muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/14436, Karar No: 2024/1076, Tarih: 12.02.2024

**10. Hukuk Dairesi         2023/14436 E.  ,  2024/1076 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

SAYISI : 2019/578 E.,- 2022/512 K. (2023/528 E.)

KARAR : Ret

Taraflar arasındaki iş kazası tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili, davalılar ..., ... Ltd. Şti. ve ... vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun feragat nedeniyle incelenmesine yer olmadığına, İlk Derece Mahkemesi kararının yeniden hüküm kurulmak üzere kaldırılmasına ve davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Kararın davalı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairemizin 08.05.2023 tarihli ve 2023/5412 - 2023/4931 Karar sayılı kararıyla bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla; Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; ... 15.08.2014 tarihinde elektrik çarpması sonucu vefat ettiğini, Muris ..., davalı ...'ya ait ... Hurdacılık Ltd. Şti. isimli şirkette sigortalı olarak çalıştığını, olay günü davalı ... Hurdacılığa zaman zaman hurda satan ...'e ... Mobilya isimli işyerinin sahibi ... işyerinde arızalı klima olduğunu bu klimayı söktürüp almasını söylediğini, bunun üzerine ..., arızal.ı klimayı söktürüp davalı ...'ya satmak amacıyla davalı ...'ya ait ... Hurdacılıkta çalışan müteveffa ...'yu davalı ...'ya bilgi vererek klima sökümü için işyerinden alıp ...'ın işyerine getirdiğini, tüm bu yaşananların davalı ...'nın bilgisi dahilinde meydana geldiğini, müteveffanın tamamen işvereninin emir ve talimatları ile hareket ettiğini, dava konusu olayda müteveffanın işveren ... tarafından kendi işyeri dışında başka bir yerde klima söküm işi için görevlendirildiğini, meydana gelen olayın 5510 sayılı Kanun gereği işveren tarafından görev ile gönderildiğinden bahisle iş kazası olduğunu,.....'in davalı ..... Hurdacılık Ltd. Şti.'ye sürekli olarak hurda satmakta olan biri olduğunu ve tüm şirket çalışanları tarafından tanındığımı, olay günü yine.... Hurdacılık Ltd. Şti.'de çalışmakta olan ...'nun yanına giderek sökülmesi gereken klima hurdasının varlığını haber edip müteveffayı olay yerine götürdüğünü, ... mesai saatleri içerisinde yine işle alakalı olarak olay yerine gittiğini ve hayatını kaybettiğini, çalıştığı işyeri ile tamamen alakasız bir olay yüzünden kaza geçirmediğini aksine işverene menfaat sağlamak amacıyla olay yerine gittiğini, olayın işveren tarafından yürütülmekte olan iş esnasında maruz kalınan kazanın tipik bir iş kazasının tüm özelliklerini taşıdığını, açıklanan nedenlerle müteveffanın vefatının iş kazası sonucu meydana geldiğinin tespitine, yargılama giderlerinin vekalet ücretlerinin davalılar üzerinde bırakılmasını talep ettiği görülmüştür.

II. CEVAP

II. CEVAP

Davalı SGK vekilinin cevap dilekçesinde özetle; davacı vekilinin dilekçesinde kazaya ilişkin mevzuatta yer alan şartlar bakımından bir değerlendirme yapılarak, olayın işyerinde olup olmadığı, işveren tarafından yürütülen iş nedeniyle bağımsız çalışma esnasında gerçekleşip gerçekleşmediği, kazanın gerçekleştiği yere işverence gönderilip gönderilmediği ve kazanın 5510 sayılı Kanun kapsamına girip girmediği konusunun araştırılması gerektiği, haksız ve hukuki mesnetten uzak davanın reddi talep ettiği görülmüştür.

Davalı ... vekilinin cevap dilekçesinde özetle; meydana gelen kazanın bir iş kazası olmadığını, çünkü ceza davasında dinlenen tüm tanıkların ifadelerinin dikkate alındığında müteveffanın işverenin ne bilgisi ne de muvafakatı ve ne de talimatı dışında, kendiliğinden kendi işi de olmamasına rağmen hurdacı .....'in ayarlamasıyla bir traş parasına klimayı sökmeye kalkmasından kaynaklandığını, işverenin görevlendirdiğine dair hiçbir beyan bulunmadığını, dolayısıyla meydana gelen olayın iş kazası sayılamayacağı, davalı işveren .... Hurdacılık Ltd. Şti. sahibi ...'nın bilgisi ve talimatıyla sökülecek olan klimanın ... tarafından satın alınacağı iddiasının da ispata muhtaç olduğunu, müteveffanın müvekkilinin çalışanı olmadığı gibi müteveffayı da tanımadığını ve iş bu tespit davasında davalı olarak yer almaması gerektiği, müvekkilinin .....'e ve çalışanlarına elektrik işlerinden anlayan biri olmadan klimayı söktürmemesi sökülmesine müsaade edilmemesini ısrarla tembihlediğini, ana şartelin kapatılmasını istemediğinin açık, net ve tartışmasız olduğunu, açıklanan nedenlerle müvekkiline kusur izafe edilemeyeceğini, kazanın iş kazası olmadığının tespitine ve davanın reddi gerektiği talep ettiği görülmüştür.

Davalı ... ve .... Hurdacılık Ltd.Şti. vekilinin cevap dilekçesinde özetle; müteveffa ... her ne kadar müvekkil şirket çalışanı olsa da olay günü olayın meydana geldiği yere gidileceğinden ve orada bir klima söküleceğinden müvekkil ...'nın bilgisi olmadığını, müvekkile hiçbir şekilde haber verilmemiş olduğunu, klima sökümü konusunda müvekkilin herhangi bir talimatı da olmadığını, müteveffa ...'nun tamamen başına buyruk şekilde işveren tarafından yürütülmekte olan işten bağımsız ve kendisine şahsi kazanç sağlamak maksadıyla ve çalıştığı işyeri ile hiç alakası olmayan bir iş için olayın meydana yere gittiğini, bu durumda müvekkile ait bir işi yaptığından bahsetmenin mümkün olmadığını, meydana gelen kazanın iş ilişkisinden kaynaklanmamış olduğu göz önüne alındığında kazayı iş kazası olarak nitelendirmenin mümkün olmadığını, açılan ceza davasında müteveffa ...'nın asli kusurlu bulunduğunu, dinlenen tüm tanıkların açıklamaları doğrular nitelikte klima söküp takmanın onların ve kazalının işi olmadığını, işlerinin hurda parçalama, ayırma vb. olduğunu, kazalının başka bir iş yerine gittiğinden patronlarının haberi ve talimatı olmadığını beyan ettiklerini ve davanın reddi gerektiğini talep ettiği görülmüştür.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili, davalılar , ..... Ltd. Şti. ve ... vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

İstinaf eden davacı ve davalılar vekilleri kararın kaldırılmasını talep etmişlerdir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının davadan feragat etmesi nedeniyle İlk Derece Mahkemesinin kararının ortadan kaldırılmasına davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA KARARI

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 08.05.2023 tarihli ve 2023/5412 Esas - 2023/4931 Karar sayılı kararı ile sigortalı olmak, kamu düzenine ilişkin, kişiye bağlı, vazgeçilemez ve kaçınılamaz hak ve yükümlülük doğuran bir hukuksal statü meydana getirmektedir. Kişilerin ve sosyal güvenlik kuruluşlarının bu statünün oluşumundaki rolü, yenilik doğurucu ve iradi bir durum değil, kanun gereği kendiliğinden oluşan statüyü belirlemekten ibarettir. Dolayısıyla sosyal güvenlik hakkından HMK. 307 inci (HUMK. 91.) maddesi kapsamında feragat olanaksızdır ve açılan iş kazasının tespitine ilişkin davadan da vazgeçilemez. Davacı ancak, HMK. 123 üncü maddesinde düzenlenen hakkını kullanabilir ve ileride yeniden dava açabilme hakkını saklı tutarak, davalının rızası ile davanın takibinden vazgeçebilir veya HMK. 150 nci maddesi hükmü gereğince davayı takip etmeyerek yenileninceye kadar dosyanın işlemden kaldırılması ve giderek davanın açılmamış sayılması sonucunu elde edebilir. Bu nedenle, davacı tarafından sözü edilen 307 nci madde hükmüne göre davadan feragat edilmesi durumunda, davadan vazgeçilemeyeceği davacı/davacı vekiline bildirilmeli, feragat beyanının Kanun'un 123 veya 150 nci maddelerinde düzenlenen haklardan birinin kullanımı niteliğinde olup olmadığı kendisine sorulmak suretiyle belirlenmeli, beyanın anılan anlamlarda kullanıldığı saptandığı takdirde duruma göre belirtilen maddelerde öngörülen prosedür işletilmeli, aksi durumda ise elde edilecek sonuca göre dava konusu istem hakkında karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR DÜZELTME

A. Karar Düzeltme Yoluna Başvuranlar

Dairemiz bozma kararına karşı mahkemesince karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

B. Karar Düzeltme Sebepleri

İlk Derece Mahkemesi maddi hata talepli yazısı ile Bölge Adliye Mahkemesi kararı bozulduğu halde dosyanın Mahkemelerine gönderilmesine karar verildiğini, maddi hata yapıldığını belirterek karar düzeltme talebinde bulunmuştur.

C. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık iş kazasının tespiti istemine ilişkindir.

D. Gerekçe

1. İlgili Hukuk

Davanın yasal dayanağı HMK 307, 123 ve 150 nci maddeleridir.

2. Değerlendirme

B. Karar Düzeltme Sebepleri

İlk Derece Mahkemesi maddi hata talepli yazısı ile Bölge Adliye Mahkemesi kararı bozulduğu halde dosyanın Mahkemelerine gönderilmesine karar verildiğini, maddi hata yapıldığını belirterek karar düzeltme talebinde bulunmuştur.

C. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık iş kazasının tespiti istemine ilişkindir.

D. Gerekçe

1. İlgili Hukuk

Davanın yasal dayanağı HMK 307, 123 ve 150 nci maddeleridir.

2. Değerlendirme

A) 25.10.2017 tarihinde yürürlüğe giren 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu’nun 7 nci maddesinin üçüncü fıkrası gereğince 12.01.2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) kanun yollarına ilişkin hükümleri, iş mahkemelerince verilen kararlar hakkında da uygulanır. 6100 sayılı Kanun’da ise karar düzeltme kanun yolu düzenlemesine yer verilmediği anlaşılmaktadır. Dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesi gerekirken İlk Derece Mahkemesine gönderilmesi şeklinde yazım hatası nedeniyle Dairemiz kararında maddi hata bulunduğu maddi hata dilekçesi şeklindeki karar düzeltme istemi niteliğini taşıyan başvurunun kabulune karar vermek gerekmiştir.

B)Sigortalı olmak, kamu düzenine ilişkin, kişiye bağlı, vazgeçilemez ve kaçınılamaz hak ve yükümlülük doğuran bir hukuksal statü meydana getirmektedir. Kişilerin ve sosyal güvenlik kuruluşlarının bu statünün oluşumundaki rolü, yenilik doğurucu ve iradi bir durum değil, kanun gereği kendiliğinden oluşan statüyü belirlemekten ibarettir. Dolayısıyla, sosyal güvenlik hakkından HMK. 307 nci (HUMK. 91.) maddesi kapsamında feragat olanaksızdır ve açılan iş kazasının tespitine ilişkin davadan da vazgeçilemez. Davacı ancak HMK. 123 üncü maddesinde düzenlenen hakkını kullanabilir ve ileride yeniden dava açabilme hakkını saklı tutarak, davalının rızası ile davanın takibinden vazgeçebilir veya HMK. 150 inci maddesi hükmü gereğince davayı takip etmeyerek yenileninceye kadar dosyanın işlemden kaldırılması ve giderek davanın açılmamış sayılması sonucunu elde edebilir.

Bu nedenle davacı tarafından sözü edilen 307 nci madde hükmüne göre davadan feragat edilmesi durumunda, davadan vazgeçilemeyeceği davacı/davacı vekiline bildirilmeli, feragat beyanının Kanun'un 123 veya 150 nci maddelerinde düzenlenen haklardan birinin kullanımı niteliğinde olup olmadığı kendisine sorulmak suretiyle belirlenmeli, beyanın anılan anlamlarda kullanıldığı saptandığı takdirde duruma göre belirtilen maddelerde öngörülen prosedür işletilmeli, aksi durumda ise elde edilecek sonuca göre dava konusu istem hakkında karar verilmelidir.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, eksik inceleme ve araştırmayla yazılı şekilde karar tesisi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1.İlk Derece Mahkemesinin maddi hata şeklinde karar düzeltme talebinin kabulü ile Dairemizin 08.05.2023 tarihli ve 2023/5412 Esas - 2023/4931 Karar sayılı kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, eksik inceleme ve araştırmayla yazılı şekilde karar tesisi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1.İlk Derece Mahkemesinin maddi hata şeklinde karar düzeltme talebinin kabulü ile Dairemizin 08.05.2023 tarihli ve 2023/5412 Esas - 2023/4931 Karar sayılı kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmek üzere, İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

12.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/1092, Karar No: 2019/13559, Tarih: 24.12.2019

**14. Ceza Dairesi         2016/1092 E.  ,  2019/13559 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun nitelikli cinsel istismarı, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma (sanıklar ..., ..., ..., ...), kişiyi hürriyetinden yoksun kılma (sanıklar İrfan ile ...)

HÜKÜM : Sanıklar ... ile ...'in çocuğun nitelikli cinsel istismarı ve kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçlarından mahkumiyetlerine, sanık ...'ın atılı suçtan mahkumiyetine, sanık ...'ın kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan mahkumiyeti ile beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçundan beraatine, sanık ...'ın müsnet suçtan beraatine, sanık ... hakkında atılı suçlardan açılan kamu davalarının sanığın ölümü nedeniyle düşmesine

İlk derece mahkemesince verilen hükümler temyiz edilmekle başvurunun muhtevası ve inceleme tarihine kadar getirilen kanuni düzenlemeler nazara alınarak dosya tetkik edildi.

Katılan mağdure vekilinin temyiz dilekçesi içeriğinden sanıklar haklarında kurulan mahkumiyet ve düşme hükümlerini temyiz etmediğinin anlaşılması karşısında, incelemenin katılan mağdure vekilinin sanık ... hakkında kişiyi hürriyetinden yoksun kılma ve sanık ... hakkında beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçlarından kurulan beraat hükümlerine yönelik temyizi ile sanıklar ..., ..., ... ve ... müdafisinin temyizleriyle sınırlı yapılmasına karar verildikten sonra gereği görüşüldü:

Sanık ...'ın soruşturma evresinde alınan beyanlarının diğer sanıkları suçlayıcı mahiyette olması nedeniyle sanıklar arasında menfaat çatışması bulunduğu nazara alınarak ayrı ayrı müdafiler tarafından temsil edilmeleri gerektiği gözetilmeden, aynı müdafi tarafından temsil edilmeleri suretiyle 1136 sayılı Avukatlık Kanununun 38 ve 5271 sayılı CMK'nın 152. maddelerine muhalefet edilmesi,

Sanık ... hakkında kurulan hükmün gerekçesinde sanığın atılı suçu işlemediği sabit olduğundan 5271 sayılı CMK'nın 223/2-b maddesi gereğince beraatine karar verildiği belirtildiği halde hüküm fıkrasında suçu işlediği sabit olmadığından bahisle aynı Kanunun 223/2-e. maddesi uyarınca beraatine karar verilmesi suretiyle hükmün karıştırılması,

Sanık" ..."ın adının hüküm fıkralarında "..." olarak yanlış yazılması,

Kanuna aykırı, sanıklar ..., ..., ..., ... müdafisi ile katılan mağdure vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, esası incelenmeyen hükümlerin 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 24.12.2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/7226, Karar No: 2007/8023, Tarih: 21.06.2007

**(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2007/7226 E.  ,  2007/8023 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tapu kaydının iptali ile yayla olarak sınırlandırılması davasından dolayı mahal mahkemesinden verilen yukarıda gün ve sayısı yazılı hükmün; Dairemizin 2.11.2006 gün ve 2006/11450-12416 sayılı ilamiyle bozulmasına karar verilmişti. Süresi içinde davacı vekili tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla, dosya içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava; yayla olduğu iddia edilen çekişmeli taşınmaza ait tapu kaydının iptali ve özel siciline işlenmesi istemiyle açılmıştır.

Mahkemece dava kabul edilmiş, hükmü davalı taraf temyiz etmiştir.

Gerçekten; 4342 sayılı Mera Kanununun 3. maddesinde yapılan tanıma göre, yaylak; çiftçilerin hayvanları ile birlikte yaz mevsimini geçirmeleri, hayvanlarını otlatmaları ve otundan yararlanmaları için tahsis edilen veya kadimden beri bu amaçla kullanılan yerlerdir. Mera, yaylak ve kışlakların özel mülkiyete geçirilmesi, amacı dışında kullanılması, kazandırıcı zamanaşımı yoluyla mülk edinilmesi olanaksız olduğu gibi sınırlarının daraltılması da mümkün değildir.

Çekişme konusu taşınmaz ... Beldesi, ... Mahallesinde bulunmaktadır. ..., ... Boğazı, ..., ..., ..., ... ..., ... ve ... adlarıyla bilinen yaylalarla çevrilidir. Burası ülkemizin en büyük yaylalarının yer aldığı «... Yaylası» olarak anılmaktadır. Ancak; dosyada yer alan haritasından ve keşif yerinde dinlenen yerel bilirkişi beyanından, dava konusu taşınmazın ... Yaylası olarak bilinen yerin daha kuzeyinde, kadim olduğu bildirilen ... Köyü yakınlarında bulunduğu görülmektedir.

Davalı taraf da savunmasında, çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerin kadim ... (eski adı ...) Köyü sınırı içersinde kaldığını, ... Köyünün kadim bir köy olduğunu, taşınmazın yayla ile bir ilişkisi olmadığını ileri sürmüştür.

Yaşamını genelde çiftçilikle sürdüren kişilerin hayvanlarını otlatmakta olduğu yaylaya yakın bölgelerde ikamet etmek, ziraat yapmak, bağ ve bahçe yetiştirmek için tarım taşınmazlarına ihtiyaçları olacağı ve bu amaçlarına uygun kazanmaya elverişli bazı taşınmazları mülk edinebilecekleri olgusunu göz ardı etmek, mera, yaylak ve kışlak gibi bölgelerden insanları soyutlamak mümkün değildir.

İddia ve savunma ile az yukarıda anlatılanlara göre, davada sağlıklı bir sonuca ulaşmak için dava konusu taşınmazın kadim ... Köyü sınırları içinde kalıp kalmadığının ve bu köyün ikamet edilen veya tarım alanları kapsamında olup olmadığının saptanması önem kazanmaktadır.

İddia ve savunma ile az yukarıda anlatılanlara göre, davada sağlıklı bir sonuca ulaşmak için dava konusu taşınmazın kadim ... Köyü sınırları içinde kalıp kalmadığının ve bu köyün ikamet edilen veya tarım alanları kapsamında olup olmadığının saptanması önem kazanmaktadır.

O nedenle, öncelikle ilk adı ... olan köyün kuruluş tarihi İçişleri Bakanlığı İller İdaresi Genel Müdürlüğünden sorulmalı, böylelikle ... Köyünün kadim köy olup olmadığı yönü üzerinde durulmalı, yine bu köye ait en eski tarihlisinden başlamak üzere idari sınır belgeleri ile sınırlar bir haritaya bağlanmışsa haritası da istenilmeli, ... Köyüne ait mevcut en eski sınırname yerel bilirkişiler yardımıyla keşfen zemine uygulanmalı, köyün kuruluşundaki idari sınırları belirlenmeli, dava konusu taşınmazın ... Köyünün ilk idari sınırları kapsamında kalıp kalmadığı saptanmalı, eğer dava konusu taşınmaz kadim ... Köyünün idari sınırları içersinde kalıyorsa seçilecek ve keşifte bulundurulacak harita mühendisi bilirkişiye daha önce sağlanacak eski tarihli memleket haritasındaki durumu incelettirilmeli, köyün ikamet edilen veya tarım alanları içinde kaldığı belirlenirse özel mülkiyete konu teşkil edeceği kabul edilmeli, bu arada taşınmazın kadastro tutanağı edinme sebebi sütununda yerel bilirkişiler çekişmeli yerin kadim ... Köyünün tarım alanında kaldığını, davalı tarafa ... Köyünden kişilerce satılarak temlik edildiğini beyan ettiklerinden davalı tarafa satan veya onun murislerine ait nüfus kimlik bilgileri getirtilerek bu kişilerin gerçekten ... Köyü nüfusuna kayıtlı olup olmadıkları yönü üzerinde durularak tutanak bilirkişilerinin sözleri denetlenmeli, bütün bunların sonucuna uygun hüküm kurulmalıdır.

Tüm bu inceleme ve araştırma yapılmadan davanın yazılı olduğu şekilde kabulü doğru olmadığından diğer karar düzeltme istemleri yerinde değildir. Ancak;

Dairemiz kararından sonra 4342 sayılı Mera Kanununun geçici 3.maddesinde 20.06.2007 tarih ve 26558 sayılı resmi gazetede yayımlanan 3.6.2007 tarihli 5685 sayılı kanunla değişiklik yapılmış “Belediye ve mücavir alan sınırları içerisinde kalan ve 1.1.2003 tarihinden önce kesinleşen imar plânları içerisinde yerleşim yeri olarak işgal edilerek mera, yaylak ve kışlak olarak kullanımı teknik açıdan mümkün olmayan yerlerin ot bedeli alınmaksızın tahsis amacı değiştirilerek Hazine adına tescilleri yapılır. Ancak, bu nitelikteki taşınmazlardan ilgili belediye veya kamu kurum ve kuruluşları adına tescil edilmiş olanların tescilleri bedel talep edilmeksizin aynen devam eder. Bunlar hakkında Hazinece dava açılmaz, açılmış davalardan vazgeçilir. Hazinece bu nitelikteki taşınmazlar hakkında ilgili belediye veya kamu kurum ve kuruluşları aleyhine açılan davalar sonucunda Hazine adına tesciline veya mera, yaylak ve kışlak olarak sınırlandırılmasına ve özel siciline yazılmasına karar verilen, kesinleşen ve henüz tapuda işlemleri yapılmamış olan taşınmazlar hakkında da aynı hüküm uygulanır.

Birinci fıkrada nitelikleri belirtilen taşınmazlardan Hazine adına tescil edilmesi gerekirken gerçek ya da özel hukuk tüzel kişileri adına tescil edilmiş taşınmazlara ilişkin Hazinece açılan davalardan, taşınmazların emlak ve rayiç bedellerinin toplamının yarısı üzerinden hesaplanacak bedelin ilgililerce Hazineye ödenmesi kaydıyla vazgeçilir. Bu hüküm, henüz dava açılmamış taşınmazlar hakkında da uygulanır. Evvelce açılan davalarda Hazine adına tesciline veya mera, yaylak ve kışlak olarak sınırlandırılmasına ve özel siciline yazılmasına karar verilen ve kesinleşen kararlara konu olan bu nitelikteki taşınmazların tapuları da talep etmeleri halinde aynı esaslara göre önceki kayıt maliklerine veya kanuni mirasçılarına devredilir.” hükmü getirilmiştir.

9.3.1988 tarih ve 1987/2-860-232 sayılı Hukuk Genel Kurulu Kararında vurgulandığı üzere kural olarak herhangi bir yasa ve düzenleyici hüküm o yasanın yürürlüğe girdiği andan itibaren hukuksal sonuç meydana getireceğinden 5685 sayılı kanunla 4342 sayılı Mera Kanununun geçici 3.maddede yaptığı değişikliklerin uygulanıp uygulanamayacağının inceleme ve araştırma konusu yapılması gerekir.

Buna göre dava konusu taşınmazın Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yaylak yerlerden olduğu saptanırsa olayda hükmü aynen yukarıya yazılan 4342 sayılı Mera Kanununun geçici madde 3, birinci ve ikinci fıkra hükümlerinin uygulanıp uygulanmayacağı inceleme ve araştırma konusu yapılmalı, başka bir anlatımla yaylak olduğu saptanarak yasa uyarınca Hazine adına tescil edilmesi gereken taşınmaza davalının emlak ve rayiç bedeli toplamının yarısı depo ettirilerek Hazinenin bu bedel karşılığı davadan kanun gereği vazgeçmesi gerekip gerekmediği yönü üzerinde durulmalıdır.

Davacı Hazinenin karar düzeltme istemi açıklanan nedenle de yerinde olduğundan hükmün yazılan gerekçelerle de bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle karar düzeltme istemlerinin kabulü ile Dairemizin 2.11.2006 tarih ve 2006/11450-12416 sayılı ilamının KALDIRILARAK, hükmün açıklanan nedenlerle de BOZULMASINA, 21.6.2007 tarihinde oybirliği ile karar verildi.