muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2019/17910, Karar No: 2020/4644, Tarih: 19.02.2020

Hukuksal Değerlendirme:

CMK'nın 160. maddesinin 1. fıkrasında, "Cumhuriyet Savcısı, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hali öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlar." 2. fıkrasında, "Cumhuriyet Savcısı, maddi gerçeğin araştırılması ve adil bir yargılamanın yapılabilmesi için, emrindeki adli kolluk görevlileri marifetiyle, şüphelinin lehine ve aleyhine olan delilleri toplayarak muhafaza altına almakla ve şüphelinin haklarını korumakla yükümlüdür." 170. maddesinin 2. fıkrasında, “Soruşturma evresi sonunda toplanan deliller, suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe oluşturuyorsa; Cumhuriyet Savcısı, bir iddianame düzenler." 172. maddesinin 1. fıkrasında, “Cumhuriyet Savcısı, soruşturma evresi sonunda, kamu davasının açılması için yeterli şüphe oluşturacak delil elde edilememesi veya kovuşturma olanağının bulunmaması hâllerinde kovuşturmaya yer olmadığına karar verir.” hükümleri düzenlenmiştir.

Aynı Kanun'un 6545 sayılı Kanunla yapılan değişiklikten sonraki “Cumhuriyet Savcısının kararına itiraz” başlıklı 173. maddesinde ise;

“(3) Sulh ceza hâkimliği, kararını vermek için soruşturmanın genişletilmesine gerek görür ise bu hususu açıkça belirtmek suretiyle, O Yer Cumhuriyet başsavcılığından talepte bulunabilir; kamu davasının açılması için yeterli nedenler bulunmazsa, istemi gerekçeli olarak reddeder; itiraz edeni giderlere mahkûm eder ve dosyayı Cumhuriyet Savcısına gönderir. Cumhuriyet Savcısı, kararı itiraz edene ve şüpheliye bildirir.

(4) Sulh ceza hâkimliği istemi yerinde bulursa, Cumhuriyet Savcısı iddianame düzenleyerek mahkemeye verir.” hükümleri yer almaktadır.

Soruşturma evresinin asıl yetkilisi olan Cumhuriyet Savcısı, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez ceza yargılamasının temel amacı olan maddi gerçeğin ortaya çıkarılması için soruşturmaya başlayacaktır.

Bir fiilin işlendiği haberinin alınması üzerine, suçu takibe yetkili makamlar tarafından derhal hazırlık soruşturmasına başlanmasını ifade eden ilkeye "araştırma mecburiyeti ilkesi"; hazırlık soruşturmasının neticesinde fiilin takibini gerektirecek hususlarda fiilin ve failin belli olması, yeterli emareler teşkil edecek vakıaların bulunması, başka bir ifade ile, şüphelerin ciddi olduğunun tespit edilmesi ve dava şartlarının gerçekleşmiş olması durumunda, yetkili makam tarafından kamu davasının açılmasını ifade eden ilkeye ise "kamu davasını açma mecburiyeti ilkesi" denilmektedir.

Diğer taraftan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin (AİHS) 13. maddesi uyarınca da, temel hak ve özgürlükleri ihlal edilen kimselere etkili bir başvuru yapma hakkı tanınması zorunlu olup, anılan hükmün uygulanmasına ilişkin Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) kararlarında, (Örn: Vilko E. - Finlandiya kararı 2007; Sürmeli - Almanya kararı 2006) etkili başvuru yolunun hem teoride, hem pratikte erişilebilir, yeterli ve etkili olması gerektiği belirtilmektedir.

İncelenen dosyada, ... isimli kişi adına kayıtlı internet bağlantısı ve bilgisayar üzerinden üretiminde çocukların kullanıldığı pornografik görüntülerin indirilmesi nedeniyle ... hakkında İzmir 29. Asliye Ceza Mahkemesinin 20/02/2018 tarihli ve 2017/189 esas, 2018/206 sayılı kararı ile mahkûmiyet kararı verildiği, ancak istinaf aşamasında şüphelinin bahse konu çocuk pornografisine ait görüntülerin ... tarafından değil kendisi tarafından indirilip izlendiğine dair dilekçe vermesi ve 14/03/2018 tarihli müdafii eşliğinde alınan soruşturma beyanında aynı beyanlarla kendisinin indirip izlediğini kabul ettiğinin anlaşılması karşısında; CMK'nın 170/2. maddesi uyarınca dosyadaki mevcut delillerin şüpheli ... hakkında müstehcenlik suçundan iddianame düzenlenebilmesi için suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe oluşturduğu açıktır. Şüpheli ...'nin eyleminin sübut bulup bulmadığı hususu, lehine ve aleyhine toplanacak tüm kanıtların, mahkemece birlikte tartışılıp değerlendirilmesi sonucu belirlenmesi gerekmektedir. Yapılan açıklamalara göre, şüpheli ... hakkında kovuşturmaya yer olmadığına ilişkin karar ve bu karara itiraz sonucunda verilen itirazın reddine dair mercii kararı hukuka aykırıdır.

Sonuç ve Karar:

Yukarıda açıklanan nedenlerle;

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı’nın, Kanun yararına bozma isteği doğrultusunda düzenlediği tebliğnamedeki düşünce yerinde görüldüğünden,

1- İzmir 1. Sulh Ceza Hâkimliğinin 11/03/2019 tarihli ve 2018/7351 değişik iş sayılı kararının, 5271 sayılı CMK’nın 309. maddesi uyarınca BOZULMASINA,

2- Aynı Kanun maddesinin 4-a fıkrası gereğince, sonraki işlemlerin mahallinde tamamlanmasına, dosyanın Yüksek Adalet Bakanlığına sunulmak üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'na TEVDİİNE, 19/02/2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/21182, Karar No: 2022/6826, Tarih: 05.04.2022

**7. Ceza Dairesi         2021/21182 E.  ,  2022/6826 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ASKERİ YARGITAY

SUÇ : Askeri Ceza Yasaya muhalefet

HÜKÜM : Hükümlülük

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun süresi, kararın niteliği ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

Sanığın suç tarihlerinden önce "uyum bozukluğu" tanısıyla ... Asker Hastanesinde 09.06.2016-10.06.2016 tarihleri arasında yatarak tedavi görmesi, 10.06.2016 tarihinde ayrıntılı kıta anket formuyla bir ay sonra kontrol muayenesi öngörülerek taburcu edilmesi, sonrasında kontrol muayenesi yapıldığına dair dosyada herhangi bir kayıt bulunmaması karşısında, Askerlik Şubesindeki şahsi dosyasında bulunan tüm sağlık belgelerinin getirtilmesinden sonra suç tarihlerinde yürürlükte bulunan TSK Sağlık Yeteneği Yönetmeliği hükümleri uyarınca sanığın askerliğe elverişlilik durumu ve ceza ehliyetinin değerlendirilmesi için psikiyatri uzmanı bir bilirkişiye muayenesi yaptırılıp, bilirkişinin lüzum görmesi hâlinde adli gözlem altına aldırılması, elde edilecek sonuca göre hukuki durumunun değerlendirilmesi gerekirken eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm tesisi,

Kasten işlemiş olduğu suçtan dolayı hapis cezasına mahkumiyetin kanuni sonucu olarak sanık hakkında TCK’nın 53.maddesinin uygulanmaması,

Yasaya aykırı ve sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 05.04.2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/395, Karar No: 2024/875, Tarih: 15.02.2024

**7. Hukuk Dairesi         2023/395 E.  ,  2024/875 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2021/1744 E., 2022/2271 K.

KARAR : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul 20. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2013/451 E., 2021/73 K.

Taraflar arasındaki asıl davada vasiyetnamenin iptali, birleştirilen davada tenkis istenmesinden dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın HMK'nın 150/6 ncı maddesi uyarınca açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Kararın asıl ve birleştirilen davalarda davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı asıl ve birleştirilen davalarda davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Asıl davada davacı vekili dava dilekçesinde; tarafların ortak miras bırakanı ...'in İsviçre'de el yazılı vasiyetname yaparak notere teslim ettiğini, murisin mahkeme kararı ile vesayet altına alındığını, dava konusu vasiyetnamenin gerek şekil gerekse ehliyet yönünden geçersiz olduğunu belirterek vasiyetnamenin iptalini talep etmiştir. Birleştirilen davada ise, tenkis talebinde bulunmuştur.

II. CEVAP

Asıl ve birleştirilen davada davalı vekili cevap dilekçesinde; vasiyetnamenin tüm geçerlilik şartlarını taşıdığını, ehliyet yönünden geçersiz olduğu iddiası ile iptalinin istenemeyeceğini, davacının İsviçre’de bulunan taşınmazdaki miras payından feragat ettiğinden aktif dava ehliyeti olmadığını, iptal talebi ile tenkis isteminin örtüşmeyeceğini belirterek asıl ve birleştirilen davaların reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; asıl ve birleştirilen dosya taraflarının aynı kişiler olduğu, Mahkemenin 11.02.2016 tarihli duruşmasında dosyanın birinci kez işlemden kaldırıldığı, süresinde yenilenen davada ikinci kez 31.01.2019 tarihli duruşmada dosyanın işlemden kaldırıldığı, 04.02.2021 tarihli duruşmaya ise duruşma gün ve saatinden haberdar olmasına rağmen davacı vekilinin katılmadığı gerekçesiyle HMK'nın 150/6 ncı hükmü doğrultusunda asıl ve birleştirilen dava dosyaları bakımından davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl ve birleştirilen davalarda davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl ve birleştirilen davalarda davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Dosyanın ikinci kere işlemden kaldırılmasına yönelik olarak tesis edilen 31.01.2019 tarihli celse kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, 18.09.2018 tarihinde tüm taraf vekillerinin mazeret bildirdiğini ve Mahkemece talepleri olmamasına rağmen yeni duruşma gününün UYAP’tan öğrenilmesine dair ara kararı oluşturulduğunu, yeni duruşma gününün usulüne uygun tebliğ edilmemiş olduğunu, mazeret bildirilen duruşma tarihi itibarıyla UYAP portala erişimi olmadığını, ara kararın hatalı olduğunu, 31.01.2019 tarihli duruşma saatine çok yakın bir saatte arkadaşının haber vermesi üzerine duruşma olduğunu öğrendiğini, akabinde hemen yenileme dilekçesi verdiğini, yanlış adrese yapılması nedeniyle tebligatın kendisine ulaşmadığını düşündüğünü, son duruşma günü ise pandemi nedeniyle 5 ay dışarıya çıkmadığı için tüm öngörülü çabalarına karşın zaman akışının kontrol dışı geliştiğini, pandemi trafik kontrollerinin duruşmaya yetişmesini engellediğini, 31.01.2019 tarihli işlemden kaldırma kararının usul ve yasaya aykırı olarak tesis edilmiş olup, 6100 sayılı HMK'nın 150/6 ncı maddesi uyarınca davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesinin hatalı olduğunu, 31.01.2019 tarihli celseye ilişkin usule uygun davet bulunmadığını, Yargıtayın bir çok kararında UYAP'dan öğrenilmesine şeklinde ara kararın usule uygun olmadığının vurgulandığını ileri sürerek hükmü istinaf etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; 31.01.2019 tarihli yenileme dilekçesinde davacı vekilince duruşma gününden haberdar olunmadığının bildirilmediği, aksine duruşmaya yetişilemediğinin beyan edilerek yenileme talebinde bulunulduğu, takip eden 16.05.2019 tarihli yargılama oturumunda da önceki celseye yolda trafik kazası olması nedeniyle müdahale ettiği ve yetişemediğinin bildirildiği gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

İstinaf dilekçesindeki itirazlarını tekrarlayarak ilaveten adres karışıklığı nedeniyle tebligatın eline ulaşmadığını düşündüğünü, aynı gün öğrendiği celseye yetişmeye çalışmasına rağmen Bölge Adliye Mahkemesi kararının hukuka uygun olmadığını, yeni duruşma gününün usule uygun tebliğ edilmediği hususunun dikkate alınmadığını ileri sürerek hükmün bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, asıl davada vasiyetnamenin iptali; birleştirilen davada tenkis istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, asıl davada vasiyetnamenin iptali; birleştirilen davada tenkis istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 150 nci maddesi, 371 inci maddesi, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 557 nci maddesi ve devamı maddeleri ile 560 ıncı maddesi ve devamı maddeleri.

3. Değerlendirme

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup asıl ve birleştirilen davalarda davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle,

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

15.02.2024 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/7429, Karar No: 2019/6307, Tarih: 06.11.2019

**20. Hukuk Dairesi         2017/7429 E.  ,  2019/6307 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ:Kadastro Mahkemesi

Taraflar arasındaki davadan dolayı yerel mahkemece verilen hüküm davacı Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle, dosya incelendi gereği düşünüldü:

K A R A R

Temyiz incelemesi yapılabilmesi için;

Çekişmeli.... ada 11 parsel, 101 ada 32 parsel ve 101 ada 33 parsel sayılı taşınmazların bulunduğu yere ait tespit tarihi olan 2015 yılından geriye doğru 15-20 yıl içinde çekilmiş orijinal renkli, kenar işaretleri taşıyan memleket haritası ve dayanağı hava fotoğrafı ilgili yerlerden getirtilerek dosyaya eklendikten sonra, dava dosyası hükme esas alınan raporu düzenleyen fen ve orman bilirkişilerine verilerek hava fotoğraflarına dayanılarak elde edilen memleket haritalarının ölçekleri kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritaları ve hava fotoğrafları ölçeğine bilgisayar ortamında (Net-Cad veya benzeri programlar kullanılarak) çevrildikten sonra, bu haritalar komşu ve yakın komşu parselleri de gösterecek şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazın konumunun çevre parsellerle birlikte (komşu parsellerle kenarlaştırılarak) memleket haritaları ve hava fotoğrafları üzerinde gösterilmesi, hava fotoğrafları ile kadastro paftası çakıştırılıp stereoskop vasıtasıyla üç boyutlu incelemesi yapılarak, taşınmaz üzerindeki bitki örtüsünü oluşturan unsurların tek tek sayı olarak tarif edildiği, ağaçların cinsi, ortalama yaşı, kapalılık oranı, hakim ağaç türü ve taşınmazın kullanım şeklinin detaylı olarak incelendiği müşterek imzalı ek raporun kendilerinden alınarak bu dosya içine konulması,

Ayrıca, dava dosyasının, 6100 sayılı Kanunun geçici 3. maddesi atfıyla HUMK’nın 433/3. ve Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddeleri uyarınca tarih ve işlem sırasına göre düzenlenip, dizi listesine bağlandıktan sonra gönderilmesi gerekmektedir.

SONUÇ: Yukarıda değinilen eksikliklerin giderilmesi için dosyanın YEREL MAHKEMEYE GÖNDERİLMESİNE 06/11/2019 günü oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/4696, Karar No: 2013/19435, Tarih: 28.10.2013

**10. Hukuk Dairesi         2013/4696 E.  ,  2013/19435 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

Davacı, müteveffa eşi ...'ın davalı işyerinde 2007 yılı ocak ayından 28.09.2009 tarihine kadar kesintisiz şekilde çalıştığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, ilamında belirtilen şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı vekili ile davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1-Dosyadaki yazılara, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalıların vekillerinin sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Sigortalı hizmetlerin saptanmasına yönelik davalarda elde edilecek hükmün sigortalılık hakları yönünden uygulayıcısı konumundaki davalı Kurum tarafından yerine getirilebilmesi için, Kurumun işverenle birlikte (pasif) mecburi dava arkadaşı ve yasal hasım konumunda olduğu doktrin ve Yargıtay tarafından kabul edilmiş bir ilkedir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 28.05.2008 gün ve 10-370/410 sayılı kararında da belirtildiği üzere, Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 326’ncı maddesi uyarınca vekâlet ücreti de dâhil yargılama giderleri davada haksız çıkan, yani aleyhe hüküm verilen tarafa yükletilir hükmüne rağmen, mahkemece, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin sadece işverenden tahsiline karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

Öte yandan; Mahkemece, davacı murisinin ihtilaf konusu 29.06.2007-08.07.2007 tarihleri arasında dava dışı Seka Özel Reh. Turizm İnş. Sanayi isimli işyerinde geçen 10 günlük hizmet süresinin dışlanmaması; davacının hizmetlerinin son günü 28.09.2009 tarihi olduğu halde, maddi hata yapılarak 28.08.2009 tarihinin esas alınmış olması isabetsizdir.

Ne var ki; bu aykırılıkların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun geçici 3. maddesindeki atıf gözetilerek, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 438. maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.

Ne var ki; bu aykırılıkların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun geçici 3. maddesindeki atıf gözetilerek, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 438. maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.

S O N U Ç : Hüküm fıkrasındaki, “Davacının davasının kabulü” nden sonra gelen kısmın silinerek yerine, “Davacının eşinin 01.01.2007-28.09.2009 tarihleri arasında (29.06.2007-08.07.2007 tarihleri arasındaki 10 gün dava dışı işyerinde geçen hizmetler hariç) davalı işyerinde çalıştığının tespitine” ibarelerinin yazılmasına, hükmün vekalet ücretine ilişkin (2) numaralı bendinde yer alan “davalı ...'ten” ibaresinin silinerek yerine “davalılardan müştereken ve müteselsilen” sözcüklerinin yazılmasına, yargılama giderlerine ilişkin (3) numaralı bendinin silinerek yerine, “Harç dışındaki 275,20 yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, peşin yatırılan 15,60 TL harcın davalı ...'ten alınarak davacıya verilmesine” ibarelerinin yazılmasına ve hükmün bu şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA, aşağıda yazılı temyiz harcının davalı ...'ten alınmasına, 28.10.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/2781, Karar No: 2015/3372, Tarih: 27.02.2015

**10. Hukuk Dairesi         2015/2781 E.  ,  2015/3372 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : İş Mahkemesi

Dava, zararlandırıcı sigorta olayı sonucu yaşamını yitiren sigortalının hak sahiplerine yapılan sosyal sigorta yardımları nedeniyle uğranılan zararın, 506 sayılı Kanunun 10 ve 26’ncı maddeleri gereğince davalılardan teselsül hükümlerine göre rücuan alınması istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davacı SGK Başkanlığı avukatı ve davalılardan .... tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1-) Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, temyiz yoluna başvuran taraf vekillerinin sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-) Mahkemece bozma kararına uyulmasına karar verilmiştir. Bozma kararına uyulmakla, bozma kararı lehine olan taraf yararına usulü kazanılmış hak doğar ve mahkemece de bozma kararı doğrultusunda karar verilmesi gerekir. (09.05.1960 gün ve 21/9 sayılı İBK) O halde mahkemece bozma kararına uyulduğuna göre, bozma kapsamı doğrultusunda inceleme ve araştırma yapılarak karar verilmesi gerekir.

Mahkemece uyulan Dairemiz bozma ilamında, ilk peşin sermaye değerlerine ilişkin beliren açık çelişkiler giderilip doğru değerler ve gelirden çıkanlar için fiili ödeme tutarları açıklıkla saptanarak , ilk peşin sermaye değerleri doğru belirlendikten sonra 506 sayılı Kanunun 26’ncı maddesine göre %87,5, 10’uncu maddesine göre %93,75 oranı esas alınmak suretiyle hüküm kurulması gerektiği belirtilmiştir.

Bozma ilamı sonrasında yürütülen yargılama sürecinde, ilk peşin sermaye değerindeki çelişkiler giderilmemiş olup, 10. maddenin işveren ve işveren vekili yönünden uygulanabileceği gözetilmeksizin tüm davalılar yönünden uygulanacağının belirtilmesi de usul ve yasaya aykırıdır.

Diğer taraftan, geri çevirme kararımız sonrasında 01.02.2004 tarihinden itibaren 92. maddenin uygulandığı belirtilmiştir.

506 sayılı Yasanın 92. maddesi, “Malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları ile iş kazalarıyla meslek hastalıkları sigortasından hak kazanılan aylık ve gelirler birleşirse, sigortalıya veya hak sahibine bu aylık ve gelirlerden yüksek olanın tümü, eksik olanın da yarısı bağlanır. Bu aylık ve gelirler eşitse, iş kazalarıyla meslek hastalıkları sigortasından bağlanan gelirin tümü, malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarından bağlanan aylığın da yarısı verilir.” düzenlemesini içermektedir.

Kurumun, sigortalı veya haksahiplerine bağladığı ilk peşin sermaye değerli gelirden fazlasını isteme hakkı bulunmadığı gibi; bağlanan gelirin kesildiği veya kesilmesi gereğinin, yargılama sürecinde ortaya çıktığı durumlarda; Kurumun ödemediği veya ödemeyecek olduğu gelir kesimini rücuan isteyemeyeceği yönü de, tazmine yönelik davada gözetilmesi gereken genel ilkeler arasında bulunmaktadır.

Kurumun, sigortalı veya haksahiplerine bağladığı ilk peşin sermaye değerli gelirden fazlasını isteme hakkı bulunmadığı gibi; bağlanan gelirin kesildiği veya kesilmesi gereğinin, yargılama sürecinde ortaya çıktığı durumlarda; Kurumun ödemediği veya ödemeyecek olduğu gelir kesimini rücuan isteyemeyeceği yönü de, tazmine yönelik davada gözetilmesi gereken genel ilkeler arasında bulunmaktadır.

Dava konusu edilen gelirlerin, 506 sayılı Yasanın 92. maddesi uyarınca indirildiğinin anlaşılması halinde; davalının tazminle sorumlu olduğu ilk peşin sermaye değerli gelir miktarının; gelirin başladığı tarih itibariyle 506 sayılı Yasanın 92. maddesi uyarınca indirilmiş hali üzerinden hesaplanan ilk peşin sermaye değerli gelir miktarına, indirme tarihine kadar yapılan fark fiili ödeme miktarının da eklenmesi suretiyle belirlenmesi, gerekirken, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Kuşkusuz, hükmü temyiz etmeyen davalılar yönünden davacı Kurum lehine oluşabilecek usuli kazanılmış hak durumu korunmalıdır.

O halde, davacı ve davalılardan ... vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

S O N U Ç : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalı ...'e iadesine, 27.02.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.