muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/6211, Karar No: 2024/6406, Tarih: 05.06.2024

**10. Hukuk Dairesi         2024/6211 E.  ,  2024/6406 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2023/3136 E., 2024/901 K.

KARAR : Esastan Ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 33. İş Mahkemesi

SAYISI : 2023/163 E., 2023/295 K.

Taraflar arasındaki sigorta başlangıcının tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, davacının çıraklık eğitimi için işe başladığı tarih olan 15.10.1993 tarihinin tespiti ile yaşlılık aylığı alabilmek (emekli olabilmek) için ilk işe başlama tarihi olarak kabul edilerek -Kanunen aranılan diğer şartlar yerine getirildiğinden- emekli olabilmesi, (yaşlılık aylığı alabilmesi) için gerekli işlemlerin yapılmasını ve kendisine emeklilik (yaşlılık) aylığı bağlanması şeklindeki 08.03.2023 tarihli talebi süresinde cevap verilmeyerek reddeden davalı kurum işleminin iptalini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı SGK vekili, davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "... Somut olayda, davacının 15.10.1993 tarihinde...Çıraklık Eğitim Merkezi Müdürlüğü'yle çıraklık sözleşmesi imzaladığı sabittir. Davacı 15.10.1993 tarihinin sigorta başlangıcı sayılmasını talep etmektedir. Aynı tarihte verilen işe giriş bildirgesi de bulunmaktadır. 10.07.2000 tarihli Ankara İhtiyarlık Sigorta Müdürlüğü tarafından davacının Bağ-Kur tescili sırasında 15.10.1993 tarihli işe giriş bildirgesinin bulunduğu ancak bildirgenin 506 sayılı Kanun'un 3 üncü maddesinin H fıkrasında belirtilen sigortalı sayılmayanlar "resmi meslek ve sanat okullarıyla yetkili resmi makamların müsaadesiyle kurulan meslek ve sanat okullarında tatbiki mahiyette yapım ve üretim işlerinde çalışan öğrenciler" meyanında geçtiğinden bildirilecek hizmetinin bulunmadığına dair düzenlenmiş belgenin olduğu görülmüştür.

Davacının meslek eğitimi aldığı...Meslek Eğitim Merkezinde 3308 sayılı Kanun gereğince davacının çıraklık merkezinde herhangi bir ücret almadığını bildirmiştir.

Sigortalı işe giriş bildirgesi ve...Meslek Eğitim Merkezi yazıları içeriğine göre davacının çıraklık eğitimi kapsamında işe giriş bildirgesinin düzenlenerek Kuruma verildiği ve uzun vadeli sigorta kollarından prim ödemesi yapılmadığı anlaşıldığından davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

Sigortalı işe giriş bildirgesi ve...Meslek Eğitim Merkezi yazıları içeriğine göre davacının çıraklık eğitimi kapsamında işe giriş bildirgesinin düzenlenerek Kuruma verildiği ve uzun vadeli sigorta kollarından prim ödemesi yapılmadığı anlaşıldığından davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davacı vekili, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili, istinaf dilekçe içeriğini tekrarla kararın temyizen bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, 15.10.1993 tarihinin sigorta başlangıç tarihi olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanun'un 2 nci, 3/II-B, 6 ncı, 60 ıncı maddenin (G) bendi, 108 inci, 2089 sayılı Çırak Kalfa ve Ustalık Kanunu'nun 4 üncü, 5 inci, 16 ncı maddesi, 3308 sayılı Çıraklık ve Meslek Eğitimi Kanunu'nun 10 uncu maddesi, 14 üncü maddesi, Geçici 4 üncü maddesi hükümleridir.

506 sayılı Kanun'un 108 inci maddesi gereğince sigortalılık başlangıç tarihinin belirlenmesine ilişkin açılan her dava, sigortalılığın saptanması istemini de içerdiğinden, aynı Kanunun 79 uncu maddesinin 10 uncu fıkrası kapsamında bir günlük çalışmanın belirlenmesi davasıdır. Bu nedenle hizmet tespiti davalarındaki kanıtlama yöntem ve ilkeleri benimsenip uygulanmalı, başka bir anlatımla, sigortalılıktan söz edilebilmesi için çalışmanın varlığı, hizmet tespiti davaları yönünden kabul edilen yöntem ve ilkelere uygun biçimde saptanmalıdır.

506 sayılı Kanun’un 2 nci maddesine göre sigortalılık niteliği, hizmet akdinin kurulması ve 6 ncı madde gereğince çalışmaya başlanması ile edinilir. “Sigortalı Sayılmayanlar” başlıklı 3/II-B maddesinde; “Özel kanunda tarifi ve nitelikleri belirtilen çıraklar hakkında, çıraklık devresi sayılan süre içinde analık, malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları ile bu Kanunun 35 inci maddesi hükümleri uygulanmaz.” hükmü öngörülmüştür.

506 sayılı Kanun’un 2 nci maddesine göre sigortalılık niteliği, hizmet akdinin kurulması ve 6 ncı madde gereğince çalışmaya başlanması ile edinilir. “Sigortalı Sayılmayanlar” başlıklı 3/II-B maddesinde; “Özel kanunda tarifi ve nitelikleri belirtilen çıraklar hakkında, çıraklık devresi sayılan süre içinde analık, malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları ile bu Kanunun 35 inci maddesi hükümleri uygulanmaz.” hükmü öngörülmüştür.

Öte yandan aynı Kanunun 3/II-B maddesinde, özel kanunda tarifi ve nitelikleri belirtilen çıraklar hakkında, çıraklık devresi sayılan süre içinde analık, malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları ile bu kanunun 35'inci maddesi hükümlerinin uygulanmayacağı belirtilmiştir. Bu kapsamda; sigortalı ile işveren arasındaki hukuki ilişkinin niteliği ve sigortalının çırak olup olmadığı belirlenirken çalışma ilişkisi irdelenmeli, çıraklık sözleşmesinde akdi ilişkinin üstün niteliğinin çalışma yerine sigortalıya bir meslek ve sanatın öğretilmesi olduğu hususu gözetilmeli, sigortalının iş yerinde üretimle ilgili çalışmalara eylemli olarak katılması ve meslek ve sanat eğitiminin ikinci plânda tutulması, bir başka anlatımla sigortalının emeğiyle iş yeri ve işverene katkıda bulunması durumlarında çıraklık ilişkisinin söz konusu olamayacağı benimsenmelidir.

05.07.1977 tarihli Resmi Gazete'de yayınlanan 2089 sayılı Çırak Kalfa ve Ustalık Yasasının 4’üncü maddesi çırağı, “Bu Kanuna tabi bir sanatı, o sanat için düzenlenen teorik ve pratik öğrenim programına göre o iş yerinde öğrenmek amacı ile bir çıraklık sözleşmesi ile bir işyeri sahibinin hizmetine giren kimse...” olarak tanımlamıştır. Kanunun 5 inci maddesine göre çırak olabilmek için 12 yaşından küçük, 18 yaşından büyük olmamak gerekir. Kanun'un 16 ncı maddesinde ise işyeri sahibi veya temsilcisinin çırak adayını çalıştırmağa başlamadan önce velisi veya Kanuni mümessili ile üç örnek yazılı bir çıraklık sözleşmesi yapmaya mecbur olduğu, 20 maddesinde, sözleşmenin bir örneğinin Mahalli Çıraklık Eğitim Komitesine, derneğe kayıtlı ise ilgili derneğe veya odaya vermek ve sicil numarasını alarak sözleşmeye yazmak zorunda olduğu öngörülmüştür.

19.06.1986 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 3308 sayılı Çıraklık ve Meslek Eğitimi Kanunu'nun 10. maddesinde, çırak olabilmek için 13 yaşını doldurmuş, 19 yaşından gün almamış olmak, en az ilkokul mezunu olmak, bünyesi ve sağlık durumu gireceği mesleğin gerektirdiği işleri yapmaya uygun olmak koşullarına yer verilip, 14 üncü maddesinde, çıraklık süresinin 3-4 yıl olduğu ve bu sürenin mesleklerin özelliğine göre ilgili kuruluşların görüşü alınarak Bakanlıkça belirleneceği kesintisiz olarak devam edeceği, Geçici 4 üncü maddesinde ise Kanunun 25 inci maddesine göre sigorta primlerinin ödenmesine bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihi takip eden mali yıl başından itibaren başlanacağı, bu tarihe kadar olan sürede primlerin işyeri sahiplerince ödenmesine devam edileceği düzenlemesi yer almaktadır.

Çıraklık sözleşmesinde, akdi ilişkinin üstün niteliği çalışma olgusu değil, sigortalıya bir meslek ve sanatın öğretilmesidir. Ancak çırak, işyerinde üretimle ilgili çalışmalara bilfiil katılıyor, meslek ve sanat eğitimi arka planda tutuluyorsa, bu durumda çıraklık ilişkisinden söz edilemeyecektir.

Sözü edilen öğrencilerin sigortalı sayılmamaları, “tatbiki mahiyetteki yapım ve üretim işleri” nin gördükleri öğrenimin doğal bir gereği olmasından ötürüdür. Bir başka anlatımla, bu işler -SSK anlamında sigortalı işçilerin gördükleri iş görünümünde bulunsalar bile- belirgin olarak öğrenim çevresine girmektedir. Bu bakımdan, bu gibi durumlarda, esasen bir hizmet akdinin varlığından söz edilemeyeceği için sigortalılık niteliği edinme hali de söz konusu değildir (Mustafa Çenberci, Sosyal Sigortalar Kanunu Şerhi; Ankara, 1977 Baskı, s;130).

3. Değerlendirme

1.Bu açıklamalar ışığı altında inceleme konusu dava değerlendirildiğinde, davacının 10.05.1976 doğumlu olduğu, dava dışı Milli Eğitim Bakanlığı...Çıraklık Eğitim Merkezi unvanlı .... sicil numaralı iş yerinde 15.10.1993 tarihinde çalışmaya başladığına ilişkin işe giriş bildirgesinin verildiği tarihte 17 yaşında olduğu, çıraklık merkezinin 04.08.1987-30.09.2009 arası kanun kapsamında olduğu, 1993 yılında dönem bordrosu verilmediği, öte yandan çıraklık merkezince davacı adına tanzim olunduğu belirtilerek gönderilen ve 10.11.1994 tarihinde yürürlüğe gireceği belirtilen çıraklık sözleşmesinde işveren olarak ... ...- ... Oto Tamir, yapılacak işin ise oto tamir elektrik olduğunun belirtildiği,mahkemeceçıraklık sözleşmesinde belirtilen işveren yanında dava konusu dönemde bir çalışmasının geçip geçmediği,çalışmanın üretime yönelik olup olmadığı yönünde herhangi bir inceleme ve araştırma yapılmadan eksik inceleme ve araştırmaya dayalı karar verildiği anlaşılmaktadır.

2.Mahkemece dava dışı ... ... isimli işyeri ile ilgili Kurumdaki işyeri tescil bilgileri 1993 yılına ait dönem bordroları getirtilmeli, davacının anılan işyerinde dava konusu dönemde bir çalışmasının olup olmadığı var ise bu çalışma kapsamında hangi işleri yaptığı, davacının yaptığı işlerin üretimin bir parçası mı yoksa meslek ve sanat öğrenimine yönelik mi olduğu, iş yerinde işlerin davacının talep konusu dönemde yaşı itibariyle yapabileceği işlerden olup olmadığı, bu işleri yapma hususunda fiziksel ve psikolojik yetkinliğinin olup olmadığı, bu işi yapmayı bu yaşta öğrenip öğrenemeyeceği,yaptığı işi ne kadarlık süre içinde öğrenebileceği, işyeri dönem bordrosunda kayıtlı kişiler de tanık sıfatıyla dinlenmek suretiyle belirlenmeli,bordro tanığına ulaşılamaması halinde dava konusu dönemde işyerine komşu işyeri sahipleri ve kayda geçmiş çalışanları SGK, belediye, emniyet ve vergi dairesi nezdinde yapılacak araştırmayla belirlenerek çalışma ve vergi kayıtları getirtilmek suretiyle dinlenmeli, komşu işyerinin de bulunamaması halinde davacıya çalışmasını bilebilecek kişilerin kimler olabileceği hususunda beyanı alınarak belirlenen kişilerin sigortalılık kayıtları da getirtilerek davacının çalışmasının varlığı ve niteliği hususunda beyanları alınmalı, tanık beyanları arasında oluşabilecek çelişkiler de giderilmek suretiyle varılacak sonuç uyarınca bir karar verilmelidir.

3.Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, yazılı şekilde karar tesisi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

Peşin yatırılan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine,

05.06.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/5611, Karar No: 2012/8757, Tarih: 05.11.2012

**16. Hukuk Dairesi         2012/5611 E.  ,  2012/8757 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :KADASTRO MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ :

Kullanım kadastrosu sırasında İnönü (Gümüldür) Mahallesi 2765 ada 2, 5; 2768 ada 3 parsel sayılı sırasıyla 756.63, 33,37 ve 5532,34 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar, beyanlar hanesine 6831 sayılı Yasa'nın 2/B maddesi gereğince orman sınırları dışına çıkarıldığı, kullanıcısı ve üzerindeki zeytin ağaçlarının sahibinin 1/4’er pay olarak... evlatları ..., ..., ... ve ... olduğu şerhi verilerek davalı ... adına tespit edilmiştir. Davacı ..., irsen intikal iddiasıyla beyanlar hanesine kendi adına da şerh verilmesi istemi ile dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, çekişmeli taşınmazın beyanlar hanesine “Kullanıcısı ve üzerindeki zeytin ağaçlarının sahibi 1/7 hisseli olarak... evlatları ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ...'dır” şerhlerinin yazılmasına, beyanlar hanelerinin düzeltilmiş bu halleri ile dava konusu 2768 ada 3 parsel ve 2765 ada 2 ve 5 parsel sayılı taşınmazların Hazine adına tapuya kayıt ve tescillerine karar verilmiş; hüküm, davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, 05.11.2012 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/11388, Karar No: 2011/14034, Tarih: 21.11.2011

**14. Hukuk Dairesi         2011/11388 E.  ,  2011/14034 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 13.08.2009 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali ve tescil istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın reddine dair verilen 20.05.2011 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacı Hazine, 116 ada 41 sayılı parselin mera olduğunu, ne var ki kadastro sırasında davalı adına tespit ve tescil edildiğini, davalı adına olan tapu kaydının iptali ile taşınmazın Hazine adına tesciline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, yapılan keşif ve alınan bilirkişi raporu dayanak gösterilerek dava reddedilmiştir.

Hükmü, davacı Hazine temyiz etmiştir.

İncelenen pafta örneğinden, 116 ada 52 sayılı parselin mera olarak özel siciline yazıldığı, kadastro tespitinde mera olarak belirlenen ve dava konusu taşınmaza en yakın meranın 116 ada 52 parsel sayılı taşınmaz olduğu, ayrıca dava konusu taşınmazın kuzey, doğu ve güney sınırlarının ham toprak vasıflı 116 ada 38 ve 37 parsel sayılı taşınmazlarla çevrili bulunduğu görülmektedir.

4342 Sayılı Mera Kanununun 3.maddesinde yapılan tanıma göre mera; hayvanların otlatılması ve otundan yararlanılması için yetkili mercilerce tahsisi yapılan veya kadimden beri bu amaçla kullanılan yerlerdir. Meraların tahsisi, verimlilik ve sosyal adalet ilkelerine uygun şekilde münferiden ya da müştereken yararlanmak üzere bir veya birkaç köy ya da belediyeye bırakılabilir. Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olan meralar, özel mülkiyete geçirilemez, amacı dışında kullanılamaz ve zamanaşımı zilyetliğiyle kazanılamaz. Bu nedenle, taşınmazın öncesinin mera olup olmadığının yöntemince saptanması davanın çözümünde zorunludur.

Ne var ki, mahkemece bu konuda yapılan araştırma ve inceleme yeterli değildir. Keşifte dinlenen yerel bilirkişi anlatımları ve ziraat bilirkişinin raporu, taşınmazın niteliği hakkında hüküm kurmaya yeterli bulunmamaktadır.

Diğer taraftan, aynı mahkemede dava konusu yapılan 116 ada 20, 28, 48, 46, 12 ve 10 sayılı parsellerle ilgili çekişmenin bu taşınmazların mera niteliği olduğu saptanarak giderildiği Dairemizde mevcut kayıtlarda görülmüştür.

Ne var ki, mahkemece bu konuda yapılan araştırma ve inceleme yeterli değildir. Keşifte dinlenen yerel bilirkişi anlatımları ve ziraat bilirkişinin raporu, taşınmazın niteliği hakkında hüküm kurmaya yeterli bulunmamaktadır.

Diğer taraftan, aynı mahkemede dava konusu yapılan 116 ada 20, 28, 48, 46, 12 ve 10 sayılı parsellerle ilgili çekişmenin bu taşınmazların mera niteliği olduğu saptanarak giderildiği Dairemizde mevcut kayıtlarda görülmüştür.

Mahkemece yapılması gereken iş, öncelikle daha önce çekişme konusu yapılan taşınmazlara ilişkin dava dosyalarını getirtmek, bu dosyalarda mevcut bilirkişi raporlarını incelemek, o taşınmazlarla ilgili raporların dava konusu 116 ada 41 sayılı parseli bağlayıcı bir yanı olup olmadığını denetlemek, yerinde yeniden keşif yaparak davaya konu taşınmaza komşu ham toprak vasıflı taşınmazların gerçek vasıflarını araştırmak, bilirkişilere daha önce verilen raporlara rağmen dava konusu taşınmazın hangi fiziki ve hukuki nedenlerle mera olarak kabul edilmediğini sormak, ayrıntılı ve gerekçeli rapor almak, özellikle de 116 ada 41 sayılı parselin mevcut durumu itibariyle merada bütünlüğü bozup bozmayacağını tespit etmek, istemi bütün bunların sonucuna göre karara bağlamak olmalıdır.

Eksik inceleme ve araştırmaya dayalı karar, açıklanan nedenlerle bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 21.11.2011 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/3390, Karar No: 2024/439, Tarih: 31.01.2024

**6. Hukuk Dairesi         2022/3390 E.  ,  2024/439 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil, olmadığı taktirde bedel davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne dair verilen kararın davalı ve fer'i müdahil tarafından istinafı üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile kararın kaldırılmasına ve dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Kaldırma kararı doğrultusunda yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne dair verilen kararın davalı yanca istinafı üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ve feri müdahil ... tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı ile arsa sahipleri dava dışı ..., ... ve müteveffa ... ... ... arasında ... 5. Noterliğinde 05.01.1995 tarihli arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi imzalandığını, sözleşmeye konu arsaların 56 ada 2 parsel, 60 ada 1 parsel, 61 ada 2 parsel ve 62 ada 2 parsel ile 99 ada 2 parsel olduğunu ancak dava konusu bağımsız bölümlerin 99 ada 2 parselde bulunduğunu, bu parsele yapılacak inşaat nedeniyle arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesine ek olarak davalının ve arsa sahiplerinin yer aldığı bir inanç sözleşmesi yapıldığını, bu sözleşmede 99 ada 2 parselde yapılacak inşaatın gelişim aşamasına göre hak edilecek bağımsız bölümlerin davacıya devri için 13 adet dairenin davalıya emanet edildiğini, davalının kendisine emanet edilen bağımsız bölümlerden 1 ve 5 nolu bağımsız bölümler hariç diğerlerinin tapusunu devrettiğini, bu parsele ... kullanma izin belgesinin de alındığını ileri sürerek dava konusu 99 ada 2 parseldeki 1 ve 5 nolu bağımsız bölümlerin davalı adına olan tapusunun iptali ile davacı adına tapuya tesciline, mümkün olmadığı taktirde bedelinin tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı cevap dilekçesinde; müteveffa kayın babası ... adına kayıtlı arsalar için arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi imzaladığını, kendisinin sözleşmeye taraf olmadığını, arsa sahibi eşinin yükleniciden olan alacaklarının ödenmediğini, davacının edimlerini yerine getirmediğini, 60 ada 1 parselde inşa ettiği sitede yangın merdivenleri ve sığınağın yönetmeliklere aykırı olması nedeniyle ... kullanma izin belgesinin alınamadığını, dava konusu bağımsız bölümlerin emlak vergisini kendisinin ödediğini savunarak davanın reddini istemiştir.

2.Davalı yanında feri müdahil ... beyanında; arsa sahibi olarak eşi olan davalı ...'a noterden işleri takip etmesi için vekaletname verdiğini ve beyanlarına aynen katıldığını belirtmiştir.

2.Davalı yanında feri müdahil ... beyanında; arsa sahibi olarak eşi olan davalı ...'a noterden işleri takip etmesi için vekaletname verdiğini ve beyanlarına aynen katıldığını belirtmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin16/04/2019 tarih, 2018/294 Esas ve 2019/134 Karar sayılı kararıyla arsa sahipleri ile müteahhit arasında yapılan protokole göre 99 ada 2 parsel üzerinde yapılacak binadaki 1, 4, 5, 6, 15, 16, 22, 24, 25, 27, 31, 34, 36 numaralı dairelerin tapularının ...'a emaneten devredileceği, sözleşme şartları yerine geldiği takdirde ...'ın tapuların ferağını vereceği, 05/01/1995 tarihli arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin 11/b maddesinde; her adadaki inşaatın bitirilip iskana hazır hale getirildiğinde ferağların verileceğinin kararlaştırıldığı, 99 ada 2 parsele ilişkin ... kullanma izin belgesinin alındığı, dava tarihi itibariyle bu parsel üzerinde yapılan inşaatın tamamlandığı, gerek arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi gerekse dava konusu inançlı işlem protokolü uyarınca müteahhittin hak ettiği dairelerin devri şartlarının oluştuğu, davalı her ne kadar diğer adalar üzerinde yapılan bloklardaki bir kısım eksiklikleri ileri sürerek daireleri vermek istememişse de, davalının arsa sahibi olarak sözleşmede yer almadığı, diğer arsa sahiplerince bu hususta müteahhite karşı açılmış herhangi bir davanın bulunmadığı veya def'i ileri sürülmediği gerekçesiyle davanın kabulü ile 99 ada 2 parsel 1. Kat 1 no.lu bağımsız bölüm ile 2. Kat 5 no.lu bağımsız bölümün davalı adına olan tapu kayıtlarının iptali ile davacı adına tapuya tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF, KALDIRMA KARARI ve İKİNCİ KARAR

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve fer'i müdahil istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 31/12/2020 tarih, 2019/1201Esas ve 2020/978 Karar sayılı kararı ile arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin yüklenici tarafında ..., ... ve ... yer aldığı, ...'ın devir sözleşmesi ile sözleşmeden doğan hak ve hisselerini ... ve ...’a devrettiği , ...’un sözleşmeden doğan hak ve hisselerini ...’e devrettiğine dair bir devir sözleşmesi dosyaya sunulmadığı gibi tarihsiz protokollerden de bu anlam çıkarılamayacağından davacı ...’ün 1 ve 5 nolu bağımsız bölümlerin tam mülkiyeti için açtığı bu davaya ...’un muvafakatının olup olmadığının sorulması gerektiği, gerçekleşmediği ahvalde davacı ... ile dava dışı ... hisseleri müsavi kabul edilerek sonucuna göre hüküm kurulması gerektiği belirtilerek davalının istinaf başvurusunun kabulü ile kararın kaldırılmasına karar verilmiştir.

C. Kaldırma Kararı Doğrultusunda İlk Derece Mahkemesince Verilen Karar