muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2007/24424, Karar No: 2011/44416, Tarih: 26.10.2011

**6. Ceza Dairesi         2007/24424 E.  ,  2011/44416 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Dosya içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve Hakimin takdirine göre; suçun sanık tarafından işlendiğini kabulde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığından, diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

Ancak;

1-Sanığın soruşturma aşamasında çaldığı eşyalardan bir kısmını rızasıyla yakınana iade ettiğinin anlaşılması karşısında, yakınana kısmi iadeyi kabul edip sanığın etkin pişmanlık hükümlerinden faydalanmasına rıza gösterip göstermediği sorularak neticesine göre 5237 sayılı Yasanın 168/1. maddesinin uygulanma koşullarının değerlendirilmemesi,

2-5237 sayılı TCY.nın 145. maddesindeki “malın değerinin azlığı” kavramının, 765 sayılı TCY’nın 522. maddesindeki “hafif “ veya “pek hafif” ölçütleriyle her iki maddenin de cezadan indirim olanağı sağlaması dışında benzerliği bulunmadığı, “değerin azlığının” 5237 sayılı Yasaya özgü ayrı ve yeni bir kavram olduğu, Yasa koyucunun amacı ile suçun işleniş biçimi, olayın özelliği ve sanığın kastı da gözetilmek suretiyle, daha çoğunu alma olanağı varken yalnızca gereksinimi kadar ve değer olarak da gerekiyorsa ceza vermekten vazgeçebileceği ölçüdeki düşük değerler esas alınmak, yasal ve yeterli gerekçeleri de açıklanmak koşuluyla uygulanabileceği düşünülmeden, bu maddeye düzenleniş amacının dışında yorumlar getirilerek cezadan indirim yapılması,

3-Kasten işlemiş olduğu suçtan, hapis cezasıyla mahkumiyetinin yasal sonucu olarak sanığın, 5237 sayılı TCY’nin 53/1.maddesinin “a,b,c,d,e” bendinde yazılı haklardan aynı maddenin 2. fıkrası uyarınca cezanın infazı tamamlanıncaya kadar, kendi alt soyu üzerindeki velayet, vesayet ve kayyımlık yetkileri açısından ise anılan maddenin 3. fıkrası uyarınca mahkum oldukları hapis cezasından koşullu salıverilinceye kadar yoksun bırakılmasına karar verilmesi gerektiğinin gözetilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş sanık ... savunmanının temyiz itirazı bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle tebliğnameye aykırı olarak BOZULMASINA, 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi aracılığı ile 1412 sayılı CMUK'nun 326/son maddesi uyarınca kazanılmış hakkın korunmasına, 26.10.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/6228, Karar No: 2017/16433, Tarih: 23.10.2017

**9. Hukuk Dairesi         2017/6228 E.  ,  2017/16433 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

DAVA : Davacı, kıdem tazminatının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hüküm süresi içinde davalılar avukatları tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

1-) Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalı ... ... İnşaat ... ... Temizlik Bilg. Tic. Ve San. Ltd. Şti. vekilinin tüm, davalı T.C. ... vekilinin ise aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-) Mahkemece, hükmün üçüncü ve dördüncü paragraflarında davalı T.C. ...’nın harçtan muaf olduğu belirtilmesine rağmen, yargılama giderlerine ilişkin beşinci paragrafta 25,20 TL. başvurma harcı yargılama giderleri içine katılarak davalı Bakanlığa harç yükletilmiştir. Harçtan muaf olan bakanlığa bu şekilde harç yükletilmesi hatalı olup bozma sebebi ise de, bu yanlışlığın düzeltilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden hükmün HMK’nun geçici 3/2. maddesi yollaması ile HUMK’nun 438/7. maddesi uyarınca düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir.

SONUÇ:

Hüküm fıkrasının harç masrafına ilişkin paragrafındaki "...336,20.." rakamının çıkartılarak, yerine " ...361,40.." rakamının,

Hüküm fıkrasının yargılama giderine ilişkin beşinci paragrafının hükümden çıkartılarak, yerine;

“Davacı tarafından yapılan, 3 tebligat gideri 24,00 TL. müzekkere gideri 50,00 TL. bilirkişi ücreti 300,00 TL. dosya gidiş dönüş posta ücreti 60,00 TL. bilirkişinin celbi için 1 tebligat gideri 8,00 TL. bilirkişi raporunun taraflara tebliği için 3 tebligat gideri 24,00 TL. ıslah dilekçesi tebliği için 2 tebligat gideri, 16,00 TL. olmak üzere, toplam 482,00 TL. yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, ” paragrafının yazılmasına, hükmün bu şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davalılardan ... ... İnşaat ... ... Temizlik Bilg. Tic. Ve San. Ltd. Şti. yükletilmesine, 23/10/2017 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/20627, Karar No: 2015/12386, Tarih: 21.10.2015

**16. Hukuk Dairesi         2014/20627 E.  ,  2015/12386 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sonucu .... Köyü çalışma alanında bulunan 107 ada 83 parsel sayılı 3030 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olması nedeniyle kanal vasfıyla Hazine adına tespit edilmiş, hükmen 3 parçaya ifraz edilerek 107 ada 366 ve 367 parsel sayılı taşınmazlar 750'şer metrekare yüzölçümüyle Kazım adına ve 107 ada 368 parsel sayılı taşınmaz 1530 metrekare yüzölçümüyle Hazine adına 05.10.1998 tarihinde tescil edilmiştir. Davacı ...., çekişmeli taşınmazın kendisine ait bitişik taşınmazlarla bütün halinde kullanımda iken .... kanalının geçmesi nedeniyle Hazine adına tescil edildiği iddiasına dayanarak tapu iptal ve tescil, mümkün olmaması halinde mülkiyetin kendisine ait olduğunun tespiti istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulü ile çekişmeli 107 ada 83 parselden ifraz gören 107 ada 368 parsel sayılı taşınmazın fen bilirkişi raporunda (A) harfi ile gösterilen 657,53 metrekarelik kısmının davacıya ait olduğunun tespitine karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, Hazine harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, 21.10.2015 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/360, Karar No: 2016/421, Tarih: 15.11.2016

**Ceza Genel Kurulu         2014/360 E.  ,  2016/421 K.**

**"İçtihat Metni"**

Kararı veren

Yargıtay Dairesi : 13. Ceza Dairesi

Sanık ...'ın hırsızlık suçundan 5237 sayılı TCK'nun 142/1-b, 168/2, 62, 53 ve 63. maddeleri uyarınca 1 yıl 5 ay 15 gün hapis cezasıyla cezalandırılmasına, hak yoksunluğuna ve mahsuba ilişkin, Elazığ 3. Asliye Ceza Mahkemesince verilen 06.01.2011 gün ve 697-2 sayılı hükmün, sanık müdafii tarafından temyiz edilmesi üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 13. Ceza Dairesince 21.01.2014 gün ve 4068-1420 sayı ile onanmasına karar verilmiştir.

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı ise 17.02.2014 gün ve 136500 sayı ile;

"Sanık hırsızlık eyleminin tamamlanmasından sonra güvenlik güçlerince yakalandığında, çaldığı eşyalar arasında bulunan suça konu laptobu sakladığı yeri göstererek soruşturma aşamasında kısmi iadeyi sağlamış, ancak diğer eşyalar iade edilmemiştir. Mağdur, duruşmaya çağrılıp kısmi iade sebebiyle cezadan indirime muvafakati olup olmadığı sorulduğunda, 20.12.2010 tarihli celsede indirim yapılmasına rızası olmadığını beyan etmiştir. Ancak hükmün verildiği 06.01.2011 tarihi ile aynı tarihi taşıyan ve duruşma zaptına geçilmekle, hükümden önce verildiği anlaşılan dilekçesiyle 'zararlarım 03.01.2011 tarihinde karşılanmış olup, bu nedenle 600 Lira zararım giderilmiştir. Şikayetimden vazgeçiyorum.' şeklinde yeni bir yazılı beyanda bulunarak şikayetinden vazgeçmiştir.

Mala karşı suçlarda etkin pişmanlığı düzenleyen 5237 sayılı Yasanın 168. maddesine bakıldığında, maddenin 1. fıkrasında, 'hırsızlık, mala zarar verme, güveni kötüye kullanma, dolandırıcılık, hileli iflâs, taksirli iflâs suçları tamamlandıktan sonra ve fakat bu nedenle hakkında kovuşturma başlamadan önce, failin, azmettirenin veya yardım edenin bizzat pişmanlık göstererek mağdurun uğradığı zararı aynen geri verme veya tazmin suretiyle tamamen gidermesi halinde, verilecek cezanın üçte ikisine kadarı indirilir.' düzenlemesi, ikinci fıkrasında 'Etkin pişmanlığın kovuşturma başladıktan sonra ve fakat hüküm verilmezden önce gösterilmesi halinde, verilecek cezanın yarısına kadarı indirilir.' düzenlemesi bulunmaktadır. Yine maddenin 4. fıkrasında 'Kısmen geri verme veya tazmin halinde etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanabilmesi için, ayrıca mağdurun rızası aranır.' düzenlemesi yapılmıştır. Olayımızda mağdur, dizüstü bilgisayarın soruşturma aşamasında iadesi sebebiyle duruşmada sorulduğunda, cezada indirime muvafakat etmediğini beyan etmiş ise de hükümden önce verdiği dilekçede zararlarını almış olduğunu ve şikayetinden vazgeçtiğini ifade etmiştir.

Yerel mahkemece, sanık hakkında, zararların kovuşturma aşamasında giderildiği kabul edilerek, 168/2. maddesi uyarınca indirim yapılmış, bu arada kararın gerekçe kısmında 'hırsızlık ve mala zarar verme suçları yönünden TCK'nun 168/2. maddesinin uygulanması yoluna gidilmemiş' şeklinde gerekçe yazılarak bir çelişki de yaratılmıştır. Sanık tarafından suça konu eşyalardan ekonomik değeri önemli olan dizüstü bilgisayarın rızaya dayanan yer gösterme ile iade edildiğinde ihtilaf bulunmayan olayda, uyuşmazlık, sanık hakkında etkin pişmanlık hükümlerinin soruşturma aşamasında iade hükümlerine göre mi yoksa kovuşturma aşamasında iade hükümlerine göre mi yapılacağı noktasındadır. Yerel mahkemenin kabulü yasaya uygun değildir. Zira mağdur hükümden önce dilekçe vererek zararlarını aldığını, şikayetçi olmadığını beyan etmiştir. Şikayetçi olmadığını söyleyerek soruşturma aşamasında yapılan iadeyi de zımnen kabul etmiştir. Bu kabul, etkin pişmanlık hükmünün konuluş amacına da uygundur. Bu sebeple, soruşturma aşamasında etkin pişmanlık hükmü uygulanarak 1/2 oranından fazla miktarda bir indirim yapılması gerekmektedir." görüşüyle itiraz kanun yoluna başvurarak, hırsızlık suçundan kurulan mahkûmiyet hükmüyle sınırlı olarak Özel Daire onama kararının kaldırılmasına ve yerel mahkeme hükmünün bozulmasına karar verilmesi talebinde bulunmuştur.

CMK'nun 308. maddesi uyarınca inceleme yapan Özel Dairece, 29.04.2014 gün ve 10305-15340 sayı ile itirazın yerinde görülmediğinden bahisle Yargıtay Birinci Başkanlığına gönderilen dosya, Ceza Genel Kurulunca değerlendirilmiş ve açıklanan gerekçelerle karara bağlanmıştır.

TÜRK MİLLETİ ADINA

CEZA GENEL KURULU KARARI

Sanık hakkında konut dokunulmazlığının ihlali ve mala zarar verme suçlarından kurulan mahkûmiyet hükümleri Özel Dairece onanmak suretiyle kesinleşmiş olup, itirazın kapsamına göre inceleme, hırsızlık suçundan kurulan hükümle sınırlı olarak yapılmıştır.

Suçun sübutuna ve nitelendirilmesine ilişkin bir uyuşmazlık ve bu kabulde, dosya içeriği itibarıyla herhangi bir isabetsizlik bulunmayan somut olayda; Özel Daire ile Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı arasında oluşan ve Ceza Genel Kurulunca çözümlenmesi gereken uyuşmazlık; mağdurenin, kovuşturma aşamasında, geri kalan zararının tamamen giderilmiş olması nedeniyle vermiş olduğu şikayetten vazgeçme dilekçesinin, soruşturma aşamasında başlatılan kısmi iadeyi zımnen kabul ettiği yolunda değerlendirilip değerlendirilemeyeceğine ve buna göre sanık hakkında hırsızlık suçundan kurulan hükümde TCK'nun 168. maddesi uyarınca uygulanması gereken indirim oranının tespitine ilişkindir.

İncelenen dosya kapsamından;

İncelenen dosya kapsamından;

01.12.2010 tarihinde saat 16.00 sıralarında, mağdure ...'in kız arkadaşları ile birlikte ikamet ettiği konutun, giriş kapı aynası tornavida ile zorlanıp kilidi kırılmak suretiyle içeri girilerek, Casper marka laptop, Samsung marka fotoğraf makinası ve Samsung marka cep telefonunun çalındığı, aynı gün ikametine dönen mağdurenin hırsızlık olayını fark etmesi üzerine saat 20.00 sıralarında kolluğa müracaatta bulunduğu, olay yerinde herhangi bir delil elde edilemediği,

02.12.2010 tarihli tutanağa göre; başka bir olay nedeniyle yakalanan Ferhat Can Tekin isimli şahsın samimi ikrarda bulunarak, son bir ay içinde ... ve ... isimli şahıslarla birlikte ikametlerden hırsızlık yaptıklarını söylemesi üzerine kolluk görevlilerince yakalanan sanık ...'ın, ... ile birlikte beş ayrı hırsızlık olayına karıştığını söylediği ve açıklamada bulunduğu olaylara ilişkin yaptırılan yer gösterme işlemlerinde, bir binadan çaldığı laptopu evinin yakınlarında bulunan boş arazideki bir ağacın altına sakladığını belirterek, bu yerden laptopu çıkarıp kolluk görevlilerine teslim ettiği, sanığın gösterdiği evlerden birinin mağdure ...'e ait ve sanık tarafından teslim edilen laptopun da mağdurenin evinden çalınan eşyalardan biri olduğu anlaşılarak, incelemeye konu hırsızlık olayının bu şekilde aydınlatıldığı,

Mağdurenin kovuşturma evresinde 20.12.2010 tarihli oturumda; arkadaşlarıyla birlikte oturdukları evin giriş kapı göbeği kırılarak, içeriden kendisine ait Casper marka laptop, Samsung marka fotoğraf makinası ve Samsung marka cep telefonunun çalındığını, durumu polise bildirdiklerini, yapılan soruşturma sonucunda Casper marka bilgisayarının bulunduğunu, polis tarafından bilgisayara el konulduğunu, çalınan fotoğraf makinası ve cep telefonunun ise bulunamadığını, olay nedeni ile gerek evinin kapısına verilen zarar, gerekse çalınan eşyalardan kaynaklanan zararının giderilmediğini, zararı tamamen giderilmediği için şikâyetinin devam ettiğini, kısmi iade nedeniyle ceza indirimine muvafakatinin olmadığını beyan ettiği,

Mağdurenin, hükümden önce verdiği anlaşılan 06.01.2011 havale tarihli dilekçesi ile zararının 03.01.2011 tarihinde karşılandığını, sanık hakkındaki şikâyetinden vazgeçtiğini bildirdiği,

Mağdurenin, hükümden önce verdiği anlaşılan 06.01.2011 havale tarihli dilekçesi ile zararının 03.01.2011 tarihinde karşılandığını, sanık hakkındaki şikâyetinden vazgeçtiğini bildirdiği,

Sanığın tüm aşamalarda suçlamayı kabul ettiği, 06.01.2011 tarihli oturumda ayrıca; dosyası ayrılan ... ile birlikte saat 16.00 sıralarında, mağdurenin oturduğu apartmana gittiklerini, kendisinin içeriye girmeyip daire kapısının önünde beklediğini, daha sonra Ferhat'ın içeriden söz konusu malzemelerle birlikte dışarıya çıktığını, aşağıya indiklerinde poşete baktığını, poşette 1 adet bilgisayar olduğunu, bunun dışında fotoğraf makinası ya da başkaca bir şey görmediğini, Ferhat'ın, bilgisayarın kendisinde kalmasını istediğini, önce kabul etmediğini, Ferhat'ın, "yarın senden alacağım" demesi üzerine bilgisayarı alıp götürdüğünü, daha sonra başka bir olay nedeniyle polis tarafından yakalandıklarını, ailesi tarafından mağdurenin zararının giderildiğini savunduğu,

Anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlığın daha sağlıklı çözümü için “etkin pişmanlık” kavramı üzerinde durulmalıdır.

Pişmanlık Türk Dil Kurumu Sözlüğünde; "yaptığı bir iş ya da davranışının olumsuz sonucunu görerek üzülme, nadim olma" şeklinde tanımlanmaktadır.

Öğreti ve uygulamada; "bir suçun işlenmesinden sonra failin, herhangi bir dış etken bulunmaksızın kendi hür iradesiyle, meydana gelen neticeyi ortadan kaldırmaya yönelik davranışlarına etkin pişmanlık" denilmektedir.

Türk Ceza Kanununun kabul ettiği suç teorisi uyarınca, suçun kanuni tanımında yer alan unsurların gerçekleşmesiyle, ortaya cezalandırmayı gerektirir bir haksızlık çıkmakta ve kusurluluğu kaldıran bir sebebin bulunmaması halinde, fail hakkında bir ceza ya da güvenlik tedbirine hükmolunmaktadır. Fakat bazı hallerde kanun koyucu, failin cezalandırılması için başka birtakım unsurların da bulunması veyahut bulunmamasını aramıştır. İşte haksızlık ve kusur isnadı dışında kalan bu gibi hususlar "suçun unsurları dışında kalan hâller" başlığı altında ele alınmaktadır. Bunlardan failin cezalandırılması için gerekli olanlara "objektif cezalandırılabilme şartları," bulunmaması gerekenlere ise "şahsi cezasızlık sebepleri" ya da "cezayı kaldıran veya azaltan şahsi sebepler" denilmektedir. (Mahmut Koca-İlhan Üzülmez, Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler, Seçkin Yayınevi, Ankara 2016, 9. Baskı, s. 359). Bu yönüyle etkin pişmanlık, cezayı kaldıran veya cezada indirim yapılmasını gerektiren şahsi sebepler arasında yer almaktadır.

İşledikleri suç nedeniyle şahısların cezalandırılması kural olmakla birlikte, bir kısım şartların gerçekleşmesi durumunda kişi hakkında ceza davasının açılmasından, açılmış olan davanın devamından ve sonuçta ceza verilmesinden veya mahkûm olunan cezanın infazından vazgeçilmesi izlenen suç politikasının bir gereğidir. Bilindiği üzere suç, bir süreç içerisinde işlenmekte olup, buna suç yolu ya da "iter criminis" denilmektedir. Bu süreçte fail, önce belli bir suçu işlemek hususunda karar vermekte, daha sonra bunun icrasına yönelik hazırlıkları yapmakta, son olarak icra hareketlerini gerçekleştirmektedir. Çoğu suç, fiilin icra edilmesiyle tamamlanırken, kanuni tarifte ayrıca bir unsur olarak neticeye yer verilen suçlarda, suçun tamamlanması için fiilin icra edilmesinden başka ayrıca söz konusu neticenin gerçekleşmesi de aranmaktadır. Türk Ceza Kanununun 36. maddesindeki "gönüllü vazgeçme" düzenlemesi ile failin suç yolundan dönerek, suçun tamamlanmasını veyahut da neticenin gerçekleşmesini önlemesi; etkin pişmanlığa ilişkin düzenlemeler ile de, suç tamamlandıktan sonra hatasının farkına vararak nedamet duyup neden olduğu haksızlığın neticelerini gidermesi için teşvikte bulunulması amaçlanmıştır.

Etkin pişmanlık kavramıyla ilgili bu genel açıklamalardan sonra uyuşmazlığa konu 5237 sayılı TCK'nun 168. maddesindeki etkin pişmanlık müessesesini irdeleyecek olursak:

5237 sayılı TCK'nun 08.07.2005 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 5377 sayılı Kanunun 20. maddesiyle değişik 168. maddesi;

"1)Hırsızlık, mala zarar verme, güveni kötüye kullanma, dolandırıcılık, hileli iflâs, taksirli iflâs ve karşılıksız yararlanma suçları tamamlandıktan sonra ve fakat bu nedenle hakkında kovuşturma başlamadan önce failin, azmettirenin veya yardım edenin bizzat pişmanlık göstererek mağdurun uğradığı zararı aynen geri verme veya tazmin suretiyle tamamen gidermesi halinde, verilecek cezanın üçte ikisine kadarı indirilir.

2)Etkin pişmanlığın kovuşturma başladıktan sonra ve fakat hüküm verilmezden önce gösterilmesi halinde, verilecek cezanın yarısına kadarı indirilir.

3)Yağma suçundan dolayı etkin pişmanlık gösteren kişiye verilecek cezanın, birinci fıkraya giren hallerde yarısına, ikinci fıkraya giren hallerde üçte birine kadarı indirilir.

4)Kısmen geri verme veya tazmin halinde etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanabilmesi için, ayrıca mağdurun rızası aranır" şeklinde iken; 6352 sayılı Kanunun 84. maddesi ile yapılan değişiklikle "ve karşılıksız yararlanma" ibaresi madde metninden çıkarılmış ve maddeye eklenen 5. fıkrada karşılıksız yararlanma suçlarında etkin pişmanlıkla ilgili farklı bir düzenlemeye gidilmiştir.

4)Kısmen geri verme veya tazmin halinde etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanabilmesi için, ayrıca mağdurun rızası aranır" şeklinde iken; 6352 sayılı Kanunun 84. maddesi ile yapılan değişiklikle "ve karşılıksız yararlanma" ibaresi madde metninden çıkarılmış ve maddeye eklenen 5. fıkrada karşılıksız yararlanma suçlarında etkin pişmanlıkla ilgili farklı bir düzenlemeye gidilmiştir.

Anılan madde bu düzenleniş şekliyle, 765 sayılı TCK'nun 523. maddesinden oldukça farklıdır. 29.06.1955 gün ve 10-16 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı ile Ceza Genel Kurulunun 11.11.1997 gün ve 248-288 sayılı kararı başta olmak üzere birçok kararında açıklandığı üzere, 765 sayılı TCK'nun 523. maddesi, "iade ve tazmin" esasına dayalıdır. 5237 sayılı TCK'nun 168. maddesi ise tazminden çok "pişmanlık" esasını ön plana çıkarmaktadır.

Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 27.05.2008 gün ve 127-147 sayılı kararında açıkça vurgulandığı üzere; TCK'nun 168. maddesinde yer alan "etkin pişmanlık" hükümlerinin uygulanabilmesi için, maddede sınırlı bir şekilde sayılan suçların işlenmesi halinde, failin bizzat pişmanlık göstererek mağdurun uğradığı zararı aynen geri verme ya da tazmin suretiyle gidermesi gerekmektedir.

Öğretide hâkim olan görüşe göre de; 5237 sayılı TCK'nun 168. maddesinin, 765 sayılı TCK'nun 523. maddesinden farklı olarak; "tazminden çok pişmanlık" esasına dayandığı kabul edilmektedir. (Durmuş Tezcan-Mustafa Ruhan Erdem-Murat Önok, Teorik Ve Pratik Ceza Özel Hukuku, 11. Baskı, Seçkin Yayınevi, Ankara 2014, s. 696-702; Veli Özer Özbek-Mehmet Nihat Kambur-Koray Doğan-Pınar Bacaksız-İlker Tepe, Türk Ceza Hukuku Özel Hükümler, 8. Baskı, Seçkin Yayınevi, Ankara 2015, s. 615-618)

Bu açıklamaların sonucu olarak; iade ve tazminin cebri icra yoluyla gerçekleştirilmesi, zararın failin rızası hilafına veya ondan habersiz olarak üçüncü kişilerce giderilmesi, eşyanın failin yakalanmamak için kaçarken atması sonucu veya kaçarken yakalanan failin üzerinde ele geçirilmiş olması gibi hallerde, failin gerçek anlamda pişmanlığından söz edilemeyeceğinden, TCK'nun 168. maddesinin uygulanma şartları oluşmayacaktır. Bununla birlikte etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanabilmesi için mağdurun uğradığı zararın aynen geri verme veya tazmin suretiyle tamamen giderilmesi şartı yerine getirilirken duyulan pişmanlığın mutlaka sözle ifade edilmesi zorunluluğu bulunmayıp, davranışlar yoluyla gösterilebileceği; yine sanığın en azından pişmanlığını ya da iade ve tazmine rıza gösterdiğini ortaya koyacak söz veya davranışlarda bulunması, karşı duruş sergilememesi koşuluyla, suç nedeniyle meydana gelen zararın, sanık adına, üçüncü kişilerce giderilmesi halinde de sanık hakkında etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanması olayın özelliklerine göre mümkün olabilecektir.

Maddenin uyuşmazlık konusunu ilgilendiren kısmen iade veya tazmin halinde etkin pişmanlığı düzenleyen 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 168. maddesinin dördüncü fıkrasının; “kısmen geri verme veya tazmin halinde etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanabilmesi için ayrıca mağdurun rızası aranır” şeklindeki açık düzenlemesinden de anlaşılacağı üzere kanun koyucu, kısmen iade veya tazmin nedeniyle etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanmasında, mağdurun iradesini esas almak suretiyle, bu hükmün uygulanabilmesini mağdurun rızası şartına bağlamış, mağdurun kısmi iade ve tazmine rıza göstermemesi halinde ise, failin etkin pişmanlık hükümlerinden yararlanamayacağını hüküm altına almıştır.

Kısmi iadeden ne kastedildiğine ilişkin kanun maddesinde ve gerekçesinde bir açıklama bulunmamakla birlikte, etkin pişmanlık müessesinin bir amacının da, mağdurun suçtan gördüğü zararın giderilmesi ve uğradığı haksızlığın meydana getirdiği sonuçların onarılması olduğu göz önüne alındığında, kısmi iadenin mağduru tatmin edecek miktarda ve mağdur açısından doğrudan sonuç doğurucu nitelikte olması, ayrıca bunun sonucu olarak da mağdura ilave külfet yüklememesi gerekmektedir.

Bu bağlamda, suç nedeniyle meydana gelen zararın bir kısmının soruşturma evresinde, geri kalan kısmının ise kovuşturma evresinde giderilmesi halinde, suçun mağdurunun, farklı evrelerde gerçekleşen iade nedeniyle ceza indirimine muvafakat göstermesi üzerine, pişmanlık iradesinin ilk olarak soruşturma aşamasında tezahür ettiği de dikkate alınarak, TCK'nun 168/1. maddesi uyarınca ceza indirimine gidileceği; mağdurun muvafakatının bulunmadığı hallerde ise zararın tamamen giderildiği aşama olarak, kovuşturma aşamasında gerçekleşen iade nedeniyle aynı Kanunun 168/2. maddesinin tatbik edileceğinde bir tereddüt bulunmamaktadır.

Bu açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde;