muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/2744, Karar No: 2025/2880, Tarih: 20.05.2025

2.Birleşen davada davacı ... AŞ vekili; müvekkili şirket ile dava dışı ... arasında "... Merkez/Batman" adresinde bulunan iş yerinin sigortalanması amacıyla 0001-1110-03433814 nolu, 19.08.2017 başlangıç tarihli ve bir yıl süreli ... İşyerim Sigorta Poliçesi imzalandığını, 23.07.2018 tarihinde müvekkili tarafından sigortalanmış taşınmazda meydana gelen yangın neticesinde sigortalı taşınmazın hasara uğradığını, Batman Belediye Başkanlığı İtfaiye Müdürlüğünün 23.07.2018 tarihli raporunda; yangının çıkış sebebinin, mağazanın ana besleme hattının standartlara uygun olarak elektrik direğine bağlı olmadığının belirlendiğini, Batman Sulh Hukuk Mahkemesinin 2018/51 D.İş dosyasında bilirkişilerce yapılan tespitler sonucu; elektrik panosu içinde bulunan elektrik sayacının çıkışından yangının başladığı kanaatine varıldığını, meydana gelen yangın sonucu sigortalı taşınmazda hasar meydana geldiğini ve müvekkili şirket tarafından 616.725,37 TL hasar tazminatının ödendiğini, söz konusu alacağın tahsili amacıyla Batman İcra Müdürlüğünün 2019/13277 Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının icra takibine itirazı üzerine takibin durduğunu, söz konusu yangın hadisesinin açıkça davalıların kontrol ve denetim görevini zamanında ve etkin biçimde yapmamış olmasından kaynaklandığını ve davalıların sigortalı taşınmazda meydana gelen hasardan sorumlu olduğunu, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1472. maddesi gereğince müvekkil şirket tarafından dava dışı sigortalıya ödenen hasar tazminatının, davalılar tarafından davacı müvekkil şirkete ödenmesi gerektiğini ileri sürerek; davalıların haksız ve kötüniyetli borca ve faize itirazlarının iptaline ve aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Asıl ve birleşen davada davalı ... EDAŞ vekili; davaya konu olayda müvekkil şirketin herhangi bir sorumluluğu ve kusurunun bulunmadığını, davayı kabul etmemekle birlikte davaya konu olayın meydana geldiği yerde elektrik nakil hatları arıza bakım ve onarım faaliyetleri ile ilgili düzenlenen ihale ile bu işlerin 06.01.2016 tarihinden itibaren yapılan sözleşmeyle ... Yatırım San. ve Tic. A.Ş. tarafından yürütüldüğünü, müvekkiline enerji nakil hattının tehlike arz ettiği yönünde ihbar yapılmadığını, olay öncesi müvekkil şirkete yapılan bir arıza kaydı, arıza ihbarı olup olmadığının belirtilmediğini, davacının olayın müvekkile ait nedenlerden meydana geldiğini kesin ve somut deliller ile ispatlamak zorunda olduğunu, davacı tarafından müvekkil şirket gıyabında yapılan delil tespitine ilişkin, keşif sonucunda düzenlenen bilirkişi raporlarını kabul etmediklerini savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

2.Birleşen davada davalı TEDAŞ vekili; müvekkili şirketin bağlı ortaklığı olan tüm elektrik dağıtım şirketleri Özelleştirme Yüksek Kurulunun 22.04.2004 tarihli ve 2004/22 sayılı kararı ile özelleştirme kapsamına alındığını ve tüm bu dağıtım şirketleri ile TEDAŞ arasında 24.07.2006 tarihinde İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi imzalandığını, müvekkili şirket ile diğer davalı ... EDAŞ arasında imzalanan İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi uyarınca, müvekkil şirketin sorumluluğunda kalacak davaların belirlendiğini, bu tarihten sonra müvekkili sorumluluğunun kalmadığını savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı doğrultusunda 25.11.2022 tarihinde mahallinde keşif yapıldığı, akabinde sunulan 20.12.2022 tarihli heyet raporunda; işyerine elektrik sağlayan alçak gerilim şebekesine ait A tipi demir direğin kaldırıldığı, elektrik dağıtım şebekesinin yer altına alındığı ve söz konusu iş yerinin yenilendiği, işyerine ait elektrik dağıtım panosunun iç tesisat yönetmeliğine aykırı olarak döşendiği ve tehlike arz ettiği, sayaç endeks değerine göre tahakkuk yapıldığından abonelik sözleşmesi gereği kurulu güç üzerinden ikili sözleşme yapılarak iş yerine elektrik verildiğine göre davalının iç tesisata uygunluk verdiği, davalı şirketin sayaç endeks okuma görevlileri, kayıp kaçak kontrol ekibi ve abone denetim/kontrol ekipleri davacının yaptığı değişiklikleri farketmeleri hem de abonenin elektrik tesisatında bulunan tehlike, uygunluk ve değişiklik durumlarını ilgili tesisat yönetmeliğine göre tespit ve müdahale etme durumları olduğu, sayaç ve ölçü sistemi sokakta bulunan pano içine taşınarak illiyet bağının kesildiği ve davalının kusursuz sorumluluğunun bulunduğunun belirtildiği, illiyet bağı ve kusursuz sorumluluk değerlendirmesi yönünden hukukçu bilirkişisinin de bulunduğu önceki heyetten alınan raporda, davalının kusursuz sorumlu olduğu ve hukuki sorumluluğunu ortadan kaldıran illiyet bağını kesen bir neden olmadığının belirtildiği, asıl dosya davacısı ile birleşen dosya davacısı sigorta şirketi arasında işyerim sigorta poliçesi düzenlendiği, yangın nedeniyle ...'ye toplam 613.025,37 TL'nin ödendiği, sigorta şirketinin rücu hakkına sahip olduğu, asıl davada davacının maddi tazminat yönünden ödemesini aldığı, hem davacı hem de sigorta şirketi yönünden kabul kararı verilmesi halinde mükerrer ödemeye sebebiyet verileceği, sigorta şirketi halefiyet ilkesi gereği sigortalı yerine geçtiği gerekçesiyle; asıl davanın reddine, birleşen davanın kısmen kabulüne, davanın TEDAŞ açısından reddine, davalı ... EDAŞ'a yönelik açılan davanın, Batman İcra müdürlüğünün 2019/13277 numaralı takibinin 565.294,00 TL asıl alacak ve asıl alacağa işlemiş 30.804,65 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 595.098,65 TL üzerinden iptaline, takibin bu miktar yönünden yıllık %9 yasal faiz oranı ile kaldığı yerden devamına, asıl alacak üzerinden hesaplanacak %20 oranında icra inkar tazminatının davalı ... EDAŞ'tan alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiş; karara karşı, asıl ve birleşen davacılar vekilleri ile davalı ... EDAŞ vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

IV. İSTİNAF

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; kaldırma kararı öncesi talimatla alınan 01.12.2020 tarihli raporda, delil tespiti dosyasına alınan rapor, işbu dosyadaki rapor, savcılık dosyası, dosya arasında bulunan sayaç panosunun içinin fotoğrafı, OSOS verileri bütün olarak incelenmesi sonucu davalı ... EDAŞ dağıtım direğinden mağazaya çekilen ana beslenme kablo iletkeni izolesinde erime izi bulunmadığı, davacının yangının kablo yoluyla mağazaya intikal ettiği iddiasının yerinde olmadığı, yangın başlangıç noktasının klima besleme kabloları üzerinde olduğu, klima hattını besleyen sigorta grubunun "on" pozisyonunda enerjili durumda bulunduğu, klima kablolarının ark yapma sonucu yangının meydana geldiği, başlangıç noktasının iç tesisat sisteminden kaynaklandığı, iç tesisat sisteminin abonenin koruma ve bakım/onarım sorumluluğunda olduğu, yangının elektrik direğindeki kablolardan çıktığı şeklindeki davacı iddiasının yerinde olmadığı, davalıya ait elektrik dağıtım tesisinin olayla illiyet bağının bulunmadığı, davalının kusursuz davacının tamamen kusurlu olduğunun tespit edildiği, her ne kadar kaldırma kararı sonrası aldırılan bilirkişi raporunda "Davalı kurumun sayaç endeks okuma görevlileri, kayıp kaçak kontrol ekibi ve abone denetim/kontrol ekipleri mevcuttur. Söz konusu ekiplerin hem davacının yaptığı değişiklikleri farketmeleri hemde abonenin elektrik tesisatında bulunan tehlike, uygunluk ve değişiklik durumlarını ilgili tesisat yönetmeliğine göre tespit etme ve müdahale etme" görevi olduğundan bahisle davalının kusursuz sorumlu olduğu ve davacının eylemleriyle illiyet bağının kesilmediği şeklinde görüş bildirilmiş ise de, yangının başlangıç noktasının iç tesisat sisteminden kaynaklandığı, iç tesisat sisteminin abonenin koruma ve bakım/onarım sorumluluğunda olduğu, olayın meydana gelmesinde illiyet bağını kesecek yoğunlukta zarar görenin kusurunun rol oynadığı, davalı lehine nispi vekalet ücretine hükmedilmesinin yerinde olduğu gerekçesiyle asıl davada davacı vekilinin ve birleşen davada davacı vekilinin istinaf başvurusunun ayrı ayrı esastan reddine; davalı vekilinin birleşen dosyaya yönelik istinaf başvurusunun kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden asıl ve birleşen davaların reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde asıl ve birleşen davacılar vekilleri temyiz başvurusunda bulunmuşlardır.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1.Asıl davada davacı ... vekili; alınan son bilirkişi raporunda davalının kusursuz sorumlu olduğu açıkça belirtilmesine rağmen davanın reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu, Bölge Adliye Mahkemesince kaldırma kararı doğrultusunda yeniden alınan rapor uyarınca davalının kusursuz sorumluluğuna göre karar vermesi gerektiğini, gerekçeli karara dayanak olarak gösterilen 20.12.2022 tarihli raporun hükme esas alınmasının hatalı olduğunu, bu raporun hiçbir bilimsel araştırma içermeyen çelişkilerle dolu bir rapor olduğunu, bilirkişinin sanki olay tarihinde elektrik kabloları yer altına alınmış ve illiyet bağı kesilmiş gibi rapor verildiğini, yangına sebep olan 7283201 nolu ... dağıtım direğinin yangından sonra davalı tarafından yerinden söküldüğünü, müvekkilinin iç tesisatının yönetmeliğe uygun olarak düzenlendiğini, resimlerde görüldüğü üzere kaçak akım sigortası bulunduğunu, bilirkişilerin illiyet bağını sorgulamak yerine yapılması gerekenin elektrik dağıtım panosunun iç tesisat yönetmeliğine aykırı olarak döşenip döşenmediği, mağaza girişinin karşısında bulunan ... dağıtım direğindeki tesisatın standarda uygun olup olmadığı hususunda inceleme yapılması gerektiğini klimanın bağlı olduğu sigorta fazının on kısmında olmasının klimaların çalıştığını göstermediğini, bilirkişilerin bu durumun ark oluşturabileceğini tahminen ifade ettiklerini, iş yerinin hazır giyime dayalı iş yeri olduğunu, sıcakta bozulacak ya da zarar görecek bir malın iş yerinde olmadığını, bu nedenle klimanın kapalı olduğunun kabulünün hayatın olağan akışına uygun olacağını, bilirkişilerin Mahkemeyi de yanıltacak şekilde klima çalışıyormuş gibi tespit yaptıklarını, yangının iç tesisattan çıktığı kabul edilse dahi davalı şirkete ait elektrik direğindeki patlama ve kablolardaki zararın nasıl gerçekleştiğinin çelişki oluşturduğunu, davalının kusursuz sorumlu olduğunu, davalının elektrik dağıtım hizmet verirken bakım onarım ve denetim yükümlülüğü de taşıdığını, sigorta şirketi tarafından müvekkiline kısmi ödeme yapıldığı halde yapılan ödemenin tüm maddi zararı karşıladığının kabul edilmesinin yerinde olmadığını, manevi tazminat talebinin reddedilmesinin hatalı olduğunu ileri sürerek; Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesini istemiştir.

2.Birleşen davada davacı ... vekili; davalıların sorumlulu olması nedeniyle dava dışı sigortalıya 613.025,37 TL ödendiği halde Mahkemece 565.294,00 TL üzerinden kabul kararı verilmesinin hatalı olduğunu, davalı TEDAŞ yönünden verilen ret kararı için maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken 89.537,06 TL nispi vekalet ücretine hükmedilmesinin de hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek; Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesini istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

2.Birleşen davada davacı ... vekili; davalıların sorumlulu olması nedeniyle dava dışı sigortalıya 613.025,37 TL ödendiği halde Mahkemece 565.294,00 TL üzerinden kabul kararı verilmesinin hatalı olduğunu, davalı TEDAŞ yönünden verilen ret kararı için maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken 89.537,06 TL nispi vekalet ücretine hükmedilmesinin de hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek; Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesini istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, asıl davada davacının elektrik tesisatından kaynaklanan yangın nedeniyle iş yerinde uğramış olduğu maddi kaybın tazminatı ve manevi tazminat, birleşen davada sigortacının sigortalısına ödemiş olduğu sigorta hasar bedelinin rücusu nedeniyle başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

Bölge Adliye Mahkemesince; hukuki ilişkinin ve bu ilişki nedeniyle ortaya çıkan uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarının doğru şekilde belirlendiği, hükme esas alınan raporun denetime ve hüküm kurulmaya elverişli olduğu, özellikle yangının iç tesisat sisteminden kaynaklandığı ve iç tesisat siteminin abonenin koruma ve bakım sorumluluğunda olduğunun belirlendiği, anlaşılmakla, asıl ve birleşen davacılar vekillerinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın onanmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/1 maddesi uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı bakiye temyiz harçlarının temyiz edenlere yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

20.05.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/952, Karar No: 2010/2444, Tarih: 23.03.2010

**(Kapatılan)16. Hukuk Dairesi         2010/952 E.  ,  2010/2444 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :KADASTRO MAHKEMESİ

Taraflar arasında kadastro tespitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca duruşmalı olarak incelenmesi istenilmekle; duruşma için belli edilen gün ve saatte temyiz eden ... vekili Avukat ... geldi. Aleyhine temyiz istenilen taraftan gelen olmadı. Gelenin yüzüne karşı duruşmaya başlandı. Sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmanın bittiği bildirildi. Süresi içinde inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu. GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında 101 ada 375 parsel sayılı 1.083,91 metrekare ve 101 ada 429 parsel sayılı 1.959,83 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle davalı adına tespit edilmiştir. Davacı, yasal süresi içinde kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın reddine ve çekişmeli taşınmazların tespit gibi tescillerine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, davacı tarafın, davalıların zilyetliğinin malik sıfatıyla olmadığını kanıtlayamadığından söz edilerek karar verilmiş ise de yapılan inceleme ve araştırma hüküm kurmak için yeterli bulunmamaktadır. Davacı taraf, dava dilekçesinde çekişmeli taşınmazların kendi zilyet ve tasarufunda bulunduğunu belirtmiş ise de verdiği delil listesi ile tapu kayıtlarına da dayanarak dosyaya bir kısım tapu kayıtları sunmuştur. Mahkemece, davacı tarafın sunduğu ve 1.000 dönüm miktarlı olduğu anlaşılan tapu kayıtları ile ilgili olarak yöntemine uygun inceleme ve araştırma yapılmamıştır. Doğru sonuca varılabilmesi için öncelikle davacı tarafın sunduğu tapu kayıtları ilk tesislerinden itibaren bütün tedavülleri ve varsa haritaları ile birlikte getirtilmeli, kadastro sırasında revizyon görüp görmedikleri araştırılmalı, revizyon gördüğü parseller varsa bunlara ait kadastro tutanak örnekleri istenmeli, davacılara, tapu kayıtlarıyla akti ya da irsi irtibatlarını kanıtlamaları için olanak tanınmalı, bundan sonra mahallinde, davada yararı bulunmayan yaşlı ve ehil kişiler arasından seçilecek üç kişilik yerel bilirkişi kurulu, üç kişilik uzman fen bilirkişi kurulu, taraf tanıkları ve tespit bilirkişilerinin katılımı ile keşif yapılmalıdır. Yapılacak keşifte yerel bilirkişilerden tapu kayıtlarında yazılı köy, mevki ve sınırlar hususunda tek tek ve ayrıntılı bilgi alınmalı, tapu kayıtlarının kapsamı 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 20. maddesi uyarınca ve sınırlarının gayrı sabit sınırlı ya da sabit sınırlı olup olmadıkları dikkate alınarak belirlenmeli, fen bilirkişi kurulundan yerel bilirkişi ve tanıklarca gösterilen noktaları, tapu kayıtlarının kapsamlarını gösterir ve keşfi izlemeye olanak tanır şekilde rapor ve harita düzenlemeleri istenmeli, çekişmeli taşınmazların tapu kayıtlarının kapsamında kalması halinde tapu kayıtlarının davalı taraf yönünden hukuki kıymetini kaybedip kaybetmediği hususu, davalı tarafın zilyetliğinin niteliği de değerlendirilerek tartışılmalı, tapu kayıtlarının hukuki kıymetini kaybetmediğinin ve çekişmeli taşınmazların tapu kaydı kapsamında kaldığının saptanması halinde tapulu taşınmazlarda sürdürülen zilyetliğin değer taşımayacağı düşünülmeli, çekişmeli taşınmazların tapu kayıtları kapsamında kalmadığının anlaşılması halinde davalı tarafın sürdürdüğü zilyetliğin malik sıfatıyla olup olmadığı hususu üzerinde durulmalı ve bundan sonra toplanmış ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir. Eksik inceleme ve araştırmayla karar verilmesi isabetsiz olduğu gibi kabule göre de, mahkemece esas hakkında hüküm verilip davadan el çekildikten sonra miktar sınırlaması yönünden araştırma yapılması; Mahkemeler Yazı İşleri Müdürlüğü ile Tapu Sicil Müdürlüğü'ne yazı yazmak ve cevaplarını dosya içine koymak suretiyle delil ikame edilmiş olması da usul ve yasaya aykırı olup davacı vekilinin temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün BOZULMASINA, Yargıtay duruşması için belirlenen 750

.000. TL. vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekil ile temsil ettiren davacı tarafa verilmesine, 22.03.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/54653, Karar No: 2012/1096, Tarih: 23.01.2012

**9. Hukuk Dairesi         2011/54653 E.  ,  2012/1096 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA :Davacı vekili, işçinin davalı asıl işveren ... Liman İşletmeciliği A.Şirketi işyerinde diğer davalı alt işveren Limited Şirket işçisi olarak çalıştığını, ödenmeyen ücret alacağı olduğunu belirterek, ücret alacağının davalı işverenlerden tahsiline, davalı-karşı davacı Limited Şirket vekili ise davacının iş sözleşmesini haksız nedenle feshetmesi nedeni ile ihbar tazminatının davacı karşı davalı işçiden tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, davacı karşı davalı işçinin davasının kabulüne, karşı

davanın ise reddine karar vermiştir.

Hüküm süresi içinde davalı-karşı davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacı işçinin davalı asıl işveren ... Liman işletmeciliği A.Şirketi işyerinde diğer davalı alt işveren limited şirket işçisi olarak çalıştığını, ödenmeyen ücret alacağı olduğunu belirterek, ücret alacağının davalı işverenlerden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı ... şirketi husumet itirazında bulunurken, diğer davalı limited şirket vekili ise davacının iş sözleşmesini son ay ücreti muaccel olmadan haksız feshettiğini, yeni ihaleyi alınıp alınmayacağını beklemeden iş sözleşmesini sona erdirdiğini, bu nedenle ihbar tazminatı ödemesi gerektiğini, ayrıca davacının şirket aleyhine açtığı ve devam eden derdest davalar olduğunu, davaların birleştirilmesi gerektiğini, karşı dava olarak ihbar tazminatının davacıdan tahsiline ve ücret alacağından takas ve mahsubunu talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece yapılan yargılama sonunda, davacının, 2011 yılı 8. ayı aylık ücreti davalı şirketlerce davacıya ödenmediği, davalılar arasındaki ihale sözleşmesinin 31.08.2011 tarihinde sona erdiği, davacının davalı alt işverenden yeni çalışacağı yeri gösterilmesini istediği, ihale bitmesine rağmen gösterilmediği, davacı işçinin feshinin haklı nedene dayandığı gerekçesi ile davacının ücret alacağı isteminin kabulüne, davalı karşı davacı davalı alt işverenin ihbar tazminatı isteminin ise reddine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Karar davalı-karşı davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

E) Gerekçe:

D) Temyiz:

Karar davalı-karşı davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

E) Gerekçe:

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 166/1 maddesi uyarınca “Aynı yargı çevresinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde açılmış davalar, aralarında bağlantı bulunması durumunda, davanın her aşamasında, talep üzerine veya kendiliğinden ilk davanın açıldığı mahkemede birleştirilebilir. Birleştirme kararı, ikinci davanın açıldığı mahkemece verilir ve bu karar, diğer mahkemeyi bağlar”. Aynı maddenin 3. fıkrası gereğince de “Davaların aynı veya birbirine benzer sebeplerden doğması ya da biri hakkında verilecek hükmün diğerini etkileyecek nitelikte bulunması durumunda, bağlantı var sayılır.

4857 sayılı İş Kanunu'nun 2/6 maddesi uyarınca, “Bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir. Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur.

İşyerinin tamamının veya bir bölümünün hukuki bir işleme dayalı olarak başka birine devri işyeri devri olarak tanımlanabilir. 4857 sayılı İş Kanunu’nun 6. maddesinde, işyerinin bir bütün olarak veya bir bölümünün hukuki bir işleme dayalı olarak başkasına devri halinde mevcut iş sözleşmelerinin devralana geçeceği düzenlenmiştir. Bu anlatıma göre, alt işverence asıl işverenden alınan iş kapsamında faaliyetini yürüttüğü işyerinin tamamen başka bir işverene devri 4857 sayılı İş Kanunu’nun 6. maddesi kapsamında işyeri devri niteliğindedir. Dairemizin kökleşmiş içtihatları bu yöndedir.

Süresi sona eren alt işverenle yeni ihaleyi alan alt işveren arasında açık biçimde işyeri devrini öngören bir sözleşme yapılması da imkan dahilindedir. Alt işverenin değişmesine rağmen yeni alt işveren nezdinde işyerinde çalışmaya devam edecek olan işçilerin belirlendiği hallerde sözü edilen işçiler bakımından iş sözleşmelerinin devralan işveren geçtiği tartışmasızdır. Ancak yeni alt işverende çalışacak olan işçiler arasında gösterilmeyen ve süresi sona eren alt işveren tarafından başka bir işyerinde çalıştırılmak üzere bildirimde bulunulmayan işçilerin iş sözleşmelerinin devreden alt işveren tarafından feshedildiğini kabul etmek gerekir.