muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2018/1834, Karar No: 2018/4478, Tarih: 22.11.2018

"Temyiz eden, hükmün neden dolayı bozulmasını istediğini temyiz başvurusunda göstermek zorundadır",

Aynı yasanın "Temyiz Gerekçesi" başlıklı 295. maddesi ise,

"Temyiz başvurusunda temyiz nedenleri gösterilmemişse temyiz başvurusu için belirlenen sürenin bitmesinden veya gerekçeli kararın tebliğinden itibaren yedi gün içinde hükmü temyiz olunan bölge adliye mahkemesine bu nedenleri içeren bir ek dilekçe verilir.",

Şeklinde düzenlenmiştir.

Bu açıklamalar ve yasal düzenlemeler ışığında;

Anılan yasal düzenlemelere bakıldığında, öncelikle temyiz başvurusu (dilekçesi, istidası) ile gerekçeli temyiz dilekçesi (temyiz layihası, ek dilekçe) arasındaki fark üzerinde durulması gereklidir. Bu dilekçelerin, tek bir dilekçe olarak birlikte verilmesi de mümkündür. Ancak uygulamada çoğunlukla kısa kararın tefhimiyle birlikte on beş günlük temyiz süresi başladığından, öncelikle süreyi kaçırmamak için temyiz başvurusunda bulunulması (temyiz başvuru dilekçesinin verilmesi) gerekmektedir. Uygulamacılar bu dilekçeye "süre tutum dilekçesi" adını vermektedirler. Son derece yaygın olan bu yanlış tabir, verilen dilekçeyle temyiz süresinin durduğu gibi bir yanılgıyı da beslemektedir. Oysa bu dilekçe verilmekle temyiz gerçekleşmekte ve artık süre sorunu ortadan kalkmaktadır.

Gerekçeli temyiz dilekçesi (ek dilekçe, temyiz layihası) ise, temyiz nedenlerinin gösterildiği dilekçedir. 5271 sayılı CMK’nın temyiz kanun yoluna ilişkin hükümlerinin yürürlüğe girmesinden önce, bu dilekçenin verilmesi zorunlu değildi. Zira CMUK’nın 314/2. maddesinde yer alan "temyiz nedenlerinin gösterilmemesinin temyiz incelemesine engel olmayacağına yönelik" hükme dayanarak Yargıtay temyiz nedenlerini re’sen gözetebilmekteydi. 5271 sayılı CMK’nın kanun yollarına ilişkin hükümlerinin bir bütün olarak yürürlüğe girmesinin ardından, bu dilekçenin hangi aşamaya kadar verilmesi gerektiği konusu önem kazanmıştır.

Bir anlamda yasa koyucunun, hem muhakemeyi hızlandırmak, hem de asıl amacı ülkedeki hukuk kurallarının istikrarlı, aynı bir biçimde yorumlanması ve uygulanmasını sağlanmak olan Yargıtay'ın gereksiz iş yüküyle karşı karşıya kalmasını önlemek amacıyla “sırf temyiz nedeni gösterilmemesi” gerekçesiyle de olsa hukuka aykırı bir kararın kesinleşmesini göze aldığını söyleyebiliriz.

Bir anlamda yasa koyucunun, hem muhakemeyi hızlandırmak, hem de asıl amacı ülkedeki hukuk kurallarının istikrarlı, aynı bir biçimde yorumlanması ve uygulanmasını sağlanmak olan Yargıtay'ın gereksiz iş yüküyle karşı karşıya kalmasını önlemek amacıyla “sırf temyiz nedeni gösterilmemesi” gerekçesiyle de olsa hukuka aykırı bir kararın kesinleşmesini göze aldığını söyleyebiliriz.

Ancak adil yargılanma ve adalet erişim hakkı açısından söz konusu hükümler irdelendiğinde, “hangi hukuka aykırılıklara dayanıldığını somut bir şekilde göstermeyen” temyiz dilekçesinin ya da daha sonradan verilen ek temyiz dilekçelerinin, anılan yasal düzenlemeler karşısında reddedilmesi gerektiğinin kabulü, hem Anayasa'nın 2 ve 36. maddeleriyle hem AİHM’nin içtihatlarında yer alan ölçütler ile hem de ceza yargılamasının maddi gerçeğin insan onuruna yaraşır biçimde araştırılıp bulunması amacıyla uyumlu olduğunu söylemek güçtür. Kanun’da her ne kadar "yedi gün içinde ek dilekçe verilir" yazmaktaysa da, bu sürenin geçmesinden sonra fakat Yargıtay’ın incelemesinden önce Yargıtay’a ulaşan dilekçenin de kabul edilmesi gerekir. Bir kere süresinde temyiz isteminde bulunulduktan sonra, Yargıtay’da incelemeye başlayıncaya kadar dilekçe veya dilekçeler verilmesine, bu dilekçelerde önceden belirtilmeyen yeni temyiz nedenleri belirtilmesinde herhangi bir engel yoktur. Aksine bir kabul, medeni muhakeme yargılamasında olduğu gibi ceza yargılamasını da tamamen şekli bir yargılama vasfına getirir.

Sonuç olarak; bir kere süresinde temyiz isteminde bulunulduktan sonra, Yargıtay’da incelemeye başlayıncaya kadar dilekçe veya dilekçeler verilmesine, bu dilekçelerde önceden belirtilmeyen yeni temyiz nedenleri belirtilmesinde herhangi bir engel yoktur. Yargıtay'ın incelemesine kadar verilen ek dilekçe ve gösterilen temyiz nedenleri de, Yargıtay tarafından incelenmeli ve denetlenmelidir. Elbette söz konusu dilekçenin zamanında, tüm temyiz nedenlerini de gösterir şekilde hükmü veren mahkemeye verilmesi, olması gerekendir. Yargıtay’ın incelemesi sırasında, temyiz dilekçesinde herhangi bir temyiz sebebinin yer almadığı anlaşılırsa, ancak o zaman temyiz isteminin reddedilmesi gerekir.

Bu cihetlerle, sayın çoğunluğun “temyiz dilekçesinin temyiz sebeplerini içermediği ve gerekçeli kararın tebliğinden itibaren süresi içerisinde gerekçeli temyiz dilekçesini sunmadığı anlaşıldığından temyiz isteminin CMK'nın 298. maddesi uyarınca reddine” ilişkin düşüncesine katılmak mümkün olmamıştır.
Yargıtay — Esas No: 2021/1502, Karar No: 2021/7904, Tarih: 15.11.2021

**12. Ceza Dairesi         2021/1502 E.  ,  2021/7904 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Sulh Ceza Hâkimliği

Karar Tarihi : 25/11/2019

Mağdur ...'nın taksirle yaralanması olayından dolayı yapılan soruşturma evresi sonunda Çukurca Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 27/09/2019 tarihli ve 2019/648 soruşturma, 2019/273 sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair karara karşı yapılan itirazın reddine ilişkin mercii Hakkari Sulh Ceza Hâkimliğinin 25/11/2019 tarihli ve 2019/1379 değişik iş sayılı kararını kapsayan dosya incelendi:

5271 sayılı Kanunun 160. maddesi uyarınca, Cumhuriyet savcısının, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlaması gerektiği, aynı Kanunun 170/2. maddesi gereğince yapacağı değerlendirme sonucunda, toplanan delillerin suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe oluşturduğu kanısına ulaştığında iddianame düzenleyerek kamu davası açacağı, aksi halde ise anılan Kanunun 172. maddesi gereği kovuşturma yapılmasına yer olmadığına dair karar vereceği, buna karşın Cumhuriyet savcısının 5271 sayılı Kanunun kendisine yüklediği soruşturma görevini yerine getirmediği, ortada yasaya uygun bir soruşturmanın bulunmadığı durumda, anılan Kanunun 173/3. maddesindeki koşullar oluşmadığından, itirazı inceleyen merciin Cumhuriyet savcısının soruşturma yapmasını sağlamak maksadıyla itirazın kabulüne karar verebileceği yönündeki açıklamalar karşısında,

Dosya kapsamına göre, müştekinin Hakkari ili Çukurca ilçesi 2. Hudut Tugay Komutanlığına bağlı Çayırlı Üs Bölgesinde havan nişancı yardımcısı Piyade Er olarak vatani görevini yapmakta iken, 23/07/2019 tarihinde uygulama maksatlı yapılan havan atışı sırasında, havan topunun yüzüne patlaması neticesi yaralandığı somut olay nedeniyle yapılan soruşturma sonunda, mağdurun şikayetçi olmadığı, olayın kaza ile meydana geldiği, hiç kimsenin mağduru yaralamadığı, olayda bir başkasının kast ve taksirinin olmadığından bahisle kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmiş ise de; meydana gelen olay nedeniyle düzenlenen Çukurca İlçe Devlet Hastanesinin 23/07/2019 tarihli ve 16627 sayılı raporunda, mağdurun basit tıbbi müdahale ile giderilemeyecek, yüzde sabit bir iz meydana getirecek ve kırığa neden olacak şekilde yaralandığının belirtildiği, olay nedeniyle düzenlenen 12/11/2019 tarihli idari tahkikat raporunda ise, mağdurun kusurlu bulunmasının yanı sıra, Tb.K.P.Yb. ...ün sevk ve idare (Eğitim, bakım ve idari hususlar) yetersizliğinden, Hav.Ks.K.P.Asb.Çvş. ...'ün kısmın eğitim eksikliğinden, Hav.Mng.K.P.Uzm.Çvş. ...'ın nezaret, eğitim ile kullanıcı bakım eksikliğinden kusurlu olduklarının tespit edildiği anlaşılmakla, kusurlu oldukları belirtilen adı geçen personelin ve mağdurun ifadesine başvurulduktan sonra, mağdurun yüzünden yaralanması da nazara alınarak kati raporunun aldırılmasını müteakip, bahsedilen idari tahkikat raporu gözetilerek sorumlular hakkında kamu davası açılmasına yeterli delilin bulunduğu, delillerin takdir ve değerlendirmesinin mahkemesince incelenmesi gerektiği cihetle, kovuşturmaya yer olmadığına dair karara yönelik itirazın kabulü yerine, yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmediğinden bahisle, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu, Yüksek Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğü ifadeli 07/12/2020 gün ve 94660652-105-30-9656-2020-Kyb sayılı kanun yararına bozma talebine atfen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 08/01/2021 gün ve 2021/1058 sayılı ihbarnamesi ile Daireye ihbar ve dava evrakı tevdi kılınmakla;

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

23/07/2019 tarihinde, P.Er ...'nın Çukurca ilçesi 2. Hudut Tugay Komutanlığına bağlı Çayırlı Üs Bölgesinde uygulama maksatlı 120 mm'lik havan atışı yaptığı esnada, mühimmatın patlaması neticesinde yüz kısmından ağır şekilde yaralandığı olayda; mağdurun şikayetçi olmadığı, olayın kaza ile meydana geldiği, hiç kimsenin mağduru yaralamadığı, olayda bir başkasının kast ve taksirinin olmadığından bahisle Çukurca Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 27/09/2019 tarihli ve 2019/648 soruşturma, 2019/273 sayılı kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmiş ise de; meydana gelen olay nedeniyle düzenlenen doktor raporunda, mağdurun basit tıbbi müdahale ile giderilemeyecek, hayati tehlike geçirecek, yüzde sabit bir iz meydana getirecek ve kemik kırığına neden olacak şekilde yaralandığının belirtildiği, olay nedeniyle düzenlenen 12/11/2019 tarihli idari tahkikat raporunda ise, mağdurun kusurlu bulunmasının yanı sıra, Tb.K.P.Yb. ...ün sevk ve idare (Eğitim, bakım ve idari hususlar) yetersizliğinden, Hav.Ks.K.P.Asb.Çvş. ...'ün kısmın eğitim eksikliğinden, Hav.Mng.K.P.Uzm.Çvş. ...'ın nezaret, eğitim ile kullanıcı bakım eksikliğinden kusurlu olduklarının tespit edildiği, mağdurun soruşturma aşamasında ifadesine başvurulmadığı anlaşılmakla, kusurlu oldukları belirtilen adı geçen personelin ve mağdurun ifadesine başvurulduktan sonra, mağdurun kati raporunun aldırılmasını müteakip, bahsedilen idari tahkikat raporu gözetilerek sorumlular hakkında kamu davası açılmasına yeterli delilin bulunduğu, delillerin takdir ve değerlendirmesinin mahkemesince incelenmesi gerektiği anlaşılmakla, kovuşturmaya yer olmadığına dair karara yönelik itirazın kabulü yerine, yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmemiş olup,

Kanun yararına bozma talebine dayanılarak düzenlenen ihbarnamedeki bozma isteği incelenen dosya kapsamına nazaran yerinde görüldüğünden, Hakkari Sulh Ceza Hâkimliğinin 25/11/2019 tarihli ve 2019/1379 değişik iş sayılı kararının 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 309. maddesi uyarınca isteme uygun olarak BOZULMASINA, müteakip işlemlerin mahallinde yapılmasına, dosyanın gereği için Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 15.11.2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/11369, Karar No: 2012/17819, Tarih: 27.09.2012

**5. Hukuk Dairesi         2012/11369 E.  ,  2012/17819 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki daha önce kamulaştırılan ve taş ocağı olarak idare adına tescil edilen bilahere kadastro tespiti sonucunda yeniden özel kişiler adına tapu oluşturulan taşınmazın kaydının iptali ile idare adına tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi taraf vekilleri yönünden verilen dilekçeler ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, daha önce kamulaştırılan ve taş ocağı olarak idare adına tescil edilen bilahere kadastro tespiti sonucunda yeniden özel kişiler adına tapu oluşturulan taşınmazın kaydının iptali ile idare adına tescili istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Dosyadaki kanıt ve belgelere göre davacı idarenin temyiz itirazları yerinde değildir.

Davalı vekilinin temyizine gelince;

Yapılan incelemede; dava konusu taşınmazın 1980 yılında kamulaştırılarak davacı idare adına tescil edildiği, daha sonra bu yerin 1995 yılında yapılan kadastro çalışmaları sırasında özel kişiler adına tespiti yapılarak itiraz edilmemesi nedeniyle kadastro tutanağının 14.12.1995 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.

3402 sayılı Kanunun 14.03.2009 tarihinde yürürlüğe giren 5841 sayılı Kanunla değişik 12. maddesinin 3. fıkrası hükümlerine göre kadastrosu yapılan taşınmazlarla ilgili olarak bu tutanaklarda belirtilen haklara sınırlandırma ve tespitlere ait tutanakların kesinleştiği tarihten itibaren 10 yıl geçtikten sonra kadastrodan önceki hukuki sebeplere dayanarak itiraz olunamayacağı ve dava açılamayacağı ve bu hükmün devlet veya diğer kamu tüzel kişileri dahil tarafların sıfatına bakılmaksızın henüz kesin hükme bağlanmamış davalarda da uygulanacağı hükmü, Anayasa Mahkemesinin 02.06.2011 tarih ve 2009/31 esas, 2011/77 sayılı kararı ile iptal edilmişse de; dava konusu taşınmazın tescile tabi yerlerden olduğu nazara alındığında, kadastro tespitinin kesinleşme tarihinden itibaren 10 yıllık süre dolduktan sonra açılan davanın reddi yerine, kabulüne karar verilmesi,

Doğru görülmemiştir.

Davalı vekilinin temyiz itirazı yerinde görüldüğünden hükmün açıklanan nedenlerle H.U....nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde ödeyene iadesine, temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, davacı idare harçtan bağışık olduğundan harç alınmamasına, 27.09.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/16829, Karar No: 2015/13880, Tarih: 01.12.2015

**4. Hukuk Dairesi         2014/16829 E.  ,  2015/13880 K.**

**"İçtihat Metni"**

....

Davacı ... Belediye Başkanlığı vekili Avukat ... tarafından, davalı ... aleyhine 03/07/2012 gününde verilen dilekçe ile rücuen tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın reddine dair verilen 20/03/2014 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava kurum zararı nedeni ile rücuen tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş; karar, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı vekili, davalının, belediye başkanı olarak görev yaptığı sırada, dava dışı ..... ile imzaladığı protokol nedeni ile ..... tarafından açılan dava sonucunda, davacı belediyenin 1.500.000,00 TL cezai şart ödemesine karar verildiğini, kararının kesinleşmesini müteakip söz konusu cezai şartın toplamda 2.686.416,00 TL olarak 05/07/2011 tarihinde icra dosyasına müvekkili belediyece ödendiğini belirterek kurum zararının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili, davaya konu olayda müvekkilinin hiçbir kusurunun olmadığını, rücu şartlarının bulunmadığını ileri sürerek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.

Davacı Belediye ile dava dışı ..... arasında düzenlenen protokole göre, davacı şirkete ait eski fabrika binasının bir kısmının yıkılmak suretiyle yol geçirilmesi ve parselin arta kalan kısımlarında imar tadilatı uygulanarak Ticaret B5 alanı yapılmasının kararlaştırıldığı, yola gelen kısmın İmar Kanunu gereğince belediyeye bırakılacak % 40 .... karşılığı sayılacağı, belediye encümeninin 19/04/2005 tarih 466 sayılı kararının iptal edileceği, davalı belediyenin yapması gereken işleri 31/05/2005 tarihine kadar bitirmiş olacağı, bunları yapmama veya bir bölümünü eksik yapma halinde davacı şirkete 2.000.000,00 YTL bedeli nakden ve defaten ödeyeceği, birinci maddede bahsedilen yol kısmı için belediyeden hiçbir ücret talep edilmeyeceğinin kararlaştırıldığı, dava dışı.... tarafından ..... ve davalı ... aleyhine belirtilen tarihe kadar protokolün yerine getirilmediği gerekçesi ile alacak davası açıldığı, mahkemece yapılan yargılama neticesinde protokol hükümlerine göre binanın yol geçecek kısımlarının geriye dönüşü mümkün olmayacak şekilde yıktırılmış olduğu ve protokol gereğince davacıya düşen edimin yerine getirilmiş olduğu, davalı belediyenin ise; protokol hükümlerini aynen yerine getirmediği, imar tadilatının protokole uygun yapılmadığı gerekçesi ile belediye hakkındaki davanın kabulüne, davalı ...'ın ..... İlçesi Belediye Başkanı olduğu, belediyeyi temsilen protokolü imzaladığı gerekçesiyle onun yönünden davanın husumetten reddine karar verildiği ve bu kararın derecattan geçerek kesinleştiği anlaşılmaktadır.

-/-

-2-

2014/16829-2015/13880

-/-

-2-

2014/16829-2015/13880

......k Mahkemesinin 2012/765 esas, 2013/2 karar sayılı dosyasında ise yine V....tarafından..... Başkanlığı aleyhine kendilerine ait bir kısım binaların yol geçirilmesi nedeniyle yıkımına ve yola terkine müsade edilmesi karşılığında Belediye'nin edimlerini yerine getirmediği, bu nedenle.....Mahkemesinde açılan dava sırasında bilirkişi incelemesinde zararlarının 6.657.784,65 TL olarak belirlendiği belirtilerek fazlaya ilişkin dava ve talep hakkı saklı kalmak kaydıyla 500.000,00 TL'nin protokol tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte tahsilinin istendiği, yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne karar verildiği, kararın temyizi üzerine Yargıtay 13. Hukuk Dairesinin 2011/7001 esas, 2012/1502 karar sayılı ilamı ile taraflar arasındaki sözleşmeyle kararlaştırılan cezanın ifa yerine geçen ceza olduğu, başka bir anlatımla yasal dayanağı B.K'nun 158/1 maddesi olan seçimlik ceza olduğu, sözleşmede aksi kararlaştırılmadığı için davacı ya akdin ifasını isteme yada akdin ifasından vazgeçerek cezayı talep etme hakkı verdiği, anılan ceza ifa yerine geçtiği için tahsili halinde sözleşmenin ifa edilmiş gibi ortadan kalkacağı ve yüklenicinin ifa borcundan kurtulacağı, somut olayda davacı kesinleşen ..... Hukuk Mahkemesinin 2009/253 esas sayılı dosyası ile cezai şartı istediği, hal böyle olunca eldeki dosyada sözleşmenin ifa edilmemesinden doğan zararın tahsiline dair davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya aykırı bulunarak kararın bozulmasına karar verilmiş, dosya yeniden esasa kaydedilerek yapılan yargılama sonunda davacının davasının reddine karar verilmiştir.

Mahkemece, dava konusu edilen kamu zararının ifa amaçlı cezai şart olduğu, Belediye'nin yol geçirmek amacıyla yıktığı .....'ye ait binaların bedeli ve imar değişikliği yapılmaması nedeniyle uğranılan zararın karşılığı olduğu, bu bedelin davacı belediye tarafından ödenmesi gereken bedel olduğu, gerçek manada davalının kusuru ile sebebiyet verdiği bir kamu zararı bulunmadığı, bu hususların kesinleşen .... Hukuk Mahkemesi kararı ile anlaşıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise, de davanın konusunu oluşturan kurum zararının bulunup bulunmadığı çözümü teknik bilgi ve uzmanlık gerektirmekte olup bu konuda bilirkişi raporu alınmadan karar verilmiş olması doğru değildir.

Şu durumda, mahkemece, imar mevzuatı ve kamu maliyesi alanında uzman bilirkişilerden, dava konusu edilen protokolün yapılması nedeniyle davalının kusurlu hareket edip etmediği, davacı belediyenin zarara uğratılıp uğratılmadığı, belediye zararının bulunup bulunmadığı, varsa miktarının tespiti ile davalıdan rücuen tazmini gerekip gerekmediği hususlarında rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda gösterilen nedenlerle BOZULMASINA ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 01/12/2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/10756, Karar No: 2011/14372, Tarih: 25.11.2011

**14. Hukuk Dairesi         2011/10756 E.  ,  2011/14372 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacılar vekili tarafından, davalı aleyhine 02.03.2003 gününde verilen dilekçe ile ihtiyadi tedbir şerhinin kaldırılması istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın reddine dair verilen 18.02.2010 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacılar vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacılar, 1 parsel sayılı taşınmazın tapu kaydında 06.08.1963 tarihli 535 yevmiye numaralı ihtiyati tedbir şerhinin bulunduğunu, tedbirin dayanağının saptanamadığını, 45 yıllık şerhin mülkiyet hakkının kullanımını engellediğini ileri sürerek terkin talebinde bulunmuşlardır.

Davalı, davanın kendilerine yöneltilemeyeceğini savunmuştur.

Mahkemece, tedbir kararının kaldırılmasının kararı veren mahkemeden isteneceği, ayrıca hükümle birlikte ihtiyati tedbirin kendiliğinden kalkacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmü davacı temyiz etmiştir.

Dava ihtiyati tedbir şerhinin terkini istemine ilişkindir.

Toplumsal yaşamın gereği olarak kişiler arasında meydana gelen bir takım ihtilafların kendi aralarında bir çözüme ulaştırılamaması halinde dava ve yargılama süreci içerisinde bir çözüm aranır. Ancak dava ve yargılama az veya çok belli bir zamanı gerektirir. Bu zaman içerisinde hızlı bir şekilde karara bağlanmayı gerektiren vakıaların olması muhtemeledir. Ayrıca uyuşmazlık konusu ile ilgili olarak birtakım kayıplar da gündeme gelebilir. Bu sebeple dava süreci başlamazdan evvel veya dava süreci bitinceye kadar mevcut bu risklerin ortadan kaldırılması amacıyla “geçici hukuki himaye tedbirleri” ne başvurulur.

6100 sayılı HMK'nun 389.maddesi gereğince; mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir.

Somut olayda da dava konusu taşınmazın tapu kaydına 06.08.1963 tarihli 535 yevmiye numarası ile ihtiyati tedbir şerhi konulmuştur. Kuşkusuz bu tedbirin lehine konulan kişiler açısından hak kaybını önleme amacı vardır. Tedbirin kaldırılması istendiğinde de geçici hukuki korumayı isteyen kişilerin davada taraf olması gerekir. Diğer bir anlatımla, dava tedbir şerhi yararına olan kişilere yöneltilmelidir. Davaya konu olayda ise, tapu sicil müdürlüğünün davada pasif dava ehliyeti bulunmamaktadır. Davanın pasif dava ehliyeti yokluğundan reddi yerine yazılı gerekçelerle reddi doğru değildir. Ancak, verilen hüküm sonuç olarak doğru olduğundan HUMK'nun 438/son maddesi uyarınca hükmün gerekçesinin açıklandığı şeklinde değiştirilerek ve düzeltilerek onanması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda yazılı nedenlerle temyiz olunan hükmün gerekçesinin DEĞİŞTİRİLEREK ve DÜZELTİLEREK ONANMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde yatırana iadesine, 26.11.2011 tarihinde oybirliği ile karar verildi.