muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2012/12436, Karar No: 2013/1545, Tarih: 29.01.2013

**(Kapatılan)15. Ceza Dairesi         2012/12436 E.  ,  2013/1545 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Mala zarar verme, kasten yaralama, hakaret

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Sanık hakkında katılanlara karşı işlediği kasten yaralama, mala zarar verme ve her iki katılana karşı işlediği hakaret, suçlarından verilen mahkumiyet kararlarına yönelik temyiz isteğinin incelenmesinde;

Mala zarar verme suçu başkasının mülkiyetinde bulunan taşınır veya taşınmaz malın kısmen veya tamamen yıkılması, tahrip edilmesi, yok edilmesi, bozulması kullanılamaz hâle getirilmesi veya kirletilmesiyle oluşur. Bu bakımdan, söz konusu suç seçimlik hareketli bir suçtur. Yıkma, yalnızca taşınmazlar için söz konusudur. Taşınmazın önceki kullanış biçimine uygun olarak bir daha kullanılamaz duruma getirilmesini ifade eder. Yok etme, suça konu şeyin maddî varlığını ortadan kaldırmaktır. Bozma, suça konu şeyin, amacına uygun olarak kullanılması olanağını ortadan kaldırmaktır. Kirletme, başkasının binasının duvarına yazı yazmak, resim yapmak, afiş ve ilân yapıştırmak şeklinde gerçekleştirilmektedir.

Hakaret suçunun oluşabilmesi için, bir kimseye onur, şeref ve saygınlığını incitecek ölçüde, somut bir fiil veya olgu isnat etmek yada yakıştırmalarda bulunmak yada sövmek gerekmektedir. Kişiye isnat edilen somut fiil veya olgunun gerçek olup olmamasının bir önemi yoktur.İsnadın ispatın konusu ayrıdır. Somut bir fiil ve olgu isnat etmek; isnat, mağdurun onur şeref ve saygınlığını incitecek nitelikte olacaktır. Mağdura yüklenen fiil ve olgunun belirli olması şarttır. Fiilin somut sayılabilmesi için, şahsa, şekle, konuya, yere ve zamana ilişkin unsurlar gösterilmiş olmalıdır. Bu unsurların tamamının birlikte söylenmesi şart değildir. Sözlerin isnat edilen fiilî belirleyecek açıklıkta olması yeterlidir. Çoğu zaman isnat edilen fiil ve olgunun, hangi zaman ve yerde meydana geldiğinin belirtilmesi, onur ve saygınlığı incitecek niteliği tespit için yeterli olmaktadır. Tarafların sosyal durumları, sözlerin söylendiği yer ve söyleniş şekli, söylenmeden önceki olaylar nazara alınarak suç vasfı tayin olunmalıdır.

Olay günü gece saatlerinde sanığın evinde gürültülü bir şekilde alkol alıp müzik dinlemesinden rahatsız olan komşuları katılanlar ... ve ...'ın, seslenerek uyarmaları üzerine sinirlenen sanığın aşağı inerek eline geçirdiği balta ile katılan ...'i sinkaflı küfürler ederek kovalaması ve yumruk atarak yaralaması, bu arada aşağıya inen ...'in babası katılan ...'ye saldıran sanığın yine yumruk atarak katılanı yaralaması, "yeter artık o..ospu çocuğu" diyerek hakaret etmesi, katılanın evinin içine kaçarak kapıyı kapatması üzerine sanığın bu kez elindeki balta ile vurarak kapının camını kırması şeklinde gelişen olayda, mahkemenin mala zarar verme, kasten yaralama, hakaret suçlarının oluştuğuna yönelik kabulünde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanığın yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, hükümlerin ONANMASINA, 29.01.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/11680, Karar No: 2013/6621, Tarih: 15.04.2013

**7. Hukuk Dairesi         2013/11680 E.  ,  2013/6621 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

YARGITAY İLAMI

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

1-Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2-Davacı vekili, müvekkilinin davalı şirketin asıl işveren konumunda bulunduğu işyerinde 01/09/2005-03/05/2011 tarihleri arasında değişik taşeron şirketler nezdinde ücretle çalıştığını, sözleşmesinin bildirimsiz, tazminatsız ve haksız olarak feshedildiğini, tazminatlarının ve diğer işçilik alacaklarının ödenmediğini bildirerek kıdem ve ihbar tazminatı ile genel tatil yıllık izin alacağının tahsilini istemiştir.

Davalı vekili, davacının müvekkili kuruluşa ait iş yerinde ihale ile anahtar teslimi yöntemi ile hizmet sunumu iş alan firmaların işçisi olarak çalıştığı, davacı ile müvekkili arasında hizmet sözleşmesi bulunmadığını, müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, taleplerin zamanaşımına uğradığını ileri sürerek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Taraflar arasında, işçilik alacaklarının zamanaşımına uğrayıp uğramadığı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Zamanaşımı, alacak hakkının belli bir süre kullanılmaması yüzünden dava edilebilme niteliğinden yoksun kalmasını ifade eder. Bu tanımdan da anlaşılacağı üzere zamanaşımı, alacak hakkını sona erdirmeyip sadece onu "eksik bir borç" haline dönüştürür ve "alacağın dava edilebilme özelliği"ni ortadan kaldırır.

Bu itibarla zamanaşımı savunması ileri sürüldüğünde, eğer savunma gerçekleşirse hakkın dava edilebilme niteliği ortadan kalkacağından, artık mahkemenin işin esasına girip onu incelemesi mümkün değildir.

Zamanaşımı, bir borcu doğuran, değiştiren ortadan kaldıran bir olgu olmayıp, salt doğmuş ve var olan bir hakkın istenmesini ortadan kaldıran bir savunma aracıdır. Bu bakımdan zamanaşımı alacağın varlığını değil, istenebilirliğini ortadan kaldırır. Bunun sonucu olarak da, yargılamayı yapan yargıç tarafından yürüttüğü görevinin bir gereği olarak kendiliğinden göz önünde tutulamaz. Borçlunun böyle bir olgunun var olduğunu, yasada öngörülen süre ve usul içinde ileri sürmesi zorunludur. Demek oluyor ki zamanaşımı, borcun doğumu ile ilgili olmayıp, istenmesini önleyen bir savunma olgusudur. Şu durumda zamanaşımı, savunması ileri sürülmedikçe, istemin konusu olan hakkın var olduğu ve kabulüne karar verilmesinde hukuksal ve yasal bir engel bulunmamaktadır.

4857 sayılı Kanundan önce yürürlükte bulunan 1475 sayılı Yasada ücret alacaklarıyla ilgili olarak özel bir zamanaşımı süresi öngörülmediği halde, 4857 sayılı İş Kanunun 32/8 maddesinde, işçi ücretinin beş yıllık özel bir zamanaşımı süresine tabi olduğu açıkça belirtilmiştir. Ancak bu Kanundan önce tazminat niteliğinde olmayan, ücret niteliği ağır basan ulusal bayram genel tatil alacağı, Borçlar Kanununun 126/1 maddesi (6098 Sayılı TBK 147) uyarınca beş yıllık zamanaşımına tabidir.

Somut olayda, davacı davasını 17.12.2012 tarihinde ıslah etmiş, davalı ıslah dilekçesine karşı zamanaşımı defini ileri sürmüştür. Davalının zamanaşımı def'i konusunda mahkemece olumlu veya olumsuz bir karar verilmeden hüküm kurulması hatalı olup bozma nedenidir.

SONUÇ; Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı nedenle BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine 15.04.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/19857, Karar No: 2014/11330, Tarih: 05.06.2014

**7. Ceza Dairesi         2013/19857 E.  ,  2014/11330 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 7 - 2013/60467

MAHKEMESİ : Diyarbakır 1. Asliye Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 05/11/2012

NUMARASI : 2011/630 (E) ve 2012/818 (K)

SUÇ : 5607 sayılı kanuna muhalefet

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

1-Katılan gümrük idaresi adına hazine vekilinin temyiz istemine yönelik yapılan incelemede;

Suçtan doğrudan doğruya zarar görmeyen Gümrük İdaresi'nin 4733 sayılı yasaya muhalefet suçundan davaya katılma ve hükmü temyize yetkisi bulunmadığından, Gümrük İdaresi adına hazine vekilinin temyiz inceleme isteğinin 5320 sayılı yasanın 8/1 maddesiyle yürürlükte bulunan 1412 sayılı C.M.U.K.'un 317. Maddesi uyarınca REDDİNE;

2-Müşteki TAPDK vekilinin temyiz istemine yönelik yapılan incelemede;

4733 sayılı yasaya muhalefet suçundan açılan kamu davasında suçtan doğrudan doğruya zarar gören kurum olan Tütün ve Alkol Düzenleme Kurumunun davaya müdahale hakkı bulunduğu halde, duruşmadan haberdar edilmeden yargılamaya devam edilip, yazılı şekilde karar verilmesi suretiyle, 5271 sayılı CMK'nun 234/1-b-l maddesine muhalefet edilmesi.

Yasaya aykırı, müşteki kurum vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı yasanın 8/1.maddesi gereğince yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'nun 321.maddesi uyarınca BOZULMASINA, 05/06/2014 günü oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/21828, Karar No: 2014/20492, Tarih: 05.06.2014

**4. Ceza Dairesi         2014/21828 E.  ,  2014/20492 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hakaret

KARAR : Kovuşturmanın ertelenmesi

Yerel Mahkemece verilen karar temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararın niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü:

6352 sayılı Kanun'un geçici 1. maddesi uyarınca verilen kovuşturmanın ertelenmesi kararının niteliğine göre karara karşı yalnızca itiraz yolu açık ve dolayısıyla yapılan başvurunun bu doğrultuda değerlendirilmesinin gerekli bulunduğu,

Anlaşıldığından, katılan... vekilinin tebliğnameye uygun olarak, temyiz davası isteği hakkında bir KARAR VERMEYE YER OLMADIĞINA ve dosyanın incelenmeksizin karar mahkemesine GERİ GÖNDERİLMESİNE, 05/06/2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/11481, Karar No: 2017/5509, Tarih: 09.11.2017

**14. Ceza Dairesi         2014/11481 E.  ,  2017/5509 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun nitelikli cinsel istismarı

HÜKÜM : Beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun basit cinsel istismarı suçundan mahkumiyet

İlk derece mahkemesince verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin soruşturma ve kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya içeriğine göre yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine,

Ancak;

Hükümden sonra 28.06.2014 tarihinde yürürlüğe giren 6545 sayılı Kanunun 58, 59, 60 ve 61. maddeleri ile 5237 sayılı Kanunun 102, 103, 104, 105. maddelerinde yer alan cinsel dokunulmazlığa karşı suçların ve 02.12.2016 tarihinde yürürlüğe giren 6763 sayılı Kanunun 13. maddesi ile TCK'nın 103. maddesinin yeniden düzenlenmesi karşısında, 5237 sayılı TCK'nın 7/2. madde-fıkrasındaki "Suçun işlendiği zaman yürürlükte bulunan kanun ile sonradan yürürlüğe giren kanunların hükümleri farklı ise, failin lehine olan kanun uygulanır ve infaz olunur" hükmü gözetilerek lehe olan hükmün önceki ve sonraki kanunların bütün hükümleri olaya uygulanarak ortaya çıkan sonuçların birbirleriyle karşılaştırılması suretiyle belirlenmesi ve her iki kanunla ilgili uygulamanın denetime imkan verecek şekilde kararda gösterilmesi suretiyle yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Kanuna aykırı, suça sürüklenen çocuk müdafiin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 09.11.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/24869, Karar No: 2018/11187, Tarih: 18.10.2018

**8. Ceza Dairesi         2017/24869 E.  ,  2018/11187 K.**

**"İçtihat Metni"**

Hayvanın tehlike yaratabilecek şekilde serbest bırakılması suçundan sanıklar ... ve ...’ın, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 177/1, 62/1 ve 52/2. maddeleri uyarınca 1.500,00 Türk lirası adli para cezası ile cezalandırılmalarına dair BALA Asliye Ceza Mahkemesinin 23.03.2016 tarihli ve 2015/139 esas, 2016/123 sayılı kararını kapsayan dosyası ile ilgili olarak;

Dosya kapsamına göre, sanıklardan ...’ye ait olan ve çobanlık yapan diğer sanığın gözetiminde bulunan köpeklerin katılana ait 1 koyun ve 1 kuzuya saldırarak telef ettikleri şeklinde kabul edilen eylemden dolayı sanıkların 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 177. maddesinden cezalandırılmasına karar verilmiş ise de, 5237 sayılı Kanun'un 177. maddesinin gerekçesinde yer alan, "Suç, kişinin gözetimi altında bulunan hayvanın başkalarının hayatı veya sağlığı bakımından tehlikeli olabilecek şekilde serbest bırakması ile ya da bunların kontrol altına alınmasında ihmal göstermesi ile tamamlanır. Gözetimi altında bulunan hayvanı başkalarının hayatı veya sağlığı bakımından tehlikeli olabilecek şekilde serbest bırakan veya bunların kontrol altına alınmasında ihmal gösteren kişinin, bu fiillerinden dolayı bir zarar meydana gelirse; fiilin sebebiyet verdiği netice açısından kast veya taksirine göre cezalandırılacaktır." şeklindeki açıklamalar karşısında, olayın sanıkların gözetiminde bulunan köpeklerin, mağdura ait koyunları telef etmek şeklinde meydana geldiği kabul edildiği nazara alındığında, sanıkların üzerine atılı suçun yasal unsurları oluşmadığından beraatlerine karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, yazılı şekilde hüküm kurulmasında isabet görülmediğinden bahisle 5271 sayılı CMK.nun 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu Yüksek Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 15.11.2017 gün ve 3931 sayılı kanun yararına bozma istemine atfen Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 24.11.2017 gün ve KYB/2017-65847 sayılı ihbarnamesi ile dairemize tevdii kılınmakla incelendi.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Oluş ve dosya kapsamına göre, hükümlü ...'ye ait olan ve çobanlık yapan diğer hükümlü ...'ın gözetiminde bulunan çoban köpeklerinin, katılana ait otlamakta olan hayvanları telef ettiğinin iddia olunması karşısında; köpeklerin açık arazide otlayan hayvan sürüsünün yanında serbest bırakmasının mutad olduğu, başkalarının hayatı veya sağlığı bakımından tehlikeli olabilecek şekilde serbest bırakılması şeklindeki somut tehlike suçunun unsurlarının da oluşmadığı gözetildiğinde, hükümlülerin yüklenen suçtan beraatleri yerine yazılı şekilde mahkumiyetlerine karar verilmesi,

Yasaya aykırı ve Adalet Bakanlığı'nın kanun yararına bozma istemine dayalı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen ihbarname içeriği bu nedenle yerinde görüldüğünden, Bala Asliye Ceza Mahkemesinin 23.03.2016 tarih ve 2015/139 esas, 2016/123 sayılı kararının 5271 sayılı kanunun CMK.nun 309/4-d maddesi uyarınca BOZULMASINA, hükümlülere yüklenen fiilin kanunda suç olarak tanımlanmaması nedeniyle hayvanı tehlike yaratabilecek şekilde serbest bırakılması suçundan CMK.nun 223/2-a maddesi uyarınca BERAATLERİNE, hükmedilen cezaların infaz edilmemesine, dosyanın Adalet Bakanlığına gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına tevdiine, 18.10.2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/1297, Karar No: 2013/1343, Tarih: 22.01.2013

**2. Hukuk Dairesi         2012/1297 E.  ,  2013/1343 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Aile Mahkemesi

DAVA TÜRÜ :Boşanma

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm, davacı kadın tarafından, kişisel ilişki süresi yönünden; davalı koca tarafından ise kusur belirlemesi, kadın yararına hükmedilen maddi tazminat, iştirak nafakası miktarı ve kişisel ilişki süresi yönünden temyiz edilerek; temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılması istenilmekle; duruşma için belirlenen 22.01.2013 günü duruşmalı temyiz eden davalı ... ile vekili Av. ... ve karşı taraf temyiz eden davacı ... vekili Av. ... geldiler. Gelenlerin konuşması dinlendikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için duruşmadan sonraya bırakılması uygun görüldü. Bugün dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle sömestr tatili ve Temmuz ayında kurulan kişisel ilişkinin ilk gün saat 10.00'da başlayıp son gün saat 17.00'de sona ereceğinin tabii bulunmasına göre,davacı kadının tüm, davalı kocanın ise aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yersizdir.

2-Velayeti anneye bırakılan 27.08.2008 doğumlu müşterek çocuk İnci... ile baba arasındaki kişisel ilişki babalık duygusunun tatminini sağlamaktan uzak olup baba yanında yatılı kalmayı içermeyen yedi yaşın ikmaline kadar olan kişisel ilişki düzenlemesi usul ve yasaya aykırıdır. Ancak, bu yön yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hükmün düzeltilerek onanması gerekmiştir. (HUMK.md.438/7)

SONUÇ: Temyize konu hükmün yukarıda 2. bentte gösterilen sebeple gerekçeli kararın hüküm fıkrasının 2. bendinde "aynı şehirde ikamet ettikleri takdirde küçüğün her ayın 1. ve 3. haftası Cumartesi günü saat 10.00 dan 18.00 e kadar, 1 Temmuz -8 Temmuz tarihleri arasında ve dini bayramların 1. günü saat 10.00 dan 18.00 e kadar, ayrı şehirde ikamet ettikleri takdirde her ayın 1. hafta sonu Cumartesi günü saat 10,00 'dan 18,00 'e kadar ve 1 Temmuz 30 Temmuz tarihleri arasında ve dini bayramların 1. günü saat 10,00'dan 18,00 e kadar, 7 yaşının bitiminden sonra ise" sözcüklerinin hükümden çıkartılmasına, hükmün bu bölümünün DÜZELTİLMİŞ ŞEKLİ İLE, temyize konu diğer bölümlerin ise yukarıda 1. bentte gösterilen sebeple ONANMASINA, duruşma için taktir olunan 990 TL. vekalet ücretinin...'dan alınıp Ahmet'e verilmesine, aşağıda yazılı temyiz ilam harcının temyiz eden...'ya yükletilmesine, peşin harcın mahsubuna 90.00 TL. temyiz başvuru harcı peşin alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığınatemyiz peşin harcının istek halinde yatıran Ahmet'e geri verilmesine, işbu kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.22.01.2013 (Salı)
Yargıtay — Esas No: 2011/16221, Karar No: 2012/7984, Tarih: 14.02.2012

**(Kapatılan)15. Ceza Dairesi         2011/16221 E.  ,  2012/7984 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hizmet Nedeniyle Güveni Kötüye Kullanmak - Görevi Kötüye Kullanmak

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Suç tarihi olan 04.07.2004'ten inceleme tarihine kadar 765 sayılı TCK'nın 102/4 ve 104/2.maddelerinde öngörülen 7 yıl 6 aylık dava zamanaşımı süresinin dolduğu anlaşıldığından; diğer yönleri incelenmeksizin hükmün 5320 sayılı yasanın 8/1.maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nun 321.maddesi uyarınca BOZULMASINA, 1412 sayılı CMUK.nın 322.maddelerinin verdiği yetkiye dayanılarak, 5271 sayılı CMK'nın 223/8.maddesi gereğince sanık hakkındaki kamu davalarının zamanaşımı nedeniyle DÜŞMESİNE, 14.02.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/11182, Karar No: 2012/21454, Tarih: 21.12.2012

**11. Hukuk Dairesi         2012/11182 E.  ,  2012/21454 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada Konya 3. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 13/03/2012 tarih ve 2011/538-2012/95 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davacı vekili ve katılma yoluyla davalı vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 21.12.2012 günü hazır bulunan davacı vekilleri Av. ... ile .... ile davalı vekili Av. .....dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, Almanya Köln Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından verilen 18.07.2008 tarihli, 22 O 680/06 numaralı kararın kesinleştiğini ileri sürerek, tenfizine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, tüm dosya kapsamına göre, tenfizi istenen kararın TTK’nın 329 ve 405/2. maddesine aykırı olduğu, benzer nitelikteki Türkiye’de açılan davaların bu nedenle reddedilmesi nedeniyle eşitlik ilkesine aykırılık oluşturduğu, ayrıca yabancı mahkemenin dava dilekçesi ve kararı posta yolu ile tebliğ etmesi nedeniyle davalının savunma hakkının kısıtlandığı ve bu nedenle kararın usulüne uygun kesinleşmediği, bununla birlikte yabancı mahkeme kararında şirket hisselerinin davalıya iadesine karar verilmemesi nedeniyle mükerrer tahsilâta neden olunabileceği, tüm bu durumların açıkça kamu düzenine aykırılık oluşturduğu gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili ve katılma yolu ile davalı vekili temyiz etmiştir.

1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin katılma yolu ile yapmış olduğu temyiz temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2- Dava, yabancı mahkeme kararının tenfizi istemine ilişkin olup, mahkemece, tenfizi istenen yabancı mahkeme kararının kamu düzenine ilişkin TTK’nın 329 ve 405/2. maddelerine aykırı olduğu gerekçesiyle yazılı şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Gerçekten de, yabancı mahkemelerden hukuk davalarına ilişkin olarak alınmış ve kesinleşmiş ilamlar hakkında, yetkili mahkemenin tenfiz kararı verebilmesi için 5718 SK.’nun 54/c maddesi uyarınca, hükmün kamu düzenine açıkça aykırı bulunmaması gereklidir.

2- Dava, yabancı mahkeme kararının tenfizi istemine ilişkin olup, mahkemece, tenfizi istenen yabancı mahkeme kararının kamu düzenine ilişkin TTK’nın 329 ve 405/2. maddelerine aykırı olduğu gerekçesiyle yazılı şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Gerçekten de, yabancı mahkemelerden hukuk davalarına ilişkin olarak alınmış ve kesinleşmiş ilamlar hakkında, yetkili mahkemenin tenfiz kararı verebilmesi için 5718 SK.’nun 54/c maddesi uyarınca, hükmün kamu düzenine açıkça aykırı bulunmaması gereklidir.

Kanunda kamu düzeni kavramının zamana ve yere göre değişebilen niteliği gereği bir tanımlama yapılmaktan kaçınılmış ve konunun hakimin takdirine bırakılması tercih edilmiş, ancak kamu düzenine aykırılığın “açıkça” olmasının aranmasıyla bu konuda takdir hakkı bulunan hakime bir sınırlama getirilmek istenmiştir. Bu düzenleme, Türk tenfiz hukukunda, kamu düzeni kavramının izin verdiği ölçüde, yabancı mahkeme kararlarının tanınması ve tenfizi lehine bir eğilimin bulunduğunu göstermektedir. Doktrinde de bu konuda hakime yardımcı olması bakımından bazı kriterler verilmiştir. Buna göre örneğin Türk tenfiz hakimi “kural olarak” yabancı mahkeme kararının doğruluğunu inceleyemez (revision au fond yasağı). Zira aksinin kabulü, aynı davanın Türk mahkemesinde tekrar görülmesi ve yeni bir Türk mahkemesi kararının ortaya çıkması sonucunu doğurur. Ancak örneğin Türk hukukunun vazgeçilmez kabul ettiği temel prensiplerini ihlal eden veya milletlerarası alanda geçerli olan ortak ilkelere aykırı bulunan yabancı mahkeme kararları tenfiz edilemez. Tenfiz hakimi takdir hakkını kullanırken, her somut olayın kendine mahsus özelliklerini de dikkate almalıdır.

O halde dava konusu uyuşmazlık yönünden de somut olayın özelliklerine göre bir inceleme ve değerlendirme yapılmalıdır.

Burada ilk olarak yabancı mahkemece davalının savunma hakkının ihlal edilip edilmediğinin incelenmesi gereklidir. Somut olayda yabancı mahkemece, dava dilekçesi ve ekleri davalıya 1965 tarihli Hukukî ve Ticarî Konularda Adlî ve Gayrı Adlî Belgelerin Yabancı Memleketlerde Tebliğine Dair Lahey Sözleşmesi’ne uygun olarak tebliğ edilmiş, davalının davaya karşı savunma yapmak isteğini göstermemesi nedeniyle, Alman Usul Yasası’nın 331/3. ve 276. maddeleri uyarınca, davacının talebi üzerine, sözlü yargılama yapılmaksızın “gıyabi karar” verilmiştir. Buraya kadar olan gelişmelerin Türk kamu düzenine aykırı veya davalının savunma hakkını kısıtlar nitelikte olmadığı, benzer olaylarda Yargıtay dairelerince verilen kararlarla da benimsenmiştir (Yargıtay 13. HD. 01.10.1992 gün ve 5764 E.-7352 K., Yargıtay 11. HD. 06.07.2010 gün ve 2008/12797 E.- 2010/7992 K.). Zira “kural olarak” her mahkeme kendi usul hükümlerini uygular ve yabancı mahkemenin uyguladığı usulün Türk usul hukukundan farklı olması, Türk kamu düzeninin müdahalesi için tek başına yeterli sebep oluşturmaz. Aynı ilkeler yabancı mahkemece uygulanan ispat hukuku açısından da geçerlidir.