muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2006/2029, Karar No: 2006/3993, Tarih: 17.03.2006

**(Kapatılan) 13. Hukuk Dairesi         2006/2029 E.  ,  2006/3993 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın raddena yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde reddine avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

K A R A R

Davacı vekili, davalı şirketin temsilcisi ... ... vasıtası ile müvekkilinden şirketin irsaliye fişleri kullanılmak suretiyle ...'daki bahçesinden narenciye satın aldığını, bedelini ödemediğini, ödenmeyen narenciye bedeli olan 13.300.00 YTL nin tahsili için ... icra müdürlüğünün 2005/1723 sayılı dosyası ile icra takibinde bulunduğunu, davalı borçlunun borca ve yetkiye itiraz ettiğini, sözleşmenin ifa yeri ... olduğundan ... icra daireleri ve mahkemelerinin yetkili olduğunu ileri sürerek itirazın iptaline, takibin devamına ve % 40 icra inkar tazminatına karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili, müvekkili şirketin merkezinin .../... olması nedeniyle yetkili icra dairesinin ve mahkemelerinin .../... mahkemeleri olduğunu beyanla yetki itirazında bulunmuş, esas yönden de davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, yetkili icra dairesinin davalı şirketin merkezi olan ... icra daireleri yetkili olduğundan davanın ... icra dairesinin yetkisizliği nedeniyle reddine karar verilmiş; Hüküm davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, narenciye bedelinin tahsili için yapılan icra takibine vaki itirazın iptali isteğine ilişkin olup uyuşmazlık satım akdinden kaynaklanmaktadır. Her ne kadar HUMK da ki genel kurala göre davanın davalının ikametgahı mahkemesinde açılacağı kabul edilmiş se de, HUMK nun 10.maddesi hükmü uyarınca aynı zamanda sözleşmenin icra olunacağı yer mahkemesinde de açılabileceği kabul edilmiştir. Dolayısıyla dava, davacının seçimine göre, hem genel ve hem de ... yetkili mahkemede açılabilir.Taraflar arasındaki sözleşme ...’da kurulmuş olup sözleşmenin ifa yeride ...’dır. Böylece sözleşmenin icra edileceği yer mahkemesi bulunan ... icra daireleri ile Mahkemelerinin de yetkili olduğunun kabulü zorunludur. Bu durumda mahkemece yetki itirazının reddi ile işin esası incelenmeli ve ortaya çıkacak sonuca uygun bir karar verilmelidir. Mahkemenin kanuna aykırı biçimde dava dilekçesinin yetki yönünden reddine karar vermiş olması bozma nedenidir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz olunan kararın davacı yararına BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 17.3.2006 gününde oybirliğiyle karar verildi.

Lira :

12.20 YTL P.H.iade

:
Yargıtay — Esas No: 2013/4952, Karar No: 2013/6837, Tarih: 06.11.2013

**23. Hukuk Dairesi         2013/4952 E.  ,  2013/6837 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı ... vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı vekili, taraflar arasında arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi gereğince müvekkili arsa sahibine verilmesi gereken 2 no’lu bağımsız bölümün davalı yüklenici tarafından fiilen teslim edilmesine rağmen tapuda devir işleminin yapılmadığını, yüklenici tarafından davalı ...’e, bu şahıs tarafından da diğer davalıya satış gibi gösterilerek tapuda intikal yapıldığını, gerçekte bir satış olmadığını ileri sürerek, tapu iptali ve tescili olmadığı takdirde değerinin tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili, müvekkilinin bağımsız bölümü davalı ...’ten tapuda satın aldığını ve iyi niyetli olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalı ... duruşmadaki beyanlarında, taşınmazı satın aldığı tarihlerde davalı yüklenici ...'ün yanında çalıştığını, dava konusu taşınmazın tapu kaydının kendi adına tescili sırasında para ödemediğini, yüklenici Abdullah’ın isteği üzerine tapuyu kendi adına yaptığını, daha sonra yüklenicinin talimatıyla tapuda davalı ... adına işlem yapıldığını, ...’dan para almadığını ve gerçek satış yapmadığını belirtmiştir.

Davalı ... vekili, beyanda bulunmamıştır.

Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacı ile davalı yüklenici ... arasındaki arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi gereğince arsa sahibi davacıya verilmesi gereken dava konusu bağımsız bölümün davalı ... tarafından davacı arsa sahibine verilmediği, davalı ...'e tapuda verilip, ...'in de ...'e satış yaptığı, davalı ...'in gerek ...'den alımında, gerekse ...'e satışında herhangi bir bedel almayıp, ... talimatıyla hareket ettiği, dava konusu bağımsız bölümün halen davacı zilyetliğinde olduğu ve onun tarafından kiraya verildiği gerekçesiyle davanın kabulü ile İzmir İli, Buca İlçesi, Kızılçullu Mahallesi, 562 ada, 205 parseldeki zemin kat 2 no'lu bağımsız bölümün ... adına olan kaydının iptali ile davacı adına tesciline karar verilmiştir.

Kararı, davalı ... temyiz etmiştir.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve özellikle dava konusu bağımsız bölümün arsa

payı karşılığı inşaat sözleşmesi uyarınca yapılmış ve sözleşmeye göre de arsa sahibine isabet ettiğinin sabit bulunmasına, bu nitelikte bir bölüm yönünden iyiniyet iddiası dinlenemeyeceğine göre, davalı ... vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

Kararı, davalı ... temyiz etmiştir.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve özellikle dava konusu bağımsız bölümün arsa

payı karşılığı inşaat sözleşmesi uyarınca yapılmış ve sözleşmeye göre de arsa sahibine isabet ettiğinin sabit bulunmasına, bu nitelikte bir bölüm yönünden iyiniyet iddiası dinlenemeyeceğine göre, davalı ... vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı ... vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edenden alınmasına, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 06.11.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/8159, Karar No: 2024/1364, Tarih: 15.02.2024

**10. Hukuk Dairesi         2023/8159 E.  ,  2024/1364 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

SAYISI : 2022/256 E., 2022/376 K.

KARAR : Kısmen kabul

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen hizmet tespiti ile prime esas kazancın tespiti istemli davada verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulü ile incelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; 08.08.2009 ile 10.09.2014 tarihleri arasında aralıksız olarak davalı işyerinde çalıştığı, işten ayrıldığı tarihte 1200,00 TL ücret aldığı, bu ücretin prime esas bölümünün banka hesabına yatırıldığı, kalanının ise elden ödendiği, davalı şirkette temizlik ve servis görevlisi olarak çalışmakta olup, temizlik işini üstlendiği kurumların/işyerlerinin temizliğini ve çay servisini yaptığı, hafta sonlan da Ankara içinde ve dışında Akbank Şubeleri yanında Denizbank, TEB gibi farklı bankalara temizlik için şirket tarafından gönderildiği, bu çalışmalara ilişkin ücret ödenmediği, işçi alacaklarının ödenmemesi nedeniyle 08.09.2014 tarihinde işyerinden ayrıldığı, Şirket tarafından kısmi zamanlı işçi olarak ayda 6 gün bildirim yapıldığı, işten ayrıldığı tarihe kadar Akbank .... Şubesinde tam zamanlı olarak çalıştığı belirtilerek; 08.08.2009-10.09.2014 tarihleri arasında tam zamanlı olarak ve 1200,00 TL ücret ile davalı şirket işçisi olarak çalıştığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... Sosyal Hizmetler Tur. Tic. ve San. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde; hak düşürücü süre bulunduğu, davacı ile imzalanan 15.08.2009 tarihli iş sözleşmesine istinaden 19.08.2009 tarihinde şirket kadrosuna alındığı, bu tarih ile sigorta girişinin yapıldığı, hafta içi 5 gün, günde 1,5 saat çalıştığı 08.09.2014 tarihli istifa dilekçesi ile işten ayrıldığı, tüm ücretlerin bankaya yatırıldığı, davanın reddinin gerektiği savunulmaktadır.

2.Davalı ... vekili; davanın hak düşürücü süreden reddinin gerektiği, Kuruma davalı olarak husumetin yöneltilemeyeceği, davacı çalışmalarının kısmi zamanlı olduğunu ve davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Kararda özetle; "Davanın kısmen kabulüne" karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı taraf vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

2.Davalı ... vekili; davanın hak düşürücü süreden reddinin gerektiği, Kuruma davalı olarak husumetin yöneltilemeyeceği, davacı çalışmalarının kısmi zamanlı olduğunu ve davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Kararda özetle; "Davanın kısmen kabulüne" karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı taraf vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesi kararında özetle; istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekilince temyiz isteminde bulunulmuştur.

2. Daire kararında özetle; “...Hukuk Genel Kurulu’nun 15.07.2009 tarih ve 2009/19-285 Esas, 2009/359 Karar sayılı ilamında da belirtildiği üzere; bir mahkeme kararının gerekçesi o davaya konu maddi olguların mahkemece nasıl nitelendirildiğini, kurulan hükmün hangi nedenlere ve hukuksal düzenlemelere dayandırıldığını ortaya koyar; kısaca, maddi olgularla hüküm arasındaki mantıksal bağlantıyı gösterir. Tarafların o dava yönünden, hukuk düzenince hangi nedenle haklı veya haksız görüldüklerini anlayıp değerlendirebilmeleri ve Yargıtay'ın hukuka uygunluk denetimini yapabilmesi için, ortada, usulüne uygun şekilde oluşturulmuş; hükmün hangi nedenle o içerik ve kapsamda verildiğini ayrıntılarıyla gösteren, ifadeleri özenle seçilmiş ve kuşkuya yer vermeyecek açıklıktaki bir gerekçe bölümünün bulunması, zorunludur. Bütün mahkemelerin her türlü kararlarının gerekçeli olarak yazılması gerektiğini öngören Anayasa'nın 141/3 üncü maddesi ve ona koşut bir düzenleme içeren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 297 nci maddesi, bu amacı gerçekleştirmeye yöneliktir. İlk derece mahkemesince, yukarıda belirtilen ilkelere aykırı olarak, “davanın aynı gerekçelerle” denilmek suretiyle gerekçesiz karar verilmesi usul ve kanuna aykırı olup, bozma sebebidir."gerekçesi ile karar bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; "Davanın kısmen kabulü ile davacının 19.08.2009 - 10.09.2014 tarihleri arasında 1112400 sicil sayılı işyerinde Kuruma bildirilen hizmetleri dışında prime esas alt kazanç üzerinden kesintisiz çalıştığının tespitine," dair karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekillerince temyiz isteminde bulunulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davalı Kurum vekili, Mahkemece verilen kararın bozulmasını talep etmiştir.

2.Davalı şirket vekili, davanın reddine karar verilmesi için bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, hizmet tespiti ile prime esas kazancın tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekillerince temyiz isteminde bulunulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davalı Kurum vekili, Mahkemece verilen kararın bozulmasını talep etmiştir.

2.Davalı şirket vekili, davanın reddine karar verilmesi için bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, hizmet tespiti ile prime esas kazancın tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

3. Değerlendirme

Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanun'un 79/10 uncu ve 5510 sayılı Kanun'un 86/9 uncu maddeleri olup bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davaların, kamu düzeniyle ilgili olduğu ve bu nedenle de özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesinin zorunlu ve gerekli bulunduğu açıktır. Bu çerçevede, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde resen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır. İnceleme konusu davada, davacı davalı işveren nezdinde 08.08.2009-10.09.2014 tarihleri arasında tam zamanlı olarak ve 1200,00 TL ücret ile çalıştığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulü ile davacının 19.08.2009 - 10.09.2014 tarihleri arasında 1112400 sicil sayılı işyerinde Kuruma bildirilen hizmetleri dışında prime esas alt kazanç üzerinden kesintisiz çalıştığının tespitine karar verilmiş ise de dosyada yer alan bilgi ve belgeler karar vermeye elverişli görünmemektedir. Öncelikle, davacı ve beyanı alınan tanıklar tekrar dinlenerek, davacının sözleşme kapsamı dışında başka iş/işler yapıp yapmadığı sorulmalı, davacının sözleşme kapsamı dışında başka işler de yapması halinde bunların neler olduğu, emir ve talimatı kimden aldığı araştırılmalı, sözleşme dışında başka bir iş yapmaması halinde ise sözleşme kapsamında belirtilen işlerin tam günü kapsayıp kapsamayacağı belirlenmeli, davacının çalıştığı banka şubesinde davacı dışında temizlik elemanı çalışıp çalışmadığı tespit edilerek, tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirilip, uyuşmazlık konusu husus hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak şekilde somut, yeterli ve inandırıcı deliller ile kanıtlanarak karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir ve bozma nedenidir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle,

Temyiz olunan, Mahkeme kararının BOZULMASINA,

Temyiz harcının istek halinde ilgilisine iadesine,

Dosyanın kararı veren Mahkemesine gönderilmesine,

15.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/11, Karar No: 2018/639, Tarih: 13.12.2018

**Ceza Genel Kurulu         2017/11 E.  ,  2018/639 K.**

**"İçtihat Metni"**

Kararı veren : YARGITAY Ceza Genel Kurulu

Mahkemesi :Ceza Dairesi

Sayısı : 8-8

Sanık ...'ın icbar suretiyle irtikap suçundan beraatine ilişkin ilk derece mahkemesi sıfatıyla yargılama yapan Yargıtay 5. Ceza Dairesince verilen 05.10.2016 tarihli ve 8-8 sayılı hükmün, Yargıtay Cumhuriyet Savcısı ile katılan ... Hazinesi ve katılma talebinin reddine karar verilen ... vekili tarafından aynı dilekçeyle temyiz edilmesi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının “Ret - Bozma” istemli 17.01.2017 tarihli ve 2 sayılı tebliğnamesiyle Yargıtay Birinci Başkanlığına gönderilen dosya, Ceza Genel Kurulunca değerlendirilmiş ve açıklanan gerekçelerle karara bağlanmıştır.

TÜRK MİLLETİ ADINA

CEZA GENEL KURULU KARARI

Temyiz incelemesi yapan Ceza Genel Kurulunca dosya incelenip görüşülerek gereği düşünüldü:

25.03.2016 tarihi itibarıyla iç hukukumuzun bir parçası hâline gelen Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin (AİHS) Ek 7 No.lu Protokolü'nün 2. maddesinde; ilgili kişinin, hakkında kurulan hükmü daha yüksek bir mahkemeye inceletme hakkının bulunduğunun belirtilmesi, CMK'nın 304. maddesinin dördüncü fıkrasının, ilk derece mahkemesi tarafından verilen ve doğrudan temyiz yolu açık bulunan hükümlere ilişkin usul kurallarını ihtiva etmesi ve 2797 sayılı Yargıtay Kanunu'nun 41. maddesinin ikinci fıkrası ile aynı Kanun'un 15. maddesinin üçüncü fıkrasında, ilk derece mahkemesi olarak Özel Dairelerce verilen hükümlerin Ceza Genel Kurulunca temyiz yoluyla inceleneceğinin belirtilmesi karşısında; sanık hakkında kurulan beraat hükmünün "Temyiz" kanun yoluna tabi olduğu ve inceleme konusu olayda Bölge Adliye Mahkemesi denetiminden geçen bir hüküm bulunmaması da gözetildiğinde temyiz incelemesinin hukuki denetim ile sınırlı olmadığı kabul edilmiştir.

Dosya kapsamı ve ilk derece mahkemesince verilen hüküm dikkate alındığında, Ceza Genel Kurulunca yapılacak temyiz incelemesi sırasında özellikle;

1- Yargılama evresinde katılma talebinin reddine karar verilen Adalet Bakanlığının icbar suretiyle irtikap suçundan açılan kamu davasına katılma ve hükmü temyiz etme hak ve yetkisinin bulunup bulunmadığının,

2- Tanık ..... ile sanık arasındaki suç konusu görüşmeleri içeren ses kaydının yasal delil niteliğinde olup olmadığının ve bu bağlamda hükme esas alınıp alınamayacağının,

3- Sanığın üzerine atılı suçun sabit olup olmadığının ve hukuki niteliğinin,

Belirlenmesi hususları üzerinde ayrı ayrı durulmasında fayda bulunmaktadır.

1- Yargılama evresinde katılma talebinin reddine karar verilen Adalet Bakanlığının icbar suretiyle irtikap suçundan açılan kamu davasına katılma ve hükmü temyiz etme hak ve yetkisinin bulunup bulunmadığı;

İncelenen dosya kapsamından;

3- Sanığın üzerine atılı suçun sabit olup olmadığının ve hukuki niteliğinin,

Belirlenmesi hususları üzerinde ayrı ayrı durulmasında fayda bulunmaktadır.

1- Yargılama evresinde katılma talebinin reddine karar verilen Adalet Bakanlığının icbar suretiyle irtikap suçundan açılan kamu davasına katılma ve hükmü temyiz etme hak ve yetkisinin bulunup bulunmadığı;

İncelenen dosya kapsamından;

İlk derece mahkemesi sıfatıyla yargılama yapan Özel Dairece sanığa atılı icbar suretiyle irtikap suçundan açılan kamu davası 3628 sayılı Kanun’un 17 ve 18. maddeleri uyarınca ... Baş Hukuk Müşavirliği ve Muhakemat Genel Müdürlüğüne bildirilmiş ve suçtan zarar görme ihtimaline binaen vekili aracılığıyla katılma talebinde bulunan Maliye Hazinesinin bu isteği yerinde görülerek sanık hakkında açılan kamu davasına katılmasına, Hazine vekilinin ... adına yaptığı katılma isteminin ise anılan Bakanlığın suçtan doğrudan zarar görmemesi nedeniyle reddine karar verilmiştir.

5271 sayılı CMK'nın 237. maddesinin birinci fıkrasında “Mağdur, suçtan zarar gören gerçek ve tüzel kişiler ile malen sorumlu olanlar, ilk derece mahkemesindeki kovuşturma evresinin her aşamasında hüküm verilinceye kadar şikâyetçi olduklarını bildirerek kamu davasına katılabilirler.” hükmü ile kamu davasına katılma hak ve yetkisi bulunanlar üç grup hâlinde belirtilmiştir. Bu düzenleme, 1412 sayılı CMUK'un 365. maddesindeki; “Suçtan zarar gören herkes, soruşturmanın her aşamasında kamu davasına müdahale yolu ile katılabilir.” hükmü ile benzerlik göstermekte ise de yeni hükme, önceki kanunda yer almayan malen sorumlu ve dar anlamda suçtan zarar göreni ifade eden mağdur da eklenmek suretiyle, madde; öğreti ve uygulamadaki görüşlere uygun olarak, katılma hak ve yetkisi bulunduğu kabul edilenleri kapsayacak şekilde düzenlenmiştir.

Mağdur, suçtan zarar gören gerçek ve tüzel kişiler ile malen sorumlu olanların kanunun kendilerine tanıdığı hak ve yetkileri haiz olarak davada Cumhuriyet savcısının yanında yer almasına öğreti ve uygulamada “Davaya katılma” veya “Müdahale” denilmekte, davaya katılma talebinin kabul edilmesi hâlinde ise davaya katılma isteminde bulunan kişi “Katılan” ya da “Müdahil” sıfatını almaktadır.

Gerek CMK’da, gerekse CMUK’da kamu davasına katılma konusunda suç bakımından bir sınırlama getirilmemiş, ilke olarak şartların varlığı hâlinde tüm suçlar yönünden kamu davasına katılma kabul edilmiştir. Öğreti ve uygulamada kamu davasına katılma yetkisi bulunan kişinin “Suçtan zarar görmesi” şartı aranmış, ancak kanunda “Suçtan zarar gören” ve “Mağdur” kavramlarının tanımı yapılmadığı gibi, zararın maddi ya da manevi olduğu hususu bir ayrıma tabi tutulmamış ve sınırlandırılmamıştır. Bu nedenle konuya açıklık kazandırılırken öğretideki görüşlerden de yararlanılarak, maddede katılma yetkisi kabul edilen, “Mağdur”, “Suçtan zarar gören” ve “Malen sorumlu” kavramlarının, kamu davasına katılma hususundaki uygulamaya ışık tutacak biçimde tanımlanması gerekmektedir.

Malen sorumlu; işlenmiş olan suçun hükme bağlanması ve bunun kesinleşmesinden sonra, maddi ve mali sorumluluk taşıyarak hükmün sonuçlarından etkilenecek veya bunlara katlanacak kişidir.

Mağdur; Türk Dil Kurumu Büyük Türkçe Sözlüğünde, “Haksızlığa uğramış kişi” olarak tanımlanmaktadır. Ceza hukukunda ise mağdur kavramı, suçun konusunun ait olduğu kişi ya da kişilerdir. 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun hazırlanmasında esas alınan suç teorisinde suçun maddi unsurları arasında yer alan mağdur, ancak gerçek bir kişi olabilecek, tüzel kişilerin suçtan zarar görmeleri mümkün ise de, bunlar mağdur olamayacaklardır. Suçtan zarar gören ile mağdur kavramları da aynı şeyi ifade etmemektedir. Mağdur suçun işlenmesiyle her zaman zarar görmekte ise de, suçtan zarar gören kişi her zaman suçun mağduru olmayabilir. Bazı suçlarda mağdur belli bir kişi olmayıp; toplumu oluşturan herkes (geniş anlamda mağdur) olabilecektir (Mehmet Emin Artuk- Ahmet Gökcen – A. Caner Yenidünya, Ceza Hukuku Genel Hükümler, 9. Bası, Adalet Yayınevi, Ankara, 2015, s.289; İzzet Özgenç, Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler, 11. Bası, Seçkin Yayıncılık, Ankara, 2015, s.214-217; Mahmut Koca-İlhan Üzülmez, Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler, 8. Bası, Seçkin Yayıncılık, Ankara, 2015, s.106-107; ..... Yaşar-Hasan Tahsin Gökcan-Mustafa Artuç, Türk Ceza Kanunu, 6. cilt, Ankara, 2010, s.7702-7703).

Kamu davasına katılmak için aranan “Suçtan zarar görme” kavramı Kanun'da açıkça tanımlanmamış, gerek Ceza Genel Kurulu, gerekse Özel Dairelerin yerleşmiş kararlarında; “Suçtan doğrudan doğruya zarar görmüş bulunma hâli” olarak anlaşılıp uygulanmış, buna bağlı olarak da dolaylı veya muhtemel zararların, davaya katılma hakkı vermeyeceği kabul edilmiştir. Nitekim bu husus, Ceza Genel Kurulunun 03.05.2011 tarihli ve 155–80, 04.07.2006 tarihli ve 127–180, 22.10.2002 tarihli ve 234–366 ile 11.04.2000 tarihli ve 65–69 sayılı kararlarında; “Dolaylı veya muhtemel zarar, davaya katılma hakkı vermez.” şeklinde açıkça ifade edilmiştir.