muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2016/12909, Karar No: 2017/7448, Tarih: 20.12.2017

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, geçerli şekilde ortaklık ilişkisi kurulmadığının tespiti, hukuka aykırı şekilde kurulan yatırım ilişkisinin hükümsüzlüğü ve davalılar tarafından tahsil edilen paranın istirdadı istemine ilişkindir. Mahkemece, davacının "... Holding A.Ş. Hisse Senedi Devir ve Kabul Sözleşmesi" başlıklı belgeye istinaden hisse devraldığı, hisse devralması sonucu davalı şirkete ortak ortak olduğu, davalılar tarafından kullanılan hilelerle davacının yanılgıya düşürüldüğü yönünde herhangi bir delil elde edilemediği gerekçesiyle, talebin reddine karar verilmiştir.

Ancak, Dairemizden geçen diğer emsal dosyalardan da anlaşılacağı üzere ... Grubu şirketlerin fiili ve hukuki irtibat halinde oldukları, birlikte hareket ederek para toplama amacıyla yukarıda belirtilen belgeler gibi belgeler karşılığında para tahsil ettikleri, ortağın sermaye olarak verdiğini isteyemeyeceğine dair yasal düzenlemeyi kullanarak para yatıran kişileri grup şirketlerden herhangi birinde veya birkaçında düşük nominal bedellerle şeklen ortak gibi gösterdikleri, tahsil ettikleri parayı ise muhasebe kayıtlarına yansıtmayarak para iade taleplerini reddettikleri böylelikle haksız fiilde bulundukları anlaşılmaktadır. Mahkemece, bilirkişi kuruluna davalıların tüm ticari defter ve kayıtları ve ayrıca hisse devir tarihinden dava tarihine kadar davalı şirketlerin yapmış oldukları genel kurullara ait tutanaklar ve hazirun cetvelleri incelettirilmek suretiyle davacıya verilen hisse senedinin bir değerinin bulunup bulunmadığı, bu hisselerin davalı şirketin sermayesinde temsil edilip edilmediği, genel kurullarda sermayenin ne şekilde temsil edildiği hususları açıklığa kavuşturulmalı ve bu inceleme sonucunda davacının ortaklığının sahih olmadığı, pay defterindeki kaydın diğer kayıtlarla örtüşmediği anlaşıldığı taktirde bu aşamadan sonra davacının zararından davalıların sorumlu olup olmadığı, haksız fiil sorumlulukları bulunup bulunmadığı üzerinde durularak karar verilmesi gerekirken, dosya kapsamına uygun düşmeyen yazılı gerekçeyle geçerli bir ortaklık ilişkisi bulunduğu ve sermaye şirketlerine sermaye olarak verileceklerin istenemeyecek olmasına göre bedel istemine ilişkin talebin reddine karar verilmesi doğru olmamış, kararın davacı yararına bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davacı yararına BOZULMASINA, ödediği peşin temyiz harcının isteği halinde temyiz edene iadesine, 20/12/2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/18591, Karar No: 2014/1928, Tarih: 11.02.2014

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2013/18591 E.  ,  2014/1928 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Bilirkişi kurulu tarafından münavebeye alınan karpuz, buğday ve domatesin sulu ve kuru şartlarda 2013 ve 2012 yılı itibarıyla dekar başına ortalama verim, ayrıntılı üretim giderleri çizelgesi (tüm harcama kalemlerini açıklayan) ve kilogram başına toptan satış fiyatlarını gösterir biçimde veri cetvelinin gıda, tarım ve hayvancılık ilçe müdürlüğünden getirtilerek dosyasına konulmasından sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 11.02.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/11740, Karar No: 2013/15869, Tarih: 13.11.2013

**1. Hukuk Dairesi         2013/11740 E.  ,  2013/15869 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ : ELATMANIN ÖNLENMESİ-ESKİ HALE

Taraflar arasında görülen davada;

Davacı, kayden maliki olduğu 2153 parsel sayılı taşınmaza davalının kanal açmak suretiyle tecavüz ettiğini, bu nedenle ekili olan toprağın zarar gördüğünü ve gelir de elde edemediğini ileri sürerek elatmanın önlenmesine, eski hale getirilmesine, maddi tazminat ile ecrimisile karar verilmesini istemiştir.

Davalı, yaptırdığı ölçüm sonucu aplikasyon krokisine dayanarak davaya konu kanalı açtığını, iyiniyetli olduğunu belirtip davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, haksız elatmanın keşfen saptandığı gerekçesi ile elatmanın önlenmesi ve eski hale getirme isteklerinin kabulüne; maddi tazminat isteğinin kısmen kabulüne; ecrimisil isteğinin ise bilirkişi raporuna atfen kanaldan herhangibir gelir elde edilemediği gerekçesi ile reddine karar verilmiştir.

Karar, taraflarca süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi ...'ün raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp, düşünüldü.

-KARAR-

Dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre; tarafların temyiz itirazı yerinde değildir. Reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı 261.31.-TL bakiye onama harcının temyiz eden davalıdan alınmasına, 13.11.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/1997, Karar No: 2021/689, Tarih: 03.06.2021

**Hukuk Genel Kurulu         2017/1997 E.  ,  2021/689 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

1. Taraflar arasındaki “çatıdaki baz istasyonunun kaldırılmak suretiyle eski hâle getirilmesi” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İzmir 5. Sulh Hukuk Mahkemesince verilen davanın kabulüne ilişkin karar, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 18. Hukuk Dairesince yapılan inceleme sonunda bozulmuş, Mahkemece Özel Daire bozma kararına karşı direnilmiştir.

2. Direnme kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

3. Hukuk Genel Kurulunca dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

I. YARGILAMA SÜRECİ

Davacı İstemi:

4. Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin annesinin ölümü ile adına tescili yapılan Cumhuriyet Bulvarı 1382 Sokak No:4 .../İzmir adresinde bulunan tapunun... ilçesi Kültür Mahallesi 1206 ada 9 parsel sayılı taşınmazda ½ pay sahibi olduğunu, davalı ...Ş. ile Fethi Apartmanı Yönetiminin kira sözleşmesi imzalayarak apartmanın ortak yerlerinden olan çatısına baz istasyonu kurulduğunu, 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu (KMK)'nun 4 ve 45. maddeleri gereğince tüm kat maliklerinin rızası alınmadan kira akdinin imzalanmış olmasının açıkça usul ve yasaya aykırı olduğunu, tüm kat maliklerinin rızası alınmadan imzalanmış olan kira sözleşmesinin de hukuken geçerliliğinin bulunmadığını ileri sürerek 1206 ada 9 parselde bulunan ana taşınmazın çatısında bulunan davalıya ait GSM baz istasyonunun faaliyetinin tedbiren durdurulmasına, ana taşınmazın çatısında bulunan davalıya ait GSM baz istasyonunun maddi ve manevi tazminat hakları saklı kalmak kaydıyla kaldırılarak çatının eski hâle getirilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabı:

5. Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı tarafından müvekkili şirket aleyhine açılan davayı kabul etmediklerini, müvekkil şirketin, Fethi Apartmanının 06.03.2012 tarihli ve 2012/2 K. sayılı yönetim kurulu kararı gereği dava konusu taşınmazda GSM baz istasyonu kurulumu için 5 yıllık kira sözleşmesi imzaladığını, davacı tarafın dava dilekçesinde belirttiği iddiaların hukuki gerekçeden yoksun olduğunu, davacının, kat maliki...’nın mirasçılarından (1/2 hisse sahibi olunduğu yazılı) olduğunu beyan ettiğini, Sabita Olalı’nın başkaca mirasçıları da bulunduğundan davanın tüm mirasçılar tarafından birlikte açılması gerektiğini, aktif husumet yönünden davaya itiraz ettiklerini, davacı tarafın dava dilekçesinde sadece müvekkil şirketi davalı gösterdiğini, davanın kat mülkiyetine ilişkin olması nedeniyle tüm kat maliklerine de dava açılması gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkeme Kararı:

Mahkeme Kararı:

6. İzmir 5. Sulh Hukuk Mahkemesinin 27.02.2013 tarihli ve 2012/732 E. 2013/207 K. sayılı kararı ile; ...’nın vefatı ile mirasçıları olarak ... (Olalı) ile Alanur Olalı‘nın kaldığı, Alanur Olalı’nın davayı açan vekile vekâletname vererek davaya kendi adına katılmasını sağladığı, taraf teşkilinin sağlandığı, yapılan keşif sırasında antenin çatıda kurulu olduğu, çatıya baz istasyonu kurulması için apartman kat maliklerinin 06.03.2012 tarihli ve 2012/2 K. sayılı toplantısında kararın oybirliği ile alınmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, Cumhuriyet Bulvarı 1382 Sokak No:4 .../İzmir adresinde bulunan Fethi Apartmanın çatısında kurulu olan davalıya ait GSM baz istasyonu ile teferruatının bulunduğu yerden sökülerek kaldırılmasına, müdahalenin bu şekilde önlenmesine, bu iş için davalı şirkete karar kesinleştiğinde 30 gün süre verilmesine, davalı şirket bu süre içinde baz istasyonunu ve tefarruatını sökmediği taktirde davacıların davalıdan 4.500TL masrafı avans niteliğinde olmak üzere tahsil ederek baz istasyonunun ve teferruatının bulunduğu yerden kaldırılmasına yetki verilmesine karar verilmiştir.

Özel Daire Bozma Kararı:

7. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

8. Yargıtay (Kapatılan) 18. Hukuk Dairesince 19.09.2013 tarihli ve 2013/9296 E. 2013/11829 K. sayılı kararı ile; “…Davacı vekili dava dilekçesinde, apartman çatısına kurulan baz istasyonuyla ilgili olarak el atmanın önlenmesini ve kurulan tesisin kaldırılmasını istemiş, mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelerin incelenmesinde; Fethi Apartmanı Yönetimi ve bir kısım kat maliklerinin imzalarının bulunduğu kira sözleşmesi ile Vodafone Telekomünikasyon A.Ş. arasında kira sözleşmesinin imzalandığı ve 06.03.2012 tarihli kat malikleri kurulu kararında baz istasyonu için çoğunluğun muvafakat vermesi ile kira akdi yapılmasına karar verildiği anlaşılmaktadır. Buna göre davanın belirtilen kat malikleri kurulu kararlarına olumlu oy veren ve ilgili kira sözleşmesinde imzası bulunan kat maliklerine karşı açılması gerekmektedir. Mahkemece kat malikleri kurulu kararlarında olumlu oy kullanan ve kira sözleşmesinde imzası bulunan kat malikleri davaya dahil edilerek taraf teşkili sağlanıp tüm deliller toplanıp sonucuna göre karar verilmesi gerektiğinin düşünülmemesi doğru görülmemiştir…” gerekçesi ile karar bozulmuştur.

Direnme Kararı:

Direnme Kararı:

9. İzmir 5. Sulh Hukuk Mahkemesinin 18.02.2014 tarihli ve 2013/1154 E. 2014/170 K. sayılı kararı ile; önceki gerekçelere ek olarak bağımsız bölüm ve eklentileri dışındaki yerlerin ortak yer olarak kabul edildiği, bu yerlerin kat malikleri arasında müşterek mülkiyete tabi olduğu ve müşterek mülkiyete tabi olan yerlerde Kat Mülkiyeti Kanunu hükümlerinin uygulanmasının gerektiği, kat maliklerinden birisinin, sözleşmeyi imzalamadığı sürece, telekomünikasyon şirketi tarafından apartman çatısına konulan baz istasyonunun kaldırılmasını her zaman talep edebileceği, bu davada kat maliklerinin davaya dahil edilmesine gerek olmadığı gerekçesiyle direnme kararı verilmiştir.

Direnme Kararının Temyizi:

10. Direnme kararı süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

II. UYUŞMAZLIK

11. Direnme yolu ile Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık; çatıdaki baz istasyonunun kaldırılmak suretiyle eski hâle getirilmesi istemine ilişkin eldeki davada, kat malikleri kurulu kararında olumlu oy kullanan ve kira sözleşmesinde imzası bulunan kat maliklerinin davada taraf olmasının gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.

III. GEREKÇE

12. Konunun açıklığa kavuşturulması için öncelikle ilgili yasal düzenlemelerin incelenmesinde yarar bulunmaktadır.

13. Kat Mülkiyeti Kanunu’nun 3. maddesinde, “Kat mülkiyeti, arsa payı ve ana gayrimenkuldeki ortak yerlerle bağlantılı özel bir mülkiyettir” hükmü yer almaktadır. Bu hükümden de anlaşılacağı üzere kat mülkiyeti, ortak mülkiyet esasına dayalı özel bir mülkiyet şeklidir. Bağımsız bölümler üzerinde kurulan bireysel mülkiyet hakkı, arsa payı ve ana taşınmazdaki ortak yerlere kadar uzanmaktadır. Kat mülkiyetinin her bir bağımsız bölüme özgülenen arsa payı ve ortak yerlerle bağlantısı, ona diğer ortak mülkiyet türlerinden farklı bir mülkiyet özelliği vermektedir. Kat mülkiyetinin üzerinde bireysel (bağımsız) mülkiyet hakkı kurulan bağımsız bölümün ayrılmaz iki parçası vardır. Bunlardan birincisi “arsa payı”, diğeri de ana taşınmazdaki “ortak yerler” ile bağlantısıdır. Maliki adına, bağımsız bölüme arsa payı özgülenmeden ve ona ortak yerlerden yararlanma (kullanma) hakkı tanınmadan kat mülkiyetinin varlığından söz edilemez (Germeç, M.E: Kat Mülkiyeti Hukuku, Ankara 2020, s. 77).

14. Aynı Kanun’un 16. maddesinde, “Kat maliklerinin ana taşınmazın bütün ortak yerlerine arsa payları oranında ve ortak mülkiyet hükümlerine göre malik olacakları ve o şekilde kullanma hakları bulunduğu” belirtilmiştir. Şu durumda kat maliklerinden birinin ya da üçüncü kişinin ortak yerleri temellük etmesi veya istifadeye engel olması durumunda, ortaklardan birinin tecavüzün def'i için fiilen el atan aleyhine dava açabileceği ve husumetin fiilen el atan kişiye yöneltilmesi gerektiği açıktır.

14. Aynı Kanun’un 16. maddesinde, “Kat maliklerinin ana taşınmazın bütün ortak yerlerine arsa payları oranında ve ortak mülkiyet hükümlerine göre malik olacakları ve o şekilde kullanma hakları bulunduğu” belirtilmiştir. Şu durumda kat maliklerinden birinin ya da üçüncü kişinin ortak yerleri temellük etmesi veya istifadeye engel olması durumunda, ortaklardan birinin tecavüzün def'i için fiilen el atan aleyhine dava açabileceği ve husumetin fiilen el atan kişiye yöneltilmesi gerektiği açıktır.

15. KMK’nın 45. maddesinde “Anagayrimenkulün bir hakla kayıtlanması veya arsanın bölünmesi ve bölünen kısmın mülkiyetinin başkasına devrolunması gibi temliki tasarruflar veya anayapının dış duvarlarının, çatı veya damının reklam maksadiyle kiralanması gibi önemli yönetim işleri ancak bütün kat maliklerinin oybirliğiyle verecekleri karar üzerine yapılabilir” hükmü yer almaktadır.

16. Açıklanan yasal durum çerçevesinde somut olay değerlendirildiğinde;

Somut olayda, davacılar kat mülkiyetine konu olan ana taşınmazın 70/760 arsa paylı 15 numaralı bağımsız bölüm malikleridir. Bir ana yapının çatısının ortak yer niteliğinde bulunduğu ve bu gibi ortak yerlerin kiralanmasının önemli yönetim işleri olduğu hususu izahtan varestedir.

17. Davaya konu baz istasyonunun kurulduğu apartmanda kat maliki olan davacının, kendileri dışında kalan diğer kat maliklerinin katılımı olmaksızın, davalının ana taşınmazın ortak yerine yönelik el atmasının önlenmesi (eski hâle getirme) istemiyle dava açması hukuken mümkün olduğu gibi, kira sözleşmesinde imzası bulunan ve kat malikleri kurulu kararında olumlu oy kullanan kat maliklerinin davada taraf olarak yer alması gerekmemektedir.

18. Hukuk Genel Kurulunda yapılan görüşmeler sırasında, kat malikleri kurulu kararına olumlu oy kullanan ve ilgili kira sözleşmesinde imzası bulunan kat maliklerinin de davada taraf olarak yer alması gerektiği, bu nedenle hükmün bozulması gerektiği görüşü ileri sürülmüş ise, bu görüş Kurul çoğunluğu tarafından benimsenmemiştir.

19. Hâl böyle olunca yerel mahkemenin kira sözleşmesinde imzaları bulunan ve kat malikleri kurulu kararında olumlu oy kullanan kat maliklerinin davada taraf olmasına gerek bulunmadığına ilişkin direnme kararı yerindedir. Ne var ki davalı vekilinin diğer temyiz itirazları yönünden inceleme yapılmak üzere dosya Özel Daireye gönderilmelidir.

IV. SONUÇ:

Açıklanan nedenlerle;

Direnme uygun olup, davalı vekilinin diğer temyiz itirazları ile ilgili inceleme yapılması için dosyanın YARGITAY 5. HUKUK DAİRESİNE GÖNDERİLMESİNE,

Ancak karar düzeltme yolunun açık olması sebebiyle öncelikle mahkemesince Hukuk Genel Kurulu kararının taraflara tebliği ile karar düzeltme yoluna başvurulması hâlinde dosyanın Hukuk Genel Kuruluna, başvurulmaması hâlinde ise mahkemesince doğrudan Yargıtay 5. Hukuk Dairesine gönderilmesine,

IV. SONUÇ:

Açıklanan nedenlerle;

Direnme uygun olup, davalı vekilinin diğer temyiz itirazları ile ilgili inceleme yapılması için dosyanın YARGITAY 5. HUKUK DAİRESİNE GÖNDERİLMESİNE,

Ancak karar düzeltme yolunun açık olması sebebiyle öncelikle mahkemesince Hukuk Genel Kurulu kararının taraflara tebliği ile karar düzeltme yoluna başvurulması hâlinde dosyanın Hukuk Genel Kuruluna, başvurulmaması hâlinde ise mahkemesince doğrudan Yargıtay 5. Hukuk Dairesine gönderilmesine,

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun Geçici 3. maddesine göre uygulanmakta olan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 440. maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren on beş gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere 03.06.2021 tarihinde oy çokluğu ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/5823, Karar No: 2014/5624, Tarih: 24.03.2014

**21. Hukuk Dairesi         2013/5823 E.  ,  2014/5624 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İzmir 4. İş Mahkemesi

TARİHİ : 19/12/2012

NUMARASI : 2010/411-2012/750

Davacı, sigortalılık başlangıç tarihinin 01/03/1979 olduğunun ve en az 1 gün sigortalı olarak çalıştığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalı ile dahili davalı vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Dava, davacının davalı işverene ait işyerinde 01.03.1979 ile 30.09.1982 tarihleri arasında hizmet akdine dayalı sigortalı olarak çalıştığının ve sigortalılık başlangıç tarihinin 01.03.1979 tarihi olarak tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kısmen kabulü ile davacının 01.03.1979 ile 31.12.1980 tarihleri arasında hizmet akdine dayalı olarak asgari ücretle 660 gün çalıştığının tespitine karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının 01.08.1966 doğumlu olduğu, 01.03.1979 tarihinde davalı işyerinde çırak olarak çalışmaya başladığını gösterir işe giriş bildirgesinin 06.06.1979 da Kuruma verildiği, davacının bu dönemdeki çalışmalarının Kuruma bildirilmediği, anlaşılmaktadır.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa'nın 3. Maddesinin II/B bendine göre “Özel Kanunda tarifi ve nitelikleri belirtilen çıraklar hakkında çıraklık devresi sayılan süre içinde analık, malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları...” uygulanmamaktadır.

Davada tespiti istenen dönemde 05.07.1977 tarihinde yürürlüğe giren 2089 sayılı Çırak, Kalfa ve Ustalık Yasası yürürlükte olup 19.06.1986 tarihinde yürürlüğe giren 3308 sayılı Çıraklık ve Meslek Eğitimi Yasası yürürlükte değildir. Belirtilen nedenlerle çıraklık ilişkisi, çıraklık sözleşmesini düzenleyen 2089 sayılı Yasa'daki koşullar dikkate alınarak irdelenmelidir. Davada tespiti istenen dönemde yürürlükte bulunan 2089 sayılı Çırak, Kalfa ve Ustalık Yasası'nın 4. maddesinde, bu Kanuna tabi bir sanatı o sanat için düzenlenen tarih ve pratik öğrenim programına göre o işyerinde öğrenmek amacıyla bir çıraklık sözleşmesi ile bir iş yeri sahibinin hizmetine giren kimseye çırak deneceği, 5.maddesinde çırak olabilmek için 18 yaşından büyük olmamak gerektiği, 16.maddesinde ise işyeri sahibi veya temsilcisinin çırak adayını çalıştırmaya başlamadan önce velisi veya kanuni mümessili ile üç örnek yazılı bir çıraklık sözleşmesi yapmaya mecbur olduğu, 20.maddesinde sözleşmenin bir örneğinin mahalli Çıraklık Eğitimi Komitesine, derneğe kayıtlı ise ilgili derneğe veya odaya vermek ve sicil numarasını alarak sözleşmeye yazmak zorunda olduğu bildirilmiştir. Öncelikle bir kimseye çırak denebilmesi için o kimsenin durumunun bu özel kanunda çıraklar hakkında yapılan tarife ve nitelendirmeye uyması gerekir.

Taraflar arasındaki ilişkinin niteliği belirlenirken, başka bir ifade ile, davacının belirtilen devrede çırak olup-olmadığına karar verilirken, çalışma ilişkisine bakılarak karar verilmelidir. Gerçekten de çıraklık sözleşmesinde, akdi ilişkinin üstün niteliği çalışma olgusu değil, sigortalıya bir meslek ve sanatın öğretilmesidir. Çırak, işyerinde üretimle ilgili çalışmalara bilfiil katılıyor, meslek ve sanat eğitimi arka planda tutuluyorsa, bu durumda çıraklık ilişkisinden söz edilemeyecektir.

506 sayılı Yasa’nın 79/10.maddesinde bu tür hizmet tesbiti davalarının kanıtlanması yönünden özel bir yöntem öngörülmemiştir. Kimi ayrık durumlar dışında resmi belge ve yazılı delillerin bulunması sigortalı sayılması gereken sürelerin saptanmasında güçlü delil olmaları itibariyle sonuca etkili olurlar. Ne var ki bu tür kanıtların bulunmaması halinde somut bilgilere dayanması ve inandırıcı olmaları koşuluyla bordro tanıkları veya iş ilişkisini bilen komşu işyeri çalışanları gibi kişilerin bilgileri ve bunları destekleyen diğer tanıklarla dahi sonuca gitmek mümkündür. Bu yön, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 16.9.1999 gün 1999/21-510-527, 30.6.1999 gün 1999/21-549-555, 5.2.2003 gün 2003/21-35-64, 15.10.2003 gün 2003/21-634-572, 3.11.2004 gün 2004/21-480-579 ve 2004/21-479-578, 10.11.2004 gün 2004/21-538 ve 1.12.2004 gün 2004/21-629 sayılı kararlarında da vurgulanmıştır.

Somut olayda,davacının davalı işyerinde geçen çalışmalarının çıraklık ilişkisi kapsamında olup olmadığı,üretime fiilen katılıp katılmadığı yeterince araştırılmamıştır.

Yapılacak iş; davacının işyeri özlük dosyası ile sigortalı sicil dosyasını getirterek davacı ile davalı işveren arasında çıraklık sözleşmesi bulunup bulunmadığını araştırmak, davacının 01.03.1979 tarihinde başlayan çalışmasında üstün tutulan yönün sigortalıya bir meslek ve sanatın öğretilmesi olup olmadığını yada davacının işyerinde üretimle ilgili çalışmalara bilfiil katılıp katılmadığının ve meslek ve sanat eğitiminin arka planda tutulup tutulmadığını bordro tanıklarına veya iş ilişkisini bilen komşu işyeri çalışanlarına sorarak araştırmak ve sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece yukarıda açıklanan bu maddi ve hukuki olgular dikkate alınmadan yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde temyiz edenlerden dahili davalıya iadesine, 24.03.2014 oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/10750, Karar No: 2015/5449, Tarih: 08.04.2015

**14. Ceza Dairesi         2014/10750 E.  ,  2015/5449 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde nitelikli cinsel saldırı, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma (sanık ...), kişiyi hürriyetinden yoksun kılma (sanık ...)

HÜKÜM : Sanık ...'nın beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde nitelikli cinsel saldırı eylemi reşit olmayanla cinsel ilişki kabul edilerek bu suçtan mahkûmiyeti ile kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan beraatine, sanık ...'ın müsnet suçtan beraatine

İlk derece mahkemesince verilen hükümler temyiz edilmekle, 28.06.2014 tarihinde yayımlanarak yürürlüğe giren ve cinsel dokunulmazlığa karşı suçlarda değişiklik yapan 6545 sayılı Kanun ile getirilen düzenlemeler de gözetilip dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Delillerle iddia ve savunma, duruşma göz önünde tutularak tahlil ve takdir edilmiş beraati ve sübutu kabul olunan fiillerin unsurlarına uygun şekilde tavsif ve tatbikatları yapılmış bulunduğundan, O Yer Cumhuriyet Savcısı, sanık ... müdafii ve katılan mağdur vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle reşit olayanla cinsel ilişki suçundan kurulan mahkûmiyet hükmü ile kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan verilen beraat hükümlerinin ONANMASINA, 08.04.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.