muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/5089, Karar No: 2023/8669, Tarih: 06.06.2023

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; dava dilekçesinde belirttiği iddiaları tekrar ederek davanın tümden reddinin hatalı olduğunu ileri sürmüş ve davanın kabulüne karar verilmek üzere hükmün bozulması istemiyle kararı temyiz etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık; davalı işçinin rekabet etmeme borcuna aykırı davranıp davranmadığı, haksız rekabetin mevcut olup olmadığı, bu bağlamda davacının maddi ve manevi tazminata hak kazanıp kazanmadığı noktalarında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 ... maddeleri,

2.6098 sayılı ... Borçlar Kanunu’nun 396 ncı maddesi.

3. Değerlendirme

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 ... maddesinde yer ... sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

........2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/7973, Karar No: 2014/12503, Tarih: 11.09.2014

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2014/7973 E.  ,  2014/12503 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Bilirkişi kurulu tarafından münavebeye alınan buğday, buğday samanı, arpa, arpa samanı ve ayçiçeğinin (yağlık) 2012 ve 2013 yılları itibariyle (ayrı ayrı) kuru ve sulu şartlarda dekar başına asgari ve azami verimine, ortalama toptan satış fiyatına ve ürünlerin dekar başına ayrıntılı üretim giderine (masrafları oluşturan kalemler ayrı ayrı yazılmak suretiyle) ilişkin veri listesinin ... Gıda, Tarım ve Hayvancılık İlçe Müdürlüğü'nden getirtilerek dosyaya konulmasından sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 11.09.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/3775, Karar No: 2017/5747, Tarih: 19.09.2017

**11. Ceza Dairesi         2015/3775 E.  ,  2017/5747 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Özel belgede sahtecilik

HÜKÜM : Mahkumiyet

Taraflar arasındaki ticari uyuşmazlık sebebiyle Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi’nde yapılan itirazın iptali yargılamasında sanıklar tarafından delil olarak sunulan belgelerdeki imzaların katılan ...’ın eli ürünü olmadığı ve belgeleri dosyaya sunan sanıkların özel belgede sahtecilik suçunu işledikleri iddia ve kabul edilen olayda; sanıkların aşamalarda değişmeyen savunmalarında suça konu belgelerin 05.03.2007 tarihli tutanak ile katılana imzalatılmak üzere ... isimli kişiye teslim edildiği, belgelerin imzalanmış olarak kendilerine geri getirildiği, ...’ın devamlı olarak katılanın evrak ve banka işlemlerini takip ettiğini, belgelerde katılan adına atılan imzaların sahte olduğunu bilmelerinin mümkün olmadığını ve sahteliğini bilerek kullanmadıklarını beyan etmişler; katılan ise ilk ifadesinde ... isimli kişiyi tanımadığını, şirketinde böyle birinin hiç çalışmadığını beyan etmişse de ... ve ...’ın beyanlarında ...’ın katılanın işlemlerini yaptığı, suça konu belgeleri imzalatmak üzere katılanın işyerine getirdiği, İş Bankasından gelen yazı cevabıyla da ...’ın katılanın evrak işlerini takip ettiği hususunun doğrulandığı, tüm dosya kapsamındaki deliller ile birlikte değerlendirildiğinde suça konu edilen belgelerin katılana imzalatılmak üzere katılanın işyeri adına gelen kişiye tutanak karşılığında teslim edildiği, belgelerdeki imzaların katılana ait olmadığını bilmedikleri yönündeki sanık savunmalarının aksine bir delil bulunmadığı gözetilmeden yazılı şekilde hüküm kurulması

Yasaya aykırı, sanıklar müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 19.09.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/20902, Karar No: 2017/16870, Tarih: 30.10.2017

**9. Hukuk Dairesi         2017/20902 E.  ,  2017/16870 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ADLİYE MAHKEMESİ 25. HUKUK DAİRESİ

MAHKEMESİ : İŞ MAHKEMESİ

DAVA : Davacı, feshin geçersizliğine, işe iadesine ve yasal sonuçlarına hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı Davalılar avukatları istinaf başvurusunda bulunmuştur.

... Bölge Adliye Mahkemesi 25. Hukuk Dairesi davalılar avukatların istinaf başvurusunu esastan reddetmiştir.

... Bölge Adliye Mahkemesi 25. Hukuk Dairesi'nin kararı süresi içinde davalılar avukatları tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A)Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının temizlik görevlisi olarak çalışırken 01/09/2015 tarihinde haksız olarak işten çıkartıldığını iddia ederek; feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini, işe başlatmama halinde ödenmesi gereken tazminat ile boşta geçen süre ücret ve diğer haklarının belirlenmesini talep etmiştir.

B)Davalı Cevabının Özeti:

Davalı ... Temizlik İnş. Tic. Ltd. Şti. vekili, davacının davalı firmada diğer davalı ... Belediyesi ile olan ihale kapsamında hizmet alım işinin niteliği gereği belirli süreli iş sözleşmeleri ile çalıştığını, diğer davalı belediyenin yeni ihale döneminde ihale şartnamesi gereğince çalışan personel sayısını azaltmak zorunda olması sebebiyle 31/08/2015 tarihinde ihbar öneline riayet ederek geçerli nedene dayalı olarak iş akdinin feshedildiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... vekili, ihale makamı konumunda olduğunu, iş akdinin belediye ile davacı arasında kurulmadığını bu nedenle işveren sıfatına sahip olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

C)İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:

İlk derece mahkemesince, toplanan kanıtlara dayanılarak, davalı ... Temizlik Ltd. Şti'nin temizlik işini ihale yolu ile ...'ndan aldığı, davalılar arasında alt-üst işveren ilişkisinin bulunduğu, fesih gerekçesi olarak şirketin, .... Belediyesi ile yaptığı ihale süresinin sona erdiğinin gösterildiği ancak davalı şirket tanığı ...'ın temizlik işinin halen ... Ltd. Şti tarafından yapıldığını anlattığı, iş akdinin haklı veya geçerli sebeple feshedildiğinin ispat yükü işverene ait olup, iş akdinin geçerli nedenle feshedildiğinin davalılar tarafından kanıtlanamadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

D)İstinaf başvurusu :

İlk derece mahkemesinin kararına karşı, davalılar istinaf başvurusunda bulunmuştur.

E)Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti :

D)İstinaf başvurusu :

İlk derece mahkemesinin kararına karşı, davalılar istinaf başvurusunda bulunmuştur.

E)Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti :

Bölge adliye mahkemesince, davacıya feshin tebliğ tarihinin 01/08/2015 olduğu, dava tarihinin ise 18/09/2015 tarihi olduğu ve 1 aylık hak düşürücü süre geçtikten sonra davanın açıldığı gerekçesiyle sair hususlar incelenmeksizin davalıların istinaf başvurularının kabulüne, ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına ve davacının davasının hak düşürücü süre yönünden reddine karar verilmiştir.

F)Temyiz başvurusu :

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

G)Gerekçe:

4857/ Madde 109 - Bu Kanunda öngörülen bildirimlerin ilgiliye yazılı olarak ve imza karşılığında yapılması gerekir. Bildirim yapılan kişi bunu imzalamazsa, durum o yerde tutanakla tespit edilir. Ancak, 7201 sayılı Kanun kapsamına giren tebligat anılan Kanun hükümlerine göre yapılır.

MADDE 35 – (1) Tebliğ bir mazbata ile belgelendirilir. Bu mazbatanın;

a) Tebliği çıkaran merciin adını,

b) Tebliği isteyen tarafın adını, soyadını ve adresini,

c) Muhatabın adını, soyadını ve adresini,

ç) Tebliğin konusunu,

d) Tebliğin kime yapıldığını ve tebliğ muhatabından başkasına yapılmış ise o kişinin adını, soyadını, adresini ve 34 üncü madde gereğince tebellüğe ehil olduğunu,

e) Tebliğ tarihini, saatini ve nerede yapıldığını,

f) 30 uncu ve 31 inci maddelerdeki durumların gerçekleşmesi halinde bu hususlarla ilgili hangi işlemlerin yapıldığını, adreste bulunmama ve kaçınma için gösterilen sebebi,

g) Tebligatın adres kayıt sistemindeki yerleşim yeri adresine yapılması durumunda buna ilişkin kaydı,

ğ) Tebliğ evrakı kime verilmiş ise onun adı, soyadı, sıfatı ve imzası ile tebliğ memurunun adı, soyadı ve imzasını içermesi gerekir.

4857 sayılı İş Kanunu’nun 20. Maddesi uyarınca davanın Fesih bildirim tarihine göre bir aylık hak düşürücü süre içinde açılıp açılmadığının mahkemece resen araştırılması gerekir. Zira hak düşürücü süre kamu düzenindendir ve mahkemece kendiliğinden araştırılması gerekir. Diğer taraftan belgenin düzenleme tarihi değil, tebliğ tarihi önem kazanır. Belgenin düzenleme tarihi dışında başka bir tarihte tebliğ edildiği ileri sürüldüğünde, işveren 109. Madde deki yükümlülüğü gereği, düzenleme tarihinde tebliğ edildiğini kanıtlamalıdır.

“İhbar tebligatı” başlıklı ihbar öneli tanıyan fesih bildiriminin incelenmesine matbu içerikte olduğu, boşluk doldurma sureti ile isim ve tarihlerin yazıldığı, tebliğ tarihi yazısının altında her ne kadar 01.08.2015 yazılı ise de; bu tarihin tebliğ tarihi olarak kabul edilmesinin toplu işçi çıkarımı olması ve matbu içerikli belge nedeniyle mümkün olmadığı anlaşılmıştır. Bu nedenle davanın 1 aylık hak düşürücü süre içinde açıldığı, davalı ... Temizlik Ltd. Şti'nin temizlik işini ihale yolu ile ...'ndan aldığı, davalılar arasında alt-üst işveren ilişkisinin bulunduğu, iş akdinin haklı veya geçerli sebeple feshedildiğinin davalılar tarafından kanıtlanamadığı anlaşıldığından bölge adliye mahkemesi kararının, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULARAK ORTADAN KALDIRILARAK,

4857 sayılı İş Yasasının 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

H) HÜKÜM:

Yukarda açıklanan gerekçe ile;

1.Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. Davalı ...'nce yapılan FESHİN GEÇERSİZLİĞİNE, davacının bu işveren nezdindeki İŞİNE İADESİNE,

3. Davacının yasal süre içinde başvurusuna rağmen davalı işverence süresi içinde işe başlatılmaması halinde ödenmesi gereken tazminat miktarının davalıların müştereken ve müteselsilen sorumluluğunda olması kaydı ile davacının kıdemi, fesih nedeni dikkate alınarak takdiren davacının 5 aylık brüt ücreti tutarında BELİRLENMESİNE,

4. Davacı işçinin işe iadesi için işverene süresi içinde müracaatı halinde hak kazanılacak olan ve kararın kesinleşmesine kadar en çok 4 aya kadar ücret ve diğer haklarının davalılar tarafından müştereken ve mütelsilen ödenmesi gerektiğinin TESPİTİNE,

5. Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,

6. Davacının yapmış olduğu 24.10 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, davalıların yaptığı yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,

7. Karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre belirlenen 1.980 TL ücreti vekaletin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

8. Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde ilgilisine iadesine, dava dosyasının ilk derece mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesi'ne gönderilmesine,

Kesin olarak 30.10.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/17575, Karar No: 2015/17521, Tarih: 06.10.2015

**2. Hukuk Dairesi         2015/17575 E.  ,  2015/17521 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (Aile) Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Karşılıklı Boşanma-Ziynet Eşyası Alacağı

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davacı-karşı davalı erkek tarafından her iki dava yönünden temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

1-Dosyadaki yazılara, bozmaya uygun işlem ve araştırma yapılmış olmasına, delillerin takdirinde bir yanlışlık bulunmamasına göre davacı-karşı davalı erkeğin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yersizdir.

2-Hüküm altına alınan ziynet eşyalarının adet ve cinsi tek tek belirtilmemiştir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 297. maddesinin (2). fıkrasında: hükmün sonuç kısmında gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden herbiri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyunadırmayacak şekilde gösterilmesi gerektiği, aynı Yasanın 298. maddesinin (2.) fıkrasında da, gerekçeli kararın, tefhim edilen hükme aykırı olamayacağı hükme bağlanmıştır. Bu düzenlemeye göre; dava dilekçesi, bilirkişi raporu gibi herhangi bir belgeye atıf yapılarak hüküm kurulamaz. Gerek tefhim edilen ve zabıtla belirlenen kararda, gerekse buna uygun düzenlenmesi zorunlu gerekçeli kararda hüküm altına alınan eşyanın cins, nitelik, miktar ve değerlerinin ayrı ayrı gösterilmesi ve taraflara yüklenen borç ile tanınan hakkın infazda güçlük çıkarmayacak biçimde belirtilmesi gerekir. Bu yön gözetilmeden yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda (2.) bentte gösterilen sebeple BOZULMASINA, bozma sebebi dışında kalan temyize konu sair yönlerin ise yukarıda (1.) bentte gösterilen sebeple ONANMASINA, temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine, işbu kararın tebliğinden itibaren onbeş gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.06.10.2015 (Salı)
Yargıtay — Esas No: 2015/6693, Karar No: 2015/17817, Tarih: 06.10.2015

**21. Hukuk Dairesi         2015/6693 E.  ,  2015/17817 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, murisinin iş kazası sonucu ölümünden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davacılar vekilince duruşmasız, davalılardan ... ... ve ... vekillerince de duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan ve temyiz konusu hükme ilişkin dava, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 438. maddesinde sayılı ve sınırlı olarak gösterilen hallerden hiçbirine uymadığından Yargıtay incelemesinin duruşmalı olarak yapılmasına ilişkin isteğin reddine karar verildikten sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle, kanuni gerektirici sebeplere göre, tarafların aşağıdaki bendlerin kapsamı dışındaki sair temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava, sigortalının iş kazası sonucu vefatı nedeniyle eş ve çocukları ile anne ve kardeşlerinin maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece, davalı ... ... yönünden kusur yokluğundan davanın reddine, diğer davalılar yönünden kısmen kabulü ile davacı annenin maddi tazminat isteminin reddine, davacı eş ve çocuklar yararına 109.167,90 TL maddi tazminat ile davacı eş yararına 75.000,00 TL, davacı çocuklar yararına ayrı ayrı 25.000,00 TL, davacı anne yararına 10.000,00 TL manevi, davacı kardeşler yararına ayrı ayrı 2.000,00 TL manevi tazminatların kaza tarihi olan 18.07.2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müştekeren ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.

İş kazalarından kaynaklanan tazminat davalarının özelliği gereği, İş Kanunu'nun 77. maddesinin öngördüğü koşulları göz önünde tutarak ve özellikle yapılan işin niteliğine göre, işyerinde uygulanması gereken tedbirlerin neler olduğu ...ve ... Tüzüğü'nün ilgili maddelerinin göz önünde tutulmak suretiyle incelenmesi, işverenin hangi önlemi almadığı, alınan önlemlere işçinin uyup uymadığı gibi hususlar ayrıntılı bir biçimde incelenmek suretiyle kusurun aidiyeti ve oranının hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek biçimde belirlenmesi gerekir. (Hukuk Genel Kurulunun 16.06.2004 gün ve 2004/21-365 E.-369 K.sayılı kararı da aynı yöndedir ).

Bu açıklamadan olarak şüphesiz ki tarafların kusur durumu irdelenirken konusunda ehil bilirkişilere olayı inceletmek kadar olaya neden olan tüm saiklerin bir bütün olarak ele alınması ve bu kapsamda da taraflarca ortaya konulan iddia ve savunmalar ile tüm delillerin titizlikle değerlendirilerek kusurun aidiyeti ve oranına dair raporun oluşa uygun olup olmadığının tespiti gerekir. Kusur oranlarının kesin olarak tespiti hem maddi hem de manevi tazminat miktarını doğrudan etkilemesi bakımından önem taşımaktadır. Zira maddi tazminat davalarında sigortalının kazanç kaybının hesaplanmasında davacının kendi kusuru oranında tespit olunan kazanç kaybından indirim yapılacağı gibi yine manevi tazminat davalarında hükmedilecek miktarının takdirinde tarafların kusur durumu yine mahkemece öncelikle dikkate alınacaktır.

Ayrıca yargılamaya konu ihtilafın sağlıklı biçimde çözülmesi için asıl işveren-alt işveren kavramlarının açıklanmasında fayda bulunmaktadır.

4857 sayılı Kanun'un 2.maddesine göre bir iş sözleşmesine dayanarak çalışan gerçek kişiye işçi, işçi çalıştıran gerçek veya tüzel kişiye yahut tüzel kişiliği olmayan kurum ve kuruluşlara işveren, işçi ile işveren arasında kurulan ilişkiye iş ilişkisi denir.

İş Kanunu'nun 2.maddesinin 7.fıkrasına göre bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir. Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur.

5510 sayılı Kanun'un 12/6.maddesi ile de asıl işveren, bu Kanunun işverene yüklediği yükümlülüklerden dolayı alt işveren ile birlikte sorumlu tutulmuştur.

4857 sayılı Kanun'un 2/7.maddesi ile işçilerin İş Kanunu'ndan, sözleşmeden ve toplu iş sözleşmesinden doğan hakları, 5510 sayılı Kanun'un 12/6.maddesi ile de Kurumun alacakları ve işçinin sosyal güvenlik hakkı daha geniş koruma-güvence altına alınmak istenmiştir. Aksi halde, 4857 veya 5510 sayılı Kanun'dan kaynaklanan yükümlülüklerinden kaçmak isteyen işverenlerin işin bölüm veya eklentilerini muvazaalı bir biçimde başka kişilere vermek suretiyle yükümlülüklerinden kaçması mümkün olurdu.

4857 sayılı Kanun'un 2/7.maddesi ile işçilerin İş Kanunu'ndan, sözleşmeden ve toplu iş sözleşmesinden doğan hakları, 5510 sayılı Kanun'un 12/6.maddesi ile de Kurumun alacakları ve işçinin sosyal güvenlik hakkı daha geniş koruma-güvence altına alınmak istenmiştir. Aksi halde, 4857 veya 5510 sayılı Kanun'dan kaynaklanan yükümlülüklerinden kaçmak isteyen işverenlerin işin bölüm veya eklentilerini muvazaalı bir biçimde başka kişilere vermek suretiyle yükümlülüklerinden kaçması mümkün olurdu.

Asıl işveren ile alt işverenin birlikte sorumluluğu "müteselsil sorumluluktur". Asıl işveren, doğrudan bir hizmet sözleşmesi bulunmamakla birlikte İş Kanunu'nun 2.maddesinin 6.fıkrası gereğince alt işverenin işçilerinin iş kazası veya meslek hastalığı nedeniyle uğrayacakları maddi ve manevi zarardan alt işveren ile birlikte müteselsilen sorumludur. Bu nedenle meslek hastalığına veya iş kazasına uğrayan alt işverenin işçisi veya ölümü halinde mirasçıları tazminat davasını müteselsil sorumlu olan asıl işveren ve alt işverene karşı birlikte açabilecekleri gibi yalnızca asıl işverene veya alt işverene karşı da açabilirler.

Öte yandan asıl işveren ile alt işveren arasında yapılan sözleşme ile iş kazası veya meslek hastalığına bağlı maddi ve manevi tazminat sorumluluğunun alt işverene ait olduğunun kararlaştırılması; bu sözleşmenin tarafı olmayan işçi veya mirasçıları da bağlamaz.

Alt işverenden söz edebilmek ve asıl işvereni, aracının borçlarından sorumlu tutabilmek için bir takım zorunlu unsurlar bulunmaktadır.

a) İşyerinde işçi çalıştıran bir asıl işveren bulunmalıdır. Sigortalı çalıştırmayan “işveren” sıfatını kazanamayacağı için, bu durumdaki kişilerden iş alanlar da aracı sayılmayacak ve anılan madde kapsamında dayanışmalı sorumluluk doğmayacaktır.

b) Bir başka işveren, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin bir işte veya bir işin bölüm veya eklentilerinde iş almalı ve sigortalı çalıştırmalıdır.

./..

c) İşverenlik sıfatını, alınan işte ve o iş nedeniyle sigortalı çalıştırılması sonucunda kazanmış olması aranacaktır. Bu kişinin diğer bir takım işyerlerinde çalıştırdığı sigortalılar nedeniyle kazandığı işverenlik sıfatının sonuca etkisi bulunmamaktadır.

d) İşverenden alınan iş, işverenin sigortalı çalıştırdığı işe göre ayrı ve bağımsız bir işyeri olarak değerlendirilebilecek nitelikte olmamalıdır, aksi halde iş alan kimse aracı değil, bağımsız işveren niteliğinde bulunacaktır.

e) İşin bütünü başka bir işverene bırakıldığında, iş anahtar teslimi verildiğinde veya işveren kendisi sigortalı çalıştırmaksızın işi bölerek ihale suretiyle farklı kişilere vermişse, iş sahibi (ihale makamı) Yasanın tanımladığı anlamda asıl işveren olmayacağından, bir alt-üst işveren ilişkisi bulunmayacaktır.