muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2016/15793, Karar No: 2017/6573, Tarih: 17.04.2017

Davalı ...Mühendislik İnşaat ve Ticaret Ltd. Şirketi vekili, davacı taraf iddia ve delillerini kabul etmediklerini, davacının ...... projesinde çalışıp istifa ederek ayrıldığını ve taleplerinde haklı olmadığını, savunarak davanın reddini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davacının davalı ...nin iş sahibi ve asıl işveren, davalı ... Yapı A.Ş nin yüklenici ve diğer davalı ...Ltd.Şti nin taşeron olduğu, ... ...... projesinde çalıştığı; ...ve ... şirketleri arasında imzalanan sözleşmenin 5 ve 6. md.lerine göre her ne kadar anahtar teslimi olarak işin tamamının ... A.Ş ye verilmiş olduğu belirtilmişse de işçi işe alma ve çıkarmada yetkiyi kendinde tutması, işçilerin ücretlerini belirlemesi, ödenecek kıdem ve ihbar tazminatlarını üstlenmiş olması dikkate alındığında ...Yapı A.Ş nin davacı taleplerinden asıl işveren olarak sorumlu olduğu, davalılar ... ve ...arasında ise ...... Projesi inşaatındaki beton ve betonarme kalıplarını yapılması, hazır beton dökülmesi, kür işlemlerinin yapılması ve hasır çelik montajı işlerine yönelik sözleşme olduğu, verilen işin, işletmenin ve işin gereği ve teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren ve yardımcı iş olduğu düşünüldüğünde bu davalılar arasında da asılişveren- altişveren ilişkisinin bulunduğu, açıklanan nedenlerle davalı şirketlerin işçilik alacaklarından birlikte sorumlu oldukları, iş sözleşmesinin işverence haksız şekilde fesh edildiği, davacının kıdem ve tazminatına hak kazandığı ayrıca gibi fazla çalışma, hafta tatili, yıllık izin ve genel tatil ücreti alacakları da olduğu gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne, karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davacı avukatı ile davalılar ...Yapı Yatırım A.Ş. vekili ve ... Yapı Endüstri ve Ticaret A.Ş. vekili temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalılar ...Yapı Yatırım A. Ş. vekili ve ... Yapı Endüstri ve Ticaret A.Ş. vekilinin tüm, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda dosyadaki delillere göre davacının fazla çalışma yaptığı ve hafta tatilinde çalıştığı kabul edilip alacaklar hesaplanmış ve bir kısım bordrolarda söz konusu alacaklara yönelik tahakkuklar olduğundan bahisle ilgili dönemler dışlanmıştır.

Davacı taraf bordrolara itibar edilmemesi gerektiğini, bazılarında imzası olmadığını ve bedelinin ödenmediğini, ödemeler ile tahakkukların da örtüşmediğini ileri sürüp rapora itirazda bulunmuştur.

Mahkemece davacının itirazı nedeniyle mevcut bordrolar ile banka ödeme kayıtları karşılaştırılmayıp ödeme olup olmadığı tespit edilmeden sonuca gidilmesi hatalıdır.

Davacı taraf bordrolara itibar edilmemesi gerektiğini, bazılarında imzası olmadığını ve bedelinin ödenmediğini, ödemeler ile tahakkukların da örtüşmediğini ileri sürüp rapora itirazda bulunmuştur.

Mahkemece davacının itirazı nedeniyle mevcut bordrolar ile banka ödeme kayıtları karşılaştırılmayıp ödeme olup olmadığı tespit edilmeden sonuca gidilmesi hatalıdır.

Öte yandan taraflar arasında aylık ücret miktarı çekişmeli olup Mahkemece kabul edilen aylık ücret ile bordrolarda ücretin farklı olması karşısında fazla çalışma ve hafta tatili tahakkuku olup da ödeme yapılan aylarda, mevcut tahakkuklar dikkate alınarak davacının kabul edilen ücretine göre fark alacağı hesaplanıp hüküm altına alınmalıdır.

Eksik inceleme ve araştırma ile sonuca gidilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

F) SONUÇ:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepden dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgililere iadesine, 17/04/2017 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/3002, Karar No: 2024/4364, Tarih: 24.04.2024

**10. Hukuk Dairesi         2024/3002 E.  ,  2024/4364 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 58. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2023/423 E., 2024/88 K.

KARAR : Esastan Ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 21. İş Mahkemesi

SAYISI : 2019/242 E., 2021/561 K.

Taraflar arasındaki rücuan tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine dair karar verilmiştir.

Kararın davacı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; Tuzla Sosyal Güvenlik Merkezinde 2 2741 08 0161266 034 32 numaralı dosyada işlem gören Arçelik A.Ş. unvanlı iş yeri sigortalılarından ...'in 30.01.2013 tarihinde geçirdiği iş kazası sonucunda vefatı sebebiyle, hak sahiplerinden ...'e 297.321,55 TL ve ...e 71.855,76 TL ilk peşin sermaye değerli iş göremezlik geliri bağlanıldığını, 21.683,29 TL geçici iş göremezlik ödeneği ödendiğini, 83.396,40 TL hastane masrafı yapıldığını ve böylelikle Kurum zararının 476.257,00 TL'ye ulaştığını, kazaya ilişkin teftiş raporunda kazalı sigortalının 30.01.2013 tarihinde maruz kaldığı olayın 5510 sayılı Kanun'un 13 üncü maddesi hükmü gereğince iş kazası olduğu, iş güvenliği ve sağlığı mevzuatına aykırı davranıldığından iş verenin 5510 sayılı Kanun'un 21 ve 76 ncı maddesi kapsamında %100 oranında kusurlu olduğu hususlarında sonuç ve kanaate varıldığını beyan ederek, Kurum zararlarının davalıdan rücuan tazminini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; dava konusu olaya ilişkin olarak müvekkili şirketçe daha önce davacı Kuruma 804.700,85 TL ödeme yapıldığını, aynı konuya ilişkin olarak ikinci kez talepte bulunulmasının hukuka aykırı olduğunu, İstanbul Anadolu 21. İş Mahkemesinin 2015/515 E sayılı dosyasında, davanın kabulü ile müvekkili şirketin peşin sermaye değeri için 577.693,05 TL geçici iş göremezlik ödeneği için 21.683,29 TL ve tedavi masrafları için 45.797,34 TL ödeme yapmasına karar verildiğini, ...'in ölümü sonrasında eşi ve oğluna bağlanan gelirin 5510 sayılı Kanun'un 20 ve 34 üncü maddeleri uyarınca bağlanan ölüm geliri olup ve bağlanan gelirin devamı nitelikte olduğunu, müvekkil şirketin yalnızca iş göremezlik ödeneğinin peşin sermaye değeri için değil, geçici iş göremezlik ödeneği ve tedavi masrafları için de ödeme yaptığını, davacı Kuruma dava konusu olaya ilişkin 804,700,85 TL ödeme yapıldığından davacının mükerrer ödeme talep etmesi nedeniyle davanın reddine karar verilmesini, aksi halde dava konusu iş kazasının gerçekleşmesinde şirketin kusuru bulunmaması nedeniyle davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonunda; ilk açılan rücu davası dikkate alınarak yapılan bilirkişi hesaplaması ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı Kurum vekili istinaf dilekçesi ile davalı tarafın takas, mahsup ve usulünce ileri sürdüğü talebi olmamasına rağmen Mahkemece yapılan ödemenin mahsup edildiğini, 39.599,06 TL tedavi ve hastane gideri üzerinden lehlerine vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini, Kurum zararlarının tam olarak karşılanmadığını beyan ederek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında, sigortalı ...'in 30.01.2013 tarihinde geçirmiş olduğu iş kazasından kaynaklı Kurum zararlarının İstanbul Anadolu 21. İş Mahkemesinin 2015/515 E., 2016/446 K. sayılı dava dosyasında hüküm altına alınarak toplamda 804.700,85 TL'nin davalı tarafça ödendiği, sigortalının vefatı üzerine bu kez hak sahiplerine bağlanan gelirin ilk peşin sermaye değeri, geçici iş göremezlik ödeneği, tedavi ve hastane masraflarının dava konusu edildiği, Kurum tarafından hak sahiplerine bağlanan gelirin ilk peşin sermaye değerlerinin davalının %100 kusur oranına isabet eden kısmının, sigortalıya bağlanan ve davalı tarafça ödenen gelirin ilk peşin sermaye değerinden 208.515,74 TL az olduğu, davalı tarafça yapılan fazla ödemeye ilişkin süresinde mahsup talebinde bulunulduğu, dava dilekçesinde Kurum zararları ayrıştırılmaksızın toplam bir değer üzerinden dava açıldığı, 39.599,06 TL tedavi gideri ve hastane masrafının fazladan yapılan ödemeden mahsubu sonucu Kurumun bakiye alacağı bulunmadığı, İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, iş kazası nedeniyle sigortalıya ödenen ilk peşin sermaye değerli gelirin, geçici iş göremezlik ödemesi ve tedavi giderlerinin rücuan tahsili istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu'nun 21 inci maddesi.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu'nun 21 inci maddesi.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı Kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

24.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/528, Karar No: 2014/6945, Tarih: 14.04.2014

**18. Hukuk Dairesi         2014/528 E.  ,  2014/6945 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Seferihisar Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 03/09/2013

NUMARASI : 2011/276-2013/212

Dava dilekçesinde, kamulaştırmasız el atma nedenine dayalı olarak taşınmaz bedelinin faiz ve masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın davalı U.. B.. yönünden reddine, diğer davalılar yönünden kabulüne karar verilmiştir. Hükmün davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya elektronik ortamda Dairemize gönderilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz istemlerinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasal gerektirici nedenlere ve özellikle kanıtların takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre sair temyiz itirazları yerinde değildir.

Ancak;

Dava konusu taşınmazın K.. M..'nce fiilen yol yapılmak suretiyle el atılan 6.619,00 m²’lik kısmının değerinin tespiti yönünden mahkemece bilirkişi incelemesi yaptırılmışsa da alınan rapor hüküm kurmaya yeterli değildir.

Şöyle ki;

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasal gerektirici nedenlere ve özellikle kanıtların takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre sair temyiz itirazları yerinde değildir.

Ancak;

Dava konusu taşınmazın K.. M..'nce fiilen yol yapılmak suretiyle el atılan 6.619,00 m²’lik kısmının değerinin tespiti yönünden mahkemece bilirkişi incelemesi yaptırılmışsa da alınan rapor hüküm kurmaya yeterli değildir.

Şöyle ki;

Dava konusu taşınmazın değerlendirme tarihi olan 22/08/2011 gününde kesinleşmiş 1/1000 ölçekli uygulama imar planı içinde bulunup bulunmadığının, bu tarih itibariyle kesinleşmiş imar planı içinde olmadığının anlaşılması halinde belediye veya mücavir alan sınırları içinde olup olmadığının, belediye ve altyapı hizmetlerinden (yol, su, elektrik, çöp toplama, kanalizasyon, aydınlatma vd. gibi) yararlanıp yararlanmadığının, özellikle etrafının meskûn olup olmadığının, taşınmaz belediye nazım imar planı içinde ise Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulunun 17.04.1998 gün ve 1996/3-1998/1 sayılı kararı uyarınca bu plan kapsamına alındığı tarih ve plandaki konumunun, hangi amaçla plan kapsamına alındığının, yerleşim merkezlerine uzaklığının, altyapı hizmetlerinden yararlanma ve ulaşım olanaklarının, kullanma biçimi itibariyle iskan amacına yönelik yapılaşma olasılıklarının belediye başkanlığından araştırılarak, bu konuda taraflara delillerini ibraz etmek üzere süre verildikten sonra, mahallinde yapılacak keşif sonucunda, taşınmaz arsa vasfında ise mahkemece tarafların vereceği ya da re'sen getirtilecek uygun emsallerin 11. maddenin (d) bendinde öngörülen vergiye esas olmak üzere ilgili belediyelerce bulundukları cadde veya sokak için değerlendirme tarihindeki asgari m² değerleri getirtilip, dava konusu taşınmazın değerlendirme, emsal taşınmazların ise değerlendirmeye esas alınan satış tarihleri itibarıyla imar düzenlemesi sonucu meydana gelen imar parselleri olup olmadıkları da belediye imar ve tapu müdürlüklerinden araştırılıp bu emsallere göre ve ayrıntılı olarak karşılaştırma yapan raporlar alınarak oluşacak duruma göre, arazi vasfında ise net gelir metodu esas alınarak dava tarihindeki değerinin tespiti için alınacak bilirkişi kurulu raporuna göre hüküm kurulması gerekirken taşınmazın niteliği denetlemeye elverişli şekilde belirlenmeden genel nitelikteki değerlendirmelerle yetinilerek taşınmazın değerini tespit eden rapora göre karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA,14.04.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/3136, Karar No: 2012/3779, Tarih: 25.04.2012

**(Kapatılan)16. Hukuk Dairesi         2012/3136 E.  ,  2012/3779 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :TÜKETİCİ MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ : TÜKETİCİNİN AÇTIĞI ABONELİK SÖZLEŞMESİ

Dava, su aboneliği sözleşmesinden kaynaklanan kanal katılım ve bedel payına ilişkindir. Davanın açıklanan bu niteliğine göre Yargıtay Büyük Genel Kurulu'nun 09.02.2012 gün ve 1 sayılı kararı ile kabul edilen Hukuk Dairelerine ilişkin iş bölümü uyarınca temyiz incelemesi Yargıtay 7. Hukuk Dairesine ait bulunmaktadır. Bu nedenlerle dosyanın görevli Yargıtay Yüksek 7. Hukuk Dairesi Başkanlığı'na GÖNDERİLMESİNE, 25.04.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/11163, Karar No: 2012/17971, Tarih: 13.11.2012

**11. Hukuk Dairesi         2011/11163 E.  ,  2012/17971 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada Yozgat 1. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 03/06/2010 tarih ve 2010/116-2010/309 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalı şirket tarafından müvekkilinden tahsil edilen paranın geri verilmemesi nedeniyle müvekkilinin davalı şirket aleyhine Almanya Münster Eyalet Mahkemesi'ne açtığı dava sonucunda 40.944,25 Euro alacağın tahsili yönünde karar verildiğini ve kararın kesinleştiğini ileri sürerek Alman Münster Eyalet Mahkemesi'nin 4 0 11/07 sayı 16.01.2008 günlü kararının tenfizine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekili davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre davalı şirkete ortak olan davacının yabancı mahkemede hüküm altına alınan talebinin Türk yargı kararları ile TTK'nun 405/2. maddesi kapsamında değerlendirilerek örnek davalarda ret edilmiş olması nedeniyle çeliştiği ve bu nedenle kamu düzenine aykırı bulunduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, yabancı mahkeme kararının tenfizi istemine ilişkin olup, mahkemece, tenfizi istenen yabancı mahkeme kararının kamu düzenine ilişkin TTK’nun 405/2. maddesine aykırı olduğu gerekçesiyle yazılı şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Yabancı mahkemelerden hukuk davalarına ilişkin olarak alınmış ve kesinleşmiş ilamlar hakkında, yetkili mahkemenin tenfiz kararı verebilmesi için 2675 sayılı MÖHUK’nun 38/c maddesi (yeni 5718 SK’nun 54/c maddesi) uyarınca, hükmün kamu düzenine açıkça aykırı bulunmaması gereklidir.

Yabancı mahkemelerden hukuk davalarına ilişkin olarak alınmış ve kesinleşmiş ilamlar hakkında, yetkili mahkemenin tenfiz kararı verebilmesi için 2675 sayılı MÖHUK’nun 38/c maddesi (yeni 5718 SK’nun 54/c maddesi) uyarınca, hükmün kamu düzenine açıkça aykırı bulunmaması gereklidir.

Kanunda kamu düzeni kavramının zamana ve yere göre değişebilen niteliği gereği bir tanımlama yapılmaktan kaçınılmış ve konunun hakimin takdirine bırakılması tercih edilmiş, ancak kamu düzenine aykırılığın “açıkça” olmasının aranmasıyla bu konuda takdir hakkı bulunan hakime bir sınırlama getirilmek istenmiştir. Bu düzenleme, Türk tenfiz hukukunda, kamu düzeni kavramının izin verdiği ölçüde, yabancı mahkeme kararlarının tanınması ve tenfizi lehine bir eğilimin bulunduğunu göstermektedir. Doktrinde de bu konuda hakime yardımcı olması bakımından bazı kriterler verilmiştir. Buna göre örneğin Türk tenfiz hakimi “kural olarak” yabancı mahkeme kararının doğruluğunu inceleyemez (revision au fond yasağı). Zira aksinin kabulü, aynı davanın Türk mahkemesinde tekrar görülmesi ve yeni bir Türk mahkemesi kararının ortaya çıkması sonucunu doğurur. Ancak örneğin Türk Hukuku'nun vazgeçilmez kabul ettiği temel prensiplerini ihlal eden veya milletlerarası alanda geçerli olan ortak ilkelere aykırı bulunan yabancı mahkeme kararları tenfiz edilemez. Tenfiz hakimi takdir hakkını kullanırken, her somut olayın kendine mahsus özelliklerini de dikkate almalıdır.

Somut uyuşmazlıkta incelenmesi gereken, benzer olaylarda Türkiye’de açılan davaların, TTK.’nun 405/2. maddesinde düzenlenen, pay sahiplerinin sermaye olarak şirkete verdiklerini geri isteyemeyecekleri ilkesi gereği reddedilmesine rağmen, aynı şartlardaki ortaklarca yabancı mahkemelerde açılan davaların kabul edilmesinin ve alınan farklı yöndeki bu yabancı mahkeme kararlarının Türkiye’de tenfizinin, Türk kamu düzenine aykırılık oluşturup oluşturmayacağıdır. Nitekim mahkemece bu durum, T.C. Anayasası’nın kanun önünde eşitlik ilkesine ve kamu düzenine aykırı kabul edilmiştir.

Tenfizi istenen yabancı mahkeme kararının tarafları, konusu ve sebebi “aynı” olan Türk mahkemelerinden verilmiş bir kararla bağdaşmaması halinin Türk kamu düzenine aykırılık oluşturacağı, hatta buna rağmen kararın tenfizine karar verilmişse bu durumun, HUMK.’nun 445/10. maddesi uyarınca bir yargılamanın yenilenmesi nedeni olacağı açıktır.

Tenfizi istenen yabancı mahkeme kararının tarafları, konusu ve sebebi “aynı” olan Türk mahkemelerinden verilmiş bir kararla bağdaşmaması halinin Türk kamu düzenine aykırılık oluşturacağı, hatta buna rağmen kararın tenfizine karar verilmişse bu durumun, HUMK.’nun 445/10. maddesi uyarınca bir yargılamanın yenilenmesi nedeni olacağı açıktır.

Somut uyuşmazlık yönünden asıl incelenmesi gereken husus, tarafları, konusu veya sebebi “farklı” olan bir yabancı mahkeme kararının, Türk mahkemelerinden alınan kararlar ile bağdaşmaması halinin, Türk kamu düzenine aykırılık oluşturup oluşturmayacağı noktasıdır. Burada ilk olarak tanıma ve tenfiz hukukundaki kamu düzenine aykırılık kavramının, iç hukuktaki emredici kurallara aykırılık kavramından daha dar ve sınırlı bir anlama sahip olduğu gözden uzak tutulmamalıdır. Dolayısıyla kamu düzeni gerekçesiyle yabancı mahkeme kararının tenfizine istisnaen müdahale edilmelidir. Ayrıca somut uyuşmazlıkta yukarıda açıklanan revision au fond yasağından ayrılmayı gerektirecek bir özellik de bulunmamaktadır. Yine aynı davanın Türk mahkemelerinde görülmesi halinde farklı sonuca varılacak olması, “tek başına” tanıma ve tenfiz engeli oluşturmayacaktır. Zira, esasa uygulanacak yabancı hukuk gibi yabancı mahkeme kararlarının da Türk mahkemelerinden verilecek kararlarla aynı olması beklenemez.

Bu noktada belki Türk tarafların Türk hukukunun emredici hükümlerinden kaçmak amacıyla yabancı mahkemeden bir karar elde etmeye ve bu kararı Türkiye’de tenfiz ettirmeye çalışmalarının adalet duygusunu sarsacağı, bir başka emredici kural olan kanuna karşı hile yasağına ve bu sebeple de Türk kamu düzenine aykırılık oluşturacağı düşünülebilir (Prof. Dr. Ergin Nomer Prof. Dr. Cemal Şanlı, Devletler Hususi Hukuku, İstanbul 2009, 17. Bası, sayfa: 491, dipnot: 270). Ancak öncelikle böyle bir durumun varlığı davalı tarafça ispat edilebilmiş değildir. Kaldı ki somut olayın dikkat edilmesi gereken başka bir özelliği daha vardır. O da Türk hukukunda kabul edilen anonim şirketlerin kendi hisselerini temellük edemeyeceklerine dair ilkenin, Avrupa’da hakim olduğu gibi Alman hukukunda da kural olarak benimsenmiş bulunmasıdır. Dolayısıyla davalı şirketin, benzer ilkelerin egemen olduğu bir hukuk düzeninde, kendisine tanınan savunma olanaklarından yararlanmayarak, tenfizini istemediği kararın verilmesine ve kesinleşmesine kendisinin neden olduğunun anlaşılması halinde kararın kamu düzenine aykırı olduğu ve infaz edilmemesi gerektiği ileri sürülemeyecektir.

O halde mahkemece, yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bu nedenle davacı yararına bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile hükmün yukarıda yazılı nedenle davacı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 12/11/2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/66565, Karar No: 2013/1989, Tarih: 05.02.2013

**(Kapatılan)15. Ceza Dairesi         2011/66565 E.  ,  2013/1989 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Suç tarihi olan 02.05.2005'ten inceleme tarihine kadar 765 sayılı TCK'nın 102/4 ve 104/2.maddelerinde öngörülen 7 yıl 6 aylık dava zamanaşımı süresinin dolduğu anlaşıldığından; 5320 sayılı Yasanın 8/1.maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nun 321.maddesi uyarınca diğer yönleri incelenmeksizin hükmün BOZULMASINA, aynı Yasanın 322.maddelerinin verdiği yetkiye dayanılarak, 5271 sayılı CMK'nın 223/8.maddesi gereğince sanıklar hakkındaki kamu davasının zamanaşımı nedeniyle DÜŞMESİNE, 05.02.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.