muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/578, Karar No: 2015/2039, Tarih: 30.09.2015

gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

TEMYİZ EDEN: Davalı vekili

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, toplu iş sözleşmesi hükümleri uyarınca işçi ücretlerinden dava dışı spor kulübü adına yapılan kesintilerin iadesi istemine ilişkindir.

Davacı vekili, toplu iş sözleşmelerinde işçi aleyhine hükümlere yer verilemeyeceği ve sendika üyelik aidatı dışında bir kesinti öngörülemeyeceği gerekçesiyle işçi ücretlerinden toplu iş sözleşmesi uyarınca yapılan spor aidatı kesintisi miktarının davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili,talebin zamanaşımına uğradığını, davacıya toplu iş sözleşmesi ile 2008 yılından itibaren temizlik yardımı ödemesinin yapıldığını, temizlik yardımı ile spor aidatının bir ilişkisi bulunmadığı belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, talebin davacı işçinin aylığından yapılan spor kesintisine yönelik olduğu, 2821 sayılı Sendikalar Kanunu'nun 61. maddesi gereği sendika üyelik aidatı kesilmesi dışında toplu iş sözleşmelerine işçilerin ücretlerinden kesinti yapılmasına dair hüküm konulamayacağı; işçi ücretinden spor aidatı kesilmesi yolundaki düzenlemenin geçerli olmadığı, sendikanın işçisine haklar sağlayabileceği onu borç altına sokamayacağı, ayrıca toplu iş sözleşmesinin 15/c maddesinde sportif kesintilerin ancak işçinin yazılı muvafakatına bağlı olduğunun düzenlendiği, somut olayda ise davacı işçinin kesintiye muvafakat ettiğine dair herhangi bir delilin de ibraz edilemediği gerekçesiyle davanın kabulüne dair verilen karar, davalı vekilinin temyizi üzerine Özel Daire tarafından yukarıda açıklanan gerekçelerle bozulmuş, mahkemece; toplu iş sözleşmesi işçilerin oylamasına sunulmadığından bu hakkın amacına uygun kullanılıp kullanılmadığının ancak dava yoluyla denetlenebileceği; davaya konu hüküm hakkında davalı aleyhine açılan çok sayıda davanın işçilerin sendika tarafından imzalanan toplu iş sözleşmesinin ilgili hükümlerine muvafakatlerinin olmadığını gösterdiği, ayrıca toplu iş sözleşmelerine işçi aleyhine hüküm konulamayacağı, öte yandan; spor kulübüne gelir aktarmak için toplu iş sözleşmesine önce işçi lehine hüküm konulup, sonra aynı miktarda kesinti yapılmasının toplu iş sözleşmesinin taraflarının işçi ve işveren olduğu, spor kulübünün üçüncü kişi konumunda olduğu düşünüldüğünde hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğu ve emsal kabul kararlarının onandığı belirtilmek suretiyle direnme kararı verilmiştir.

Direnme kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Uyuşmazlık, toplu iş sözleşmesi ile işçi ücretinden spor aidatı kesintisi yapılması yönündeki düzenlemelerin geçerli olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.

Direnme kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Uyuşmazlık, toplu iş sözleşmesi ile işçi ücretinden spor aidatı kesintisi yapılması yönündeki düzenlemelerin geçerli olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dosyadaki tutanak ve kanıtlara, bozma kararında açıklanan gerektirici nedenlere göre, Hukuk Genel Kurulunca da benimsenen Özel Daire bozma kararına uyulmak gerekirken, önceki kararda direnilmesi usul ve yasaya aykırıdır.

Bu nedenle direnme kararı bozulmalıdır.

SONUÇ: Davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile, direnme kararının Özel Daire bozma kararında gösterilen nedenlerden dolayı BOZULMASINA, istek halinde temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine, 30.09.2015 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/7336, Karar No: 2018/4939, Tarih: 27.02.2018

**22. Hukuk Dairesi         2017/7336 E.  ,  2018/4939 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : ALACAK

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalılardan ... vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, davalı işyerinde güvenlik personeli olarak çalıştığını, 21.04.2014 tarihinde hiçbir gerekçe gösterilmeden ihbar süresi dahi verilmeden işinin sona erdirildiğini, güvenlik personellerinin 2 vardiya şeklinde sabah 07.00 akşam 19.00, akşam 19.00 sabah 07.00'ye kadar çalıştığını, çalışma usulünün 12 saat çalışıp 24 saat dinlenmek şeklinde olup, toplamda 2 haftalık süreçte 105 saat, haftada ortalama 52,5 saat çalışmalarına rağmen bu çalışmasının karşılığı olan fazla mesai ücretini alamadığını, bundan dolayı hak ettiği alacakların kendisine ödenmediğini, davalılar arasındaki Tip Hizmet Alım Sözleşmesinin 22. maddesi gereği, sözleşmenin mevzuatın kamu düzenine ilişkin emredici hükümlerine ve genel şartnamenin 6. bölümüne aykırı iş sözleşmesi kurulamayacağının belirtildiğini, 6772 sayılı Kanun gereği ödenmesi gereken yılda 2 maaş tutarı ilave tediyelerinin de ödenmediğini belirterek davalıdan kıdem ve ihbar tazminatı ile yıllık izin, fazla mesai, ulusal bayram ve genel tatil alacakları, ücret alacağı ile ilave tediye alacaklarını talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı ... davanın reddini istemiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davalı ... vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalı ... Başkanlığının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-İşçiye, işyerinde çalıştığı sırada ara dinlenmesi verilip verilmediği ve süresi konularında taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

İşçinin günlük iş süresi içinde kesintisiz olarak hiç ara vermeden çalışması beklenemez. Gün içinde işçinin yemek, çay gibi ihtiyaçlar sebebiyle ya da dinlenmek için belli bir zamana ihtiyacı vardır.

2-İşçiye, işyerinde çalıştığı sırada ara dinlenmesi verilip verilmediği ve süresi konularında taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

İşçinin günlük iş süresi içinde kesintisiz olarak hiç ara vermeden çalışması beklenemez. Gün içinde işçinin yemek, çay gibi ihtiyaçlar sebebiyle ya da dinlenmek için belli bir zamana ihtiyacı vardır.

Ara dinlenme 4857 sayılı İş Kanununun 68 inci maddesinde düzenlenmiştir. Anılan hükümde ara dinlenme süresi, günlük çalışma süresine göre kademeli bir şekilde belirlenmiştir. Buna göre dört saat veya daha kısa süreli günlük çalışmalarda ara dinlenmesi en az onbeş dakika, dört saatten fazla ve yedibuçuk saatten az çalışmalar için en az yarım saat ve günlük yedibuçuk saati aşan çalışmalar bakımından ise en az bir saat ara dinlenmesi verilmelidir. Uygulamada yedibuçuk saatlik çalışma süresinin çok fazla aşıldığı günlük çalışma sürelerine de rastlanılmaktadır. İş Kanununun 63 üncü maddesi hükmüne göre, günlük çalışma süresi onbir saati aşamayacağından, 68 inci maddenin belirlediği yedibuçuk saati aşan çalışmalar yönünden en az bir saatlik ara dinlenmesi süresinin, günlük en çok onbir saate kadar olan çalışmalarla ilgili olduğu kabul edilmelidir. Başka bir anlatımla günde onbir saate kadar olan (onbir saat dahil) çalışmalar için ara dinlenmesi en az bir saat, onbir saatten fazla çalışmalarda ise en az birbuçuk saat olarak verilmelidir.

İşçi, ara dinlenme saatinde tamamen serbesttir. Bu süreyi işyeri içinde ya da dışında geçirebilir. İşyerinde geçirmesi ve bu süre içinde çalışmaya devam etmesi durumunda ara dinlenmesi verilmemiş sayılır. Ancak işçi işyerinde kalsa bile, ara dinlenmesi süresini serbestçe kullanabilir, bu süre içinde çalışmaya zorlanamaz.

Ara dinlenmesi için ücret ödenmesi gerekmez. Ancak, bu süre işçiye dinlenme zamanı olarak tanınmamışsa, işçinin normal ücretinin ödenmesi gerekir. Bu sürenin haftalık 45 saati aşan kısmını oluşturması halinde ise, zamlı ücret ödenmelidir.

Ara dinlenme süreleri kural olarak aralıksız olarak kullandırılır. Ara dinlenmesinin kullandırılması zorunlu ise de, bunun kullanılacağı zamanı belirlemek işverenin yönetim hakkıyla ilgilidir. İşçilerin tamamı aynı anda ara dinlenme zamanını kullanılabileceği gibi, belli bir plan dahilinde sırayla kullanmaları da mümkündür. Ancak ara dinlenme süresinin, işe, ara dinlenme süresi kadar geç başlama veya aynı süreyle erken bırakma şeklinde kullandırılması doğru olmaz. Ara dinlenme süresinin günlük çalışma içinde belli bir zamanda amaca uygun şekilde kullandırılması gerekir.

İş Kanununa İlişkin Çalışma Süreleri Yönetmeliğinin 3 üncü maddesinin ikinci fıkrasında, ara dinlenmelerinin iklim, mevsim, yöredeki gelenekler ve işin niteliğine göre yirmidört saat içinde kesintisiz oniki saat dinlenme süresi dikkate alınarak verileceği hükme bağlanmıştır. Değinilen maddenin birinci fıkrasında ise, ara dinlenme süresinin çalışma süresinden sayılmayacağı açıklanmıştır.

İş Kanununa İlişkin Çalışma Süreleri Yönetmeliğinin 3 üncü maddesinin ikinci fıkrasında, ara dinlenmelerinin iklim, mevsim, yöredeki gelenekler ve işin niteliğine göre yirmidört saat içinde kesintisiz oniki saat dinlenme süresi dikkate alınarak verileceği hükme bağlanmıştır. Değinilen maddenin birinci fıkrasında ise, ara dinlenme süresinin çalışma süresinden sayılmayacağı açıklanmıştır.

Somut olayda, davacının fazla çalışma süresi, görev yerine göre 12/24 saat çalışma düzenine göre vardiyalı olarak saat 07.00 - 19.00 saatleri ile 19.00 - 07.00 saatleri arasında haftanın 5 günü günde 12 saat çalışılıp haftanın kalan 2 gününde ise istirahat ederek haftalık 60 saat çalıştığı, yasal çalışma süresi olan haftalık 45 saati aşan haftalık 15 saatlik fazla çalışmasının bulunduğu, günlük fazla çalışmasının ise 3 saat olduğu sonucuna varılarak hesaplama yapılmıştır. Ancak fazla mesai alacağı hesabında çalışma saatleri yönünden dosyadaki belgelere göre isabetsizlik bulunmasa da haftalık çalışma bakımından ara dinlenme düşülmeden yapılan hesaplamanın kabulü yerinde olmamıştır. Davacının fazla mesaisinin, tespit edilen günlük oniki saat çalışma süresinden yukarıda belirtilen ilkeler çerçevesinde bir buçuk saat ara dinlenme süresi indirilmek suretiyle hesaplanarak sonucuna göre hükmedilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.

3-Kabule göre de; Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda fazla mesai süresinin hesaplanmasında haftalık altmış saat çalışma yapıldığını kabul etmiş ise de, davacının talebi haftalık 52.5 saat çalışma yapıldığı yönündedir. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 26. maddesi “Hâkim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Duruma göre, talep sonucundan daha azına karar verebilir.” hükmü uyarınca da taleple bağlılık kuralına aykırı olarak Mahkemece talepten fazlasına karar verilmesi usule aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebeplerden BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 27/02/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/5508, Karar No: 2023/3847, Tarih: 10.10.2023

**12. Ceza Dairesi         2020/5508 E.  ,  2023/3847 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2015/648 E., 2016/175 K.

SUÇ : Taksirle öldürme

HÜKÜM : Mahkumiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ: Onama

Sanık hakkında kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1.İskenderun 7.Asliye Ceza Mahkemesinin, 17/03/2016 tarihli ve 2015/648 Esas, 2016/175 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında taksirle öldürme suçundan, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 85 inci maddesinin birinci fıkrası, 50 nci maddesinin dördüncü fıkrası delaletiyle birinci fıkrası, 52 nci maddesinin üçüncü fıkrası, 52 nci maddesinin ikinci ve dördüncü fıkraları ve 53 üncü maddesinin altıncı fıkrası uyarınca sonuç ceza olarak hapis cezasından çevrilen 14.600,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına ve sürücü belgesini bir yıl süre ile geri alınmasına karar verilmiştir.

2.Dava dosyası, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim olunan, 06/10/2020 tarihli ve 2016/265037 sayılı, düzeltilerek onama görüşlü Tebliğname ile Daireye tevdii olunmuştur.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanık müdafiinin temyiz sepepleri;

1-Meydana gelen netice bakımından kusuru olmamasına rağmen eksik inceleme ile hakkında beraat yerine mahkumiyet kararı verilmesinin hukuka aykırı olduğuna,

2-Diğer temyiz sebeplerine, İlişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

1.Yerel Mahkemenin Kabulü;

İdaresindeki araçla gece saat 23:15 sıralarında Primemall AVM'den Belen istikametine doğru tahminen 93 km civarında bir hızla seyretmekte olan sanığın Gelişim Hastanesi kavşağından önceki 88. metreye geldiği sırada,sağdaki Memo restauranttan çıkıp ileride bulunan kavşaktaki yaya geçidi yerine 10,5 metre genişliğindeki olay mahalli yolun karşısına yürümekte olan mağdura,17 metre fren izi yapmak suretiyle çarpıp 40 metre ileride durabildiği,sanığın toplanan kalabalığın kendisine zarar vereceği endişesiyle de olsa yardım etmeksizin olay yerini terketmesini müteakip mağdurun kaldırıldığı hastanede vefaat ettiği anlaşılmıştır.

2.Sanık aşamalardaki savunmalarında, hızının 70 km civarı olduğunu, kaza noktasına 10 metre kala yayaları gördüğünü korna ve sellektör yaptığını ancak ölenin yola atladığını, frene basmasına rağmen kazaya engel olamadığını, kusurunun bulunmadığını beyan etmiştir.

2.Sanık aşamalardaki savunmalarında, hızının 70 km civarı olduğunu, kaza noktasına 10 metre kala yayaları gördüğünü korna ve sellektör yaptığını ancak ölenin yola atladığını, frene basmasına rağmen kazaya engel olamadığını, kusurunun bulunmadığını beyan etmiştir.

3.Katılan şikayetçi olduğunu ve davaya katılmak istediğini beyan etmekle hakkında katılma kararı verilmiştir.

4.Kaza tespit tutanağında gün durumunun gece, açık hava kuru zemin olduğu, hız sınırının 80km olduğu ve sanık sürcünün 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun(2918 sayılı Kanun) 52/1-b maddesinde düzenlenen araçların hızlarını aracın teknik özelliği ile görüş, hava, yol ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uyarlamamak maddesini ihlal ettiği belirtilmiştir.

5.Soruşturma aşamasına ait, dosyanın tevdi üzerine düzenlenen 22/06/2015 tarihli tek bilirkişi raporunda, kovuşturma aşamasında yapılan keşif üzerine düzenlenen 24/11/2015 tarihli tek bilirkişi raporunda ve kovuşturma aşamasında dosyanın tevdii üzerine düzenlenen Adli Tıp Kurumu Ankara Trafik İhtisas Dairesinin 07/01/2016 tarihli heyet raporunda, "sanığın sevk ve idaresindeki otomobil ile gece vakti, meskun mahalde, bölünmüş yolu takiben seyredip, aydınlatmanın olduğu olay mahalline geldiğinde, yola gereken dikkatini vermemiş, hızını ve sürüşünü mahal şartlarına göre ayarlamamış, bu haliyle, sağından yola giren ve yolun büyük bir kısmını geçmiş olan yayaya tedbirde gecikerek frenli vaziyette çarpması sonucu meydana gelen olayda, dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı hareketi ile K.T.K.'nun 52/b Maddesi gereğince tali kusurludur." ve yaya için "... yolun karşısına geçmek için olay mahallinin 88 m ilerisinde ışıklı kavşak girişinde bulunan yaya geçidini kullanmaya özen göstermeyip, gece vakti, üzerinde bulunan koyu renk elbise ile kendi can güvenliğini tehlikeye atacak tarzda, gelen aracın hız ve mesafesini dikkate almadan, kontrolsüzce yola girip, ilk geçiş hakkını bırakmadığı sanığın kullandığı otomobilin sadmesine maruz kaldığı olayda, dikkatsiz, tedbirsiz, kurallara aykırı hareketi ile K.T.Y.'nin 138/b Maddesi gereğince asli kusurludur." denmiştir.

6.Ölen şahsın kesin ölüm sebebini belirleyen, İskenderun Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 13/06/2015 tarihli ölü muayene tutanağında, kişinin ölümünün trafik kazası sonucu oluşan multiple travma ve boyun kırığı sonucu meydana geldiği belirtilmiştir.

7.Sanık ...'a ait güncel adli sicil kaydı ve nüfus kaydı, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) üzerinden temin olunarak dava dosyasına eklenmiştir.

IV. GEREKÇE

Olay günü, sanık sürücü ... sevk ve idaresindeki otomobili ile meskun mahal içerisinde, azami hız sınırının 80km/saat olduğu, bölünmüş, tek yönlü, asfalt kaplama, aydınlatmanın bulunduğu cadde üzerinde gece vakti seyri esnasında kaza mahalline geldiğinde sol şerit üzerinde istikametine göre yolun sağından soluna doğru karşıdan karşıya geçmek üzere kaplamada bulunan yaya ...'a çarpması sonucu sanığın tali kusuru ile yayanın ölümüne sebebiyet verdiği olayda,

IV. GEREKÇE

Olay günü, sanık sürücü ... sevk ve idaresindeki otomobili ile meskun mahal içerisinde, azami hız sınırının 80km/saat olduğu, bölünmüş, tek yönlü, asfalt kaplama, aydınlatmanın bulunduğu cadde üzerinde gece vakti seyri esnasında kaza mahalline geldiğinde sol şerit üzerinde istikametine göre yolun sağından soluna doğru karşıdan karşıya geçmek üzere kaplamada bulunan yaya ...'a çarpması sonucu sanığın tali kusuru ile yayanın ölümüne sebebiyet verdiği olayda,

A.Sanık hakkında tayin edilen adli para cezasının ödenmemesi halinde geri kalan kısmın tamamının tahsil edileceği ve cezanın hapse çevrileceğinin ihtaratı yerine infazı kısıtlar biçimde "kamuya yararlı bir işte çalıştırılacağı" ibaresine yer verilerek 5237 sayılı Kanun'un 52/4 maddesine muhalefet edilmesi,

B.I-Sanık müdafiinin meydana gelen netice bakımından kusuru olmamasına rağmen eksik inceleme ile hakkında beraat yerine mahkumiyet kararı verilmesinin hukuka aykırı olduğuna ilişkin temyiz sebebi yönünden,

Olay ve olgular kısmında yer verilen, oluşa uygun bulunan kaza tespit tutanağı ve bilirkişi raporları doğrultusunda tali kusurlu bulunan sanık hakkında, taksirle öldürme suçundan, 5237 sayılı Kanun'un 85 inci maddesinin birinci fıkrası, 50 nci maddesinin dördüncü fıkrası delaletiyle birinci fıkrası, 52 nci maddesinin üçüncü fıkrası, 52 nci maddesinin ikinci ve dördüncü fıkraları ve 53 üncü maddesinin altıncı fıkrası uyarınca sonuç ceza olarak hapis cezasından çevrilen 14.600,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına ve sürücü belgesini bir yıl süre ile geri alınmasına karar verilmisine ilişkin esas mahkemenin kararı hukuka uygun bulunmakla hükümde bu yönüyle hukuka aykırılık bulunmamıştır.

B.II- Diğer temyiz sebepleri yönünden,

Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eyleme uyan suç vasfı ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği anlaşıldığından, sanık müdafiinin yerinde görülmeyen diğer temyiz sebepleri de reddedilmiştir.

V. KARAR

Gerekçe bölümünün A numaralı maddesinde açıklanan nedenle İskenderun 7.Asliye Ceza Mahkemesinin, 17/03/2016 tarihli ve 2015/648 Esas, 2016/175 Karar sayılı kararına yönelik olarak hükmün, 1412 sayılı Kanun’un 321 inci maddesi gereği BOZULMASINA, bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden aynı Kanun’un 322 nci maddesi gereği hükmün (5) numaralı paragrafı hükümden çıkartılarak yerine " "sanık hakkında hükmolunan adli para cezasına ilişkin taksitlerden birinin ödenmemesi halinde geri kalan kısmın tamamının tahsil edileceği ve cezanın hapse çevrileceğinin ihtarına (ihtar edildi)" ibarelerinin eklenmesi suretiyle hükmün, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 10.10.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/27210, Karar No: 2015/29204, Tarih: 20.10.2015

**22. Hukuk Dairesi         2015/27210 E.  ,  2015/29204 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ

DAVA : Davacı, feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili; müvekkilinin davalı şirkette çalıştığını, davalı işveren tarafından iş sözleşmesinin usul ve kanuna aykırı bir şekilde feshedildiğini iddia ederek feshin geçersizliğinin tespiti ile davacının işe iadesine karar verilerek işe başlatmama tazminatı ve boşta geçen süre ücretinin belirlenmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili; davacının iş sözleşmesinin iş sözleşmesinin işletme ve işyerinin gereklerinden kaynaklanan nedenlerden ötürü geçerli sebeple feshedildiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, davacının iş sözleşmesinin geçerli nedenle feshedildiğinin davalı işverence ispat edilemediği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

Davacı ile davalı arasındaki uyuşmazlık iş sözleşmesinin işveren tarafından geçerli nedenle feshedilip feshedilmediği noktasında toplanmaktadır.

4857 sayılı İş Kanunu’nun 18. maddesinde işletmenin, işyerinin veya işin gerekleri kavramına yer verilmiş, işletmesel karar kavramından söz edilmemiştir. İşveren yönetim hakkı kapsamında amaç ve içeriğini belirlemekte serbest olduğu kararlar alabilir. Geniş anlamda işletmesel karar işçinin iş sözleşmesinin feshi dahil olmak üzere işverenin işletme, iş yeri ile ilgili ve işin düzenlenmesi konusunda bu kapsamda aldığı her türlü karardır.

İşverenin mevcut olan işçi sayısını fiilen mevcut olan iş ihtiyacına uyumlaştırmak için açıkça ifade etmediği kararları, “gizli, örtülü” işletmesel karar olarak nitelendirmektedir. Bu tür durumlarda işletmesel kararın varlığı iş sözleşmesinin feshi için gösterilen sebepten çıkarılır. 4857 sayılı Kanun’un 18. maddesi uyarınca işletmesel gereklere dayalı feshin söz konusu olabilmesi için varlığı şart olan açıkça işletmesel kararın varlığı yerine bir anlamda işverence fesih bildiriminde açıklanan sebep geçmektedir.

İşletmenin işyerinin ve işin gereklerinden kaynaklanan fesihte yargısal denetim yapılabilmesi için mutlaka bir işletmesel karar gerekir. İş sözleşmesinin iş, işyeri veya işletme gereklerine dayalı olarak feshi işletmesel kararın sonucu olarak gerçekleşir. İşletmesel karar çerçevesinde fesih işlemi değişen durumlara karşı işverenin tepkisidir. Bu kararlar işyeri ve işletme içi veya dışından doğabilir. Bu nedenler işçinin işyerinde çalışmaya devam etmesi gerekliliğini doğrudan veya dolaylı olarak ortadan kaldırıyorsa dikkate alınmalıdır.