muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/10758, Karar No: 2015/413, Tarih: 15.01.2015

**10. Hukuk Dairesi         2014/10758 E.  ,  2015/413 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : İş Mahkemesi

Dava, rücûan tazminat istemine ilişkindir.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak, ilamında belirtildiği şekilde davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmün, davacı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davaya konu, Kurum zararına neden olan olayın, davalı belediyede sürekli sivrisinekle mücadele biriminde çalışan sigortalının, olay günü, belediyenin bir mahallesindeki foseptik çukuru ve bina bodrum katlarının ilaçlamasını yaparken beyin kanaması veya beyin damarlarının tıkanması nedeniyle sol tarafının felç geçirmesi şeklinde gerçekleştiği, Mahkemenin ilk hükmünün Dairemizce, olaya uygun uzman bilirkişi heyetinden rapor alınması gerektiğinden bahisle bozulmasına karar verildiği, Mahkemece, bozma ilamına uyulmasına rağmen, Kimyager, Maden Mühendisi ve İnşaat Mühendisi heyetinden alınan kusur raporu, esas alınarak hüküm kurulmuştur.

Mahkemece; davaya konu zararlandırıcı sigorta olayının meydana geldiği iş kolunda (ilaçlama), iş güvenliği ve işçi sağlığı konularında, alanında uzman tıp doktoru da bulunan, uzman bilirkişi heyetinden, 506 sayılı Kanun’un 26., 4857 sayılı Kanun’un 77., İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü’nün 2. ve devamı maddelerine uygun olarak kusur raporu alınarak, ilgililerin kusur oran ve aidiyetlerinin yeniden, gerçeğe uygun şekilde tespiti gerekirken, eksik araştırma ve inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması, usûl ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

Mahkemece, açıklanan bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin, yazılı şekilde hüküm kurulması usûl ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O hâlde, davacı kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 15.01.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/8519, Karar No: 2022/17489, Tarih: 25.10.2022

**2. Ceza Dairesi         2022/8519 E.  ,  2022/17489 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Yokluğunda verilen 24/11/2011 tarihli hüküm sanığın sorgusu esnasında en son verdiği adres yerine, doğrudan MERNİS adresine Tebligat Kanunun 21/2. maddesi gereğince muhtara 09.02.2012 tarihinde tebliğ edildiği, bu tebliğin usulsüz olduğu ancak dosyanın incelenmesinde sanığa bu ilama ilişkin müddetnamenin cezaevinde sanığa bizzat 06.06.2012 tarihinde tebliğ edildiği ve sanığın bu dosyadan almış olduğu hapis cezasını infaz edip 25.06.2013 tarihinde şartlı tahliye olduğu anlaşılmakla, 1412 sayılı CMUK’nın 310/1. maddesinde öngörülen bir haftalık süre geçtikten sonra 08.03.2022 tarihli dilekçesi ile temyiz eden sanığın temyiz isteminin aynı Kanun'un 317. maddesi gereğince istem gibi REDDİNE, 25/10/2022 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/9245, Karar No: 2020/393, Tarih: 09.01.2020

**17. Ceza Dairesi         2019/9245 E.  ,  2020/393 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel mahkemece sanık hakkında hırsızlık suçundan verilen hüküm temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararın niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve hakimin takdirine göre; suçun sanık tarafından işlendiğini kabulde ve nitelendirmede usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmış, diğer temyiz nedenleri yerinde görülmemiştir.

Ancak;

1)5237 sayılı TCK'nun 61/1. maddesine göre malın değerinin az ya da çok olması, cezanın temel cezanın belirlenmesinde alt sınırdan uzaklaşmak için bir kriter olup, hırsızlık suçuna konu malın değerinin az olmasının TCK'nun 145. maddesinde ayrı olarak düzenlenmesi, kanun koyucunun hırsızlık suçunda malın değerinin az olmasına verdiği önemi göstermektedir. Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 15.12.2009 gün ve 6/242-291 sayılı içtihadında belirtildiği üzere, "...daha çoğunu alabilme olanağı varken yalnızca gereksinimi kadar ve değer olarak az olan şeyi alma" görüşünün, TCK'nun 145. madde uygulamasında bütünüyle reddedilmesi mümkün değil ise de, maddenin yalnızca bu tanımlamayla sınırlandırılması da olanaklı değildir. 145. maddenin gerek ilk şekli, gerekse değiştirilmiş biçimi; ortak tanımlama ile, hırsızlık suçunun konusunu oluşturan değerin az olmasını temel almaktadır. TCK'nun 145. maddesine göre, faile verilen cezada indirim yapılabilmesi için malın değerinin az olması yeterli olup, hâkim indirim oranını TCK'nun 3. maddesinde öngörüldüğü üzere “İşlenilen fiilin ağırlığıyla orantılı” olacak şekilde saptamalıdır. Değer azlığı nedeniyle ceza vermekten vazgeçme kararı verilecek ise; malın değerinin azlığı yanında “Suçun işleniş şekli ve özellikleri” de dikkate alınmalıdır. TCK'nun 145. maddesinin uygulanmasında hâkime takdir hakkı tanınmış olup, hâkim takdir hakkını kullanırken keyfiliğe kaçmadan, her somut olaya uygun, yasal ve yeterli gerekçe göstermek suretiyle uygulama yapmalıdır.

Somut olayda ise; sanığın çalarken yakalandığı ayakkabının mağdur beyanına göre 80,00 TL olduğunun anlaşılması karşısında; sanık hakkında suçun işleniş şekli ve özellikleri itibarıyla ceza vermekten vazgeçilemeyecek ise de, hırsızlık konusunu oluşturan malın değerinin az olması nedeniyle TCK'nun 145. maddesi gereğince verilen cezadan belirlenecek oranda indirim yapılması gerektiğinin gözetilmemesi,

2)T.C. Anayasa Mahkemesinin, TCK'nun 53. maddesine ilişkin olan, 2014/140 Esas ve 2015/85 Karar sayılı iptal kararının, 24.11.2015 gün ve 29542 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmış olması nedeniyle iptal kararı doğrultusunda TCK'nun 53. maddesindeki hak yoksunluklarının yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

2)T.C. Anayasa Mahkemesinin, TCK'nun 53. maddesine ilişkin olan, 2014/140 Esas ve 2015/85 Karar sayılı iptal kararının, 24.11.2015 gün ve 29542 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmış olması nedeniyle iptal kararı doğrultusunda TCK'nun 53. maddesindeki hak yoksunluklarının yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanık ...’ın temyiz nedeni bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenlerle tebliğnameye aykırı olarak BOZULMASINA, 09/01/2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/24561, Karar No: 2008/13030, Tarih: 15.07.2008

**21. Hukuk Dairesi         2007/24561 E.  ,  2008/13030 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Afyonkarahisar İş Mahkemesi

TARİHİ : 31/10/2007

Davacı, 1.11.1998-5.4.2007 tarihleri arasında S.S.K. sigortalılığı dışında tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tesbitine  karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin  kabulüne karar vermiştir.

Hükmün  davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi  tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı kanuni gerektirici nedenlere göre davalı kurum vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava, davacının   01.11.1998-05.04.2007 tarihleri arasında 506 sayılı Yasa kapsamımdaki çalışmaları dışında  2926 sayılı Yasaya tabi tarım Bağ-Kur  sigortalısı  olduğunun  tesbiti istemine  ilişkindir.

Mahkemece davacının  01.11.1998 - 03.06.1999, 02.04.2000 - 14.04.2001, 11.06.2001 - 05.04.2007 tarihleri arasında tarım Bağ-Kur  sigortalısı olduğunun  tesbitine  karar verilmiştir.

2-Dava, davacının   01.11.1998-05.04.2007 tarihleri arasında 506 sayılı Yasa kapsamımdaki çalışmaları dışında  2926 sayılı Yasaya tabi tarım Bağ-Kur  sigortalısı  olduğunun  tesbiti istemine  ilişkindir.

Mahkemece davacının  01.11.1998 - 03.06.1999, 02.04.2000 - 14.04.2001, 11.06.2001 - 05.04.2007 tarihleri arasında tarım Bağ-Kur  sigortalısı olduğunun  tesbitine  karar verilmiştir.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım Bağ-Kur hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan  Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 58 yaşını dolduran kadınlarla, 60 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım Bağ-Kur sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır.Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek Bağ-Kur’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. Bağ-Kur’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık  ve  Nüfus  İdareleri  kayıtları  ile  diğer  kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan pancar ekicileri İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının  esas alınacağı  bildirilmiştir.  Bu kayıtların  tarımda  kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi  olduğu ortadadır.

Davacı 1971-31.12.2003 tarihleri arasında  Ziraat Odasına   kayıtlıdır. Tarım Kredi Kooperatifi ortağı olmayıp,  üzerine kayıtlı zirai arazisinin bulunmaktadır.Davacının sattığı ürün bedelinden ilk prim kesintisi20.10.1998 tarihinde yapılmış ve başka kesintisi bulunmamaktadır.

Mahkemece kesintinin  ve bu kesintiden sonra 31.12.2003 tarihine kadar devam eden ziraat odası kaydı nedeniyle  506 sayılı Yasa'ya tabi çalışma süreleri dışlanmak suretiyle 1.11.1998 - 03.06.1999, 02.04.2000 - 14.04.2001, 11.06.2001 - 31.12.2003 tarihleri arasındaki dönem yönünden  verilen tesbit kararı yerinde ise de 1.1.2004 - 05.07.2007 tarihleri arasındaki dönemde   2926 sayılı Yasa'nın 10. maddesinde belirtilen kayıtlar bulunmadığı   ve tarımsal faaliyet bu madde kapsamında  kanıtlanamadığı halde bu döneme ilişkin istemin soyut tanık beyanı ve zabıta araştırmasına dayalı olarak kabul edilmesi yasaya uygun değildir .

Mahkemece bu maddi ve hukuki  olgular  gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması  usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı kurumun  bu yönleri amaçlayan  temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 15.07.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/8576, Karar No: 2012/11483, Tarih: 14.06.2012

**10. Hukuk Dairesi         2011/8576 E.  ,  2012/11483 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

No :1468-99

Dava, geç ödenen yaşlılık aylığının faiz alacağının tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece, kararında belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, davalı Kurum vekilinin tüm, davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine,

2-Dosya kapsamına göre, davacının, 09.01.2004 tarihinde tahsis talebinde bulunduğu, başvurunun reddi üzerine davacı tarafından yaşlılık aylığı bağlanması istemiyle dava açtığı, Bakırköy 1. İş Mahkemesi'nin 15.06.2005 tarih ve 2004/1407-2005/1186 e-k sayılı kararı ile, ile tahsis talep tarihini takip eden aybaşı olan 01.02.2004 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlanmasına ilişkin olarak verilen kararın Yargıtay 21. Hukuk Dairesi'nin 05.12.2005 tarih ve 2005/8109 esas ve 2005/12539 karar sayılı ilamıyla onanarak kesinleştiği, davacının birikmiş aylıkların toplu olarak ödenmesinden önce, 30.12.2005 tarihinde faiz hakkını saklı tuttuğu, birikmiş aylıkların ise, 25.4.2006 tarihinde toplu olarak ödendiği anlaşılmaktadır.

Mahkeme tarafından hükme esas alının bilirkişi raporunda faiz başlangıç tarihinin hatalı alındığı anlaşılmaktadır.Davacının ilk tahsis talep tarihini takip eden aybaşı itibariyle yaşlılık aylığına hak kazanmış olması karşısında, feri nitelikteki faiz alacağına da, 506 sayılı yasanın 116. Maddesi de gözetilerek faize hak kazandığının kabul edilmesi gerekirken, faiz başlangıç tarihinin hatalı şekilde, Saklı tutma dilekçe tarihinin esas alındığı görülmüştür.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 01.03.2006 tarihli ve 2005/10-755 Esas, 2006/32 Karar sayılı ilamında ayrıntıları açıklandığı üzere; bir borç ilişkisi, asıl hakla birlikte bazı fer’i hakları da içerir. Borç ilişkisinin içerdiği asıl hak, alacak hakkı; fer’i haklar ise, cezai şart, faiz, kefalet, rehin, hapis hakkı gibi haklardır.

Borcu sona erdiren en önemli neden, tarafların kendilerine yüklenen edimleri ifa etmeleridir. Genel olarak ifa, borçlanılmış edimin yerine getirilmesi suretiyle alacaklının tatmin edilerek borcun sona erdirilmesidir. Kural, asıl borç sona erdiğinde, bu borca bağlı fer’i borçlarında sona ereceğidir. Bu sonuç, ek bir işleme gerek olmaksızın kendiliğinden gerçekleşir.

Ancak, evvelce işleyen faizleri talep hakkının saklı tutulması (ihtirazi kayıt) veya saklı tutulduğunun hal ve koşullardan çıkartılması kaydıyla, ödenmemiş faizlerin istenebilme hakkı ortadan kalkmamakta, asıl borç ifa veya sair bir suretle son bulmuş olsa bile, borcun fer’isi olan faiz varlığını sürdürmekte ve alacaklı bunları talep edebilme hakkını yitirmemektedir.

Ancak, evvelce işleyen faizleri talep hakkının saklı tutulması (ihtirazi kayıt) veya saklı tutulduğunun hal ve koşullardan çıkartılması kaydıyla, ödenmemiş faizlerin istenebilme hakkı ortadan kalkmamakta, asıl borç ifa veya sair bir suretle son bulmuş olsa bile, borcun fer’isi olan faiz varlığını sürdürmekte ve alacaklı bunları talep edebilme hakkını yitirmemektedir.

Mahkemece, ilk tahsis talep tarihi olan 9.1.2004 tarihinden, 506 Sayılı Yasa'nın 116. maddesine göre 3 aylık yasal sürenin sona erdiği tarih faiz başlangıç tarihi olarak kabul edilmek suretiyle, yasal faiz oranları, “19.12.1984’tenitibaren%30 (3095SayılıKanun)

01.01.1998'den itibaren %50 (97/9807 Esas ve 20.08.1997 tarihli BKK)

31.12.1999'dan itibaren %60 (15.12.1999 tarihli ve 4489 SK uyarınca iskonto oranı)

01.07.2002'den itibaren %55 (15.12.1999 tarihli ve 4489 SK uyarınca iskonto oranı)

01.07.2003'ten itibaren %50 (15.12.1999 tarihli ve 4489 SK uyarınca iskonto oranı)

01.01.2004'ten itibaren %43 (15.12.1999 tarihli ve 4489 SK uyarınca iskonto oranı)

01.7.2004’ten itibaren %38 (15.12.1999 tarihli ve 4489 SK uyarınca iskonto oranı)

01.05.2005’den itibaren %12 (21.04.2005 tarih ve 5335 sayılı kanunun 14. maddesiyle)

01.01.2006’dan itibaren %9 (30 Aralık 2005 Tarihli Resmi Gazete’de yayınlanan 2005/9831 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı)” olup, bu oranlar esas alınmak suretiyle, Yasal faizi hesaplayan rapor aldırılarak sonucuna göre karar vermek gerekirken yazılı şekilde faiz başlangıç tarihini hatalı kabul eden raporun hükme eses alınması usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.

O halde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ:Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, alınan temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 14.6.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/5401, Karar No: 2012/6517, Tarih: 29.05.2012

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2012/5401 E.  ,  2012/6517 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Asıl dava dilekçesinde, itirazın iptali ve icra inkar tazminatı, karşı dava dilekçesinde ise alacağın tahsili istenilmiştir. Mahkemece asıl davanın kısmen kabulüne, karşı davanın reddine karar verilmiş, hüküm davalı-karşı davacı ... tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Dava konusu ''Ankara Balo Sokak No:4 Küçükesat'' adresinde bulunan Kıvanç Apartmanı'na ait işletme ve karar defterinin ilgili yönetimden, tüm malikleri gösterir tapu kaydı ve yönetim planının tapu müdürlüğünden getirtilmesinden sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere iadesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 29.05.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/36, Karar No: 2024/10819, Tarih: 30.09.2024

**11. Ceza Dairesi         2024/36 E.  ,  2024/10819 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Hakimliği

SAYISI : 2021/2400 Değişik iş

SUÇ : Dolandırıcılık

KARAR : Kovuşturmaya yer olmadığına dair karara karşı yapılan itirazın reddi

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : İlgili kararın kanun yararına bozulması

Ankara Cumhuriyet Başsavcılığının 14.12.2020 tarihli ve 2020/138741 Soruşturma, 2020/113090 Karar sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair kararına karşı yapılan itirazın reddine ilişkin mercii Ankara 1. Sulh Ceza Hakimliğinin 24.06.2021 tarihli ve 2021/2400 Değişik İş sayılı kararının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 271 inci maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca kesin nitelikte olması sebebiyle karar tarihi olan 24.06.2021’de kesinleştiği belirlenmiştir.

Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 15.11.2023 tarihli ve 2022/541 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 18.12.2023 tarihli ve KYB-2023/124257 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İSTEM

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 18.12.2023 tarihli ve KYB-2023/124257 sayılı kanun yararına bozma isteminin;

“5271 sayılı Kanun’un 160. maddesi uyarınca, Cumhuriyet savcısının, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlaması gerektiği, aynı Kanun’un 170/2. maddesi gereğince yapacağı değerlendirme sonucunda, toplanan delillerin suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe oluşturduğu kanısına ulaştığında iddianame düzenleyerek kamu davası açacağı, aksi halde ise anılan Kanun’un 172. maddesi gereği kovuşturma yapılmasına yer olmadığına dair karar vereceği, buna karşın Cumhuriyet savcısının 5271 sayılı Kanun’un kendisine yüklediği soruşturma görevini yerine getirmediği, ortada yasaya uygun bir soruşturmanın bulunmadığı durumda, anılan Kanun’un 173/3. maddesindeki koşullar oluşmadığından, itirazı inceleyen merciin Cumhuriyet savcısının soruşturma yapmasını sağlamak maksadıyla itirazın kabulüne karar verebileceği yönündeki açıklamalar nazara alındığında,

Dosya kapsamına göre, şüphelinin "... Mah. 1590. Sk. No:41 Merkez/Kırıkkale" adresinde bulunan 1668 ada ve 34 parsel sayılı taşınmaza betonarme bina yapacağı hususunda müştekiyi aldatıp kendisinden ön proje masrafı ve hizmet bedeli adı altında toplam 30.000,00 Türk lirası almasına rağmen yükümlülüklerini yerine getirmeyerek haksız yarar sağladığının iddia edildiği somut olayda, Ankara Cumhuriyet Başsavcılığınca, taraflar arasındaki uyuşmazlığın hukuki ihtilaf niteliğinde olduğundan bahisle kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmiş ise de;

Olaya ilişkin bilgi sahibi olarak kolluk tarafından 10/09/2020 tarihinde ifadesi alınan ... tarafından şüphelinin bina yapma yetkisi olmadığını ve ticari anlamda vergi kaydının bulunmadığını sonradan öğrendiklerine dair beyanda bulunması karşısında, maddi gerçeğin tespiti bakımından; taraflar arasında düzenlenen 03/03/2020 tarihli satış sözleşmesinde şüphelinin kaşe kısmında yer alan "... Grup İnş. Taah." isminde herhangi bir iş yeri olup olmadığı ve şüphelinin anılan iş yerinin faaliyeti kapsamında müteahhitlik yaptığına dair gerçek ticari faaliyetinin bulunup bulunmadığı araştırılarak, bahse konu iş yerinin ticaret sicil kayıtlarının temin edilmesi, şikâyete konu bina inşaatı ile ilgili olarak ruhsat başvurusu yapılıp yapılmadığının ilgili Belediye Başkanlığından sorulması, müşteki dışında başkaca kişilerin de şüpheli tarafından dolandırıldığının bildirilmiş olması dikkate alınarak şüpheli hakkında benzer şekilde dolandırıcılık suçundan soruşturma yürütülüp yürütülmediğinin araştırılması, bunların yanısıra olayın aydınlatılmasına yarar diğer delillerin toplanmasının ardından, atılı suçun işlendiğine dair şüpheli hakkında kamu davası açılması için yeterli şüphe oluşması ve atılı suçun şirket faaliyeti kapsamında işlenmediğinin anlaşılması halinde, dosyanın uzlaştırma işlemleri yapılmak üzere Uzlaştırma Bürosuna gönderilerek, sonucuna göre şüphelinin hukukî durumunun tayin ve takdir edilmesi gerektiği gözetilmeden, eksik soruşturma sonucu verilen kovuşturmaya yer olmadığına dair karara karşı yapılan itiraz üzerine, soruşturmanın genişletilmesine karar verilmesi yerine, yazılı şekilde itirazın reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir.“

Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE

1. 5271 sayılı Kanun‘un 160 ıncı maddesinin birinci ve ikinci fıkralarında; Cumhuriyet savcısının, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlayacağı, maddî gerçeğin araştırılması ve adil bir yargılamanın yapılabilmesi için, emrindeki adlî kolluk görevlileri marifetiyle, şüphelinin lehine ve aleyhine olan delilleri toplayarak muhafaza altına almakla ve şüphelinin haklarını korumakla yükümlü olduğu belirlenmiştir.

2. 5271 sayılı Kanun’un, “Kovuşturmaya yer olmadığına dair karar” başlıklı 172 nci maddesinin birinci fıkrası;

“(1) Cumhuriyet savcısı, soruşturma evresi sonunda, kamu davasının açılması için yeterli şüphe oluşturacak delil elde edilememesi veya kovuşturma olanağının bulunmaması hâllerinde kovuşturmaya yer olmadığına karar verir. Bu karar, suçtan zarar gören ile önceden ifadesi alınmış veya sorguya çekilmiş şüpheliye bildirilir. Kararda itiraz hakkı, süresi ve mercii gösterilir.

...“

Şeklinde düzenlenmiştir.

3. 5271 sayılı Kanun’un, “Cumhuriyet savcısının kararına itiraz” başlıklı 173 üncü maddesinin inceleme konusu ile ilgili olan birinci, ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkralarında;