muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/8657, Karar No: 2013/17053, Tarih: 08.10.2013

**5. Hukuk Dairesi         2013/8657 E.  ,  2013/17053 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasının kabulüne dair verilen yukarıda tarih ve numaraları yazılı hükmün duruşmalı olarak Yargıtayca incelenmesi, davalı idare vekili tarafından verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, duruşma için belirlenen 08.10.2013 günü temyiz eden davalı idare vekili ile aleyhine temyiz olunan davacılar vekilinin yüzlerine karşı duruşmaya başlanarak, taraf vekillerinin sözlü açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki kâğıtlar okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü.

- K A R A R -

1-Dava konusu taşınmazların 1/1000 ölçekli imar planında Yüksek Öğretim Tesis Alanı olarak ayrılmasına ilişkin planın hangi tarihte kesinleştiğinin ilgili Belediye İmar Müdürlüğünden sorulmasından,

2-Davalı idare tarafından, dava konusu taşınmazların 1/1000 ölçekli imar planında Yüksek Öğretim Tesis Alanından çıkartılmasına ilişkin olarak ... Belediye Başkanlığına yapılan başvurular sonrasında, plan tadilatı yapılıp yapılmadığı, yapıldı ise taşınmazların hangi kullanım amacına tahsis edildiğinin ilgili Belediye Başkanlığından sorularak, varsa buna ilişkin tüm belgelerin getirtilmesinden,

3-Dava konusu taşınmaz ile hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda emsal olarak incelenen taşınmazların değerlendirme tarihi olan 26.08.2011 tarihinde fiili imar uygulaması sonucu oluşan imar parselleri mi, yoksa imar planına dahil olmakla birlikte olduğu gibi bırakılan kadastro parselleri mi olduklarının ilgili Belediye İmar Müdürlüğünden sorulmasından,

Sonra, alınacak cevaplarla birlikte gönderilmek üzere dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 08.10.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/7709, Karar No: 2015/7311, Tarih: 04.06.2015

**16. Hukuk Dairesi         2014/7709 E.  ,  2015/7311 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :KADASTRO MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında ... Köyü çalışma alanında bulunan 116 ada 13 parsel sayılı 6.075,94 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz tarafların ortak murisi ..., 117 ada 9 ve 34 parsel sayılı 4.401,69 ve 8.407,75 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar ise tarafların diğer ortak murisi ... adına, miras yoluyla gelen hak, paylaşma ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle tespit edilmiştir. Davacı ..., miras yoluyla gelen hakka ve pay satın alma iddiasına dayanarak dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın reddine ve çekişmeli taşınmazların tespit gibi tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı ... tarafından temyiz edilmiştir.

Dava konusu taşınmazlar, miras yoluyla gelen hak, paylaşma ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle davacı ile davalı tarafın anne ve babaları adına tespit edilmiş, davacı; taşınmazların, annesinin babası olan ...'den geldiğini ve ...'in diğer mirasçılarının paylarını kendisinin satın aldığını iddia ederek bu paylarla annesinden gelen miras payının adına tescilini istemiş, davalı taraf; dava konusu 116 ada 13 parsel sayılı taşınmazın annelerine onun babası ...'den miras kaldığını, diğer taşınmazların ise babaları tarafından ...'den satın alındığını belirtmişler ayrıca tapu kayıtlarına da dayanmışlardır. Mahkemece, dava konusu taşınmazların kök muris ...'den geldiğinin kanıtlanamadığı gerekçesiyle yazılı şekilde hüküm kurulmuşsa da davalı tarafın dayandığı ve davacının da kabul ettiği tapu kayıtlarından, çekişmeli taşınmazların kök muris ...'den intiklal ettiği anlaşılmaktadır. Ne var ki mahkemece bu tapu kayıtlarının uygulaması yöntemince yapılmamıştır. Bu tür eksik ve yetersiz araştırmaya dayanılarak karar verilemez. Hal böyle olunca doğru sonuca varılabilmesi için öncelikle davalı tarafın dayanağı tapu kayıtlarının tesisinden itibaren tüm tedavüllerini gösterir şekilde kayıt, kroki ve haritaları ile dava konusu taşınmazlara komşu tüm taşınmazların kadastro tutanaklarının onaylı örnekleri ile varsa dayanak kayıtları tesis ve tedavülleri ile birlikte getirtilerek dosya keşfe hazır hale getirilmeli, usulünce belirlenecek yerel bilirkişiler ve taraf tanıkları ile uzman bilirkişiler huzuruyla mahallinde yeniden keşif yapılmalı, keşif sırasında öncelikle, uzman teknik bilirkişi eliyle davalı tarafın dayanağı tapu kayıtlarının varsa haritası zemine uygulanarak tapu kayıtlarının kapsamı, 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 20/A maddesi uyarınca haritasına göre belirlenmeli, tapu kayıtlarının haritasının uygulanamaması durumunda ise ihdasından itibaren tüm tedavülleriyle birlikte okunup sınırlarının bilirkişilerce zeminde tek tek gösterilmesi istenilmeli, bilirkişilerin gösteremediği sınırların tespiti için taraflara tanık dinletme imkanı sağlanmalı, teknik bilirkişiye yerel bilirkişi ve tanıkların gösterdiği sınırlar haritasında işaret ettirilmeli, bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanaklarıyla denetlenmeli, fen bilirkişisine uygulanan tapu kayıtlarının kapsadığı alanı gösterir ve keşfi takibe imkan verir kroki düzenlettirilmeli, davalı tarafın dayanağı tapu kayıtlarının dava konusu taşınmazları kapsadığının anlaşılması durumunda bu kayıtların intikal ve pay durumları da göz önünde bulundurularak toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilip sonucuna göre hüküm kurulmalıdır. Mahkemece yetersiz araştırma ve uygulama ile yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz olup temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulüyle hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan temyiz karar harcının talep halinde temyiz edene iadesine, 04.06.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/20408, Karar No: 2015/21132, Tarih: 01.12.2015

**10. Hukuk Dairesi         2014/20408 E.  ,  2015/21132 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : Bakırköy 20. İş Mahkemesi

Tarihi : 30.06.2014

No : 2013/656-2014/299

Kurum işleminin iptali ve alacak davasının yapılan yargılaması sonunda; davanın reddine ilişkin verilen kararın yasal süresi içinde temyizen incelenmesini davacının avukatının istemesi ve duruşma talep etmesi üzerine dosya incelenerek, işin duruşmaya tâbi olduğu anlaşılıp, duruşma için 06.10.2015 günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderildi. Duruşma günü davacı adına Av. İ.. Ş.. ile karşı taraf adına Av. A. B. geldiler. Duruşmaya başlandı. Hazır bulunanların sözlü açıklamaları dinlenip duruşmaya son verilerek; işlerin yoğunluğu nedeniyle bırakılan günde, Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanunî gerektirici sebeplere ve özellikle; 2008/14173 sayılı Bakanlar Kurulu kararıyla 01.10.2008 tarihinden itibaren yürürlüğe giren Kısa Vadeli Sigorta Kolları Prim Tarifesinin geçici 1. maddesindeki, “506 sayılı Kanuna göre tescil edilen iş yerlerinin mevcut iş kolu kodları, işverenlerin elektronik veya kâğıt ortamında yapacakları beyana istinaden, Kurumca gerek görülen haller hariç olmak üzere, ayrıca tebligat yapılmaksızın bu tarifedeki uygun iş kolu kodlarına dönüştürülür” düzenlemesi kapsamında davacı elektronik veya kağıt ortamında herhangi bir beyanda bulunmamıştır.

01.08.2004 tarihinden itibaren 7172 grubuna dahil olan Uçaklarda yapılan bütün işler “Havacılık kulüpleri dahil” iş yeri olarak nitelenen işyerini, Kurum, 01.10.2008 tarihinden itibaren 5211 sınıfından Uçaklarda yapılan bütün işler “Havacılık kulüpleri dahil” olarak dönüştürmüş ve bu durumu da “gerek görülen hal” olarak nitelendirmediği için davacıya tebliğ etmemiştir. Burada herhangi bir yasal olmayan durum sözkonusu değildir.

Bu durumda;

Davacının, 5510 sayılı Kanunun Tehlike sınıf ve derecelerini etkileyebilecek değişiklikler başlığını taşıyan 84. madde kapsamında davaya konu işyerinin tehlike sınıf ve derecelerini etkileyebilecek değişiklik olduğu konusunda herhangibir iddiasının olmaması nedeniyle, eldeki davada 83. madde kapsamında değerlendirme yapılması gerekmekte olup, bu yönde de 83. maddede ki “...Kurum, işyerinin tespit edilmiş bulunan tehlike sınıf ve derecesini yaptıracağı incelemelere dayanarak kendiliğinden veya işverenin ... isteği üzerine değiştirebilir. Kurumca yapılacak değişikliklere ilişkin kararın takvim yılından en az bir ay önce işverene, işveren tarafından değişiklik isteğinin de takvim yılından en az iki ay önce Kuruma bildirilmesi şarttır.

Böylece karara bağlanacak değişiklikler, karar veya istekten sonraki takvim yılı başında yürürlüğe girer.

Böylece karara bağlanacak değişiklikler, karar veya istekten sonraki takvim yılı başında yürürlüğe girer.

İşverenler ... tehlike sınıf ve derecesi ile prim oranı hakkında Kurumca yapılacak yazılı bildirimi aldıktan sonra bir ay içinde Kuruma itiraz edebilir. Kurum, bu itirazı inceleyerek en geç üç ay içinde karara bağlayarak sonucunu itiraz edene bildirir. İlgililer, Kurumun kararı üzerine, kararın tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde yetkili mahkemeye başvurabilir... “ düzenlemesindeki prosedüre uygun olarak işyeri tehlike sınıf ve derecesindeki değişiklik için şart olduğu sonucuna varılan davacının 26.04.2012 tarihinde yaptığı isteğinden sonraki takvim yılı başı olan 01.01.2013 tarihinden itibaren kısa vadeli sigortalı prim oranının % 2 olarak belirlenmesine ilişkin Kurum işlemi isabetli olup; buna dair davacıya yapılan 02.11.2012 tarihli tebligattan itibaren bir ay geçtikten sonra 06.12.2012 tarihinde davanın açılmış olması nedeniyle yasal süre geçtiği gerekçesiyle davanın reddine ilişkin mahkeme kararının yerinde olduğunun belirgin bulunmasına göre, yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı temyiz harcının davacıdan alınmasına, davalı avukatı yararına takdir edilen 1.100,00 TL duruşma avukatlık ücretinin davacıya yükletilmesine 01.12.2015 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/8648, Karar No: 2013/17051, Tarih: 08.10.2013

**5. Hukuk Dairesi         2013/8648 E.  ,  2013/17051 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasının kabulüne dair verilen yukarıda tarih ve numaraları yazılı hükmün duruşmalı olarak Yargıtayca incelenmesi, davalı idare vekili tarafından verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, duruşma için belirlenen 08.10.2013 günü temyiz eden davalı idare vekili ile aleyhine temyiz olunan davacılar vekilinin yüzlerine karşı duruşmaya başlanarak, taraf vekillerinin sözlü açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki kâğıtlar okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü.

- K A R A R -

1-Dava konusu taşınmazların 1/1000 ölçekli imar planında Yüksek Öğretim Tesis Alanı olarak ayrılmasına ilişkin planın hangi tarihte kesinleştiğinin ilgili Belediye İmar Müdürlüğünden sorulmasından,

2-Davalı idare tarafından, dava konusu taşınmazların 1/1000 ölçekli imar planında Yüksek Öğretim Tesis Alanından çıkartılmasına ilişkin olarak ... Belediye Başkanlığına yapılan başvurular sonrasında, plan tadilatı yapılıp yapılmadığı, yapıldı ise taşınmazların hangi kullanım amacına tahsis edildiğinin ilgili Belediye Başkanlığından sorularak, varsa buna ilişkin tüm belgelerin getirtilmesinden,

3-Dava konusu taşınmaz ile hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda emsal olarak incelenen taşınmazların değerlendirme tarihi olan 22.08.2011 tarihinde fiili imar uygulaması sonucu oluşan imar parselleri mi, yoksa imar planına dahil olmakla birlikte olduğu gibi bırakılan kadastro parselleri mi olduklarının ilgili Belediye İmar Müdürlüğünden sorulmasından,

Sonra, alınacak cevaplarla birlikte gönderilmek üzere dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 08.10.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/22134, Karar No: 2022/16576, Tarih: 29.11.2022

**6. Ceza Dairesi         2021/22134 E.  ,  2022/16576 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Nitelikli yağma

HÜKÜMLER : Mahkumiyet

Mahalli mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle dosya incelenerek, gereği düşünüldü:

I- Mağdur ... müdafiinin temyiz isteminin incelenmesinde;

Suç tarihi itibariyle 15-18 yaş aralığında bulunan mağdur ...’ın, adresine çıkarılan davetiye ve zorla getirme kararına rağmen duruşmalara katılmadığı, 5271 sayılı CMK’nin 237 ve devamı maddelerine göre katılan sıfatı almadığı anlaşıldığından, temyiz hakkı bulunmayan mağdur vekilinin vaki temyiz talebinin 5320 sayılı Yasanın 8/2. maddesi aracılığıyla 1412 sayılı CMUK’un 317. maddesi uyarınca tebliğnameye uygun olarak REDDİNE,

II- Nitelikli yağma suçundan kurulan hükümlerin incelenmesine gelince;

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, uyulan bozmaya, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve Hakimler Kurulunun takdirine göre; suçun suça sürüklenen çocuklar tarafından işlendiğini kabulde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmış, diğer temyiz nedenleri de yerinde görülmemiştir.

Ancak;

Oluş ve dosya içeriğine göre, suça sürüklenen çocukların mağdurların üstlerinden 27 ve 10 TL paraları aldığı olayda, suça sürüklenen çocuklar hakkında herhangi bir gerekçe gösterilmeksizin değer azlığı indirimi uygulanmamıştır.

TCK'nın “Daha az cezayı gerektiren hâl” başlıklı 150/2. maddesinde; “Yağma suçunun konusunu oluşturan malın değerinin azlığı nedeniyle, verilecek ceza üçte birden yarıya kadar indirilebilir.” denilmektedir.

Maddenin gerekçesinde ise; “Maddenin ikinci fıkrasında, yağma suçunun konusunu oluşturan malın değerinin azlığı nedeniyle, verilecek cezada indirim yapılması gerektiği kabul edilmiştir.” açıklamasına yer verilmiştir.

TCK’nın 145. maddesiyle daha az ceza verilmesini gerektiren bir nitelikli hâl olarak “Değer azlığı”, hırsızlık suçu bakımından da -suçun işleniş şekli ve özellikleri de göz önünde bulundurularak, ceza vermekten de vazgeçilebilir.” ibaresi ilâvesiyle- hüküm altına alınmış bir husustur.

Y.C.G.K.'nın 15.12.2009 günlü, 6/242-291 esas ve karar sayılı içtihadında belirtildiği üzere, 5237 sayılı TCK'nın 145.(veya 150/2) maddelerinde veya gerekçelerinde “Daha çoğunu alabilme olanağı varken yalnızca gereksinimi kadar ve değer olarak az olan şeyi alma” koşulu yoktur. Elbette değerin az olmasına ilaveten, daha çoğunu alma olanağı varken daha azı alınmış ise; bu maddeler sanık lehine uygulanmalıdır. Ancak; her iki maddenin, yalnızca bu tanımlamayla sınırlandırılması da olanaklı değildir.

TCK'nın 145 veya 150/2. maddeleri uyarınca faile verilen cezada indirim yapılabilmesi için malın değerinin az olması kural olarak yeterli olup, suç ve cezada kanunilik ilkesi ile aleyhe kıyas ve yorum yasağı gereği, kanunda bulunmayan başka bir koşul ihdas edilemez.

TCK'nın 145 veya 150/2. maddeleri uyarınca faile verilen cezada indirim yapılabilmesi için malın değerinin az olması kural olarak yeterli olup, suç ve cezada kanunilik ilkesi ile aleyhe kıyas ve yorum yasağı gereği, kanunda bulunmayan başka bir koşul ihdas edilemez.

Hâkim indirim oranını TCK'nın 3. maddesinde öngörüldüğü üzere “işlenilen fiilin ağırlığıyla orantılı” olacak şekilde saptamalıdır.

TCK'nın 145 ve 150/2. maddelerinin uygulanmasında hâkime geniş bir takdir yetkisi tanınmış olup, TC Anayasası’nın 141/3, 5271 sayılı CMK'nın 34, 223, 230 ve 289. maddeleri uyarınca sözü edilen yetki kullanılırken, keyfiliğe kaçmadan, her somut olaya uygun, yasal ve yeterli gerekçe göstermek suretiyle açıklanmalı ve uygulama yapılmalıdır.

Öte yandan hâkim, TCK.'nın 145 veya 150/2. maddeleriyle kendisine tanınan takdir yetkisini kullanırken, evrensel ceza hukuku prensiplerinden olan ve ceza kanunlarımızın hazırlanmasında esas alınan, kanunilik, belirlilik, orantılılık ve ölçülülük ilkeleri, kıyas ve aleyhe yorum yasağı ile mükerrer değerlendirme yasağına uygun bir değerlendirme yapmak zorundadır.

Bu açıklamalardan değer az ise, verilecek cezadan mutlaka indirim yapılmalıdır gibi bir anlam da çıkartılmamalıdır. Diğer bir anlatımla indirim yapıp yapmama hususu her somut olayda özenle değerlendirilmelidir.

Nitekim Yargıtay Ceza Genel Kurulu’nun Dairemizce benimsenen içtihatları uyarınca; rögar kapağı, plaka, sürücü belgesi, kimlik belgesi ve bankamatik kartı gibi eşyaların hırsızlık suçuna konu olması halinde, ortaya çıkan tehlike veya bunların yeniden çıkartılması için sarf edilecek emek ve mesai vb.’de gözetilerek değer azlığı indirimi yapılmamalıdır.

Bu açıklamalardan sonra somut olay değerlendirildiğinde, mağdurların üzerinden alınan 10 TL ve 27 TL’nin suç tarihi olan 10/09/2012 itibariyle paranın satın alma gücü ve günün ekonomik koşulları ile birlikte değerlendirildiğinde, suça sürüklenen çocuklara verilen cezada değer azlığı indiriminin yapılması gerekir.

Açıklanan nedenlerle;

Suça sürüklenen çocuklara verilen cezalardan değer azlığı nedeniyle indirim yapılması gerektiği hususunun gözetilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuklar müdafiilerinin temyiz istemleri bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükümlerin açıklanan nedenle tebliğnameye uygun olarak BOZULMASINA, 29/11/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/4484, Karar No: 2013/7509, Tarih: 06.05.2013

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2013/4484 E.  ,  2013/7509 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Bilirkişi kurulu tarafından münavebeye alınan buğday, arpa, şekerpancarı ve silajlık mısırın sulu şartlarda 2012 yılı itibarıyla dekar başına ortalama verim, üretim giderleri çizelgesi (tüm harcama kalemlerini açıklayan) ve kilogram başına toptan satış fiyatlarını gösterir biçimde veri cetvelinin gıda, tarım ve hayvancılık ilçe müdürlüğünden getirtilerek dosya içerisine konulmasından sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 06.05.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/19359, Karar No: 2012/23587, Tarih: 18.12.2012

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2012/19359 E.  ,  2012/23587 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :... Mahkemesi

Davacı, yetim aylığının iptaline ilişkin Kurum işleminin iptaline, kesilen aylığının tekrar bağlanması gerektiğinin tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Dava, davacının annesi nedeniyle aylık almaya hak kazandığının tespiti ile Kurumun muvazaalı boşanma gerekçesi ile reddettiği Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece,davanın kabulü ile davacıya annesi ...'dan talep tarihi olan 28.04.2010 tarihini takip eden 01.05.2010 tarihiden itibaren dul ve yetim aylığı bağlanması gerektiğinin tespitine karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Hakkında verilen boşanma kararı 12.04.2010 tarihinde kesinleşen davacı talep ettiği ölüm aylığının boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığının belirlendiği gerekçesiyle davalı Kurumca reddolunup, mahkemece yapılan yargılama sonunda istem aynen hüküm altına alınmıştır.

Davanın yasal dayanağı 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası kanunun 56. maddesinin ikinci fıkrası olup, uyuşmazlığın çözümünde sosyal güvenlik, sosyal güvenliğin amaç ve yöntemleri, sosyal sigortalar, sosyal güvenlik sistemi gibi kavram ve olguların değerlendirilmesine gereksinim bulunmaktadır.

Sosyal sigorta sistemlerinde sigortalılar veya hak sahipleri belli şartların yerine getirilmesi halinde sosyal edime (yardıma) hak kazanırlar. Sosyal edim ya da sosyal yardım hakkı kişilerin belli bir yardım ya da edim üzerinden yargısal yönden icrası mümkün kamusal talep hakkını ifade eder. Sosyal sigortalar; sosyal koruma, dayanışma, sosyal denkleştirme, zorunluluk ilkelerine dayanmakta olup, özellikle inceleme konusu 5510 sayılı Kanunun 56. maddesi yönünden önem arz eden sosyal koruma ilkesiyle, toplumun ekonomik ve sosyal yönden en fazla gereksinimi olan bireylerini/gruplarını koruma, güvenceye kavuşturma ve onlara hizmet amaçlanmakta, yaşamlarını sürdürebilmeleri için bu kişilerin sosyal güvenlik şemsiyesi altına alınması hedefi öne çıkmaktadır. Devletler tarafından amaç olarak benimsenen sosyal güvenlik genellikle sosyal sigortalar ile sosyal yardım ve hizmetler olarak adlandırılan iki temel yöntem uygulanmak suretiyle sağlanmaya çalışılmaktadır. İki ana rejimden meydana gelen Türk Sosyal Güvenlik Sisteminde, yardımlar genellikle devlet

bütçesinden veya gönüllü özel yapılanmalardan karşılandığı, katılmasız veya primsiz rejim olarak adlandırılan sosyal yardım ve hizmetlerin yanı sıra sistemin temel dayanağını oluşturan ve ilgililerin herhangi bir maddi katkısının söz konusu olmadığı katılmalı veya primli rejimde bulunmaktadır.