muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/2015, Karar No: 2021/12379, Tarih: 18.10.2021

II-CEVAP:

Davalı ..., davaya cevap dilekçesi sunmamış, duruşmada alınan beyanında dava konusu dönemde Küçükbalıklı ve Veysel Karani’de koltuk işi olduğunu, davacının bu şekilde birkaç yerdeki işyerlerinde nerede boşluk olursa orada olmak üzere çalıştğını, kaç gün çalıştığını hatırlamadığını beyan etmiştir.

Davalı Kurum vekili, davanın reddini istemiştir.

III-MAHKEME KARARI:

A-İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece, “Tanıkların işyeri adresi, işveren-patron isimleri, yapılan işle ilgili işyerine getirilip, götürülme şekli, ücretlerin ödenme ödenmeme durumu ve şekline ilişkin beyanları içerik itibariyle ...adresindeki işyerinde davalının ...ile aralarındaki sözleşmeye istinaden koltuk imalatı işyerinin temizlik vs. işlerinde taşeron olarak işin yapımını sağladığı, davacının da davalıya ait bu işlerin yapımında uyuşmazlık konusu dönemde fiilen çalıştığını ortaya koyar nitelikte bulunmuştur. Bu hal itibariyle her ne kadar kurum denetim raporu ile davacının bahse konu işyerinden bildirilen 2011 dönemindeki 17 günlük hizmetinin fiili çalışmaya dayanmadığı tespit edilmiş ise de; yargılama sırasında dinlenen tanıkların beyanları, işyerinin dönemde faaliyeti, tanıkların işyerinin faaliyetine ilişkin somut beyanları karşısında bahse konu denetim raporunun yetersiz ve eksik incelemeye dayandığı kabul edilerek, kurumun hizmet iptali ile giderek aylık kesme ve ödenmiş aylıkların geri iadesine yönelik işlemlerinin iptali gerektiği, davacının iptal edilen 14.04.2011-30.04.2011 tarihleri arasındaki 17 günlük hizmetinin gerçek ve fiili çalışmaya dayandığının tespiti gerektiği” gerekçesiyle davanın kabulüyle, davacının 2011 yılı nisan ayı içerisinde toplam 17 gün iptal edilen sigortalılıklarına dair kurum işleminin iptaline, davalı işyerinde 14/04/2011- 30/04/2011 tarihler arasında aralıksız çalıştığının tespitine karar verilmiştir.

B-BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

Bölge Adliye Mahkemesi, “özellikle davacı ile aynı dönemde birlikte çalıştıkları anlaşılan tanıklar ... ve ...'ın, davacının, dava konusu dönemde davalı işyerinde fiili olarak çalıştığını doğrulamaları; dinlenen diğer tanıkların yapılan işe, işyerlerine getirilip-götürülme şekillerine, ücretlerinin nasıl ödendiğine ilişkin olarak davacının iddialarını teyit edici nitelikteki beyanları; dosya kapsamı, mevcut delil durumu, ilk derece mahkemesinin gerekçesi hep birlikte değerlendirildiğinde, davacının, Kurumca fiili çalışmaya dayanmadığı gerekçesiyle adına yapılan bildirimleri iptal ettiği dava konusu dönemde; davalı ile dava dışı ... arasında düzenlenen 30/06/2010 tarihli temizlik hizmetlerinin yerine getirilmesine ilişkin taşeronluk sözleşmesi kapsamında Küçükbalıklı adresindeki koltuk imalatı yapılan işyerinin temizlik vs. işlerinde fiili olarak çalıştığının kanıtlandığı anlaşıldığı” gerekçesiyle fer'i müdahil Kurumun istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar vermiştir.

IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ:

IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ:

Fer'i müdahil Kurum vekili, denetim raporunda işyerine fatura düzenleyen işyerlerinin işe başlama tarihinden itibaren tüm faturalarının herhangi bir mal karşılığı olmadan düzenlendiği ve sahte fatura olduğu vergi dairesi yazısı ile tespit edildiğini, işyerinin ekonomik faaliyette bulunacak sermaye, araç ve gereçlerinin de bulunmadığını, davalının...'daki karşılıklı 2 ayrı işyerine 2010'u yıllarda tahminen 30.000-35.000-TL civarında elektrik faturası geldiğini beyan ettiğini, ancak söz konusu yerdeki elektrik aboneliğinin üçüncü bir kişi adına olduğunu, kurumun davadaki sıfatı fer'i müdahil olduğunu belirterek temyiz kanun yoluna başvurmuştur.

V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE İNCELEME:

Eldeki davada, Kurum denetmeni tarafından düzenlenen 15.12.2017 tarih ve 2017/GE/1584 sayılı raporda; 1176205.016 sicil sayılı davalıya ait işyerinden 14/04/2011- 30/04/2011 tarihleri arasında davacı adına yapılan hizmet bildirimlerinin iptaline karar verildiği, davacının “davalıya ait Veysel Karani’deki 2-3 katlı binanın alt kattaki koltuk talaş temizleme işinde çalıştığını, ayrıca iptal edilen 17 günlük sürede davalının Küçükbalıklı’daki koltuk temizleme ile ilgili işyerinde çalıştığını” beyan ettiği, ....’daki ...isimli işyerinde çalıştıklarını ifade eden tanıklardan ...; patronunun ... isimli kişi olduğunu, davacıyı tanığını, davacıyı işyerinde görüdüğünü, ancak tam hatırlayamadığını, ... ve ... ise; davacıyı tanımadıklarını, patronlarının ... olduğunu beyan ettikleri, İlk derece mahkemesince, Küçükbalıklı adresindeki işyerinde davalının .... ile aralarındaki sözleşmeye istinaden koltuk imalatı işyerinin temizlik vs. işlerinde taşeron olarak işin yapımını sağladığı, davacının da davalıya ait bu işlerin yapımında uyuşmazlık konusu dönemde fiilen çalıştığı kabul edilerek hüküm kurulduğu anlaşılmakta ise de, mahkemece yapılan araştırma ve inceleme, hüküm kurmaya yeterli ve elverişli değildir.

Dosya kapsamından, davalı tarafından, “...” adresinde ticarethanenin kiralanması için kiracı davalı ile kiraya veren ... arasında 10.10.2010 başlangıç tarihli kira sözleşmesi ibraz edildiği, 15.12.2017 tarihli denetim raporunda, davalı adına Vergi Dairesinde kayıtlı şube işyerinin adresinin “.../...” olduğu, şubede “plastik hammadde ve oto yedek imalatı ve toptan imalatı ve toptan satış” işleri ile iştigal edildiği, davalı ... ile işveren.... arasında bir kısım tahmil, tahliye, zımparalama, istifleme ve temizlik işleri tanımlı işlerin yapımı için 01.07.2010-31.12.2011 tarihleri arası dönem için 30.06.2010 tarihinde imzalanan sözleşmenin ibraz edildiği, 15.12.2017 tarihli denetim raporunda “01.05.2014 tarih 2014/MA/012 sayılı denetmen raporu sonucunda, davalı işyerinden bildirimleri yapılan bazı kişilerin, ...’a ait 116844-016 sicil numaralı işyerinde çalıştıkları tespit edildiğinden bu kişilerin denetime konu davalı işyerinden yapılan bildirimleri iptal edilerek ... işyerine aktarımı yapıldığının” tespit edildiği anlaşılmaktadır.

Somut olayda, davacının çalıştığını beyan ettiği ... Mahallesi ve ... Mahallesinde bulunan işyerleri kapsamında araştırma yapılmadan, 01.05.2014 tarih 2014/MA/012 sayılı denetmen raporu getirilmeden, davalının talep konusu dönemde yapılan bildirimlerin fiili ve gerçek bir çalışmaya dayalı olup olmadığı araştırılmadan yazılı şekilde karar verilmesi hatalıdır.

Yapılacak iş, 01.05.2014 tarih 2014/MA/012 sayılı denetmen raporunu Kurumdan getirtmek, davacının çalıştığını beyan ettiği Veysel Karani Mahallesi ve Küçükbalıklı Mahallesinde bulunan işyerlerini tespit ederek, bu işyerlerine ait işyeri tescil dosyaları ve talep konusu döneme ait dönem bordrolarını celp etmek, bildirimin yapıldığı işyeri sahipleri, yetkili temsilcileri, bordrolara geçmiş ve fiilen çalıştığı tespit edilen çalışanların beyanını almak, ayrıca komşu işyeri işverenleri ve bordroda kayıtlı tanıkları belirlenip dinlenerek sonucuna göre çalışmanın fiili olup olmadığı hususunda tüm deliller toplandıktan sonra sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, eksik inceleme ve araştırma sonucu davanın kabulüne karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, fer'i müdahil Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve ... Bölge Adliye Mah. ...Hukuk Dairesinin istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin kararının kaldırılarak İlk Derece Mahkemesince verilen hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: ... Bölge Adliye Mah. ... Hukuk Dairesi kararının HMK'nın 373/1. Maddesi gereğince kaldırılarak temyiz edilen ilk derece mahkemesi hükmünün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 18.10.2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/12170, Karar No: 2006/14917, Tarih: 10.11.2006

**(Kapatılan)20. Hukuk Dairesi         2006/12170 E.  ,  2006/14917 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi

Taraflar arasındaki kadastro tesbitine itiraz davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne, duruşma isteminin değer yönünden reddine karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Kadastro sırasında ... Köyü 116 ada 86 parsel sayılı 1.174,76 m2 yüzölçümündeki taşınmaz senetsiz ve belgesiz olarak tarla niteliği ile kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle davalı ... adına tespit edilmiştir. Davacı ..., çekişmeli taşınmazın orman sayılan yerlerden olduğu iddiasıyla dava açmıştır. Mahkemece, davanın kabulüne, dava konusu taşınmazın kadastro tespitinin iptal edilerek orman niteliği ile Hazine adına tapuya tesciline karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava kadastro tespitine itiraz niteliğindedir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde orman kadastrosu yapılmamıştır.

Mahkemece yapılan inceleme, araştırma ve uygulama hüküm kurmaya yeterli değildir.

a) Hükme dayanak yapılan orman bilirkişi raporunda; çekişmeli alanın, çok eski tarihlerden beri 30-40 cm pulluk derinliğinde sürülerek ve işlenerek en az 100 yıldır tarım arazisi olarak kullanıldığı, ancak son 10-15 yıldır terk edilerek nadasa bırakıldığı, bakımsızlıktan üzerinin çayır otları ile kaplandığı, yörenin ekolojik koşullarına uygun olarak nadasa bırakıldığı süre içerisinde alana gelen ve alanın kenarlarında serpili halde 10-15 yaşlarında meşe ağaçlarının oluştuğu, davalı parsel üzerinden alınan toprak örneklerinden ve profil içinde yapılan incelemelerden toprak içerisinde orman ağaçlarına ilişkin kök kalıntılarının yer almadığının tespit edildiği,

b) Raporun devamında ise, dava konusu alanın çevresi ile birlikte incelendiğinde ormanlık alanlar ile arasında ayırıcı unsur bulunmadığı, çevresindeki ormanlık alanlar ile tam bir bütünlük arz ettiği genel görünümü itibariyle alanın toprak yapısının orman yetiştirmeye elverişli ve orman toprağı niteliğinde bulunduğu, çekişmeli taşınmazın 1959 basım tarihli memleket haritasında ve tarihi belirtilmeyen hava fotoğraflarında yeşil zemin üzerinde orman ile sembolize edilen orman alanları içinde kaldığı, bu sebeplerle orman sayılan yerlerden olduğunu,

c) Diğer taraftan, aynı keşifte bilgisine başvurulan ziraat bilirkişi tarafından düzenlenen raporda ise; çekişmeli taşınmazın devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olmadığı tarım arazisi niteliğinde bulunduğu açıklanmıştır.

Bu durumda karara dayanak alınan uzman orman ve ziraat bilirkişi raporları birbiriyle ve kendi içinde çelişkili olup, raporlar çekişmeli yerin öncesinin orman niteliğini belirlemeye yeterli ve kanaat verici olmadığından, bu raporlara dayanılarak hüküm kurulamaz.

c) Diğer taraftan, aynı keşifte bilgisine başvurulan ziraat bilirkişi tarafından düzenlenen raporda ise; çekişmeli taşınmazın devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olmadığı tarım arazisi niteliğinde bulunduğu açıklanmıştır.

Bu durumda karara dayanak alınan uzman orman ve ziraat bilirkişi raporları birbiriyle ve kendi içinde çelişkili olup, raporlar çekişmeli yerin öncesinin orman niteliğini belirlemeye yeterli ve kanaat verici olmadığından, bu raporlara dayanılarak hüküm kurulamaz.

O halde mahkemece, eski tarihli memleket haritası, hava fotoğrafları ve varsa amenajman planı ilgili yerlerden getirtilip, önceki bilirkişiler dışında bu konuda uzman serbest orman mühendisleri arasından seçilecek bir orman yüksek mühendisi bir ziraat mühendisi ve bir fen elemanı aracılığıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte, çekişmeli taşınmaz ile birlikte çevre araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli; 3116, 4785 ve 5658 Sayılı Yasalar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyedlikle ormandan toprak kazanma olanağı sağlayan 3402 Sayılı Yasanın 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 ... ve 31/13 E.K.; 14.03.1989 ... ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 ... ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03.03.2005 gününde yürürlüğe giren 5304 Sayılı Yasanın 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yok edilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; toprak yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; kesinleşmiş orman kadastrosu bulunmadığından, yukarıda değinilen diğer belgeler fen ve uzman orman bilirkişiler eliyle yerine uygulattırılıp; orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ölçeğine çevrildikten sonra, her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine ablike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazın konumunu çevre parsellerle birlikte haritalar üzerinde gösterecekleri yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli rapor alınmalı ve oluşacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmelidir. Açıklanan hususlar gözetilmeksizin, eksik inceleme ve yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak yazılı biçimde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle; davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde yatırana iadesine 10.11.2006 günü oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/3224, Karar No: 2016/5511, Tarih: 29.03.2016

**13. Ceza Dairesi         2016/3224 E.  ,  2016/5511 K.**

**"İçtihat Metni"**

Hırsızlık suçundan sanık ... ...'nın 5237 sayılı TCK'nın 142/1-e, 143, 35, 290/2, 62, 50/1-a ve 52. maddeleri gereğince 1.860 TL adlî para cezası ile cezalandırılmasına dair Milas 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 28.09.2010 tarih ve 2009/593 esas, 2010/588 karar sayılı kararına karşı, Adalet Bakanlığı'nın 04.01.2016 gün ve 94660652-105-48-9945-2015-E.56/134 sayılı yazısı ile kanun yararına bozma ihbarında bulunulduğundan Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 19.01.2016 gün ve 2016/5827 sayılı ihbarnamesiyle Dairemize gönderildiği,

MEZKUR İHBARNAMEDE;

Dosya kapsamına göre; sanık hakkında Muğla İcra Müdürlüğünün 11.10.2008 tarih ve 2008/1135 talimat sayılı haciz tutanağı ile müşteki Durmuş Sökeli'ye yediemin olarak teslim edilen balık havuzundaki levrek cinsi balıkların bir kısmını müştekinin rızası dışında 07.08.2009 tarihinde alıp götürdüğünden bahisle yapılan yargılama sonucunda Milas 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 2009/593 esas sayılı dosyasında sanığın mahkumiyetine dair karar verilmiş ise de; sanığın 04.08.2009 tarihinde balık havuzunda bulunan balıklardan bir kısmını alıp götürdüğünden bahisle hakkında 16.09.2009 tarihinde iddianame düzenlenerek kamu davası açıldığı ve Milas 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 2014/303 esas sayılı dosyası üzerinden yapılan yargılama sonucunda sanığın mahkumiyetine dair karar verildiği, verilen kararın sanık tarafından temyiz edilmesi üzerine dosyanın Yargıtay incelemesinde bulunduğu, her iki dosyanın suç tarihlerinin çok yakın olduğu ve sanığın üzerine atılı eylemlerin aynı mahiyette bulunduğu, bu eylemlerin bir suç işleme kararı icrası kapsamında işlendiği anlaşıldığından, dosyaların birleştirilmesi ve 5237 sayılı Kanunun 43. maddesinde öngörülen zincirleme suç hükümlerinin uygulanarak cezanın arttırılması gerektiği gözetilmeksizin, yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmediğinden, anılan kararın bozulması gerektiğinin ihbar olunduğu anlaşılmıştır.

TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:

TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:

Kanun yararına bozma istemine dayanan Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ihbar yazısı incelenen dosya içeriğine göre; Dairemizin 29.04.2013 tarih ve 2013/13197 esas, 2013/11965 karar sayılı ilamı ile temyiz isteminin kesinlik nedeniyle reddine karar verilen Milas 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 28.09.2010 tarih ve 2009/593 esas, 2010/588 karar sayılı kararında, sanığın 07.08.2009 tarihindeki eylemi nedeniyle cezalandırılmasına karar verilirken, 04.08.2009’da da aynı mağdura karşı gerçekleştirdiği benzer eylemi nedeniyle zincirleme suç hükümleri değerlendirilmemiş ise de; sanığın 04.08.2009’da gerçekleştirdiği eylem nedeniyle aynı Mahkemenin 18.11.2014 tarih ve 2014/303 esas, 2014/507 karar sayılı dava dosyasında 5237 sayılı TCK'nın 142/1-e, 290/2, 35/2, 62, 50/1-a ve 52/2 maddeleri gereğince verilen 1.500 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına dair kararın, halen Yüksek Yargıtay 17. Ceza Dairesinin 2015/29352 sırasında inceleme aşamasında bulunduğunun anlaşılması karşısında; sanığın kısa aralıklarla aynı müştekiye yönelik hırsızlığa teşebbüs biçimindeki eylemlerinin zincirleme suç niteliğinde bulunduğu ve sanık hakkında iki ayrı iddianameyle açılan kamu davalarının ayrı ayrı yürütülmesi sonucu iki kez cezalandırılmasına karar verilmesinin yasaya aykırı olduğu göz önünde tutularak, ikinci ve derdest bulunan Yargıtay 17. Ceza Dairesinin 2015/29352 sırasında inceleme aşamasında bulunan Mahkemenin 18.11.2014 tarih ve 2014/303 esas, 2014/507 karar sayılı davada sanığın, zincirleme suç hükümlerini düzenleyen 5237 sayılı TCK'nın 43/1. maddesinin uygulanması suretiyle cezalandırılması ve kesinleşen aynı Mahkemenin 28.09.2010 tarih ve 2009/593 esas, 2010/588 karar sayılı kararında hükmolunan cezadan indirilmek suretiyle sadece zincirleme suç hükümleri çerçevesinde ek bir ceza ile cezalandırılması yoluna gidilmesinin mümkün olduğu, dolayısıyla, yargılama makamlarının ceza davasını çözmeye devam etmesi, kanun yararına bozma isteminin konusunu oluşturan hukuka aykırılığın giderilmesi imkânının henüz sona ermemiş olması, kanun yararına bozma isteminin şart ve sebep öğeleri gerçekleşmediği göz önüne alınarak, Milas 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 28.09.2010 tarih ve 2009/593 esas, 2010/588 karar sayılı kararında yer alan ve sanık ... ... hakkında hırsızlık suçundan verilen hükme yönelik yerinde görülmeyen kanun yararına bozma isteminin 5271 sayılı CMK'nın 309. maddesi gereğince REDDİNE, kararın bir suretinin 17. Ceza Dairesindeki 2015/29352 sayılı dosyaya konulması için 17. Ceza Dairesi Başkanlığına gönderilmesine, dosyanın Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına İADESİNE, 29.03.2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/9854, Karar No: 2012/10102, Tarih: 08.06.2012

**11. Hukuk Dairesi         2011/9854 E.  ,  2012/10102 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasında görülen davada Konya 3. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 26/04/2011 tarih ve 2011/70-2011/172 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davacı vekili ve katılma yolu ile davalı şirket vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 08/06/2012 günü hazır bulunan davacı vekili Av. ... ile davalı vekili Av. .... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, Almanya Hamburg Eyalet Mahkemesi tarafından verilen 23.07.2009 tarihli, 326 O 285/08 numaralı kararın kesinleştiğini ileri sürerek, tenfizine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekilleri ayrı ayrı, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, tüm dosya kapsamına göre, tenfizi istenen kararın TTK’nun 329 ve 405/2. maddesine aykırı olduğu, benzer nitelikteki Türkiye’de açılan davaların bu nedenle reddedilmesi nedeniyle eşitlik ilkesine aykırılık oluşturduğu, ayrıca yabancı mahkemenin dava dilekçesi ve kararı posta yolu ile tebliğ etmesi nedeniyle davalının savunma hakkının kısıtlandığı ve bu nedenle kararın usulüne uygun kesinleşmediği, bununla birlikte yabancı mahkeme kararında şirket hisselerinin davalıya iadesine karar verilmemesi nedeniyle mükerrer tahsilata neden olunabileceği, tüm bu durumların açıkça kamu düzenine aykırılık oluşturduğu gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili ve katılma yolu ile davalı şirket vekili temyiz etmiştir.

1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2- Dava, yabancı mahkeme kararının tenfizi istemine ilişkin olup, mahkemece, tenfizi istenen yabancı mahkeme kararının Türkiye ile Almanya arasında 28.04.1972 tarihinde yürürlüğe giren 1965 tarihli Adli Yardımlaşmaya İlişkin Lahey Sözleşmesi hükümlerine göre yapılmadığı, adi posta yolu ile kararın davalıya tebliğ edildiği, dolayısı ile kararın usulünce kesinleşmediği, kesinleşmeyen yabancı mahkeme kararının tenfizinin mümkün bulunmadığı,ayrıca, tenfizi istenen yabancı mahkeme kararının kamu düzenine ilişkin TTK’nın 329 ve 405/2. maddelerine ve anayasanın eşitlik ilkesine aykırı olduğu ve şirket hisselerinin davalıya iadesine karar verilmemesi nedeniyle mükerrer tahsilata neden olunabileceği gerekçesiyle yazılı şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Davaya konu Almanya Hamburg Eyalet Mahkemesi’nin yapmış olduğu yargılama sonucu verdiği kararın dosya içindeki tebliğ belgelerinden anlaşılacağı üzere Adalet Bakanlığı Uluslararası Hukuk ve Dış İlişkiler Genel Müdürlüğü aracılığı ile davalının vekili Av. ......’a 29.09.2009 tarihinde tebliğ edildiği ve süresinde yasal yollara başvurulmadan kesinleşmiş bulunduğu anlaşılmaktadır.

Mahkemece tenfiz isteminin reddine ilişkin gerekçelerden birisi, tenfizi istenen mahkeme kararının Türk kamu düzenine aykırı olduğudur. Gerçekten de, yabancı mahkemelerden hukuk davalarına ilişkin olarak alınmış ve kesinleşmiş ilamlar hakkında, yetkili mahkemenin tenfiz kararı verebilmesi için 5718 SK.’nun 54/c maddesi uyarınca, hükmün kamu düzenine açıkça aykırı bulunmaması gereklidir.

Kanunda kamu düzeni kavramının zamana ve yere göre değişebilen niteliği gereği bir tanımlama yapılmaktan kaçınılmış ve konunun hakimin takdirine bırakılması tercih edilmiş, ancak kamu düzenine aykırılığın “açıkça” olmasının aranmasıyla bu konuda takdir hakkı bulunan hakime bir sınırlama getirilmek istenmiştir. Bu düzenleme, Türk tenfiz hukukunda, kamu düzeni kavramının izin verdiği ölçüde, yabancı mahkeme kararlarının tanınması ve tenfizi lehine bir eğilimin bulunduğunu göstermektedir. Doktrinde de bu konuda hakime yardımcı olması bakımından bazı kriterler verilmiştir. Buna göre örneğin Türk tenfiz hakimi “kural olarak” yabancı mahkeme kararının doğruluğunu inceleyemez (revision au fond yasağı). Zira aksinin kabulü, aynı davanın Türk mahkemesinde tekrar görülmesi ve yeni bir Türk mahkemesi kararının ortaya çıkması sonucunu doğurur. Ancak örneğin Türk hukukunun vazgeçilmez kabul ettiği temel prensiplerini ihlal eden veya milletlerarası alanda geçerli olan ortak ilkelere aykırı bulunan yabancı mahkeme kararları tenfiz edilemez. Tenfiz hakimi takdir hakkını kullanırken, her somut olayın kendine mahsus özelliklerini de dikkate almalıdır.

O halde dava konusu uyuşmazlık yönünden de somut olayın özelliklerine göre bir inceleme ve değerlendirme yapılmalıdır.