muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/8956, Karar No: 2014/124, Tarih: 14.01.2014

**14. Ceza Dairesi         2013/8956 E.  ,  2014/124 K.**

**"İçtihat Metni"**

Beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun basit cinsel istismarı ve kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçlarından sanık ...'ün yapılan yargılaması sonunda; beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun basit cinsel istismarı, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma, kasten yaralama ve tehdit suçlarından mahkûmiyetine dair Uşak 1. Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 24.05.2013 gün ve 2008/262 Esas, 2013/123 Karar sayılı beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun basit cinsel istismarı suçu yönüyle re'sen de temyize tâbi hükümlerin süresi içinde Yargıtayca incelenmesi sanık müdafii tarfından istenilmesi ve incelemenin de duruşmalı yapılmasının talep edilmesi üzerine dosya Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığından tebliğname ile Daireye gönderilmekle 08.01.2014 Çarşamba saat 13:30'a duruşma günü verilerek sanık müdafiine çağrı kâğıdı gönderilmişti.

Belli günde Hâkimler Kurulu duruşma salonunda toplanarak Yargıtay Cumhuriyet Savcılarından ... hazır olduğu halde oturum açıldı.

Yapılan tebligat üzerine dosyadaki vekâletnamelere dayanarak sanık ... adına gelen Av. ... ile Av. ... ve ibraz ettiği vekâletnameye dayanarak gelen Av. ... huzura alınarak duruşmaya başlandı.

Duruşma isteğinin süresinde ve yerinde olduğu anlaşıldıktan sonra uygun görülen talep ve mütalaa dairesinde sanık ... hakkında DURUŞMALI inceleme yapılmasına oybirliğiyle karar verilerek tefhim olunduktan sonra işin açıklanmasına dair raportör üye tarafından düzenlenen rapor okundu.

Raportör üye rapora ilave edecek bir cihet bulunmadığını bildirdi.

Sanık müdafileri temyiz layihalarını açıklayarak savunmalarda bulunup müvekkili hakkındaki hükmün BOZULMASINI istediler.

Yargıtay Cumhuriyet Savcısı tebliğname içeriğini tekrar etti.

Son sözleri sorulan sanık müdafileri savunmalarına ilave edecek bir cihet bulunmadığını bildirmekle dosya incelenerek karar verilip tefhim olunmak üzere duruşmanın 22.01.2014 Çarşamba günü saat 13:30'a bırakılmasına oybirliğiyle karar verildi.

Belli günde oturum açıldı. dava evrakı incelenerek gereği görüşülmüş olduğundan aşağıda yazılı karar ittihaz olundu.

Delillerle iddia ve savunma, duruşma göz önünde tutularak tahlil ve takdir edilmiş sübutu kabul olunan fiillerin unsurlarına uygun şekilde tavsif ve tatbikatı yapılmış bulunduğunddan yerinde görülmeyen sanık müdafiin temyiz itirazları ve duruşmalı inceleme sırasındaki savunmalarının reddiyle kişiyi hürriyetinden yoksun kılma ve beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun basit cinsel istismarı suçundan verilen re'sen de temyize tâbi hükümlerin ONANMASINA,

Kasten yaralama ve tehdit suçlarından kurulan hükümlere yönelik temyiz incelemesine gelince;

Kasten yaralama ve tehdit suçlarından kurulan hükümlere yönelik temyiz incelemesine gelince;

Yargıtay Ceza Genel Kurulunun Dairemizce de benimsenen 19.02.2013 gün ve 1012/6-1477 Esas, 2013/63 sayılı Kararında vurgulandığı gibi, bir olayın açıklanması sırasında başka bir eylemden söz edilmesinin o eylem hakkında da dava açıldığını göstermeyeceği ve eylemin iddianamede açıklıkla ve bağımsız olarak gösterilmesi gerektiği, buna karşılık 23.07.2008 tarihli iddianame ile sanık hakkında sadece kişiyi hürriyetinden yoksun kılma ve beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun basit cinsel istismarı suçlarından dava açıldığı, sanığın cinsel istismarı gerçekleştirmeye yönelik olan darp eylemlerinin TCK.nın 103/4. maddesindeki cebir unsurunu oluşturup mahkemece de kabulün bu yönde olduğu da gözetilerek, usulüne uygun olarak dava açılmayan tehdit ve yaralama suçlarından ek savunma hakkı verilmek suretiyle yazılı şekilde hüküm kurulması,

Kanuna aykırı, sanık müdafiin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükümlerin 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek CMUK.nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 14.01.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

14.01.2014 tarihinde verilen işbu karar 22.01.2014 tarihinde Yargıtay Cumhuriyet Savcılarından ... hazır olduğu halde sanık müdafilerinin gıyaplarında tefhim olundu.
Yargıtay — Esas No: 2014/22352, Karar No: 2015/16335, Tarih: 10.09.2015

**21. Hukuk Dairesi         2014/22352 E.  ,  2015/16335 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Keşan 1. Asliye Hukuk ( İŞ)Mahkemesi

TARİHİ : 08/05/2014

NUMARASI : 2012/356-2014/205

Davacı, kesilen yetim aylığının yeniden bağlanmasına, ödenmeyen aylıkların faiziyle tahsiline, borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

K A R A R

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle kurum işlemine dayanak 06.12.2011 tarihli tutanağın içeriğinin davacının birlikte yaşama olgusunu kanıtlar nitelikte olmamasına göre davalı Kurum vekilinin yerinde bulunmayan bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, 10.09.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/7463, Karar No: 2008/9186, Tarih: 15.09.2008

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2008/7463 E.  ,  2008/9186 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, irtifak kamulaştırma bedelinin tespiti ve irtifak hakkının idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Mahkemece iki kez bilirkişi incelemesi yaptırılmış ise de alınan raporlar hükme yeterli değildir.

Şöyle ki;

Taşınmazın arsa niteliğinde olup olmadığının tespiti için Belediye Başkanlığına yazılan yazıya verilen cevapta, imar planı dışında kalan taşınmazın Belediye mücavir alanı sınırları içinde Berdan Çayı taşkın alanında olmakla birlikte Belediye hizmetlerinden yararlandığı açıklanmış ise de, bu hizmetlerin hangileri olduğu belirtilmemiş, harita mühendisi bilirkişinin dosyaya sunduğu raporda dava konusu taşınmazın en yakın yerleşim merkezine 350 mt. mesafede bulunduğu, elektrik hizmetinden yararlandığı, su ihtiyacının çakma artezyenle karşılandığı, telefon hizmetinin bulunmadığı saptanmıştır. Keşif sırasında dava konusu taşınmazın tarım arazisi olarak kullanıldığı belirlenmişse de mahkemece hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda arsa niteliğinde kabul edilerek değerlendirme yapılmıştır.

Oysa ki; Bakanlar Kurulunun Yargıtay'ca kısmen benimsenen 28.2.1983 gün ve 1983/6122 sayılı kararı uyarınca, belediye ve mücavir alan sınırları içinde kalan bir taşınmazın arsa niteliğinde kabulü için uygulamalı (genelde 1/1000 ölçekli) imar planı ile iskan sahası olarak ayrılmış yerlerde bulunması esastır. Aynı karara göre, imar planında yer almayan bir taşınmazın arsa sayılabilmesi için ise, belediye veya mücavir alan sınırları içinde olmakla beraber belediye hizmetlerinden (belediyece meskun olduğu için veya meskun hale getirileceği için sunulan yol, su, elektrik,

ulaşım, çöp toplama, kanalizasyon, aydınlatma vs.) yararlanan ve meskun yerler arasında yer alması gerekir. Nazım imar planı (1/5000 ve daha büyük ölçekli) içinde bulunan taşınmazların arsa sayılabilmeleri ise Yargıtay İçtihatları Birleştirme Büyük Genel Kurulunun 17.4.1998 gün ve 1996/3-1998/1 Sayılı Kararı uyarınca, bu plan kapsamına alındığı tarih ve plandaki konumu, altyapı hizmetlerinden yararlanma ve ulaşım olanakları, belediye merkezine uzaklığı ve kullanım biçimi itibariyle iskan amacına yönelik yapılaşma olasılığının yakın gelecekte var olmasına bağlıdır.

Saptanan bu durum karşısında (Daireye daha önce aynı bölgeden aynı kamulaştırma nedeniyle intikal etmiş olan 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2006/56-2007/159 sayılı ve 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2006/34-2007/60 sayılı, Dairenin 2007/5389 E. ve 2007/6327 E. sayılı dosyaları da dikkate alındığında) kamulaştırma hukuku açısından yukarıda açıklanan arsa sayılabilme koşullarını taşımayan davaya konu taşınmazın tarım arazisi niteliğinde kabulü ve bu niteliğine göre değerlendirilmesi gerekirken, arsa niteliğinde değerlendirme yapılan bilirkişi raporlarına dayalı olarak karar verilmiş olması doğru görülmemiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 15.9.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/4509, Karar No: 2023/6916, Tarih: 09.10.2023

**11. Ceza Dairesi         2022/4509 E.  ,  2023/6916 K.**

**"İçtihat Metni"**

B O Z M A Ü Z E R İ N E

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2020/209 E., 2021/615 K.

SUÇ : Güveni kötüye kullanma

HÜKÜM : Beraat

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama

Sanık hakkında bozma üzerine kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (5271 sayılı Kanun) 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Bakırköy 9. Asliye Ceza Mahkemesinin, 15.09.2015 tarihli ve 2015/241 Esas, 2015/410 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında güveni kötüye kullanma suçundan açılan kamu davasının, şikâyetin süresinde yapılmadığı gerekçesiyle 5271 sayılı Kanun'un 223 üncü maddesinin sekizinci fıkrası gereğince düşmesine karar verilmiştir.

2. Bakırköy 9. Asliye Ceza Mahkemesinin, 15.09.2015 tarihli ve 2015/241 Esas, 2015/410 Karar sayılı kararının katılan vekili tarafından temyizi üzerine, Yargıtay (Kapatılan) 15. Ceza Dairesinin 27.02.2020 tarihli ve 2019/16007 Esas, 2020/2933 Karar sayılı kararı ile iddianameye konu aracın 12.09.2013 tarihinde 1 ay süreli olarak sanık tarafından yazılı sözleşme ile kiralandığı, süre sona ermesine rağmen dosya kapsamından anlaşıldığı üzere fiili kullanımın sözlü anlaşmaya istinaden devam ettiği, suçun işlenişinin kesilmediği ve kiralayan tarafın yükümlülüğünü yerine getirmemesi nedeniyle noter aracılığı ile aracın iade ve teslimi için ihtarname keşide edildiği, 28.11.2014 tarihinde tebliğinin sağlandığı, şikâyetin ise 07.01.2015 tarihinde yapıldığı dikkate alındığında, hukuki kesintinin, 28.11.2014 olarak kabul edilerek şikâyetin yasal süresinin dolmadığı, bu sebeple kamu davasına devam edilmesi gerekirken, düşme kararı vermek suretiyle yazılı şekilde hüküm kurulmasının yasaya aykırı olduğu, gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.

3. Bozma üzerine Bakırköy 9. Asliye Ceza Mahkemesinin, 30.11.2021 tarihli ve 2020/209 Esas, 2021/615 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında güveni kötüye kullanma suçundan, 5271 sayılı Kanun'un 223 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (e) bendi uyarınca beraat kararı verilmiştir.

4. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 31.05.2022 tarihli ve 11-2022/10416 sayılı onama görüşünü içeren tebliğnamesiyle dosya Dairemize tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

3. Bozma üzerine Bakırköy 9. Asliye Ceza Mahkemesinin, 30.11.2021 tarihli ve 2020/209 Esas, 2021/615 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında güveni kötüye kullanma suçundan, 5271 sayılı Kanun'un 223 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (e) bendi uyarınca beraat kararı verilmiştir.

4. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 31.05.2022 tarihli ve 11-2022/10416 sayılı onama görüşünü içeren tebliğnamesiyle dosya Dairemize tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Katılan vekilinin temyiz istemi; araç kiralama sözleşmesinin sanık ile imzalandığına, sözleşme çerçevesinde kararlaştırılan kira bedelleri ödenmediği gibi aracın da iade edilmediğine, sanığın savunmasının aksine Ş.S. ile yapılmış bir kira sözleşmesi olmadığına, sanığın mahkûmiyeti yerine beraatine hükmedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğuna ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

1. Sanığın, ruhsat sahibi Ö.C. olan ve katılanın yetkilisi olduğu ... Gıda İnş. Teks. Nak. ve Mob. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin kullanımında bulunan 34 (..) (....) plaka sayılı aracı, 12.09.2013 tarihinde 1 ay süreyle kiraladığı halde, kira süresi sona ermesine rağmen iade etmediği iddiasıyla hakkında kamu davası açılmıştır.

2. Sanık aşamalarda alınan savunmalarında; suça konu aracı arkadaşı Ş.S. ile birlikte 1 ay süreliğine kiraladıklarını, bu sürenin sonunda katılanın bilgisi dahilinde Ş.S.'nin aracı kullanmaya devam ettiğini beyan etmiştir.

3. Katılan ... ve tanık olarak bilgisine başvurulan eşi Ö.A. ise beyanlarında; sanığın arkadaşı olan Ş.S. ile birlikte aracı kiraladıklarını, iki ay kadar kira bedelini ödediklerini, devamında kira bedelini ödemedikleri gibi telefonlara da cevap vermediklerini, sanığın bir süre sonra telefonla arayarak aracı Ş.S.'ye devrettiğini haber verdiğini, ancak kendilerinin sözleşmenin sanıkla imzalanması nedeniyle bu hususu kabul etmediklerini, Ş.S. ile yeni bir sözleşme yapılması gerektiğini bildirerek, sanıktan kira bedelini ödemesini veya aracı teslim etmesini talep ettiklerini söylemişlerdir.

4. Temyiz incelemesine konu Bakırköy 9. Asliye Ceza Mahkemesinin 30.11.2021 tarihli ve 2020/209 Esas, 2021/615 Karar sayılı kararı ile sanık savunması ve tanık beyanları bir bütün olarak değerlendirilerek sanık hakkında suça konu aracın sözleşme bitiminde katılanın bilgisi dahilinde Ş.S.'ye kiralandığı, sanığın üzerine atılı suç açısından kastının bulunmadığı gerekçesiyle beraat hükmü kurulmuştur.

IV. GEREKÇE

4. Temyiz incelemesine konu Bakırköy 9. Asliye Ceza Mahkemesinin 30.11.2021 tarihli ve 2020/209 Esas, 2021/615 Karar sayılı kararı ile sanık savunması ve tanık beyanları bir bütün olarak değerlendirilerek sanık hakkında suça konu aracın sözleşme bitiminde katılanın bilgisi dahilinde Ş.S.'ye kiralandığı, sanığın üzerine atılı suç açısından kastının bulunmadığı gerekçesiyle beraat hükmü kurulmuştur.

IV. GEREKÇE

Sanığın üzerine atılı güveni kötüye kullanma suçunun 6763 sayılı Kanun’un 34 üncü maddesi ile değişik 5271 sayılı Kanun'un 253 üncü ve 254 üncü maddeleri gereğince uzlaşma kapsamında olması nedeniyle, dosyanın uzlaştırma bürosuna tevdi edildiği ancak uzlaşmanın sağlanamadığı; aynı Kanun’un 253 üncü maddesinin yirmi birinci fıkrası ve Ceza Muhakemesinde Uzlaştırma Yönetmeliğinin 34 üncü maddesi gereğince şüpheli, mağdur veya suçtan zarar görenden birine ilk uzlaşma teklifinde bulunulduğu 23.06.2020 tarihi ile uzlaşmanın sağlanamadığına ilişkin raporun uzlaştırma bürosuna verildiği 07.10.2020 tarihine kadar zamanaşımı süresinin durduğu gözetilerek yapılan incelemede;

1. Sanık hakkında kiralanan aracı kira süresi bitmesine rağmen iade etmediği iddiasıyla güveni kötüye kullanma suçunu işlediğinden bahisle açılan kamu davasında; sanığın 1 aylık süre sonunda katılan ve eşinin bilgisi dahilinde aracı arkadaşı Ş.S.'ye teslim ettiğini, kira sözleşmesinin bu kişi ile devam ettiğini savunmasına karşın, sözleşmenin sanık ile yapılmış olması, dosya kapsamında Ş.S. ile yapılan yeni bir sözleşmenin bulunmaması ve bu hali ile aracı teslim yükümlüğünün sanıkta olması karşısında, tüm unsurları itibarıyla sübut bulan güveni kötüye kullanma suçundan mahkûmiyetine karar verilmesi gerekirken, beraatına hükmedilmesi hukuka aykırı bulunmuştur.

2. Sanığa isnat edilen ve üst sınırı iki yıl veya daha az süreli hapis cezasını gerektiren güveni kötüye kullanma suçundan dolayı kurulan hükümden sonra, 16.03.2021 tarih ve 31425 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Anayasa Mahkemesinin 14.01.2021 tarihli ve 2020/81 Esas, 2021/4 Karar sayılı kararı ile 5271 sayılı Kanun'a 17.10.2019 tarih ve 7188 sayılı Kanun’un 31 inci maddesiyle eklenen geçici 5 inci maddesinin (d) bendinde yer alan “hükme bağlanmış” ibaresinin basit yargılama usulü yönünden Anayasa’ya aykırı bulunarak iptal edilmiş olması karşısında, sanığın hukuki durumunun yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunduğu anlaşılmıştır.

3. Kabule göre de; beraat kararı verilirken hükmün gerekçesinde sanığın kastının bulunmadığı belirtildiği halde, uygulama maddesi olarak 5721 sayılı Kanun'un 223 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (c) bendi yerine (e) bendinin yazılması yasaya aykırı görülmüştür.

V. KARAR

3. Kabule göre de; beraat kararı verilirken hükmün gerekçesinde sanığın kastının bulunmadığı belirtildiği halde, uygulama maddesi olarak 5721 sayılı Kanun'un 223 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (c) bendi yerine (e) bendinin yazılması yasaya aykırı görülmüştür.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle Bakırköy 9. Asliye Ceza Mahkemesinin, 30.11.2021 tarihli ve 2020/209 Esas, 2021/615 Karar sayılı kararında katılan vekilinin temyiz istemi yerinde görüldüğünden hükmün, 1412 sayılı Kanun’un 321 inci maddesi gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

09.10.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/7994, Karar No: 2012/3860, Tarih: 27.02.2012

**4. Ceza Dairesi         2011/7994 E.  ,  2012/3860 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Görevi kötüye kullanma

HÜKÜM : Beraat

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle, başvurunun ve kararın niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Yakınanın, muhtar olan sanığa köy yerleşim alanı yapılması için herhangi bir para vermemesi nedeniyle, suçtan doğrudan doğruya zarar görmediği ve bunun için davaya katılma hakkı bulunmadığı halde mahkemece yasaya aykırı gerekçeyle kamu davasına katılan olarak kabulünün, yakınana bu niteliği ve dolayısıyla Yasa yoluna başvurmak hak ve yetkisini kazandırmadığı anlaşıldığından, 5320 sayılı Yasanın 8/1 ve 1412 sayılı CMUK’nun 317.maddesi uyarınca yakınan ... vekilinin tebliğnameye aykırı olarak, TEMYİZ İSTEĞİNİN REDDİNE, 27/02/2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/430, Karar No: 2019/12440, Tarih: 29.05.2019

**9. Hukuk Dairesi         2019/430 E.  ,  2019/12440 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 28. HUKUK DAİRESİ

DAVA : Davacı, feshin geçersizliğine, işe iadesine ve yasal sonuçlarına hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin kabul kararına karşı davalı avukatı istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 28. Hukuk Dairesi davalı avukatının istinaf başvurusunu esastan reddetmiştir.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 28. Hukuk Dairesi'nin kararı süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacının 20/11/2015 - 15/07/2016 tarihleri arasında davalı işyerinde çalıştığını iş akdinin herhangi bir sebep göstermeksizin feshedildiğini belirterek feshin geçersizliğinin tespiti ile davacının işe iadesine talep ve dava ettiği görüldü.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davacının iş akdinin haklı nedenle feshedildiğini, tüm hak ve alacaklarının davacıya ödendiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep ettiği görüldü.

C) İlk Derece Mahkemesi ile Bölge Adliye Mahkemesi Kararlarının Özeti:

İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama neticesinde; "Sadece fesih bildiriminin değil fesih sebeplerinin de yazılı olması ve işverence fesih bildirimi ile gerekçelerini kapsayacak şekilde altının imzalanması gerekir. İşveren, fesih bildiriminde gösterdiği fesih sebebi ile bağlıdır. İşe iade davasındaki savunmasında ilaveten başka bir sebep ileri süremeyeceği gibi bu sebepten farklı bir sebebe dayanamaz.

Somut olayda davacının davalı iş yerinde belirsiz süreli iş sözleşmesi ile çalıştığı, kıdeminin altı aydan fazla olduğu, iş yerinde 30 dan fazla işçi çalıştığı, davacının işveren vekili konumunda olmadığı dolayısıyla iş güvencesi kapsamında olduğu, davanın süresinde açıldığı anlaşılmıştır.

Dosya içeriğine göre davalı işverenin davacı işçinin iş sözleşmesini 4857 sayılı İş Kanunu’nun 18. maddesi uyarınca feshettiği, ancak yukarıda belirtilen yasal ve hukuksal gerekçelere göre fesih bildirimini yazılı yapmadığı belirgin davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.'' gerekçeleri ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karara karşı davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesi kararında özetle;.İş verenliğin fesihte önce usul kurallarına uygunluğu ispat etmesi sonra esasa dair ispatı yerine getirmesi gerektiği, somut olayda fesih bildiriminin yazılı yapılmadığının açık olduğu ve tanık dinlenilmemesinin usule aykırı olmadığı gerekçeleriyle başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

Karara karşı davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesi kararında özetle;.İş verenliğin fesihte önce usul kurallarına uygunluğu ispat etmesi sonra esasa dair ispatı yerine getirmesi gerektiği, somut olayda fesih bildiriminin yazılı yapılmadığının açık olduğu ve tanık dinlenilmemesinin usule aykırı olmadığı gerekçeleriyle başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

4857 sayılı İş Kanunu’nun 18. maddesinde işletmenin, iş yerinin veya işin gerekleri kavramına yer verildiği halde, işletmesel karar kavramından söz edilmemiştir. İşveren amaç ve içeriğini belirlemekte serbest olduğu kararlar, yönetim hakkı kapsamında alabilir. Geniş anlamda, işletme, iş yeri ile ilgili ve işin düzenlenmesi konusunda, bu kapsamda işçinin iş sözleşmesinin feshi dahil olmak üzere işverenin aldığı her türlü kararlar, işletmesel karardır. İşletmenin, iş yerinin ve işin gereklerinden kaynaklanan fesihte, yargısal denetim yapılabilmesi için mutlaka bir işletmesel karar gerekir. İş sözleşmesinin iş, iş yeri veya işletme gereklerine dayalı olarak feshi, işletmesel kararın sonucu olarak gerçekleşmekte, fesih işlemi de işletmesel karar çerçevesinde değişen durumlara karşı işverene tepkisini oluşturmaktadır. Bu kararlar işletme ve iş yeri içinden kaynaklanan nedenlerden dolayı alınabileceği gibi, iş yeri dışından kaynaklanan nedenlerden dolayı da alınabilir.

İşletmesel karar söz konusu olduğunda, kararın yararlı ya da amaca uygun olup olmadığı yönünde bir inceleme yapılamaz; kısaca işletmesel kararlar yerindelik deneti­mine tabi tutulamaz. İşverenin serbestçe işletmesel karar alabilmesi ve bunun kural olarak yargı denetimi dışında tutulması şüphesiz bu kararların hukuk düzeni tarafından öngörülen sınırlar içinde kalınarak alınmış olmalarına bağlıdır.

4857 sayılı İş Kanunu’nun 20/2 maddesinde açıkça, feshin geçerli nedenlere dayandığının ispat yükü davalı işverene verilmiştir. İşveren ispat yükünü yerine getirirken, öncelikle feshin biçimsel koşullarına uyduğunu, daha sonra, içerik yönünden fesih nedenlerinin geçerli (veya haklı) olduğunu kanıtlayacaktır. Bu kapsamda, işveren fesihle ilgili karar aldığını, bu kararın istihdam fazlası meydana getirdiğini, tutarlı şekilde uyguladığını ve feshin kaçınılmaz olduğunu ispatlamalıdır.

İşverenin, dayandığı fesih sebebinin geçerli (veya haklı) olduğunu uygun kanıtlarla inandırıcı bir biçimde ortaya koyması, kanıt yükünü yerine getirmiş sayılması bakımından yeterlidir.