muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2012/7689, Karar No: 2012/27391, Tarih: 06.12.2012

**(Kapatılan)22. Hukuk Dairesi         2012/7689 E.  ,  2012/27391 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :... Mahkemesi

DAVA : Davacı, kıdem tazminatı, fazla mesai ücreti, ücret, yıllık izin ücreti, kötü niyet tazminatı, ulusal ... ve genel tatil ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde taraflar avukatlarınca temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili, müvekkilinin davalı şirkete ait işyerinde 21.6.2004-28.3.2009 tarihleri arasında muhasebe şefi olarak çalıştığını, ... sözleşmesinin 15.1.2009 tarihli hiçbir gerekçe içermeyen yazı ile feshedildiğini, çalıştığı döneme ilişkin olarak kıdem tazminatı, fazla mesai, yıllık izin ücreti, ulusal bayrem ve genel tatil ücreti ve ücret alacağının hüküm altına alınmasını istemiştir.

Davalı vekili, davacının şirketteki diğer çalışanlarla sürekli sürtüşme içinde olduğu, görevini zamanında yapmadığı, şirket kayıplarına sebep olduğu ve diğer çalışanların huzurunu bozduğu için işten çıkarıldığını, tüm haklarının ödendiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karar davacı ve davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davacının tüm, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Taraflar arasında davacının fazla mesai yapıp yapmadığı noktasında uyuşmazlık bulunmaktadır. Davacı fazla mesai yaptığını ancak karşılığı ücretin ödenmediğini iddia etmiş, buna karşılık davalı fazla mesai yapmadığını savunmuştur.

Öncelikle belirtmek gerekir ki, fazla mesai iddiasına dayanan taleplerde fazla mesai yapıldığını ispat yükü işçiye, fazla mesai yapıldığının kanıtlanması durumunda karşılığı ücretin ödendiğini ispat yükü ise davalı işverene düşmektedir.

Dosyadaki bilgi ve belgelere göre davalı yargılama sırasında davacının işe giriş-çıkış saatlerini gösterir imzalı devam belgeleri sunmuştur. Söz konusu belgelerde davacının haftada beş gün ve Cumartesi günleri çalıştığı saptanmakla birlikte, giriş-çıkış saatlerinin ./..

düzenlilik arzetmediği, mesaiye geç gelip erken ayrıldığının tespit edildiği ve nadiren, özellikle ayda bir kez fazla mesai yaptığının belirlendiği, sağlıklı olarak günlük ve haftalık çalışma süresinin tespit edilemediğinin bilirkişi raporunda belirtildiği üzere, davacının imzasını havi belgelere aykırı, tanık anlatımlarına dayalı olarak belirlenen fazla mesai ücretine hümolunması hatalıdır. Dolayısı ile davacının fazla mesai ücretine ilişkin talebinin reddine karar verilmesi gerekirken kabulü hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ : Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine ....12.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/10600, Karar No: 2013/25606, Tarih: 24.12.2013

**10. Hukuk Dairesi         2013/10600 E.  ,  2013/25606 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Hukuk(İş) Mahkemesi

No :2008/352-2013/26

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkin olup; davacı, davalı işverene ait fırın işyerinde 01.06.2008-31.07.2008 tarihleri arasında 1.000,00 TL ücretle çalıştığının tespitini talep etmiştir.

Mahkeme, ilamında belirtilen şekilde davanın kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalılar SGK Başkanlığı vekili ve ... tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1- Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, davalı Kurum vekilinin tüm, davalı ...'un sair temyiz itirazlarının reddine;

2- Davanın niteliği gereği, çalışma olgusu her türlü delille ispatlanabilmesine karşın, ücretin ispatında bu denli bir serbestlik söz konusu değildir. Hukuk Genel Kurulunun 2005/21-409 E., 2005/413 K. sayılı kararında da belirtildiği üzere, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 288. maddesindeki (Hukuk Muhakemeleri kanunu'nun 200. maddesi) yazılı sınırları aşan ücret alma iddialarının yazılı delille kanıtlanması zorunluluğu bulunmaktadır.

Ücret miktarı, yasada düzenlenen sınırları aşıyorsa, tespiti gereken gerçek ücretin; hukuksal geçerliliğe haiz olarak düzenlenmiş bulunmaları kaydıyla, işçinin imzasının bulunduğu aylık ücreti gösteren para makbuzları, banka kayıtları, ticari defter kayıtları, ücret bordroları gibi belgelerle ispatı mümkündür.

Yazılı delille ispat sınırının altında kalan miktar için tanık dinletilebilir. Tespiti istenen miktar sınırı aşıyor olsa bile, varlığı iddia edilen çalışmanın öncesine ve sonrasına ait yazılı delil başlangıcı sayılabilecek belgeler bulunuyorsa tanık dinletilmesi mümkündür (HMK m. 202).

506 sayılı Kanunun 78. maddesinde prime esas günlük kazançların alt ve üst sınırlarının ne olacağı gösterilmiştir. Günlük kazancın alt sınırı, HUMK'nun 288. maddesinde belirtilen sınırı aşıyorsa ücretin yazılı delille saptanması gereğinin pratikte bir önemi kalmayacaktır. Zira, 506 sayılı Kanunun 78. maddesine göre, günlük kazançları alt sınırın altında olan sigortalılar ile, ücretsiz çalışan sigortalıların günlük kazançları alt sınır üzerinden hesaplanacaktır.

506 sayılı Kanunun 78. maddesinde prime esas günlük kazançların alt ve üst sınırlarının ne olacağı gösterilmiştir. Günlük kazancın alt sınırı, HUMK'nun 288. maddesinde belirtilen sınırı aşıyorsa ücretin yazılı delille saptanması gereğinin pratikte bir önemi kalmayacaktır. Zira, 506 sayılı Kanunun 78. maddesine göre, günlük kazançları alt sınırın altında olan sigortalılar ile, ücretsiz çalışan sigortalıların günlük kazançları alt sınır üzerinden hesaplanacaktır.

Öte yandan; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun geçici 1’inci maddesinin 2’nci fıkrası uyarınca 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 288’inci maddesinin “Bir hakkın doğumu, düşürülmesi, devri, değiştirilmesi, yenilenmesi, ertelenmesi, ikrarı ve itfası amacıyla yapılan hukuki işlemlerin, yapıldıkları zamanki miktar veya değerleri dörtyüz milyon lirayı geçtiği takdirde senetle ispat olunması gerekir. Bu hukuki işlemlerin miktar veya değeri ödeme veya borçtan kurtarma (ibra) gibi herhangi bir sebeple dörtyüz milyon liradan aşağı düşse bile senetsiz ispat olunamaz.” hükmünü, anılan Kanunun 289’uncu maddesinin ise “288'inci madde uyarınca senetle ispatı gereken hususlarda yukarıdaki hükümler hatırlatılarak karşı tarafın açık muvafakati halinde tanık dinlenebilir.” hükmünü içermektedir. 5236 sayılı Kanunun 19’uncu maddesi ile Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununa eklenen ek 4’üncü maddeye göre söz konusu parasal sınır 2008 yılında 490 TL., olarak belirlenmiştir.

Somut uyuşmazlıkta; davacı, davalı işverene ait fırın işyerinde 01.06.2008-31.07.2008 tarihleri arasında 1.000,00-TL ücretle çalıştığının tespitini talep etmiş, Mahkemece; tanık beyanları esas alınmak suretiyle istem aynen hüküm altına alınmış ise de; ücrete yönelik tespit eksik inceleme ve araştırma sonucu verilmiştir.

Yukarıda açıklanan maddi ve hukuki olgular ışığında; Mahkemece, prime esas kazancın tespiti hususunda, hukuksal geçerliliğe haiz olarak düzenlenmiş bulunmaları kaydıyla, sigortalının imzasının bulunduğu aylık ücreti gösteren para makbuzları, banka kayıtları, ticari defter kayıtları, ücret bordroları gibi belgelerin varlığı araştırılmalı, asgari ücretin üzerinde olduğu iddia edilen gerçek ücret hiçbir şüpheye yer vermeyecek şekilde araştırılıp, belirlenerek yapılacak değerlendirme sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davalılardan ...'un bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

S O N U Ç : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istem halinde davalılardan ...'a iadesine, 24.12.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/5664, Karar No: 2013/7870, Tarih: 27.05.2013

**17. Hukuk Dairesi         2013/5664 E.  ,  2013/7870 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine dair verilen hükmün süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, davalı şirkete kasko sigortalı aracın tek taraflı kazada hasara uğradığını, davalının ihbara rağmen sigorta tazminatını ödemediğini ve aracın tamirini yapan yetkili servise 9.360,00 TL ödemede bulunulduğunu belirterek, 9.360,00 TL'nin ödendiği 01.11.2010 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili, kaza tarihi ile hasarın uyuşmadığını, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, toplanan delillere göre, kaza ve hasar konusunda doğru ihbar yükümlülüğünün yerine getirilmediği, sigortalının hasar nedeni ile talep edebileceği bir zararının bulunmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş, hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, Kasko Sigorta Sözleşmesinden kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkindir.

Mal sigortası türünden olan kasko sigorta sözleşmeleri gerek kuruluşlarında gerek devamı sırasında ve gerekse rizikonun gerçekleşmesi aşamasındaki ihbar yükümlülükleri bakımından iyiniyet esasına dayalı sözleşme türlerindedir.

Kasko Sigortası Genel Şartlarının A/1 maddesine göre gerek hareket gerekse durma halinde iken sigortalının veya aracı kullananın iradesi dışında araca ani ve harici etkiler neticesinde sabit veya hareketle bir cismin çarpması veya aracın böyle bir cisme çarpması müsademesi devrilmesi düşmesi yuvarlanması gibi kazalar ile 3. kişilerin kötüniyet ve muziplikle yaptıkları hareketler aracın yanması çalınması veya çalınmaya teşebbüs sonucu oluşan maddi zararların bu tür sigortanın teminatı kapsamında olduğu anlaşılmaktadır.

Diğer taraftan ...nin 1282. maddesi uyarınca sigortacı geçerli bir sigorta ilişkisi kurulduktan sonra oluşan rizikolardan sorumlu olduğu gibi aynı Yasanın 1281. maddesi hükmüne göre kural olarak rizikonun teminat dışında kaldığına ilişkin iddianın sigortacı tarafından kanıtlanması gerekmektedir.

Olayın sigortalının ihbar ettiği şekilde değil de, sigortacının iddia ettiği şekilde gerçekleşmesi halinde ise bu oluş şeklinin Kasko Sigortası Genel Şartlarının A.5 maddesinde sayılan teminat dışında kalan hallerden olması gerekmektedir.

İlkeler yukarıda açıklanan şekilde olmakla birlikte, sigortalı, Kasko Poliçesi Genel Şartlarının B.1.5 maddesi ve TTK'nin 1292/3 maddesi uyarınca, rizikonun gerçekleştiğine dair doğru ihbar mükellefiyetini kasten yerine getirmez veya iyiniyet kurallarına açıkça aykırı şekilde sigorta teminatı dışında kalan bir hususu sanki bu oluşan riziko teminat içinde kalmış gibi ihbar edildiği somut delillerle kanıtlanırsa ispat külfeti yer değiştirip sigortalıya geçer.

İlkeler yukarıda açıklanan şekilde olmakla birlikte, sigortalı, Kasko Poliçesi Genel Şartlarının B.1.5 maddesi ve TTK'nin 1292/3 maddesi uyarınca, rizikonun gerçekleştiğine dair doğru ihbar mükellefiyetini kasten yerine getirmez veya iyiniyet kurallarına açıkça aykırı şekilde sigorta teminatı dışında kalan bir hususu sanki bu oluşan riziko teminat içinde kalmış gibi ihbar edildiği somut delillerle kanıtlanırsa ispat külfeti yer değiştirip sigortalıya geçer.

Uyuşmazlık, rizikonun belirtilen şekilde meydana gelip gelmediği, dolayısıyla hasarın teminat dışı olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Yukarıda yapılan açıklamalar karşısında somut olaya bakıldığında; kaza tutanağı taraflar arasında düzenlenmiş, mahkeme tarafından davacıya ait araç şöförü ve karşı araç şöförü ile araçlarda yolcu olarak bulanan şahıslar ve araçların yük götürecekleri iş yeri sahipleri tanık olarak dinlenmiş, tüm tanıklar kazanın tutanakta düzenlendiği gibi meydana geldiğini belirtmişlerdir. Davacı, aracın kaza öncesi kullanılır durumda olduğuna dair yakıt fişlerini mahkemeye delil olarak sunmuştur. Bilirkişi raporlarında; fotoğraf, tutanak ve faturalar incelendiğinde fizik kuralları gereği araçta meydana gelen hasarın iddia edilen kaza ile uyumsuz olduğu, bir miktar hasar oluşsa da iddia edildiği oranda hasar meydana gelmesinin mümkün olmadığı belirtilmiştir.

Buna göre, yukarıda açıklanan maddi ve hukuki olgular karşısında, sigortalı araçta bir hasarın oluştuğu sabit olup, rizikonun gerçekleşme şeklinin kasten ve iyiniyet kurallarına aykırı olarak bildirildiği, hasarın başka yer ve şekilde gerçekleştiği yönündeki iddianın ispat külfeti davalı sigortacıdadır. Dosya kapsamı itibariyle, davalı sigortacının iddiasını somut delillerle kanıtlayamadığı ve dava konusu hasarın kasko teminat kapsamında kaldığı kabul edilmelidir.

O halde, riziko teminat kapsamında olup, davalı sigortacı araçta oluşan gerçek zarardan sorumlu olacağından, aracın markası, modeli, yaşı ve hasar durumu birlikte irdelenmek suretiyle, kaza tarihi itibariyle tamirinin ekonomik olup olmadığı, değilse; kazadan önceki 2.el piyasa rayiç bedeli ile kazadan sonraki sovtaj (hurda) değerinin ve buna göre araçta meydana gelen gerçek zarar miktarının belirlenmesi için dosyanın bilirkişiye tevdii ile belirtilen hususlarda ayrıntılı, gerekçeli ve denetime açık bir rapor alınması, ondan sonra varılacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, varsayıma dayalı ve soyut içerikli değerlendirmelerle yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

SONUÇ; Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davacıya geri verilmesine 27.5.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/30476, Karar No: 2010/11465, Tarih: 06.05.2010

**12. Hukuk Dairesi         2009/30476 E.  ,  2010/11465 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Sındırgı İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 07/10/2009

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı vekili tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü :

HUMK'nun 23.maddesinin son cümlesi hükmüne göre mahkemenin yetkili olmadığını iddia eden taraf yetkili mahkemeyi beyan etmeye mecburdur. Hukuk Genel Kurulu'nun 22.09.1976 gün ve 10/1957-2554 sayılı ve 25.12.1987 gün ve 1987/506-1103 sayılı kararlarında benimsendiği gibi anılan hükümde yetki itirazında bulunana birden fazla yetkili yeri gösterme olanağı yasaklanmamıştır. Yetkili olmaları koşulu ile birden çok yetkili yer belirtilmiş olsa dahi yetkili yeri bildirme yükümlülüğü yerine getirilmiş olur.

Somut olayda da gözlemlendiği gibi borçlu, yetkili yer olarak İzmir ve Turgutlu İcra Daireleri'ni gösterdiğine ve bunlardan biri için tercihini belirtmediğine göre mahkemece yapılacak belirlemede ikisinin de yetkili olduğunun tespiti haline tercih hakkı alacaklı tarafa geçeceğinden mahkemece, alacaklı vekilinin yetkili icra dairesini tercih hususunda beyanı alınarak sonuca gidilmesi gerekirken, aksine düşüncelerle İzmir veya Turgutlu İcra Dairelerinin yetkili olduğuna karar verilmesi isabetsizdir.

SONUÇ  : Alacaklı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), 06.05.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/5579, Karar No: 2010/16445, Tarih: 20.12.2010

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2010/5579 E.  ,  2010/16445 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz istemlerinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Mahkemece yapılan araştırma ve inceleme ile alınan bilirkişi kurulu raporu hükme yeterli değildir.

Şöyle ki;

1-Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasa ile değişik 15.maddesinin son fıkrası uyarınca bilirkişilerce yapılan değer tespitinde, idarece belgelerin mahkemeye verildiği gün (dava tarihi) esas alınır. Buna göre arsa niteliğinde olan dava konusu taşınmazın 25.09.2008 tarihine göre değerlendirilmesi gerekirken, daha sonraki bir tarih esas alınmak suretiyle değerlendirme yapılmış olması,

2-Emsal alınan 1138 parsel sayılı taşınmazın 08.03.2004 tarihinden önce, dava konusu taşınmazın 25.09 2008 tarihinden önce yapılan bir imar düzenleme çalışması sonucunda oluşmuş parseller olup olmadıklarının Belediye İmar Müdürlüğünden, sorularak dava konusu taşınmazın kadastro parseli, emsal alınan taşınmazın imar parseli olması halinde dava konusu taşınmazın yapılacak karşılaştırmadan sonra bulunacak değerinden düzenleme ortaklık payı oranında indirim yapılması gerekip gerekmediğinin düşünülmemesi,

3-Kamulaştırma Yasası'nın 11. maddesinin (d) bendinde vergi beyanı, kıymet takdirinde gözönünde tutulması gereken esaslar arasında sayılmıştır. Bu nedenle dava konusu taşınmazla emsal alınan taşınmazın bulundukları cadde veya sokak için belediyelerce belirlenen 2008 yılı emlak vergisine esas asgari m² değerlerinin ilgili belediyeden getirtilerek vergi değerleri oranları ile bilirkişi raporunda emsal karşılaştırması sonucu değerlendirmeye esas alınan oran birbirinden fahiş ölçüde farklı ise bu farklılık ve çelişkilerinde giderilmesi gerektiğinin dikkate alınmaması,

Doğru görülmemiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edenlerden davalı tarafa iadesine, 20.12.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/19524, Karar No: 2014/24125, Tarih: 16.09.2014

**22. Hukuk Dairesi         2014/19524 E.  ,  2014/24125 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara 10. İş Mahkemesi

TARİHİ : 22/05/2014

NUMARASI : 2013/1731-2014/602

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı işçi, davalı şirkete ait yurtiçi ve yurtdışındaki şantiyelerde çalıştığını, iş sözleşmesinin işveren tarafından feshedilerek Türkiye'ye gönderildiğini ileri sürerek, ihbar ve kıdem tazminatı ile yıllık izin ücreti alacağı istemiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, öncelikle zamanaşımı savunmasında bulunarak, davacının müvekkili şirketin işçisi olmadığını, davacının yurtdışında çalıştığı şirketle müvekkili şirket arasında organik bağ bulunmadığını, ayrıca davacının hak ettiği ettiği alacaklarının dava dışı şirket tarafından ödendiğini, buna ilişkin ibranamenin düzenlendiğini beyanla, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda, toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davalının iş sözleşmesini fesihte haksız olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davalı temyiz etmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,

2-Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacıya dava konusu alacaklar ile ilgili ödeme yapılıp yapılmadığı ve davacının aralıklı önceki dönem çalışmalarının kıdem tazminatına esas sürenin tesbitinde nazara alınıp alınmayacağı noktasında toplanmaktadır.

4857 sayılı İş Kanunu'nun 120. maddesi uyarınca halen yürürlüğü devam eden 1475 sayılı İş Kanunu'nun 14/2 maddesi, işçinin aynı işverene bağlı olarak bir ya da değişik işyerlerinde çalıştığı sürelerin kıdem hesabı yönünden birleştirileceğini hükme bağlamıştır. O halde kıdem tazminatına hak kazanmaya dair bir yıllık sürenin hesabında da işçinin daha önceki fasılalı çalışmaları dikkate alınmalıdır. Bununla birlikte, her bir fesih şeklinin kıdem tazminatına hak kazanacak şekilde gerçekleşmesi hizmet birleştirmesi için gerekli bir şarttır. İşçinin önceki çalışmaları sebebiyle kıdem tazminatı ödenmişse, aynı dönem için iki defa kıdem tazminatı ödenemeyeceğinden, tasfiye edilen dönemin kıdem tazminatı hesabında dikkate alınması mümkün olmaz. Ancak, aynı işverene ait bir ya da değişik işyerlerinde çalışılan süre için kıdem tazminatı ödenmemişse, bu süre aynı işverende geçen sonraki hizmet süresine eklenerek son ücret üzerinden kıdem tazminatı hesaplanmalıdır. Zamanaşımı def'inin ileri sürülmesi halinde önceki çalışma sonrasında ara verilen dönem on yılı aşmışsa, önceki hizmet bakımından kıdem tazminatı hesaplanması mümkün olmaz.

İşçinin iş sözleşmesi feshedilmediği halde çeşitli sebeplerle kıdem tazminatı adı altında yapılan ödemeler avans niteliğinde sayılmalıdır. İşçinin iş sözleşmesinin feshinde kıdem tazminatına hak kazanılması durumunda, işyeri ya da işyerlerinde geçen tüm hizmet sürelerine göre kıdem tazminatı hesaplanmalı, daha önce avans olarak ödenen miktar kanuni faiziyle birlikte mahsup edilmelidir. Dairemizin kararlılık kazanmış olan uygulaması bu doğrultudadır.

Somut olayda, davacının davalı işverene ait işyerlerinde aralıklarla çalıştığı dosya kapsamı itibariyle sabittir. Mahkemece, hükme esas alınan bilirkişi raporu doğrultusunda, davacının kıdem tazminatının ödendiği bir kısım çalışma döneminin tasfiye edildiği gerekçesiyle tazminata esas sürenin tesbitinde nazara alınmaması ve zamanaşımı def'i ileri sürülmekle önceki çalışma sonrasında, ara verilen dönemin on yılı aştığından önceki hizmet bakımından kıdem tazminatı hesaplanmaması yerindedir.

Diğer taraftan, davalı vekilince dosyaya yabancı dilde hazırlanmış ibranameler sunulmuş, ibranamelerin üzerinde yazılı miktarda kıdem tazminatı ve yıllık izin ücretinin ödendiği savunulmuştur. Mahkemece, ibranamelerin yabancı dilde hazırlanmış olması sebebiyle davacı işçi tarafından içeriğinin anlaşılmasının mümkün olmadığından bahisle, anılan ibranameler nazara alınmamıştır. Bu kez davalı vekilince, temyiz dilekçesi ekinde, ibranamelerde yazılı meblağların ödendiği iddiasıyla, yine yabancı dilde hazırlanmış imzalı makbuzlar sunulmuştur. Söz konusu belgeler, yabancı dilde hazırlanmış olmakla birlikte, belge içeriklerinde rakamlar yer almaktadır.

Mahkemece, Dairemizin bozma ilamına uyularak, davacı asil isticvap olunmuş, davacı asil söz konusu belgelerin altındaki imzaların kendisine ait olduğunu belirtmiştir. Ayrıca, davacı, 01.07.2012 tarihine kadar yürürlükte olan 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun irade fesadını düzenleyen 23-31. maddelerinde belirtilen esaslı hataya düştüğü, diğer tarafın veya üçüncü şahsın hile ya da korkutmasıyla karşılaştığı hallerini de ispat edememiştir. Kaldı ki, irade fesadı hallerinin, 818 sayılı Kanun'un 31. maddesinde öngörülen bir yıllık hak düşürücü süre içinde ileri sürülmesi gerekir. Anılan sebeplerle, yargılama aşamasında sunulan ve ayrıca ilk defa temyiz dilekçesi ekinde sunulmuş olmakla birlikte ödeme define dair olması sebebiyle nazara alınması gerekli belgelerde, belirtili rakamlarda kıdem tazminatı ve yıllık izin ücreti alacağı ödendiği anlaşılmaktadır. Bu durumda, kıdem tazminatı ve yıllık izin ücreti alacağı adı altında yapılan ödemeler avans niteliğinde sayılmalı, kanuni faizi ile birlikte hesaplanan tazminat ve alacaklardan mahsup edilmelidir. Mahkemece, bilirkişiden yukarıda belirtilen esaslar dahilinde denetime elverişli ek rapor alınması ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, yanlış değerlendirme ile ilk karar gibi karar verilmesi usul ve kanuna aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.

Sonuç: