muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/16296, Karar No: 2016/4444, Tarih: 14.04.2016

Mahkemece tapu iptali ve tescil talebinin reddine, tazminat talebinin kabulüne karar verilmiştir.

Hükmü, davacı vekili temyiz etmiştir.

Eser sözleşmelerinin bir türü olan arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi, taraflara karşılıklı hak ve borçlar yüklemekte; yüklenici, finansı sağlayan arsa malikinin taşınmazı üzerine bina yapma işini üstlenmekte, arsa maliki ise inşa edilecek binadaki bir kısım bağımsız bölümlerin mülkiyetini yükleniciye devretmeyi vaat etmektedir.

Bu tür davalarda mahkemece öncelikle yüklenicinin edimini (eseri meydana getirme ve teslim borcunu) yerine getirip getirmediğinin, ardından sözleşme hükümlerindeki iskan koşulu (oturma izni) v.s. diğer borçlarını ifa edip etmediğinin açıklığa kavuşturulması zorunludur. Bunun için de davaya konu temlik işleminin geçerli olup olmadığı, arsa maliki ile yüklenici arasında düzenlenen arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi gereğince yüklenicinin borçlarının neler olduğunun sözleşme hükümleri çerçevesinde incelenip değerlendirilmesi gerekmektedir.

Arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi uyarınca yükleniciye bırakılan bağımsız bölüm yüklenici tarafından temlik ettiği kişi dışında üçüncü bir kişiye tapudan devredilebilir. Tapu kaydını devralan üçüncü kişinin hukuki durumunun TMK'nın 1023 ve 1024. maddeleri gereği değerlendirilmesi gerekir. Hukukumuzda, kişilerin satın aldığı şeylerin ileride kendilerinden alınabileceği endişesi taşımamaları dolayısıyla toplum düzenini sağlamak düşüncesiyle, satın alan kişinin iyiniyetinin korunması ilkesi kabul edilmiştir. Bir tanımlama yapmak gerekirse iyiniyetten maksat "hakkın doğumuna engel olacak bir hususun hak iktisap edilirken kusursuz olarak bilinmemesidir." Belirtilen ilke, TMK'nın 1023. maddesinde "tapu kütüğündeki sicile iyiniyetle dayanarak mülkiyet veya başka bir ayni hak kazanan üçüncü kişinin bu kazanımı korunur” şeklinde yer almış, aynı ilke tamamlayıcı madde niteliğindeki TMK’nın 1024. maddesinde de “Bir ayni hak yolsuz olarak tescil edilmiş ise bunu bilen veya bilmesi gereken üçüncü kişi bu tescile dayanamaz” biçiminde vurgulanmıştır. Ne var ki, tapulu taşınmazların intikallerinde huzur ve güveni koruma, toplum düzenini sağlama uğruna tapu kaydında ismi geçmeyen ama asıl malik olanın hakkı feda edildiğinden iktisapta bulunan kişinin iyiniyetli olup olmadığının tam olarak tespiti büyük önem taşımaktadır.

Kayıt malikinin mülkiyeti kötüniyetle kazandığı ileri sürülmüşse, üçüncü kişinin ayni hakkın yolsuz olarak tescil edildiğini bilen veya bilmesi gereken şahıs olup olmadığına bakılması gerekir. Çünkü, TMK'nın 1024. maddesi uyarınca bir ayni hak yolsuz olarak tescil edilmişse bunu bilen veya bilmesi gereken üçüncü kişilerin yolsuz olan bu tescile dayanma olanakları yoktur. Bağlayıcı olmayan bir hukuki işleme dayanan ve hukuki sebepten yoksun bulunan tesciller yolsuz tescil sayılacağından, hakkı zedelenen üçüncü kişinin iyiniyetli olmayan malike karşı doğrudan doğruya şahsi hakkına dayanması mümkündür.

Somut uyuşmazlıkta, davalı yüklenici ..., ... ile davalı arsa maliki arasında .... Noterliğinde 22.09.2004 günlü arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi düzenlenmiştir. Davalı yüklenici bu sözleşme uyarınca tarafına bırakılan 26/177 arsa paylı 1. bodrum kat 5 ve 6 no'lu bağımsız bölümleri noterde düzenlenen gayrimenkul satış vaadi sözleşmesiyle davacı derneğe temlik etmiştir. Sözleşmeye konu taşınmazda 24.12.2007 tarihinde kat irtifakı kurulmuştur. Yüklenici, arsa sahibinden aldığı .... Noterliğinde düzenlenen 17.12.2007 tarihli vekaletname ile dava konusu taşınmazı 09.10.2009 tarihinde ...'e satış yoluyla devretmiştir. Mahkemece gerek yapının oturumunun büyütülmüş olması ve cephelerde kapalı/açık çıkmalar yapılmış olması, gerekse yapıya çatı katı ilave edilmiş olması nedeniyle mevcut yapının imar durumu itibariyle tadilat projesi/röleve projesi ile yasal hale getirilmesi dolayısıyla yapı kullanma izin belgesi alınması ve sözleşmeye konu taşınmazın mülkiyetinin davacıya devrinin mümkün olmadığı gerekçesiyle tapu iptali ve tescil talebinin reddine, tazminat talebinin kabulüne karar verilmiş ise de yapılan araştırma ve inceleme hüküm kurmaya elverişli değildir. Yüklenici tarafından 26.05.2006 tarihinde davacıya temlik edilen dava konusu bağımsız bölüm 09.10.2009 tarihinde tapuda davalı ...'e devredildiğinden ve davacı da bu devrin muvazaalı olduğunu iddia ettiğinden ve yüklenici tarafından devrin teminat amaçlı yapıldığı belirtildiğinden mahkemece TMK’nın 1023. maddesi uyarınca tarafların delilleri değerlendirilerek bağımsız bölümün maliki olan davalının iyiniyetli olup olmadığı, söz konusu taşınmazın el ve işbirliği ile devredilip devredilmediği belirlenerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekmektedir.

Mahkemece belirtilen husus gözetilmeden eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, bu sebeple kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 14.04.2016 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/13865, Karar No: 2014/3054, Tarih: 26.02.2014

**7. Ceza Dairesi         2013/13865 E.  ,  2014/3054 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 5607 sayılı kanuna muhalefet

HÜKÜM : Sanığın hükümlülüğüne, ertelemeye, müsadereye

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

Gıyabi kararın sanığa tebliğine ilişkin tebilgat evrakında, tebligatı alan, sanığın babası olduğu belirtilen Musa Bildi'nin sanıkla aynı konutta ikamet ettiği belirtilmediğinden yapılan tebligatın usulsüz olduğu anlaşılmakla, gıyabi kararın sanığa Tebligat Kanununa uygun olarak tebliğ edilmesi, hükmü temyiz etmesi halinde temyiz dilekçesi eklendikten ve bu temyize ilişkin ek tebliğname de düzenlendikten sonra Dairemize iadesi için dosyanın mahalline gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 26.02.2014 günü oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/15357, Karar No: 2014/23649, Tarih: 23.10.2014

**5. Hukuk Dairesi         2014/15357 E.  ,  2014/23649 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, davalı kayyım vekilince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

1)Bilirkişi raporlarında münavebe ürünü olarak alınan buğday ve ayçiçeğin dekar başına verim miktarlarının...Müdürlüğünden, değerlendirme tarihi olan 2009 yılı dekar başına üretim masrafları ile hasat dönemindeki ortalama toptan kg. satış fiyatlarının ve üretim masraflarının da ilgili resmi kuruluşlardan sorulmasından sonra,

2)2006/110 Esas sayılı acele el koyma dosyasının eklenerek,

Birlikte gönderilmek üzere dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 23.10.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/21344, Karar No: 2012/5332, Tarih: 28.02.2012

**12. Hukuk Dairesi         2011/21344 E.  ,  2012/5332 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Çorlu İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 14/04/2010

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklı T. ...... Bankası A.Ş. vekili tarafından borçlu hakkında kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile icra takibine başlandığı, borçluya örnek 10 numaralı ödeme emrinin tebliğ edilmesinden sonra, yasal sürede icra mahkemesine başvurarak alacaklının yetkili hamil olmadığını ileri sürerek ve takibin iptaline karar verilmesi istendiği anlaşılmıştır.

Takip dayanağı çekin hamiline düzenlendiği ve çek hamili tarafından keşideci borçlu hakkında takip yapıldığı görülmektedir. TTK.nun 703.maddesi hükmüne göre hamiline yazılı çek üzerine yapılan bir ciro cirantayı müracaat hakkına dair hükümler gereğince mesul kılarsa da senedin niteliğini değiştirerek onu emre yazılı bir çek haline getirmez.

Her ne kadar çekin arkasında S.S. ..... Kooperatifi'ne ait kaşe olsa da, imza bulunmadığından, vurulan kaşe yok hükmündedir. Söz konusu çek Halk Bankası tarafından muhataba vekaleten, yasal süresinde ibraz edilmiş olup, çek arkasında adı yer aldığından yetkili hamil olduğunun kabulü gerekir. Bu nedenle alacaklı banka tarafından keşideciye karşı takip yapılmasında yasaya aykırı bir yön bulunmamaktadır.

O halde mahkemece, istemin reddine karar verilmesi gerekirken takibin iptali yönünde hüküm tesisi isabetsizdir.

SONUÇ  : Alacaklının  temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), 28/02/2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/11651, Karar No: 2013/12654, Tarih: 28.05.2013

**22. Hukuk Dairesi         2013/11651 E.  ,  2013/12654 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

DAVA : Davacı, ihbar tazminatı ile fazla mesai ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili, davacının iş sözleşmesinin kesinleşen işe iade davası sonucu yapılan başvuruya rağmen davacının işe başlatılmayarak işveren tarafından feshedildiğini, işçilik alacaklarının ödenmediğini belirterek bir kısım işçilik alacaklarının hüküm altına alınmasını talep etmiştir.

Davalı vekili, ödenmemiş sair işçilik alacağının bulunmadığını, iş sözleşmesinin davalı şirketin ekonomik bakımdan zor durumda olduğundan 4857 sayılı İş Kanunu'nun 29. maddesi kapsamında toplu çıkış yapıldığını beyanla davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davacı tanıklarının beyanları doğrultusunda hesaplanan fazla mesai ücretinden %30 oranda hakkaniyet indirimi ile bilirkişi hesaplamaları doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karar davalı şirket vekilince temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

Fazla çalışma ücretinin tanık ifadelerine göre belirlenmesi ve miktarın yüksek çıkması halinde işçinin çalışma süresi içerisine hastalık izin mazeret gibi nedenlerle fazla çalışma yapmadığı günler bulunduğu kabul edilerek Yargıtay'ca son yıllarda hakkaniyet indirimi yapılması gerektiği istikrarlı uygulama halini almıştır. Ancak söz konusu alacakların işveren belgelerine göre tespit edilmesi halinde hakkaniyet indirimi yapılması söz konusu değildir. Yapılacak indirim, işçinin çalışma şekline ve işin düzenlenmesine ve hesaplanan fazla çalışma miktarına göre takdir edilmelidir.

Dosya içeriğine davacı Gördes Belediye Başkanlığından iş alan davalı şirket işçisi olarak Belediye işyerinde çalışmıştır. Dava konusu fazla çalışma ücreti davacı tanığı anlatımlarına göre hesaplanmış, davacı tanıkları işin bitiş saati ile ilgili olarak, genel beyanlarda bulunmuşlardır. Bilirkişi bu beyanları dikkate alarak fazla mesai hesaplaması yapmış ise de tanıkların bu genel beyanlarını teyit eden herhangi yazılı bir belge veya somut başkaca bir kanıtta dosyaya sunulmamıştır. Ayrıca dinlenen tanıklar davacının tüm çalışma süresince birlikte çalıştığı işçiler olmadığı gibi bir kısım tanıkların davalı işverene karşı işçilik alacağı davası bulunduğundan sözkonusu tanıkların davanın kabulünde menfaati olduğunun kabulü gerekir. Ancak bu durum tanık beyanlarının tümden geçersiz olduğunu da göstermeyeceğinden bu anlatımlara ve yapılan işin niteliğine göre fazla mesai yapıldığının da anlaşılmasına göre hakkaniyet indiriminin en az %50 oranında yapılması gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi bozma nedenidir.

Mahkemece eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 28.05.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/920, Karar No: 2019/1143, Tarih: 07.11.2019

**Hukuk Genel Kurulu         2016/920 E.  ,  2019/1143 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi Sıfatıyla)

Taraflar arasındaki “tespit” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Beyşehir Asliye Hukuk Mahkemesince (İş Mahkemesi Sıfatıyla) davanın kabulüne dair verilen 16.12.2014 tarihli ve 2014/177 E., 2014/655 K. sayılı kararın temyizen incelenmesi davalı ... vekili tarafından istenilmesi üzerine Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin 25.05.2015 tarihli ve 2015/6716 E., 2015/9814 K. sayılı kararı ile;

“…5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun Geçici 7. maddesi uyarınca davanın yasal dayanağı 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 77 ve 5510 sayılı Kanunun 80. maddesidir.

Bu kapsamda davacı işçinin, işin ve işyerinin kapsam ve niteliği dikkate alınarak, ücretinin ve davalı ...’na davalı işveren/işverenler tarafından ödenen ve ödenmesi gereken primlerin miktarının belirlenebilmesi amacıyla, prime esas kazancın tespitinde, gerçek ücretin esas alınması koşuldur.

Gerçek ücret; sigortalının kıdemi, yaptığı işin özelliği ve niteliğine göre, ödenmesi gereken ücrettir. Hizmet akdinin tarafları görünüşte bir ücret belirlemiş olabilirler, ancak bu ücret tarafların aralarında kararlaştırdıkları gerçek ücret olmayabilir. Uygulamada bazen taraflar arasında kararlaştırılmış olan gerçek ücret (örneğin SSK primlerini daha az ödemek amacıyla) bordroya yansıtılmamakta, daha düşük (örneğin asgari ücret) gösterilmektedir. Bu gibi durumlarda yargıç tarafından gerçek ücretin saptanması yoluna gidilmelidir (Prof. Dr. S. Süzek, İş Hukuku, 2. Bası, Beta Yayınları, Sy:287).

Davanın niteliği gereği, çalışma olgusunun her türlü delille ispatlanabilmesine karşılık, ücretin ispatında bu denli bir serbestlik söz konusu değildir. Çalışma olgusunun her türlü delille kanıtlanması olanağı bulunmakla birlikte; Hukuk Genel Kurulu’nun 2005/21-409 E., 2005/413 K. sayılı kararında da belirtildiği üzere, Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 288. maddesindeki yazılı sınırları aşan ücret alma iddialarının yazılı delille kanıtlanması zorunluluğu bulunmaktadır.

Ücret miktarı HMK’nun Geçici 1. maddesinin ikinci fıkrası delaletiyle HUMK 288. maddesinde belirtilen sınırları aşıyorsa, tespiti gereken gerçek ücretin; hukuksal geçerliliğe haiz olarak düzenlenmiş bulunmaları kaydıyla, işçinin imzasının bulunduğu aylık ücreti gösteren para makbuzları, banka kayıtları, ticari defter kayıtları gibi delillerle sigortalının imzasını taşıyan ücret bordroları veya hizmet sözleşmesinde yazılı olan ücretin gerçek olmadığı kanıtlanabilir. Ücretin mevcut delillerle şüpheye yer bırakmayacak şekilde belirlenmesi mümkün bulunmayan kimi durumlarda, yapılan iş, hizmet süresi ve diğer belirleyici özellikler belirtilmek suretiyle ilgili meslek örgütlerinden sorulmak suretiyle de belirlenebilir. Meslek örgütlerince bildirilen ücret miktarları tarafları ve mahkemeyi bağlayıcı nitelikte olmayıp, diğer bilgi ve belgelerle de desteklenmeleri gerekir.

Yazılı delille ispat sınırın altında kalan miktar için yine HMK’nun Geçici 1. maddesinin ikinci fıkrası delaletiyle HUMK’nun 289. maddesi gereğince tanık dinletilebilir. Tespiti istenen miktar sınırı aşıyor olsa bile varlığı iddia edilen çalışmanın öncesine ve sonrasına ait yazılı delil başlangıcı sayılabilecek belgeler bulunuyorsa tanık dinletilmesi mümkündür.

506 sayılı Kanunun 78. maddesinde ve 5510 sayılı Kanunun 82. maddesinde prime esas günlük kazançların alt ve üst sınırlarının ne olacağı gösterilmiştir. Günlük kazancın alt sınırı HUMK’nun 288. maddesinde belirtilen sınırı aşıyorsa ücretin yazılı delille saptanması gereğinin pratikte bir önemi kalmayacaktır. Zira 506 sayılı Kanunun 78. maddesine göre, “....günlük kazançları alt sınırın altında olan sigortalılar ile ücretsiz çalışan sigortalıların günlük kazançları alt sınır üzerinden hesaplanır”. 82. madde de bu düzenlemeye paralel bir hüküm içermektedir. Ücretin alt sınırla tespit edilen miktardan fazla olması halinde ise günlük kazancın hesaplanmasında asgari ücret esas alınır.

Somut uyuşmazlıkta; davacı, 14/09/2007-12/12/2008 tarihleri arasında 1.050.00 TL ücretle çalıştığını, aynı dönemde primlerinin eksik yatırıldığını ve belirtilen dönemlerde yatırılmayan primlerinin gerçek ücret üzerinden yatırılmasını talep etmiş, mahkemece davacının 14/09/2007-12/12/2008 tarihleri arasında 1.050.00 TL ücretle davalı işverenin yanında çalıştığının tespitine, karar verilmiştir.

Yerel mahkemece, tespitine karar verilen sürede davacının aldığı ücretin tespitinde, işverence bir bankaya hitaben yazılan davacı işçinin maaşını belirtir bir yazı ve tanık beyanlarından hareketle sonuca gidilmiş ise de, yukarıdaki esaslar dahilindeki deliller celp edilip, değerlendirildikten sonra, sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik araştırma sonucu, yazılı şekilde hüküm kurulması, isabetsizdir.

O hâlde, davalı kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır...”

gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle yeniden yapılan yargılama sonunda mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki belgeler okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava; hizmet ve prime esas kazanç tutarının tespiti istemine ilişkindir.

Davacı vekili; müvekkilinin davalı ...’ya ait iş yerinde 14.09.2007-12.12.2008 tarihleri arasında işçi olarak çalıştığını ancak davalının çalıştığı bu sürenin 6 aylık bölümünü sigortalı olarak göstermediğini ve sigorta primlerini ödemediğini, aylık 1.050,00TL ücret almasına rağmen sigorta primlerinin düşük gösterildiğini ileri sürerek davalıya ait iş yerinde 14.09.2007-12.12.2008 tarihleri arasında aylık 1.050,00TL ücret ile çalıştığının tespit edilerek sigortalı olarak gösterilmeyen ve primleri ödenmeyen günlerinin tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili (SGK/Kurum); davacının Kurum kayıtlarının tetkikinde davalı yanında çalışmasına rastlanılmadığını, davacı tarafından çalışıldığı iddia edilen hizmetlere ilişkin ücret bordrosu, prim bildirge ve bordroları gibi belgelerin bugüne kadar işveren tarafından Kuruma intikal ettirilmediğini, Kurum kayıtlarının resmî nitelikte olup aksi sabit oluncaya kadar geçerli olduğunu, bu davaların kamu düzenini ilgilendirmesi nedeniyle işverenin kabulünün tek başına bir hukuki sonuç doğurmayacağını savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ... cevap dilekçesi sunmamış, duruşmadaki beyanlarında davacının çalıştığı tarihleri hatırlamadığını, düzenli olarak sigorta primlerinin ödendiğini, davacının asgari ücret ile çalıştığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece; 19.12.2012 tarihli ve 2010/578 E., 2012/481 K. sayılı ilk kararda; davacının davalı ...’ya ait iş yerinde 14.09.2007-12.12.2008 tarihleri arasında aylık 1.050,00TL ücret karşılığı çalıştığından bahisle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün davalı ... vekili tarafından temyizi üzerine Özel Dairece 05.12.2013 tarihli ve 2013/6372 E., 2013/23628 K. sayılı ilk bozma kararında; sair temyiz itirazlarının reddine karar verildikten sonra, somut olayda uyuşmazlığın ücret iddiasının ispatının tam olarak yapılıp yapılmadığı noktasında toplandığı, mahkemece ücret hususunun tanık beyanları dikkate alınarak belirlendiği, ücretin ispatı konusunda yazılı delil arandığı şayet yazılı delil başlangıcı sayılabilecek belge ya da belgeler bulunması hâlinde tanıkla da ispatın mümkün olabileceği, mahkemece hizmet tespiti yönünden verilen karar isabetli ise de, prime esas kazanç yönünden davacının söz konusu dönemde aylık 1.050,00TL ücret karşılığında çalıştığının kabulü ile asgari ücret üzerinde ücretle çalıştığının tespitine karar verilmesinin isabetsiz olduğu, prime esas kazanç tutarına yönelik bozma kararında belirtilen ilkeler dâhilinde deliller toplanıp değerlendirildikten sonra, sonucuna göre karar verilmesi gerektiğinden bahisle hüküm bozulmuştur.

Mahkemece; 16.12.2014 tarihli ve 2014/177 E., 2014/655 K sayılı direnmeye esas ikinci kararda; bozma kararına uyularak yapılan yargılama neticesinde davalı işveren tarafından imzalanmış ve bankaya sunulmak üzere düzenlenmiş 15.09.2008 tarihli evrakın sunulduğu, anılan belgenin yazılı delil başlangıcı olarak kabul edilerek bu belgede belirtilen ücretin asgari ücretin üzerinde olduğu ve asgari ücret üzerinde bir ücret ile çalıştığını gösterir delil olduğu görülmekle tanık beyanları da dikkate alındığında davacının aylık 1.050,00TL ücret karşılığında çalıştığı kanaatine varılarak davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün davalı ... vekili tarafından temyizi üzerine karar, Özel Dairece yukarıda başlık bölümünde açıklanan gerekçelerle bozulmuştur.

Hükmün davalı ... vekili tarafından temyizi üzerine karar, Özel Dairece yukarıda başlık bölümünde açıklanan gerekçelerle bozulmuştur.

Mahkemece; 08.12.2015 tarihli ve 2015/463 E., 2015/826 K. sayılı direnme kararında; önceki gerekçeye ek olarak bozma kararında belirtilen tüm hususların yerine getirildiği, başkaca araştırılacak husus kalmadığı gerekçesiyle direnilmiştir.

Direnme kararı davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Direnme yoluyla Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık; prime esas gerçek ücretin tespiti istemine ilişkin eldeki davada, mahkemece yapılan araştırmanın hüküm kurmaya yeterli olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun geçici 7. maddesi uyarınca davanın yasal dayanağını, hem 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu’nun 79/10. maddesi hem de 5510 sayılı Kanun’un 86. maddesi teşkil etmektedir. 506 sayılı Kanun’un anılan maddesine göre, “Yönetmelikle tespit edilen belgeleri işveren tarafından verilmeyen veya çalıştıkları Kurumca tespit edilemeyen sigortalılar, çalıştıklarını hizmetlerinin geçtiği yılın sonundan başlayarak 5 yıl içerisinde mahkemeye başvurarak alacakları ilam ile ispatlayabilirlerse, bunların mahkeme kararında belirtilen aylık kazanç toplamları ile prim ödeme gün sayıları nazara alınır.” hükmü yer almaktadır.

Bilindiği üzere, belli bir dönemdeki çalışmaların tespiti istemini içeren hizmet tespiti davası, dava dilekçesinde açıkça belirtilmiş olmasa da, 506 sayılı Kanun’un 79/10. maddesinde de (5510 sayılı Kanun’un 86. maddesi) düzenlendiği üzere, özünde prime esas kazançlarının ve prim ödeme gün sayılarının tespiti talebini de içerir. Mahkemenin hizmet tespitine ilişkin kararı ise, işverenin Kuruma vermediği bildirgeler yerine geçecek belge niteliğindedir. Bu nedenle mahkeme dava sonunda vereceği kararda, tespit edilen dönem için aylar itibariyle prim ödeme gün sayıları ile 506 sayılı Kanun’un 77. maddesine göre hesaplanacak olan “o dönemdeki’ bir günlük ücreti de belirtecektir.

506 sayılı Kanun’un 6. maddesinde ifade edildiği üzere, sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamaz ve vazgeçilemez. Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkin olduğundan, özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi zorunludur.