muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/5901, Karar No: 2015/10701, Tarih: 18.03.2015

Taraflar arasındaki uyuşmazlık davacının verimliliği teşvik primi ve idareci primi alacaklarının eksik ödenip ödenmediğine ilişkindir. İstek konusu dönem içinde işyerinde uygulanmış olan toplu iş sözleşmesinin 40. maddesinde "39. madde esaslarına göre işe alınan dört yıl ve daha fazla teknik öğrenim gören saat ücretli işçilerden Makina, İnşaat, Elektrik, Elektronik, Harita, Fizik, Jeofizik, Kimya, Gemi, Uçak, Metalürji, Endüstri, Tekstil, Bilgisayar, İşletme, Uzay, Havacılık, Matematik, Mühendisleri ve Mimarlar kendi dalında çalışmaları kaydıyla ücretleri yüzde yirmibeş Yüksek Mühendis ve Yüksek Mimarlar ile bunlardan doktora yapanların ücretleri yüzde otuz zamlı olarak ödenir. Bu maddede öngörülen zamlı ücretler ulusal bayram ve genel tatil, hafta tatili, akdi tatil, ücretli izin ile ilave tediye ve ikramiye ödemelerinde de dikkate alınır. " düzenlemesi yer almakta olup, zamlı ücretin hangi alacakların hesabında esas alınacağı açıkça belirtilmiştir. Yukarıda belirtilen toplu iş sözleşmesinin hükümleri uyarınca verimliliği teşvik primi ve idareci primi hesabında zamlı ücretin dikkate alınamayacağı açıktır. Bu düzenlemeler gözetilmeksizin davacının isteklerinin hüküm altına alınması bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, 18.03.2015 gününde oyçokluğu ile karar verildi.

(M)

MUHALEFET ŞERHİ

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacı işçinin Toplu İş Sözleşmesinin 40 ıncı maddesi uyarınca hak kazandığı mühendis ve mimar zammı ile yabancı dil zammının çıplak ücrete dahil olup olmadığı ve bunun sonucu olarak, teşvik primi fark alacaklarının doğup doğmadığı noktasında toplanmaktadır.

Davacının çalıştığı işyerinde bağıtlanan TİS’in 39 uncu maddesinde, 22. Sıralı cetvele göre işe alınacak personel açıklanmış, mühendis ve mimarlar başlıklı 40 ıncı maddede ise, madde 39’a göre işe alınan mühendislerin uzmanlık alanlarında çalıştırılmaları halinde ücretlerinin % 25 zamlı ödeneceği kararlaştırılmış, maddenin devamında, bu zamlı ücretin bayram, genel tatil, akdi tatil, ücretli izin, ilave tediye ve ikramiye ödemelerinde de dikkate alınacağı Belirtilmiştir.

TİS 60/c maddesinde, yabancı dil bilgisine ihtiyaç duyulan işlerde çalışan işçilerden, ihtiyaç duyulan dil için yapılacak Kamu Personeli Dil Sınavında 70 ve daha fazla not alanların ücretlerinin % 15 zamlı ödeneceği hükme bağlanmış, yine aynı maddenin (d) bendinde, 8,5 saat ve üzeri çalışanlara saat ücretlerinin % 15’i, 7,5 saat ve altında çalışanlara ise % 10’u tutarında verimliliği teşvik primi ödeneceği kararlaştırılmıştır. Diğer yandan 67/b ve 69/c maddeleri uyarınca da kısım şeflerine, görevde ve iş başında kaldıkları saatler için saat ücretlerinin % 6’sı kadar İdarecilik primi verileceği öngörülmüştür.

Toplu İş Sözleşmesinin 59/c maddesinde ise, birden fazla farklı ücrete ve prime hak kazanan işçilere yapılacak ödemelerin, ücret cetvelindeki esas ücret üzerinden ayrı ayrı hesaplanarak ücrete ekleneceği belirtilmiştir.

Toplu İş Sözleşmesinin 59/c maddesinde ise, birden fazla farklı ücrete ve prime hak kazanan işçilere yapılacak ödemelerin, ücret cetvelindeki esas ücret üzerinden ayrı ayrı hesaplanarak ücrete ekleneceği belirtilmiştir.

Somut olayda davacı, işyerinde TİS’e bağlı şekilde mühendis olarak çalışmaktadır. TİS 40 ve 60 ıncı maddelerindeki hükümler temel ücrete eklenecek unsurlara ilişkin olup, 39. madde ise kök ücrete dairdir. TİS’in 59 uncu maddesi, farklı ücretlerin temel ücretin belirlenmesinde ne şekilde göz önünde bulundurulacağını düzenlemektedir. Yabancı dil zammı ve teşvik priminin düzenlendiği 60 ıncı maddenin başlığından da açıkça anlaşıldığı üzere, bu kalemler ‘farklı ücret’ olarak öngörüldüğünden, bu iki unsurun 59/c maddesinin hükmü uyarınca kök ücrete eklenmesi gerekir. 59/ç maddesinde sayılan, ‘farklı ücret’ kavramı içindeki ücretlerin dikkate alınacağı alacak kalemleri tahdidi olmayıp örnekleme amaçlıdır.

Açıklanan nedenlerle; söz konusu zam ve primin, kök (asıl) ücretin bir parçası olduğu anlaşılmakla, yerel mahkemenin bu yöndeki kabulünde isabetsizlik bulunmadığından, Dairenin bozma yönündeki görüşüne katılmıyorum. 18.03.2015
Yargıtay — Esas No: 2006/16029, Karar No: 2007/9503, Tarih: 06.06.2007

**2. Hukuk Dairesi         2006/16029 E.  ,  2007/9503 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ       :Yusufeli S.H.

TARİHİ        : 13.03.2006
Yargıtay — Esas No: 2023/4453, Karar No: 2024/6290, Tarih: 11.09.2024

**11. Hukuk Dairesi         2023/4453 E.  ,  2024/6290 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2020/1056 Esas, 2022/1729 Karar

HÜKÜM : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Hatay 3. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2018/608 E., 2019/935 K.

Taraflar arasındaki markanın hükümsüzlüğü ve sicilden terkini davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü.

I. DAVA

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü.

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin uzun senelerdir ticari faaliyetlerini “EDEM” ibareli markaları ile sürdürdüğünü, davalılar tarafından müvekkilinin markasından haberdar olunmasına rağmen işbu dava konusu markaların tescilinin kötü niyetli olarak gerçekleştirildiğini, “EDEM” ibareli markanın müvekkili tarafından ticari faaliyete konu edilmesiyle oluşturulduğu ve senelerdir yapılan maddi ve manevi yatırımlar ile nihai tüketici nezdinde tanınır hale getirilmiş bir ibare olduğunu, müvekkilinin işbu marka bakımından gerçek ve tek hak sahibi olduğunu, davalı tarafından işbu dava konusu marka tescilinin kötü niyetli olarak ve müvekkilinin senelerdir süren kullanımlarından haberdar olunmasına rağmen gerçekleştirildiğini, dava konusu markada yer alan “EDEM’ ibaresinin esaslı unsur olarak kullanıldığını, geri kalan “...’ın Yeri” ibaresinin EDEM esaslı unsurlu markanın altında küçük harflerle yer aldığını, tali unsur olarak EDEM esas unsurlu markanın yanında cins bildirir ibare olan “Et Döner” ibaresinin yer aldığını, EDEM esas ibareli markanın altında küçük harflerle yazılı Antakya ibaresinin, zayıf bir ibare olduğunu, ayırt edici niteliği haiz olmadığını, dava konusu markanın yanında yer alan Et Döner ibaresinin de vasıf bildirir bir ibare olduğunu, markanın ayırt ediciliğine herhangi bir katkı sunmadığını, davalı yanın kötü niyetli olarak işbu müracaatı gerçekleştirdiğinin izahtan vareste olduğunu, davalıların dava konusu markayı müvekkil ile aynı veyahut benzer sınıflarda tescil ettirmiş olmasının nihai tüketici nezdinde karıştırılmaya sebep olacağını, müvekkilinin EDEM, EDEM 46 ibareli markaları ile EDEM Erdalın Yeri ET DÖNER markası arasında iltibas tehlikesinin mevcut olduğunu, markaların aynı sektörde kullanılacak olmasının bu iltibas tehlikesini artırdığını, davalıların dava konusu markalarını müvekkiliyle aynı sektörde aynı mallar/hizmetler bakımından kullanmalarının müvekkiline maddi ve manevi olarak zarar vereceğini, bu durumun da haksız rekabet teşkil ettiğinin aşikar olduğunu ifade ederek davalıların TÜRKPATENT nezdinde tescilli bulunan 2014/49827 kod numaraları “Edem ...'ın Yeri Et Döner” ibareli markasının hükümsüzlüğü ve sicilden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde;müvekkilinin 2010 yılından bu yana dava konusu markayı Antakya ilçesinde farklı adreslerde kullandığını, müvekkilinin eşi (... Yakışıklı) ile birlikte et döneri işinde Hatay’da faaliyet gösterdiğini, markanın tescil aşamasında davacı taraf süresi içinde tescile itiraz ettiğini ancak bu talep incelenerek reddedildiğini, müvekkilinin markasının ana unsurunun iddia edildiği gibi EDEM ibaresi olmadığını, bu harf grubunun müvekkili açısından hem eşinin babası ve annesi, hem de çocuklarının isimlerinin 2. harflerinin yan yana gelmesinden ibaret olduğunu (EDip-...), bu anlamda davacının müvekkilinin dondurma ve pastacılık sektöründe çalışan davacının markasını kullanmasının tamamen farklı bir sektör olan et dönerci olarak kullanmasının kendisi açısından bir fayda sağlamadığı gibi bu konuda kötüniyeti de olmadığını, nitekim bu markayı davacı sebebiyle kullanmadığını bilakis oğlu ve babasının adı olan ... isminin ilk iki harfi ile kızı ve annesinin ismi olan ... isminin ilk iki harflerinin birleşimi sebebiyle kullandığını, davacının iddialarının bu sebeple asılsız olduğunu, müvekkilinin tescil ettirip kullandığı markanın üretip sattığı ürünü tanımlayan marka olduğunu, 43. sınıfta tescilli olan bu markayı müvekkilinin tescil ettirmeden önce dahi kullandığını, buna ilişkin bilgi, belge, fotoğraf, video ve tanık delillerinin vs. olduğunu, ayrıca davacı tarafın 46 EDEM markasını 5, 29, 30 ve 35. sınıflarda tescil ettirdiğini ve halen kullandığını davacının dava dilekçesinde belirttiği 2018/32162 sayılı 43. sınıfta tescil için başvurusunun 08.11.2018 tarihinde reddedildiğini, davacı tarafın iddia ettiği gibi üstün bir haklarının da mevcut olmadığını, her ne kadar davacının iddiasına göre EDEM markasının kendileri sebepleriyle müvekkile yarar sağladığı iddia edilmişse de müvekkiline zarar bile verdiğini, söz konusu şirketin ortaklarından birinin FETÖ terör örgütüyle irtibatlı ve bu sebeple tutuklandığını ve bu sebeple kapalı olduğu hususunda toplum genelinde bu markaya yönelik olumsuz bir duruşu söz konusu olduğunu, zati şu an dahi söz konusu işyerinin terkedilmiş gibi kapalı vaziyette olduğunu, bu anlamda bu markanın söz konusu şirket tarafından bırakın müvekkiline değer kazandırmayı değer dahi kaybettirdiğini beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı tarafın markalarının 29 ve 30. sınıfta bulunan markalar için davalı taraf markasının ise 43'te bulunan hizmetler için tescil edildiği, taraf markalarının farklı sınıflarda tescil edilmiş olduğu, taraf markaları arasında emtia benzerliğinin oluşmadığı, davacı taraf markasında 46 EDEM ibarelerinin açık bir şekilde algılanırken, davalı taraf markasında EDEM ibaresinin farklılaşmış ve ayırt edici nitelik kazanmış olduğu, her iki marka arasında görsel, işitsel ve kavramsal benzerlik bulunmadığı ayrıca davalı markasının hükümsüzlük koşulunun oluştuğundan söz edilemeyeceği, davalı markasının kötü niyetli kullanımı ya da davacı markasına bir zarar veya zarar tehlikesinin yaratılmış olduğuna dair iddiaların ispatlanamadığı, davalı kullanımının haksız rekabet oluşturmadığı, kötüniyet iddiasının kanaat oluşturmaya yeterli olacak bilgi ve belgelerin dava dosyasında mevcut olmadığı dolayısıyla, davalı adına tescilli marka ile davacının iddialara mesnet markaları arasında 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (6769 sayılı Kanun) 6 ncı maddesinin birinci fıkrası bağlamında iltibas ihtimali bulunmadığı ve bu itibarla davalı adına tescilli 2014/79827 sayılı markanın hükümsüzlük koşullarının oluşmadığı, davalının fiili kullanımlarının 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 sayılı Kanun) 55 inci maddesinin birinci fıkrasının (a-4) bendi bağlamında haksız rekabet oluşturmadığı, dava konusu markanın kötü niyetli olduğu yönündeki iddiaların ispat edilemediği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; gerekçeli kararda belirtilen 49821 ve 79827 nolu markaların dava ile ilgisinin bulunmadığını, dava konusu olmayan markalara dayanılarak hükümsüzlük talebinin reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu, markalarda esas unsurun "EDEM" olduğunu, bilirkişi raporundaki benzer olmadıkları yönündeki görüşün taraflarınca anlaşılamadığını, markaları davacının yıllardan beri kullandığını, davacının gerçek hak sahibi olduğunu, davalının markanın gerçek sahibinin müvekkili olduğunu bildiği halde kötü niyetli olarak tescil ettiğini, davalının kullanımında "EDEM" ibaresinin esaslı unsur olduğunu, "...'ın yeri" ibaresinin küçük harfle yazıldığını, "ET DÖNER" ibaresinin de cins olarak bildirildiğini, kötüniyetli başvurunun nispi ret sebebi olduğunu, davalının kötüniyetli olarak tescil yaptırdığını, sınıfsal benzerliğin bulunmadığı tespitinin de dayanaktan yoksun olduğunu, müvekkilinin markalarının ağırlıklı olarak 29 ve 30. sınıflarda tescilli olduğunu, bu dava ile hükümsüzlüğü talep edilen davalı markasının ise 43. sınıfta tescilli olduğunu, 29. sınıfta et, balık, kümes ve av hayvanlarının etleri, et mamülleri, ..vb tescilli olduğunu, 30. sınıfta ise unlu mamüllerin tescilli olduğunu yani müvekkilinin yiyecek-içecek emtiaları karşısında "yiyecek ve içecek sağlanması hizmetleri"nin benzer sınıflar olmadığı yönündeki bilirkişi heyeti görüşlerinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, müvekkilinin "EDEM" markasının uzun yıllarda kullanıldığını, benzer sınıfta tescili ve kullanımı tüketici nezdinde karıştırılmaya sebep olacağını, iltibas tehlikesinin olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı adına 43.sınıfta tescilli "...'ın yeri Antakya edem ET DÖNER" ibareli şekil markası ile davacının 29 ve 30.sınıflarda adına tescilli "46 EDEM" ibareli şekil markası ile 30.sınıfta adına tescilli "46 EDEM DONDURMALARI" markası arasında görsel işitsel ve kavramsal bir benzerlik olmadığı, tüketici nezdinde markaların karıştırılma ihtimali bulunmadığı, mevcut durum itibariyle davalı markasının hükümsüzlüğü koşulunun oluşmadığı, davalı tarafın dava konusu markasını fiili kullanımlarının 6102 sayılı Kanun'un 55 inci maddesinin birinci fıkrasının (a-4) bendi bağlamında haksız rekabet oluşturmadığı, davalının kötü niyetli olarak markayı tescil ettirdiği yönündeki iddiasına dair somut delil de sunulmadığından İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön görülmediği, davacı vekilinin istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirtilen nedenleri ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, davalı adına tescilli 2014/49827 sayılı "...'ın yeri Antakya edem ET DÖNER" ibareli markanın hükümsüzlüğü ve sicilden terkini istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin birinci fıkrası.

3. 6102 sayılı Kanun 55 inci maddesinin birinci fıkrasının (a-4) bendi.

3. Değerlendirme

1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

11.09.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/20532, Karar No: 2014/8181, Tarih: 21.04.2014

**1. Hukuk Dairesi         2013/20532 E.  ,  2014/8181 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ÇORUM 2. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ : 15/03/2013

NUMARASI : 2008/110-2013/110

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil davası sonunda, yerel mahkemece davanın reddine ilişkin olarak verilen karar davacı vekilince yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi,Tetkik Hakimi .... raporu okundu,açıklamaları dinlendi,gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava,inançlı işlem hukuksal nedenine dayalı tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

Mahkemece,5.2.1947 tarih 20/6 Sayılı İnançları Birleştirme kararı uyarınca inançlı işlem iddiasının yazılı delil veya yazılı delil başlangıcı ile kanıtlanamadığı,davacının yemin teklifinde de bulunmadığı ve davanın ispat edilemediği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden; davacının kefil olarak imzaladığı 01.01.2005 keşide ve 10.01.2005 vade tarihli 7.560,00 TL bedelli bono borcunun ödenmemesi üzerine davalının bu bonoya dayalı olarak davacı hakkında Çorum 1.İcra Müdürlüğünün 2008/3527 Esas sayılı dosyası ile 27.02.2006 tarihinde 10.500,00 TL bedelli takip başlattığı,davacının maliki olduğu 1784 parsel sayılı taşınmazı oğlu olan O.. Y..'ya 31.10.2005 tarihinde;onun da ½ payını kızkardeşi Z.. Ş..'e 18.01.2006 tarihinde;bu şahısların da paylarını H.. D..'a 20.02.2006 tarihinde; Halil'in de taşınmazı E.. T..'ya 21.04.2006 tarihinde;Elvan'ın da taşınmazı 29.05.2006 tarihinde davalıya satış suretiyle devrettiği,taşınmaz üzerinde 23.06.2006 tarihinde kat irtifakı kurulması üzerine davalının 1,2,3,4,5,6,7 ve 8 nolu bağımsız bölümlerin kayden maliki olduğu, davalının Çorum 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2007/364 Esasına kayıtlı elatmanın önlenmesi ve ecrimisil istemli dava açtığı,davacının da davalının "ben size kredi sağlarım,ha banka ha ben,size para lazım değil mi kardeşim,ben vereyim bu parayı,faizini bana ödeyin" şeklindeki söylemi üzerine aldığı borca karşılık teminat olması ayrıca kefil olduğu senetle birlikte davalının elinde bulunan keşidecisinin kendisi lehdarının da A. A. olan 1.000,00 TL bedelli senet ve açığa imzaladığı senedin iadesi amacıyla talimatı üzerine Elvan'ın taşınmazı davalıya devrettiğini, bankadan temin ettikleri ödeme planına göre 120 ay üzerinden davalıya ödeme yapılacağının kararlaştırıldığını ve 7 aylık ödemenin yapılmasına rağmen davalının ödeme belgesi vermediği gibi elindeki senetleri de iade etmediğini ileri sürerek eldeki davayı açtığı ve yargılama sırasında 22.09.2010 tarihinde davalı hakkında tefecilik eyleminden dolayı suç duyurusunda bulunduğu, Çorum C.Başsavcılığının 02.02.2011 tarihli iddianamesi ile davalı hakkında tefecilik suçundan cezalandırılması istemiyle Çorum 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 2012/77 Esasına kayıtlı dava açıldığı ve yargılamanın devam ettiği anlaşılmaktadır.

Somut olayın özelliği gereği burada yemin delili üzerinde durulması gerekmektedir.

Somut olayın özelliği gereği burada yemin delili üzerinde durulması gerekmektedir.

Yemin; bir tarafın mahkeme önünde belirli bir vakıanın doğruluğu konusunda yasanın öngördüğü şekilde yaptığı beyandır. Kesin ve tamamlayıcı olmak üzere yemin ikiye ayrılmaktadır. İspat yükü altında bulunan tarafın uyuşmazlığı çözüme bağlayıcı bir vakıa hakkında hasmına önerdiği yemine kesin yemin denmektedir. (Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu (HUMK). m. 344 (6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) m.225 vd.). Tamamlayıcı yemin ise; gösterilen delillerin iddiayı kanıtlayamaması ve dava hakkında bir karar vermek için yargıçta bir kanaat oluşturmaması halinde yargıcın taraflardan birine önerdiği yemindir. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununda tamamlayıcı yemine yer verilmemiştir.

Taraflardan birinin diğerine yemin önerisinde bulunabilmesi için öncelikle dava dilekçesinde yemin deliline başvuracağını açıkça belirtmiş olması gerekir (HMK.119/e-f-m.;HUMK m. 179/III ve 195/1). Yeminin, ancak isbat yükü kendisine düşen kişi tarafından önerilmesi mümkündür. Yemin konusu vakıanın önerilen tarafın kendisinden kaynaklanan vakıalara ilişkin olması gerekir (HMK.m 225;HUMK m. 345).

Yemin, son çare olarak başvurulan bir delildir. Başka bir deyişle, yemin deliline başvurabilmek için öncelikle yemin önerisinde bulunanın ileri sürdüğü diğer delillerin incelenmesi ve bunların yeterli olmadığının anlaşılması gerekir.

Bu nedenle, tüm deliller toplanıp değerlendirilmeden mahkemece davacıya yemin teklif edilmesine bir sonuç bağlanamaz. Özellikle, davalının, sanık olarak yargılandığı Çorum 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 2012/77 Esasına kayıtlı derdest olan ceza davasının bulunduğu, her ne kadar BK'nin 53. (TBK. 74.) maddesi hükmü uyarınca kural olarak ceza mahkemesi tarafından verilen beraat kararı hukuk hakimini bağlamaz ise de, orada belirlenen veya belirlenecek olguların eldeki dava bakımından bağlayıcı olacağı ve yazılı bir belge ibraz edilememişse de, ceza dosyasında sabit görülen bazı olguların (6100 sayılı HMK'nin 202.) HUMK'nun 292. maddesi gereğince delil başlangıcı olarak değerlendirilebileceği açıktır.

Hal böyle olunca; ceza davasının sonucunun beklenmesi, ceza dosyasındaki ve eldeki dosyadaki delillerin birlikte değerlendirilmesi ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik soruşturma ile yazılı olduğu üzere hüküm kurulmuş olması doğru değildir.

Davacı vekilinin bu yönlere değinen temyiz itirazları yerindedir. Kabulü ile hükmün açıklanan nedenlerden ötürü (6100 sayılı Yasanın geçici 3.maddesi yollaması ile) 1086 sayılı HUMK'un 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 21.04.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.