muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/14, Karar No: 2016/3738, Tarih: 20.06.2016

Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre; Yargıtayın yerleşik uygulamalarına göre, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmelerinin res'en ya da tek yanlı feshedilemeyeceğinden ve fesihte taraf iradelerinin birleşmesi dışında mahkemece karar verilebileceğinden sözleşmenin geçerli ve halen ayakta olduğu kabulünün gerektiği, bu itibarla da sözleşmenin 15. maddesinde düzenlenen sözleşmenin kendiliğinden feshine ilişkin hükmünün somut olaya uygulama imkanının bulunmadığı, bu durumda sözleşme ile belirlenen kesin vade itibariyle inşaatın bitirilerek teslim edilmediği sabit olduğundan talep doğrultusunda gecikilen ilk 60 gün için taraflar arasında kararlaştırılan 30.000,00 TL cezai şart tazminatının, sözleşme dönemine ait olduğu anlaşılan ve yüklenici tarafından ödenmesi kararlaştırıldığı halde arsa sahibince ödenen ve bilirkişilerce belirlenen 9.632,78 TL'den oluşan arsa vergi bedeli ile davacının teslimde temerrüde düşen yükleniciden TBK'nın 112 ve 125/1. maddelerine göre aynen ifayı bekleyerek gecikme sebebiyle oluşan zararlarının tazminini isteyebileceğinden sözleşmede belirlenen ilk 60 günü takip eden dönem için

../..

S.2.

gecikme tazminatı istemesinde yasal bir engel olmadığı bu itibarla da davacının dava tarihi olan 30.07.2012 tarihi ile 30.08.2009 villa teslim tarihi arasında kalan süre için mahrum kalınan kira (gecikme tazminatı) bedeli toplamı olan 12.000,00 TL yönünden talebinde haklı olduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

1-Taraflar arasında düzenleme şeklinde imzalanan 06.11.2007 tarihli arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin yapıldığı sırada yürürlükte bulunan imar planının ....r sayılı kesinleşmiş ilamıyla iptal edildiği ve sözleşmenin 15 ve 16. maddelerinde belirtildiği üzere imar planının iptalinin geçerli sebep olarak sayıldığı, bu durumda yükleniciye atfı kabil bir kusurun yüklenemeyeceği, yeni bir imar planının da hazırlanma durumunun bulunduğu gözetilmeden cezai şart ve kira kaybı hakkında bu aşamada yazılı şekilde hüküm kurulmasında isabet görülmemiştir.

2-Mahkemece arsa vergileriyle ilgili olarak davanın kısmen kabulüne karar verilmişse de, sözleşmesinin 6. maddesi uyarınca bu vergilerin yüklenici tarafından ödeneceği kararlaştırılmakla, davacı da bu vergilerin tarafına ödenmesini istediğine göre; davacı arsa sahibi tarafından sözleşmenin geçerlilik kazandığı tarihten itibaren bu vergilere yönelik herhangi bir ödemesinin bulunup bulunmadığı, varsa ancak yaptığı bu ödemeleri isteyebileceği gözetilmeden ve gerekli araştırma yapılmaksızın yazılı şekilde hüküm kurulması da doğru görülmemiştir.

3-Bozma nedenine göre, davalının diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.

3-Bozma nedenine göre, davalının diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) ve (2) no'lu bentlerde açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davalı yararına BOZULMASINA, (3) no'lu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 20.06.2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/20254, Karar No: 2015/23554, Tarih: 21.12.2015

**2. Ceza Dairesi         2014/20254 E.  ,  2015/23554 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 2 - 2013/91758

MAHKEMESİ : Tatvan 2. Asliye Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 07/12/2012

NUMARASI : 2012/261 (E) ve 2012/452 (K)

SUÇ : Hırsızlık, iş yeri dokunulmazlığını bozma, mala zarar verme

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Mala zarar verme suçundan kurulan hükmün incelenmesinde;

Suça sürüklenen çocuk hakkında hükmolunan cezanın miktar ve türüne göre hükmün, 14.04.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6217 sayılı Kanun'un 26. maddesi ile 5320 Sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkındaki Kanun'a eklenen geçici 2. maddede, Bölge Adliye Mahkemeleri faaliyete geçinceye kadar hapis cezasından verilenler hariç olmak üzere sonuç olarak belirlenen üçbin Türk Lirası dahil adli para cezasına ilişkin mahkumiyet hükümlerine karşı temyiz yasa yoluna başvurulamayacağı öngörülmekle, hüküm tarihine göre temyizi mümkün olmadığından suça sürüklenen çocuk müdafiinin temyiz isteminin 1412 sayılı Kanun'un 317. maddesi uyarınca REDDİNE;

İş yeri dokunulmazlığını bozma suçundan kurulan hükmün incelenmesinde;

Suça sürüklenen çocuk hakkında 5271 sayılı CMK'nın 231. maddesi uyarınca verilen ve davayı sonuçlandırıcı nitelikte olmayan ''hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına'' ilişkin karara karşı aynı Kanun'un 231/12. madde ve fıkrasına göre itiraz yasa yolu açık olup, yine aynı Kanun'un 264. maddesi uyarınca kabul edilebilir bir başvuruda yasa yolunda ya da merciin belirlenmesinde yanılma, başvuranın haklarını ortadan kaldırmayacağından, suça sürüklenen çocuk müdafiinin temyiz dilekçesinin itiraz dilekçesi olarak kabulü ile görevli ve yetkili ilk derece mahkemesince itiraz konusunda inceleme yapılması için, dosyanın incelenmeksizin mahalline İADESİNE;

Hırsızlık suçundan kurulan hükmün incelenmesinde;

Dosya içeriğine göre diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. Ancak;

Suça sürüklenen çocuk hakkında, 5271 sayılı CMK'nın 150/3. maddesi uyarınca, mahkemesince Baroya yazı yazılarak savunmak üzere bir avukatın görevlendirilmesi nedeniyle, zorunlu müdafii için ödenen avukatlık ücretinin, suça sürüklenen çocuğa Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 6/3-c maddesindeki düzenlemeye açıkça aykırı olarak yargılama gideri olarak yükletilmesine karar verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuk müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi gereğince BOZULMASINA, ancak bu aykırılığın aynı Kanun'un 322. maddesine göre düzeltilmesi mümkün olduğundan hüküm fıkrasından suça sürüklenen çocuğa yükletilen müdafii ücretine ilişkin bölümün çıkartılmasına karar verilmek suretiyle diğer yönleri usul ve yasaya uygun bulunan hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 21/12/2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/5325, Karar No: 2019/10875, Tarih: 06.11.2019

**13. Hukuk Dairesi         2019/5325 E.  ,  2019/10875 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, dar gelirli ailelere konut edindirmesi kapsamında davalı belediye ile aralarında sözleşme düzenlendiğini, arsa tahsisi yapıldığını, satış bedelinin taksitler halinde ödendiğini, tahsis kararının iptal edildiğini,imar planı değişikliği ile ifanın imkansız hale geldiğini ileri sürerek arsanın rayiç değerinin tespiti yapılarak bu bedelin yasal faiziyle birlikte ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davanın kabulü ile toplam 80.000,00 TL'nin tahsiline dair verilen karar, Yargıtay 3.Hukuk Dairesince 12.05.2014 tarih 2014/499 e., 2014/7265 k. sayılı ilam ile bozulmuş, bozmaya uyulmak suretiyle yapılan yargılama sonucu davanın kabulü ile 80.000,00 TL'nin tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı beleyide vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, davanın kabulü ile toplam 80.000,00 TL'nin tahsiline dair verilen karar, Yargıtay 3.Hukuk Dairesince 12.05.2014 tarih 2014/499 e., 2014/7265 k. sayılı ilam ile bozulmuş, bozmaya uyulmak suretiyle yapılan yargılama sonucu davanın kabulü ile 80.000,00 TL'nin tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı beleyide vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı vekili eldeki dava ile dar gelirli aileleri konut edindirme projesinden yararlanmak için müvekkili tarafından davalı belediyeye yapılan başvurunun kabul edildiğini, yapılan noter çekilişi ile 200 m² yüzölçümlü arsa tahsisinin yapıldığını, satış bedelinin müvekkilince taksitler halinde ödenmesine rağmen, davalı belediyenin arsa tahsislerini iptal ettiğini, akabinde ise bölgenin imar planının değiştirildiğini, bu nedenlerle arsanın devrinin talep edilmesinin imkânsız hale geldiğini ileri sürerek; müvekkiline tahsis edilmiş olan 200 m² lik arsanın, ıslahen, rayiç değeri olan 80.000,00 TL’nin faizi ile birlikte tahsilini talep etmiş, davalı vekili; davacının alacağının rayiç bedel üzerinden değil denkleştirici adalet ilkelerine göre ödenmesi gerektiğini, taraflar arasındaki sözleşmenin geçersiz olduğunu savunarak davanın reddini dilemiştir. Davanın kabulüne dair verilen karar, Yargıtay 3. Hukuk Dairesince, ifanın her iki tarafça imkansız hale geldiği tarihin araştırılmamış olması, taşınmazın rayiç değerinin tespitine ilişkin bilirkişi raporunun yetersiz olduğu gerekçeleri ile bozulmuş; bozma ve 20.08.2016 tarihinde kabul edilen 6745 sayılı Kanun'un 12. maddesi ile değişik 775 sayılı Gecekondu Kanuna eklenen geçici 10.maddesinin Anayasa Mahkemesi kararı ile iptali de gözetilerek, aldırılan bilirkişi raporuna göre, davanın kabulü ile 80.000,00 TL'nin tahsiline karar verilmiştir. Görüşüne uyulan 02.01.2015 tarihli bilirkişi raporunda, dava konusu taşınmazın ifanın imkansız olduğu tarih olan 27.10.2009'daki m² birim değerinin 450,00 TL olduğu belirtilmiş, buna göre de taşınmazın bu tarihteki değeri hesaplanmıştır. Rapor incelendiğinde emsal olarak bilirkişi tarafından resen dikkate alınan taşınmazın (1 numaralı emsal) dava konusu taşınmazdan 2,36 kat daha değerli olduğu belirlenerek sonuca gidilmiştir. Dava konusu taşınmazdan 2,36 kat daha değerli olduğu raporda işaret edilen taşınmazın, eldeki davanın konusu olan taşınmaza böylesi bir oranla fazla değerli olmasının, aradaki oran farkının ne şekilde elde edildiği dosyaya yansıtılamamıştır. Daha önce Dairemizin 2015/41413 E. sayılı ve diğer benzer bozma ilamlarında da işaret edildiği üzere, m² birim fiyatlarının 300,00 TL olarak belirlendiği başka dosyalardan aldırılan bilirkişi raporlarına atıf yapılmış olup, bu raporlar da gözetilerek, önceki bozma kararında vurgulanan hususlar dikkate alınıp, temin edilecek taraf, mahkeme ve Yargıtay denetimine elverişli bilirkişi raporuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve araştırma ile yetinilerek yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz olunan hükmün davalı yararına BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, HUMK’nun 440/I maddesi uyarınca tebliğden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 06/11/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/5615, Karar No: 2023/6132, Tarih: 12.06.2023

**5. Hukuk Dairesi         2023/5615 E.  ,  2023/6132 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. İstanbul Anadolu 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 29.03.2023 Tarihli ve 2023/529 Esas, 2023/589 Karar Sayılı Kararı

Kısıtlı adayının yerleşim yeri adresinin ... Küme Evleri, No:120A, ... .../... olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. Düzce 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 17.05.2023 Tarihli ve 2023/895 Esas, 2023/1084 Karar Sayılı Kararı

Kısıtlı adayının adresinin ... Mahallesi, ... Sokak, No:4, İç Kapı No:10 .../... olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 405 inci maddesi uyarınca vasi atanması istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukukî dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 4721 sayılı Kanun’un “Yerleşim yeri” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrası şöyledir:

“Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.”

3. 4721 sayılı Kanun’un “Vesayet işlerinde yetki” başlıklı 411 inci maddesi şöyledir:

“Vesayet işlerinde yetki küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.”

C. Değerlendirme

... İlçe Emniyet Müdürlüğünce yapılan araştırmaya göre kısıtlı adayının yerleşim yeri adresinin ... Mahallesi, ... Sokak, No:4, İç Kapı No:10 .../... olduğu anlaşıldığından uyuşmazlığın İstanbul Anadolu 1. Sulh Hukuk Mahkemesince çözümlenmesi gerekmektedir.

III. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

6100 sayılı Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince, İstanbul Anadolu 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,

12.06.2023 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/3956, Karar No: 2019/4868, Tarih: 26.09.2019

**20. Ceza Dairesi         2018/3956 E.  ,  2019/4868 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARLA

İLGİLİ BİLGİLER:

Mahkeme : KAYSERİ 9. Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma

Hüküm : Mahkûmiyet

Dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:

A-) Sanık ... hakkında kurulan mahkumiyet hükmünün incelemesinde;

1-)Sanık hakkında suç tarihinde ve öncesinde hakkında uyuşturucu madde kullanma suçundan verilmiş tedavi ve/veya denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına ilişkin bir karar bulunup bulunmadığı hakim ekranından sorgulanmış ve suç tarihi itibariyle tedavi ve denetimli serbestlik dosyası bulunmadığı, suç tarihinden önce tedavi ve denetimli serbestlik dosyaları bulunduğu belirtilmiş ise de; hukuki denetime olanak verecek şekilde Cumhuriyet Başsavcılığından tüm tedavi ve denetim dosyaları sorulup; evrakın dosya arasına konularak sonucuna göre karar verilmesi gerektiği halde yazılı şekilde hüküm kurulması,

2-) 28/06/2014 tarihinde yürürlüğe giren 6545 sayılı Kanunla TCK'nın 191. maddesinde yapılan değişiklik nedeniyle, TCK'nın 191. maddesinin 4. fıkrasının (a) bendinde yer alan, "kişinin, erteleme süresi zarfında; kendisine yüklenen yükümlülüklere veya uygulanan tedavinin gereklerine uygun davranmamakta ısrar etmesi hâlinde, hakkında kamu davası açılır" hükmü gözetildiğinde dosya kapsamına göre; sanığın 01/10/2011 tarihinde sevk edildiği Kayseri Ruh Sağlığı Merkezi'ne başvurmaması üzerine 14/10/2011 tarihinde uyarıldığı, sanığın mazeretinin değerlendirilerek bu uyarının geri alındığı, sanığın adres değişikliğini bildirdiği Boğazlıyan Denetimli Serbestlik Müdürlüğü'ne dosyasının gönderildiği,Boğazlıyan Denetimli Serbestlik Müdürlüğü tarafından sanığa 10 gün içinde Denetimli Serbestlik Müdürlüğü'ne başvurması gerektiği uyarısını içeren tebligatın yapılması ve sanığın başvuruda bulunmaması üzerine, sanığa tekrar yeni bir süre verilerek başvuru yapması konusunda ihtaratta bulunulmadığının anlaşılması karşısında; sanığın çağrı yazısının tebliğinden itibaren 10 gün içinde şube müdürlüğüne başvurmamasının tek başına, kendisine yüklenen yükümlülüklere uygun davranmamakta ısrar etmesi olarak kabul edilemeyeceği gözetilmeden yazılı şekilde karar verilmesi,

3-Gerekçede sanık hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verildiği belirtilmesine rağmen hükümde sanığın 1 yıl hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verilerek hüküm ile gerekçe arasında çelişki oluşturulması,

4- Hükümden sonra 24.11.2015 tarih ve 29542 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Anayasa Mahkemesi'nin 08.10.2015 tarihli 2014/140 esas ve 2015/85 karar sayılı kararı ile, 5237 sayılı TCK'nın 53. maddesinin bazı hükümlerinin iptal edilmesi nedeniyle, bu maddenin uygulanması açısından, sanığın durumunun yeniden belirlenmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazı bu nedenle yerinde görülmüş olduğundan, hükmün BOZULMASINA,

B-) Sanık ... hakkında kurulan mahkumiyet hükmünün incelemesinde;

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazı bu nedenle yerinde görülmüş olduğundan, hükmün BOZULMASINA,

B-) Sanık ... hakkında kurulan mahkumiyet hükmünün incelemesinde;

UYAP ortamından alınan nüfus kayıt örneğine göre sanığın hükümden sonra 17.08.2017 tarihinde öldüğünün belirtilmesi karşısında, sanığın ölüp ölmediği araştırılarak, ölmüş olduğunun tespiti halinde sanık hakkında açılan kamu davasının TCK’nın 64. maddesi gereğince düşürülmesine karar verilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu nedenle yerinde olduğundan hükmün BOZULMASINA, 26.09.2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/5013, Karar No: 2019/38265, Tarih: 05.12.2019

**7. Ceza Dairesi         2019/5013 E.  ,  2019/38265 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 5607 sayılı Yasaya muhalefet

HÜKÜM : Beraat

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

I) TAPDK vekilinin temyiz istemi yönünden yapılan incelemede;

Suç tarihi ve ele geçen eşyanın niteliğine göre, suçtan doğrudan zarar görmeyen TAPDK'nun davaya katılma ve hükmü temyize yetkisi bulunmadığı gibi katılmasına karar verilmesi de hükmü temyiz yetkisi vermeyeceğinden, TAPDK vekilinin vaki temyiz talebinin 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi uyarınca yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'nun 317. maddesi gereğince REDDİNE,

II) Katılan Gümrük İdaresi vekilinin temyiz istemi yönünden yapılan incelemede ise;

Sanığın seyyar tezgah altında sigara satışı yaptığı ihbarı üzerine işlettiği tezgahın dolabında 37 paket değişik marka kaçak sigaraların yakalandığı, sigaraların yakalandığı yer, sanığın yaptığı iş ve ele geçen sigaraların yakalanış biçimi itibarıyla sanığın suça konu sigaraları ticari amaçla bulundurduğu gözetilmeden sanığın yerinde olmayan savunmasına itibar edilerek mahkumiyeti yerine beraatine karar verilmesi,

Kabule göre de;

Dava konusu eşyanın müsaderesi sırasında uygulama maddesi olan TCK'nun 54/4. madde ve fıkrası yerine TCK'nun 54. maddesinin gösterilmesi suretiyle CMK'nun 232/6. maddesine muhalefet edilmesi,

Yasaya aykırı, katılan Gümrük İdaresi vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi uyarınca yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 05/12/2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/3890, Karar No: 2012/5345, Tarih: 06.06.2012

**8. Hukuk Dairesi         2012/3890 E.  ,  2012/5345 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Tapu iptali ve tescil

Hazine ile ... ve müşterekleri aralarındaki tapu iptali ve tescil davasının reddine dair ...2. Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 24.06.2010 gün ve 237/363 sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davacı Hazine vekili tarafından süresinde istenilmiş olmakla dosya incelendi gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı Hazine vekili; mülkiyeti davalılara ait olan 5486 parsel sayılı taşınmazın 267,13 m2 kısmının 3621 sayılı Kıyı Kanununa göre, kıyı kenar çizgisi kapsamında kalan yerlerden olduğunu, bu kısma ait tapu kaydının iptalini ve bu kısım üzerinde bulunan süs havuzu ile teras balkonun kal'ine karar verilmesini istemiştir.

Davalılar ... ve arkadaşları vekili; 10 yıllık hak düşürücü sürenin dolduğunu, 20 yılı aşkın zilyet olduklarını ve kendi lehlerine müktesep hak oluştuğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

Mahkemece; hak düşürücü süreden davanın reddine, karar verilmesi üzerine; hüküm, davacı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davanın, hak düşürücü süreden reddine dair önceki karar Hazinenin temyizi üzerine Yargıtay 1. Hukuk Dairesinin 07.12.2009 tarih, 2009/10709-12637 Esas ve Karar sayılı kararında özetle; “ ...3402 sayılı Yasanın 12/3. maddesinde öngörülen 10 yıllık hak düşürücü süreden davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığından, Hazinenin bu yöne ilişen temyiz itirazlarının reddine, ancak her davanın açıldığı tarihteki koşullara tabi olduğu ve dava tarihi itibari ile davacı Hazinenin davasında haklı olduğu buna bağlı olarak yargılama giderlerinden ve bu giderlerden sayılan avukatlık ücretinden davalı tarafın sorumlu tutulması gerekeceği ...” gereğine değinilerek mahkeme kararı bozulmuş olup, davacı Hazinenin karar düzeltme isteği de Yargıtay 1. Hukuk Dairesinin 14.04.2010 tarih 2010/2691-4241 Esas ve Karar sayılı kararıyla reddedilmiş ve mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda, hak düşürücü sürenin geçtiği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

Hemen belirtmelidir ki, mahkemenin esasa ilişkin ilk kararı ve Yargıtay 1. Hukuk Dairesinin yukarıda açıklanan bozma kararı ile temyize konu son mahkeme kararları tümüyle, 5841 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği 14.03.2009 tarihinden sonra verilmiş olup; bu Kanunun 2. ve 3.maddeleri ile getirilen yeni düzenlemelere dayanılarak oluşturulmuştur.

Hemen belirtmelidir ki, mahkemenin esasa ilişkin ilk kararı ve Yargıtay 1. Hukuk Dairesinin yukarıda açıklanan bozma kararı ile temyize konu son mahkeme kararları tümüyle, 5841 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği 14.03.2009 tarihinden sonra verilmiş olup; bu Kanunun 2. ve 3.maddeleri ile getirilen yeni düzenlemelere dayanılarak oluşturulmuştur.

14.03.2009 tarihinde yürürlüğe giren 25.02.2009 günlü 5841 sayılı Çeşitli Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 2.maddesi ile 3402 sayılı Kanunun 12. maddesinin 3.fıkrasına eklenen cümlede; “Bu hüküm iddia ve taşınmazın niteliğine yahut Devlet ve diğer kamu tüzel kişileri dahil tarafların sıfatına bakılmaksızın “ ve 3.maddesi ile aynı kanuna eklenen Geçici 10.maddesinde ise; “Bu Kanunun 12.maddesinin 3.fıkrası hükmü devletin hüküm ve tasarrufu altında olduğu iddiası ile yürürlük tarihinden önce açılmış ve henüz kesin hükme bağlanmamış olan davalarda dahi uygulanır.” şeklindedir. Bu değişiklik nedeniyle bu yasanın yürürlük tarihinden sonra Hazinenin açtığı davalarda da 10 yıllık hak düşürücü süre uygulanmaya başlanmıştır.

Ne var ki, bozma ve mahkeme kararlarının verilmesinden sonra, son kararın temyizi aşamasında Anayasa Mahkemesinin 12.05.2011 gün ve 2009/31 E. 2011/77 K. sayılı kararıyla; “25.02.2009 gün ve 5841 sayılı Çeşitli Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 2.maddesiyle 21.06.1987 günlü 3402 sayılı Kadastro Kanununun 12.maddesinin üçüncü fıkrasına eklenen cümlenin ve 3.maddesiyle 3402 sayılı Yasaya eklenen Geçici 10. maddenin Anayasaya aykırı olduğuna ve iptaline” karar verilmiş ve bu iptal kararı 23.07.2011 tarihli Resmi Gazetede yayımlanmıştır.

Anayasa Mahkemesinin iptal kararlarının yasama, yürütme ve yargı organları ile idari makamlar, gerçek ve tüzel kişileri bağlayacağı açıktır.

Diğer taraftan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 33.maddesinde yer alan “Hakim, Türk hukukunu resen uygular” hükmü ile ifadesini bulan yasal ilke gözetildiğinde; Anayasa Mahkemesinin iptal kararlarının derdest dosyalar yönünden uygulanmasının zorunluluğu ortadadır.

Öyle ise, kesin hüküm halini almamış ve kazanılmış hakkın istisnasını teşkil eden bu durum karşısında 5841 sayılı Yasa hükümleri uyarınca davanın reddine ilişkin olarak kurulan hükmün, verildiği tarih itibariyle doğru olduğu düşünülse ve ayrıca Anayasanın 153.maddesine göre iptal kararı geriye yürümez ise de 10.03.1969 gün ve 1/3 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararının gerekçe bölümünde belirtildiği üzere iptal, kesin şekilde çözüme bağlanmış uyuşmazlıkları etkilemez ve henüz anlaşmazlık hali devam ediyorsa iptalin kapsamına girer. Bu durumda davanın hak düşürücü süreden reddine ilişkin kurulan kararın Anayasa Mahkemesinin anılan iptal kararından sonra doğru olduğu söylenemez. Zira, kamu düzeninin söz konusu olduğu bütün haller istisnanın kapsamına girer.