muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/3580, Karar No: 2018/2488, Tarih: 09.04.2018

**11. Hukuk Dairesi         2017/3580 E.  ,  2018/2488 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :TİCARET MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada ...(Kapatılan) 21. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 22/03/2012 tarih ve 2011/19-2012/50 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi temlik alan ... vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, bazı noksanlıkların ikmali için dosya mahalline gönderilmişti. Bu noksanlıkların giderilerek dosyanın gönderildiği anlaşılmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili,...'na ait şirketlerin ortaklarının temettü hariç ortaklık hakları ile yönetim ve denetimine ... tarafından el konulduğu, söz konusu grup şirketlerinin muhasebe kayıtlarının incelemeye alındığını, incelemeler neticesinde kasada olması gereken nakit ve çek tutarları ile mevcutlar arasında fahiş farklar bulunduğunu, şirket kasasında mevcut açığın, fiili olarak şirket kasasına ödenmemekle birlikte fiktif olarak ödenmiş gibi gösterilen apel ödemelerinden kaynaklandığını, şirketin ortağı olarak resmi kayıtlarda gözükmemelerine rağmen şirket yönetiminin belirli bir grup tarafından yürütüldüğünü (hakim ortaklar), resmi kayıtlarda yer

alan şirket ortaklarının ise (figüran ortaklar) göstermelik ve muvazaalı bir şekilde ortak sıfatını taşıdıklarını, şirketi temsil ve ilzama yetkili kişiler tarafından hakim ortaklar lehine verilen umumi vekaletnamelerle şirketin hakim ortaklar tarafından yönetildiği, şirket yöneticisi konumunda olan kişilerin esasen figüran ortaklar olmakla birlikte şirketin hakim ortakları ile birlikte hareket ettiklerini ve oluşan şirket zararından sorumlu olduklarını, TTK’nin 306. maddesi uyarınca apel yükümlülüğü yerine getirilmemiş iken getirilmiş gibi gösterilmesi usulsüzlüğüne karışarak yönetimi ve denetimi elinde bulundurdukları kişilerin, bu durumu bilen veya bilebilecek durumda olan kişilerin ve bu fiillere iştirak eden, onaylayan, yürüten ve talimat veren, şirket muhasebe, finans ve diğer ilgili departmanlarda görev yapan şirket çalışanlarının şirketin tüm zararlarından müşterek ve müteselsil sorumlu olduğunu, şirket sermaye artırımının 20.03.2003 tarihinde yapılmış olduğunu, bu tarih itibarıyla esasen ödenmemekle birlikte ödenmiş gibi gösterilen apel ödemlerinin bu tarihler itibari ile şirket kasasına girmiş olması gerektiğini, TTK’nin 140. ve 141. maddeleri uyarınca her bir apel ödemesinin sermaye artırımı tarihlerinden itibaren işleyecek kademeli ticari faizi ile birlikte şirket zararının tanzimini talep etmek zorunluluğunun doğduğunu iddia ederek 20.03.2003 tarihinden beri ödenmeyen toplam 250.000,00 TL apel ödemesinin fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 5.000,00 TL'nin şirketin hakim ortaklarının şirketin fiktif apel tahsilatının tamamından sorumlu olduklarının tespiti ile davalıların sorumlu oldukları miktarları belirtilerek belirtilen tarihlerden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte, şirket ortakları, yönetim ve denetim kurulu üyeleri ve şirket çalışanları ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Bir kısım davalılar vekili, dava konusu için zamanaşımının dolduğunu, davacının temlik alan sıfatıyla aktif husumet ehliyetinin olmadığını, şirketin zararın nereden kaynaklandığını belirtmediğini, iddiaların soyut olduğunu, müvekkillerinin kusurunun bulunmadığını savunarak davanın reddini istemişlerdir.

Bir kısım davalılar vekili, dava konusu için zamanaşımının dolduğunu, davacının temlik alan sıfatıyla aktif husumet ehliyetinin olmadığını, şirketin zararın nereden kaynaklandığını belirtmediğini, iddiaların soyut olduğunu, müvekkillerinin kusurunun bulunmadığını savunarak davanın reddini istemişlerdir.

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davacı şirketin 2003 yılı itibariyle defterlerinin incelendiği, 1.000.000.000.000 TL sermaye hesabındaki tutarın raporda derç edilen çeşitli ödemelere ilişkin kayıtlar neticesinde bu hesapta ödenmemiş sermayesinin 750.000.000.000 TL olduğu, 250.000.000.000 TL'lik ödemeye ilişkin de kasa hesabında çeşitli kayıtların atıldığı, 20.03.2003 tarihli kasa hesabında apel tahsilat açıklaması ile 250.000.000.000 TL tutarın kasa hesabına girişinin yapıldığı, kasa hesabının 31.12.2003 itibariyle kasanın 848.710.688.850 yekun ile devrettiğinin anlaşıldığı, şirketin genel kurulunun hangi tarihte ve ne miktarda sermaye artırımı kararı aldığı, hangi ortakların bu sermaye artırımına ne oranda katıldıkları, taahhüt ettikleri sermaye miktarları (apel borçları), genel kurulun kimleri hangi süre için yönetim kurulu üyesi ve denetçi olarak seçtiği vb. hususlarının ticaret sicili kayıtlarının incelenmesi suretiyle tespit edileceği, sermaye artırımı ile ilgili genel kurul kararlarının, ilgili döneme ilişkin yönetim kurulu üyeleri ile denetçilerin kimler olduğunun ve şirketin ticaret sicil kayıtlarının davacı tarafından istenildiği, davacı tarafından bir kısım belgeler ibraz edilmiş ise de bunların istenilen belgeler olmadığı gerekçesiyle ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiş, davalılar ..., ..., ..., ... ve ... haklarında açılan davaların takipsiz bırakılıp yenilenmediği gerekçesiyle bu davalılar hakkında davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Kararı, temlik alan ... vekili temyiz etmiştir.

1- Davacı vekili davalı ... ... hakkında verilen red kararını da temyiz etmiş ise de sonradan verdiği 17/03/2016 tarihli dilekçesinde temyizden feragat ettiğini bildirmiş ve vekaletnamesinde de temyizden feragat yetkisinin olduğu anlaşılmış olmakla, anılan davalı yönünden temyizden feragat nedeni ile temlik alan ... vekilinin temyiz isteminin reddi gerekmiştir.

2- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, diğer davalılar yönünden temlik alan ... vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.

SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle temlik alan ... vekilinin davalı ... ... yönünden temyiz isteminin reddine, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle temlik alan ... vekilinin diğer davalılara yönelik yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve yasaya uygun bulunan hükmün ONANMASINA, diğer davalılara yönelik temlik alan ...'den harç alınmasına yer olmadığına, 09/04/2018 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

KARŞIOY

SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle temlik alan ... vekilinin davalı ... ... yönünden temyiz isteminin reddine, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle temlik alan ... vekilinin diğer davalılara yönelik yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve yasaya uygun bulunan hükmün ONANMASINA, diğer davalılara yönelik temlik alan ...'den harç alınmasına yer olmadığına, 09/04/2018 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

KARŞIOY

Dava, fiilen ödenmediği halde kayıtlarda ödenmiş gibi gösterilen sermaye borçlarının davalılardan tahsili istemine ilişkindir.

KARŞIOY

Dava, fiilen ödenmediği halde kayıtlarda ödenmiş gibi gösterilen sermaye borçlarının davalılardan tahsili istemine ilişkindir.

Davacı, fiilen ödenmeyen apel ödemelerini fiktif olarak ödenmiş gibi göstermiş olmaları nedeni ile oluşan şirket zararından davalıların sorumlu olduklarını iddia etmiştir. Davacı şirket bir anonim şirket olup, TTK’nun 269. maddesi uyarınca borçlarından dolayı yalnız mamelekiyle sorumlu bulunup, ortakların sorumluluğu ise taahhüt etmiş oldukları sermaye payları ile sınırlıdır.Yine anılan Kanun’un 140. maddesinde her ortağın usulüne uygun tanzim ve imza edilmiş şirket mukavelesiyle koymayı taahhüt ettiği sermayeden dolayı şirkete karşı borçlu olduğu düzenlenmiştir.Anılan maddeler ile ortakların sermaye borçlarını yerine getirme zorunluluğuna ve sermaye borçlarının ortaklardan tahsili usulüne ilişkin olarak çeşitli maddelerdeki (TTK’nun 405 ve devamı maddeleri gibi) düzenlemeler göz önüne alındığında ortaklar şirkete karşı sermaye borcunu ödemekle yükümlü olup, bu yükümlülüklerine uymamaları halinde şirkete tazminat isteme hakkı da tanınmıştır.Borçlarından dolayı üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğu malvarlığı ile sınırlı bulunan anonim şirketlerin bu nedenle de sermayelerinin 3. kişiler için bir teminat ve şirketin mali gücünün ölçüsü yönünden de önemli bir gösterge niteliğinde olması nedeniyle şirket sermayesinin ödenmiş olması 3. kişilerin haklarını da etkileyen bir husustur.Öte yandan, bir şirketin devamını sürdürebilmesi ve ticari faaliyette bulunabilmesi için paraya ihtiyacı olduğundan ortakların şirkete karşı olan sermaye borçlarını yerine getirmemelerinin şirketi mutlak şekilde zarara uğrattığının kabulü gerekir.Bu itibarla, ortaklar yönünden şirkete karşı sermaye borcunu ödeme yükümlülüğü mevcut olduğu gibi bu tutarların tahsil edilmemesine rağmen tahsil edilmiş gibi gösterilmesinden dolayı kusursuz olduklarını kanıtlayamamaları halinde yönetim ve denetim kurulu üyeleri de bundan dolayı sorumlu bulunmaktadır.Başka bir deyişle, apel borçları tahsil edilmediği halde tahsil edilmiş gibi gösterilmiş olması veya geç tahsil edilmesi davacı şirket için bir zarardır.Davalılar arasında gösterilen şirket çalışanları ise şirket ortaklarının ödemekle, yönetim ve denetim kurulu üyelerinin de tahsilini sağlamakla yükümlü oldukları sermaye borçlarının yasaya aykırı şekilde kayıtlara geçirilmesinden dolayı haksız eylem hükümleri uyarınca sorumlu olduklarından meydana gelen olayda kusurlu olmaları halinde sorumlu tutulmaları mümkündür.Davalılar arasında gösterilen şirket ortağı olarak resmi kayıtlarda görünmemelerine rağmen şirketi fiilen yönettiği iddia edilen kişiler yönünden de davacının bu husustaki iddialarının incelenerek bu kişilerin ortak olmamalarına rağmen şirketi fiilen yönettiklerinin tespiti halinde bunların da somut olayla ilgili olarak haksız eylem hükümleri uyarınca sorumlu olup olmadıklarının tartışılması gerekmektedir.

O halde mahkemece, apel ödemelerinin yapıldığının ispatı yükünün davalılarda olduğu gözönüne alınarak, yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda, davacının ortak, yönetim ve denetim kurulu üyeleri, ortak olmamalarına rağmen şirketi fiilen yönetenler ve şirket çalışanları olan davalılara yönelik iddialarının yukarıda açıklanan yasal hükümler uyarınca incelenerek davalıların meydana gelen zarardaki sorumluluklarının tayin ve tespiti ile sonucuna göre bir karar verilmesi gerekir (11. HD. 12.04.2012- E.831/K 5961, 21.11.2013- E. 2012/4050/K. 2013/21038).

Tüm bu nedenlerle çoğunluğun görüşüne katılamıyoruz.
Yargıtay — Esas No: 2014/31488, Karar No: 2014/31734, Tarih: 20.10.2014

**13. Hukuk Dairesi         2014/31488 E.  ,  2014/31734 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Silivri 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 31/10/2013

NUMARASI : 2009/584-2013/355

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalılar avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacılar vekili, müvekkillerinden İ.. K.., diğer müvekkil oğlu E.. K.. ve eşi müteveffa B. K.. ile birlikte 10.12.2008 tarihinde İstanbul Silivri'de bulunan Maxi Alışveriş merkezine gittiklerini ve bu alışveriş merkezinin içinde bulunan lunaparktaki dönme dolabına bindiklerini, dönme dolaptan inmeden önce müteveffa B. K..ın, eşi İ.. K..'tan dönme dolabın içinde bir fotoğrafını çekmesini istediğini, müvekkil İ.. K..'ın da görevliden eşinin fotoğrafını çekmek için zaman ve izin istediğini, görevli tarafından izin verilmesi üzerine eşinin fotoğrafını çektiğini ve fotoğraf çekiminin ardından müteveffa B. K..'ın dönme dolaptan inmek amacıyla inme platformu üzerine sol ayağını atar atmaz dönme dolabın hareket etmeye başladığını, müteveffa B. K..'ın inme esnasında dolabın hareket ile platform kenar korkuluklarına takılması sonucu dengesini kaybederek sırt üstü konuma gelerek kucağında çocuğu E.. K.. ile kabinden aşağıya sarkmış olmasına rağmen dönme dolabın dönmeye devam ettiğini ve hiçbir görevli tarafından durdurulmadığını, müteveffa B. K..'ın kabinde asılı vaziyette iken kucağında bulunan çocuğu E.. K..'ı alt kabinde bulunan müşterilere uzattığını ve oğlu Efe'nin de kendisi ile asılı kalmasını engellediğini, daha sonra yaklaşık 5-6 metre yükselen müteveffa Burcu Karataş'ın baş aşağıya düşerek ağır bir şekilde yaralandığını ve 14.12.2008 tarihinde vefat ettiğini ileri sürerek davacı İ.. K.. için 118.436, 64-TL E.. K.. için 29.942, 20TL olmak üzere toplam 148.378, 84TL maddi tazminat ile İ.. K.. için 30.000,00 TL E.. K.. için 50.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan tahsilini istemiştir.

Davalı, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne, davacı İ.. K.. yönünden 118.436,64 TL maddi 15.000,00 TL manevi; Davacı E.. K.. yönünden 29.942,20 TL maddi, 25.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş, hüküm davalılar tarafından temyiz edilmiştir.

1-Bir hukuki işlemin 4077 sayılı yasa kapsamında kaldığının kabul edilmesi için yasanın amacı içerisinde kanunda tanımlanan taraflar arasında mal ve hizmet satışına ilişkin bir hukuki işlemin olması gerekir.

Somut uyuşmazlıkta davacıların murisi ile davalı şirket arasında lunaparkta dönme dolaba binilmesine ilişkin sözleşme bulunduğu, taraflar arasındaki sözleşme ilişkisinin 4077 sayılı yasa kapsamında kaldığı anlaşılmaktadır.

1-Bir hukuki işlemin 4077 sayılı yasa kapsamında kaldığının kabul edilmesi için yasanın amacı içerisinde kanunda tanımlanan taraflar arasında mal ve hizmet satışına ilişkin bir hukuki işlemin olması gerekir.

Somut uyuşmazlıkta davacıların murisi ile davalı şirket arasında lunaparkta dönme dolaba binilmesine ilişkin sözleşme bulunduğu, taraflar arasındaki sözleşme ilişkisinin 4077 sayılı yasa kapsamında kaldığı anlaşılmaktadır.

4077 sayılı yasanın 23. maddesi bu kanunun uygulanması ile ilgili her türlü ihtilafa tüketici mahkemelerinde bakılacağını öngörmüştür. Taraflar arasındaki uyuşmazlık Tüketicinin Korunması Hakkındaki Kanun kapsamında kaldığına göre davaya bakmaya Tüketici Mahkemesi görevlidir. Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında resen gözetilir. Görevle ilgili hususlarda kazanılmış hak söz konusu olmaz. Bu durumda mahkemece, Silivri'de müstakil Tüketici Mahkemesi varsa tüketici mahkemesinin görevli olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmesi müstakil Tüketici Mahkemesi yoksa ara kararı ile Tüketci Mahkemesi sıfatıyla karar verilmesi gerekirken, genel mahkeme sıfatıyla işin esasının görülüp sonuçlandırılması usul ve yasaya aykırıdır. Bozmayı gerektirir.

2-Bozma nedenine göre davalıların diğer temyiz itirazlarının incelenmesine bu aşamada gerek görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda birince bentte açıklanan nedenlerle temyiz edilen hükmün BOZULMASINA, ikinci bentte açıklanan nedenlerle davalıların diğer temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan 3.900,15 TL harcın istek halinde davalı H.. B.. ile davalı ...Turz. A.Ş'ne iadesine, HUMK’nun 440/1 maddesi uyarınca tebliğden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 20.10.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/16055, Karar No: 2012/12634, Tarih: 10.05.2012

**2. Hukuk Dairesi         2011/16055 E.  ,  2012/12634 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Alaca Asliye Hukuk (Aile) Mahkemesi

TARİHİ :17.05.2011
Yargıtay — Esas No: 2015/6015, Karar No: 2018/635, Tarih: 01.02.2018

**6. Ceza Dairesi         2015/6015 E.  ,  2018/635 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Yağma

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Dosya içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve Hakimler Kurulunun takdirine göre; suçun sanık tarafından işlendiğini kabulde ve nitelendirmede usul ve yasaya aykırılık bulunmadığından, diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

Ancak;

I- 5237 sayılı TCK'nın 168. maddesinin, 31/3. maddesinden önce uygulanması suretiyle aynı Kanun'un 61. maddesine aykırı davranılması,

II- 5237 sayılı TCK'nun 51. maddesinde iki yıl veya daha az süreyle hapis cezasına mahkum edilenlerin cezasının ertelenebileceği, fiili işlediği sırada 18 yaşını doldurmamış veya altmışbeş yaşını bitirmiş olanlar bakımından bu sürenin üst sınırı üç yıl olduğu belirtilmiş ancak erteleme kararı verilebilmesi,

a) Daha önce kasıtlı bir suçtan dolayı üç aydan fazla hapis cezasına mahkum edilmemiş olmak,

b) Suç işledikten sonra yargılama sürecinde gösterdiği pişmanlık dolayısıyla tekrar suç işlemeyeceği konusunda mahkemede bir kanaat oluşması,

Birinci koşul gerçekleştiği halde ise cezanın ertelenmesine karar verilebilmesi için kişinin suç işledikten sonra yargılama sürecinde gösterdiği pişmanlık dolayısıyla

tekrar suç işlemeyeceği konusunda mahkemede bir kanaatin oluşması gerekmektedir. Cezanın ertelenmesi cezanın doğrudan sanığın kişiliğine uydurulmasını öngören yargısal bir kişiselleştirme kurumudur. Cezanın ertelenmesi veya ertelenmesine yer olmadığına karar verilirken gerekçe gösterilmeli ve bu gerekçe sanığın kişiliği ile ilgili bilgi ve belgelerin isabetle değerlendirildiğini gösterir biçimde yasal ve yeterli olmalıdır. Gerekçenin bu niteliği keyfiliği önlemek ve tarafları tatmin etme özellikleri de taşır. Zira yasal, yeterli ve geçerli bulunmayan bir gerekçeye dayanılarak erteleme isteminin reddine karar verilmesi yasa koyucunun amacına uygun düşmeyeceği gibi cezanın kişiselleştirilmesi ilkesine de aykırı olup, uygulamada keyfiliğe yol açabilir. Cezanın ertelenip ertelenmeyeceğine ilişkin takdir mutlaka olayla uyumlu olmalı yargıcın soyut kanıtlara değil, sanığın kişiliğinde var olan somut nedenlere dayanmalıdır. Sanığın olay öncesi ve sonrası davranışları gözönünde bulundurularak gelecekteki yaşamının sezilmesi, suç işleme hususundaki eğilimi buna göre belirlenmelidir.

Hal böyle olunca;

Suç tarihinde 18 yaşını doldurmayan sanık hakkında TCK'nın 51.maddesi değerlendirilirken "Sonuç ceza uzun süreli hapis cezası olduğundan" şeklindeki yasal olmayan gerekçe ile atılı maddenin uygulanmaması,

Bozmayı gerektirmiş, sanık ... savunmanının temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenlerle isteme aykırı olarak BOZULMASINA, 01/02/2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/7271, Karar No: 2013/5100, Tarih: 18.03.2013

**10. Hukuk Dairesi         2012/7271 E.  ,  2013/5100 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, davacının 01.09.1998-27.10.2008 tarihleri arasında davalı işveren yanında son ücreti net 900,00 TL. olarak çalıştığının ve Kuruma bildirilmeyen sürelerin tespiti istemine ilişkindir.

Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalıların vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, davalılar vekillerinin, sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2- 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun Geçici 7. maddesi uyarınca davanın yasal dayanağı 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 79/10. maddesidir.

Bu kapsamda hizmet tespitine yönelik davalarda davacı işçinin çalışmasının gerçekliği, işin ve işyerinin kapsam ve niteliği dikkate alınarak, ücretinin ve davalı ...’na (Devredilen SSK) davalı işveren tarafından ödenen ve ödenmesi gereken primlerin miktarının belirlenebilmesi amacıyla, prime esas kazancın tespitinde, gerçek ücretin esas alınması koşuldur.

Gerçek ücret; sigortalının kıdemi, yaptığı işin özelliği ve niteliğine göre ödenmesi gereken ücrettir. Hizmet akdinin tarafları görünüşte bir ücret belirlemiş olabilirler, ancak bu ücret tarafların aralarında kararlaştırdıkları gerçek ücret olmayabilir. Uygulamada bazen taraflar arasında kararlaştırılmış olan gerçek ücret (örneğin SSK primlerini daha az ödemek amacıyla) bordroya yansıtılmamakta, daha düşük (örneğin asgari ücret) gösterilmektedir. Bu gibi durumlarda yargıç tarafından gerçek ücretin saptanması yoluna gidilmelidir (Prof. Dr. S. Süzek, İş Hukuku, 2. Bası, Beta Yayınları, Sy:287).

Davanın niteliği gereği, çalışma olgusunun her türlü delille ispatlanabilmesine karşılık ücretin ispatında bu denli bir serbestlik söz konusu değildir. Çalışma olgusunun her türlü delille kanıtlanması olanağı bulunmakla birlikte; Hukuk Genel Kurulu’nun 2005/21-409 E., 2005/413 K. sayılı kararında da belirtildiği üzere, Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 288. maddesindeki yazılı sınırları aşan ücret alma iddialarının yazılı delille kanıtlanması zorunluluğu bulunmaktadır.

Ücret miktarı, HMK’nun Geçici 1. maddesinin ikinci fıkrası delaletiyle HUMK 288. Maddesinde belirtilen sınırları aşıyorsa, tespiti gereken gerçek ücretin; hukuksal