muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/3215, Karar No: 2024/5814, Tarih: 23.05.2024

**10. Hukuk Dairesi         2024/3215 E.  ,  2024/5814 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/1427 E., 2023/2538 K.

KARAR : Esastan red

İLK DERECE MAHKEMESİ : Çankırı 1. Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

SAYISI : 2021/78 E., 2022/181 K.

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, müvekkil ...'ın davalı işveren Çankırı İl Özel İdare Müdürlüğünün çalışanı olduğunu, müvekkil T.C Emekli Sandığı Genel Müdürlüğünden 66.460.023 emekli tahsis numarası ile gazi aylığı almakta iken, 05.01.2020 tarihinde Çankırı İl Özel İdare Müdürlüğünde geçici işçi statüsünde yemekhanede istihdam edilmek üzere çalışmaya başladığını, bunun üzerine müvekkil 25.01.2000 tarihinde Çankırı İl Özel İdare Müdürlüğüne dilekçe ile başvurarak bütün sigorta kollarına tabi olarak kesintilerinin yapılmasını istediğini, ardından Çankırı İl Özel İdare Müdürlüğü de Çankırı Sosyal Sigortalar Kurumu Müdürlüğüne ekteki yazı ile durumu bildirdiğini, ancak 01.05.2004 tarihine kadar çalıştığı süreler boyunca müvekkilin SGK primleri yatırılmadığını, ardından müvekkil uzun vadeli sigorta kollarına tabi olarak çalışmış olmasına rağmen 01.05.2004 ve 01.07.2012 tarihleri arasında müvekkilin sigortası kısa vadeli sigorta kollarına tabi olarak yatırıldığını, davanın kabulü ile müvekkilin 01.05.2000-01.05.2004 tarihleri arasında davalı işveren yanında sigortasız ve bilfiil çalıştığının tespitini, çalışma süreleri boyunca ödenmeyen SGK primlerinin ödenmesini, 01.05.2004 ile 01.07.2012 tarihleri arasında uzun vadeli sigorta kollarına tabi çalışmış olmasına rağmen sigorta primi kısa vadeli sigorta kolları üzerinden yatırılmış olduğu için bu tarihler arasında uzun vadeli sigorta kollarına tabi olarak çalıştığının tespitini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

II. CEVAP

Fer'i müdahil Kurum cevap dilekçesinde özetle; dava konusu dönem itibarıyla yürürlükte bulunan 506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesi aynen “Yönetmelikte tespit edilen belgeleri işveren tarafından verilmeyen veya çalıştıkları Kurumca tespit edilemeyen sigortalılar, çalıştıkları hizmetlerin geçtiği yılın sonundan başlayarak 5 yıl içerisinde mahkemeye başvurarak alacakları ilam ile ispatlayabilirlerse, bunların mahkeme kararında belirtilen aylık kazanç toplamları ile prim ödeme gün sayıları nazara alınır.” Hükmünü getirmiştir. Bu durumda davacı davasını 5 yıllık hak düşürücü süre geçtikten sonra açtığını, hak düşürücü sürenin geçmiş olması nedeniyle açılan davanın reddinin gerektiğini, öncelikle usuli itirazlarımız muvacehesinde taraf sıfatımızın fer'i müdahil olarak değiştirilmesine, davanın usülden reddine, esas yönünden sübut bulmayacak davanın esastan reddine, yargılama giderleri ile ücret-i vekaletin de davacıya tahmiline, karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... İdare vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının 25.01.2000 tarihinde idaremize uzun vadeli sigortalı kollarına geçmek için vermiş olduğu dilekçe üzerine idaremiz de 26.01.2000 tarih ve 155 sayılı yazı ile 01.02.2002 tarih ve 200 sayılı yazılarımız ile Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirimde bulunulduğunu, davacının hukuki dayanaktan yoksun, iyi niyetten uzak haksız davasının reddini, mahkeme harç ve masrafları ile vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "Tüm dosya kapsamı değerlendirildiğinde; işçi bildirim listesinde davacı işçinin 04.01.2000 tarihinde işe girişinin yapıldığı, 03/2002 dönemi sonrasına ilişkin ücret bordrolarının dosya kapsamına sunulduğu, davacı işçinin tüm sigorta kollarına bağlı olarak (uzun vadeli) çalışma istediğine dair 25.01.2000 tarihli dilekçesinin bulunduğu görülmüş, davacı işçinin dilekçesi bulunmasına karşın 01.05.2004 - 01.07.2012 tarihleri arasında kısa vadeli sigorta kollarına tabi tutulduğu ilgili dönemde uzun vadeli sigorta kollarına tabi tutularak prim tahakkuklarının yapılması gerektiği, dinlenen tanık beyanlarıyla da davacının hizmet akdinin belirleyici unsurları olan bağımlılık ve zaman unsurların taşıdığı görülmekle davacının, 01.05.2000-01.05.2004 tarihleri arasında kesintisiz olarak davalı iş yerinde çalıştığının kanaatine varılmakla davacının davasının kabulüne" karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının 05.01.2000 tarihinde ilk işe girişi yapıldığında emekli sandığı hükümlerine tabi olması nedeniyle sadece sosyal güvenlik destek primi kesintisi yapıldığını davacının idarelerine vermiş olduğu dilekçesinde de 3279 sayılı Kanun'un 1 inci maddesinin ( c ) bendine göre gerekli işlemlerin yapılmasını talep ettiğini, davacının görev yaptığı sürelerde kısa vadeli çalışma olarak sigortasının yatırıldığını, sosyal güvenlik destek primi kesildiğini, davacının hizmet dökümünde görünmeyen yılların dekont ve ödeme iade belgeleri Sosyal Güvenlik Kurumuna 04.03.2021 tarih ve 1291 sayılı yazı ile bildirildiğini, müvekkili idarenin Sosyal Güvenlik Kurumuna ödeme dekontları ile kesintisi gönderilmesine rağmen davacının hizmet dökümünde görünecek şekilde işlem yapılmamasında bir kusuru bulunmadığını, davacı tarafın 25.01.2000 tarihli dilekçesinin akabinde ivedilikle idare tarafından 26.01.2000 tarihli yazıyla SGK'ya bildirimde bulunulduğunu, SGK tarafından müvekkili idareye herhangi bir geri dönüş olmadığını, davanın husumet açısından da yöneltilmesinin hukuka ve hakkaniyete aykırılık teşkil ettiğini, çelişkili tanık beyanlarına itibarla hüküm kurulduğunu belirterek, kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

Fer'i müdahil Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının davasını 5 yıllık hak düşürücü süre geçtikten sonra açtığını, hak düşürücü sürenin geçmiş olması nedeniyle davanın reddi gerektiğini, davacı tanıklarının beyanlarını kabul etmediklerini, eksik inceleme yapıldığını belirterek, kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "Dava, 01.05.2000- 01.05.2004 tarihleri arasında sigortasız çalıştığın tespiti ile 01.05.2004-01.07.2012 tarihleri arasındaki hizmetlerinin 506 sayılı Kanun'un 3/II-C maddesine göre tüm sigorta kollarına tabi hizmet olarak değerlendirilmesi istemine ilişkindir.

Somut olayda, işçi bildirim listesinde davacı işçinin 04.01.2000 tarihinde işe girişinin yapılması, 2002 Mart ayı sonrasına ilişkin ücret bordrolarının dosya kapsamına sunulması, davacı işçinin tüm sigorta kollarına bağlı olarak (uzun vadeli) çalışma istediğine dair 25.01.2000 tarihli dilekçesini Kuruma sunması, davacı işçinin dilekçesine rağmen 01.05.2004 - 01.07.2012 tarihleri arasındaki çalışmalarının kısa vadeli sigorta kollarına tabi tutulması, dinlenen tanıkların davacının çalışmasını doğrulamaları, davalı ... İdaresinin işveren olması nedeni ile yasal hasım olduğu ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak dikkate alındığında Mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden kanuna aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, istinaf başvurularının esastan reddine" karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili, istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü gerekçelerle davanın reddi ile kararın bozulmasını talep etmiştir.

Fer'i müdahil Kurum vekili, istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü gerekçelerle davanın reddi ile kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, hizmet tespitine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1.Hizmet tespitine ilişkin talebin yasal dayanağı 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun geçiş hükümlerini içeren Geçici 7 nci maddesi gereğince 506 sayılı Kanun'un 79/10 uncu ve 5510 sayılı Kanun'un 86/9 uncu maddeleri olup Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin bu tür davalar kamu düzeni ile ilgili olduğundan özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmeleri zorunludur. Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, ... insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip gerek görüldüğünde kendiliğinden araştırma yapılarak delil toplanabileceği açıktır.

Bu tür davalarda Mahkemece yapılacak iş, davacıyla ilgili varsa tüm belge ve kayıtlar işverenden istenilmeli, çalışmanın gerçekleştiği ileri sürülen işyerinin Kurum nezdinde bulunan dosyası, işverence hazırlanması gerekli ücret ödeme bordroları, puantaj kayıtları ve diğer kayıtlar getirtilmeli, dönemsel sigorta primleri bordrosuyla veya aylık prim ve hizmet belgesiyle bildirimleri yapılan sigortalılar tanık sıfatıyla dinlenilmeli, Kurum müfettişlerince inceleme yapılıp yapılmadığı sorulmalı, inceleme yapılmışsa belgeler getirtilmeli, aynı çevrede faaliyet yürüten ve davacının çalışmasını bilebilecek durumda olan tarafsız nitelikte başka işverenler ve bordrolu çalışanlar yöntemince saptanarak tanık sıfatıyla dinlenilmeli, işçilik alacaklarına ilişkin dava dosyasının varlığı araştırılarak celbedilmeli ve işçilik hakları davasında dinlenen tanıkların anlatımları ile bu dosyada bilgi ve görgüsüne başvurulan tanıkların anlatımları karşılaştırılmalı, varsa çelişki giderilmeli, yargılama sürecinde dinlenen tanık anlatımlarının değerlendirilmesinde, iş yerinin kapsamı, kapasitesi ve niteliği nazara alınmalı, işin mevsimlik olduğu anlaşılırsa dönemleri belirlenmeli, bu dönemde davacı ile işveren arasındaki sözleşmenin askıda olduğu ve mevsimlik dönemlerde hak düşürücü sürenin işlemeyeceği gözönünde bulundurulmalı; böylelikle; çalışmanın varlığı, başlangıç ve bitiş tarihleri, mevsimlik mi, sürekli mi olduğu, yapılan işin kapsam ve niteliği de nazara alındığında kısmi çalışma mümkün olduğundan kısmi ve kesintili olup olmadığı yöntemince araştırılmalıdır.

3. Değerlendirme

1- Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekillerinin sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2- Somut olayda, eldeki davada, davacının, davalı işyeri nezdinde 01.05.2004 ile 01.07.2012 tarihleri arası çalıştığının tespiti istemine ilişkin olup Mahkemece bu dönem yönünden verilen karar yerindedir.

3- 2000-2004 dönemi yönünden ise davanın kabulüne karar verilmişse de Mahkemece verilen hükmün eksik araştırma ve yanılgılı değerlendirmeye dayalı olduğu anlaşılmaktadır.

Mahkemece, davalı işverenin kamu kurumu olduğu, kamu kuruluşlarında çalışanların hizmetlerinin kayıtlara geçirilmesinin ve ücret ödemelerinin belgelere dayandırılmasının asıl olduğu, davacının kamu kurumu olan işyerinde uzun süre çalıştığını iddia ettiği göz önünde tutulmalıdır. Davacının, kayıtlarda gözükmeyen çalışmalarının hangi nedenle bildirim dışı kaldığı gereğince ve yeterince araştırma konusu yapılmamıştır.

Mahkemece, davalı işverenin kamu kurumu olduğu, kamu kuruluşlarında çalışanların hizmetlerinin kayıtlara geçirilmesinin ve ücret ödemelerinin belgelere dayandırılmasının asıl olduğu, davacının kamu kurumu olan işyerinde uzun süre çalıştığını iddia ettiği göz önünde tutulmalıdır. Davacının, kayıtlarda gözükmeyen çalışmalarının hangi nedenle bildirim dışı kaldığı gereğince ve yeterince araştırma konusu yapılmamıştır.

Davacının, kamu kurumu olan İl Özel İdaresi bünyesinde geçen çalışmalarının resmî kayıtlara geçirilmesi ve ücret ödemelerinin belgelere dayandırılması asıl olup davacının bu işyerinde imzalı sözleşmeler ve buna uygun ücret ödemeleri yapılarak çalıştırıldığı anlaşılmakta olup aksinin eşdeğer belgelerle kanıtlanması gerekmektedir. Mahkemece, davacının ara dönemlerde çalıştığı kabul edilmiş ise de sözleşme arasındaki dönemlerde çalıştığına yönelik yazılı belge bulunup bulunmadığı, ücretlerinin ne şekilde kim tarafından ödendiği, buna dair muhasebe kayıtları ve ödeme belgeleri araştırılarak gerçek çalışma olgusu somut ve inandırıcı bilgilere dayalı şekilde ortaya konulduktan sonra sonucuna göre karar verilmelidir.

Bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek eksik araştırma ve inceleme sonucu yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

VI. KARAR

1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Temyiz harcının istek halinde ilgilisine iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

23.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/29849, Karar No: 2016/5793, Tarih: 01.03.2016

**12. Hukuk Dairesi         2015/29849 E.  ,  2016/5793 K.**

**"İçtihat Metni"**

##########

MAHKEMESİ :##########İcra Hukuk Mahkemesi

##########

##########

##########

##########

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklı tarafından borçlu aleyhine başlatılan genel haciz yolu ile ilamsız icra takibinde; borçlu icra mahkemesine başvurusunda, ödeme emri tebliğ işleminin usulsüz olduğunu ileri sürerek tebliğ tarihinin 03.09.2015 olarak düzeltilmesini talep etmiş, mahkemece tebliğ işleminin 7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun 21/2. maddesi gereğince usulüne uygun olduğu gerekçesiyle istemin reddine karar verilmiştir.

Tebligat Kanunu'nun 10. maddesine eklenen ikinci fıkrasında gerçek kişilere yapılacak tebligatla ilgili olarak iki aşamalı bir yol benimsenmiştir. Muhatabın adresi takip alacaklısı (veya davacı) tarafından bildirilecek ve normal tebligat çıkarılacaktır. Bildirilen adresin muhatabın adres kayıt sistemindeki adresi veya başka bir adresi olması arasında fark bulunmamaktadır. Bildirilen adrese çıkarılan tebligatın bila tebliğ iade edilmesi halinde, tebligat, muhatabın adres kayıt sistemindeki yerleşim yeri adresine Tebligat Kanunu'nun 21/2. maddesine göre çıkarılacaktır. Tebligat Kanunu'nun 10/2 ve 21/2. maddelerini farklı şekilde yorumlayarak başka adresi bilinmediği gerekçesiyle muhatabın adres kayıt sistemindeki yerleşim yeri adresine doğrudan doğruya 21/2. maddeye göre tebligat çıkartılması doğru olmaz. Bu davranış Anayasa'nın 36. maddesine aykırı olur ve muhatabın savunma hakkının kısıtlanması anlamına gelir. Hem yasa metninde, hem yasanın uygulanmasını gösteren yönetmelikte ve hem de madde gerekçesinde muhatabın sadece adres kayıt sistemindeki yerleşim yeri adresinin bilinen adres olarak bildirilmesi halinde doğrudan doğruya Tebligat Kanunu'nun 21/2. maddesine göre tebligat yapılacağı açıklamasına yer verilmemiş, bilakis bildirilen adrese tebligat yapılamaması halinde 21/2. maddeye göre tebligat yapılacağı önemle vurgulanmıştır. Adres kayıt sistemindeki adres, tebligat yapılamayacağı açıkça anlaşılan bir adres olmadığı için öncelikle normal bir tebligat çıkartılarak, Tebligat Kanunu'nun 21/1. maddesinde ve Tebligat Yönetmeliği'nin 30. maddesinde muhatap lehine olan araştırmaların yapılarak tebligatın kendisine ulaşması ve bilgilendirme işleminin yerine getirilmesi gerekir.

Somut olayda şikayetçi ... adına çıkartılan örnek 7 ödeme emri tebliğ şerhinde "gösterilen adres muhatabın adres kayıt sistemindeki adresi olup kapalı olması nedeniyle TK. M: 21/2 gereğince Yedi Ocak Mahallesi Muhtarı ... ..'a tebliğ edildi" ifadesinin yer aldığı görülmektedir.

Somut olayda şikayetçi ... adına çıkartılan örnek 7 ödeme emri tebliğ şerhinde "gösterilen adres muhatabın adres kayıt sistemindeki adresi olup kapalı olması nedeniyle TK. M: 21/2 gereğince Yedi Ocak Mahallesi Muhtarı ... ..'a tebliğ edildi" ifadesinin yer aldığı görülmektedir.

Şikayet konusu yapılan tebliğ işlemi, Tebligat Kanunu'nun 10/2. maddesi gözardı edilerek, şikayetçiye önceden hiçbir tebligat çıkarılmadan ve yasal şartları oluşmadan doğrudan doğruya Tebligat Kanunu'nun 21/2. maddesine göre yapıldığından usulsüzdür.

Öte yandan Tebligat Kanunu'nun 32. maddesine göre de “Tebliğ usulüne aykırı yapılmış olsa bile, muhatabı tebliğe muttali olmuş ise muteber sayılır. Muhatabın beyan ettiği tarih, tebliğ tarihi addolunur.” Şikayetçinin bildirdiği öğrenme tarihi esas olup, bu tarihin aksi karşı tarafça ancak yazılı belge ile ispatlanabilir. Hukuk Genel Kurulu'nun 12/02/1969 tarih ve 1967/172-107 sayılı kararında da benimsendiği üzere, beyan edilen öğrenme tarihinin aksi tanık beyanıyla ispat edilemez.

O halde mahkemece, borçlunun usulsüz tebligat şikayetinin kabulü ile Tebligat Kanunu'nun 32. maddesi gereğince ödeme emri tebliğ tarihinin düzeltilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile istemin reddi yönünde hüküm tesisi isabetsizdir.

SONUÇ : Borçlunun temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK'nun 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), peşin alınan harcın istek halinde iadesine, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 01/03/2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.

GB

##########
Yargıtay — Esas No: 2014/5453, Karar No: 2014/9629, Tarih: 19.11.2014

**(Kapatılan)20. Hukuk Dairesi         2014/5453 E.  ,  2014/9629 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi

Taraflar arasındaki davadan dolayı yerel mahkemece verilen hüküm davalılar tarafından temyiz edilmekle, dosya incelendi gereği düşünüldü:

K A R A R

Temyiz incelemesi yapılabilmesi için;

1) Çekişmeli 238 ada 42 sayılı parsele komşu 238 ada 41 ve 43 sayılı parsellere ilişkin kadastro tespit tutanak örnekleri ile davalı olanlara ilişkin dava dosyalarının, kesinleşenlere ait tapu kayıtlarının, tapu kayıtları mahkeme kararı sonucu oluşmuş ise ilgili dava dosyalarının,

2) Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yeri kapsayan en eski tarihli memleket haritası ve dayanağı hava fotoğrafı ile, tespit tarihinden geriye doğru yirmi yıl ve öncesine ait memleket haritası ve hava fotoğrafları bulunduğu yerden getirildikten sonra dava dosyasının, hükme esas alınan raporu düzenleyen fen ve orman bilirkişilerine verilerek orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritasının (1/5000 ve 1/10000 ölçekli olarak ayrı ayrı) ölçeğini kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeğinin de memleket haritası ölçeğine bilgisayar ortamında (Net-Cad veya benzeri programlar kullanılarak) çevrildikten sonra, her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de gösterecek şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle, çekişmeli 306 ada 2 ve 238 ada 42 parsellerin konumunu çevre parsellerle birlikte hava fotoğrafı ve haritalar üzerinde gösterilmesi, Kandıra Kadastro Mahkemesinin 2011/127 E. sayılı dosyasında alınanan bilirkişi raporunda komşu 306 ada 1 sayılı parselin 1982 basım yılı memleket haritasında maki formasyonlu görüldüğü belirtildiği de dikkate alınarak, hava fotoğraflarının stereoskop aleti vasıtasıyla üç boyutlu incelemesi yapılarak, taşınmazlar üzerindeki bitki örtüsünü oluşturan unsurların tek tek sayı olarak tarif edildiği, ağaçların cinsi, ortalama yaşı, kapalılık oranı, hakim ağaç türü ve kullanım şeklinin detaylı olarak incelendiği ek rapor düzenlettirilerek,

bu dosya arasına konulması; ayrıca, dava dosyasının 6100 sayılı Kanunun geçici 3. maddesi atfıyla H.U.M.K.'nun 433/3. maddesi ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yönetmeliğine uygun olarak tarih ve işlem sırasına göre düzenlenip, dizi pusulasına bağlandıktan sonra gönderilmesi gerekmektedir.

SONUÇ: Değinilen eksiklikler giderilmek üzere, dosyanın yerel mahkemeye gönderilmesine 19/11/2014 günü oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/14983, Karar No: 2014/1117, Tarih: 21.01.2014

**11. Ceza Dairesi         2012/14983 E.  ,  2014/1117 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 5 - 2011/287048

MAHKEMESİ : Sincan 2. Asliye Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 15/03/2011

NUMARASI : 2010/807 (E) ve 2011/157 (K)

SUÇ : Mühür bozma

Anayasa’nın 38. maddesine göre “kimse, işlendiği zaman yürürlükte bulunan kanunun suç saymadığı bir fiilden dolayı cezalandırılamaz. Ceza ve ceza yerine geçen güvenlik tedbirleri ancak kanunla konulur.” Aynı hususlar, 5237 sayılı TCK'nun “Suçta ve Cezada Kanunilik İlkesi” başlıklı 2. maddesinde de vurgulanmış ve “İdarenin düzenleyici işlemleriyle suç ve ceza konulamaz.” hükmüne yer verilmiştir.

5237 sayılı TCK'nun "Kamu güvenine karşı suçlar" bölümünde, 203. maddede düzenlenen "mühür bozma" suçunun konusu, kanun veya yetkili makamların emri uyarınca bir şeyin olduğu gibi korunması veya üzerinde değişiklik yapılmaması için konulan mühürdür. Suçla korunan değer, kamu idaresinin, dolayısıyla devletin otoritesidir. Kanunla verilmiş yetkiye dayalı olarak ve usulüne uygun bir şekilde yetkili makam tarafından konulan mührün kaldırılması ya da konuluş amacına aykırı hareket edilmesi ile mühür bozma suçu oluşur.

Devlet daha önce, elektrik dağıtım ve satışını Kamu İktisadi Teşebbüsleri ile bunlara bağlı müessese ve ortaklıklar eliyle gerçekleştirirken, bu hizmet özelleştirme uygulamaları kapsamında, dağıtım ve perakende satış lisansı sahibi özel hukuk tüzel kişileri olan şirketlere devredilmiştir. Elektrik ve Doğalgaz'ın dağıtım ve satışının Kamu İktisadi Teşebbüsleri tarafından gerçekleştirildiği dönemde ve özelleştirme programının yürütüldüğü süreçte, usulsüz veya kaçak kullanımların tespiti üzerine usulünce yapılan mühürleme işlemine aykırı davranışların TCK'nun 203. maddesi kapsamındaki suçu oluşturduğu tartışmasız ise de Elektrik ve Doğalgaz'ın dağıtım ve satışının, özelleştirme uygulamaları sonucu lisans sahibi özel şirketlere devredilmesinden sonra özel şirket yetkililerince yapılan mühürleme işlemi ve buna aykırı davranışların ceza hukuku açısından değerlendirilmesi gerekmektedir.

24/11/1994 tarih ve 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun’un 37. maddesinin 27.4.1995 tarih ve 4105 sayılı Yasayla değişik (a) bendine göre “Bu Kanun hükümleri gereğince özelleştirme programına alınan kuruluşlar özel hukuk hükümlerine tabi olup, bunlar hakkında varsa kendi kuruluş kanunları ile diğer kanunlarda yer alan bu Kanuna aykırı hükümler ve 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümleri uygulanmaz.”

5237 sayılı TCK’nun “Tanımlar” başlıklı 6. maddesinin gerekçesinde “kamusal faaliyet, Anayasa ve kanunlarda belirlenmiş olan usullere göre verilmiş olan bir siyasal kararla, bir hizmetin kamu adına yürütülmesidir. …Buna karşılık, kamusal bir faaliyetin yürütülmesinin ihaleye dayalı olarak özel hukuk kişilerince üstlenilmesi durumunda, bu kişilerin kamu görevlisi sayılmayacağı” belirtilmiştir.