muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/9068, Karar No: 2022/8456, Tarih: 31.10.2022

2)Sanık ... hakkında kurulan hüküm yönünden:

... Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesinin 10/02/2021 tarih, 2020/2436 Esas ve 2021/475 Karar sayılı kararında bozma nedeni dışında isabetsizlik görülmediğinden katılan vekilinin haksız tahrike, sanık ... müdafiinin eksik incelemeye yönelen ve yerinde görülmeyen temyiz istemlerinin REDDİNE;

Ancak;

Kabul ve uygulamaya göre;

Bölge adliye mahkemesince uyulmasına karar verilen Dairemizin 02/11/2020 tarih ve 2020/1391 Esas ve 2020/2621 Karar sayılı bozma ilamında Bölge Adliye Mahkemesi Cumhuriyet savcısının sanığın eyleminin yardım etme olduğuna dair temyiz istemlerinin reddi ile; "Sanık ...'in iş yerinden arkadaşı olan sanık ... ile birlikte maktulün bulunduğu yere giderek maktule kafa ve tekme attığı, ...’in üzerinde bulunan bıçağı göstermek ...’in de maktulü, sağ kolundan tutup çekmek suretiyle ...’e ait ancak olay anında ...’in sevk ve idaresinde bulunan araca zorla bindirerek gittikleri ormanlık alanda maktulü darp eylemine devam ettikleri, bir süre sonra da bilinci kapalı vaziyetteki maktulü ikametine yakın boş araziye bıraktıkları, maktulün ise kaldırıldığı hastanede künt kafa travmasına bağlı beyin kanaması neticesinde hayatını kaybettiği olayda; sanıkların irade birliği içerisinde kasten yaralama suçunu işlediği ve yaralanma sonucu ölüm olayı meydana geldiğinin" açıkça belirtilmesine rağmen bozmayı etkisiz kılacak şekilde usulüne uygun bir direnme kararı da mevcut olmadığı halde sanık ... hakkında kasten öldürmeye yardım etme suçundan hüküm kurulması,

Usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirdiğinden bu itibarla katılan vekilinin temyiz istemleri kısmen yerinde görülmekle; hükmün tebliğnamedeki düşünceye uygun şekilde 5271 sayılı CMK'nin 302/2. maddesi uyarınca BOZULMASINA,

Dosyanın, 28.02.2019 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7165 sayılı Kanun'un 8. maddesi ile değişik 5271 sayılı CMK'nin 304/2-b maddesi gereğince bozmaya konu kararın niteliği de gözetilerek ''... Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesine gönderilmek üzere" Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 31/10/2022 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/4826, Karar No: 2018/5840, Tarih: 28.06.2018

**21. Hukuk Dairesi         2017/4826 E.  ,  2018/5840 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

TÜRK MİLLETİ ADINA

K A R A R

Davalı ... ...'ın kayıtlı MERNİS adresi araştırıldıktan sonra gerekçeli kararın yöntemince tebliğ edilerek temyiz süresi geçtikten sonra ve gerektiğinde Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 432. (HMK 366.) maddesindeki prosedür işletildikten sonra gönderilmesi için dosyanın mahalline GERİ ÇEVRİLMESİNE, 28.06.2018 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/1220, Karar No: 2012/4705, Tarih: 29.05.2012

**16. Hukuk Dairesi         2012/1220 E.  ,  2012/4705 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ANTALYA 5. İCRA MAHKEMESİ

Ticareti terk hükümlerine muhalefet etmek suçundan sanıklar ..., ..., ...'in beraatine karar verilmiş, hüküm yasal süresi içerisinde müşteki vekili tarafından temyiz edildiğinden, Yargıtay C. Başsavcılığının bozma istemli tebliğnamesiyle dosya, Daireye gönderilmiş olmakla, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okunarak; GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Müşteki vekilinin 22.06.2009 havale tarihli şikayet dilekçesinin konu ve açıklamalar bölümünde sanıklar hakkında ticareti terk suçundan şikayette bulunulduğunun anlaşılmasına karşın dilekçenin sonuç ve istem bölümünde sermaye şirketinin iflasını istememe suçundan dolayı sanıkların cezalandırılmaları talebinde bulunulduğu, şikayet dilekçesinin genel olarak incelenmesinde şikayetin ticareti terk suçuna ilişkin olduğunun anlaşıldığı, her ne kadar kararın başlık ve talep kısmında sermaye şirketinin iflasını istememek suçuna yer verilmiş ise de kararın gerekçe kısmında ticareti terk suçuna ilişkin unsurların tartışıldığının anlaşılması karşısında bu husus mahallinde düzeltilebilir maddi hata olarak kabul edilerek bozma nedeni yapılmamıştır.

Dosya içeriğine, toplanan delillere, kararda yazılı gerektirici nedenlere, yapılan yargılama ve uygulamada isabetsizlik bulunmadığına göre yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun bulunan hükmün İİK’nun 366. maddesi uyarınca ONANMASINA, 29.05.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/1584, Karar No: 2023/7408, Tarih: 11.10.2023

**8. Ceza Dairesi         2023/1584 E.  ,  2023/7408 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2018/3155 E., 2019/932 K.

SUÇ : Cebir tehdit veya hile kullanarak kişiyi hürriyetinden yoksun kılma

HÜKÜM : Mahkûmiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Temyiz talebinin esastan reddi

İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun’un) 286 ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca temyiz edilebilir olduğu, 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmiştir.

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Boyabat Cumhuriyet Başsavcılığının 22.09.2017 tarihli iddianamesiyle sanık hakkında temyizin kapsamına göre kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan cezalandırılması istemiyle kamu davası açılmıştır.

2.Boyabat Asliye Ceza Mahkemesinin 03.07.2018 tarihli kararı ile, sanık hakkında kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan ''8 yıl hapis cezası'' ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına karar verilmiştir.

3. Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 3.Ceza Dairesi'nin 01.04.2019 tarihli kararı ile ilk derece mahkemesi tarafından verilen hükmün "II nolu" bölümünün temel cezanın belirlendiği 1. paragrafında yer alan “3 YIL HAPİS” ibaresinin “2 YIL HAPİS” olarak değiştirilmesine, yine hükmün "II nolu" bölümünün TCK'nın 109/3-c uygulamasının yapıldığı 2. paragrafında yer alan “6 YIL HAPİS” ibaresinin “4 YIL HAPİS” olarak değiştirilmesine, yine hükmün "II nolu" bölümünün 2. paragrafından sonra gelmek üzere 3. paragraf olarak "Eylemin teşebbüs aşamasında kaldığı anlaşıldığından sanığın cezasında TCK'nın 35/1-2. maddesi uyarınca, oluşan tehlikenin ağırlığı da gözetilerek takdiren 2/4 oranında indirim yapılması ile sanığın 2 YIL HAPİS CEZASI İLE CEZALANDIRILMASINA" cümlesinin yazılmasına, yine hükmün "II" nolu bölümünde teşebbüs hükümlerinin tatbik edildiği paragraftan sonra gelen TCK'nın 43. maddesi uygulamasının yapıldığı paragrafta yer alan “8 YIL HAPİS” ibaresinin “2 YIL 8 AY HAPİS” olarak değiştirilmesine, hükmün bu şekilde düzeltilmesine ilk derece mahkemesince verilen hükmün düzeltilerek esastan reddine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

1. Katılanlar vekilinin temyiz istemi, sanığın suçunu ikrar ettiğine, adli sicil kaydında cinsel istismar ve hürriyeti tahdit suçunun bulunduğuna, verilen cezalar ve artırımların yasalara uygun olduğunu, birisi hamile olan üç sağlık personeline yönelik gerçekleştirdiği eylemler nedeniyle en yüksek sınırdan ceza verilmesi gerekir

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

1. Katılanlar vekilinin temyiz istemi, sanığın suçunu ikrar ettiğine, adli sicil kaydında cinsel istismar ve hürriyeti tahdit suçunun bulunduğuna, verilen cezalar ve artırımların yasalara uygun olduğunu, birisi hamile olan üç sağlık personeline yönelik gerçekleştirdiği eylemler nedeniyle en yüksek sınırdan ceza verilmesi gerekir

2. Bölge Adliye Mahkemesi savcısının temyiz istemi, suçun tamamlandığına, teşebbüs hükümlerinin uygulanamayacağına, her bir mağdur yönünden ayrı ayrı cezalandırılması gerektiğine ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

1. Dava konusu olay, sanığın 112 acil servisini arayarak yardım istemesi üzerine sağlık çalışanlarının sanığa müdahale etmek için bulunduğu evin içerisine girdikleri esnada sanığın doğrudan ambulans şoförü olan ...'a "ben deliyim lan" diyerek saldırdığı, kolunu ısırıp tırnaklarıyla yırtmaya başlaması üzerine katılan ...'un sanığın elinden kurtularak olay yerinden uzaklaşmaya çalıştığı, bunun üzerine 112 acil sağlık merkezinde paramedik olarak görev yapan katılan ...' ı kolundan tutarak kendine doğru çektiği, bir yandan da ayaklarıyla tekme atmaya başladığı, katılanın kendisini kurturamaması üzerine katılan ...'un geri dönerek ...'un hamile olduğunu ve bırakmasını söylemesine rağmen içeriye doğru çekmeye devam ettiği, bunun üzerine ...'un ...'u çekerek sanığın elinden kurtardığı, sanığın bu sefer katılan ...'ya tekme ve elleriyle vurmak suretiyle saldırdığı, evden çıkmaya çalışan katılanlara kapıyı kapatarak engel olduğu ve saldırılarına devam ettiği iddiasına ilişkindir

2. Samsun Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Hastanesinin 12.09.2017 tarihli kurul raporuna göre sanığın 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 32 nci maddesinin bir ve iki numaralı fıkralarından istifade edemeyeceği bildirilmiştir.

3. Tanık Ş.G. beyanında, sağlık görevlileri içeri girdiğinde sanığın erkek olan görevlinin üzerine atladığını ve yumruklamaya başladığını, hepsini kapsayacak şekilde küfür ettiğini, bayan görevli tam kapıdan çıkacakken kolundan tutup çektiğini yine kapıyı kapatıp çıkmalarına engel olduğunu beyan etmiştir.

4. Katılanlar ..., ..., ...'nin basit tıbbi müdahale giderilebilecek şekilde yaralandıklarına dair raporları dosya içeriğinde mevcuttur.

IV. GEREKÇE

3. Tanık Ş.G. beyanında, sağlık görevlileri içeri girdiğinde sanığın erkek olan görevlinin üzerine atladığını ve yumruklamaya başladığını, hepsini kapsayacak şekilde küfür ettiğini, bayan görevli tam kapıdan çıkacakken kolundan tutup çektiğini yine kapıyı kapatıp çıkmalarına engel olduğunu beyan etmiştir.

4. Katılanlar ..., ..., ...'nin basit tıbbi müdahale giderilebilecek şekilde yaralandıklarına dair raporları dosya içeriğinde mevcuttur.

IV. GEREKÇE

Ambulansta görevli sağlık çalışanı olan katılanların, Sanığın 112 acil servisini arayarak yardım istemesi üzerine müdahale etmek için sanığın bulunduğu evin içerisine girdikleri sırada sanığın doğrudan ambulans şoförü olan katılan ...'a "ben deliyim lan" diyerek saldırıp kolunu ısırması üzerine katılanın uzaklaşmaya çalıştığı sırada paramedik olarak görev yapan katılan ...' u kolundan tutarak kendine doğru çektiği, bir yandan da ayaklarıyla tekme atmaya başladığı, katılanın kendisini kurturamaması üzerine katılan ...'un geri dönerek ...'un hamile olduğunu ve bırakmasını söylemesine rağmen içeriye doğru çekmeye devam ettiği, bunun üzerine ...'un ...'u çekerek sanığın elinden kurtardığı, sanığın bu sefer katılan ...'ya tekme ve elleriyle vurmak suretiyle saldırdığı, evden çıkmaya çalışan katılanlara kapıyı kapatarak engel olduğu ve saldırılarına devam ettiği olayda,

A) 5237 sayılı Kanunu'ndaki suç teorisine göre mağdur sayısınca suç oluşur. İstisnaları 5237 sayılı Kanun'un 43 üncü maddesinin birinci fıkrasında (zincirleme suç) ikinci fıkrasında (aynı neviden içtima) ve 44 üncü maddesinde (farklı neviden içtima) olarak düzenlenmiştir. 5237 sayılı Kanun'un 43 üncü maddesinin birinci fıkrasının uygulanabilmesi için mağdurun aynı olması gerekse de, 43 üncü maddesinin ikinci fıkrası ve 44 üncü maddelerinin uygulanması için mağdurun aynı olması şart değildir. 43 üncü maddesinin ikinci fıkrasında tek fiille aynı suçun birden fazla mağdura karşı işlenmesi, 44 üncü maddesinde ise aynı fiilin birden farklı suç oluşturması esas alınmıştır. Dava konusu somut olayda sanığın tedavisi için evine gelen katılanlardan ... ve ... 'nın eve girmesinden sonra ...'u darp ederek dışarıya çıkmasını engellediği, o an için dışarıda bulunan katılan ...'u kolundan tutup içeriye çektiği, ardından da evin kapısını kapatarak tüm katılanların dışarıya çıkmasını engellediğinin anlaşıldığı bu nedenle zincirleme suç hükümlerinin uygulanma şartları oluşmadığından sanığın kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan mağdur sayısında cezalandırılması gerekirken yazılı şekilde hüküm kurularak eksik ceza tayini hukuka aykırı bulunmuştur.

B) Sanığın tedavisi için evine gelen katılanlardan ... ve ... 'nın eve girmesinden sonra ...'u darp ederek dışarıya çıkmasını engellediği, o an için dışarıda bulunan katılan ...'u kolundan tutup içeriye çektiği, ardından da evin kapısını kapatarak tüm katılanların dışarıya çıkmasını engellediği ve bu şekilde hürriyetin kısıtlanmasına yönelik eylemini tamamladığı gözetilmeden teşebbüs hükümlerinin uygulanması suretiyle eksik ceza tayini hukuka aykırı bulunmuştur.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle katılanlar vekili ve Cumhuriyet savcısının temyiz istemi yerinde görüldüğünden Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin, 01.04.2019 tarihli ve

2018/3155 Esas, 2019/932 Karar sayılı kararının 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 302 nci maddesinin ikinci fıkrası gereği, Tebliğnameye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi uyarınca takdîren Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 11.10.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/37994, Karar No: 2015/680, Tarih: 26.01.2015

**2. Ceza Dairesi         2014/37994 E.  ,  2015/680 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık, mala zarar verme

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Suça sürüklenen çocuk ...'in kendisini duruşmalarda temsil eden Avukat A.. E.. B..'ten haberinin olmadığı ve yüze karşı kurulan hükmü, müdafiinin temyiz etmediği gibi gerekçeli kararın da tebliğ edildiğine dair bilgi ve belgeye dosyada rastlanmadığından tebliğ edilmiş ise tebliğ tebellüğ belgesinin eklenmesi tebliğ edilmemiş ise gerekçeli kararın suça sürüklenen çocuğun savunması alınırken hazır bulunan Avukat ... 'na tebliğ edilerek verildiği takdirde temyiz dilekçesi eklendikten sonra incelenmek üzere mahalline iade edildiği halde eksiklik giderilmeden dosyanın dairemize gönderilmesi karşısında belirtilen eksikliğin giderilmesinden sonra iadesinin mahallince sağlanması için dosyanın Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına GÖNDERİLMESİNE, 26.01.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/9672, Karar No: 2011/11565, Tarih: 30.09.2011

**11. Hukuk Dairesi         2009/9672 E.  ,  2011/11565 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasında görülen davada Yozgat 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 19/03/2009 tarih ve 2008/962-2009/301 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş olmakla duruşma için belirlenen 30.09.2011 gününde davacı avukatı ... geldi, davalı vekili tebligata rağmen duruşmaya gelmedi, temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve duruşmada hazır bulunan taraf avukatı dinlendikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakılmıştı, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalının müvekkilinden aldığı parayı ödememesi üzerine Almanya Stuttgart Asliye Hukuk Mahkemesinde açılan davanın kabul edildiğini, kararının kesinleştiğini ileri sürerek, bu kararın tenfizine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, toplanan kanıtlar ve tüm dosya kapsamına göre, davacı ile benzer durumda olan kişiler tarafından Türkiye’de açılan davalarda, bu kişilerin şirket ortağı oldukları gerekçesiyle TTK’nın 405/2. maddesine dayalı olarak alacak davalarının reddedildiği, ancak davacıların tenfizini istedikleri yabancı mahkeme kararı ile alacağın hüküm altına alındığı, bu kararın tenfizinin Türk yasalarına aykırı durum meydana getireceği ve kamu düzenine aykırı olacağı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, yabancı mahkeme kararının tenfizi istemine ilişkin olup, mahkemece 5718 sayılı MÖHUK’nun 54. maddesinin (c) bendi uyarınca, yabancı mahkeme hükmünün Türk kamu düzenine açıkça aykırı olduğu gerekçesiyle istemin reddine karar verilmiştir.

Yabancı mahkemelerden hukuk davalarına ilişkin olarak alınmış ve kesinleşmiş ilamlar hakkında, yetkili mahkemenin tenfiz kararı verebilmesi için 5718 SK.’nun 54/c maddesi uyarınca, hükmün kamu düzenine açıkça aykırı bulunmaması gereklidir.

Dava, yabancı mahkeme kararının tenfizi istemine ilişkin olup, mahkemece 5718 sayılı MÖHUK’nun 54. maddesinin (c) bendi uyarınca, yabancı mahkeme hükmünün Türk kamu düzenine açıkça aykırı olduğu gerekçesiyle istemin reddine karar verilmiştir.

Yabancı mahkemelerden hukuk davalarına ilişkin olarak alınmış ve kesinleşmiş ilamlar hakkında, yetkili mahkemenin tenfiz kararı verebilmesi için 5718 SK.’nun 54/c maddesi uyarınca, hükmün kamu düzenine açıkça aykırı bulunmaması gereklidir.

Kanunda kamu düzeni kavramının zamana ve yere göre değişebilen niteliği gereği bir tanımlama yapılmaktan kaçınılmış ve konunun hakimin takdirine bırakılması tercih edilmiş, ancak kamu düzenine aykırılığın “açıkça” olmasının aranmasıyla bu konuda takdir hakkı bulunan hakime bir sınırlama getirilmek istenmiştir. Bu düzenleme, Türk tenfiz hukukunda, kamu düzeni kavramının izin verdiği ölçüde, yabancı mahkeme kararlarının tanınması ve tenfizi lehine bir eğilimin bulunduğunu göstermektedir. Doktrinde de bu konuda hakime yardımcı olması bakımından bazı kriterler verilmiştir. Buna göre örneğin Türk tenfiz hakimi “kural olarak” yabancı mahkeme kararının doğruluğunu inceleyemez (revision au fond yasağı). Zira aksinin kabulü, aynı davanın Türk mahkemesinde tekrar görülmesi ve yeni bir Türk mahkemesi kararının ortaya çıkması sonucunu doğurur. Ancak örneğin Türk hukukunun vazgeçilmez kabul ettiği temel prensiplerini ihlal eden veya milletlerarası alanda geçerli olan ortak ilkelere aykırı bulunan yabancı mahkeme kararları tenfiz edilemez. Tenfiz hakimi takdir hakkını kullanırken, her somut olayın kendine mahsus özelliklerini de dikkate almalıdır.

O halde dava konusu uyuşmazlık yönünden de somut olayın özelliklerine göre bir inceleme ve değerlendirme yapılmalıdır.

Burada ilk olarak yabancı mahkemece davalının savunma hakkının ihlal edilip edilmediğinin incelenmesi gereklidir. Somut olayda yabancı mahkemece, dava dilekçesi ve ekleri davalıya 1965 tarihli Hukukî ve Ticarî Konularda Adlî ve Gayrı Adlî Belgelerin Yabancı Memleketlerde Tebliğine Dair Lahey Sözleşmesi’ne uygun olarak tebliğ edilmiş, davalının davaya karşı savunma yapmak isteğini göstermemesi nedeniyle, Alman Usul Yasası’nın 331/3. ve 276. maddeleri uyarınca, davacının talebi üzerine, sözlü yargılama yapılmaksızın “gıyabi karar” verilmiştir. Buraya kadar olan gelişmelerin Türk kamu düzenine aykırı veya davalının savunma hakkını kısıtlar nitelikte olmadığı, benzer olaylarda Yargıtay dairelerince verilen kararlarla da benimsenmiştir (Yargıtay 13. HD. 01.10.1992 gün ve 5764 E.-7352 K., Yargıtay 11. HD. 06.07.2010 gün ve 2008/12797 E.- 2010/7992 K.). Zira “kural olarak” her mahkeme kendi usul hükümlerini uygular ve yabancı mahkemenin uyguladığı usulün Türk usul hukukundan farklı olması, Türk kamu düzeninin müdahalesi için tek başına yeterli sebep oluşturmaz. Aynı ilkeler yabancı mahkemece uygulanan ispat hukuku açısından da geçerlidir.

Somut uyuşmazlıkta incelenmesi gereken diğer bir konu da, benzer olaylarda Türkiye’de açılan davaların, TTK.’nun 329/1. ve 405/2. maddelerinde düzenlenen, anonim şirketlerin kendi hisselerini temellük edemeyecekleri ve pay sahiplerinin sermaye olarak şirkete verdiklerini geri isteyemeyecekleri ilkeleri gereği reddedilmesine rağmen, aynı şartlardaki ortaklarca yabancı mahkemelerde açılan davaların kabul edilmesinin ve alınan farklı yöndeki bu yabancı mahkeme kararlarının Türkiye’de tenfizinin, Türk kamu düzenine aykırılık oluşturup oluşturmayacağıdır. Nitekim mahkemece bu durum, T.C. Anayasası’nın kanun önünde eşitlik ilkesine ve kamu düzenine aykırı kabul edilmiştir.

Tenfizi istenen yabancı mahkeme kararının tarafları, konusu ve sebebi “aynı” olan Türk mahkemelerinden verilmiş bir kararla bağdaşmaması halinin Türk kamu düzenine aykırılık oluşturacağı, hatta buna rağmen kararın tenfizine karar verilmişse bu durumun, HUMK.’nun 445/10. maddesi uyarınca bir yargılamanın yenilenmesi nedeni olacağı açıktır.

Somut uyuşmazlık yönünden asıl incelenmesi gereken husus, tarafları, konusu veya sebebi “farklı” olan bir yabancı mahkeme kararının, Türk mahkemelerinden alınan kararlar ile bağdaşmaması halinin, Türk kamu düzenine aykırılık oluşturup oluşturmayacağı noktasıdır. Burada ilk olarak tanıma ve tenfiz hukukundaki kamu düzenine aykırılık kavramının, iç hukuktaki emredici kurallara aykırılık kavramından daha dar ve sınırlı bir anlama sahip olduğu gözden uzak tutulmamalıdır. Dolayısıyla kamu düzeni gerekçesiyle yabancı mahkeme kararının tenfizine istisnaen müdahale edilmelidir. Ayrıca somut uyuşmazlıkta yukarıda açıklanan revision au fond yasağından ayrılmayı gerektirecek bir özellik de bulunmamaktadır. Yine aynı davanın Türk mahkemelerinde görülmesi halinde farklı sonuca varılacak olması, “tek başına” tanıma ve tenfiz engeli oluşturmayacaktır. Zira, esasa uygulanacak yabancı hukuk gibi yabancı mahkeme kararlarının da Türk mahkemelerinden verilecek kararlarla aynı olması beklenemez.

Bu noktada belki Türk tarafların Türk hukukunun emredici hükümlerinden kaçmak amacıyla yabancı mahkemeden bir karar elde etmeye ve bu kararı Türkiye’de tenfiz ettirmeye çalışmalarının adalet duygusunu sarsacağı, bir başka emredici kural olan kanuna karşı hile yasağına ve bu sebeple de Türk kamu düzenine aykırılık oluşturacağı düşünülebilir (Prof. Dr. Ergin Nomer Prof. Dr. Cemal Şanlı, Devletler Hususi Hukuku, İstanbul 2009, 17. Bası, sayfa: 491, dipnot: 270). Ancak öncelikle böyle bir durumun varlığı davalı tarafça ispat edilebilmiş değildir. Kaldı ki somut olayın dikkat edilmesi gereken başka bir özelliği daha vardır. O da Türk hukukunda kabul edilen anonim şirketlerin kendi hisselerini temellük edemeyeceklerine dair ilkenin, Avrupa’da hakim olduğu gibi Alman hukukunda da kural olarak benimsenmiş bulunmasıdır. Somut uyuşmazlıkta yabancı mahkemece davalının savunma haklarının ihlal edilmediği yukarıda açıklanmıştır. Dolayısıyla davalı şirket, benzer ilkelerin egemen olduğu bir hukuk düzeninde, kendisine tanınan savunma olanaklarından yararlanmayarak, tenfizini istemediği kararın verilmesine ve kesinleşmesine kendisi neden olmuştur. Davalının bu şekilde yasal haklarını kullanmayıp, örneğin Türk mahkemelerinden verilmiş aynı nitelikteki bir kararı temyiz etmemek suretiyle Türkiye’de de kesinleşmesine neden olabilmesi mümkündür. Böyle bir durumda da kararın kamu düzenine aykırı olduğu ve infaz edilmemesi gerektiği ileri sürülemeyecektir.

O halde mahkemece, yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda yabancı mahkeme hükmünün tenfizinin Türk kamu düzenine aykırılık oluşturmayacağı kabul edilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bu nedenle davacı yararına bozulması gerekmiştir.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davacı yararına BOZULMASINA, taktir edilen 825.00 TL duruşma vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 30/09/2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

.