muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/501, Karar No: 2013/19961, Tarih: 12.09.2013

**12. Ceza Dairesi         2013/501 E.  ,  2013/19961 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Taksirle öldürme

Hüküm : Beraat

Taksirle öldürme suçundan sanığın beraatine ilişkin hüküm, katılan vekili tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

31.8.2009 tarihli belediye başkanlığının yazısına göre sözleşmeli tekniker olarak çalışan ve işçilerin görevlendirme işlerini yapan sanığın belediye su deposu etrafında temizlik yapmak amacıyla görevlendirdiği işçilerden ölenin temizlik amacıyla orta gerilim hattı yakında yapılacak ağaç dallarının budanması sırasında elektirik akımına kapılarak elektirik çarpması neticesi ölümüyle sonuçlanan olayda, tanık beyanları, olay yeri fotoğrafları, sanık savunması ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde dosya içindeki 05.10.2009 tarihli bilirkişi raporunun oluşa uygun olduğu gözetilmeyerek takdirde yanılgıya düşülerek yazılı şekilde beraatine karar verilmesi,

Kanuna aykırı olup katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi gereğince isteme aykırı olarak BOZULMASINA 12/09/2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/1263, Karar No: 2025/851, Tarih: 13.02.2025

**11. Hukuk Dairesi         2024/1263 E.  ,  2025/851 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/2043 Esas, 2023/2174 Karar

HÜKÜM : Kısmen kabul

İLK DERECE MAHKEMESİ : Bolu 2. Asliye Hukuk Mahkemesi (Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla)

SAYISI : 2018/303 E., 2022/102 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Duruşma için belirlenen 11.02.2025 günü hazır bulunan davacı vekili Avukat ... ve davalı vekili Avukat ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü.

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili ile davalı arasında 09.05.2015 tarihli işbirliği sözleşmesi imzalandığını, sözleşmenin 1. maddesinde davalının sözleşmede belirtilen coğrafi bölgede davacı dışında hiçbir firmaya satış yetkisi vermeyeceği, davacının bilgisi ve izni olmaksızın hiçbir kurum veya kuruluşa doğrudan fatura kesmeyeceğinin davacının davalının müvekkilinin bilgisi ve izni alınmaksızın birçok firmaya satış yaparak fatura kestiğini, sözleşmenin müvekkilinin görev ve sorumluluklarını düzenleyen bölümünün 6. maddesi uyarınca dökümü yapılan tutarlardaki çeklerin müvekkilince, davalıya verilmesine rağmen davalının 5.500.000 adet ürünü müvekkiline teslim etmediğini, davalının işbirliği sözleşmesinin anılan 1. ve 6. maddesini ihlal ettiğini ileri sürerek 09.05.2015 tarihli işbirliği sözleşmesinin feshi ile birlikte sözleşmenin 5. maddesi gereğince 500.000,00 USD'nin faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının edimlerini yerine getirmediğini, sözleşme uyarınca verdiği çeklerin karşılıksız çıktığını, müvekkiline ödeme yapılmadığını, davacı aleyhine başlatılan icra takibinde davacının borcun bir kısmının kabul edip bakiyesine itiraz ettiğini, edimlerini yerine getirmeyen davacının cezai şart talep edemeyeceğini, üçüncü firmalara kesinlen faturalardan davacının bilgisi olduğunu, sözleme süresi boyunca ihtirazi kayıt ileri sürmeksizin mal teslimini kabul eden davacının cezai şart talep etmesinin ticari teamüllere aykırılık taşıdığını, talep edilen cezai şartın da müvekkilinin ekonomik mahvına neden olacağını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taraflar arasındaki sözleşmenin imzalanmasından sonra davalının, davacı dışında 58 ayrı firmaya, 2016 yılında ise 73 firmaya ürün satıp fatura düzenlediği, faturaların bedellerini tahsil ettiği, her ne kadar davalı vekilince taraflar arasındaki sözleşmenin karşılıklı olarak feshedildiğine ilişkin 03.02.2016 tarihli "İş Birliği Sözleşmesi Fesih Bildirimi" başlıklı belge dosya ibraz edilmişse de anılan belgenin bilgisayar çıktısı olduğu ve fesih bildiriminin imzalandığı tarih itibari ile davacı şirket temsilcisi olduğu Ticaret Sicil Gazetesi kayıtları ile sabit olan ...'nun ıslak imzasını taşımadığı, taraflara ait serverler üzerinde yaptırılan bilirkişi incelemesi neticesi düzenlenen raporda fesih bildiriminin ...'ya ait mail adresinden gönderildiği belirtilmiş ise de belge altındaki imzanın davacı şirket temsilcisince atılıp atılmadığının başka bir uzmanlık alanı olduğunun belirtildiği, davacı temsilcisi ...'nun talimatla alınan beyanında, belge altındaki imzanın kendisine ait olmadığını, böyle bir mail göndermediğini beyan ettiği, belge ıslak imza taşımadığından bu aşamada imza incelemesi yaptırılamayacağı taraflar arasındaki iş birliği sözleşmesinin 03.02.2016 tarihli fesih bildirimi ile sona erdiği kabul edilse bile davalı şirketin fesih bildiriminin imzalanmasından önce 2015 yılında da davacı dışında şirketlere satış yapmak ve fatura kesmek sureti ile sözleşmeyi ihlal ettiği, bu suretle davacı şirketin cezai şarta hak kazandığı kanaatine varıldığı, davalının ticari defter ve kayıtları üzerinde inceleme yapılarak alınan bilirkişi raporu itibari ile cezai şartın tamamına hükmolunması halinde şirketin ekonomik olarak mahfına neden olabileceği kanaatine varıldığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 15.000,00 USD cezai şartın faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, cezai şarta ilişkin fazla istemin reddine karar verilmiş, hüküm, taraf vekillerince istinaf edilmiştir.

IV. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

IV. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalının cevap ve 2. cevap dilekçelerinde, taraflar arasındaki sözleşmede cezai şart bulunmadığına ilişkin savunma yapmadığı ve sözleşmenin Ocak ve Şubat 2016 tarihinde karşılıklı olarak fesih edildiğini belirtip hukuki sebep olarak feshe dayanmadığının anlaşıldığı, davalının bu savunmasını ve savunmasına ilişkin delillerini ön inceleme duruşması bittikten, savunmanın genişletilmesi yasağı başladıktan sonra ileri sürdüğü, davacının açık muvafakati olmadığından davalının bu savunmasının dinlenme olanağı bulunmadığı, davalının önce 13.01.2016 tarihinde, daha sonra 03.02.2016 tarihinde sözleşmenin fesih edildiğine dair fesih bildirim belgesine dayandığı ve bilirkişi raporuna göre bu belgelerin davacının elektronik posta adresinden gönderilip davalının elektronik posta adresinde bulunduğu belirlendiğine göre davalının bu belgeye davanın başından beri sahip olmasına rağmen süresi içerisinde delil olarak dayanmadığı, bu delili geç sunmasında da davalının kusurlu olduğu, bu nedenle bu delilin hükme esas alınamayacağı anlaşıldığından davalının bu yöndeki savunmalarının dinlenemeyeceği, fesih bildirim belgesinin de yargılamanın her aşamasında sunulmasının mümkün olmadığı, davalının dava dışı şirketlere sözleşme süresi içerisinde satış yaptığı, mal teslim ettiği ve fatura düzenlediği, bu suretle sözleşmeyi ihlal ettiği, davalı taraf her ne kadar yapılan bu satışların dava dışı şirketlerle, davacı ile yapılan sözleşmeden önceki

dönemde yapılan sözleşemeler kapsamında yüklendiği edimlerin ifası kapsamında olduğunu savunmuş ise de basiretli bir tacirin böyle bir durum var ise bunu davacı ile yaptığı sözleşmeye eklemesi gerektiği, 04.06.2021 tarihli bilirkişi raporunda cezai şart miktarının davalının mahvına sebep olacağının belirtilmesi ve sözleşmenin ilk aşamada 3 yıl için yapılması, sözleşmenin başlangıç tarihi olan 09.05.2015 tarihinden, davanın açıldığı yani feshin talep edildiği 04.05.2018 tarihi itibarıyla 36 aylık sürenin neredeyse tamamının bittiği (sözlemenin süresinin bitmesine dava tarihi itibarıyla 5 gün kaldığı), sözleşmenin feshine ilişkin işbu dava açılmasaydı tarafların 2 yıllık uzatma süresini kullanıp kullanılmayacağının belirli olmadığı, cezai şartın seçimlik cezai şart olarak düzenlenmesi, cezai şartın tamamına hükmedilir ise davacının hem cezai şartı tahsil etmesi hem de ifayı talep etmesi durumunun birlikte gerçekleşeceği sonucunu doğurması, bu sonucun da seçimlik cezai şartın düzenleniş amacına aykırı olması nedeniyle sözleşmenin kalan süresi ve davalının ekonomik durumu dikkate alınarak İlk Derece Mahkemesince hükmedilen 15.000,00 USD cezai şartın yerinde olduğu kanaatine varılmakla İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın açıklanan şekilde değişik gerekçeyle 15.000,00 USD yönünde kısmen kabulüne karar verilmesi gerektiği kanaatıyla tarafların istinaf başvurularının ayrı ayrı esastan reddine, Mahkeme kararının kamu düzeni gereğince kaldırılmasına, davanın kısmen kabulüne, davacının cezai şarta ilişkin fazla istemlerinin reddine karar verilmiş, karar, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, cezai şart istemine ilişkindir.

B.Değerlendirme ve Gerekçe

1.İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355 vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi aynı Kanun'un 369/1 hükmü ve 371. maddesinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre davacı vekilinin tüm, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2.Yukarıda yapılan özetten anlaşılacağı üzere Bölge Adliye Mahkemesince İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulü ile 15.000,00 USD cezai şartın faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, davacının cezai şarta ilişkin fazlaya dair istemlerinin reddine karar verilmiştir. Bu durumda kabul edilen meblağ üzerinden karar ilam harcı hesaplanması gerekirken ıslahla artırılan rakama göre karar ilam harcı hesaplanması doğru görülmeyip bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden HMK'nın 370/2 hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin tüm, davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) numaralı bent uyarınca davalı vekilinin Bölge Adliye Mahkemesi kararına yönelik temyiz itirazının kabulü ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının (2/b ve c) bendinde yer alan “....b-Alınması gerekli karar ve ilam harcı nisbi 4.303,53‬-TL olup davacı tarafından peşin yatırılan 35,90 TL ile ıslahen yatırılan 36.545,85- TL olmak üzere toplam 36.581,75‬ TL harcın mahsubu ile bakiye 32.278,22‬- TL harcın davalıdan alınarak Maliye Hazinesine gelir kaydına, c-Davacı tarafından peşin yatırılan 35,90 TL ile ıslahen yatırılan 36.545,85- TL olmak üzere toplam 36.581,75‬ TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,...” ibarelerinin hükümden çıkarılarak yerine "...Davacı tarafça fazla yatırılan 32.527,69 TL harcın davacıya iadesine..." ibaresinin

yazılması ve yine hüküm fıkrasının (d) bendinde geçen "....3.780,00 TL...." rakamının hükümden çıkarılarak yerine "...7.902,04 TL..." rakamının yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA, dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, takdir olunan 28.000,00 TL duruşma vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davacıya yükletilmesine, peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde davalıya iadesine, 13.02.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/2083, Karar No: 2015/1967, Tarih: 30.09.2015

**Hukuk Genel Kurulu         2015/2083 E.  ,  2015/1967 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Taraflar arasındaki “işçilik alacakları” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Kütahya İş Mahkemesince davanın kabulüne dair verilen 10.03.2014 gün ve 2013/320 E. 2014/299 K. sayılı kararın incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 22. Hukuk Dairesinin 23.06.2014 gün ve 2014/14934 E. 2014/18461 K. sayılı ilamı ile;

“...Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının davalı EÜAŞ’ın Seyitömer Termik Santrali İşletme Müdürlüğü bünyesinde işçi olarak çalıştığını, Türkiye Enerji Su ve Gaz İşçileri Sendikasına (TES-İŞ) üye olduğunu, üyeliğin davalı işverene bildirildiğini, ancak davalı tarafın davacı işçinin kendi personeli olmadığı için üyelik formunu iade ettiğini, davacıyı İşletme toplu iş sözleşmesinden yararlandırmadığını; oysa davacının muvazaalı olarak alt işveren işçisi olarak gösterildiğini, aslında davalının asıl işçisi olduğunu, davalının daha az maliyetle kadro açığını kapatmak için alt işveren işçisi istihdam ettiğini; alt işverenlik sözleşmelerinin Alt İşverenlik Yönetmeliğinde belirtilen unsurları taşımadığını, alt işveren işçisi olarak gösterilen işçilerin asıl işverenle birlikte termik santralın, elektrik bakım, kazan bakım, değirmen bakım gibi elektrik üretiminin asıl işlerinde çalıştıklarını; davalının asıl işini bölerek alt işverenlere verdiğini; davacı işçilerin uzun yıllardır aynı işlerde çalıştıklarını; alt işverenler değişse de işçilerin değişmediğini; zaten bu şirketlerin de elektrik üretim işinde bir uzmanlıklarının bulunmadığını; alt işverenlerin kendi işçi kadrolarının bulunmadığını, çalıştırılacak işçilerin EÜAŞ tarafından belirlendiğini; alt işverenlerin asıl işverenden bağımsız bir organizasyonlarının bulunmadığını; çalışma şartlarının EÜAŞ tarafından belirlendiğini, emir ve talimatın EÜAŞ çalışanları tarafından verildiğini; bu sebeplerle alt işverenlik ilişkilerinin muvazaalı olduğunu; davacı işçinin sendika üyesi ve asıl işverenin işçisi olarak işletme toplu iş sözleşmesinden yararlandırılması gerekirken yararlandırılmadığını, davacının 13. ve 14. dönem toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan taban ücret, yevmiye, ikramiye, iş güçlüğü tazminatı, bakım tazminatı, yemek yardımı, sosyal yardım ve vardiya tazminatından oluşan işçilik alacaklarının ödenmediğini bildirerek, bu alacakların işletme kredilerine uygulanan en yüksek faizleri ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili davalı teşekkülün ikamet adresi sebebiyle Ankara Mahkemelerinin yetkili olduğunu, davanın husumet yönünden reddedilmesi gerektiğini, çünkü davacının kendi işçileri olmadığını, davacının ihaleyi alan firmaların işçisi olduğunu, işçilerin işe alınıp çıkartılmasından firmaların sorumlu olduğunu; işyerinde uygulanmakta olan toplu iş sözleşmesinden işverene bir iş sözleşmesi ile bağlı olan işçilerin yararlanabileceğini, davacının alt işveren işçisi olarak toplu iş sözleşmesinden yararlanamayacağını; bu sebeple davacı işçilerin danışma aidatı ödeyerek veya sendika üyeliği yoluyla toplu iş sözleşmesinden yararlanma taleplerinin kabulünün mümkün olmadığını; 5538 sayılı Kanunun 18. maddesi ile 4857 sayılı İş Kanunu'nun 2. maddesine eklenen fıkralar sebebiyle davacının taleplerinin yersiz olduğunu; çünkü davalı işverenin sözkonusu eklenen fıkralardaki kamu kurumlarından olduğunu, hizmet alımı yoluyla ihale edilen işlerde muvazaa nedeniyle toplu iş sözleşmesinden yararlanma talebinde bulunulamayacağını; muvazaa iddialarının yersiz olduğunu, zira davalı kurumun yaptığı ihalelerin Kamu İhale Kanununa tabi olduğunu ve idari yargı denetimine tabi bulunduğunu; şirket ana sözleşmesinin hizmet alım ihalelerine imkan tanıdığını; davalı işverenin bir kamu kurumu olup, muvazaa yapmasının mümkün olmayacağını; davacının yaptığı işin de asıl işlerden olmadığını; davacının kamu ihale mevzuatına uygun olarak yapılan ihalelerle iş verilen firmaların işçisi olup, davalının asıl işçileri ile aynı işleri yapmadığını; kurum personelinin sadece kontrolör olarak bulunduğunu; muvazaalı olduğu iddia edilen ihalelerin iptali için açılan idare mahkemesindeki davanın reddedildiğini; bu sebeplerle davacının kendi işçisi değil alt işverenlerin işçisi olduğunu ve bu sebeple de toplu iş sözleşmesinden yararlandırılmasının mümkün olmadığını ve davanın reddedilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davacının muvazaalı alt işverenlik ilişkisi sebebiyle asıl işveren davalının işçisi olduğu, bu nedenle de asıl işveren ile sendika arasındaki toplu iş sözleşmesinden yararlanması gerektiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davalı ile dava dışı alt işverenler arasında geçerli ya da muvazaalı bir alt işverenlik ilişkisi olup olmadığı ve buna bağlı olarak davacının başından itibaren davalı işçisi sayılması gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.

Temyiz:

Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davalı ile dava dışı alt işverenler arasında geçerli ya da muvazaalı bir alt işverenlik ilişkisi olup olmadığı ve buna bağlı olarak davacının başından itibaren davalı işçisi sayılması gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.

4857 sayılı Kanun’un 2. maddesinde, “…Asıl işverenin işçilerinin alt işveren tarafından işe alınarak çalıştırılmaya devam ettirilmesi suretiyle hakları kısıtlanamaz veya daha önce o işyerinde çalıştırılan kimse ile alt işveren ilişkisi kurulamaz. Aksi halde ve genel olarak asıl işveren alt işveren ilişkisinin muvazaalı işleme dayandığı kabul edilerek alt işverenin işçileri başlangıçtan itibaren asıl işverenin işçisi sayılarak işlem görürler. İşletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işler dışında asıl iş bölünerek alt işverenlere verilemez…” denilerek alt işverenlik ilişkisinde muvazaaya bağlanan hukuki sonuç açıklanmıştır.

Alt işveren; bir iş yerinde yürütülen mal ve hizmet üretimine ilişkin asıl işin bir bölümünde veya yardımcı işlerde, işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren alanlarda iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini, sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren olarak tanımlanabilir. Alt işverenin iş aldığı işveren ise asıl işveren olarak adlandırılabilir. Bu tanımlamalara göre asıl işveren - alt işveren ilişkisinin varlığından söz edebilmek için iki ayrı işverenin olması, mal veya hizmet üretimine dair bir işin varlığı, işçilerin sadece asıl işverenden alınan iş kapsamında çalıştırılması ve tarafların muvazaalı bir ilişki içine girmemeleri gerekmektedir.

Diğer taraftan 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu’nun 15. maddesinde “Elektrik enerjisi üretim, iletim ve dağıtım faaliyeti gösteren kamu tüzel kişileri, gerekli hallerde üretim, iletim ve dağıtım tesislerinin işletilmesi ve bakım onarım işlerini tabi oldukları ihale mevzuatı çerçevesinde hizmet alınması yoluyla yaptırabilirler” denilmiştir.

Diğer taraftan 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu’nun 15. maddesinde “Elektrik enerjisi üretim, iletim ve dağıtım faaliyeti gösteren kamu tüzel kişileri, gerekli hallerde üretim, iletim ve dağıtım tesislerinin işletilmesi ve bakım onarım işlerini tabi oldukları ihale mevzuatı çerçevesinde hizmet alınması yoluyla yaptırabilirler” denilmiştir.

Seri halinde incelenen dosyalarda davalının elektrik üretim görevini yapan kamu tüzelkişisi olduğu anlaşılmaktadır. Bu sebeple 4628 sayılı Kanun’un 15. maddesindeki imtiyazdan yararlanmasında kuşku yoktur. Sözü edilen düzenleme ile asıl işin tamamı ya da bir kısmı 4857 sayılı Kanun'un 2. maddesinde öngörülen sınırlamalara tabi olmaksızın alt işverene verilebilir. Bu durumda sadece 4857 sayılı Kanun'un 2. maddesinin 7. fıkrası ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 19. maddesi çerçevesinde muvazaa denetimi yapılabilir. Dairemizce ilk defa 4628 sayılı Kanun’un 15. maddesi konu kapsamında değerlendirilmiş olup, somut olayda davalı ile alt işverenler arasındaki ilişkinin hukuken geçerli olarak kurulduğu ve muvazaalı olmadığı sonucuna varılmıştır. Nitekim Yargıtay 7. Hukuk Dairesi de önüne gelen benzer bir dava da aynı neticeye ulaşmıştır (Yarg. 7. HD., 2013/23916 esas, 2013/22377 karar sayılı karar). Geçerli bir asıl işveren-alt işveren ilişkisinde alt işverenin işçisi asıl işverenin tarafı olduğu toplu iş sözleşmesinden yararlanamaz. Bu itibarla, alt işverenin işçisi olan davacının davalı asıl işverenin tarafı olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan alacak isteminin reddi yerine kabulüne karar verilmesi isabetsiz olup, bozmayı gerektirmiştir..”

gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan işçilik alacaklarının tahsili istemine ilişkindir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davalı ile dava dışı şirketler arasında geçerli bir alt işverenlik ilişkisi bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.

Bu nedenle öncelikle alt işverenlik ilişkisinin açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.

Alt işverenlik ilişkisi 10.06.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4857 sayılı İş Kanunu'nun “Tanımlar” başlıklı 2. maddesinde düzenlenmiştir.

Anılan madde uyarınca “...Bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir.”