muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/6974, Karar No: 2023/1649, Tarih: 05.04.2023

2. Adlî Tıp Kurumunun 17.10.2019 tarihli raporuna göre ...'ün hayati tehlike geçirecek, vücuttaki kemik kırıklarının hayati fonksiyonlarını ağır (4) derece etkileyecek şekilde yaralandığı, ...'ın hayati tehlike olmaksızın vücuttaki kemik kırıklarının hayati fonksiyonlarını hafif (1) derece etkileyecek şekilde yaralandığı, ...'un hayati tehlike olmaksızın vücuttaki kemik kırıklarının hayati fonksiyonlarını ağır (4) derece etkileyecek şekilde yaralandığı, ...'ın hayati tehlike olmaksızın basit tıbbî müdahale ile giderilebilir şekilde yaralandığı, ...'in hayati tehlike olmaksızın basit tıbbî müdahale ile giderilebilir şekilde yaralandığı anlaşılmıştır.

3. Tanıklar ..., ... ve ...'ın ifadeleri dosya içerisinde mevcuttur.

4. Sanık ...'un suçta kullanmış olduğu döner bıçağının 6136 sayılı Yasa kapsamında bulunmadığına ilişkin bilirkişi raporu dosyada mevcuttur.

5. Olaya ilişkin görüntü CD'si ve görüntü inceleme tutanağı dosyada mevcuttur.

6. Sanık ...'un güncel adlî sicil kaydı, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) üzerinden temin olunarak dava dosyasına eklenmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

İlk Derece Mahkemesince kabul edilen olay ve olgularda, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE

A.Katılan Sanık ... müdafinin sanık hakkında yaralama ve hakaret suçlarından verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararlarını istinaf etmesi sonucu verilen istinaf başvurusunun reddi kararlarına yönelik temyizine göre yapılan incelemede, anılan kararların itirazı kabil karar niteliğinde olduğu gözetilerek katılan sanık müdafinin temyiz isteminin 5271 sayılı Kanun'un 298 inci maddesi uyarınca reddi ile itiraz merciince bir karar verilmek üzere dosyanın mahalline iadesine karar vermek gerekmiştir.

B. Katılan sanık ...'in sanık ... hakkında haksız tahrik indirimi uygulanmaması gerektiğine, raporların yetersiz oluşuna ve teşebbüs nedeniyle hükmedilen cezanın azlığına; sanık ... müdafiinin suç vasıflarının kasten yaralama olduğuna, meşru savunma hükümlerinin uygulanması gerektiğine, takdiri indirim uygulanması gerektiğine yönelen temyiz sebepleri yönünden;

B. Katılan sanık ...'in sanık ... hakkında haksız tahrik indirimi uygulanmaması gerektiğine, raporların yetersiz oluşuna ve teşebbüs nedeniyle hükmedilen cezanın azlığına; sanık ... müdafiinin suç vasıflarının kasten yaralama olduğuna, meşru savunma hükümlerinin uygulanması gerektiğine, takdiri indirim uygulanması gerektiğine yönelen temyiz sebepleri yönünden;

“İleri sürülen iddia ve savunmaların toplanan delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, hükme esas alınan ve reddedilen delillerin açıkça gösterildiği, vicdani kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, kasten öldürmeye teşebbüs eylemlerinin sanık ... tarafından gerçekleştirildiğinin hem kendi ikrarı hem de tanık beyanlarıyla saptandığı, sanığın suçta kullandığı alet, hedef alınan vücut bölgeleri ve katılanlarda meydana gelen zararlar bir arada değerlendirildiğinde suç vasfının tespitinin doğru yapıldığı, alınan raporların yeterli ve hüküm kurmaya elverişli olduğu, kim tarafından başlatıldığı bilinmeyen kavgada sanık ... hakkında asgari oranda uygulanan haksız tahrik indiriminin isabetli olduğu, takdiri indirimin Mahkemenin takdir yetkisi kapsamında, yasal, yerinde ve yeterli gerekçelerle uygulanmamasına karar verildiği anlaşıldığından anılan temyiz sebeplerinin incelenmesinde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

V. KARAR

A. Gerekçe bölümünün (A) bölümünde açıklanan nedenlerle katılan Sanık ... müdafinin sanık hakkında yaralama ve hakaret suçlarından verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararlarını istinaf etmesi sonucu verilen istinaf başvurusunun reddi kararlarına yönelik temyizine göre yapılan incelemede anılan kararların itirazı kabil karar niteliğinde olduğu gözetilerek katılan sanık müdafinin temyiz isteminin 5271 sayılı Kanun'un 298 inci maddesi uyarınca REDDİ ile itiraz merciince bir karar verilmek üzere dosyanın MAHALLİNE İADESİNE,

B. Gerekçe bölümünün (B) bendinde açıklanan nedenlerle ... Bölge Adliye Mahkemesinin 03.03.2022 tarihli 2022/662 Esas, 2022/846 Karar sayılı kararında öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan inceleme neticesinde hukuka aykırılık görülmediğinden 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMLERİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKÜMLERİN ONANMASINA,

Ceza miktarı ve sanığın tutuklulukta geçirdiği süre dikkate alınarak sanık ... müdafinin tahliye talebinin REDDİNE,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca ... 9. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise ... Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

05.04.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/18354, Karar No: 2015/23806, Tarih: 23.12.2015

**2. Ceza Dairesi         2014/18354 E.  ,  2015/23806 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 15 - 2011/254260

MAHKEMESİ : Boyabat Asliye Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 12/04/2011

NUMARASI : 2011/25 (E) ve 2011/112 (K)

SUÇ : Güveni kötüye kullanma

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

5237 sayılı TCK'nın 53. maddesinin bazı bölümlerinin iptaline ilişkin Anayasa Mahkemesi'nin 24/11/2015 tarihinde yürürlüğe giren 08/10/2015 gün ve 2014/140 esas, 2015/85 sayılı kararı da nazara alınarak bu maddede öngörülen hak yoksunluklarının uygulanmasının infaz aşamasında gözetilmesi mümkün görülmüştür.

Yapılan duruşmaya, toplanan delillere, gerekçeye, hakimin kanaat ve takdirine göre temyiz itirazları yerinde olmadığından reddiyle hükmün istem gibi ONANMASINA, 23/12/2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/22211, Karar No: 2018/15457, Tarih: 26.12.2018

**8. Ceza Dairesi         2017/22211 E.  ,  2018/15457 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 6136 sayılı Yasaya aykırılık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Dosyada mevcut ekspertiz raporu içeriğinde, suça konu tabancanın; ses ve gaz fişeklerini istimal etmek üzere imal edilmiş olduğu, mevcut durumu itibariyle bilinen ateşli silah fişeklerini istimale elverişli olmadığı ancak namlusu içerisinde bulunan gaz ayırıcı parçasının daire şeklinde delikli bir yapıda olduğu, bu haliyle de özel şekil ve nitelikteki fişeklerin ucunda bulunan kurşun küre veya saçma tanelerinin geçebileceği kadar bir boşluk sağladığı, mermi çekirdeği niteliği taşıyan ve ucunda kurşun küre bulunan ateşli bir silah fişeği niteliği kazanmış çapına uygun özel şekil ve nitelikteki fişekleri istimale elverişli olduğu, olayda özel nitelikte fişek ele geçmemiş olması, teknik özelliklerinde sonradan değişiklik yapıldığını gösterir nitelikte herhangi bir bulgu ve emarenin olduğuna dair görüşe yer verilmediğinin anlaşılması karşısında, silahın üretim izni verilen orijinal haline göre bilye geçişine imkan verecek şekilde gaz ayırıcı parçasının tadil edilip edilmediğine dair alınacak bir rapor ile 6136 sayılı Yasa kapsamında kalıp kalmadığı hususu kesin olarak saptanarak sonucuna göre 6136 sayılı Yasaya aykırı davranma suçundan sanığın hukuki durumunun tayin ve takdiri gerekirken, eksik araştırma ile yazılı biçimde hüküm kurulması,

Yasaya aykırı, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nun 321. maddesi gereğince BOZULMASINA, 26.12.2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/21051, Karar No: 2011/21583, Tarih: 21.12.2011

**3. Hukuk Dairesi         2011/21051 E.  ,  2011/21583 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ:SULH HUKUK MAHKEMESİ

Dava, temizlik ve bakım sözleşmesine ilişkin olup, Yargıtay Büyük Genel Kurulu’nun 12.05.2011 tarih ve 1 sayılı Kararı gereğince 13.Hukuk Dairesi iş bölümü 2.maddesinde sayılan işlerdendir.

Davanın niteliğine göre, inceleme görevi Yargıtay (13.) Hukuk Dairesinindir. Bu itibarla dosyanın gerekli inceleme yapılmak üzere Yüksek (13.) Hukuk Dairesi’ne gönderilmesine, 21/12/2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/10681, Karar No: 2014/110, Tarih: 14.01.2014

**14. Ceza Dairesi         2013/10681 E.  ,  2014/110 K.**

**"İçtihat Metni"**

Beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçundan sanık ...'ın bozma üzerine yapılan yargılaması sonunda; beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun basit cinsel istismarı suçundan mahkûmiyetine dair Ankara 8. Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 09.07.2013 gün ve 2013/216 Esas, 2013/254 Karar sayılı hükmün süresi içinde Yargıtayca incelenmesi katılanlar vekili ve sanık müdafii tarafından istenilmiş olduğundan dava evrakı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığından tebliğname ile Daireye gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:

Yargıtay Ceza Genel Kurulunun Dairemizce de benimsenen 28.04.2009 gün 2008/5-202 Esas, 2009/102 sayılı Kararında belirtildiği üzere TCK.nın 53. maddesinde düzenlenen güvenlik tedbirlerinin hapis cezasına mahkûmiyetin kanuni sonucu olması nedeniyle, kararda gösterilmemiş olması yalnız başına bozma nedeni teşkil etmeyeceğinden ve mahallinde bu hususta her zaman karar verilmesi mümkün görüldüğünden tebliğnamede TCK.nın 53/5. maddesinin uygulanmaması nedeniyle bozma isteyen düşünceye iştirak edilmemiştir.

Delillerle iddia ve savunma, duruşma göz önünde tutularak tahlil ve takdir edilmiş sübutu kabul olunan fiilin unsurlarına uygun şekilde tavsif ve tatbikatı yapılmış bulunduğundan sanık müdafii ve katılanlar vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, 14.01.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/14297, Karar No: 2008/18763, Tarih: 26.12.2008

**(Kapatılan)20. Hukuk Dairesi         2008/14297 E.  ,  2008/18763 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi

Taraflar arasındaki orman tahdidine itiraz davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı ... ve arkadaşları tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Hükmüne uyulan Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin 24.09.2007 gün 2007/12671-1112 sayılı bozma kararında özetle: "Dava, orman tahdidine itiraz niteliğinde olup, dava edilen ... Köyü 494 parsel sayılı taşınmazın B= 2841 m2 bölümünün % 25-35 eğimli 25-40 yaşlı kızılçam ağaçları ile kaplı memleket haritasında ibreli ağaç rumuzlu alanda orman sayılan yerlerden olduğu, bu nedenle davanın reddine karar verilmesi" gereğine değinilmiştir. Mahkemece, bozma kararına uyulduktan sonra davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı ... ve arkadaşları tarafından temyiz edilmiştir.

Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava, 6 aylık süre içinde açılan orman tahdidine itiraz niteliğindedir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde 28.06.2004 tarihinde ilan edilip kesinleşmeyen yapılıp orman kadastrosu bulunmaktadır.

Dosya kapsamına ve mahkemece uyulan bozma kararı gereğince işlem yapılarak hüküm kurulmuş olduğuna göre, yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edenlere yükletilmesine 26/12/2008 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/1617, Karar No: 2013/850, Tarih: 19.06.2013

**Hukuk Genel Kurulu         2012/10-1617 E.  ,  2013/850 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Gaziantep 1. İş Mahkemesi

TARİHİ : 06/03/2012

Taraflar arasındaki “tespit” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Gaziantep 1. İş Mahkemesi’nce davanın kabulüne dair verilen 08.04.2010 gün ve 2008/559 E., 2010/123 K. sayılı kararın incelenmesi davalı Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı vekillerince istenilmesi üzerine, Yargıtay 10. Hukuk Dairesi’nin 01.11.2011 gün ve 2010/6201 E., 2011/15176 K. sayılı ilamı ile;

(…1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre davalı Kurum avukatının sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Davanın yasal dayanağı, 506 sayılı Yasanın 79/10. maddesi olup dosya içindeki bilgi ve belgeler ile toplanan delillere göre; davacının, davaya ve kabule konu dönemde anılan işyerinde hizmet akdine dayalı şekilde ve sigortalı olarak çalıştığı sabit olmakla, 03.11.2007-07.06.2008 arası dönemde 214 gün çalışmanın tespitine dair mahkeme kabulünde bir isabetsizlik bulunmayıp, hükmün bu bölümünün onanması gerekir.

Ancak, uyuşmazlık konusu olmayan 13.06.2003-13.01.2007 arası dönemde tam bildirim yapılmış olup, 2006 yılında her ay 30 gün karşılığı 531 TL, 2007 yılında ise 13 gün karşılığı 243,75 TL prime esas kazanç gösterilmesi, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun geçici 1. maddesinin 2. fıkrası uyarınca 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 288. maddesinin “Bir hakkın doğumu, düşürülmesi, devri, değiştirilmesi, yenilenmesi, ertelenmesi, ikrarı ve itfası amacıyla yapılan hukuki işlemlerin, yapıldıkları zamanki miktar veya değerleri dörtyüz milyon lirayı geçtiği takdirde senetle ispat olunması gerekir. Bu hukuki işlemlerin miktar veya değeri ödeme veya borçtan kurtarma (ibra) gibi herhangi bir sebeple dörtyüz milyon liradan aşağı düşse bile senetsiz ispat olunamaz.” hükmünü, anılan yasanın 289. maddesinin ise “288'inci madde uyarınca senetle  ıspatı  gereken hususlarda yukardaki hükümler hatırlatılarak karşı tarafın açık muvafakatı halinde tanık dinlenebilir.” hükmünü içermesi, 5236 sayılı Yasanın 19. maddesi ile Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununa eklenen ek 4. maddeye göre söz konusu parasal sınırın 2007 yılı için 460 TL, 2008 yılı için ise 490 TL olarak belirlenmesi karşısında, ücret konusunda yöntemince araştırma yapılmaksızın aynı yöndeki tanık beyanları dayanak kılınarak kabule konu çalışmanın 1.500 TL net ücretle yapıldığının tespitine hükmedilmesi usul ve yasaya aykırı görülmüştür.

O halde; davalı Kurum avukatının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli, hüküm bozulmalıdır...)

gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle yeniden yapılan yargılama sonunda; mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulu’nca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

O halde; davalı Kurum avukatının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli, hüküm bozulmalıdır...)

gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle yeniden yapılan yargılama sonunda; mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulu’nca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Davacı vekili, müvekkilinin davalıya ait işyerinde 03.11.2007 ila 07.06.2008 tarihleri arasında aylık 1.500,00-TL.ücretle çalıştığının tespitine karar verilmesini  istemiştir.

Davalı Kurum vekili, Kurum kayıtlarına göre davacının davalıya ait işyerine 13.06.2003 tarihinde girdiği ve 13.01.2007 tarihine kadar çalışmasının olduğu bu tarihte işten ayrıldığını, Kurum kayıtlarına aykırı hususları kabul etmediklerinden açılan davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı S. C.Ltd. Şti. vekili, davacının daha önce bir süre müvekkiline ait işyerinde çalıştığını, bu çalıştığı sürelerin Kuruma bildirildiğini, işten ayrıldıktan sonra 2007 yılının sonlarında ihtiyaç olması sebebiyle tekrar çalışmaya başladığını ancak başladıktan hemen sonra karşılıklı anlaşma sağlanamadığı için devam eden günlerde davacının işe gelmediğini, beyanla davanın reddine karar verilmesini istemiştir

Yerel mahkemece, tanık anlatımlarına ve ve tüm dosya münderecatına göre davacının davalıya ait işyerinde 03.11.2007 ila 07.06.2008 tarihleri arasında 214 gün hizmet akdine dayalı olarak 1.500,00-TL.net ücretle çalıştığının tespitine dair verilen karar; davalılardan Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı vekilinin temyizi üzerine, Özel Dairece yukarıda başlık bölümünde açıklanan gerekçelerle bozulmuştur.

Yerel mahkeme; işverenin kaşesi ve imzasını taşıyan 05.05.2005 tarihli, T.E.B.’na verilen belgede, davacının aylık net maaşının 1.800,00 TL olduğunun  belirtildiği ayrıca kayıt dışı çalışmanın çok olduğu ülkemizde, işçiyi kayıt altına almayan işverenin ücreti yazılı belgeye bağlamasının sözkonusu olmadığı, bu nedenle yazılı belge ile ısbat koşulunun aranmasının ciddi hak kayıplarına neden olacağı gerekçesiyle direnme kararı vermiştir.

Karar davalılardan SGK vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Direnme yolu ile Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık, davacının sigorta primine esas ücretinin belirlenmesine ilişkin olarak yapılan araştırmanın yeterli olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Karar davalılardan SGK vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Direnme yolu ile Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık, davacının sigorta primine esas ücretinin belirlenmesine ilişkin olarak yapılan araştırmanın yeterli olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun Geçici 7. maddesi uyarınca davanın yasal dayanağını, 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 79/10. maddesi teşkil etmektedir. Anılan maddede “Yönetmelikle tespit edilen belgeleri işveren tarafından verilmeyen veya çalıştıkları Kurumca tespit edilemeyen sigortalılar, çalıştıklarını hizmetlerinin geçtiği yılın sonundan başlayarak 5 yıl içerisinde mahkemeye başvurarak alacakları ilam ile ispatlayabilirlerse, bunların mahkeme kararında belirtilen aylık kazanç toplamları ile prim ödeme gün sayıları nazara alınır” hükmü yer almaktadır.

Bilindiği üzere, belli bir dönemdeki çalışmaların tespiti istemini içeren hizmet tespiti davası, dava dilekçesinde açıkça belirtilmiş olmasa da, 506 sayılı Kanun’un 79/10. maddesinde de düzenlendiği üzere, özünde prime esas kazançlarının ve prim ödeme gün sayılarının tespiti talebini de içerir. Mahkemenin hizmet tespitine ilişkin ilamı ise, işverenin Kuruma vermediği bildirgeler yerine geçecek belge niteliğindedir. Bu nedenle mahkeme dava sonunda vereceği kararda, tespit edilen dönem için aylar itibariyle prim ödeme gün sayıları ile 506 sayılı Kanun’un 77.maddesine göre hesaplanacak olan ‘o dönemdeki’ bir günlük ücreti de belirtecektir.

506 sayılı Kanun’un 6.maddesinde ifade edildiği üzere, sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamaz ve vazgeçilemez. Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkin olduğundan, özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi zorunludur.

Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde re’sen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

Hizmet tespitine yönelik davalarda davacı işçinin çalışmasının gerçekliği, işin ve işyerinin kapsam ve niteliği dikkate alınarak, ücretinin ve davalı Sosyal Güvenlik Kurumu’na (Devredilen SSK) davalı işveren tarafından ödenen ve ödenmesi gereken primlerin miktarının belirlenebilmesi amacıyla, prime esas kazancın tespitinde, gerçek ücretin esas alınması koşuldur.

Hizmet tespitine yönelik davalarda davacı işçinin çalışmasının gerçekliği, işin ve işyerinin kapsam ve niteliği dikkate alınarak, ücretinin ve davalı Sosyal Güvenlik Kurumu’na (Devredilen SSK) davalı işveren tarafından ödenen ve ödenmesi gereken primlerin miktarının belirlenebilmesi amacıyla, prime esas kazancın tespitinde, gerçek ücretin esas alınması koşuldur.

Davanın niteliği gereği, çalışma olgusunun her türlü delille ispatlanabilmesine karşılık ücretin ispatında bu denli serbestlik söz konusu değildir. Ücretin ispatında Hukuk Genel Kurulu’nun 2005/21-409 E., 2005/413 K.; 20.10.2010 gün ve 2010/10-480 E. 2010/523 K.; 19.10.2011 gün ve 2011/10-608 E., 2011/649 K. sayılı kararlarında da belirtildiği üzere, 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu(HUMK)’nun 288. maddesinde  (6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 200) yazılı sınırları aşan, ücret alma iddialarının, yazılı delille kanıtlanması zorunluluğu bulunmaktadır.

Ücret miktarı HUMK’nun 288.  (HMK m.200) maddesinde belirtilen sınırları aşıyorsa, tespiti gereken gerçek ücretin; hukuksal geçerliliğe haiz olarak düzenlenmiş bulunmaları kaydıyla, işçinin imzasının bulunduğu aylık ücreti gösteren para makbuzları, banka kayıtları, ticari defter kayıtları, ücret bordroları gibi belgelerle ispatı mümkündür.

Yazılı delille ispat sınırın altında kalan miktar için  veya bu miiktar üzerinde olsa bile varlığı iddia edilen çalışmanın öncesine ve sonrasına ait yazılı delil başlangıcı sayılabilecek belgelerin bulunması halinde tanık dinletilmesi mümkündür (1086 sayılı HUMK m. 292 (HMK m. 202).

506 sayılı Kanun’un 78.maddesinde prime esas günlük kazançların alt ve üst sınırlarının ne olacağı gösterilmiştir. Günlük kazancın alt sınırı HUMK’nun 288. (HMK m. 200) maddesinde belirtilen sınırı aşıyorsa, ücretin yazılı delille saptanması gereğinin pratikte bir önemi kalmayacaktır. Zira 506 Sayılı Kanun’un 78.maddesine göre, “....günlük kazançları alt sınırın altında olan sigortalılar ile ücretsiz çalışan sigortalıların günlük kazançları alt sınır üzerinden hesaplanır”. Ücretin alt sınırla tespit edilen miktardan fazla olması halinde ise, günlük kazancın hesaplanmasında asgari ücret esas alınır.

Somut uyuşmazlıkta; davacı aylık ücretinin net 1.500,00 TL olduğunun tespitini talep etmiş; yerel mahkemece, tanık anlatımları ve  işverenin, davacının aylık net maaşının 1.800,00 TL olduğunu belirten T.E.B.’na gönderilen 05.05.2005 tarihli yazı esas alınarak talebin kabulüne karar verilmiştir.

Yerel Mahkemece, işveren tarafından bankaya yazılan 05.05.2005 tarihli yazı ve tanık anlatımları esas alınarak karar verilmiş ise de; davacının gerçek ücreti ile ilgili söz konusu belgenin doğruluğunu destekler başkaca işyeri kayıt ve belgeleri araştırılıp, gerçek ücretinin tespiti konusunda yöntemince araştırma yapılmadan, davacının aylık ücretinin net 1.500,00 TL olduğuna dair verdiği karar doğru değildir.

Yerel Mahkemece, işveren tarafından bankaya yazılan 05.05.2005 tarihli yazı ve tanık anlatımları esas alınarak karar verilmiş ise de; davacının gerçek ücreti ile ilgili söz konusu belgenin doğruluğunu destekler başkaca işyeri kayıt ve belgeleri araştırılıp, gerçek ücretinin tespiti konusunda yöntemince araştırma yapılmadan, davacının aylık ücretinin net 1.500,00 TL olduğuna dair verdiği karar doğru değildir.

Hukuk Genel Kurulundaki görüşmeler sırasında bir kısım üyeler tarafından; İşveren davalı şirket tarafından, davacının aylık net ücretinin 1.800,00 TL olduğuna ilişkin T.EB’na gönderilen 05.05.2005 tarihli yazının basiretli bir tacir olan davalı şirketi için bağlayıcı olacağı, bu nedenle davalı şirketin bu belgenin sonucuna katlanması gerektiği belirtilerek yerel mahkeme kararının onanması gerektiği görüşü ileri sürülmüşse de bu görüş, Kurul çoğunluğunca benimsenmemiştir.

Bu bakımdan, Hukuk Genel Kurulu’nca da benimsenen Özel Daire bozma kararına uyulması gerekirken, direnme kararı verilmesi usul ve yasaya aykırı olup direnme kararı bozulmalıdır.

SONUÇ: Davalı Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile, direnme kararının Özel Daire bozma kararında gösterilen nedenlerden dolayı 6217 sayılı Kanunun 30. maddesi ile 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na eklenen "Geçici Madde 3" atfıyla uygulanmakta olan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 429. maddesi gereğince BOZULMASINA, 5521 sayılı Kanunun 8/son maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 19.06.2013 gününde ikinci görüşmede oyçokluğuyla  karar verildi