muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/1875, Karar No: 2014/26999, Tarih: 16.12.2014

Rödovans sözleşmesine Maden Kanununda özel bir düzenleme olmadığı için Borçlar Kanununun 270 ve devamı maddelerinde düzenlenen "hasılat kirasına" ait hükümler uygulanır. Türk Borçlar Hukukunda sözleşmelerde şekil serbestisi geçerlidir. Yasada özel olarak bir şekle bağlanmayan sözleşmeleri taraflar istedikleri şekilde

yapabilirler. Rödovans sözleşmesi maden ruhsatının devri anlamına gelmediğinden, devir sözleşmesinin Maden İşleri Genel Müdürlüğünde yetkili memur huzurunda yapılması zorunluluğu yoktur.

1990 yılında Maden Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin 32. maddesinin son fıkrası değiştirilerek, üçüncü kişi ve kuruluşların ruhsat sahipleri ile yapmış oldukları rödovans, kira, taşeron vb. sözleşmelere dayanılarak ruhsat sahasında faaliyette bulunabilmesi Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının iznine bağlanmıştır. Ruhsat sahiplerinin, sözleşmeleri bir ay içinde Maden Dairesi’ne bildirerek uygun görüş alması şartı getirilmiştir. Ancak 03.02.2005 tarihinde yayımlanan Maden Kanunu Uygulama Yönetmeliğinin geçici 2. maddesindeki “Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden sonra, ruhsat sahiplerinin Kanun kapsamındaki faaliyetleri ile ilişkili olarak üçüncü kişi ya da kuruluşlarla yaptığı sözleşmelerin Genel Müdürlüğe bildirilmesine ve görüş alınmasına gerek yoktur. Ancak ruhsat sahasındaki tüm faaliyetlerden Genel Müdürlüğe karşı ruhsat sahibi sorumludur.” hükmü gereği bildirim yükümlülüğü kaldırılmıştır. Anılan yönetmelik, 06.11.2010 tarihinde yayımlanan Madencilik Faaliyetleri Uygulama Yönetmeliğinin 168. maddesi ile yürürlükten kaldırılarak, Rödövans sözleşmeleri ile ilgili olarak geçici 1. maddesinde aynı düzenlemeye yer verilmiştir.

Rödovansçının sorumluluğu konusunda 24.06.2010 tarih 27621 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 5995 sayılı Kanunun 17. maddesi ile Maden Kanununa eklenen Ek 7. maddesi ile yeni düzenleme yapılmıştır. Anılan madde de; maden ruhsat sahiplerinin, ruhsat sahalarının bir kısmında veya tamamında üçüncü kişilerle yapmış oldukları rödovans sözleşmelerinde, bu alanlarda yapılacak madencilik faaliyetlerinden doğacak İş Kanunu, iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili idari, mali ve hukuki sorumluluklarının rödovansçıya ait olacağı, ancak bu durumun ruhsat sahibinin Maden Kanunundan doğan sorumluluklarını ortadan kaldırmayacağı belirtilmiştir,

Uyuşmazlığın çözümü hususunda ayrıca üçüncü kişinin aracılığının düzenlendiği 506 sayılı Kanunun 87. maddesi hükmüne değinmek gerekecektir. Anılan maddeye göre; sigortalılar üçüncü bir kişinin aracılığı ile girmiş ve bununla sözleşme yapmış olsalar bile, bu kanunun işverene yüklediği ödevlerden dolayı, aracı olan üçüncü kişi ile birlikte asıl işveren de sorumludur. Aracı, bir işte veya bir işin bölüm veya eklentisinde işverenden iş alan ve kendi adına sigortalı çalıştıran 3. kişidir.

Uyuşmazlığın çözümü hususunda ayrıca üçüncü kişinin aracılığının düzenlendiği 506 sayılı Kanunun 87. maddesi hükmüne değinmek gerekecektir. Anılan maddeye göre; sigortalılar üçüncü bir kişinin aracılığı ile girmiş ve bununla sözleşme yapmış olsalar bile, bu kanunun işverene yüklediği ödevlerden dolayı, aracı olan üçüncü kişi ile birlikte asıl işveren de sorumludur. Aracı, bir işte veya bir işin bölüm veya eklentisinde işverenden iş alan ve kendi adına sigortalı çalıştıran 3. kişidir.

Asıl işveren taşeron ilişkisinin varlığı için öncelikle işin başka bir işverenden alınmış olması, bir başka ifade ile asıl işverenin işverenlik sıfatına devredilen iş dolayısıyla sahip olması, asıl işyeri ya da işyerinden sayılan yerlerde kendi adına işçi çalıştırıyor olması gerekir.

İşin belirli bir bölümünde değil de tamamının bir bütün halinde ya da bölümlere ayrılarak başkalarına devredildiği, işten bu yolla tamamen el çekildiği, sigortalı çalıştırılmadığı için işveren sıfatının haiz olunmadığı durumda ise, bunları devralan kişiler alt işveren, devredenler de asıl işveren olarak nitelendirilemeyecektir.

Aracı sıfatının kazanılmasında diğer koşullar ise asıl işverenden istenilen işin, asıl iş ya da işyeriyle ilgili işin bir bölümünde veya işyeri eklentilerinde alınmış olması ve bu işte işi alanın kendi işçilerinin çalıştırılması ve bu nedenle de işveren sıfatına sahip olunmasıdır.

Mahkemece; yukarıda açıklanan bu hukuki düzenlemeler gözetilerek, ceza dosyası arasında bulunan dava dışı M. D.. ve davalı... Mermer San. Tic. Ltd. Şti. arasında imzalanan rödovans sözleşmesi aslı ve ilgili belgeleri getirtilip, yapılış tarihi itibariyle usulüne uygun olup olmadığı irdelenip, Maden Kanunu Ek 7. maddesinin somut olayda uygulama yerinin bulunup bulunmadığı değerlendirilerek, asıl işveren-taşeron ilişkisi olup olmadığı saptanarak hasıl olacak sonuca göre, davaya konu iş kazasının meydana geldiği iş kolunda, iş güvenliği ve işçi sağlığı konularında uzman bilirkişilerden, yukarıda yapılan açıklamalar ışığında oluşa uygun kusur raporu alınarak varsa çelişki giderilip, buna göre bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz bulunmuştur.

Bununla birlikte, talep edilmesine rağmen sosyal yardım zammı tutarının kurum zararına dahil edilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi, isabetsizdir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, eksik inceleme ve araştırma sonucu hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O hâlde, davacı Kurum ve davalılardan ... Mermer San. ve Tic. Ltd. Şti. avukatlarının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz edilen harcın istek halinde davalılardan ... Mermer San. Tic. Ltd. Şti'ye iadesine, 16.12.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/1511, Karar No: 2012/13677, Tarih: 07.12.2012

**(Kapatılan)17. Hukuk Dairesi         2012/1511 E.  ,  2012/13677 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Taraflar arasındaki alacak hukukuna ilişkin davada Üsküdar 3. İş ve Kadıköy 3. İş Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Dava, işten çıkarılma nedeni ile hizmet akdinden doğan kıdem tazminatı,İhbar tazminatı ve fazla mesai ücreti alacağı istemine ilişikindir.

Üsküdar 3. İş Mahkemesince, davacının çalıştığı yer ve davalının ikametgahına göre davaya bakmanın Kadıköy iş Mahkemesinin yetkisinde olduğu gerekçesiyle, yetkisizlik kararı verilmiştir.

Kadıköy 3. İş Mahkemesi ise, davanın açıldığı tarihte davalı şirket adresinin, Üsküdar adli sınırları içerisinde bulunduğu gerekçesiyle, yetkisizlik yönünde hüküm kurmuştur.

5521 Sayılı ;i Mahkemeleri Yasasının 5. maddesinde, “İş Mahkemelerinde açılacak her dava, açıldığı tarihte dava olunanın Türk Medeni Kanunu gereğince ikametgahı sayılan yer mahkemesinde bakılabileceği gibi, işçinin işini yaptığı işyeri için yetkili mahkemede de bakılabilir. Bunlara aykırı sözleşme muteber sayılmaz.” hükmüne yer verilmiştir.

Dosya kapsamından,davacı tarafından iş hukukundan kaynaklanan alacağına ilişkin olarak davanın 09.09.2010 tarihinde açıldığı, davalı şirketin Türkiye Ticaret Sicil Gazetesinin 15.05.2009 tarih,7312 sayılı ve 686 sayfasında muamele merkezinin "... Mahallesi, ... Sokak, NO:2, ..., .../ ... olduğu, Türkiye Ticaret Sicil Gazetesinin 20.05.2010 tarih, 7567 sayılı ve 629 sayfasında ise muamele merkezinin değiştiği ve "... Mahallesi, ... Sokak, NO;2, 34704 .../ ... olduğu anlaşılmıştır. Bu durumda, davanın açıldığı tarihte davalı şirketin muamele

merkezi Üsküdar olduğundan, 5521 Sayılı Kanunun 5. maddesi uyarınca uyuşmazlığın Üsküdar 3.İş Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle;6100 sayılı HMK.'nun 21 ve 22.(1086 sayılı HUMK.’nun 25 ve 26.)maddeleri gereğince Üsküdar 3.İş Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE, 07.12.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/14850, Karar No: 2014/4888, Tarih: 21.03.2014

**6. Ceza Dairesi         2011/14850 E.  ,  2014/4888 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Yağma

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm sanık ... savunmanı tarafından

duruşmalı olarak da temyiz edilmekle;

Sanık ...'a gönderilen duruşma gününü bildiren davetiyeye, verilen adreste "tanınmadığı" şerhi düşülerek Dairemize iade edildiği, sanık savunmanının duruşma gününden usulen haberdar edildiği halde geçerli mazereti bulunmadan duruşmaya gelmediği anlaşılmakla adı geçen sanık yönünden duruşmasız olarak yapılan inceleme sonunda; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü;

Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 40/2, 5271 sayılı CMK.nın 34/2, 40/2, 231/2 ve 232/6. maddelerine göre; mahkeme kararlarında ilgili kişilerin hangi kanun yolları ve mercilere başvuracağını, sürelerini ve şeklini kuşkuya yer vermeyecek şekilde açıkça gösterilmesi gerektiğinin açık ve buyurucu şekilde belirtildiği, ancak 11.04.2008 tarihli kararda başvuru süresinin ne zaman başlayacağının gösterilmediğinin izlenmesi karşısında: sanık ... savunmanının 04.01.2011 tarihli temyiz istemi süresinde olduğu kabul edilerek yapılan incelemede:

Sanıkların yakınanı hile ile kendi araçlarına bindirip, ...'dan yola çıktıkları, yolda yakınanı devamlı döverek zorla para istedikleri, önce ...'a gittikleri, oradan ...'ya yakınanın işyerine gidip yakınana ait suça konu aracı zorla aldıklarının anlaşılması karşısında: sanıkların eylemlerinin 5237 sayılı Yasaya göre

yağma suçu yanında özgürlüğü kısıtlama suçunu da oluşturduğu halde bu suçtan hükümlülük kararı verilmemesi, karşı temyiz bulunmadığından, bozma nedenleri yapılmamış,

Dosya içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve Hakimler Kurulunun takdirine göre, diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

Ancak;

1-5237 sayılı TCY’nın 7/3. maddesinin açık hükmü karşısında, suç tarihine göre sanık ... hakkında aynı Yasanın 58.maddesinin 6. ve 7. fıkralarında düzenlenen mükerrirlere ilişkin infaz hükümlerinin uygulanamayacağının gözetilmesi zorunluluğu,

2-Birlikte suç işleyen sanıkların neden oldukları yargılama giderlerinden ayrı ayrı sorumlu tutulmaları yerine yazılı biçimde uygulama yapılarak 5271 sayılı CMK’nın 326/2.maddesine aykırı davranılması,

Ancak;

1-5237 sayılı TCY’nın 7/3. maddesinin açık hükmü karşısında, suç tarihine göre sanık ... hakkında aynı Yasanın 58.maddesinin 6. ve 7. fıkralarında düzenlenen mükerrirlere ilişkin infaz hükümlerinin uygulanamayacağının gözetilmesi zorunluluğu,

2-Birlikte suç işleyen sanıkların neden oldukları yargılama giderlerinden ayrı ayrı sorumlu tutulmaları yerine yazılı biçimde uygulama yapılarak 5271 sayılı CMK’nın 326/2.maddesine aykırı davranılması,

Bozmayı gerektirmiş, sanıklar ..., ..., ..., ... ve ... savunmanlarının temyiz itirazı bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenlerle tebliğname gibi BOZULMASINA, bozma nedeni yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi aracılığıyla CMUK’nın 322.maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak hüküm fıkrasından sanık ... hakkında 5237 sayılı TCY’nın 58. maddesinin uygulanmasına ilişkin bölümlerin çıkarılması, yargılama giderlerine ilişkin bölüm çıkartılıp, sanık ...’ın yapılmasına sebep olduğu 3 zarf gideri olan 2,30 TL’nin bu sanıktan CMK’nın 326/2. maddesi gereğince tahsili ile hazineye irat kaydına, kalan yargılama gideri olan 2 tebligat gideri 7,00 TL, 9 zarf gideri 12,00 TL olmak üzere toplam 19 TL yargılama giderinden sanıkların sebebiyet verdikleri miktardan ayrı ayrı sorumlu tutulmalarına cümlesi eklenmesi suretiyle eleştiri dışında diğer yönleri usul ve yasaya uygun bulunan hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 21.03.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/6286, Karar No: 2011/7088, Tarih: 26.04.2011

**2. Hukuk Dairesi         2010/6286 E.  ,  2011/7088 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Kadıköy 1. Aile Mahkemesi

TARİHİ :24.12.2009

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen ve yukarıda tarih numarası gösterilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Yetkisizlik kararı veren mahkeme bu kararında dava dosyasının yetkili mahkemeye gönderilmesine karar vermekle yetinir. Dava dosyasını kendiliğinden yetkili mahkemeye gönderemez. Dava dosyasının yetkili mahkemeye gönderilmesi ve davaya yetkili mahkemede devam edilebilmesi için yetkisizlik kararının kesinleşmesinden itibaren 10 gün içinde davacının yeniden dilekçe vermesi veya yeniden tebligat yaptırması gerekir (HUMK.md.193). 10 günlük süre hak düşürücü nitelikte olup mahkemece res'en gözetilir.

İskenderun Aile Mahkemesinin 27.05.2008 tarihli yetkisizlik kararı 15.01.2009 tarihinde kesinleşmiş olup, yetkili Kadıköy Aile Mahkemesine gönderme talebi ise 10 günlük süre geçtikten sonra 30.01.2009 tarihli dilekçe ile istenmiştir. Gerçekleşen bu durum karşısında Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 193/son maddesi uyarınca davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerekirken işin esasına girilerek yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan sebeple BOZULMASINA, bozma sebebine göre davacının diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına, temyiz peşin harcının istek halinde yatırana geri verilmesine, oybirliğiyle karar verildi.26.04.2011 (Salı)
Yargıtay — Esas No: 2019/242, Karar No: 2019/7371, Tarih: 20.11.2019

**11. Hukuk Dairesi         2019/242 E.  ,  2019/7371 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesince bozmaya uyularak verilen 07.04.2016 tarih ve 2014/760-2016/259 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesinin taraf vekilleri tarafından istenildiği ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacılar vekili; müvekkillerinin davalı şirketin hissedarı olduğunu, 14.03.2011 tarihinden yapılan olağan genel kurul toplantısında, 2009 ve 2010 faaliyet yılına ilişkin 31/12/2009, 31/12/2010 işletme ayrıntılı bilançoları ile 01/01/2009-31/12/2009 ve 01/01/2010 - 21/12/2010 dönemlerine ilişkin işletme ayrıntılı gelir tablolarının onaylandığını ancak bilanço ve gelir/gider hesaplarının gerçeği yansıtmadığını ve yapılan işlemlerin şirketi zarar uğrattığını, bilanço onayı ve buna bağlı olarak oluşturduğu yönetim kurulu üyeleri ile denetçilerin ibrası, yönetim kurulu üyeleri ve denetçinin seçimi ile sermaye artırımına ilişkin kararın, yasa ve ana sözleşme ile dürüstlük kurallarına açık biçimde aykırı olduğunu, ayrıca nakdi sermaye artırımına ilişkin olarak alınan kararın, ortaklığın sermaye ihtiyacından ziyade azınlık pay sahiplerini zarara uğratma amacına yönelik olduğunu ileri sürerek davalı şirketin 14 Mart 2011 tarihinde yapılan 2009 ve 2010 yıllarına ait olağan genel kurul toplantısında alınan 4-5-7 ve 9 numaralı kararlarının iptalini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili; davacı yanın bilançonun gerçekliğine yönelik soyut itirazlarının hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, davacı yanın iddiasının aksine bilanço ve gelir tablosunda gerçeğe aykırı herhangi bir unsur bulunmadığını, şirketi zarara uğratan herhangi bir işlemden söz edilemeyeceğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı vekili; davacı yanın bilançonun gerçekliğine yönelik soyut itirazlarının hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, davacı yanın iddiasının aksine bilanço ve gelir tablosunda gerçeğe aykırı herhangi bir unsur bulunmadığını, şirketi zarara uğratan herhangi bir işlemden söz edilemeyeceğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılamaya ve dosya kapsamına göre; davalı şirketin 14.03.2011 tarihli olağan genel kurul toplantısında alınan 2009 ve 2010 yıllarına ait bilançoları ile gelir tablolarının onayına ilişkin 4 numaralı genel kurul kararının, bilançonun ve gelir tablolarının gerçeği yansıtmadığı, kanuna ve iyiniyet kurallarına aykırılığı nedeni ile iptali şartlarının oluştuğu, gerçeği yansıtmayan bilanço düzenleyen ve buna müdahale etmeyen TMSF tarafından atanan yönetim kurulu üyesi ... ile denetçi Ahmet Turnaoğlu dışındaki diğer yönetim kurulu üyeleri ile denetçi hakkında alınan 5 numaralı ibra kararı ile sermaye artırımına ilişkin 9 numaralı kararın kanuna ve dürüstlük kuralına aykırılık nedeni ile iptali şartlarının oluştuğu, yeni yönetim kurulu üyesi ve denetçi seçimine ilişkin 7 numaralı kararın iptalini gerektirecek kanuna, ana sözleşmeye ve iyiniyet kuralına aykırı bir eksikliğin tespit edilemediği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 14.03.2011 tarihli genel kurulda alınan 2009-2010 yıllarına ait bilançolar ile gelir tablolarının onayına ilişkin 4 numaralı, TMSF tarafından atanan yönetim kurulu üyesi Fethi Çalık ile denetçi Ahmet Turnaoğlu dışındaki diğer yönetim kurulu üyeleri ile denetçinin ibralarına ilişkin 5 numaralı, sermaye arttırımına ilişkin 9 numaralı genel kurul kararlarının iptaline, yeni yönetim kurulu üyesi ve denetçi seçimine ilişkin 7 numaralı kararın iptali koşulları oluşmadığından bu talebin reddine karar verilmiştir.

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir.

Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, taraf vekillerinin bütün temyiz itirazları yerinde değildir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, taraf vekillerinin bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 8,50 TL temyiz ilam harcının temyiz eden taraflardan ayrı ayrı alınmasına, 20/11/2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/13763, Karar No: 2006/12117, Tarih: 09.11.2006

**21. Hukuk Dairesi         2006/13763 E.  ,  2006/12117 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Amasya 1. Asliye Hukuk (İş)Mahkemesi

TARİHİ : 26/05/2006

Davacı,    ilk prim kesintisinin yapıldığı tarihi takip eden aybaşından itibaren 2926 sayılı Yasa kapsamında zorunlu Tarım Bağ-Kur sigortalısı sayılması gerektiğinin tesbitine  karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin  kabulüne karar vermiştir.

Hükmün  davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan  ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı kanuni gerektirici nedenlere göre davalı kurum vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava, davacının  1998 yılında yapılan ilk prim kesintisini takip eden aybaşından itibaren 2926 sayılı Yasaya tabi tarım Bağ-Kur  sigortalısı  olduğunun  tesbiti istemine  ilişkindir.

Mahkemece  istemin  kabulüne karar verilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı kanuni gerektirici nedenlere göre davalı kurum vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava, davacının  1998 yılında yapılan ilk prim kesintisini takip eden aybaşından itibaren 2926 sayılı Yasaya tabi tarım Bağ-Kur  sigortalısı  olduğunun  tesbiti istemine  ilişkindir.

Mahkemece  istemin  kabulüne karar verilmiştir.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım Bağ-Kur hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan  Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 50 yaşını dolduran kadınlarla, 55 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım Bağ-Kur sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır.Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim  borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek Bağ-Kur’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. Bağ-Kur’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık  ve  Nüfus  İdareleri  kayıtları  ile  diğer  kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan p. e. İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Ş. Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının  esas alınacağı  bildirilmiştir.  Bu kayıtların  tarımda  kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi  olduğu ortadadır.

Yapılan incelemede davacının Ziraat Odası  kaydının 23.3.2006’da başladığı, Tarım Kredi Kooperatifi ortağı olmadığı, üzerine kayıtlı zirai arazisinin olmadığı, Ziraat Bankasından kredi almadığı, davacının sattığı ürün bedelinden ilk prim kesintisinin 30.4.1998  tarihinde yapılıp 2.ci ve son kesintisinin ise açık tarihi belli olmamakla birlikte 2000 yılına ait olup başka kesintinin bulunmadığı  görülmektedir.

Mahkemece kesintinin bulunduğu 1.5.1998-31.12.1998 tarihleri ile 2000 yılı ürün teslimi için kesintinin yapıldığı tarih ile  o yılın 31-aralık  tarihleri arası yönünden  verilen tesbit kararı yerinde ise de prim kesintisinin bulunmadığı ,1999,2001, 2002,2003,2004 ,2005 ve 1.1.2006 ile ,dava tarihi   arasında kalan sürelerde ,   2926 sayılı Yasa'nın 10. maddesinde belirtilen kayıtların bulunmadığı, ziraat odası kayıt tarihinin de 23.3.2006 olup dava tarihinden sadece 11 gün önce başladığı ve  tarımsal faaliyetin bu madde kapsamında  kanıtlanamadığı halde bu yılların soyut tanık beyanı ve zabıta araştırmasına dayalı olarak kabul edilmesi   yasaya uygun değildir .

Mahkemece yapılacak iş: 2000 yılı ürün dönemi  için kesintinin yapıldığı tarih, ilğili  yerden sorulduktan sonra belirtilen kesintinin yapıldığı tarihi takip eden aybaşı ile o yılın 31-aralık tarihleri arası ile yukarıda belirtilen 1.5.1998-31.12.1998  tarihleri arası sürelerin kabulü  diğer sürelerin ise reddine karar vermekten ibarettir.Bu maddi ve hukuki  olgular  gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması  usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 9.11.2006 gününde oybirliğiyle karar verildi