı  olduğunun  tesbiti istemine  ilişkindir.

Mahkemece  istemin  kabulüne karar verilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı kanuni gerektirici nedenlere göre davalı kurum vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava, davacının  1997  yılında yapılan ilk prim kesintisini takip eden aybaşından itibaren 2926 sayılı Yasaya tabi tarım Bağ-Kur  sigortalısı  olduğunun  tesbiti istemine  ilişkindir.

Mahkemece  istemin  kabulüne karar verilmiştir.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım Bağ-Kur hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan  Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 50 yaşını dolduran kadınlarla, 55 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım Bağ-Kur sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır.Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek Bağ-Kur’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. Bağ-Kur’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık  ve  Nüfus  İdareleri  kayıtları  ile  diğer  kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan pancar ekicileri İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının  esas alınacağı  bildirilmiştir.  Bu kayıtların  tarımda  kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi  olduğu ortadadır.

Yapılan incelemede davacının Ziraat Odası  kaydının 1.1.2005 tarihinden başladığı, Tarım Kredi Kooperatifine 22.3.2006 tarihinden itibaren ortak olduğu, davacının sattığı ürün bedelinden ilk prim kesintisinin 1.8.1997 tarihinde yapılıp 2005 ve 2006   yıllarında yapılmış prim kesintilerinin bulunduğu görülmektedir.

Mahkemece kesintinin bulunduğu 1.9.1997-31.12.1997 ve Ziraat Odası kaydının başladığı, prim kesintisinin bulunduğu 1.1.2005-21.9.2006 tarihleri arasındaki dönemler yönünden verilen tesbit kararı yerinde ise de prim kesintisinin bulunmadığı 01.01.1998-31.12.2004 yılları  yönünden 2926 sayılı Yasa'nın 10. maddesinde belirtilen kayıtlar bulunmadığı   ve tarımsal faliyet bu madde kapsamında  kanıtlanamadığı halde bu yılların zabıta araştırmasına dayalı olarak kabul edilmesi   yasaya uygun değildir .

Mahkemece bu maddi ve hukuki  olgular  gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması  usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 5.7.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi
Yargıtay — Esas No: 2018/5589, Karar No: 2018/7562, Tarih: 26.11.2018

**20. Hukuk Dairesi         2018/5589 E.  ,  2018/7562 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Taraflar arasındaki davada ... İş ve .... İş Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile dosyada son karar bölge adliye mahkemelerinin faaliyete geçmesinden sonra verilmiş ise de iki farklı bölge adliye mahkemesinin yargı çevresinde kalan mahkemelerce karşılıklı olarak yetkisizlik kararı verilmiş olması ve 5235 sayılı Kanunun 36/3. maddesi gereğince bölge adliye mahkemeleri hukuk dairelerinin görevinin yargı çevresi içerisinde bulunan adlî yargı ilk derece hukuk mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarını çözmek olduğundan yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, hizmet tesbiti istemine ilişkindir.

.... İş Mahkemesi, işlemi yapan Sosyal Güvenlik Merkezi'nin ... Sosyal Güvenlik Merkezi olması, iş yerinin bulunduğu ... ilçesinin İstanbul iline bağlı olması, davalı ...'nın merkezinin Ankara olması nedenleriyle eldeki davada ... Mahkemelerinin yetkili olduğu; yasal düzenlemede " (5) Bu madde hükümlerine aykırı yetki sözleşmeleri geçersizdir" şeklinde düzenleme bulunması nedeniyle iş mahkemelerinin yetki durumunun mahkemece re'sen gözetileceği, yukarıda belirtildiği üzere ... Mahkemeleri'nin yetkili olduğu; davacı tarafça yargılama sürecinde İstanbul Mahkemeleri'nin tercih edildiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı vermiştir.

... İş Mahkemesi ise; Hizmet tespiti talebiyle açılan davada kesin yetki kuralı bulunmadığından, resen yetkisizlik kararı verilemeyecek, yetki itirazının cevap dilekçesi ile birlikte usulüne uygun olarak ileri sürülmesi gerekecektir. Somut olayda davalı SGK vekili tarafından cevap dilekçesinde yetki itirazında bulunulmuşsa da, Yetki itirazının geçerli olması için süresinde ve yetkili mahkemenin de gösterilmesi şeklinde yapılması gerektiği ancak yetki itirazında yetkili mahkemenin gösterilmemiş olduğu gerekçesiyle yetksizlik kararı vermiştir.

5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanununun 5. maddesinde iş uyuşmazlıklarında yer itibari ile yetkili iş mahkemeleri belirlenmiştir. Buna göre, “iş mahkemelerinde açılacak her dava, açıldığı tarihte dava olunanın Türk Medenî Kanunu gereğince ikametgâhı sayılan yer mahkemesinde bakılabileceği gibi, işçinin işini yaptığı iş yeri için yetkili mahkemede de bakılabilir. Bunlara aykırı sözleşme muteber sayılmaz.”

5510 sayılı Kanunun uygulanmasından doğan uyuşmazlıklarda anılan kanunda hüküm bulunmaması nedeni ile yetkili mahkemenin Hukuk Usûlü Muhakemeleri Kanununa ilişkin genel hükümlere göre belirlenmesi gerekir. Bu çerçevede, davanın, kural olarak Hukuk Usûlü Muhakemeleri Kanununun 9 ve 17. maddeleri gereğince davalı ... Sigortalar Kurumu Başkanlığının bulunduğu Ankara veya işlemlerin yapıldığı şubenin bulunduğu yerde açılması gerekir. 01/10/2011 yürürlük tarihli 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 5 ve devamı