muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/11708, Karar No: 2014/14237, Tarih: 13.05.2014

**12. Hukuk Dairesi         2014/11708 E.  ,  2014/14237 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Kayseri 3. İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 04/03/2014

NUMARASI : 2014/141-2014/168

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de;

Takip borçlularından H.. K.. ve Atılım Mobilya Gıda Teks. İt. İh. San. Tic. A.Ş. vekili icra mahkemesine başvurusunda, Kayseri 3. İcra Müdürlüğü'nün 2014/1766 esas ve Kayseri 8. İcra Müdürlüğü'nün 2014/1750 esas sayılı dosyaları yönünden Kayseri İcra Dairelerinin yetkisine itiraz ederek Amasya İcra Dairelerinin yetkili olduğunu ileri sürmüş, mahkemece yetki itirazının kabulüne karar verilmiştir.

1- Kayseri 8. İcra Müdürlüğü'nün 2014/1750 esas sayılı dosyası yönünden;

Somut olayda, özel hüküm olması sebebiyle uygulanması gereken İİK.nun 261. maddesindeki "Alacaklı, ihtiyati haciz kararının verildiği tarihten itibaren on gün içinde kararı veren mahkemenin yargı çevresindeki icra dairesinden kararın infazını istemeye mecburdur. Aksi halde ihtiyati haciz kararı kendiliğinden kalkar" şeklindeki düzenlemeye uygun olarak, Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nden alınan ihtiyati haciz kararının aynı yer icra müdürlüğünde infaza konulmasında ve dolayısıyla anılan ihtiyati haciz kararı nedeniyle aynı icra dairesinde takip yapılmasında usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamaktadır.

Bu nedenle mahkemece Kayseri 8. İcra Müdürlüğü'nün 2014/1750 esas sayılı dosyası yönünden yetki itirazının reddi ile borçluların sair itirazları incelenerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken anılan yasa maddesi gözardı edilerek yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.

2- Kayseri 3. İcra Müdürlüğü'nün 2014/1766 esas sayılı dosyası yönünden;

a) Tanzim tarihi 16.04.2013, vade tarihi 31.01.2014 olan 60.000 TL bedelli senet yönünden;

İİK.nun 50. maddesi göndermesiyle, bonoya dayalı olarak, borçlunun ikametgahının bulunduğu yerdeki genel yetkili icra dairesinde (HMK. 6.md.), bonoda öngörülen ödeme yerinde ancak, TTK'nun 689/3. maddesine göre ödeme yeri gösterilmeyen bonoda, tanzim yerinin ödeme yeri olduğunun kabulü gerekeceğinden, bononun tanzim yerinde icra takibi yapılabilir.

a) Tanzim tarihi 16.04.2013, vade tarihi 31.01.2014 olan 60.000 TL bedelli senet yönünden;

İİK.nun 50. maddesi göndermesiyle, bonoya dayalı olarak, borçlunun ikametgahının bulunduğu yerdeki genel yetkili icra dairesinde (HMK. 6.md.), bonoda öngörülen ödeme yerinde ancak, TTK'nun 689/3. maddesine göre ödeme yeri gösterilmeyen bonoda, tanzim yerinin ödeme yeri olduğunun kabulü gerekeceğinden, bononun tanzim yerinde icra takibi yapılabilir.

Takip tarihi itibariyle yürürlükte olan 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun yetki sözleşmesini düzenleyen 17. maddesinde; "Tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılır" düzenlemesine yer verilmiştir. Görüldüğü üzere, yetki sözleşmesi düzenleyebilecek şahıslar sadece tacirler veya kamu tüzel kişileri olarak belirlenmiştir. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça, yapılan yetki sözleşmesi, münhasır yetki sözleşmesi olacaktır. Taraflar, yetkili kıldıkları mahkemenin ve icra dairelerinin yanında, kanunen yetkili kılınan genel veya özel yetkili mahkeme ve icra dairelerinin de yetkisinin devam etmesini, diğer bir anlatımla, münhasır olmayan yetki sözleşmesi yapmak istiyorlarsa, bu durumun yetki sözleşmesinde ayrıca belirtilmesi gerekir. Öte yandan maddede belirtilen tacir sıfatının Türk Ticaret Kanununa göre tayin edilmesi gerekir.

Somut olayda, takibe konu bono incelendiğinde, keşideci ve lehtar, şirket niteliğinde olduklarından ve dolayısıyla tacir sıfatını haiz bulduklarından HMK.nun 17. maddesi gereğince tacirler arasında düzenlenen yetki sözleşmesi geçerlidir. Taraflarca aksi kararlaştırılmamışsa takibin yetki sözleşmesinde belirlenen yerde başlatılması gerekir. Dayanak bonoda yetkili yer olarak Kayseri İcra Müdürlüğü belirlenmiştir.

O halde, mahkemece, keşideci .. Mobilya Gıda Teks. İt. İh. San. Tic. A.Ş. yönünden yetki itirazının reddi ile borçlunun sair itirazları incelenerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, HMK.nun 17. maddesi hükmüne aykırı şekilde yetki itirazının kabulü yönünde hüküm tesisi isabetsizdir.

A.. borçlu H.. K.. ise, tacir olmadığından HMK.nun 17. maddesi uyarınca yapılan yetki sözleşmesi kendisini bağlamaz. Bu sebeple yetki itirazının kabulü yönündeki karar, avalist borçlu H.. K.. yönünden doğru olup, icra dosyasının adı geçen borçlu yönünden tefriki ile yetkili icra dairesine gönderilmesine karar verilmesi gerekir.

b) Tanzim tarihi 02.02.2013, vade tarihi 30.01.2014 olan 12.500 TL bedelli senet yönünden;

Dayanak bonoda yetkili yer belirlenmediğinden, mahkemece HMK'daki yetkiye ilişkin hükümler uyarınca tesis edilen yetki itirazının kabulü yönündeki hüküm doğru olup, anılan senet yönünden icra dosyasının tefriki ile yetkili icra dairesine gönderilmesine karar verilmesi gerekir.

b) Tanzim tarihi 02.02.2013, vade tarihi 30.01.2014 olan 12.500 TL bedelli senet yönünden;

Dayanak bonoda yetkili yer belirlenmediğinden, mahkemece HMK'daki yetkiye ilişkin hükümler uyarınca tesis edilen yetki itirazının kabulü yönündeki hüküm doğru olup, anılan senet yönünden icra dosyasının tefriki ile yetkili icra dairesine gönderilmesine karar verilmesi gerekir.

SONUÇ : Alacaklının temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK'nun 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), peşin alınan harcın istek halinde iadesine, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 13/05/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/11506, Karar No: 2024/13734, Tarih: 07.10.2024

**2. Ceza Dairesi         2023/11506 E.  ,  2024/13734 K.**

**"İçtihat Metni"**

B O Z M A Ü Z E R İ N E

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : Sakarya Çocuk Mahkemesi

SAYISI : 2022/255 E., 2023/2 K.

SUÇTAN ZARAR GÖREN : ...

ŞİKÂYETÇİ : ...

SUÇA

SÜRÜKLENEN ÇOCUK : ...

SUÇLAR : Hırsızlık, iş yeri dokunulmazlığının ihlâli, kamu malına zarar verme

HÜKÜMLER : Mahkûmiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ: Onama

Suça sürüklenen çocuk hakkında bozma üzerine kurulan hükümlerin; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33. maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8. maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun 305. maddesi uyarınca temyiz edilebilir oldukarı, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 260/1. maddesi gereği temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310. maddesi uyarınca temyiz isteklerinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317. maddesi gereği temyiz isteklerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

1. Suça sürüklenen çocuk hakkında kamu malına zarar verme suçundan kurulan mahkûmiyet hükmüne yönelik temyiz istemlerinin incelenmesinde;

Suç tarihinde 15-18 yaş grubunda bulunan suça sürüklenen çocuğun temyiz dışı diğer suça sürüklenen çocuklar ile birlikte, gece vakti sayılan saat 23.30 sıralarında ...Lisesi hizmet binasının 1.kat penceresini zorlayıp girdiği, yönetim kısmındaki iç kapıyı açtıktan sonra şikâyetçinin kilitli çekmecesine olay yerinde unuttukları tornavida ile zorlayıp kırdıktan sonra, çekmecede zarf içerisinde bulunan şikâyetçiye ait 2.300,00 TL parayı çaldığı olayda, suça sürüklenen çocuğun kamu malına zarar verme suçundan eylemine uyan ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 152/1-a ve 31/3. maddelerinde öngörülen cezanın üst sınırına göre, aynı Kanun'un 66/1-e, 66/2 ve 67/4. maddelerinde öngörülen 7 yıl 12 aylık olağanüstü dava zamanaşımı süresinin (Dairemizin 19.04.2018 olan onama karar tarihi ile 28.03.2022 olan Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının itirazının kabul edildiği tarih arasında duran zamanaşımı süresi de eklendiğinde) 10.12.2011 olan suç tarihinden inceleme tarihine kadar geçmiş bulunması;

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuk ve müdafiinin temyiz nedenleri bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenle Tebliğname'ye aykırı olarak BOZULMASINA, bozma nedeni yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 5320 sayılı Kanun'un 8. maddesi uyarınca halen yürürlükte bulunan, 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu'nun 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak, suça sürüklenen çocuk hakkında kamu malına zarar verme suçundan açılan kamu davasının 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 223/8. maddesi gereğince zamanaşımı nedeniyle DÜŞMESİNE,

2. Suça sürüklenen çocuk hakkında hırsızlık ve iş yeri dokunulmazlığının ihlâli suçlarından kurulan mahkûmiyet hükümlerine yönelik temyiz istemlerinin incelenmesinde;

2. Suça sürüklenen çocuk hakkında hırsızlık ve iş yeri dokunulmazlığının ihlâli suçlarından kurulan mahkûmiyet hükümlerine yönelik temyiz istemlerinin incelenmesinde;

Bozma üzerine yapılan duruşmaya, toplanan delillere, gerekçeye, hâkimin kanaat ve takdirine göre temyiz nedenleri yerinde olmadığından reddiyle hükümlerin Tebliğname'ye uygun olarak ONANMASINA, dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 07.10.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/6852, Karar No: 2020/2580, Tarih: 23.06.2020

**14. Ceza Dairesi         2019/6852 E.  ,  2020/2580 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SUÇ : Çocuğun nitelikli cinsel istismarı, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma

HÜKÜM : Sanığın beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun nitelikli cinsel istismarı ve kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçlarından mahkumiyetine dair Mersin 5. Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 02.10.2017 gün ve 2017/207 Esas, 2017/344 Karar sayılı hükümlere yönelik istinaf başvurusunun kabulü ile hükümlerin kaldırılarak sanığın bu suçlardan mahkumiyetine

Bölge Adliye Mahkemesince bozma üzerine verilen hükümler temyiz edilmekle başvurunun muhtevası nazara alınıp 5271 sayılı CMK'nın 299/1. maddesi gereğince takdiren duruşmasız yapılan incelemede dosya tetkik edildi, gereği görüşüldü:

5271 sayılı CMK'nın 288 ve 294. maddelerinde yer alan düzenlemeler nazara alınıp, aynı Kanunun 289. maddesinde sayılan kesin hukuka aykırılık halleri ile sanık müdafisi ve katılan Bakanlık vekilinin temyiz dilekçelerinde belirttikleri nedenler de gözetilerek yapılan değerlendirmede, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından gerçekleştirilen inceleme neticesinde vaki istinaf başvurusunun kabulüyle hükümlerin kaldırılarak sanığın beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun nitelikli cinsel istismarı ve kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçlarından mahkumiyetine dair kurulan hükümlere yönelik temyiz sebepleri yerinde görülmediğinden, sanık müdafisi ile katılan Bakanlık vekilinin temyiz istemlerinin 5271 sayılı CMK'nın 302/1. madde ve fıkrası gereğince esastan reddiyle hükümlerin ONANMASINA, dosyanın ilk derece mahkemesine kararın bir örneğinin Adana Bölge Adliye Mahkemesi 6. Ceza Dairesine gönderilmesine, 23.06.2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/957, Karar No: 2019/5801, Tarih: 25.11.2019

**6. Ceza Dairesi         2017/957 E.  ,  2019/5801 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Yağma

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

Ancak;

1- Suç tarihinde kayden 12-15 yaş aralığında olan sanık ... hakkında, 5395 sayılı ... Koruma Kanununun 35. maddesine göre sosyal inceleme yaptırılıp, raporunun aldırılmasının zorunlu olduğunun gözetilmemesi ve suç tarihinde 15-18 yaş grubunda bulunan sanık ... hakkında 5395 sayılı ... Koruma Yasasının 35/1. maddesi uyarınca sosyal inceleme yaptırılıp raporunun aldırılmaması ve aynı maddenin 3. fıkrası gereğince sosyal inceleme raporu aldırılmama nedeninin gerekçeli kararda tartışılmaması,

2- Kabule ve uygulamaya göre de;

a) 5237 sayılı TCK'nin 150. maddesinin 2. fıkrasındaki "Malın değerinin azlığı" kavramında yasa koyucunun amacı ve suçun işleniş biçimi, olayın özelliği ve sanığın özgülenen kastı da gözetilmek suretiyle, daha çoğunu alabilme olanağı varken, yalnızca gereksinimi kadar, değer olarak da gerçekten az olan şeylerin alınması durumunda, yasal ve gerekçeleri de açıklanarak uygulanabileceği; somut olayda sanıkların özgülediği herhangi bir miktar belirtmeksizin mağdurdan tehditle para istediğinin ve darp ederek cebinde bulunan tüm parasını, boynunda bulunan kaşkolunu ve kazağını aldıklarının mağdurun aşamalarda değişmeyen anlatımlarından anlaşılması karşısında, koşulları oluşmadığı halde aynı Yasanın 150/2. maddesiyle cezadan indirim yapılması,

b- Sanıkların mağdurdan zorla aldıkları kazağı üzerlerine olmaması nedeni ile mağdura iade ettiklerinin anlaşılması karşısında; mağdura kısmi iadeye onay verip vermediği sorularak, sonucuna göre TCK'nin 168/1. maddesinin uygulama koşullarının takdiri gerektiğinin düşünülmemesi,

c- Yaşı küçük sanıkların mahkemede beyanlarının alınması sırasında bulundurulan psikolog için sarf edilen ücretin yargılama gideri olarak yükletilmesine karar verilmesi,

d- Suçu birlikte işleyen sanıkların neden oldukları yargılama giderlerinden ayrı ayrı sorumlu tutulmaları yerine 5271 sayılı CMK'nin 326/2. maddesine aykırı olarak "Eşit olarak tahsiline" şeklinde karar verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanıklar ... ve ... savunmanlarının temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenlerle tebliğnameye uygun olarak BOZULMASINA, 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi aracılığı ile 1412 sayılı CMUK’un 326/son maddesi uyarınca sanıkların kazanılmış haklarının korunmasına, 25/11/2019 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/3568, Karar No: 2018/8722, Tarih: 31.10.2018

**10. Hukuk Dairesi         2018/3568 E.  ,  2018/8722 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, rücuan tazminat istemine ilişkindir.

Mahkemece, bozmaya uyarak ilâmında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün davalı ...İnşaat Taah.Tic.San.Ltd.Şti avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1-) Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, davalı

...İnşaat Taah.Tic.San.Ltd.Şti. vekilinin sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-) Dava, 04.12.2005 tarihinde geçirdiği iş kazası sonucu malul kalan sigortalıya bağlanan peşin sermaye değerli gelirden oluşan Kurum zararının 506 sayılı Yasa'nın 10. maddesi uyarınca tahsili istemine ilişkindir.

Davaya konu somut olayda davalı ...İnşaat Taah.Tic.San.Ltd.Şti % 60, sigortalının % 40 oranında kusurlu bulunduğu, hak sahiplerine bağlanan gelirlerin 506 sayılı Yasa'nın 10. maddesine göre % 80 kusur oranına göre hesaplamanın yapıldığı, ilk Peşin Sermaye değerli gelirin 66.004,91 TL ve SYZ nın 386,92 TL toplamda 66.391.83 TL nin % 80 kusura karşılık gelen 53.113,46 TL olması gerekirken tüm bağlanan PSD gelirler olan 88.698,76 ve GİÖ olan 192,94 TL toplamda 88.891,70 TL alacağı hüküm altına alınması ile fazla alacağa hükmedilmiş olması,

Ne var ki, bu yanlışlığın giderilmesi, yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, hüküm bozulmamalı, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun geçici 3. maddesi yollaması ile 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 438. maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-Hükmün 1. fıkrasının silinerek; yerine “1- Davanın kısmen kabulü ile kurum zararı olan peşin sermaye değerli gelirin 52.803,92 TL, geçici iş göremezlik ödeneği 309,53 TL olmak üzere toplam 53.113,46 TL nin gelirlerin onay, masrafların ise sarf ve tediye tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline;

2-Hükmün 2. fıkrasındaki “6.072,20” rakamının silinerek yerine “3.628,18” yazılmasına

3-Hükmün 3. fıkrasındaki “1.291,00” rakamının silinerek yerine “1.284,80” ve fazladan yapılan masrafın davacı kurum üzerine bırakılmasına yazılmasına,

4-Hükmün 4. fıkrasındaki “9.861,34” rakamlarının silinerek yerine “6.192,48” rakamının yazılmasına, davanın reddedilen kısımı üzerinden 253,46 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine yazılmasına hükmün bu şekliyle DÜZELTEREK ONANMASINA, temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine, 31.10.2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/7788, Karar No: 2013/23962, Tarih: 10.12.2013

**10. Hukuk Dairesi         2013/7788 E.  ,  2013/23962 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

No : 2011/62-2013/57

Dava, 24.05.2008-25.05.2008 tarihleri arasında davalı işveren nezdinde hizmet akdi ile çalıştığının ve 25.05.2008 tarihli kazanın iş kazası olduğunun tespiti istemine ilişkindir,

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmün, davacı avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 2. maddesinde genel bir tanım yapılarak, bir hizmet akdine dayanarak bir veya birkaç işveren tarafından çalıştırılanların bu Kanuna göre “sigortalı” sayılacağı belirtildikten sonra, 3. maddesinde kimlerin bu Kanunun uygulanmasında sigortalı sayılmayacakları ve hangi kişiler hakkında da bazı sigorta kollarının uygulanmayacağı açıklanmıştır. Anılan 3. madde hükmünde, özel sektöre ait tarım ve orman işlerinde ücretle ve sürekli olarak çalışanlar hariç olmak üzere tarım işlerinde çalışanların sigortalı sayılmayacakları yönünde düzenleme yapılmış, böylelikle, kanun koyucu tarafından, özel sektöre ait tarım ve orman işlerinde ücretle ve sürekli olarak çalışanlar, 506 sayılı Kanun kapsamında zorunlu sigortalı kabul edilmiştir.

Genel olarak sigortalı sayılmanın koşulları; hizmet akdine göre çalışma, sözleşmede öngörülen edimin (hizmetin) işverene ait işyerinde veya işyerinden sayılan yerlerde görülmesi, 3. maddede belirtilen “sigortalı sayılmayan” kişilerden olunmaması şeklinde sıralanabilir. Söz konusu Kanunda “hizmet akdi” tarifine yer verilmemiş ise de, gerek 4857 sayılı İş Kanununun 8’inci maddesinde iş sözleşmesi (hizmet akdi) tanımlanmış, gerekse Borçlar Kanununun 313–354.maddelerinde bu konuda düzenleme yapılmıştır. Borçlar Kanununda, anılan sözleşme, “Hizmet akdi bir mukaveledir ki onunla işçi, muayyen veya gayri muayyen bir zamanda hizmet görmeği ve iş sahibi dahi ona bir ücret vermeği taahhüt eder.” şeklinde tanımlanmış, aksine hüküm bulunmadıkça, hizmet akdinin özel şekle tabi olmadığı belirtilmiş, ücretin, zaman itibarıyla olmayıp yapılan işe göre verilmesi durumunda da işçinin belirli veya belirsiz bir zaman için alınmış veya çalışmış olduğu sürece akdin “parça üzerine hizmet” veya “götürü hizmet” adı altında varlığını koruduğu açıklanmıştır.

Belirtilmelidir ki, “ücret” unsuruna tanımda ve iş sahibinin borçları açıklanırken yer verilmesine karşın, 506 sayılı Kanunun sistematiği ve takip eden diğer maddelerin düzenleniş şekline göre, bu unsurun genel anlamda sigortalı niteliğini kazanabilmek için zorunlu olmadığının kabulü gerekmekte ise de, özel sektöre ait tarım ve orman işlerinde çalışanlar yönünden kanun koyucu tarafından açıkça vurgulandığından, anılan unsurun varlığı, ön koşuldur ve ayrıca, çalışmanın niteliğine ilişkin olarak bir başka olgu da “süreklilik”tir. Şu durumda, baskın olan bilimsel ve yargısal görüşlere göre; hizmet akdinin ayırt edici ve belirleyici özellikleri, “zaman” ile “bağımlılık” unsurları olduğu gibi, özel sektöre ait tarım ve orman işlerinde çalışanlar yönünden ayrıca, “ücret” ve “süreklilik” de ön koşul olarak aranacaktır. Zaman unsuru, çalışanın iş gücünü bir süre içinde işveren veya vekilinin buyruğunda bulundurmasını kapsamaktadır ve anılan sürede buyruk ve denetim altında (bağımlılık) edim yerine getirilmektedir. Bağımlılık ise, her an ve durumda çalışanı denetleme veya buyruğuna göre edimini yaptırma olanağını işverene tanıyan, çalışanın edimi ile ilgili buyruklar dışında çalışma olanağı bulamayacağı nitelikte bir bağımlılıktır.

Yukarıdaki açıklamalar ışığı altında inceleme konusu dava değerlendirildiğinde, davalıya ait bahçede 30 metrelik alandaki su borularının değiştirilmesi işini yapan davacının, iş bu tarım işinde sürekli olarak çalışmadığı, taraflar arasında unsurları ile birlikte “hizmet akdi” ilişkisinin kurulmadığı, davacının 506 sayılı Kanun kapsamında sigortalı olarak kabul edilemeyeceğinin anlaşılmasına göre, yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usûl ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, 10.12.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/5297, Karar No: 2016/6382, Tarih: 07.06.2016

**20. Hukuk Dairesi         2016/5297 E.  ,  2016/6382 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Vesayet hukukuna ilişkin davada ... ... Sulh Hukuk ve ... Sulh Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, anne ve babasının vefatı nedeniyle velayet altında bulunmayan küçüğe 4721 sayılı TMK'nın 404. maddesi uyarınca vasi tayini istemine ilişkindir.

... ... Sulh Hukuk Mahkemesince küçüğün adrese dayalı kayıt sisteminde kayıtlı adresinin “...” olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

... Sulh Hukuk Mahkemesince ise yapılan kolluk araştırması ve vasi adayının beyanına göre, küçüğün halen fiilen oturduğu yerleşim yeri adresinin “...” olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

Türk Medenî Kanununun 411. maddesine göre, “Vesayet işlerinde yetki, küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir. “Aynı Kanunun 19/1. maddesi uyarınca “Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.” Yine aynı Kanunun 21. maddesine göre velayet altında bulunan çocuğun yerleşim yeri, ana ve babasının; ana ve babanın ortak yerleşim yeri yoksa, çocuğun kendisine bırakıldığı ana veya babanın yerleşim yeridir. Diğer hallerde çocuğun oturma yeri, onun yerleşim yeri sayılır.

... İlçe Emniyet Müdürlüğünün 05.11.2015 tarihli yazısından ve vasi adayının ... ... Sulh Hukuk Mahkemesinin 24.11.2015 tarihli duruşmasındaki beyanından küçüğün MERNİS adresinde ikâmet etmeyip, vasi adayı ile birlikte “...” adresinde ikâmet ettiği anlaşıldığından uyuşmazlığın ... ... Sulh Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri gereğince ... ... Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 07/06/2016 gününde oy birliğiyle karar verildi.