muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2018/2538, Karar No: 2018/4344, Tarih: 24.10.2018

**1. Ceza Dairesi         2018/2538 E.  ,  2018/4344 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

S.S.ÇOCUK : ...

ÖLDÜRÜLEN : ...

SUÇ : Kasten öldürme

HÜKÜM : 1...1.Ağır Ceza Mahkemesinin 2017/9 Esas, 2017/64 sayılı Kararı: Suça sürüklenen çocuk hakkında TCK'nun 81, 29, 31/3, 62, 63. maddeleri uyarınca 9 yıl 5 ay 10 gün hapis cezası,

2.Bölge Adliye Mahkemesi Kararı: İstinaf başvurusunun esastan reddine.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Suça sürüklenen çocuk ... hakkında maktul ...’ı kasten öldürme suçundan kurulan mahkumiyet hükmüne ilişkin, suça sürüklenen çocuk müdafiinin istinaf yoluna başvurması üzerine; ...Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin dosya üzerinden yaptığı inceleme sonucu verdiği 06.06.2017 gün ve 2017/1432 esas, 2017/1182 sayılı "istinaf başvurusunun esastan reddi" kararının suça sürüklenen çocuk müdafii tarafından; suça sürüklenen çocuğun suçu ağır tahrik altında işlediği ve haksız tahrik indiriminin yetersiz olduğuna yönelen sebeplerle temyiz edildiği görülmekle bu sebeple sınırlı olarak yapılan temyiz incelenmesinde, temyiz talebinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi;

Oluşa ve dosya içeriğine göre; suça sürüklenen çocuğun annesi olan tanık Hanife'nin, maktul ile olay tarihinden önceye dayalı yaklaşık 4-5 yıldır ilişkisi bulunduğu, suça sürüklenen çocuğun aşamalardaki beyanlarına göre, annesi ile babası evli iken annesinin maktul ile ilişkisinden haberdar olduğu, olay günü suça sürüklenen çocuğun annesiyle birlikte yaşadığı eve gittiğinde, annesinin hareketlerinden şüphelenerek

../..

S/2

ablasının odasında bulunan dolabı açtığında içerisinde maktulü yarı çıplak bir halde gördüğü, daha sonra evden ayrıldığı, sonrasında maktülün kendisini araması üzerine maktulle bu konuyu konuşmak için maktulün tarlasının bulunduğu yere gittiği, giderken uğradığı bir çadırdan aldığı pompalı tüfekle maktülü öldürdüğü olayda;

../..

S/2

ablasının odasında bulunan dolabı açtığında içerisinde maktulü yarı çıplak bir halde gördüğü, daha sonra evden ayrıldığı, sonrasında maktülün kendisini araması üzerine maktulle bu konuyu konuşmak için maktulün tarlasının bulunduğu yere gittiği, giderken uğradığı bir çadırdan aldığı pompalı tüfekle maktülü öldürdüğü olayda;

Suça sürüklenen çocuğun soruşturma aşamasındaki beyanında, olay günü maktulü yarı çıplak şekilde evinde görmesi dışında, daha önce de köydeki evde annesi ile ...'yı 3-4 kere yatakta ve çıplak vaziyette gördüğünden bahsetmesi, Mahkemedeki beyanında da, annesi Hanife ile İrfan Danacıyı daha önce de köyde ve kendi evlerinde birlikte yakaladığını, hatta cinsel ilişkiye girerken dahi yakaladığını beyan etmesi, tanık Hanife'nin de mahkemedeki beyanında, oğlunun daha önce de kendisini ... ile birlikte yakaladığını, o zaman da ...'nın dolaba saklanmış olduğunu beyan etmesi karşısında; suça sürüklenen çocuğun hem olay günü hemde olay gününden önceki zamanlarda maktulü ve annesini uygunsuz bir şekilde yakalamış olmasının ve maktulün annesiyle yaşadığı yıllardır devam eden gayri meşru ilişkinin kendisinde meydana getirdiği hiddet ve üzüntünün etkisi ile maktulü öldürdüğünün anlaşılması karşısında; 12 yıldan 18 yıla kadar hapis cezası öngören TCK'nun 29. maddesinin uygulanması sırasında, suça sürüklenen çocuk hakkında makul oranda indirim yapılması gerekirken, yazılı şekilde tahrik indiriminin asgari hadde yakın tutulması suretiyle 17 yıl hapis cezası olarak tayin edilip fazla ceza verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu, usul ve yasaya aykırı olan yerel mahkeme hükmünün açıklanan nedenle bozulması gerektiği anlaşıldığı halde, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından yazılı şekilde ‘’istinaf başvurusunun esastan reddine’’ karar verilmesi,

Yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiş olduğundan, suça sürüklenen çocuk müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmekle hükmün tebliğnamedeki düşünceye kısmen uygun olarak gibi CMK'nun 302/2,3. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 24/10/2018 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/11706, Karar No: 2010/13486, Tarih: 06.12.2010

**(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2010/11706 E.  ,  2010/13486 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 10.04.2006 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali ve mera olarak tescil ve meni müdahale istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 10.07.2010 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalılar tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacı köy, 118, 121 ve 122 parsel sayılı taşınmazların öteden beri mera olduğunu, Çiftçiyi Topraklandırma Kanununa göre çalışma yapan komisyon tarafından da mera olarak saptanıp, yararlanmasının köye bırakıldığını, ancak idarece mera niteliğinin kaldırılarak kum ocağı niteliğiyle Hazine adına kaydedildiğini ve diğer davalı ... Rektörlüğüne tahsis edildiğini, öncesi mera olan bir yerin başka amaçla kullanılamayacağını, Hazine adına olan kayıtların iptali ile mera olarak sınırlandırılmasına, bu yerlere üniversitenin haksız elatmasının önlenmesine karar verilmesini istemiştir.

Davalı Hazine, davanın süresinde açılmadığını, davalı Üniversite ise taşınmazların kendilerine tahsisi edildiğini, açılan davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, dava kabul edilmiştir.

Hükmü, davalılar temyiz etmiştir.

Dava konusu taşınmazların, öteden beri mera olduğu,tahsis amacında sonradan değişiklik yapıldığı, taraflar arasında çekişme konusu değildir. Meralar, hayvanların otlatılması ve otundan yararlanılması için tahsis edilen veya kadimden beri bu amaçla kullanılan yerlerdir. Mera, yaylak ve kışlakların kullanma hakkı, bir veya birden çok köy veya belediyeye ait olabilir. Bu yerler, ilke olarak devletin hüküm ve tasarufu altındaki yerlerdendir. Diğer taraftan mera, yaylak ve kışlakların özel mülkiyete geçirilmesi, amacı dışında kullanılması, zamanaşımı ile kazanılması, sınırlarının daraltılması olanaklı değildir. Şayet, mera olan bir taşınmaza başka nedenlerle kullanma ihtiyacı duyulursa, bu ihtiyacın yasada öngörülen koşullara uyularak “tahsis amacının Değiştirilmesi” suretiyle yapılması gerekir. Yoksa, idari bir işlemle öncesi mera olan bir taşınmaz özel mülkiyete geçirilemez. Mahkemece, bu saptamalar gözetilmek suretiyle taşınmazların mera olarak sınırlandırılmasında yasaya aykırı bir yön yoktur.

1-Yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve tüm dosya içeriğine göre davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

1-Yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve tüm dosya içeriğine göre davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

2-Davada, mülkiyetin nakli davalılardan Hazine’den, elatmanın önlenmesi istemi ise davalı Üniversiteden talep edilmiştir. Esasen, dava konusu taşınmazlar üzerinde her iki davalının da muaraza yarattığı tartışmasızdır. Kısaca, davalılar arasında zorunlu bir dava arkadaşlığı bulunmaktadır. HUMK’nun 417.maddesi uyarınca, 954,60 TL olarak saptanan yargılama giderinin (harç hariç) her iki davalıdan alınması gerekirken, davalı Üniversiteden alınmasına karar verilmesi doğru olmamıştır. Diğer taraftan, 2547 sayılı Yasanın 56/b maddesi gereğince, davalı Üniversitenin de harçtan muaf olduğunun gözden kaçırılması doğru değildir.

Karar, açıklanan nedenlerle bozulmalıdır.

Ayrıca, mera olduğu saptanan taşınmazların yararlanma hakkı davacı köye ait olmak üzere, bunların saptanan niteliği ile özel siciline tesciliyle yetinilmesi gerekirken, mülkiyeti davacı köye ait gibi “davacı ... adına” tesciline karar verilmesi de kabul şekli bakımından yerinde değildir.

SONUÇ: Yukarıda 1.bentte açıklanan nedenlerle davalıların diğer temyiz itirazlarının reddine, hükmün 2.bentte yazılı nedenlerle davalılar yararına BOZULMASINA, 06.12.2010 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/15735, Karar No: 2019/1108, Tarih: 13.02.2019

**10. Hukuk Dairesi         2016/15735 E.  ,  2019/1108 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, rücuan tazminat istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilâmında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalılardan ... tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayanağı maddî delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, yerinde bulunmayan bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı temyiz harcının davalılardan ...'ten alınmasına, 13/02/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/16549, Karar No: 2015/941, Tarih: 26.01.2015

**4. Hukuk Dairesi         2014/16549 E.  ,  2015/941 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Kırıkkale 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 16/09/2014

NUMARASI : 2010/309-2014/365

Davacı K.. M.. vekili Avukat Serpil tarafından, davalılar M.. Ş.. vd aleyhine 29/09/2010 gününde verilen dilekçe ile kurum zararının ödetilmesi istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın açılmamış sayılmasına dair verilen 16/09/2014 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, kurum zararının ödetilmesi istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Yargılama esnasında yürürlüğe giren 6360 sayılı Yasa'nın geçici 2. maddesinde; davacı Belediye Başkanlığı tüzel kişiliğinin, 30/03/2014 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere sona erdiği, tüzel kişiliği kaldırılan belediyenin il özel idaresine devredildiği, mahkemelerde süren davalarda da, muhatabın ilgili il özel idaresi olduğu belirtilmiştir.

Dosya incelendiğinde; davanın Irmak Belediye Başkanlığı tarafından açıldığı, yukarıda anılan yasa maddesi uyarınca davacının tüzel kişiliği sona erdikten sonra davacı vekilinin 06/05/2014 tarihli duruşmayı takip etmediği, bu nedenle dosyanın işlemden kaldırıldığı, ancak 12/04/2014 tarihli dilekçeyle mahkemeye müracaat ederek vekaletin sona erdiğini, durumun davayı takip etmeye yetkili kuruma bildirilmesini talep ettiği, ancak mahkemece bu yönde bir tebligat yapılmadığı, akabinde taraflarca dosya yenilenmediğinden davanın açılmamış sayılmasına karar verildiği anlaşılmaktadır.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 27. maddesinde, "davanın taraflarının kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahip oldukları, bu hakkın, yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunmasını, açıklama ve ispat hakkını, mahkemenin, açıklamaları dikkate alarak değerlendirmesini ve kararların somut ve açık olarak gerekçelendirilmesini içerdiği" belirtilmiştir.

Şu halde, yargılama esnasında davacı sıfatı kazanan İl Özel İdaresine, davayı takip etmek isteyip istemedikleri hususunda tebligat yapılmadan davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda açıklanan nedenle BOZULMASINA ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 26/01/2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/7947, Karar No: 2014/325, Tarih: 09.01.2014

**11. Ceza Dairesi         2013/7947 E.  ,  2014/325 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 4 - 2011/145957

MAHKEMESİ : Düzce 1. Asliye Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 26/10/2010

NUMARASI : 2010/61 (E) ve 2010/685 (K)

SUÇ : Mühür Bozma

Anayasa’nın 38. maddesine göre “kimse, işlendiği zaman yürürlükte bulunan kanunun suç saymadığı bir fiilden dolayı cezalandırılamaz. Ceza ve ceza yerine geçen güvenlik tedbirleri ancak kanunla konulur.” Aynı hususlar, 5237 sayılı TCK'nun “Suçta ve Cezada Kanunilik İlkesi” başlıklı 2. maddesinde de vurgulanmış ve “İdarenin düzenleyici işlemleriyle suç ve ceza konulamaz.” hükmüne yer verilmiştir.

5237 sayılı TCK'nun "Kamu güvenine karşı suçlar" bölümünde, 203. maddede düzenlenen "mühür bozma" suçunun konusu, kanun veya yetkili makamların emri uyarınca bir şeyin olduğu gibi korunması veya üzerinde değişiklik yapılmaması için konulan mühürdür. Suçla korunan değer, kamu idaresinin, dolayısıyla devletin otoritesidir. Kanunla verilmiş yetkiye dayalı olarak ve usulüne uygun bir şekilde yetkili makam tarafından konulan mührün kaldırılması ya da konuluş amacına aykırı hareket edilmesi ile mühür bozma suçu oluşur.

Devlet daha önce, elektrik dağıtım ve satışını Kamu İktisadi Teşebbüsleri ile bunlara bağlı müessese ve ortaklıklar eliyle gerçekleştirirken, bu hizmet özelleştirme uygulamaları kapsamında, dağıtım ve perakende satış lisansı sahibi özel hukuk tüzel kişileri olan şirketlere devredilmiştir. Elektrik ve Doğalgaz'ın dağıtım ve satışının Kamu İktisadi Teşebbüsleri tarafından gerçekleştirildiği dönemde ve özelleştirme programının yürütüldüğü sürece, usulsüz veya kaçak kullanımların tespiti üzerine usulünce yapılan mühürleme işlemine aykırı davranışların TCK'nun 203. maddesi kapsamındaki suçu oluşturduğu tartışmasız ise de Elektrik ve Doğalgaz'ın dağıtım ve satışının, özelleştirme uygulamaları sonucu lisans sahibi özel şirketlere devredilmesinden sonra özel şirket yetkililerince yapılan mühürleme işlemi ve buna aykırı davranışların ceza hukuku açısından değerlendirilmesi gerekmektedir.

24/11/1994 tarih ve 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun’un 37. maddesinin 27.04.1995 tarih ve 4105 sayılı Yasayla değişik (a) bendine göre “Bu Kanun hükümleri gereğince özelleştirme programına alınan kuruluşlar özel hukuk hükümlerine tabi olup, bunlar hakkında varsa kendi kuruluş kanunları ile diğer kanunlarda yer alan bu Kanuna aykırı hükümler ve 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümleri uygulanmaz.”

5237 sayılı TCK’nun “Tanımlar” başlıklı 6. maddesinin gerekçesinde “kamusal faaliyet, Anayasa ve kanunlarda belirlenmiş olan usullere göre verilmiş olan bir siyasal kararla, bir hizmetin kamu adına yürütülmesidir. …Buna karşılık, kamusal bir faaliyetin yürütülmesinin ihaleye dayalı olarak özel hukuk kişilerince üstlenilmesi durumunda, bu kişilerin kamu görevlisi sayılmayacağı” belirtilmiştir.

5237 sayılı TCK’nun “Tanımlar” başlıklı 6. maddesinin gerekçesinde “kamusal faaliyet, Anayasa ve kanunlarda belirlenmiş olan usullere göre verilmiş olan bir siyasal kararla, bir hizmetin kamu adına yürütülmesidir. …Buna karşılık, kamusal bir faaliyetin yürütülmesinin ihaleye dayalı olarak özel hukuk kişilerince üstlenilmesi durumunda, bu kişilerin kamu görevlisi sayılmayacağı” belirtilmiştir.

Mühür bozma suçunun fiil öğesi bağlamında hukuka aykırılık unsurunun oluşması için, mühürleme yetkisinin kanuni dayanağının bulunması zorunludur. Ne yukarıda anılan 4046 sayılı Kanun’da, ne 20.02.2001 tarih ve 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu ile 14.03.2013 tarih ve 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu’nda, ne de başka bir özel Yasada özelleştirme sonrasında özel şirketlere mühürleme yetkisi verildiğine ve buna aykırı davrananlar hakkında TCK’nun 203. maddesi hükümlerinin uygulanacağına ilişkin bir hükme yer verilmemiştir.

4628 sayılı Kanun’a dayanılarak çıkarılan 25.09.2002 tarihli “Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği’nin 13/3. maddesinde “Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi, kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen gerçek veya tüzel kişilerin elektriğini keserek Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunacağı” belirtilmişse de bu düzenleme, yukarıda yer verilen Anayasa’nın 38 ve TCK’nun 2. maddeleri hükmü karşısında özel bir şirketin tatbik ettiği mührün bozulması eylemini suça dönüştürmez.

Bu açıklamalar ışığında somut olaya gelince; 21.07.2009 olan suç tarihinde lisans sahibi özel şirket görevlileri tarafından yapılan mühürleme işlemine aykırı davranışta, 5237 sayılı TCK'nun 203. maddesinde düzenlenen "mühür bozma" suçunun unsurları oluşmadığından, sanığın beraatine karar verilmesi gerektiği gözetilmeden yazılı şekilde hüküm kurulması,

Yasaya aykırı, sanığın temyiz itirazları bu nedenle yerinde görülmüş olduğundan, hükmün bu sebeplerle 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 09.01.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/16221, Karar No: 2014/20423, Tarih: 20.10.2014

**21. Hukuk Dairesi         2014/16221 E.  ,  2014/20423 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Afyonkarahisar İş Mahkemesi

TARİHİ : 11/06/2013

NUMARASI : 2012/73-2013/395

Davacı, ölüm aylığı almaya hak kazandığının tespitine, aksi yöndeki Kurum işleminin iptaline karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

K A R A R

Davacı, murisi eşi Ö.. E..'ın 01.04.1987-30.05.1991 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalılığının iptal edilerek, ölüm aylığı talebinin davalı Kurum tarafından reddedildiğini, hak sahibi olarak 21.06.2011 tarihinden itibaren ölüm aylığına hak kazandığının tespitini istemiştir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş ise de, hüküm dosya kapsamındaki belgelere uygun bulunmamaktadır.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının murisi Ö.. E..'ın 20.03.1987 tarihli giriş bildirgesi ile re'sen 01.04.1987 tarihinden itibaren Tarım Bağ-Kur sigortalısı olarak tescil edildiği, 30.05.1991 tarihinde tarımı bıraktığını beyan ederek sigortalılığının terkin edilmesini istediği, 20.03.1987-30.05.1991 tarihlerine ilişkin prim borcunun 14.06.2011 tarihinde ödendiği, 14.05.1991 tarihli İB formunda davacının murisinin ziraat odası kaydı olmadığının yazıldığı, 09.05.2011 tarihli İB formunda ise 16.10.1981-22.03.1993 tarihleri arasında odada kayıtlı olduğunun bildirildiği, İB formları arasındaki çelişki sebebi ile E. Zi. Odası kayıtları üzerinde davalı Kurum tarafından inceleme yapıldığı, tahsilat müfredat defterinde G. Köyü bölümünde 34.sırada davacının murisi Ö.. E..'ın babasının adının üzerinin çizilip Ö.. E..'ın adının yazılı olduğu, defterin noter onayının olmadığı, üyeliğinin başlangıcına ilişkin karar olmadığı, 16.10.1981 tarihinde 150 lira ödeme yapıldığına ilişkin makbuz bulunduğu tespit edilip oda kaydının geçersiz sayılmasına karar verildiği ve bu sebeple Tarım Bğ-Kur sigortalılığının iptal edildiği, davacının murisi Ö.. E..'ın 22.03.1993 tarihinde vefat ettiği, davacının 21.06.2011 tarihinde ölüm aylığı talep ettiği, davacının murisinin Tarım Bağ-Kur sigortalılığı iptal edildiğinden davacının talebinin reddedildiği anlaşılmaktadır.

Davacı, her ne kadar ölüm aylığına hak kazandığının tespitini istemiş ise de, öncelikle murisinin Tarım Bağ-Kur sigortalısı olma şartlarını taşıyıp taşımadığının değerlendirilmesi gerekir.

Davacı, her ne kadar ölüm aylığına hak kazandığının tespitini istemiş ise de, öncelikle murisinin Tarım Bağ-Kur sigortalısı olma şartlarını taşıyıp taşımadığının değerlendirilmesi gerekir.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş Tarım Bağ-Kur hizmetlerinin tespitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir.

2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 58 yaşını dolduran kadınlarla, 60 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından Tarım Bağ-Kur sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır. Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek Bağ-Kur’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için Kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. Bağ-Kur’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan Pancar Ekicileri İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir. Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır.

Somut olayda, davacının murisinin kolluk araştırması ile tarımsal faaliyetinin doğrulandığı, ancak 2926 sayılı yasanın 10. maddesinde belirtilen tarımsal faaliyetinin ispatı için gerekli kayıtların bulunup bulunmadığının yeterince araştırılmadığı, taşınmaz kayıtlarının sorulmadığı, köy muhtarı ile azalarının dinlenilmediği, davacının murisinin ürettiği ürünleri nereye sattığının tespit edilmediği ve ihtilaflı dönemde tarımsal faaliyetinin devam edip etmediği hususunda ayrıntılı bir araştırma yapılmadığı görülmüştür.

Mahkemece yapılması gereken iş; 2926 sayılı Yasanın 10.maddesi uyarınca nizalı dönemde anılan maddede belirtilen kayıtların olup olmadığını araştırmak, kooperatif üyeliğinin olup olmadığını tespit etmek, ihtilaflı dönemdeki köy muhtarlarını ve yetecek kadar azayı tespit edip dinlemek, ziraate elverişli taşınmazlarının bulunup bulunmadığını ilgili tapu idaresinden sormak, davacının murisinin ürettiği ürünleri nereye sattığını sorarak bu hususta gerekli araştırma ve tespiti yapmak, ihtilaflı dönemde davacının murisinin tarımsal faaliyetinin devam edip etmediği hususunda ayrıntılı bir araştırma yapmak ve buna göre davacının murisinin Tarım Bağ-Kur sigortalılığını ve devamında davacının ölüm aylığına hak kazanıp kazanmadığını değerlendirerek sonucuna göre karar vermekten ibarettir.Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeden yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 20.10.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.