muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/1219, Karar No: 2020/1042, Tarih: 18.02.2020

Birleştirilen davada davacı ..., yüklenici ve arsa sahibi olan davalı ...’ten dava konusu 3281 ada 1 parsel sayılı taşınmazda 19 no’lu bağımsız bölümü gayrımenkul satış vaadi sözleşmesi ile topraktan satın aldığını ve 13.07.1990 tarihinde 19 no’lu bağımsız bölüm dışında bir hakkının olmadığı yönünde taahhütte bulunduğunu, 19 no’lu bağımsız bölüm için kısım kısım toplamda 52.000 TL ödediğini, davalı ...’in hileli davranışı üzerine taşınmazın satış bedelinin tapuda düşük gösterildiğini ve diğer davalıların mirasbırakanı ...’un şufa davası açarak çekişmeli payı almasının sağlandığını, 23.07.1990 tarihinde hisse tapusunu alıp dairesini kiraya verdiğini, Gaziosmanpaşa Sulh Hukuk Mahkemesinin 1990/1468 Esas 1991/1095 Karar sayılı şufa davası sonunda payının diğer davalıların mirasbırakanı ... adına tescil edildiğini, davalıların birlikte hareket ettiklerini, şufa davasındaki tebligatın bizzat yapılmış göründüğünü ancak tebligatlardaki imzanın kendisine ait olmadığını, şufa davasının yokluğunda görüldüğünü ileri sürerek dava konusu 3281 ada 1 parsel sayılı taşınmazın 18/1052 payının bir kısım davalının mirasbırakanı ... adına olan tapu kaydının iptali ile adına tescilini, olmadığı taktirde fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak üzere bu paya isabet eden 52.000 TL tazminatın faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini istemiştir.

Asıl ve birleştirilen davada davalı ..., kayıt maliki olmadığı için kendisine husumet yöneltilemeyeceğini, hak düşürücü ve zamanaşımı sürelerinin geçtiğini, koşulları var ise yargılmanın iadesi yoluna gidilebileceğini, aldatmanın söz konusu olmayıp şufa davasıyla ilgisi bulunmadığını, edimini yerine getirdiğini ve sadece resmi senette yazılı satış bedelini aldığını, daha fazla tazminat istenemeyeceğini, taşınmazı fiilen teslim ettiğini, diğer davalıların mirasbırakanı ...’un kendisinin eşine karşı da şufa davası açıp iptal tescil sağladığını ve aralarında husumet bulunduğunu, ... ile kat karşılığı inşaat sözleşmesi yaptıklarını, ancak adı geçenin hiçbir sebep göstermeden sözleşmeyi birkaç gün sonra tek taraflı feshettiğini; diğer davalılar, hak düşürücü ve zamanaşımı sürelerinin geçtiğini, mirasbırakanları ...’un paydaşı olduğu dava konusu taşınmaza kaçak inşaat ve paydaş olmayanlara pay satışları yapıldığı için kaçak inşaatı önlemeye çalıştıklarını, tazminat isteğinin muhatabının davalı ... olduğunu, zira satış işleminin tarafı olmadıklarını, mirasbırakanları ...’un yasadan kaynaklı şufa hakkını kullandığını, diğer davalı ile aralarında husumet bulunduğundan birlikte hareket etmelerinin söz konusu olamayacağını, yargılamanın iadesi yoluna gidilmediğini, satış bedelinin düşük gösterilmesi suretiyle hile yapıldığı iddiasının kabul edilebilir olmayıp, davacının kendi muvazaasına dayanamayacağını belirtip davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, şufa kararı henüz kesinleşmemiş ise temyiz yoluna, kesinleşmiş ise yargılamanın yenilenmesi yoluna gidilmesinin hukuken mümkün olduğu gerekçesiyle asıl ve birleştirilen davanın reddine karar verilmiştir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden, dava konusu 3281 ada 1 parsel sayılı taşınmazın 469/1052 payı davalı ... Özyurt adına kayıtlı iken 433/1052 payını uhdesinde tutarak 18/1052 payını 05.10.1990 tarihinde asıl davada davacı ...’e satış yoluyla temlik ettiği, davacının bu payının hükmen tescil yoluyla 25.11.1991 tarihinde diğer davalıların mirasbırakanı olan Yusuf Özyurt adına tescil edildiği, yine dava konusu taşınmazda 18/1052 payın dava dışı Talip Özyurt adına kayıtlı iken 23.07.1990 tarihli satış işlemiyle birleştirilen davada davacı Cemile adına tescil edildiği, bu payın da hükmen tescil yoluyla 25.11.1991 tarihinde diğer davalıların mirasbırakanı Yusuf Özyurt adına tescil edildiği, Gaziosmanpaşa 3. Noterliğinin 05.10.1990 tarihli taahhütnamesine göre, davacı ...’in dava konusu taşınmaz üzerinde bulunan 18/1050 arsa paylı 33 no’lu bağımsız bölümden başka hiçbir bağımsız bölümde hakkının bulunmadığını ve ilerde davalı ... Özyurt’tan herhangi bir hak talep etmeyeceğini kabul ve taahhüt ettiği, aynı şekilde 13.07.1990 tarihli taahhütnameye göre, birleştirilen davada davacı Cemile’nin dava konusu taşınmazdaki 19 no’lu bağımsız bölüm dışında başka bir hakkı olmadığını beyan ve taahhüt ettiği, birleştirilen davada davacı Cemile ile davalı ... Özyurt arasında yapılan 13.07.1990 tarihli gayrımenkul satış vaadi sözleşmesine göre, davalı ... Özyurt’un dava konusu 3281 ada 1 parsel sayılı taşınmazda 18/1050 arsa paylı bağımsız bölümü davacı Cemile’ye satmayı vaad ettiği, bir kısım davalının mirasbırakanı Yusuf ile davalı ... arasında noterde düzenlenen 31.10.1989 tarihli kat karşılığı inşaat sözleşmesine göre, yüklenici olarak ... ile mal sahibi olarak ...’un dava konusu taşınmazdaki 191/1052 paya yapılacak inşaattan 19, 20, 26 no’lu dairelerin ...’a verilmesi konusunda anlaştıkları, 30.05.1990 tarihli fesih ihbarnamesine göre, bir kısım davalının mirasbırakanı ...’un, davalı ...’in 7 aydır temel ruhsatını almadığını belirterek 20 gün içinde alınmazsa akti feshedeceğini ihtar ettiği, Gaziosmanpaşa Sulh Hukuk Mahkemesinin 1990/1464 Esas 1991/1094 Karar sayılı 17.09.1991 tarihli kararı ile yine Gaziosmanpaşa Sulh Hukuk Mahkemesinin 1990/1468 Esas, 1991/1095 Karar sayılı 17.09.1991 tarihli kararına göre, davacısının ..., davalıların eldeki davanın davacıları ... ve ... olup, davacısı ...’un şufa hakkını kullanarak iptal tescil talebinde bulunduğu ve mahkemece dava konusu taşınmazda davacıların adlarına kayıtlı 18/1052’şer payın tapu kayıtlarının iptali ile davacısı ... adına tesciline karar verildiği, anılan kararların dosyaları bulunamadığından gönderilemediğinin bildirildiği anlaşılmaktadır.

Hemen belirtilmelidir ki, hangi yargılama usulü uygulanırsa uygulansın tarafların yargılamada sözlü olarak görüş ve değerlendirmelerini ifade etmeleri özel bir önem taşımaktadır. Yazılı Yargılama usulünde de tarafların hükümden önce son kez mahkeme huzurunda sözlü değerlendirme yapıp, açıklamada bulunmaları, doğru bir karar verilmesi bakımından önemlidir.

Bu ilkeler, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 184. ve 186. maddelerinde yapılan düzenlemelerle hüküm altına alınmıştır.

HMK'nin 184. maddesinde açıkça; Hâkimin, tarafların iddia ve savunmalarıyla toplanan delilleri inceledikten sonra, duruşmada hazır bulunan taraflara tahkikatın tümü hakkında açıklama yapabilmeleri için söz vereceği, mahkemenin tarafların tahkikatın tümü hakkındaki açıklamalarından sonra, tahkikatı gerektiren bir husus kalmadığını görürse, tahkikatın bittiğini taraflara tefhim edeceği, yine aynı Kanunun 186. maddesi hükmü ile de; mahkemenin tahkikatın bitiminden sonra sözlü yargılama ve hüküm için tayin olacak gün ve saatte mahkemede hazır bulunmalarını sağlamak amacıyla iki tarafı davet edeceği, taraflara çıkartılacak davetiyede, belirlenen gün ve saatte mahkemede hazır bulunmadıkları takdirde yokluklarında hüküm verileceği hususunu bildireceği, mahkemenin sözlü yargılamada tarafların son sözlerini sorarak hükmünü vereceği düzenlenmiş olup, anılan düzenlemeler emredici niteliktedir.

Somut olayda, söz konusu ilkeler dikkate alınmadan sonuca gidilmiştir.

Hal böyle olunca, HMK'nın 184. maddesi hükmü gereğince, tahkikatın tümü hakkında açıklama yapabilmeleri için taraflara söz verilip tarafların tahkikatın tümü hakkındaki açıklamalarından sonra tahkikatı gerektiren bir husus kalmadığı görülürse, tahkikatın bittiği taraflara tefhim edildikten sonra, taraflara sözlü yargılama için duruşmanın başka bir güne bırakılmasını isteyip istemediklerinin sorulması, talep halinde başka bir gün tayin edilmesi; başka bir duruşma gününü istememeleri halinde sözlü yargılama aşamasına geçilerek aynı Kanunun 186. maddesi gereğince taraflara sözlü yargılama yoluyla beyanda bulunma hakkı verilmesi ve ondan sonra bir karar verilmesi gerekirken, değinilen yasal düzenlemeler göz ardı edilerek yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.

Öte yandan; işin esasıyla ilgili olarak dava konusu taşınmazda davacılar adına kayıtlı iken bir kısım davalının mirasbırakanı ... adına hükmen tescil yoluyla tescil edilen çekişme konusu payların, hükmen tescile esas dayanak kayıtlarının ve ilamların tapu müdürlüğünden getirtilerek eldeki davada dayanılan şufa davalarına ilişkin olup olmadıklarının ve kesinleşip kesinleşmediklerinin saptanması, daha sonra davacıların resmi satış senedinde yazılandan fazla ödediklerini iddia ettikleri bedele ilişkin isteklerinin değerlendirilerek hasıl olacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmesi gerekirken değinilen hususta eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi isabetli değildir.

Asıl davada davacı ... ile birleştirilen davada davacı ...’ün değinilen yönlerden yerinde bulunan temyiz itirazlarının kabulü ile, hükmün (6100 sayılı Yasanın geçici 3.maddesi yollaması ile) 1086 sayılı HUMK'un 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, 02.01.2020 tarihinde yürürlüğe giren Avukatlık Ücret Tarifesi gereğince gelen temyiz eden davacı ve birleştirilen davada davacının vekili için 2.540.00. TL. duruşma vekâlet ücretinin temyiz edilen davalılar- birleştirilen davada davalılardan alınmasına, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 18/02/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/9342, Karar No: 2013/12404, Tarih: 06.09.2013

**11. Ceza Dairesi         2013/9342 E.  ,  2013/12404 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Sahte fatura kullanmak

HÜKÜM : Mahkumiyet

Gerekçeli karar başlığında 2005 takvim yılı için eksik yazılan suç tarihinin, 31.03.2005 tarihli son faturanın KDV' de kullanılması nedeniyle 26.04.2005 olarak mahallinde düzeltilmesi mümkün görülmüştür.

5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 7 ve 5252 sayılı Türk Ceza Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun 9. maddeleri hükmü karşısında; sanığa yüklenen ”2003, 2004 ve 2005 takvim yıllarında sahte fatura kullanmak" suçlarının yasada gerektirdiği cezasının türü ve üst sınırı itibariyle tabi olduğu, suç tarihlerinde yürürlükte bulunan ve lehe olan 765 sayılı TCK’nun 102/4 ve 104/2. maddelerinde öngörülen dava zamanaşımının, suçun en son işlendiği tarihlerden temyiz inceleme tarihine kadar gerçekleştiği anlaşılmış ve sanık müdafıinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, sair yönleri incelenmeyen hükmün 5320 sayılı Yasanın 8/1.maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden aynı Yasanın 322. maddesinde öngörülen yetkiye dayanılarak sanık hakkındaki kamu davasının gerçekleşen zamanaşımı nedeniyle 765 sayılı TCK’nun 102/4, 104/2 ve 5271 sayılı CMK’nun 223/8. maddeleri uyarınca istem gibi DÜŞÜRÜLMESİNE, 06 .09.2013 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/11237, Karar No: 2013/12780, Tarih: 28.05.2013

**(Kapatılan)22. Hukuk Dairesi         2013/11237 E.  ,  2013/12780 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

DAVA : Davacı, kıdem, ihbar tazminatı, yıllık izin ücreti, fazla çalışma ücreti ile kötü niyet tazminatı alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davacı ve davalı ... avukatları tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... Karakülah tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili, müvekkili işçinin davalı asıl işveren işyerinde, değişen alt işverenler bünyesinde çalıştığını, iş sözleşmesinin haklı neden olmadan feshedildiğini, işçilik alacaklarının işveren tarafından ödenmediğini beyanla, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, kötüniyet tazminatı, yıllık izin ve fazla çalışma ücretleri alacaklarının hüküm altına alınmasını talep etmiştir.

Davalı ... vekili, davacının yüklenici firma işçisi olduğunu, müvekkilinin ihale makamı konumunda olup işçilik alacaklarından sorumluluğu bulunmadığını, kaldı ki dava konusu alacaklara hak kazanılmadığını beyanla davanın reddini savunmuştur.

Davalı şirket vekili, davacının taşeron firmalar değişmesine rağmen belediye işyerinde çalışmasını devam ettirmesi nazara alınarak, belediyenin işçisi sayılması gerektiğini, müvekkili şirketin işçilik alacaklarından sorumluluğu bulunmadığını, kaldı ki dava konusu alacaklara hak kazanılmadığını beyanla davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davalının iş sözleşmesini fesihte haksız olduğu, davalılar arasında geçerli asıl işveren-alt işveren ilişkisi bulunduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karar davacı vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, tarafların aşağıdaki bendlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Taraflar arasındaki uyuşmazlık, işçinin kullandırılmayan izin sürelerine ait ücretlere hak kazanıp kazanmadığı ve bir kısım alacaklara uygulanan faiz başlangıç tarihleri ve oranları noktalarında toplanmaktadır.

Yıllık izinlerin kullandırıldığı noktasında ispat yükü işverene aittir. İşveren yıllık izinlerin kullandırıldığını imzalı izin defteri veya eşdeğer bir belge ile kanıtlamalıdır. Bu konuda ispat yükü üzerinde olan işveren, işçiye yemin teklif edebilir.

2-Taraflar arasındaki uyuşmazlık, işçinin kullandırılmayan izin sürelerine ait ücretlere hak kazanıp kazanmadığı ve bir kısım alacaklara uygulanan faiz başlangıç tarihleri ve oranları noktalarında toplanmaktadır.

Yıllık izinlerin kullandırıldığı noktasında ispat yükü işverene aittir. İşveren yıllık izinlerin kullandırıldığını imzalı izin defteri veya eşdeğer bir belge ile kanıtlamalıdır. Bu konuda ispat yükü üzerinde olan işveren, işçiye yemin teklif edebilir.

Somut olayda, mahkemece, davalıların ispat yükünü yerine getirmediği gerekçesiyle, davacı işçinin tüm çalışma süresi boyunca yıllık izin hakkını kullanmadığı kabul edilmiştir. Ne var ki, davalı ... vekili, yemin deliline de dayanmış olup, mahkemece davalıya, yemin teklif etme hakkı bulunduğu hatırlatılmamıştır. Anılan nedenle, yemin deliline dayanan davalı belediyeye, yemin teklif etme hakkı hatırlatılarak, sonuca göre 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 225. ve devamı maddeleri uyarınca işlem yapılması gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi hatalıdır.

Kabule göre de, yıllık izin ücreti alacağında, davalıların daha önce temerrüde düşürülmedikleri nazara alınarak, dava edilen miktar için dava tarihinden, ıslah edilen miktar için ıslah tarihinden itibaren kanuni faize hükmedilmesi gerekirken, yazılı şekilde alacağın tamamı için 21.01.2013 tarihinden itibaren bankalarca mevduata uygulanan en yüksek faize hükmedilmesi hatalıdır. Davacı vekilinden, dava dilekçesinde talep edilen toplam miktarın her bir alacak kalemi açısından ayrı ayrı açıklanmasının istenilmesiyle, belirtili şekilde faiz uygulamasına karar verilmelidir.

3-Hüküm altına alınan ihbar tazminatı alacağında, davalıların daha önce temerrüde düşürülmedikleri nazara alınarak, dava edilen miktar için dava tarihinden, ıslah edilen miktar için ıslah tarihinden itibaren kanuni faize hükmedilmesi gerekirken, yazılı şekilde alacağın tamamı için 21.01.2013 tarihinden itibaren kanuni faize hükmedilmesi hatalıdır. Davacı vekilinden, dava dilekçesinde talep edilen toplam miktarın her bir alacak kalemi açısından ayrı ayrı açıklanmasının istenilmesiyle, belirtili şekilde faiz uygulamasına karar verilmelidir.

Yukarıda belirtilen sebeplerle, yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebeplerden BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 28.05.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/3606, Karar No: 2018/5446, Tarih: 17.05.2018

**7. Ceza Dairesi         2016/3606 E.  ,  2018/5446 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 4733 sayılı Yasaya muhalefet

HÜKÜM : Beraat, müsadere

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

I- Katılan Gümrük İdaresi vekilinin temyizine göre yapılan incelemede;

Açılan kamu davasının niteliğine göre, suç tarihinde suçtan doğrudan zarar görmeyen Gümrük İdaresi'nin davaya katılmasına karar verilmesi hukuken geçersiz olup, hükmü temyize hak vermeyeceğinden, vaki temyiz inceleme isteğinin 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK.nun 317. maddesi uyarınca REDDİNE,

I- TAPDK vekilinin temyizine göre yapılan incelemede;

Olay tarihinde yaya olarak seyreden sanığın elinde bulunan valizden şüphelenilmesi sonucunda açılan valiz içinde 25 karton kaçak sigara ele geçirildiği cihetle; dosya kapsamına göre sanık ve kaçak eşya konusunda mahkemece verilmiş bir arama kararı olmadığı gibi gecikmesinde sakınca olduğu gerekçesiyle Cumhuriyet Savcısı tarafından da verilmiş bir yazılı arama kararının da bulunmadığı buna göre yapılan aramanın usul ve yasaya aykırı olduğu ve ele geçen delillerin de hukuka aykırı delil niteliğinde olup, Anayasamızın 38. maddesinin 6. fıkrası da "Kanuna aykırı olarak elde edilmiş bulgular delil olarak kabul edilemez." hükmü ve yine 5271 sayılı CMK.nun 206/2-a, 217/2, 230/1. madde ve fıkraları da hukuka uygun surette elde edilen delillerin kullanılabileceğini, kanuna aykırı elde edilenlerin ise hükme esas alınamayacağı şeklinde açık düzenlemeleri karşısında, hiçbir aşamada suçlamayı kabullenmemiş olan sanık hakkında hukuka aykırı şekilde elde edilen ve kaçak olduğu anlaşılan eşyanın hükme esas alınamayacağı gözetilerek bu nedenle sanık hakkında beraat kararı verilmesi gerekirken sanıkta ele geçen 25 karton sigaranın miktar itibariyle ticari mahiyette olduğu gözetilmeksizin kişisel kullanım kapsamında olduğu şeklindeki hatalı gerekçe ile beraat kararı verilmiş ise de; neticesi itibariyle hüküm doğru olduğundan bu husus bozma nedeni yapılmamıştır.

Yapılan duruşmaya, toplanan ve karar yerinde açıklanan delillere, gösterilen gerekçeye ve takdire göre katılan TAPDK vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, 17.05.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/49818, Karar No: 2010/5149, Tarih: 01.03.2010

**9. Hukuk Dairesi         2009/49818 E.  ,  2010/5149 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA :Davacı, feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini

Istemiştir.

Yerel mahkeme, isteği hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili, müvekkilinin davalı belediyenin temizlik hizmetlerinde çalıştığını, davalı işyerine Seyhan Belediyesi Başkanlığı tarafından işe alındığını, müvekkilinin asıl işvereninin Seyhan Belediyesi olduğunu, müteahhitler değişmesine rağmen yaptığı iş ve koşulların değişmediğini, iş sözleşmesinin geçerli neden olmadan feshedildiğini ileri sürerek feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini, işe başlatılmama halinde ödenmesi gereken tazminat ile boşta geçen süre ücret ve diğer haklarının belirlenmesini istemiştir.

Davalı ... vekili, davacının müvekkili ile alt işveren arasındaki ilişkinin muvazaalı olduğuna yönelik iddiasının gerçeği yansıtmadığını, yapılan ihalelerin 5393 sayılı Belediye Kanununun 67.maddesine uygun olduğunu, belediyenin 5747 sayılı yasa gereği yeniden yapılanma sürecine girdiğini, 5747 sayılı yasa ile oluşturulan Çukurova Belediyesinin 29.03.2009 tarihinde fiilen kurulduğunu, menkul, gayrimenkul mallar, alacaklar ve borçlar ile çalışanların paylaştırıldığını, bu sebeple müvekkili belediyenin gelirlerinde azalma olduğunu, bölünmeden dolayı kendi personelinin yapacağı iş alanının kalmaması sebebi ile istihdam sorunu ortaya çıktığını, bu sebeple taşeron firmalara yaptırılan birçok işin kendi personeli tarafından yürütülebilir hale geldiğini, davacının alt işverenin işçisi olduğunu belirterek açılan davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.

Davalı şirket vekili, davacının aslında belediyenin işçisi olduğunu, davalılar arasında asıl-alt işveren ilişkisi bulunmadığını, yönetim hakkının belediyede olduğunu, daha önce şirket hakkında açılan benzer davaların husumet nedeniyle reddine karar verildiğini, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece davalı belediyenin ihale ile bazı işleri firmalara vermesi ve bu firmalarda çalışan işçilerden işten çıkarılanların bir kısmının açtığı davalarda davalı ... ile ihaleyi alan firmalar arasında muvazaalı bir ilişki olduğunun saptandığı, ihale sözleşmesi eklerine

göre yönetim hakkının davalı belediyede olduğu, işçinin işe alınması, işten çıkartılması ve haklarının davalı belediyece belirlendiği, işçilerin başka bir işyerinde değerlendirme olanağı araştırılmadan ve son giren ilk çıkar ilkesi dikkate alınmadan çıkarıldıkları, feshin geçerli nedene dayanmadığı gerekçesi ile davalı...Ltd.Şti. hakkında açılan davanın husumet yönünde reddine, davalı ... hakkında açılan davanın ise kabulüne karar verilmiştir.

Karar davalı ... Belediyesi tarafından temyiz edilmiştir.

Karar davalı ... Belediyesi tarafından temyiz edilmiştir.

Taraflar arasında temel uyuşmazlık davalılar arasındaki asıl işveren alt işveren ilişkisinin kanuna uygun olup olmadığı ve muvazaaya dayanıp dayanmadığı noktasında toplanmaktadır.

Alt işveren, bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve görevlendirdiği işçileri sadece bu işyerinde çalıştıran diğer işveren olarak tanımlanabilir. Alt işverenin iş aldığı işveren ise, asıl işveren olarak adlandırılabilir. Bu tanımdan yola çıkıldığında asıl işveren alt işveren ilişkisinin unsurları, iki ayrı işverenin olması, mal veya hizmet üretimine dair bir işin varlığı, işçilerin sadece asıl işverenden alınan iş kapsamında çalıştırılması ve tarafların muvazaalı bir ilişki içine girmemeleri gerekir. Alt işverene yardımcı iş, ya da asıl işin bir bölümü, ancak teknolojik nedenlerle uzmanlık gereken işin varlığı halinde verilebilecektir. 4857 sayılı İş Kanununun 2. maddesinde asıl işveren alt işveren ilişkisini sınırlandırılması yönünde yasa koyucunun amacından da yola çıkılarak asıl işin bir bölümünün alt işveren verilmesinde “işletmenin ve işin gereği” ile “teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işler” ölçütünün bir arada olması gerektiği belirtilmelidir. 4857 sayılı İş Kanununun 2. maddesinin 6. ve 7. fıkralarında tamamen aynı biçimde “işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işler” sözcüklerine yer verilmiş olması bu kararlılığı ortaya koymaktadır.

İşverenler arasında muvazaalı biçimde asıl işveren alt işveren ilişkisi kurulmasının önüne geçilmek istenmiş ve 4857 sayılı İş Kanununun 2. maddesinde bu konuda bazı muvazaa kriterlerine yer verilmiştir.

Muvazaa Borçlar Kanununda düzenlenmiş olup, tarafların üçüncü kişileri aldatmak amacıyla ve kendi gerçek iradelerine uymayan ve aralarında hüküm ve sonuç meydana getirmesi arzu etmedikleri görünüşte bir anlaşma olarak tanımlanabilir. Üçüncü kişileri aldatmak kastı vardır ve sözleşmedeki gerçek amaç gizlenmektedir. Muvazaanın ispatı genel ispat kurallarına tabidir. Bundan başka 4857 sayılı İş Kanununun 2. maddesinin 7. fıkrasında sözü edilen hususların adi kanuni karine olduğu ve aksinin kanıtlanmasının mümkün olduğu kabul edilmelidir.