muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/291, Karar No: 2017/1378, Tarih: 16.03.2017

Hükümlerden sonra 5237 sayılı TCK'nın 53. maddesi ile ilgili olarak 24.11.2015 tarihli, 29542 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Anayasa Mahkemesinin 08.10.2015 gün ve 2014/140 Esas, 2015/85 Karar sayılı ilamıyla verilen iptal kararının mahkumiyet hükümleri yönünden infaz aşamasında nazara alınması mümkün görülmüştür.

Delillerle iddia ve savunma; duruşma göz önünde tutularak tahlil ve takdir edilmiş, beraati ve sübutu kabul olunan fiillerin unsurlarına uygun şekilde tavsif ve tatbikatları yapılmış bulunduğundan, sanık müdafii ve katılanlar vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazları ile sanık müdafiin duruşmalı inceleme sırasındaki sözlü savunmasının reddiyle, sanık hakkında yağma suçundan verilen beraat kararı ile beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun nitelikli cinsel istismarı ve kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçlarından kurulan mahkumiyet hükümlerinin ONANMASINA,

Sanık hakkında özel hayatın gizliliğini ihlal suçundan kurulan beraat hükmünün temyiz incelemesine gelince;

Dosya içeriğine göre, sanığın onsekiz yaşından küçük mağdureyle cinsel ilişkiye girerken bu ilişkilere dair ve mağdureye ait müstehcen içerikli müstakil görüntüleri kaydederek bilgisayarında ve hafıza kartında bulundurduğunun anlaşılması karşısında, söz konusu fotoğraf ile videoları üreten ve bilgisayar ile hafıza kartında bulunduran sanığın eylemlerinin TCK'nın 226/3-c.1. maddesinde düzenlenen müstehcenlik suçunu oluşturduğu gözetilerek mahkumiyetine karar verilmesi yerine suç vasfının tayininde yanılgıya düşülerek yazılı şekilde özel hayatın gizliliğini ihlal suçundan beraatine hükmedilmesi,

Kanuna aykırı, katılanlar vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 16.03.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

16.03.2017 tarihinde verilen işbu karar 22.03.2017 tarihinde Yargıtay Cumhuriyet Savcılarından ... ... hazır olduğu halde sanık müdafiin gıyabında tefhim olundu.
Yargıtay — Esas No: 2012/30339, Karar No: 2014/18017, Tarih: 31.10.2014

**11. Ceza Dairesi         2012/30339 E.  ,  2014/18017 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Resmi belgede sahtecilik

HÜKÜM : Mahkumiyet

Sanığın UYAP kanalıyla mernis üzerinden temin edilen nüfus kayıt örneğine göre hükümden sonra 01.08.2011 tarihinde öldüğü anlaşıldığından, kamu davasının 5237 sayılı TCK'nun 64. maddesi uyarınca düşürülmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanık müdafiinin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görüldüğünden sair yönleri incelenmeyen hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 31.10.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/13446, Karar No: 2012/11787, Tarih: 01.11.2012

**(Kapatılan)17. Hukuk Dairesi         2012/13446 E.  ,  2012/11787 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Vesayet hukukuna ilişkin olarak yapılan yargılamada... Sulh Hukuk Mahkemesi ve ...Sulh Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi:

-K A R A R-

Dava, kısıtlının sahip olduğu taşınmazla ilgili olarak kat karşılığı inşaat sözleşmesi yapılmasına izin verilmesi ve yerleşim yerinin değiştirilmesi istemine ilişkindir.

TMK.nun 411 maddesine göre "vesayet işlerinde yetki, küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairesine aittir." Aynı yasanın 19.maddesinde de "Bir kimsenin ikametgahı yerleşmek niyetiyle oturduğu yerdir." hükmüne yer verilmiştir.

Somut olayda ...'un Bursa 3.Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 24.4.2009 gün ve 2009/502-853 sayılı ilamıyla kısıtlandığı, kendisine ablası Ayşegül Ünlüsoy vasi olarak atanmış daha sonra vasi Ayşegül Ünlüsoy kısıtlının...'a yerleştiğini bildirerek ikamet değişikliğine izin kararı verilmesini istemiştir. Vesayet makamı olan Bursa 3.Sulh Hukuk Mahkemesi de kısıtlının yerleşim yerinin değiştirilmesine ve mahkemesinin yetkisizliğine karar verilmiştir. Vesayet makamınca yetkisizlik ve kısıtlının ikametgahının değiştirilmesine izin verilmesi üzerine dosya TMK. madde 412/2 uyarınca yeni ikametgah yeri olan... Sulh Hukuk Mahkemesine gönderilmiş, Şavşat Sulh Hukuk Mahkemesi de kısıtlının Bursa'da yaşıyor olduğu, Şavşat da yaz aylarında bulunduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı vermiştir.

TMK.nun 412 maddesinde "yerleşim yerinin vesayet makamının izni ile değişmesi halinde yetkinin yeni vesayet makamına geçeceği" belirtilmiştir. Bu durumda, ikametgahının değiştirilmesine izin verilen kısıtlının yeri yerleşim yeri... olduğundan, uyuşmazlığın... Sulh Hukuk Mahkemesinde görülerek çözümlenmesi gerekir.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle HMK.nun 21 ve 22. maddeleri uyarınca... Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 1.11.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/21059, Karar No: 2007/3878, Tarih: 12.03.2007

**21. Hukuk Dairesi         2006/21059 E.  ,  2007/3878 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Çorum İş Mahkemesi

TARİHİ : 13/10/2006

Davacı, ilk prim kesintisinin yapıldığı tarihi takip eden aybaşından itibaren tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğun tesbitine  karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalı  vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde

Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan  ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillere hükmün dayandığı kanuni gerektirici nedenlere göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava, davacının ilk Prim  kesintisinin yapıldığı tarihi takip eden ay başından itibaren  varsa  SSK lı ve Bağ-Kurlu hizmetleri dışında kalan sürede,  tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tesbiti istemine ilişkindir.

Mahkemece istemin kabulüne karar verilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillere hükmün dayandığı kanuni gerektirici nedenlere göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava, davacının ilk Prim  kesintisinin yapıldığı tarihi takip eden ay başından itibaren  varsa  SSK lı ve Bağ-Kurlu hizmetleri dışında kalan sürede,  tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tesbiti istemine ilişkindir.

Mahkemece istemin kabulüne karar verilmiştir.

Davanın,  yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım Bağ-Kur hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre,  sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan  Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 50 yaşını dolduran kadınlarla, 55 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım Bağ-Kur sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır. Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan  resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek Bağ-Kur’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. Bağ-Kur’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre, kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye,

Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan p. e. İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Ş. Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının  esas alınacağı  bildirilmiştir.  Bu kayıtların  tarımda  kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi  olduğu ortadadır.

Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan p. e. İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Ş. Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının  esas alınacağı  bildirilmiştir.  Bu kayıtların  tarımda  kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi  olduğu ortadadır.

Yapılan incelemede, davacının Ziraat Odasına, Tarım Kredi Kooperatifine üyeliğinin bulunmadığı, sattığı ürün bedellerinden ilk prim  kesintisinin 14.04.1995 tarihinde yapıldığı, sonraki yıllarda; 1998,2001,2005 yıllarında ürün bedellerinden prim kesintisinin yapıldığı  diğer yıllarda  kesintinin yapılmadığı görülmektedir.

Mahkemece kesintinin  bulunduğu, 01.05.1995-31.12.1995 ve 1998,2001,2005 yılları yönünden verilen tesbit kararı yerinde  ise de prim kesintisinin bulunmadığı  1999,2000,2002,2003,2004 ve 2006 yılları yönünden 2926 sayılı yasa’nın 10.maddesinde belirtilen kayıtlar bulunmadığı ve tarımsal faaliyet bu madde kapsamında kanıtlanmadığı halde bu yılların soyut tanık beyanı ve zabıta araştırmalarına dayalı olarak kabul edilmesi yasaya uygun değildir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 12.03.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/14055, Karar No: 2012/20548, Tarih: 12.12.2012

**11. Hukuk Dairesi         2011/14055 E.  ,  2012/20548 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada Ankara 3. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 17.03.2009 tarih ve 2009/75-2011/105 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi asıl davada davacı-birleşen davada davalı Eti Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş. ve davalı birleşen davada davacı Doğadan Gıda Ürünleri San. ve Paz. A.Ş. vekilleri tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı-birleşen davada davalı Eti Gıda A.Ş. vekili, müvekkilinin 'FORM, ETİ FORM, FORMDAKAL, FORMPUAN, FORM YE FORMDA KAL, FORMBALL' ibareli tanınmış markaları olduğunu, davalı Doğadan Gıda A.Ş’nin ise ‘DOĞADANFORM D-TKS’ ibaresini tescil için başvurduğunu, yaptıkları itiraz sonrası bir kısım sınıfların tescilden çıkarıldığını, YİDK’na başvurunun tümden reddi için başvuruda bulunduklarını, yaptıkları itirazın reddedildiğini, oysa markaların aynı ve benzer sınıflarda tescilli olduğunu, aralarında iltibas tehlikesi bulunduğunu, tanınmışlıklarından haksız yarar sağlanacağını, davalının daha önceden tescilli ‘Doğadanform’ ibareli markası hakkında hükümsüzlük davası açtıklarını, davalının kötüniyetli olarak tescil talebinde bulunduğunu ileri sürerek, YİDK kararının iptalini, davalı markasının hükümsüzlüğünü talep ve dava etmiştir.

Davalı-Birleşen davada davacı Doğadan Gıda A.Ş. vekili, müvekkilinin ‘DOĞADANFORM D-TKS’ ibaresini tescil için başvurduğunu, davalı Eti Gıda A.Ş’nin Form’ ibareli markaları ile davalı ... firmasının ‘LİPTON D-TKS’ ibareli markası nedeniyle başvurularından bir kısım sınıfların çıkarıldığını, markaların benzer olmadığını, aralarında iltibas tehlikesi bulunmadığını ileri sürerek, YİDK kararının iptalini talep ve dava etmiş, asıl davanın ise reddini istemiştir.

Birleşen davada davalı ... LV vekili, markalar arasında iltibas tehlikesi bulunduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Asıl ve birleşen davada davalı TPE vekili, markalar arasında iltibas tehlikesi bulunduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Birleşen davada davalı ... LV vekili, markalar arasında iltibas tehlikesi bulunduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Asıl ve birleşen davada davalı TPE vekili, markalar arasında iltibas tehlikesi bulunduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, davalı Doğadan Gıda A.Ş’nin ‘DOĞADANFORM D-TKS’ ibareli markası ile itiraza konu markalar arasında iltibasa neden olacak şekilde benzerlik bulunduğu, davalı firmanın 1998/16556 nolu ‘DOĞADANFORM’ ibareli markasının sonuna ‘D-TKS’ ibaresi ekleyerek seri marka oluşturmaya çalıştığı, müktesep hakka konu markasını bu şekilde genişletme yoluna gittiği, kazanılmış hakkının ‘çaylar, buzlu çaylar, poşet çaylar, şifalı bitki çayları, zayıflama çayı, tıbbi ot çayları, meyve ve bitki çayları, bitkisel şifalı poşet çayları, kahve, kakao, bal, arı sütü, un, irmik, toz şeker, kesme şeker, pudra şekeri’ emtiaları ile sınırlı olduğu, ancak Ankara 3 Fikri ve Sınai Haklar Mahkemesi'nin 2006/437 esas sayılı hükümsüzlük davasında davalının anılan markasından ‘bal, arı sütü, un, irmik, nişasta, toz şeker, kesme şeker, pudra şekeri’ emtialarını çıkarıldığı gerekçesiyle, asıl davanın kısmen kabulüne, davalının 2007/15426 nolu markasından bal, arı sütü, irmik, nişasta, toz şeker, kesme şeker, pudra şekeri emtiaları yönünden kısmen hükümsüzlüğüne, fazlaya ilişkin istemin ve birleşen davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, asıl davada davacı-birleşen davada davalı Eti Gıda AŞ. ve davalı-birleşen davada davacı Doğadan Gıda AŞ. vekilleri temyiz etmiştir.

1- Davalı-birleşen davada davacı Doğadan Gıda A.Ş. vekili mahkeme kararının temyizen incelenmesini talep etmiş ise de, 20.09.2011 havale tarihli dilekçede davalı vekili Av. ...’ın temyiz isteminden feragat ettiğini bildirdiği görülmüş olup, feragat, HMK’nun 307 vd. maddeleri uyarınca talep sonucundan vazgeçme niteliğinde olmakla hüküm kesinleşinceye değin yapılabilir. Davalı vekilinin vekaletnamesinde HMK’nun 74. maddesine uygun şekilde temyizden feragat için özel olarak yetkilendirildiği görülmüş olup mahkemece usulen tevsik olunan feragat beyanı sonuç doğurucu niteliktedir.

Bu nedenle, davalı-birleşen davada davacı vekilinin temyiz isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.

2- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı-birleşen davada davalı Eti Gıda A.Ş. vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

Bu nedenle, davalı-birleşen davada davacı vekilinin temyiz isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.

2- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı-birleşen davada davalı Eti Gıda A.Ş. vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ:Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle HUMK’nun 432/4. maddesi uyarınca davalı-birleşen davada davacı Doğadan Gıda A.Ş. vekilinin temyiz isteminin REDDİNE, (2) numaralı bentte açıklanan davacı-birleşen davada davalı Eti Gıda A.Ş. vekilinin temyiz itirazının reddi ile hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 23,90 TL temyiz ilam harcının temyiz eden asıl davada davacı-birleşen davada davalı Eti Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş. ve davalı birleşen davada davacı Doğadan Gıda Ürünleri San. ve Paz. A.Ş'den ayrı ayrı alınmasına, 12.12.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/1106, Karar No: 2021/10712, Tarih: 24.03.2021

**4. Ceza Dairesi         2018/1106 E.  ,  2021/10712 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Tehdit

HÜKÜM : Mahkumiyet

K A R A R

Yerel Mahkemece bozma üzerine verilen hüküm temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararın niteliği ile suç tarihine göre sanığın temyiz başvurusunun hakkında tehdit suçundan verilen mahkumiyet hükmüne ilişkin olduğu belirlenerek dosya görüşüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre, yapılan incelemede başkaca nedenler yerinde görülmemiştir.

Ancak;

17/10/2019 gün ve 7188 sayılı Kanunun 24. maddesiyle değişik CMK'nın 251. maddesinde Basit Yargılama Usulü düzenlenmiş olup, bu düzenlemenin uygulanmasıyla ilgili olarak, CMK'ya 7188 sayılı Kanunla eklenen geçici 5. maddenin birinci fıkrasının (d) bendinde yer alan “hükme bağlanmış” ibaresinin, Anayasa Mahkemesinin 14/01/2021 tarihli ve 2020/81 Esas, 2021/4 Karar sayılı kararıyla "basit yargılama usulü" yönünden Anayasa'nın 38. maddesine aykırı görülerek iptaline karar verilmesi karşısında, temyiz incelemesi yapılan ve CMK'nın 251/1. maddesi kapsamına giren suçlar yönünden; Anayasa'nın 38. maddesi ile 5237 sayılı TCK'nın 7 ve CMK'nın 251 vd. maddeleri gereğince yeniden değerlendirme yapılması zorunluluğu,

Bozmayı gerektirmiş ve sanık ...'un temyiz nedenleri yerinde görüldüğünden, tebliğnameye aykırı olarak HÜKMÜN BOZULMASINA, yargılamanın bozma öncesi aşamadan başlayarak sürdürülüp sonuçlandırılmak üzere dosyanın esas/hüküm mahkemesine gönderilmesine, 24/03/2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/7533, Karar No: 2018/6906, Tarih: 13.03.2018

**1. Hukuk Dairesi         2015/7533 E.  ,  2018/6906 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ...ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil davası sonunda, yerel mahkemece davanın reddine ilişkin olarak verilen karar davacı vekili tarafından yasal süre içerisinde duruşma istekli temyiz edilmiş olmakla, duruşma günü olarak saptanan 13.03.2018 Salı günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davacılar vekili Avukat ... Aksoy ile temyiz edilen davalı vekili Avukat ... Yavuz geldiler, duruşmaya başlandı, süresinde verildiği ve kayıt olunduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelen vekillerin sözlü açıklamaları dinlendi, duruşmanın bittiği bildirildi, iş karara bırakıldı. Bilahare Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelenerek gereği görüşülüp düşünüldü:

-KARAR-

Dava, temlikin şeklen geçersiz olduğu ve ... hukuksal nedenlerine dayalı tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

Davacı, 11/10/2011 tarihli düzenleme şeklinde bağış vaadi sözleşmesi ile 3 parsel sayılı taşınmaz ile 4 sayılı parseldeki 16 no’lu bağımsız bölümü davalıya bağışlamayı vaad ettiğini ve bu kapsamda 11/10/2011 tarihli vekaletname ile davalı cemiyet çalışanlarını vekil tayin ettiğini, dava konusu taşınmazların da vekili tarafından davalı cemiyete bağışlandığını, ne var ki bağış vaadi sözleşmesinin şeklen geçersiz olduğunu, anılan işlemleri yaşlılığın etkisi ve yalnız kalma korkusu ile bir anlık bunalım sırasında yaptığını, davalı cemiyetin sunduğu hizmetlere ihtiyacı olmadığı gibi davalı cemiyetin de kendisine herhangi bir yer tahsisi de yapmadığını ileri sürerek, dava konusu 4 sayılı parseldeki 16 no’lu bağımsız bölümün tapu kaydının iptali ile adına tescilini istemiştir.

Davalı, yapılan devir işlemlerinin usulüne uygun ve geçerli olduğunu, yükümlülüklerin yerine getirildiğini, davacı tarafa tam teşekküllü bir rezidans tahsis edildiğini, davacının kendi isteği ile tahsis edilen daireye taşınmadığını bildirip davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, bağışlama işleminde şekil yönünden herhangi bir geçersizliğin bulunmadığı, davalının yükümlülüklerini yerine getirdiği ve bağışlamadan rücu koşullarının oluşmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Hemen belirtilmelidir ki, iddianın ileri sürülüş biçimi, dava dilekçesinin içeriği ve özellikle ön inceleme duruşmasındaki davacı vekilinin beyanlarından; davacının davasını sözleşmenin şeklen geçersizliği ve ... nedenlerine hasrettiği açıktır.

Mahkemece, bağışlama işleminde şekil yönünden herhangi bir geçersizliğin bulunmadığı, davalının yükümlülüklerini yerine getirdiği ve bağışlamadan rücu koşullarının oluşmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Hemen belirtilmelidir ki, iddianın ileri sürülüş biçimi, dava dilekçesinin içeriği ve özellikle ön inceleme duruşmasındaki davacı vekilinin beyanlarından; davacının davasını sözleşmenin şeklen geçersizliği ve ... nedenlerine hasrettiği açıktır.

Bilindiği üzere; sözleşmenin ... (aşırı yararlanma) nedeniyle illetli olduğunun kabulü için edim ve karşı edim arasındaki oransızlığın, taraflardan birinin, diğerinin şahsında mevcut özel bir durumu bilerek istismar etmesi, sömürmesi sonucu oluşması gerekir. Dar ve zor durumda kalmaları nedeniyle, sözleşme yapmaya, mallarını çok düşük bedel ile devretmeye sürüklenmiş kişileri korumak zayıfı güçlüye ezdirmemek için hukukumuzda da düzenlemeler yapılmış 6098 s. Türk Borçlar Kanunun (TBK) 28. (818 s. Borçlar Kanunun (BK) 21) maddesi ile aynen; "Bir sözleşmede karşılıklı edimler arasında açık bir oransızlık varsa, bu oransızlık, zarar görenin zor durumda kalmasından veya düşüncesizliğinden ya da deneyimsizliğinden yararlanılmak suretiyle gerçekleştirildiği takdirde, zarar gören, durumun özelliğine göre ya sözleşme ile bağlı olmadığını diğer tarafa bildirerek ediminin geri verilmesini ya da sözleşmeye bağlı kalarak edimler arasındaki oransızlığın giderilmesini isteyebilir.

Zarar gören bu hakkını, düşüncesizlik veya deneyimsizliğini öğrendiği; zor durumda kalmada ise, bu durumun ortadan kalktığı tarihten başlayarak bir yıl ve her hâlde sözleşmenin kurulduğu tarihten başlayarak beş yıl içinde kullanabilir." hükmü getirilmiştir.

O halde, aşırı yararlanmadan (...den) söz edilebilmesi, objektif unsur olan edimler arasındaki aşırı oransızlık yanında, bir tarafın darda kalma, tecrübesizlik, düşüncesizlik (hafiflik) hallerinin bulunması, diğer yanın ise yararlanmak, sömürmek kastını taşıması biçiminde iki sübjektif unsurun dahi gerçekleşmesine bağlıdır. ...in varlığı zarar görene (sömürülene), sözleşme tarihinden itibaren bir yıllık hak düşürücü süre içerisinde sözleşme ile bağlı olmadığını bildirerek iptal davası açıp iddiasını her türlü delille kanıtlama ve verdiğini geri isteme hakkı ya da sözleşmeye bağlı kalarak edimler arasındaki oransızlığın giderilmesini isteme hakkı verir.

Hemen belirtmek gerekir ki ... davasında öncelikle edimler arasındaki, aşırı oransızlık üzerinde durulmalı, objektif unsur ispatlandığı takdirde zarar gördüğünü iddia edenin kişiliği, yaşı, sağlık durumu, toplumdaki yeri, ekonomik gücü psikolojik yapısı gibi maddi, manevi yönler yani sübjektif unsur derinliğine araştırılıp incelenmelidir.

Somut olaya gelince, mahkemece sözleşmenin şeklen gerçersizliği iddiası üzerinde durulmuş ancak, ... iddiası üzerinde durulmadan sonuca gidilmiştir.