muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/11900, Karar No: 2013/31324, Tarih: 28.11.2013

**9. Hukuk Dairesi         2013/11900 E.  ,  2013/31324 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

DAVA :Davacı, yetki tespitinin iptaline karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkeme, davanın reddine karar vermiştir.

Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ...’nın 16.10.2012 tarihinde, davacı şirketin iş yerinde çalışan işçilerin çoğunluğunu üye yaptığı iddiası ile davalı ...’na başvurduğunu, Bakanlık'ın da davalı sendikanın yasal çoğunluğu sağladığına karar verdiğini, kararın 06.12.2012 tarihinde davacıya tebliğ edildiğini, davacı şirketin merkez ofisinde 41, fabrikasında 117 olmak üzere 158 işçi çalıştığı halde yetki tespit yazısında çalışan işçi sayısının 154 olarak belirlendiğini, davalı sendikanın üye sayısı 79 olarak belirlendiği için sendikanın çoğunluğu sağlamadığını, sendikalı üye sayısı 76 olduğu halde Bakanlık'ın bunu da yanlış tespit ettiğini, davacı şirketin, televizyon, müzik aletleri, bilgisayar ve benzeri elektronik cihazlar için sehpa, dolap ve benzeri malzemelerin üretimini yaptığını, ... Ticaret Odası kayıtlarında davacı şirketin faaliyet konusunun dikiş makinesi, televizyon, bilgisayar ve benzeri malzemeler için dolap, sehpa ve benzeri mobilyaların imalatı olarak tescil edildiğini, ancak davacı işyeri için Resmi Gazete’de yayımlanmış bir iş kolunun bulunmadığını, davacının faaliyetine göre ağaç iş kolunun tespit edilmesi gerektiğini, 31.10.2012 tarihinde Bakanlık'a yazılı olarak başvurulup iş kolu tespitinin istendiğini, bu başvurunun bekletici mesele yapılması gerektiğini belirterek, davalı Bakanlık tarafından yapılan yetki tespitinin iptaline karar verilmesini istemiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle ; ... Sendikası tarafından yapılan başvuru sonrasında başvuru tarihi olan 16.10.2012 tarihi itibariyle işyerinde 154 işçi çalıştığını, bunlardan 79 işçinin adı geçen sendikaya üye olduğunun tespit edilmesi üzerine bu durumun 22.11.2012 tarihli 12778 sayılı yetki belgesi ile taraflara bildirildiğini, iş kolu tespit başvurusunun ise yetki tespit başvurusundan sonra 30.10.2012 tarihinde yapıldığını, 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Yasası'nın 5/2. maddesinde iş kolu tespit talebi ve buna ilişkin açılan davaların yetki işlemleri ile yetki tespit davalarında bekletici neden sayılmayacağının düzenlendiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Bakanlık'ın belirlediği işçi sayısı ve üye sayısının doğru olmamakla birlikte ulaşılan sonucun doğru olduğunu, davacı iş verenin sendikanın başvurusunun ardından sırf yetki prosedürünü geciktirmek için iş kolu itirazında bulunduğunu, yetki prosedürü sırasındaki iş kolu kayıtlarının metal iş kolunda olduğunu, bu nedenle metal iş kolunda faaliyette bulunan davalı sendika adına çoğunluk tespiti yapıldığını, yetki prosedürü başladıktan sonra yapılan iş kolu itirazının o dönem için yetki prosedürünü etkilemediğini, 6356 sayılı Yasa'nın kabul tarihinin 18.10.2012 olduğunu, sendikanın başvuru tarihinin ise 16.10.2012 olduğunu, işverenin bu Yasa'nın 5/2. maddesindeki sınırlamayla karşı karşıya kalmamak için Yasa'nın yayın tarihinden önce iş kolu itirazında bulunduğunu, kötü niyetli başvuruların bekletici mesele yapılmaması gerektiği yönünde Yargıtay kararlarının bulunduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, 6356 sayılı Yasa'nın 5/2 ve 3. maddesinde, yeni bir toplu iş sözleşmesi için yetki sürecinin başlamasından sonra yapılan iş kolu değişikliği tespitinin sonraki dönem için geçerli olacağı, işkolu değişikliğinin yürürlükteki toplu iş sözleşmesini etkilemeyeceğinin düzenlendiğini; davalı Sendika'nın yetki başvurusunu 16.10.2012 tarihinde yapmış olması ve iş kolu tespiti işlemlerinin 30.10.2012 tarihinde başlatılması durumu ile yasal düzenleme birlikte değerlendirildiğinde davacı iş yerinin ağaç iş kolunda yer aldığına ilişkin tespitin yetki süreci başladıktan sonra yapıldığı ve davaya konu yetki tespitinden sonraki dönem için geçerli olacağı; davalı Sendika'nın, başvuru tarihindeki üye sayısının davacı işyerinde çalışan işçilerin yarısından fazla olması nedeni ile toplu iş sözleşmesi yapabilmek için yasanın aradığı çoğunluğa sahip olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davacı temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

2822 sayılı yasa uyarınca yürütülen yetki tespit işlemleri sırasında iş verence iş yerinin hangi iş koluna tabi olduğu yönünde 2822 sayılı yasa döneminde yapılan başvuruya göre bu iş yerinin “Ağaç ve Kağıt” iş koluna girdiğine ilişkin Resmi Gazetede yayınlanarak kesinleşen tespit kararının yetki tespit işlemlerinde dikkate alınması gerekmektedir.

Yukarıda açıklanan sebeplerle 6356 sayılı Kanun’un 43. maddesinin 3. fıkrası uyarınca aşağıdaki gibi karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçe ile;

1- ...3. İş Mahkemesi 2012/434 esas 2013/300 sayılı kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,

2- Davalı Sendika lehine Bakanlıkça yapılan yetki tespitinin İPTALİNE,

3- Harçlar hariç 355 TL yargılama giderinin davalılardan ; 42,30 TL harç giderinin davalı sendikadan alınarak davacıya verilmesine

Yukarıda açıklanan sebeplerle 6356 sayılı Kanun’un 43. maddesinin 3. fıkrası uyarınca aşağıdaki gibi karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçe ile;

1- ...3. İş Mahkemesi 2012/434 esas 2013/300 sayılı kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,

2- Davalı Sendika lehine Bakanlıkça yapılan yetki tespitinin İPTALİNE,

3- Harçlar hariç 355 TL yargılama giderinin davalılardan ; 42,30 TL harç giderinin davalı sendikadan alınarak davacıya verilmesine

4- Yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesine göre davacı vekili yararına hesap edilen 1.320 TL vekalet ücretinin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine 28.11.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/12558, Karar No: 2015/19028, Tarih: 26.05.2015

**9. Hukuk Dairesi         2014/12558 E.  ,  2015/19028 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İŞ MAHKEMESİ

DAVA : Taraflar arasındaki, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ile fazla mesai ücreti, genel tatil ücreti, hafta tatili ücreti ve yıllık izin ücreti alacaklarının ödetilmesi davasının yapılan yargılaması sonunda; ilamda yazılı nedenlerle gerçekleşen miktarın faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine ilişkin hüküm süresi içinde temyizen incelenmesi taraflar avukatlarınca istenilmesi davalılar avukatları tarafından duruşma talep edilmesi üzerine dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 26.05.2015 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü davalılar adına Avukat . . . ile karşı taraf adına Avukat . .. geldiler. Duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor sunuldu, dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, iş sözleşmesinin işverence haksız feshedildiğini ileri sürerek, kıdem ve ihbar tazminatı ile hafta tatili, fazla çalışma, genel tatil, yıllık izin alacaklarını istemiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı, davacının mevsimlik işçi statüsünde çalıştığını, ücret konusunda imzalı ücret bordrolarının geçerli olduğunu,davacı tarafından iddia edilen hususların gerçek olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı taraflar temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının tüm, davacının aşağıdaki temyiz itirazlarının reddine,

2-Somut olayda, davacının fazla çalışma alacaklarının ödenmediği ve mahkemece bilirkişi tarafından hesaplanan fazla çalışma alacağından ½ oranında taktiri indirim yapıldığı anlaşılmaktadır.

Yapılacak indirim, işçinin çalışma şekline ve işin düzenlenmesine ve hesaplanan fazla çalışma miktarına göre taktir edilmelidir. Hakkın özünü ortadan kaldıracak oranda bir indirime gidilmemelidir(Yargıtay 9.HD. 21.03.2012 gün, 2009/48913 E, 2012/9400 K .).

Dairemizin içtihatlarına göre fazla çalışmadan yapılan indirim, mazeret, hastalık gibi nedenlerle çalışılamayan günler için yapılan bir indirimdir. Bu nedenle mahkemece hakkın özünü ortadan kaldırmayacak oranda daha makul bir oranda indirim yapılması gerekirken fazla indirim yapılması hatalı olup, kararın bozulması gerekmiştir.

F) Sonuç:

Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı nedenden dolayı BOZULMASINA, davacı yararına takdir edilen 1.100.00 TL.duruşma avukatlık parasının karşı tarafa yükletilmesine, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 26.05.2015 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/31087, Karar No: 2015/15514, Tarih: 14.10.2015

**13. Ceza Dairesi         2014/31087 E.  ,  2015/15514 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek, gereği düşünüldü:

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve hakimin takdirine göre; suçun suça sürüklenen çocuk tarafından işlendiğini kabulde ve nitelendirmede usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmış, diğer temyiz itirazları da yerinde görülmemiştir.

Ancak;

1-Suça sürüklenen çocuğun çalınan eşyaların bir kısmının kendi evinde bulunduğunu söyleyerek müştekiye teslimini sağlamış olması ve müştekinin de kısmi iadeyi kabul etmiş olması karşısında suça sürüklenen çocuk hakkında TCK'nın 168/1. maddesinin uygulanması gerektiğinin gözetilmemesi,

2-Suça sürüklenen çocuğun gönüllü olup olmadığı yönündeki iradesi tespit edilmeden, hükmolunan cezanın kamuya yararlı bir işle çalışma seçenek yaptırımına çevrilmesi suretiyle 5237 sayılı TCK'nın 50/1-f maddesine aykırı davranılması,

3-Suçu işlediği tarihte 18 yaşından küçük olan suça sürüklenen çocuk hakkında hükmedilen seçenek yaptırımın yerine getirilmemesi durumunda hapis cezasının infazına karar verilemeyceğinin gözetilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuk ... müdafiinin temyiz itirazı bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenlerle tebliğnameye uygun olarak BOZULMASINA, 14.10.2015 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/4515, Karar No: 2014/14234, Tarih: 16.10.2014

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2014/4515 E.  ,  2014/14234 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hükmün taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine dosya elektronik ortamda Dairemize gönderilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Adalet Bakanlığı Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığı'nın 30.12.2013 tarih 9919 ve Yargıtay 1. Başkanlığının 14.01.2014 tarih, 80803665/2013/51/674 sayılı yazıları ile temyiz incelemesi için dosyaların fiziki olarak değil, içindeki dosyadaki bütün belgelerin yerel mahkemece taranarak sisteme aktarılacağı ve bu şekilde dosyanın elektronik ortamda Yargıtay'a gönderileceği, temyiz incelemesinin de elektronik ortamda yapılması gerektiği bildirilmiştir.

Elektronik ortamdan Dairemize gönderilen temyize konu yukarıda esas numarası yazılı dava dosyasının ... ortamında yapılan temyiz incelemesinde;

Dava dosyası içindeki bütün bilgi ve belgelerin elektronik ortama aktarılmadığı anlaşılmaktadır.

Sağlıklı bir temyiz incelemesinin yapılabilmesi dosyadaki bütün belgelerin mahkemece taranarak ... ekranına aktarılması suretiyle mümkündür. Temyize konu dosyada bulunan bir kısım evrakın elektronik ortamda bulunmaması ve türüne uygun okunaklı şekilde taranmaması halinde temyiz incelemesinin yapılması mümkün değildir.

İncelenmesi gereken ;

Bilirkişi kurulunca münavebeye alınan buğday, nohut ve fiğin 2012 yılı itibarıyla kuru şartlarda dekar başına asgari ve azami verimine, kilogram başına toptan satış fiyatına ve dekar başına ayrıntılı üretim giderine ilişkin Balıkesir Gıda, Tarım ve Hayvancılık İl Müdürlüğünce hazırlanmış veri listesi (gider kalemlerini tek tek açıklar biçimde) elektronik ortamda gönderilen dosya içerisinde bulunmamaktadır.

Bu nedenle, belirtilen eksiklik giderildikten sonra mahkemece dava dosyasının yapılacak dizi pusulasına göre eksiksiz ve okunaklı bir şekilde taranması ve ... ortamına aktarılarak yeniden gönderilmesi için yerel mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 16.10.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/1174, Karar No: 2006/4074, Tarih: 06.04.2006

**(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2006/1174 E.  ,  2006/4074 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 29.12.1997 gününde verilen dilekçe ile tapuya vakıf şerhinin yazılması istenmesi üzerine bozmaya uyularak yapılan duruşma sonunda; davalı Tapu Sicil Müdürlüğü yönünden davanın husumet nedeniyle reddine, davalı ... ve ...mirasçıları yönünden davanın kabulüne ilişkin hüküm kesinleştiğinden yeniden bu konuda karar ittihazına yer olmadığına, davalılar ... ve ...... haklarında taviz bedelini yatırdıklarından davanın konusu kalmadığından karar ittihazına yer olmadığına dair verilen 20.10.2005 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı ... vekili ve davalı...... mirasçıları vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, 144 ada 125 parsel kaydına " ..... Vakfından İcarelidir " şerhinin işlenmesi istemiyle açılmıştır.

Mahkemece, davanın kabulüne ilişkin 01.06.1999 tarihli ilk hükmü davalı ... vekili, davalı ...mirasçıları vekili ve davalı Hazine vekili temyiz etmiştir.

Hüküm Dairemizce, ...... ve ...mirasçılarının temyizine has ve eksik inceleme ve araştırma nedeniyle, davalı Tapu Sicil Müdürlüğü yönünden de husumet yokluğundan reddi gerektiği gerekçesiyle bozulmuştur.

Bozmaya uyan mahkemece bu kez 20.12.2002 tarihinde, davalı Tapu Sicil Müdürlüğü aleyhinde ki davanın husumet yönünden reddine, 144 ada 125 parsel kaydına vakıf şerhinin işlenmesine karar verilmiş, bu hükmü de davalılar...... vekili ve ...mirasçıları vekili temyize getirmiştir.

Sözü edilen bu hüküm de Dairemizce, davalılar .....'in parsel üzerinde yer alan binada maliki bulundukları 4, 5 ve 7 numaralı bağımsız bölümleri yargılama sırasında dava dışı üçüncü kişilere satarak devrettiklerinden, artık adı geçen davalıların davada taraf sıfatı sona erdiğinden davacıya HUMK.nun 186.maddesinde tanınan hakkının hatırlatılması ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerektiği yönünden bozulmuş, bozma kararının incelenmesinden de görüleceği gibi, temyiz edenler yönünden esasa ilişkin bir inceleme yapılmamıştır.

Mahkeme bu bozmaya da uymuş ve davalı Tapu Sicil Müdürlüğü aleyhindeki davanın husumet yönünden reddine, davalılar .... ve ...mirasçıları yönünden vakıf şerhinin işlenmesine dair verilen önceki hüküm kesinleştiğinden yeniden bu konuda karar ittihazına yer olmadığına, diğer davalılar ise taviz bedelini yatırdığından bunlar hakkında davanın konusu kalmadığından karar ittihazına yer olmadığına karar vermiştir. Bu son hükmü de davalı ... vekili ve ...mirasçıları vekili temyiz etmiştir.

Mahkeme bu bozmaya da uymuş ve davalı Tapu Sicil Müdürlüğü aleyhindeki davanın husumet yönünden reddine, davalılar .... ve ...mirasçıları yönünden vakıf şerhinin işlenmesine dair verilen önceki hüküm kesinleştiğinden yeniden bu konuda karar ittihazına yer olmadığına, diğer davalılar ise taviz bedelini yatırdığından bunlar hakkında davanın konusu kalmadığından karar ittihazına yer olmadığına karar vermiştir. Bu son hükmü de davalı ... vekili ve ...mirasçıları vekili temyiz etmiştir.

Az yukarıda sözü edildiği üzere 20.12.2002 günlü mahkeme kararının temyizi üzerine bu hüküm Dairemizce bozulduğundan, bozmadan sonra verilen kararda da daha önce hakkındaki dava kabul edilen davalılar yönünden de hüküm tesisi gerekir. Çünkü, 20.12.2002 günlü mahkeme kararı Yargıtay'ca bozulduğundan ortadan kalkmıştır. Esasen, 20.12.2002 günlü mahkeme kararı, usul yönünden bozulmuş olup, yukarıda açıklandığı gibi, hükmü temyiz eden davalılar açısından esasa yönelik bir inceleme yapılmamıştır. Mahkemece bu yön gözardı edilerek önceki kararla davalılar....ve ...mirasçılarına ilişkin davanın kabulüne dair hüküm onanmışçasına ve kesinleşmişçesine bu davalılarla ilgili yeni bir karar tesis edilmemesi doğru olmamıştır ve hükmü temyiz eden davalıların temyiz istemlerinin incelenmesi gerekmiştir.

Bir malın vakıf malı olduğunun isbatı onu iddia edene düşer Bu iddia, tapu kaydı, evkaf idareleri; şeriye mahkemeleri ve mütevellilerce tutulup daha sonra tapu idarelerine aktarılan defter kayıtları, vakıf defterine işlenen vakıfnameler ile kanıtlanabileceği gibi, 3402 sayılı Kadastro Kanununun 14.maddesinde belirtilen belgelerden olduğu uygulamada kabul edilen deftere işlenmemiş vakıfnameler, muteber mütevvelli ve temessük senetleri, evkaf idarelerince tutulan sair defterler ile de kanıtlanabilir.

Bilindiği gibi, konusu mülk arazi ve diğer mülk olan menkul ve gayrimenkul mallar sahih vakıflardır. Bu malların tüm tasarruf hakları rekabesi (kuru çıplak mülkiyeti) vakfa aittir. Vakfın bir başka türü de, devlete ait (miri) arazi üzerinde padişah yada onun izin verdiği kişi tarafından kurulmuş gayri sahih vakıflardır. Gerek sahih, gerekse sahih olmayan türdeki ..., önceleri vakfı tarafından tamir veya yeniden yaptırılırken zamanla vakfın buna gücü

Bilindiği gibi, konusu mülk arazi ve diğer mülk olan menkul ve gayrimenkul mallar sahih vakıflardır. Bu malların tüm tasarruf hakları rekabesi (kuru çıplak mülkiyeti) vakfa aittir. Vakfın bir başka türü de, devlete ait (miri) arazi üzerinde padişah yada onun izin verdiği kişi tarafından kurulmuş gayri sahih vakıflardır. Gerek sahih, gerekse sahih olmayan türdeki ..., önceleri vakfı tarafından tamir veya yeniden yaptırılırken zamanla vakfın buna gücü

yetmemesi nedeniyle mukataa ve icareteyn usulü doğmuştur. .....; vakıf taşınmaz, kendi olanaklarıyla vakıf tarafından inşa ve onarılmasının mümkün olmaması sebebiyle bina yapmak, ağaç bağ kütüğü veya bağ çubuğu dikmek ve bunların durması karşılığında vakfa her sene maktu bir zemin kirası ödemek suretiyle kiralanmış, bu suretle yapılan bina ve dikilen ağaçlar yapanın veya dikenin malı sayılmış ve ölümü ile de bunların mirasçılarına geçeceği mukaatanın yani kira karşılığının verildiği sürece mukavelenin fesh edilmeyeceği ve arazi üzerine yapılan muhtesatın kaldırılamayacağı kabul edilmiştir. İcareteynde ise, yok olan vakıf binalarının yeniden inşası için bir tür süresiz kiraya benzeyen usul oluşturulmuş, kiracıdan kıymetine eşit “müeccele” denilen peşin bir bedel alınıp harab olan bina vakıf tarafından yeniden tamir ettirilerek her sene “muaccele” adı verilen küçük bir bedel karşılığı süresiz olarak kiracılarına bırakılmıştır. Kira parasını ödeyerek hak kazanan kimseye ise mutasarrıf denilmiş, tasarruf hakkı da ölümle mirasçılarına intikal ettirilmiştir.

2762 sayılı ... Yasasının yürürlüğü ile vakıfa ait taşınmaz malların incareteyne veya mukataaya bağlanması yasaklanmış ve eskiden konmuş olanlarında tasfiyesi için hükümler getirilmiştir. Gerçekten anılan yasanın 27, 29 ve 30. maddelerinde özetle “...mukataalı toprakların ve icareteynli taşınmazların mülkiyetlerinin 20 misli bir taviz karşılığında mutasarrıflarına geçirileceği, 10 yıl içinde taviz verilmek yoluyla icareteyn ve mukataa kayıtları terkin edilmemiş olanlarının mülkiyetinin ise 10 yıl sonunda kendiliğinden mutasarrıfına geçeceği vakfın hakkının ivaza dönüşerek taşınmazın tamamının ivaz karşılığında birinci derecede ve birinci sırada ipotekli sayılacağı, ayrıca tavizler tamamen ödenmedikçe o mallar üzerindeki temliki tasarrufların tapu dairelerince tescil olunamayacağı...” öngörülmüştür. Burada belirtilmelidir ki; vakıf malın mülke dönüşümü ve mutasarrıfına intikali için alınan taviz bedeli icare ve mukataa karşılığı olup, bedel ödenmedikçe o mal üzerinde temliki tasarruf tapu idaresince tescil edilemeyeceğinden bunu (taviz bedelini) “gayrimenkul mükellefiyeti” (M.K. m.849) olarak anlamak gerekir. Yine, burada üzerinde durulması gereken diğer bir sorun da; üzerinde vakıf şerhi taşıyan tapu kayıtları kapsamındaki tüm taşınmazlar için taviz bedeli ödenip ödenmeyeceği meselesidir. Uygulamada, çekişme konusu taşınmazların taviz bedeline tabi olup olmadığının tesbitinde, kayıtlardaki vakıf şerhlerinin şeklinden çok içerdiği hakkın mahiyetinin tesbiti gerekeceği kabul edilmektedir.

1274 tarihli Arazi Kanunnamesinin 4.maddesinde araz-i mevkufenin iki kısım olduğu bunlardan birincisinin sahihhan araz-i memlukeden (mülk arazi) iken şeri usullere göre vakfedilmiş olan sahih ...; ikincisinin ise tahsisat

kabilinden (gayri sahih, irsat kabilinden) ... olduğu belirtilmiştir. Tapu kaydında vakıf şerhi bulunan bir taşınmazın taviz bedeline tabi sahih mukaatalı veya icareteynli bir vakıf olduğunun söylenebilmesi için Arazi Kanunnamesinin 121. maddesinde belirtildiği üzere öncelikle bu taşınmazın vakfedenin özel mülkü olması gerekir. Osmanlı Hukukunda mülk arazi dört türden oluşmaktadır:

a- Eski köy ve kasaba sınırları içinde bulunan arsalarla bunların kenarlarında bulunan ev ve benzeri gibi oturmaya yarayan yerleri tamamlayan yarım dönüm tutarındaki yerler,

b- Sahih temlikle ve kamu yararı amacıyla üçüncü bir kişiye temlik edilen miri arazi.

c- Öşürlü arazi,

d- Haraçlı arazi,