muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/453, Karar No: 2018/1861, Tarih: 06.12.2018

gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle yeniden yapılan yargılama sonunda mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki belgeler okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava geçici su aboneliğinin tesisi istemine ilişkindir.

Davacı vekili, müvekkilinin davalı kuruma su aboneliği için başvurduğunda davaya konu binanın iskân raporu bulunmadığı gerekçesiyle abonelik talebinin reddedildiğini belirterek geçici su aboneliğinin tesisine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Yerel Mahkemece davaya konu binanın statik raporu olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Davacı vekilinin temyizi üzerine karar Özel Dairece yukarıda başlık bölümünde gösterilen nedenlerle bozulmuştur.

Bozma kararına karşı yerel mahkemece ilk karardaki gerekçeler tekrar edilmek suretiyle direnme kararı verilmiştir.

Direnme kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Direnme yoluyla Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık; mevcut delillere göre davalı idarenin geçici abonelik sözleşmesi yapmasının gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.

Uyuşmazlığın çözümünde öncelikle konuya ilişkin mevzuattan bahsetmekte yarar vardır.

3194 sayılı İmar Kanunu’nun “Yapı Kullanma İzni” başlıklı 30’uncu maddesi; “Yapı tamamen bittiği takdirde tamamının, kısmen kullanılması mümkün kısımları tamamlandığı takdirde bu kısımlarının kullanılabilmesi için inşaat ruhsatını veren belediye ve valilikten izin alınması mecburidir. Mal sahibinin müracaatı üzerine, yapının ruhsat ve eklerine uygun olduğu ve kullanılmasında fen bakımından mahzur görülmediğinin tespiti gerekir.” hükmünü içermektedir. Yine aynı Kanunun “Kullanma İzni Alınmamış Yapılar” başlıklı 31’inci maddesinde de; “İnşaatın bitme günü, kullanma izninin verildiği tarihtir. Kullanma izni verilmeyen ve alınmayan yapılarda izin alınıncaya kadar elektrik, su ve kanalizasyon hizmetlerinden ve tesislerinden faydalandırılmazlar. Ancak, kullanma izni alan bağımsız bölümler bu hizmetlerden istifade ettirilir.” düzenlemesi yer almaktadır. Açıklanan Yasa hükümleri birlikte değerlendirildiğinde; yapı kullanma (iskân) izni verilmeyen veya alınmayan yapıların, izin alınıncaya kadar elektrik ve belediye (ferdi abonelik) hizmetlerinden faydalanamayacakları açıktır.

Hâl böyle iken, yasa koyucu ülkemizde, yapı (inşaat) ruhsatı alınmadan inşa edilmiş ya da yapı (inşaat) ruhsatı alınmasına rağmen yapı kullanma (iskân) izni alınmamış birçok yapının bulunması nedeniyle yukarıda açıklanan yasal düzenlemelere, 26.07.2008 tarihli Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 5784 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un 25’inci maddesi ile 3194 Sayılı İmar Kanunu’na eklenen geçici 11’inci madde ile bir istisna getirmiştir.

Geçici 11. madde;

Geçici 11. madde;

“Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar yapı (inşaat) ruhsatı alınmış ve buna göre yapılmış olup, kanalizasyon kullanma izni verilmeyen ve alınmayan yapılara yol, su, elektrik, telefon vb. gibi altyapı hizmetlerinden birinin veya birkaçının götürüldüğünün belgelenmesi halinde ilgili yönetmelikler doğrultusunda fenni gereklerin yerine getirilmiş olması ve bu maddenin yayımı tarihinden itibaren başvurulması üzerine, kullanma izni alınıncaya kadar geçici abonelik yapılabilir, Bu halde elektrik ve su bağlanması abone için kazanılmış hak teşkil etmez. Ancak yapı ruhsatı alınmış ve buna göre yapılmış olma şartı 12.10.2004 tarihinden önce yapılmış olan yapılarla ilgili olarak uygulanamaz” hükmünü içermektedir.

3194 sayılı İmar Kanunu’na eklenen bu madde hükmü uyarınca yine aynı Yasanın 31’inci maddesindeki istisnalardan yararlanabilmek için yapı ruhsatının 26.07.2008 tarihinden önce alınmış olması gerekmektedir.

Öte yandan, dava konusu uyuşmazlığın doğduğu tarihte yürürlükte olan mülga ASKİ Tarifeler Yönetmeliği’nin 30/d maddesinin yollamasıyla, anılan Tarifenin “Abonelik türleri” başlıklı 6/h maddesi,

“…Abonelerin gruplandırılmasıyla, tarifelerin uygulama esasları aşağıda açıklanmıştır.

...

Geçici aboneler:

...

Yapı ruhsatı bulunup da, elektrik, doğalgaz ve telefon gibi kamu hizmetlerinin en az birinden yararlandığını ispatlamak koşuluyla, yapı kullanma izni için ilgili kuruma başvurulduğu halde izin verilmeme nedeninin;

-Sigorta prim veya vergi borçlarından kaynaklanması halinde tüm bağımsız bölümlere,

...

-Binanın oturulan bölümleriyle ilgili olmayıp çevre düzenlemesi gibi eksikliklerden

kaynaklanması halinde tüm bağımsız bölümlere,

Yapı Kullanma İzni Belgesi alınıncaya kadar geçici olarak, kullanım türüne göre su verilen aboneliklerdir…”

Buna göre, yapı ruhsatı bulunup da elektrik, doğalgaz ve telefon gibi kamu hizmetlerinin en az birinden yararlandığını ispatlamak koşuluyla, yapı kullanma izni için ilgili kuruma başvurulduğu hâlde izin verilmeme nedenlerinin; sigorta prim veya vergi borçlarından kaynaklanması, binanın bazı kısımlarının yapı ruhsatına aykırı olması, binanın oturulan bölümleriyle ilgili olmayıp çevre düzenlemesi gibi eksikliklerden kaynaklanması hâlinde, geçici abonelik yapılacağı kabul edilmiştir.

Yeri gelmişken belirtmek gerekir ki; yapı kullanma izni verilmesi için gerekli belgeler Ankara Büyükşehir Belediyesi İmar Yönetmeliği’nin 97’nci maddesinde belirtilmiş olup, anılan madde uyarınca yapı izni verilebilmesi için aranan koşullardan biri de; yapının ruhsat eki projelere uygun olarak kısmen veya tamamen bitirildiğini belirten ve fenni mesuller ile yapı denetim kuruluşlarının denetçi mimar ve mühendisleri tarafından imzalanan raporun düzenlenerek ibrazıdır.

Yeri gelmişken belirtmek gerekir ki; yapı kullanma izni verilmesi için gerekli belgeler Ankara Büyükşehir Belediyesi İmar Yönetmeliği’nin 97’nci maddesinde belirtilmiş olup, anılan madde uyarınca yapı izni verilebilmesi için aranan koşullardan biri de; yapının ruhsat eki projelere uygun olarak kısmen veya tamamen bitirildiğini belirten ve fenni mesuller ile yapı denetim kuruluşlarının denetçi mimar ve mühendisleri tarafından imzalanan raporun düzenlenerek ibrazıdır.

Somut olayda, binanın 31.12.2004 tarihli yapı ruhsatının olduğu, abonelik tesisi istenen dairenin elektrik aboneliği bulunduğu hususlarında uyuşmazlık bulunmadığı gibi seviye tespit tutanağına göre de binanın ruhsat ve eklerine uygun olarak %95 oranında tamamlandığı anlaşılmaktadır.

Yukarıda yapılan açıklamalar ışığında, dava konusu taşınmazın yapı ruhsatı tarihi 31.12.2004 olup, 3194 sayılı İmar Kanunu’na eklenen Geçici 11’inci maddede belirtilen yasal şartlar gerçekleştiğinden davacının talebinin kabulüne karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile davanın reddine karar verilmesi isabetsizdir.

O hâlde, Hukuk Genel Kurulunca da benimsenen Özel Daire bozma kararına uyulmak gerekirken, önceki kararda direnilmesi usul ve yasaya aykırıdır.

Bu nedenle direnme kararı bozulmalıdır.

S O N U Ç: Davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile direnme kararının Özel Daire bozma kararında gösterilen nedenlerden dolayı 6217 sayılı Kanun'un 30’uncu maddesi ile 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu Geçici 3’üncü maddesi atfıyla uygulanmakta olan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 429’uncu maddesi gereğince BOZULMASINA, aynı Kanun’un 440’ıncı maddesine göre kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere 06.12.2018 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/6796, Karar No: 2013/12516, Tarih: 18.04.2013

**9. Hukuk Dairesi         2011/6796 E.  ,  2013/12516 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

DAVA :Davacı, fazla çalışma ücreti, hafta tatili ücreti, bayram ve genel tatil ücreti ile harcırah alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili davacının 21/07/2004 tarihinde dava dışı ...Mobil Telekomünikasyon Hizmetleri A.Ş.de güvenlik görevlisi olarak çalışmaya başladığını ve 13/02/2004 tarihinde TMSF tarafından el konulmuş olan ...AŞ nın TMSF tarafından 24/05/2006 tarihinde ...’a satıldığını ve davacının tüm özlük hakları ile yeni işverene devredildiğini ve iş akdinin 15/05/2007 tarihinde haklı sebep olmaksızın sona erdirildiğini ve davacının Bakırköy İş Mahkemesine işe iade davası açtığını, davacının davalı işyerinin ... hizmet merkezi, Kartal Teknik Bölge gibi birçok işyerinde 12/12, 12/24 ve 24 saat çalışma periyodunda görev yaptığını,2004-2006 yılları arasında ..., Ankara Kızılay il dışı ek görevlendirme yapıldığını ve hak kazandığı il dışı görevlendirme hak edişlerin ödenmediğini, yıllardır süre gelen fazla çalışmaların karşılıklarının da ödenmediğini ve ilk fazla mesai ödemesinin şubat 2005' te yapıldığını ve 112 saatlik fazla mesainin sadece 22,5 saatlik bölümünün ödendiğini, 45 saati geçen fazla çalışmanın %50 zamlı olarak ödenmesi gerektiğini açıklayarak davalıdan 1000 TL net fazla mesai ücreti alacağı, 500 TL net hafta tatili alacağı, 250 TL net ulusal ve dini bayram ücreti alacağı, 250 TL il dışı görevlendirme hak ediş alacağının alınmasına karar verilmesini istemiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı, davanın reddini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davalı tarafın sunmuş olduğu maaş bordrolarında 2004 Eylül,2004 Aralık ve 2005/Ocak ayı bordrolarında fazla mesai tahakkukunun olduğu, diğer aylara ait bordrolarda ise fazla mesai tahakkukunun bulunmadığı, davalı tarafça sunulan fazla mesai çizelgelerinde ise davacının adının hizasına çizgi çekilmiş olduğu, BÇM tespitine göre işyerinde ödenen fazla çalışma ücretinin zamsız olarak ödendiği, müfettiş raporuna göre davalı işyerinde 08-20 saatleri arası ve 20-08 saatleri arası çalışmalarında fazla çalışma hakkının doğmuş olduğu, davacının fazla çalışma süresinin haftalık yasal çalışma süresi olan kırk beş saatin üzerinde olduğu ve davacının davalı işyerinde fazla çalışma yaptığı, genel tatillerde de çalışma yaptığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davalı temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

D) Temyiz:

Kararı davalı temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-İşçiye, işyerinde çalıştığı sırada ara dinlenmesi verilip verilmediği ve süresi konularında taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

İşçinin günlük iş süresi içinde kesintisiz olarak hiç ara vermeden çalışması beklenemez. Gün içinde işçinin yemek, çay, sigara gibi ihtiyaçlar sebebiyle ya da dinlenmek için belli bir zamana ihtiyacı vardır.

Ara dinlenme 4857 sayılı İş Kanununun 68 inci maddesinde düzenlenmiştir. Anılan hükümde ara dinlenme süresi, günlük çalışma süresine göre kademeli bir şekilde belirlenmiştir. Buna göre dört saat veya daha kısa süreli günlük çalışmalarda ara dinlenmesi en az on beş dakika, dört saatten fazla ve yedi buçuk saatten az çalışmalar için en az yarım saat ve günlük yedi buçuk saati aşan çalışmalar bakımından ise en az bir saat ara dinlenmesi verilmelidir. Uygulamada yedi buçuk saatlik çalışma süresinin çok fazla aşıldığı günlük çalışma sürelerine de rastlanılmaktadır. İş Kanununun 63 üncü maddesi hükmüne göre, günlük çalışma süresi on bir saati aşamayacağından, 68 inci maddenin belirlediği yedi buçuk saati aşan çalışmalar yönünden en az bir saatlik ara dinlenmesi süresinin, günlük en çok on bir saate kadar olan çalışmalarla ilgili olduğu kabul edilmelidir. Başka bir anlatımla günde on bir saate kadar olan (on bir saat dahil) çalışmalar için ara dinlenmesi en az bir saat, on bir saatten fazla çalışmalarda ise en az bir buçuk saat olarak verilmelidir.

İşçi, ara dinlenme saatinde tamamen serbesttir. Bu süreyi işyeri içinde ya da dışında geçirebilir. İşyerinde geçirmesi ve bu süre içinde çalışmaya devam etmesi durumunda ara dinlenmesi verilmemiş sayılır. Ancak işçi işyerinde kalsa bile, ara dinlenmesi süresini serbestçe kullanabilir, bu süre içinde çalışmaya zorlanamaz.

Ara dinlenmesi için ücret ödenmesi gerekmez. Ancak, bu süre işçiye dinlenme zamanı olarak tanınmamışsa, işçinin normal ücretinin ödenmesi gerekir. Bu sürenin haftalık 45 saati aşan kısmını oluşturması halinde ise, zamlı ücret ödenmelidir.

Ara dinlenme süreleri kural olarak aralıksız olarak kullandırılır. Ara dinlenmesinin kullandırılması zorunlu ise de, bunun kullanılacağı zamanı belirlemek işverenin yönetim hakkıyla ilgilidir. İşçilerin tamamı aynı anda ara dinlenme zamanını kullanılabileceği gibi, belli bir plan dahilinde sırayla kullanmaları da mümkündür. Ancak ara dinlenme süresinin, işe, ara dinlenme süresi kadar geç başlama veya aynı süreyle erken bırakma şeklinde kullandırılması doğru olmaz. Ara dinlenme süresinin günlük çalışma içinde belli bir zamanda amaca uygun şekilde kullandırılması gerekir (Yargıtay 9.HD. 17.11.2008 gün 2007/35281 E, 2008/30985 K.).

İş Kanununa İlişkin Çalışma Süreleri Yönetmeliğinin 3 üncü maddesinin ikinci fıkrasında, ara dinlenmelerinin iklim, mevsim, yöredeki gelenekler ve işin niteliğine göre yirmi dört saat içinde kesintisiz on iki saat dinlenme süresi dikkate alınarak verileceği hükme bağlanmıştır. Değinilen maddenin birinci fıkrasında ise, ara dinlenme süresinin çalışma süresinden sayılmayacağı açıklanmıştır.

Somut olayda davacının on iki saatlik çalışmasında bir buçuk saat yerine, bir saat ara dinlenmesi düşülerek fazla mesai hesaplanması hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.

F) Sonuç:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 18.04.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/3060, Karar No: 2023/7368, Tarih: 01.06.2023

**4. Hukuk Dairesi         2022/3060 E.  ,  2023/7368 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

SAYISI : 2022/40-2022/39

SAYISI : 2021/İHK-44504

HÜKÜM/KARAR :Başvurunun Kısmen Kabulü/İtirazın

Kabulü ile Başvurunun Reddi

SAYISI : K-2021/145620

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince başvurunun kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın kabulü ile başvurunun reddine karar verilmiştir.

... kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalının zorunlu trafik sigortacısı olduğu aracın, 04.01.2019 tarihinde yaya konumundaki davacıya çarpmasıyla oluşan trafik kazası sonucunda davacının yaralandığını ve maluliyetinin oluştuğunu, davalı tarafından 23.02.2021 tarihinde yapılan ödemenin yetersiz olduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 4.000,00 TL bakiye sürekli iş göremezlik tazminatı, 500,00 TL geçici iş göremezlik ve 500,00 TL geçici bakıcı gideri tazminatının temerrrüt tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş; 28.09.2021 tarihli ıslah dilekçesiyle talebini sürekli iş göremezlik tazminatı yönünden 201.612,40 TL, geçici iş göremezlik yönünden 58.720,24 TL ve geçici bakıcı gideri yönünden 3.864,13 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davaya konu talebin zamanaşımına uğradığını, davacı tarafa yapılan ödemenin yeterli olduğunu, ceza soruşturması kapsamında taraflar arasında uzlaşma sağlanıp sağlanmadığının araştırılması gerektiğini, maluliyet tespitini kabul etmediklerini, geçici iş göremezlik ve geçici bakıcı gideri taleplerinin poliçe teminatı kapsamı dışında kaldığını, kusur tespiti yapılması ve TRH 2010 Yaşam Tablosu- %1,8 teknik faiz yöntemine göre hesaplama yapılması gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. ... KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalıya sigortalı araç sürücüsünün kazada tam kusurlu olduğu, maluliyet raporu ile aktüer bilirkişi raporunun usulünce hazırlandığı ve denetime elverişli bulunduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, sürekli iş göremezlik zararına ilişkin 201.612,40 TL, geçici bakıcı giderine ilişkin 3.864,13 TL olmak üzere toplam 205.476,53 TL maddi tazminatın 09.04.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, 58.720,24 TL tutarındaki geçici iş göremezliğe ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; dosyada bulunan uzlaşma raporuna göre davacı ile davalı şirkete sigortalı araç sürücüsünün uzlaştıklarını, bu nedenle davacının tazminat davası açamayacağını, karara esas alınan maluliyet raporunun ilgili yönetmeliğe uygun olmadığını, müterafik kusur indirimi uygulanmamasının hatalı olduğunu, vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini belirterek Uyuşmazlık Hakem Heyetince verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacı yaya ve davalının zorunlu trafik sigortacısı olduğu aracın sürücüsü arasında, soruşturma aşamasında uzlaşma tutanağı ve uzlaşma raporu imzalandığı, uzlaşma halinde suç konusu ile ilgili tazminat davasının açılamayacağı ve bu uzlaşmanın davalı ... şirketini de kapsadığı gerekçesiyle davalının itirazının kabulü ile ... kararının kaldırılarak başvurunun reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; CMK'nın 253 üncü maddesine uygun geçerli bir uzlaşma olmadığını, uzlaşmanın edimsiz olması nedeniyle davalı ... şirketinin sorumluluğunun devam ettiğini ve başvurunun kabulüne karar verilmesi gerektiğini belirterek ... kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe:

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (...) poliçesi ile teminat altına alınan aracın, davacı yayaya çarpması sonucu davacının yaralanması nedeniyle sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik tazminatı ile geçici bakıcı gideri tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) 54 üncü maddesi ile 166 ıncı maddesi, Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (CMK) 253 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Ceza Muhakemesinde Uzlaştırma Yönetmeliği, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme

Davacı vekili, meydana gelen 04.01.2019 tarihli kazada davacının yaralandığını ve malul kaldığını belirterek tazminat talebinde bulunmuş, davalı vekili ise davacının soruşturma aşamasında sigortalı araç sürücüsü ile uzlaştığını ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiş, İtiraz Hakem Heyetince uzlaşma nedeni ile davanın reddine karar verilmiştir.

3. Değerlendirme

Davacı vekili, meydana gelen 04.01.2019 tarihli kazada davacının yaralandığını ve malul kaldığını belirterek tazminat talebinde bulunmuş, davalı vekili ise davacının soruşturma aşamasında sigortalı araç sürücüsü ile uzlaştığını ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiş, İtiraz Hakem Heyetince uzlaşma nedeni ile davanın reddine karar verilmiştir.

5271 sayılı CMK'nın 253 üncü maddesinin 17 inci fıkrasında, "Cumhuriyet savcısı, uzlaşmanın, tarafların özgür iradelerine dayandığını ve edimin hukuka uygun olduğunu belirlerse raporu veya belgeyi mühür ve imza altına alarak soruşturma dosyasında muhafaza eder.” hükmü; aynı maddenin 19 uncu fıkrasında da "... Uzlaşmanın sağlanması halinde, soruşturma konusu suç nedeniyle tazminat davası açılamaz; açılmış olan davadan feragat edilmiş sayılır. Şüphelinin, edimini yerine getirmemesi halinde uzlaşma raporu veya belgesi, 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 38 inci maddesinde yazılı ilam mahiyetini haiz belgelerden sayılır." hükmü düzenlenmiştir.

Öte yandan, 6098 sayılı TBK’nın 166 ıncı maddesinin 3 üncü fıkrasında ise “Alacaklının borçlulardan biriyle yaptığı ibra sözleşmesi, diğer borçluları da ibra edilen iç ilişkideki borca katılma payı oranında borçtan kurtarır.” düzenlemesi yapılmıştır. Buna göre ibranın diğer müteselsil borçlulara etkisine ilişkin bu özel hükümle birlikte alacaklının sadece bir borçluyu ibra etmesi üzerine, ibra ettiği borçlunun iç ilişkideki payı kadar, diğer borçlulara karşı da alacak hakkını kaybedeceği hükme bağlanmıştır.

Karayolları zorunlu mali sorumluluk sigortacısı, işletenlerin ve işletenlerin kusurlarından kendi kusuru gibi sorumlu olduğu araç sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan diğer yardımcı kişilerin kusuru ile meydana gelen ve 2918 sayılı KTK’nın 85 inci maddesinin birinci fıkrası kapsamında kalan zararlardan sorumlu olduğuna göre işleten ve/veya araç sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan diğer yardımcı kişilerin zarar görene karşı tazminat yükümlülüğünün kalmadığı durumlarda Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortacısının da bu kişilere karşı herhangi bir sorumluluğu kalmayacaktır.

Dosya kapsamında bulunan 19.04.2019 tarihli uzlaşma raporunda, davalı zorunlu trafik sigortacısından alınacak tazminat haklarının saklı tutulduğu belirtilmiştir. Buna göre söz konusu uzlaşma koşula bağlanmış olup Kanun'un aradığı anlamda borcu sona erdiren bir uzlaşma niteliğinde değildir. Bu nedenle işin esasına girilerek davalının diğer itirazlarının incelenmesine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, ... kararın bu nedenle bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

Değerlendirme bölümünde açıklanan sebeplerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile ... kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,

01.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/4045, Karar No: 2014/11808, Tarih: 01.07.2014

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2014/4045 E.  ,  2014/11808 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Bilirkişi kurulu tarafından değerlendirmeye alınan zeytinin 2012 yılı itibariyle kuru ve sulu şartlarda dekar başına asgari ve azami verimi, kilogram başına toptan satış fiyat ve dekara ayrıntılı üretim giderine ilişkin veri listesinin ..., ... ve ... ilçe müdürlüğünden getirtilip dosyaya konulmasından sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 01.07.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.