muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2012/2863, Karar No: 2012/6481, Tarih: 07.06.2012

**5. Ceza Dairesi         2012/2863 E.  ,  2012/6481 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Basit zimmet

HÜKÜM : Mahkümiyet ve süresinde olmayan temyiz talebinin reddine dair karar

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek, gereği düşünüldü:

5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi uyarınca yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'nın 311. maddesi hükmüne göre eski hale getirme talebiyle birlikte temyiz talebinde bulunulması halinde, inceleme merciinin Yargıtay'ın ilgili dairesi olduğu bu itibarla mahkemece 23/06/2011 tarih ve 2009/45 Esas, 2010/85 Ek-Karar ile verilen eski hale getirme talebinin reddine dair kararın yok hükmünde olduğu kabul edilerek yapılan incelemede,

Sanığın soruşturma ve kovuşturma aşamalarında adresini "Kızılcayıkık Köyü-Milas" olarak bildirmesi, sorgusu yapılırken mahkemeye de bu adresini vermesi ve duruşma gününü bildiren tebligatın bu adrese çıkartılması ile Tebligat Kanununun 35. maddesinde değişiklik yaparak, adres kayıt sisteminden yerleşim yeri adresini tespit zorunluluğu getiren 6099 sayılı Yasanın 19/01/2011 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmesi hususları nazara alındığında, yokluğunda verilen hükmün sanığa 03/05/2010 tarihinde Tebligat Kanununun 35. maddesine göre yapılan tebliğin usulüne uygun olduğu gibi, dilekçeleri içeriğine nazaran 30/03/2011 tarihinde hükmün infazı için cezaevine alınan sanığın çok sonra 17/06/2011 tarihinde eski hale getirme ve temyiz talebinde bulunduğu, 5271 sayılı Yasanın 40. maddesindeki düzenleme uyarınca ilk aşamada yasa yoluna başvurulmaması, fakat nisbeten uzun bir süre geçtikten sonra yasa yoluna başvurulması halinde, 5271 sayılı CMK'nın 41/1. maddesindeki "(1) Eski hale getirme dilekçesi, engelin kalkmasından itibaren yedi gün içinde süreye uyulduğunda usule ilişkin işlemleri yapacak olan mahkemeye verilir." hükmü gözetilmek suretiyle, anılan maddede düzenlenen başvurunun, mazeretin ortadan kalkmasından itibaren 7 gün içinde yapılması şeklindeki süre koşuluna uyulup uyulmadığı denetlenerek hakkın kötüye kullanılması anlamına gelecek başvuruların da önüne geçilmesi gerektiği ve bu nitelikteki başvuruların kabulüne olanak bulunmadığı, ayrıca Tebligat Kanununun 32. maddesinde belirtildiği üzere, "tebliğ usule aykırı yapılmış olsa bile, muhatabın öğrenmesiyle geçerli" olacağı, bu suçtan dolayı 30/03/2011 tarihinde itibaren cezaevinde cezasını çeken ve karardan haberdar olan hükümlünün 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 310. maddesinde öngörülen yasal süre geçtikten sonra, 17/06/2011 tarihli dilekçe ile hükmü temyiz ettiği anlaşıldığından, hükümlünün "kararın kendisine usulüne uygun tebliğ edilmediği" iddiasına dayanan ve yasal gerekçe içermeyen eski hale getirme talebinin reddiyle, usul ve yasaya uygun bulunan temyiz isteminin reddine dair kararın ONANMASINA, 07/06/2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/10644, Karar No: 2019/4964, Tarih: 17.04.2019

**17. Hukuk Dairesi         2016/10644 E.  ,  2019/4964 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki Hakem Kararının Tebliğe Çıkarılması/Saklanması davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, 21.07.2014 tarihinde meydana gelen kazada, davacıların oğlu ...'in vefat ettiğini, davacıların destekten yoksun kaldıklarını, davalıya yapılan başvuruya rağmen süresi içerisinde cevap vermediğini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 40.100,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, 15.01.2016 havale tarihli dilekçe ile bilirkişi raporu doğrultusunda maddi tazminat talebini davacı ... için 31.902,63 TL'ye, Methiye için 35.534,17'ye yükseltmiştir.

Davalı vekili, taşıtın cinsinin tespit edilmesini, trafik sigortası yaptırması zorunlu taşıtlardan olduğunun tespit edilmesi halinde davacıların 3. kişi sayılamayacağını, alacaklı borçlu sıfatlarının birleşmiş olduğunu, ehliyetsiz oluşu ve kask takmaması nedeniyle müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Hakem heyetince talebin kabulüne dair verilen karara davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine itiraz hakem heyetince itirazın reddine karar verilmiş; karar, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

5684 sayılı Sigortacılık Yasasının 30/12. maddesi gereği sigorta tahkim komisyonlarının 40.000,00 TL'yi geçmeyen kararları kesindir. Kesin olan kararların temyiz istemleri hakkında mahkemece bir karar verilebileceği gibi, 1.6.1990 gün 3/4 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca

Yargıtay’ca da temyiz isteminin reddine karar verilebilir. Davacılar ihtiyari dava arkadaşı durumunda olduğundan dolayı 40.000,00 TL'lik kesinlik sınırı her bir davacı yönünden ayrı ayrı gözetilmelidir. Bu sebeple davacılar yönünden verilen karar miktar itibariyle kesin niteliktedir. Davalı vekilinin temyiz isteminin miktar yönünden reddine karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz dilekçesinin hakem kararının kesin olması nedeniyle REDDİNE, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalıya geri verilmesine 17/04/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/30356, Karar No: 2013/16259, Tarih: 10.07.2013

**6. Ceza Dairesi         2010/30356 E.  ,  2013/16259 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Sanığın, yakınana ait para ve eşyaları, gündüz vakti devlet hastanesinin soyunma odasındaki dolaptan alması biçimindeki eyleminin, 5237 sayılı TCK'nın 142/1.maddesinin (a) bendine uyduğu gözetilmeden, aynı Yasa'nın 142/1.maddesinin (a) ve (b) bentleri ile hüküm kurulması, cezanın alt sınırdan belirlenmesi karşısında sonuca etkili olmadığından; sanığın adli sicil kaydına göre hırsızlık suçundan tekerrüre esas hükümlülüğü bulunduğu halde hakkında, 5237 sayılı Yasanın 58/6-7.maddesi ile uygulama yapılmaması, karşı temyiz bulunmadığından, bozma nedeni yapılmamıştır.

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve Hakimin takdirine göre, sanık ...'ın temyiz itirazı yerinde görülmemiş olduğundan reddiyle, eleştiri dışında usul ve kanuna uygun bulunan hükmün tebliğnameye uygun olarak ONANMASINA, 10.07.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/8395, Karar No: 2024/1660, Tarih: 22.02.2024

**8. Ceza Dairesi         2021/8395 E.  ,  2024/1660 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2016/61 E. 2016/211 K.

Suça sürüklenen çocuklar hakkında kurulan hükümlerin; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi gereği temyiz istemlerinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Aydın Cumhuriyet Başsavcılığının 14.11.2011 tarihli iddianamesi ile suça sürüklenen çocuklar hakkında parada sahtecilik suçundan 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 197 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca dava açılmıştır.

2. Aydın 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 07.06.2016 tarihli kararı ile parada sahtecilik suçundan 5237 sayılı Kanun'un 197 nci maddesinin birinci fıkrası, 31 inci maddesinin üçüncü fıkrası, 52 nci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca suça sürüklenen çocuk ... hakkında 1 yıl 6 ay 20 gün hapis ve 800,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına, suça sürüklenen çocuklar İlker ve ... hakkında 2 yıl hapis ve 1.200,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

A. Suça sürüklenen çocuk ... ve İlker müdafiinin temyiz isteği;

Suça sürüklenen çocukların üzerine atılı suç sübut bulmadığı halde çelişkili beyanlara dayanılarak mahkumiyet hükümleri kurulduğuna ilişkindir.

B. Suça sürüklenen çocuk ...'nin temyiz isteği;

Kararın eksik inceleme sonucu alındığına ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

1. Dava konusu olay, suça sürüklenen çocukların iştirak halinde sahte para tedavüle koydukları iddiasına ilişkindir.

2. Suçtan zarar gören İsmail, 14.09.2011 tarihinde işletmekte olduğu kuruyemiş dükkanına gelen bir erkek şahsın 5,00 TL'lik alışveriş karşılığında kendisine verdiği 100,00 TL'lik banknotun sahte olduğunu daha sonra anlayıp polis merkezine müracaatta bulunduğu belirlenmiştir.

3. a) 22.09.2011 tarihli olay yakalama ve muhafaza altına alma tutanağı ile suçtan zarar görenin kendisine sahte 100,00 TL veren şahsın Egemenlik Park alanında olduğunu bildirmesi üzerine polis ekipleri tarafından yakalanan temyiz dışı suça sürüklenen çocuk H.Y., bahse konu paraları dayısı F.Y.'den aldığını, alışverişi de kendisine dayısının yaptırdığını beyan ettiği belirlenmiştir.

3. a) 22.09.2011 tarihli olay yakalama ve muhafaza altına alma tutanağı ile suçtan zarar görenin kendisine sahte 100,00 TL veren şahsın Egemenlik Park alanında olduğunu bildirmesi üzerine polis ekipleri tarafından yakalanan temyiz dışı suça sürüklenen çocuk H.Y., bahse konu paraları dayısı F.Y.'den aldığını, alışverişi de kendisine dayısının yaptırdığını beyan ettiği belirlenmiştir.

b) Yaşı büyük temyiz dışı sanık Fuat savunmasında, yeğeni Hakkı'ya paraların Kamber isimli bir şahıs tarafından verildiğini, kendisinin de Hakkı'dan alıp paraları piyasaya sürdüğünü, paraları Denizli ve Muğla Bodrum'da piyasaya sürdüğünü, 17.09.2011 günü ..., ... ve İlker ile birlikte Muğla Bodrum'a giden küçük otobüslere bindiklerini, suça sürüklenen çocuk ...'ın otobüsün durduğu yol güzergahları olan Yatağan, Çine ve Dalaman'da 4 adet 100,00 TL'lik para bozdurduğunu, Güvercinlik'te bir pidecide yemek yediklerini, burada da yine suça sürüklenen çocuk ...'ın 100,00 TL verdiğini, kendisinin de birkaç yere sahte para verdiğini, İlker'in ne kadar piyasaya sürdüğünü bilmediğini, iki grup halinde gezdiklerini, 20.09.2011 tarihinde de yine aynı şahıslar varken Denizli'de sahte para piyasaya sürdüklerini ve sahte para piyasaya süren şahıslara Kamber'in %20 şeklinde pay verdiğini bildiğini ifade ettiği,

c) Temyiz dışı suça sürüklenen çocuk H.Y., savcılıkta alınan savunmasında, Kamer isimli şahısla İlker aracılığıyla tanıştığını, ... ve İlker'in bu şahıstan sürekli sahte para aldıklarını ve Kamer'in İstanbul'dan getirdiği sahte paraları yaşı küçük çocuklar vasıtasıyla piyasaya sürdüğünü öğrendiğini, Kamer'in de kendisinin işe dahil ettiğini, 11 adet 100,00 TL'lik banknotları suça sürüklenen çocuk ... ile birlikte bir gün içerisinde Kemer'de piyasaya sürdüklerini ve para üstlerini Kamer'e teslim ettiklerini, Kamer'in de kendilerine 150,00 TL pay verdiğini, Bodrum'a gittiklerinde de iki gruba ayrıldıklarını, ... ve ...'nin beş adet para bozdurduklarını, bu işi bir kaç gün tekrarladıklarını, en son Egemenlik Parkında yakalandığını ifade ettiği belirlenmiştir.

4. Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankasının 17.10.2011 ve 27.10.2011 tarihli Sahte Banknot / Efektif / Değerli Kağıt İnceleme ve Değerlendirme raporu ile bir adet A952 745 365 ve bir adet A783 852 654 seri numaralı 100,00 TL'lik banknotların sahte olduğu, aldatma kabiliyetinin olduğu, yapılışındaki özen ve ustalık derecesi nedeniyle sahte olduğunun ilk bakışta herkes tarafından kolaylıkla anlaşılamayacağı, para destesi veya paketi içinde yer alması durumunda sahte olduğunun ilk bakışta herkes tarafından kolaylıkla anlaşılmasının mümkün olmadığı, uzmanlarca veya veznedarlar gibi para işinin bir parçası olan insanlarca sahte olduğunun anlaşılacağı belirlenmiştir.

IV. GEREKÇE

IV. GEREKÇE

1. Suça sürüklenen çocukların savunmaları, temyiz dışı suça sürüklenen çocuk H.Y. ve sanık F.Y.'nin beyanları, T.C. ... raporu ve dava dosyası kapsamındaki tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde, suça sürüklenen çocukların, aynı olay nedeniyle parada sahtecilik suçundan hakkında mahkumiyet kararı verilip kesinleşen Kamer isimli şahıstan aldıkları sahte paraları fikir ve eylem birliği içerisinde tedavüle koyup karşılığında Kamer'den pay aldıklarının anlaşılması karşısında, suça sürüklenen çocuklar hakkında kurulan hükümlerde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

2. Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin suça sürüklenen çocuklar tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eyleme uyan suç vasfı ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği anlaşıldığından, suça sürüklenen çocuklar İlker ve ... müdafii ve suça sürüklenen çocuk ...'nin yerinde görülmeyen diğer temyiz sebepleri de reddedilmiştir.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle, Aydın 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 07.06.2016 tarihli, 2016/61 Esas ve 2016/211 Karar sayılı kararında suça sürüklenen çocuklar İlker ve ... müdafii ve suça sürüklenen çocuk ... tarafından ileri sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden suça sürüklenen çocuklar İlker ve ... müdafii ve suça sürüklenen çocuk ...'nin temyiz sebeplerinin reddiyle hükümlerin, Tebliğnameye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 22.02.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/3820, Karar No: 2021/8367, Tarih: 07.06.2021

**5. Hukuk Dairesi         2021/3820 E.  ,  2021/8367 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki davada ... 13. Asliye Ticaret ve ... 30. Asliye Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

Dava, kredi kartı borcu nedeniyle başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.

... 13. Asliye Ticaret Mahkemesince, uyuşmazlık konusu itirazın iptali davası kredi kartı veren banka tarafından açılmış olduğundan, dava tarihine göre; HMK 2/1 maddesi uyarınca uyuşmazlığın Asliye Hukuk Mahkemesi görev alanına girdiği belirlendiği ve görevle ilgili düzenleme kamu düzenine ilişkin olup resen incelenmesi gerektiği gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

... 30. Asliye Hukuk Mahkemesince, taraflar arasında kredi kartı sözleşmesi düzenlendiği, talebin dayanağını bu sözleşmenin oluşturduğu anlaşılmaktadır. 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunun 44. maddesine göre kart çıkaran kuruluşlar tarafından kart hamilleri aleyhine açılacak davalarda; HMK hükümleri uygulanır. Türk Ticaret kanunu ile Türk Ticaret Kanununun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına Dair 6335 sayılı Kanun'un 3. maddesi 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5. maddesinin 4. fıkrasını 'Asliye Ticaret Mahkemesi ile Asliye Hukuk Mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır.' şeklinde değiştirmiştir. Türk Ticaret Kanunun 4. maddesi 1. fıkrası "Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın, bankalara, diğer kuruluşlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava, ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır" hükmü gereği davacı bankanın talebinde görevli mahkeme Ticaret Mahkemesi olduğu gerekçesiyle dava dilekçesinin görev yönünden reddine, mahkemenin görevsizliğine karar verilmiştir.

Türkiye’de kredi kartları ile ilgili ilk yasal düzenleme 14.03.2013 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 4822 sayılı Yasa ile 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında

Kanun’a “Kredi Kartları” kenar başlıklı 10/A maddesi eklenmek suretiyle yapılmıştır. Böylece kredi kartları 4077 sayılı TKHK kapsamına alınmıştır. 4077 sayılı Yasanın “Tüketici Mahkemeleri” başlıklı 23. maddesinde, davayı açanın sıfatına bakılmaksızın bu kanundan doğan uyuşmazlıkların tüketici mahkemelerinde görüleceği hükme bağlanmıştır.

01.03.2006 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu’nun 44. maddesinde ise, 4077 sayılı Yasadaki düzenlemeden farklı olarak davayı açanın sıfatına göre değişen bir görev düzenlemesine gidilmiştir.

01.03.2006 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu’nun 44. maddesinde ise, 4077 sayılı Yasadaki düzenlemeden farklı olarak davayı açanın sıfatına göre değişen bir görev düzenlemesine gidilmiştir.

5464 sayılı BKKKK’nun 44/1. maddesine göre: ”Bu kanunun uygulanmasıyla ilgili uyuşmazlıklarda kart hamilinin tüketici olması halinde 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’un 22. ve 23. maddeleri hükümleri uygulanır.” Belirtilen yasal düzenleme ile tüketici sıfatını haiz kart hamilleri tarafından kart çıkaran kuruluşlar (bankalar) aleyhine kredi kartı uyuşmazlığı nedeniyle açılacak davalarda tüketici mahkemeleri görevli kılınmıştır. Bu konuda uygulama birliği bulunduğundan tartışma da yaşanmamıştır.

Tartışma, 5464 sayılı BKKKK’nun 44/2. maddesindeki görev düzenlemesi ile ilgili olarak karşımıza çıkmıştır. Tartışmaların konusunu iki farklı görüş oluşturmaktadır. Bir görüşe göre; banka kredi kartı sözleşmeleri 6102 sayılı TTK’nun 4/1-f maddesinde düzenlenen bankacılık işlemlerinden olup mutlak ticari davalardan sayıldığından kredi kartı uyuşmazlıkları nedeniyle kart çıkaran kuruluşlarca (bankalarca) kart hamilleri aleyhine açılan davalarda görevli mahkeme asliye ticaret mahkemesidir. Diğer bir görüşe göre; 5464 sayılı BKKKK’nun 44/2. maddesinde, 1086 sayılı HUMK’un görev ve yetkiye ilişkin hükümlerine atıfta bulunulmuş olup, HMK’nun 447/2 maddesi uyarınca “1086 sayılı HUMK’na yapılan yollamaların, Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun bu hükümlerin karşılığını oluşturan maddelerine yapılmış sayılacağı”, HMK’nun 2. maddesinde ise “Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın mal varlığına ilişkin davalarda görevli mahkemenin aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesi” olduğunun hükme bağlandığı, ticari davaların usul kanunlarında değil, Türk Ticaret Kanunu’nda düzenlendiği gözetildiğinde kart çıkaran kuruluşlarca tüketici sıfatını haiz kart hamilleri aleyhine açılacak davalarda görevli mahkeme asliye hukuk mahkemesidir.

Nitekim, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu da 07.02.2007 tarih ve 2007/19-50 E, 2007/50 K sayılı kararında, bankalarca kart hamilleri aleyhine açılacak davalarda ticaret mahkemelerinin değil genel mahkemelerin, somut olayda dava değerine göre asliye hukuk mahkemesinin görevli olduğunu açıkça belirtmiş ve ikinci görüşü benimsemiştir.

Görevin belirlenmesinde, 01.10.2011 tarihine kadar yürürlükte kalan 1086 sayılı HUMK dönemi ile bu tarihten sonra yürürlüğe giren 6100 sayılı HMK döneminde açılan davalar bakımından ayrı ayrı değerlendirme yapılmasında fayda vardır.

Görevin belirlenmesinde, 01.10.2011 tarihine kadar yürürlükte kalan 1086 sayılı HUMK dönemi ile bu tarihten sonra yürürlüğe giren 6100 sayılı HMK döneminde açılan davalar bakımından ayrı ayrı değerlendirme yapılmasında fayda vardır.

Tekrar etmek gerekirse, 5464 sayılı BKKKK’nın 44/2. maddesinde “1086 sayılı HUMK’un görev ve yetkiye ilişkin hükümlerine” atıf yapılmıştır. 01.10.2011 tarihine kadar yürürlükte bulunan 1086 sayılı HUMK’un göreve ilişkin hükümleri anılan kanunun 1-8. maddelerinde düzenlenmiştir. HUMK’un 8/1. maddesine göre mal varlığına ilişkin davalar yönünden görevli mahkeme dava değerine göre belirlenmekte ve yasada öngörülen ve her yıl yeniden değerleme oranına göre arttırılan değeri geçmeyen davalar sulh hukuk mahkemelerinde, belirli değerin üzerindeki davalar ise asliye hukuk mahkemelerinde görülmekteydi. Ayrıca, o dönemde yürürlükte olan TTK’nın 5. maddesi uyarınca asliye hukuk mahkemeleri ile asliye ticaret mahkemeleri arasındaki ilişki iş bölümü ilişkisi olduğundan süresinde iş bölümü itirazı olmadıkça hakim, görevsiz olduğunu gerekçe göstererek res'en gönderme kararı verememekteydi. Hakimin iş bölümü itirazına rağmen davaya devam edip uyuşmazlık hakkında esastan karar vermesi ise tek başına bozma sebebi sayılmamaktaydı. (6762 sayılı TTK madde 5)

Hal böyle olunca, 6100 sayılı HMK’nın geçici 1. maddesindeki “Bu kanunun yargı yolu ve göreve ilişkin hükümleri, kanunun yürürlüğe girmesinden önceki tarihte açılmış olan davalarda uygulanmaz” hükmü de gözetildiğinde, 01.10.2011 tarihinden önceki uyuşmazlıklarda, 5464 sayılı BKKKK’nun 44/2. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK’un 1-8. maddeleri uyarınca dava tarihindeki dava değerine göre sulh veya asliye hukuk mahkemelerinin görevli olduğu belirlenecek, ancak 6762 sayılı TTK’nun 5. maddesindeki iş bölümü itirazı ile ilgili hüküm de görevin tespitinde gözetilecektir. Buradan hareketle, 01.10.2011 tarihinden önce bankalar tarafından kart hamili aleyhine açılacak davalarda genel mahkemeler (dava değerine göre sulh veya asliye hukuk mahkemeleri) görevli olmakla birlikte, dava asliye ticaret mahkemesine açılmış ve süresinde iş bölümü itirazında bulunulmamış ise davaya asliye ticaret mahkemesinde bakılacak, ancak süresinde iş bölümü itirazında bulunulmuş ise dosyanın genel görevli (sulh veya asliye hukuk) mahkemesine gönderilmesine karar verilecektir.

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı HMK, dava değerine göre görev belirlemenin uygulamada birçok sorun yarattığı, bu ayrımın pratik olmadığı ve ihtiyaçlara da tam olarak cevap vermediği gerekçeleriyle miktar ayrımı yapılmaksızın kanunlarda belirtilen istisnalar dışında mal varlığına ilişkin davalarda asliye hukuk mahkemelerini asıl mahkeme haline getirmiştir. Buna göre, 01.10.2011 tarihinden sonra açılacak mal varlığına ilişkin davalarda HMK’nun 2/1. maddesi uyarınca dava değerine bakılmaksızın görevli mahkeme asliye hukuk mahkemesidir.