muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2019/10981, Karar No: 2021/4834, Tarih: 14.06.2021

**12. Ceza Dairesi         2019/10981 E.  ,  2021/4834 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Suç :Taksirle öldürme

Hükümler :Sanık ... hakkında: TCK’nın 85/1, 22/3, 62/1-2.maddeleri gereğince mahkumiyet

Sanık ... hakkında: TCK’nın 85/1, 22/3, 62/1-2. maddeleri gereğince mahkumiyet

Taksirle öldürme suçundan sanıkların mahkumiyetine ilişkin hükümler sanık ... ve sanık ... müdafii tarafından temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Sanık ...’ın savunmasının talimat yoluyla alınması amacıyla yazılan iddianameye ekli müzekkere içeriğinde “CMK'nın 196/2. maddesinin son cümlesine göre ifadesini esas mahkemesinde vermek isteyip istemediğinin sorulması” hususuna yer verildiği, talimat mahkemesince sanığa iddianame ve eklerinin okunduğu, sanığın da haklarını anladığını, müdafisinin huzurda olduğunu, müdafisi yardımı ile savunmasını yapacağını beyan ederek savunmasını yaptığı gözetildiğinde, tebliğnamedeki sanığın duruşmadan vareste tutulmayı isteyip istemediği sorulmadan CMK’nın 196. maddesine aykırı davranılarak savunma hakkının kısıtlandığı gerekçesiyle bozma öneren (2) numaralı görüşe iştirak edilmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre sanık ve sanık müdafinin sair temyiz itirazlarının reddine, ancak;

1-Dosya içeriğine göre, 24. 06.2014 günü, gece saat 02.30 sıralarında ölen ...’ın sevk ve idaresindeki motosiklet ile, meskun mahal içinde, aydınlatmanın bulunmadığı, 5.10 metre genişliğindeki köy yolunda seyir halindeyken, olay mahalli sulama kanalı çalışması yapılan ve su boru hattı döşemesi için kazılmış çukur alana geldiğinde, asfalt yol üzerinde bulunan toprak alanda direksiyon hakimiyetini kaybederek yolun yaklaşık olarak yarısını kaplayan toprak yığınına motosikletiyle devrilmesi sonucu öldüğü, olay yerinde yol çalışmasına ilişkin herhangi bir levha, tabela, uyarıcı işaretlerin bulunmadığı, sanık ...‘ın...Şirketinin, sanık ...’ın ... Şirketi yetkilisi olduğu, sanık ...’ın , sulama kanalı yapma işini taşeron olarak sanık ...’ın yetkilisi olduğu şirkete verdiklerini, buna ilişkin 11.06.2014 tarihli sözleşmenin bir bölümünü dosyaya sunduğu, sanık ...’ın sulama kanalı yapma işini taşeron olarak ... şirketinden aldığını, yaptıkları her işte şantiye şefi ...’ın talimatları doğrultusunda çalışmaları devam ettiklerini beyan etmesi karşısında, işin alınmasına, yapılmasına ve taşerona devrine ilişkin bilgi ve belgelerin ibrazı istenip, sorumlulukların tespitine esas olmak üzere iş güvenliği uzmanlarından oluşturulacak üç kişilik bilirkişi heyetine tevdii edilerek rapor alındıktan sonra sanıkların hukuki durumunun takdir ve tayini gerektiği gözetilmeden, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması,

2-Yapılan kazı faaliyetinin yolu daralttığı ancak yolun kalan kısmının trafik akışına elverişli olması, ölenin güvenli şekilde motorlu araç kullanamayacak düzeyde alkollü olması ve yola gereken dikkati vermeden aracını hızlı şekilde sevk etmesi gibi hususlar dikkate alındığında, bilinçli taksir koşullarının oluşmadığı gözetilmeksizin sanıklar hakkında bilinçli taksir hükümleri uygulanmak suretiyle fazla cezaya hükmedilmesi,

Kanuna aykırı olup, sanık ve sanık müdafinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün bu nedenlerle 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi gereğince isteme uygun olarak BOZULMASINA, 14.06.2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/9791, Karar No: 2015/5833, Tarih: 11.02.2015

**9. Hukuk Dairesi         2013/9791 E.  ,  2015/5833 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

DAVA :Davacı, kıdem tazminatı, fazla mesai ücreti, yıllık izin ücreti, asgari geçim indirimi alacağı, ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili dava dilekçesi ile, davacının davalı yanında Nisan 1989-07/09/2010 tarihleri arasında sigortasız olarak çalıştığını, davacının 07/09/2010 tarihinde beyin felci geçirdiğini, tedavisinin halen sürdüğünü, sigortasız çalıştırılması üzerine iş akdini haklı olarak feshettiğini iddia ederek kıdem tazminatı, yıllık izin ücreti, fazla mesai, genel tatil ve asgari geçim indirimi alacaklarının davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili cevap dilekçesi ile; davacının çalıştığını iddia ettiği dönemlerde dava dışı başka bir şirket yanında çalıştığını, son 3 aylık dönemde davalının işyerinde çalıştığını, davacının geçirdiği rahatsızlık nedeniyle iş akdini feshettiğini, bunun da haklı fesih nedeni olmadığını, davacının işçilik alacaklarını alabilmek için mazeret olarak rahatsızlığını gösterdiğini, iddialarının haksız olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davacının davasının kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davalı vekili yasal süresi içerisinde temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Mahkemece dava konusu edilen genel tatil ücreti alacağı talebinin 143,76 TL’lik kısmının reddedildiği hususu göz ardı edilerek, davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmemesi hatalıdır.

3-Fazla çalışma ve bayram çalışma ücreti, 4857 sayılı İş Kanunu’nu 34 üncü maddesi kapsamında ücret kapsamında olmakla, gelir vergisi, damga vergisi, SGK ve işsizlik primine tabi olup, bu alacaklar brütten nete çevrilirken bahsedilen vergi ve primlerin dikkate alınması gerekir.

Hükme esas alınan bilirkişi raporunda hesaplamaların net tutarlar üzerinden gösterildiği anlaşılmış, ancak fazla çalışma ve bayram çalışma ücretinin brütten nete çevrilirken SSK ve işsizlik primlerinin dikkate alınmadığı görülmüştür. Fazla çalışma ve bayram çalışma ücretlerinin bu şekilde brütten nete çevrilmesi hatalıdır.

4- Hükmolunan miktarların net mi yoksa brüt mü olduğunun belirtilmemesinin infazda karışıklığa yol açacağının düşünülmemesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ:

Hükme esas alınan bilirkişi raporunda hesaplamaların net tutarlar üzerinden gösterildiği anlaşılmış, ancak fazla çalışma ve bayram çalışma ücretinin brütten nete çevrilirken SSK ve işsizlik primlerinin dikkate alınmadığı görülmüştür. Fazla çalışma ve bayram çalışma ücretlerinin bu şekilde brütten nete çevrilmesi hatalıdır.

4- Hükmolunan miktarların net mi yoksa brüt mü olduğunun belirtilmemesinin infazda karışıklığa yol açacağının düşünülmemesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ:

Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebeplerden BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 11.02.2015 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2025/3150, Karar No: 2025/6099, Tarih: 22.04.2025

**5. Hukuk Dairesi         2025/3150 E.  ,  2025/6099 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2024/250 Esas, 2024/265 Karar

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. Gaziosmanpaşa 6. Sulh Hukuk Mahkemesinin 26.09.2024 Tarihli ve 2024/61 Esas, 2024/81 Karar Sayılı Kararı

Kolluk araştırması sonucunda kısıtlı adayının yerleşim yeri adresinin ... köyü .../Kastamonu olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. Küre Sulh Hukuk Mahkemesinin 24.12.2024 Tarihli ve 2024/250 Esas, 2024/265 Karar Sayılı Kararı

Kısıtlı adayına ait GSM numarası üzerinden yapılan görüşmede kendisinin ... Mahalle Mahallesi 516. Sokak Dış Kapı No: 8 İç Kapı No:7 .../İstanbul adresinde ikamet ettiğini beyan ettiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 405 inci maddesi uyarınca vasi atanması istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 4721 sayılı Kanun’un “Yerleşim yeri” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrası şöyledir:

“Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.”

3. 4721 sayılı Kanun’un “Vesayet işlerinde yetki” başlıklı 411 inci maddesi şöyledir:

“Vesayet işlerinde yetki küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.”

C. Değerlendirme

Dosya kapsamından, kısıtlı adayının dava tarihi itibariyle yerleşim yeri adresinin Gaziosmanpaşa/İstanbul olduğu anlaşıldığından uyuşmazlığın Gaziosmanpaşa 6. Sulh Hukuk Mahkemesince çözümlenmesi gerekmektedir.

III. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

6100 sayılı Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Gaziosmanpaşa 6. Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,22.04.2025 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/1463, Karar No: 2011/3503, Tarih: 26.05.2011

**7. Hukuk Dairesi         2011/1463 E.  ,  2011/3503 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yargıtay ilamı davalı ...’a Tebligat Kanununun 35. maddesine göre tebliğ edilmiş ise de tebligatın yapıldığı adresin adı geçene mahkeme hükmünün tebliğ edildiği, adres olmadığı anlaşıldığından yapılan tebligat geçersizdir. O halde davalı ...’a Yargıtay ilamının Törekent Mah. 294.Sokak No:3 ..../ANKARA adresine 7201 Sayılı Tebligat Kanunu ve Tüzüğüne uygun biçimde tebliği, karar düzeltme süresinin beklenilmesi, dosyanın bizzat mahkeme hakimi tarafından titizlikle incelenerek dava ekonomisine aykırı düşecek şekilde yeniden yazışma ve yargılama giderlerine meydan verilmeksizin eksikliklerin tümü ile yerine getirilmesi, ondan sonra inceleme yapılmak üzere gönderilmesi için dosyanın yerel mahkemesine İADESİNE, 26.05.2011 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/14800, Karar No: 2008/198, Tarih: 15.01.2008

**(Kapatılan)20. Hukuk Dairesi         2007/14800 E.  ,  2008/198 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi

Taraflar arasındaki kadastro tesbitine itiraz davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı ... davalı Hazine tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacı ..., 3402 Sayılı Yasanın 4. maddesini değiştiren 5304 Sayılı Yasanın 3.maddesinde düzenlenen “Çalışma alanındaki ormanların 5304 Sayılı Yasanın 3. maddesinin 1 ve 2. fıkralarında açıklanan şekilde oluşturulan orman kadastro ekibince sınırlandırma ve tespitleri yapılarak otuz günlük kısmî ilâna alınır. Bu alanlarda orman kadastrosu yapılmış sayılır.” hükmü gereğince Azizbey Köyünde yapılan ve 21/12/2006 tarihinde ilan edilen orman kadastrosu sırasında dava dilekçesine ekli bulunan krokide (G) harfi ile gösterilen taşınmazın orman sınırları dışında bırakıldığını, oysa bu yerin orman sayılan yerlerden olduğunu ileri sürerek ve Hazine ile köy tüzel kişiliğini hasım göstererek tespitin iptali ve çekişmeli yerin orman niteliği ile Hazine adına tescilini istemiştir.

Mahkemece, dava konusu taşınmazın 104 ada 62 parsel altında, belgesizden, 1208.57 m2 miktarla, temyize konu dava nedeniyle niteliği ve ... hanesi boş bırakılmak suretiyle tespit tutanağının düzenlendiği belirlenmiş, tutanağın edinme sebebi sütununda zilyet olarak ismi geçen ... Şanlı davaya dahil edilmiştir.

Yapılan yargılama sonucunda Orman Yönetiminin davasının kabulüne, taşınmazın orman niteliği ile Hazine adına tapuya tesciline karar verilmiş, hüküm davacı ... ile davalı Hazine tarafından temyiz edilmiştir.

Dava kadastro tespitine itiraz niteliğindedir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde 3402 Sayılı Yasanın 5304 Sayılı Yasa ile değişik 4. maddesi hükmüne göre orman kadastrosu yapılmıştır.

İncelenen dosya kapsamına, kararın dayandığı gerekçeye ve davada Hazine yasal hasım durumunda bulunduğuna göre, yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, Aşağıda yazılı onama harcının Orman Yönetimine yükletilmesine, Hazineden harç alınmasına yer olmadığına 15/01/2007 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/2585, Karar No: 2019/6955, Tarih: 01.11.2019

**10. Ceza Dairesi         2019/2585 E.  ,  2019/6955 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkeme : BAKIRKÖY (Kapatılan) 55. Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma

Hüküm : Tedavi ve denetim serbestlik tedbirine uyulmaması üzerine mahkûmiyet

Dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun şekilde oluşan inanç ve takdirine, incelenen dosya içeriğine göre diğer temyiz itirazlarının reddine, ancak;

Hükümden önce 28.06.2014 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6545 sayılı Kanunun 68. maddesi ile değiştirilen TCK'nın 191. maddesi ve aynı Kanunun 85. maddesi ile eklenen 5320 sayılı Kanunun geçici 7. maddesi sanık lehine hükümler içerdiğinden, öncelikle; 6545 sayılı Kanunun 68. maddesi ile değiştirilen TCK'nın 191. maddesinin 5. fıkrası ve aynı Kanunun 85. maddesi ile eklenen 5320 sayılı Kanunun geçici 7. maddesinin olaya tatbik kabiliyeti bulunup bulunmadığının tesbiti için, sanık hakkında kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan dolayı bu suç tarihinden önce açılmış başka dava olup olmadığı, varsa sanığın bu suçu diğer davaya konu olan suç nedeniyle verilen tedavi ve/veya denetimli serbestlik tedbirinin infazı sırasında işleyip işlemediğinin ve önceki dava sonucunun araştırılması, gerektiğinde Denetimli Serbestlik Müdürlüğünden suç tarihinde sanığın infazda olan başka bir tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri kararının bulunup bulunmadığı sorulup kesin bir şekilde belirlendikten sonra;

a) Sanık bu suçu, daha önce işlediği suçtan dolayı yapılan kovuşturma aşamasında hükmolunan tedavi ve/veya denetimli serbestlik tedbirinin infazı sırasında işlemiş ve önceki suçtan mahkûmiyet kararı verilmiş ise, 6545 sayılı Kanunun 68. maddesi ile değiştirilen TCK'nın 191. maddesinin 5. fıkrasında öngörülen “Erteleme süresi zarfında kişinin kullanmak için tekrar uyuşturucu veya uyarıcı madde satın alması, kabul etmesi veya bulundurması ya da uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanması, dördüncü fıkra uyarınca ihlâl nedeni sayılır ve ayrı bir soruşturma ve kovuşturma konusu yapılmaz” hükmü uyarınca, ikinci suçtan açılan bu davanın kovuşturma şartının ortadan kalkması nedeniyle, CMK'nın 223. maddesinin 8. fıkrası uyarınca “davanın düşmesine” , karar verilmesi,

b) Sanık hakkında aynı suçtan açılmış başka dava yoksa veya sanık bu suçu daha önce işlediği suçtan dolayı verilen tedavi ve/veya denetimli serbestlik tedbirinin infazı sırasında işlemiş değilse veya daha önce işlediği suçtan dolayı yapılan kovuşturma aşamasında hükmolunan tedavi ve denetimli serbestlik tedbirinin infazı sırasında işlemiş ve önceki suçtan mahkûmiyet dışında bir hüküm verilmiş ise, bu suç nedeniyle doğrudan tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri uygulanmış olan sanığın, yükümlülüklerini ihlal ettiğinin sabit görülmesi halinde hakkında, 6545 sayılı Kanunun 85. maddesi ile 5320 sayılı Kanuna eklenen geçici 7. maddenin 3. fıkrası uyarınca, yargılamaya devam olunarak, suç tarihi itibarıyla, 5560 sayılı Yasa ile değişik TCK'nın 191. maddesi çerçevesinde bir karar verilmesi,

Gerekirken eksik araştırma ile hüküm kurulması,

Yasaya aykırı, sanığın temyiz itirazları bu nedenle yerinde olduğundan, hükmün BOZULMASINA, 01/11/2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/3847, Karar No: 2012/5367, Tarih: 06.06.2012

**8. Hukuk Dairesi         2012/3847 E.  ,  2012/5367 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Tapu iptali ve tescil

Hazine ile ... ve müşterekleri aralarındaki tapu iptali ve tescil davasının reddine dair ... Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 21.04.2011 gün ve 135/79 sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi Hazine vekili tarafından süresinde istenilmiş olmakla dosya incelendi gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacı Hazine vekili; mülkiyeti davalılara ait olan 31 ada 1 parsel sayılı taşınmazın 3621 sayılı Kıyı Kanununa göre, kıyı kenar çizgisi kapsamında kalan yerlerden olduğunu, bu kısma ait tapu kaydının iptaline karar verilmesini istemiştir.

Davalılar ... ve arkadaşları; davanın reddine karar verilmesini savunmuşlardır.

Mahkemece; hak düşürücü süreden davanın reddine, karar verilmesi üzerine; hüküm, davacı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davanın, hak düşürücü süreden reddine dair önceki karar Hazinenin temyizi üzerine Yargıtay 1. Hukuk Dairesinin 08.02.2010 tarih, 2010/13636-1206 Esas ve Karar sayılı kararında özetle; “ ...3402 sayılı Yasanın 12/3. maddesinde öngörülen 10 yıllık hak düşürücü süreden davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığından, Hazinenin bu yöne ilişen karar düzeltme itirazlarının reddine, ancak her davanın açıldığı tarihteki koşullara tabi olduğu ve dava tarihi itibarı ile davacı Hazinenin davasında haklı olduğu buna bağlı olarak yargılama giderlerinden ve bu giderlerden sayılan avukatlık ücretinden davalı tarafın sorumlu tutulup, tutulmamasının değerlendirililmesi...” gereğine değinilerek mahkeme kararı bozulmuş olup, mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda, hak düşürücü sürenin geçtiği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

Hemen belirtmelidir ki, mahkemenin esasa ilişkin ilk kararı ve Yargıtay 1. Hukuk Dairesinin yukarıda açıklanan bozma kararı ile temyize konu son mahkeme kararları tümüyle, 5841 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği 14.03.2009 tarihinden sonra verilmiş olup; bu Kanunun 2. ve 3.maddeleri ile getirilen yeni düzenlemelere dayanılarak oluşturulmuştur.

14.03.2009 tarihinde yürürlüğe giren 25.02.2009 günlü 5841 sayılı Çeşitli Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 2.maddesi ile 3402 sayılı Kanunun 12.maddesinin 3.fıkrasına eklenen cümlede: “Bu hüküm iddia ve taşınmazın niteliğine yahut Devlet ve diğer kamu tüzel kişileri dahil tarafların sıfatına bakılmaksızın “ ve 3.maddesi ile aynı Kanuna eklenen Geçici 10.maddesinde ise; “Bu Kanunun 12.maddesinin 3.fıkrası hükmü Devletin hüküm ve tasarrufu altında olduğu iddiası ile yürürlük tarihinden önce açılmış ve henüz kesin hükme bağlanmamış olan davalarda dahi uygulanır.” şeklindedir. Bu değişiklik nedeniyle bu yasanın yürürlük tarihinden sonra Hazinenin açtığı davalarda da 10 yıllık hak düşürücü süre uygulanmaya başlanmıştır.

Ne var ki, bozma ve mahkeme kararlarının verilmesinden sonra, son kararın temyizi aşamasında Anayasa Mahkemesinin 12.05.2011 gün ve 2009/31 E. 2011/77 K. sayılı kararıyla; “25.02.2009 gün ve 5841 sayılı Çeşitli Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 2.maddesiyle 21.06.1987 günlü 3402 sayılı Kadastro Kanununun 12.maddesinin üçüncü fıkrasına eklenen cümlenin ve 3.maddesiyle 3402 sayılı Yasaya eklenen Geçici 10. maddenin Anayasaya aykırı olduğuna ve iptaline” karar verilmiş ve bu iptal kararı 23.07.2011 tarihli Resmi Gazetede yayımlanmıştır.

Anayasa Mahkemesinin iptal kararlarının yasama, yürütme ve yargı organları ile idari makamlar, gerçek ve tüzel kişileri bağlayacağı açıktır.

Diğer taraftan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 33.maddesinde yer alan “Hakim, Türk hukukunu resen uygular” hükmü ile ifadesini bulan yasal ilke gözetildiğinde; Anayasa Mahkemesinin iptal kararlarının derdest dosyalar yönünden uygulanmasının zorunluluğu ortadadır.

Öyle ise, kesin hüküm halini almamış ve kazanılmış hakkın istisnasını teşkil eden bu durum karşısında 5841 sayılı Yasa hükümleri uyarınca davanın reddine ilişkin olarak kurulan hükmün, verildiği tarih itibariyle doğru olduğu düşünülse ve ayrıca Anayasanın 153.maddesine göre iptal kararı geriye yürümez ise de 10.03.1969 gün ve 1/3 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararının gerekçe bölümünde belirtildiği üzere iptal, kesin şekilde çözüme bağlanmış uyuşmazlıkları etkilemez ve henüz anlaşmazlık hali devam ediyorsa iptalin kapsamına girer. Bu durumda davanın hak düşürücü süreden reddine ilişkin kurulan kararın Anayasa Mahkemesinin anılan iptal kararından sonra doğru olduğu söylenemez. Zira, kamu düzeninin söz konusu olduğu bütün haller istisnanın kapsamına girer.

Bir başka yönüyle, Anayasa Mahkemesinin iptal kararları usuli kazanılmış hakların istisnasını teşkil ederler. Her ne kadar Yargıtay 1. Hukuk Dairesince, 10 yıllık hak düşürücü sürenin geçtiğinden bahisle yerel mahkemenin verdiği redde ilişkin ilk kararla ilgili esasa ilişkin Hazinenin temyiz itirazları reddedilmiş ise de, bozma ilamının dayanağını oluşturan yasa metni Anayasa Mahkemesince yukarıda değinildiği üzere iptal edilmiş olmakla; artık taraflar yararına usuli kazanılmış hakkın gerçekleştiğinden söz edilemeyecektir.

Bu husus, 28.06.1960 tarih ve 21/9 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararında da “...Sonradan çıkan içtihadı birleştirme kararının, temyiz mahkemesinin bozma kararına uyulmakla meydana gelen usule ait müktesep hak esasının istisnası olarak, henüz mahkemede veya temyiz mahkemesinde bulunan işlere tatbiki gereklidir...” şeklinde ifade edilmiştir.

Anayasa Mahkemesinin iptal kararlarında da aynı ilke geçerlidir.

Bu husus, 28.06.1960 tarih ve 21/9 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararında da “...Sonradan çıkan içtihadı birleştirme kararının, temyiz mahkemesinin bozma kararına uyulmakla meydana gelen usule ait müktesep hak esasının istisnası olarak, henüz mahkemede veya temyiz mahkemesinde bulunan işlere tatbiki gereklidir...” şeklinde ifade edilmiştir.

Anayasa Mahkemesinin iptal kararlarında da aynı ilke geçerlidir.

Hal böyle olunca, Anayasa Mahkemesinin iptal kararı sonucu oluşan durumun eldeki maddi anlamda kesinleşmemiş ve derdest olan davaya da uygulanması zorunlu olup, kamu malları ile ilgili davalar, aynı zamanda kamu düzeni ilkesini de içermektedirler. Bu nedenle mahkemece, yukarıda açıklanan ilkeler doğrultusunda Anayasa Mahkemesinin iptal kararından sonra oluşan yeni yasal durum dikkate alınarak, inceleme yapılıp sonuca ulaşılması gerektiğinde kuşku bulunmamaktadır.

Somut olayda; işin esasının ve dava konusu taşınmazın, 28.11.1997 tarih 5/3 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararıyla belirlenen veya belirlenecek olan kıyı kenar çizgisine göre değerlendirilmesi ve ayrıca 19.01.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6099 sayılı Yasanın 16. maddesiyle 3402 sayılı Yasanın 36. maddesine bazı ilaveler getiren 36/A maddesi hükmüne göre kadastro işlemleri sebebiyle açılan davalar nedeniyle yargılama giderlerinden ve avukatlık ücretinden davalı tarafın sorumlu tutulamayacağı hususunun da gözetilmesi, mahkemece bu konudaki görüşün ortaya konulması ve ondan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmek üzere hüküm bozulmalıdır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı Hazine vekilinin yerinde görülen temyiz itirazlarının kabulüyle hükmün 6100 sayılı HMK.nun Geçici 3.maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK.nun 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, HUMK.nun 388/4. (HMK m.297/ç) ve HUMK.nun 440/1 maddeleri gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunabileceğine 06.06.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.