muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2010/11092, Karar No: 2010/14008, Tarih: 10.11.2010

**(Kapatılan)20. Hukuk Dairesi         2010/11092 E.  ,  2010/14008 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tapu kaydının iptali, tescil ve elatmanın önlenmesi davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı ... vekili tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacı ... Yönetimi, ... İli, Merkez, Beyazıtpaşa Mahallesi 532 ada 2 parsel sayılı 138,00 m² yüzölçümündeki taşınmazın tapuda davalı idare adına kayıtlı olduğunu, yörede 64 numaralı Orman Kadastro Komisyonu tarafından 2007 yılında 6831 Sayılı Yasa gereği orman kadastrosu ve 2/B uygulama çalışması yapıldığını, çekişmeli taşınmazın 2007 yılında yapılan ve kesinleşen orman kadastrosu sınırları içinde kaldığını belirterek davalı idare adına olan tapu kaydının iptali ve orman niteliği ile Hazine adına tescilini istemiştir. Mahkemece davanın kabulüne ve ... Merkez, Beyazıtpaşa Mahallesi, Mahalede mevkii Cilt:5, Sayfa: 437, Cinsi : arsa olan 138,00 m² yüzölçümündeki davalı idare adına kayıtlı 532 ada 2 parsel sayılı taşınmazın tapusunun iptali ile orman vasfıyla Hazine adına kayıt ve tesciline, dava konusu taşınmazın iyi niyetli üçüncü kişilere devir ve temlikini ve üzerinde aynı hak tesisini önlemek için tapu kaydına konulan ihtiyati tedbir şerhinin karar kesinleşinceye kadar devamına ve karar kesinleşinceye kadar davalının dava konusu taşınmaza vaki müdahalesinin men'ine karar verilmiş, hüküm davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava, kesinleşen orman kadastrosu sınırları içinde kalan tapu kaydının iptali, tescili ve elatmanın önlenmesi istemine ilişkindir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde dava tarihinden önce 04/10/2006 tarihinde ilanı yapılıp kesinleşen orman kadastrosu ve 2/B uygulaması bulunmaktadır.

İncelenen dosya kapsamına, kararın dayandığı gerekçeye, uzman orman bilirkişi tarafından kesinleşmiş orman kadastro haritasına dayalı olarak yöntemine uygun biçimde yapılan uygulama ve araştırmada çekişmeli taşınmazın orman kadastrosu içinde kalan yerlerden olduğu anlaşıldığına ve ... biçimde hüküm kurulmasında bir isabetsizlik bulunmadığına göre, yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda ... onama harcının temyiz edene yükletilmesine 10/11/2010 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/27542, Karar No: 2013/23818, Tarih: 30.12.2013

**7. Hukuk Dairesi         2013/27542 E.  ,  2013/23818 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Sulh Hukuk Mahkemesi

Tic.Ltd.Şti.

Hastanesine İzafeten Tokat Devlet Hastanesi

2-Kürşat Paz.İnş.Turz.Nak. Oto Giyim Gıda

Hayv.Maden Day.Tük.Eğit.Sağ.Şans Oyun Tem.

İlaç Tic.San.Ltd.Şti.

3-Mepak Temizlik Özel Güv.Yemek San.

Tic.Ltd.Şti.

4-Dalbudak Gıda Tem.İnş.Nak.Peyz. Maden İth.

İhr.San. ve Tic.Ltd.Şti.

Uyuşmazlık, Sulh Hukuk Mahkemesince karara bağlanan sözleşmeden doğan alacak isteğine ilişkin olup, dosyanın temyizen incelenmesi 13.Hukuk Dairesinin görev alanı içerisine girmektedir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenle dosyanın (13). Hukuk Dairesine GÖNDERİLMESİNE, 30.12.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/10457, Karar No: 2014/8090, Tarih: 11.12.2014

**23. Hukuk Dairesi         2014/10457 E.  ,  2014/8090 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara 5. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 04/04/2013

NUMARASI : 2010/508-2013/188

Taraflar arasındaki elatmanın önlenmesi ve sözleşmenin iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı vekili, müvekkilinin murisi M. K. ile davalı yüklenici arasında 22.02.1994 tarihinde arsa payı karşılığı inşaat yapım sözleşmesi imzalandığını, 24.12.1998 tarihinde M. K.'un ölümü üzerine ek sözleşme imzalandığını, daha sonra taraflar arasında düzenlenen 04.12.2005 tarihli sözleşme ile daha evvel açılan davalardan feragat edilerek asıl ve ek sözleşmelerin feshedildiğini, davalının gerekli ödemeleri yapması nedeniyle ibra edildiğini, ancak sözleşmenin feshedilmesine rağmen davalının, taşınmazın tapu kayıtlarındaki şerhleri kaldırmadığını, müvekkilinin başka bir yüklenici ile sözleşme imzaladığını, ancak önceki sözleşmelerin resmi yolla feshedilmemesi nedeniyle inşaat ruhsatı verilmediğini ileri sürerek, 22.02.1994 ve 24.12.1998 tarihli sözleşmelerin feshi ile tapudaki şerhin kaldırılmasını talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, müvekkili şirketin dava tarihindeki merkezinin bulunduğu yerin E.İlçesi olduğunu, davanın Sincan Mahkemelerinde açılması gerektiğini, davanın zamanaşımı süresi içinde açılmadığını, taraflar arasında yapılan protokolde sözleşmenin ayrıca noterde yapılacak bir fesihname ile feshedileceğinin belirtilmediğini, müvekkili şirkete böyle bir sorumluluk yüklenmediğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre; 22.02.1994 tarihli noterde düzenleme şeklinde yapılan arsa payı karşılığı inşaat yapım sözleşmesinin arsa sahibi M. K.ile yüklenici M. K.F. M. arasında akdedildiği, 24.12.1998 tarihli aynı nitelikli ek sözleşmenin ise M. K.'un çocukları ile davalı V. İnşaat Ldt. Şti. arasında imzalandığı, davanın M. K.un tüm mirasçıları tarafından ilk sözleşmenin yüklenicileri ve ek sözleşmenin yüklenicisi olan davalı şirkete birlikte açılması gerektiği, ayrıca davaya dayanak ibraname ile 04.12.2005 tarihli belgelerde M. K.'un diğer mirasçıları ve ilk sözleşmenin yüklenicilerinin imzasının bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Karar, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, 22.02.1994 ve 24.12.1998 tarihli arsa payı karşılığı inşaat sözleşmelerinin feshi ve davacıya ait taşınmazın tapu kaydındaki yüklenici lehine kurulan şerhin kaldırılması istemine ilişkindir.

Karar, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, 22.02.1994 ve 24.12.1998 tarihli arsa payı karşılığı inşaat sözleşmelerinin feshi ve davacıya ait taşınmazın tapu kaydındaki yüklenici lehine kurulan şerhin kaldırılması istemine ilişkindir.

Dosya kapsamından ve Dairemizin 18.09.2014 tarihli geri çevirme kararı üzerine Tapu Müdürlüğü'nce dosyaya gönderilen tapu kaydı ve tapu kaydındaki şerhlerin dayanağı olan arsa payı karşılığı inşaat sözleşmelerinden, muris M.K. ile dava dışı yükleniciler M. K. ve F. M. arasında düzenlenen 22.02.1994 tarih ve 9009 yevmiye numaralı arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi ile dava konusu taşınmazın da aralarında bulunduğu birçok taşınmaz üzerinde inşaat yapılması konusunda anlaşmaya varıldığı; 10.01.1996 tarih ve 01591 yevmiye numaralı devir sözleşmesi ile arsa maliki M. K.'un katılımıyla, yükleniciler M. K. ve F. M. tarafından 22.02.1994 tarihli sözleşmedeki yükümlülüklerin davalı V....Ltd Şti'ne devredildiği anlaşılmaktadır. 24.12.1998 tarihli ve 25889 yevmiye numaralı ek arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesiyle de 10.01.1996 tarihli devir sözleşmesine atıf yapılarak M. K. mirasçıları ile davalı şirket arasında arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi düzenlenmiştir. M. K.'un, davacı dışındaki diğer mirasçıları ile davalı yüklenici tarafından 18.03.2003 tarih ve 2940 yevmiye numaralı ve 12.09.2005 tarih ve 21880 yevmiye numaralı sözleşmeler ile 22.02.1994 tarihli ve 24.12.1998 tarihli sözleşmeleri sona erdiren ve taraflar arasında bir uyuşmazlık kalmadığına ilişkin anlaşmaya varılmıştır.

Eser sözleşmelerinin bir türü olan "Arsa payı karşılığı inşaat sözleşmeleri" bedel olarak taşınmaz mal mülkiyetinin geçirimi borcunu içerdiğinden, TMK'nın 706, dava tarihinde yürürlükte bulunan Borçlar Kanunu'nun 213, Noterlik Kanunu'nun 60 ve Tapu Kanunu'nun 26. maddeleri uyarınca resmi şekle bağlı tutulmuştur. Başka bir anlatımla, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmelerinin geçerliliği, bu sözleşmelerin noterde "düzenleme" şeklinde yapılmasına bağlıdır. Dolayısıyla, bu sözleşmelerin feshi, tarafların iradelerinin fesih konusunda birleşmesi ya da taraflardan birinin feshi kabul etmemesi halinde sözleşmeyi feshetmek isteyen tarafın sözleşmenin feshi davası açarak alacağı mahkeme kararı ile mümkündür. Mahkeme, önce fesih isteyenin haklı olup olmadığını tartışır; haklı ise feshe karar verir, aksi halde davayı reddederek sözleşmeyi yürürlükte tutar. Bir başka anlatımla, arsa payı devri karşılığı inşaat sözleşmelerinin feshi, taraf iradeleri fesihte birleşmediği sürece ancak haklı sebeplerin bulunması halinde mahkeme kararı ile mümkün olmaktadır.

Somut olayda, davacı dışındaki muris M. K. mirasçılarının 18.03.2003 ve 12.09.2005 tarihli sözleşmelerle dava konusu ilk iki sözleşmenin feshi konusunda iradelerini ortaya koydukları açıktır. Yine davacı ile davalı yüklenicinin 04.12.2005 tarihli adi yazılı sözleşme ile dava konusu sözleşmelerin feshedildiğini kabul ettikleri anlaşılmıştır. Mahkemece, ilk yükleniciler M. K. ve F.M. tarafından yapılan 10.01.1996 tarihli devir sözleşmesi gözetilerek taraf teşkilinin tamamlandığının kabulü ile 22.02.1994 ve 24.12.1998 tarihli sözleşmelerin feshedildiğinin tespitine, dava konusu taşınmazın tapu kaydındaki şerhin kaldırılmasına karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde eksik incelemeye ve yanılgılı gerekçeye dayalı olarak hüküm kurulması doğru olmamıştır.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün, davacı yararına BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere 11.12.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/8828, Karar No: 2021/11918, Tarih: 25.10.2021

**5. Hukuk Dairesi         2021/8828 E.  ,  2021/11918 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Mirasın reddi istemine ilişkin olarak açılan davada, Ankara 8. Sulh Hukuk Mahkemesi ile Serik 1. Sulh Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile dosyada son karar Bölge Adliye Mahkemelerinin faaliyete geçmesinden sonra verilmiş ise de iki farklı Bölge Adliye Mahkemesinin yargı çevresinde kalan mahkemelerce karşılıklı olarak yetkisizlik kararı verilmiş olması ve 5235 sayılı Kanunun 36/3. maddesi gereğince Bölge Adliye Mahkemeleri hukuk dairelerinin görevinin yargı çevresi içerisinde bulunan adlî yargı ilk derece hukuk mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarını çözmek olduğundan yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, mirasın gerçek reddi istemine ilişkindir.

Ankara 8. Sulh Hukuk Mahkemesince, davanın, murisin vefatını takip eden üç aylık yasal süre içinde açıldığı ve davacının mirasçı sıfatını taşıdığı, müteveffanın vefatından önceki son yerleşim yeri adresinin Serik Antalya olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

Serik 1. Sulh Hukuk Mahkemesince ise, UYAP sistemi üzerinden alınan nüfus kayıt örneğinden miras bırakanın son ikamet adres bilgisinin boş olduğu, nüfusa kayıtlı olduğu yerin Ankara İli, Yenimahalle İlçesi kütüğüne kayıtlı olduğu, nüfusa kayıtlı olduğu yerin yerleşim yeri olduğuna dair karine kabul edilmesi ve bu adresin Ankara Adliyesi yargı hudutları dahilinde kaldığı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

4721 sayılı TMK'nın 609. maddesinin dördüncü fıkrasında "Süresi içinde yapılmış olan ret beyanı, mirasın açıldığı yerin sulh mahkemesince özel kütüğüne yazılır ve reddeden mirasçı isterse kendisine reddi gösteren bir belge verilir." hükmüne yer verilmiştir.

Bu yasal düzenlemeye göre mirasın reddi istemi, mirasın açıldığı yerin sulh hukuk mahkemesinde mirasçı tarafından sözlü veya yazılı beyanla yapılabilir. Buradaki yetki kesin olup, miras bırakanın son yerleşim yerindeki sulh hukuk mahkemesi görevli ve yetkili mahkemedir. (TMK 609. md - Y.2.HD 2009/129191 E. - 2009/17413 K.)Somut olayda, mütevaffanın yerleşim yerinin bulunmadığı, Uyap üzerinden yapılan araştırmada mernis adresinin boş olduğu ancak yurtiçi ikamet adresinin ise "Yeni Mah. Hürriyet Cad. No:38/A İç Kapı No:A Serik/Antalya" olduğu anlaşılmaktadır. Bu durumda uyuşmazlığın Serik 1. Sulh Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri gereğince Serik 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE, 25/10/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/7364, Karar No: 2024/4184, Tarih: 13.06.2024

**8. Hukuk Dairesi         2022/7364 E.  ,  2024/4184 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2021/225 E., 2022/2258 K.

KARAR : İstinaf başvurusunun esastan reddine

İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul 13. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2017/457 E., 2019/321 K.

Taraflar arasında İstanbul 13. Asliye Hukuk Mahkemesinde görülen dava sonucunda verilen hükme karşı davalı ... vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı ... vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava dilekçesinde, davacı ...'in Şanlıurfa'da kurulu Mülhak Rakka Valisi Arapgirli ... Paşa (Vezir Hamamı ... Paşa Camii) Vakfı'nın galle fazlasına müstahak vakıf evladı olduğunun tespiti istenmiştir.

İlk Derece Mahkemesince, vakfiyede galle fazlasının vakıf evladına bırakıldığıyla ilgili hükmün olduğu ve batın şartı olmaksızın ikili birli sistemle galle fazlasının kız ve erkek evlada bırakıldığının açıklandığı, İstanbul 9.Asliye Hukuk Mahkemesinin (Eski Beyoğlu 3.Asliye Hukuk Mahkemesi) 2006/212 esas 2008/4 sayılı kararında huzurdaki davanın davacısı ...'ın kardeşleri ... ve ... ... 'ın dava konusu vakfın galle fazlasına müstehik vakıf evladı olduklarına karar verildiği, ayrıca dosya kapsamındaki nüfus kayıt örneklerinin de adı geçenlerin davacıyla kardeş olduklarını doğruladığının anlaşıldığı gerekçesi ile davanın kabulü ile davacı ...'ın dava konusu Şanlıurfa'da kurulmuş Mülhak Rakka Valisi ... Paşa Vakfı'ın galleye müstehik vakıf evladı olduğunun tespitine karar verilmiştir.

Davalı ... vekilinin istinaf başvurusu üzerine Bölge Adliye Mahkemesince; dava konusu vakfın vakfiyesinde galle fazlasının vakıf evladına bırakıldığıyla ilgili hükmün olduğu ve batın şartı olmaksızın ikili birli sistemle galle fazlasının kız ve erkek evlada bırakıldığı, İstanbul 9 Asliye Hukuk Mahkemesinin (Eski Beyoğlu 3 Asliye Hukuk Mahkemesi) 2006/212E-2008/4K sayılı kararında huzurdaki davanın davacısı ...'ın kardeşleri ... İskender Ayyıldız ve ... ... Ayyıldız'ın dava konusu vakfın galle fazlasına müstehik vakıf evladı olduklarına karar verildiği ve kararın kesinleştiği, dosya kapsamındaki nüfus kayıt örneklerinin de adı geçenlerin davacıyla kardeş olduklarını doğruladığının anlaşıldığı gerekçesi ile davalı tarafın yerinde olmayan istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Davalı ... vekili Bölge Adliye Mahkemesi kararına karşı verdiği temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebepler tekrar edilerek eksik inceleme ile karar verildiğini, davacı ile vakfeden arasındaki soybağının tam olarak kurulamadığını, Mahkemece, hüküm kurmaya ve bilimsel denetime elverişli olmayan eksik ve yetersiz bilirkişi raporuna göre karar verdiğini, arz edilen nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

04.06.1958 tarihli ve 15/6 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme kararı gereğince, maddi olayları açıklamak taraflara ve ileri sürülen olayları hukuken nitelemek ve uygulanacak Kanun hükümlerini tespit etmek ve uygulamak görevi hakime aittir. Nitekim 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 33. maddesinde hâkimin, Türk hukukunu resen uygulayacağı belirtilmiştir. Bu ilke gereği açılan davayı nitelemek ve açılmış bir dava hakkında doğru hukuk kurallarını bulup uygulamak hâkime düşen bir görevdir.

Dava, vakfın gelir fazlasından faydalanmaya yönelik galle fazlasına müstahak vakıf evladı olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

5737 sayılı Vakıflar Kanunu'nun 3 üncü maddesine göre, mülhak vakıf mülga 743 sayılı Türk Kanunu Medenisi'nin yürürlük tarihinden önce kurulmuş olan yönetimi vakfedenlerin soyundan gelenlere şart edilmiş ve bu kişiler tarafından; mazbut vakıf ise bu kanun uyarınca Genel Müdürlükçe yönetilecek ve temsil edilecek vakıflar ile mülga 743 sayılı Türk Kanunu Medenisi'nin yürürlük tarihinden önce kurulmuş ve 2762 sayılı Vakıflar Kanunu gereğince ...'nce yönetilen vakıflar olarak tanımlandıktan sonra, aynı Kanun'un 6. ve 7. maddelerinde ise mazbut vakıfların ... tarafından yönetilip temsil edileceği hükme bağlanmıştır.

Vakıflarla ilgili açılan davalarda yetkili mahkeme belirlenirken 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nda iki ayrı düzenlemenin dikkate alınması gerekmektedir.

Kesin yetki kuralının öngörüldüğü 14/2 nci madde de, özel hukuk tüzel kişilerinin, ortaklık veya üyelik ilişkileriyle sınırlı olmak kaydıyla, mevcut bir ortağına veya üyesine karşı veya bir ortağın yahut üyenin bu sıfatla diğerlerine karşı açacakları davalar için, ilgili tüzel kişinin merkezinin bulunduğu yer mahkemesinin kesin yetkili olduğu bu özel ve sınırlı hal dışında kesin yetki kuralının mevcut olmadığı, maddede düzenlenen yetkinin, kesin nitelikte olup kamu düzenine ilişkin olduğundan mahkemece yargılamanın her safhasında re'sen dikkate alınması gerekmektedir.

Kesin yetki kuralı dışındaki genel yetkili mahkeme ise, 1086 sayılı Hukuk Muhakemeleri Usulü Kanunu'nun 9. maddesini karşılayan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 6 ncı maddesinde düzenlenmiş buna göre; yetkili mahkeme davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir. Ayrıca aynı Kanunun 19/4 üncü maddesine göre de yetkinin kesin olmadığı davalarda, davalı süresi içinde ve usulüne uygun olarak yetki itirazında bulunmazsa, davanın açıldığı mahkeme yetkili ... gelir. Hakim doğrudan (re'sen) yetkisizlik kararı veremez.

4721 sayılı Türk Medenî Kanunu'nun 51 inci maddesinde; tüzel kişinin yerleşim yerinin, kuruluş belgesinde başka bir hüküm bulunmadıkça işlerinin yönetildiği yer olduğu hükme bağlanmıştır. İntifa haklarının (tevliyet, sükna ve galle) tespit ve tahsili için; mülhak vakıflar aleyhine açılacak davalarda yetkili mahkeme, vakfın yerleşim yeri (kurulduğu yer); mahkemeleri kesin yetkilidir.

Dava konusu vakıf, mülga 743 sayılı Türk Kanunu Medenisi’nin yürürlük tarihinden önce kurulmuş ve yönetimi vakfedenin soyundan gelenlere şart edilmiş vakıf yani “mülhak vakıf"tır. Dosyada bulunan ve ...'nden gelen belgelerde dava konusu mülhak vakfın Şanlıurfa'da kurulu olduğunun bildirildiği anlaşılmaktadır.

6100 sayılı HMK’nin 114 üncü maddesi gereği yetkinin kesin olduğu hâllerde, mahkemenin yetkili bulunması dava şartı olup, dava şartlarının 115 inci madde gereği yargılamanın her aşamasında re'sen dikkate alınması gerekir. Yine aynı Kanunun 19 uncu maddesi gereği yetkinin kesin olduğu davalarda, mahkeme yetkili olup olmadığını, davanın sonuna kadar kendiliğinden araştırmak zorunda olduğu hükme bağlanmıştır. Bu durumda mahkemece, vakfın merkezinin bulunduğu (kurulu olduğu yer) Şanlıurfa Asliye Hukuk Mahkemelerinin açılan dava da kesin yetkili olması sebebi ile yetkisizlik kararı verilmesi gerekirken, işin esasına girilip hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

SONUÇ

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

İlk Derece Mahkemesi kararının yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine,

13.06.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/2412, Karar No: 2012/7574, Tarih: 02.07.2012

**(Kapatılan)14. Ceza Dairesi         2012/2412 E.  ,  2012/7574 K.**

**"İçtihat Metni"**

Beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun basit cinsel istismarı (iki kez) ve çocuğun basit cinsel istismarı suçlarından sanık ...'in yapılan yargılaması sonunda; atılı suçlardan mahkûmiyetine dair Tarsus Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 16.08.2011 gün ve 2009/279 Esas, 2011/219 Karar sayılı beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun basit cinsel istismarı suçları yönünden re'sen de temyize tâbi hükümlerin süresi içinde Yargıtayca incelenmesinin sanık müdafii tarafından istenilmesi ve incelemenin de duruşmalı yapılmasının talep edilmesi üzerine dava evrakı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığından tebliğname ile Daireye gönderilmekle 16.05.2012 Çarşamba saat 13.30’a duruşma günü tayin olunarak sanık müdafiine çağrı kâğıdı gönderilmişti.

Belli günde Hâkimler Kurulu duruşma salonunda toplanarak Yargıtay Cumhuriyet Savcılarından ... hazır olduğu halde oturum açıldı.

Yapılan tebligat üzerine sanığın müdafiin gelmediği, ayrıca bir talepte de bulunmadığı anlaşılmakla Yargıtay Cumhuriyet Savcısının uygun görülen talep ve mütalaası dairesinde DURUŞMASIZ inceleme yapılmasına oybirliğiyle karar verilerek, vaktin darlığına binaen dosyanın incelenmesi başka bir güne bırakılmıştır.

Bu gün dava evrakı incelenerek aşağıda yazılı karar ittihaz olundu.

Sanığın mağdure ...'e karşı işlediği çocuğun basit cinsel istismarı suçundan kurulan mahkûmiyet hükmünün incelemesinde;

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin soruşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya içeriğine göre sanık müdafiin yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine,

Ancak;

Sanık hakkında TCK.nın 103/1a-3 ve 43. maddeleri uyarınca tayin olunan 5 yıl 7 ay 15 gün hapis cezası üzerinden aynı Kanunun 62/1. maddesi uyarınca 1/6 indirim yapılması sonucu 4 yıl 8 ay 7 gün yerine 4 yıl 8 ay 10 gün hapis cezasına hükmedilmesi suretiyle fazla ceza tayini;

Kanuna aykırı, sanık müdafiin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek CMUK.nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak bu husus yeniden yargılama yapmayı gerektirmediğinden CMUK.nın 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak TCK.nın 103/1a-3, 43, 62. maddeleri gereğince tayin edilen 4 yıl 8 ay 10 gün sonuç hapis cezasının 4 yıl 8 ay 7 güne indirilmesi suretiyle sair yönleri usul ve kanuna uygun olan hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Sanığın mağdureler ... ve ...'a karşı işlediği beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun basit cinsel istismarı suçlarından kurulan mahkûmiyet hükümlerinin incelenmesine gelince;

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin soruşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya içeriğine göre sanık müdafiin yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine,

Ancak;