muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/3277, Karar No: 2023/6902, Tarih: 28.11.2023

5. Aynı Kanun'un 222 nci maddesinde ise, münhasıran ticari defterlere ilişkin olarak, ticari defterlerin ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için; Kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmaları, açılış ve kapanış onaylarının yaptırılması ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamaları gerekmekte olup bu şartlara uygun biçimde tutulmuş defter kayıtlarının, sahiplerinin lehine delil olarak değerlendirilmesi ise diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiç bir kayıt içermemesi veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi  yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması şartlarına bağlı bulunmaktadır. Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları ise ancak sahibi aleyhine delil teşkil eder. Ayrıca söz konusu maddenin son fıkrası uyarınca, davadaki taraflardan birinin kendi defterlerine dayanmaksızın, münhasıran diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtmesine rağmen karşı tarafın defterlerini ibrazdan kaçınması halinde ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılacaktır. Taraflardan ticari defterleri ibrazlarının ne şekilde isteneceğine ilişkin 6100 sayılı Kanun'un 222 nci maddesinde doğrudan bir düzenleme bulunmamakta ise de, ticari defterlerin de aynı zamanda bir belge niteliği itibariyle bu hususta aynı Kanun'un 220 nci maddesinin uygulanması gerekmektedir.

6. Bu noktada önemli olan husus, taraflardan birinin, karşı tarafın ticari defterlerine münhasıran mı yoksa diğer delillerle birlikte mi delil olarak dayandığı hususudur. Zira tarafın, karşı tarafın ticari defterlerine münhasıran delil olarak dayanıp dayanmamasına göre uygulanacak Yasa hükmü ve ibraz yükümlülüğünün yerine getirilmemesine bağlanan sonuçlar farklılaşmaktadır. Eğer taraf, münhasıran karşı tarafın ticari defterlerine delil olarak dayanmış ise bu halde 6100 sayılı Kanun'un 225 inci maddesinin beşinci fıkrası uygulama alanı bulacak, karşı tarafın, usulüne uygun ihtara rağmen ibraz yükümlüğünü yerine getirmemesi halinde münhasıran karşı tarafın ticari defterlerine dayanan taraf iddiasını ispat etmiş sayılacaktır. Bu hususta hakime takdir yetkisi tanınmamıştır. Taraflardan birinin karşı tarafın ticari defterleriyle birlikte başkaca delillere de dayanması başka bir deyişle, delilini karşı tarafın ticari defterlerine hasretmemesi durumunda ise aynı Kanun'un 220 nci maddesinin üçüncü fıkrası uygulama alanı bulacak, ticari defterlerin usulüne uygun olarak verilen kesin süreye ve ihtara rağmen ibraz edilmemesi halinde hakim, duruma göre belgenin içeriği konusunda diğer tarafın beyanını kabul edebilecektir. Burada defterlerin ibraz edilmemesi halinde, 225 inci maddenin son fıkrasından farklı olarak hakime takdir yetkisi tanınmış olup hakim, ibraz edilmeyen belgenin/ticarî defterin içeriği hakkında, somut durumun niteliğine uygun düştüğü ölçüde yapacağı değerlendirme sonrasında ibrazı isteyen diğer tarafın beyanının kabul edilip edilemeyeceğine karar verecektir.(Pekcanıtez, Hakan/Özekes, Muhammet/Akkan, Mine/Korkmaz, Hülya Taş; Pekcanıtez Usûl Medeni Usûl Hukuku, C II, İstanbul 2017, s. s. 1834) Ticari defterlerin ibrazı halinde ise Hakim, ticari defterlerin delil olarak kabul edilip edilmeyeceğini ve sahibi lehine veyahut aleyhine delil teşkil edip etmeyeceğini ise 6100 sayılı Kanun'un 222 nci maddesinin ilk dört fıkrasındaki şartlar çerçevesinde tespit edecektir.

7. Yapılan açıklamalardan sonra somut olaya dönülecek olursa, taraflar tacir olup davacı ispat için kendisinin ve davalının ticari defterlerine ve bilirkişi incelemesine delil olarak dayanmıştır.. Davacı, davalının ticari defterleri yanında başkaca delillere de dayandığına göre Mahkemece, davalının ticari defterlerinin ibrazı ve incelenmesi için 6100 sayılı Kanun'un 220 nci maddesine göre işlem yapılması gerekmektedir. İlk Derece Mahkemesince, 12.07.2018 tarihli celsenin 1 numaralı ara kararıyla, huzurda bulunan davalı vekiline 6100 sayılı Kanun'un 222 nci maddesine göre davalının ticari defterlerinin ibraz edilmesi için süre verilmiş ve ticari defterlerin ibraz edilmemesi halinde davalının kendi ticari defterlerine delil olarak dayanmaktan vazgeçmiş sayılacağı ihtar edilmiş ise de söz konusu ara karar ve ihtar 6100 sayılı Kanun'un 220 nci maddesine uygun değildir. Zira, bu durumda yapılması gereken ihtar, ibraz yükümlülüğünün yerine getirilmemesi halinde, ticari defterlerine delil olarak dayanmaktan vazgeçilmiş sayılacağı değil, duruma göre belgenin içeriği konusunda diğer tarafın beyanının kabul edilebileceği olmalıdır.

8. Bu itibarla, İlk Derece ve Bölge Adliye Mahkemelerince, davalının ticari defterlerinin ibrazı için 6100 sayılı Kanun'un 220 nci maddesine göre işlem yapılması, bu kapsamda, anılan hükümde gösterildiği şekilde, davalı yana, ticari defterlerin ibrazı için, defterlerin verilen süre içerisinde geçerli bir mazeret gösterilmeksizin ibraz edilmemesi veya defterin elinde bulunduğunu inkar etmesi halinde bu hususta teklif edilecek yemini kabul veya icra etmemesi halinde duruma göre belgenin içeriği konusunda diğer tarafın beyanının kabul edilebileceği de ihtar edilerek kesin süre verilmesi, davalının ibraz yükümlülüğünü yerine getirmemesi halinde, somut olayın özelliklerine göre davalının ticari defterlerinin içeriği konusunda davacının beyanının kabul edilip edilemeyeceğin takdir edilmesi, ibraz yükümlülüğünün yerine getirilmesi halinde ise davalının ticari defterlerinin 6100 sayılı Kanun'un 222 nci maddesinin ilk dört fıkrası kapsamında değerlendirmeye tabi tutularak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken davalının ticari defterlerinin ibrazı için usulüne uygun şekilde işlem yapılmadan eksik incelemeye dayalı olarak karar verilmesi doğru görülmemiş bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin

Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Bozma sebebine göre davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

28.11.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/5384, Karar No: 2018/2034, Tarih: 19.03.2018

**4. Hukuk Dairesi         2016/5384 E.  ,  2018/2034 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı ... vekili Avukat ... İskent tarafından, davallar ..., ..., ...Televizyon Reklamcılık ve Filmcilik San. ve Tic. A.Ş.ve ... aleyhine 19/07/2015 gününde verilen dilekçe ile yayın yoluyla kişilik haklarına saldırıdan kaynaklanan manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davalılar ... ve ...'a karşı açılan davanın husumet nedeniyle reddine, diğer davalılar ... televizyon kanalı ve ...'a karşı açılan davanın ise kısmen kabulüne dair verilen 22/12/2015 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalı AKS Televizyon Reklamcılık ve Filmcilik San. ve Tic. A.Ş. vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Gerekçeli kararın hüküm bölümünün 2. bendinde davalı ... Televizyon Reklamcılık ve Filmcilik San. ve Tic. A.Ş yerine...televizyon kanalı olarak yazılması maddi hata niteliğinde görülmüş, bu husus bozma nedeni yapılmamıştır.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre yerinde bulunmayan bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA ve aşağıda yazılı onama harcının temyiz edene yükletilmesine 19/03/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/11062, Karar No: 2013/30715, Tarih: 23.12.2013

**2. Ceza Dairesi         2013/11062 E.  ,  2013/30715 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 4 - 2009/40058

MAHKEMESİ : Ardahan Sulh Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 30/10/2008

NUMARASI : 2008/124 (E) ve 2008/289 (K)

SUÇ : Tehdit, Hakaret

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dosya içeriğine göre diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. Ancak;

1-Sanığın, bir suçtan tutuklu olarak bulunduğu ceza infaz kurumunda, kendisinden koğuşun önünde temizlik yapmasını isteyen infaz koruma memuru olan katılanlara tek sözle hakaret ve tehditte bulunduğu iddia olunan olayda,sanığın aşamalarda yükletilen suçları kabul etmediğini ve katılanların sürekli kendisine baskı ile temizlik yaptırma isteklerine karşı çıkması üzerine, katılanlarca dövüldüğünü savunarak, tutuklamaya itiraz ettiği 03.04.2008 tarihli dilekçesinde aynı koğuşta tutuklu olan T.. Ç.., F.. A.., S.. Y.. ve B.. Ş..'un olayın oluş şekline ilişkin bilgileri olduğunu belirtmesine karşın, sanığın bildirdiği tanıkların ve gerekirse olay sırasında aynı koğuşta kalan başkaca tutuklu varsa bu kişilerin de tanık olarak ifadeleri alınarak sonucuna göre sanığın hukuki durumunun değerlendirilmesi gerektiği gözetilmeden eksik soruşturma ile yazılı şekilde hükümler kurulması,

2-Kabule göre de, hakaret suçundan TCK.nun 125/3-a,43/1ve 62. maddeleri uygulanmak suretiyle 1 yıl 15 gün hapis yerine 12 ay 15 gün hapis şeklinde eksik ceza belirlenmesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanık K.. A..'nun temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün bu sebeplerden dolayı istem gibi BOZULMASINA, 5320 sayılı Yasanın 8/1 maddesi yollamasıyla 1412 sayılı CMUK.nun 326/son maddesi uyarınca yeni hüküm kurulurken bozma öncesi hükmolunan yaptırımın (cezanın) ve sonuçlarının ağırlaştırılamayacağı kuralının gözetilmesine, 23/12/2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi
Yargıtay — Esas No: 2022/5692, Karar No: 2022/6903, Tarih: 01.06.2022

**9. Hukuk Dairesi         2022/5692 E.  ,  2022/6903 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : ALACAK

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalıya ait mermer ocağında ocak çavuşu olarak 31.08.2015 tarihine kadar çalıştığını, iş sözleşmesine emeklilik nedeni ile son verdiğini, işyerinde sürekli fazla çalışma yaptığını, hafta tatillerinde ve ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalıştığını ancak karşılığının ödenmediğini, yılık izinlerinin kullandırılmadığını ve bu günlerin karşılığının da ödenmediğini belirterek kıdem tazminatı, yıllık izin, fazla çalışma, ulusal bayram ve genel tatil ve hafta tatili ücreti alacaklarının davalıdan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının aslında mermer ocağını işleten taşeron olduğunu, bu nedenle davanın ticaret mahkemesinde açılması gerektiğini; davacı, Kurum kayıtlarında sigortalı olarak görünse de aralarındaki ilişkinin taşeronluk ilişkisi olduğunu ve alacaklarının zamanaşımına uğradığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 10.01.2019 tarihli ve 2016/819 Esas, 2019/20 Karar sayılı kararıyla toplanan kanıtlara ve aldırılan bilirkişi raporuna dayanılarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacı vekili istinaf dilekçesinde; mermer ocaklarında çalışan işçilerin asgari ücretin yaklaşık iki veya iki buçuk katı, ocak çavuşlarının ise asgari ücretin üç veya üç buçuk katı ücret ile çalıştıklarını, Mahkemenin bu konudaki değerlendirmesinin hatalı olduğunu, işçilerin ücretlerinin bir kısmının müvekkili tarafından dağıtılmasının mesaisini kendisinin ayarladığı sonucunu çıkarmayacağını, gelen yazı cevaplarından müvekkilinin ortak kaydının bulunmadığının anlaşıldığını, fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının reddedilmesinin hatalı olduğunu ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.

2. Davalı vekili istinaf dilekçesinde; davacı ile davalı arasındaki ilişkinin mermer ocağı taşeronluk sözleşmesine dayandığını, bu nedenle davalı Şirkete husumet yöneltilmesinin hatalı olduğunu, iş sözleşmesinin davacının istifası ile sona erdiğini ve kıdem tazminatı hakkı olmadığını, bilirkişi raporunun eksik incelemeye dayandığını, yıllık izin alacağı hakkında hüküm kurulmasının hatalı olduğunu ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

... Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesinin 06.11.2020 tarihli ve 2019/695 Esas, 2020/1193 Karar sayılı kararı ile İlk Derece Mahkemesi kararı yerinde görülerek tarafların istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 18.02.2021 tarihli ve 2020/9147 Esas 2021/4263 Karar sayılı ilâmı ile özetle davacının fazla çalışma, hafta tatili ile ulusal bayram ve genel tatil ücreti taleplerinin, bu alacak kalemlerinin davacının ücreti içerisinde kararlaştırıldığından bahisle reddedilmesinin hatalı olduğu, davacı asılın çalışma süresi boyunca ücretli izin kullanıp kullanmadığı, kullanmış ise kaç gün yıllık ücretli izin kullandığı konusunda beyanı alınarak karar verilmesi gerektiği ve kıdem tazminatı alacağına dava tarihinden itibaren faiz işletilmesi gerektiği gerekçesiyle karar bozularak dosya kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bozma ilâmına uyularak davacının yıllık izin konusunda beyanı alınmış ve yeniden yapılan değerlendirme ile davacının çalışma süresince hiç izin kullanmadığı değerlendirilmiş, yine bozma ilâmında öngörülen şekilde fazla çalışma, hafta tatili ile ulusal bayram ve genel tatil alacakları hüküm altına alınmıştır.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; hizmet tespiti davası açıldığını ve bu davanın bekletici mesele yapılması gerektiğini, alacakların dava dilekçesi ile net miktar üzerinden talep edilmediğini, bu nedenle alacakların net miktarlar üzerinden hüküm altına alınmasının hatalı olduğunu, bilirkişi raporunun denetime elverişsiz olduğunu, ek rapor alınmadan hüküm kurulmasının hukuka aykırı olduğunu, iş sözleşmesinin istifa ile sona erdiğini, davacının fazla çalışma, hafta tatili ile ulusal bayram ve genel tatil ücret alacakları bulunmadığını ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının bozulması istemi ile temyiz başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dosya içeriği, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacı işçinin fazla çalışma, hafta tatili ile ulusal bayram ve genel tatil ücret alacaklarının doğru belirlenip belirlenmediği ve izin alacağının hesabına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nda (keza mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nda) usuli kazanılmış hak kavramına ilişkin açık bir hüküm bulunmamaktadır. Bu kurum, davaların uzamasını önlemek, hukuki alanda istikrar sağlamak ve kararlara karşı genel güvenin sarsılmasını önlemek amacıyla Yargıtay uygulamaları ile geliştirilmiş, öğretide kabul görmüş ve usul hukukunun vazgeçilmez, ana ilkelerinden biri hâline gelmiştir. Anlam itibarıyla bir davada, mahkemenin ya da tarafların yapmış olduğu bir usul işlemi ile taraflardan biri lehine doğmuş ve kendisine uyulması zorunlu olan hakkı ifade etmektedir.

3. Değerlendirme

1. Vermiş olduğu bir hüküm Yargıtay tarafından bozulan ve Yargıtayın bu bozma kararına gerek iradi ve gerekse kanuni şekilde uymuş olan yerel mahkeme, bozma kararı doğrultusunda inceleme yapmak ve hüküm kurmak zorundadır. Mahkeme uyma kararını kaldırarak direnme kararı veremeyeceği gibi, hükmün bozma kararının kapsamı dışında kalan bölümleri hakkında da yeni bir karar veremez. Bozmaya uyulmakla bozma lehine olan taraf yararına usuli kazanılmış hak doğmuş olur. Hükmün bir kısmının bozma kapsamı dışında bırakılmasının amacı bu kısımların doğru olduğunu belirlemek, bozmanın sınırlarını çizmek ve bu şekilde usuli kazanılmış hakları oluşturup korumaktır. Yargıtay tarafından bozulan bir hükmün bozma kararının kapsamı dışında kalmış olan kısımları lehine olan taraf yararına usuli kazanılmış hak oluşturur.

3. Mahkemece, bozma ilâmı doğrultusunda, yukarıda yapılan açıklamalara uygun şekilde hüküm kurulduğu, bozmaya konu alacaklar yönünden bozma gereklerinin de yerine getirildiği anlaşılmış olup dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Uyulan bozma kararı gereğince tesis edilmiş İlk Derece Mahkemesi kararında hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik olmamasına, bozma ile kesinleşen ve karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmamasına göre yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

01.06.2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/7446, Karar No: 2008/11636, Tarih: 14.10.2008

**(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2008/7446 E.  ,  2008/11636 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 28.02.2005 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali ve tescil istenmesi üzerine yapılan muhakeme sonunda; davanın kabulüne dair verilen 03.05.2007 günlü hükmün Yargıtayca, duruşmalı olarak incelenmesi davalılar vekili ve katılma yolu ile de davacı vekili tarafından istenilmekle, tayin olunan 14.10.2008 günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davalılar vekili Av.... ... .... Karşı taraftan gelen olmadı. Açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelenlerin sözlü açıklamaları dinlendi, duruşmanın bittiği bildirildi. İş karara bırakıldı. Bilahare dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, yüklenicinin temliki işlemine dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Davalılar, edimlerin yerine getirilmediğini, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, arsa payı devri karşılığı inşaat yapım sözleşmesi kademeli ferağ hükmü bulunduğu, bu hükme göre davacı üçüncü kişinin tescile hak kazandığı gerekçesiyle dava kabul edilmiştir.

Hükmü, davacı ile davalı arsa sahipleri temyiz etmiştir.

K A R A R

Dava, yüklenicinin temliki işlemine dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Davalılar, edimlerin yerine getirilmediğini, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, arsa payı devri karşılığı inşaat yapım sözleşmesi kademeli ferağ hükmü bulunduğu, bu hükme göre davacı üçüncü kişinin tescile hak kazandığı gerekçesiyle dava kabul edilmiştir.

Hükmü, davacı ile davalı arsa sahipleri temyiz etmiştir.

1-Davalılar arasındaki 29.11.1999 günlü arsa payı devri karşılığı inşaat yapım sözleşmesi biçimine uygun düzenlenmiştir. Bu sözleşme uyarınca, davalıların maliki olduğu 98 ada 19 parsel üzerine 18 adet villa inşaatı yapımının kararlaştırıldığı, yapılacak villalardan 7, 8, 9, 10, 13 ve 14 numaralı olanların arsa sahiplerine bırakıldığı, diğerlerinin yükleniciye ... bedeline karşılık verildiği görülmektedir. Gerçekten, 23.11.1999 günlü sözleşmenin 31.maddesinde kademeli ferağ hükmü bulunmaktadır. Arsa payı devri karşılığı inşaat yapım sözleşmesi yükleniciye kişisel hak sağlar. Yüklenici, kazandığı kişisel hakkını doğrudan arsa sahiplerine karşı ileri sürebileceği gibi yazılı olmak koşuluyla bu hakkını üçüncü kişilere devredebilir. Nitekim, davalı yüklenici şirket ile davacı arasında yazılı olarak yapılan 11.06.2001 günlü taşınmaz satış vaadi sözleşmesi bir temlik sözleşmesidir. Bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen raporlarda, bir bütün olan eserin tamamlanmadığı, 98 ada 19 parsel üzerindeki villaların değişik fiziki oranlara getirildiği, arsa sahiplerine bırakılması kararlaştırılan villalarda ortalama gerçekleşme oranının %80 olduğu saptanmıştır. Yine, davalılar arasındaki taahhütname başlıklı belgede davalı yüklenicinin inşaatı 01.10.2005 tarihinde teslim taahhüdünde bulunduğu, bu taahhüde rağmen eseri tamamlamadığı anlaşılmaktadır. Taahhütname başlıklı belgede eserin teslimi için kesin vade öngörüldüğünden davalı yüklenici bu tarihi geçmesiyle temerrüde düşmüştür. Hiç kimse kendi temerrüdünün sonuçlarından yararlanamayacağından ne yüklenici ve ne de onun temlik işleminde bulunduğu davacı üçüncü kişi sözleşmenin 31.maddesindeki kademeli ferağ hükmünden yararlanarak çekişme konusu 1 numaralı villanın adına tescilini isteyemez.

Bu saptamalara göre, davanın reddi yerine delillerin değerlendirilmesinde yanılgıya düşülerek istek hüküm altına alındığından, karar bozulmalıdır.

2-Yukarıda bozma nedenine göre davacının temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda 1.bentte açıklanan nedenlerle hükmün davalı arsa sahipleri yararına BOZULMASINA, 2.bent uyarınca davacı üçüncü kişinin temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, 550.00 YTL Yargıtay duruşma vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı arsa sahiplerine verilmesine, peşin yatırılan harcın istek halinde yatırana iadesine, 14.10.2008 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.