muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/281, Karar No: 2017/745, Tarih: 02.02.2017

Görevlilerce düzenlenen her suç tutanağının müstakil suç sayılması (örneğin bir ay içerisinde ikişer gün arayla on beş ayrı suç tutanağı düzenlenip, on beş kez cezalandırılmaları) halinde TCK’nın 3. maddesinde öngörülen “suç işleyen kişi hakkında işlenen fiilin ağırlığıyla orantılı ceza ve güvenlik tedbirine hükmolunur.” ilkesinin korunamayacağı açık bir gerçektir.

5846 sayılı Kanun’un haklara tecavüzün önlenmesi başlıklı 81. maddesinin 13. fıkrasında “Bandrol yükümlüğüne aykırılığın aynı eserle ilgili olarak 71’inci maddenin birinci fıkrasının (1) numaralı bendinde tanımlanan suçla birlikte işlenmesi halinde, fail hakkında sadece 71’inci maddeye göre cezaya hükmolunur. Ancak; verilen ceza üçte biri oranında artırılır.” hükmü yer almakta ise de bu hüküm bandrol yükümlülüğüne aykırılık eyleminde meslek birliklerinin şikayetçi olması, suçun mağduru toplumu oluşturan bireylerdir şeklindeki kabulü değiştirmeyecektir. Zira 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun hazırlanmasında esas alınan suç teorisine göre tüzel kişiler suçtan zarar gören olmalarına rağmen suçun mağduru sayılmayacaklardır.

Açıklanan nedenlerle sanık hakkında TCK’nın 43/1. maddesinin uygulanması gerekirken yerinde görülmeyen ve yasal olmayan gerekçelerle her eylem için ayrı ayrı cezaya hükmolunması,

Kabule göre de;

Birleşen dosyada, sanığın 5846 sayılı Kanun'un 5728 sayılı kanun ile değişik 81/4. maddesi uyarınca cezalandırılması istemiyle kamu davası açıldığı ve suç tarihi itibariyle 5846 sayılı Kanun'un 5101 sayılı Kanun ile değişik 81/9-1-a maddesinin yürürlükte bulunmadığı gözetilmeden yazılı şekilde hüküm kurulması,

Kanuna aykırı ve sanığın temyiz nedenleri yerinde görüldüğünden, hükümlerin 5320 sayılı Kanun’un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, yeniden hüküm kurulurken 1412 sayılı CMUK’nın 326/son maddesinin gözetilmesine,yargılamanın bozma öncesi aşamadan başlayarak sürdürülüp sonuçlandırılmak üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine, 02.02.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/4598, Karar No: 2018/1074, Tarih: 15.02.2018

**10. Hukuk Dairesi         2017/4598 E.  ,  2018/1074 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, rücuan tazminat istemine ilişkindir.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak kararda belirtildiği şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dava, 17.07.2009 tarihinde meydana gelen iş kazası sonucu % 50 oranında sürekli işgöremez durumuna giren sigortalıya bağlanan ilk peşin sermaye değerli gelir ile yapılan masraf ve ödemelerden oluşan Kurum zararının tahsili istemine ilişkindir. Davanın yasal dayanağı olay tarihinde yürürlükte bulunan 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'dur.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak karar verilmişse de bozma gereği yerine getirilmemiştir;

1) Dosyanın tetkikinde, mahkemece davalı ... İnşaat Limited şirketinin %75, dava dışı taşeron ...’ un %5, sigortalının ise %20 oranında kusurlu bulunduğu, 3. kişinin teselsülüne dayalı olarak talepte bulunulduğundan %80 kusur oranına göre hüküm kurulduğu, ancak sigortalının kimin işçisi olduğunun belirlenmediği görülmüştür.

5510 sayılı Kanunun 12. maddesi hükmüne göre alt işveren, bir işte veya bir işin bölüm veya eklentisinde işverenden iş alan ve kendi adına sigortalı çalıştıran 3. kişidir. Kazaya uğrayan sigortalı davalı şirketin işçisi ise dava dışı ... 3. kişi olacağından; asıl işverenin işçisinden dolayı taşeronun 3. kişi kapsamında kusuru saptanamaz ise sorumlu tutulması mümkün bulunmamaktadır. Diğer yandan sigortalı, taşeron ...’ un işçisi ise asıl işveren taşeron ilişkisi nedeniyle, kazanın oluşumunda işçi sağlığı ve güvenliği mevzuatı kapsamında alınması gereken tedbirlerden asıl işveren ile taşeronun hangi oranda sorumlu olduğunun belirlenmesi için uzman bilirkişi heyetinden rapor alınması gerekmektedir.

Bu nedenle, öncelikle sigortalının kimin işçisi olduğu kayıtlardan araştırılarak belirlenmeli, bu kapsamda dosyada mevcut sigortalı hizmet cetvelinden kaza tarihinde (17.07.2009) adına prim ödemesi yapılan 1049755 sicil numaralı işyerinin kime ait olduğu Kurumdan sorulmalı, yukarıda belirtildiği üzere gerekirse yeniden kusur raporu alınmalıdır. Bu kusur dağılımının Kurum'un rücu alacağını etkileyeceği yönü dikkate alınmaksızın eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

2) İşveren veya üçüncü kişiye karşı açılan davalarda 5510 sayılı Kanunun 21. maddesine göre rücu alacağından sorumluluk belirlenirken kural olarak, işveren yönünden 1. fıkraya göre gelirin başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değeri ile yargılamada yöntemince hesaplanacak gerçek (maddi) zarar karşılaştırması yapılıp düşük (az) olan tutar esas alınmalı, üçüncü kişi bakımından 4. fıkra gereğince gerçek zarar gözetilmeksizin gelirin ilk peşin sermaye değerinin yarısı benimsenmelidir ve bunlara kusur oranları uygulanmalıdır.

Sigortalının iş kazası veya meslek hastalığına uğramasına birden çok kişinin birlikte kusurlarıyla neden olmaları durumunda, anılan 50. ve 51. maddeler (6098 sayılı Kanunun 61. ve 62. maddeleri) gereğince teselsül hükümleri kapsamında bu kişilerin birlikte sorumlulukları vardır ve 146. maddeye (6098 sayılı Kanunun 62. maddesine) göre, kendi payından fazlasını ödeyenin diğer müteselsil borçlulara karşı rücu hakkı saklı kalmak kaydıyla, her bir borçlu yönünden kusurlarına karşılık gelen miktar ayrılmaksızın teselsül kurallarına göre sorumluluklarına karar verilmelidir. İş kazası veya meslek hastalığına birlikte sebebiyet veren sorumluların işveren ve üçüncü kişi olması durumunda ise, işverenden istenebilecek gerçek zararı aşmayan gelirin ilk peşin sermaye değerinin işveren(ler) kusuru karşılığı ile ilk peşin değerli gelirin yarısının üçüncü kişi kusuru karşılığını oluşturan tutar toplamından işveren, gelirin ilk peşin sermaye değerinin yarısının müteselsil sorumluların toplam kusuruna karşılık gelen tutarından da üçüncü kişi sorumlu tutulmalıdır.

Daha açık anlatımla, işverenin müteselsilen sorumlu olacağı tutar, 1. fıkra gereğince kendi kusur payı gözetilerek sorumlu tutulacağı miktarın (gelirin ilk peşin sermaye değeri x işverenin kusur oranı), üçüncü kişinin 4. fıkraya göre sorumlu olacağı tutar (gelirin ilk peşin sermaye değerinin yarısı x üçüncü kişinin kusur oranı) ile toplamı kadar olmalı, kanun koyucunun getirdiği “gelirin ilk peşin sermaye değerinin yarısı” sınırlaması karşısında üçüncü kişinin müteselsilen sorumlu tutulacağı miktarın ise, gelirin ilk peşin sermaye değerinin yarısı ile işveren de dahil olmak üzere tüm davalıların kusurları toplamının çarpımı sonucu elde edilecek tutar kadar olması gerekmektedir. Bu yaklaşım ve uygulama, işvereni, iç ilişkide üçüncü kişiye rücu edemeyeceği miktarı Kuruma ödemek zorunda bırakmadığından da hakkaniyete uygundur.

Bu hesaplama yöntemi peşin değerden kaynaklanan sorumluluğun belirlenmesi için geçerli olup, diğer masraf ve ödemelerden üçüncü kişilerin sorumluluğu yarı oranda değildir. Diğer bir ifade ile iş kazası nedeniyle yapılan masraf ve ödemeler yönünden sorumluluk, toplam kusur oranı dikkate alınarak müteselsilendir.

Bu hesaplama yöntemi peşin değerden kaynaklanan sorumluluğun belirlenmesi için geçerli olup, diğer masraf ve ödemelerden üçüncü kişilerin sorumluluğu yarı oranda değildir. Diğer bir ifade ile iş kazası nedeniyle yapılan masraf ve ödemeler yönünden sorumluluk, toplam kusur oranı dikkate alınarak müteselsilendir.

Yukarıdaki yasal düzenlemeler ve açıklamalara göre dava değerlendirildiğinde; dava dışı ...’ un işveren olması halinde davalı ile birlikte asıl ve alt işveren ilişkisi nedeniyle 5510 sayılı Kanunun 21. maddesinin 1. fıkrasına, ...’ un üçüncü kişi olması halinde davalının işveren sıfatıyla anılan Kanunun 1. fıkrasına göre, ...’ un ise üçüncü kişi sıfatıyla 4. fıkrasına göre sorumlu olup, davalı işveren ve 3. kişinin teselsül sorumluluğunun anılan maddi ve hukuki olgular dikkate alınarak, öngörülen ilkeler çerçevesinde gerçek zarar hesabı yapılmak suretiyle tespiti gerekmektedir.

Ayrıca, davacı Kurumun iş kazası nedeniyle peşin değerli gelirler dışında diğer masraf ve ödemeleri rücu talebi de bulunmakta olup, davalı işveren ve dava dışı ....’un bunlardan sorumluluğu toplam kusur oranları dikkate alınarak müteselsilendir.

Eldeki dosyada karara esas alınan hesap bilirkişi raporunda, dava dışı ... alt işveren kabul edilerek 5510 sayılı Kanunun 21. maddesinin 1. fıkrasına göre gerçek zarar hesabı yapılmış ise de; bilirkişi tarafından mükerrer kusur indirimi yapıldığı tespiti ile verilen bozma kararına uyularak, mahkemece hükmedilen ilk peşin sermaye değerli gelir miktarı yerinde ise de sigortalıya yapılan hastane masrafları ve geçici işgöremezlik ödeneğinin kusur oranları dikkate alınmaksızın ve davacının bu masraf ve ödemeler için yaptığı ıslah talebini de aşar şekilde tamamının hüküm altına alınması usul ve yasaya aykırıdır.

Mahkemece; açıklanan maddi ve hukuki ilkeler uyarınca eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, taraf vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine, 15.02.2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/7947, Karar No: 2012/13475, Tarih: 17.09.2012

**11. Hukuk Dairesi         2012/7947 E.  ,  2012/13475 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasında görülen davada Mersin 1. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 09.12.2010 tarih ve 2010/66-2010/591 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacılar vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacılar vekili, müvekkillerinin mirasbırakanının servis aracıyla seyahat esnasında geçirdiği kaza sonucu hayatını kaybettiğini, davalı ... şirketinin "Servis Araçları Koltuk Ferdi Kaza Sigorta Poliçesi" kapsamında 15.000 TL vefat tazminatı ödemesi gerekirken ödemediğini ileri sürerek, anılan meblağın kaza tarihinden itibaren işleyecek en yüksek faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, kazanın söz konusu aracın özel bir gezi için kiralandığı esnada meydana gelmesi nedeniyle davacıların talebinin poliçe teminatına girmediğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, servis aracının taşımacılık sözleşmesi dışındaki güzergahta, piknik organizasyonunda meydana gelen trafik kazasında davacıların murisinin vefat ettiği, kazanın poliçe kapsamına girmediği gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacılar vekili temyiz etmiştir.

Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacılar vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davacılar vekilinin bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 2,75 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davacılardan alınmasına, 17.09.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/9048, Karar No: 2018/3873, Tarih: 02.07.2018

**23. Hukuk Dairesi         2015/9048 E.  ,  2018/3873 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Davacı vekili, müvekkili ile davalı arasında düzenleme şeklinde kat karşılığı inşaat sözleşmesi yapıldığını, inşaat tamamlandığını, yapı kullanma izinlerinin alındığını, iskan halinde olduğunu, müvekkil şirket aradaki iyi niyete dayalı olarak davalının talebi ile kendisine düşen bağımsız bölümler de sözleşme dışı bir takım fazla imalatların yapıldığını, sözleşme dışı fazla imalat nedeni ile 16.000 TL ve.... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2014/6 D.İş tespit dosyası için yapılan 703 TL tespit gideri olmak üzere toplam 16.703 TL’nin davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, dava konusu inşaatta davacı yüklenici tarafından pek çok haksız uygulama yapıldığını, davacının kendisine haksız kazanç elde ettiğini, sözleşmeye aykırı olarak düşük kaliteli malzeme kullanan davacının pek çok imalatı ayıplı ve kusurlu yaptığını, ikazlara rağmen bu ayıp ve kusurlar ile diğer eksik bırakılan işler tamamlanmadığını öne sürerek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre; davacının sözleşme dışı işler yaptığının tüm dosya kapsamından anlaşılmış olduğu, uyuşmazlığın söz konusu ısıtma doğal gaz sisteminin zemin kattaki binayı kapsayıp kapsamadığı ve banyo dolapları noktasında toplandığı, sözleşme uyarınca davacının zemin kattaki doğal gaz tesisatı ve ekleri için talep etmiş olduğu alacak isteminin kabulü gerektiği, banyoya yapılacak işler yönünde ise yapılan keşiflerde standart dolap ve duşa kabin yapıldığı, dört adet banyo dolabı ve iki adet duşakabin fazladan imalat olarak sözleşme dışı işler arasında olduğu anlaşıldığından davacının fazla yapılmış iş bedeli talebinin kısmın kabulü ile 10.460,00 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine fazlaya ilişkin bedelin reddine karar vermek gerekmiştir.

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir.

Dava, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinden kaynaklanan fazla imalat bedeli istemine ilişkindir. Davacı yüklenici fazla imalat yaptığını öne sürmekte, yaptığı imalatların bedelinin tahsilini istemektedir.

Dairemizin kararlılık kazanmış uygulamasına göre, faydalı imalat veya fazla alan nedeniyle yüklenici yararına hüküm kurulabilmesi için bu tür bir imalatın sadece arsa sahibi yararına yapılmış olması gerekmekte olup, ortak alanda olması veya aynı fazlalıktan yüklenicinin kendi dairelerinde de bulunması halinde bu istemin reddi gerekir. Oysa mahkemece yukarıda bahsedilen hususlarda yeterli araştırma yapılmamıştır. Alınan bilirkişi

Dairemizin kararlılık kazanmış uygulamasına göre, faydalı imalat veya fazla alan nedeniyle yüklenici yararına hüküm kurulabilmesi için bu tür bir imalatın sadece arsa sahibi yararına yapılmış olması gerekmekte olup, ortak alanda olması veya aynı fazlalıktan yüklenicinin kendi dairelerinde de bulunması halinde bu istemin reddi gerekir. Oysa mahkemece yukarıda bahsedilen hususlarda yeterli araştırma yapılmamıştır. Alınan bilirkişi

raporları eksik incelemeye dayanmaktadır. Bu durumda mahkemece, önceki bilirkişi heyetinden ek rapor alınması suretiyle veya yeni bir bilirkişi heyetinden, yüklenici tarafından yapılan fazla ve faydalı imalatların sadece arsa sahiplerine düşen bağımsız bölümlerde yapılıp yapılmadığı, ortak alanlara yapılıp yapılmadığı hususlarında ayrıntılı ve denetime elverişli yeni bir rapor alınıp sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün taraflar yararına BOZULMASINA, peşin alınan harçların istek halinde temyiz edenlere iadesine, karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 02.07.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/9644, Karar No: 2008/12882, Tarih: 06.11.2008

**(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2008/9644 E.  ,  2008/12882 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 24.02.2006 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali ve yayla olarak sınırlandırılma istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 05.07.2006 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalılar vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava; yayla olduğu iddia edilen çekişmeli taşınmaza ait tapu kaydının iptali ve özel siciline işlenmesi istemiyle açılmıştır.

Mahkemece dava kabul edilmiş, hükmü davalı taraf temyiz etmiştir.

Gerçekten; 4342 sayılı Mera Kanununun 3. maddesinde yapılan tanıma göre, yaylak; çiftçilerin hayvanları ile birlikte yaz mevsimini geçirmeleri, hayvanlarını otlatmaları ve otundan yararlanmaları için tahsis edilen veya kadimden beri bu amaçla kullanılan yerlerdir. Mera, yaylak ve kışlakların özel mülkiyete geçirilmesi, amacı dışında kullanılması, kazandırıcı zamanaşımı yoluyla mülk edinilmesi olanaksız olduğu gibi sınırlarının daraltılması da mümkün değildir.

Çekişme konusu taşınmaz ... Beldesi, ... Mahallesi ... Mevkiinde bulunmaktadır. ..., ... Boğazı, ..., ..., ..., İledinli ..., ... ve ... adlarıyla bilinen yaylalarla çevrilidir. Burası ülkemizin en büyük yaylalarının yer aldığı «... Yaylası» olarak anılmaktadır. Ancak; dosyada yer alan haritasından ve keşif yerinde dinlenen yerel bilirkişi beyanından, dava konusu taşınmazın ... Yaylası olarak bilinen yerin daha kuzeyinde, kadim olduğu bildirilen ... Köyü yakınlarında bulunduğu görülmektedir.

Davalı taraf da savunmasında, çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerin ...(eski adı ...) Köyü sınırı içersinde kaldığını, ... Köyünün kadim bir köy olduğunu, taşınmazın yayla ile bir ilişkisi olmadığını ileri sürmüştür.

Yaşamını genelde çiftçilikle sürdüren kişilerin hayvanlarını otlatmakta olduğu yaylaya yakın bölgelerde ikamet etmek, ziraat yapmak, bağ ve bahçe yetiştirmek için tarım taşınmazlarına ihtiyaçları olacağı ve bu amaçlarına uygun kazanmaya elverişli bazı taşınmazları mülk edinebilecekleri olgusunu göz ardı etmek, mera, yaylak ve kışlak gibi bölgelerden insanları soyutlamak mümkün değildir.

İddia ve savunma ile az yukarıda anlatılanlara göre, davada sağlıklı bir sonuca ulaşmak için dava konusu taşınmazın kadim ... Köyü sınırları içinde kalıp kalmadığının ve bu köyün ikamet edilen veya tarım alanları kapsamında olup olmadığının saptanması önem kazanmaktadır.

İddia ve savunma ile az yukarıda anlatılanlara göre, davada sağlıklı bir sonuca ulaşmak için dava konusu taşınmazın kadim ... Köyü sınırları içinde kalıp kalmadığının ve bu köyün ikamet edilen veya tarım alanları kapsamında olup olmadığının saptanması önem kazanmaktadır.

O nedenle, öncelikle ilk adı ... olan köyün kuruluş tarihi İçişleri Bakanlığı İller İdaresi Genel Müdürlüğünden sorulmalı, böylelikle ... Köyünün kadim köy olup olmadığı yönü üzerinde durulmalı, yine bu köye ait en eski tarihlisinden başlamak üzere idari sınır belgeleri ile sınırlar bir haritaya bağlanmışsa haritası da istenilmeli, ... Köyüne ait mevcut en eski sınırname yerel bilirkişiler yardımıyla keşfen zemine uygulanmalı, köyün kuruluşundaki idari sınırları belirlenmeli, dava konusu taşınmazın ... Köyünün ilk idari sınırları kapsamında kalıp kalmadığı saptanmalı, eğer dava konusu taşınmaz kadim ... Köyünün idari sınırları içersinde kalıyorsa seçilecek ve keşifte bulundurulacak harita mühendisi bilirkişiye daha önce sağlanacak eski tarihli memleket haritasındaki durumu incelettirilmeli, köyün ikamet edilen veya tarım alanları içinde kaldığı belirlenirse özel mülkiyete konu teşkil edeceği kabul edilmeli, bu arada taşınmazın kadastro tutanağı edinme sebebi sütununda yerel bilirkişiler çekişmeli yerin kadim ... Köyünün tarım alanında kaldığını, davalı tarafa ... Köyünden kişilerce satılarak temlik edildiğini beyan ettiklerinden davalı tarafa satan veya onun murislerine ait nüfus kimlik bilgileri getirtilerek bu kişilerin gerçekten ... Köyü nüfusuna kayıtlı olup olmadıkları yönü üzerinde durularak tutanak bilirkişilerinin sözleri denetlenmeli, bütün bunların sonucuna uygun hüküm kurulmalıdır.

Tüm bu inceleme ve araştırma yapılmadan davanın yazılı olduğu şekilde kabulü doğru değildir. Karar bu nedenle bozulmalıdır.

Ayrıca; 4342 sayılı Mera Kanununun geçici 3.maddesinde 20.06.2007 tarih ve 26558 sayılı resmi gazetede yayımlanan 3.6.2007 tarihli 5685 sayılı kanunla değişiklik yapılmış “Belediye ve mücavir alan sınırları içerisinde kalan ve 1.1.2003 tarihinden önce kesinleşen imar plânları içerisinde yerleşim yeri olarak işgal edilerek mera, yaylak ve kışlak olarak kullanımı teknik açıdan mümkün olmayan yerlerin ot bedeli alınmaksızın tahsis amacı değiştirilerek Hazine adına tescilleri yapılır. Ancak, bu nitelikteki taşınmazlardan ilgili belediye veya kamu kurum ve kuruluşları adına tescil edilmiş olanların tescilleri bedel talep edilmeksizin aynen devam eder. Bunlar hakkında Hazinece dava açılmaz, açılmış davalardan vazgeçilir. Hazinece bu nitelikteki taşınmazlar hakkında ilgili belediye veya kamu kurum ve kuruluşları aleyhine açılan davalar sonucunda Hazine adına tesciline veya mera, yaylak ve kışlak olarak sınırlandırılmasına ve özel siciline yazılmasına karar verilen, kesinleşen ve henüz tapuda işlemleri yapılmamış olan taşınmazlar hakkında da aynı hüküm uygulanır.

Birinci fıkrada nitelikleri belirtilen taşınmazlardan Hazine adına tescil edilmesi gerekirken gerçek ya da özel hukuk tüzel kişileri adına tescil edilmiş taşınmazlara ilişkin Hazinece açılan davalardan, taşınmazların emlak ve rayiç bedellerinin toplamının yarısı üzerinden hesaplanacak bedelin ilgililerce Hazineye ödenmesi kaydıyla vazgeçilir. Bu hüküm, henüz dava açılmamış taşınmazlar hakkında da uygulanır. Evvelce açılan davalarda Hazine adına tesciline veya mera, yaylak ve kışlak olarak sınırlandırılmasına ve özel siciline yazılmasına karar verilen ve kesinleşen kararlara konu olan bu nitelikteki taşınmazların tapuları da talep etmeleri halinde aynı esaslara göre önceki kayıt maliklerine veya kanuni mirasçılarına devredilir.” hükmü getirilmiştir.

9.3.1988 tarih ve 1987/2-860-232 sayılı Hukuk Genel Kurulu Kararında vurgulandığı üzere kural olarak herhangi bir yasa ve düzenleyici hüküm o yasanın yürürlüğe girdiği andan itibaren hukuksal sonuç meydana getireceğinden 5685 sayılı kanunla 4342 sayılı Mera Kanununun geçici 3.maddede yaptığı değişikliklerin uygulanıp uygulanamayacağının inceleme ve araştırma konusu yapılması gerekir.

Buna göre dava konusu taşınmazın Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yaylak yerlerden olduğu saptanırsa olayda hükmü aynen yukarıya yazılan 4342 sayılı Mera Kanununun geçici madde 3, birinci ve ikinci fıkra hükümlerinin uygulanıp uygulanmayacağı inceleme ve araştırma konusu yapılmalı, başka bir

anlatımla yaylak olduğu saptanarak yasa uyarınca Hazine adına tescil edilmesi gereken taşınmaza davalının emlak ve rayiç bedeli toplamının yarısı depo ettirilerek Hazinenin bu bedel karşılığı davadan kanun gereği vazgeçmesi gerekip gerekmediği yönü üzerinde durulmalıdır.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalının temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde yatırana iadesine, 06.11.2008 tarihinde oybirliği ile karar verildi.