muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/11292, Karar No: 2016/5376, Tarih: 03.05.2016

b) Davacı zararlarının tamamını sorumluların hepsinden yada bir kısmından veyahut sadece birinden talep etme hakkı bulunduğundan davacı da davalılardan zararın tamamını talep hakları bulunmaktadır. (TBK 163/1)

c) Zarar görenlerin zararın tamamının tazmin edilmesini talep etmesi karşısında davalı sorumlular kusurları oranında zararı tazmin etme yada talebin diğer sorumlulara yöneltilmesi gerektiği savunmasında bulunamaz (TBK 164).

..

Bu nedenlerle mahkemenin araçta yolcu ve kusursuz bulunan davacının maddi tazminat taleplerinin müterafik kusur indiriminden sonra kalan zararın tamamından davalıları müteselsilen sorumlu tutması yasa gereği olması ve bu açıdan kararın onanması gerekirken, davacının açıkça müteselsil sorumluluk ilkesine dayanmış olmasına rağmen, sanki müteselsil tahsil esasına göre talepte bulunulmamış gibi dilekçe içeriği yorumlanmak suretiyle davacıların talebinin dışına çıkılarak pay esasına göre talepte bulunduğu sonucuna gitmek mümkün değildir. Nitekim Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 01.09.1986 tarih 4-822/140 esas/karar sayılı ilamında “ davacı davayı açarken davalı olarak gösterdikleri yönünden teselsül hükümlerine dayanmıştır. Her ne kadar kusurun %100 yüzünün davalılarda olduğunu ileri sürmüş ise de, amacı kendisinin hiçbir kusurunun olmadığını açıklamaktır. Bir kısım kusurun kimliği belirlenemeyen üçüncü bir kişide olduğu sonradan anlaşılmıştır. Bu durum davacının amacı ve teselsül hükümlerine dayanması birlikte değerlendirildiğinde zararın tamamından davalıların sorumlu tutulması gerekir.” Şeklinde ki kararı ile davacıların kendilerinin kusursuz olması müteselsil sorumluk esasına dayanmış olması durumunda davalılar dışında kişilerin kusurlarının tespit edilmesi karşısında davalıların zararın tamamından sorumlu olacağını açıkça belirtmiştir.

Ayrıca dairemizin 20.10 2015 tarih 2014/19357 esas 2015/10936 karar sayılı ilamında aynen “..Davacılar vekili dava dilekçesinde davalıların müteselsil sorumluluğuna dayanmış olup, davacıların ölen desteği araç içinde yolcu olmakla tamamen kusursuzdur. Buna göre zarara sebebiyet verenlerin dava tarihinde yürürlükte bulunan mülga 818 sayılı BK.'nun 50 ve 51. maddeleri gereğince zarardan müteselsil sorumluluk esaslarına göre sorumlu olacakları açıktır. Müteselsil sorumlulukta, kural olarak borçlulardan her biri, 818 sayılı BK.'nun 141. ve 142. maddelerine (6098 sayılı TBK. madde 162 ve 163) göre, borcun tamamından sorumludur. Nitekim, 2918 sayılı KTK.nun 88/1 maddesinde trafik kazası nedeniyle müteselsil sorumluluk öngörülmüştür. BK.'nun 146. maddesi (6098 sayılı TBK. madde 167) uyarınca, sorumluların iç ilişkide kusur oranına göre, birbirlerine rücu hakları da mevcuttur. Bu durumda, mahkemece hükmolunan maddi tazminatın tamamından davalıların sorumlu tutulmaları gerekirken, kusur oranları nazara alınarak tahsiline karar verilmesi doğru olmamıştır.”

Yine mahkemesince zararın tamamından davalıların sorumlu tutulmasına ilişkin vermiş olduğu kararın tarafımca karşı oy kullandığımız ve muhalefet şerhi düştüğümüz, 28.04.2015 gün 2013/19632 2015/6160 sayılı dairemizin kararı ile “mahkemece davalıların %60 oranında kusuruna göre tazminata hükmedilmesi gerekirken, davalıların tam kusurlu olduğu kabul edilerek tazminata hükmedilmesinin hatalı olduğu” gerekçesiyle bozulmuştur. Davacı vekilinin karar düzeltme isteği üzerine bu kez dairemiz 24.12.2015 tarih 2015/14831 esas 2015/15033 kararı ile aynen “Somut olayda davacılar vekili, davasını teselsül hükümlerine göre açmış ve zararın tamamının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiş olduğundan, araçta yolcu olan davacı Selver'in kusurundan da söz edilemeyeceğinden mahkemece hükme esas alınan aktüer bilirkişi raporunda, kusur indirimi yapılmaksızın tazminatın belirlenmesinde ve mahkemece davacı Selver lehine 104.345,82 TL maddi tazminata karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmamasına rağmen, Dairemizin 28.4.2015 günlü ilamı ile hatalı değerlendirme ile hükmün bozulması doğru olmadığından..” Gerekçesi ile dairemizin kararı düzeltilerek mahkeme kararı onanmıştır.

Kaldı ki TBK sebeplerin yarışması başlıklı 60. Maddesinde “Bir kişinin sorumluluğu, birden çok sebebe dayandırılabiliyorsa hâkim, zarar gören aksini istemiş olmadıkça veya kanunda aksi öngörülmedikçe, zarar görene en iyi giderim imkânı sağlayan sorumluluk sebebine göre karar verir.”Hükmü gereği davacı açıkça pay esasına göre tahsil istemediği sürece hakimin zarar gören davacıların zararının en iyi giderim imkanını veren müteselsil sorumluluk esasına göre sorunu çözmesi gerekir. Mahkemede davayı müteselsil sorumluk ilkesi kapsamında incelemiş ve neticelendirmiştir.

Bu nedenle çoğunluğun bozma kararının 5. maddesinde ki "..dava dilekçesinde kullanılan ifadelerden açıkça davalının kusuruna dayandığı anlaşılmaktadır. O halde mahkemece yalnızca davalı ...'un kusuru nispetinde davalıların sorumluluğuna hükmetmek gerekirken “ şeklindeki bozma karırına davacının açıkça müteselsil sorumluluk esasına dayanmış olması, bu bozma kararının müteselsil sorumluluk esasının getirdiği ilkelere uygun olmadığı gibi, TBK 62, KTK 88 ve TBK 163. maddesine açıkça aykırı olması, gerek genel kurul gerekse dairemizin istikrar kazanan kararları ile bağdaşmadığı düşüncesi ile çoğunluk görüşüne maddi tazminat yönünden katılmıyorum.

Karşı Oy

...
Yargıtay — Esas No: 2024/14142, Karar No: 2025/6337, Tarih: 21.04.2025

**10. Hukuk Dairesi         2024/14142 E.  ,  2025/6337 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Adana Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2024/543 E., 2024/1350 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ : Adana 2. İş Mahkemesi

SAYISI : 2018/268 E., 2021/435 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalı işverenin Adana'da kurulu işyerinde 20.10.1997 tarihinden iş sözleşmesinin feshedildiği 06.06.2011 tarihine kadar ''yardımcı eleman, temizlik ve çocuk bakımı'' işçisi olarak aralıksız ve sürekli olarak çalıştığını, davalı işveren tarafından davacının çalışmasının müteaddit taleplerine rağmen SGK'ya bildirilmediğini, bu nedenlerle iş sözleşmesinin haklı nedenlerle feshine ilişkin Adana 7. Noterliği'nin 06.06.2011 tarih ve 11178 yevmiye no.lu ihtarnamesini davalı işverene keşide ettiğini ve davalı işveren aleyhine işçilik alacakları için Adana 5. İş Mahkemesi'nin 2011/558 Esas 2013/39 Karar sayısı ile dava ikame edildiğini, yapılan yargılama neticesinde davanın davacı lehine sonuçlandığını ve halen temyiz aşamasında olduğunu belirterek davacının davalı iş yerinde 20.10.1997 - 06.06.2011 tarihleri arasında aralıksız ve sürekli çalıştığının tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP

1- Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davacının iddia edilen dönem içersinde işyerinde iş sözleşmesi kapsamında çalışmış bir kişi olmadığını, davacının haftanın bazı günlerinde işyerine temizliğe gelen bir işçi olduğunu, ancak davacının kızı da ... Çocuk Yuvası'nda olduğu için davacının çocuğunu yuvadan aldığı için orada bekleyebileceğini, bu tür bir ilişkinin iş sözleşmesine dayalı bir ilişki olmadığının açık olduğunu, davacının haftanın bazı günlerinde işyerine temizliğe gelmiş olması şayet bir hizmet ilişkisi olarak kabul edilse dahi bu çalışma şeklinin ''Kısmi Süreli Çalışma'' olarak kabul edilmesi gereken bir çalışma olduğunu, çünkü davacının aynı dönemde başka iş yerlerine de temizliğe giden bir kişi olduğunu, davacının aynı dönemle ilgili olarak Adana 5. İş Mahkemesi'nin 2011/558 Esas 2013/39 Karar sayılı alacak davası açtığını, alacak davasının Yargıtay incelemesinde olduğunu, Yargıtay kararlarına göre öncelikle hizmet tespiti davasının sonuçlandırılması gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

2- Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; davacının çalışma olgusunun yazılı belge ile ispatı gerektiğini, Kurum kayıtlarının tetkikinde davacının herhangi bir sigortalı hizmetinin bulunmadığının tespit edildiğini, davacı adına ne davalı işverence ne de farklı işverenlerce sigortalı hizmetin bildirilmediğinin tespit edildiğini, Kurum kayıtlarına intikal etmeyen çalışmaların yazılı belge ile ispat zorunluluğunun Yargıtay kararlarından kaynaklandığını, davacı tarafından Adana 5. İş Mahkemesinin 2011/558 esas sayılı dosyası mahkemeye delil olarak bildirilmiş ise de, bu dosyada Kurum taraf olmadığından söz konusu davanın Kurum açısından bağlayıcılığı olmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne, davacının 1034745.01 işyeri sicil nolu davalı ... (... Çocuk Kulubü ve Gündüz Bakımevi) ünvanlı işyerinde 09.07.1999 - 06.06.2011 tarihleri arasında (her yıl temmuz ayında 15 gün, ağustos ayında 30 gün çalışmadığı kabul edilerek) asgari ücretle hizmet akdiyle kesintisiz çalıştığı ve kuruma bildirilmeyen 3748 günü bulunduğu, kuruma bildirilmemiş dönemde davacının 55.676,61 TL prime esas kazanç elde etmiş olacağının tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1- Davalı vekili temyiz dilekçesinde; eksik inceleme sonucunda karar verildiğini, yerel mahkemece dosyaya sundukları belgelerin ve dilekçelerin açıklamalarının, tanıklarının beyanlarının nazara alınmadan hukuka ve Yargıtay denetimine uygun olmayan bilirkişi raporuna göre karar verildiğini, davacının kreş işyerine ihtiyaç oldukça temizliğe gelen biri olduğunu, davacının tüm mesaisini kreşte temizlik yaparak geçirmediğini, farklı yerlere de temizliğe gittiğini, davacı ile davalı işveren arasında sürekli bir hizmet akdi bulunmadığını, davacının çalışma biçiminin tam zamanlı çalışma olmadığını, Mahkeme aksi kanaatteyse bu durumun kısmi süreli çalışma olarak da kabul edilebileceğini, Mahkemece kısmi çalışma olup olmadığı hususunda yeterli araştırma yapılamadan doğrudan tam zamanlı çalışma şeklinde hüküm kurulduğunu, bordro tanıkları bakımından davacının kızının kreşte eğitim gördüğünün doğrulandığını, davacının çocuğunun çıkış saatini beklemesinin tam zamanlı çalıştığı yönünde bir intiba doğurduğunu beyan etmektedir.

2- Davalı Kurum vekili; öncelikle Kuruma müracaat etmeksizin davacının bu davayı açmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, Kurumun yaptığı işlemlerin tamamının hukuka uygun olarak yapıldığını, davacının açmış olduğu davanın haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, hak düşürücü süre geçmiş olmasına rağmen yerel mahkemece bunun dikkate alınmadığını, ayrıca vekalet ücretine itiraz ettiklerini, başka bir bilirkişiden rapor alınmaksızın tek bir raporla verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, davacının 20.10.1997 - 06.06.2011 tarihleri arasında davalı işyerinde geçen çalışmalarına ilişkin hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalılar vekilleri tarafından temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

21.04.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/1730, Karar No: 2019/7306, Tarih: 05.11.2019

**14. Hukuk Dairesi         2019/1730 E.  ,  2019/7306 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 21.10.2013 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali ve tescil, ikinci kademede tazminat talebi üzerine bozma ilamına uyularak yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 17.11.2015 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı vekili ve davalı ... vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, yüklenicinin temlikine dayalı tapu iptali ve tescil ikinci kademede tazminat istemine ilişkindir.

Davacı vekili, arsa sahibi davalı ... ve dava dışı ... ile yüklenici davalı ... arasında Bodrum 7. Noterliğinin 18.05.2007 tarih 000231 yevmiye numaralı düzenleme şeklinde gayrimenkul satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesi yapıldığını, yüklenicinin Bodrum 4. Noterliğinin 18.04.2011 tarih ve ... yevmiye numaralı gayrimenkul satış vaadi sözleşmesiyle B blok, 1. kat, 4 numaralı bağımsız bölümü müvekkiline temlik ettiğini belirterek 1728 parsel sayılı taşınmazda kayıtlı B blok, 1. kat, 4 numaralı bağımsız bölümün tapu kaydının iptali ile müvekkili adına tesciline, mümkün olmaması halinde müvekkili tarafından ödenen 65.000,00TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili, yüklenicinin sözleşmedeki edimleri zamanında yerine getirmediğini beyan ederek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... vekili, arsa sahibi ile aralarında görülen davanın sonucunun beklenmesi gerektiğini, vekalet akdinin kötüye kullanıldığını ileri sürerek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, tapu iptal ve tescil talebinin reddine, tazminat talebinin kabulüne dair verilen ilk kararın taraflarca temyiz edilmesi üzerine Dairemizin 30.06.2015 tarih 2015/9276 E-2015/7281 K sayılı ilamı ile, “Mahkemece davalılara ön inceleme duruşma gününü bildirir davetiyeler tebliğ edilmiş, davalılar yargılamaya katılmamışlar, tahkikat için duruşma günü belirlenip davalılara tebliğ edilmeden ön inceleme duruşmasında tahkikat aşamasına geçilerek dava esastan sonuçlandırılmıştır. Her ne kadar ön inceleme duruşma günü ile birlikte tebliğ edilmesine karar verilen ön inceleme için duruşma davet tutanağının (ğ) bendinde "ön inceleme safhasının bitmesi ile tahkikat aşamasına geçileceği, tüm deliller toplanmış ise taraflara ayrıca tahkikat duruşması için duruşma günü verilmeyeceği, HMK 294. madde gereğince hüküm verileceği" ihtar edilmiş ise de yukarıda açıklanan 6100 sayılı HMK'nın hükümlerine aykırı olarak ve davalıların hukuki dinlenilme hakları ihlal edilerek yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, bu sebeple kararın bozulması gerekmiştir.” gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda;tapu iptali ve tescil talebinin reddine, davalı ... aleyhine açılan tazminat davasının kabulüne 65.000,00 TL’nin davalı ...’dan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Hükmü davacı vekili ve davalı ... vekili temyiz etmiştir.

Eser sözleşmelerinin bir türü olan arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi, taraflara karşılıklı hak ve borçlar yüklemektedir. Yüklenici, finansman sağlayarak arsa malikinin taşınmazı üzerine bina yapma işini üstlenmekte, arsa maliki ise inşa edilecek binaya karşılık, bu binadaki bir kısım bağımsız bölümlerin mülkiyetini yükleniciye devretmeyi vaat etmektedir. Belirtilen bu nitelikleri itibarıyla, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmeleri iki tipli karma bir sözleşmedir. Bu sözleşmede, eser sözleşmesinin konusu olan inşaat yapma edimi ile taşınmaz satım sözleşmesindeki mülkiyetin nakli borcu bir araya gelmektedir.

Arsa maliki ile yüklenici arasında düzenlenen arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi gereğince yükleniciden bağımsız bölüm temlik alınmasına dayalı olarak açılan tapu iptali ve tescil davaları ile ilgili olarak kanunlarımızda bir düzenleme mevcut bulunmamaktadır. Bu konulardaki uyuşmazlıkların çözümünde uygulanan 30.09.1988 tarihli ve 1987/2, 1988/2 sayılı Yargıtay İBBGK Kararı ile “tapuda kayıtlı bir taşınmazın mülkiyetini devir borcu doğuran ve ancak yasanın öngördüğü biçim koşullarına uygun olarak yapılmadığından geçersiz bulunan sözleşmeye dayanılarak açılan bir cebri tescil davasının kural olarak kabul edilemeyeceği, bununla beraber Kat Mülkiyeti Kanununa tabi olmak üzere yapımına başlanılan taşınmazdan bağımsız bölüm satımına ilişkin geçerli bir sözleşme olmadan tarafların bağımsız bölüm satımında anlaşarak alıcının tüm borçlarını eda etmesi ve satıcının da bağımsız bölümü teslim ederek alıcının onu malik gibi kullanmasına rağmen satıcının tapuda mülkiyetin devrine yanaşmaması hallerinde; olayın özelliğine göre Türk Medeni Kanunun 2. maddesi gözetilerek açılan tescil davasını kabul edilebileceği” benimsenmiştir.

Bu tür davalarda mahkemece öncelikle yüklenicinin edimini (eseri meydana getirme ve teslim borcunu) yerine getirip getirmediğinin, ardından sözleşme hükümlerindeki iskân koşulu (oturma izni) gibi diğer borçlarını ifa edip etmediğinin açıklığa kavuşturulması zorunludur. Bunun için de davaya konu temlik işleminin geçerli olup olmadığı, arsa maliki ile yüklenici arasında düzenlenen arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi gereğince yüklenicinin borçlarının neler olduğunun sözleşme hükümleri çerçevesinde incelenip değerlendirilmesi gerekmektedir.

Davacının arsa sahibi ile yüklenici arasında düzenlenen arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi gereğince yükleniciye bırakılması kararlaştırılan bağımsız bölümü yükleniciden temlik alması halinde arsa sahibini ifaya zorlayabilmesi için bazı koşulların varlığı gerekir. Türk Borçlar Kanununun 188. maddesine göre; “Borçlu, devri öğrendiği sırada devredene karşı sahip olduğu savunmaları, devralana karşı da ileri sürebilir.” Buna göre temliki öğrenen arsa sahibi, temlik olmasaydı önceki alacaklıya (yükleniciye) karşı ne tür defiler ileri sürebilecekse, aynı defileri yeni alacaklıya (temlik alan davacıya) karşı da ileri sürebilir. Temlikin konusu, yüklenicinin arsa sahibi ile yaptığı sözleşme uyarınca hak kazandığı gerçek alacak ne ise o olacağından, temlik eden yüklenicinin arsa sahibinden kazanmadığı hakkı üçüncü kişiye temlik etmesinin arsa sahibi bakımından bir önemi bulunmamaktadır. Diğer taraftan, yüklenici arsa sahibine karşı edimini tamamen veya kısmen yerine getirmeden kazanacağı şahsi hakkı üçüncü kişiye (davacıya) temlik etmişse, üçüncü kişi (davacı) Türk Borçlar Kanununun 97. maddesi hükmünden yararlanma hakkı bulunan arsa sahibini ifaya zorlayamaz.

Diğer taraftan; kural olarak kendi edimini yerine getirmeyen taraf, karşı tarafın borcunu yerine getirmesini isteyemeyeceğinden, temlik alan davacının bağımsız bölüm bedelini yükleniciye ödemiş olması, yüklenicinin de arsa sahibine karşı olan yükümlülüklerini yerine getirmiş olması gerekir.

Somut olayda; mahkemece, aynı mahkemenin tarafları başka olan 2012/457 E ve 2010/825 E sayılı dava dosyalarına sunulan bilirkişi raporlarını esas alarak kat karşılığı inşaat sözleşmesine konu inşaatın getirildiği fiziki seviyenin %45 olduğunu gerekçe göstererek davacının tapu iptali ve tescil talebinin reddine karar verdiği, görülmüştür.

Bu durumda mahkemece, uzman bilirkişilerden oluşturulacak bilirkişi kurulu ile mahallinde yapılacak keşifle, 18.05.2007 tarihli kat karşılığı inşaat sözleşmesinin konusu inşaatın getirildiği genel fiziki seviye belirlenmeli, inşaatın arsa sahiplerinin reddedemeyeceği fiziki seviyeye geldiği, ancak bazı eksik ve ayıplı işlerin bulunduğu anlaşılırsa, eksik işler bedeli bilirkişi tarafından belirlendikten sonra davacıya süre verilmeli, davacı bedeli yatırdığı takdirde tapunun iptali ile davacı adına tesciline karar verilmelidir. Davacı eksik işler bedelini depo etmez veya yüklenicinin gerçekleştirdiği inşaatın fiziki seviyesi arsa sahiplerinin reddedemeyeceği bir aşamaya gelmemiş ise, ancak bu aşamadan sonra davacının ikinci kademedeki tazminat talebi yönünden hüküm kurulması gerekirken, eksik inceleme ve araştırmayla yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın istek halinde yatıranlara iadesine, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere 05.11.2019 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/1018, Karar No: 2015/1506, Tarih: 29.01.2015

**1. Hukuk Dairesi         2015/1018 E.  ,  2015/1506 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : KEŞAN SULH HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ : 14/01/2014

NUMARASI : 2013/317-2014/19

Taraflar arasında görülen tapu kaydında düzeltim davası sonunda, yerel mahkemece davanın reddine ilişkin olarak verilen karar davacı tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava, tapu kaydında düzeltim isteğine ilişkindir.

Davacı, 315, 892, 901, 1572, 1668, 175 ve 1898 parsel sayılı taşınmazlarda babaannesinin soy isminin ''A...'' olmasına rağmen ''Y..'' olarak yazıldığını ileri sürerek, tapu kayıtlarında malik soyadının nüfus kayıtlarına uygun olarak düzeltilmesini istemiştir.

Mahkemece, tapu kayıtlarının tetkikinden davacının babaannesi Hüseyin Kızı ''Ayşe'''nin soy isminin ''A..'' olarak yazılı olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Dosya içeriği, toplanan deliller ve eksiğin tamamlatılması yoluyla getirtilen tapu kaydı ve dosyada bulunan tapu kütüğü sayfa fotokopisinden; çekişme konusu taşınmazların tedavüllü kayıtlarında kayıt maliki ''Ayşe''nin soyadının ''Y...'',tapu kayıtlarında ise soyadının ''A..''olarak yazılı olduğu,özellikle Keşan Kaymakamlığı Tapu Müdürlüğü'nün 21.01.2014 tarihli yazısında ''TC girişleri sırasında ''Ayşe Y..'' ile ''Ayşe A...''in aynı kişiler olduğu tespit edilmiş olup ''Ayşe Y...''ın mernisten TC nosu çekilerek sistemde birleştirildiğinden tapu kütüğünde ''Ayşe''nin soyadının ''Y..'' olarak tescilli olmasına rağmen takbis kayıtlarında ''A..'' olarak gözükmektedir.''şeklinde açıklamada bulunulduğu ve mahkemece dosya içerisinde bulunan tapu kaydına değer verilerek yazılı şekilde karar verildiği anlaşılmaktadır.

Hemen belirtilmelidir ki;tapu kütüğü asıl olup geri çevirme kararı üzerine gelen yeni kayıtta da kayıt maliki olan ''Ayşe''nin soyadının ''Y...''olarak yazılı olduğu anlaşıldığından,mahkemece bu kayıtlar esas alınmak suretiyle araştırmanın eksiksiz yapılıp sonucuna göre karar verilmesi gerekeceği tartışmasızdır.

Bilindiği üzere;taşınmazların, kadastro tespiti ya da tapuya tescili sırasında mülkiyet hakkı sahibinin adı, soyadı, baba adı gibi kimlik bilgilerinin kayda eksik ya da hatalı işlenmesi, kayıt düzeltme taleplerinin kaynağını oluşturur. Bu tür işlerde kimlik bilgileri düzeltilirken, taşınmaz malikinin değişmemesi, diğer bir anlatımla mülkiyet aktarımına neden olunmaması gerekir.

Bu tür işler, 6100 sayılı HMK’nin 382/(2). fıkrasının ç-1) bendi gereğince çekişmesiz yargı usulüne göre sulh hukuk mahkemesinde ve taşınmazın aynına ilişkin bulunduğundan, aynı Kanunun 12. maddesi uyarınca taşınmazın bulunduğu yer mahkemesinde görülür ve işin niteliği itibarıyla maktu harç alınır.

Tapuda kayıt düzeltilmesi ve tespit taleplerini, tapu maliki ile mirasçıları isteyebilir.