muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/1047, Karar No: 2022/1649, Tarih: 01.12.2022

14. 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın (Anayasa) “Hak arama hürriyeti” kenar başlıklı 36. maddesinin 1. fıkrasında:

"Herkes, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir." hükmü yer almaktadır.

15. Anayasa’da adil yargılanma hakkının kapsamı düzenlenmediğinden bu hakkın kapsam ve içeriğinin, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin (AİHS) “Adil yargılanma hakkı” başlıklı 6. maddesi çerçevesinde belirlenmesi gerekir. Anılan maddeye göre, “Herkes davasının medeni hak ve yükümlülükleriyle ilgili uyuşmazlıklar ya da cezai alanda kendisine yöneltilen suçlamaların esası konusunda karar verecek olan, kanunla kurulmuş bağımsız ve tarafsız bir mahkeme tarafından, kamuya açık olarak ve makul bir süre içinde görülmesini isteme hakkına sahiptir…”.

16. Anayasa’nın 36. maddesinde güvence altına alınan adil yargılanma hakkının temel unsurlarından birisi de Anayasa’nın 141. maddesinde düzenlenen yargılamanın açık ve duruşmalı yapılması ilkesidir. “Duruşmaların açık ve kararların gerekçeli olması” kenar başlıklı 141. maddesinin 1. fıkrası :

“Mahkemelerde duruşmalar herkese açıktır. Duruşmaların bir kısmının veya tamamının kapalı yapılmasına ancak genel ahlâkın veya kamu güvenliğinin kesin olarak gerekli kıldığı hallerde karar verilebilir” şeklindedir.

17. Yargılamanın açıklığı ilkesinin amacı adli mekanizmanın işleyişini kamu denetimine açarak yargılama faaliyetinin saydamlığını güvence altına almak ve yargılamada keyfiliği önlemektir. Bu yönüyle anılan ilke hukuk devletinin en önemli gerçekleştirme araçlarından birisini oluşturur. "Duruşmalı yargılama hakkı" her türlü yargılamanın mutlaka duruşmalı yapılması zorunluluğu anlamına gelmez. Adil yargılama ilkelerine uyulmak şartıyla usül ekonomisi ve iş yükünün azaltılması gibi amaçlarla bazı yargılamaların duruşmadan istisna tutulması ve duruşma yapılmaksızın karara bağlanması anayasal hakların ihlalini oluşturmaz. Özellikle ilk derece mahkemeleri önünde duruşmalı yargılama yapılıp karar verildikten sonra kanun yolu incelemesinin, tarafların iddia veya savunmaları yazılı olarak alındıktan sonra dosya üzerinden yapılması hâlinde adil yargılanma hakkının ihlalinden söz edilemez (Anayasa Mahkemesi, ... ve diğerleri, B. No: 2014/2678, 17.11.2016, § 36; Cengiz Topel Çelikoğlu, B. No: 2013/8049, 18.02.2016, § 80; ... İnşaat Turizm Gıda Sanayi ve Tic. Ltd. Şti, B. No: 2013/2370, 11.12.2014, § 23; ..., B. No: 2013/664, 17.9.2013, § 32).

18. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 6. maddesinin (1) numaralı fıkrasında “aleni yargılama” hakkının tanınması, zorunlu olarak “sözlü yargılama” hakkını da içerir. Bununla birlikte AİHS’nin bu maddesinde yer alan söz konusu yükümlülük mutlak değildir (Anayasa Mahkemesi, Adnan Altın, B. No: 2013/9748, 07.01.2016, § 44). Yargılamada, tarafların şüpheye yer vermeyecek şekilde bu haklarından vazgeçmesi ve kamu yararının sözlü yargılama yapılmasını gerekli kıldığı bir durumun bulunmaması hâlinde duruşma yapılmayabilir. Vazgeçmenin, açıkça veya zımnen yapılması mümkündür. Duruşma yapılmasına ilişkin talebin sürdürülmemesi ya da hiç ileri sürülmemesi, zımnen vazgeçmeye örnek gösterilebilir. Bunun yanında dava dosyası ve tarafların yazılı görüşleri temelinde yeterince çözülemeyen hukukî ve olgusal herhangi bir sorunla karşılaşılmaması örneğinde olduğu gibi yargılamanın istisnai koşulları da duruşma yapılmasını gerektirmeyebilir (Adnan Altın kararı, § 46). (Benzer yöndeki Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) kararları için bkz. Blom/İsveç, B. No:28338/95, 14.3.2000; Eksert Turizm Taşımacılık Tekstil Gıda San ve Tic. Ltd. Şti/Türkiye ve diğer 7 başvuru, B. No:40988/06, 2.7.2013).

19. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi ayrıca özellikle inandırıcılık sorunu taşımayan, karmaşık olmayan veya olaylarla ilgili hiçbir tartışmanın bulunmadığı, oldukça teknik davalar ile mahkemelerin tarafların sunduğu görüşlere ve diğer belgelere dayanarak, adil ve makul bir biçimde karar verebilecekleri davalar için duruşma yapılmasının gerekli olmayabileceğini belirtmiştir (Jussila/Finlandiya, § 41, Döry/İsveç, B. No:28394/95, 12.11.2002, § 37, Mehmet Emin Şimşek/Türkiye, B. No: 5488/05, 28.2.2012, § 30). (Adnan Altın, kararı, § 47).

20. Temyiz yolunda, hüküm mahkemesinin kararı sadece hukuka uygunluk bakımından inceleme konusu yapılabilir. Yargıtay, istinaf mahkemesi gibi, bir vakıa, tahkikat ve yargılama mahkemesi değildir. Temyiz yolunda, hüküm mahkemesinin kararı incelenerek, hüküm mahkemesine bildirilmiş olan vakıaların usulüne uygun biçimde incelenip incelenmediği, özellikle o vakıalara kanunların (hukukun) doğru uygulanıp uygulanmadığı kontrol edilir.

21. Nitekim Anayasa Mahkemesi de bireysel başvuru yoluyla önüne gelen davalarda verdiği, ... ve diğerleri, B. No: 2014/2678, 17.11.2016; Cengiz Topel Çelikoğlu, B. No: 2013/8049, 18.02.2016; Adnan Altın, B. No: 2013/9748, 07.01.2016; ... İnşaat Turizm Gıda Sanayi ve Tic. Ltd. Şti, B. No: 2013/2370, 11.12.2014; ..., B. No: 2013/664, 17.09.2013 kararlarında, başvurucuların duruşma talepleri bulunmasına rağmen dosya üzerinden inceleme yapılmasının adil yargılanma hakkının ve bu kapsamda aleni yargılama hakkının ihlali niteliğinde olduğu yönündeki başvurularının “açıkça dayanaktan yoksun olması” nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar vermiştir.

22. Yukarıda yapılan açıklamalar ve özellikle temyiz yolunda yeni vakıa ve delillerin Yargıtay tarafından incelenemeyecek olması karşısında, duruşma isteminin reddi kararlarının hak ihlali olarak değerlendirilmesi mümkün görülmemektedir.

23. Aynı ilkeler Hukuk Genel Kurulunun 18.05.2021 tarihli ve 2017/12-2540 E., 2021/571 K.; 17.09.2019 tarihli ve 2019/4-60 E., 2019/879 K.; 22.11.2017 tarihli ve 2016/11-1239 E., 2017/1398 K. ve 22.11.2017 tarihli ve 2017/8-2835 E., 2017/1399 K. sayılı kararlarında da benimsenmiştir.

24. Somut olayda dava, HMK'nın 46. maddesine dayalı tazminat istemine ilişkin olup, karmaşık bir dava türü olmadığı gibi verilen karara karşı temyiz istemleri için taraflara başvuru olanağı tanınmış, temyiz dilekçesinin bir örneği cevap hakkı için karşı tarafa tebliğ edilmiştir.

25. Hâkimlerin sorumluluğunu düzenleyen ve eldeki davanın dayanağı olan HMK’nın 46 ve devamı maddeleri gereğince, Dairelerin ilk derece mahkemesi sıfatıyla karar verdiği ve temyiz incelemesini Hukuk Genel Kurulunun yaptığı işlerde duruşmalı olarak temyiz incelemesi yapılacağı konusunda açık bir düzenleme yer almamaktadır. Ayrıca Yargıtay Kanunu’nda da bu işlerin temyizinin duruşmalı olarak inceleneceği konusunda açık bir hükme yer verilmemiştir.

26. Şu durumda, Hukuk Genel Kurulunun ağırlıklı işini oluşturan direnme kararlarının dahi temyiz incelemelerinin açıklanan nedenlerle duruşmalı yapılamayacağı öngörülmüşken, diğer işlerinin duruşmalı yapılacağını kabule olanak verecek yasal bir düzenleme ve gereklilik bulunmadığı açıktır. Bu nedenle Hukuk Genel Kurulunun incelemesine tabi işlerde ayrık ve açık bir düzenleme olmadığı sürece duruşmalı inceleme yapılması olanaklı görülmemektedir.

27. Bu nedenle davacının duruşma isteğinin reddine oy birliğiyle karar verildikten sonra işin esasının incelenmesine geçilmiştir.

Esas Yönünden:

28. Dava, HMK’nın 46. maddesine dayalı tazminat istemine ilişkindir.

29. Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 46. maddesinde sorumluluk nedenleri sınırlı olarak sayılmıştır. HMK’nın 46. maddesinde “(1) Hâkimlerin yargılama faaliyetinden dolayı aşağıdaki sebeplere dayanılarak Devlet aleyhine tazminat davası açılabilir:

a) Kayırma veya taraf tutma yahut taraflardan birine olan kin veya düşmanlık sebebiyle hukuka aykırı bir hüküm veya karar verilmiş olması.

b) Sağlanan veya vaat edilen bir menfaat sebebiyle kanuna aykırı bir hüküm veya karar verilmiş olması.

c) Farklı bir anlam yüklenemeyecek kadar açık ve kesin bir kanun hükmüne aykırı karar veya hüküm verilmiş olması.

ç) Duruşma tutanağında mevcut olmayan bir sebebe dayanılarak hüküm verilmiş olması.

d) Duruşma tutanakları ile hüküm veya kararların değiştirilmiş yahut tahrif edilmiş veya söylenmeyen bir sözün hüküm ya da karara etkili olacak şekilde söylenmiş gibi gösterilmiş ve buna dayanılarak hüküm verilmiş olması.

e) Hakkın yerine getirilmesinden kaçınılmış olması.” düzenlemesi bulunmaktadır.

ç) Duruşma tutanağında mevcut olmayan bir sebebe dayanılarak hüküm verilmiş olması.

d) Duruşma tutanakları ile hüküm veya kararların değiştirilmiş yahut tahrif edilmiş veya söylenmeyen bir sözün hüküm ya da karara etkili olacak şekilde söylenmiş gibi gösterilmiş ve buna dayanılarak hüküm verilmiş olması.

e) Hakkın yerine getirilmesinden kaçınılmış olması.” düzenlemesi bulunmaktadır.

30. Somut olayda HMK'nın 46. maddesinde sınırlı sayıda belirtilen sorumluluk sebeplerinden hiçbiri bulunmadığından ve hâkimlerin yargılama faaliyetinden dolayı tazminat şartları oluşmadığından Özel Dairece davanın reddine karar verilmesi yerindedir.

31. Hâl böyle olunca, yapılan açıklamalara, dosyadaki tutanak ve kanıtlara, bilgi ve belgelere, Özel Daire kararında açıklanan gerektirici nedenlere, delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, usul ve yasaya uygun olduğu tespit edilen Yargıtay 12. Hukuk Dairesinin ilk derece mahkemesi sıfatıyla verdiği kararın onanması gerekir.

IV. SONUÇ:

Açıklanan nedenlerle;

Davacının temyiz itirazlarının reddi ile Yargıtay 12. Hukuk Dairesinin ilk derece mahkemesi sıfatıyla verdiği kararın ONANMASINA,

Harç peşin alındığından harç alınmasına yer olmadığına, 01.12.2022 tarihinde oy birliği ile kesin olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/34706, Karar No: 2016/5953, Tarih: 14.03.2016

**9. Hukuk Dairesi         2014/34706 E.  ,  2016/5953 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

...

DAVA : Davacı, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ile fazla mesai ücreti, yıllık izin ücreti, ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hüküm süresi içinde davacı ile davalılardan ..., ... ... avukatlarınca temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili; müvekkilinin davalılardan ... bünyesinde ... ürünlerinin satıldığı işyerinde Aralık 2004-21.01.2010 tarihleri arasında çalıştığını, son ücretinin ortalama 1.500,00 TL civarında olup, bu ücretin prim sistemine göre değişebildiğini, Pazar günleri hariç 12:00-02:00 saatleri arasında ve resmi bayram ve tatillerde de çalışan müvekkiline fazla mesai ücreti ödenmediğini, 12 gün dışında yıllık izinlerinin kullandırılmadiğini, müvekkilinin sigorta kaydının 2005 yılında ..., 2007 yılı Haziran ayından itibaren davalılardan ...., 2008 yılı Mayıs ayından itibaren de davalılardan ... 'de gösterildiğini, ...nin tüm aktif ve pasifi ile birlikte ...'ye bu şirketin de son olarak davalılardan ...'ye devredildiğini, şirketlerin ticaret sicil adreslerinin ve yetkililerinin aynı olduğunu, işyerinde İhlas markasının ürünlerinin satıldığını, bu nedenle taraflar arasında asıl - alt işveren ilişkisi olması sebebiyle davalılardan ...'nin de müvekkilinin işçilik alacaklarından müteselsilen sorumlu olduğunu, müvekkilinin iş akdinin haksız ve hukuka aykırı olarak feshedildiğini ileri sürerek, kıdem ve ihbar tazminatları ile yıllık izin, fazla mesai ve genel tatil alacaklarının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalılardan ... vekili; davacının müvekkili bünyesinde hiç çalışmadığını, müvekkili ile diğer davalı şirketler arasında hiçbir hukuki bağ bulunmadığı gibi, asıl-alt işveren ilişkisi de olmadığını, müvekkili ile davalılar ....ve .. arasında bayilik sözleşmesi olduğunu savunarak, davanın husumet yönünden reddini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalılardan ... vekili; davacının müvekkili bünyesinde hiç çalışmadığını, müvekkili ile diğer davalı şirketler arasında hiçbir hukuki bağ bulunmadığı gibi, asıl-alt işveren ilişkisi de olmadığını, müvekkili ile davalılar ....ve .. arasında bayilik sözleşmesi olduğunu savunarak, davanın husumet yönünden reddini talep etmiştir.

Davalılardan .... vekili; 01.10.2005 tarihinde müvekkili şirkette pazarlamacı olarak işe başlayan davacının haklı bir nedeni olmadan işten kendi isteğiyle ayrıldığını, müdürü ... ile aralarında anlaşmazlık çıkınca işyerini terk ederek 01.02.2010 tarihinden 12.02.2010 tarihine kadar devamsızlık yaptığını, yetkililerin çağrısı üzerine 12.02.2010 tarihinde işyerine gelerek şirket yetkilisi .... ile görüşen davacının şube müdürü ... ile anlaşamadığını ve işten ayrılmak istediğini beyan ettiğini, şirket yetkilisinin davacıya çalışmasından memnun olduklarını, işten ayrılmasına gerek olmadığını, isterse istediği bir şubede çalışabileceğini söylediğini, düşünmek üzere 2 gün izin isteyen davacının 15.02.2010 tarihinde yetkili ... telefonla yaptığı görüşmede çalışmak istemediğini, işe dönmeyeceğini, kıdem ve ihbar tazminatının ödenmesini, yoksa şirketi dava edeceğini söylediğini, haklı bir neden olmadan kendi isteğiyle işten ayrılan davacının tazminat taleplerinin kabul edilmediğini, davacının 1.500,00 TL ücret aldığı iddiasının doğru olmadığını, pazarlama elemanı olarak çalışanların ücret olarak sattıkları ürünlerden belli bir oranda prim aldıklarını, dolayısıyla ücretin tamamen performansa bağlı olduğunu, davacının ise hiçbir zaman 1.500,00 TL ücret alabilecek satış performansına ulaşamadığını, ayrıca kapıdan kapıya pazarlama yoluyla çalışan davacının çalışma saatlerini kendisinin belirlediğini, işin niteliği gereği davacının fazla mesai yapmış olmasının mümkün olmadığını savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar ... ile ..... vekili; davacının ıslah dilekçesine karşı zamanaşımı itirazında bulunduklarını, müvekkillerin kıdem ve ihbar tazminatı sorumluluklarının olmadığını savunarak davanın reddini talep etmişlerdir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece davanın kısmen kabulü ile davalılardan ...yönünden davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine, kıdem ve ihbar tazminatları ile yıllık izin, fazla mesai ve genel tatil alacaklarının ... dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline hükmedilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davacı ve davalılardan ... ... ile ... temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece davanın kısmen kabulü ile davalılardan ...yönünden davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine, kıdem ve ihbar tazminatları ile yıllık izin, fazla mesai ve genel tatil alacaklarının ... dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline hükmedilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davacı ve davalılardan ... ... ile ... temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Anayasanın 141 inci maddesi uyarınca, yargı kararlarının gerekçeli olarak yazılması gerekir. Bu husus 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 297 nci maddesinde de hüküm altına alınmıştır. Anılan anayasal ve yasal düzenlemeler gereğince yargıcın, tarafların iddia ve savunmalarının özetini, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususları, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delilleri, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesini, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepleri kararda göstermesi zorunludur. Maddi olgularla hüküm fıkrası arasındaki hukuki bağlantı da ancak bu şekilde kurulabilecek, ayrıca yasal unsurları taşıyan bu gerekçe sayesinde, kararların doğruluğunun denetlenebilmesi mümkün olacaktır.

Dava dosyasında iki farklı hizmet süresi ve üç farklı ücret içeren 3 adet bilirkişi raporu bulunmakta olup, mahkemece 2. ve 3. raporlardan hangisine göre hüküm kurulduğu anlaşılamamaktadır. Mahkemece hangi bilirkişi raporunun hangi ücret seviyesine ve hangi hizmet süresine hüküm kurulduğu gerekçelendirilmeden sonuca gidilmesi hatalıdır. Diğer yandan kıdem ve ihbar tazminatı istemi yönünden Anayasa’nın 141. maddesi ve HMK.nun 297. maddesinin amaçladığı anlamda gerekçe oluşturularak sonuca gidilmesi gerekirken, istemin gerekçe koyulmadan kabulüne karar verilmesi isabetsizdir.

Ayrıca gerekçe içinde belirtilen fesih tarihi ile hüküm kısmında belirtilen fesih tarihinin farklı olması da hatalıdır.

2-Mahkemece kısa kararda hükmedilmeyen 2.900,81 TL ihbar tazminatının "maddi hatanın düzeltilmesi" adı altındaki ek karar ile sonradan gerekçeli kararın hüküm kısmına ilave edilmesi HMK. nun 305/2. maddesine aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.

F) Sonuç:

Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebeplerden BOZULMASINA, bozma sebebine göre sair temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgililere iadesine, 14/03/2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.

....
Yargıtay — Esas No: 2020/1061, Karar No: 2021/4171, Tarih: 05.07.2021

**4. Hukuk Dairesi         2020/1061 E.  ,  2021/4171 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle manevi tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davacılar vekili ile davalı ... vekili ve davalı ... Petrol Ürünleri Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, 15/08/2009 tarihinde davalılardan ...’ın sevk ve idaresinde bulunan 06 JU 713 plaka sayılı aracın, Haymana istikametinden ... istikametine doğru seyir halinde iken davalılardan ... tarafından yönlendirilen 06 BK 0666 plakalı araç ile çarpıştığını, çarpışmanın etkisiyle davalılardan ...’ın kullandığı aracın orta refüjü aşarak karşı şeride geçtiğini ve karşı şeritte seyir halinde olan dava dışı Yahya Köse’nin kullandığı 34 BLK 90 plakalı araca çarptığını, çarpma sonucu dava dışı Yahya Köse’nin kullandığı aracın takla attığını ve araçta bulunan ... ile kızı ...’nin vefat ettiklerini, müteveffa ...’nin davacılardan ...’ın kızı, diğer davacıların kardeşi olduğunu, müteveffa ...’nin ise davacılardan ...’in torunu, diğer davacıların ise yeğeni olduğunu, ... 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 2009/410 esas sayılı dosyasında yapılan yargılama sonunda davalılardan ... ve ...’ın kusurlu bulunarak mahkum edildiklerini belirterek ... için 30.000,00 TL, ... için 25.000,00 TL, diğer davacılar için ayrı ayrı 15.000,00’er TL manevi tazminatın olay tarihi olan 15/08/2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılardan ... vekili, kazanın meydana gelmesinde müvekkilinin herhangi bir kusuru ve ihmalinin olmadığını, ... 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 2009/410 esas sayılı dosyasında verilen kararın müvekkili yönünden temyiz edilmeksizin kesinleştiğini, bu dosyada izafe olunan tali kusuru kabul etmediklerini, dava dilekçesinde kazanın nasıl meydana geldiğinin açıklanmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

../...

2020/1061 -2-

2021/4171

Davalılardan ... Petrol ürünleri Pazarlama San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili, davacılar tarafından aynı olaya ilişkin ... 8. Asliye Ticaret Mahkemesinde dava açıldığını, bu nedenle derdestlik itirazında bulunduklarını, her iki davanın birleştirilmesi gerektiğini, ayrıca trafik kazasının 15/08/2009 tarihinde meydana geldiğini, davanın zamanaşımına uğradığını, ceza davasında alınan rapordaki kusur dağılımının olayın oluş şekli açısından yeterli olmadığını, davacıların talep ettiği manevi tazminat miktarının haksız yere zenginleşmelerine sebebiyet vereceğini, müvekkilinin herhangi bir kusur ve sorumluluğunun olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalılardan ... davaya cevap vermemiştir.

Davalılardan ... davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece, aynı kazaya ilişkin ... 8. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2014/261 esas sayılı dosyasında alınan kusur raporunda davalılardan ...’ın %65, davalılardan Bülent Yıldırım’ın %35 kusurlu olduğunun tespit edildiği, davalıların cezalandırılmalarına ilişkin ... 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 2009/410 esas sayılı dosyasının Yargıtay denetiminden geçerek kesinleştiği, meydana gelen kazada yakınlarını kaybeden davacıların 6098 sayılı TBK’nın 56. maddesi gereğince manevi tazminat isteme hakları olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne davacılardan ... yönünden 20.000,00 TL, diğer davacılar için ayrı ayrı 5.000,00’er TL manevi tazminatın 15/08/2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ..., ... Petrol Ürünleri Paz.San.ve Tic. Ltd. Şirketi ile ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili, davalılardan ... Petrol Ürün. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti vekili ve davalılardan ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davacılardan ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ...’in tüm, diğer davacı ... ve davalılar ... Petrol Ürün. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti ve ...’ın aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.

2-Davacılardan ...’in diğer temyiz itirazlarına gelince;

Dava, trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle manevi tazminat istemine ilişkindir.

Olay tarihinde yürürlükte olan 818 sayılı Borçlar Kanunu’nun 47. maddesi (6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 56. maddesi) hükmüne göre hâkimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi mal varlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22/06/1966 tarihli ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararının gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hâkim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

../...

2020/1061 -3-

2021/4171