muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2012/4301, Karar No: 2012/7718, Tarih: 27.12.2012

**23. Hukuk Dairesi         2012/4301 E.  ,  2012/7718 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde asıl ve birleşen davanın davalısı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı vekili, müvekkili yüklenici şirket ile davalı arsa sahibi arasında 27.05.2004 tarihli düzenleme şeklinde satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesi imzalandığını, ancak davalının sözleşmede yer alan yükümlülüklerini yerine getirmediğini, davalıya ait arsa üzerinde inşaa edilen binaların kat irtifakı tesisi için müvekkili şirketin davalı arsa sahibi adına icra dosyalarına ödemeler yaptığını, ödemeler toplamının 4.150.00 TL olduğunu, ayrıca davalının müvekkiline ferağ vermediğini bu nedenle sözleşmenin 17. maddesi uyarınca cezai şart alacağının doğduğunu ileri sürerek bu bedellerin reeskont faizi ile tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı cevabında, kendisinin edimlerini yerine getirdiğini, davacının yaptığı ödemelerin kendi menfaatine olduğunu, davacının yaptığı ödemeleri .... Belediyesinden talep etmesi gerektiğini, davacının MK'nun 2. maddesine aykırı davrandığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Davacı yüklenici firma tarafından, davalı arsa sahibi aleyhine, hissesine düşen ve bina teslim harcı ve damga vergisinin davalı tarafından ödenmemesi nedeni ile iskan ruhsatı alınamadığı için, ödenmek zorunda kaldığı ididası ile açılan alacak davasının ... 1. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 14.12.2009 gün 2009/1077 E. 2009/2599 K. Sayılı ilamı ile asıl dava dosyası ile birleştirilmesine karar verilmiş, bu davada davalı arsa sahibi davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece; iddia, savunma, bilirkişi kurulu raporu, toplanan deliller ve tüm dosya içeriğine göre, taraflar arasında 27.05.2004 tarihli düzenleme şeklinde satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesi imzalandığı, sözleşme uyarınca arsa üzerinde bulunan haciz, ipotek, rehin ve şerh gibi takyidatların kaldırılma yükümlülüğünün davalı arsa sahibine ait olduğu, taraflar arasında ek protokol kapsamında 24 m² belediye payının bedelinin davalı tarafından ödendiği ve belediye payının tapuda davalı adına tescil edildiği, ... Belediyesinin borcu nedeni ile dava dışı alacaklılar tarafından taşınmaz üzerinde bulunan haczin kaldırılmadığı için kat irtifakı kurulamadığı ve yükleniciye düşen bölümün satış yetkisinin davacı yükleniye devredilemediği, ... Belediyesinin borcu nedeni ile konulan hacizlerin kaldırılması için üçüncü şahıslara davacı şirket tarafından ödemeler

yapıldığı, bu ödemelerin 4.108.00 TL olduğu, sözleşmenin 17. maddesi uyarınca davacı yükleniciye verilecek bağımsız bölümlerin satışı ile ilgili muvafakatların arsa sahiplerince verilmemesi halinde 10.000.00TL cezai şart öngörüldüğü, birleşen dava yönünden ise, davacı yüklenici tarafından ödenen bina tesis harcından davalının hissesine düşen payın 1.133.82 TL olduğu gerekçesi ile dava ve birleştirilen davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı birleşen davanın davalısı arsa sahibi vekilince temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, asıl ve birleşen davanın davalısı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2- Asıl davada davacı yüklenici vekili, müvekkili ile davalı arsa sahipleri arasında imzalanan sözleşmenin 17/e maddesi uyarınca cezai şart talep etmiş olup anılan madde hükmünde, öngörülen aşamalarda bağımsız bölümün ferağı verilmediği taktirde hangi arsa sahibince ferağ verilmemişse o arsa sahibinin yükleniciye 10.000.00 TL cezai şart ödeyeceği belirtilmiştir. Ancak anılan hükümden anlaşılacağı üzere kararlaştırılan cezai şart açıkça bağımsız bölümlerin ferağının haksız şekilde verilmemesi sebebine dayandırılmıştır. Sözleşme hükmünde ferağ aşamaları konusunda öngörülen kesin bir vade de belirtilmiş değildir. Bu itibarla davacı yüklenicinin öncelikle kat irtifakını kurarak sözleşmede belirlenen aşamalar ifa edildiğinde ferağ vermekte direnen arsa sahibini temerrüde düşürmesi gerekmektedir. Oysa inşaa edilen binada kat irtifakı 02.04.2008 tarihinde kurulmuş, davalı arsa sahibi adına da bir adet daire tesis edilmiş, yükleniciye ait olması kararlaştırılan herhangi bir bağımsız bölümün de davalı adına kaydolunmadığı dosyadaki belgelerden saptanmıştır. Bu durumda davalı arsa sahibinin usulüne uygun şekilde yüklenici tarafından temerrüde düşürülememesi bir yana aksi bir an için düşünülse dahi üzerinde yükleniciye ait herhangi bir bağımsız bölüm bulunmadığından cezai şart istem koşulları oluşmadığından, davacının cezai şarta ilişkin talebinin reddi gerekirken, mahkemece yanılgılı gerekçelerle yazılı şekilde kabulü doğru olmadığı gibi, ayrıca birleştirilmesine karar verilen ... 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2009/1077 E. 2009/2599 K. sayılı davasında talep edilen bina teslim harcına mahsuben, davacı yükleniciye 1.000.00 TL ödendiği savunulmuş olup, bu yönde temyiz dilekçesine ekli 04.08.2009 tarihli bir belge sunulmuştur. Mahsup itirazı yargılamanın her aşamasında ileri sürülebilecek bir itiraz niteliğinde olup davalı arsa sahibi vekilinin bu yöndeki itirazı üzerinde durularak sonucuna göre birleşen dava hakkında bir hüküm kurulmaması da isabet görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle, asıl ve birleşen davanın davalısı vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle adı geçen vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 27.12.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/631, Karar No: 2012/1507, Tarih: 06.02.2012

**(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2012/631 E.  ,  2012/1507 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacılar vekili tarafından, davalı aleyhine 30.04.2010 gününde verilen dilekçe ile tapu kaydında kimlik bilgilerinin düzeltilmesi istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 26.09.2011 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, tapu kaydına yanlış yazılan kimlik bilgilerinin düzeltilmesi isteğine ilişkindir.

Davalı, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, dava kısmen kabul edilmiştir.

Hükmü, davalı vekili temyiz etmiştir.

Taşınmazların, kadastro tespiti ya da tapuya tescili sırasında mülkiyet hakkı sahibinin isim, soyisim, baba adı gibi kimlik bilgilerinin kayda eksik ya da hatalı işlenmesi, kayıt düzeltme davalarının kaynağını oluşturur. Bu tür davalarda kimlik bilgileri düzeltilirken, taşınmaz malikinin değişmemesi, diğer bir anlatımla mülkiyet aktarımına neden olunmaması gerekir.

Bu davalar, taşınmazın aynına ilişkin bulunduğundan 6100 sayılı HMK’nun 12.maddesi uyarınca taşınmazın bulunduğu yer mahkemesinde açılır.

Tapuda kayıt düzeltilmesi davasını, tapu maliki ile mirasçıları açabilir. Bunun yanı sıra 01.01.2002 tarihinde yürürlüğe giren Türk Medeni Kanununun 702. maddesinin son fıkrası gereğince ortaklardan her birinin topluluğa giren hakların korunmasını sağlayabileceği ve bu korumadan bütün ortakların yararlanabileceği öngörüldüğünden elbirliği mülkiyetinde, ortaklardan her hangi biri de tek başına tapuda murisin kimlik bilgileri ilgili olarak düzeltme isteyebilir. Ayrıca bu davaların, bir başka dava nedeniyle verilen yetkiye dayanılarak açılması da mümkündür. Böyle bir yetki verildiğinde yetkiye dayanarak dava açan kişinin aktif dava ehliyeti vardır.

Tapu Sicil Müdürlüğüne husumet yöneltilerek açılması gereken kayıt düzeltme davalarında, mahkemece sağlıklı bir inceleme yapılmalı, kayıt maliki ile ismi düzeltilecek kişinin aynı kişi olduğu kuşkuya yer vermeyecek şekilde saptanmalıdır. Bu saptama yapılırken de aşağıda açıklanan yöntem izlenmelidir.

1-Kimlik bilgilerinde düzeltme yapılması istenen dava konusu taşınmazların tapu kayıtları (ilk tesis ve tedavülleriyle) ve kadastro tutanakları (tespit ve tescile esas alınan tüm dayanak belgeleriyle) ayrıca taşınmazlar kadastrodan sonra edinilmişse buna ilişkin tüm belgeler ile birlikte getirtilmelidir.

1-Kimlik bilgilerinde düzeltme yapılması istenen dava konusu taşınmazların tapu kayıtları (ilk tesis ve tedavülleriyle) ve kadastro tutanakları (tespit ve tescile esas alınan tüm dayanak belgeleriyle) ayrıca taşınmazlar kadastrodan sonra edinilmişse buna ilişkin tüm belgeler ile birlikte getirtilmelidir.

2-Nüfus Müdürlüğünden, dava konusu taşınmazların tapu kayıtlarında malik olarak görünen kişi ile aynı kimlik bilgilerine sahip bir başka kişi veya kişilerin nüfus kayıtlarının bulunup bulunmadığı araştırılmalı, mevcut ise bu kişi veya kişiler duruşmaya çağrılarak dava konusu taşınmazlarda mülkiyet hakkı iddiaları bulunup bulunmadığı kendilerinden sorulmalı,kaydı düzeltilecek kişilerin nüfus kayıtları, tapu kayıtları ve dayanakları ile bağlantı kurulacak şekilde incelenmelidir.

3-Taşınmazın bulunduğu yerleşim yerinde zabıta aracılığı ile kayıt maliki ile aynı ismi taşıyan başka kişi veya kişilerin bulunup bulunmadığı da araştırılmalıdır.

4-İstem konusunda tanıklar dinlenmelidir.

5-Tüm bu araştırmalar sonucu hala kesin bir kanaat oluşmamış ise mahallinde keşif yapılarak; tanıklar ve varsa tespit bilirkişileri taşınmaz başında dinlenmelidir.

Açıklanan bu hususlar çerçevesinde yapılacak inceleme ve araştırma sonucu, tapu ve nüfus bilgileri arasında bağlantı ve tutarlılık sağlandığında davanın kabulü yoluna gidilmelidir.

Davanın niteliği gereğince, yargılama harcı ve vekâlet ücreti maktu olarak belirlenmelidir.

Tapu Sicil Müdürlüğü yasal hasım olduğundan yargılama giderlerinden (ve yargılama giderlerinden olan vekalet ücretinden) sorumlu tutulmamalıdır.

Bu ilkeler ışığında somut olaya bakıldığında;Mahkemece, Nüfus Müdürlüğünden, dava konusu taşınmazların tapu kayıtlarında malik olarak görünen kişi ile aynı kimlik bilgilerine sahip bir başka kişi veya kişilerin nüfus kayıtlarının bulunup bulunmadığı araştırılmalı, mevcut ise bu kişi veya kişiler ölü iseler mirasçıları duruşmaya çağrılarak dava konusu taşınmazlarda mülkiyet hakkı iddiaları bulunup bulunmadığı kendilerinden sorulmalı, kaydı düzeltilecek kişilerin nüfus kayıtları, tapu kayıtları ve dayanakları ile bağlantı

kurulacak şekilde incelenmeli ve sonucuna göre mülkiyet aktarımına yol açmayacak şekilde karar verilmesi gerekir. Mahkemece eksik araştırma ve yanlış değerlendirme sonucu verilen karar bu nedenle bozulmalıdır.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, 06.02.2012 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/74, Karar No: 2013/1298, Tarih: 14.02.2013

**(Kapatılan)14. Ceza Dairesi         2013/74 E.  ,  2013/1298 K.**

**"İçtihat Metni"**

Nitelikli cinsel saldırı, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma, şantaj, tehdit, hakaret, bilişim sistemine müdahale ve özel hayatın gizliliğini ihlal suçlarından sanık ...'nün yapılan yargılaması sonunda; nitelikli cinsel saldırı, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma, şantaj ve bilişim sistemine müdahale suçlarından beraatine, tehdit, hakaret ve özel hayatın gizliliğini ihlal suçlarından mahkûmiyetine dair ... 3. Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 12.05.2011 gün ve 2008/294 Esas, 2011/107 Karar sayılı hükümlerin süresi içinde Yargıtayca incelenmesi sanık müdafii ve katılan vekili tarafından istenilmiş olduğundan dava evrakı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığından tebliğname ile Daireye gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:

Sanık müdafiin temyiz dilekçesinden, sanık hakkında özel hayatın gizliliğini ihlal suçundan kurulan mahkûmiyet hükmünü de temyiz ettiği, ancak tebliğnamede bu hususta görüş bulunmadığı anlaşıldığından, bu konuda ek tebliğname düzenlenmesinden sonra iade edilmek üzere dosyanın Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 14.02.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/8377, Karar No: 2016/8811, Tarih: 02.06.2016

**18. Hukuk Dairesi         2016/8377 E.  ,  2016/8811 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, ...'nun 1943 olan ölüm yılının 1953 olarak düzeltilmesi istenilmiş, 09.04.2014 tarihli ıslah dilekçesi ile dava tümden ıslah edilerek davacının annesi ....'ın doğum tarihinin düzeltilmesi istenilmiştir. Mahkemece davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı vekili dava dilekçesinde, davacının annesi ....'ın babası olduğuna Asliye Hukuk Mahkemesinin 2011/380-2012/1650 sayılı ilamı ile karar verilen ....'nun 18.01.1943 olan ölüm tarihinin 18.01.1953 olarak düzeltilmesini istemiş; 09.04.2014 havale tarihli ıslah dilekçesi ile dava tamamen ıslah edilerek, davacının annesi ....'ın 18.02.1949 olan doğum tarihinin düzeltilmesi talep edilmiştir.

Dava, davacı annesinin doğum tarihinin düzeltilmesi istemine ilişkin olup anne .... ölü olduğundan kapalı kayıt üzerinde işlem yapılamaz ise de, çoğun içinde az da vardır kuralı gereğince istemin doğum tarihinin tespitini de içerdiği ancak ... öldüğü tarih itibariyle 25 yaşın üzerinde olduğundan bu yaştan sonra yaş tespiti mümkün olmadığı gibi, dosyada iddianın ispatı için yeterli kanıt da bulunmadığı dikkate alınarak, kanıtlanamayan davanın reddi gerekirken; mahkemece, 1995 yılında ölen ...'in nüfus kaydının kapalı olduğu, kapalı kayıt üzerinde işlem yapılamayacağı, davacının idareden ...'in doğum tarihinin düzeltilmesini isteyebileceği, talebinin reddi halinde idari yargıya başvurabileceği gerekçesi ile davanın reddi doğru değil ise de, sonucu itibari ile doğru olan ret kararının gerekçesi değiştirilmek suretiyle ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye onama harcının temyiz edene yükletilmesine, 02.06.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/706, Karar No: 2013/975, Tarih: 03.07.2013

**Hukuk Genel Kurulu         2013/13-706 E.  ,  2013/975 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Erzincan 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

(Tüketici Mahkemesi sıfatıyla)

Taraflar arasındaki “alacak” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Erzincan 2.Asliye (Tüketici Mahkemesi Sıfatıyla) Hukuk Mahkemesince davanın reddine dair verilen 30.01.2012 gün ve 2011/45 E., 2012/60 K. sayılı kararın incelenmesinin davacı vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 13. Hukuk Dairesinin 11.09.2012 gün ve 2012/8292-19549 E., K. sayılı ilamı ile;

(…Davacı, davalı Toki ile Erzincan-Üzümlü Alt Gelir Gurubu konut projesi kapsamında Gayrimenkul satış sözleşmesi imzalandığını, teslimin sözleşmenin düzenlendiği tarihten itibaren 16 ay olduğunu, ancak taşınmazın süresinde teslim edilmediğini ileri sürerek geç teslim nedeniyle kira kaybı bedeli olarak fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak 3.000.00 TL tazminatın yasal faizi ile tahsiline karar verilmesini istemiş,  ıslah ile talebini 5.739.70 TL ye çıkarmıştır.

Davalı, satımın dar gelirlileri daire sahibi yapmaya yönelik olduğunu, bu nedenle taksitlerinde daire tesliminden sonra başladığını, geç teslimin ve davacının hak kaybının söz konusu olmadığını savunmuş ve davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş; Hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı, davalıdan satın aldığı dairenin sözleşmede kararlaştırılan süre içerisinde teslim edilmemesi nedeniyle kira tazminatı isteğinde bulunmuş, davalı; geç teslim olmadığını, satımın dar gelirli aileleri konut sahibi yapmaya yönelik olup taksit ödemelerinin dairenin tesliminden itibaren başlandığını, bu nedenle davacının bir hak kaybının olmadığını beyanla davanın reddini savunmuş ve mahkemece davanın reddine karar verilmiştir. Taraflar arasında düzenlenen 17.7.2006 tarihli sözleşmede dairenin 16 ay içerisinde teslim edileceği kararlaştırılmıştır. Öyle ise mahkemece anılan sözleşmeye göre dairenin tesliminde gecikme olup olmadığı ve gecikmenin sabit olması durumunda ise gecikme süresi belirlenerek bu süreye ilişkin kira kaybına hükmedilmesi gerekirken aksine düşüncelerle ve yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir…)

gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

TEMYİZ  EDEN  : Davacı vekili

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, satış sözleşmesi gereğince satın alınan bağımsız bölümün süresinde teslim edilmemesi nedeniyle tazminat istemine ilişkindir.

gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

TEMYİZ  EDEN  : Davacı vekili

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, satış sözleşmesi gereğince satın alınan bağımsız bölümün süresinde teslim edilmemesi nedeniyle tazminat istemine ilişkindir.

Davacı, davalı TOKİ ile ‘Erzincan-Üzümlü Alt Gelir Gurubu Konut Projesi’ kapsamında ‘Gayrimenkul Satış Sözleşmesi’ imzalandığını, sözleşmenin düzenlendiği tarihten itibaren 16 ay içerisinde konutun teslim edilmesinin kararlaştırıldığını, konutun süresinde teslim edilmediğini ileri sürerek, geç teslim nedeniyle kira kaybı bedeli olan 5.739.70 TL tazminatın yasal faizi ile tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı, satımın dar gelirlileri daire sahibi yapmaya yönelik olduğunu, davalı idarenin konut alıcılarının taksit ödemelerini teslim tarihine kadar durdurduğu gibi, dönemsel artışları da yapmadığını bu nedenle geç teslimden kaynaklanan, davacının hak kaybının söz konusu olmadığını savunmuş ve davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, sözleşmede kararlaştırılan 16 aylık teslim süresinin sözleşmenin düzenlendiği tarihte başlayacağı, sözleşmenin 5.maddesinin 3.fıkrası gereğince, taşınmazın taksit ödemeleri bitene kadar kiraya verilemeyeceğinin kararlaştırıldığını, taşınmazın borçlarının da henüz bitmediği anlaşıldığından, davacının oluşmuş bir kira kaybı zararının bulunmayacağından açılan davanın reddine karar verilmiştir. Mahkeme kararı, Özel Daire’ce, metni aynen yukarıda başlık bölümünde alınan ilam ile bozulmuş; mahkeme, önceki gerekçeler tekrarlanmak suretiyle direnme kararı vermiştir.

Direnme kararını davacı vekili, temyize getirmektedir.

Bozma ve direnme kararlarının kapsamına göre uyuşmazlık; taraflar arasında düzenlenen 17.07.2006 tarihli satış sözleşmesi gereğince, davacı tarafından satın alınan bağımsız bölümün süresinde teslim edilip edilmediği, buradan varılacak sonuca göre davacının bu sözleşmeye dayanarak teslimdeki gecikmeden kaynaklanan tazminat isteyip isteyemeyeceği noktalarında toplanmaktadır.

Taraflar arasında düzenlenen sözleşme ile taşınmazın, davalı tarafından davacıya satıldığı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmamaktadır. Sözleşmenin 3.maddesinde taşınmazın 16 ayda teslim edileceği kararlaştırılmıştır. Sözleşmenin bu maddesi geçerli olup sözleşmeye sadakat ilkesi gereğince tarafları bağlar.

Davacı, konutun sözleşmede kararlaştırılan sürede teslim edilmediğini ileri sürerek, geç teslimden kaynaklanan tazminat isteminde bulunmuştur.

818 sayılı Borçlar Kanunu (BK)’nun 106.maddesinde, karşılıklı yükümlülükleri içeren sözleşmelerde borcun yerine getirilmemesi (ifade gecikme) halinde, alacaklının hakkını, nasıl kullanacağı düzenlenmiştir.

Davacı, konutun sözleşmede kararlaştırılan sürede teslim edilmediğini ileri sürerek, geç teslimden kaynaklanan tazminat isteminde bulunmuştur.

818 sayılı Borçlar Kanunu (BK)’nun 106.maddesinde, karşılıklı yükümlülükleri içeren sözleşmelerde borcun yerine getirilmemesi (ifade gecikme) halinde, alacaklının hakkını, nasıl kullanacağı düzenlenmiştir.

Alacaklı, 106/2’de öngörülen seçimlik haklardan birisini kullanabilmesi için borcu yerine getirmekte direnen borçluya mehil vermek zorundadır (BK.m.106/1). Ancak aynı Kanun’un 107.maddesinde yazılı hallerden birinin bulunması halinde (1-Borçlunun hal ve vaziyetinden bu tedbirin tesirsiz olacağı anlaşılırsa; 2-Borçlunun temerrüdü neticesi borcun ifası alacaklı için faidesiz kalmış ise; 3- Akdin hükümlerine göre borç tayin ve tesbit edilen muayyen bir mehil içinde ifa edilmek lazım geliyorsa) mehil tayinine gerek yoktur. Davalı satıcının, borcunu 16 ay içinde yerine getireceği sözleşmede kabul edildiğine göre, BK.nun 106/1.maddesi gereğince bir önel (mehil) belirlenmesine gerek yoktur.

BK.nun 106/2 maddesinde, borcun yerine getirilmemesi halinde alacaklıya üç seçimlik hak verilmiştir. Bunlar, 1-Her zaman gecikmiş işi yerine getirme (ifayı) ve gecikme tazminatı isteme; 2-Sözleşmenin ifasından vazgeçilerek olumlu zararı isteme; 3-Sözleşmeyi feshederek olumsuz zararı isteme şeklide açıklanmaktadır. Davacı görülmekte olan davada, bu seçimlik haklardan aynen ifa ve gecikme tazminatını istemiştir. (Aynı ilkeler, Hukuk Genel Kurulu’nun 09.10.1991 gün ve 1991/15-340-467 sayılı kararında da vurgulanmıştır.)

Hukuk Genel Kurulu’nda ki görüşmeler sırasında bazı üyeler, taşınmazın teslimindeki gecikme nedeniyle davalı idarenin taksit ödemelerini ve dönemsel artışları durdurduğu, bu durum gözetilerek BK.nun 44.maddesi gereğince davacı lehine verilecek tazminat miktarından bir miktar hakkaniyet indirimi yapılması gerektiğini savunmuş iseler de, davalı idarenin kendi kusuru nedeniyle taşınmazın geç tesliminden dolayı, tazminat miktarında indirim isteyemeyeceğini, bir kısım üyelerce de mahkeme kararının onanması gerektiğini ileri sürmüş iseler de, bu görüşler  Kurul çoğunluğu tarafından kabul edilmemiştir.

Taraflar arasındaki sözleşmede, taşınmazın 16 ay içerisinde teslim edileceği belirtildiğinden, bu sürenin dolmasıyla, davalı borcunu yerine getirmekte direndiği ve bu olgunun hukuksal sonuçlar doğurduğu (BK m.101/1) gözetildiğinde, davacı BK.nun 106/1 maddesi uyarınca, davalıya mehil vermeden dava açabilir. Sözleşmede taksitler bitmeden taşınmazın kiraya verilemeyeceği şartının yazılması, davacının BK.nun 106.maddesinde belirtilen “teahhur nedeniyle zarar (gecikme nedeniyle tazminat)” hakkını ortadan kaldırmaz.

Bu durumda mahkemece, taşınmazın geç teslim edilip edilmediği, geç teslim edilmiş ise, geciken teslim süresine ilişkin tazminat belirlenerek, davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, hatalı gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Bu durumda mahkemece, taşınmazın geç teslim edilip edilmediği, geç teslim edilmiş ise, geciken teslim süresine ilişkin tazminat belirlenerek, davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, hatalı gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Aynı yöne işaret eden ve Hukuk Genel Kurulu’nca da benimsenen Özel Daire Bozma kararına uyulmak gerekirken, yanılgılı gerekçe ile önceki kararda direnilmesi usul ve yasaya aykırı olup; kararın bozulması gerekir.

S O N U Ç : Davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile, direnme kararının Özel Daire bozma kararında gösterilen nedenlerden dolayı 6217 sayılı Kanunun 30.maddesi ile 6100 sayılı  Hukuk Muhakemeleri Kanununa eklenen “ Geçici madde 3” atfıyla uygulanmakta olan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 429. Maddesi gereğince BOZULMASINA, aynı kanunun 440.maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 03.07.2013 gününde oyçokluğu ile karar verildi.