muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/7134, Karar No: 2014/14731, Tarih: 27.06.2014

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, 02.11.2011 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 663 sayılı Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşların Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin (KHK) 29. Maddesi gereğince Türkiye Kamu Hastaneler Kurumu olup, 663 sayılı KHK'nın 58/2 maddesi delaletiyle 5018 sayılı kanunun 12/3 maddesi ve Ek 1 sayılı cetvelinin 54. Sırasında Kamu Hastaneleri Kurumunun genel bütçe kapsamında müstakil bir kamu idaresi olduğu, kamu hukuku tüzel kişiliğine sahip olduğu, husumetin bu Türkiye Kamu Hastaneler Kurumuna yönetilmesi gerektiği, davacı tarafça Türkiye Kamu Hastanelerine karşı dava açacağı yerde Sağlık Bakanlığına dava açtığı anlaşılmakla davalı tarafın husumet itirazının kabulü ile HMK'nın 114/1-d maddesi gereğince davalı tarafın davada taraf ehliyetine sahip olmadığından davanın davalı sağlık Bakanlığının pasif dava ehliyeti veya husumet ehliyeti bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

2.11.2011 tarihinde yürürlüğe giren 663 sayılı Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşlarının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ile Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu kurulduğu ve Sağlık Bakanlığı’na bağlı hastane, ağız ve diş sağlığı merkezleri ile benzeri sağlık kuruluşlarının işletilmesi hakkının kuruma devredildiği, kurumun Sağlık Bakanlığına bağlı olduğunun belirtildiği, belirtilen yasanın geçici 5.maddesinde ilgili kuruluşlardaki çalışanların kuruma devirlerinin düzenlendiği anlaşılmaktadır. Mahkemece davalı Sağlık Bakanlığının husumet ehliyeti bulunmadığından davanın reddine karar verilmiş ise de belirtilen yasada açılacak veya sürmekte olan davalarla ilgili olarak husumetin devrine ilişkin bir düzenleme bulunmadığı gibi yasada Kamu Hastaneleri Kurumunun üst kuruluş olan davalı Sağlık Bakanlığına bağlı olduğunun açıkça düzenlendiği görülmektedir. Bu nedenle davacı tarafça üst kuruluş olarak sorumluluğu bulunan Sağlık Bakanlığına dava açılmasında her hangi bir hata bulunmayıp davaya davalı Sağlık Bakanlığı açısından devam edilerek davacının talepleri hakkında esastan karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ:Temyiz olunan kararın, yukarıda açıklanan nedenle BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 27/06/2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/15404, Karar No: 2014/4190, Tarih: 18.02.2014

**2. Ceza Dairesi         2013/15404 E.  ,  2014/4190 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Açıklanması geri bırakılan hükmün, açıklanması için 5271 sayılı CYY’nın 231. maddesinin 1. fıkrası uyarınca duruşma açılarak ve oluşan yeni durum karşısında, duruşma açıldığından ve yargılamaya devam olunduğundan sanık ile varsa katılan haberdar edilip, hakkındaki hükmün açıklanması geri bırakılan sanığın, denetim süresi içinde kasten yeni bir suç işlediğinin ya da denetimli serbestlik tedbirine ilişkin yükümlülükleri yasal ve geçerli bir mazereti bulunmadığı halde yerine getirmediğinin yapılan duruşma sonunda tespiti halinde, 5271 sayılı CYY'nın 231. maddesinin 11. fıkrası gereğince hüküm ilk şekliyle açıklanır. Bu iki halin gerçekleştiğinin saptanması durumunda, mahkemece yapılacak işlem, önceden verilen ancak hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararına konu olması nedeniyle hukuki varlık kazanmayan hükmün açıklanmasından ibarettir. Bu iki koşuldan birine aykırılık nedeniyle hükmün açıklanması halinde mahkemece, uygulanmasında yasal zorunluluk bulunduğu halde, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilmesi nedeniyle 5560 sayılı Yasanın 23. maddesi ile CYY'nın 231. maddesine eklenen 7. fıkra gereğince uygulanamayan yasal hükümler hariç olmak üzere, önceki hükümde bir değişiklik yapılamayacaktır. Açıklanan bu hükümdeki hukuka aykırılıklar ise temyiz ya da kanun yararına bozma yoluyla Yargıtay’ca yapılacak inceleme sonucunda giderilebilecektir.

Hakkındaki hükmün açıklanması geri bırakılan ve hükmün açıklanması amacıyla yapılan duruşma sonucunda denetimli serbestlik tedbirine ilişkin yükümlülükleri elinde olmayan nedenlerden dolayı yerine getiremediği tespit edilen sanık bakımından ise yerine getirememe nedeni başta olmak üzere durumu değerlendirilip, cezanın yarısına kadar belirleyeceği bir kısmının infaz edilmemesine, ya da koşulların varlığı halinde hükümdeki hapis cezasının ertelenmesine veya seçenek yaptırımlara çevrilmesine ilişkin karar vererek yeni bir mahkumiyet hükmü kurabilir. Ancak hiçbir durumda mahkemece, sübut ve nitelendirmeye ilişkin önceki uygulamadan farklı bir uygulama yapılması olanaklı değildir.

Yapılan açıklamalar karşısında somut olay değerlendirildiğinde; denetim süresi içerisinde kasten yeni bir suç işlediği anlaşılan sanık hakkındaki açıklanması geri bırakılan hükmün açıklanması ile yetinilmesi yerine, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararında uygulanmayan 5237 sayılı TCY'nın 62. maddesi uyarınca 1/6 oranında indirim yapılması, karşı temyiz bulunmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

Yapılan duruşmaya toplanan delillere, gerekçeye, hakimin kanaat ve takdirine göre sanığın temyiz itirazları yerinde olmadığından reddiyle hükmün istem gibi ONANMASINA, 18/02/2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/588, Karar No: 2007/3220, Tarih: 26.02.2007

**12. Hukuk Dairesi         2007/588 E.  ,  2007/3220 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Şişli 3. İcra Mahkemesi

TARİHİ : 05/12/2006

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı vekili tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü :

Borçlu şirket adına gönderilen ödeme emrinin (muhatap şirkette daimi çalışan ... ..) imzasına tebliğ edildiği görülmektedir. Açıklanan bu şekli ile tebliğ işlemi 7201 sayılı Kanun'un 12, 13 ve Tebligat Tüzüğü'nün 17 ve 18. maddelerine aykırıdır. Mahkemece her ne kadar gerekçede yer verilen ve 7201 sayılı Kanun'un 21.maddesine dayalı açıklamalar somut olaya uygun değil ise de, yasaya aykırı tebligat nedeniyle tebliğ tarihinin 32.madde de gözetilerek düzeltilmesi sonucu itibariyle doğru olup karar onanmalıdır.

SONUÇ  : Alacaklı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile sonucu doğru mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK 366 ve HUMK’nun 438. maddeleri uyarınca (ONANMASINA), 12.20 YTL onama harcı alındığından mahsubuna bakiye, 0.90 YTL harcın temyiz edenden alınmasına,26.02.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/7203, Karar No: 2020/7350, Tarih: 01.07.2020

**2. Ceza Dairesi         2020/7203 E.  ,  2020/7350 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık, iş yeri dokunulmazlığını bozma, mala zarar verme

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

I) Suça sürüklenen çocuk hakkında mala zarar verme suçundan kurulan hükme yönelik temyiz isteminin incelenmesinde;

Doğrudan hükmolunan adli para cezasının miktar ve türüne göre; 14.04.2011 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak aynı gün yürürlüğe giren 31.03.2011 tarih ve 6217 sayılı Kanun'un 26. maddesi ile 5320 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun'a eklenen geçici 2. maddesi gereğince hükmolunan 3000 TL dahil adli para cezasına mahkumiyet hükmünün temyizi mümkün olmadığından suça sürüklenen çocuk müdafiinin temyiz isteminin CMUK'nın 317. maddesi gereğince istem gibi REDDİNE,

II) Suça sürüklenen çocuk hakkında hırsızlık ve iş yeri dokunulmazlığını bozma suçlarından kurulan hükümlere yönelik temyiz isteminin incelenmesinde;

Yapılan duruşmaya, toplanan delillere, gerekçeye, hakimin kanaat ve takdirine göre temyiz itirazları yerinde olmadığından reddiyle hükümlerin istem gibi ONANMASINA, 01/07/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/17041, Karar No: 2014/23166, Tarih: 07.11.2014

**10. Hukuk Dairesi         2014/17041 E.  ,  2014/23166 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : Gaziantep 1. İş Mahkemesi

Tarihi : 15.05.2014

No : 2012/38-2014/192

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, taraflar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi .. tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1-) Davanın yasal dayanakları 506 sayılı Yasanın 79/10. ve 5510 sayılı Yasanın 86/9. maddeleri olup, bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davaların, kamu düzeniyle ilgili olduğu ve bu nedenle de özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmelerinin zorunlu ve gerekli bulunduğu açıktır. Bu çerçevede, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde, re'sen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

İnceleme konusu davada, davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 01.06.2006-21.07.2011 tarihleri arasında hizmet akdine dayalı olarak kesintisiz çalıştığının tespitini istemiştir. Mahkemece; davacının, 01.03.2007-31.12.2007 ve 01.02.2011-31.12.2011 tarihleri arasında çalıştığının tespitine karar verilerek istem kısmen hüküm altına alınmış ise de, dosyada yer alan bilgi ve belgeler karar vermeye elverişli görünmemektedir. Bu bakımdan; tarafların gösterdiği tanıklarla yetinilmeyip, re'sen araştırma yapılarak uyuşmazlık konusu tarihleri içerir aylık prim ve hizmet belgelerinde bildirimleri yapılan sigortalıların tümü tanık sıfatıyla dinlenilmeli, aynı çevrede işyeri olan işveren ya da bu işverenlerin çalıştırdığı kişiler re’sen saptanarak bilgi ve görgülerine başvurulmalı; bu şekilde çalışmanın varlığı yöntemince araştırılmalı, toplanan tüm kanıtlar birlikte değerlendirildikten sonra elde edilecek sonuca göre bir karar verilmelidir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın eksik inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

2-) Kabule göre de; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 26/1’inci maddesi uyarınca “Hâkim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Duruma göre, talep sonucundan daha azına karar verebilir.”

Davaya konu somut olayda ise, 01.06.2006-21.07.2011 tarihleri arasında geçen hizmet süresinin tespitini isteyen davacı talebine rağmen, talep edilen süre dışını kapsayacak şekilde karar verilmesi suretiyle mahkemece yukarıda anılan düzenlemelere aykırılık oluşturacak şekilde taleple bağlılık ilkesinin ihlali, isabetsizdir.

O hâlde, taraflar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

Davaya konu somut olayda ise, 01.06.2006-21.07.2011 tarihleri arasında geçen hizmet süresinin tespitini isteyen davacı talebine rağmen, talep edilen süre dışını kapsayacak şekilde karar verilmesi suretiyle mahkemece yukarıda anılan düzenlemelere aykırılık oluşturacak şekilde taleple bağlılık ilkesinin ihlali, isabetsizdir.

O hâlde, taraflar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacı ve davalı Kıratlı Koll. Şti.'ne iadesine, 07.11.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/6814, Karar No: 2007/7285, Tarih: 17.09.2007

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2007/6814 E.  ,  2007/7285 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili, dava dilekçesinde davacının nüfus kaydında "..." olan soyadının "..." olarak değiştirilmesini istemiş, mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, verilen bu karar davalı ... Müdürlüğü tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Dava, kişiye bağlı haklardan olan soyadın değiştirilmesi istemine ilişkindir. Dava dilekçesine ekli vekaletname genel nitelikte olup, vekil eden davacının nüfus kaydında “...” olan soyadının “...” olarak değiştirilmesi konusunda özel bir yetkiyi içermemektedir. Vekilin, kişiye sıkı sıkıya bağlı kişilik hakları ile ilgili böyle bir davayı açabilmesi için vekaletnamesinde özel bir yetkinin bulunması gerekir.

Bu durumda mahkemece, genel vekaletname ile dava açan avukata dava konusu işle ilgili özel yetkiyi içeren vekaletnamesini ibraz etmesi için belli bir süre tanınması, bu süre içerisinde vekil vekaletnamesini getirmediği ya da asil bir dilekçe ile veya bizzat duruşmaya gelerek özel yetkisi bulunmayan vekilin açmış olduğu davaya ve yapılan işlere icazet verdiğini bildirmediği takdirde davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerekirken, bundan zuhul ile davaya bakılıp esas hakkında hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile şimdilik diğer yönleri incelenmeksizin hükmün HUMK'nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, 17.9.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/428, Karar No: 2021/402, Tarih: 19.01.2021

**11. Ceza Dairesi         2017/428 E.  ,  2021/402 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Sahte fatura kullanmak

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dairemizce de benimsenen Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 08.11.2018 tarih ve 2018/427-2018/517 sayılı ilamında da açıklandığı üzere, sahte fatura düzenleme ve kullanma suçlarında suça konu faturaların, 213 sayılı VUK‘nin 230. maddesine göre yalnızca unsurlarının tespiti amacıyla incelenmesinde zorunluluk bulunmadığı dikkate alınarak tebliğnamedeki 1 numaralı bozma düşüncesine iştirak edilmemiştir.

1-Sanık hakkında “ 2010 takvim yılında sahte fatura kullanma” suçundan açılan kamu davasında; sanığın savunmasında, suça konu faturaların gerçek bir ticari ilişkiye dayandığını beyan etmesi karşısında; maddi gerçeğin kuşkuya yer vermeyecek biçimde belirlenmesi bakımından; Faturaları düzenleyen şirketler hakkında tanzim edilen vergi inceleme raporlarının ve vergi suçu raporlarının ilgili vergi dairesinden getirtilmesi, aynı mükellefler hakkında ilgili takvim yılında “sahte fatura düzenleme suçundan” dava açılıp açılmadığının araştırılması; dava açılmış ise dosyaların getirtilerek incelenmesi ve ilgili belgelerin onaylı örneklerinin dosyaya alınması, faturaları düzenleyen şirket yetkilileri veya kişilerin, CMK'nin 48. maddesi uyarınca çekinme hakları hatırlatılarak tanık sıfatıyla dinlenmeleri; kendilerinden, sözü edilen faturaları hangi hukuki ilişkiye dayanarak kime verdiklerinin, sanığı tanıyıp tanımadıklarının sorulması; gerektiğinde, faturaların gerçek alım-satım karşılığı olup olmadığının belirlenmesi için; faturaları düzenleyen mükelleflere ait mal ve para akışını gösteren sevk ve taşıma irsaliyelerinin, teslim ve tesellüm belgelerinin, bedelinin ödendiğine ilişkin ticari teamüle uygun ve kanıtlama yeterliliği olan banka hesaplarının ve kasa mevcuduyla uyumlu geçerli belgeler ile faturaları düzenleyen mükelleflerin yeterli mal girişi veya üretimi olup olmadığına ilişkin belgelerin getirtilmesi, faturaları düzenleyen mükellef ile kullanan mükellefin ticari defter ve belgeleri üzerinde karşılıklı bilirkişi incelemesi yaptırılması,

Sonucuna göre tüm deliller birlikte tartışılarak sanığın hukuki durumunun belirlenmesi gerekirken, eksik araştırma ve inceleme ile mahkûmiyet hükmü kurulması,

2- Kabule göre de;

a)Sanık hakkında "2010 takvim yılında sahte fatura kullanma" suçundan kamu davası açıldığı, sanık hakkında “sahte fatura düzenleme” suçundan açılmış bir dava bulunmadığı gibi birbirinden ayrı ve bağımsız suçlar olan "sahte fatura düzenleme" ve “sahte fatura kullanma” suçlarının birbirine dönüşemeyeceği gözetilmeden, kararın gerekçe kısmında sahte fatura düzenleme suçuna ilişkin açıklama yapıldıktan sonra hangi suçtan hüküm kurulduğu belirtilmeden "213 sayılı Vergi Usul Kanununa muhalefet suçunu işlediğinin belirtilmesi suretiyle karışıklığa neden olunması,

b) Suç tarihinin, suça konu faturaların en son 2010 yılı Kasım ayı KDV beyannamesinde kullanılması nedeniyle, “25.12.2010” yerine "2010" olarak eksik gösterilmesi,

c) Aynı takvim yılına ait birden fazla beyanname ile sahte fatura kullandığı kabul edilen sanık hakkında, TCK'nin 43/1. maddesindeki zincirleme suç hükümlerinin uygulanması gerektiğinin gözetilmemesi, yasaya aykırı,

d) 5237 sayılı TCK’nin 53. maddesinin uygulanmasının, 08.10.2015 tarihli 2014/140 Esas ve 2015/85 Karar sayılı iptal kararı ile birlikte yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görüldüğünden, 5320 sayılı Kanun’un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nin 321. maddesi uyarınca hükmün BOZULMASINA, ceza miktarı yönünden sanığın kazanılmış haklarının saklı tutulmasına, 19/01/2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/37665, Karar No: 2013/36886, Tarih: 28.10.2013

**3. Ceza Dairesi         2012/37665 E.  ,  2013/36886 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Mahkemesi

HÜKÜM : Mahkumiyet

Mahalli mahkemece   verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Mağdur  hakkında tanzim olunan genel adli muayene raporunda mağdurun yaşamsal tehlikesinin olmadığı, basit tıbbi müdahale ile iyileşebilecek derecede yaralandığı hususu açıkça belirtildiğinden tebliğnamenin (1) numaralı görüşüne, mağdurun evde yemek hazırladığı esnada sanığın sebepsiz yere mağdur ile tartışmaya başladığının ve tartışma esnasında sanığın elini kullanmak suretiyle mağduru darp ettiğinin mahkemece gerekçeli kararda belirtilmesi karşısında tebliğnamenin (2) numaralı görüşüne  iştirak edilmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanan ve karar yerinde açıklanan delillere, mahkemenin kovuşturma sonucunda oluşan inanç ve takdirine, gösterilen gerekçeye ve uygulamaya göre o sanığın temyiz itirazlarının reddiyle hükmün  isteme aykırı ONANMASINA, 28.10.2013  gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/6860, Karar No: 2019/10864, Tarih: 17.09.2019

**14. Ceza Dairesi         2015/6860 E.  ,  2019/10864 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun basit cinsel istismarı, tehdit

HÜKÜM : Beraat

TEBLİĞNAMEDEKİ

DÜŞÜNCE : Bozma

İlk derece mahkemesince verilen hükümler temyiz edilmekle başvurunun muhtevası ve inceleme tarihine kadar getirilen kanuni düzenlemeler nazara alınarak dosya tetkik edildi, gereği görüşüldü:

Mağdure hakkında...Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı tarafından düzenlenen 10.02.2011 günlü raporda, hafif düzeyde mental retardasyonu bulunduğunun belirtilmesi karşısında, vasisinin olup olmadığı araştırılıp, varsa vasilik kararı dosya içerisine alınarak gerekçeli kararın vasiye tebliği, aksi takdirde mağdureye 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 405. maddesi uyarınca vasi tayin edilmesinin ardından gerekçeli kararın temyiz hakkı bulunan vasiye tebliğiyle, tebellüğ belgesi ile sunulduğu takdirde temyiz ve cevap dilekçelerinin eklenip, hükümlerin temyizi halinde bununla ilgili ek tebliğname düzenlenmesinden sonra Dairemize iade edilmek üzere esası incelenmeyen dosyanın mahkemesine gönderilmesi için Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 17.09.2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.

Yzl.İşl.Müdürü

M/K
Yargıtay — Esas No: 2011/15428, Karar No: 2012/18328, Tarih: 01.11.2012

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2011/15428 E.  ,  2012/18328 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, kurum işleminin iptaliyle kesilen yetim aylığının yeniden bağlanmasına karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Dava, davacının muvazaalı boşanma gerekçesi ile aylığının kesilmesine ilişkin Kurum işleminin iptali ile 2011/3.döneminde kesilen maaşın kesilme tarihinden itibaren davalıdan tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece, 5510 sayılı Yasa'nın 56/son maddesindeki düzenlemenin davacı hakkında uygulama olanağı bulunmadığından, davanın kabulü ile davacıya babası nedeniyle bağlanan ölüm aylığının kesilmesine ilişkin davalı Kurum işleminin iptaliyle aylıkların kesildiği tarihten itibaren davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

Davanın yasal dayanağı 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 56. maddesinin ikinci fıkrası olup, uyuşmazlığın çözümünde sosyal güvenlik, sosyal güvenliğin amaç ve yöntemleri, sosyal sigortalar, sosyal güvenlik sistemi gibi kavram ve olguların değerlendirilmesine gereksinim bulunmaktadır.

Sosyal sigorta sistemlerinde sigortalılar veya hak sahipleri belli şartların yerine getirilmesi halinde sosyal edime (yardıma) hak kazanırlar. Sosyal edim ya da sosyal yardım hakkı kişilerin belli bir yardım ya da edim üzerinden yargısal yönden icrası mümkün kamusal talep hakkını ifade eder. Sosyal sigortalar; sosyal koruma, dayanışma, sosyal denkleştirme, zorunluluk ilkelerine dayanmakta olup, özellikle inceleme konusu 5510 sayılı Kanunun 56. maddesi yönünden önem arz eden sosyal koruma ilkesiyle, toplumun ekonomik ve sosyal yönden en fazla gereksinimi olan bireylerini/gruplarını koruma, güvenceye kavuşturma ve onlara hizmet amaçlanmakta, yaşamlarını sürdürebilmeleri için bu kişilerin sosyal güvenlik şemsiyesi altına alınması hedefi öne çıkmaktadır. Devletler tarafından amaç olarak benimsenen sosyal güvenlik genellikle sosyal sigortalar ile sosyal yardım ve hizmetler olarak adlandırılan iki temel yöntem uygulanmak suretiyle sağlanmaya çalışılmaktadır. İki ana rejimden meydana gelen Türk Sosyal Güvenlik Sisteminde, yardımlar genellikle devlet bütçesinden veya gönüllü özel yapılanmalardan karşılandığı, katılmasız veya primsiz rejim olarak adlandırılan sosyal yardım ve hizmetlerin yanı sıra sistemin temel dayanağını oluşturan ve ilgililerin herhangi bir maddi katkısının söz konusu olmadığı katılmalı veya primli rejimde bulunmaktadır.