muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/785, Karar No: 2019/404, Tarih: 09.05.2019

Yukarıda açıklanan biçimde sanığın, hile ile mağdurelerin rızalarını temin ederek cinsel ilişkide bulunduğu, TCK'nun 102/2. maddesinde düzenlenen nitelikli cinsel saldırı suçunun tüm unsurlarıyla oluştuğu, açıklanan nedenlerle Yerel Mahkemenin mahkûmiyet hükümleri yasal ve yerinde olduğundan onanması gerektiği” düşüncesi ile karşı oy kullanmışlardır.

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı 24.02.2017 tarih ve 353017 sayı ile;

"...Sanığın biri resmi nikahlı, diğerleri dini nikahlı olmak üzere toplam yedi eşiyle birlikte kaldığı ikametine gelen insanlara izinsiz olarak dini eğitimler verip barınma sağladığı, güven duyulmasını temin için kendisini çevrede hoca, peygamber soyundan gelen seyyit, alim ve benzeri sıfatlarla tanıttığı, mağdurelerin anlatımlarından anlaşıldığı üzere kendilerine 'hoca' diye hitap edilen sanığın resmi nikahlı ve dini nikahlı eşleri vasıtası ile bu iddiaların mağdurelere telkin edildiği, söz ve davranışlarıyla manevi anlamda mertebesi yüksek, dönemin en büyük evliyası olabilecek kapasitede keramet sahibi, manevi alemde aynı anda yetmiş farklı yerde bulunabilen, yardım ettiği öğrencilere verilen paraları banka vasıta kılınmadan bu kişilerin cebine koyabilen, üstün, dürüst ve alim bir zat olduğu konusunda talebe sıfatıyla sohbetlerine katılan mağdurları inandırdığı, cinsel isteklerinin karşılanmasını ve eylemlerini dini inancın gereği gibi gösterdiği, yapılanların ilahi olduğuna ilişkin kanaat oluşturduğu, manevi mertebelerinin yükselmesi, Allah'a yaklaşmaları için bunları ve söylediği her şeyi yapmaları, kendisine tamamen teslim olmaları gerektiğine inandırdığı, günah işlemenin normal, asıl olanın tövbe etmek olduğunu bildirerek ahlaki değerleri yıkmak suretiyle direnç gösterme olasılıklarını yok edip, itaat etmelerini sağladığı, bu yolla mağdurelerle cinsel ilişkiye girdiği anlaşılmaktadır.

TCK md. 26/2’de ilgilinin rızası düzenlenmiştir. Bu hükme göre; 'Kişinin üzerinde mutlak surette tasarruf edebileceği bir hakkına ilişkin olmak üzere, açıkladığı rızası çerçevesinde işlenen fiilden dolayı kimseye ceza verilmez'. Bu düzenleme gereğince, ilgilinin üzerinde tasarruf edebileceği bir hakkına ilişkin olarak vermiş olduğu rıza üzerine kanunî tipte tanımlanmış bir fiili gerçekleştiren kişi hukuka uygunluktan yararlanabilecektir. Yine bazı suç tiplerinde ilgilinin rızası tipikliği ortadan kaldıran bir neden olarak öngörülmüştür (Örneğin, TCK md. 116) Rıza, ceza hukukunun en eski ve en tartışmalı kurumlarından biridir. Romalı hukukçu Ulpinyan’ın aktardığı 'rızayla gerçekleştirilen fiil haksızlık oluşturmaz' (nulla iniuria est, quae in volentem fiat) sözü, ceza hukukunda yerleşmiş, geleneksel bir ifadedir. Bu söz günümüze kadar varlığını korumuş ve 'razı olana karşı gerçekleştirilen fiil, suç değildir' (volenti non fit iniuria) şeklinde ifade edilen, temel bir hukuk ilkesine dönüşmüştür. Gerek öğretide gerekse yerleşmiş yargısal kararlarda vurgulandığı üzere ilgilinin rızasına dayalı hukuka uygunluk nedeninin varlığı için gerekli koşullar şu şekilde sıralanabilir:

a) İlgili kişinin suç konusu üzerinde serbestçe tasarruf hakkı olmalıdır.

b) Rıza göstereceği hususlarda aydınlatılmış olmalıdır.

c) Rızayı serbest olarak özgürce açıklamalıdır. Hile, hata, cebir ve tehdit gibi irade sakatlıkları ile sakatlanmamış olması rızanın en önemli geçerlilik şartlarından bir tanesidir.

d) Rıza baştan itibaren bulunmalı, eylemin gerçekleştirilmesinden önce veya en geç suçun işlendiği sırada açıklanmalıdır. Failin hareketini yapmasından sonra açıklanan rıza, artık rıza değil, bir icazet olacak ve eylemde hukuka uygunluk etkisi yaratmayacaktır.

e) İlgili kişi rızaya ehil olmalıdır.

Sanığın, eşlerinin de yardımı ile mağdureleri kendisinin âlim bir zat olduğuna, çeşitli kerametlere sahip olduğuna, kendisinin isteklerinin yerine getirilmesi halinde dînen mertebelerinin yükseleceğine, aksi takdirde imtihanı kaybedenlerden olacaklarına ikna etmesi ve bu suretle onunla cinsel ilişkiye girmeye razı etmesinde, mağdurelerin rızalarının hile ile sakatlanıp sakatlanmadığının irdelenmesi gerekmektedir.

Hile, kişiyi ikna etmeye yönelik sözlerle gerçeğin gizlenmesi veya gerçeğe ilişkin kişinin algısının değiştirilmesi için söylenen söz ve davranışlardır; Kişinin gerçeğe ilişkin olarak aldatılması, iradesinin, psişiğinin yanılgıya sevk edilmesi veya sahte bir dış görünüm yaratarak dış gerçekliği etkilemektir.

Hile, kişiyi ikna etmeye yönelik sözlerle gerçeğin gizlenmesi veya gerçeğe ilişkin kişinin algısının değiştirilmesi için söylenen söz ve davranışlardır; Kişinin gerçeğe ilişkin olarak aldatılması, iradesinin, psişiğinin yanılgıya sevk edilmesi veya sahte bir dış görünüm yaratarak dış gerçekliği etkilemektir.

Uygulamada, bir kişinin kendi veya üçüncü kişiler yararına hukuka aykırı bir çıkar sağlamak amacıyla yalan söyleyerek veya gerçek olayları değiştirmek yahut gizlemek suretiyle başkasında yanılgıya dayalı bir inanç meydana getirmek veya mevcut yanılgılı inancı korumayı sağlamaya yönelik hareketler hile sayılmaktadır. Hilenin kandırıcı ve iradeyi bozucu boyutta olup olmadığı her somut olayda yöneldiği kişinin sübjektif durumu, diğer bir ifade ile yaşı, zekâ seviyesi, eğitim durumu, ekonomik ve sosyal koşulları dikkate alınarak belirlenmektedir.

Öğretide savunulan geleneksel görüşe göre, hile ile elde edilmiş olan rıza hiçbir zaman geçerli değildir. Kişiyi aldatmaya yönelik yapılan hileli davranışların ihlal edilmek istenen hukuksal değere ilişkin olma zorunluluğu yoktur. İhlaline rıza gösterilen hukuksal değer dışındaki başka bir hususa ilişkin olan hileli davranışlar da rıza açısından önemlidir. Önemli olan kişinin iradesinin hile nedeni ile sakatlanmış olması ve bu irade sakatlığına bağlı olarak rıza göstermiş olmasıdır. Kişi aldatılmasaydı rıza göstermeyecekti denebiliyorsa hile önemlidir. Hukuksal değere ilişkin olmayan, ancak kişiyi rıza göstermeye sevk eden beklentilere ilişkin saik hatasının ve bu konudaki hilenin ise kural olarak önemli olmadığı kabul edilse bile kişinin kendi hukuksal değerine ilişkin karar verme serbestisisini engelleyen hilenin önemli olduğunu kabul etmek gerekir. (Yrd. Doç. Dr. Meral Ekici Şahin, Ceza Hukukunda Rıza, Doktora Tezi)

Mağdurelerin geleneksel yaşam tarzını benimsemiş kişiler oldukları, inançlarını yaşamak ve kendilerini geliştirmek anlamında bir 'mürşide' ihtiyaç duydukları ve bu amaçla sanık ve eşleri tarafından yapılan telkinlerin de etkisi ile alim bir zat olarak tanıdıkları sanıktan ders aldıkları anlaşılmaktadır. Geleneksel din anlayışı ile keramet sahibi veliler ve mürşitlerin varlığına inançla yetişmiş mağdureler gibi insanların, sahip oldukları sosyo- kültürel arka planın etkisi ile, geleneksel dini yapıları taklit ederek oluşan ve istismar amacını taşıyan organizasyonlar içine girdiğinde, kendisine mürşit süsü vermiş sanık gibi kişilerin karizması önünde küçülmeleri, kendilerine yapılan telkinlerin etkisi ile neredeyse kayıtsız şartsız kendilerini ona teslim etmeleri yaygın bir şekilde rastlanan bir sonuçtur. Bu olayda da benzer bir yaklaşımla, tasavvuf geleneğindekine benzer şekilde keramet ve menâkıb (din büyüklerinin yaşamları ve olağanüstü davranışlarıyla ilgili anlatı) geleneğiyle bütünleşerek, sanık etrafında kutsal koruma hâleleri oluşturulmuş, sanık hatasız, kusursuz, âdeta sorgulanamaz kişi olarak kabul edilmiştir. Sanığın bu kabulü oluşturmak ve pekiştimek için Hz. Muhammed'in soyundan gelen bir 'seyyid' olduğunu ve mehdinin kendi soyundan geleceğini iddia ettiği ve eşlerinin de yardımı ile bu duruma mağdureleri ikna ettiği dosyada yer alan beyanlardan anlaşılmaktadır.

Karşı oy yazısında da isabetle belirtildiği gibi, sanığın özellikle ilk eylemleri sırasında hileli gerçek dışı dini söylem ve telkinler ile mağdureleri aldattığı, irade özerkliklerini kısıtladığı ve buna bağlı olarak rızalarını temin ettiği açıktır. Kullandığı yöntemlerin doğru dini bilgi ve din kültürüne sahip, iyi eğitimli insanları kandırıcı vasıfta olmaması somut olayda içinde bulundukları psikolojik ve sosyo- kültürel koşullara nazaran mağdurelerin kandırıldığı gerçeğini değiştirmez. Mağdur ve eylem sayısı dikkate alındığında, hile kullanılmadan serbest irade ürünü rıza ile yargılamaya konu eylemlerin gerçekleştirilmesine olanak yoktur. Sanık, hilenin tanımına uyar biçimde önce güven oluşturduktan sonra dini inancın gerekleri konusunda gerçek dışı beyanlarda bulunmuş, dini inanç ve duyguları istismar ederek iradelerini fesada uğratmış, bu şekilde hile ile rızalarını temin etmiştir. Daha doğrusu direnme istek ve güçlerini yok edip, itaate zorlamıştır. İsteklerine karşı çıkanları 'misyoner' olarak adlandırmış ve içinde bulundukları topluluktan dışlanmalarına neden olmuştur. 'Hoca' olarak adlandırılan eşlerinin anlattığı menkıbelerle keramet sahibi, olağanüstü hallere sahip bir kişi imajı oluşturulup bu imajı 'seyyid' olduğu, soyundan mehdinin geleceği söylemleri ile pekiştirilen sanık, mağdureleri dini mertebelerinin başka türlü yükselmeyeceğine dair uyguladığı psikolojik baskı ile onları adeta seçim hakkını ortadan kaldırmak suretiyle cinsel ilişkiye girmeye zorlamıştır. Bu nedenle sanığın ağır ve karşı konulması neredeyse imkansız bir psikolojik baskı oluşturacak düzeye erişen hile elde edilmiş mağdure rızaları hukuken geçersiz olduğundan, sanığın fiillerini hukuka uygun hale getirmeyeceğinin kabul edilmesi gerektiği,” görüşyle itiraz kanun yoluna başvurmuştur.

CMK'nın 308. maddesi uyarınca inceleme yapan Yargıtay 14. Dairesince 03.05.2017 tarih, 1645-2379 sayı ve oy çokluğu ile itiraz nedenlerinin yerinde görülmediğinden bahisle Yargıtay Birinci Başkanlığına gönderilen dosya, Ceza Genel Kurulunca değerlendirilmiş ve açıklanan gerekçelerle karara bağlanmıştır.

TÜRK MİLLETİ ADINA

CEZA GENEL KURULU KARARI

İtirazın kapsamına göre inceleme sanık hakkında katılan mağdureler ... (Barın) ve ... ile mağdureler ... ve ...'a yönelik eylemlerinden dolayı nitelikli cinsel saldırı ile beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde nitelikli cinsel saldırı suçlarından kurulan mahkûmiyet hükümleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Özel Daire çoğunluğu ile Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı arasında oluşan ve Ceza Genel Kurulunca çözümlenmesi gereken uyuşmazlıklar; sanığa atılı katılanlar ... (Barın) ile ... ve mağdureler ... ile ...'a yönelik nitelikli cinsel saldırı suçlarının sabit olup olmadığının belirlenmesine ilişkin ise de Yargıtay İç Yönetmeliği'nin 27. maddesi uyarınca öncelikle;

Özel Daire çoğunluğu ile Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı arasında oluşan ve Ceza Genel Kurulunca çözümlenmesi gereken uyuşmazlıklar; sanığa atılı katılanlar ... (Barın) ile ... ve mağdureler ... ile ...'a yönelik nitelikli cinsel saldırı suçlarının sabit olup olmadığının belirlenmesine ilişkin ise de Yargıtay İç Yönetmeliği'nin 27. maddesi uyarınca öncelikle;

1) 6284 sayılı Kanun'un 20/2. maddesi uyarınca Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının sanık hakkında açılan kamu davasından haberdar edilmesinin zorunlu olup olmadığının,

2) Yokluğunda verilen kararın katılan ... (Barın) 'a usulüne uygun şekilde tebliğ edilip edilmediğinin,

Değerlendirilmesi gerekmektedir.

Sanık ... hakkında katılan mağdureler ... ile ... (Barın) ve mağdureler ... ile ...'ye karşı nitelikli cinsel saldırı suçunu işlediği iddiasıyla kamu davası açıldığı, Yerel Mahkemece 01.04.2015 tarih ve 229-223 sayı ile katılan mağdure ...'a karşı beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde nitelikli cinsel saldırı, katılan madure ... ve mağdureler ... ile ...'ye karşı ise nitelikli cinsel saldırı suçlarında mahkûmiyetine karar verildiği,

Mağdure ...'ın (Barın) İstanbul 19. Ağır Ceza Mahkemesince 21.02.2014 tarihli oturumda talimat yoluyla alınan beyanında sanıktan şikâyetçi olup kamu davasına katılma talebinin olduğunu belirtmesi üzerine Yerel Mahkemece 11.03.2014 tarihli oturumda mağdurenin kamu davasına katılan olarak kabulüne karar verildiği,

Katılan ...'ın (Barın) talimat yoluyla beyanına başvurulan İstanbul 19. Ağır Ceza Mahkemesinde “Dervişali Mahallesi, Kasap Sokak, No: 5 Daire:3 Fatih/İstanbul” adresinde ikamet ettiğini beyan ettiği,

Yerel Mahkemece katılan ...'ın (Barın) yokluğunda verilen kararın mernis adresi olduğu şerhi düşülerek “Yenidoğan Mah. Selçuk Sk. No:10-12 İç Kapı No:4Bayrampaşa/ İstanbul” adresine gönderilen kararın, tebliğ imkansızlığı nedeniyle 22.05.2015 tarihinde Tebligat Kanunun 21/2. maddesine göre mahalle muhtarına teslim edilip katılanın kapısına haber kağıdının yapıştırılması suretiyle tebliğ edildiği,

Hükümlerin sadece sanık müdafisi tarafından temyiz edildiği,

Yerel Mahkemece Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığına duruşma davetiyesi çıkarılmadığı gibi gerekçeli kararın da tebliğ edilmediği,

Anlaşılmaktadır.

Ön sorunlara ilişkin uyuşmazlık konularının birlikte ele alınmasında fayda bulunmaktadır.

Dünya genelinde güncelliğini koruyan ve mücadele edilmesi gereken aile içi ve kadına karşı şiddet, insanların temel hak ve özgürlüklerini ihlal etmesinin yanı sıra toplumsal yaşamı da tehdit eden sosyal bir sorun olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu bakımdan insan haklarına saygılı, sosyal bir hukuk Devleti olma konusundaki kararlılığını ortaya koyan ülkemizce Anayasa'mızda gerekli düzenlemeler yapılarak eşitlik ilkesi temelinde gerekli önlemler alınmıştır. Bu kapsamda;

Dünya genelinde güncelliğini koruyan ve mücadele edilmesi gereken aile içi ve kadına karşı şiddet, insanların temel hak ve özgürlüklerini ihlal etmesinin yanı sıra toplumsal yaşamı da tehdit eden sosyal bir sorun olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu bakımdan insan haklarına saygılı, sosyal bir hukuk Devleti olma konusundaki kararlılığını ortaya koyan ülkemizce Anayasa'mızda gerekli düzenlemeler yapılarak eşitlik ilkesi temelinde gerekli önlemler alınmıştır. Bu kapsamda;

Anayasa'nın herkesin dil, ırk, renk, cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi inanç, din, mezhep ve benzeri sebeplerle ayrım gözetilmeksizin kanun önünde eşit olduğunu hüküm altına alan "Kanun önünde eşitlik" kenar başlıklı 10. maddesine 22.05.2004 tarih ve 25469 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 5170 sayılı Kanun ile eklenen ikinci fıkrada; kadınlar ve erkeklerin eşit haklara sahip olduğu, devletin bu eşitliğin yaşama geçmesini sağlamakla yükümlü olduğu belirtilmiş, 13.05.2010 tarih ve 27580 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 5982 sayılı Kanun ile ikinci fıkraya eklenen cümle ile kadın-erkek eşitliğinin sağlanması hususunda alınacak tedbirlerin eşitlik ilkesine aykırı yorumlanamayacağı, eklenen üçüncü fıkra ile de çocuklar, yaşlılar, özürlüler, harp ve vazife şehitlerinin dul ve yetimleri ile malul ve gaziler için alınacak tedbirlerin eşitlik ilkesine aykırı sayılmayacağı hüküm altına alınarak pozitif ayrımcılık ilk defa Anayasa düzeyinde benimsenmiştir.

Öte yandan ailenin, Türk toplumunun temeli olduğunu ve eşler arasındaki eşitliğe dayandığını belirten Anayasa'nın 41. maddesinin kenar başlığı "Ailenin korunması” şeklinde iken yine 5982 sayılı Kanun ile "Ailenin korunması ve çocuk hakları" hâline getirilip anılan Kanun ile maddeye eklenen üçüncü fıkrada devletin, her türlü istismara ve şiddete karşı çocukları koruyucu tedbirleri alacağı öngörülmüştür.

Aile içi ve kadına karşı şiddetle ilgili kavramların Türk Hukukuna girmesinde uluslararası bildirge ve sözleşmelerin önemli bir rol oynadığı ve yasal düzenlemelerde yer alan kavramların, temelini bu uluslararası sözleşmelerden aldığı görülmektedir. (Ebru Ceylan, Türk Hukukunda Aile İçi Şiddet ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesiyle İlgili Yeni Düzenlemeler, Türkiye Barolar Birliği Dergisi Kasım-Aralık Sayısı, Yıl: 2013, S.103, s. 15.) Öte yandan Anayasa'nın 90. maddesinde, usulüne göre yürürlüğe konulmuş uluslararası antlaşmaların kanun hükmünde olduğu, bunlar hakkında Anayasa'ya aykırılık iddiasıyla Anayasa Mahkemesine başvurulamayacağı ve usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin uluslararası antlaşmalarla kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda uluslararası antlaşma hükümlerinin esas alınacağının hüküm altına alınması nedeniyle uyuşmazlık konusu bakımından önem arz eden uluslararası antlaşmalara değinmekte zorunluluk bulunmaktadır.

Birleşmiş Milletler tarafından 18.12.1979 tarihinde kabul edilen ve ülkemizde de 14.10.1985 tarih ve 18898 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren "Kadınlara Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Önlenmesi Sözleşmesi", yaşamın her alanında kadın-erkek arasındaki ayrımcılığı kaldırıp insan hakları ve temel özgürlüklerin kadınlara tanınması için sözleşmeye taraf devletlerin kararlı şekilde eşitlik politikası izlemelerini sağlama amacı taşımaktadır. (Nazan Moroğlu, Kadına Yönelik Şiddetin Önlenmesi 6284 Sayılı Yasa ve İstanbul Sözleşmesi, Türkiye Barolar Birliği Dergisi, Yıl: 2012, Mart-Nisan S.99, s. 359-360; Ceylan, s. 15-16.) Kadınlara Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Ortadan Kaldırılması Komitesi de cinsiyete dayalı şiddetin, kadınların erkeklerle eşitlik temelinde hak ve özgürlüklerden yararlanma imkânına ciddi bir engel teşkil eden ve bu nedenle Sözleşme'nin 1. maddesi kapsamında yasaklanan bir ayrımcılık şekli olduğunu belirtmiştir. (AİHM, Opuz/Türkiye Kararı, 09.06.2009, B.N:33401/02, &74.)

Birleşmiş Milletler tarafından 20 Aralık 1993 tarihinde kabul edilip kadına yönelik şiddet konusunda ilk uluslararası belge özelliği taşıyan “Kadınlara Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Bildirge” ile şiddetin önlenmesi, failin cezalandırılması ve şiddete uğrayanın korunması konusunda üye Devletlere düşen sorumluluklar ile görevler ayrıntılı bir şekilde düzenlenerek Devletlerin iç hukuklarında gerekli düzenlemeleri yapması ve uygulamaya geçirmesi öngörülmüştür. (Bildirgenin Türkçe metni için bkz. Https://www.tbmm.gov.tr/komisyon /kefe/belgeuluslararasibelgeler/kadina\_karsi\_siddet/BM) Bu kapsamda Türk hukukunda ilk kez kadına yönelik şiddetin önlenmesi amacıyla 4320 sayılı “Ailenin Korunmasına Dair Kanun” 14.01.1998 tarihinde kabul edilmiş ve 17.01.1998 tarihinde Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. (Moroğlu, s. 361-362.)

Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi, Kadınların Şiddetten Korunmasına Dair 30.04.2002 tarih ve 2002-5 sayılı Tavsiye Kararında; üye devletlerin, şiddete karşı gerekli olan her alanda ulusal politikalar başlatıp ceza hukukunda ve medeni hukukta iyileştirmeler yapmaları gerektiği vurgulanmış, üye devletlerin, kadınlara karşı cinsel şiddeti yahut savunmasız, engelli ve korunmaya muhtaç mağdurların zaafiyetlerinin istismarını cezalandırmaları ve bu mağdurlara dava açma imkânı sağlayacak, savcıların ceza kovuşturması başlatmalarına imkân tanıyacak ve yargılama sırasında çocuk haklarını koruyacak gerekli tüm tedbirleri almaları gerektiği belirtilmiştir. (Kararın İngilizce metni için bkz. https://rm.coe.int/09000016805e2612)

Türkiye'nin ilk imzalayan ve onaylayan ülke konumunda olduğu“Kadına Yönelik Şiddetin ve Aile İçi Şiddetin Önlenmesi ve Bunlarla Mücadeleye Dair Avrupa Konseyi Sözleşmesi” (İstanbul Sözleşmesi) ise kadına yönelik şiddeti ilk kez açıkça insan hakkı ihlali olarak tanımlamış ve taraf devletlere uluslararası hukukta kadına karşı ve aile içi şiddet konusunda yükümlülükler getirmiştir. Sözleşme, Türkiye tarafından 11.05.2011 tarihinde çekince konulmaksızın imzalanmış, 29.11.2011 tarih ve 28127 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanmıştır. Ancak, 75. maddesindeki en az sekizi Avrupa Konseyi üyesi olan on Devlet tarafından onaylanma şartı nedeniyle Sözleşme, Türkiye bakımından 01.08.2014 tarihinde yürürlüğe girerek iç hukukumuzun parçası hâline gelmiştir.

Sözleşme'nin 3/a maddesi kadınlara yönelik cinsel eylemleri, kadına yönelik şiddet kapsamına dahil etmiş, 5/2. maddesi ise taraf devletlere, sözleşme kapsamında yer alan şiddet eylemlerinin gereken özeni göstererek önlenmesini, soruşturulmasını, cezalandırılmasını ve tazmin edilmesini sağlamak üzere gerekli hukuki tedbirleri alma yükümlülüğü getirmiştir. Bu Sözleşme'nin etkisiyle 4320 sayılı Ailenin Korunmasına Dair Kanun'un kadına karşı ve aile içi şiddetle mücadelede yetersiz kaldığı düşünülerek 6284 sayılı “Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun” 20.03.2012 tarihli ve 28239 sayılı, bu Kanunun Uygulama Yönetmeliği ise 18.01.2013 tarih ve 28532 sayılı Resmî Gazetelerde yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

Bu aşamada uyuşmazlık konusunun isabetli bir şekilde çözümlenebilmesi için 6284 sayılı Kanun ile bu Kanunun Uygulama Yönetmeliği'nde yer alan Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının davaya katılma hakkına ilişkin hükümler, Anayasanın “Hak Arama Hürriyeti” başlıklı 36. maddesi ve “Temel Hak ve Hürriyetlerin Korunması” başlıklı 40. maddesi ile 5271 sayılı CMK'nın “Kamu davasına katılma” başlıklı 237. maddesi çerçevesinde tartışılmalıdır.

Anayasanın “Hak Arama Hürriyeti” başlıklı 36. maddesi; “Herkes, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı ve davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir”; “Temel hak ve hürriyetlerin korunması” başlıklı 40. maddesine 4709 sayılı Kanun'un 16. maddesiyle eklenen ikinci fıkrasında da, “Devlet, işlemlerinde, ilgili kişilerin hangi kanun yolları ve mercilere başvuracağını ve sürelerini belirtmek zorundadır.” şeklinde hükümlere yer verilmiş, 40. maddenin ikinci fıkrasının gerekçesinde bireylerin yargı ya da idari makamlar önünde sonuna kadar haklarını arayabilmelerine kolaylık ve imkân sağlanmasının amaçlandığı, son derece dağınık mevzuat karşısında kanun yolu, mercisi ve sürelerin belirtilmesinin hak arama, hak ve hürriyetlerin korunması açısından zorunluluk hâline geldiği belirtilmiştir.