muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/1461, Karar No: 2015/2848, Tarih: 09.12.2015

gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda: mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, işçilik alacaklarının tahsili istemine ilişkindir.

Davacı vekili, davacının davalı işyerinde aralıksız şekilde temizlik işçisi olarak fiilen çalıştığını, davalı Şirketin İstanbul'da çeşitli belediyelerin temizlik işlerini ihale yoluyla aldığını, işyeri bünyesinde çalışan işçileri değişik belediye sınırları içinde temizlik işlerinde çalıştırdığını, 23.10.2009 tarihinde işyeri bünyesinde çalışan 170 kişiden fazla temizlik işçisinin haksız aynı zamanda usule ve yasaya aykırı şekilde iş sözleşmelerini feshettiğini, işçilik alacaklarının ödenmediğini beyanla, kıdem ve ihbar tazminatı, asıl ücret, fazla çalışma ücreti, bayram tatili ücreti, hafta tatili ücreti, genel tatil ücreti, AGİ-KDV iadesi, çocuk, yol, yemek ve yakacak parası ile yıllık ücretli izin alacaklarının tahsilini istemiştir.

Davalılardan Belediye vekili, davalı Belediyenin ihale makamı olmasının işveren konumunda olmasını engellediğini, davacının talepte bulunduğu dönem itibari ile sadece davalı belediyenin işinde değil, başkaca kurumların işlerinde de çalıştığını, bu nedenlerle ... Temizlik ile Belediye arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisinin kurulamayacağını, davacının alacak taleplerinin zamanaşımına uğradığını, belediyenin sözleşme gereği sorumluluğunun bulunmadığını belirterek, davanın husumetten ve esastan reddine karar verilmesini savunmuştur.

Davalılardan Şirket vekili, davacı ile belirli süreli iş sözleşmesi yapıldığını ve ihale bitim tarihi olan 28.09.2009 tarihinin belirli süreli iş sözleşmesinin bitim süresi olarak sözleşmeye yazıldığını, bu nedenle yasal bildirim öneli tanınmayacağını ve ihbar tazminatı ödenmeyeceğini, davacının vardiya sistemine tabi olarak çalıştığını, işyerinde günde 3 vardiya olduğunu, bu nedenle bir işçinin günde 8 saatten fazla çalışma yapmasının mümkün olmadığını, işçilerin dini bayramlar ve tatillerde çalışmış olmaları halinde fazla çalışma ücretlerinin kendilerine ödendiğini veya ertesi gün izinli sayıldıklarını, davacının şirket bünyesinde çalıştığı süre içindeki yıllık ücretli iznini de kullandığını, maaşların banka aracılığıyla ödendiğini, talep ettiği AGİ gibi alacaklarının ödenmediği iddiasının gerçek olmadığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

Mahkeme, davacının çalışma şekline ilişkin tanık beyanları dışında, puantaj kaydı, işyerine giriş çıkışı gösteren belge gibi herhangi bir yazılı delil sunulmadığı, tanık beyanları değerlendirilmek sureti ile bilirkişi tarafından yapılan hesaplamaya itibar edildiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar vermiş; davalılardan ... Temizlik Hizmetleri Sanayi ve Dış Ticaret Ltd. Şti. vekilinin temyizi üzerine karar Özel Dairece, yukarıda açıklanan nedenlerle bozulmuştur.

Mahkeme, önceki gerekçeler genişletilmek suretiyle ilk kararında direnmiş; hükmü davalılardan ... Temizlik Hizmetleri Sanayi ve Dış Ticaret Ltd. Şti. vekili temyize getirmiştir.

Direnme yoluyla Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık; davacının fazla çalışmalarının tesbiti açısından, davalı tarafça tutulmuş kayıt ve belgelerin mahkemece resen celp edilip edilemeyeceği, buna bağlı olarak da, fazla çalışma ücreti alacağının ispatlanıp ispatlanmadığı noktalarında toplanmaktadır.

Uyuşmazlığın çözümü için, hâkimin davayı aydınlatma yükümü ile davanın dayanağını oluşturan fazla çalışma iddiasının ispat koşulları üzerinde durulması gerekmektedir.

Bilindiği üzere, ispat yükü kural olarak davacıya düşer; yani, davacı davasını dayandırdığı olguları ispat etmelidir.

Yine, kural olarak herkes iddiasını kanıtlamakla yükümlüdür. Kendisine ispat yükü düşen taraf iddiasını ispat edemezse, kendisine ispat yükü düşmeyen diğer tarafın onun iddiasının aksini ispat etmesine gerek yoktur; o olgu ispat edilmemiş sayılır.

Fakat, kendisine ispat yükü düşmeyen taraf, ispat yükü kendisinde olan diğer tarafın iddiasını ispat etmesini beklemeden, onun iddiasının aksini ispat için delil gösterebilir. İşte bu delile, karşı (mukabil) delil denir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun konuya ilişkin ve “somutlaştırma yükü ve delillerin gösterilmesi” başlıklı 194. maddesi uyarınca:

“(1)Taraflar, dayandıkları vakıaları, ispata elverişli şekilde somutlaştırmalıdırlar.

(2)Tarafların, dayandıkları delilleri ve hangi delilin hangi vakıanın ispatı için gösterildiğini açıkça belirtmeleri zorunludur.”

Hükmün gerekçesine göre: “Bu hükümle, somutlaştırma yükünün (194/1) delillerle ilişkisi ortaya konulmuştur. Dava açılırken ve cevap dilekçesi verilirken taraflar, dayandıkları vakıaların hangi delillerle ispat edileceğini de belirtmek zorundadırlar.

Ancak iki hali birbirinden ayırt etmek gerekmektedir:

a)Kendiliğinden araştırma ilkesinin uygulandığı davalarda; hâkim, davanın ispatı için gereken bütün delillere kendiliğinden başvurur; taraflar da duruşma bitinceye kadar delil gösterebilirler. Dava ile ilgili olguların hazırlanmasında, tarafların yanında, hakimin de görevli olmasına, kendiliğinden araştırma ilkesi denir. Bu ilke kamu düzenini ilgilendiren çekişmeli davalarda ve çekişmesiz yargı işlerinde önem gösterir.

b)Taraflarca getirilme (hazırlama) ilkesinin uygulandığı davalarda, deliller kural olarak taraflarca gösterilir; hâkim, delillere kendiliğinden başvuramaz.

b)Taraflarca getirilme (hazırlama) ilkesinin uygulandığı davalarda, deliller kural olarak taraflarca gösterilir; hâkim, delillere kendiliğinden başvuramaz.

Dava malzemesinin taraflarca getirilme ilkesi, dava malzemelerinin mahkemeye kimin tarafından getirileceğiyle ilgili bir ilkedir. Buna göre, hâkim, kendiliğinden, taraflarca ileri sürülmemiş vakıaları araştıramaz, hükmüne esas alamaz. Mahkeme, sadece tarafların getirdiği vakıalara göre talep sonucunu inceleyip karar verir.

Taraflarca getirilme ilkesi Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 25. maddesinde şu şekilde ifade edilmiştir: “(1) Kanunda öngörülen istisnalar dışında, hâkim, iki taraftan birinin söylemediği şeyi veya vakıaları kendiliğinden dikkate alamaz ve onları hatırlatabilecek davranışlarda dahi bulunamaz.

(2) Kanunda belirtilen durumlar dışında, hâkim, kendiliğinden delil toplayamaz.”

Bu ilkenin bir sonucu olarak mahkeme, sadece taraflarca ileri sürülen vakıaları inceleyebilir. Buna kural olarak deliller de dahildir (m. 25/2).

Fakat hâkim, bilirkişi ve keşif delillerine kendiliğinden de başvurabilir (m. 266 ve m. 288). Hâkim isticvaba da kendiliğinden karar verebilir (m. 169/1). Bundan başka hâkim, davanın her safhasında, iki tarafın iddiaları sınırı içinde olmak üzere, tarafları dinleyebilir ve gerekli olan delillerin gösterilmesini ve verilmesini emredebilir (m. 31) (Kuru Baki, Arslan Ramazan, Yılmaz Ejder, Medeni Usul Hukuku Ders Kitabı, Ankara 2011, 22. Baskı, s.377, 378).

Belirtilmelidir ki hâkim, olayın aydınlatılması için tarafların delil ikamesini isteyebilir, ancak tarafa belli bir delili hatırlatamaz.

Mahkemenin hüküm vermesi için, kendisine yöneltilen talebin formüle edilmesi ve ileri sürülmesi tarafların görevi ise de, bunları anlamlandırmak veya gerektiğinde açıklattırmak hâkimin görevidir. Ancak bu durum, hâkimin tarafların ileri sürmediği vakıaları ileri sürmelerine imkan vermesi veya hatırlatması anlamını taşımaz. Burada mevcut olmayanın talep edilmeyenin ortaya çıkartılması değil, talep edilenin netleştirilmesi, aydınlatılması, belirlenmesi sözkonusudur.

Taraflarca getirilme ilkesi, hâkimin soru sorma ve davayı aydınlatma ödevi (m. 31) çerçevesinde yumuşatılmıştır (Pekcanıtez Hakan, Atalay Oğuz, Özekes Muhammet, Medeni Usul Hukuku, 2011, 11.Bası, s. 248 vd).

6100 sayılı Kanun'un “hâkimin davayı aydınlatma görevi” başlıklı 31. maddesine göre, “hâkim, uyuşmazlığın aydınlatılmasının zorunlu olduğu durumlarda, maddi veya hukuki açıdan belirsiz yahut çelişkili gördüğü hususlar hakkında, taraflara açıklama yaptırabilir; soru sorabilir; delil gösterilmesini isteyebilir.”

6100 sayılı Kanun'un “hâkimin davayı aydınlatma görevi” başlıklı 31. maddesine göre, “hâkim, uyuşmazlığın aydınlatılmasının zorunlu olduğu durumlarda, maddi veya hukuki açıdan belirsiz yahut çelişkili gördüğü hususlar hakkında, taraflara açıklama yaptırabilir; soru sorabilir; delil gösterilmesini isteyebilir.”

Hâkimin davayı aydınlatma ödevi olarak ifade edilen bu düzenleme ile doğru hüküm verebilmesi ve maddi gerçeğin bulunabilmesi amaçlanmıştır. Düzenlemede her ne kadar “açıklama yaptırabilir” denilmişse de, bunun, hâkimin davayı aydınlatması için bir “ödev” olduğunu kabul etmek gerekir. Çünkü davayı aydınlatma ödevi sayesinde hâkim, iddia ve savunmanın doğru ve tam olarak anlaşılmasını sağlayacak ve bu şekilde doğru olmayan bir kararın verilmesini önleyecektir (Pekcanıtez/Atalay/Özekes, age, s. 248 vd).

Görüldüğü üzere, hakimin davayı aydınlatma ödevine ilişkin 31. maddede, hakimin, uyuşmazlığın aydınlatılmasının zorunlu kıldığı durumlarda, maddi veya hukuki açıdan belirsiz ya da çelişkili gördüğü konular hakkında taraflara açıklama yaptırabileceği, soru sorabileceği, kanıt gösterilmesini isteyebileceği belirtilmiştir.

Bu aşamada, davanın dayanağını oluşturan fazla çalışma iddiasının ispat koşulları üzerinde de durulması gerekmektedir.

Gerek mülga 1475 sayılı İş Kanunu, gerekse halen yürürlükte bulunan 4857 sayılı İş Kanunu’nda fazla çalışmanın ispatı ile ilgili olarak özel bir hüküm bulunmamaktadır. Bu nedenle fazla çalışmanın ispatı, genel hükümlere tabidir.

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 6. maddesi uyarınca, “kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür.”

Dolayısıyla fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi, kural olarak, bu iddiasını ispat etmek zorundadır.

Fiili bir olgu söz konusu olduğundan, kural olarak, işçi, fazla çalışma yaptığını her türlü delille ispat edebilir.

Bu kapsamda, iş davalarında sıklıkla başvurulan delillerden biri olan tanık beyanı, takdiri bir delildir, hâkimi bağlamaz ancak hâkim, tanık beyanını serbestçe takdir ederken sadece vicdani kanaati ile karar veremez. Tanık beyanları yönünde ya da aksine hüküm tesis edilmesi durumunda, tanık beyanının neden kabul edildiği ya da edilmediği açıklanmalıdır.

Belirtilmelidir ki, tanık beyanları arasında veya tanık beyanı ile diğer deliller arasında çelişki bulunduğu takdirde, sadece tanık sözlerine dayanılarak hüküm tesis edilmesi mümkün değildir.

Belirtilmelidir ki, tanık beyanları arasında veya tanık beyanı ile diğer deliller arasında çelişki bulunduğu takdirde, sadece tanık sözlerine dayanılarak hüküm tesis edilmesi mümkün değildir.

Somut uyuşmazlık incelendiğinde, davacı işçi fazla çalışma ücreti alacağını kanıtlamak bakımından tanık anlatımlarına dayanmış olup, dinlenen ve birbiri ile tutarlı tanık anlatımlarına göre, fazla çalışma ücreti alacağı ortaya çıkmıştır. Mahkemece müzekkere ile istenilmesine rağmen, yargılama sırasında davalı taraf, tanık anlatımlarının aksini gösteren herhangi bir kayıt ve belge dosyaya sunmamıştır. Öte yandan, fazla çalışma ücreti alacağı tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebilecekleri bir konudur. Bu nedenle hâkimin resen delil toplama yetkisinden de söz edilemez.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, usul ve yasaya uygun bulunan direnme kararının onanması gerekir.

SONUÇ: Davalılardan ... Temizlik Hizmetleri Sanayi ve Dış Ticaret Ltd. Şti. vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile direnme kararının yukarıda açıklanan nedenlerle ONANMASINA, istek halinde alınması gereken 145,85 TL onama harcının peşin harçtan mahsup edilerek fazla alınan 3,45TL harcın temyiz edene iadesine, 09.12.2015 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/7438, Karar No: 2008/13248, Tarih: 25.12.2008

1. Hukuk Dairesi 2008/7438 E., 2008/13248 K.

**1. Hukuk Dairesi 2008/7438 E., 2008/13248 K.**

**- HAZİNE ADINA KAYITLI ÇEKİŞMELİ TAŞINMAZLAR

- TAPU TAHSİS BELGESİ VERİLEN GECEKONDULAR

- TAPU VERME**- 2981 S. İMAR VE GECEKONDU MEVZUATINA AYKIRI YAPILARA UY... [ Madde 13 ]

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasında birleştirilerek görülen davada;

Davacı, çekişme konusu 27664 ada 1 sayılı parselin tapuda davalı adına kayıtlı olduğunu, taşınmaz üzerinde gecekondular bulunduğunu, gecekondu sahiplerinin arsa tahsisi yapılması yönünde belediyeye başvurduklarını, belediye tarafından hak sahiplerinin talebinin reddedildiğini, ancak red işlemlerinin idari yargıda iptal edildiğini, bu durumda 2981 Sayılı Yasanın 13/b maddisinin 2 ve 3. bentleri uyarınca gecekondu hak sahiplerine tapularının verilmesi gerektiğini, bu nedenle de davalı Hazine adına kayıtlı çekişmeli taşınmazın davalı tarafından kendilerine devredilmediğini ileri sürerek, tapu iptal ve tescil isteğinde bulunmuş, daha sonra da davasını tazminata hasretmiştir.

Davalı, davanın reddini savunmuştur.

Davanın reddine ilişkin olarak verilen karar, Dairece, “

“taşınmazın yargılamanın devamı sırasında 3.kişiye satıldığı, bu nedenle HUMK.nun 186. maddesi uyarınca işlem yapılıp sonucuna göre karar verilmesi gerektiği”

” gerekçesiyle bozulmuş, mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda davacı tarafından tazminata hasredilen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karar, taraflarca süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi A.S.... Ç........’nun raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp, düşünüldü.

-KARAR-

Dava, tapu iptali ve tescil isteğiyle açılmış olup, yargılama sırasında taşınmazın el değiştirmesi nedeniyle tazminat isteğine dönüştürülmüştür.

Mahkemece, davanın kısman kabulü ile tazminat isteminin kabulüne karar verilmiştir.

Karar, taraflarca süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi A.S.... Ç........’nun raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp, düşünüldü.

-KARAR-

Dava, tapu iptali ve tescil isteğiyle açılmış olup, yargılama sırasında taşınmazın el değiştirmesi nedeniyle tazminat isteğine dönüştürülmüştür.

Mahkemece, davanın kısman kabulü ile tazminat isteminin kabulüne karar verilmiştir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden; 27360 ada 1 (eski kadastral 935) sayılı parselin tapuda davalı Hazine adına kayıtlı olduğu, taşınmaz üzerinde dava dışı kişilere ait gecekondular bulunduğu, gecekondu sahiplerinin davacı belediyeden tapu tahsis talebinde bulundukları, ancak belediyenin bu talepleri reddettiği, bunun üzerine red işleminin idari yargıda açılan davalar sonucunda iptal edildiği, belediyenin bu sebeple 27360 ada 1 sayılı parseli Hazineden 2981 Sayılı Yasanın 10/c maddesi gereğince talep ettiği, Hazinenin taşınmazın ıslah imar planında Maliye Meslek Lisesi alanı olarak gösterilmesi nedeniyle devir talebini geri çevirdiği ve bunun üzerine belediyenin de aynı gerekçelerle gecekondu sahiplerinin taleplerini reddettiği, bunun üzerine kişilerin idari yargıda yeniden dava açtıkları, belediyenin bu kez, 2981 Sayılı Yasanın 13/b maddesinin 2. ve 3. bentleri gereğince kişilere devredilmek üzere mülkiyeti yine hazineye ait 27664 ada 1 parselin bedelsiz olarak belediyeye devrini istediğini, ne varki, Hazine tarafından talebin reddi üzerine belediyenin eldeki davayı açtığı, bu aşamada idari yargıda davası görülen dava dışı gecekondu hak sahiplerine belediye tarafından önce belediye adına kayıtlı 27664 ada 2-3 sayılı parsellerde tahsis verilip, bilahare iptal edilerek, 27360 ada 1 parselin bulunduğu yerde Büyükşehir Belediyesince yapılan kentsel dönüşüm projesinden daire tahsis edildiği, bu nedenle de gecekondu sahiplerinin idari yargıdaki davalarından feragat ettikleri anlaşılmaktadır.

Gerçekten de 2981/3290 sayılı yasa düzenlemeleriyle Hazine, Belediye, il Özel İdaresine ait veya Vakıflar Genel Müdürlüğünün idare ettiği arsa veya arazilerin üzerine taşınmazda kayıttan ve mülkiyetten kaynaklanan bir hakları bulunmayan kişilerin yapılanmaları ve gerek taşınmazın niteliği ve içinde bulunduğu konum ve gerekse hak sahibi olma bakımından yasanın öngördüğü koşulların gerçekleşmesi halinde kamu kuruluşunun ilerde imar ve ıslah planları veya kadastro planları belirlenecek alanlarda planlar gerçekleştikten sonra tapuya dönüştürülmek üzere yapı sahiplerine tapu tahsis belgesi vermeleri öngörülmüş, planların önceden yapılmış olduğu hallerde ise, tapu tahsis belgesi yerine doğrudan tapu verilmesine de olanak tanınmıştır. Hemen belirtilmelidir ki, üzerinde yapılaşma bulunan ve yasa hükümleri gereğince hakkında özel mülkiyet kurulabilecek ve kişilere devri mümkün olan maliki Hazine, İl Özel İdaresi olan ve İdaresi Vakıflar Genel Müdürlüğüne ait taşınmazlarda imar ıslah veya kadastro planı henüz yapılmamışsa, bu kamu kuruluşlarınca hak sahibine tapu tahsis belgesi verilecek imar ve ıslah planı veya kadastro planının yapılması ve sahibine kişisel hak sağlayan tapu tahsis belgesinin tapuya tahvil edilmesi bakımından taşınmazın sicil kaydı somut olayda gözlemlendiği üzere Belediyeye devredilecektir. Öyleyse, taşınmazın belediyeye devrinin hukuki sebebi yasal düzenlemelerin öngördüğü usulü işlemleri gerçekleştirmekle sınırlı bulunmaktadır. Bir başka ifade ile devirdeki amacın gerçek ve maddi anlamda mülkiyetin Belediyeye devri olmayıp görevi ve yetkisi gereği bir takım usulü işlemleri gerçekleştirmek için olduğu tartışmasızdır. Esasen 19.7.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4916 Sayılı Yasada da benzer hükümlere yer verilmiş olup taşınmazın sicil kaydının devrinin gerçek ve yasal sebebinin Belediyenin fonksiyonu gereği yasada yer alan belirli amaçların gerçekleştirilmesi için aracı kılınmaktan başka bir şey olmadığı açıktır.

O halde, değinilen ilkeler çerçevesinde somut olay değerlendirildiğinde, çekişmeye konu mülkiyeti davalı Hazineye ait 27664 ada 1 parsel sayılı taşınmazda yapıları bulunun Mustafa ve Turgay Çinkaya ile Mustafa Yıldırım yönünden taşınmazda hak edinmelerini gerektiren yasal koşulların kendilerine yapılan tebligatlara rağmen yerine getirilmediği ve bu sebeple hak sahipliği şartlarının gerçekleşmediği dosya kapsamı ile sabit olup, bu olgular gözetildiğinde taşınmazın Belediyeye devri için yasal bir zorunluluğun bulunduğu kabul edilemez. Kaldı ki, böylesi bir durumda yasadan kaynaklanan işlevi duraksamaya yer bırakmayacak şekilde belli olan Belediyenin sicil kaydı Hazine üzerindeki taşınmazın mülkiyeti açısından bir hak sahibi olmadığı gibi taşınmazın hazine tarafından ahara satışından kaynaklanan zararının doğduğu başka bir söyleyişle bir tazminata hak kazandığı da söylenemez.

Öte yandan, yerel mahkemenin davanın husumet yönünden reddine dair daire bozma kararından önceki kurduğu kararının gerekçesinde yasal bir mesnedi bulunmadığı halde Belediyenin dava açmakta haklılığına değinilmiş olması neticeye etkili olmayıp bozma kararının niteliğine göre Belediye lehinde kazanılmış bir hak doğurmayacağı kuşkusuzdur. Ayrıca, mülkiyeti hazineye ait 27360 ada 1 parsel sayılı taşınmazda dava dışı kişilerin yapılarının bulunduğu halde taşınmazın “

“Maliye Meslek Lisesi Eğitim ve Sosyal Tesisler Alanı”

” olarak ayrılması nedeniyle Belediyenin kendisine ait başka taşınmazdan veya bir diğer taşınmazdan kişileri istifade ettirmesi ve onları hak sahibi kılmasına yasanın cevaz verdiği gibi aynı sorumluluk yasaca kendisine de yüklendiğinden davalı hazinenin maliki olduğu çekişme konusu 27664 ada 1 sayılı parselin mülkiyetinin belediyeye devri için haklı, yasal ve geçerli bir sebebi olarak düşünülemez. Buna göre de taşınmazın hazinece elden çıkarılmış olması nedeniyle Belediyenin tazminata hak kazandığının kabulü de olanaksızdır. Esasen, idari yargıda görülüp kesinleşen yargı kararları gereğince yapıları bulunan kişilere yine mülkiyeti Hazineye ait 27360 ada 1 sayılı parselden Belediyece gerçekleştirilen kentsel dönüşüm projesi gereğince daire (bağımsız bölüm) tahsis edildiği gözetildiğinde de davacı Belediyenin davalı Hazineden herhangi bir hak talep edemeyeceği sabittir.

Hal böyle olunca mahkemece davanın reddine karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile davanın kabulüne karar verilmiş olması doğru değildir.

Davalı Hazinenin temyiz itirazı yerindedir. Kabulüyle hükmün HUMK’nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, peşin alınan harcın temyiz edene iadesine, 25.12.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/1459, Karar No: 2012/2309, Tarih: 21.02.2012

**14. Hukuk Dairesi         2012/1459 E.  ,  2012/2309 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Davacı tarafından, davalı aleyhine 09.06.2011 gününde verilen dilekçe ile tapu kaydında kimlik bilgilerinin düzeltilmesi istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 30.11.2011 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, tapu kaydında yanlış yazılan kimlik bilgilerinin düzeltilmesi isteğine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş, hükmü davalı vekili temyiz etmiştir.

Davacı dava konusu taşınmazda murisi ...'in "... " olan soyadının "..." olarak geçtiğini bu sebeple murisinin kimlik bilgilerindeki bu yanlışlığın düzeltilmesini istemiştir.

Tapuda kimlik bilgileri düzeltilmesine ilişkin davalarda amaç tapu kaydındaki malik bilgilerini nüfus kaydına uygun hale getirmektir. Dosya içindeki belgelerden muris ...'in nüfusa kayıtlı olmadığı anlaşılmaktadır. Nüfus hizmetlerinin uygulanmasına ilişkin yönetmeliğin 72. maddesinde belirtildiği üzere; nüfusta kaydı bulunmayanların ölüme ilişkin resmi veya özel sağlık kurumları veya kamu kurum ve kuruluşlarının kayıtlarına dayanılarak düzenlenmiş herhangi bir ölüm kaydı bulnmadığı takdirde nüfus kütüklerine tescilin yapılması kanunen mümkün değildir. Nüfusa kaydedilmeden ölmüş veya hergangi bir nedenle nüfusta kaydı bulunmayan kişilerin tapu kaydındaki kimlik bilgilerinin düzeltilmesi mükün değil ise de bu gibi durumlarda tapu malikinin davacıların murisi ile aynı kişi olduğunun ispatlanması halinde çoğun içerisinde az da vardır " kuralı gereğince bu yönde bir "tespit kararı "verilmelidir.

Somut olayda mevcut duruma göre "...'in "artık nüfus siciline tescili mümkün olmadığından ve dolayısıyla tapu kaydındaki malik bilgileri de nüfus kayıtlarında göre düzeltilemeyeceğinden tapu kayıtlarında intikal yaptırılabilmesi için mahkemece dava konusu taşınmazların tapu kayıtlarında tapu maliki olarak görünen "... ...'ın davacının murisi olan "..."olduğunun tespitine "şeklinde bir tespit hükmü kurulması gerekirken dava konusu taşınmazda ... ...'ın soyadının "... "olarak düzeltilmesine karar verilmesi doğru olmamıştır.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, 21.02.2012 tarihinde oybirliği ile karar verildi.