muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/6135, Karar No: 2017/5188, Tarih: 13.03.2017

**22. Hukuk Dairesi         2017/6135 E.  ,  2017/5188 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : ALACAK

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı ve ihbar olunanlardan ... Tem. Özel Sağlık Hizm. Bilgisayar Gıda İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili, davacının davalıya ait işyerinde alt işverenler işçisi olarak çalıştığını, iş sözleşmesinin haksız olarak feshedildiğini iddia ederek kıdem ve ihbar tazminatı ile fazla çalışma, ulusal bayram genel tatil ve yıllık izin ücret alacaklarının davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karar süresi içerisinde davalı ve ihbar olunan ... Temizlik Özel Sağlık Hizmetleri Bilgisayar Gıda İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

I –Davalı Temyizi Yönünden;

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle temyiz nedenlerine göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 13/j maddesi Genel Bütçeye dahil idarelerin bu Kanunun 1 ve 3 sayılı tarifelerine giren bütün işlemlerinin harçtan müstesna olacağı belirtilmiştir.

Somut olayda davalı Bakanlık harçtan muaf olmasına rağmen, hüküm kısmının “7” numaralı bendinde başvurma harcı, peşin harç ve vekalet harcı toplamı 365,65 TL lik harçtan yargılama gideri olarak sorumlu tutulmuş olması hatalı olup bozma nedenidir.

II- İhbar olunan ... Temizlik Özel Sağlık Hizmetleri Bilgisayar Gıda İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. Temyizi Yönünden;

Hukuk Muhakemeleri Kanununun 61-64.maddelerine göre dava ihbar olunan gerçek ve tüzel kişi, davada taraf sıfatını kazanamaz. Bir davada hüküm, davanın tarafları arasında kurulur. Bu nedenle hükmü temyiz etme hakkı davada taraf olan kişilere aittir. Kural olarak kendisine dava ihbar olunan davaya katılmadıkça (müdahil olmadıkça) mahkemece verilen kararı temyiz etme hakkı yoktur. Ancak, mahkemece usul ve yasaya aykırı olarak taraf sıfatını almayan dava ihbar olunan kişi hakkında hüküm kurulmuşsa, ihbar olunan hükmün kendisiyle ilgili bölümünü temyiz edebilir.

Somut olayda, ihbar olunan ... Temizlik Özel Sağlık Hizmetleri Bilgisayar Gıda İnş. San. ve Tic.Ltd. Şti. vekili tarafından feri müdahale talebinde bulunulmuş ise de başvurma harcının yatırıldığına dair makbuz dosya içerisinde ve uyap sisteminde bulunamamıştır. Bu nedenle Mahkemece yapılacak iş müdahale talebinde bulunan ihbar olunan ... Temizlik Özel Sağlık Hizmetleri Bilgisayar Gıda İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.'ne Harçlar Kanunu Tarifesi uyarınca yatırılması gereken başvurma harcını yatırması için süre verilmeli ve sonucuna göre ihbar olunan şirketin feri müdahil sıfatını kazanıp kazanmadığının değerlendirilmesi gerekirken anılan yön düşünülmeden karar verilmesi hukuka aykırı olup bozma nedenidir.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan sebeplerden BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 13.03.2017 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/3766, Karar No: 2014/4154, Tarih: 31.03.2014

**14. Ceza Dairesi         2014/3766 E.  ,  2014/4154 K.**

**"İçtihat Metni"**

Sanık ... hakkında beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde nitelikli cinsel saldırı ve kişiyi hürriyetinden yoksun kılma, sanık ... hakkında kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçlarından yapılan yargılama sonunda; atılı suçlardan mahkûmiyetlerine dair Ankara 7. Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 28.02.2012 gün ve 2011/326 Esas, 2012/32 Karar sayılı hükümlerin sanıklar müdafilerinin temyizi üzerine, Dairemizin 23.12.2013 gün ve 2013/7595 Esas, 2013/13772 Karar sayılı ilamı ile sanıklar hakkında kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçlarından kurulan hükümlerin onanmasına, sanık ... hakkında beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde nitelikli cinsel saldırı suçundan kurulan hükmün bozulması yönündeki kararına karşı, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 20.03.2014 gün ve 2014/79159 sayılı itiraznamesi ile sanık ... hakkında cinsel saldırı suçundan kurulmuş bir hüküm bulunmadığı ve esasen diğer sanık ... hakkında cinsel saldırı suçundan kurulan hükme yönelik temyiz incelemesi yerine yazım hatası sonucu sanık “Hamza” isminin yazıldığı ve cinsel saldırı suçundan kurulan hükme yönelik temyiz incelemesine ilişkin giriş paragrafının başında yer alan “Hamza” isminin “...” olarak değiştirilerek düzeltilmesi hususunda maddi hata düzeltme istemi ile itiraz etmesi üzerine dosya Daireye gönderilmekle incelendi;

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının itirazı yerinde görüldüğünden İTİRAZIN KABULÜNE, Dairemizce verilen 23.12.2013 gün ve 2013/7595 Esas, 2013/13772 Karar sayılı ilamında beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde nitelikli cinsel saldırı suçundan kurulan hükme ilişkin giriş paragrafında yer alan “...” isminin “...” olarak değiştirilerek düzeltilmesine 6352 sayılı Kanunun 99. maddesiyle 5271 sayılı CMK.nın 308. maddesine eklenen 2 ve 3. fıkraları uyarınca karar verildi.

DAİREMİZCE VERİLEN 23.12.2013 GÜN VE 2013/7595 ESAS, 2013/13772 KARAR SAYILI İLAMDAKİ SANIKLAR HAKKINDAKİ KİŞİYİ HÜRRİYETİNDEN YOKSUN KILMA SUÇUNDAN KURULAN ONAMA HÜKÜMLERİNİN AYNEN MUHAFAZASINA, 31.03.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/11258, Karar No: 2018/8045, Tarih: 28.03.2018

**22. Hukuk Dairesi         2017/11258 E.  ,  2018/8045 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi taraflar vekillerince istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin iş sözleşmesini 15 yıl 3600 prim gününü doldurduğu gerekçesiyle feshettiğini belirterek, kıdem tazminatı ile diğer bir kısım işçilik alacaklarını istemiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna dayanılarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar, taraflar vekilince temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davacının tüm, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2-Taraflar arasında fazla mesai ücreti hesabı yönünden, ara dinlenme süresi konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

İşçinin günlük iş süresi içinde kesintisiz olarak hiç ara vermeden çalışması beklenemez. Gün içinde işçinin yemek, çay gibi ihtiyaçlar sebebiyle ya da dinlenmek için belli bir zamana ihtiyacı vardır.

Ara dinlenmesi 4857 sayılı İş Kanunu'nun 68. maddesinde düzenlenmiştir. Anılan hükümde ara dinlenme süresi, günlük çalışma süresine göre kademeli bir şekilde belirlenmiştir. Buna göre dört saat veya daha kısa süreli günlük çalışmalarda ara dinlenmesi en az onbeş dakika, dört saatten fazla ve yedibuçuk saatten az çalışmalar için en az yarım saat ve günlük yedibuçuk saati aşan çalışmalar bakımından ise en az bir saat ara dinlenmesi verilmelidir. Uygulamada yedibuçuk saatlik çalışma süresinin çok fazla aşıldığı günlük çalışma sürelerine de rastlanılmaktadır. 4857 sayılı İş Kanunu'nun 63. maddesi hükmüne göre günlük çalışma süresi 11 saati aşamayacağından, 68. maddenin belirlediği yedibuçuk saati aşan çalışmalar yönünden en az bir saatlik ara dinlenmesi süresinin, günlük en çok 11 saate kadar olan çalışmalarla ilgili olduğu kabul edilmelidir. Başka bir anlatımla günde 11 saate kadar olan çalışmalar için ara dinlenmesi en az bir saat, onbir saat ve daha fazla çalışmalarda ise en az birbuçuk saat olarak verilmelidir.

Somut olayda, Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacının haftada 6 gün 07.00-18.00 saatleri arası bir saat ara dinlenme ile 10 saat çalıştığı, hafta tatili gününde de aynı şekilde çalışarak normal mesai süresi 7,5 saati aşan 2,5 saatin de eklenmesi ile haftalık 17,5 saat fazla mesai yaptığı değerlendirilmiştir. Sunulan çalışma düzenine ilişkin duyuru dikkate alınarak 1 saat ara dinlenme süresi kabul edildiği belirtilse de, çalışma çizelgelerinin davacıya özgü olmadığı ve bu nedenle onbir saat çalışmalarda en az birbuçuk saat ara dinlenme süresinin mahsubu ile fazla çalışma ücretinin hesaplanması gerekir. Yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

Sonuç:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 28.03.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/3249, Karar No: 2021/10074, Tarih: 22.09.2021

**5. Hukuk Dairesi         2021/3249 E.  ,  2021/10074 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el koymadan kaynaklanan tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, taraf vekillerince verilen dilekçeler ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Bilirkişi raporlarında münavebe ürünü olarak alınan buğday, mısır ve domatesin değerlendirme yılı olan 2013 yılı itibariyle dekar başına asgari ve azami verim miktarlarını, ayrıntılı üretim giderlerini (harcama kalemlerini tek tek gösteren) ve kg. başına toptan satış fiyatlarını gösteren veri cetveli İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğünden istenildikten,

Sonra, alınacak cevaplarla birlikte gönderilmek üzere dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 22.09.2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/10920, Karar No: 2014/7721, Tarih: 15.09.2014

**10. Ceza Dairesi         2011/10920 E.  ,  2014/7721 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 10 - 2010/92929

Mahkeme : İZMİR 10. Sulh Ceza Mahkemesi

Karar Tarihi- Numarası :19/11/2009 - 2009/1134 esas ve 2009/1779 karar

Suç : Kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma

Kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde bulundurma suçundan dolayı yapılan kovuşturma aşamasında hükmolunan denetimli serbestlik tedbirinin infazı sırasında sanığın ikinci kez aynı suçu işlediğinin anlaşılması karşısında; hükümden sonra 28.06.2014 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6545 sayılı Kanun'un 68. maddesi ile değiştirilen TCK'nın 191. maddesinin 5. fıkrasında öngörülen “Erteleme süresi zarfında kişinin kullanmak için tekrar uyuşturucu veya uyarıcı madde satın alması, kabul etmesi veya bulundurması ya da uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanması, dördüncü fıkra uyarınca ihlâl nedeni sayılır ve ayrı bir soruşturma ve kovuşturma konusu yapılmaz” hükmü uyarınca, ikinci suçtan açılan bu davanın kovuşturma şartının ortadan kalkması nedeniyle, CMK'nın 223. maddesinin 8. fıkrası uyarınca “davanın düşmesine” karar verilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu nedenle yerinde görülmüş olduğundan, hükmün BOZULMASINA, 15/09/2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/12101, Karar No: 2008/2843, Tarih: 10.03.2008

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2007/12101 E.  ,  2008/2843 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından duruşmalı olarak temyiz edilmiş, duruşma istemi pul yokluğundan reddedilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Dosyanın incelenmesi sırasında dava konusu taşınmazın arsa niteliğinde olup olmadığına ilişkin belediye yazısına, davalı taşınmazın ve emsal alınan taşınmazların imar durumlarına, vergi kayıtlarına ve emsal taşınmazların satış akit tablosu kayıtlarına rastlanılmamıştır.

Mahkemece;

1- Dava konusu taşınmazın imar planı içinde olup olmadığı, imar planı içinde ise tarihi, ölçeği ve türü (...-uygulama), belediye ve diğer altyapı hizmetlerinden, (yol, su, elektrik, çöp toplama, kanalizasyon, aydınlatma gibi) yararlanma durumu, etrafının meskun olup olmadığı, ... imar planı içinde ise bu plandaki konumu, hangi amaçla plan kapsamına alındığı, yerleşim merkezine mesafesi, beldenin gelişme istikametinde olup olmadığı hususlarının Belediye Başkanlığından,

2- Dava konusu taşınmazın değerlendirilmesine emsal alınan Yunusemre Mahallesi 1533 ve 1615 parsel sayılı taşınmazların İmar Yasasının 18. maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca imar uygulaması sonucu meydana gelen parsel olup olmadığının; imar uygulaması sonucu meydana gelen parsel ise düzenleme ortaklık payına karşı gelecek şekilde indirim yapılıp yapılmadığının Belediye Başkanlığı ve Tapu Sicil Müdürlüğünden,

3- Emsal olarak incelenen aynı taşınmazların satış tarihi itibariyle alıcısını, satıcısını, satış bedelini gösterir satış akit tablosunun ve tapu kayıtlarının Tapu Sicil Müdürlüğünden,

4- Dava konusu taşınmaz ile emsal alınarak incelenen taşınmazların değerlendirme tarihi (dava tarihi) itibari ile düzenlenen ... vergisine esas m2 değerini gösterir listelerin Belediye Başkanlığından,

Getirtilmesinden sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere iadesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 11.03.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/18555, Karar No: 2013/2189, Tarih: 06.02.2013

**(Kapatılan)15. Ceza Dairesi         2011/18555 E.  ,  2013/2189 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Dolandırıcılık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Sanıklar hakkında kurulan hükme yönelik temyiz isteklerinin incelenmesinde ;

Sanıkların daha önce kasıtlı bir suçtan mahkum olduğu anlaşıldığından, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilebilmesi için aranan, 5271 sayılı CMK’un 231/6.maddesinin (a) bendinde yazılı “kasıtlı bir suçtan mahkum olmamış bulunma” nesnel koşulunun bulunmaması nedeniyle, sanık hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilemeyeceği belirlenerek yapılan incelemede;

Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için; failin bir kimseyi, kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla hataya düşürüp, onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir.

Hile nitelikli bir yalandır. Fail tarafından yapılan hileli davranış belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı, sergileniş açısından mağdurun inceleme olanağını ortadan kaldıracak nitelikte bir takım hareketler olmalıdır. Kullanılan hileli davranışlarla mağdur yanılgıya düşürülmeli ve bu yanıltma sonucu yalanlara inanan mağdur tarafından sanık veya bir başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır.

Hilenin kandırıcı nitelikte olup olmadığı olaysal olarak değerlendirilmeli, olayın özelliği, fiille olan ilişkisi, mağdurun durumu, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.

Somut olayda; sanık ...'nün arkadaşının dükkanına araba almak için gelen katılana 1997 model Kartal marka aracını satmak istediğini söylediği, aracı görüp beğenmesi halinde alabileceğini beyan etmesi üzerine 4.000.00 TL'ye anlaştıkları, aracın Karaman'da olduğunu söyleyerek diğer sanık ... ve katılanla birlikte yola çıktıkları, bu sırada katılandan 1.250.00 YTL yi kapora olarak aldıkları, aracın maliyede borcu olmadığına dair kağıt çıkaracaklarını ve arabayı satacak olan ablalarının senet istediği gibi mazeretler uydurarak aracı göstermedikleri, bunun üzerine katılanın aracı almaktan vazgeçtiğini söyleyerek parasını istediği, paranın bir kısmını maliyede harcadıklarını Ereğli'ye dönünce vereceklerini söyleyerek tekrar yola çıktıkları, ilçenin girişinde katılanı bir bahane ile araçtan indirmeleri şeklindeki eylemin dolandırıcılık suçunu oluşturduğuna dair mahkemenin kabulünde bir isabetsizlik bulunmamıştır.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanıkların temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, 06/02/2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/41209, Karar No: 2024/13413, Tarih: 24.10.2024

**4. Ceza Dairesi         2021/41209 E.  ,  2024/13413 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SUÇ : Hakaret

HÜKÜM : Mahkûmiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama

Yapılan ön inceleme neticesinde; sanık hakkında kurulan hükmün temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, temyiz isteminin süresinde olduğu, temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

İlk Derece Mahkemesince sanık hakkında hakaret suçundan verilen karar Bölge Adliye Mahkemesi Ceza Dairesince kaldırılarak sanığın mahkumiyetine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanığın temyiz isteği; sözlerin kişilere yönelik olmadığına, beraatine karar verilmesine ve kararın bozulmasına ilişkindir.

III. GEREKÇE

Sanık savunması, Facebook paylaşımına ait çıktılar ve tüm dosya kapsamına göre; sanığın atılı suçu işlediği yönündeki Mahkemenin inanç ve takdiri yerinde olduğundan temyiz sebepleri yerinde görülmemiştir.

Sanığa yükletilen hakaret eylemiyle ulaşılan çözümü haklı kılıcı zorunlu öğelerinin ve bu eylemin sanık tarafından işlendiğinin Kanun'a uygun olarak yürütülen duruşma sonucu saptandığı, bütün kanıtlarla aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların temyiz denetimini sağlayacak biçimde ve eksiksiz sergilendiği, özleri değiştirilmeksizin tartışıldığı, vicdani kanının kesin, tutarlı ve çelişmeyen verilere dayandırıldığı;

Eylemin doğru olarak nitelendirildiği ve Kanun'da öngörülen suç tipine uyduğu,

Cezanın kanuni bağlamda uygulandığı anlaşıldığından, yapılan incelemede hukuka aykırılık görülmemiştir.

IV. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi Ceza Dairesi kararında sanık tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun'un 289/1. maddesi ile sair nedenler yönünden yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden 5271 sayılı Kanun'un 302/1. maddesi gereği, Tebliğname'ye uygun olarak, oy çokluğuyla TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun'un 304. maddesi uyarınca Konya 7. Asliye Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 6. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'na TEVDİİNE,

24.10.2024 tarihinde karar verildi.

KARŞI OY

Sayın çoğunluk ile aramızdaki uyuşmazlık sanık hakkında hakaret suçundan kurulan hükümdeki hapis cezasının orantılı olup olmadığı noktasındadır.

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun'un 304. maddesi uyarınca Konya 7. Asliye Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 6. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'na TEVDİİNE,

24.10.2024 tarihinde karar verildi.

KARŞI OY

Sayın çoğunluk ile aramızdaki uyuşmazlık sanık hakkında hakaret suçundan kurulan hükümdeki hapis cezasının orantılı olup olmadığı noktasındadır.

Cezaların işlenen suçun ağırlığı ve kusurun derecesi, kast ve faili suça iten saikler ile orantılı olması çağdaş ceza hukukunun gereğidir. Orantısız ceza adaletsizlik yaratacağından suç ile bozulan kamu düzenini tesis etmekten çok kamu vicdanını rahatsız eder. Suç ile orantılı olmayan bir ceza aslında ceza değildir; cezalandırma görüntüsü altında yapılan bir haksızlıktır. Cezaların adil ve orantılı olarak uygulanmaması toplumda rahatsızlığa sebep olacaktır. Cezaların fiilin ağırlığı ve sorumluluk ile orantılı olmaması suça karşı mücadelede istenen amacı gerçekleştiremez.

Ceza hukukunun amacı, toplumsal yaşamın devamı için gereken hukuksal değerleri korumaktır. Devlet, bu hukuksal değerleri korumak için sahip olduğu cezalandırma yetkisini istediği biçimde kullanamaz. Bu yetkisini kullanırken suç ve ceza arasındaki adil dengenin korunmasını gözetmelidir. Faile, işlediği suçun ağırlığı ile orantılı ceza ve güvenlik tedbiri uygulanması zorunluluğu orantılılık ilkesi gereğidir. Bu ilke, cezaya ve güvenlik tedbirine hükmedilmesinde önemli bir sınırlayıcı unsurdur.

Orantılılık ilkesi hem yasa koyucuyu hem de hâkimi bağlar. Orantılılık ilkesi, kişinin kusurunun gerektirdiğinden daha ağır bir ceza ile cezalandırılmasına engeldir. Suç ile ceza arasında orantı bulunması iki yönden ele alınmalıdır.

Birincisi kanunda unsurları belirtilmiş suç ile bunun karşılığı olan ceza orantılı olmalıdır.

Kanun koyucu, düzenlemeler yaparken hukuk devleti ilkesinin bir gereği olan ölçülülük ilkesiyle bağlıdır. Bu ilke ise “elverişlilik”, “gereklilik” ve “orantılılık” olmak üzere üç alt ilkeden oluşmaktadır. “Elverişlilik”, başvurulan önlemin ulaşılmak istenen amaç için elverişli olmasını, “gereklilik” başvurulan önlemin ulaşılmak istenen amaç bakımından gerekli olmasını, “orantılılık” ise başvurulan önlem ve ulaşılmak istenen amaç arasında olması gereken ölçüyü ifade etmektedir. Bir kurala uyulmaması nedeniyle kanun koyucu tarafından öngörülen yaptırım ile ulaşılmak istenen amaç arasında da “ölçülülük ilkesi” gereğince makul bir dengenin bulunması zorunludur.

İkincisi ise yasalarda orantılılık ilkesi gözetilse dahi bunu uygulayacak yargıca yönelik olanıdır. Yargıç soyut normu uygularken cezanın türünün belirlenmesinde ve alt üst sınır arasında cezayı bireyselleştirmede orantılılık ilkesine uygun hareket etmek ve suç ile faile verilen cezanın ölçülü olmasını sağlamalıdır.

TCK madde 3- (1) Suç işleyen kişi hakkında işlenen fiilin ağırlığıyla orantılı ceza ve güvenlik tedbirine hükmolunur.

İkincisi ise yasalarda orantılılık ilkesi gözetilse dahi bunu uygulayacak yargıca yönelik olanıdır. Yargıç soyut normu uygularken cezanın türünün belirlenmesinde ve alt üst sınır arasında cezayı bireyselleştirmede orantılılık ilkesine uygun hareket etmek ve suç ile faile verilen cezanın ölçülü olmasını sağlamalıdır.

TCK madde 3- (1) Suç işleyen kişi hakkında işlenen fiilin ağırlığıyla orantılı ceza ve güvenlik tedbirine hükmolunur.

(2) Ceza Kanunu'nun uygulamasında kişiler arasında ırk, dil, din, mezhep, milliyet, renk, cinsiyet, siyasal veya diğer fikir yahut düşünceleri, felsefi inanç, milli veya sosyal köken, doğum, ekonomik ve diğer toplumsal konumları yönünden ayrım yapılamaz ve hiçbir kimseye ayrıcalık tanınamaz. Şeklinde düzenlemeye yer vererek orantılılık ilkesini güvence altına almıştır.

Somut olayda sanığın müştekilere hakaret eyleminden dolayı TCK 125/3a madde gereği para cezası seçme olanağı olduğu halde hapis cezası seçilmek suretiyle aleyhe uygulama yapılmıştır.

Sanığa yükletilen hakaret suçunda 5237 sayılı TCK'nın 61. maddesi uyarınca temel ceza belirlenirken seçimlik cezalardan hapis cezasının neden tercih edildiği incelendiğinde bunun hangi toplumsal gereksinimi karşıladığı nasıl bir acil sosyal ihtiyaca karşılık geldiği denetime olanak verecek şekilde açıklanmamıştır.

TCK 3/1 maddesinde düzenlenen orantılılık ilkesi ile örtüşmeyecek şekilde hapis cezası seçilmesi nedeniyle kararın bozulması yerine onanması yönündeki sayın çoğunluğun görüşüne karşıyım.