muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/8118, Karar No: 2017/6169, Tarih: 02.10.2017

**11. Ceza Dairesi         2017/8118 E.  ,  2017/6169 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Vergi usul kanununa muhalefet

HÜKÜM : 2007 takvim yılı için beraat, 2006 takvim yılı için mahkumiyet

1-Sanık hakkında “2006 ve 2007 takvim yıllarında sahte fatura düzenlediği” iddiası ile açılan kamu davasında; sanığın savunmasında suçlamayı kabul etmeyerek, 12.10.2006 ve 28.11.2006 tarihlerinde düzenlenen yoklama fişleri dışında, düzenlenen hiçbir faturada, beyannamede ve belge teslim formlarında imzasının bulunmadığını, kendi adına sahte fatura düzenleyen kişinin .... olduğunu belirtmesi, sahte fatura düzenlemek suçunda suçun maddi konusunun fatura oluşu, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 227. maddesinin 3. fıkrasındaki ''Bu Kanuna göre kullanılan veya bu Kanunun Maliye ve Gümrük Bakanlığına verdiği yetkiye dayanılarak kullanma mecburiyeti getirilen belgelerin, öngörülen zorunlu bilgileri taşımaması halinde bu belgeler vergi kanunları bakımından hiç düzenlenmemiş sayılır'' şeklindeki düzenlemeye göre de, alım-satım ya da hizmet ifasının belgesi olan faturaların, Vergi Usul Kanununun 230. maddesinde öngörülen zorunlu bilgileri içermesinin gerekmesi, sanığın düzenlediği iddia olunan faturalardan, 2006 yılına ait olanların yalnızca fotokopiden ibaret olması, 2007 yılına ait fatura asılları veya onaylı örneklerinin de dosya içerisinde bulunmaması karşısında; gerçeğin kuşkuya yer vermeyecek şekilde belirlenebilmesi bakımından; suça konu fatura asılları ya da onaylı suretlerinin duruşmaya getirtilip incelenerek kanunda öngörülen şekil şartlarını taşıyıp taşımadığının tespit edilmesi, faturalardaki yazı ve imzalar ile sanığa ait tarh dosyasında asılları mevcut ve sanık tarafından imzalanmış görünen, dilekçe, beyanname, belge teslim formları, kira sözleşmesi ve diğer belgelerdeki yazı ve imzaların sanığın eli ürünü olup olmadığı hususunda bilirkişi incelemesi yaptırılması, sanığın savunmasında bildirdiği ....’ın açık kimlik ve adres bilgilerinin tespitiyle CMK'nın 48. maddesi uyarınca tanık sıfatıyla beyanına başvurulması, faturaları kullanan şirket yetkilileri veya kişilerin de aynı madde gereğince dinlenerek, sözü edilen faturaları hangi hukuki ilişkiye dayanarak kimden aldıkları ve sanığı tanıyıp tanımadıklarının sorulmasından sonra, toplanan tüm delillere göre sanığın hukuki durumunun takdir ve tayini yerine, eksik araştırma ile yazılı şekilde hükümler kurulması,

2-Kabule göre de;

a-2006 takvim yılında birden fazla sahte fatura düzenlenmesi nedeniyle zincirleme biçimde işlenen suçtan dolayı sanık hakkında 5237 sayılı TCK'nın 43. maddesi uygulanmayarak eksik ceza tayini,

2-Kabule göre de;

a-2006 takvim yılında birden fazla sahte fatura düzenlenmesi nedeniyle zincirleme biçimde işlenen suçtan dolayı sanık hakkında 5237 sayılı TCK'nın 43. maddesi uygulanmayarak eksik ceza tayini,

b-5237 sayılı TCK'nın 51/7. maddesinde “hükümlünün deneme süresi içinde kasıtlı bir suç işlemesi veya kendisine yüklenen yükümlülüklere hakimin uyarısına rağmen uymamakta ısrar etmesi halinde ertelenen cezanın kısmen veya tamamen infaz kurumunda çektirilmesine karar verileceğinin” belirtilmesi karşısında, mahkemece “denetim süresi içinde kasıtlı suç işlediği takdirde ertelenen cezanın tamamen infazına” denilerek infazın kısıtlanması,

c-Ertelenen hapis cezasının kısa süreli olmadığı ve bu itibarla, kasten işlenen bir suçtan dolayı hapis cezasına mahkumiyetin kanuni sonucu olarak uygulanması gereken ve 5237 sayılı TCK'nın 53/1. maddesinde düzenlenen hak yoksunluklarının tatbikine karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, hükmolunan cezanın ertelendiğinden bahisle bu maddenin uygulanmasına yer olmadığına karar verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın ve katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükümlerin bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, mahkûmiyet hükmüne yönelik aleyhe temyiz bulunmadığı gözetilerek sanığın 2006 yılında işlediği iddia olunan suç nedeniyle kazanılmış hakkının saklı tutulmasına, 02.10.2017 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/6797, Karar No: 2020/6151, Tarih: 02.11.2020

**10. Hukuk Dairesi         2020/6797 E.  ,  2020/6151 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmaların tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalılardan kurum ve ... vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

KARAR

Dava, davacının davalıya ait işyerinde 01/10/2009-24/12/2011 tarihleri arasında 1.500,00 TL ücretle çalıştığının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile hükümde yazılı şekilde karar verilmiştir.

Davanın yasal dayanağı 5510 sayılı Yasanın geçici 7.maddesi uyarınca 506 sayılı yasanın 77 ve 5510 sayılı Yasanın 80. maddeleridir.

Hizmet tespitine yönelik davalarda, davacı işçinin çalışmasının gerçekliği, işin ve işyerinin kapsam ve niteliği dikkate alınarak, ücretinin ve davalı Kuruma davalı işveren tarafından ödenen ve ödenmesi gereken primlerin miktarının belirlenebilmesi amacıyla, prime esas kazancın tespitinde, gerçek ücretin esas alınması koşuldur.

Davanın niteliği gereği çalışma olgusunun her türlü delille ispatlanabilmesine karşılık, ücretin ispatında bu denli serbestlik söz konusu değildir. Ücretin ispatında HUMK 288. maddesinde (6100 sayılı HMK m. 200) yazılı sınırları aşan, ücret alma iddialarının yazılı delille kanıtlanması zorunluluğu bulunmaktadır. ( Hukuk Genel Kurulunun 25.04.2018 gün 2015/21-1656 E., 2018/944 K.; 22.03.2017 gün ve 2014/10-2384 E. 2017/522 K.21.05.2019 gün 2016/10-2554 E. sayılı sayılı kararları da aynı doğrultudadır.)

Ücret miktarı HUMK’nın 288. (HMK m.200) maddesinde belirtilen sınırları aşıyorsa, tespiti gereken gerçek ücretin; hukuksal geçerliliğe haiz olarak düzenlenmiş bulunmak kaydıyla, işçinin imzasının bulunduğu aylık ücreti gösteren para makbuzları, banka kayıtları, ticari defter kayıtları, ücret bordroları gibi belgelerle ispatı mümkündür.

Yazılı delille ispat sınırın altında kalan miktar için veya bu miktar üzerinde olsa bile varlığı iddia edilen çalışmanın öncesine ve sonrasına ait yazılı delil başlangıcı sayılabilecek belgelerin bulunması hâlinde tanık dinletilmesi mümkündür

506 sayılı Kanunun 78. maddesinde prime esas günlük kazançların alt ve üst sınırlarının ne olacağı gösterilmiştir. Günlük kazancın alt sınırı HMK m. 200 maddesinde belirtilen sınırı aşıyorsa, ücretin yazılı delille saptanması gereğinin pratikte bir önemi kalmayacaktır. Zira 506 sayılı Kanunun 78. maddesine göre, “...günlük kazançları alt sınırın altında olan sigortalılar ile ücretsiz çalışan sigortalıların günlük kazançları alt sınır üzerinden hesaplanır”. Ücretin alt sınırla tespit edilen miktardan fazla olması hâlinde ise, günlük kazancın hesaplanmasında asgari ücret esas alınır.

Hâl böyle olunca, ücret miktarı HMK’nın Geçici 1. maddesinin ikinci fıkrası delaletiyle HUMK 288. maddesinde (6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 200. maddesi) belirtilen sınırları aşıyorsa, tespiti gereken gerçek ücretin; hukuksal geçerliliğe haiz olarak düzenlenmiş bulunmak kaydıyla işçinin imzasının bulunduğu aylık ücreti gösteren para makbuzları, banka kayıtları, ticari defter kayıtları, ücret bordroları gibi belgelerle ispatı mümkün olduğundan, buna göre araştırma yapılması gerekmektedir.

Bu açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde; tanık beyanları ve emsal ücret araştırmasında belirtilen miktara göre, Kurum kayıtlarında gözüken ücretini aksinin eşdeğer yazılı delille ispatlanamaması nedeniyle ücret yönünden davanın reddi yerine yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.

O halde, temyiz eden davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde ... davalılardan ...'a iadesine, 02/11/2020 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/2817, Karar No: 2018/9127, Tarih: 17.12.2018

**14. Hukuk Dairesi         2018/2817 E.  ,  2018/9127 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki ortaklığın giderilmesi davadan dolayı mahal mahkemesinden verilen hüküm davalı ... tarafından temyiz edilmekle, dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

7201 sayılı Tebligat Kanunu, 19.01.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6099 sayılı Kanunla değiştirildikten sonra, gerçek kişilere yapılacak tebligatla ilgili olarak iki aşamalı bir yol benimsenmiştir.

1) Bu kanun değişikliğine göre, muhatabın adres kayıt sistemindeki adresine, Kanunun 21/2. maddesi uyarınca doğrudan tebligat yapılması mümkün değildir. Muhataba çıkarılan ilk tebligat, öncelikle bilinen veya gösterilen en son adresine, mavi renkli zarf kullanılmaksızın ve adres kayıt sistemindeki adres olduğuna ilişkin şerh verilmeksizin Kanunun 10. maddesine göre normal bir şekilde çıkarılmalıdır. Muhatabın bu adreste bulunmaması durumunda, tebliğ memurunca Kanunun 20 ve 21. maddesinin birinci fıkrası ile Tebligat Yönetmeliğinin 29. maddesi uyarınca, muhatap lehine olan araştırmalar yapılarak tebligatın kendisine ulaşması ve bilgilendirme işlemlerinin yerine getirilmesi gerekir.

2) Muhatabın gösterilen adresten sürekli olarak ayrılması ve yeni adresinin de tebliğ memurunca tespit edilememesi durumunda, tebliğ evrakının tebligatı çıkaran mercie geri gönderilmesi gerekir. Ancak bu aşamadan sonra, Kanunun 10/2 ve Yönetmeliğin 16/2. maddeleri nazara alınarak, tebliğ evrakının açık mavi renkli zarfla, adresin muhatabın adres kayıt sistemindeki yerleşim yeri adresi olduğu belirtilerek, Kanunun 21/2. maddesine göre tebliği mümkün olabilecektir.

Tebligat Kanununun 10/2 ve 21/2. maddeleri farklı şekilde yorumlanarak, başka adresi bilinmediği gerekçesiyle muhatabın adres kayıt sistemindeki yerleşim yeri adresine doğrudan doğruya 21/2. maddesine göre tebligat çıkartılması ve bu hükme göre tebliğ edilmesi, yukarıda belirtilen hükümlere aykırı olduğundan ve muhatabın savunma hakkını kısıtlayacağından usulüne uygun değildir.

Yukarıda açıklanan ilkeler ışığında somut olaya gelince,

1)Gerekçeli karar davalılar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ..., ..., ..., ..., ..., ... , ..., ..., ..., ..., ..., ..., ...’ya doğrudan doğruya Tebligat Kanunun 21/2. maddesine göre tebligat çıkartıltıldığı, tebligatların 7201 sayılı Tebligat Kanunu ve Tebligat Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmelik hükümlerine aykırı olduğu anlaşılmaktadır.

Yukarıdaki açıklamalar ışığında, gerekçeli karar usulsüz olarak tebliğ edilen davalılara, gerekçeli kararın 7201 Sayılı Tebligat Kanununu ve Tebligat Kanunun Uygulanmasına Dair Yönetmelik Hükümlerine göre usulüne uygun olarak tebliği ile temyiz süresinin beklenilmesi,

Belirtilen eksiklikler giderildikten sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere Dairemize gönderilmesi için dosyanın MAHALLİNE İADESİNE, 17.12.2018 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/4260, Karar No: 2021/1973, Tarih: 24.02.2021

**12. Ceza Dairesi         2020/4260 E.  ,  2021/1973 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Taksirle öldürme

Hüküm : TCK'nın 85/1, 22/3, 62, 53/6. maddeleri gereğince . mahkûmiyet

Taksirle öldürme suçundan sanığın mahkumiyetine ilişkin hüküm, sanık müdafileri tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Olay günü saat 15:30 sıralarında sanık ...'ün idaresindeki kamyoneti ile meskun mahalde, 7 metre genişliğinde, 2 şeritli, düz, zemini asfalt, hız limiti 50 km/s olan yolda, gündüz vakti açık havada seyri sırasında seyir halinde iken kaza mahalline geldiği esnada önünde aynı istikamette seyreden bir aracı sollamak istediği esnada dubalarla ayrılmış yolun karşı istikamet şeridine girerek bu aracı geçmeye çalıştığı esnada karşı istikametten seyreden sürücü ...'ın idaresindeki çekiciye çarpması sonucunda, sanığın idaresindeki araçta bulunan ...'ın vefat ettiği olayda,

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanık müdafiilerinin eksik incelemeye ve kusura ilişkin ilişkin temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün isteme uygun olarak ONANMASINA, 24/02/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/905, Karar No: 2021/1726, Tarih: 21.12.2021

**Hukuk Genel Kurulu         2018/905 E.  ,  2021/1726 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi (Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla)

1. Taraflar arasındaki “istirdat” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, Kırşehir 1. Asliye Hukuk Mahkemesince Ticaret Mahkemesi sıfatıyla verilen konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına ilişkin karar davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 3. Hukuk Dairesince yapılan inceleme sonunda bozulmuş, Mahkemece Özel Daire bozma kararına karşı direnilmiştir.

2. Direnme kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

3. Hukuk Genel Kurulunca dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

I. YARGILAMA SÜRECİ

Davacı İstemi:

4. Davacı vekili 11.02.2015 tarihli dava dilekçesinde; müvekkilinin elektrik abonesi olduğunu, davalı ... şirketinin düzenlediği faturalar ile kendisinden kayıp kaçak vb. adı altında haksız bedeller tahsil ettiğini ileri sürerek, ödenen tutarlardan şimdilik 5.000TL’nin avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş; 09.06.2016 tarihli ıslah dilekçesi ile talebini 275.799.89TL’ye yükseltmiştir.

Davalı cevabı:

5. Davalı vekili; davaya konu edilen kayıp-kaçak vb. bedellerin ilgili mevzuat çerçevesinde abonelere yansıtıldığını, yapılan uygulamanın yasal zorunluluktan kaynaklandığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkeme Kararı:

6. Kırşehir 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin Ticaret Mahkemesi sıfatıyla verdiği 22.06.2016 tarihli ve 2015/133 E., 2016/437 K. sayılı ilk kararı ile; dava kabul edilmiş, davalı vekilinin temyiz itirazları üzerine hüküm Yargıtay 3. Hukuk Dairesinin 05.06.2017 tarihli ve 2016/16920 E., 2017/9020 K. sayılı kararı ile, 17.06.2016 tarihinde yürürlüğe giren ve derdest davalara da uygulanması gereken 6719 sayılı Kanun ile 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu’nda yapılan değişiklikler yönünden mahkemece değerlendirme yapılması gerektiği gerekçesiyle bozulmuştur.

7. Bozmaya uyularak yapılan yargılama sonunda Mahkemece 07.11.2017 tarihli ve 2017/441 E., 2017/862 K. sayılı karar ile; 6719 sayılı Kanun’un geçici 20. maddesi gereği 6446 sayılı Kanun’da yapılan değişikliğin eldeki davaya da etki edeceği, bu nedenle 6719 sayılı Kanun’un 21. maddesi ile 6446 sayılı Elektirik Piyasası Kanunu’nun 17. maddesine eklenen 10. fıkra hükmü ve 6719 sayılı Kanun’un 26. maddesi ile 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu’na eklenen geçici 20. maddesi hükmü gereğince davanın konusuz kalması nedeni ile karar verilmesine yer olmadığına, nisbi esasa göre belirlenen harç ve vekâlet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Özel Daire Bozma Kararı:

8. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince temyiz isteminde bulunulmuştur.

9. Yargıtay 3. Hukuk Dairesinin 05.03.2018 tarihli ve 2018/37 E., 2018/2022 K. sayılı kararı ile;

Özel Daire Bozma Kararı:

8. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince temyiz isteminde bulunulmuştur.

9. Yargıtay 3. Hukuk Dairesinin 05.03.2018 tarihli ve 2018/37 E., 2018/2022 K. sayılı kararı ile;

“…1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Somut olayda; davacı, davanın açıldığı andaki mevzuata ve içtihat durumuna göre dava açmakta haklıdır. Eş söyleyişle, davaya konu bedelleri tahsil eden davalı, davanın açılmasına sebebiyet vermiştir. Davacı tarafından, davalıdan kayıp-kaçak, dağıtım, iletim, perakende satış hizmeti ve sayaç okuma bedellerinin tahsilinin talep edildiği davada, “konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına” dair karar verilmesi, yargılama sırasında yürürlüğe giren yasa değişikliğinin bir sonucudur. Bu itibarla, dava açıldığı tarihte, yapılan yasa değişikliği henüz ortada bulunmadığından, dava tarihi itibariyle davacının dava açmakta haklı olduğu her türlü duraksamadan uzaktır.Dava açıldıktan sonra hasıl olan yasa değişikliği nedeniyle, davacının dava açmasında haksız sayılamayacağı cihetle; konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair karar verildikten sonra, davacı yararına maktu vekalet ücreti takdirine karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde 22.498,00 TL nispi vekalet ücretine karar verilmesi doğru görülmemiştir.

3-Bundan ayrı olarak, 492 sayılı Harçlar Kanunu'na bağlı (I) sayılı tarifenin yargı harçları başlığını taşıyan bölümünün karar ve ilam harcı başlıklı III. kısmının 1. fıkrasında, konusu belli bir değerle ilgili bulunan davalarda esas hakkında karar verilmesi halinde hüküm altına alınan anlaşmazlık konusu değer üzerinden tarifede gösterilen oranda nispi karar ve ilam harcı; 2-a fıkrasında ise, 1. fıkra dışında kalan davalarla, taraf teşkiline imkan bulunmayan davalarda verilen esas hakkındaki kararlar ve davanın reddi kararlarında maktu karar ve ilam harcı alınacağı hükme bağlanmıştır.

Bu durumda; konusu belli bir değerle ilgili bulunan davada esas hakkında karar verilmesi halinde nispi harç alınacağı, usule ilişkin nihai kararlarla, davanın konusuz kalması halinde verilecek kararlarda maktu harç alınacağı kuşkusuzdur. Mahkemece, davanın konusuz kalması nedeniyle maktu harca hükmedilerek bakiye harcın davacıya iadesine karar verilmesi gerekirken, bu yön gözetilmeden nispi harç üzerinden hüküm tesisi de doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir…” gerekçesiyle karar bozulmuştur.

Direnme Kararı:

10. Mahkemece harca ilişkin bozma nedenine uyularak yapılan yargılama sonunda 12.06.2018 tarihli ve 2018/259 E., 2018/343 K. sayılı karar ile; önceki karar gerekçesi yanında, dava konusu alacağın para ile ölçülebilen alacak olması nedeniyle nispi vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiği gerekçesiyle vekâlet ücreti yönünden direnme kararı verilmiştir.

Direnme Kararı:

10. Mahkemece harca ilişkin bozma nedenine uyularak yapılan yargılama sonunda 12.06.2018 tarihli ve 2018/259 E., 2018/343 K. sayılı karar ile; önceki karar gerekçesi yanında, dava konusu alacağın para ile ölçülebilen alacak olması nedeniyle nispi vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiği gerekçesiyle vekâlet ücreti yönünden direnme kararı verilmiştir.

Direnme Kararının Temyizi:

11. Direnme kararı süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

II. UYUŞMAZLIK

12. Direnme yolu ile Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık; dava tarihinden sonra yürürlüğe giren kanun hükmü gereği eldeki davada talebin hukuken incelenme imkânının kalmadığı ve mahkemece davanın konusuz kaldığından bahisle karar verilmesine yer olmadığı sonucuna varıldığı gözetildiğinde, davalı aleyhine nispi vekâlet ücretine mi yoksa maktu vekâlet ücretine mi hükmedilmesi gerektiği noktasında toplanmaktadır.

III. GEREKÇE

13. Uyuşmazlığın çözümüne geçilmeden önce, somut olayda sonradan yürürlüğe giren ve derdest davalara da uygulanması gereken kanun değişikliği nedeniyle davaya konu talebin incelenme imkânının kalmadığı, bu sebeple davanın konusuz kaldığı ve davanın açılmasında davalının kusurlu olduğu değerlendirmesiyle yargılama giderlerinden davalının sorumlu tutulması gerektiği noktalarında Mahkeme ve Özel Daire arasında uyuşmazlık bulunmadığından kesinleşen bu hususların Hukuk Genel Kurulu tarafından yapılacak incelemenin kapsamı dışında kaldığı belirtilmelidir.

14. Bu belirlemeden sonra davalının maktu mu yoksa nispi vekâlet ücretinden mi sorumlu tutulması gerektiği incelenirken önce konuyla ilgili mevzuat hükümlerine kısaca değinmekte fayda vardır.

15. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (HMK) 331/1. maddesi “Davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde, hâkim, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmeder” şeklinde düzenlenmiştir. Anılan madde doğrultusunda, davanın açıldığı tarihte haksız olduğu tespit edilen taraf yargılama giderlerini ödemekle yükümlü olacaktır. Nitekim somut olayda yargılama giderlerinin davalı tarafa yüklenmesi gerektiği hususu çekişmesiz kalmıştır.

16. Bu hâlde hükmolunacak vekâlet ücret karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT çerçevesinde belirlenir.

17. Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 6. maddesine göre “Anlaşmazlık, davanın konusuz kalması, feragat, kabul, sulh veya herhangi bir nedenle; ön inceleme tutanağı imzalanıncaya kadar giderilirse, Tarife hükümleriyle belirlenen ücretlerin yarısına, ön inceleme tutanağı imzalandıktan sonra giderilirse tamamına hükmolunur. Bu madde yargı mercileri tarafından hesaplanan akdi avukatlık ücreti sözleşmelerinde uygulanmaz.”

17. Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 6. maddesine göre “Anlaşmazlık, davanın konusuz kalması, feragat, kabul, sulh veya herhangi bir nedenle; ön inceleme tutanağı imzalanıncaya kadar giderilirse, Tarife hükümleriyle belirlenen ücretlerin yarısına, ön inceleme tutanağı imzalandıktan sonra giderilirse tamamına hükmolunur. Bu madde yargı mercileri tarafından hesaplanan akdi avukatlık ücreti sözleşmelerinde uygulanmaz.”

18. Tarifenin 13. maddesinin birinci fıkrası ise “Bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde gösterilen hukuki yardımların konusu para veya para ile değerlendirilebiliyor ise avukatlık ücreti, davanın görüldüğü mahkeme için bu Tarifenin ikinci kısmında belirtilen maktu ücretlerin altında kalmamak kaydıyla (7 nci maddenin ikinci fıkrası, 10 uncu maddenin üçüncü fıkrası ile 12 nci maddenin birinci fıkrası, 16 ncı maddenin ikinci fıkrası hükümleri saklı kalmak kaydıyla) bu Tarifenin üçüncü kısmına göre belirlenir” şeklindedir ve eldeki davada bu çerçevede hükmedilecek vekâlet ücreti nispi vekâlet ücretidir.

19. Nitekim, Hukuk Genel Kurulunun 25.11.2021 tarihli ve 2018/3-536 E., 2021/1503 K. sayılı kararında da aynı hususa işaret edilmiştir.

20. Hâl böyle olunca, Mahkemece davacı lehine maktu değil nispi vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiği yönündeki direnme kararı haklı ve yerindedir.

21. Sonuç itibariyle, direnme uygun olup uyulan kısımlara yönelik temyiz itirazının bulunmaması nedeniyle usul ve yasaya uygun direnme kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.

IV. SONUÇ:

Açıklanan nedenlerle;

Davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile direnme kararının ONANMASINA,

Harç peşin alındığından harç alınmasına yer olmadığına,

6217 sayılı Kanun’un 30. maddesi ile 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’na eklenen “Geçici Madde 3” atfıyla uygulanmakta olan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 440. maddesi uyarınca kararın tebliğinden itibaren on beş gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 21.12.2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.