muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/1488, Karar No: 2023/2099, Tarih: 14.02.2023

IV. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairelerinin yukarıda açıklanan kesin nitelikteki kararları arasındaki uyuşmazlık, ... sözleşmelerinin feshinin geçerli nedene dayanıp dayanmadığına ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Bölge adliye mahkemelerinin benzer olaylarda kesin nitelikteki kararları arasındaki uyuşmazlığın giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 5235 sayılı Kanun'un 35 inci maddesinde yer alan düzenlemedir.

2. 5235 sayılı Kanun'un 35 inci maddesinin birinci fıkrasının (3) numaralı bendinde yer alan düzenlemeye göre; “Re'sen veya bölge adliye mahkemesinin ilgili hukuk veya ceza dairesinin ya da Cumhuriyet başsavcısının, Hukuk Muhakemeleri Kanunu veya Ceza Muhakemesi Kanununa göre istinaf yoluna başvurma hakkı bulunanların, benzer olaylarda bölge adliye mahkemesi hukuk veya ceza dairelerince verilen kesin nitelikteki kararlar arasında ya da bu mahkeme ile başka bir bölge adliye mahkemesi hukuk veya ceza dairelerince verilen kesin nitelikteki kararlar arasında uyuşmazlık bulunması hâlinde bu uyuşmazlığın giderilmesini gerekçeli olarak istemeleri üzerine, kendi görüşlerini de ekleyerek Yargıtaydan bu konuda bir karar verilmesini istemek” bölge adliye mahkemesi ceza daireleri başkanlar kurulu ve hukuk daireleri başkanlar kurulunun görevleri arasında sayılmıştır.

3. 5235 sayılı Kanun’un 35 inci maddesinin ikinci fıkrasına göre ise; “(3) numaralı bende göre yapılacak istemler, ceza davalarında Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına, hukuk davalarında ise ilgili hukuk dairesine iletilir. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı uyuşmazlık bulunduğuna kanaat getirmesi durumunda ilgili ceza dairesinden bir karar verilmesini talep eder. Uyuşmazlığın giderilmesine ilişkin olarak dairece bu fıkra uyarınca verilen kararlar kesindir.”

4. 4857 sayılı ... Kanunu'nun 18 inci maddesi.

5. 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'nun (6362 sayılı Kanun) 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının (p) bendinde yer alan düzenleme şu şekildedir:

"MKK: Sermaye piyasası araçlarının kaydileştirilmesine ilişkin işlemleri gerçekleştirmek, kaydileştirilen bu araçları ve bunlara bağlı hakları, elektronik ortamda, üyeler ve hak sahipleri itibarıyla kayden izlemek, merkezî saklamasını yapmak ve Kurul tarafından sermaye piyasası mevzuatı çerçevesinde verilen diğer görevleri yerine getirmek üzere kurulmuş bulunan özel hukuk tüzel kişiliğini haiz Merkezî Kayıt Kuruluşu Anonim Şirketini,"

6. 6362 sayılı Kanun'un 81 inci maddesinde yer alan düzenleme şu şekildedir:

"(1) Merkezî Kayıt Kuruluşu, sermaye piyasası araçlarının kaydileştirilmesine ilişkin işlemleri gerçekleştirmek, kaydileştirilen bu araçları ve bunlara bağlı hakları, elektronik ortamda, üyeler ve hak sahipleri itibarıyla kayden izlemek, bu araçların merkezî saklamasını yapmak üzere kurulmuş, özel hukuk tüzel kişiliğini haiz anonim şirkettir.

(2) MKK’nın kuruluş, faaliyet, üyelik, çalışma ve denetim esasları, gelirleri ve kâr payı dağıtım esasları Kurul tarafından çıkarılacak bir yönetmelikle düzenlenir.

(2) MKK’nın kuruluş, faaliyet, üyelik, çalışma ve denetim esasları, gelirleri ve kâr payı dağıtım esasları Kurul tarafından çıkarılacak bir yönetmelikle düzenlenir.

(3) MKK, birinci fıkrada yer alan görevlerin yanı sıra aşağıda sayılan faaliyetleri de yerine getirir:

a) 6102 sayılı Kanun ve ilgili diğer mevzuatta yer alan kurumsal yönetim ilkelerine şirketlerin uyumunu sağlamaya yönelik olarak şirketler ile ortaklarının ve yatırımcılarının iletişiminin sağlanabileceği elektronik bir platform oluşturmak

b) Sermaye piyasalarına ilişkin verilerin ... bir noktada toplanmasını sağlamaya yönelik elektronik bir veri bankası oluşturmak, Kurulun belirleyeceği ilkeler çerçevesinde verilerin kullanımını sağlamak

c) Kurul tarafından sermaye piyasası ve ilgili mevzuat çerçevesinde verilen diğer görevleri ve düzenlemelerin gerektirdiği işlemleri yapmak

ç) İlgili mevzuata göre yetkilendirilmek kaydıyla, lisanslı depolar tarafından düzenlenen ürün senetlerinin kaydileştirilmesine, bunların ve bunlara bağlı hakların elektronik ortamda kayden izlenmesine ilişkin işlemleri yürütmek ve bunlara ilişkin platform oluşturmak

(4) Kurul tarafından çıkarılan düzenlemeler çerçevesinde MKK, ... ve işlemleri ile ilgili olarak gerekli gördüğü hususlarda üyelerinden bilgi ve belge istemeye ve inceleme yapmaya yetkilidir. Üyeler, MKK’nın görev alanına giren hususlarda özel mevzuatında yer alan hükümlere dayanarak bilgi vermekten imtina edemezler.

(5) MKK ve üyeleri, kayıtların yanlış tutulmasından dolayı hak sahiplerinin uğrayacağı zararlardan kusurları oranında sorumludur.

(6) Kurul, MKK’nın gözetim ve denetim merciidir. Kurul, sermaye piyasası araçlarının kayden izlenmesi ile gerekli gördüğü diğer hususların yerine getirilmesini, her türlü bilgi ve belgenin yazılı ya da elektronik ortamda, talebi üzerine veya düzenli olarak gönderilmesini MKK ile bu kuruluşun üyelerinden isteyebilir.

"

7. Yönetmelik'in 19 uncu maddesinde yer alan düzenleme şu şekildedir:

"(1) MKK’nın yöneticileri ve personeli ile bunların eşleri ve velayeti altındaki çocukları, ikinci fıkrada sayılan sermaye piyasası araçları saklı kalmak üzere, Kanun uyarınca kurulan borsa bünyesindeki piyasa, pazar, platform ve sistemler ile bu borsanın piyasa işleticisi olduğu başka borsaların piyasalarında işlem gören sermaye piyasası araçlarında doğrudan veya dolaylı olarak alım satım işlemleri gerçekleştiremezler ve bu sermaye piyasası araçlarını ellerinde bulunduramazlar.

(2) MKK’nın yöneticileri ve personeli ile bunların eşleri ve velayeti altındaki çocukları, TCMB, Hazine ve Maliye Bakanlığı ve 28/3/2002 tarihli ve 4749 sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanun çerçevesinde kurulan varlık kiralama şirketleri tarafından ihraç edilen araçlarda ve Kanun uyarınca kurulan borsa bünyesindeki piyasa, pazar, platform ve sistemler ile bu borsanın piyasa işleticisi olduğu başka borsaların piyasalarında işlem görmeyen sermaye piyasası araçlarında işlem gerçekleştirebilirler.

(3) MKK’nın yöneticileri ve personeli ile bunların eşleri ve velayeti altındaki çocukları, ... emeklilik fonlarında işlem gerçekleştirebilirler. Yatırım fonu katılma paylarından yalnızca borçlanma araçları şemsiye fonlarına bağlı fonlar, kıymetli madenler şemsiye fonlarına bağlı fonlar ve para piyasası şemsiye fonlarına bağlı fonlar ile katılım şemsiye fonlarına bağlı fonlardan katılım döviz fonu, kira sertifikası katılım fonu, kısa vadeli kira sertifikası katılım fonu ve altın katılım fonu katılma paylarında işlem yapılabilir.

(4) MKK’nın yöneticileri ve personeli ile bunların eşleri ve velayeti altındaki çocuklarının miras, mirasın paylaşımı, eşler arasındaki mal rejimi hükümleri, mahkeme kararı veya cebrî icra yoluyla elde ettikleri sermaye piyasası araçlarından bu madde kapsamında alım satımına izin verilenler dışındakileri, söz konusu sermaye piyasası araçlarının hesaplarına geçmesini müteakip 30 gün içinde eşleri ve velayeti altındaki çocukları dışındakilere satılmak, pozisyon kapatılmak veya devredilmek suretiyle elden çıkarmaları zorunludur.

(5) MKK’da yeni göreve başlayan Yönetim Kurulu üyeleri ve personel ile bunların eşleri ve velayetleri altındaki çocuklarının sahip oldukları, bu maddede alım satımına izin verilenler dışındaki sermaye piyasası araçlarının ilgililer tarafından göreve başladıkları tarihten itibaren 30 gün içinde satılmak, pozisyon kapatılmak veya devredilmek suretiyle elden çıkarılması zorunludur.

(6) Bu maddede düzenlenen hususlar, MKK yöneticileri ve personeli ile bunların eşleri ve velayeti altındaki çocuklarının vekâleten yönetilen hesapları ile bunlar tarafından vekâleten yönetilen ya da bu sonucu doğuracak şekilde işlem gerçekleştirilen hesaplar için de geçerlidir.

(7) MKK yöneticileri ve personeli ile bunların eşleri ve velayeti altındaki çocuklarının bu madde hükümlerine uyumunun izlenmesi ve sağlanması amacıyla MKK tarafından organizasyon yapısına uygun bir birim görevlendirilir.

(8) Bu madde hükmüne aykırı hareket eden yönetim kurulu üyelerinin tespiti halinde borsa genel kurulu en geç otuz gün içerisinde ilgili yönetim kurulu üyesinin görevden alınması gündemiyle Kurulca olağanüstü toplantıya çağrılır. MKK’nın diğer yönetici ve personeli ise bu madde hükmüne aykırılığı tespit edildiği tarihten itibaren görevlerinden istifa etmiş sayılır."

C. Değerlendirme

(8) Bu madde hükmüne aykırı hareket eden yönetim kurulu üyelerinin tespiti halinde borsa genel kurulu en geç otuz gün içerisinde ilgili yönetim kurulu üyesinin görevden alınması gündemiyle Kurulca olağanüstü toplantıya çağrılır. MKK’nın diğer yönetici ve personeli ise bu madde hükmüne aykırılığı tespit edildiği tarihten itibaren görevlerinden istifa etmiş sayılır."

C. Değerlendirme

1. İşçinin ... sözleşmesini ihlal edip etmediğinin tespitinde, sadece asli edim yükümlülükleri değil; kanundan veya dürüstlük kuralından doğan yan edim yükümlülükleri ile yan yükümlerin de dikkate alınması gerekir. Sadakat yükümü, sözleşmenin taraflarına sözleşme ilişkisinden doğan borçların ifasında, karşı tarafın şahsına, mülkiyetine ve hukuken korunan diğer varlıklarına zarar vermeme, keza sözleşme ilişkisinin kapsamı dışında sözleşme ile güdülen amacı tehlikeye sokacak özellikle karşılıklı duyulan güveni sarsacak her türlü davranıştan kaçınma yükümlülüğünü yüklemektedir (Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, 12.01.2021 tarihli ve 2020/8871 Esas, 2021/425 Karar sayılı kararı).

2. Başvuru konusu kararlara ait davalarda; ... sözleşmelerinin işverence feshedilmesi üzerine, davacıların feshin geçersizliğinin tespiti ile işe iade istemli dava açtıkları anlaşılmaktadır. Bu davaların sonucunda ... Bölge Adliye Mahkemesi 27. Hukuk Dairesince; Yönetmelik'in İlgili Hukuk kısmının (6) numaralı paragrafında yer verilen 19 uncu maddesinde, işyerinde çalışanların eşlerinin borsada alım satım işlemi yapamayacaklarının düzenlendiği, davacının eşini yönlendirmesiyle hisse senedi alım satımı yaptığı ve bundan dolayı pay piyasasında işlem yapan üçüncü kişilerin zararına neden olduğu veya kendisinin haksız ve sebepsiz zenginleşmesine yol açan herhangi bir işlemin olduğuna dair delil veya belge bulunmadığı, Yönetmelik'te bulunan düzenlemenin amacının haksız kazancın veya başkaca kişilerin zarar etmesinin önüne geçmek olduğu, bu nedenle eşinin hisse senedi aldığından haberdar olmadığını belirten ve yaklaşık 16 yıllık kıdemi olan davacının ... sözleşmesinin feshinin ölçülü olmadığı ve feshin geçerli olduğunun ispatlanamadığı gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesince feshin geçersizliğinin tespiti ile işçinin işe iadesine karar verilmesinde isabetsizlik bulunmadığı sonucuna ulaşıldığı hâlde ... Bölge Adliye Mahkemesi 50. Hukuk Dairesince; davalı Kurumun Yönetmelik'ine göre işyerinde çalışanların eşlerinin borsada alım satım işlemi yapamayacaklarının düzenlendiği, Yönetmelik ile getirilen yasağın temel amacının kamusal menfaat olduğu, bu yasak ile faaliyet alanı ve sermaye piyasası araçları kapsamında gizli ve önemli bilgilerin paylaşılması veya kötüye kullanım durumunun, çalışanlar arasında ise bilgi asimetrisi riskinin önlenmesinin amaçlandığı, davalının Kamuyu Aydınlatma Platformunun işleticisi olduğu, aynı zamanda sermaye piyasasında gerçekleştirilen işlemlerin verilerinin depolamasını yaptığı, davalı tarafça yapılan işin niteliği ve getirilen yasal düzenlemenin kamu menfaati amacı dikkate alındığında, sektörün gereği olarak çalışma ilişkisinin temelinde güvenin daha güçlü yer aldığı, bu durumda ... ilişkisinin zedelendiği, işverenin davacı ile çalışmaya devam etmesinin kendisinden beklenemeyeceği gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesince feshin geçerli nedene dayandığından bahisle işe iade davasının reddedilmesinde isabetsizlik bulunmadığı kabul edilmiştir.

3. Başvuru konusu kararlarda; davalı işveren Merkezi Kayıt Kuruluşu AŞ'nin sermaye piyasası mevzuatı çerçevesinde kendisine verilen görevleri yerine getirmek amacıyla kurulduğu, işverenin 6362 sayılı Kanun kapsamında kamusal menfaatin korunması amacıyla Kanun'la tanımı yapılmış bir kısım finansal görevleri icra ettiği, ... sözleşmelerinin parçası olarak kabul edilen ve 6362 sayılı Kanun'a dayanılarak hazırlanan Yönetmelik uyarınca davalı işveren Merkezi Kayıt Kuruluşu AŞ'nin çalışanları ile bunların eşleri ve velayeti altındaki çocuklarının bir kısım borsalarda alım satım yapmalarının yasaklandığı, işverenin yapılan işin niteliği gereği güvenirliliğin sağlanması ve manipülatif işlemlerin önlenmesine yönelik olarak çalışanların, eşlerinin ve velayetleri altındaki çocuklarının söz konusu yasaklara uygun davrandıklarını takip etmesi gerektiği, işverenin icra ettiği finansal görevler nedeniyle işçinin eşinin borsada işlem yapmasının taraflar arasındaki ... ilişkisini sarsacak nitelikte olduğu değerlendirilerek davalı işveren Merkezi Kayıt Kuruluşu AŞ tarafından Yönetmelik'in 19 uncu maddesini ihlal eden işçinin ... sözleşmesini feshinin geçerli nedene dayandığı anlaşılmıştır.

4. Bu açıklamalara göre başvuru konusu Bölge Adliye Mahkemesi kararları arasındaki uyuşmazlığın, davacının ... sözleşmesinin feshinin geçerli nedene dayandığına dair ... Bölge Adliye Mahkemesi 50. Hukuk Dairesinin 13.10.2022 tarihli kararı doğrultusunda giderilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

V. KARAR

1. Uyuşmazlığın, ... sözleşmesinin feshinin geçerli nedene dayandığına dair ... Bölge Adliye Mahkemesi 50. Hukuk Dairesi kararı doğrultusunda giderilmesine,

2. Dosyanın talepte bulunan ... Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Daireleri Başkanlar Kuruluna gönderilmesine,

3. Karardan bir örneğin Bölge Adliye Mahkemelerinin hukuk dairelerine bildirilmesi için Hâkimler ve Savcılar Kurulu Genel Sekreterliğine gönderilmesine,

14.02.2023 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/4633, Karar No: 2022/253, Tarih: 19.01.2022

**2. Hukuk Dairesi         2021/4633 E.  ,  2022/253 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi

DAVA TÜRÜ :Karşılıklı Boşanma

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda bölge adliye mahkemesi hukuk dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davalı-davacı erkek tarafından kusur belirlemesi, asıl davanın reddi ve karşı davanın kabulü yönünden temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuna uygun sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir yanlışlık görülmemesine göre, davacı-davalı erkeğin aşağıdaki bentlerin dışında kalan temyiz itirazları yersizdir.

2- Tarafların gerçekleşen sosyal ve ekonomik durumlarına, nafakanın niteliğine, günün ekonomik koşullarına göre davalı-davacı kadın yararına takdir edilen tedbir ve yoksulluk nafakası fazladır. Türk Medeni Kanunu’nun 4 üncü maddesindeki hakkaniyet ilkesi de dikkate alınarak daha uygun miktarda tedbir ve yoksulluk nafakasına hükmedilmesi gerekir. Bu yön gözetilmeden yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve kanuna aykırıdır.

3-Tarafların tespit edilen ekonomik ve sosyal durumları, boşanmaya yol açan olaylardaki kusur dereceleri, paranın alım gücü, kişilik haklarına yapılan saldırı ile ihlâl edilen mevcut ve beklenen menfaat dikkate alındığında davalı -davacı kadın yararına takdir edilen maddî ve manevî tazminat çoktur. Türk Medeni Kanunu'nun 4 üncü maddesindeki hakkaniyet ilkesi ile Türk Borçlar Kanunu'nun 50 ve 51 inci maddesi hükmü dikkate alınarak daha uygun miktarda maddî (TMK m. 174/1) ve manevî (TMK m. 174/2) tazminat takdiri gerekir. Bu yönler gözetilmeden hüküm tesisi doğru bulunmamıştır.

SONUÇ: Yukarıda 2. ve 3. bentte gösterilen sebeplerle bölge adliye mahkemesi kararının KALDIRILMASINA, ilk derece mahkemesi kararının BOZULMASINA, bozma kapsamı dışında kalan temyize konu diğer bölümlerin ise yukarıda l.bentte gösterilen sebeple ONANMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde yatırana geri verilmesine, dosyanın ilk derece mahkemesine, karardan bir örneğinin ilgili bölge adliye mahkemesi hukuk dairesine gönderilmesine oy birliğiyle karar verildi. 19.01.2022 (Çar.)
Yargıtay — Esas No: 2011/19243, Karar No: 2011/5206, Tarih: 19.12.2011

**(Kapatılan)14. Ceza Dairesi         2011/19243 E.  ,  2011/5206 K.**

**"İçtihat Metni"**

Beden ve ruh sağlığını bozacak şekilde nitelikli cinsel saldırı suçundan sanık ...'ın yapılan yargılaması sonunda; atılı suçtan mahkûmiyetine dair Manisa 1. Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 02.06.2011 gün ve 2009/303 Esas, 2011/183 Karar sayılı re'sen de temyize tâbi hükmün süresi içinde Yargıtayca incelenmesi sanık müdafii tarafından istenilmiş olduğundan dava evrakı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığından tebliğname ile Daireye gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:

Sanık hakkında nitelikli cinsel saldırı suçundan dolayı 19.10.2009 günlü  iddianameyle kamu davası açılmasından sonra usûlen sorgusu yapılıp savunması alınmadan hüküm kurulması suretiyle savunma hakkının ihlal edilmesi,

Adli Tıp Kurumu 6. İhtisas Kurulunca 06.12.2010 tarihinde tanzim olunan ve "Kronik Post Travmatik Stres Bozukluğu" tespitiyle mağdurenin ruh sağlığında meydana geldiği bildirilen bozulmanın, 18.09.2009 tarihli ilk iddianamede anlatılan olaydan mı, 19.10.2009 tarihli iddianamede anlatılan ikinci olaydan mı yoksa her iki olayın birleşmesinden mi kaynaklandığı konusunda bir açıklık bulunmadığı ve bu nedenle bu hususlarda sadece dosyanın gönderilerek Adli Tıp Kurumundan ek mütalaa alınması gerektiği gözetilmeden eksik incelemeyle hüküm kurulması,

Kanuna aykırı, sanık müdafiin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görülmüş olduğundan, re'sen de temyize tâbi hükmün 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek CMUK.nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 19.12.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

.
Yargıtay — Esas No: 2012/11645, Karar No: 2012/16145, Tarih: 07.11.2012

**(Kapatılan)19. Hukuk Dairesi         2012/11645 E.  ,  2012/16145 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi (Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla)

Taraflar arasındaki ayıplı malın yenisi ile değiştirilmesi veya bedelinin iadesi davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı mahkemenin yetkisizliğine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Davacı vekili; müvekkilinin davalı ...Ş. ile yaptığı Leasing Sözleşmesi karşılığında aldığı krediyle diğer davalıdan traktör satın aldığını, traktörün sürekli arızlandığını ve müvekkilinin traktörü kullanamadığını belirterek traktörün yenisiyle değiştirilmesine veya ödenen 69.850,00 TL bedelin davalılardan tahsiline, müvekkilinin aldığı krediden dolayı işlemiş ve işleyecek faizin durdurulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Tarım Mak. San. Tic. A.Ş. vekili davanın reddini istemiştir.

Diğer davalı vekili; yetkili mahkemenin İstanbul Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu bildirerek yetki itirazında bulunmuştur.

Mahkemece; davacı ile davalı ...Ş. arasında düzenlenen yetki sözleşmesi gereğince İstanbul Mahkemeleri'nin yetkili kılındığı gerekçesiyle mahkemenin yetkisizliğine, kararın kesinleşmesinden sonra HMK'nun 20. maddesi gereğince 2 haftalık yasal süre içerisinde talep olunduğu takdirde dosyanın yetkili İstanbul Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1) Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2) Dava, 28.09.2011 tarihinde 1086 sayılı HUMK yürürlükte iken açılmıştır. 1086 sayılı HUMK'nu yürürlükten kaldıran 6100 sayılı HMK ise, dava tarihinden sonra, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe girmiştir. 6100 sayılı HMK'nun 448. maddesine göre kanun hükümleri tamamlanmış işleri etkilememek kaydıyla derhal uygulanır. Bu durumda yetkili mahkeme, dava tarihinde yürürlükte bulunan 1086 sayılı HUMK'na göre belirlenmelidir.

Yetki, 1086 sayılı HUMK.nun 9 vd. maddelerinde düzenlenmiştir. Davacı bu hükümlerle belirlenen yetkili mahkemelerden birinde ya da, yetki sözleşmesi ile belirledikleri mahkemede dava açabilir. Taraflar aralarında yaptıkları yetki sözleşmesi ile yasaca yetkili olan genel ve özel yetkili mahkemelerin yetkisini kaldıramazlar.

Sözleşmeden doğan davalarda HUMK'nun 10. maddesi uyarınca sözleşmenin ifa yeri mahkemesi de yetkilidir. Dosyada yer alan taraflar arasındaki finansal kiralama sözleşmesinin eklerinde kararlaştırılan malın teslim yeri karşısında Kızıltepe Mahkemelerinin de yetkili olduğu gözetilerek, mahkemece işin esasına girilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile yetkisizlik kararı verilmesinde isabet görülmemiştir.

Sözleşmeden doğan davalarda HUMK'nun 10. maddesi uyarınca sözleşmenin ifa yeri mahkemesi de yetkilidir. Dosyada yer alan taraflar arasındaki finansal kiralama sözleşmesinin eklerinde kararlaştırılan malın teslim yeri karşısında Kızıltepe Mahkemelerinin de yetkili olduğu gözetilerek, mahkemece işin esasına girilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile yetkisizlik kararı verilmesinde isabet görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle hükmün temyiz eden davacı yararına BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 07.11.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/12983, Karar No: 2019/3427, Tarih: 14.05.2019

**20. Hukuk Dairesi         2016/12983 E.  ,  2019/3427 K.**

**"İçtihat Metni"**

.......

Taraflar arasındaki davadan dolayı yerel mahkemece verilen hüküm davacı Hazine tarafından temyiz edilmekle, dosya incelendi gereği düşünüldü:

K A R A R

Temyiz incelemesi yapılabilmesi için;

1) Dava konusu taşınmaza komşu.....sayılı taşınmazların kadastro tespit tutanaklarının var ise dayanak belgelerinin ayrıca tutanakları kesinleşmiş ise tapu kayıtlarının, davalı iseler dava dosyalarının,

2) Dava konusu taşınmazı gösterir en eski tarihli ve tespit tarihi olan 2008 yılından 15-20 yıl öncesine ait hava fotoğrafları ile bu hava fotoğraflarından üretilen memleket haritaları bulunduğu yerden ayrı ayrı getirtildikten sonra dava dosyası, raporları hükme dayanak yapılan fen ve orman bilirkişilere verilerek; hava fotoğraflarının ölçeğini kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeğinin de hava fotoğrafı ölçeğine bilgisayar ortamında (Net-Cad veya benzeri programlar kullanılarak) çevrildikten sonra, her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de gösterecek şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle, dava konusu taşınmazların konumunu çevre parsellerle birlikte hava fotoğrafları üzerinde ayrı ayrı gösterilmeli ayrıca hava fotoğrafları, kadastro paftası ile çakıştırılıp stereoskop aletiyle incelenerek, davaya konu taşınmazın üzerindeki bitki örtüsünün ve bitki örtüsünü oluşturan unsurların sayı olarak tarif edildiği, ağaçların cinsi, yaşı, kapalılık oranı, hakim ağaç türü ve varsa kullanım durumunun ve kullanım sınırlarının hangi tarihlerde belli olduğunu belirtir şekilde müşterek imzalı krokili ek rapor alınması, alınacak tüm cevabî yazıların bu dosya arasına konulması,

Ayrıca, dava dosyasının, 6100 sayılı Kanunun geçici 3. maddesi atfıyla HUMK’nın 433/3. ve Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddeleri uyarınca tarih ve işlem sırasına göre düzenlenip, dizi listesine bağlandıktan sonra gönderilmesi gerekmektedir.

SONUÇ: Değinilen eksikliklerin giderilmesi için, dosyanın yerel mahkemeye gönderilmesine 14/05/2019 gününde oy birliği ile karar verildi.