muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2010/742, Karar No: 2011/64, Tarih: 06.04.2011

Davada, kısmen kabule karar verildiğine ve yukarıda açıklanan genel kuralın aksine, HUMK 94 ve 418.maddelerinde öngörüldüğü gibi özel bir sebep de bulunmadığına göre, tarafların haklı çıktıkları oranda yargılama giderlerinin paylaştırılarak," kısmi redden dolayı davalılar yararına vekalet ücretine hükmedilmesi gereğinin gözetilmemiş olması; ayrıca davalı işveren şirket unvanının karar başlığına yanlış yazılması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, taraflar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır…

…")

gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda kısmen direnilmiştir.

TEMYİZ EDEN : Taraf vekilleri

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve direnme kararının verildiği tarih itibariyle H.U.M.K.nun 2494 sayılı Yasa ile değişik 438/II.fıkrası hükmü gereğince duruşma isteğinin reddine karar verilip dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Davacı, davalıya ait işyerinde 01.12.1992-09.05.2000 tarihleri arasında hizmet akdine dayalı olarak kesintisiz çalıştığının ve 2000 yılı aylık ücretinin net 250 TL olduğunun tespitini talep etmiştir.

Davalı Kurum vekili, tarafı olmadıkları işçilik alacakları davasının delil niteliğinde olmadığı, çalışmanın kanıtlanması gerektiğini; davalı şirket vekili ise, davacının sigorta primlerinin tam yatırıldığını, asgari ücret aldığına dair ücret bordrolarının imzalı olduğunu, belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.

Yerel mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verilen karar taraf vekillerinin temyizi üzerine Özel Dairece yukarıda açıklanan gerekçelerle bozulmuş, yerel mahkemece bozma ilamının (2) numaralı bendine karşı ilk gerekçesinde de belirttiği gibi; bankaya maaş adı ile yatırılan 250 TL'lik ödemelerin avans olarak nitelendirilmesinin mümkün olmadığı, banka kayıtlarının esas alınmasının hayatın olağan gerçeklerine uygun olduğu gerekçesiyle kısmen direnme kararı verilmiştir.

Kararı taraf vekilleri temyiz etmiştir.

I-Direnme yolu ile Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık, davacının sigorta primine esas ücretinin belirlenmesine ilişkin olarak yapılan araştırmanın yeterli olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

5510 sayılı Sosyal Sigortalar Ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun Geçici 7.maddesi uyarınca davanın yasal dayanağı 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 79/10. maddesidir. Anılan maddede "yönetmelikle tespit edilen belgeleri işveren tarafından verilmeyen veya çalıştıkları Kurumca tespit edilemeyen sigortalılar, çalıştıklarını hizmetlerinin geçtiği yılın sonundan başlayarak 5 yıl içerisinde mahkemeye başvurarak alacakları ilam ile ispatlayabilirlerse, bunların mahkeme kararında belirtilen aylık kazanç toplamları ile prim ödeme gün sayıları nazara alınır." hükmü yer almaktadır.

Bilindiği üzere davacı hizmet tespiti davasında belli bir dönemdeki çalışmalarının tespitini ister. Bu istek, dava dilekçesinde açıkça belirtilmiş olmasa da 506 Sayılı Kanunun 79/10. maddesinde de açıkça belirtildiği üzere prime esas kazançlarının ve prim ödeme gün sayılarının tespiti talebini de içerir. Mahkeme ilamı işverenin Kuruma vermediği bildirgeler yerine geçecek belge niteliğindedir. Bu nedenle mahkeme de dava sonunda vereceği kararda, tespit edilen dönem için aylar itibariyle prim ödeme gün sayıları ile 506 Sayılı Kanunun 77. maddesine göre hesaplanacak olan 'o dönemdeki' bir günlük ücreti belirtecektir.

506 Sayılı Kanunun 6. maddesinde ifade edildiği üzere, sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamaz ve vazgeçilemez. Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkin olduğundan, özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi zorunludur.

Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde re'sen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

Bu kapsamda hizmet tespitine yönelik davalarda davacı işçinin çalışmasının gerçekliği, işin ve işyerinin kapsam ve niteliği dikkate alınarak, ücretinin ve davalı Sosyal Güvenlik Kurumu'na (Devredilen SSK) davalı işveren tarafından ödenen ve ödenmesi gereken primlerin miktarının belirlenebilmesi amacıyla, prime esas kazancın tespitinde, gerçek ücretin esas alınması koşuldur.

Davanın niteliği gereği, çalışma olgusunun her türlü delille ispatlanabilmesine karşılık ücretin ispatında bu denli bir serbestlik söz konusu değildir. Çalışma olgusunun her türlü delille kanıtlanması olanağı bulunmakla birlikte; Hukuk Genel Kurulu'nun 2005/21-409 E., 2005/413 K. sayılı kararında da belirtildiği üzere, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 288. maddesindeki yazılı sınırları aşan ücret alma iddialarının yazılı delille kanıtlanması zorunluluğu bulunmaktadır.

Ücret miktarı HUMK 288.maddesinde belirtilen sınırları aşıyorsa, tespiti gereken gerçek ücretin; hukuksal geçerliliğe haiz olarak düzenlenmiş bulunmaları kaydıyla, işçinin imzasının bulunduğu aylık ücreti gösteren para makbuzları, banka kayıtları, ticari defter kayıtları, ücret bordroları gibi belgelerle ispatı mümkündür.

Yazılı delille ispat sınırın altında kalan miktar için tanık dinletilebilir. Tespiti istenen miktar sınırı aşıyor olsa bile varlığı iddia edilen çalışmanın öncesine ve sonrasına ait yazılı delil başlangıcı sayılabilecek belgeler bulunuyorsa tanık dinletilmesi mümkündür (HUMK m. 292).

Yazılı delille ispat sınırın altında kalan miktar için tanık dinletilebilir. Tespiti istenen miktar sınırı aşıyor olsa bile varlığı iddia edilen çalışmanın öncesine ve sonrasına ait yazılı delil başlangıcı sayılabilecek belgeler bulunuyorsa tanık dinletilmesi mümkündür (HUMK m. 292).

506 Sayılı Kanunun 78.maddesinde prime esas günlük kazançların alt ve üst sınırlarının ne olacağı gösterilmiştir. Günlük kazancın alt sınırı HUMK'nun 288. maddesinde belirtilen sınırı aşıyorsa ücretin yazılı delille saptanması gereğinin pratikte bir önemi kalmayacaktır. Zira 506 Sayılı Kanunun 78. maddesine göre, "....günlük kazançları alt sınırın altında olan sigortalılar ile ücretsiz çalışan sigortalıların günlük kazançları alt sınır üzerinden hesaplanır". Ücretin alt sınırla tespit edilen miktardan fazla olması halinde ise günlük kazancın hesaplanmasında asgari ücret esas alınır.

Somut uyuşmazlıkta; davacı 2000 yılı aylık ücretinin 250 TL olduğunun tespitini talep etmiş, yerel mahkemece banka kayıtları esas alınarak talebin kabulüne karar verilmiştir.

Ne var ki dosyada mevcut banka kayıtlarının incelenmesinde davacıya maaş adı altında farklı miktarlarda ödeme yapıldığı görülmektedir. Davacıya yapılan ödemeler arasındaki miktar farklılığının nedeni ile ödemelerin ne kadarının ücretine karşılık ne kadarının ise yaptığı işin gereği olan avans ödemelerine ait olduğu hususları açıklığa kavuşturulmadan, sadece 250 TL'lik ödemelerin hükme esas alınması isabetsizdir.

O halde yerel mahkemece; davalı şirketin giderleri ile ödemelerini gösteren defter ve kayıtları ile banka kayıtları üzerinde inceleme yapılarak davacıya 1999 ve 2000 yıllarında yapılan her bir ödemenin işveren kayıtlarındaki karşılığı tespit edilmeli, diğer bir anlatımla banka kayıtlarında görülen ödemelerin ücrete mi yoksa avansa mı ilişkin olduğu belirlenmelidir.

Öte yandan davacı imzasını taşıyan belgelerde yer alan imzaların davacıya aidiyeti ile davacı yönünden bağlayıcılık değeri de araştırılarak, işçilik alacakları davasında verilen karar da irdelenmek suretiyle toplanacak delillerin ve yukarıda belirtilen ilkelerin ışığında varılacak sonuca göre bir karar verilmelidir.

Hal böyle olunca Hukuk Genel Kurulu'nca da benimsenen Özel Daire bozma kararına uyulmak gerekirken, önceki kararda kısmen direnilmesi usul ve yasaya aykırıdır. Bu nedenle yerel mahkeme kararının direnmeye ilişkin kısmı bozulmalıdır.

II-Temyize konu bozma ilamının (1) ve (3) numaralı bentlerinde işaret edilen "Kuruma bildirilmiş sürelerin yeniden tespitinde hukuki yarar olmadığı ve davanın kısmen kabulü nedeniyle yargılama giderlerinin tarafların haklı çıktığı oranda paylaştırılması gereğine" işaret eden bozma nedenlerine uyularak bozma doğrultusunda karar verilmiştir.

Hal böyle olunca, bozma kararına uyularak oluşturulan yeni hüküm Özel Daire'since incelenmediğinden, bu yeni hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesi için dosya Özel Daire'ye gönderilmelidir.

S O N U Ç :

Hal böyle olunca, bozma kararına uyularak oluşturulan yeni hüküm Özel Daire'since incelenmediğinden, bu yeni hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesi için dosya Özel Daire'ye gönderilmelidir.

S O N U Ç :

1-(I) Numaralı bentte açıklanan nedenlerle taraf vekillerinin direnme kararına yönelik temyiz itirazlarının kabulü ile direnme kararının yukarıda ve Özel Daire bozma kararında gösterilen nedenlerden dolayı BOZULMASINA, istek halinde temyiz peşin harcının davacı ve davalılar Ü…

… G…

… Müşavirliğine geri verilmesine,

2-(II) Numaralı bentte açıklanan gerekçelerle uyulan kısım yönünden taraf vekillerinin yeni hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesi için dosyanın 10.HUKUK DAİRESİNE GÖNDERİLMESİNE,

06.04.2011 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/28668, Karar No: 2015/46381, Tarih: 24.12.2015

**6. Ceza Dairesi         2013/28668 E.  ,  2015/46381 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 6 - 2012/290295

MAHKEMESİ : Kütahya 1. Ağır Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 04/10/2012

NUMARASI : 2011/70 (E) ve 2012/169 (K)

SUÇ : Yağma

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara ve Hakimler Kurulu'nun takdirine göre; suçun sanık tarafından işlendiğini kabulde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından, diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

Ancak;

1-) Sanık T.. A..'ün aşamalarda değişmeyen beyanında müştekinin kendisinden bayan talep ettiğini aralarındaki para alışverişinin bundan kaynaklandığı, olay yerinde bulunan ve duruşmada dinlenen tanık Tolga'nın 23/06/2011 tarihli duruşma anlatımında " plaka sayılı aracın yanında iki kişinin kavga ettiklerini, para alışverişi olduğunu gördüm. Sanırım aralarında bir bayan meselesi vardı" biçimindeki ifadesine, müştekinin hazırlık anlatımında cüzdanından çıkardığı paraları sanığa verdiğine, duruşma anlatımında ise sanığın ceplerini yoklayarak paralarını aldığı yönündeki oluş konusundaki farklı anlatımlarına göre, sanığın müştekinin parasını yağmaladığı yönünde müşteki anlatımını doğrulayan kesin ve inandırıcı delil elde edilemediği anlaşılmakla, sanığın beraati yerine yazılı şekilde cezalandırılmasına karar verilmesi,

2-) Kabule göre: 5237 sayılı TCK'nın 150/2. maddesindeki "değer azlığı" nın yeni bir kavram olduğu, Yasa koyucunun amacı ile suçun işleniş biçimi, olayın özelliği ve sanığın özgülenen kastı da gözetilmek suretiyle, daha çoğunu alma olanağı varken yalnızca gereksinimi kadar ve değer olarak da gerçekten az olan şeylerin alınması durumunda, yasal ve yeterli gerekçeleri de açıklanarak uygulanabileceği gözetilmeden, somut olayda koşulları bulunmadığı halde, 150/2. maddesinin düzenleniş amacının dışında yorumlar getirilerek cezadan indirim yapılması,

Bozmayı gerektirmiş, o yer Cumhuriyet Savcısı, sanık T.. A.. ve savunmanının temyiz itirazları bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenlerle CMUK'nın 326/son maddesince ceza miktarı yönünden sanığın kazanılmış hakları saklı tutulmak kaydıyla hükmün BOZULMASINA, 24/12/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/9639, Karar No: 2016/11801, Tarih: 31.05.2016

**7. Hukuk Dairesi         2016/9639 E.  ,  2016/11801 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava Türü : Alacak

YARGITAY İLAMI

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay'ca incelenmesi taraf vekillerince istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşılmakla dosya incelendi, gereği görüşüldü:

1-Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davacının tüm, davalının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2-Davacı vekili, müvekkilinin, ...'na bağlı ... Devlet Hastanesi'nde alt işveren firmaların sigortalısı olarak ve temizlik ihalesi kapsamında halen çalışmasına devam ettiğini, çalışması boyunca temizlik işinden ziyade, hastanenin her bölümünde ve asıl işte çalıştırıldığını, emir ve talimatları hastane yetkililerinden aldığını, çalışma düzeninin yine hastane yönetimi tarafından belirlendiğini, hastaların altlarını temizleme, pozisyon verme, lavman, yara pansumanı, hastaların taşınması gibi asıl işin bir parçası olan ve davalının kadrolu elemanlarının yapması gereken işlerin yaptırıldığını, temizlik işçisi olmasına rağmen temizlik için zamanının kısa bir süresini ayırdığını, geri kalan sürede hastabakıcı gibi çalıştığını, şirketlerin kağıt üstünde değiştiğini, bu değişiklikten işçilerin haberinin dahi olmadığını, şirketlerin değişmesine rağmen çalışanların aynı kaldığını, bu şirketlerin bağımsız bir organizasyonlarının bulunmadığını, asıl-alt işveren ilişkisinin ucuz işçi çalıştırma ve bazı kanuni yükümlülüklerden kaçma amacı taşıdığını, bu nedenlerle davalı ile dava dışı şirketler arasındaki asıl-alt işveren ilişkisinin muvazaalı olduğunu, davacının baştan beri davalı Bakanlığın işçisi sayılması gerektiğini, bu durumda da ilave tediyeye hak kazandığını, davalı Bakanlığın en düşük işçisinden bile az ücret aldığını, bu nedenle fark ücret talebinde bulunduklarını, davacının fazla mesai yaptığını, ancak ücretinin ödenmediğini iddia ederek fark ücret, ilave tediye, fazla mesai ve farklı işlem tazminatı alacaklarının davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı Bakanlık vekili, zamanaşımı savunmasında bulunduktan sonra, esas açısından, davacı işçi ile idare arasında imzalanmış herhangi bir iş sözleşmesi bulunmadığını, idarenin ihale makamı olduğunu, davacı işçinin davalı idareden ihale ile iş alan şirketlerin işçisi olduğunu, davacıyla yapılan sözleşmelerin belirli süreli iş sözleşmesi niteliğinde olduğunu, davacının hür iradesiyle belirlenen ücretle çalışmayı kabul ettiğini ve her ay ihtirazı kayıtsız ücretini aldığını, hastanenin asıl işinin muayene, hemşirelik işleri, laboratuar, röntgen, odyoloji gibi işlerden oluştuğunu, bu işlemlerin tamamlanması için arada yapılan tüm işlerin yardımcı iş

niteliğinde olduğunu, bu sebeple muvazaa iddiasının gerçek dışı olduğunu, davacının normal mesai saatleri içinde çalıştırıldığını beyanla davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, davacının hizmet alım sözleşmesinin konusu dışındaki işlerde yani hastabakıcı olarak çalıştırıldığı, bu nedenle asıl alt işveren ilişkisinin muvazaalı olduğu, davacının davalının işçisi sayılması gerektiği, bu nedenle ilave tediye ve fark ücret alacak taleplerinin aynı şekilde tanık beyanlarına göre fazla mesai yaptığından fazla mesai ücretinin bulunduğu, farklı muamele tazminatı şartlarının oluşmadığı gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Davacının tespit edilen dönemsel ücretlerinin yerinde olup olmadığı ve buna bağlı olarak fark ücret talep edip edemeyeceği ihtilaflıdır.

Mahkemenin dosya içeriğinde delillere göre asıl-alt işveren ilişkisinin muvazaalı olduğuna ilişkin kabulü yerindedir. Ancak yazılan yazılara verilen cevaplardan davalının davacı ile aynı işi yapan kadrolu işçisinin bulunmadığı açıktır. Bu durumda, davacının bordrolarda yazılı ücretle çalıştığının kabul edilmesi ve alacaklarının da buna göre hesap edilmesi gerekirken, davacı ile aynı işi yapmayan 6111 sayılı Kanun kapsamında başka bir kamu kurumundan devren geçen üstelik belli bir tarihten sonra sendikalı olup Toplu İş Sözleşmesindeki zamlara göre ücreti belirlenen işçinin ücreti emsal kabul edilerek dönemsel ücretlerinin belirlenmesi ve buna göre hesap edilen alacakların hüküm altına alınması hatalı olmuştur.

3-Davacı vekili kısmi dava açmış, bilirkişi raporundan sonra davalının ıslaha karşı zamanaşımı savunmasında bulunabileceğini düşünerek buna göre talepte bulunmuştur. Davalı vekili ıslah dilekçesinin tebliği üzerine süresinde ıslah dilekçesine karşı zamanaşımı savunmasında bulunmuştur. Mahkeme ıslah dilekçesine karşı yapılan zamanaşımı savunması nedeni ile ek rapor almamıştır. Fazla mesai ücreti açısından kısmi dava ile istenen miktar dikkate alındığında, ıslah dilekçesine karşı yapılan zamanaşımı savunmasından etkilenen alacak yoktur. Ancak ilave tediye alacağı bakımından mahkemenin ıslah dilekçesine karşı yapılan zamanaşımı savunmasını gözeterek belirleyeceği alacağı hüküm altına alması gerekirken, hükmün gerekçesinde ıslah dilekçesine karşı yapılan zamanaşımı savunmasını dikkate almadan davacının bilirkişi raporunda hesap edildiği kadar alacağının bulunduğunu tespit edip talep kadarının tahsiline karar vermesi doğru olmamıştır.

O halde davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve karar bozulmalıdır.

SONUÇ:Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı nedenlerle BOZULMASINA, aşağıdaki yazılı temyiz harcının davacıya yükletilmesine, 31.05.2016 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/3176, Karar No: 2010/5372, Tarih: 08.11.2010

**8. Hukuk Dairesi         2010/3176 E.  ,  2010/5372 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Aile Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Katılma alacağı

... ile ... ve müşterekleri aralarındaki katılma alacağı davasının reddine dair ...Aile Mahkemesinden verilen 30.03.2010 gün ve 769/381 sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili tarafından süresinde istenilmiş olmakla dosya incelendi gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacı vekili, vekil edeninin eşi ...’ın 25.6.2008 tarihinde öldüğünü, evliliğin ölümle sonuçlandığını, davalıların ...’ın mirasçıları olduğunu belirterek Hacı Mehmet adına tapuda kayıtlı bulunan 4632 ada 4 nolu parseldeki taşınmazın edinilmiş mallara katılma rejimi süresi içerisinde 6.9.2004 tarihinde alındığını açıklayarak ½ katılma alacağının tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalılar, davanın reddine karar verilmesini savunmuşlardır.

Mahkemece, verilen kesin süreye davacı tarafın uymadığı gerekçesiyle sübut bulmayan davanın reddine karar verilmesi üzerine; hüküm, davacı vekili tarafından süresinde temyiz edilmiştir.

Dava, TMK’nun 202, 225, 231 ve 235 ve 236. maddeleri gereğince açılan artık değere (edinilmiş mallara) katılma alacağı isteğine ilişkindir.

Davalılar, davanın reddine karar verilmesini savunmuşlardır.

Mahkemece, verilen kesin süreye davacı tarafın uymadığı gerekçesiyle sübut bulmayan davanın reddine karar verilmesi üzerine; hüküm, davacı vekili tarafından süresinde temyiz edilmiştir.

Dava, TMK’nun 202, 225, 231 ve 235 ve 236. maddeleri gereğince açılan artık değere (edinilmiş mallara) katılma alacağı isteğine ilişkindir.

Mahkemece taşınmazın sürüm değerinin belirlenmesi için keşfin yapılması konusunda verilen kesin süreye davacı tarafın uymadığı gerekçesiyle esastan davanın reddine karar verilmiş ise de; mahkemenin bu görüşüne katılma olanağı bulunmamaktadır. HUMK.nun 163.maddesi uyarınca verilen kesin sürenin hukuki sonuç doğurabilmesi için yöntemine uygun bir biçimde verilmiş olması gerekir. Yani verilecek kesin süreyi içeren ara kararında; keşif heyetinin ücreti, uzman bilirkişi veya bilirkişilerin ücreti ile keşfe gidilmesi için kullanılacak vasıta ücretinin tek tek bentler halinde ara kararında gösterilmesi, süreye uyulmaması halinde doğacak hukuki sonuçların ilgili tarafa hatırlatılması ve gerekli uyarının yapılması zorunludur. Mahkeme ilk kesin süreyi içeren 8.12.2009 günlü yargılama oturumu ara kararında mahkeme heyet ücreti, inşaat bilirkişisinin ücreti, keşif günü ve saatini belirtmiş ise de, hangi araçla ve ne şekilde gidileceği konusunda herhangi bir belirlemede bulunamadığı gibi vasıta ücreti de taktir edilmemiştir. 4.2.2010 günlü yargılama oturumu ara kararı da aynı yöntemle verilmiş ve 8.12.2009 tarihli ara kararına atıfta bulunulmuştur. Bu yargılama oturumunda keşif günü 1.3.2010 gün, saat 15:30 olarak belirlenmiş, davacı vekilinin 1.3.2010 tarihli dilekçeyle ve hangi gerekçeyle keşfin yapılamayacağı hususunu içeren dilekçe sunması üzerine dilekçede belirtilen özür esas alınarak keşfin yapılmadığı ve 1.3.2010 tarihli tutanağın tutulduğu görülmüştür. 4.2.2010 yargılama oturumunda duruşma günü 30.3.2010 olarak saptanmıştır. Bu yargılama oturumunda alınan bir ara kararıyla önce keşif isteğinin reddi kararlaştırılmış, ondan sonrada sübut bulmayan davanın reddine karar verilmiştir. Araç gideri az önce açıklandığı gibi ara kararlarında yer almadığından verilen ve kesin süreyi içeren ara kararlarının HUMK.nun 163.maddesine uygun olduğu söylenemez. Öte yandan HUMK.nun 364.maddesinde keşif iki taraf usulen davet edildikten sonra vicahlarında ve davete icabet etmedikleri halde gıyaplarında mahkeme veya tahkikat hakimi tarafından yapılır denilmektedir. Yani kesin süre içeren keşfe ilişkin ara kararları HUMK.nun 163. maddesine uygun olarak verildiğinde ve vasıta ücreti alındığında taraflar gelmese dahi mahkemece keşfin yapılması kanun gereğidir.

Saptanan bu somut olgular karşısında mahkemece, araç ücretinin belirlenmemesi nedeniyle verilen kesin süre yöntemine uygun bulunmadığından işin esasına girilerek ve taraf delilleri toplanarak iddia ve savunma çerçevesinde bir karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmiş olması doğru değildir.

Saptanan bu somut olgular karşısında mahkemece, araç ücretinin belirlenmemesi nedeniyle verilen kesin süre yöntemine uygun bulunmadığından işin esasına girilerek ve taraf delilleri toplanarak iddia ve savunma çerçevesinde bir karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmiş olması doğru değildir.

Davacı vekilinin temyiz itirazları bu bakımdan yerinde olduğundan kabulüyle yerel mahkeme hükmünün açıklanan nedenlerle ve HUMK.nun 428.maddesi uyarınca BOZULMASINA ve 17,15 TL peşin harcın istek halinde temyiz eden davacıya iadesine 08.11.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.