muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/1013, Karar No: 2019/1180, Tarih: 14.11.2019

Yoksulluğun hukuksal kavramı, anılan yasa maddesinde tanımlanmamıştır. Herkes sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşama, maddi ve manevi varlığını geliştirme hakkına sahiptir (Anayasa 17/1, 55 md.).

Şu hâlde, bu temel hakkın tabii sonucu yeme, giyinme, barınma, sağlık, ulaşım, kültür gibi bireyin maddi varlığını geliştirmek için zorunlu ve gerekli görülen harcamaları karşılayacak düzeyde geliri olmayanlar yoksul kabul edilmiştir (HGK 1982/2-656 E., 1988/688 K.).

Hukuk Genel Kurulunun yerleşik kararlarında “Asgari ücret seviyesinde gelire sahip olunması” yoksulluk nafakası bağlanmasını olanaksız kılan bir olgu olarak kabul edilmemiştir (HGK 07.10.1988 gün 1988/2-656 E., 1998/688 K., 26.12.2001 gün 2001/2-1158 E.-1185 K. ve 01.05.2002 gün 2002/2-397 E.-339 K.).

Yoksulluk nafakasının dayandığı temel düşünce, esas itibariyle boşanan taraflardan birisinin boşanma sonucunda düşmüş olduğu yoksulluk hâlinin sosyal dayanışma, fikri ve ahlâksal değerler gereğince nispeten giderilmeye çalışılmasıdır.

Somut olayda davalı kadının çalıştığı anaokuluna pankart asması nedeniyle iş akdi feshedilmiştir. Bu nedenle kadının talebiyle boşanma kararı ile davalıya kararın kesinleşmesine kadar 250,00TL tedbir, kararın kesinleşmesinden itibaren de nafakanın yoksulluk nafakası olarak devamına karar verilmiş, karar davacı koca tarafından boşanma ve hükmedilen tazminat miktarı yönünden temyiz edilmiş, karar Yargıtay 2. Hukuk Dairesince onanarak 28.11.2012 tarihinde kesinleşmiştir.

Boşanma davası sırasındaki kolluk araştırmasına göre davacı işsiz olup, çalışmamaktadır. Bu davadaki kolluk araştırmasında ise ayakkabı imalathanesinde çalıştığı bildirilmiştir. Dinlenen tanıklarda davacının ayakkabı imalatçısı olduğunu, boşanmayı sorun edip bunalıma girip çalışmadığını açıklamışlardır.

Davalı ise mahkeme kararı ile hükmedilen yoksulluk nafakası ile geçinmesi günümüz koşullarında mümkün görülmediğinden anaokulunda asgari ücretle çalışmaya başlamıştır. Davalının nafaka dışında bir mal varlığı bulunmadığı gibi, daha sonra girdiği işte aldığı asgari ücret ise, günümüz ekonomik koşulları ve paranın alım gücü değerlendirildiğinde onu yoksulluktan kurtarmaz. Kaldı ki davalının elde ettiği iş ve gelir her an için sona erebilecek nitelikte olup, sabit ve güvenceli değildir. Yoksulluk nafakasının kaldırılabilmesi için, nafaka alacaklısının çalışmakta olduğu işin sabit ve güvenceli olması gerekir. Her an için sona erebilecek nitelikte ise sabit ve güvenceli değildir. Her ne kadar tanıklar davacı kocanın çalışmadığını bildirmişlerse de; ayakkabı imalatçısı olması ve yaşı dikkate alındığında çalışmasına engel bir durumun kalıcı ve sürekli olduğu da kanıtlanmış değildir.

Bu nedenle toplanan delillere göre, davalının asgari ücretle iş bulduğu ve davacının da ayakkabı imalatçısı olup, çalışmasına engel bir durumun kalıcı ve sürekli olduğu da kanıtlanamadığı anlaşılmakla, yerleşmiş Yargıtay uygulamasına göre asgari ücretin yoksulluğu ortadan kaldırmadığı ilke olarak kabul edildiğinden, davalı asgari ücretle çalışsa bile yoksulluğun ortadan kalkmayacağı, sadece nafakanın miktarının tayininde rol oynayacağı gözetilerek, yoksulluk nafakasının kaldırılması yerine indirilmesi gerekir.

Yerel mahkemenin direnme kararı anılan nedenlerle bozulması uygun olduğundan sayın çoğunluğun direnme kararının onanması gerekçesine katılınmamıştır.

KARŞI OY

Dava, yoksulluk nafakasının kaldırılması talebine ilişkindir. Özel Daire ile yerel mahkeme arasındaki uyuşmazlık, asgari ücret seviyesinde maaş alan davalının yoksulluğunun ortadan kalkıp kalkmadığı, tarafların ekonomik ve sosyal durumuna göre, yoksulluk nafakasının kaldırılmasına mı indirilmesine mi karar verileceği noktasındadır.

Taraflar İzmir 12. Aile Mahkemesinin 2010/1097 E. 2011/999 K. sayılı kararı ile eşit kusurları bulunduğu ve evlilik birliğinin temelinden sarsıldığı gerekçeleriyle boşanmışlar, karar da 250TL aylık tedbir nafakasının hükmün kesinleşmesinden itibaren yoksulluk nafakası olarak devamına karar verilmiş, karar Yargıtay 2. Hukuk Dairesince onanmış ve 28.11.2012 tarihinde karar düzeltme istemlerinin reddi ile kesinleşmiştir. Henüz kesinleşmeden davacı tarafından yoksulluk nafakasının kaldırılması istemiyle 24.09.2012 de açılan davada İzmir 3. Aile Mahkemesinin 20.03.2013 tarihli 2012/733 E. 2013/256 K. sayılı kararı ile dava tarihinde yoksulluk nafakası kararı kesinleşmemiş olduğundan karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş, 23.05.2013 tarihinde kesinleşen bu karardan kısa süre sonra 28.05.2013 tarihinde eldeki dava açılmıştır. Boşanma davasında tarafların sosyal ekonomik durum araştırmasında davalı kadının çalışmadığı, geliri olmadığı, kira ödemediği davacı erkeğin işsiz olduğu, herhangi bir gelirinin olmadığı, kira ödemediği tespit edilmiş, bu dosyada davalının anaokulunda öğretmen olduğu, 770TL asgari ücret aldığı, kira ödemediği, davacının ayakkabı imalatı işi yaptığı, iş buldukça çalıştığı, sabit geliri olmadığı, kira ödemediği, davacının SGK kaydı olmadığı, davalının sigortalı çalıştığı tespit edilmiştir. Dinlenen taraf tanıklarının beyanlarından, davacının ayakkabı imalatçısı olup, boşandıktan sonra bunalıma girdiği, pepelediği, bunu sorun yapıp çalışamadığı, araştırma cevabıyla birlikte değerlendirildiğinde ara ara çalıştığı anlaşılmaktadır. TMK 176. maddesinde yoksulluk nafakasının kaldırılması ve indirilmesi nedenleri düzenlenmiştir. Maddenin 3. fıkrasında, nafaka alacaklısının yoksulluğunun ortadan kalkması da yoksulluk nafakasının kaldırılması nedeni olarak gösterilmiştir. Somut davada, davalının asgari ücretli işde sigortalı çalışıyor olması yoksulluk durumunu ortadan kaldırmamıştır. Bu şekilde çalışmanın yoksulluktan kurtarmadığı Yargıtay daire içtihatları ve HGK içtihatlarıyla benimsenmiştir. TMK 176/4. maddesinde, tarafların mali durumlarındaki değişikliğin veya hakkaniyetin gerektirdiği hâllerin nafakanın artırılması veya indirilmesi kararına neden olabileceği belirtilmiştir. Boşanma davasında davacı erkeğin işsiz olduğu ve geliri bulunmadığına dair kolluk araştırmasına rağmen çalışmayan ve geliri olmayan davalı kadına yoksulluk nafakasına hükmedilmiş, temyiz edilmiş, Yargıtay 2. Hukuk Dairesince karar düzeltme istemi de reddedilerek kesinleşmiş olan yoksulluk nafakasının bu davada erkeğin ayakkabı imalatında iş buldukça çalıştığı tespitine rağmen, kadını yoksulluktan kurtarmayan asgari ücretli-sigortalı çalıştığı gerekçesiyle kaldırılması yasaya uygun değildir. Anayasa Mahkemesine, TMK 176/4. maddesinin Anayasa’ya aykırılığı iddiasıyla açılan iptal davasının 25.06.2009 tarihinde reddine karar verilmiş, gerekçesinde kusuru olmaksızın yoksulluğa düşen nafaka yükümlüsünün yoksulluğa düşme hâlinin TMK 1 ve 4

. Anayasa Mahkemesine, TMK 176/4. maddesinin Anayasa’ya aykırılığı iddiasıyla açılan iptal davasının 25.06.2009 tarihinde reddine karar verilmiş, gerekçesinde kusuru olmaksızın yoksulluğa düşen nafaka yükümlüsünün yoksulluğa düşme hâlinin TMK 1 ve 4. maddelerince değerlendirilerek yoksulluk nafakasının kaldırılması olanaklı olduğu belirtilmiştir. Anayasa Mahkemesinin kararı da somut olayda değerlendirildiğinde, yine nafakanın kaldırılması mümkün olmayacaktır. Biraz önce belirtildiği gibi, yoksulluk nafakasının hükmedildiği boşanma davasında kocanın işsiz olduğu, geliri bulunmadığına dair kolluk araştırmasına göre de yoksulluk nafakasına hükmedilmiş, bu davada ayakkabı imalatı işinde iş buldukça çalıştığı tespit edilen davacının yoksulluk nafakası yükümlülüğünün kaldırılması, kesinleşmiş hükme ve hakkaniyete aykırı olacaktır. Ayrıca, Anayasa Mahkemesi kararında kusuru olmaksızın yoksulluğa düşme hâlinden söz edilmiştir. Boşanma davasından sonra boşanmadan etkilendiği ve pepelemeyi kendine sorun ederek çalışamadığı belirtilen davacı erkeğin kendini tedavi ettirmeyerek ihtiyariyle çalışmaması, istedikçe çalışması da kendi kusuruyla yoksulluğu doğurmaktadır ki elinde olmayan tedavisi mümkün olmayan nedenlerle çalışamaz olduğuna dair bir rapor da dosyaya sunulmamıştır.

Tüm bu nedenlerle ve Özel Dairenin bozma ilamında belirtildiği gibi, yoksulluk nafakasının davalının evlenme tarihi 02.08.2014’e kadar indirilmesi görüşünde olduğumdan, kaldırılmasına ve hükmün onanmasına dair sayın çoğunluğun görüşüne katılmıyorum.
Yargıtay — Esas No: 2016/9319, Karar No: 2019/3802, Tarih: 28.03.2019

**17. Hukuk Dairesi         2016/9319 E.  ,  2019/3802 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davacılar vekili ile davalılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili; 31/07/2014 tarihinde davalı ... idaresindeki davalı ...'a ait aracın ... idaresindeki kamyona çarpması sonucu meydana gelen trafik kazasında araçta yolcu olarak bulunan ...'ın öldüğünü, olayın meydana gelmesinde davalı sürücünün tam kusurlu olduğunu belirterek davacıların yakını olan ...'ın ölümü ile destekten yoksun kaldıklarını ayrıca davacıların müteveffanın ölümü ile manen sıkıntılar yaşadıklarını belirterek davacı ... için 40.000,00 TL, davacı ... ve ... için ayrı ayrı 20.000,00 TL, davacılar ... ve ... için ayrı ayrı 5.000,00 TL olmak üzere toplam 100.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 31/07/2014 tarihinden itibaren işleyen yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar vekili; davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; davanın kısmen kabulü ile davacı küçük ... (ölü ...'ın kızı) için 10.000,00 TL, davacı ... ve ... için (ölü ...'ın anne ve babası) için ayrı ayrı 3.000,00 TL, davacılar ... ... ve ... için (ölü ...'ın kardeşleri) için ayrı ayrı 1.000,00 TL olmak üzere toplam 20.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 31/07/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile belirtilen miktarlarda davacılara verilmesine, fazlaya dair istemin reddine karar verilmiş, hüküm davacılar vekili ile davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Karar tarihi itibariyle temyiz kesinlik sınırı 2.190,00 TL olup, davacılar ..., ..., ... ve ... yönü ile hükmedilen manevi tazminat miktarları 1.000,00’er TL olduğundan karar tarihi itibariyle kesin niteliktedir. Kesin olan kararların temyiz istemleri hakkında mahkemece bir karar verilebileceği gibi, 1.6.1990 gün 3/4 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca Yargıtay'ca da temyiz isteminin reddine karar verilebilir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle davalılar vekilinin temyiz istemlerinin mahkeme hükmünün kesin olması nedeniyle reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde bir usulsüzlük bulunmamasına göre davalılar vekilinin sair temyiz istemlerinin reddine karar vermek gerekmiştir.

3-Dava trafik kazasından kaynaklanan ölüm sebebi ile manevi tazminat istemine ilişkindir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle davalılar vekilinin temyiz istemlerinin mahkeme hükmünün kesin olması nedeniyle reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde bir usulsüzlük bulunmamasına göre davalılar vekilinin sair temyiz istemlerinin reddine karar vermek gerekmiştir.

3-Dava trafik kazasından kaynaklanan ölüm sebebi ile manevi tazminat istemine ilişkindir.

BK.'nın 47. maddesi hükmüne göre (6098 sayılı BK. md. 56), hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır.

Somut olayda davacılar vekili davacı ... için 40.000,00 TL, davacı ... ve ... için ayrı ayrı 20.000,00 TL, davacılar ..., ... ve ... için ayrı ayrı 5.000,00 TL olmak üzere toplam 100.000,00 TL manevi tazminat talep etmiş, mahkemece davacı küçük ... (ölü ...'ın kızı) için 10.000,00 TL, davacı ... ve ... için (ölü ...'ın anne ve babası) için ayrı ayrı 3.000,00 TL, davacılar ..., ..., ... ve ... için (ölü ...'ın kardeşleri) için ayrı ayrı 1.000,00 TL olmak üzere toplam 20.000,00 TL manevi tazminata karar verilmiştir. Manevi tazminatın değerlendirilmesinde tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli, davalıların sorumluluğunun niteliği, tarafların kusur oranları, vefat edenin davacılar ile olan yakınlığı ve özellikle tazminatın caydırıcı bir etki doğuracak düzeyde olması gerektiği de göz önünde tutularak, meydana gelen trafik kazası sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amacıyla olay tarihindeki paranın alım gücüne uygun düşen tutarlara hükmedilmesi gerekmektedir. Bu bakımdan somut olayda olayın meydana geliş şekli ve zararın niteliği dikkate alındığında davacılar için hak ve nasafet kuralları çerçevesinde daha yüksek manevi tazminata hükmedilmesi gerekirken, somut olayla bağdaşmayan miktarlarda manevi tazminata hükmedilmesi doğru olmamıştır.

SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalılar vekilinin temyiz istemlerinin davacılar ..., ..., ... ve ... yönü ile hükmedilen manevi tazminat miktarlarına ilişkin mahkeme hükmünün kesin olması nedeni ile REDDİNE, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalılar vekilinin sair temyiz istemlerinin REDDİNE, (3) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacılar vekilinin temyiz istemlerinin kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davacılara geri verilmesine, aşağıda dökümü yazılı 751,41 TL kalan onama harcının temyiz eden davalılardan alınmasına 28.03.2019 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/19113, Karar No: 2014/2144, Tarih: 10.02.2014

**10. Hukuk Dairesi         2013/19113 E.  ,  2014/2144 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : İzmir 12. İş Mahkemesi

Tarihi : 18.07.2013

No : 2012/518-2013/453

Dava, sigortalılık başlangıcının 02/01/1980 olşduğunun ve buna göre 24/03/2010 tarihli yaşlılık aylığı talebine göre aylığa hak kazandığının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulü ile davacının sigortalılık başlangıç tarihinin 02/01/1980 tarihi olduğunun tespiti ile 24/03/2010 tarihli tahsis talep dilekçesine istinaden tahsis talebini izleyen ay başı olan 01/04/2010 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlanmasına hak kazanmış olduğunun tespitine karar verilmiştir.

Hükmün, davalı kurum avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Eldeki dosyada; davacı adına 18/03/1980 varide tarihli 02/01/1980 tarihli ve İ.. AŞ. işyerinden, üzerinde “çıraklar içindir” ibaresi yazılı, işe giriş bildirgesinin bulunduğu anlaşılmakta olup, mahkemece, davacının çalışmalarının üretime yönelik olduğu kabul edilerek, çalışmasının uzun vadeli sigorta kolları kapsamında sayılması ve buna göre yaşlılık aylılğı tahsisi şartlarına hak kazanıldığı kabul edilmiş ise de; davacının, fiilen üretime yönelik olarak çalışıp çalışmadığı hususu usulünce ıspat edilebilmiş değildir.

506 sayılı Kanunun 3. Maddesinin II/B bendine göre, “Özel Kanunda tarifi ve nitelikleri belirtilen çıraklar hakkında çıraklık devresi sayılan süre içinde analık, malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları...” uygulanmamaktadır. Uyuşmazlık konusu dönemde yürürlükte bulunan 3308 sayılı Çıraklık ve Meslek Eğitimi Kanunu’na göre, çıraklar teorik ve pratik eğitime tabi tutulurlar. Taraflar arasındaki ilişkinin niteliği belirlenirken, başka bir ifade ile, davacının uyuşmazlık konusu dönemde çırak olup-olmadığına karar verilirken, çalışma ilişkisine bakılarak karar verilmelidir. Gerçektende çıraklık sözleşmesinde, akdi ilişkinin üstün niteliği çalışma olgusu değil, sigortalıya bir meslek ve sanatın öğretilmesidir. Çırak, işyerinde üretimle ilgili çalışmalara bilfiil katılıyor, meslek ve sanat eğitimi arka planda tutuluyorsa, bu durumda çıraklık ilişkisinden söz edilemeyecektir.

Mahkemece davacı adına verilen işe giriş bbildirgesine dayalı olarak davacının velileri tarafından imzalanmış çıraklık sözleşmesi olup olmadığı, çıraklık veya eğitim merkeazinde dosyasının bulunup bulunmadığı, işveren ile çıraklık eğitim merkezi arasında herhangi bir ilişkinin bulunup-bulunmadığı ve fiilen davacının üretime yönelik çalışıp çalışmadığı hususu diğer işçilerden ve anılan işyerinden davacı adına verilmiş olan belgeler getirtilmek suretiyle araştırılmalı ve çalışma olgusu ve niteliği şüpheye yer vermeyecek şekilde belirlenip, sonucuna göre karar verilmelidir.

O hâlde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

O hâlde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 10.02.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/8791, Karar No: 2015/19120, Tarih: 06.07.2015

**12. Hukuk Dairesi         2015/8791 E.  ,  2015/19120 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Hukuk Mahkemesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

Alacaklı tarafından borçlu aleyhine başlatılan kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takibe karşı icra mahkemesine dilekçe veren borçlu ödeme emri tebliği yapılan yerde değil Giresun ili Keşap ilçesi Gülpınar köyünde ikamet ettiğini, yurdışında olduğu sırada anne ve babasının evine haciz gelmesi ile öğrendiğini Türkiye'ye 20/05/2013 tarihinde geldiğini ve süresinde borca itiraz ettiğini senedi imzalamadığını belirterek imzaya itiraz ettiği mahkeminin davacının 03/05/2012 tarihinde takipten haberdar olduğunu buna rağmen 7 gün içinde usulsüz tebligat şikayetinde bulunmadığını belirterek davanın süre nedeni ile reddine karar verildiği görülmektedir.

Örnek 10 ödeme emri borçluya 07/07/2010 tarihinde tebliğ edilmiş borçlu tebligatın ikamet etmediği adrese yapıldığını takipten 03/05/2012 tarihinde yani yurtdışında olduğu tarihte muttali olduğunu Türkiye 'ye giriş tarihi olan 20/05/2013 tarihinden sonra 3 günlük yasal süre içinde itiraz ettiğini ileri sürerek gecikmiş itirazda bulunmuştur.

Mahkeme her ne kadar öğrenme tarihinden sonra sürenin geçtiğini belirtmiş ise de hukuki nitelendirme hakime aittir. Somut olayda, itiraz dilekçesi içeriğinden borçlunun başvurusunun gecikmiş itiraz niteliğinde olduğu, ancak mahkemece bu konuda bir inceleme ve değerlendirme yapılmadığı görülmektedir.

O halde mahkemece ödeme emri tebligatının usulsüz olduğu, tebligata borçlunun 03/05/2012 tarihi itibariyle muttali olduğu tespit edildiğine göre, Tebligat Kanunu'nun 32. maddesine göre öğrenme tarihi tebliğ tarihi sayılacağından öğrenme tarihi itibariyle borçlunun İİK'nun 65/1. fıkrası uyarınca mani halinin bulunup bulunmadığı Türkiye'ye giriş ve çıkış tarihleri ilgili makamlardan sorulup değerlendirildikten sonra oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.

SONUÇ : Borçlunun temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK'nun 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), peşin alınan harcın istek halinde iadesine, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 06.07.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/24248, Karar No: 2012/18362, Tarih: 02.11.2012

**11. Ceza Dairesi         2012/24248 E.  ,  2012/18362 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Sahte fatura düzenlemek ve kullanmak

HÜKÜM : Ortadan kaldırılması

I-Sanıklar hakkında "2002 takvim yılında sahte fatura düzenlemek ve kullanmak" "2003 takvim yılında sahte fatura düzenlemek" suçlarından verilen hükmün incelenmesinde;

5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 7 ve 5252 sayılı Türk Ceza Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun 9. maddeleri hükmü karşısında; sanıklara yüklenen suçların yasada gerektirdiği cezasının türü ve üst sınırı itibariyle tabi olduğu, suç tarihi itibariyle yürürlükte bulunan ve sanıklar lehine olan 765 sayılı TCK.'nun 102/4, 104/2. maddelerinde öngörülen zamanaşımı, suç tarihlerinden hüküm tarihine kadar gerçekleştiğinden kamu davasının düşürüldüğü, gerekçeleri gösterilerek mahkemece kabul ve takdir kılınmış olduğundan, katılan vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün istem gibi ONANMASINA,

II-Sanıklar hakkında "2003 takvim yılında sahte fatura kullanmak" suçundan kurulan hükmün incelenmesine gelince;

Sanıkların sahte faturaları kurumlar vergisi indiriminde kullanmaları nedeniyle suçun işlendiği 01.05.2004 tarihinden karar tarihine kadar gerçekleşmediği gözetilmeden yazılı şekilde kamu davasının düşürülmesine karar verilmesi,

Yasaya aykırı, katılan vekilinin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görülmüş olduğundan sair yönleri incelenmeyen hükmün 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 7 ve 5252 sayılı Türk Ceza Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun 9. maddeleri hükmü karşısında; sanıklara yüklenen sahte fatura kullanmak suçunun yasada gerektirdiği cezasının türü ve üst sınırı itibariyle tabi olduğu; olay tarihinde yürürlükte bulunan ve sanıklar lehine olan 765 sayılı TCK.nun 102/4 ve 104/2. maddelerinde öngörülen dava zamanaşımının, suçun işlendiği tarihten, temyiz inceleme tarihine kadar gerçekleştiğinden ve bu husus yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden aynı Yasanın 322. maddesinde öngörülen yetkiye dayanılarak sanıklar hakkındaki kamu davasının gerçekleşen zamanaşımı nedeniyle 765 sayılı TCK.nun 102/4, 104/2 ve 5271 sayılı CMK.nun 223/8. maddeleri uyarınca DÜŞÜRÜLMESİNE, 02.11.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.