muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/8565, Karar No: 2022/2782, Tarih: 05.04.2022

4. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkeme kararına karşı süresi içerisinde davacılar vekili tarafından duruşma istemli olarak temyiz başvurusunda bulunulmuştur.

5. Temyiz Nedenleri

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; Mahkemece yüzeysel olarak yapılan inceleme sonucunda hüküm tesis edildiğini, Kadastro Mahkemesinin 1996/11 Esas sayılı dava dosyasının incelenmediğini, müvekkillerine ait olan tapu kayıtlarının geçerli olduğunu ve intikallerinin usulünce yapıldığını, Hukuk Mahkemelerinde müvekkillerinin taraf olduğu çeşitli davaların görüldüğünü, tapu kayıtlarının tesisini oluşturan Mihrişah Valide Sultan Vakfının sahih ve icareteynli vakıf olduğunun mahkeme kararları ile kesinleştiğini, Cumhuriyet döneminde çıkarılan ve 1935 yılında yürürlüğe giren 2762 sayılı Vakıflar Kanunu’nun 26, 27 ve 28. maddelerinde değişiklik öngören 4103 sayılı Yasa ile kiraya verilen vakıfların tasfiyesi yoluna gidildiğini, tapu maliklerinin 1961 yılında taviz bedelini ödeyerek tapudaki vakıf şerhini kaldırdığını, bu tarih itibariyle de taşınmazların bulunduğu çiftlik arazilerinin vakıf niteliğini müvekkilleri lehine tamamen yitirdiğini, yapılan keşiflerde dayandıkları tapu kayıtlarının tüm sınır noktalarının tek tek tespit edildiğini ve tespit edilen bu noktalara göre haritalar oluşturulduğunu, sınırlara göre tespit edilen zemin alanı ile tapu miktarı arasında fark olmasının tapu kayıtlarını geçersiz hale getirmeyeceğini, müvekkillerinin Medeni Kanun öncesi ve sonrası dava konusu ettikleri taşınmazlarda zilyet olduklarını, Mahkemece müvekkillerinin dayandıkları tapu kayıtlarının sınırlarına itibar edilmesi gerektiğini, eğer tapu kayıtlarının kapsamı içerisinde dağ, orman, mera gibi özel mülkiyete elverişli olmayan yerler var ise bu durumda bu yerlerin Hazine adına tescil edilebileceğini veya bu yerlerin tescil harici bırakılabileceğini, kayıt kapsamı içerisinde bu tür yerlerin olmasının kayıtları geçersiz hale getirmeyeceğini beyan ederek, kararın bozulmasına karar verilmesini istemiştir.

6. Gerekçe

6.1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava; tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

6.2. İlgili Hukuk

6.2.1. 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 14/1. maddesi; “Tapuda kayıtlı olmayan ve aynı çalışma alanı içinde bulunan ve toplam yüzölçümü sulu toprakta 40, kuru toprakta 100 dönüme kadar olan (40 ve 100 dönüm dahil) bir veya birden fazla taşınmaz mal, çekişmesiz ve aralıksız en az yirmi yıldan beri malik sıfatıyla zilyetliğini belgelerle veya bilirkişi veyahut tanık beyanlarıyla ispat eden zilyedi adına tespit edilir.”

6.2.2. 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 20. maddesi; “Tapu kayıtları ile diğer belgelerin kapsadığı yeri tayinde;

A) Kayıt ve belgeler, harita, plan ve krokiye dayanmakta ve bunların yerlerine uygulanması mümkün bulunmakta ise, harita, plan ve krokideki sınırlara itibar olunur.

6.2.2. 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 20. maddesi; “Tapu kayıtları ile diğer belgelerin kapsadığı yeri tayinde;

A) Kayıt ve belgeler, harita, plan ve krokiye dayanmakta ve bunların yerlerine uygulanması mümkün bulunmakta ise, harita, plan ve krokideki sınırlara itibar olunur.

B) Harita, plan ve krokiye dayanmayan kayıt ve belgelerde belirtilen sınırlar mahalline uygulanabiliyor ve bu sınırlar içinde kalan yer hak sahibi tarafından kullanılıyor ise, kayıt ve belgelerde gösterilen sınırlar esas alınarak tespit yapılır.

C) Harita, plan ve krokiye dayanmayan kayıt ve belgelerde belirtilen sınırlar, değişebilir ve genişletilmeye elverişli nitelikte ise, bunlarda gösterilen miktara itibar olunur. Ancak değişebilir ve genişletilmeye elverişli sınırlardaki taşınmaz malların kayıtları, fizik yapıları ve konumları itibariyle belli bir yeri kapsıyorsa, tespit o sınır esas alınarak yapılır.

D) Hazinece, özel kanunlar hükümlerine göre değişmez ve genişlemeye müsait olmayan sınırlarla miktar üzerinden satılan, tefviz veya tahsis veya parasız dağıtılan taşınmaz mallarda çıkan fazlalık, taşınmaz malla birlikte satış, tefviz, tahsis ve dağıtım tarihinden itibaren on yıl geçmiş ise, miktarına bakılmaksızın kayıt sahibi adına tespit edilir.

Bu maddede yazılı taşınmaz mallarda meydana gelen fazlalıklar hakkında şartlar uygun bulunduğu takdirde, 14 üncü ve 17 nci madde hükümleri uygulanır.” düzenlemeleri mevcuttur.

6.3. Değerlendirme

Dosya içeriğine, Mahkemece hükmüne uyulan bozma kararında açıklandığı gibi işlem yapılıp sonucuna göre hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinin yerinde olmasına göre, yazılı şekilde hüküm kurulmasında bir isabetsizlik bulunmamaktadır.

V. SONUÇ

Açıklanan nedenlerle; davacılar vekilinin temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, 20/11/2021 tarihinde yürürlüğe giren Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca temyiz edilen davalı vekili için 3.815,00 TL duruşma vekâlet ücretinin ve aşağıda yazılı 49,30 TL bakiye onama harcının temyiz eden davacılardan alınmasına, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere 05/04/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/15867, Karar No: 2019/6900, Tarih: 19.09.2019

**3. Hukuk Dairesi         2017/15867 E.  ,  2019/6900 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : SULH HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasındaki alacak davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın yetki yönünden usulden reddine yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalı tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı; ... adresinde bulunan GSM ekipmanlarının montajının yapılması amacıyla 05/08/2004 tarihinde davalı ... ile kira sözleşmesi imzaladıklarını, 11.900 USD kira bedelini peşin olarak ödediklerini, kiralanan taşınmazın davalı belediyeye ait olmadığını, bu nedenle kira sözleşmesinin geçersiz olduğunu ileri sürerek yersiz ödenen 11.900 USD karşılığı 26.708,36 TL kira bedelinin ihtar tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ...; yetkili mahkemenin ... Mahkemeleri olduğunu ileri sürerek ; davanın usulden reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece; taraflar arasındaki kira sözleşmesinin 13. maddesinde yetkili mahkemenin İstanbul Mahkemeleri olarak kararlaştırıldığı, HMK' nın 17. maddesi uyarınca İstanbul Sulh Hukuk Mahkemesinin yetkili ve görevli olduğu gerekçesiyle davanın usulden reddine karar verilmiş, hüküm süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

HMK'nın 6.maddesi gereğince bir davada genel yetkili mahkeme, davalının ikametgâhının bulunduğu yer mahkemesidir. Aynı Kanunun 10.maddesinde sözleşmeden doğan davalar için, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de dava açılabilir. Bu da özel yetkiye ilişkin bir düzenlemedir. Öte yandan; yine aynı kanunun 17.maddesinde tarafların yetki sözleşmesi yapmak suretiyle yetkili olmayan bir mahkemenin yetkisini kabul edebilecekleri belirtilmiştir.

Tarafların sözleşmede yetkili mahkemeyi kararlaştırmış olmaları, HMK.nun 6.maddesi uyarınca genel yetkili olan ve 10. maddedeki kural gereğince özel yetkili bulunan mahkemelerin yetkilerini kaldırmaz. Dolayısıyla dava, davacının seçimine göre, hem genel ve hem de özel yetkili mahkemede açılabilir. (Bkz. HGK. 05.11.2003, 2003/13-640-627 sayılı kararı).

Bu açıklamalar ışığında, taraflarca imzalanan kira sözleşmenin 13. maddesi ile, sözleşmeden doğan uyuşmazlıkların çözümünde İstanbul Mahkemeleri yetkili kılınmış ise de; davalı, sözleşmenin icra ve ifa yeri olan ... Mahkemelerinin yetkili olduğunu belirterek yetki itirazında bulunmuştur. Mahkemece yetki sözleşmesinin seçimlik hakkı kaldırmadığı ve genel yetki kuralına göre davalının yetki itirazında belirttiği yer mahkemesinin yetkili olduğu da dikkate alınarak ... Mahkemesinin yetkili olduğundan bahisle davanın usulden reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün HUMK.nun 428. maddesi gereğince davalı yararına BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 6100 sayılı HMK'nun geçici madde 3 atfıyla 1086 sayılı HUMK'nun 440. maddesi gereğince karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 19.09.2019 tarihinde oy çokluğuyla karar verildi.

(Muhalif)

-K A R Ş I O Y-

Davacı; ... adresinde bulunan GSM ekipmanlarının montajının yapılması amacıyla 05/08/2004 tarihinde davalı ... ile imzaladıkları kira sözleşmesinin, kiralanan taşınmazın davalı belediyeye ait olmaması nedeniyle geçersiz olduğunu ileri sürerek, yersiz ödenen 11.900 USD karşılığı 26.708,36 TL kira bedelinin ihtar tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ...; yetkili mahkemenin ...Mahkemeleri olduğunu ileri sürerek ; davanın usulden reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece; taraflar arasındaki kira sözleşmesinin 13. maddesinde yetkili mahkemenin İstanbul Mahkemeleri olarak kararlaştırıldığı, HMK' nın 17. maddesi uyarınca İstanbul Sulh Hukuk Mahkemesinin yetkili ve görevli olduğu gerekçesiyle davanın usulden reddine karar verilmiş, hüküm süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı HMK'nun "yetki sözleşmesi" başlıklı 17. maddesi "Tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemede açılır." hükmünü içermektedir.

Açıklanan madde hükmüne göre; taraflarca aksi kararlaştırılmamışsa, dava, yalnızca yetki sözleşmesi ile belirlenen (yetkili) mahkemede açılır. Bu durumda yetki sözleşmesi, kanunen yetkili kılınan genel veya özel mahkemelerin yetkisini ortadan kaldırmaktadır.

Aynı kanunun zaman bakımından uygulanmasına ilişkin 448. maddesi gereğince; kanun hükümlerinin tamamlanmış işlemleri etkilememek kaydıyla derhal uygulanacağına vurgu yapılmıştır.

Buna göre somut uyuşmazlıkta taraflar arasındaki 05.08.2004 tarihli kira sözleşmesinde karşılaştırılan ve bu sözleşmeden kaynaklanan uyuşmazlıkların çözümünde İstanbul Mahkemelerinin yetkili olduğu şeklindeki münhasır yetkiye dair düzenleme, sözleşmenin tarafları da gözetildiğinde HMK 17. maddesi hükmüne uygun olup geçerlidir. Ne var ki, yetki sözleşmesi ya da sözleşmeye konulan yetki şartı ile belirlenen bir veya birden

fazla mahkemenin yetkili kılınması hususu kesin yetki olarak değerlendirilemez. (Yargıtay 3. H. D. 2014/20059 E - 2015/16891 K sayılı ilamı, Yargıtay 20. H. D. 2018/5573 E - 2018/7532 K sayılı ilamı, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2014/13-104 E ve 2016/15 Karar sayılı ilamları)

fazla mahkemenin yetkili kılınması hususu kesin yetki olarak değerlendirilemez. (Yargıtay 3. H. D. 2014/20059 E - 2015/16891 K sayılı ilamı, Yargıtay 20. H. D. 2018/5573 E - 2018/7532 K sayılı ilamı, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2014/13-104 E ve 2016/15 Karar sayılı ilamları)

Gelinen bu noktada davalı tarafından yapılan yetki itirazının usulüne uygun olup olmadığı incelenmelidir. 6100 sayılı HMK'nun 19. maddesinin 2. bendi "yetkinin kesin olmadığı davalarda, yetki itirazının, cevap dilekçesinde ileri sürülmesi gerekir. Yetki itirazında bulunan taraf, yetkili mahkemeyi, birden fazla yetkili mahkeme varsa seçtiği mahkemeyi bildirir. Aksi halde yetki itirazı dikkate alınmaz. Aynı maddenin 4. bendi ise; "yetkinin kesin olmadığı davalarda, davalı, süresi içinde ve usulüne uygun olarak yetki itirazında bulunmazsa, davanın açıldığı mahkeme yetkin hale gelir." hükmünü içermektedir. Davalı, yetki itirazında bulunurken, doğru şekilde yetkili mahkemeyi de göstermelidir. Aksi halde yetki itirazı kabul olunmaz.

Somut olayda, yetkili mahkeme taraflarca düzenlenen 05.08.2004 tarihli sözleşme uyarınca İstanbul Mahkemeleridir. Ancak davalı, cevap dilekçesinde bildirdiği yetki itirazında ... Mahkemelerinin yetkili olduğunu belirtmiştir. Bu durum karşısında, usulüne uygun bir yetki itirazından söz edilemez. O halde mahkemece usulüne uygun bir yetki itirazının bulunmadığı, bu nedenle davanın açıldığı mahkemenin yetkili hale geldiği gözetilmeksizin, yazılı gerekçe ile İstanbul Sulh Hukuk Mahkemesi'nin yetkili olduğu gerekçesiyle davanın usulden reddine karar verilmesi doğru olmadığından bu gerekçe ile hüküm bozulmalıdır.

Ne var ki sayın çoğunluk tarafından sözleşmenin 13.maddesinde İstanbul Mahkemeleri yetkili kılınmış ise de, yetki sözleşmesinin seçimlik hakkı kaldırmadığı genel yetki kuralına göre davalının yetki itirazın da belirttiği ... Mahkemesinin yetkili olduğu gerekçesiyle bozma kararı verilmiştir.

Yukarıda açıkladığım sebeplerle sayın çoğunluğun iş bu bozma gerekçesine iştirak edilmemiştir.19.09.2019
Yargıtay — Esas No: 2009/10876, Karar No: 2011/1038, Tarih: 31.01.2011

**3. Ceza Dairesi         2009/10876 E.  ,  2011/1038 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

HÜKÜM : Sanığın mahkumiyetine dair,

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü;

Gerekçeli Karar başlığında suçun işlendiği yer ve zaman dilimi yazılmayarak CMK'nun 232/2-c. maddesine aykırı davranılması,mahallinde düzeltilmesi mümkün yazım hatası olarak kabul edilmiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanan ve karar yerinde açıklanan delillere, mahkemenin kovuşturma sonucunda oluşan inanç ve takdirine, gösterilen gerekçeye ve uygulamaya göre sanık savunmanının temyiz itirazlarının reddiyle hükmün istem gibi ONANMASINA, 31.01.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/5960, Karar No: 2019/18597, Tarih: 10.10.2019

**22. Hukuk Dairesi         2019/5960 E.  ,  2019/18597 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Hukuk Dairesi

DAVA TÜRÜ : ALACAK

İLK DERECE

MAHKEMESİ : İş Mahkemesi

Dairemizin 10/09/2019 tarihli eksikliğin ikmali talebi yazısında temyiz talebinin reddine dair kararın davalı tarafça temyiz edildiği, ancak Bölge Adliye Mahkemesince 14/06/2019 tarihli muhtıra ile başvuru harcı ile birlikte maktu temyiz harcı yerine nisbi temyiz harcının yatırılmasının istendiği, bu sebeple muhtıranın geçersiz olduğu,davalı tarafa yeniden usulüne uygun şekilde muhtıra yazılarak temyiz talebinin reddine dair ek kararın temyizi için gerekli başvuru harcı ile maktu temyiz harcının yatırılması için süre verilmesinin istendiği,ilgili Bölge Adliye Mahkemesince davalı tarafa usulüne uygun olarak harç ikmali için muhtıra çıkartıldığı ve süresinde davalı tarafça ek kararın temyizine ilişkin harcın ikmal edildiği anlaşılmaktadır.

Davacı, kıdem ve ihbar tazminatı ile bir kısım işçilik alacağının tahsilini istemiştir.

Davalı, davanın reddini istemiştir.

İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, karara karşı davalı tarafından istinaf yoluna başvurulmuş ve Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararının davalı tarafından süresinde temyizi sonrasında, 20/05/2019 tarihli ek karar ile davalının temyiz isteminin muhtıraya rağmen nispi temyiz karar harcının yatırılmaması sebebi ile reddine karar verilmiştir.

Muhtıranın usulüne uygun olması için aşağıdaki hususlara dikkat edilmelidir:

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 2010/19-286 esas - 2010/330 karar sayılı kararında bir muhtıranın geçerli olması için gereken özellikler belirtilmiştir. Buna göre;

Temyiz harç ve giderlerinin eksik ödendiğinin anlaşılması halinde muhtıra gönderilerek kararı veren Hâkim veya Mahkeme Başkanı tarafından yedi günlük kesin süre içinde harç ve giderin tamamlanması, aksi halde temyizden vazgeçmiş sayılacağı hususu temyiz edene yazılı olarak bildirilir. Verilen süre içinde harç ve giderler tamamlanmadığı takdirde, mahkeme kararın temyiz edilmemiş sayılmasına karar verir. Bu kararın da temyiz edilmesi halinde 432’nci maddenin son fıkrası hükmü kıyasen uygulanır.

Hâkim veya Mahkeme Başkanı tarafından “temyiz harç ve giderlerinin tamamlanması için yedi günlük kesin süre” verilmesi ve ayrıca yazılı olarak “aksi halde temyizden vazgeçmiş sayılacağı hususu”nun bildirilmesi gerekmektedir.

Bu nedenle muhtırada Hâkim veya Mahkeme Başkanı’nın sicili ve imzası bulunmalıdır. Muhtıra Hâkim veya Mahkeme Başkanı tarafından imzalanmadan verilmişse, dolayısıyla da Hâkim tarafından usulünce düzenlenmiş muhtıra yoksa geçerli bir bildirimin yapıldığından söz etmeye de olanak yoktur.

Bu nedenle muhtırada Hâkim veya Mahkeme Başkanı’nın sicili ve imzası bulunmalıdır. Muhtıra Hâkim veya Mahkeme Başkanı tarafından imzalanmadan verilmişse, dolayısıyla da Hâkim tarafından usulünce düzenlenmiş muhtıra yoksa geçerli bir bildirimin yapıldığından söz etmeye de olanak yoktur.

Mahkeme Yazı İşleri Müdürü’nün veya Kalem personelinin temyiz harcı veya giderinin tamamlanması için temyiz edene süre vermesi veya tebligat zarfı üzerine ihtar/uyarı şeklinde yazılan ve Hâkim imzası taşımayan muhtıra usule aykırıdır, Mahkeme Yazı İşleri Müdürü’nün veya Kalem personelinin vermiş olduğu süre ya da tebligat zarfı üzerine ihtar/uyarı şeklinde yazılan ve Hâkim imzası taşımayan muhtıra üzerine temyiz harcını veya giderini ödememiş olan taraf, temyiz talebinden vazgeçmiş sayılamaz.

Yargıtay’ın kararlılık kazanmış uygulamasına göre, muhtırada yapılması gereken işlemin ne olduğu açıkça ve ilgili tarafın yanılmasına neden olmayacak biçimde gösterilmeli; bu açıdan ikmal edilecek harç ya da giderin miktarı ve yatırılma merci ve süresi, bunun yapılmamasının sonuçları net biçimde açıklanmalıdır. Örneğin, “dosyaya yatırılması” şeklindeki ifade tarafın yanılmasına neden olabileceğinden, bu ifadeyi taşıyan muhtıra geçersiz olacaktır.

Somut olayda, Bölge Adliye Mahkemesince davalı tarafa gönderilen muhtırada harcın “dosyaya yatırılmasının” istendiği, böylelikle muhtıranın usulüne uygun olmadığı anlaşılmaktadır.

Anılan sebeplerle,davalıya gönderilen muhtıra usulsüz olduğundan, muhtıra tebliğine rağmen harcın süresinde tamamlanmaması sebebi ile davalının temyiz isteminin reddine dair karar tesisi hatalı olup,Bölge Adliye Mahkemesince verilen 20/05/2019 tarihli EK KARARIN BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA karar verilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davalı vekiline yukarıda açıklanan şekilde temyiz harcı ve gerekiyor ise temyiz masraflarının yatırılması için geçerli muhtıra tebliğ edilerek kanuni süre beklendikten sonra tekrar Dairemize gönderilmesi için dosyanın ilgili Bölge Adliye Mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 10.10.2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/16623, Karar No: 2008/2186, Tarih: 25.02.2008

**(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2007/16623 E.  ,  2008/2186 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Tüketici Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 06.04.2005 gününde verilen dilekçe ile tapu iptal ve tescil istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 19.07.2007 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı ... vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, yüklenicinin temliki işlemine dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Davalı arsa sahibi Belediye Başkanlığı henüz kat irtifakı kurulmamış taşınmazdan bağımsız bölüm tescili istenemeyeceğini, iskan ruhsatı alınmadığından edimlerin yerine getirilmiş sayılmayacağını davanın reddini savunmuştur.

Diğer davalı yüklenici savunmada bulunmamıştır.

Mahkemece dava kabul edilmiş, B bloktaki 2. kat 5 numaralı bağımsız bölüme özgülenmesi gereken 339/1500 arsa payının davacı adına tesciline karar verilmiştir.

Hükmü davalı arsa sahibi Belediye Başkanlığı temyiz etmiştir.

Davalılar arasındaki arsa payı devri karşılığı inşaat yapım sözleşmesi eser sözleşmelerinin bir türüdür. Bu sözleşme taraflarına karşılıklı hak ve borçlar yükler. Burada biri diğerinden farklı iki ayrı hukuki durum söz konusudur. Bunlardan ilki geçerliliği bir şekle bağlı olmayan inşaat yapım sözleşmesi (eser sözleşmesi) «yüklenicinin borcu» diğeri ise, kamu düzeni bakımından resmi şekilde yapılmadıkça hüküm ve sonuç doğurmayan taşınmaz malda pay mülkiyetinin devri «arsa sahibinin borcu» dur. Bu özelliği gereği arsa payı devri karşılığı inşaat yapım sözleşmeleri çift tipli karma sözleşmelerdendir. Kural olarak da; Borçlar Kanunu'nun 213, Türk Medeni Kanunu'nun 706 ve Tapu Kanunun 26. maddeleri hükmünce resmi

şekilde yapılması zorunludur. Ne var ki; tüm dosya kapsamından 22.08.1991 tarihli sözleşme kapsamındaki binanın yapıldığı davalı arsa sahibince eylemli olarak teslim alındığı lojman olarak da kullanıldığı anlaşılmaktadır. 30.09.1988 tarih 2/2 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararında açıklandığı üzere edimler reddedilmeyecek düzeyde yerine getirildiğinden, burada Türk Medeni Kanununun 2. maddesi hükmünce şekil eksikliğinin ileri sürülmesi dürüst davranma kuralları ile bağdaşmayacağından, davalılar arasındaki arsa payı devri karşılığı inşaat yapım sözleşmesi hüküm ve sonuç meydana getirir. Diğer taraftan; 24.04.1978 tarih 3/4 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme kararı uyarınca kat irtifakı veya kat mülkiyeti kurulmamış bir yapıda satış vaadi sözleşmesi yapılarak mülkiyet aktarımı olanaklıdır. Bu gibi durumlarda ne tür bir işlem yapılacağı da anılan İçtihadı Birleştirme Kararında ayrıntılı olarak gösterilmiştir.

Mahkemece, bütün bu anlatılanlar doğrultusunda çekişmenin esasının incelenmesinde yasaya aykırılık yoktur. Ancak;

Mahkemece, bütün bu anlatılanlar doğrultusunda çekişmenin esasının incelenmesinde yasaya aykırılık yoktur. Ancak;

22.08.1991 tarihli sözleşmenin 13 ve 41. maddelerine bakıldığında yapıdaki her türlü vergi ve harçların yüklenici tarafından ödeneceğinin ve binanın «anahtar teslimi» kuralınca arsa sahibine teslim edileceğinin hükme bağlandığı görülmektedir. Gerek davalı arsa sahibi gerekse bilirkişiler bir tadilat projesinin varlığından söz etmişler ise de bunun ne amaçla yapıldığı açıklanmamıştır. Öte yandan, anahtar teslimi kavramı içersinde yapıya gerekli harç ve giderleri ödemek suretiyle iskan ruhsatı almak da bulunduğundan, yüklenici sözleşmedeki bu edimini yerine getirmeden arsa sahibi davalı Borçlar Kanunun 167. maddesinden faydalanarak davacı üçüncü kişiye karşı ödemezlik def’inde (arsa payını devre karşı koyma) bulunabilir.

Bu durumda mahkemece yapılması gereken ...; davalının savunmasında geçen tadilat projesinin tasdiki ile neyin amaçlandığını açığa kavuşturmak, yapının iskan ruhsatını gerekli harç ve giderleri yatırarak almak üzere davacıya yetki ve mehil vermek, böylelikle tüm edimler yerine getirilirse davacının tescil talebini hüküm altına almak aksi halde davayı reddetmek olmalıdır.

Değinilen bu yönler bir yana bırakılarak davanın eksik inceleme ve araştırmayla kabulü doğru olmadığından karar bozulmalıdır.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz olunan hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın istek halinde yatırana iadesine, 25.02.2008 gününde oybirliği ile karar verildi.