muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/9647, Karar No: 2024/11292, Tarih: 11.09.2024

B. Gerekçe ve Sonuç

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesinin 09.11.2023 tarihli kararı ile; taraflar arasında imzalanmış belirsiz süreli iş sözleşmesinin ve uygulanan toplu iş sözleşmesinin ilgili hükümleri dikkate alındığında incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve esas bakımından hukuka uygun olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 21.02.2024 tarihli ilâmı ile; hükme esas alınan bilirkişi raporunun brüt ücret farkının tespitine dair tablosu incelendiğinde; "Ödenen Ücret" sütununda mevcut miktarların gerçeği yansıtmadığı, ücret bordrolarıyla uyumsuz olduğu, bu durumun ise fark yevmiyelerin tespitinde hata yapılmasına ve alacakların da hatalı hesaplamasına sebep olduğu gerekçeleriyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının ortadan kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; bozma ilâmı doğrultusunda hesaplama yapıldığı belirtilerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davacı vekili; bozma sonrası alınan bilirkişi raporunun hatalı olduğunu ve usuli kazanılmış hakkın ihlal edildiğini belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının bozulması ve davanın kabulüne karar verilmesi istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

2. Davalı vekili; davacının ücretinin 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname (375 sayılı KHK) hükümlerine göre belirlendiğini, Bakanlığın genel uygulamasının hukuka uygun olduğunu, ücret bordrolarından anlaşılacağı üzere davacının 31.12.2018 tarihli ücreti korunarak bu ücret üzerine %4'lük zam yapıldığını, ücret indirimine gidilmediğini, iddia edilenin aksine davacının ücretinin 2019 yılı asgari ücret seviyesine çekilerek bu ücrete %4 oranında zam uygulanmadığını, davacının 2018 yılı ücretinin korunarak %4 oranında zam yapıldığını, ücretin düşürülmesi gibi bir durumun söz konusu olmadığını, hükmedilen faiz türünün ve faiz başlangıç tarihlerinin de hatalı olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının bozulması ve davanın reddine karar verilmesi istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, 696 sayılı KHK kapsamında sürekli işçi kadrosuna geçirilen davacı işçinin, kadroya geçişte düzenlenen belirsiz süreli iş sözleşmesi hükümlerine göre ücretinin tespiti ile talep edilen fark ücret, fark ikramiye ve fark ilave tediye alacaklarının bulunup bulunmadığı, varsa fark alacakların hesabı ve hükmedilen faiz hususlarındadır.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 326 ncı maddesi, 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 4857 sayılı İş Kanunu'nun 22 nci ve 34 üncü maddeleri, 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nun 39 ve 53 üncü maddeleri 6772 sayılı Devlet ve Ona Bağlı Müesseselerde Çalışan İşçilere İlave Tediye Yapılması ve 6452 sayılı Kanunla 6212 sayılı Kanunun 2 nci Maddesinin Kaldırılması Hakkında Kanun'un 1 vd. maddeleri, 696 sayılı KHK ile 375 sayılı KHK'ya eklenen geçici 23 üncü madde.

3. Değerlendirme

1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeple;

Taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Davalı ... harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

11.09.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/12486, Karar No: 2024/8794, Tarih: 17.10.2024

**9. Ceza Dairesi         2021/12486 E.  ,  2024/8794 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2014/152 E., 2014/268 K.

SUÇLAR : Beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun nitelikli cinsel istismarı, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma, şantaj, 6136 sayılı Kanun'a muhalefet

HÜKÜMLER : Mahkumiyet, beraat

TEMYİZ EDENLER : Sanık müdafii, katılanlar vekili

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama, bozma

İlk Derece Mahkemesince verilen hükümler temyiz edilmekle dosya incelendi, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

Sanık hakkında, beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun nitelikli cinsel istismarı, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma, şantaj ve 6136 sayılı Kanun'a muhalefet iddiası ile açılan kamu davalarının yapılan yargılaması sonucunda, Manavgat 2. Ağır Ceza Mahkemesince mevcut delillerin değerlendirilmesi neticesinde, sanık hakkında 6136 sayılı Kanun'a muhalefet suçundan mahkumiyetine, beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun nitelikli cinsel istismarı, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma ve şantaj suçlarından ise beraatine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

A. Katılanlar Vekilinin Temyiz İsteği

Sanık hakkında verilen cezanın az olduğu, beraat kararlarının yerinde olmadığı, eylemin rızası ile gerçekleştiği kabul edilirse de suç vasfının değişeceği ve dilekçesinde belirttiği diğer hususlara yöneliktir.

B. Sanık Müdafiinin Temyiz İsteği

Hükmü temyiz etme iradesinden ibarettir.

III. GEREKÇE

A. Kişiyi Hürriyetinden Yoksun Kılma Suçundan Kurulan Hüküm Yönünden

Olay tarihinde on yedi yaşı içerisinde olan katılan mağdurenin, sanığın evine gitmek suretiyle kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçunu işlediği şeklinde iddia edilen olayda, yapılan duruşmaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, Mahkemenin yargılama sonuçlarına uygun şekilde oluşan inanç ve takdirine, incelenen dava dosyası içeriğine göre, yerinde görülmeyen temyiz sebeplerinin reddine karar verilmesi gerektiği anlaşılmış, tüm dosya kapsamı ve katılan mağdurenin beyanlarına göre evi terk iradesi olmadığından, Tebliğnamede sanığın eyleminin çocuğun kaçırılması ve alıkonulması suçunu oluşturduğu yönündeki bozma isteyen düşünceye iştirak edilmemiştir.

B. Şantaj ve 6136 Sayılı Kanun'a Muhalefet Suçlarından Kurulan Hükümler Yönünden

1. Sanığın yargılama konusu eylemleri için, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 107/1. ile 6136 sayılı Kanun'un 15/1. maddeleri uyarınca belirlenecek cezaların türü ve üst hadlerine göre 5237 sayılı Kanun’un 66/1-e maddesi gereği 8 yıllık olağan zamanaşımı süresinin öngörüldüğü anlaşılmıştır.

2. 5237 sayılı Kanun’un 67/2-a ve 67/2-d maddeleri uyarınca zamanaşımı süresini kesen son işlemin şantaj suçu açısından 20.11.2014 tarihli sorgu ile 6136 sayılı Kanun'a muhalefet suçu açısından ise 20.11.2014 tarihli mahkumiyet kararı olduğu ve bu tarihten, temyiz incelemesi tarihine kadar, 8 yıllık olağan zamanaşımı sürelerinin gerçekleşmiş olduğu belirlenmiştir.

2. 5237 sayılı Kanun’un 67/2-a ve 67/2-d maddeleri uyarınca zamanaşımı süresini kesen son işlemin şantaj suçu açısından 20.11.2014 tarihli sorgu ile 6136 sayılı Kanun'a muhalefet suçu açısından ise 20.11.2014 tarihli mahkumiyet kararı olduğu ve bu tarihten, temyiz incelemesi tarihine kadar, 8 yıllık olağan zamanaşımı sürelerinin gerçekleşmiş olduğu belirlenmiştir.

C. Beden veya Ruh Sağlığını Bozacak Şekilde Çocuğun Nitelikli Cinsel İstismarı Suçundan Kurulan Hüküm Yönünden

Olayın intikal şekli ve zamanı, sanığın aşamalardaki cinsel ilişkinin katılan mağdurenin rızasıyla gerçekleştiğine dair savunması, katılan mağdurenin aşamalardaki beyanları, doktor raporu ve tüm dosya içeriği nazara alındığında, sanığın olay tarihindeki eyleminin 5237 sayılı Kanun'un 104/1. maddesinde düzenlenen reşit olmayanla cinsel ilişki suçunu oluşturduğu gözetilerek hüküm kurulması gerekirken suç vasfının tayininde yanılgıya düşülerek atılı suçtan beraatine karar verilmesi, hukuka aykırı bulunmuştur.

IV. KARAR

A. Kişiyi Hürriyetinden Yoksun Kılma Suçundan Kurulan Hüküm Yönünden

Gerekçenin (A) bölümünde açıklanan nedenle Manavgat 2. Ağır Ceza Mahkemesinin kararında katılanlar vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden temyiz sebeplerinin reddiyle hükmün, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

B. Şantaj ve 6136 Sayılı Kanun'a Muhalefet Suçlarından Kurulan Hükümler Yönünden

Gerekçenin (B) bölümünde açıklanan nedenle Manavgat 2. Ağır Ceza Mahkemesinin kararına yönelik katılanlar vekili ile sanık müdafiinin temyiz istekleri yerinde görüldüğünden hükümlerin 1412 sayılı Kanun’un 321. maddesi gereği BOZULMASINA, bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden aynı Kanun’un 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak sanık hakkındaki kamu davalarının 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 223/8. maddesi gereği gerçekleşen zamanaşımı nedeniyle, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle DÜŞMESİNE,

C. Beden veya Ruh Sağlığını Bozacak Şekilde Çocuğun Nitelikli Cinsel İstismarı Suçundan Kurulan Hüküm Yönünden

Gerekçenin (C) bölümünde açıklanan nedenle Manavgat 2. Ağır Ceza Mahkemesinin kararına yönelik katılanlar vekilinin temyiz isteği yerinde görüldüğünden hükmün, 1412 sayılı Kanun’un 321. maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

17.10. 2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/1851, Karar No: 2010/308, Tarih: 25.01.2010

**(Kapatılan)17. Hukuk Dairesi         2009/1851 E.  ,  2010/308 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davasının kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davacılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, davacı ...’in kullandığı araca davalıların işleten, sürücü ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortacısı olduğu aracın çarpması sonucu davacılar ... ve ...’in yaralandığını diğer davacılarında eş ve çocuğunun yaralanması nedeni ile manevi zarara uğradıklarını açıklayıp, fazlaya dair haklarını saklı tutarak davacı ... için 250 TL geçici iş göremezlik, 150 TL maluliyet, 50 TL refakatçi, 50 TL ulaşım, davacı ... için 300 TL maluliyet, 300 TL refakatçi gideri, 300 TL tedavi, 300 TL temizlik, 300 TL ulaşım tazminatı, davacı ... için 5.000 TL manevi, ... için 2.000 TL manevi, Tuğba için 990 TL manevi ve ... için de 10 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir.

Birleşen 2003/927 Esas sayılı dava ile, davacı ... kaza nedeni ile %40.2 oranında malul kaldığını, ...'in ise 4 ay iş göremeyecek şekilde yaralandıklarını belirterek davacı ... için 950 TL geçici iş göremezlik tazminatı, ... için 20.963 TL daimi ve geçici iş göremezlik tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen (davalı ... şirketi 4.573 TL den sorumlu olarak) tahsiline, birleşen 2002/873 Esas sayılı dava ile de, davacı ... için 2.700 TL daimi iş gücü kaybı (maluliyet), 1.520 TL hasta bakıcı ve refakatçi, 600 TL tedavi, 950 TL temizlik 1.300 TL taksi, 2.000 TL geçici iş göremezlik, ... için 850 TL daimi iş gücü kaybı (maluliyet) tazminatı toplamı olan 9.920 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar vekillerince ayrı ayrı davanın reddini savunmuşturlar.

Davalılar vekillerince ayrı ayrı davanın reddini savunmuşturlar.

Mahkemece, iddia, savunma ve toplanan kanıtlara göre; asıl dava yönünden; davacı ... için 300,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 300,00 TL bakıcı-refakatçi gideri, 300,00 TL ulaşım gideri, 300,00 TL temizlik işleri gideri, 300,00 TL tedavi gideri olmak üzere maddi tazminatın, davacı ... için 250,00 TL geçici iş göremezlik tazminatının, ... için 10 YTL ve ... için 500 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek (davalı sigortacının sorumluluk sınırı maddi tazminatlar yönünden ve limiti 14.000,00.TL olmak kaydı ile ve 14.12.2000 olan temerrüt tarihinden itibaren işleyecek faizi ile) yasal faiziyle davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline, davacı ... için tedavi gideri ve maluliyet tazminatı talebinin ibra nedeni ile reddine dair kararın daha önce kesinleşmesi nedeni ile yeniden hüküm kurulmasına yer olmadığına, davacı ... için 4.000 TL, eşi ... için daha önce verilen 1.000 TL manevi tazminata ilişkin karar kesinleştiğinden bu konuda yeniden karar verilmesine yer olmadığına, birleştirilen 2002/873 Esas nolu dava yönünden; davacı ...’in sürekli iş göremezlik tazminatı 2.700,00 TL ve geçici iş göremezlik tazminatı 376,75 TL ve 1.320,00 TL bakıcı-refakatçi gideri, 300,00 YTL ulaşım gideri, 390,00 TL temizlik işleri gideri, 143,65 TL tedavi gideri olmak üzere maddi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek (davalı sigortacının sorumluluk sınırı maddi tazminatlar yönünden ve limiti 14.000,00 TL olmak kaydı ile ve 14.12.2000 olan temerrüt tarihinden itibaren işleyecek faizi ile) yasal faiziyle davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline, birleştirilen 2003/927 esas sayılı dava yönünden; davacı ... için geçici iş göremezlik zararı 950,00 TL ve ... için 20.963,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının olay tarihinden itibaren işleyecek (davalı sigortacının sorumluluk sınırı maddi tazminatlar yönünden ve limiti 14.000,00 TL olmak kaydı ile ve 14.12.2000 olan temerrüt tarihinden itibaren işleyecek faizi ile) yasal faiziyle davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline karar karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına göre, davacılar vekilinin yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda dökümü yazılı 1.55 TL kalan onama harcının temyiz eden davacılardan alınmasına 25.01.2010 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/10769, Karar No: 2018/5344, Tarih: 22.05.2018

**17. Hukuk Dairesi         2015/10769 E.  ,  2018/5344 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki manevi tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı Anadolu Anonim Türk Sigorta Şirketi vekili ile davalılar ... ve ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, davalı ...'ın maliki olduğu, ...'nin sürücüsü olduğu ... plakalı aracın 26/11/2011 tarihinde yaya geçidine geldiği esnada çok süratli olması sebebiyle kırmızı ışık ihlali yaparak kavşağa girdiğini, bu esnada yeşil ışıkta yaya geçidinde yürüyen yaya ...'e çarpması sonucu yaralanmasına sebebiyet verdiğini, çarpma sonucu Eda'nın ağır şekilde yaralandığını, kaburgalarının ve omuzunun kırıldığını, yüzünde sabit iz kaldığını, Eda'nın psikolojik olarak kazadan etkilendiğini, anne ve babası olan diğer davacıların da büyük manevi sıkıntılar yaşadıklarını belirterek Eda için 50.000,00 TL, anne ve babası için 10.000,00'er TL olmak üzere toplam 70.000,00 TL tazminatın kaza tarihinden itibaren işlemiş ve işleyecek faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar vekilleri, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile, Eda yararına 25.000,00-TL, anne Zehra yararına 5.000,00-TL, baba Cabbar yararına 5.000,00-TL manevi tazminatın, davalılar ... ve ... yönünden kaza tarihinden

itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte, sigorta şirketinin poliçe limitiyle ve dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizle sorumlu olması koşuluyla, davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine, karar verilmiş; hüküm, davalı Anadolu Anonim Türk Sigorta Şirketi vekili ile davalılar ... ve ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece toplanıp değerlendirilen delillere, özellikle manevi tazminatın takdirinde B.K.nın 47.maddesindeki özel haller dikkate alınarak hak ve nesafet kuralları çerçevesinde hüküm kurulmuş olmasına göre, davalı ... Türk Sigorta Şirketi vekili ile davalılar ... ve ... vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA ve aşağıda dökümü yazılı 1.194,29 TL kalan onama harcının temyiz eden davalılar Anadolu Anonim Türk Sigorta Şirketi ile ... ve ...'dan alınmasına 22/05/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/11985, Karar No: 2015/6231, Tarih: 09.04.2015

**12. Ceza Dairesi         2014/11985 E.  ,  2015/6231 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ağır Ceza Mahkemesi

Suç : Taksirle öldürme

Hüküm : TCK'nın 85/2.maddesi gereğince mahkumiyet

Taksirle öldürme suçundan sanığın mahkumiyetine ilişkin hüküm, sanık tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

20.08.2012 günü saat 03.30 sıralarında mağdur sürücü ...'un beraberinde 6 yolcu ile birlikte, yönetimindeki kapalı kasa kamyonetle, yerleşim yeri içinde, 7 metre genişliğinde, aydınlatmanın olmadığı, bölünmemiş, iki yönlü, düz, kuru, asfalt kaplama yolda seyirle, olay mahalli olan 5.km civarına geldiğinde, karşıdan karşıya geçmek isteyen ve yaklaşık 95.7 promil alkollü olan sanık yaya ...'a çarpmamak için aracını sol tarafa yönlendirdiği sırada, sanığa da çarpıp soldan yol dışı kalarak, yol dışındaki menfez inşaatına da çarparak durması sonucu meydana gelen kazada, yayanın ilk geçiş hakkını gelmekte olan mağdur idaresindeki araca vermeden, yolun karşısına geçme teşebbüsünde bulunarak, asli kusurlu olarak kazaya sebebiyet verdiği gözetilerek, sanık hakkında adalet ve hakkaniyet kuralları uyarınca alt sınırdan daha fazla uzaklaşmak suretiyle ceza tayini gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması; aleyhe temyiz olmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanığın eksik inceleme yapıldığına, kusura ve sair temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün isteme uygun olarak ONANMASINA, 09/04/2015 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

MUHALEFET ŞERHİ

Dosyada mahkumiyetine karar verilen sanık yayadır. Her ne kadar Ceza Genel Kurulu kararında yayalarında taksirle öldürme ve yaralama suçlarında sanık olarak gösterilebilecekleri kabul edilmiş ise de Yüksek Ceza Genel Kurul’nda dile getirdiğimiz itiraz gerekçelerimizi bu dosyada da tekrarlayarak trafik kazasında yayaların sanık olarak gösterilemeyeceğini düşündüğümüzden sayın çoğunluğun hükmün onanması yönündeki görüşlerine katılmıyoruz.

Şöyle ki;

Yayanın sanık olarak yargılanamayacağını ifade ederken, kastettiğimiz karayolu ulaşımında trafik kazasına karışan araç ile yolda yürümekte olan insanın çarpışan veya çarpışma ile karşı karşıya kalan kişi olması halidir. Daire kararındaki azınlık görüşünde belirtildiği gibi 'aracını yol kenarına bırakıp giden kişi bu eyleminden zararlı bir sonuç doğduğunda' kusurlu olması halinde tabi ki sanık olarak yargılanabilecektir. Çünkü dikkat ve özen yükümlülüğüne uymamanın meydana getirdiği netice dolayısıyla kişi kusurludur.

1- Türk Ceza Kanununda trafikle ilgili iki suç bulunmaktadır. Bunlardan biri 179. maddedeki 'Trafik güvenliğini (Kasten) tehlikeye sokma' suçu ile 180. maddedeki 'Trafik güvenliğini taksirle tehlikeye sokma' suçudur.

1- Türk Ceza Kanununda trafikle ilgili iki suç bulunmaktadır. Bunlardan biri 179. maddedeki 'Trafik güvenliğini (Kasten) tehlikeye sokma' suçu ile 180. maddedeki 'Trafik güvenliğini taksirle tehlikeye sokma' suçudur.

Bu suçlardan kasten işlenen 179. maddenin fıkralarında insanın (yayanın) bizzat vücut bütünlüğü ile kasten trafik güvenliğini tehlikeye sokmasında (Örneğin, kırmızı ışıkta geçmesi, yola atlama, yola yatma) sanık olması kabul edilmemiştir.

Maddenin birinci fıkrasında sürücü olmayanların, yani insanların (yayanı) hep ortaya koydukları maddi bir engel, koyma, kaldırma ve bozmadan bahsedilmiştir. İkinci ve üçüncü fıkralarında ise sürücülerin kasten sebebiyet verdikleri tehlikeler suç olarak gösterilmiştir.

Aynı şekilde 180. maddedeki 'trafik güvenliğini taksirle tehlikeye sokma' suçunda insanların (yayaların) sanık olabilecekleri kabul edilmiş, ancak maddede tehlikeye sokmanın deniz, hava veya demiryolu ulaşımında olması hali düzenlenmiştir. Karayolu ulaşımıyla ilgili bir düzenleme yapılmamıştır. Denizde yüzen deniz ulaşımını, raylar üzerinde gezen demiryolu ulaşımını, havaalanında gezen havayolu ulaşımını taksirle tehlikeye soktuğunda taksirle işlenen bu suçlar oluşmakta, buna mukabil aynı hareketler karayolunda yapıldığında suç olarak değil kabahat olarak kabul edilmektedir.

Kısaca karayolu ulaşımıyla ilgili hem kasten hem de taksirle işlenen suçlarda yayanın (insanın) sanık olması, fail olması kabul edilmemiştir. Bu bilinçli bir tercih ve düzenlemedir.

2- 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun yedinci kısmının başlığı 'Trafik Kazalarıdır'

Bu bölüm dört maddeden oluşmakta ve kazayla ilgili olarak sürücüler için düzenlemeler getirilmiştir. Bu bölümün son maddesi olan 84. madde ise 'Trafik kazalarında sürücü kusurlarının tespiti ve asli kusur sayılan haller' başlığı altında sürücüler için 12 asli kusurlu hal gösterilmiş, yayalarla ilgili, yayaların kusurlarının tespiti ve asli kusurlu sayılan hiçbir hal gösterilmemiştir. maddedeki sıralama dahi trafik kazalarında kişilerin sanık olamayacaklarının en önemli göstergesidir.

3- Yine 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu sürücüler için birçok düzenleme getirmiştir.

Bunlar sağlık şartı ki, gözün görmesi, kulağın işitmesi yeterli görülmemiş ayrıca bunlar için hekim raporu, sürücü olmak için kullanılacak araca uygun sürücü belgesi ve trafiğe elverişli araçla yola çıkılması aranmıştır.

Bunun yanında yaya olmak için bunlardan hiç birisi aranmamış, demek ki öyle kolay sürücü olunamıyor. İşte bu bile yaya ile sürücü arasındaki farkı ortaya koyuyor.

4- Ceza Genel Kurulu’nun yayanın sanık olamayacak olduğuna dair 13.12.1993 tarih ve 1993/221 Esas ve 1993/317 sayılı kararında açıkça belirtildiği gibi, taksirin unsurlarından biri de neticenin öngörülebilir olmasıdır. Bunu hem yaya hem de sürücü olarak ayrı ayrı değerlendirdiğimizde trafikle karşı karşıya kalan yayanın önceliği, önce kendi canının zarar görmemesidir.