muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2011/19283, Karar No: 2013/3724, Tarih: 28.02.2013

**15. Ceza Dairesi         2011/19283 E.  ,  2013/3724 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Dolandırıcılık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için; failin bir kimseyi, kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla hataya düşürüp,onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir.

Hile nitelikli bir yalandır. Fail tarafından yapılan hileli davranış belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı,sergileniş açısından mağdurun inceleme olanağını ortadan kaldıracak nitelikte bir takım hareketler olmalıdır. Kullanılan hileli davranışlarla mağdur yanılgıya düşürülmeli ve bu yanıltma sonucu yalanlara inanan mağdur tarafından sanık veya bir başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır.

Hilenin kandırıcı nitelikte olup olmadığı olaysal olarak değerlendirilmeli,olayın özelliği,fiille olan ilişkisi, mağdurun durumu,kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.

Sanık ... ile müştekinin evlenmek için bir araya gelip tanıştırıldıkları, müştekinin kendisini beğenmesi üzerine sanığın evlenme bahanesiyle müştekiye alışveriş yaptırıp 2 adet altın bilezik, bir adet Missory marka kol saati, bir çift 14 ayar halka küpe, bir adet de 14 ayar yüzük aldırdığı, aynı gün sanığın kendisine alınan 2 adet bileziğin ince olduğunu, Adana burması istediğini söylemesi üzerine müşteki ile tekrar kuyumcuya giderek bu kez 3 adet Adana burması tabir edilen bilezik aldırdığı, müştekinin evine giderek birlikte yaşamaya başladığı, sonrasında İstanbul'da yaşayan babasının öldüğünü bahane ederek İstanbul'a gitmek istediğini söylediği ve İstanbul'a gitmeden önce 3 adet sahte bilezikleri gerçekleri ile değiştirerek müştekiye peçeteye sarılı bir vaziyette verdiği,müştekinin kendisini otogara götürüp İstanbul' a gitmek üzere otobüse bindirdiği, sanık tarafından kendisine verilen bileziklerin sahte olduğunu anlaması üzerine sanığın gerçek altınlarla birlikte yakalandığı ve yakalandıktan sonra gerçek altın bilezikleri rızası ile geri verdiğinin anlaşıldığı olayda, eyleminin dolandırıcılık suçunu oluşturduğuna yönelik kabulde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanık müdafinin temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, 28.02.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/17731, Karar No: 2015/4214, Tarih: 18.06.2015

**17. Ceza Dairesi         2015/17731 E.  ,  2015/4214 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇ : Konut dokunulmazlığını ihlal

HÜKÜM : Mahkumiyet

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle incelenerek, gereği görüşülüp düşünüldü:

Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulu'nun, Dairelerin işbölümünü düzenleyen 19.01.2015 tarih 2015/8 Sayılı kararının "Ortak Hükümler" başlığını taşıyan 3. bendinde, “Daireler arasındaki işbölümünün belirlenmesinde, 28.06.2014 tarihinden önce düzenlenen tebliğnameler bakımından iddianame veya iddianame yerine geçen belgedeki nitelendirmeye göre görevli dairenin belirleneceği, bu tarihten sonra düzenlenen tebliğnameler bakımından ise mahkeme kararındaki nitelendirme, mahkumiyet dışındaki kararlarda da iddianame veya iddianame yerine geçen belgedeki nitelendirmenin esas alınacağının, ceza dairelerinin yürürlük tarihinden önce kendisine gelip bozma veya başka nedenlerle daire dışına gönderdiği işlerden kendisine gelenlere bakacağı, ancak bu işbölümüyle konusu bakımından başka daireye verilen ve bozma veya başka nedenlerle Yargıtay incelemesinden geçmiş bulunan dosyaların tekrar Yargıtay'a gelmesi halinde yeni iş bölümüne göre görevli daire tarafından inceleneceğinin" düzenlendiği;

Suça sürüklenen çocuk ...'in 5237 sayılı TCK'nın 142/2-d, 116/1, 31/3, 63, maddeleri gereğince yargılanması için açılan davada, Mahkemenin 07.03.2007 gün, 2006/98 Esas, 2007/57 Karar sayılı kararıyla, suça sürüklenen çocuğun atılı suçlardan cezalandırılmasına karar verildiği, hükmün suça sürüklenen çocuk tarafından temyiz edildiği, Yargıtay 6. Ceza Dairesi'nin 14.02.2011 gün, 2007/23563 Esas, 2011/1141 Karar sayılı kararıyla hırsızlık suçuna ilişkin hükmün düzeltilerek onanmasına, konut dokunulmazlığını ihlal suçuna ilişkin hükmün ise bozulmasına karar verildiği, bozma kararı sonucunda suça sürüklenen çocuğun 5237 sayılı TCK'nın 116/1, 119/1-c, 50/1-c, madddesi gereğince 5 ay 10gün hapis cezasının 2yıl süre ile eğitim tedbirine çevrilmesine ilişkin hükmün kesinleşmesi sonrası tedbirin ihbar sonucu değiştirilmesine ilişkin 17.05.2013 tarihli ek kararın adı geçen suça sürüklenen çocuk tarafından temyiz edildiği anlaşılmakla;

İddianamedeki nitelendirmeye, sevk maddelerine, uygulamaya, temyizin kapsamına, tebliğname tarihine, Yargıtay Kanunu'nun 14. maddesine, Yargıtay Büyük Genel Kurulu'nun 19.01.2015 tarih 2015/8 sayılı kararına göre, işin incelenmesi Yüksek 18. Ceza Dairesi'nin görevine girdiğinden Dairemizin GÖREVSİZLİĞİNE, dosyanın adı geçen Daireye GÖNDERİLMESİNE, 18.06.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/4539, Karar No: 2017/7366, Tarih: 05.10.2017

**20. Hukuk Dairesi         2017/4539 E.  ,  2017/7366 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

k A R A R

Davacı dilekçesinde ... ili , ... ilçesi, ... Mahallesi 544 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki dubleks meskenin maliki, davalının ise; bitişiğinde bulunan 38 numaralı yerdeki dairenin maliki olduğunu, davalının sitenin ortak kullanım yerine ve evinin girişine imar planında olmayan eklenti ile sitenin ortak kullanım bahçesine betondan ihata duvarı ve üzerine de tel çit çektirmek ve evinin giriş yolunu da kapatarak kapıyı kilitleyerek evine girişini engellemek suretiyle ortak alanlara müdahalede bulunduğunu, davalının ortak mülkiyete haksız müdahalesinin önlenmesine, ortak mülkiyet üzerine izinsiz olarak yapılan daireye giriş bölümünün kaldırılarak geçiş güzergahının eski hale getirilmesine, tel çit ile kapatılan geçiş güzergahının açılmasına, giriş kapısına kilit vurulmaması ve dairelerin balkonların önünde bulunan ortak kullanım alanındaki beton setin ve tel çitlerin kaldırılarak eski hale dönüştürülmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili 29/01/2015 tarihli karşı dava ve cevap dilekçesinde davanın haksız ve kötü niyetle açıldığını, davacının evine giriş için kendi yolunun bulunmasına rağmen müvekkilinin evinin önünden kasıtlı olarak rahatsızlık verme niyeti ile geçtiğini, davacıya noter kanalıyla gerekli ihtaratların yapıldığını, müvekkilinin yaptığı imalatların mülk edinmek amacına yönelik olmayıp davalının iyi niyet ve dürüstlük kurallarına uygun olmayan davranışlarını engellemek amacına yönelik olduğunu, site yönetiminin de benzer eylemlere izin verdiğini, KMK.'nun 16 ve 18. madde hükümlerine aykırı olarak müvekkilinin ortak yerlerden yararlanma hakkına ve aile mahremiyetine tecavüz edecek şekilde harekette bulunduğundan müvekkiline ait 11 nolu dubleks meskene özgülenmiş alandan davacının istifade etmesinin mümkün bulunmadığını iddia ederek karşı davasının kabulü ile davacı (karşı davalının) müvekkilinin bağımsız bölümünün önünden geçmek müvekkilinin ortak yerden yararlanmasını önlemek suretiyle vaki taşkın davranışlarının önlenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, dava konusu ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesinde bulunan 30 adet betonarme dubleks konut ve arsası vasıflı 8324,75 m2 yüzölçümlü 544 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan davacı (karşı davalı) ait 1/30 arsa paylı zemin – birinci kat 12 nolu bağımsız bölüm (dubleks ) mesken ile aynı yerde bulunan davalı (karşı davacıya ait )1/30 arsa paylı zemin-birinci kat 11 nolu bağımsız bölüm (mesken)girişine 3.22 m2 yüzölçümünde ilave yapı yapmak ve sokak demir kapı girişini anahtarla kapatmak, batı kısmına beton perde ve tel çit yapmak suretiyle davalı (karşı davacının)ortak alana vaki müdahalesinin menine, davalının (karşı davacının) sübut bulmayan davasının reddine karar verilmiş; hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Dava el atmanın önlenilmesi istemine ilişkin olup, mahkemece projeye aykırılıklar belirlenip, eski hale getirilmesine karar verilmiş olmasında bir isabetsizlik bulunmadığına göre kararın dayandığı kanıtlar ile yasal gerektirici nedenlere göre, yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usule ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edene yükletilmesine 05/10/2017 gününde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/10129, Karar No: 2018/2859, Tarih: 18.04.2018

**11. Hukuk Dairesi         2016/10129 E.  ,  2018/2859 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :TİCARET MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada ... 4. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 18/02/2016 tarih ve 2014/345-2016/144 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalı ile müvekkilinin 2005 yılında...Su Ürünleri Ltd. Şti. firmasını kurduklarını, %75 hissesinin müvekkiline ait olup üzerine düşen sermaye koyma borcunun yerine getirildiğini, davalının ise %... oranında ortak olup ödemesi gerek 150.000,00 TL sermaye miktarından yalnız ....193,... TL’yi ödediğini, kalan bakiye 134.806,87 TL’nin müvekkilince ödendiğini ileri sürerek davalı adına bulunan %... hissenin %22,5'lik kısmının davalıdan alınarak davacı adına tesciline, şirketin halen tasfiye halinde olması nedeniyle hisselerin davacıya devrine, mümkün olmaması halinde hisselere isabet eden 134.806,87 TL'nin ödeme tarihi olan 31/.../2005 tarihinden itibaren reeskont avas faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davlı vekili, davanın esastan reddi gerektiği, zamanaşımı ve ilk itirazlarının olduğunu savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamı uyarınca davacı talebinin davalının sermaye payını yatırmaması nedeniyle sebepsiz zenginleştiği iddiasına dayalı olduğu, 2005 yılında yapıldığı beyan edilen ödemeler bakımından eski BK ve yeni TBK 'daki sebepsiz zenginleşmeden doğan davalarda ön görülen zamanaşımı sürelerinin dolduğu, ayrıca taraflar arasında ortaklık sözleşmesinden doğan alacakla ilgili dava açıldığının kabul edilmesi halinde de 5 yıllık zamanaşımı süresinin dolduğu gerekçesiyle davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

1- Davacı, davalının sermaye payına düşen bedeli kendisinin ödediğinden bahisle, şirketin %22.5 hissesinin adına tesciline karar verilmesini bunun mümkün olmaması halinde ise bedelin ödeme tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmektedir. Bu durumda dava, HMK 111. maddesinde tanımı yapılmış olan terditli bir dava türü olup, HMK 111/... fıkrası gereğince mahkeme, davacının asli talebinin esastan reddine karar vermedikçe, fer’î talebini inceleyemez ve hükme bağlayamaz. Bu durumda mahkemece, davacının esas talebi hakkında olumlu olumsuz bir değerlendirme yapılmaksızın, fer’i talep hakkında yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış kararın davacı yararına bozulması gerekmiştir.

...- Kabule göre de, dava dışı limited şirket ortaklarından davacının, diğer ortak davalı hissesine düşen sermaye bedelini ödediği iddiasıyla ileri sürdüğü talep, taraflar arasındaki vekaletsiz iş görme sözleşmesine dayalı bir talep olup, BK 146. maddesi uyarınca ... yıllık zamanaşımı süresine tabidir. Mahkemece taraflar arasındaki hukuki ilişkinin sebepsiz zenginleşme ilişkisi olarak nitelendirilmesi ve davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmesi doğru olmamış kararın davacı yararına bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) ve (...) numaralı bentte açıklanan nedenlerle hükmün davacı yararına BOZULMASINA, ödediği peşin temyiz harcının isteği halinde temyiz edene iadesine, 18/04/2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/460, Karar No: 2019/813, Tarih: 27.06.2019

**Hukuk Genel Kurulu         2017/460 E.  ,  2019/813 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki “tazminat” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; İstanbul Anadolu 9. Asliye Hukuk Mahkemesince dava dilekçesinin görev nedeniyle reddine dair verilen 28.11.2013 tarihli ve 2013/249 E., 2013/486 K. sayılı kararın incelenmesi davacılar vekili ve davalılar vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay (Kapatılan) 6. Hukuk Dairesinin 23.12.2014 tarihli ve 2014/3769 E., 2014/14355 K. sayılı kararı ile;

“…Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı tazminat davasına dair karar, davalılar tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Dava kiralanan taşınmazdaki mutfak dolabının davacıların üzerine düşmesi nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece uyuşmazlığın kira sözleşmesinden kaynaklandığından bahisle görevsizlik kararı verilmiştir.

Davacılar vekili dava dilekçesinde; davacılardan ...’nun davaya konu taşınmazda 25.11.2011 tarihli sözleşme ile kiracı olduğunu, davacılar Gökçen ve Muhammet Mustafa’nın ise Kader’in çocukları olduğunu, 23.04.2013 günü mutfakta yemek yedikleri sırada mutfak dolabının ocakta kaynamakta olan çaydanlığın üzerine düşerek davacıların yaralanmasına neden olduğunu, binanın bakım eksikliklerinden doğan zarardan davalı kiralayan ve diğer davalı bina sahibinin sorumlu olduklarını belirterek şimdilik 1.060,00TL maddi, 35.000,00TL manevi tazminatın davalılardan tahsilini istemiştir. Mahkemece ihtilafın kira ilişkisinden kaynaklandığı ve görevli mahkemenin sulh hukuk mahkemesi olduğu gerekçesi ile görevsizlik kararı verilmiştir.

6100 sayılı HMK’nın 2. maddesi hükmüne göre dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir. Somut olayda uyuşmazlık tümü ile davacıların uğradıkları cismani zararın tazminine yöneliktir. Öte yandan davacı ile sözleşme ilişkisi bulunmayan davalı ... hakkında bina malikinin sorumluluğuna dayanılarak dava açılmıştır. Uyuşmazlığın açıklanan bu niteliğine göre davanın çözüm yeri asliye hukuk mahkemesi olup mahkemece uyuşmazlığın esasının incelenerek sonucu dairesinde bir karar verilmesi gerekirken hatalı değerlendirme ile yazılı şekilde görevsizlik kararı verilmesi usul ve yasaya aykırıdır.

Hüküm bu nedenle bozulmalıdır…”

gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki belgeler okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, kiralanan taşınmazdaki mutfak dolabının davacıların üzerine düşmesi nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Hüküm bu nedenle bozulmalıdır…”

gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki belgeler okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, kiralanan taşınmazdaki mutfak dolabının davacıların üzerine düşmesi nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Yerel Mahkemece, dava dilekçesinin görev nedeniyle reddine dair verilen karar, davacılar vekili ile ve davalılar vekilinin temyizi üzerine Özel Dairece yalnızca davalılar vekilinin temyiz istemi dikkate alınarak yukarıda yazılı gerekçelerle bozulmuş; yerel mahkemece önceki kararda direnilmiş, direnme kararı da taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Hukuk Genel Kurulunda yapılan görüşme sırasında işin esasının incelenmesine geçilmeden önce, yerel mahkemece verilen ilk hükmü katılma yoluyla temyiz eden davacılar vekilinin temyiz itirazları hakkında Özel Dairece olumlu ya da olumsuz bir karar verilmemiş olması nedeniyle gelinen bu aşamada davacılar vekilinin ilk hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesi için dosyanın Özel Daireye gönderilmesinin gerekip gerekmediği hususu ön sorun olarak tartışılıp değerlendirilmiştir.

Hemen belirtmek gerekir ki, yerel mahkemece direnme olarak adlandırılan karar, Özel Daire bozma ilamına karşı oluşturulmuş ise de Özel Dairece ilk kararı katılma yoluyla temyiz eden davacılar vekilinin temyiz itirazı hakkında inceleme yapılarak olumlu ya da olumsuz bir karar verilmemiştir. Böyle olunca ortada usulüne uygun olarak tamamlanmış bir temyiz incelemesinin bulunduğundan söz edilemez.

Bu durumda, davacılar vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesi için dosyanın Özel Daireye gönderilmesi gerekir. Nitekim Hukuk Genel Kurulunun 23.11.2016 tarihli ve 2014/20-1192 E., 2016/1076 K. sayılı kararı da aynı yöndedir.

Hâl böyle olunca, Özel Dairece ilk kararı katılma yoluyla temyiz eden davacılar vekilinin temyiz itirazı hakkında inceleme yapılarak olumlu ya da olumsuz bir karar verilmemiş olduğundan Özel Daire bozma kararının ve direnme kararının ortadan kaldırılarak, davacılar vekilinin temyiz itirazlarının da incelenmesi için dosyanın Özel Daireye gönderilmesi gerekmiş, bu nedenle temyiz itirazları bu aşamada inceleme konusu yapılmamıştır.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, Özel Dairenin 23.12.2014 tarihli ve 2014/3769 E., 2014/14355 K. sayılı bozma kararı ile yerel mahkemenin 28.05.2015 tarihli ve 2015/101 E., 2015/227 K. sayılı direnme kararının KALDIRILMASINA, davacılar vekilinin ilk hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesi için dosyanın 3. HUKUK DAİRESİNE GÖNDERİLMESİNE, davacılar vekili ile davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 27.06.2019 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/14324, Karar No: 2018/2929, Tarih: 26.03.2018

**3. Hukuk Dairesi         2016/14324 E.  ,  2018/2929 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın reddine yönelik olarak verilen kararın, süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı dava dilekçesinde; davalı ile ...'da bulunan davalıya ait tapulu taşınmazın haricen satışı konusunda anlaştıklarını, bu anlaşmaya istinaden davalıya 4.000 ... Doları kapora verdiğini, anlaşmada devir işleminden cayan tarafın 10.000,00 TL tazminat ödeyeceğinin kararlaştırıldığını, davalının anlaşmaya uymadığını, taşınmazın satışının gerçekleşmediğini, bunun üzerine bu paranın tahsili için davalı aleyhine icra takibi başlatıldığını, davalının takibe yetki ve borç yönünden haksız itiraz ettiğini ileri sürerek itirazın iptaline karar verilmesini istemiştir.

Davalı cevap dilekçesinde; ... Mahkemeleri ve İcra Dairelerinin yetkili olmadığını, resmi şekle bağlı olarak yapılmayan sözleşmenin geçersiz olduğunu, sözleşmede kaporanın iade edilmeyeceğinin yazılı olduğunu, ... İcra Daireleri ve Mahkemelerinin yetkili olduğunu, davanın haksız olduğunu belirterek, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin geçersiz olduğu, tarafların sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca verdiklerini geri isteyebilecekleri, bu tür alacağın da aranılacak borç niteliğinde olduğu, davalının ikametgahında icra takibinin yapılması gerektiği, davalının süresinde yetki itirazında bulunduğu gerekçesiyle takibin yapıldığı icra dairesinin yetkisiz olması nedeniyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm süresi içinde davacı tarafça temyiz edilmiştir.

Uyuşmazlık sebepsiz zenginleşmeden kaynaklanan itirazın iptali talebine ilişkindir.

İİK 67. maddesinde yetkili mahkeme gösterilmemiştir. İcra takibinde yetki kurallarının düzenlendiği 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 50. maddesinin birinci fıkrasına göre “Para veya teminat borcu için takip hususunda HMK'nın yetkiye dair hükümleri kıyas yolu ile tatbik olunur.” Eş söyleyişle yetkili icra dairesi ve mahkeme HMK’nun yetkiye dair genel hükümleri çerçevesinde değerlendirilecektir.

Uyuşmazlık sebepsiz zenginleşmeden kaynaklanan itirazın iptali talebine ilişkindir.

İİK 67. maddesinde yetkili mahkeme gösterilmemiştir. İcra takibinde yetki kurallarının düzenlendiği 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 50. maddesinin birinci fıkrasına göre “Para veya teminat borcu için takip hususunda HMK'nın yetkiye dair hükümleri kıyas yolu ile tatbik olunur.” Eş söyleyişle yetkili icra dairesi ve mahkeme HMK’nun yetkiye dair genel hükümleri çerçevesinde değerlendirilecektir.

HMK.nun 6. maddesi gereğince bir davada genel yetkili mahkeme, davalının yerleşim yerinin bulunduğu yer mahkemesidir. Aynı kanunun 10. maddesinde sözleşmeden doğan davalar için, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinin de yetkili olduğu belirtilmiştir ki bu da özel yetkiye ilişkin bir düzenlemedir. Ayrıca BK.'nun 73.(6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 89.) maddesi uyarınca para alacağına ilişkin davalarda aksi kararlaştırılmadıkça para borcu alacaklının yerleşim yerinde ödenmesi gerektiğinden alacaklının bulunduğu yer mahkemesi de yetkilidir. Dolayısıyla dava, davacının seçimine göre, hem genel ve hem de özel yetkili mahkemede açılabilir. (Bkz. HGK. 5.11.2003, 2003/13-640-627 sayılı kararı)

Kesin yetki kuralı olmadığı durumlarda mahkemenin yetkili olup olmadığını kendiliğinden araştırma yetkisi bulunmamaktadır. Ancak süresi içinde borçlunun yetki itirazında bulunması durumunda mahkeme yetkili olup olmadığı yönünde öncelikle bir karar vermelidir.

Yapılan ilamsız icra takibinde borçlu, icra dairesinin yetkisi yanında borca veya faize itiraz etmiş ise açılan itirazın iptali davasında mahkeme ilk iş olarak icra dairesinin yetkili olup olmadığı yönünde bir inceleme yaparak bu hususta bir karar vermelidir. Dava açıldıktan sonra davalı cevap dilekçesinde mahkemenin yetkisine itiraz etmiş ise hakim yetki itirazı konusunda tahkikata geçmeden en son ön inceleme duruşmasında bir karar vermelidir.

İlamsız bir takipte yetkili icra dairesi de İİK 50. maddesinin yollaması ile HMK genel hükümlerine göre belirlenecektir. HMK 6. maddesine göre genel yetkili icra dairesi, davalı gerçek veya tüzel kişinin takibin yapıldığı tarihteki yerleşim yeri icra dairesidir. HMK 7. maddesine göre ise borçlu birden fazla ise takip, bunlardan birinin yerleşim yeri icra dairesinde yapılabilir. Sözleşmeden doğan davalar, sözleşmenin ifa edileceği yer icra dairesinde ve mahkemesinde de açılabilir.(HMK 10. mad.) TBK 89. maddesine göre para borçlarına ilişkin ifa yeri alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yeridir.

Yetki itirazının incelemesi neticesi mahkeme yetkili olduğuna karar verirse borçlunun icra dairesine yapmış olduğu yetki itirazının reddine karar verilecektir. Mahkeme yapmış olduğu inceme neticesi takip yapılan icra dairesinin yetkili olmadığına kanaat getirir ise “Yetkili icra dairesinde yapılmış geçerli bir takip olmadığından davanın reddine” karar verecektir.(06.10.2004 tarih E:2004/19-410 K:2004/471 karar sayılı Yargıtay Hukuk Genel Kurulu kararı)