muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2016/12104, Karar No: 2018/9046, Tarih: 02.10.2018

Kabule göre de

Sanık hakkında belirlenen 2 yıl 1 ay süreli hapis cezası adli para cezasına çevrilirken paraya çevirmeye dayanak kanun maddelerinin ve gün tam sayısının yazılmaması suretiyle 5271 sayılı CMK'nın 232/6. maddesi ile TCK'nın 52/3. maddelerine aykırı davranılması,

Kanuna aykırı olup, katılan vekilinin temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde görülüp, hükmün 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi gereğince isteme aykırı olarak BOZULMASINA, 02/10/2018 tarihinde oy çokluğu ile karar verildi.

MUHALEFET ŞERHİ:

Dinlenen Tanık beyanları, olayın oluş şekli ve dosya kapsamına göre;

Sanık ... ve ölen ...'in kavga ettiği surların üzerindeki alanın dar oluşu, surların aşağıya doğru eğimli, zeminin ıslak ve çimle kaplı olması, ölen ile sanık aşağıya doğru meyilli alanda sanık geri geri giderken ölenin sanığı iteklemesi, sanığın spor ayakkabısının kayması sonucu sırtüstü yere düşmesi, ölenin sanığın üzerine atlaması, baş ve boyun bölgesi surlardan aşağıya doğru taşacak vaziyette sırt üstü yatmakta olan sanığın ölene tutunarak onu kendine çekmesi sonucu ölen ve sanığın birlikte surlardan aşağıya düşmeleri ve bu düşme sonucunda ...'in ölmesi sanık ...'in hayati tehlike geçirecek şekilde yaralanması şeklindeki olayda;

Kendisi de hayati tehlike geçirecek şekilde yaralanan sanığın meydana gelen neticeyi hem öngördüğü hem de istediğinin dolayısıyla olası kast ile hareket ettiğinin değerlendirilemeyeceği ancak, sanığın sırtüstü düşmüş ve baş ve boyun bölgesi surlardan taşacak şekilde iken elleriyle ölene, ayağa kalkabilmek için tutunması, öleni bu niyetle kendine doğru çekmesi ve bırakmaması şeklindeki davranışı ile, ölen ile birlikte duvardan düşebileceklerini öngörmesine rağmen meydana gelen neticeyi istemediği değerlendirildiğinden, sanığın, ...'in ölmesinde bilinçli taksir haliyle hareket ettiğinin kabulü gerektiğinden,

Sanık ...'in TCK'nın 23/1 ve 22/2. maddeleri yollamasıyla TCK'nın 85/1, TCK'nın 22/3. maddesi uyarınca cezalandırılması görüşünde olduğumuzdan sayın çoğunluğun görüşüne katılmıyoruz.
Yargıtay — Esas No: 2011/8577, Karar No: 2012/2676, Tarih: 06.03.2012

**(Kapatılan)17. Hukuk Dairesi         2011/8577 E.  ,  2012/2676 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davaların kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi dışında davacılar vekili, süresi içinde davalı ... vekili ile davalı ... tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, davalı tarafa ait araç sürücüsünün kusurlu hareketi ile meydana gelen kazada desteklerinin öldüğünü, davacı...'in yaralandığını belirterek, fazlaya dair haklarını saklı tutarak davacı ... için 25.000 TL manevi tazminatın, 2.000 TL destekten yoksun kalma tazminatının, davacı ... için 10.000 TL

manevi tazminatın, 1.000 TL destekten yoksun kalma tazminatının, davacı ... için 1.000 TL maddi, 10.000 TL manevi tazminatın, davacı ... için 1.000 TL maddi, 10.000 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen (davalı ... sadece maddi tazminatlardan sorumlu olarak) tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davacılar vekili 2005/32-2005/39 karar sayılı birleştirilen dava ile; davalı tarafa ait ... plakalı araç maliki ...’ten de davacı ... için 2.000 TL destekten yoksun kalma tazminatı, ... için 1.100 TL destekten yoksun kalma tazminatı, ... için 1.000 TL maddi, ... için 1.000 TL maddi tazminat talep etmiştir.

Davacılar vekili 2009/155 - 2009/316 karar sayılı birleştirilen dava ile, asıl dosyada alınan 15.05.2009 tarihli bilirkişi raporuna göre davacı ...’in tedavi giderlerine ilişkin maddi zararın 17.152,83 TL olduğunu, bunun 1.000 TL’sini asıl dava ile istendiğini belirterek bakiye 16.152,83 TL maddi tazminatın kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar Garanti Fonu, ... ve ...’ten tahsilini talep etmiştir.

Davalı ... ve davalı ... vekilleri davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma ve toplanan kanıtlara göre; asıl dava ile birleştirilen 2005/32 - 2005/39 Karar Sayılı davaların kısmen kabulü ile, davacı ... için 6.000 TL, ... için 7.500 TL, davacı ... için 1.000 TL, davacı ... için 4.000 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 19.09.2004 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi birlikte asıl dava davalısı ... ve birleştirilen davanın davalısı ...’ten müştereken ve müteselsilen tahsiline, davacı ... için 3.977,84 TL, ... için 13.863,12 TL destekten yoksun kalma, davacı ... için 106,17 TL tedavi gideri, davacı ... için 1.000 TL tedavi gideri tazminatının asıl davanın davalısı ... ve birleştirilen davanın davalısı ...’ten olay tarihi olan 19.09.2004 tarihinden itibaren; asıl davanın diğer davalısı ...’ndan ise dava tarihi olan 03.12.2004 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline, birleştirilen 2009/155 E.- 2009/316 K. sayılı davanın kabulü ile, davacı ... için 16.152,83 TL tedavi giderinin asıl davanın davalısı

... ve birleştirilen davanın davalısı ...’ten olay tarihi olan 19.09.2004 tarihinden itibaren; asıl davanın diğer davalısı ... Sigorta ve ... Şirketleri Birliği’nden (...’ndan ) ise asıl dava tarihi olan 03.12.2004 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili, davalı ... vekili ile davalı ... tarafından temyiz edilmiştir.

1-Mahkeme hükmü davacılar vekiline 20.1.2010 tarihinde tebliğ edilmiş; temyiz dilekçesi, H.U.M.K.nun 432.maddesinde öngörülen 15 günlük yasal süre geçirildikten sonra 05.2.2010 tarihinde temyiz defterine kaydedilmiştir. Süresinden sonra yapılan temyiz istemleri hakkında mahkemece bir karar verilebileceği gibi, 01.06.1990 gün ve 3/4 Sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca, Yargıtay tarafından da bu yolda karar verilebileceğinden, süresinden sonra yapılan temyiz isteminin reddi gerekmiştir.

2-Davalı ...'nın temyiz itirazlarına gelince, mahkemece toplanıp değerlendirilen delillere, özellikle oluşa ve dosya içeriğine uygun olarak düzenlenen uzman bilirkişi raporunda belirtilen kusur oranının ve tazminata ilişkin hesaplamanın hükme esas alınmasında bir usulsüzlük bulunmamasına göre bu davalının yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

3-Davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde ise; Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

2918 sayılı KTK nun 85. maddesi uyarınca bir motorlu aracın işletilmesi, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar. Adı geçen davalı vekili temyiz dilekçesi ile ... plakalı traktörün davalı ... tarafından kazadan önce Polatlı 1. Noterliğinde 4.1.1996 tarihinde satıldığını ve işleten sıfatlarının bulunmadığını belirterek noter satış sözleşmesi örneğini ibraz ettiğine göre işleten sıfatının tespiti yönünden satış işlemi araştırılarak sonucuna göre karar verilmesi için hükmün bozulması gerekmektedir.

SONUÇ: Yukarıda 1 numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacılar vekilinin temyiz dilekçesinin süreden reddine, 2 numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı ...'nın tüm temyiz itirazlarının reddine, 3 numaralı bentte açıklanan nedenle davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, aşağıda dökümü yazılı 730,92 TL kalan onama harcının temyiz eden davalı ...'den alınmasın, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davacılar ve davalı ...'e geri verilmesine, 6.3.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/196, Karar No: 2016/16072, Tarih: 17.11.2016

**5. Hukuk Dairesi         2016/196 E.  ,  2016/16072 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazların davacı idare adına tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, davacı idare vekilince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazların davacı idare adına tescili istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davacı idare vekili tarafından temyiz edilmiştir

Bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Alınan rapor hüküm kurmaya elverişli değildir. Şöyle ki;

1)Dava konusu taşınmazların bir kısmı sulama kanalı yapılmak suretiyle kamulaştırılmıştır.

Taşınmazların sulama kanalı geçirilmeden önce sulanıp sulunmadığı, sulanıyor ise hangi kaynaktan ve ne şekilde sulandığı belirlenmeden, taşınmazlara sulu tarım arazisi olarak değer biçilmiştir.

Bu nedenle;

a) Taşınmazlar başında yeniden oluşturulacak bilirkişi heyetiyle keşif yapılarak ve gerektiğinde tanık da dinlenmek suretiyle, taşınmazların el atmadan önce sulanıp sulanmadığı kesin olarak tespit edilip, sulu arazi olduğunun belirlenmesi halinde hangi kaynaktan ve ne şekilde sulandığı, kaynağın taşınmazların tamamını sulamaya el verişli olup olmadığı belirlenip sonucuna göre,

b) Taşınmazların sulama kanalı yapılmadan önce kuru tarım arazisi olduğunun anlaşılması durumunda sulama kanalı nedeniyle taşınmazın sulanır hale geldiği ve bu itibarla taşınmazların el atılmayan bölümlerinde değer artışı olacağının kabulü gerekir.

Bu durumda dava konusu taşınmazların kamulaştırılan bölümlerinin kuru tarım arazisi olarak kabulüyle ekilebilir ürünlerin net gelirine göre biçilen değerinden geri kalan bölümlerindeki değer artışı Kamulaştırma Kanununun 12/c maddesi de gözetilerek düşüldükten sonra belirlenen bedel esas alınarak hüküm kurulması gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması,

2) Dava konusu 483 parsel sayılı taşınmaz ifraz görüp 914 parsel numarası alarak tapuya kaydedildiği halde hüküm fıkrasına eski parsel numarası yazılmak suretiyle infazda tereddüte yol açılması,

Doğru görülmemiştir.

Davacı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K'nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, 17/11/2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/1676, Karar No: 2018/4084, Tarih: 29.05.2018

**20. Hukuk Dairesi         2018/1676 E.  ,  2018/4084 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki davadan dolayı yerel mahkemece verilen hüküm Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle, dosya incelendi gereği düşünüldü:

K A R A R

Temyiz incelemesi yapılabilmesi için;

Dairemizin, 22/02/2017 tarih 2015/11567 E. - 2017/1427 K. sayılı geri çevirme kararında, çekişmeli parselin komşu parsellerinin kadastro tutanaklarının suretleri ve dayanak belgelerinin; davalı ise dava dosyalarının, karar kesinleşmişse tapu kayıtlarının getirtilmesi,

Islahiye Kadastro Mahkemesinin 2013/1 Esas sayılı dosyasının,

3402 sayılı Kanunun 14/1. maddesinde yazılı 40 ve 100 dönüm kısıtlama araştırmasının aynı maddenin 3/7/2005 tarihli ve 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu ile değiştirilen ikinci fıkrası hükümlerine göre yapılacağı düşünülerek, adına tescil kararı verilecek kişi ya da kişiler ile diğer mirasçılar ve onların miras bırakanları ve satın alınan kişiler yönünden aynı çalışma alanı içerisinde belgesizden zilyetliğe dayalı olarak tesbit ve tescil edilen taşınmaz olup olmadığı, varsa cinsi, sulu ya da kuru tarım arazisi olup olmadığı, parsel numaraları ve miktarı, tapu ve ilgili kadastro müdürlüklerinden ve yine aynı kişiler tarafından açılan tescil davası olup olmadığı hukuk mahkemesi yazı işleri müdürlüklerinden ayrı ayrı sorularak belirlenecek taşınmazların tespit tutanakları ile tapu kayıtlarının onaylı örneklerinin getirtilerek dosyasına konulması gerektiği açıkça belirtilmiş olmasına rağmen iade gerekleri yerine getirilmeden ve ilgili belgeler celbedilmeden temyiz incelemesi için yeniden dosyanın Dairemize gönderildiği anlaşılmıştır. Bu nedenle ilgili dava dosyalarının celbedilerek dosya arasına konulması,

Ayrıca, dava dosyasının, 6100 sayılı Kanunun geçici 3. maddesi atfıyla HUMK’nın 433/3. ve Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddeleri uyarınca tarih ve işlem sırasına göre düzenlenip, dizi listesine bağlandıktan sonra gönderilmesi gerekmektedir.

SONUÇ: Yukarıda değinilen eksikliklerin giderilmesi için dosyanın YEREL MAHKEMEYE GÖNDERİLMESİNE 29/05/2018 günü oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/313, Karar No: 2023/5155, Tarih: 02.11.2023

**2. Hukuk Dairesi         2023/313 E.  ,  2023/5155 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/2858 E., 2022/2288 K.

KARAR : İstinaf başvurusunun esastan reddi

İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 7. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2022/342 E., 2022/433 K.

Taraflar arasındaki tapu iptal ve tescil ile aile konutu şerhi konulması davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince Mahkemenin görevsizliğine, karar kesinleştiğinde dosyanın yetkili ve görevli ... Nöbetçi Aile Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin görevsizlik kararının davalı erkek tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı erkek tarafından temyiz edilmekle; yapılan ön inceleme sonucunda gereği düşünüldü:

Bölge Adliye Mahkemelerinin, yargı çevresi içinde bulunan ilk derece mahkemelerinin görev ve yetkisi hakkında verdikleri kararlar ile yargı yeri belirlenmesine ilişkin kararları, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin üç numaralı alt bendi uyarınca kesin olup aynı Kanun’un 362 nci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi uyarınca temyiz edilemez.

Bu durumda, davalı erkeğin temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

KARAR

Açıklanan sebeple;

Davalı erkeğin temyiz dilekçesinin REDDİNE,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

02.11.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/3919, Karar No: 2006/5745, Tarih: 21.09.2006

**(Kapatılan)16. Hukuk Dairesi         2006/3919 E.  ,  2006/5745 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :KADASTRO MAHKEMESİ

Taraflar arasında kadastro tesbitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu. GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamlarında özetle: "Aynı nedenle açılan davaların birleştirilmesi, tapu kayıtlarının tüm tedavülleri ile getirtilip mahalline uygulanması, tüm komşu taşınmazların tutanak sureti ve dayanak belgelerinin getirtilmesi, jeolog bilirkişiye taşınmazın Kızılırmak'ın etki alanında bulunup bulunmadığı ve kıyı kenir çizgisinin nereden geçtiği hususunda kroki düzenlettirilmesi, orman sayılan yerlerden olup olmadığının belirlenmesi, toplanan deliller tutanağın edinme sütunundaki beyanlara aykırı düşmesi halinde tesbit bilirkişilerinin tanık sıfatıyla dinlenilip aykırılığın giderilmesine çalışılması, 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14.maddesindeki sınırlama ile ilgili olarak davalıların murisi Sadık yönünden araştırma yapılması, tesbit maliki ...'in taşınmaz üzerinde hakkı bulunmadığı, bu hissenin Hazine üzerine yazılması gerekip gerekmediğinin tartışılması" gereğine değinilmiştir. Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonunda; çekişmeli parsellerin tesbit gibi davalılar adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı Hazine vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içeriğine, mahkemece hükmüne uyulan bozma kararında açıklandığı gibi işlem yapılıp sonucuna göre hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının reddi ile usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, 21.09.2006 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/12105, Karar No: 2013/27049, Tarih: 20.11.2013

**2. Hukuk Dairesi         2013/12105 E.  ,  2013/27049 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Kayseri 5. Aile Mahkemesi

TARİHİ :21.03.2013
Yargıtay — Esas No: 2015/22795, Karar No: 2017/8061, Tarih: 20.11.2017

**10. Hukuk Dairesi         2015/22795 E.  ,  2017/8061 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, rücuan tazminat istemine ilişkindir.

Mahkemece, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalılar vekillerince temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

5510 sayılı Yasa'nın 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 21. maddesi 1. fıkrası ile “iş kazası ve meslek hastalığı, işverenin kastı veya sigortalıların sağlığını koruma ve iş güvenliği mevzuatına aykırı bir hareketi sonucu meydana gelmişse, Kurumca sigortalıya veya hak sahiplerine bu Kanun gereğince yapılan veya ileride yapılması gereken ödemeler ile bağlanan gelirin başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değeri toplamı, sigortalı veya hak sahiplerinin işverenden isteyebilecekleri tutarlarla sınırlı olmak üzere, Kurumca işverene ödettirilir.” düzenlemesi getirilmiş olup, 21. maddenin 4. fıkrası ise 3. kişilerin sorumluluğu" İş kazası, meslek hastalığı ve hastalık, üçüncü bir kişinin kusuru nedeniyle meydana gelmişse, sigortalıya ve hak sahiplerine yapılan veya ileride yapılması gereken ödemeler ile bağlanan gelirin başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değerinin yarısı, zarara sebep olan üçüncü kişilere ve şayet kusuru varsa bunları çalıştıranlara rücû edilir." şeklinde düzenlenmiştir.

5510 sayılı Yasa'nın 12. maddesinde, 4/1-(a) maddesine göre sigortalı sayılan kişileri çalıştıran gerçek veya tüzel kişiler ile tüzel kişiliği olmayan kurum ve kuruluşların işveren, işveren adına ve hesabına, işin veya görülen hizmetin bütününün yönetim görevini yapan kimsenin işveren vekili olduğu, bu Kanunda geçen işveren deyiminin, işveren vekilini de kapsadığı, işveren vekilinin, bu Kanunda belirtilen yükümlülüklerinden dolayı işveren ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu açıklanmıştır.

Somut olayda; 19.04.2012 tarihli iş kazasında vefat eden sigortalıların hak sahiplerine bağlanan geliri tahsili istemli davada, mahkemece, hükme esas alınan 19.07.2014 tarihli kusur raporunda, davalı işveren ... İth. İhr. Gıda San. Tic. Ltd.Şti. %75, işletme müdürü ... %5, sigortalı %20 oranında kusurlu bulunmuş, mahkemece ...'ın işveren vekili olduğu değerlendirilerek davalıların kusurları toplamına göre peşin değerli gelirin %80’i hüküm altına alınmıştır.

Somut olayda; 19.04.2012 tarihli iş kazasında vefat eden sigortalıların hak sahiplerine bağlanan geliri tahsili istemli davada, mahkemece, hükme esas alınan 19.07.2014 tarihli kusur raporunda, davalı işveren ... İth. İhr. Gıda San. Tic. Ltd.Şti. %75, işletme müdürü ... %5, sigortalı %20 oranında kusurlu bulunmuş, mahkemece ...'ın işveren vekili olduğu değerlendirilerek davalıların kusurları toplamına göre peşin değerli gelirin %80’i hüküm altına alınmıştır.

Dosya içerisinde bulunan bilgi ve belgelerden kaza olayının ... Un ve İrmik fabrikasında buğday silosundan kamyonete buğday aktarma işinin yapılması esnasında meydana geldiği, davalı ...'ın işletme müdürü olarak görev yaptığı ve buğdayın kontrol edilebilen oluklu ve hunili sistemlerle kanallardan sevk edilmesi için uygun ekipmanların işyerine tesis edilmemesi, kazalı işçinin yığın üstüne çıkmaması ve acil durumda müdahale edilebilmesi için yardımcı bir kişi daha görevlendirmemesi sebebiyle kusurlu bulunduğu anlaşılmaktadır. ... işletme müdürü olması sebebiyle fabrikada yapılan işin yürütümünden sorumlu ise de 5510 sayılı yasada düzenlendiği şekilde işveren adına ve hesabına işin veya görülen hizmetin bütününde yönetim görevi bulunmadığı görüldüğünden ilgili davalının sorumluluğunun 5510 sayılı Yasa'nın 21/4 maddesi kapsamında değerlendirilmesi gerekmektedir.

5510 sayılı Yasa'nın 21. maddesine göre rücu alacağından sorumluluk belirlenirken kural olarak, işveren yönünden 1. fıkraya göre gelirin başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değeri ile yargılamada yöntemince hesaplanacak gerçek (maddi) zarar karşılaştırması yapılıp düşük (az) olan tutar esas alınmalı, üçüncü kişi bakımından ise 4. fıkra gereğince gerçek zarar gözetilmeksizin gelirin ilk peşin sermaye değerinin yarısı benimsenmeli ve bunlara kusur oranları uygulanmalı ise de işveren ve üçüncü kişinin birlikte taraf olarak yer aldığı, başka anlatımla aynı anda 1. ve 4. fıkralara dayalı uyuşmazlıklarda, anılan fıkralarda yer alan hükümlerin nasıl anlaşılması ve giderek ne şekilde uygulama yapılması gerektiği önem arz etmektedir; İşverenin müteselsilen sorumlu olacağı tutar, 1. fıkra gereğince kendi kusur payı gözetilerek sorumlu tutulacağı miktarın (gelirin ilk peşin sermaye değeri x işverenin kusur oranı), üçüncü kişinin 4. fıkraya göre sorumlu olacağı tutar (gelirin ilk peşin sermaye değerinin yarısı x üçüncü kişinin kusur oranı) ile toplamı kadar olmalı, kanun koyucunun getirdiği “gelirin ilk peşin sermaye değerinin yarısı” sınırlaması karşısında üçüncü kişinin müteselsilen sorumlu tutulacağı miktarın ise, gelirin ilk peşin sermaye değerinin yarısı ile işveren de dahil olmak üzere tüm davalıların kusurları toplamının çarpımı sonucu elde edilecek tutar kadar olması gerekmektedir. Bu yaklaşım ve uygulama, işvereni, iç ilişkide üçüncü kişiye rücu edemeyeceği miktarı Kuruma ödemek zorunda bırakmadığından da hakkaniyete uygundur.

Mahkemece, açıklanan bu maddi ve hukuki olgular karşısında ...'ın 3. kişi konumunda olduğu gözetilerek 21/4. madde uygulaması kapsamında değerlendirme yapılmalı sorumlu olduğu miktar belirlenmeli, teselsül hükümleri çerçevesinde de tüm davalıların sorumlu oldukları miktar belirlenerek sonucuna göre karar verilmelidir.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece eksik araştırma ve yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.O halde, davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalılara iadesine, 20.11.2017 gününde oy birliğiyle karar verildi.