muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/2062, Karar No: 2024/1319, Tarih: 07.05.2024

Bilindiği üzere hakim, davada hangi vakıaların ispat edilmesini tespit ettikten sonra, bu vakıaların kimin tarafından ispat edilmesi gerektiği sorusuyla karşılaşır; buna ispat yükü denir. Kendisine ispat yükü düşen taraf için, bu bir yükümlülük(mükellefiyet) değil, sadece bir yüktür(külfettir). Taraf kendisinin ispat etmesi gerektiği vakıayı ispat edemezse karşı taraf ve mahkeme onu mutlaka ispat etmesini isteyemez, bilakis kendisine ispat yükü düşen taraf, o vakıayı ispat edememiş sayılır.

Somut uyuşmazlıkta, taraflar arasında akdedilen 10/08/2011 tarihli sözleşme ile davacı yüklenici, davalıya yıllık 50.000,00 TL karşılığında danışmanlık hizmeti verilmesi işini üstlenmiştir. Ayrıca sözleşmenin 7. maddesinde, danışmanlık işleri haricindeki her bir ekstra işin ayrıca ücrete tabi olduğu, danışman tarafından takdir ve tayin edilen ücret mukabilinde yapılacağı, iş sahibinin bu bedel karşılığında danışmandan hizmet alıp almamakta özgür olduğu kararlaştırılmıştır. Davalı iş sahibi cevap dilekçesinde, sözleşmeye konu iş karşılığında davacıya muhtelif zamanlarda toplam 1.410.326,14 TL ödeme yaptığını savunmuş, davacı cevaba cevap dilekçesinde söz konusu ödemenin ekstra işler karşılığında yapıldığını iddia etmiş, davalı ise ikinci cevap dilekçesinde, davacının yerine getirmiş olduğu ekstra iş olmadığını, savunmuştur. Eser sözleşmesinde işin yapılıp teslim edildiğini yüklenici, iş bedelinin ödendiğini ise iş sahibi ispat etmek zorundadır. Somut uyuşmazlıkta, davacı yapılan ödemeyi kabul etmiş, ancak bu ödemenin sözleşmenin 7. maddesi kapsamında proje müellifliği hizmetine ilişkin olarak yapıldığını, danışmanlık hizmeti ödemesinin hiç yapılmadığını ileri sürdüğünden ekstra yaptığı işleri davalı iş sahibine teslim ettiğini ispat etmekle yükümlüdür. Ancak yargılama aşamasında davacı yüklenici, sözleşme dışı iş yaptığına dair herhangi bir belge ve bilgi ibraz etmediği gibi, yemin deliline de dayanmadığı anlaşılmakla ispatlanamayan davanın reddine karar verilmesi gerekirken, ispat külfeti kendisine düşmeyen davalı tarafa yemin teklif edilerek sonuca gidilmesi doğru olmamış, kararın bozulması uygun bulunmuştur.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. “Değerlendirme” bölümünün “2” nci bendi uyarınca davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan ilk derece mahkemesi kararına karşı davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

2. 17.100,00 TL duruşma vekalet ücretinin davacıdan alınarak Yargıtay duruşmasında vekille temsil olunan davalıya verilmesine,

Peşin alınan harcın istek halinde iadesine,

Dosyanın ilk derece mahkemesine, karardan bir örneğinin İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi’ne gönderilmesine,

07.05.2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/14597, Karar No: 2023/13707, Tarih: 04.10.2023

**9. Hukuk Dairesi         2023/14597 E.  ,  2023/13707 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :... Mahkemesi

SAYISI : 2023/244 E., 2023/454 K.

KARAR : Davanın kısmen kabulü

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece ... Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; 22.12.2022 tarihli kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın; davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece 29.03.2023 tarihli karar ile ikinci kez bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı Bakanlığa bağlı işyerinde çalıştığını, 02.04.2018 tarihinde 696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname (696 sayılı KHK) kapsamında sürekli işçi kadrosuna geçirildiğini, alt işveren bünyesinde çalışmakta iken ücretinin asgari ücretin belirli bir oran fazlası olarak belirlendiğini ve ödendiğini, kadroya geçerken ... ... sözleşmesi imzaladığını ve ücretinin yine asgari ücretin belirli bir oran fazlası olarak belirlendiğini; ancak davalı tarafından eksik ödeme yapıldığını ileri sürerek ödenmeyen ücret farkı, ilave tediye farkı ve ikramiye farkı alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının ücretinin sürekli işçi kadrosuna geçirildikten sonra da ilgili düzenlemeler uyarınca eksiksiz ödendiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 15.11.2021 tarihli kararı ile; davacı ile davalı İdare arasında imzalanan belirsiz süreli ... sözleşmesinin 7 nci maddesinde, davacının ücretinin asgari ücretin belirli bir oran fazlası olacağına dair düzenleme olduğundan hareketle belirsiz süreli ... sözleşmesinin ve toplu ... sözleşmesinin ilgili hükümleri uyarınca yapılan hesaplama doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

... Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesinin 26.01.2022 tarihli kararı ile; taraflar arasında imzalanmış belirsiz süreli ... sözleşmesinin ve uygulanan toplu ... sözleşmesinin ilgili hükümleri dikkate alındığında, İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve esas bakımından hukuka uygun olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Birinci Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 28.04.2022 tarihli ilâmı ile; davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine karar verilerek, davacı vekili tarafından Yüksek Hakem Kurulu kararı ile yürürlüğe girip 31.10.2020 tarihine kadar uygulanması gereken toplu ... sözleşmesi uyarınca fark ücret talebinde bulunulduğu, arabuluculuk başvuru tarihi itibarıyla imzalanmış bir toplu ... sözleşmesi olmadığı ve talep de mevcut olmadığı hâlde 01.01.2021 tarihinden sonraya ilişkin fark ücretin hesaplanmasında, 08.09.2021 imza tarihli ve 01.01.2021-31.12.2022 yürürlük süreli toplu ... sözleşmesinin “Ücret zammı” başlıklı 33 üncü maddesi hükmü esas alınarak ... ... sözleşmesi doğrultusunda belirlenen temel ücrete %12 oranında ücret zammı uygulanmasının hatalı olduğu, davacının ikramiye alacağına en yüksek işletme kredisi faizini geçmemek üzere bankalarca mevduata uygulanan en yüksek faize hükmedilmesi gerektiği, 01.11.2020-31.12.2020 tarihleri arasındaki dönemde işyerinde uygulanan toplu ... sözleşmesine göre bir hesaplama yapılabilmesi için davacı yönünden 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu ... Sözleşmesi Kanunu'nun 39 uncu maddesindeki şartların mevcut olup olmadığının belirlenmesi gerektiği gerekçesiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin 22.12.2022 tarihli kararı ile; bozmadan önceki kararda 01.01.2019-31.12.2020 yürürlük süreli toplu ... sözleşmesine göre karar verilmediği, çerçeve toplu ... sözleşmesi gereği yapılan hesaplamalar doğrultusunda karar verildiği, davacı tarafça karara bu yönüyle istinaf ve temyiz başvurularında bulunulmadığı, davalı lehine usuli kazanılmış hakkın doğduğu, bozma doğrultusunda alınan ek bilirkişi raporunda 01.01.2021 tarihinde sonraki dönem için 08.09.2021 tarihinde imzalanan ve 01.01.2021-31.12.2022 yürürlük süreli toplu ... sözleşmesi ile belirlenen %12 oranında ücret zammı uygulanmaksızın hesaplama yapıldığı, davalı İdare tarafından toplu ... sözleşmesinin imzalanmasından sonra günlük ücret 153,07 TL kabul edilerek geçmişe dönük olarak ödemeler yapıldığı, alınan ek raporda 2021 yılı için davacının fark alacaklarının olmadığının belirlendiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

C. İkinci Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 29.03.2023 tarihli ilâmı ile; davacının 01.01.2021 tarihinden sonraki dönem yönünden fark ücret ve ilave tediye alacakları hesaplanırken; 08.09.2021 imza tarihli toplu ... sözleşmesi hükümleri uygulanmadan ... ... sözleşmesinde belirtilen asgari ücretin belirli bir oran fazlası dikkate alınarak davacının ücretinin belirlenmesi, bundan sonra davalı İdarenin 01.01.2021-31.12.2022 yürürlük süreli toplu ... sözleşmesi nedeniyle 08.09.2021 imza tarihinden sonra fark ücret bordrolarıyla yaptığı ödemeler dikkate alınmadan, hesaplama dönemi içinde yapılan diğer ödemelerin mahsubu ile sonuca gidilmesi gerektiği, bu hususlar gözetilmeden hatalı bilirkişi raporuna dayanılarak karar verilmesinin hatalı olduğu gerekçesiyle bozma kararı verilmiştir.

D. İlk Derece Mahkemesince İkinci Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; bozma ilâmı doğrultusunda Mahkemece resen hesaplama yapılarak davacının alacakları hüküm altına alınmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; Bakanlık uygulaması yerinde olduğundan dava konusu talebin reddi gerektiğini, ücretin düşürülmesi söz konusu olmadığından davacının dava dilekçesinde talep etmiş olduğu alacaklara hak kazanamayacağını belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; Bakanlık uygulaması yerinde olduğundan dava konusu talebin reddi gerektiğini, ücretin düşürülmesi söz konusu olmadığından davacının dava dilekçesinde talep etmiş olduğu alacaklara hak kazanamayacağını belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık; talep edilen alacakların arabuluculuk başvuru tarihinde henüz imzalanmamış olan 08.09.2021 imza tarihli toplu ... sözleşmesi hükümleri uygulanmadan ve bu toplu ... sözleşmesi uyarınca yapılan fark ödemeler de dikkate alınmadan hesaplanmasına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 696 sayılı KHK ile 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'ye eklenen geçici 23 üncü madde, 7036 sayılı ... Mahkemeleri Kanunu'nun 3 üncü maddesi.

3. Değerlendirme

1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeple;

Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Davalı ... harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

04.10.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/710, Karar No: 2011/3155, Tarih: 23.03.2011

**(Kapatılan)20. Hukuk Dairesi         2011/710 E.  ,  2011/3155 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı Hazine tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Kadastro sırasında ... Köyü 152 ada 46 parsel sayılı 649,98 m2 yüzölçümündeki taşınmaz, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle tarla niteliğiyle davalı adına tesbit edilmiştir. Davacı Hazine, taşınmazın kayıp ve yitik kişilerden Hazineye kalan devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olduğu iddiasıyla ... Kadastro mahkemesine dava açmış ancak askı ilan süresi içinde dava açılmadığı gerekçesiyle ... Kadastro Mahkemesince verilen görevsizlik kararı üzerine davacı yanın başvurusu ile dosya Sulh Hukuk Mahkemesine gönderilmiş, Orman Yönetimi ise orman savı ile davaya katılmıştır. Mahkemece, davacı Hazinenin davasının reddine, katılan davacı ... yönetiminin davasının kabulüne ve dava konusu Kahramanmaraş İli, ... İlçesi, ... Köyü, 152 Ada 46 parsel sayılı taşınmazda ... ... oğlu ... adına olan tam hissenin tapu kaydının iptali ile, orman vasfıyla tam hisse olarak Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş, hüküm davacı Hazine tarafından temyiz edilmiştir.

Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava, devletin hüküm ve tasarrufu altında olan yer ve orman iddiasına dayalı tapu iptal ve tescil istemine ilişkindir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde orman kadastrosu 3402 Sayılı Yasanın 4. maddesi hükmüne göre yapılarak, 27/08/2008 ila 25/09/2008 tarihleri arasında sonuçları ilan edilerek kesinleşmiş ve çekişmeli parsel orman alanı dışında bırakılmıştır.

İncelenen dosya kapsamına, kararın dayandığı gerekçeye, uzman orman bilirkişi tarafından eski tarihli hava fotoğrafları ve memleket haritasına dayalı olarak yöntemine uygun biçimde yapılan inceleme ve araştırmada çekişmeli taşınmazın orman sayılan yerlerden olduğu anlaşıldığına ve hazinenin dayandığı tapu kaydının bu yere uyduğu ifade edilmiş ise de, taşınmazın eski tarihli memleket haritası ve hava fotoğraflarına göre evveliyatı orman olduğu gibi eylemli biçimde de orman olduğu belirlenerek yazılı biçimde hüküm kurulmasında bir isabetsizlik bulunmadığına göre, yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, Harçlar Yasasının değişik 13/j maddesi gereğince harç alınmasına yer olmadığına 23/03/2011 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/925, Karar No: 2016/1721, Tarih: 18.03.2016

**23. Hukuk Dairesi         2015/925 E.  ,  2016/1721 K.**

**"İçtihat Metni"**

##########

MAHKEMESİ :##########Asliye Hukuk Mahkemesi

##########

##########

DAVACILAR : 1- ... 2- ... 3- ...

Vekilleri Av. ...

DAVALILAR : 1- ... Vek. Av. ... 2- ... 3- ...

Vekilleri Av. ... 4- ... 5- ...

6- ... 7- .... .... . 8- ...

9- ... 10- ... 11- .... ....

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil davası sonucunda verilen hükmün bozulmasına ilişkin Dairemizin 15.10.2014 gün ve 6486 Esas, 6291 Karar sayılı ilamının karar düzeltme yoluyla incelenmesi davacılar ..., ... ile davalılar ..., ... ve ... vekilleri tarafından istenilmekle, dosya incelendi, gereği görüşüldü.

- KARAR -

Davacılar vekili, müvekkilleri ile davalılardan ... arasında 11.09.2003 tarihli arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi düzenlendiğini, sözleşme gereğince müvekkilleri adına olan 4 adet parsel üzerine iki blok halinde 16 adet bağımsız bölüm yapılmasının, bunlardan 4 adedinin davacılara ait olacağının, davalı tarafa devredilecek 12 adet bağımsız bölümden 2 adedinin davacı daireleri teslim edilmedikçe üçüncü kişilere devredilmeyeceğinin kararlaştırıldığını, bu sözleşme çerçevesinde tüm parsellerin tapusunun davalılardan .... ... .... .... .... ’ne devredildiğini, davalının birinci bloğu tamamlamadığı gibi, ikinci bloğa hiç başlamadığını, bir kısım bağımsız bölümleri diğer davalılara sattığını ileri sürerek, anılan sözleşmenin feshine, davalılardan ... adına olan 5 nolu bağımsız bölüm tapusunun iptali ile davacılardan ... adına tesciline, şimdilik 15.000,00 TL eksik iş bedelinin davalılardan ... ve .... ..... ..... .... .temerrüt faiziyle tahsiline, davalılardan ... adına olan 6 nolu bağımsız bölüm tapusunun iptali ile davacılardan ... adına tesciline, şimdilik 15.000,00 TL eksik iş bedelinin davalılardan ... ve .... ..... ..... ’nden temerrüt faiziyle tahsiline, davalılardan ... sözleşme hükmünü yerine getirmediğinden sözleşme ile davacılara verilmesi gereken iki adet daire karşılığı şimdilik 60.000,00 TL’nin davalılardan ...’dan alınarak davacılara 1/3 oranında ödenmesine, davacılar daireleri teslim edilmeden diğer davalı üçüncü kişiler adına yapılan birinci bloktaki bağımsız bölüm tapu devirlerinin iptali ile davacılardan ... ile ... adına tesciline, 2. Blokta bağımsız 5 nolu bölüm tapusunun iptali ile sözleşme gereği müvekkili ... adına kalan tüm dairelerinde tapu kayıtlarının iptaliyle davacı müvekilleri adına 1/3 pay oranında tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili ile diğer davalılar ... ve ..., davanın reddini istemiş, diğer davalılar, davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece, davalı yüklenicinin sözleşmeden kaynaklanan edimini yerine getirmediği gibi, davacılara devri gereken daireleri üçüncü kişi diğer davalılara devrettiği, davalı üçüncü kişilerin daireleri tapuda güven ilkesine göre devraldıkları, davalılardan ... ve .... ..... ..... eksik işler ve cezai şarttan sorumlu .../...

S.2

##########

##########

Davalı ... vekili ile diğer davalılar ... ve ..., davanın reddini istemiş, diğer davalılar, davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece, davalı yüklenicinin sözleşmeden kaynaklanan edimini yerine getirmediği gibi, davacılara devri gereken daireleri üçüncü kişi diğer davalılara devrettiği, davalı üçüncü kişilerin daireleri tapuda güven ilkesine göre devraldıkları, davalılardan ... ve .... ..... ..... eksik işler ve cezai şarttan sorumlu .../...

S.2

##########

##########

olduğu, davacıların tapu iptali ve tescili istemlerinin reddine ancak tazminat haklarının saklı tutulmasına karar verilmesi gerektiği belirtilerek, davanın kısmen kabulü ile 15.000,00 TL eksik iş bedelinin davalılardan ... ve .... .... .... .... den tahsili ile davacılardan ...’a verilmesine, 15.000,00 TL eksik iş bedelinin davalılardan ... ve .... ..... .... ... ’nden tahsili ile davacılardan ...’a verilmesine, 60.000,00 TL (iki daire karşılığı) cezai şart bedelinin davalılardan ... ve .... ..... ..... ..... nden tahsili ile davacılara 1/3 hisse oranında verilmesine, davacıların tapu iptali ve tescili talep ettikleri taşınmazlar yönünden tazminat haklarının saklı tutulmasına ilişkin kararın davacılar vekilinin ... ve ... bakımından temyizi üzerine Dairemizin 15.10.2014 tarih ve 6486 E., 6291 K. sayılı ilamıyla;

Dava dilekçesinde ilk talep olarak sözleşmenin feshi talep edilmiş olup, davacılar vekili 05.04.2011 tarihli oturumda da fesih talebine açıklık getirerek, sözleşmenin geriye etkili feshini istediklerini imzalı beyanı ile talep ettiğine göre, öncelikle incelenmesi gereken husus, sözleşmenin geriye etkili feshi koşullarının oluşup oluşmadığıdır.

Eser sözleşmeleri-kural olarak-ani edimli oldukları için fesih, geriye etkili sonuç doğurur. Geriye etkili feshe, sözleşmeden “dönme” denir. Dönme halinde, sözleşme, geçmişe etkili olarak son bulur. Başka bir anlatımla, sözleşmenin yapıldığı andaki duruma dönülür. Dava tarihinde yürürlükte bulunan 818 sayılı BK'nın 108/1. maddesine göre; sözleşmeden dönme halinde taraflar, karşılıklı olarak ifa yükümlülüğünden kurtulurlar ve daha önce ifa ettikleri edimleri geri isteyebilirler.

Kural olarak, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmeleri karşılıklı edimleri içeren, iki tarafa borç yükleyen sözleşmelerdir. Sözleşmenin taraflarından arsa sahibi, sözleşmeye uygun koşullarda arsasını yükleniciye teslim etmek, yüklenici kendisine karşı edimini yerine getirdiğinde de edimi karşılığı yükleniciye bırakılan bağımsız bölümlerin tapusunu ona devretmekle yükümlüdür. Sözleşmenin diğer tarafı olan yüklenicinin bedele, başka bir anlatımla sözleşmede kararlaştırılan tapu payı veya bağımsız bölümlere hak kazanabilmesi için inşaatı sözleşme ve ekleri ile tasdikli proje ve inşaat ruhsatı ile kamu düzeninden olan imar mevzuatı ve bu doğrultuda çıkartılan Deprem Yönetmeliği hükümlerine uygun olarak tamamlayıp, arsa sahiplerine teslim etmesi gerekir.