muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2010/3350, Karar No: 2010/5657, Tarih: 25.10.2010

**(Kapatılan)15. Hukuk Dairesi         2010/3350 E.  ,  2010/5657 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Hukuk Hakimliği

Yukarıda tarih ve numarası yazılı bozmaya uyularak verilen hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davalı-k.davacı ... Kooperatifi vekili tarafından istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen günde davacı-k.davalı vekili Avukat ... .... Davalı vekili gelmedi. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan davalı-k.davacı vekili avukatı dinlendikten sonra vaktin darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmıştı. Bu kere dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, arsa payı karşılığı inşaat yapım sözleşmesi gereğince davacı arsa sahiplerine teslim edilmeyen bir adet dairenin aynen teslimi mümkün olmaması halinde karar tarihindeki değerinin tahsili istemine, karşı dava ise yüklenici tarafından arsa sahipleri namına ödenen şüyulandırma bedelinin tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda asıl davanın kabulüne, karşı davanın kısmen kabulüne dair verilen karar davalı-karşı davacı kooperatif vekilince temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara ve mahkemece uyulan bozma kararı gereğince inceleme yapılarak hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve bozmanın şümulü dışında kalarak kesinleşen cihetlere ait temyiz itirazlarının incelenmesinin artık mümkün olmamasına göre davalı ve karşı davacı kooperatifin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

2-Dava tüm arsa sahiplerince açılmamıştır. Arsa sahiplerinden ... davada taraf olmadığı gibi yargılama sürecinde de davaya katılmamıştır. Hükmüne uyulan Dairemizin bozma ilâmında davanın tüm arsa sahiplerince açılmadığı da gözetilerek teslime, teslim edilecek bağımsız bölümün kalmaması halinde imkansızlık varsa ortaya çıkmasında yüklenicinin kusuru olup olmadığı ve bunun paylaşıma etkisi saptanarak davacıların payına isabet eden değerinin tahsiline karar verilmesi gereğine işaret etmiştir. Mahkemece bozmaya uyulmakla davalı yüklenici lehine olan bu husus usulü kazanılmış hak haline gelmiştir.

Bu durumda mahkemece davacı arsa sahiplerinin kararlaştırılıp da teslim edilmeyen dairedeki arsa paylarıyla ilgili, konusunda uzman tapu kadastro bilirkişisinden rapor alınıp, davacıların tespit edilecek paylarının dairenin toplam 80.000,00 TL değerine oranlanarak bulunacak miktarın davalı ve karşı davacı kooperatiften tahsiline karar verilmesi gerekirken, bozmaya uyulmasına rağmen tüm arsa sahiplerinin davada yer almadığı gözden kaçırılarak dairenin tamamının bedelinin tahsiline karar verilmesi doğru olmamış, kararın bozulması uygun bulunmuştur.

SONUÇ:Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle davalı-karşı davacı kooperatifin diğer temyiz itirazlarının reddine, 2. bent uyarınca kabulüyle hükmün davalı-karşı davacı kooperatif yararına BOZULMASINA, Yargıtay duruşmasında vekille temsil olunmayan davalı-karşı davacı kooperatif lehine vekâlet ücreti takdirine yer olmadığına, ödediği temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davalı-k.davacı ... Kooperatifi'ne geri verilmesine, 25.10.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/1238, Karar No: 2018/1942, Tarih: 19.02.2018

**13. Hukuk Dairesi         2017/1238 E.  ,  2018/1942 K.**

**"İçtihat Metni"**

... vekili avukat ... ile 1-... Taahhüt A.Ş. vekili avukat ..., 2-... İnş. Taah. San. Ve Tic. Ltd. Şti. vekili avukat ..., 3-... İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti., 4-... Temizlik San. Tic. Ltd. Şti., 5-... Temizlik San. Tic. Ltd. Şti. aralarındaki dava hakkında ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 13/11/2014 tarih ve 2012/71-2014/623 sayılı hükmün Dairemizin 17/11/2016 tarih ve 2015/10711-2016/21578 sayılı ilamıyla onanmasına karar verilmişti. Süresi içinde davacı avukatınca kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla dosya incelendi, gereği konuşuldu.

K A R A R

Dosyadaki yazılara, mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre HUMK.nun 440. maddesinde sayılan nedenlerden hiç birisine uygun olmayan karar düzeltme isteğinin REDDİNE ve aynı kanunun 442 maddesi hükmünce 310,00 (üçyüzon) TL para cezası ile aşağıda dökümü yazılı 14,00 TL. kalan harcın karar düzeltme isteyene yükletilmesine, 19/02/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/885, Karar No: 2019/4334, Tarih: 09.09.2019

**20. Ceza Dairesi         2017/885 E.  ,  2019/4334 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkeme : KONYA 2. Ağır Ceza Mahkemesi

Karar Tarihi-Numarası : 22/04/2014- 2013/28 esas ve 2013/258 karar

Suç : Uyuşturucu madde ticareti yapma

Hüküm : Mahkûmiyet;(değişen suç niteliğine göre "kullanmak için

uyuşturucu madde bulundurma" suçundan)

Dosya İncelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:

1)Yapılan muhbir kaynaklı istihbari çalışmalar sonucunda, “sanığın, ikametinde uyuşturucu hap ve eroini küçük paketler halinde getirerek sattığı, ikametin bahçesinde kullanıcı şahıslara uyuşturucu maddeleri kullandırdığı” bilgisi alınması üzerine, olay tarihinde yapılan ev aramasında, girişte bulunan odadaki pembe renkli kalemlik içinde üzerinde kokain kalıntıları bulunan plastik boru pet, 2 paket halinde 0,1 gram kokain, 399 adet MDMA etken maddesi içeren tablet, 3 paket halinde 8,6 gram eroin, 224 adet yeşil reçete ile satışa arz edilen “klonezapam” etken maddesi içeren tablet ve 6 adet kırmızı reçete ile satışa arz edilen “naloxone ve buprenorphine” etken maddesi içeren tabletin ele geçirildiği anlaşılmakta olup, istihbari bilginin içeriği, oluş, ele geçen maddelerin çeşitlilik ve miktarları dikkate alınarak sanığın eyleminin bir bütün olarak uyuşturucu madde ticareti yapma suçunu oluşturduğu gözetilmeden, suç niteliğinde hataya düşülerek yazılı biçimde “kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma” suçundan hüküm kurulması,

2)Ankara Kriminal Polis Laboratuvarı Müdürlüğü’nce suça konu uyuşturucu maddelerden alınan tanık numunelerin de müsaderesine karar verilmesi gerektiğinin gözetilmemesi,

3)Anayasa Mahkemesi'nin 08.10.2015 tarih ve E.2014/140; K.2015/85 sayılı kararının Resmi Gazetenin 24.11.2015 tarih ve 29542 sayılı sayısında yayımlanarak yürürlüğe girmiş olması nedeniyle TCK'nın 53. maddesiyle ilgili olarak yeniden değerlendirme yapılmasında zorunluluk bulunması,

4)Sanık hakkında tekerrür hükümlerinin uygulanması sırasında, "İstanbul 12. Ağır Ceza Mahkemesi'nin 2004/358 esas ve 2006/77 karar sayılı" ilamı yerine, maddi hata sonucu, sanığın adli sicil kaydında yer almayan "İstanbul 12. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2004/358 esas ve 2006/77 karar sayılı " ilamının tekerrüre esas alınması,

Kanuna aykırı, sanık müdafiinin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görülmüş olduğundan, hükmün BOZULMASINA, CMUK’nın 326/son maddesi uyarınca sanığın kazanılmış hakkının saklı tutulmasına, 09/09/2019 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/19280, Karar No: 2012/10052, Tarih: 16.10.2012

**(Kapatılan)14. Ceza Dairesi         2011/19280 E.  ,  2012/10052 K.**

**"İçtihat Metni"**

Irza geçme ve reşit olmayan mağdureyi zorla kaçırıp alıkoyma suçlarından sanık ...'nin bozma üzerine yapılan yargılaması sonunda; reşit olmayanla cinsel ilişki suçundan şikâyet yokluğu nedeniyle kamu davasının düşürülmesine, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan beraatine dair ... Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 28.10.2009 gün ve 2009/88 Esas, 2009/105 Karar sayılı hükümlerin süresi içinde Yargıtayca incelenmesi katılanlar vekili tarafından istenilmiş olduğundan dava evrakı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığından tebliğname ile Daireye gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:

Sanık hakkında kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan kurulan beraat hükmünün incelenmesinde;

Delilleri takdir ve gerekçesi gösterilmek suretiyle verilen beraat hükmü usul ve kanuna uygun olduğundan, katılanlar vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA,

Sanık hakkında reşit olmayanla cinsel ilişki suçundan kurulan hükmün incelenmesine gelince;

Sanığın işlediği oluşa uygun olarak kabul edilen reşit olmayan mağdure ile rızasıyla cinsi münasebette bulunma suçunun 765 sayılı TCK.nın 416/son maddesinde öngörülen cezasının üst sınırı itibarıyla aynı Kanunun 102/4 ve 104/2. maddelerine göre 7 yıl 6 aylık asli ve ilaveli zamanaşımına tâbi olduğu, suç tarihi olan 12.10.2003 tarihiyle inceleme günü arasında bu sürenin gerçekleştiği anlaşıldığından, 5237 sayılı TCK.nın 7/2 ile 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilmek suretiyle hükmün CMUK.nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, sanık hakkında açılan kamu davasının aynı Kanunun 322 ve 5271 sayılı CMK.nın 223/8. maddesi uyarınca zamanaşımı nedeniyle DÜŞMESİNE, 16.10.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/1134, Karar No: 2013/6871, Tarih: 05.04.2013

**10. Hukuk Dairesi         2013/1134 E.  ,  2013/6871 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkin olup; davacı, davalı işverene ait iş yerinde 01.07.1992-31.12.1998 ve 01.04.1999-02.05.2006 tarihleri arasında aylık brüt 1395,67-TL ücretle çalıştığını tespitini talep etmiş, Mahkeme, ilamında belirtilen şekilde davanın kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davanın niteliği gereği, çalışma olgusu her türlü delille ispatlanabilmesine karşın, ücretin ispatında bu denli bir serbestlik söz konusu değildir. Hukuk Genel Kurulunun 2005/21-409 E., 2005/413 K. sayılı kararında da belirtildiği üzere, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 288. maddesindeki (Hukuk Muhakemeleri kanunu'nun 200. maddesi) yazılı sınırları aşan ücret alma iddialarının yazılı delille kanıtlanması zorunluluğu bulunmaktadır.

Ücret miktarı, yasada düzenlenen sınırları aşıyorsa, tespiti gereken gerçek ücretin; hukuksal geçerliliğe haiz olarak düzenlenmiş bulunmaları kaydıyla, işçinin imzasının bulunduğu aylık ücreti gösteren para makbuzları, banka kayıtları, ticari defter kayıtları, ücret bordroları gibi belgelerle ispatı mümkündür.

Yazılı delille ispat, sınırın altında kalan miktar için tanık dinletilebilir. Tespiti istenen miktar sınırı aşıyor olsa bile, varlığı iddia edilen çalışmanın öncesine ve sonrasına ait yazılı delil başlangıcı sayılabilecek belgeler bulunuyorsa tanık dinletilmesi mümkündür (HMK m. 202). 506 sayılı Kanunun 78. maddesinde prime esas günlük kazançların alt ve üst sınırlarının ne olacağı gösterilmiştir. Günlük kazancın alt sınırı, HUMK'nun 288. maddesinde belirtilen sınırı aşıyorsa ücretin yazılı delille saptanması gereğinin pratikte bir önemi kalmayacaktır. Zira, 506 sayılı Kanunun 78. maddesine göre, günlük kazançları alt sınırın altında olan sigortalılar ile, ücretsiz çalışan sigortalıların günlük kazançları alt sınır üzerinden hesaplanacaktır.

Somut uyuşmazlıkta; işçi alacağı davasında kabul edilen ücret üzerinden, ücret tespiti yapılmış ise de; mahkemece, hukuksal geçerliliğe haiz olarak düzenlenmiş bulunmaları kaydıyla, işçinin imzasının bulunduğu aylık ücreti gösteren para makbuzları, banka kayıtları, ticari defter kayıtları, ücret bordroları gibi belgelerin varlığı araştırılmalı, asgari ücretin üzerinde olduğu iddia edilen gerçek ücret hiçbir şüpheye yer vermeyecek şekilde araştırılıp, belirlenmelidir.

Mahkemece, açıklanan maddi ve hukuki esaslar gözetilmeden, yanılgılı değerlendirme ile yazılı biçimde karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

Mahkemece, açıklanan maddi ve hukuki esaslar gözetilmeden, yanılgılı değerlendirme ile yazılı biçimde karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

S O N U Ç : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalı şirkete iadesine, 05.04.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/25131, Karar No: 2014/1936, Tarih: 28.01.2014

**5. Hukuk Dairesi         2013/25131 E.  ,  2014/1936 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Özalp Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 08/05/2013

NUMARASI : 2012/417-2013/193

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili ve ecrimisil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, davalı idare vekilince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili ile ecrimisil istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı idare vekilince temyiz edilmiştir.

Mahallinde yapılan keşif sonucu alınan rapor uyarınca arazi niteliğindeki taşınmaza ekilebilir ürün gelirine göre dava tarihindeki değerinin biçilmesi yöntem itibarıyla doğrudur. Ancak;

1) Çayırlık niteliğindeki taşınmaza net çayır otu gelirine göre bedel belirlenmesi ile yetinilmesi gerekirken, belirlenen bedele otlatma payı eklenerek fazlaya hükmedilmesi,

Doğru görülmediği gibi,

2) 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun geçici 6. maddesinde değişiklik yapan ve 11.06.2013 tarihinde yürürlüğe giren 6487 sayılı Yasanın 21.maddesi ile "kamulaştırmasız el atmadan kaynaklanan tazminat davalarında mahkeme ve icra harçları ile her türlü vekalet ücretleri bedel tespit davalarında öngörülen şekilde maktu olarak belirlenir. ... açılan ve kesinleşmeyen davalarda da uygulanır." hükmünün getirilmiş olduğu gözetildiğinde, harç ve vekalet ücretinin maktu olarak hüküm altına alınması gerektiğinden;

Mahkeme kararının açıklanan nedenle davalı idare vekilinin temyiz itirazları doğrultusunda HUMK’nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, 28.01.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/713, Karar No: 2013/982, Tarih: 03.07.2013

**Hukuk Genel Kurulu         2013/13-713 E.  ,  2013/982 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Erzincan 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

(Tüketici Mahkemesi sıfatıyla)

Taraflar arasındaki “alacak” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Erzincan 2.Asliye (Tüketici Mahkemesi Sıfatıyla) Hukuk Mahkemesince davanın reddine dair verilen 30.01.2012 gün ve 2011/36 E., 2012/51 K. sayılı kararın incelenmesinin davacı vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 13. Hukuk Dairesinin 11.09.2012 gün ve 2012/8217-19542 E., K. sayılı ilamı ile;

(…Davacı, davalı Toki ile Erzincan-Üzümlü Alt Gelir Gurubu konut projesi kapsamında Gayrimenkul satış sözleşmesi imzalandığını, teslimin sözleşmenin düzenlendiği tarihten itibaren 16 ay olduğunu, ancak taşınmazın süresinde teslim edilmediğini ileri sürerek geç teslim nedeniyle kira kaybı bedeli olarak fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak 3.000.00 TL tazminatın yasal faizi ile tahsiline karar verilmesini istemiş,  ıslah ile talebini 5.791.41 TL ye çıkarmıştır.

Davalı, satımın dar gelirlileri daire sahibi yapmaya yönelik olduğunu, bu nedenle taksitlerinde daire tesliminden sonra başladığını, geç teslimin ve davacının hak kaybının söz konusu olmadığını savunmuş ve davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş; Hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı, davalıdan satın aldığı dairenin sözleşmede kararlaştırılan süre içerisinde teslim edilmemesi nedeniyle kira tazminatı isteğinde bulunmuş, davalı; geç teslim olmadığını, satımın dar gelirli aileleri konut sahibi yapmaya yönelik olup taksit ödemelerinin dairenin tesliminden itibaren başlandığını, bu nedenle davacının bir hak kaybının olmadığını beyanla davanın reddini savunmuş ve mahkemece davanın reddine karar verilmiştir. Taraflar arasında düzenlenen 18.7.2006 tarihli sözleşmede dairenin 16 ay içerisinde teslim edileceği kararlaştırılmıştır. Öyle ise mahkemece anılan sözleşmeye göre dairenin tesliminde gecikme olup olmadığı ve gecikmenin sabit olması durumunda ise gecikme süresi belirlenerek bu süreye ilişkin kira kaybına hükmedilmesi gerekirken aksine düşüncelerle ve yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir…)

gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

TEMYİZ  EDEN  : Davacı vekili

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, satış sözleşmesi gereğince satın alınan bağımsız bölümün süresinde teslim edilmemesi nedeniyle tazminat istemine ilişkindir.

gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

TEMYİZ  EDEN  : Davacı vekili

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, satış sözleşmesi gereğince satın alınan bağımsız bölümün süresinde teslim edilmemesi nedeniyle tazminat istemine ilişkindir.

Davacı, davalı TOKİ ile ‘Erzincan-Üzümlü Alt Gelir Gurubu Konut Projesi’ kapsamında ‘Gayrimenkul Satış Sözleşmesi’ imzalandığını, sözleşmenin düzenlendiği tarihten itibaren 16 ay içerisinde konutun teslim edilmesinin kararlaştırıldığını, konutun süresinde teslim edilmediğini ileri sürerek, geç teslim nedeniyle kira kaybı bedeli olan 5.791.41 TL tazminatın yasal faizi ile tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı, satımın dar gelirlileri daire sahibi yapmaya yönelik olduğunu, davalı idarenin konut alıcılarının taksit ödemelerini teslim tarihine kadar durdurduğu gibi, dönemsel artışları da yapmadığını bu nedenle geç teslimden kaynaklanan, davacının hak kaybının söz konusu olmadığını savunmuş ve davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, sözleşmede kararlaştırılan 16 aylık teslim süresinin sözleşmenin düzenlendiği tarihte başlayacağı, sözleşmenin 5.maddesinin 3.fıkrası gereğince, taşınmazın taksit ödemeleri bitene kadar kiraya verilemeyeceğinin kararlaştırıldığını, taşınmazın borçlarının da henüz bitmediği anlaşıldığından, davacının oluşmuş bir kira kaybı zararının bulunmayacağından açılan davanın reddine karar verilmiştir. Mahkeme kararı, Özel Daire’ce, metni aynen yukarıda başlık bölümünde alınan ilam ile bozulmuş; mahkeme, önceki gerekçeler tekrarlanmak suretiyle direnme kararı vermiştir.

Direnme kararını davacı vekili, temyize getirmektedir.

Bozma ve direnme kararlarının kapsamına göre uyuşmazlık; taraflar arasında düzenlenen 18.07.2006 tarihli satış sözleşmesi gereğince, davacı tarafından satın alınan bağımsız bölümün süresinde teslim edilip edilmediği, buradan varılacak sonuca göre davacının bu sözleşmeye dayanarak teslimdeki gecikmeden kaynaklanan tazminat isteyip isteyemeyeceği noktalarında toplanmaktadır.

Taraflar arasında düzenlenen sözleşme ile taşınmazın, davalı tarafından davacıya satıldığı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmamaktadır. Sözleşmenin 3.maddesinde taşınmazın 16 ayda teslim edileceği kararlaştırılmıştır. Sözleşmenin bu maddesi geçerli olup sözleşmeye sadakat ilkesi gereğince tarafları bağlar.

Davacı, konutun sözleşmede kararlaştırılan sürede teslim edilmediğini ileri sürerek, geç teslimden kaynaklanan tazminat isteminde bulunmuştur.

818 sayılı Borçlar Kanunu (BK)’nun 106.maddesinde, karşılıklı yükümlülükleri içeren sözleşmelerde borcun yerine getirilmemesi (ifade gecikme) halinde, alacaklının hakkını, nasıl kullanacağı düzenlenmiştir.

Davacı, konutun sözleşmede kararlaştırılan sürede teslim edilmediğini ileri sürerek, geç teslimden kaynaklanan tazminat isteminde bulunmuştur.

818 sayılı Borçlar Kanunu (BK)’nun 106.maddesinde, karşılıklı yükümlülükleri içeren sözleşmelerde borcun yerine getirilmemesi (ifade gecikme) halinde, alacaklının hakkını, nasıl kullanacağı düzenlenmiştir.

Alacaklı, 106/2’de öngörülen seçimlik haklardan birisini kullanabilmesi için borcu yerine getirmekte direnen borçluya mehil vermek zorundadır (BK.m.106/1). Ancak aynı Kanun’un 107.maddesinde yazılı hallerden birinin bulunması halinde (1-Borçlunun hal ve vaziyetinden bu tedbirin tesirsiz olacağı anlaşılırsa; 2-Borçlunun temerrüdü neticesi borcun ifası alacaklı için faidesiz kalmış ise; 3- Akdin hükümlerine göre borç tayin ve tesbit edilen muayyen bir mehil içinde ifa edilmek lazım geliyorsa) mehil tayinine gerek yoktur. Davalı satıcının, borcunu 16 ay içinde yerine getireceği sözleşmede kabul edildiğine göre, BK.nun 106/1.maddesi gereğince bir önel (mehil) belirlenmesine gerek yoktur.

BK.nun 106/2 maddesinde, borcun yerine getirilmemesi halinde alacaklıya üç seçimlik hak verilmiştir. Bunlar, 1-Her zaman gecikmiş işi yerine getirme (ifayı) ve gecikme tazminatı isteme; 2-Sözleşmenin ifasından vazgeçilerek olumlu zararı isteme; 3-Sözleşmeyi feshederek olumsuz zararı isteme şeklide açıklanmaktadır. Davacı görülmekte olan davada, bu seçimlik haklardan aynen ifa ve gecikme tazminatını istemiştir. (Aynı ilkeler, Hukuk Genel Kurulu’nun 09.10.1991 gün ve 1991/15-340-467 sayılı kararında da vurgulanmıştır.)

Hukuk Genel Kurulu’nda ki görüşmeler sırasında bazı üyeler, taşınmazın teslimindeki gecikme nedeniyle davalı idarenin taksit ödemelerini ve dönemsel artışları durdurduğu, bu durum gözetilerek BK.nun 44.maddesi gereğince davacı lehine verilecek tazminat miktarından bir miktar hakkaniyet indirimi yapılması gerektiğini savunmuş iseler de, davalı idarenin kendi kusuru nedeniyle taşınmazın geç tesliminden dolayı, tazminat miktarında indirim isteyemeyeceğini, bir kısım üyelerce de mahkeme kararının onanması gerektiğini ileri sürmüş iseler de, bu görüşler Kurul çoğunluğu tarafından kabul edilmemiştir.

Taraflar arasındaki sözleşmede, taşınmazın 16 ay içerisinde teslim edileceği belirtildiğinden, bu sürenin dolmasıyla, davalı borcunu yerine getirmekte direndiği ve bu olgunun hukuksal sonuçlar doğurduğu (BK m.101/1) gözetildiğinde, davacı BK.nun 106/1 maddesi uyarınca, davalıya mehil vermeden dava açabilir. Sözleşmede taksitler bitmeden taşınmazın kiraya verilemeyeceği şartının yazılması, davacının BK.nun 106.maddesinde belirtilen “teahhur nedeniyle zarar (gecikme nedeniyle tazminat)” hakkını ortadan kaldırmaz.

Bu durumda mahkemece, taşınmazın geç teslim edilip edilmediği, geç teslim edilmiş ise, geciken teslim süresine ilişkin tazminat belirlenerek, davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, hatalı gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Bu durumda mahkemece, taşınmazın geç teslim edilip edilmediği, geç teslim edilmiş ise, geciken teslim süresine ilişkin tazminat belirlenerek, davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, hatalı gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Aynı yöne işaret eden ve Hukuk Genel Kurulu’nca da benimsenen Özel Daire Bozma kararına uyulmak gerekirken, yanılgılı gerekçe ile önceki kararda direnilmesi usul ve yasaya aykırı olup; kararın bozulması gerekir.

S O N U Ç : Davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile, direnme kararının Özel Daire bozma kararında gösterilen nedenlerden dolayı 6217 sayılı Kanunun 30.maddesi ile 6100 sayılı  Hukuk Muhakemeleri Kanununa eklenen “ Geçici madde 3” atfıyla uygulanmakta olan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 429. Maddesi gereğince BOZULMASINA, aynı kanunun 440.maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 03.07.2013 gününde oyçokluğu ile karar verildi.