muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/575, Karar No: 2015/2036, Tarih: 30.09.2015

**Hukuk Genel Kurulu         2015/575 E.  ,  2015/2036 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Bingöl 1. Asliye Hukuk Mahkemesi (İş Mah. sıfatıyla)

TARİHİ : 02/01/2015

NUMARASI : 2014/1029-2015/109

Taraflar arasındaki “işçilik alacakları” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Bingöl 1. Asliye Hukuk Mahkemesince (İş Mahkemesi sıfatıyla) davanın kabulüne dair verilen 02.05.2014 gün ve 2014/217 E. 2014/340 K. sayılı kararın incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 22. Hukuk Dairesinin 30.09.2014 gün ve 2014/19212 E. 2014/26144 K. sayılı ilamı ile;

“…Davacı vekili, müvekkili işçinin aylık ücret alacaklarından spor aidatı adı altında yapılan haksız kesintiden kaynaklı ücret alacağının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak, yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

Dava, işçi ücretlerinden toplu iş sözleşmesi hükümleri uyarınca spor kesintisi adı altında yapılan kesintinin işçiye ödenmesi talebini içermektedir.

Somut olayda, işyerinde yürürlükte bulunan toplu iş sözleşmesi hükümleri uyarınca, işçilerin ücretlerinden 15.07.2004 tarihinden itibaren başlamak üzere, spor kesintisi adı altında kesinti yapıldığı, 01.03.2008 tarihinden itibaren ise spor kesintisi miktarına denk düşecek şekilde işçilere temizlik yardımı adı altında ödeme yapıldığı, son olarak 16.12.2013 tarihli toplu iş sözleşmesi ek protokolüyle, temizlik yardımı ödemesi ve spor kesintisi yapılması uygulamalarının kaldırılmasına karar verildiği anlaşılmaktadır.

Gerek Dairemizce gerekse de Yargıtay 9. Hukuk Dairesince temyiz incelemesi yapılan emsal nitelikli davalarda işçinin ücretinden spor kesintisi adı altında yapılan kesintiyi karşılamak üzere, işçiye temizlik yardımı adı altında ödeme yapılarak, belediyenin spor kulübüne, kaynak sağlandığı belirlenmiştir. Gerek emsal dava dosyaları gerekse eldeki dava dosyası içeriğinden anlaşıldığı üzere, temizlik yardımı adı altında yapılan ödemenin amacı, spor kesintisini karşılamak olduğundan, bu durumda işçi ücretinde gerçek anlamda bir kesintiden söz edilemez. Yıldan yıla artarak yüksek miktarlara ulaşan temizlik yardımı ile spor kesintisinin, 16.12.2013 tarihli toplu iş sözleşmesi ek protokolüyle aynı tarihten itibaren birlikte uygulamadan kaldırılmış olması da, bu hususu doğrulamaktadır. Bu sebeplerle, davacının 01.03.2008 tarihinden sonraki döneme ilişkin spor kesintisinden kaynaklı ücret alacağı talebi haksız olup, kabul edilemez. Mahkemece, davacının sadece 01.03.2008 tarihinden önceki dönemde yapılan kesintileri talep etmekte haklı olduğu kabul edilerek, zamanaşımı savunması yeniden değerlendirilmeli ve zamanaşımına uğramamış alacak miktarı tespit edildiği takdirde hüküm altına alınmalıdır. Hatalı değerlendirmeyle karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.…”

gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

TEMYİZ EDEN: Davalı vekili

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, toplu iş sözleşmesi hükümleri uyarınca işçi ücretlerinden dava dışı spor kulübü adına yapılan kesintilerin iadesi istemine ilişkindir.

Davacı vekili, toplu iş sözleşmelerinde işçi aleyhine hükümlere yer verilemeyeceği ve sendika üyelik aidatı dışında bir kesinti öngörülemeyeceği gerekçesiyle işçi ücretlerinden toplu iş sözleşmesi uyarınca yapılan spor aidatı kesintisi miktarının davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili,talebin zamanaşımına uğradığını, davacıya toplu iş sözleşmesi ile 2008 yılından itibaren temizlik yardımı ödemesinin yapıldığını, temizlik yardımı ile spor aidatının bir ilişkisi bulunmadığı belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, talebin davacı işçinin aylığından yapılan spor kesintisine yönelik olduğu, 2821 sayılı Sendikalar Kanunu'nun 61. maddesi gereği sendika üyelik aidatı kesilmesi dışında toplu iş sözleşmelerine işçilerin ücretlerinden kesinti yapılmasına dair hüküm konulamayacağı; işçi ücretinden spor aidatı kesilmesi yolundaki düzenlemenin geçerli olmadığı, sendikanın işçisine haklar sağlayabileceği onu borç altına sokamayacağı, ayrıca toplu iş sözleşmesinin 15/c maddesinde sportif kesintilerin ancak işçinin yazılı muvafakatına bağlı olduğunun düzenlendiği, somut olayda ise davacı işçinin kesintiye muvafakat ettiğine dair herhangi bir delilin de ibraz edilemediği gerekçesiyle davanın kabulüne dair verilen karar, davalı vekilinin temyizi üzerine Özel Daire tarafından yukarıda açıklanan gerekçelerle bozulmuş, mahkemece; toplu iş sözleşmesi işçilerin oylamasına sunulmadığından bu hakkın amacına uygun kullanılıp kullanılmadığının ancak dava yoluyla denetlenebileceği; davaya konu hüküm hakkında davalı aleyhine açılan çok sayıda davanın işçilerin sendika tarafından imzalanan toplu iş sözleşmesinin ilgili hükümlerine muvafakatlerinin olmadığını gösterdiği, ayrıca toplu iş sözleşmelerine işçi aleyhine hüküm konulamayacağı, öte yandan; spor kulübüne gelir aktarmak için toplu iş sözleşmesine önce işçi lehine hüküm konulup, sonra aynı miktarda kesinti yapılmasının toplu iş sözleşmesinin taraflarının işçi ve işveren olduğu, spor kulübünün üçüncü kişi konumunda olduğu düşünüldüğünde hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğu ve emsal kabul kararlarının onandığı belirtilmek suretiyle direnme kararı verilmiştir.

Direnme kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Uyuşmazlık, toplu iş sözleşmesi ile işçi ücretinden spor aidatı kesintisi yapılması yönündeki düzenlemelerin geçerli olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.

Direnme kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Uyuşmazlık, toplu iş sözleşmesi ile işçi ücretinden spor aidatı kesintisi yapılması yönündeki düzenlemelerin geçerli olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dosyadaki tutanak ve kanıtlara, bozma kararında açıklanan gerektirici nedenlere göre, Hukuk Genel Kurulunca da benimsenen Özel Daire bozma kararına uyulmak gerekirken, önceki kararda direnilmesi usul ve yasaya aykırıdır.

Bu nedenle direnme kararı bozulmalıdır.

SONUÇ: Davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile, direnme kararının Özel Daire bozma kararında gösterilen nedenlerden dolayı BOZULMASINA, istek halinde temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine, 30.09.2015 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/5251, Karar No: 2011/7243, Tarih: 16.06.2011

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2011/5251 E.  ,  2011/7243 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Dava konusu taşınmazın değerlendirilmesine esas alınan buğday, domates ve kavun ürünlerine ait sulu şartlarda dekar başına ortalama verim miktarı ve üretim gideri ile kg. başına toptan satış fiyatını gösterir 2010 yılına ait veri listesinin İl Tarım Müdürlüğünden getirtilmesinden sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere iadesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 16.06.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/2344, Karar No: 2015/3254, Tarih: 26.02.2015

**10. Hukuk Dairesi         2015/2344 E.  ,  2015/3254 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

Davacı, .... Başkanlığı'na ödenen idari para cezalarının, rücuan personeli olan davalılardan tahsilini istemiştir.

Mahkemece, ilâmında belirtildiği şekilde davalılardan ... yönünden davanın reddine, diğer davalılar yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir

Hükmün, davalılardan ... ve ... vekilleri ile davalı ... tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Görev konusu kamu düzeni ile ilgili olup, mahkemelerce resen gözetilmesi gerekir.

Davacı, .... Başkanlığınca 506 sayılı Yasanın 140. maddesine istinaden işyeri giriş bildirgesi verilmemesi ve sigortasız işçi çalıştırılması nedeniyle tahakkuk ettirilen idari para cezalarının .... Devlet Hastanesi Döner Sermaye hesabından .... Başkanlığı'na ödenmesine istinaden personeli olan davalılardan rücuan tahsilini istemiş; mahkemece davalılardan ... yönünden davanın reddine, diğer davalılar yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de; idari para cezalarının ödenmesinde Kuruma karşı sorumluluğu bulunan personelinden rücuan tahsili, davacı ile personeli arasındaki iç ilişkiye yönelik olup, gerek 506 sayılı Yasada, gerekse 5510 sayılı Yasada bir hüküm bulunmamaktadır.

İş Mahkemeleri, 5521 sayılı Kanun ile kurulmuş istisnai nitelikte özel mahkemeler olup, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 106’ncı maddesi ile, mülga 506 sayılı Kanunun 134’üncü maddesinde, bu Kanun uygulamasından doğan uyuşmazlıkların yetkili iş mahkemelerinde görüleceği, 5510 sayılı Kanun’un 101’inci maddesinde de, aksine hüküm bulunmayan hallerde, 5510 sayılı Kanun hükümlerinin uygulanmasıyla ilgili ortaya çıkan uyuşmazlıkların iş mahkemelerinde görüleceği düzenlenmiştir. Haksız fiilden kaynaklanan eldeki davanın yasal dayanağı 818 sayılı Borçlar Kanununun 41 ve devamı maddeleri olduğundan davanın iş mahkemelerinde değil, genel mahkemelerde görülmesi gerekir.

Açıklanan sebeplerle görevsizlik kararı verilmesi gerekirken, işin esasına girilerek yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davalılardan ... ve ... vekilleri ile davalı ...'nun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, istek halinde temyiz harcının davalılar ..., ... ve ...'ya iadesine, 26.02.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/12419, Karar No: 2022/3454, Tarih: 03.03.2022

**11. Ceza Dairesi         2017/12419 E.  ,  2022/3454 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Defter, kayıt ve belgeleri gizleme

HÜKÜM : Beraat

Defter, kayıt ve belgeleri gizleme suçunun, varlığı noter tasdik kayıtları veya sair suretlerle sabit ve saklama mecburiyeti bulunan defter ve belgelerin vergi incelemesine yetkili kimselere ibraz edilmemesi ile oluştuğu, defter ve belgeleri saklama sorumluluğunun sanığa ait olduğu, 213 sayılı VUK’nin 253. maddesi uyarınca defter ve belgelerin ait olduğu yılı takip eden takvim yılından başlamak üzere 5 yıl süre ile saklama ve istendiğinde ibraz edilme zorunluluğu bulunduğu nazara alındığında; somut olayda da 2008 takvim yılına ait defter ve belgelerin 15.02.2013 tarihli istem yazısı ile sanığın vergi dairesine bildirdiği ikamet adresinde usule uygun şekilde tebliğ edilmek suretiyle istenildiği halde ibraz edilmediğinin anlaşılması karşısında, sanığın tüm unsurları itibarıyla oluşan "defter, kayıt ve belgeleri gizleme" suçundan mahkumiyeti yerine beraatine hükmolunması,

Yasaya aykırı, katılan vekilinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görüldüğünden, 5320 sayılı Kanun’un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nin 321. maddesi uyarınca hükmün BOZULMASINA, 03.03.2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/8849, Karar No: 2021/11919, Tarih: 25.10.2021

**5. Hukuk Dairesi         2021/8849 E.  ,  2021/11919 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Kayyım tayini istemine ilişkin olarak açılan davada, İstanbul Anadolu 17. Sulh Hukuk Mahkemesi ile Çarşamba Sulh Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile dosyada son karar bölge adliye mahkemelerinin faaliyete geçmesinden sonra verilmiş ise de iki farklı bölge adliye mahkemesinin yargı çevresinde kalan mahkemelerce karşılıklı olarak yetkisizlik kararı verilmiş olması ve 5235 sayılı Kanunun 36/3. maddesi gereğince bölge adliye mahkemeleri hukuk dairelerinin görevinin yargı çevresi içerisinde bulunan adlî yargı ilk derece hukuk mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarını çözmek olduğundan yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

-KARAR-

Dava, kayyım tayini istemine ilişkindir.

İstanbul Anadolu 17. Sulh Hukuk Mahkemesince, küçüğe ait UYAP sistemi üzerinden çıkartılan nüfus kayıt örneğinde küçüğün yerleşim yeri adresinin "" olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

Çarşamba Sulh Hukuk Mahkemesince ise, kayyım tayini istenilen küçüğün mernis adresi her ne kadar "... Çarşamba/Samsun" olsa da yapılan tahkikat araştırmasında küçüğün annesi ile birlikte "... Sancaktepe/İSTANBUL" adresinde sürekli olarak ikamet ettiğinin kolluk tutanakları ile tespit edildiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı vermiştir.

Türk Medenî Kanununun 426. maddesinde "Vesayet makamı, aşağıda yazılı olan veya kanunda gösterilen diğer hallerde ilgilisinin isteği üzerine veya re'sen temsil kayyımı atar. Bir işte yasal temsilcinin menfaati ile küçüğün veya kısıtlının menfaati çatışıyorsa..." hükmü; 431. maddesinde ise "Vasinin atanması usûlüne ilişkin kurallar, kayyım ve yasal danışmanın atanmasında da uygulanır." hükmü getirilmiştir. Diğer yandan, aynı Kanunun 411. maddesine göre de, "Vesayet işlerinde yetki, küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir."

Dosya kapsamında kolluk araştırması sonucunda kayyım tayini istenilenin annesinin yanında "... Sancaktepe/İSTANBUL" adresinde ikamet ettiği anlaşıldığından uyuşmazlığın İstanbul Anadolu 17. Sulh Hukuk Mahkemesinde çözümlenmesi gerekmektedir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri gereğince İstanbul Anadolu 17. Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE, 25/10/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/5804, Karar No: 2017/12654, Tarih: 14.11.2017

**13. Ceza Dairesi         2016/5804 E.  ,  2017/12654 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇLAR : Hırsızlık, mala zarar verme

HÜKÜMLER : Beraat, Ceza verilmekten vazgeçilmesine

Mahalli mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle dosya incelenerek, gereği düşünüldü:

Jetonmatike atılan paraları çalmaya teşebbüs eden sanığın eyleminde, ... San. ve Tic. A.Ş.'nin suçtan doğrudan doğruya ve gerçek anlamda zarar görmesi söz konusu olmadığından, kamu davasına katılamayacağı, usule aykırı olarak verilen katılma kararının da vekile hükmü temyiz yetkisi vermeyeceği nazara alınarak, katılan vekilinin temyiz isteminin 5320 sayılı Yasanın 8/1 maddesi yollamasıyla 1412 sayılı CMUK'nın 317. maddesi gereğince tebliğnameye aykırı olarak REDDİNE, 14.11.2017 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/5227, Karar No: 2021/5994, Tarih: 22.03.2021

**2. Ceza Dairesi         2020/5227 E.  ,  2021/5994 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Karşılıksız yararlanma

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

6352 sayılı Yasa'nın yürürlüğe girdiği 05.07.2012 tarihi sonrasında işlenen karşılıksız yararlanma suçlarında 5237 sayılı TCK'nın 163/3. ve 168/5. maddelerine göre soruşturma aşamasında Cumhuriyet Başsavcılığınca katılan kurumun cezasız ve vergili gerçek zararı bilirkişiye hesaplattırılıp, sanığa miktar da belirtilip usulüne uygun süre verilmek suretiyle “bilirkişinin hesapladığı kurumun cezasız ve vergili gerçek zararını soruşturma tamamlanmadan önce tamamen tazmin etmesi durumunda hakkında kamu davası açılmayacağına” dair bildirimde bulunulması gerektiği ve bildirim sonrası verilen sürede kurumun gerçek zararının soruşturma tamamlanmadan önce tamamen tazmin edilmesi halinde bu bir dava şartı olduğundan TCK'nın 168/5. maddesine göre kamu davasının açılamayacağı ve eğer soruşturma aşamasında bu ihtar işlemi yapılmamış olmasına rağmen sanık tarafından kovuşturma aşamasında katılan kurumun zararının tamamen karşılanması halinde bu ödemenin soruşturma aşamasında yapılmış gibi kabul edilerek sanık hakkında CMK'nın 223/8. maddesi uyarınca kovuşturma şartı gerçekleşmediğinden düşme kararı verilmesi gerekeceği, bu açıklamalar ışığında somut olayda değerlendirildiğinde; sanığın kaçak elektrik kullanması nedeniyle, sanığa soruşturma aşamasında ödeme ihtarı yapılmadığı, gözetildiğinde katılan kurumun 08/07/2013 tarihli yazısına göre, sanığın kaçak su tespit tutanağına ait borcunun tamamını 25/06/2013 tarihinde ödediğinin bildirildiği, mahkemenin iddianame kabul kararının da 25/06/2013 tarihi olduğu, böylece sanık lehine karar verilerek, sanığa soruşturma aşamasında ödeme ihtarı yapılmadığı ve sanığın kovuşturma başlamadan önce mağdur kurumun zararını giderdiğinin anlaşılması karşısında; sanık hakkında kamu davası açılamayacağından 5237 sayılı TCK'nın 168/5. maddesine istinaden 5271 sayılı CMK'nın 223/8.maddesi uyarınca kovuşturma şartının gerçekleşmemesi nedeniyle sanık hakkındaki kamu davasının düşürülmesi yerine kovuşturmaya devamla yazılı şekilde mahkumiyet kararı verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları ile bu bakımdan yerinde görüldüğünden, hükmün bu sebepten dolayı 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi gereğince istem gibi BOZULMASINA, ancak bu aykırılığın aynı kanunun 322. maddesine göre düzeltilmesi mümkün olduğundan, sanık hakkında açılan kamu davasının 5237 sayılı TCK'nın 168/5. ve 5271 sayılı CMK'nın 223/8. maddesi gereğince DÜŞÜRÜLMESİNE, karardan bir suretinin Adli Sicil Kanunu'nun 6/2. maddesi uyarınca mahsus siciline kaydı için Adalet Bakanlığı Adlî Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğüne mahkemesi tarafından gönderilmesine, 22/03/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/3726, Karar No: 2014/22397, Tarih: 03.11.2014

**21. Hukuk Dairesi         2014/3726 E.  ,  2014/22397 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 4. İş Mahkemesi

TARİHİ : 05/12/2013

NUMARASI : 2011/558-2013/581

Davacı, ölüm aylığının kesilmesine ilişkin Kurum işleminin iptaline, ölüm aylığının kesildiği tarihten itibaren tekrar bağlanmasına karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Dava, davacının aldığı ölüm aylığını, 5510 sayılı Kanunun 56/2 fıkrası uyarınca iptal eden ve iadesini talep eden kurum işleminin iptali ile ölüm aylığının kesilidiği tarihten itibaren yeniden bağlanması istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Davanın, yasal dayanağı 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 56'ncı maddesinin ikinci fıkrasıdır. Fıkrada “Eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir. Bu kişilere ödenmiş olan tutarlar, 96'ncı madde hükümlerine göre geri alınır.” düzenlemesine yer verilmiştir. Anılan madde 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe girmiştir. 5510 sayılı Yasanın 56 maddesinin Anayasaya aykırı olduğu gerekçesiyle iptali istemiyle Anayasa Mahkemesi'ne yapılan 2009/86 Esas numaralı başvurunun, 28.04.2011 tarihinde verilen karar ile reddedilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının, 25/06/2009 kesinleşme tarihli ilam ile eski eşinden anlaşmalı olarak boşandığı, davacıya, 31/12/2009 tarihli başvurusu üzerine ölen babasından dolayı 01/10/2009 tarihinde ölüm aylığına bağlandığı, davacının eski eşinin 10/11/2010 tarihinde Zeynep Kurtalan isimli kişi ile evlendiği anlaşılmış, Kurum tarafından re'sen başlatılan tahkikat sonucu düzenlenen 12/07/2010 tarihli kontrol memuru raporuna göre; davacının adres kayıt sistemindeki adresine gidilerek davacı ile yapılan görüşmede; 4 yıldır bu adreste yaşadığını, çocuklarının yanında olduğunu, eski eşinin ticaret ile uğraştığını, nerede yaşadığını bilmediğini, çocuklarını hafta içi ve sonu aldığını, telefon haricinde diğer aboneliklerin eski eşin adına olduğunu beyan ettiği görülmüş, davacının yaşadığı adres yakınında faaliyet gösteren markette çalışan Hatice isimli kişi ise, marketi kendisinin işlettiğini, davacı ve eşini tanıdığını, yıllardır birlikte yaşadıklarını, boşandıklarından haberdar olmadığını, eski eşini geçenlerde sabah saatlerinde evden çıkarken gördüğünü beyan ettiği ve imzadan imtina ettiği; çevre soruşturmasında ise şahısların birlikte yaşadıkları, eski eşin bu adreste kaldığı tespitlerine yer verilmiştir. Mahkemesince yaptırılan 25/01/2012 tarihli kolluk araştırması sonucu, davacının eski eşi ile yaşamadığı, başka bir şahıs ile evlendiği bildirilmiş olup, davacının eski eşi tarafından kontrol memuru raporu düzenlendikten sonra 20/05/2011 tarihinde davacıya karşı velayetin değiştirilmesi davası açıldığı, ancak dava takip edilmediğinden, davanın açılmamış sayılmasına karar verildiği tespit edilmiş; seçmen kayıtları incelendiğinde, davacı ve eski eşinin, 25/06/2009 tarihinde boşanmalarına rağmen, 17/03/2010-19/07/2010 tarihleri arasında aynı adreste kayıtlı göründükleri belirlenmiştir. Adres hareketleri araştırması sonucu ise, davacının 15/05/2007 TÜİK sayımından beri kayıtlı olduğu Şair Ruhi Sok. No:9/1 Üsküdar/İstanbul adresinde eski eşinin de 07/01/2011 tarihine kadar kayıtlı gözüktüğü, bu adreste yapılan kolluk tahkikatı sonucu eski eşin bu adreste yaşamadığının tespit edildiği ve adres kaydının 07/01/2011 tarihi itibari ile silindiği; akabinde eski eşin 21/01/2011 tarihinde beyan ettiği adrese ise 18/06/2012 tarihinde başka kişilerin taşındığının anlaşılması üzerine yerleşim yeri kaydının kapatıldığı, halihazırda sistemde kayıtlı yerleşim yerinin bulunmadığı anlaşılmış, mahkemesince dinlenen davacı tanıkları, davacı ve eski eşi arasında boşanma sonrası fiili birlikte yaşamın bulunmadığını beyan ederlerken; kontrol memuruna beyanda bulunun tanık H.. Y..'ın ise haklı nedene dayanmaksızın beyanını değiştirerek, denetmene davacının boşandığından haberdar olmadığını, eski eşi sürekli gördüğü için davacı ile birlikte yaşadığını söylediğini, eski eşi sabahleyin evden çıkarken gördüğüne yönelik beyanda bulunmadığını bildirmiştir.