muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2008/20966, Karar No: 2009/4697, Tarih: 31.03.2009

Hükmün davalı  vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

Dava, davacının   2926 sayılı Yasaya tabi tarım Bağ-Kur  sigortalısı  olduğunun  tesbiti istemine  ilişkindir.

Mahkemece  davacının  01.10.1998 tarihinden itibaren tarım Bağ-Kur  sigortalısı olduğunun  tesbitine  karar verilmiştir.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım Bağ-Kur hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan  Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 58 yaşını dolduran kadınlarla, 60 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım Bağ-Kur sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır.Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek Bağ-Kur’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. Bağ-Kur’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık  ve  Nüfus  İdareleri  kayıtları  ile  diğer  kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan pancar ekicileri İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının  esas alınacağı  bildirilmiştir.  Bu kayıtların  tarımda  kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi  olduğu ortadadır.

Dosyadaki bilgi ve belgelerden davacının Ziraat Odası  kaydının 17.09.1998 tarihinde başladığı, Tarım Kredi Kooperatifine 10.10.1967-24.12.1996 tarihleri arasında  ortak olduğu, davacının sattığı ürün bedelinden  yapılmış bir prim kesintisinin  bulunmadığı  ve  tarım Bağ-Kur  sigortalısı olarak önceden  kayıt ve tescillinin olmadığı   görülmektedir.

Mahkemece, davacının önceden tescili  olmadığı ve tescile esas olacak prim kesintisi bulunmadığı halde , geçmişe dönük olarak tescil kararı verilmesi  usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı kurumun  bu yönleri amaçlayan  temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 31.03.2009 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/4924, Karar No: 2017/3789, Tarih: 15.06.2017

**11. Hukuk Dairesi         2016/4924 E.  ,  2017/3789 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... 4.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada ... 4.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 17/02/2015 tarih ve 2014/10-2015/31 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 13.06.2017 günü hazır bulunan davacı vekili Av.... ile davalı vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, taraflar arasında imzalanan 08/06/2012 tarihli belirli süreli telif sözleşmesi ile müvekkilinin ... programında yorumculuk görevini yerine getirdiğini, 1 yıllık sürenin sonunda tarafların karşılıklı olarak memnuniyetleri nedeniyle taraflar arasında protokol yapılarak ilişkinin ikinci yılın sonuna kadar uzatıldığını, davalının 27/11/2013 tarihinde haklı bir nedeni olmaksızın sözleşmeyi feshettiğini, bu durumda bakiye sözleşme süresi için davalının ödemesi gereken telif ücretlerinin davacıya ödenmesi gerektiğini, kanalın el değiştirmesi sonucunda yeni sahibi tarafından müvekkilinin kovulduğu yönünde çıkan haberlerin, davacının kişilik haklarını zedelediğini, bundan dolayı manevi zararının da söz konusu olduğunu ileri sürerek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere şimdilik 30.000 TL bakiye sözleşme bedelinin ve 50.000 TL manevi tazminatın davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, gerek taraflar arasındaki sözleşme, gerekse sözleşmenin sona erdiği bir yıllık süre sonunda taraflar arasında yapılmış olan şifahi anlaşma gereğince davacı tarafa ödenmesi gereken ücretlerin tam olarak ödendiğini, el yazısı ile düzenlenen ve aslı ibraz edilmeyen tarihsiz protokolü kabul etmediklerini, bir an için bunun doğru olduğu kabul edilse bile bunun 08/06/2012 tarihli ana sözleşmeden önce kaleme alınmış olabileceğini, taraflar arasındaki sözleşmenin ikinci ve beşinci maddelerinden anlaşıldığı üzere sözleşmenin bir yıllık süre için akdedildiğini ve yenilenmediğini, ... programının ağır bir külfet oluşturması nedeniyle programın moderatörü ... ile yapılan sözleşmenin bir yıl süreli olup uzatılmadığını, sadece programın yayına devam edilip edilmeyeceği hususu kesinleşinceye kadar, tarafların karşılıklı kararı ile programın bir süre daha devam ettirildiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre; taraflar arasında düzenlenen 1 yıllık sözleşmenin 30 Haziran 2013 tarihinde sona erdiği, dolayısıyla "sözleşme fesih beyanı" başlıklı yazıda her ne kadar 27/11/2013 tarihinde fesih yapıldığı yazılı ise de, bu beyanın, 1 yıl süreli olduğu yazılı bulunan ve 30 Haziran 2013 tarihinde sona eren sözleşmenin fesih beyanı değil, sözleşmenin bitiminden sonra tarafların karşılıklı mutabakatları ile belirsiz bir süre daha devam eden programların "sona erdiğinin bildirilmesi" niteliğinde olduğu, yayın süresince davacının program yorumculuğu nedeniyle hak ettiği ücretlerin kendisine ödendiği, programın süresinin 2 yıllık olmayıp, taraflar arasındaki 08/06/2012 tarihli sözleşmenin beşinci maddesinde açıkça yazılı olduğu üzere 1 yıllık olduğu, davacının ve davalının taraf olmadığı tarihsiz ve başlıksız protokolün, bu sözleşme hükümlerine herhangi bir etkisinin bulunmadığı, sözleşmenin 30 Haziran 2013 tarihinde sona ermesinden sonra belirsiz bir süre daha programın yayınlanmasının, sözleşmenin uzadığı anlamına gelmediği, sona eren sözleşmenin basında yer almasının davalı ile herhangi bir bağlantısının bulunmadığı ve bu konuda çıkan haberlerden dolayı davalının sorumluluğunun olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, davacının dayandığı ... adına ... ve ... adına ... tarafından imzalanan el yazılı metnin sonunda diğer hususların ana sözleşmede belirleneceği belirtildiğinden bunun asıl sözleşmeden önce düzenlendiğinin anlaşılmasına, taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin 1 yıl süreli olmasına, fesih bildiriminin bu sürenin sona ermesinden sonraki bir tarihte yapılmış bulunmasına göre davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddiyle hükmün onanmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ : Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile hükmün ONANMASINA, takdir olunan 1.480,00 TL duruşma vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, aşağıda yazılı bakiye 2,20 TL temyiz ilam harcının temyiz edenden alınmasına, 15.06.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/17800, Karar No: 2013/8631, Tarih: 03.04.2013

**13. Hukuk Dairesi         2012/17800 E.  ,  2013/8631 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Tüketici Mahkemesi

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabul kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, ... Mahallesi,44057 ada 1 parselde bulunan dairesine su abonesi olmak için kendisinden kanal katılım ve şebeke bedeli istendiğini belirterek, kanal katılım ve şebeke bedeli ödemeksizin abonelik sözleşmesi yapılmasına karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile,588,23 TL kanal katılım payı ve şebeke hissesi borcundan dolayı davacının davalıya sorumlu olduğunun,bunu aşan miktardan sorumlu olmadığının tespitine, sorumlu olunan miktar ödendiğinde taraflar arasında su aboneliği sözleşmesinin kurulmasına karar verilmiş,hüküm,davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Uyuşmazlık, davacının satın aldığı konuta su abonesi olmak için kanal katılım payı ödemekle yükümlü olup olmadığı konusundadır.

2464 Sayılı Belediye Gelirleri Kanununun Kanalizasyon Harcamalarına Katılma Payı başlığı altında 87.maddesi "Belediyelerce ve belediyelere bağlı müesseselerce, aşağıdaki şekilde kanalizasyon tesisi yapılması halinde, bunlardan faydalanan gayrimenkullerin sahiplerinden, kanalizasyon harcamalarına katılma payı alınır:

a)Kanalizasyon tesisi yapılması,

b)Mevcut tesislerin sıhhi ve fenni şartlara göre ıslah edilmesi iki ve daha fazla yol kenarında bulunan gayrimenkuller hangi yoldaki kanalizasyona bağlanmış ise, payın hesabında yola ait kanalizasyon giderleri nazara alınır." düzenlemesi getirmiştir. Aynı yasanın 88.maddesi su Tesisleri için 87.maddeye paralel bir düzenleme öngörmüştür.

Bu yasa maddesine dayalı olarak çıkarılan ASKİ Tarifeler Yönetmeliğinin 39.maddesinde de gerek yeni bir kanalizasyon tesisi yapılması ve gerekse mevcut tesisin ıslahı durumunda taşınmaz sahiplerinden katılma payı alınacağı öngörülmüş; bunun belli bir oranının inşaat ruhsatı alınma aşamasında avans olarak tahsil edileceği, bakiyesinin de su aboneliği aşamasında bina değeri esas alınmak ve %2 oranını geçememek üzere tahsil edileceği belirlenmiştir.

Yukarıda belirtilen yasa ve tarifeler yönetmeliği hükümleri birlikte değerlendirildiğinde davalı tarafça yeni kanalizasyon ve içme suyu tesisleri yapılmış veya mevcutların iyileştirilmesi yapıldığı taktirde, tesislerin hizmet edeceği saha dahilindeki gayrimenkul sahiplerinden yönetmelikte belirlenen ilkelere göre su ve kanalizasyon tesisleri katılım payı talebe hakkı vardır. Ancak bu katılım payı davalı tarafça hizmet götürülmesi koşuluna bağlı olarak alınır. Bu durumda hizmet götürüldüğünün davalı tarafça kanıtlanması halinde davacı katılım payının yüklenici veya kendisi tarafından ödendiğini kanıtlamakla yükümlüdür.

Davacı su abonesi olabilmek için kendisinden kanal katılım ve şebeke bedeli istendiğini,bu bedelin haksız olduğunu belirterek katılım bedeli ödemeksizin abonelik sözleşmesinin kurulması istemiyle eldeki davayı açmıştır.İnşaat mühendisi ... tarafından düzenlenen bilirkişi raporuna göre,davacının 588,23 TL kanal katılım ve şebeke bedeli ödemesi gerektiği belirlenmiş,mahkemece bu rapor esas alınarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.Oysa aynı ada parselde yer alan başka bir daire ile ilgili olarak Dairemizin 2012/ 21244 esas sayılı dosyasında mimar bilirkişi ... tarafından davacının 1.291.45 TL ödemesi gerektiği belirlenmiştir.O halde mahkemece, bilirkişi raporları arasındaki farklılığın neden kaynaklandığı ve davacının ödemesi gereken miktarın tespiti hususunda yeni bir bilirkişi incelemesi yapılarak, sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz edilen hükmün, temyiz eden davalı yararına BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, HUMK’nun 440/1 maddesi uyarınca tebliğden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 03.04.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/1347, Karar No: 2022/2068, Tarih: 14.02.2022

**5. Hukuk Dairesi         2022/1347 E.  ,  2022/2068 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki davada Erzurum Asliye Ticaret ile Ankara 2. Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile dosyada son karar bölge adliye mahkemelerinin faaliyete geçmesinden sonra verilmiş ise de iki farklı bölge adliye mahkemesinin yargı çevresinde kalan mahkemelerce karşılıklı olarak yetkisizlik kararı verilmiş olması ve 5235 sayılı Kanunun 36/3. maddesi gereğince bölge adliye mahkemeleri hukuk dairelerinin görevinin yargı çevresi içerisinde bulunan adlî yargı ilk derece hukuk mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarını çözmek olduğundan yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.

Erzurum Asliye Ticaret Mahkemesi’nce, davalının yetki itirazının bulunduğu, taraflar arasında düzenlenen sözleşme gereğince Ankara Mahkemeleri ve İcra Daireleri’nin yetkili kılındığı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

Ankara 2. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce ise, tarafların kabulünde bulunan söz konusu eser sözleşmesinin 13. maddesinde ''Anlaşmazlığın esasına ilişkin maddi hukuk kuralları Türk Hukuku’na tabii olacaktır. Tahkim yeri Ankara Mahkemeleri ve İcra Daireleridir.'' hükmü yer aldığı, her ne kadar Erzurum Asliye Ticaret Mahkemesi’nce sözleşmenin 13. maddesinin yetki şartı olarak değerlendirilmiş ise de söz konusu madde hükmünde yetki şartına ilişkin bir hüküm bulunmadığı, maddenin tahkim ile ilgili hususları içerdiği, bu anlamda 6100 sayılı HMK'nın 17 ve 18. maddeleri hükümlerine uygun şekilde yetki şartının varlığı ve davalı tarafın aynı Yasanın 19. maddesine uygun şekilde yetki itirazının bulunduğundan söz edilemeyeceği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

6100 sayılı HMK'nın 17. maddesi ile “Tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça, dava, sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılır.” hükmü düzenlenmiştir.

Taraflar arasında düzenlenen 27/12/2012 tarihli sözleşmenin anlaşmazlıkların çözümü başlıklı 13. maddesinde “Anlaşmazlığın esasına ilişkin maddi hukuk kuralları Türk Hukuku’na tabi olacaktır. Tahkim yeri, Ankara Mahkemeleri ve İcra Daireleridir.” hükmü kararlaştırılmıştır. Söz konusu madde de tarafların aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında yetkili mahkemeyi belirlemedikleri, maddenin tahkim ile ilgili hususları düzenlediği, davalı vekilinin cevap dilekçesi ile birlikte, yetki şartı çerçevesinde Ankara Mahkemeleri’nin kesin yetkili olduğuna dair yetki itirazında bulunduğu anlaşılmaktadır.

Davalı, yetki itirazında yetkili mahkemeyi göstermemişse, yetki itirazı kabul edilmez. Davalının yetki itirazında yetkili olduğunu bildirdiği mahkemenin gerçekten yetkili olması lazımdır. Mahkeme, yetki itirazını incelerken, kendisinin yetkili olup olmadığını tespit bakımından, davalının yetki itirazındaki beyanları ile bağlı olmayıp, yetki hakkındaki kanuni hükümleri bütün şümulü ile nazara almak ve ona göre yetkili olup olmadığı hakkında bir karar vermek zorundadır. Ne var ki, bu inceleme kendisinin ve yetkili olduğu ileri sürülen mahkemenin yetkisinin tespiti ile sınırlı olup; yetki itirazında yetkili mahkeme doğru gösterilmemişse, mahkeme kanuna göre gerçekten yetkili olan mahkemeyi araştırıp tespit ederek yetkisizliğine ve dosyanın o yer mahkemesine yollanmasına karar veremez. Bu halde, yetki itirazında yetkili mahkemenin doğru gösterilmemiş olması sebebiyle, yetki itirazının reddine karar verilmelidir.

Mahkeme, yetki itirazını incelerken, kendisinin yetkili olup olmadığını tespit bakımından, davalının yetki itirazındaki beyanları ile bağlı olmadığı ve davalının yerleşim yeri Çankaya/Ankara olduğundan yetki itirazının geçerli olduğu kabul edilse dahi, dava konusunun eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak, maddi ve manevi tazminat istemine ilişkin olduğu, 6100 sayılı HMK'nın 10. maddesinde sözleşmeden doğan davalar için, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinin yetkili olduğu ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 89. maddesinde ise para alacağına ilişkin davalarda aksi kararlaştırılmadıkça para borcu alacaklının yerleşim yerinde ödenmesi gerektiğinin belirtildiği, dolayısıyla davanın, davacının seçimine göre, hem genel ve hem de özel yetkili mahkemede açılabileceği, sözleşmenin ifa yeri ve davacı alacaklının yerleşim yerinin Erzurum olduğu anlaşıldığından ve davacı tercih hakkını bu yönde kullandığından, uyuşmazlığın Erzurum Asliye Ticaret Mahkemesi’nce görülüp, sonuçlandırılması gerekmektedir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 sayılı HMK’nun 21 ve 22. maddeleri gereğince Erzurum Asliye Ticaret Mahkemesi’nin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE, 14/02/2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/18880, Karar No: 2020/6408, Tarih: 20.10.2020

**14. Hukuk Dairesi         2016/18880 E.  ,  2020/6408 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki önalım hakkına dayalı tapu iptali ve tescil davasından dolayı mahal mahkemesinden verilen hüküm davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

7201 sayılı Tebligat Kanunu, 19.01.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6099 sayılı Kanunla değiştirildikten sonra, gerçek kişilere yapılacak tebligatla ilgili olarak iki aşamalı bir yol benimsenmiştir.

1) Bu kanun değişikliğine göre, muhatabın adres kayıt sistemindeki adresine, Kanunun 21/2. maddesi uyarınca doğrudan tebligat yapılması mümkün değildir. Muhataba çıkarılan ilk tebligat, öncelikle bilinen veya gösterilen en son adresine, mavi renkli zarf kullanılmaksızın ve adres kayıt sistemindeki adres olduğuna ilişkin şerh verilmeksizin Kanunun 10. maddesine göre normal bir şekilde çıkarılmalıdır. Muhatabın bu adreste bulunmaması durumunda, tebliğ memurunca Kanunun 20 ve 21. maddesinin birinci fıkrası ile Tebligat Yönetmeliğinin 29. maddesi uyarınca, muhatap lehine olan araştırmalar yapılarak tebligatın kendisine ulaşması ve bilgilendirme işlemlerinin yerine getirilmesi gerekir.

2) Muhatabın gösterilen adresten sürekli olarak ayrılması ve yeni adresinin de tebliğ memurunca tespit edilememesi durumunda, tebliğ evrakının tebligatı çıkaran mercie geri gönderilmesi gerekir. Ancak bu aşamadan sonra, Kanunun 10/2 ve Yönetmeliğin 16/2. maddeleri nazara alınarak, tebliğ evrakının açık mavi renkli zarfla, adresin muhatabın adres kayıt sistemindeki yerleşim yeri adresi olduğu belirtilerek, Kanunun 21/2. maddesine göre tebliği mümkün olabilecektir.

Tebligat Kanununun 10/2 ve 21/2. maddeleri farklı şekilde yorumlanarak, başka adresi bilinmediği gerekçesiyle muhatabın adres kayıt sistemindeki yerleşim yeri adresine doğrudan doğruya 21/2. maddesine göre tebligat çıkartılması muhatabın savunma hakkını kısıtlayacağından, Anayasanın "Hak arama hürriyeti" kenar başlıklı 36. maddesi ve 6100 sayılı HMK’nin “Hukuki dinlenilme hakkı” başlıklı 27. maddesi ile Tebligat Kanununun yukarıda bahsi geçen hükümlerine aykırı olacaktır.

Yukarıda açıklanan ilkeler ışığında somut olaya gelince; davalılar ... ve ...’a gerekçeli karar tebligatlarının, yukarıda açıklanan ilke ve kurallara aykırı olarak TK'nın 10/2. maddesi gözardı edilmek suretiyle, yasal şartları oluşmadan ilk seferde doğrudan doğruya TK'nın 21/2. maddesine göre yapıldığından usulsüz oldukları anlaşıldığından mahkemece, anılan davalılara 7201 sayılı Tebligat Kanunu ve Tebligat Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmelik hükümlerine uygun şekilde gerekçeli kararın tebliği sağlanarak ve yasal temyiz süresi beklenildikten sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere Dairemize gönderilmesi için dosyanın MAHKEMESİNE İADESİNE, 20.10.2020 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/5746, Karar No: 2022/11502, Tarih: 02.06.2022

**11. Ceza Dairesi         2020/5746 E.  ,  2022/11502 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Sahte belge düzenleme

HÜKÜM : Beraat

Sanığa yüklenen “2007, 2008 ve 2009 takvim yıllarında sahte belge düzenleme” suçlarının Kanundaki cezasının türü ve üst sınırına göre, 5237 sayılı TCK’nin 66/1-e ve 67/4. maddelerinde öngörülen olağanüstü dava zamanaşımlarının en aleyhe kabulle 31.12.2007, 31.12.2008 ve 31.12.2009 suç tarihlerinden temyiz inceleme tarihine; sanığa yüklenen “2010 takvim yılında sahte fatura düzenleme” suçunun Kanundaki cezasının türü ve üst sınırına göre, 5237 sayılı TCK’nin 66/1-e maddesinde öngörülen olağan dava zamanaşımının, kesen son sebep olan iştirak halinde işlenen suç nedeniyle mahkumiyet hükmünün kurulduğu 17.04.2014 tarihinden temyiz inceleme tarihine kadar gerçekleştiği ve bu itibarla katılan vekilinin temyiz nedenleri yerinde görüldüğünden, diğer yönleri incelenmeyen hükümlerin 5320 sayılı Kanun’un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nin 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA; ancak yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen bu hususta, aynı Kanun’un 322. maddesindeki yetkiye dayanılarak karar verilmesi mümkün olduğundan, sanık hakkındaki kamu davalarının gerçekleşen dava zamanaşımı nedeniyle 5271 sayılı CMK’nin 223/8. maddesi uyarınca DÜŞMESİNE, 02.06.2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.