muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/2320, Karar No: 2024/2623, Tarih: 11.09.2024

**6. Hukuk Dairesi         2023/2320 E.  ,  2024/2623 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Tüketici Mahkemesi

SAYISI : 2021/158 E., 2023/131 K.

DAVALILAR : 1- ... 2- ... 3- ... 4- ...vekilleri Avukat... ... 5- ...

6- ...

DAVA TARİHİ : 01.11.2011

HÜKÜM/KARAR : Ret

1- İlk derece mahkemesince, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi uyarınca temliken tescil davasında, dava konusu taşınmaz için düzenlenen yapı kayıt belgesinin 3194 sayılı İmar Kanunu'nun geçici 16. maddesi gereğince yapı kullanım izin belgesi niteliğinde olduğu, arsa sahiplerinin elinde tuttuğu 2 no.lu dükkan niteliğindeki bağımsız bölüm değerinin kalan eksik iş ve borçları karşılamakta olduğu, dolayısıyla dava konusu taşınmazın davalı müteahhit tarafından hakedilmiş durumda olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

2- İlk derece mahkemesi kararına karşı davalılar ..., ...,... ... vekilinin temyizi üzerine Yargıtay (kapatılan) 15. Hukuk Dairesinin 07.12.2020 tarihli, 2020/129 Esas, 2020/3124 Karar sayılı ilamıyla arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin 3. maddesinde aşamalı devir öngörülmüş ise de, 3/d maddesinde geriye kalan bir dükkan ve bir daire ile yükleniciye ait tüm hissenin tapusunun inşaatın yapılıp bitirildiğinde arsa sahiplerine ait bağımsız bölümlerin anahtar teslimi olarak teslim edilip kat irtifakı yapılıp iskan alındıktan sonra devredileceğinin kararlaştırıldığı, davalı yükleniciye sözleşmenin 3/a,b,c bentlerinde gösterilen bağımsız bölümlerin devirleri yapılmış olup, dava konusu taşınmaza inşaatın tamamlanıp yapı kullanma izin belgesinin alınması ile hak kazanacağı, yapı kayıt belgesinin yapı kullanma izin belgesi yerine geçmeyeceğinden, bu yükümlülüğün yerine getirildiğinin kabul edilemeyeceği, mahkemece raporları hükme esas alınan bilirkişi kurulundan ek rapor alınıp, ilgili belediyeden de araştırılmak suretiyle bu husus incelendikten sonra gerekirse davacıya yapı kullanma izin belgesi almak üzere makul süre ve yetki verilip, yapı kullanma izin belgesi alınması halinde tapu iptâl ve tescile karar verilmesi, mümkün olmaması halinde ise, tapu iptâl tescil isteminin reddine karar verilmesi gerektiği belirtilerek, hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

3- İlk derece mahkemesince bozma ilamına uyularak yapılan inceleme neticesinde; belediye tarafından verilen cevapta taşınmaza ilişkin yapı kullanma izin belgesi bulunmadığı belirtildiği, davacıya verilen sürede yapı kullanma izin belgesi alınamadığı, yüklenici tarafından arsa sahibine karşı olan yükümlülüklerin yerine getirilmediği, yüklenicinin bağımsız bölüme hak kazanamadığı gerekçesi ile davanın reddine dair verilen karara karşı, davacı tarafından süresinde temyiz yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Kamu düzenine aykırılık halleri ile uyulan bozma ilamının içeriği ve usuli kazanılmış hak ilkesinin re'sen gözetildiği; kararın dayandığı gerektirici sebepler ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmadığı, yine bozma ilamı doğrultusunda inceleme ve değerlendirme yapıldığı, bozma kapsamı dışında kalan hususların kesinleşerek lehine olan taraf hakkında usuli kazanılmış hak oluşturduğu, dava konusu taşınmaz hakkında yapı kullanma izin belgesi alınamadığı, yüklenicinin sözleşmeden doğan edimini ifa edemediği, böylece dava konusu bağımsız bölüme hak kazanamadığı anlaşılmakla, davacı asilin, temyiz sebepleri yerinde görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle ilk derece mahkemesi kararına ilişkin davacı asilin tüm temyiz sebeplerinin reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, davacı tüketici olup harçtan muaf olduğundan, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, karara karşı tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme isteminde bulunulabileceğine, 11.09.2024 gününde oy çokluğuyla karar verildi.

(Muhalif)

- MUHALEFET ŞERHİ -

Öncelikle, Yapı kayıt belgesinin hukuki mahiyeti üzerinde durmak gerekir. 3194 sayılı Kanuna 11.05.2018 tarihinde eklenen geçici 16. maddeye göre;

1-Yapı kayıt belgesi alan yapılar, tıpkı ruhsatlı ve iskânlı yapılar gibi yasal hale gelmekte ve bu belge verildikten sonra, 3194 sayılı İmar Kanunu uyarınca verilen yıkım ve para cezası kararının infazı ortadan kalkmaktadır. (3194 s.K. geçici m.16/4) Öte yandan yapı kayıt belgesi alınan bir yapı sahibi hakkında imar kirliliğine neden olma suçundan dava açılamamakta, ceza soruşturması varsa takipsizlik kararı verilmekte, açılmış olan kamu davası varsa düşmekte, mahkûm olunan ceza bütün sonuçlarıyla ortadan kalkmaktadır. (11. CD. 23.12.2019.T.2018/5966; 9877)

2-3194 sayılı İmar Kanunu’nun 30. maddesinde; yapının kullanılması yapı kullanma izin belgesi alınmasına bağlıdır. Aynı Kanunun 31. maddesinde ise; kullanma izni verilmeyen veya alınamayan yapılara elektrik, su ve kanalizasyon hizmetlerinin verilmeyeceği hükme bağlanmıştır. 3194 sayılı Kanunun geçici 16/3. fıkrasında ise, yapı kullanma izin belgesi alınan yapıya kullanma yetkisi verildiği gibi bu yapılara elektrik, su ve doğalgaz bağlanacağı belirtilmiştir.

3-İşyeri açma ve çalışma ruhsatı verilebilmesi için yapı kullanma izin belgesinin ilgili idareye sunulması gerekmektedir. Çevre ve Şehircilik Bakanlığınca hazırlanan Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esasalar Tebliği’nin 6. maddesinin 8. fıkrasına göre; yapı kayıt belgesi verilen yapılarda, yapı kullanma izin belgesi aranmaksızın işyeri açma ve çalışma ruhsatı verileceği düzenlenmiştir.

4-İmar Kanunu’nun geçici 21. maddesine göre; yapı kayıt belgesi alınan yapılarda, ilave inşaat alanı ihdas edilmemek şartıyla, 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanununa göre güçlendirme kararı alınarak güçlendirme yapılabilecektir.

4-İmar Kanunu’nun geçici 21. maddesine göre; yapı kayıt belgesi alınan yapılarda, ilave inşaat alanı ihdas edilmemek şartıyla, 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanununa göre güçlendirme kararı alınarak güçlendirme yapılabilecektir.

5- Yapı kayıt belgesi alan gecekondu sahipleri, Hazine ve belediye arazilerini doğrudan satın alma imkanına kavuşmuştur. O kadarki yapı kayıt belgesi sahibinin istemesi halinde; “bağlı yetki” nedeniyle idare taşınmazı satmaktan imtina edemeyecektir. (3194 s.K. geçici m.16/6).

6-Yapı ruhsatı alıp da yapı kullanma izin belgesi almamış veya yapı ruhsatı bulunmayan yapılarda, Yapı Kayıt Belgesi ile maliklerin tamamının muvafakatinin bulunması ve imar planlarında umumi hizmet alanlarına denk gelen alanların terk edilmesi halinde yapı kullanma izin belgesi aranmaksızın cins değişikliği ve kat mülkiyeti tesis edilebilecektir (3194 s.K. geçici m.16/5). Görüldüğü gibi, Kanun aslında yapı kayıt belgesini, kat mülkiyeti kurulabilmesi için gerekli olan “Yapı Kullanma İzin Belgesi” yerine kabul etmekte aynı fonksiyonu yüklemektedir. Bir başka değişle yapı kayıt belgesi sahibi bu belgeye istinaden imara aykırı olan yapıyı-hiçbir aykırılık yokmuş gibi- hatta, imara uygun yapı yapan bir kişiden daha az harç ve vergi ödemek suretiyle kat mülkiyetine dönüştürebilmekte her bağımsız bölümü kat mülkiyeti kütüğüne kaydedebilmekte ve bu mülkiyet üzerinde bir malikin kullanabileceği tüm hakları kullanabilmektedir.

7- Geçici madde 16/10 da; yapı kayıt belgesinin, yapının yeniden yapılmasına veya kentsel dönüşüm uygulamasına kadar geçerli olacağı, bu belge ile ilgili yapıların yenilenmesi durumunda yürürlükte olan imar mevzuatı hükümlerinin uygulanacağı ve yapının depreme dayanıklılığı hususu malikin sorumluluğunda olduğu belirtilmişse de, bu ifadeler bir “kısıtlama” gibi sunulmuş ise de, aslında anılan hususlar, normal imara uygun yapılar içinde geçerli olduğundan yapı kayıt belgesinin ilgili yapıyı imar mevzuatına uygun hale getirmesi özelliğine etki etmeyecektir.

TMK'nın 683. maddesi, mülkiyet hakkının içeriğini; malikin, hukuk düzeninin sınırları içinde, o şeyi dilediği gibi kullanma, yararlanma ve tasarrufta bulunma yetkisine sahip olmak, şeklinde belirlemiştir.

Yukarıda yapı kayıt belgesinin, sahibine tanınan haklardan bir kısmını izah ettik. Bu açıklamalardan anlaşılacağı gibi yapı kayıt belgesi sahibi; yapıyı kullanma, yararlanma ve tasarrufta bulunma hakkına sahip olduğuna göre, yapı kayıt belgesi alınan bir yapı, kural olarak İmar Kanunu’na uygun bir yapı olarak kabul edilmelidir. Aslında Kanun koyucu bazı çekincelerle açıkça adını koymamış olsa bile, yapı sahiplerine sunulan imkânlar dikkate alındığında, 3194 sayılı Kanunun Geçici 16. maddesi, “bedel karşılığı imar affı” niteliğinde bir düzenlemedir. Ancak, bir yapının yapı kullanma iznine sahip olması ile yapı kayıt belgesine sahip olması arasında piyasada bir değer düşüklüğü varsa bu değerden ve sözleşmeye göre eksik ve ayıplı işlerden yüklenici sorumlu tutulmalıdır.

Somut olaya döndüğümüzde; davacının; yükleniciden 8 no.lu bağımsız bölümün tüm bedelini ödeyerek taşınmazı temlik aldığı, yüklenicinin arsa sahibine karşı sadece iskân ruhsatı almadığı bunun yerine yapı kullanma izni belgesi alındığı, arsa payı karşılığı sözleşmesine konu olan bağımsız bölümlerin kullanılmaya devam edildiği, yerel mahkeme bozmadan sonra verdiği kararda, yapı kayıt belgesinin iskân ruhsatı yerine geçmeyeceğini dolayısıyla yüklenicinin arsa sahiplerine karşı edimlerini tam olarak yerine getirmediğini belirterek 8 no.lu bağımsız bölümün hak edilmediğini bu nedenle yükleniciden temlik alan davacının da arsa sahiplerinden tapu iptali ve tescil talebinde bulunamayacağını belirterek davanın reddine karar vermiştir.

Dairemizin Sayın çoğunluğu, yapı kullanma izin belgesi alınmadığından yüklenicinin sözleşme gereğince edimini yerine getirmediğini, dava konusu taşınmazları hak etmediğini dolayısıyla yükleniciden temlik alan davacının da tapu iptali ve tescil talebinde bulunamayacağını belirterek yerel mahkeme kararının onanmasına karar vermiştir. Yukarıda mahiyetini açıkladığımız yapı kayıt belgesi alınmış olması nedeniyle çoğunluk kararına iştirak etmiyorum. Şöyle ki;

Yapı Kayıt Belgesi TMK'nın 683. maddesinin bir malike tanıdığı tüm hakları sağladığı için, bu hakları “yok hükmünde” saymak; öncelikle 3194 sayılı Kanunun geçici 16. maddesine aykırı olacağı gibi, kullanılan ve kullanılmaya devam edilecek ve anılan Kanunun ekonomik değer atfettiği yapının “ekonomik değerinin olmadığı” kabul edilerek tüm yapının arsa sahibine terkedilmesi ve yükleniciye yaptığı işin karşılığının verilmemesi hakkaniyete uygun düşmeyecektir.

Bu nedenle iskân ruhsatı yerine alınan yapı kayıt belgesi dikkate alınarak; yapının, iskan ruhsatına sahip olması ile yapı kayıt belgesine sahip olması arasında piyasada bir değer düşüklüğü varsa bu değer bilirkişiye tespit ettirilerek ve depo ettirilmek suretiyle, yükleniciden temlik alan davacının tapu iptal ve tescil talebinin değerlendirilmesi gerektiği belirtilerek kararın bozulması gerekirken, Sayın çoğunluğun yazılı gerekçelerle kararı onamasına katılmadığımdan söz konusu karara muhalifim.
Yargıtay — Esas No: 2015/7808, Karar No: 2018/3490, Tarih: 28.03.2018

**2. Ceza Dairesi         2015/7808 E.  ,  2018/3490 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık, iş yeri dokunulmazlığını bozma

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

1-Sanık hakkında hırsızlık suçundan verilen mahkumiyet hükmüne yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Yapılan duruşmaya, toplanan delillere, gerekçeye, hakimin kanaat ve takdirine göre temyiz itirazları yerinde olmadığından reddiyle hükmün istem gibi ONANMASINA,

2-Sanık hakkında iş yeri dokunulmazlığını bozma suçundan verilen mahkumiyet hükmüne yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Dosya kapsamına göre diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. Ancak;

Olay yeri inceleme raporundan, suça konu elektrik kablolarının, katılana ait şantiye binasının yakınında bulunan, kapısı ve kilidi olmayan, depo olarak kullanılan yerden çalındığının anlaşılması karşısında, bahse konu yerde herhangi bir ticari faaliyetin sürdürülüp sürdürülmediği, bu yerde iş yeri sahibinin ya da işçilerin sürekli bulunup bulunmadığı kesin olarak belirlenip, herhangi bir iş yerinin eklentisi niteliğinde olmayan ve sadece malzeme deposu olarak kullanılan bir yerin iş yeri dokunulmazlığını bozma suçuna konu olamayacağı da göz önünde bulundurularak, gerektiğinde mahallinde yapılacak keşif ile suça konu yerin iş yeri vasfında olup olmadığı belirlenerek ve sonucuna göre iş yeri dokunulmazlığını bozma suçunun unsurlarının oluşup oluşmadığı tartışılarak karar verilmesi gerekirken eksik araştırma ve inceleme sonucunda yazılı şekilde karar verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle istem gibi BOZULMASINA, 28/03/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/13202, Karar No: 2010/2126, Tarih: 04.03.2010

**6. Ceza Dairesi         2007/13202 E.  ,  2010/2126 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

Ancak;

1- 5237 sayılı TCK.nun 145.maddesindeki “malın değerinin azlığı” kavramının, 765 sayılı TCK.nun 522.maddesindeki “hafif” veya “pek hafif” ölçütleriyle her iki maddenin de cezadan indirim olanağı sağlaması dışında benzerliği bulunmadığı, “değerin azlığının” 5237 sayılı Yasaya özgü ayrı ve yeni bir kavram olduğu, Yasa koyucunun amacı ile suçun işleniş biçimi ve olayın özelliği de gözetilmek suretiyle, daha çoğunu alma olanağı varken yalnızca gereksinimi kadar ve değer olarak da gerekiyorsa ceza vermekten vazgeçilebileceği ölçüdeki düşük değerler esas alınmak, yasal ve yeterli gerekçeleri de açıklanmak koşuluyla uygulanabileceği düşünülmeden, somut olayda koşulları bulunmadığı halde, bu maddeye sevk amacının dışında yorumlar getirilerek anılan madde uyarınca cezadan indirim yapılması,

2- 5252 sayılı Yasanın 9/3 maddesi uyarınca, sanık yararına olan hüküm önceki ve sonraki kanunların ilgili bütün hükümleri olaya uygulanarak ortaya çıkan sonuçların birbiriyle karşılaştırılması suretiyle bulunacağından dosya içeriğine göre sanığın eylemine uyan, 765 sayılı TCK’un 492/6-7-son,62,81/2-3. maddeleriyle, 5237 sayılı TCY’nın 142/2-b,35/2. maddeleri uyarınca, uygulama yapılıp, her iki Yasaya göre denetime olanak sağlayacak şekilde uygulanan Yasa maddeleriyle,verilmesi gereken cezalar ayrı, ayrı tespit edilip, sonuç cezalar karşılaştırılarak lehe olan yasa belirlenerek uygulama yapılması gerekirken, yazılı şekilde eksik ve denetime olanak vermeyecek biçimde hüküm kurulması,

3- 5237 sayılı Yasaya göre hırsızlık suçunu oluşturan eylem nedeniyle temel cezanın ne şekilde saptanacağının belirlenmesi, bireyselleştirme amacına yönelik takdir hakkının kullanılması ve önceki yasaya göre suçun yasal öğelerinde yapılan değişikliklerin tartışılması için “duruşma açılması” ve tüm bunların neden ve gerekçeleri gösterilerek hüküm kurulması gerektiğinin düşünülmemesi,

Bozmayı gerektirmiş, O Yer Cumhuriyet Savcısının temyiz itirazları bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenlerle istem gibi BOZULMASINA, infaz aşamasında verilen uyarlama kararlarının kazanılmış hak oluşturmayacağının gözetilmesine, 04.03.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/12575, Karar No: 2024/3262, Tarih: 18.03.2024

**5. Hukuk Dairesi         2023/12575 E.  ,  2024/3262 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

SAYISI : 2022/602 Esas, 2022/832 Karar

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. İstanbul Anadolu 24. İş Mahkemesinin 28.07.2022 Tarihli ve 2022/563 Esas, 2022/673 Karar Sayılı Kararı

Şubenin kar ve zararının merkeze ait olacağı, şube aracılığıyla elde edilen hakların, üstlenilen borçların sahibinin de şube değil işletmenin kendisinin olacağı, o halde taraf ve dava ehliyetinin de şubenin bağlı bulunduğu gerçek veya tüzel kişiye ait olacağı, ayrıca şubenin 4857 sayılı İş Kanunu'ndaki iş yeri tanımı gereği, iş yerine bağlı yerlerden sayılacağından asıl iş yerinin de işin yürütüldüğü merkez olacağından şubenin bulunduğu yerdeki mahkemenin yetkili olmasının mümkün olmadığı, Ticaret sicil gazetesi kayıtlarının incelenmesinde davalı şirketin merkezinin bulunduğu adresin Savaş Mahallesi Ulucami Caddesi Sani Kocabaş İşhanı K:2 D:42 .../... olduğunun anlaşıldığı, işin yapıldığı yerin ise Suudi Arabistan Krallığı olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. İskenderun 1. İş Mahkemesinin 06.12.2022 Tarihli ve 2022/602 Esas, 2022/832 Karar Sayılı Kararı

Somut uyuşmazlıkta her ne kadar ticaret sicil gazetesi kayıtlarında davalı şirketin merkez adresinin İskenderun/Hatay olduğu görülmüş ise de, yapılan iş ve işlemlerin davalı şirketin İstanbul şubesi bünyesinde gerçekleştirildiğinin iddia edildiği, davalı şirketin şube adresinin ise Çamlık Mahallesi Dinç Sokak No:4/67 .../... olduğu, davacı vekilinin dava dilekçesinde de davalı şirketinin adresinin İstanbul olarak bildirildiği, davacı hakkında işlemlerin İstanbul şubesi tarafından yürütüldüğü, davacı asilin Suudi Arabistan'da çalıştığı, davalı işverenlik aleyhinde açılmış olan davanın yetkili mahkemesinin İstanbul Anadolu İş Mahkemesi olduğu ve dava dilekçesinden de anlaşılacağı üzere davanın İstanbul Anadolu İş Mahkemesinde açıldığı, buna göre şubenin davacı hakkında yürüttüğü işlemlerden dolayı davalı şirketin şube adresi itibariyle yetkili mahkemenin İstanbul Anadolu İş Mahkemeleri olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu (7036 sayılı Kanun) uyarınca işçi işveren ilişkisinden kaynaklanan alacak istemine ilişkin davada yetkili mahkemenin belirlenmesi istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 7036 sayılı Kanun’un “Yetki” başlıklı 6 ncı maddesinin birinci fıkrası şöyledir:

2. 7036 sayılı Kanun’un “Yetki” başlıklı 6 ncı maddesinin birinci fıkrası şöyledir:

“İş mahkemelerinde açılacak davalarda yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi ile işin veya işlemin yapıldığı yer mahkemesidir.”

C. Değerlendirme

1. Davanın açıldığı ve ilk derece mahkemesi tarafından karar verilen tarihte yürürlükte bulunan 7036 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinde İş Mahkemelerinde açılacak davalarda yetkili mahkemenin, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi ile işin veya işlemin yapıldığı yer mahkemesi olduğu belirtilmiştir. Benzer düzenleme, mülga 5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu’nun (5521 sayılı Kanun) 5 inci maddesinde ve 5521 sayılı Kanun’da sarahat bulmayan hallerde 6100 sayılı Kanun'a gönderme yapan 15 inci maddesinde de mevcuttur.

2. İş mahkemesinin yetkisi kamu düzeni ile ilgili olduğundan davalı tarafça süresinde yapılmasa da hakim tarafından kendiliğinden bu husus göz önünde bulundurmalıdır. Bir başka anlatımla hakim, davanın her aşamasında yetki itirazını dikkate alabileceği gibi, kendisi de resen yetkisizlik kararı verebilir.

3. Kesin yetki halinin kuralının bulunmadığı ve birden fazla yetkili mahkemenin bulunduğu hallerde yetkili mahkemeyi seçme hakkı davacıya aittir. Davacı, kesin yetki kuralının bulunmadığı bir davayı yetkisiz bir mahkemede açmışsa, seçme hakkı itiraz eden davalıya geçer, davalının bildirdiği yetkili mahkemede davanın görülmesi gerekir.

4. 7036 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinde belirtilen yetki kuralı kamu düzenine ilişkin olup öngörülen yetkili mahkemelerden birini tercih hakkı işçiye aittir. Davacı işçinin kanuni yetkili mahkeme dışında başka bir yer mahkemesinde dava açması tercih hakkını ortadan kaldırmayacağı gibi bu seçim hakkının işverene geçmesi sonucunu da doğurmaz. Başka bir anlatımla seçimlik hak işçide olup, davacı işçinin beyanı doğrultusunda dosyanın yetkili İş Mahkemesine gönderilmesi gerekir.

5. Dosya kapsamından, Ticaret Sicil Gazetesi kayıtlarına göre davalı şirketin şubesinin .../... adresinde bulunduğu ve bu adresin de İstanbul Anadolu İş Mahkemelerinin yargı alanında kaldığı, davacının seçimlik hakkını kullanarak yetkili olan davalının yerleşim yeri mahkemesinde dava açtığı anlaşılmaktadır. Bu nedenle uyuşmazlığın İstanbul Anadolu 24. İş Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

III. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

6100 sayılı Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince İstanbul Anadolu 24. İş Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,

18.03.2024 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/6522, Karar No: 2020/354, Tarih: 15.01.2020

**9. Hukuk Dairesi         2019/6522 E.  ,  2020/354 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 31. HUKUK DAİRESİ

MAHKEMESİ : İSTANBUL ANADOLU 17. İŞ MAHKEMESİ

DAVA : Davacı, feshin geçersizliğine, işe iadesine ve yasal sonuçlarına hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin red kararına karşı davacı avukatı istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 31. Hukuk Dairesi davacı avukatının istinaf başvurusunun kabulü ile HMK.'nın 353/1-b.2 maddesi gereğince İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, karar vermiştir.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 31. Hukuk Dairesi'nin kararı süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A)Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının 01/10/2015 tarihinden bu yana davalı işyerinde çalışmakta iken işverence Kartal 20. Noterliğinden 25/05/2016 tarih - 18815 yevmiye nolu ihtarname ile 18/07/2016 tarihinden itibaren mazeretsiz işe gelmediğinin devamsızlığın haklı ve geçerli bir nedeninin 2 iş günü içinde bildirilmesinin aksi halde sözleşmenin 27/07/2016 tarihi itibariyle İş Kanunu'nun madde 25/II-g bendi uyarınca sona erdirileceğinin ihtar edildiği, ihtarname ile davacıya verilen süre dolmamış iken geriye yönelik olarak davacının işten çıkarıldığını, müvekkilinin işe gelememesinin ailevi durumu nedeni ile haklı sebebe dayandığını, iş verence kendisine izin verildiğini, bu nedenle fesihte gerekçe yapılan hususların gerçekleşmediğini iddia ederek davacının işe iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

B)Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacının mazeretsiz olarak işe gelmediğinin tespit edildiğini, kendisine ihtarname tebliğ edildiğini, devamsızlık konusunda mazeret gösterilmemesi nedeni ile iş akdinin haklı nedenle feshedildiğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.

C)İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:

İlk derece Mahkemesi tarafından işverence davacıya izin sonrası ailevi sorunlarını halletmesi ve işe dönmesi için net bir miktar izin verilmediği konusunda somut bir ispat olmasa ve davacının devamsızlığı kıdem , ihbar tazminatı almasını da engelleyecek şekilde işverence haklı fesih nedeni ağırlığında kabul edilemese de, davacının davranışları, sorumluluk sahibi bir çalışandan beklenecek davranışlarla bağdaşmayacağından, bu durumda davacıyla iş akdinin devam ettirmesi davalı taraftan beklenemeyeceğinden, davalı tarafından yapılan feshin geçerli nedene dayandığı bu durumda işe iade davasının reddi gerektiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

D)İstinaf başvurusu :

İlk derece mahkemesinin kararına karşı, davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

E)İstinaf Sebepleri:

Davacı taraf iş akdinin haksız ve geçersiz olarak feshedildiğini ileri sürerek istinaf kanun yoluna başvurmuştur.