muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2020/531, Karar No: 2022/12930, Tarih: 26.09.2022

TCK.nın 234/3. maddesindeki evi terk eden çocuğun rızasının varlığı suç vasfına ve mahiyetine doğrudan etki etmektedir. Yani çocuğun rızasının varlığı sayesinde eylem bu madde kapsamında kalmaktadır. Yukarıda da belirtildiği üzere çocuğun var olan rızasının yok sayılması suretiyle hürriyeti tahdit suçunun oluşacağına dair bir düzenleme ne TCK.nın 109. maddesinde ne de 234/3. maddesinde bulunmamaktadır. Yukarıda açıklandığı üzere kanun koyucunun madde gerekçesine yansıyan iradesinin de yaşı ne olursa olsun on altı yaşını bitirmemiş çocukların evi terk etmesi halinde, bu durumu haber vermeyenlerin eylemini TCK.nın 234/3. maddesinde düzenlenen suçu oluşturacağı yönündedir. Nitekim üçüncü fıkra metni ve gerekçesinde bir yaş sınırlaması yapılmayarak sadece çocuktan bahsedilmektedir. Çocuğun rızasına itibar edilecek yaşın da maddenin ikinci fıkrasında düzenlendiği ve "12 yaşını bitirmiş olmak" olduğu nazara alındığında kabulün bu şekilde olması kanuna ve hukuka aykırılıkları giderecektir. Burada itiraz konusu olarak TCK.nın 234. maddesinin ikinci fıkrasındaki düzenlemenin velayeti kendisinde olmayan anne-babalara yönelik olarak yapıldığı ileri sürülebilir ise de; ikinci fıkradaki bu düzenlemenin üçüncü fıkra için de uygulanmasında yasal bir engel bulunmamaktadır.

Çünkü; birinci olarak; üçüncü fıkradaki bu düzenleme TCK.nın 234. madde kapsamında yapılmıştır. ... kendiliğinden evi terk etmiştir. Dolayısı ile bu durum kaçırılmaya göre daha hafif bir eylemdir. Yani birinci fıkrada kaçıran anne-baba da olsa bir kaçırılma eylemi vardır. Üçüncü fıkrada ise daha pasif bir eylem olan evi terk eden çocuğun durumunun haber verilmemesi söz konusudur. Bu nedenle ... yönünden daha olumsuz bir durum bulunmamaktadır.

İkinci olarak da: eğer evi terk olayında hile ve aldatma varsa zaten eylemin üçüncü kişi yönünden hürriyeti tahdit suçunu oluşturacağı aşikardır. Dolayısıyla üçüncü kişinin herhangi bir katkısının (hile veya aldatmasının) olmadığı çocuğun evi terk olayında hürriyeti tahdit suçuyla cezalandırılması, bir suç kastı ya da kusuru olmayan üçüncü kişinin pasif (haber vermeme) eyleminin kıyas ve yorum yolu ile şikayetten vazgeçme ile dahi düşürülemeyen ağır bir suça dönüştürülmesi suçta ve cezada kanunilik ve cezada adalet ilkelerine açık aykırılık oluşturmaktadır.

Üçüncü olarak da Ceza Genel Kurulu kararıyla yaratılan bu durum sosyal yaşamdaki hukuki öngörülebilirlik ve dolayısıyla hukuk güvenliğine de aykırılık oluşturmaktadır. Çünkü çoğu zaman çocuğun evi terk edip etmediğini bilmeyen alıkoyma kastı olmayan kişilerin tesadüfen sokakta karşılaştığı çocukla bir müddet birlikte gezip dolaşması sonrası (bazen de suçun konusu olan çocuktan birkaç yaş büyük olan çocukların) ailenin şikayeti üzerine Ceza Genel Kurulunun iş bu yorumundan dolayı ağır cezalarla karşılaştıkları görülmektedir. Bu yorum kanuna ve hukuka aykırı olduğu gibi ayrıca toplum yaşamında iyi niyetli kişilerin sosyal yardımlaşma ve dayanışma duygularını da olumsuz etkileyebilecektir.

Dördüncü olarak da bu suç kıyas ve yorum yolu ile oluşturulmaktadır. Oysa; TCK.nın 2/1. maddesinde düzenlenen kanunilik ilkesi gereği Türk Ceza Kanunun özel hükümler bölümünde kıyas yapmak, kıyas yolu ile suç oluşturmak ve kanunda yazılı ve eylemle orantılı olmayan ceza vermek yasaklanmıştır. Ancak Ceza Genel Kurulunun mezkur kararında yapıldığı gibi bir kıyas yapılacak ise yaşı küçüklerde temyiz yeteneğini düzenleyen Medeni Kanunun 16. maddesi, Türk Ceza Kanunun genel hükümler bölümünde düzenlenen çocukların cezalandırılması ile ilgili 31. maddesi ve çocukta rızanın nazara alınabileceği yaşa ilişkin bir düzenleme olan TCK.nın 234. maddesinin 2. fıkrasının aynı maddenin 3. fıkrasının gerekçesi ile birlikte değerlendirilmesi daha doğru olacaktır.

Şöyleki; TCK.nın 31. maddesinde 12 yaşını bitirmemiş çocukların cezai sorumluluğunun olmadığı belirtilmiştir. 12-15 yaş aralığındaki çocuklarda ise cezalandırabilmek için ceza ehliyeti, yani fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını anlama ve bu fiille ilgili olarak davranışlarını yönlendirme yeteneği aranmıştır. Suça sürüklenen çocukların cezalandırılması ile ilgili bu düzenlemeye paralel bir düzenleme olan TCK.nın 234. maddesinin 2. fıkrasında da "12 yaşını bitirmemiş" çocukların rızalarının geçersiz olduğunun dolaylı olarak belirtilmesine ve aksine bir düzenleme olmamasına rağmen "12 yaşını bitirmiş" çocukların rızalarının da geçersiz sayılması ve herhangi bir farik ve mümmeyyizlik (ayırt etme yeteneği) durum araştırması yapılmaksızın çocuğun iradesinin tamamen yok sayılması kanuna ve Anayasa'da belirtilen kişi özgürlüğüne aykırılık oluşturmaktadır. Çünkü kişi özgürlüğü kişiye sıkı sıkıya bağlı mutlak bir haktır. Nitekim TCK.nın 109. maddesinde düzenlenen hürriyeti tahdit suçunda da yaş küçüklüğü rızaya engel bir durum olarak görülmemiş aksine rıza var ise bunun hile ile sağlanıp sağlanmadığı önemsenmiştir. Yani rızanın varlığının, yaşı 15'den küçüklerin alıkonulmasında da hürriyeti tahdit suçunu ortadan kaldıracağı kabul edildiği gibi aksine yaşı küçük çocukların bir yere gitmeleri ya da kalmaları anne-babaları tarafından dahi zorla engellense hürriyeti tahdit suçunu oluşturacağı kabul edilmiştir. Hürriyeti tahdit suçundaki bu düzenleme, kişi özgürlüğünün yaş sınırı aranmaksızın kişiye sıkı sıkıya bağlı mutlak bir hak olduğunu ortaya koymaktadır. Bu nedenle kişi hürriyetinin kısıtlanması suçunda yaşa bakılmaksızın rıza vazgeçilmez derecede önemli bir kıstastır. Olmazsa olmazdır. Yani rıza var ise kişi hürriyetini kısıtlama suçu oluşmamaktadır. Burada üçüncü kişi konumundaki anne-babanın değil çocuğun rızası önemlidir. Çünkü; sonuçta özgürlüğü kısıtlandığı iddia edilen kişi çocuktur. Buna göre TCK.nın 234/3. maddesinde düzenlenen eylemde evi terk eden çocuğun rızası olduğu için hiçbir zaman hürriyeti tahdit suçunun unsurları oluşmayacak ama Medeni Kanunda düzenlenen çocuğun evi terk etmeme yükümlülüğü nedeniyle bu durumu çocuğun ailesine haber vermeyenler açısından çocuğun alıkonulması suçu oluşacaktır. Dolayısıyla çocuğun var olan rızasının yok sayılması suretiyle 234/3'deki suçun TCK.nın 109/1'de düzenlenen hürriyeti tahdit suçuna dönüştürülmesi gerek TCK.nın 109. maddesindeki düzenlemelere gerekse TCK.nın 234/3. maddesindeki düzenlemelere ve bu fıkranın düzenleniş gerekçesine ve kanunilik ilkesine aykırılık oluşturmaktadır.

Bu açıklamalara göre TCK.nın 109'daki hürriyeti tahdit suçuna ilişkin düzenleme ve TCK.nın 234. maddesinin üçüncü fıkrasının madde metni ve gerekçesi birlikte değerlendirilerek Medeni Kanun'un 339. maddesinin dördüncü fıkrasındaki

Bu açıklamalara göre TCK.nın 109'daki hürriyeti tahdit suçuna ilişkin düzenleme ve TCK.nın 234. maddesinin üçüncü fıkrasının madde metni ve gerekçesi birlikte değerlendirilerek Medeni Kanun'un 339. maddesinin dördüncü fıkrasındaki

yükümlülük nedeniyle çocuğun durumunun ailesine haber verilmesi yükümlülüğü gözetilerek bu durumda her halükarda eylemin TCK.nın 234/3. fıkrasında düzenlenen suçu oluşturduğu kabul edilmelidir. Aksine uygulama unsurları itibari ile oluşmayan hürriyeti tahdit suçundan ceza verilmesi gibi kanuna ve hukuka aykırı bir durum oluşturacaktır. Ayrıca TCK.nın 234. maddesinin uygulama alanı da yok denecek kadar daraltılmış olacaktır. Yani 12 yaşını bitirmiş (on iki - on beş yaş aralığındaki) çocuğun rızasının varlığı yok sayılarak eylemin TCK.nın 109/1. de belirtilen suçu oluşturduğu kabul edildiğinde TCK.nın 234/3. fıkrasının uygulama alanı sadece (15 yaşını bitirmiş 16 yaşını bitirmemiş) "1" yaş aralığı ile sınırlandırılmış olacaktır ki bu kabul ve uygulama düzenlemeyi anlamsız hale getirecektir. Bu nedenlerle TCK.nın 234/3. fıkrasının uygulanmasında ille de bir yaş sınırı konulması gerekiyorsa TCK.nın 31. maddesine paralel bir düzenleme olan TCK.nın 234. maddesinin ikinci fıkrasındaki rıza yaş sınırının TCK.nın 234/3. fıkrasında düzenlenen suçun oluşumunda da alt rıza yaş sınırı olarak dikkate alınması ve rıza yaşının "12 yaşı bitirmiş olmak" şeklinde belirlenmesi yerinde olacaktır. Bu kabul kanunilik ilkesine aykırılığı da giderecektir.

Açıklanan nedenlerle Medeni Kanundaki çocuğun kendi aleyhine borçlandırıcı tasarruflara girmesini yasaklayan kısıtlamalardan ve TCK.nın özel hükümler bölümünde yer alan özel suçlara ilişkin düzenlemelerden hareketle özel hukuk alanında olduğu gibi hakimin kendisini kanun koyucunun yerine koyarak kıyas yolu ile suç oluşturması 5237 sayılı TCK.nın 1. maddesindeki özgürlükleri koruma amacına, 2. maddesindeki suçta ve cezada kanunilik ilkesine, 3. maddedeki cezada adalet ilkesine, Anayasadaki kişi özgürlüğüne, hukuki belirliliğe ve hukuk güvenliğine aykırılık oluşturmaktadır. Anayasal hukuk devletinde yasama, yürütme ve özellikle yargı mercileri kanunlarla bağlıdır. Aksine hareket özgürlük-güvenlik dengesini bozmak suretiyle hukuk devleti vasfını ve hukuk devletine olan güveni zedeler. Bu nedenlerle yaş sınırlandırmasının 5237 sayılı TCK.da açıkça belirtilen (örn: TCK.nın 103. maddesindeki 15 yaşını bitirmeyen küçüğün rızasının ve TCK.nın 80/3. maddesindeki 18 yaşını doldurmamış küçüklerin bu maddenin 1. fıkrasında yaptırıma bağlanan insan ticareti suçuna rızalarının geçerli sayılmaması gibi) kanunda düzenlenen haller dışında TCK.nın 31. maddesine paralel bir düzenleme olan 234/2. fıkrasında olduğu gibi 12 yaş olarak kabul etmek ve 12-15 yaş aralığında olan çocuklarda da gerektiğinde ayırt etme yeteneğine sahip olup olmadığı da araştırılarak sonucuna göre rızaya ehil olup olmadığının belirlenmesi ve ehil olduğunun tespiti halinde ise on iki yaşını bitirmiş evi terk eden çocuklarında kişiye sıkı sıkıya bağlı haklardan olan bir yere gitme veya bir yerde kalma haklarının bulunduğunun ve bu yaşta evi terk eden çocukların durumunun ailesine veya yetkili makamlara haber verilmemesinin TCK.nın 234/3. maddesinde düzenlenen suçu oluşturduğunun kabul edilmesinin Türk Ceza Kanunu ve Medeni Kanun'daki düzenlemelere, Anayasa'ya, hukuka ve kanun koyucunun amacına uygun olacağı düşünce ve kanaatindeyiz.

Bu açıklamalardan sonra suça konu olay kısaca değerlendirildiğinde;

Bu açıklamalardan sonra suça konu olay kısaca değerlendirildiğinde;

Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 01.12.2015 tarihli 2014/14-198 Esas - 2015/428 Karar, 17.02.2015 tarihli 2014/14-307 Esas, 2015/8 sayılı Kararlarında on beş yaşını bitirmemiş çocuğun rızasının hukuka uygunluk nedeni olarak kabul edilemeyeceği belirtilmekte ise de olayda on beş yaşını tamamlamamış olan mağdurenin sanık ile arkadaş oldukları, mağdure ile sanık arasında gönül ilişkisi olduğu, mağdurun aşamalarda alınan istikrarlı ifadelerinde, sanıkla sevgili olduklarını, zaman zaman gezme amaçlı buluştuklarını fakat her buluşmadan sonra eve geri döndüğünü, ailesinin bundan rahatsız olduğu için sürekli şikayetçi olduğunu, sanığın kendisini alıkoymadığını belirttiği, sanığın da savunmalarında mağdurenin beyanı ile örtüşecek şekilde mağdurenin zaman zaman yanına geldiğini, fakat mağdureyi tekrardan evine bıraktığını, mağdureyi hiç bir zaman evinde yahut başka yerde barındırmadığını beyan ettiği, mağdurenin beyanı, sanık savunması ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, aralarında gönül ilişkisi bulunan sanık ile mağdurenin zaman zaman buluştukları ve mağdurenin aynı gün evine döndüğü, mağdurenin bu şekilde bir kaç defa başka arkadaşlarıyla da gezip dolaştıktan sonra evine dönme eylemlerini tekrar ettiği, bu davranışlarından da mağdurenin evi terk etme amaç ve iradesinin bulunmadığının anlaşıldığı, kısa süreli buluşma ve gezme şeklinde gerçekleşen eylemlerin mağdurenin evi terk etme iradesinin bulunmadığını gösterdiği, dolayısıyla evi terk etmeyen mağdurenin durumunu ailesine haber vermeme eyleminin TCK.nın 234/3'de belirtilen evi terk eden çocuğun durumunun ailesine haber vermeme suçunu oluşturmayacağı, yine yukarıda geniş gerekçe bölümünde yapılan açıklamalarda belirtildiği üzere on iki yaşını bitirmiş on beş yaşını bitirmemiş mağdurenin kendi iradesi ile sanıkla gezip dolaşması şeklinde gerçekleşen eylemlerinin kişiye sıkı sıkıya bağlı bir hak olan kişi özgürlüğü kapsamında kaldığı, bu yaştaki mağdurenin rızasıyla gezip dolaşmasına engel herhangi bir yasal düzenlemenin bulunmadığı, buna ailesinin de engel olamayacağı, dolayısı ile sanık yönünden hürriyeti tahdit suçunun da unsurları itibariyle oluşmayacağı aksi düşüncenin yorumla suç oluşturmak olup TCK.nın 2. maddesinde belirtilen suçta ve cezada kanunilik ilkesine aykırılık oluşturacağı, kanunda suç olarak düzenlenmemiş eylemlerin yargı kararları, içtihatları, kıyas ve yorumlarıyla suç haline getirilemeyeceğinden sanığın beraatine karar verilmesi gerekirken çocuğun hürriyetini zincirleme şekilde kısıtlama suçundan mahkumiyet kararı verilmesi gerektiği gerekçesiyle bozulmasının hukuka aykırı olduğu düşüncesiyle sayın çoğunluğun bozma düşüncesine katılmadığımı saygıyla arz ederim. 26.09.2022

Karşı Düşünce

...
Yargıtay — Esas No: 2007/6152, Karar No: 2007/10132, Tarih: 10.07.2007

**(Kapatılan)20. Hukuk Dairesi         2007/6152 E.  ,  2007/10132 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki davadan dolayı Yerel Mahkemece verilen hüküm davacı Hazine ve davalı gerçek kişi tarafından temyiz edilmekle, dosya incelendi gereği düşünüldü:

K A R A R

Temyiz incelemesi yapılabilmesi için;

1) Çekişmeli ... Beldesi 606, 194, 2906 ve 2907 parselleri geniş çevresi ile birlikte gösterir pafta fotokopisinin,

2) Çekişmeli yeri ilgilendiren orman tahdit sınırlarını gösterir orjinal 2/B maddesi haritalarının,

3) Dava dosyasının, raporları hükme dayanak yapılan orman ve ... bilirkişilerine verilerek; kesinleşmiş orman kadastrosu, varsa aplikasyon ve 2/B madde haritaları ile tapulama paftası ölçekleri denkleştirilip birbiri üzerine aplike edilerek değişik açı ve uzaklıklarda olan, en az 4 ya da 5 orman tahdit sınır (OTS) noktası görülecek biçimde dava konusu taşınmazın ve komşu taşınmazların orman kadastrosu ve aplikasyon hattına göre konumu, orman kadastro haritasındaki sınır noktaları ile varsa aplikasyon haritasındaki sınır noktaları kadastro paftası üzerinde ayrı renkli kalemlerle çizilmek suretiyle kendilerinden müşterek imzalı krokili ek rapor alınıp,

bu dosya içine konulması; ayrıca, dava dosyasının da H.Y.U.Y.’nın 433/3. maddesi ve Hukuk Mahkemeleri Yazı İşleri Yönetmeliğine uygun olarak tarih ve işlem sırasına göre düzenlenip, dizi pusulasına bağlandıktan sonra gönderilmesi gerekmektedir.

SONUÇ: Değinilen eksikliklerin giderilmesi için, dosyanın Yerel Mahkemeye Gönderilmesine 10/07/2007 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/3869, Karar No: 2013/9735, Tarih: 24.06.2013

**9. Ceza Dairesi         2013/3869 E.  ,  2013/9735 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ağır Ceza Mahkemesi

Suç : Devletin birliğini ve ülke bütünlüğünü bozmak, patlayıcı madde bulundurma, 6136 sayılı Kanuna aykırılık, resmi belgede sahtecilik, kasten öldürme

Hüküm : 1- TCK'nın 302/1, 53/1-2-3, 58/6-9. maddeleri uyarınca mahkumiyet 2- TCK'nın 82/1-(a),(g)-son, 53/1-2-3, 58/6-9. maddeleri uyarınca mahkumiyet 3- TCK'nın 204/1, 53/1-2-3, 58/6-9, 3713 sayılı Kanunun 5/1. maddeleri uyarınca mahkumiyet 4- 6136 sayılı Kanunun 13/2, TCK'nın 53/1-2-3, 58/6-9, 3713 sayılı Kanunun 5/1. maddeleri uyarınca mahkumiyet

5- TCK'nın 174/1-2, 52/1-2-3-4, 53/1-2-3, 58/6-9, 63, 54/1-4, 3713 sayılı Kanunun 5/2. maddeleri gereğince mahkumiyet

Usulüne uygun tebligata rağmen sanık müdafiinin duruşmaya gelmediği ve geçerli bir mazeret de bildirmediği anlaşıldığından, duruşmasız olarak yapılan inceleme sonunda gereği düşünüldü:

Gerekçeli karar başlığında karar tarihinin "11.04.2012" yerine "12.04.2012" olarak yazılması mahallinde düzeltilebilir yazım hatası kabul edilmiştir.

Yapılan yargılama sonunda toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanığın üyesi bulunduğu silahlı terör örgütünün, Devletin birliğini bozma ve ülke topraklarından bir kısmını Devlet idaresinden ayırma amacına yönelik olarak vahamet arz eden olayları gerçekleştirdiği, sanığın sübutu kabul olunan eyleminin amaç suçun işlenmesi doğrultusundaki örgütsel bağlılık ile ülke genelindeki organik bütünlüğüne göre amacı gerçekleştirme tehlikesi yaratabilecek nitelikte olduğu belirlenip, kovuşturma sonuçlarına uygun şekilde suç vasfı tayin edilmiş, patlayıcı madde bulundurma, 6136 sayılı Kanuna aykırılık, resmi belgede sahtecilik ve kasten öldürme suçlarının sübutu kabul edilmiş, savunması inandırıcı gerekçelerle reddedilmiş, incelenen dosya kapsamına göre verilen hükümlerde bir isabetsizlik görülmemiş olduğundan, sanık müdafiinin temyiz itirazlarının reddiyle kısmen re'sen de temyize tabi olan hükümlerin ONANMASINA, 24.06.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/5024, Karar No: 2019/8862, Tarih: 10.10.2019

**8. Hukuk Dairesi         2019/5024 E.  ,  2019/8862 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Tapu İptali Ve Terkin

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olup hükmün davalılar ... vekili ile davalı ... vekili tarafından ayrı ayrı temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.

K A R A R

Davacı Hazine vekili, davalılar adına kayıtlı 736 parsel sayılı taşınmazın kıyı kenar çizgisinin deniz tarafında kalan kısmının tapu kaydının iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar vekili, davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

Mahkemece davanın kısmen kabulü ile 736 parsel sayılı taşınmazın 17.01.2008 tarihli fen bilirkişisi ...i tarafından dosyaya sunulan krokide gösterilen A (3522,70 m2), B (575,80 m2), C (553,73 m2) miktarındaki kısımlarının iptali ile davacı Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş, hüküm, davalılar vekillerince temyiz edilmiştir.

Dava, tapu iptali ve terkin isteğine ilişkindir.

1.Dosya muhtevasına, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına, mevcut deliller Mahkemece takdir edilerek karar verildiğine ve takdirde bir isabetsizlik bulunmadığına göre, davalılar vekillerinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Davalılar vekillerinin diğer temyiz itirazlarına gelince;

Davacı tarafça dava konusu parselin kıyı kenar çizgisi kapsamında kalan kısmına ilişkin tapu kaydının iptaline karar verilmesinin talep edildiği, yapılan yargılamada anılan parselin 17.01.2008 tarihli krokide gösterilen A (3522,70 m2), B (575,80 m2), C (553,73 m2) kısımlarının kıyı kenar çizgisinin deniz tarafında kaldığı belirlendiğine göre, Mahkemece bu kısımlarının tapu kayıtlarının iptali ve kıyı olarak tapu sicilinden terkinine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde tapu kaydının iptali ile birlikte Hazine adına tesciline dair hüküm kurulması doğru olmamıştır. Ne var ki, bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden temyiz edilen hükmün 1. fıkrasının HUMK'un 438/7 (HMK 370) maddesi uyarınca düzeltilerek onanması gerekmiştir.

SONUÇ: Davalılar vekillerinin temyiz itirazlarının (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle kabulü ile hükmün 1. fıkrasındaki “iptali ile davacı Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline” söz dizisinin hükümden çıkarılmasına, yerine “tapu kaydının iptali ve kıyı olarak tapu sicilinden terkinine” söz dizisinin yazılmasına, Yerel Mahkeme hükmünün 6100 sayılı HMK'nin Geçici 3. maddesi yollaması ile HMK'nin 370. maddesi (1086 sayılı HUMK'un 438/7. fıkrası) gereğince DÜZELTİLMİŞ BU ŞEKLİ İLE ONANMASINA, davalılar vekillerinin sair temyiz itirazlarının (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle reddine, taraflarca HUMK'un 440/I maddesi gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine, peşin harcın istek halinde temyiz edenlere ayrı ayrı iadesine, 10.10.2019 tarihinde oy çokluğuyla karar verildi.

Dava, 3621 sayılı Kıyı Kanunu’ndan kaynaklanan tapu iptali talebine ilişkindir. Mahkemece, davanın kısmen kabulüne ilişkin verilen kararın davalılar vekili ve davacı vekilinin temyizi üzerine, Yargıtay 1. Hukuk Dairesinin 15/06/2009 tarihli ve 2009/6353-6841 sayılı kararı ile 14.03.2009 tarihinde yürürlüğe giren 5841 sayılı Yasa'nın 2. maddesi ile 3402 sayılı Yasa'nın 12. maddesinin 3. fıkrasına eklenen, “ Bu hüküm, iddia ve taşınmazın niteliğine yahut Devlet ve diğer kamu tüzel kişileri dahil tarafların sıfatına bakılmaksızın uygulanır” hükmü gözetildiğinde, on yıllık hak düşürücü sürenin geçmiş olması, hak düşürücü süre olumsuz dava şartlarından olup, kamu düzeni ile ilgili olması nedeniyle mahkeme kararının bozulmasına karar verildiği, Mahkemece, bozma ilamına uyularak, davanın hak düşürücü süre yönünde reddine, davacı tarafından yapılan yargılama masraflarının üzerinde bırakılmasına, davalı lehine vekalet ücretine takdirine yer olmadığına karar verilmiştir.

Hükmü, davacı Hazine vekili temyiz etmiştir. Yargıtay 1. Hukuk Dairesinin 06.05.2010 tarihli, 2010/4531 - 5357 sayılı kararı ile davanın hak düşürücü süreden reddine ilişkin yerel mahkeme kararında isabetsizlik olmadığı belirtilerek bu yöne ilişkin temyiz itirazlarının reddine karar verilip, hüküm, yargılama gideri ve vekalet ücreti yönünden bozulmuştur. Mahkemece, bozma ilamına uyularak yeniden davanın reddine, davacı tarafından yapılan 398,00 TL yargılama giderinin davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine, davacı Hazine vekil ile temsil edilmediğinden vekalet ücreti takdirine yer olmadığına karar verilmiş, hüküm, davacı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Yargıtay 1. Hukuk Dairesinin 23/03/2011 tarihli 2011/2759-3257 sayılı kararı ile Mahkemece uyulan bozma kararı geregince davanın reddedilmesinde ve yargılama giderlerinin yazılı olduğu üzere hüküm altına alınmış olmasında, karar tarihi itibariyle isabetsizlik bulunmamakta ise de karardan sonra 19/01/2011 tarihinde yürülüğe giren 6099 sayılı Yasa’nın 16. maddesi ile 3402 sayılı Yasa’nın 36. maddesine ilave düzenlemeler getiren 36/A maddesine göre yargılama gideri ve vekalet ücreti yönünden karar verilmek üzere hükmün bozulmasına karar verilmiştir. Mahkemece bozma ilamına uyularak davanın reddine, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına davalılar lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına karar verilmiş, hüküm, davacı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir. Yargıtay 8. Hukuk Dairesinin 25/04/2014 tarihli 2013/14718 Esas, 2014/8224 sayılı Kararı ile Anayasa Mahkemesinin 12.05.2011 tarihli, 2009/31-77 sayılı kararı ile hak düşürücü süreye ilişkin hükmün iptal edildiği, 23/07/2011 tarihinde kararın Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdiği, kesin hüküm halini almamış ve kazanılmış hakkın istisnasını teşkil eden bu durum karşısında, 5841 sayılı Yasa hükümleri uyarınca davanın reddine ilişkin olarak kurulan hükmün verildiği tarih itibariyle doğru olduğu düşünülse ve ayrıca Anayasa’nın 153. maddesine göre iptal kararı geriye yürümezse de, 10/03/1969 tarihli ve 1/3 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararının gerekçe bölümünde belirtildiği üzere, iptalin kesin şekilde çözüme bağlanmış uyuşmazlıkları etkilemeyeceği ve henüz anlaşmazlık hali devam ediyorsa iptalin kapsamına girmeyeceği, buna göre davanın reddine ilişkin kurulan hükmün Anayasa Mahkemesinin iptal kararından sonra doğru olduğunun söylenemeyeceği, buna göre işin esası hakkında değerlendirme yapılmak ve 6099 sayılı Yasa hükümleri gözetilmek suretiyle, hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerektiğinden bahisle hükmün bozulduğu, davalılar vekilinin karar düzeltme talebinin reddedildiği, Mahkemece bozma ilamına uyularak, davanın kısmen kabulüne, yargılama masraflarının davacı üzerinde bırakılmasına, 1800 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine karar verilmiş, hüküm, bir kısım davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.