muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2018/7049, Karar No: 2019/5112, Tarih: 28.02.2019

Dosyaya sunulan tercüme evrakında, davacıya tebliğ edildiğine ilişkin bir kayıt olmadığı gibi okuyarak imzaladığına ilişkin bir açıklama da yer almamaktadır. Sadece tarih yazıldığı ve davacının isim ve imzasının bulunduğu görülmüştür.

Davacı tanığı ... beyanında; iş akdi fesih yazısının kendilerine okunmadan imzalarının alındığını ve akabinde işten çıkarılarak Türkiye'ye gönderildiklerini belirtmiştir. Davalı taraf davacının iş akdinin iş bitimi nedeni ile feshedildiğini ve önceden bildirimde bulunduklarını iddia etmişse de, işten ayrılış bildirgesinde; işten ayrılış tarihi 28/11/2016 tarihi olarak ve işten ayrılış nedeninin 03 kodu ile istifa olarak bildirdiği ve bu şekilde davalı tarafın kendi savunması ile çeliştiği görülmekle, dosya içeriği ile, davacıya önceden usulüne uygun bildirim yapılmadığı, davacıya söz konusu belgenin okumadan imzalatıldığı ve bu nedenle davalı işveren tarafından sunulan bu belgeye itibar edilemeyeceği ve davacının öğrendiğini belirtiği 28/11/2016 tarihinde çıkış işlemleri yapılarak iş akdinin feshedildiği, buna göre davanın İş Yasası 20. maddesinde öngörülen bir aylık süre içine açıldığı anlaşılmıştır.

Taraflar arasında iş akdinin haklı ve/veya geçerli nedenle feshedilip feshedilmediği de uyuşmazlık konusudur.

4857 Sayılı İş Kanunu'nun 18. maddesine göre işveren, işçinin yeterliliğinden ve davranışlarından ya da işletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan geçerli bir sebebe dayanarak iş sözleşmesini feshedebilir. Ancak işçinin yetersizliği, soyut olarak tek başına geçerli fesih nedeni sayılmaz. Yetersizlik aynı zamanda işyerinde olumsuzluklara yol açmış ise fesih için geçerli neden olabilecektir.

İş Yasası'nın 19. maddesi uyarınca işçinin iş sözleşmesini geçerli nedenle feshetmek isteyen işveren, fesih bildirimini yazılı olarak yapmak ve fesih sebebini açık ve kesin bir şekilde belirtmek zorundadır. Ayrıca yine aynı maddeye göre, yasanın 25/II maddesi gereğince iş sözleşmesinin sonlandırılması söz konusu değilse, hakkındaki iddialara karşı savunması alınmadan işçinin belirsiz süreli iş sözleşmesi, o işçinin davranışı veya verimi ile ilgili nedenlerle sonlandırılamaz. Bu yükümlülüklerin yerine getirilmemesi durumunda feshin geçerliliğinden söz etmek olanaklı değildir.

Somut uyuşmazlıkta; davalı işveren davacının iş akdini organizasyon yapısında değişiklikler ve iş hacminde azalma nedeni ile geçerli nedenle feshettiğini belirtmiştir. Dosyaya sunulan iş akdinin feshine ilişkin tercüme evrakında; TAV Tepe Yatırım ve İnşaat Şirket yönetiminin aldığı karar ile, yapmış olduğu hizmetlerin firma için tamamlandığı belirtilerek iş akdine son verileceği belirtilmiştir. Dosyaya feshe dayanak yönetim kurulu kararı da sunulmamıştır. Tanık anlatımlarından söz konusu işin halen devam ettiği anlaşılmaktadır. Davalı işveren tarafından cevap dilekçesinde belirtilen fesih gerekçesinin somut olarak ortaya konmadığı ve kaldı ki, davalı Simetri Tasarım Şirketinde çalıştığını belirten davalı tanığı ...'ın, Türkiye ye döndükten sonra Simetri şirketinde çalışmaya devam ettiğine ve proje bazında çalıştığına ilişkin beyanı da dikkate alındığında davacının davalı Simetri Tasarım şirketinde devam eden projelerinde çalıştırılma olanağı araştırılmadan iş akdi feshinin fesih son çare olmalı ilkesine de uygun olmadığı ve ortada haklı ve geçerli bir fesih nedeni bulunmadığı kanaatine varılmıştır. Ayrıca davalı işverenin işten ayrılış bildirgesinde işten ayrılış nedenini istifa olarak göstermiş olması nedeni ile kendi savunması ve fesih gerekçesi ile de çeliştiği ve fesih bildiriminin davacıya okumadan imzalatılmış olması da dikkate alındığında, İş Yasası 19. maddesindeki düzenleme gereğince iş akdi feshinin davacıya usulüne uygun yazılı olarak ve fesih sebebi açık ve kesin olarak bildirilmediğinden geçerli olmayacağı, davacı vekilinin istinaf itirazlarının yerinde olduğu ve tüm bu nedenlerle davalı alt işveren Simetri Tasarım Şirketi tarafından yapılan iş akdi feshinin geçersizliğine ve davacının alt işveren Simetri Tasarım İnşaat Yapım San. ve Tic. Ltd. Şirketindeki işine iadesine ve işe iadenin mali sonuçlarından alt işveren Simetri Tasarım şirketi ile asıl işveren TAV Tepe Akfen Şirketinin müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulmalarına karar verilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin istinaf başvurularının yerinde olduğu, mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğu ancak delillerin toplanmış olmasına göre karardaki hata ve eksikliklerin yerel mahkemesine gönderilmeksizin dosya üzerinden ve yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda Dairemizce değerlendirilebileceği sonucuna varıldığından davanın kabulüne dair yeniden hüküm kurulmasının doğru olacağı” gerekçesiyle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne karar verilmiştir.

F) Temyiz başvurusu :

Bölge Adliye Mahkemesi’nin kararına karşı davalılar vekilleri temyiz başvurusunda bulunmuştur.

G) Gerekçe:

Somut uyuşmazlıkta; davacıya iş akdinin 23/11/2016 tarihinde feshedileceği 24/10/2016 tarihli bildirimli fesih yazısı ile iletilmiş olup, dava açma süresi fesih ile değil feshin yapılacağının öğrenildiği tarihten itibaren başlayacaktır.

F) Temyiz başvurusu :

Bölge Adliye Mahkemesi’nin kararına karşı davalılar vekilleri temyiz başvurusunda bulunmuştur.

G) Gerekçe:

Somut uyuşmazlıkta; davacıya iş akdinin 23/11/2016 tarihinde feshedileceği 24/10/2016 tarihli bildirimli fesih yazısı ile iletilmiş olup, dava açma süresi fesih ile değil feshin yapılacağının öğrenildiği tarihten itibaren başlayacaktır.

Davacı imzasının ilgili belgede isim ve tarihin hemen altında oluşuna göre, davacının belgeyi okuma imkanı tanınmadığı şeklindeki iddiasına bu durumda itibar edilemeyeceği gözetildiğinde, 23/12/2016 tarihinde açılan davanın 1 aylık hak düşürücü süre içinde açılmadığı anlaşıldığından davanın usulden reddi yerine, yazılı gerekçeyle kabulü hatalıdır.

Bölge Adliye Mahkemesi’nin temyiz edilen kararının bozularak ortadan kaldırılmasına ve Dairemizce 4857 sayılı İş Kanunu’nun 20/3. maddesi uyarınca aşağıdaki gibi karar vermek gerekmiştir.

H) Hüküm:

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. Bölge Adliye Mahkemesi’nin temyiz edilen kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. Davanın 1 aylık hak düşürücü süre içerisinde açılmaması nedeniyle REDDİNE

3. Alınması gereken 44,40 TL karar- ilam harcından davacının yatırdığı 29,20 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 15,20 TL karar-ilam harcının davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

4. Davacının yaptığı yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, davalıların yaptığı 420,00 TL. yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalılara ödenmesine,

5. Karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre belirlenen 2.725,00 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,

6. Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde davalılara iadesine,

7. Dosyanın İlk Derece Mahkemesi'ne, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesi'ne gönderilmesine, Kesin olarak, 28.02.2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/16136, Karar No: 2014/16565, Tarih: 20.11.2014

**17. Hukuk Dairesi         2014/16136 E.  ,  2014/16565 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Tüketici Mahkemesi

Alacak istemine ilişkin davada... 1. Tüketici Mahkemesi ve... 2. Tüketici Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düºünüldü:

K A R A R -

Dava, davalı şirketten adi yazılı taşınmaz satım sözleşmesi ile daire satın alan davacının inşaata başlanmadığı iddiasıyla ödenen bedelin iadesi istemine ilişkindir.

... 1.Mahkemesince; davanın, dava konusu satıma konu taşınmazın... İli ... ilçesinde yapılacak olması nedeniyle... Tüketici mahkemesinin yetkili olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

... 2. Tüketici Mahkemesi ise; davalı yetki itirazında bulunmadığından davanın açıldığı ... 1. Tüketici Mahkemesinin yetkili olduğundan bahisle yetkisizlik yönünde hüküm kurmuştur.

6100 sayılı HMK'nın 6. maddesi uyarınca her dava kural olarak davalının ikametgahı mahkemesinde açılır.

4077 sayılı yasanın 23/3. madde ve fıkrasına göre de, tüketici davalarının tüketicinin ikametgahı mahkemesinde de açılabileceği belirtilmiştir.

4077 sayılı Yasanın 23. maddesindeki düzenleme,özel yetkiye ilişkin bir düzenlemedir.6100 sayılı HMK'nın 6. maddesinde düzenlenen genel yetki kuralı, 4077 sayılı yasanın 23. maddesindeki özel yetkili mahkemenin yetkisini kaldırmaz.Dolayısıyla dava, davacının seçimine göre,hem genel ve hem de özel yetkili mahkemede ya da yetki sözleşmesi ile yetkili kılınan mahkemede açılabilir.Davacı, yetkili mahkeme yönünden seçimlik hakkını 4077 sayılı yasanın 23/3. maddesi gereğince kendi ikametgahı mahkemesi yönünde kullanmıştır. O halde davanın açıldığı ... 1. Tüketici Mahkemesince görülüp, sonuçlandırılması gerekmektedir.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 Sayılı HMK.'nın 21. ve 22. maddeleri gereğince ... 1. Tüketici Mahkemesi’nin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE, 20.11.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/4068, Karar No: 2012/8972, Tarih: 06.12.2012

**7. Hukuk Dairesi         2012/4068 E.  ,  2012/8972 K.**

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davalı tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Davacı, maliki olduğu meskenin su aboneliğinin yapılması için ödenen kanal katılım ve şebeke hisse bedelinin hukuka aykırı olduğunu bildirerek torunu ... ...’ye ait kredi kartından taksitle ödenen bedelin davalıdan tahsilini istemiştir.

Davalı cevabında, dava dilekçesinde üçüncü kişi tarafından ödendiği bildirilen meblağın ödetilmesinin istendiğini, bir başkası tarafından ödenen bedelin istenmesinin mümkün olmadığını bildirerek husumet itirazında bulunmuştur.

Mahkemece istemin kısmen kabulüne karar verilmiş, kararı davalı temyiz etmiştir.

Dosya kapsamına göre, aboneliğin yapıldığı bağımsız bölüm davacı adına tapuda kayıtlı ise de abonelik dava dışı kiracısı ... ... adına yapılmış, kanal katılım ve şebeke hisse bedeli ise dava dışı ... ...’nin kredi kartından ödenmiştir. Şu haliyle davacının yaptığı bir ödemeden söz edilemeyeceğinden istirdat talep etme ... ve davada taraf sıfatı bulunmamaktadır. O halde istemin aktif husumet yokluğundan reddi gerekir.

Anılan yön gözetilmeden verilen karar usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ; Temyiz olunan kararın yukarıda açıklanan nedenle BOZULMASINA, bozma nedenine göre diğer yönlerin incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan harcın istek halinde ilgilisine iadesine, 6.12.2012 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/10033, Karar No: 2016/7525, Tarih: 09.05.2016

**18. Hukuk Dairesi         2015/10033 E.  ,  2016/7525 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

DAVALILAR : ... vd.

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca,....sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ve idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı ... tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

1-Dava konusu taşınmazların kamulaştırma (değerlendirme) tarihi olan 19.04.2012 gününden önce,taşınmazın imar planı içinde olup olmadığı, imar planı içinde ise tarihi, ölçeği ve türü (nazım-uygulama), belediye ve diğer altyapı hizmetlerinden (yol, su, elektrik, çöp toplama, kanalizasyon, aydınlatma gibi) yararlanma durumu, etrafının meskun olup olmadığı, nazım imar planı içinde ise Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu'nun 17.04.1998 gün ve .... sayılı kararı uyarınca (nazım imar planı içinde bulunan ancak, belediye hizmetlerinden yararlanmayan ve meskûn yerler arasında yer almayan bir taşınmazın arsa olarak değerlendirilebilmesi için) bu plan içine alındığı tarih ve plandaki konumu, hangi amaçla plan kapsamına alındığı, yerleşim merkezlerine uzaklığı, sınırları ve mücavir alan içinde yer aldığı belediyenin nüfus ve yapılaşma yoğunluğu, genişleme hızı, taşınmazın altyapı hizmetlerine yakınlığı, ulaşım olanakları, kullanma biçimi itibariyle iskan amacına yönelik yapılaşma imkanları, bu verilere göre taşınmazın nazım planının hazırlanma amacı olan uygulama imar planı kapsamına alınmasının yakın bir olasılık olması vs. hususlarının belediye başkanlığından,

2-Davaya konu taşınmaz ile emsal taşınmazın ilk tesis tarihinden itibaren tüm tedavülleri ile birlikte tapu kaydının tapu müdürlüğünden,

3-Dava konusu ... parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma (değerlendirme) tarihi olan 19.04.2012 değerlendirme, 2122 ada 5 parsel parsel sayılı taşınmazın satış tarihi olan 27.12.2011 tarihi itibariyle imar düzenlemesi sonucu meydana gelen imar parseli olup olmadığının, imar parseli ise düzenleme ortaklık payının düşülüp düşülmediğinin, düşülmüş ise oranının belediye imar ve tapu müdürlüklerinden,

4-Dava konusu ....parsel sayılı taşınmaz ile somut emsal alınarak incelenen ....parsel sayılı taşınmazın bulundukları cadde veya sokak itibariyle belediyece belirlenen 2012 yılı emlak vergisine esas asgari m² değerlerinin belediye başkanlığından,

...

5-Dava konusu taşınmaza emsal alınarak incelenen 2122 ada 5 parsel sayılı taşınmazın 27.12.2011 tarihli satışına ilişkin alıcı, satıcı, satış bedeli ve miktarını gösterir tapu kaydı ve akit tablosunun ilgili tapu müdürlüğünden,

Sorularak alınacak cevap yazılarının dosyaya konulmasından sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere iadesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 09.05.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/254, Karar No: 2022/29, Tarih: 20.01.2022

**Hukuk Genel Kurulu         2020/254 E.  ,  2022/29 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

1. Taraflar arasındaki “alacak” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, Lapseki Asliye Hukuk Mahkemesince verilen davanın kabulüne ilişkin karara karşı davalılar vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuş, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, bu karara karşı davalılar vekili tarafından temyiz isteminde bulunulması üzerine Yargıtay (Kapatılan) 13. Hukuk Dairesince yapılan inceleme sonunda karar bozulmuş, ilk derece mahkemesince Özel Daire bozma kararına karşı direnilmiştir.

2. Direnme kararı davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

3. Hukuk Genel Kurulunca dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

I. YARGILAMA SÜRECİ

Davacı İstemi:

4. Davacı vekili; davalılardan ...’ın S.S. Beybaş Köyü Tarımsal Kalkınma Kooperatifi başkanı, diğer davalı ...’un ise kooperatif yönetim kurulu muhasip üyesi olarak 02.08.2014 tarihinde otuz bir adet büyükbaş hayvanı kooperatif adına müvekkilinden satın aldıklarını, satış bedelinin 139.000TL olduğunu ve alıcıların bu bedel için 22.08.2014 düzenleme 15.09.2014 vade tarihli 20.000TL bedelli ve 31.10.2014 vade tarihli 119.000TL bedelli olmak üzere iki adet kambiyo senedi keşide ederek müvekkiline verdiklerini, anlaşmaya göre hayvanların alıcılara teslim edildiğini ancak bedelin tahsil edilemediğini, öncelikle kooperatif aleyhine icra takibinde bulunulduğunu, kesinleşen bu takip sonunda kooperatifin hayvan alımından çok önce borç batağı içinde olduğunun anlaşıldığını, davalıların kooperatifin maddi gücü konusunda yanlış bilgi verdiklerini, iyi niyetli olmadıklarını, tüzel kişiliği temsile ve ilzama yetkili kişilerin tüzel kişilerin işlerinin görülmesinde gereken titizliği göstermeye ve kurumun başarısı için bütün gayretleri sarf etmeye zorunlu olduklarını, gerekli özenin gösterilmemesi hâlinde kusurlarından ileri gelen zararlardan şahsî olarak sorumlu bulunduklarını ileri sürerek otuz bir adet hayvanın bedeli olan 139.000TL’nin 20.000TL’sinin 15.09.2014 tarihinden, 119.000TL’sinin ise 31.10.2014 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı cevabı:

5. Davalılar vekili; davanın müvekkillerine yöneltilemeyeceğini, müvekkillerinin kooperatif adına işlem yaptıklarını belirterek davanın reddini savunmuştur.

İlk Derece Mahkemesi Kararı:

6. Lapseki Asliye Hukuk Mahkemesinin 04.04.2017 tarihli ve 2015/151 E., 2017/40 K. sayılı kararı ile; davanın kabulüne, 139.000TL’nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi Kararı:

7. İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İlk Derece Mahkemesi Kararı:

6. Lapseki Asliye Hukuk Mahkemesinin 04.04.2017 tarihli ve 2015/151 E., 2017/40 K. sayılı kararı ile; davanın kabulüne, 139.000TL’nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi Kararı:

7. İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

8. İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesinin 13.07.2017 tarihli ve 2017/1181 E., 2017/1173 K. sayılı kararı ile; 1162 sayılı Kooperatifler Kanunu’nun 62/3. maddesine göre davalıların şahsen sorumlu oldukları belirtilerek davalıların istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

Özel Daire Bozma Kararı:

9. İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

10. Yargıtay (Kapatılan) 13. Hukuk Dairesinin 30.05.2019 tarihli ve 2017/9509 E., 2019/6948 K. sayılı kararı ile; “…1-Dava, davacının davalıların kusurlu eylemleri ve kendisini kooperatifin maddi durumu konusunda yanıltılmasından kaynaklı olarak kooperatife satmış olduğu 31 adet hayvanın bedelinin davalılardan şahsi olarak tahsili istemine ilişkindir.

1163 Sayılı Kooperatifler Kanunu’nun 99.maddesinin 1.fıkrası “Bu kanunda düzenlenen hususlardan doğan hukuk davaları, tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın ticari dava sayılır.” hükmünü içermektedir. Mahkemece, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu 62/3. maddesinde “Yönetim Kurulu üyeleri ve kooperatif memurları, kendi kusurlarından ileri gelen zararlardan sorumludurlar.” şeklinde yer alan düzenleme gerekçe gösterilerek davalılar satış bedelinden sorumlu tutularak davanın kabulüne karar verilmiştir. O halde eldeki davada da görevli mahkeme Ticaret Mahkemesidir. Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup, taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında re’sen gözetilir. Görevle ilgili hususlarda kazanılmış hak da söz konusu olmaz. Bu durumda mahkemece, davalı Kooperatif başkan ve muhasip üyesine yönelik açılan davanın niteliği değerlendirilerek Asliye Ticaret Mahkemesi’nin görevli olduğundan bahisle görevsizlik kararı verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir” gerekçesiyle karar bozulmuştur.

Direnme Kararı:

11. İlk Derece Mahkemesinin 13.11.2019 tarihli ve 2019/142 E., 2019/399 K. sayılı kararı ile; önceki karar gerekçesinin yanında, asliye ticaret mahkemesinin bulunmadığı bir yerde, davaya asliye ticaret mahkemesi sıfatıyla bakıldığının ara karar ile belirtilmemesinin görev yönünden bozma gerekçesi yapılmasının tarafların makul sürede yargılanma hakkını ihlâl edeceği, görevsizlik kararı sonrası dosyanın yine aynı mahkemeye gönderildiği, aynı mahkeme tarafından incelenerek karar verildiği, bu nedenle bozma kararının yerinde olmadığı gerekçesiyle direnme kararı vermiştir.

Direnme Kararının Temyizi:

Direnme Kararının Temyizi:

12. Direnme kararı süresi içinde davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

II. UYUŞMAZLIK

13. Direnme yoluyla Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık; eldeki davada Mahkemece verilen hükmün, ticaret mahkemesinin görevli olduğundan bahisle görevsizlik kararı verilmesi gerektiği gerekçesiyle bozulmasının yerinde olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

III. GEREKÇE

14. Mahkemenin, davanın esası hakkında yargılama yapabilmesi (davayı esastan inceleyebilmesi) için varlığı veya yokluğu gerekli olan hâllere dava şartları denir.

15. Bilindiği üzere, dava şartlarının neler olduğu 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (HMK) 114. maddesinde belirtilmiş olup, anılan düzenlemenin 1. bendinin (c) alt bendinde mahkemenin görevli olması dava şartı olarak düzenlenmiştir. Görev kuralları kamu düzenine ilişkin olup, bir dava ancak görevli mahkemece incelenebilir. Mahkeme her şeyden önce görevli olmalıdır. Görevsiz mahkemede açılan davanın dava şartı yokluğundan usulden reddi gerekir (Pekcanıtez, Hakan/ Özekes, Muhammet/ Akkan, Mine/ Taş Korkmaz, Hülya: Medeni Usul Hukuku, Cilt II, İstanbul 2017, s. 930).

16. Dava şartlarının amacı, bir davanın esası hakkında incelemeye geçilebilmesi için gerekli bütün şartları ve bunların incelenmesi usulünü tespit etmek, böylece davaların daha çabuk, basit ve ekonomik bir şekilde sonuçlanmasına yardımcı olmaktır (Kuru, Baki: İstinaf Sistemine Göre Yazılmış Medeni Usul Hukuku, İstanbul 2016, s. 190).

17. Bu noktadan hareketle, uyuşmazlığa geçmeden önce görevli mahkeme kavramının açıklanması gerekmektedir.

18. Genel anlamda bir mahkemenin görevi belirli bir davaya, dava konusunun niteliği veya değerine göre o yerdeki aynı yargı koluna ait ilk derece mahkemelerinden hangisi tarafından bakılabileceğini belirtir. Bilindiği üzere, ilk derece mahkemeleri genel mahkemeler ve özel mahkemeler olarak ikiye ayrılmışlardır. Hangi davalara özel mahkemelerde, hangi davalara genel mahkemelerde bakılacağı ve genel mahkemelerde bakılacak davalardan hangilerine asliye hukuk mahkemesinde, hangilerine asliye ticaret mahkemesinde bakılacağı hususuna görev, bunu düzenleyen kurallara da görev kuralları denir. Genel mahkeme ile özel mahkeme arasındaki ilişkinin bir görev ilişkisi olduğu ve görevle ilgili kuralların kamu düzenine ilişkin bulunduğu konusunda öğretide ve uygulamada duraksama yoktur. Genel mahkemelerin bakacakları davalar, belirli kişi ve iş gruplarına göre sınırlandırılmamış olup aksi belirtilmedikçe medeni yargılama hukukuna giren her türlü işe bakmakla görevlidirler. Açık kanun hükmü ile özel mahkemelerde görüleceği belirtilmemiş olan bütün davalar genel mahkemelerin görevine girer.

19. Buna karşılık özel mahkemeler, belirli kişiler arasında çıkan veya belirli uyuşmazlıklara bakmakla görevlidir. Diğer bir ifadeyle, özel mahkemeler özel kanunlarla kurulmuş olup özel kanunlarda belirtilen davaları yürütür.