muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2009/12993, Karar No: 2010/3652, Tarih: 22.03.2010

**(Kapatılan) 13. Hukuk Dairesi         2009/12993 E.  ,  2010/3652 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

K A R A R

Davacı, davalı ile aralarında imzaladıkları mal alımı tip sözleşme gereğince davalıya tıbbi malzeme verdiğini, ancak bedelinin ödenmediğini, bedelin tahsili için yapılan takibe de itiraz edildiğini belirterek davalı tarafça takibe yapılan itirazın iptali, takibin devamı ile inkar tazminatına karar verilmesini istemiştir.

Davalı, sözleşme gereğince tıbbi malzemenin alındığını ve takip miktarı kadar borçlu olduklarını, ancak, sözleşmeye göre ödemenin saymanlıkça nakit durumuna göre yapılacağını, bu nedenle vadesi gelmiş bir borç bulunmadığını savunarak davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Taraflar arasında akdedilen tarihsiz tip sözleşme gereğince davacı, davalı kuruma tıbbi malzeme vermiş, 6.9.2007 tarihli fatura bedeli ödenmeyince 19.12.2007 tarihinde icra takibi başlatmış, takibe itiraz üzerine eldeki davayı açmıştır. Taraflarca imzalanan tıbbi malzeme alımına ilişkin tip sözleşmenin “ödeme yeri ve şartlarını” düzenleyen 13.maddesine göre, yapılacak her türlü ödemenin döner sermaye saymanlığınca nakit durumuna göre sözleşmede belirtilen zaman ve şekilde yapılacağı, 13.2 maddesine göre de, ödemenin evrak tanziminden sonra nakit durumuna göre yapılacağı hükmünü içerdiği anlaşılmaktadır. Sözleşme uyarınca, davalı tarafa tek taraflı olarak mali durumunun imkan verdiği ölçüde ödeme serbestisi verilmiştir. Yürürlükte bulunan hukuk sistemimizde akit serbestisi prensibi kabul edilmiş olup taraflar kanuna, ahlak ve adaba, kamu intizamına, şahsiyet haklarına aykırı olmamak şartıyla aralarında her konuda serbestçe sözleşme yapabilirler.(B.K.19-20md.)

Davalı, sözleşme hükümleri doğrultusunda mali durumun elverdiği ölçüde ödemenin yapılacağını belirtmiş ve takip aşamasında da ödemeyi gerçekleştirmiştir. Bu durumda, sözleşmedeki hüküm karşısında icra-inkar tazminatının şartları somut olayda oluşmamıştır. Hal böyle olunca, icra-inkar tazminatı yönünden talebin reddine karar verilmesi gerekirken aksine düşünce ile yazılı şekilde hüküm tesis edilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir. Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, usulün 436/2.maddesi gereğince hükmün düzeltilerek onanmasına karar verilmesi gerekmiştir.

SONUÇ:Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle; davalının diğer temyiz itirazlarının reddine, (2) numaralı bent uyarınca mahkeme kararının hüküm bölümünün altı(6)no.lu bendindeki (Asıl alacak miktarı üzerinden %40'ı oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine) sözlerinin hükümden çıkarılmasına, yerine aynen (şartları oluşmayan icra-inkar tazminatı talebinin reddine) sözlerinin yazılmasına, hükmün değiştirilmiş ve düzeltilmiş bu şekliyle ONANMASINA, 22.3.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/10776, Karar No: 2017/4619, Tarih: 26.04.2017

**17. Hukuk Dairesi         2016/10776 E.  ,  2017/4619 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki manevi tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı ... tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalılardan ...'ın kullanmış olduğu diğer davalı ...'in maliki olduğu ... plakalı araç ile ... Mahallesi 156. Cadde kavşağına çok süratli ve kontrolsüz geldiğini ve müvekkilinin kullandığı .... plakalı motosiklete çarptığını, çarpma sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, müvekkilinin bu kazanın şokundan halen kurtulamadığını, olay yerinde düzenlenen trafik kazası tespit tutanağında ...'ın asli kusurlu, müvekkilinin ise hiçbir kusurunun olmadığının belirlendiğini, müvekkilinin kazadan sonra iki defa ameliyat geçirdiğini ve vücut fonksiyon kayıp oranının %13 olduğunu, dava konusu kaza nedeniyle müvekkilinin çok büyük acı, elem ve ızdırap çektiğini belirtmiş; 10.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 28/07/2013 den itibaren yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... mahkememize vermiş olduğu cevap dilekçesinde; üzerine kayıtlı olan ... plakalı aracı olay tarihinde diğer davalı ...'a emaneten verdiğini, olaya ait herhangi bir görgüsünün bulunmadığını, yaşlı olup zor yürümesi nedeniyle kendisinin davacıyı bizzat ziyaret edemediğini, ancak olay anından itibaren damadı ...'dan davacı ile ilgilenmesini istediğini, ayrıca kusur incelemesinin yeniden yaptırılması gerektiğini belirtmiş, davanın reddini istemiştir.

Davalı ... mahkememize vermiş olduğu cevap dilekçesinde; diğer davalı adına kayıtlı aracı emaneten aldığını, olayda kendisinin herhangi bir kusurunun bulunmadığını, kesinlikle hızlı olmadığını belirtmiş, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma, toplanan delillere göre; davanın kabulü ile 10.000,00 TL manevi tazminatın 28/07/2013 kaza tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiş; hüküm, davalı ... tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde, dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davalı ...'ın yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun bulunan hükmün ONANMASINA ve aşağıda dökümü yazılı 540,00 TL kalan onama harcının temyiz eden davalıdan alınmasına 26.4.2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/10041, Karar No: 2017/664, Tarih: 07.02.2017

**21. Hukuk Dairesi         2016/10041 E.  ,  2017/664 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 31.12.2002-31.05.2008 tarihleri arasında sigortalı olarak çalıştığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalılardan Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Dava, davacının 31/12/2002-31/05/2008 tarihleri arasında davalıya ait işyerinde geçen ve davalı Kuruma bildirilmeyen çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece 07/11/2013 tarihinde, 2013/380 E. 2013/188. K. Sayılı karar ile davacının davalı işyerindeki çalışmasının 2005-2006 yıllarında sona erdiği ve dava tarihine göre hak düşürücü sürenin dolduğu gerekçesiyle davanın reddedildiği, kararın davacı vekilinince süresinde temyiz edilmesi üzerine , Dairemizin 20/01/2015 tarih, 2014/1538 E. 2015/585 K. Sayılı kararı ile " davacı davalıya ait işyerinde 31/12/2002-31/05/2008 tarihleri arasında kesintisiz çalıştığını iddia etmekte olup, mahkemece ihtilaflı dönemin tamamını kapsayan bordrolar getirtilmeden , bordro tanıkları dinlenmeden ve tanık beyanları arasındaki çelişki giderilmeden eksik inceleme ve araştırmayla davacının davalı işyerinde geçen çalışmasının 2005-2006 yıllarında sona erdiği, bu tarihten öncesine ilişkin süreler yönünden de hak düşürücü süre dolduğu gerekçesiyle davanın reddi hatalı olduğu" ve yapılacak işin " davalıya ait işyerinin uyuşmazlık konusu dönemi kapsayacak şekilde dönem bordrolarını getirtmek, bordro tanıklarını resen tespit edip dinlemek, gerek görüldüğü takdirde Kurumdan sorulmak suretiyle veya zabıta araştırması ile resen tespit edilecek komşu işyerlerinin işverenlerini veya bu işverenlerin resmi kayıtlarına geçmiş çalışanlarının beyanlarına başvurmak, komşu işyeri tanıklarının çalışma süresini tereddütsüz belirlemek amacıyla gerek görüldüğü takdirde hizmet döküm cetvellerini getirtmek, davanın nitelikçe kamu düzenini ilgilendirdiği nazara alınıp araştırma genişletilerek tüm deliller birlikte değerlendirilip davacının çalışma tarihleri tereddütsüz olarak belirlendikten sonra hak düşücü süre yönünden değerlendirme yaparak sonucuna göre karar vermekten ibaret olduğu" belirtilerek hükmün bozulduğu, Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda davanın kabulü ile, davacının 31/12/2002-31/05/2008 tarihleri arasında davalıya ait işyerinde sigortalı sayılacak şekilde çalıştığının tespitine karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyulduğu halde, bozma gerekleri yerine getirilmemiştir. 09/05/1960 gün ve 21/9 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca bozma kararına uyan mahkeme artık bozma kararı gereğince işlem yapmak ve hüküm vermek zorundadır.

Mahkemece bozmaya uyulduğu halde, bozma gerekleri yerine getirilmemiştir. 09/05/1960 gün ve 21/9 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca bozma kararına uyan mahkeme artık bozma kararı gereğince işlem yapmak ve hüküm vermek zorundadır.

Somut olayda, davalıya ait işyerinden davacı adına sigortalı çalışma bildirilmediği, davacıya ait Uluönder Mah. Baksan Sanayi Sitesi 63. blok adresinde kurulu 10060576 sicil sayılı işyerinin 2004/5-2007/8. aylar dönem bordrolarının dosya kapsamında olduğu, bu işyerinin 31/08/2007 tarihinde kanun kapsamından çıktığı, dinlenen tanıkların davacının davalıya ait İstiklal Mahallesi Konuk Sokak adresinde bulunan inşaat malzemeleri satışı işyerinde çalıştığını beyan ettikleri, Mahkemece bu adreste davalı adına işyeri bulunup bulunmadığı, varsa ne zaman kapandığı, bu işyeri kapandıktan sonra davacının davalıya ait diğer işyerlerinde çalışıp çalışmadığı hususunun yeterince açıklığa kavuşturulmadığı, komşu işyeri tanığı olarak dinlenilen Semih Kılıçtan'ın vergi kayıtları getirtilmediği gibi tanığın davacının çalışma tarihleri hususunda net beyanda bulunmadığı, diğer tanık ...'nın ise davacının çocukluk arkadaşı olduğu ve yine davacının çalışma tarihleri hususunda net bir beyanda bulunmadığı böylelikle davacının çalışma tarihlerinin tereddütsüz olarak belirlenmeden yazılı şekilde hüküm kurulduğu anlaşılmaktadır.

Yapılacak iş, davalı adına İstiklal Mahallesi Konuk Sokak adresinde kurulu bir işyeri bulunup bulunmadığını davalı Kurumdan ve vergi dairesinden sormak, bu adreste vergi kaydı bulunması halinde hangi tarihleri kapsadığını araştırmak, bu adreste davalı adına tescilli işyeri bulunmaması halinde Sosyal Güvenlik Kurumu, zabıta, maliye, meslek odası aracılığı ve muhtarlık marifetiyle işyerine o tarihte komşu olan diğer işyerlerinde uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı komşu işyeri çalışanları; yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek davalıya ait işyerinin hangi tarihlerde faal olduğu ve İstiklal Mahallesi Konuk Sokak adresindeki işyeri kapandıktan sonra davacının diğer işyerlerinde çalışması olup olmadığı da tereddütsüz şekilde ortaya konulması, komşu işyeri tanıklarının çalışma süresini tereddütsüz belirlemek amacıyla gerek görüldüğü takdirde hizmet döküm cetvellerini getirtmek, davanın nitelikçe kamu düzenini ilgilendirdiği nazara alınıp araştırma genişletilerek tüm deliller birlikte değerlendirilip davacının çalışma tarihleri tereddütsüz olarak belirlendikten sonra hak düşücü süre yönünden değerlendirme yaparak sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece, yukarıda yer alan maddi ve hukuki olgular gözardı edilerek eksik inceleme ve araştırma sonucunda yazılı biçimde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 07/02/2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/11652, Karar No: 2018/2961, Tarih: 26.03.2018

**3. Hukuk Dairesi         2016/11652 E.  ,  2018/2961 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasındaki vasiyetnamenin iptali - tenkis davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı,murisleri ...'ın 14/05/2001 günlü 2384 yevmiye numaralı vasiyetnamesinin ... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2013/193 Esas 2013/411 Karar sayılı kararı ile açılıp okunduğunu,murisin vasiyetnamesinde geride kalan kanuni ...çılarını saklı ... payından mahrum ettiğini, bu vasiyetnamede kendisini ...ından çıkardığını, murisin vasiyetinde ...tan çıkarma nedenini dahi belirtmediğini, ...çılıktan çıkarma işleminin hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek, usul ve yasaya aykırı vasiyetnamenin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılardan ... ve ... ayrı ayrı sundukları cevap dilekçelerinde, muris babası ...'ın kendi iradesi ile yaptığı vasiyetnamenin davacı tarafından iptalinin istenmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, ...çılıktan çıkarma gibi bir durumun olmadığını savunarak, davanın reddini istemişlerdir.

Davalılar ... ve Sabiha vekili cevap dilekçesinde,öncelikle hak düşürücü süre itirazında bulunduklarını, müteveffanın sağlığında özgür iradesi ile tasarruf hakkını kullanabilmesinin kanunun kişilere verdiği bir hak ve özgürlük olup, müteveffanın hayatta iken noter önünde iki tanığın katılmasıyla resmi vasiyetname yapmasında usul ve yasaya aykırı bir durumun bulunmadığını, TMK.'da ölüme bağlı bir tasarrufun iptali için dava açılabilecek hususların belirtildiğini, TMK.'nun 557. maddesinde sayılı nedenlerden birine dayanılarak davacı tarafça dava açılmadığını savunarak,davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, davacı vekilinin 3.celsede davasının talep sonucunu ıslah yolu ile değiştirdiğini beyan ettiği, aynı celsede davalı vekilinin tenkis talebine ilişkin ıslah beyanını kabul etmediklerini ve muvafakat etmediklerini bildirdiği,bu nedenle davaya vasiyetnamenin iptali davası olarak devam edildiği,açılan davada dinlenen tanık beyanları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, vasiyetnamenin yapıldığı zamanda ... bırakanın akli melekelerinin yerinde olduğu, vasiyetnamenin yapımında ... bırakan üzerinde hata, hile ve ikrah sebeplerini gerektirecek, gerek üçüncü kişilerden, gerekse kendinden kaynaklı herhangi bir zorlayıcı durumun bulunmadığı ve ...bırakanın vasiyetnamesinin iptalini gerektirecek TMK.'da sayılan tahdidi sebeplerin bulunmadığı gerekçe gösterilerek davanın reddine karar verilmiş,hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Dava;vasiyetnamenin iptali,olmaz ise tenkis istemine ilişkindir.

Somut olayda;davacı,dava dilekçesinde ''...murisin vasiyetnamesinde geride kalan kanuni ...çılarını saklı ... payından mahrum ettiğini...'' belirtmiş olmakla,davacının talebinin vasiyetnamenin iptali yanında tenkis istemini de içerdiği kuşkusuz olmakla,mahkemece davacının tenkis talebi yönünden aksi yönde yapılan değerlendirme doğru görülmemiştir.

Bu noktada ise,tenkisin nasıl yapılması gerektiğine dair Dairemizin yerleşmiş içtihadından bahsedilmesi gerekmektedir.

Tenkis davası, TMK'nun 560-562 maddelerinde düzenlenen, ...bırakanın saklı payları zedeleyen gerek ölüme bağlı ve gerekse sağlararası kazandırmalarının kural olarak saklı paylarının karşılığını alamayan ...çılar tarafından ...bırakanın tasarruf edebileceği sınıra çekilmesini amaçlayan, öncesine etkili, yenilik doğurucu davalardandır. Bu yönüyle bakıldığında tenkis davası ... Hukukuna özgü bir iptal davası olarak kabul edilmelidir. (..., ... Hukuku, ..., 2003, s.305). Tenkis, açıkladığımız sebeplerle saklı payın yaptırımıdır (H.Hatemi, ... Hukuku, ..., 2004, s.23).

Tenkis, saklı pay tamamlanıncaya kadar, önce ölüme bağlı tasarruflardan, bu yetmezse, en yeni tarihlisinden en eskisine doğru geriye gidilmek üzere sağlararası kazandırmalardan yapılır (TMK.md.570).

Saklı payların zedelendiğinden söz edilmesi için, kazandırma konusu tereke ile kazandırma dışı terekenin tümü ile bilinmesi gerekir. Bunun için tereke ile ilgili bütün kayıt ve belgeler dosyaya getirtilmelidir. Murisin temlik dışı taşınmazların tapu kayıtları ve diğer belgeleri mahkemece re'sen tespit edilir (Yargıtay 2.HD.23.06.2005, 8487-9834)

...bırakanın saklı payı zedeleyip zedelemediği "net tereke" üzerinden hesaplanır. Net tereke ise, terekenin aktifinden terekenin pasifin indirilmesi ile bulunur. Terekenin aktifi; ...bırakanın ölüm tarihinde bırakmış olduğu malvarlığı ile denkleştirmeye ve tenkise tabi olarak yaptığı kazandırmalardır. Terekenin aktifini, temlik edilenler ile temlik dışı bırakılan mal varlığı değerleri oluşturmaktadır. Temlik edilen ve temlik dışı olan taşınmazların değeri ...bırakanın ölüm tarihindeki bedelleri esas alınarak hesaplanır.

Saklı paya elatmanın doğru olarak belirlenmesi için temlik konusu olmayan, ...bırakana ait her türlü mal varlığı değerinin saptanması gerekir. Bunun için taşınmazın bulunduğu yerde keşif yapılması zorunludur(Yargıtay, 2.HD,15.11.2001, 14464-15834).

Terekenin pasifini TMK'nın 507/2.maddesinde açıklandığı gibi, ...bırakanın borçları, cenaze giderleri, terekenin mühürlenmesi ve yazım giderleri, ...bırakan ile birlikte yaşayan ve onun tarafından bakılan kimselerin üç aylık geçim giderleri oluşturmaktadır. Terekenin pasifleri hesaptan indirilir.

Terekenin pasifini TMK'nın 507/2.maddesinde açıklandığı gibi, ...bırakanın borçları, cenaze giderleri, terekenin mühürlenmesi ve yazım giderleri, ...bırakan ile birlikte yaşayan ve onun tarafından bakılan kimselerin üç aylık geçim giderleri oluşturmaktadır. Terekenin pasifleri hesaptan indirilir.

Net tereke bu şekilde tespit edildikten sonra davacıların net tereke üzerinden ... payı bulunur ve daha sonra saklı payları belirlenir. Ölüme bağlı tasarruflar (vasiyetnameler) mutlak tenkisine tabi tasarruflardır.

Bu durumda davanın TMK'nun 565.maddesi gereğince tenkis hükümlerine göre incelenmesi gerekir. Tenkiste, tasarrufa konu malın paylaşımı yönünden araştırma yapmak için sabit tenkis oranı belirlenmelidir.

Sabit tenkis oranı, 11.11.1994 gün ve 4/4 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı ile "tasarrufun tümünün değeri ile davalılara yapılan fazla teberru arasında kurulan orandır". Sabit tenkis oranı ile el atılan saklı payın, tasarrufun değerine oranı ile bunun her davalıya yapılan tasarruf tutarları yönünden ayrı ayrı belirlenmesi gerekir.

İkinci olarak, temlike konu malın kıymetine noksan gelmeden bölünmezliğinin mümkün olup olmadığı saptanır.

Tasarrufa konu mal, sabit tenkis oranında bölünebilir ise bu kısımların bağımsız bölüm olarak taraflar adına tesciline karar verilmelidir. Eğer, tassarrufa konu malın sabit tenkis oranında bölünmezliği ortaya çıkar ise bu defa MK. madde 564'de öngörülen tercih hakkı gündeme gelecektir.

Davalıya MK. 564.maddesi uyarınca seçimlik hakkı mahkemece kullandırılır. Seçimlik hakkının kullandırılması davalı duruşmada hazır ise, mal seçip para ödemeyi mi, yoksa mal verip almayı mı tercih ettiği mahkemece sorulmak suretiyle, davalı duruşmada değil ise kendisine bu konuda meşruhatlı davetiye çıkartılmak suretiyle yapılır.

Daha sonra ise yine mahkemece usulen bilirkişi iştirakı ile ikinci kez yapılacak bir keşif ile seçim hakkının kullanıldığı tarih itibariyle murisin davalıya temlik ettiği malın değeri saptanır.

En son olarak da seçimlik hakkının kullanıldığı tarih itibariyle murisin davalıya temlik ettiği malın değeri, önceki bulunan sabit tenkis oranının paydasına bölünerek elde edilen rakam, her bir davacı bakımından mahfuz hisseye tecavüz teşkil eden miktar dikkate alınmak suretiyle (başka bir deyişle, sabit tenkis oranının payı ile) nihayet her bir davacı bakımından tenkis hesabı yapılır.

Hal böyle olunca mahkemece;davacının dava dilekçesindeki beyanlarının tenkis talebini de içerdiği gözetilmek suretiyle davacının tenkis talebi yönünden yukarıda ifade edilen yasa hükümleri ve ilkeler nazara alınmak suretiyle inceleme ve değerlendirme yapılması gerekirken,eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiş,bozmayı gerektirmiştir.

Hal böyle olunca mahkemece;davacının dava dilekçesindeki beyanlarının tenkis talebini de içerdiği gözetilmek suretiyle davacının tenkis talebi yönünden yukarıda ifade edilen yasa hükümleri ve ilkeler nazara alınmak suretiyle inceleme ve değerlendirme yapılması gerekirken,eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiş,bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Yukarıda birinci bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine,ikinci bentte açıklanan nedenlerle hükmün HUMK.nun 428. maddesi gereğince davacı yararına BOZULMASINA, ,peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 6100 sayılı HMK'nun Geçici Madde 3 atfıyla 1086 sayılı HUMK'nun 440. maddesi gereğince karar düzelte yolu açık olmak üzere, 26.03.2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.