muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2016/15249, Karar No: 2017/4453, Tarih: 25.05.2017

**10. Hukuk Dairesi         2016/15249 E.  ,  2017/4453 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, hizmet tespiti ve prime esas kazanç tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece bozma sonrası ilamında belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davacı, davalı işverene ait işyerinde 14.04.2010-10.06.2011 tarihleri arasında 700 TL maaşla çalıştığının tespitini talep etmiştir. Mahkemece davanın kabulüyle davacının 14.04.2010-16.11.2010 tarihleri arasında aylık net 700 TL ücretle çalıştığına karar verilmiştir.

Hizmet tespiti davasının yasal dayanağı 506 sayılı Kanun’un 79/10 ve 5510 sayılı Kanun’un 86/9. maddeleridir. Bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkindir. Bu nedenle özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesi zorunludur. Bu çerçevede hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyerek, gerekli araştırmaların re'sen yapılması ve kanıtların toplanması gerektiği göz önünde bulundurulmalıdır.

Prime esas kazanç tutarının tespiti davasının ise 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun Geçici 7. maddesi uyarınca yasal dayanağı 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 77 ve 5510 sayılı Kanunun 80. maddesidir. Bu kapsamda davacı işçinin, işin ve işyerinin kapsam ve niteliği dikkate alınarak, ücretinin ve davalı Sosyal Güvenlik Kurumu’na davalı işveren/işverenler tarafından ödenen ve ödenmesi gereken primlerin miktarının belirlenebilmesi amacıyla, prime esas kazancın tespitinde, gerçek ücretin esas alınması koşuldur. Gerçek ücret; sigortalının kıdemi, yaptığı işin özelliği ve niteliğine göre ödenmesi gereken ücrettir. Hizmet akdinin tarafları görünüşte bir ücret belirlemiş olabilirler, ancak bu ücret tarafların aralarında kararlaştırdıkları gerçek ücret olmayabilir. Uygulamada bazen taraflar arasında kararlaştırılmış olan gerçek ücret (örneğin SSK primlerini daha az ödemek amacıyla) bordroya yansıtılmamakta, daha düşük (örneğin asgari ücret) gösterilmektedir. Bu gibi durumlarda yargıç tarafından gerçek ücretin saptanması yoluna gidilmelidir (Prof. Dr. S. Süzek, İş Hukuku, 2. Bası, Beta Yayınları, Sy:287). Davanın niteliği gereği, çalışma olgusunun her türlü delille ispatlanabilmesine karşılık ücretin ispatında bu denli bir serbestlik söz konusu değildir. Çalışma olgusunun her türlü delille kanıtlanması olanağı bulunmakla birlikte; Hukuk Genel Kurulu’nun 2005/21-409 E., 2005/413 K. sayılı kararında da belirtildiği üzere, Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 288. maddesindeki yazılı sınırları aşan ücret alma iddialarının yazılı delille kanıtlanması zorunluluğu bulunmaktadır. Ücret miktarı HMK’nun Geçici 1. maddesinin ikinci fıkrası delaletiyle HUMK 288. maddesinde belirtilen sınırları aşıyorsa, tespiti gereken gerçek ücretin; hukuksal geçerliliğe haiz olarak düzenlenmiş bulunmaları kaydıyla, işçinin imzasının bulunduğu aylık ücreti gösteren para makbuzları, banka kayıtları, ticari defter kayıtları gibi delillerle sigortalının imzasını taşıyan ücret bordroları veya hizmet sözleşmesinde yazılı olan ücretin gerçek olmadığı kanıtlanabilir.

Yazılı delille ispat sınırın altında kalan miktar için yine HMK’nun Geçici 1. maddesinin ikinci fıkrası delaletiyle HUMK’nun 289. maddesi gereğince tanık dinletilebilir. Tespiti istenen miktar sınırı aşıyor olsa bile varlığı iddia edilen çalışmanın öncesine ve sonrasına ait yazılı delil başlangıcı sayılabilecek belgeler bulunuyorsa tanık dinletilmesi mümkündür. 506 sayılı Kanunun 78. maddesinde ve 5510 sayılı Kanunun 82. maddesinde prime esas günlük kazançların alt ve üst sınırlarının ne olacağı gösterilmiştir. Günlük kazancın alt sınırı HUMK’nun 288. maddesinde belirtilen sınırı aşıyorsa ücretin yazılı delille saptanması gereğinin pratikte bir önemi kalmayacaktır. Zira 506 sayılı Kanunun 78. maddesine göre, “....günlük kazançları alt sınırın altında olan sigortalılar ile ücretsiz çalışan sigortalıların günlük kazançları alt sınır üzerinden hesaplanır”. 82. madde de bu düzenlemeye paralel bir hüküm içermektedir. Ücretin alt sınırla tespit edilen miktardan fazla olması halinde ise günlük kazancın hesaplanmasında asgari ücret esas alınır.

Eldeki davada yukarıdaki esaslar dahilindeki yapılan incelemede, davacının prime esas kazacın tespitine yönelik talebinin belirtilen kayıt ve delillerle ispatlanamadığı anlaşıldığından talebin reddi gerekir. Davacının hizmet tespiti ile ilgili talebi içinse re'sen araştırma ilkesi uyarınca; davacının çalışmalarının geçtiği işyerindeki bordrolu tanıklar ve sigortalı ile birlikte çalışan kişiler ile aynı çevrede işyeri olan işveren ya da bu işverenlerin çalıştırdığı kişiler re’sen saptanarak bilgi ve görgülerine başvurulmalı; kurumdan davalı işyerlerine ait işyeri dosyaları celbedilmeli, davacıya yapılan ödemelere ait kayıtlar getirtilmeli, davacının çalışmasının niteliği, aylık ve günlük çalışma şekli ve buna göre toplam çalıştığı süre araştırılmalı, böylece bu konuda gerekli tüm soruşturma yapılarak, uyuşmazlık konusu husus, hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde çözümlenip; deliller hep birlikte değerlendirilmeli ve varılacak sonuç uyarınca bir karar verilmelidir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın eksik inceleme sonucu, yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O hâlde, davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalılardan ... Mobilya İmalat Turizm ve İnşaat Ticaret Ltd. Şti.'ne iadesine, 25.05.2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/8631, Karar No: 2018/21808, Tarih: 22.11.2018

**5. Hukuk Dairesi         2017/8631 E.  ,  2018/21808 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki 17.maddesi uyarınca tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, davalılar vekilince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

1)Dava konusu .... ili, ... ilçesi, ... mahallesi, 1535 ada 1 parsel sayılı taşınmazın ilk tesis tarihinden itibaren malikleri, edinme tarih ve sebepleri gösterilmek suretiyle tüm tedavüllerini içerir okunaklı tapu kayıtları ilgili Tapu Müdürlüğünden istenildikten,

2)Davacı idareden iş bu davanın sadece davalıların ortak murisi olan...'ten intikal eden payları yönünden mi açıldığı, davalılardan ... ile ...'ün kendi adlarına kayıtlı payları yönünden veyahut adı geçenler dışında kalan davalılara diğer murislerinden (... ...., .... ....,...) intikal eden payları yönünden taleplerinin olup olmadığı açıklattırıldıktan,

3)Yukarıdaki bent uyarınca davacı idareye talebi açıklattırıldıktan sonra;

Davalılara sadece murisleri ....'ten intikal eden payları yönünden dava açıldığının beyan edilmesi halinde; dava konusu 1535 ada 1 parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma işleminin davalılara ...'ten intikal eden payları yönünden, aksi halde davalılar ... ile ...'e hem kendi payları yönünden hem de murisleri...'ten intikal eden payları yönünden, diğer davalıların murisleri olan .... ...., .... .... ve...'e hem kendi payları yönünden hem de murisleri ....'ten intikal eden payları yönünden ayrı ayrı olmak üzere noter kanalıyla tebliğine ilişkin tebligat mazbatalarının onaylı suretleri davalı idare ve ilgili Noterlikten getirtildikten,

4)Bankaya bloke edilen bedel var ise bu bedelin davalılara veyahut murislerine ödenip ödenmediği davalı idare ile ilgili banka şubesinden sorulduktan,

Sonra, alınacak cevaplarla birlikte gönderilmek üzere dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 22/11/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/3399, Karar No: 2019/7394, Tarih: 21.11.2019

**11. Hukuk Dairesi         2019/3399 E.  ,  2019/7394 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :TİCARET MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesince bozmaya uyularak verilen 13/12/2016 tarih ve 2015/24-2016/815 sayılı kararın Yargıtayca duruşmalı olarak incelenmesi davacı vekili ve katılma yolu ile davalılar vekili tarafından istenmiş olduğu anlaşılmakla, bazı noksanlıkların ikmali için mahalline gönderilen dosyanın eksikliklerin giderilmesinden sonra gönderildiği anlaşılmakla, duruşma için belirlenen 18.06.2019 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davacı vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalılardan ... ile uzun yıllara dayanan dostlukları bulunduğu, 2004 yılı sonlarında davalının davacıya şirket ortaklığı teklif ettiği, davalının ortaklık faaliyet konusu ile ilgili tecrübesinin bulunduğu ancak sermayesinin bulunmadığı, davalı ortaklığın bu şekilde oluştuğu, 2006 yılında sicile tescil edildiği, İzmir'de yaşaması sebebiyle ortaklığın tamamen davalının idaresinde yürüdüğü, 2008 yılında şirkete yeni ortak ve sermaye gerektiğinden bahisle yabancı bir vatandaşı ortak olarak aldıkları, bir kısım hisse devrinin bu şekilde yapıldığı, kendisine bu devir karşılığı herhangi bir ödeme de yapılmadığı, halen %23,75 oranında şirkette hissedar olduğu belirtilerek ciddi bir sermaye koyduğu halde şirketten para alamadıklarından dolayı sağlıklı bilgi verilmediği için verilere de ulaşamadıklarından şimdilik 10.000,00 TL'nin davalılardan tahsilini istemiş, 01.04.2013 tarihli ıslah dilekçesi ile müvekkilinin şirkete olan sermaye payı borcunun tamamen ödenmiş olmasına rağmen fazladan müvekkili eşi ... hesabından daval ... hesabına toplamda 100.000 TL ve... hesabından davalı şirket hesabına toplamda 99.343,00 TL gönderildiğini ileri sürerek, fazla ödenen sermaye bedeli 199.343,00 TL'nin 100.000 TL'sinin davalı ...'den, bakiyesinin her iki davalıdan faiziyle birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekili, şirket ortaklığının doğru olduğu, ancak davada alacak iddiasının dayanaklarının açıklanamadığı, hangi alacak kaleminden hangi gerekçe ile ve hangi davalıya yönelik talepte bulunulduğunun açık olmadığı belirtilerek açıklama istenmiş, öte yandan herhangi bir borç bulunmadığı, şirket ile ilgili bilgi aktarımlarının yapıldığı, mali tabloların düzenli olarak gönderildiği, kayıtların düzgün tutulduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalılar vekili, şirket ortaklığının doğru olduğu, ancak davada alacak iddiasının dayanaklarının açıklanamadığı, hangi alacak kaleminden hangi gerekçe ile ve hangi davalıya yönelik talepte bulunulduğunun açık olmadığı belirtilerek açıklama istenmiş, öte yandan herhangi bir borç bulunmadığı, şirket ile ilgili bilgi aktarımlarının yapıldığı, mali tabloların düzenli olarak gönderildiği, kayıtların düzgün tutulduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davacı tarafa tüm delillerini bildirmesi için süre verilmesine rağmen herhangi bir yeni delil sunulmaması üzerine davacının ödediğini iddia ettiği paraların fazladan ödenen sermaye bedeli olup olmadığının tespiti için yemin delilinin hatırlatıldığı, davalı ...’in aynı zamanda şirket yetkilisi olması sebebiyle yemini eda ettiği, sonuç olarak davacı tarafından gönderilen paranın ıslah dilekçesinde belirtildiği gibi fazladan ödenen sermaye bedeli olduğunun davacı tarafından ispatlanamadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili ve katılma yolu ile davalılar vekili temyiz etmiştir.

1- Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2- Dava, fazla ödenen sermaye bedelinin istirdadı istemine ilişkin olup, mahkemece yukarıda özetlenen gerekçe ile sübut bulmayan davanın reddine karar verilmiştir. Bu durumda, kendisini vekil ile temsil ettiren davalılar lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca nisbi vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken anılan husus nazara alınmaksızın maktu vekalet ücreti takdiri doğru olmamış ve kararın bu nedenle bozulması gerekmiş ise de, yapılan yanlışlığın düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, HUMK 438/7. maddesi uyarınca hükmün, aşağıda yazılı olduğu şekilde düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, davalılar vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hüküm fıkrasının 4. bendinde yer alan ''...1.800,00 TL...'' ibaresi çıkartılarak yerine ''...17.910,58 TL ...'' ibaresi yazılmak sureti ile kararın davalılar yararına bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 13,00 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davacıdan alınmasına, ödedikleri peşin temyiz harcının istekleri halinde temyiz eden davalılara iadesine, 21/11/2019 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

KARŞIOY

KARŞIOY

Davacı, 01.04.2013 tarihli ıslah dilekçesi ile davalı şirket temsilcisi olan diğer davalının, kendisinden sermaye borcunun eksik ödendiği iddiası ile para talep ettiğini, bunun üzerine kendisi adına eşi ... hesabından davalı ...'in şahsi hesabına 100.000.00 TL, dava dışı... tarafından da şirket hesabına 93.343.00 TL gönderildiğini, yargılama sırasında şirkete sermaye koyma borcu bulunmadığının bilirkişi raporu ile saptandığını, davalıların haksız zenginleştiğini bildirerek ... tarafından gönderilen 100.000.00 TL'nin davalı ...'den,... tarafından gönderilen 93.343.00 TL'nin ise her iki davalıdan avans faizi ile tahsilini talep etmiştir.

11.02.2013 tarihli ek bilirkişi raporunda, davacının kuruluştaki sermaye koyma borcunu ödediği, başka borcu bulunmadığı, dava dışı ... tarafından davalı ...'in şahsi banka hesabına toplamda 100.000.00 TL ödeme yapıldığı, davalı şirket hesabına yapılmış bir ödeme bulunmadığı,... tarafından da şirket hesabına 93.343.00 TL havale edildiği mütaala edilmiştir.

Bozmadan sonra teklif edilen yemini eda eden davalı ... 09.02.2016 tarihli yemininde "şirketin finansal sıkışıklığı sebebi ile davacı adına ... tarafından gönderilen paranın şirkete mali destek anlamlı para olduğunu, şirket hesabına da bu şekilde aktarıldığını,... tarafından gönderilen paranın ise davacı ile bir ilgisinin bulunmadığını" bildirmiştir.

Dava dışı... tarafından davalı şirket hesabına 10.09.2007 ve 01.04.2008 tarihlerinde gönderilen toplam 99.343.00 TL tutarındaki havalelerin davacı adına ve şirkete borç olarak gönderildiğine ilişkin davacı iddiası yasal delillerle kanıtlanamamıştır. Bu kalem alacak talebinin reddine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırılık yoktur.

Ancak, ıslah dilekçesi, 11.02.2013 tarihli ek bilirkişi raporu ve davalı tarafından eda edilen yemin kapsamında, davacının, davalı şirkete sermaya borcu olmadığı halde davalı ...'in talebi üzerine, davacı adına eşi ... tarafından davalı ...'in şahsi banka hesabına 100.000.00 TL gönderildiği sabittir. Dava konusu bu miktar davalı şirketin banka hesabına gönderilmediği gibi davalı ... tarafından şirket hesaplarına aktarıldığı da ispat edilemediğinden 100.000.00 TL'nin avans faizi ile birlikte davalı ...'den tahsiline karar verilmesi gerekmektedir.

Yerel mahkeme kararı bu yönü itibariyle usul ve yasaya aykırı bulunduğundan, bozulmasına karar verilmesi gerekirken aksi yönde tezahür eden Sayın çoğunluk görüşüne katılamıyorum.
Yargıtay — Esas No: 2013/16576, Karar No: 2014/800, Tarih: 20.01.2014

**10. Hukuk Dairesi         2013/16576 E.  ,  2014/800 K.**

**"İçtihat Metni"**

... ile ile 1-... adına Av. ... 2-... arasındaki dava hakkında...10. İş Mahkemesinden verilen 22.05.2013 günlü ve 2011/855-2013/247 sayılı hükmün, davalı Kurum avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

Davalı ...'a gıyabi hükmün "...Mahallesi, .... Sokak,No:..., İç Kapı:..., .../..." adresine 7201 sayılı Tebligat Kanunu’nun 21. maddesinin ikinci fıkrasına göre tebliğ edildiği oysa nüfus kayıt sistemindeki yerleşim yeri adresinin "... Mahallesi, ...sokak, No:...,.../İzmir" olduğu, davalı Kurum vekili olarak hükmü temyiz eden Av. ...'e, davalı Kurum tarafından verilmiş vekaletname veya yetki belgesi aslı/onaylı örneği dosya içerisinde bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Mahkemece, gecikmeye ve yeni bir geri çevirmeye mahal verilmeksizin, gıyabi hükmün davalı ...'a adres kayıt sisteminde yazılı adresine, 21. maddenin ikinci fıkrasına göre tebliğ yapılarak, Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 77. maddesi gereğince, anılan avukata davalının vekili olduğunu gösterir vekaletname ibrazı, aksi takdirde davalıya yapılan işlemleri kabul ettiğini dilekçe ile bildirmesi için kesin süre içerir muhtıra ile tebliğ edilip, ibrazı halinde dosyanın aynen, aksi halinde gıyabi hükmün, davalıya yöntemince tebliğ edilerek, takiben, temyiz süresi geçtikten ve 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3. maddesi yollamasıyla gerektiğinde Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 432. maddesindeki prosedür işletildikten sonra gönderilmek üzere dosyanın mahalline GERİ ÇEVRİLMESİNE, 20.01.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/19264, Karar No: 2014/3151, Tarih: 03.03.2014

**3. Hukuk Dairesi         2013/19264 E.  ,  2014/3151 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ANKARA 6.TÜKETİCİ MAHKEMESİ

TARİHİ : 27/02/2013

NUMARASI : 2011/1080-2013/589

Taraflar arasında görülen kanal katılım ve şebeke bedelinin iadesi talebi davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı vekili dilekçesinde; müvekkilinin Ankara ili, Çankaya ilçesi, Dikmen Mahallesinde kain .. ada . parsel üzerinde bulunan .. Blok .. numaralı bağımsız bölüm halindeki mesken için, davalı idare nezdinde su akışının sağlanması amacı ile ferdi su abonesi olmak istediğini, bu aşamada davalı idare Aski görevlileri tarafından müvekkkilden toplam 5.600,00 TL kanal katılım payı ve şebeke hisse bedeli talep edildiğini iddia ederek; davalı idarece talep edilen 5.600,00 TL kanal katılım payı ve şebeke hissesi bedelinden müvekkilinin sorumlu tutulmamasını, müvekkilinin ödemesi gereken bir kanal katılım bedeli var ise tespitini, talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; kanal katılım ve şebeke tesis bedelinin, Belediye Gelirleri Kanununun 87 ve 88. maddeleri ile ASKİ Tarifeler Yönetmeliğinin 39.maddesi uyarınca idarece sunulan hizmet karşılığı ilk malikten ferdi abonelik sırasında alınan bedel olduğunu, müvekkili idarenin davacı tarafa ait bağımsız bölümün yer aldığı taşınmazın su şebekesi ve kanal hatlarını inşa ettiğini, bu nedenle ilk malik olan davacıdan davaya konu edilen altyapı hizmet bedellerinin yasa gereği tahsil edildiğini savunarak; davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece; “…dosyadaki verilere uygun hazırlanmasından ötürü Mahkememizce benimsenen bilirkişi raporuna göre; davacıdan 49,50 TL bedel alınması gerekirken, hatalı olarak 5.600,00 TL bedel (borç) tahakkuk ettirildiği anlaşılmakla; davacının davalıya kanal katılım ve şebeke hissesi bedeli olarak 49,50 TL'den sorumlu olduğunun, bunu aşan kısımdan sorumlu olmadığının tespitine, belirtilen bedelin yatırılması halinde taraflar arasında su aboneliği sözleşmesinin yapılmasına karar verilmiş, karar davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Uyuşmazlık davacının satın aldığı konuta su abonesi olmak için kanal katılım payı ve şebeke hissesi bedeli ödemekle yükümlü olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu'nun kanalizasyon harcamalarına katılma payı başlığı altındaki 87.maddesi “Belediyelerce ve belediyelere bağlı müesseselerce, aşağıdaki şekilde kanalizasyon tesisi yapılması halinde, bunlardan faydalanan gayrimenkullerin sahiplerinden kanalizasyon harcamalarına katılma payı alınır;

a) Kanalizasyon tesisi yapılması,

2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu'nun kanalizasyon harcamalarına katılma payı başlığı altındaki 87.maddesi “Belediyelerce ve belediyelere bağlı müesseselerce, aşağıdaki şekilde kanalizasyon tesisi yapılması halinde, bunlardan faydalanan gayrimenkullerin sahiplerinden kanalizasyon harcamalarına katılma payı alınır;

a) Kanalizasyon tesisi yapılması,

b) Mevcut tesislerin sıhhi ve fenni şartlara göre ıslah edilmesi iki ve daha fazla yol kenarında bulunan gayrimenkuller hangi yoldaki kanalizasyona bağlanmış ise, payın hesabında yola ait kanalizasyon giderleri nazara alınır,” düzenlemesini getirmiştir. Aynı yasanın 88.maddesi su tesisleri için 87.maddeye paralel bir düzenleme öngörmüştür.

2464 Sayılı Belediye Gelirleri Kanununa dayalı olarak çıkarılan ASKİ Tarifeler Yönetmeliğinin 39.maddesi ise “2464 Sayılı Belediye Gelirleri Kanunu'nun 87. ve 88.maddeleri gereği bir programa göre yapılacak yani; içme, kullanma, endüstri suyu ve kanalizasyon yatırımları ile mevcutların genişletilmesi (tevzi), iyileştirilmesi (ıslahı) amacıyla yapılan harcamalar ve istek üzerine ASKİ Genel Müdürlüğünce yapılacak işlerin toplam yatırım giderleri tesislerin hizmet edeceği saha dahilindeki gayrimenkullerin sahiplerinden su ve kanalizasyon tesisleri harcamalarına katılma payı alınır.

Su ve kanalizasyon şebekelerine katılma paylarının binasız arsanın vergi değeri payına isabet eden kısmı, inşaat ruhsatının alınması aşamasında avans olarak tahsil edilir.

Bina tamamlandıktan sonra bağımsız bölümlere veya binanın tamamına tahsis aboneliği verilmesi sırasında arsa değeri üzerinden alınan avans düşülerek, yapı değerinin emlak vergi beyanı üzerinden ayrıca %2 oranından fazla olmamak üzere katılım payı tahsil edilir” düzenlemesini içermektedir.

Yine 3194 sayılı İmar Kanununun “Yapı Kullanma İzni” başlıklı 30.maddesinin 3.fıkrasında “Bu maddeye göre verilen izin yapı sahibini kanuna, ruhsat ve eklerine riayetsizlikten doğacak mesuliyetten kurtarmayacağı gibi her türlü vergi, resim ve harç ödeme mükellefiyetinden de kurtarmaz.” hükmü yer almaktadır.

Yukarıda belirtilen yasa ve tarifeler yönetmeliği hükümleri birlikte değerlendirildiğinde davalı idarece yasanın yürürlük tarihinden sonra yeni kanalizasyon ve içme suyu tesisleri yapılmış olması veya mevcutların iyileştirilmesinin yapılması halinde, tesislerin hizmet edeceği saha dâhilindeki gayrimenkul sahiplerinden yönetmelikte belirlenen ilkelere göre su ve kanalizasyon tesisleri katılım payı talebe hakkı vardır. Ancak bu katılım payı davalı tarafça hizmet götürülmesi koşuluna bağlı olarak alınır. Bu durumda hizmet götürüldüğünün davalı tarafça kanıtlanması halinde davacı katılım payının yüklenici veya kendisi tarafından ödendiğini kanıtlamakla yükümlüdür. Ayrıca İmar Kanunu'nun 30/3.maddesi uyarınca iskân ruhsatının alınmış olması davalı idarenin kanal katılım payı istemesine engel teşkil etmez.