muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2016/6023, Karar No: 2016/6140, Tarih: 31.05.2016

Mahkemece, davacı ...'ın dayandığı ve 107 ada 8 parsel sayılı taşınmaza uygulanan tapu kaydının çekişmeli 107 ada 16 parsel sayılı taşınmazı kapsadığı ve çekişmeli taşınmazın davacının kullanımında olduğu kabul edilmek suretiyle yazılı şekilde karar verilmiş ise de, yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hüküm vermeye yeterli değildir. Mahallinde yapılan keşifte yalnızca davacının dayandığı 22.01.1992 tarih 6 sıra numaralı tapu kaydının sınırlarının okunmasıyla yetinilmiş, yerel bilirkişiler ... tapu kayıtlarının genel olarak çekişmeli taşınmaza uyduğu belirtmiş, tapu kaydının sınırlarında okunan yönlerin zeminde bulunup bulunmadığı yerel bilirkişi sözleri ile denetlenmemiş, bu nedenle tapu kaydı uygulaması soyut nitelikle kalmıştır. Eksik araştırma, inceleme ve uygulamaya dayalı olarak karar verilemez. Sağlıklı sonuca ulaşılabilmesi için; mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek üç kişilik yerel bilirkişiler, taraf tanıkları, teknik bilirkişi ve ziraat mühendisi bilirkişi kurulu katılımıyla keşif yapılmalıdır. Keşif sırasında davacının dayandığı tapu kaydı yöntemince uygulanıp kapsamı belirlenmeli, tapu kaydının sınırları yerel bilirkişilere zeminde tek tek göstertilmeli, bilirkişilerin gösteremediği sınırların tespiti için taraflara tanık dinletme imkanı sağlanmalı, bu şekilde davacının dayandığı tapu kaydının taşınmazı kapsayıp kapsamadığı kesin olarak belirlenmelidir. Taşınmazın kısmen ya da tamamen tapu kaydının kapsamı dışında kalması halinde, davacının zilyetliğe de dayanmış olması nedeniyle yerel bilirkişi ve tanıklardan dava konusu yerin öncesinin ne olduğu, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından ne zamandan beri ne suretle kullanıldığı hususlarında maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, yerel bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanakları ve dayanakları ile denetlenmeli, teknik bilirkişiye uygulanan tapu kaydının kapsadığı alanı gösterir ve keşfi takibe imkan verir kroki düzenlettirilmeli, ziraat bilirkişi kurulundan taşınmazın geçmişteki ve şimdiki niteliği, üzerindeki bitki örtüsü, toprak yapısıyla ilgili ayrıntılı rapor alınmalı, rapora taşınmazın her yönden çekilmiş fotoğrafları eklenmeli, bundan sonra toplanmış ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir. Mahkemece bu hususlar göz ardı edilerek yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz olup, davalı Hazine vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, 31.05.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/5878, Karar No: 2019/3728, Tarih: 19.09.2019

**23. Hukuk Dairesi         2016/5878 E.  ,  2019/3728 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki el atmanın önlenmesi davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Davacı vekili, müvekkili kooperatif ile dava dışı ... arasında arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi düzenlendiğini, müvekkili kooperatif tarafından ...'ya ait arsalar üzerine inşaat yapıp teslim etmeyi üstlendiklerini, sözleşmede 27 dairenin arsa sahibine verilmesinin kararlaştırıldığını tamamlanan inşaatta arsa sahibine arsa karşılığı teslim olunacak olan 27 daireden 24 tanesinin teslim edildiğini kalan üç adet dairenin müvekkili kooperatif eski başkanı ... tarafından yakınlarının kullanımına tahsis olunduğunu bu güne kadar arsa sahibine teslim olunmadığını, teslim edilmeyen 13 no.lu dairede davalıların oturduğunu teslim edilmesi konusunda taleplerinden sonuç alamayan arsa malikinin ...'ün kooperatifin yönetim görevinden uzaklaştırılması üzerine yeni yönetim kuruluna ihtarname gönderdiğini, dairelerin teslimini istediğini, davalıların daireyi tahliye ve teslim etmediklerini ve herhangi bir cevap da vermediklerini ileri sürerek 254 ada 4 parseli üzerinde kurulu (C) blok 13 no.lu daireye olan haksız müdahalelerinin men'i ile dairenin tahliyesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre dava dışı arsa sahibinin bu yeri haricen satması nedeniyle davacı yüklenici yönünden teslim hususuna ilişkin herhangi bir sorumluluğunun kalmadığı davacı yüklenicinin davalıdan el atmanın önlenmesini hukuken talep edemeyeceği, iyiniyetli olan davalıdan el atmasının önlenmesinin talep edilebilmesi için harici satış bedelinin sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca davalıya ödenmesinin gerektiği bunun muhatabının da dava dışı arsa sahibi ...’nın olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacı vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA aşağıda yazılı onama harcının temyiz edenden alınmasına, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere 19.09.2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/2019, Karar No: 2018/5902, Tarih: 02.10.2018

**6. Ceza Dairesi         2018/2019 E.  ,  2018/5902 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SUÇ : Yağma

HÜKÜM : İstinaf başvurusunun esastan reddine

Bölge Adliye Mahkemesince verilen hüküm sanık ... savunmanı tarafından duruşmalı olarak da temyiz edilmekle;

Sanık ... ve savunmanı duruşma gününden usulen haberdar edildikleri halde duruşmaya gelmedikleri ve bir mazerette bildirmedikleri anlaşılmakla, sanık ... hakkındaki incelemenin duruşmasız olarak yapılmasına karar verilerek yapılan incelemede,

... 9. Ağır Ceza Mahkemesinin 09.11.2017 gün, 2016/458 Esas ve 2017/402 Karar sayılı ilamı ile nitelikli yağma suçlarından verilen mahkumiyet hükmüne karşı, sanık ... ve savunmanı ile sanık ... savunmanının, CMK 272 ve müteakip maddeleri uyarınca istinaf kanun yoluna başvurması üzerine; ... Bölge Adliye Mahkemesi 14.Ceza Dairesince dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu verilen 01.03.2017 gün, 2018/300 Esas ve 2018/275 Karar sayılı "esastan red" kararına karşı, sanık ... ve savunmanı ile sanık ... savunmanınca, usulüne uygun olarak açılan temyiz davası üzerine, temyiz dilekçesinde hukuka aykırı olduğu ileri sürülen hususlar ile re’sen incelenmesi gereken konular CMK'nın 288 ve 289. maddeleri kapsamında incelenip görüşüldü;

... Bölge Adliye Mahkemesi 14. Ceza Dairesinin karar başlığında; "İncelenen kararın mahkeme, tarih ve numarasının; ... 9.Ağır Ceza Mahkemesi, 09.11.2017 gün ve Esas 2016/458, Karar 2017/402 yerine zuhulen ... 5.Ağır Ceza Mahkemesi, 07/12/2017 gün ve Esas 2016/26, Karar 2017/380” olarak gösterilmesi, mahallinde düzeltilmesi olanaklı maddi yazım hatası olarak kabul edilmiştir.

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan elverişli kanıtlara, gerekçeye ve Hakimler Kurulunun takdirine göre; sanıklar ... ve ... hakkında kurulan hükmün usul ve mevzuata uygun olduğu gerekçesiyle, istinaf isteminin esastan reddine dair verilen kararda eleştiri dışında hukuka aykırılık bulunmadığından, sanık ... ve savunmanı ile sanık ... savunmanının, temyiz itirazlarının CMK'nın 302/1. maddesi gereğince reddiyle, ... Bölge Adliye Mahkemesi 14.Ceza Dairesinin 01.03.2017 gün, 2018/300 Esas ve 2018/275 Karar sayılı esastan red hükmünün tebliğnameye uygun olarak ONANMASINA, 02.10.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/11376, Karar No: 2016/8575, Tarih: 14.11.2016

**15. Ceza Dairesi         2015/11376 E.  ,  2016/8575 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Kamu malına zarar verme, trafik güvenliğini tehlikeye sokmak

HÜKÜM : TCK’nın 152/1-a, 62, 50/1-a, 52/2-4 ve 179/2, 62, 50/1-a, 52 /2 maddeleri gereğince mahkumiyet

Kamu malına zarar verme, ve trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçundan sanığın mahkumiyetine ilişkin hükümler sanık tarafından temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü.

Sanık hakkında trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçu nedeniyle kurulan hükme yönelik temyiz inceleme talebinin 6217 sayılı yasanın 23. maddesi ile değişik 5271 Sayılı CMK'nın 272/3-a bendi uyarınca, hükmolunan para cezasının miktarı bakımından hükmün temyizi olanaklı bulunmayıp kesin nitelikte olduğundan sanık müdafinin temyiz isteğinin aynı kanunun 317. maddesi uyarınca temyiz isteminin reddine ilişkin görüş bildirilmiş ise de; bahse konu cezanın hapisten çevrilmiş para cezası bulunması nedeniyle temyizi mümkün görüldüğünden tebliğnamedeki görüşe iştirak edilmemiştir.

Sanığın aracı ile seyir halinde iken görevli polis ekiplerinin "dur" ikazına uymayarak yoluna devam ettiği, aracın takibe alındığı, aracının ara bir sokakta sıkıştırıldığı ve polis ekiplerinin sanığı araçtan indirmek istedikleri sırada sanığın yoluna devam etmek üzere aracını geri vitese takarak geriye doğru manevra yaptığı ve ekip otosuna çarparak araçta maddi hasar meydana getirdiği,sanığın Hastane'de alkolmetre ile yapılan ölçüm neticesinde, 1.34 promil alkollü olduğu iddia edildiği olayda; sanığın ikrarı, müşteki ve tanık beyanları, trafik suç tutanağı, genel adli muayane raporu ile dosya kapsamına göre, suçların sanık tarafından işlendiği sabit olmakla mahkemenin sanığın mahkumiyetlerine ilişkin kabul ve uygulamasında bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanığın fazla ceza tayin edildiğine ilişkin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, hükümlerin ONANMASINA, 14.11.2016 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/2263, Karar No: 2018/13430, Tarih: 21.06.2018

**9. Hukuk Dairesi         2018/2263 E.  ,  2018/13430 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 9. HUKUK DAİRESİ

İLK DERECE

MAHKEMESİ : ...İŞ MAHKEMESİ

DAVA : Davacı iş sözleşmesinin feshinin geçersizliğine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesince 685 sayılı KHK'nın 1. 690 sayılı KHK'nın 56. maddesi ve 685 sayılı KHK'nın geçici 1. maddesinin 3. fıkrası uyarınca işe iade talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına dosyanın onaylı örneğinin incelenmek üzere Olağanüstü Hal İşlemleri Komisyonuna gönderilmesine karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesi kararına karşı davacı taraf istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi davanın yeniden görülmesi için dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar vermiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi'nin kararına karşı davalı ......Üniversitesi Rektörlüğü vekili temyiz kanun yoluna başvurmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi'nce mahkemece tarafların delilleri toplanarak uyuşmazlığın esası hakkında karar verilmesi zorunlu olduğu gerekçesiyle ilk derece mahkemesince verilen asıl karar ile ek kararın kaldırılması ve davanın yeniden görülmesi için ilk derece mahkemesine gönderilmesine kesin olarak karar verildiği verilen kararın kesin olduğu gerekçesiyle temyiz talebinin HMK 366. Maddesi yollamasıyla reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi'nin temyiz talebinin reddi yönündeki 29/01/2018 tarihli ek kararın davalı ......Üniversitesi Rektörlüğü vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davalı ......Üniversitesi Rektörlüğü vekili tarafından temyiz isteminde bulunulan Bölge Adliye Mahkemesi kararı 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-a-6 bendine göre kesin nitelikte olduğundan, davalı vekillerinin temyiz isteminin reddine dair 29.01.2018 tarihli EK KARARIN ONANMASINA, dosyanın İlk Derece Mahkemesi'ne, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesi'ne gönderilmesine, 21.06.2018 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/2037, Karar No: 2015/1921, Tarih: 30.09.2015

**Hukuk Genel Kurulu         2015/2037 E.  ,  2015/1921 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Taraflar arasındaki “işçilik alacakları” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Kütahya İş Mahkemesince davanın kabulüne dair verilen 10.03.2014 gün ve 2013/304 E. 2014/291 K. sayılı kararın incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 22. Hukuk Dairesinin 23.06.2014 gün ve 2014/14941 E. 2014/18468 K. sayılı ilamı ile;

“...Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının davalı EÜAŞ’ın Seyitömer Termik Santrali İşletme Müdürlüğü bünyesinde işçi olarak çalıştığını, Türkiye Enerji Su ve Gaz İşçileri Sendikasına (TES-İŞ) üye olduğunu, üyeliğin davalı işverene bildirildiğini, ancak davalı tarafın davacı işçinin kendi personeli olmadığı için üyelik formunu iade ettiğini, davacıyı İşletme toplu iş sözleşmesinden yararlandırmadığını; oysa davacının muvazaalı olarak alt işveren işçisi olarak gösterildiğini, aslında davalının asıl işçisi olduğunu, davalının daha az maliyetle kadro açığını kapatmak için alt işveren işçisi istihdam ettiğini; alt işverenlik sözleşmelerinin Alt İşverenlik Yönetmeliğinde belirtilen unsurları taşımadığını, alt işveren işçisi olarak gösterilen işçilerin asıl işverenle birlikte termik santralın, elektrik bakım, kazan bakım, değirmen bakım gibi elektrik üretiminin asıl işlerinde çalıştıklarını; davalının asıl işini bölerek alt işverenlere verdiğini; davacı işçilerin uzun yıllardır aynı işlerde çalıştıklarını; alt işverenler değişse de işçilerin değişmediğini; zaten bu şirketlerin de elektrik üretim işinde bir uzmanlıklarının bulunmadığını; alt işverenlerin kendi işçi kadrolarının bulunmadığını, çalıştırılacak işçilerin EÜAŞ tarafından belirlendiğini; alt işverenlerin asıl işverenden bağımsız bir organizasyonlarının bulunmadığını; çalışma şartlarının EÜAŞ tarafından belirlendiğini, emir ve talimatın EÜAŞ çalışanları tarafından verildiğini; bu sebeplerle alt işverenlik ilişkilerinin muvazaalı olduğunu; davacı işçinin sendika üyesi ve asıl işverenin işçisi olarak işletme toplu iş sözleşmesinden yararlandırılması gerekirken yararlandırılmadığını, davacının 13. ve 14. dönem toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan taban ücret, yevmiye, ikramiye, iş güçlüğü tazminatı, bakım tazminatı, yemek yardımı, sosyal yardım ve vardiya tazminatından oluşan işçilik alacaklarının ödenmediğini bildirerek, bu alacakların işletme kredilerine uygulanan en yüksek faizleri ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili davalı teşekkülün ikamet adresi sebebiyle Ankara Mahkemelerinin yetkili olduğunu, davanın husumet yönünden reddedilmesi gerektiğini, çünkü davacının kendi işçileri olmadığını, davacının ihaleyi alan firmaların işçisi olduğunu, işçilerin işe alınıp çıkartılmasından firmaların sorumlu olduğunu; işyerinde uygulanmakta olan toplu iş sözleşmesinden işverene bir iş sözleşmesi ile bağlı olan işçilerin yararlanabileceğini, davacının alt işveren işçisi olarak toplu iş sözleşmesinden yararlanamayacağını; bu sebeple davacı işçilerin danışma aidatı ödeyerek veya sendika üyeliği yoluyla toplu iş sözleşmesinden yararlanma taleplerinin kabulünün mümkün olmadığını; 5538 sayılı Kanunun 18. maddesi ile 4857 sayılı İş Kanunu'nun 2. maddesine eklenen fıkralar sebebiyle davacının taleplerinin yersiz olduğunu; çünkü davalı işverenin sözkonusu eklenen fıkralardaki kamu kurumlarından olduğunu, hizmet alımı yoluyla ihale edilen işlerde muvazaa nedeniyle toplu iş sözleşmesinden yararlanma talebinde bulunulamayacağını; muvazaa iddialarının yersiz olduğunu, zira davalı kurumun yaptığı ihalelerin Kamu İhale Kanununa tabi olduğunu ve idari yargı denetimine tabi bulunduğunu; şirket ana sözleşmesinin hizmet alım ihalelerine imkan tanıdığını; davalı işverenin bir kamu kurumu olup, muvazaa yapmasının mümkün olmayacağını; davacının yaptığı işin de asıl işlerden olmadığını; davacının kamu ihale mevzuatına uygun olarak yapılan ihalelerle iş verilen firmaların işçisi olup, davalının asıl işçileri ile aynı işleri yapmadığını; kurum personelinin sadece kontrolör olarak bulunduğunu; muvazaalı olduğu iddia edilen ihalelerin iptali için açılan idare mahkemesindeki davanın reddedildiğini; bu sebeplerle davacının kendi işçisi değil alt işverenlerin işçisi olduğunu ve bu sebeple de toplu iş sözleşmesinden yararlandırılmasının mümkün olmadığını ve davanın reddedilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davacının muvazaalı alt işverenlik ilişkisi sebebiyle asıl işveren davalının işçisi olduğu, bu nedenle de asıl işveren ile sendika arasındaki toplu iş sözleşmesinden yararlanması gerektiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davalı ile dava dışı alt işverenler arasında geçerli ya da muvazaalı bir alt işverenlik ilişkisi olup olmadığı ve buna bağlı olarak davacının başından itibaren davalı işçisi sayılması gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.

Temyiz:

Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davalı ile dava dışı alt işverenler arasında geçerli ya da muvazaalı bir alt işverenlik ilişkisi olup olmadığı ve buna bağlı olarak davacının başından itibaren davalı işçisi sayılması gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.

4857 sayılı Kanun’un 2. maddesinde, “…Asıl işverenin işçilerinin alt işveren tarafından işe alınarak çalıştırılmaya devam ettirilmesi suretiyle hakları kısıtlanamaz veya daha önce o işyerinde çalıştırılan kimse ile alt işveren ilişkisi kurulamaz. Aksi halde ve genel olarak asıl işveren alt işveren ilişkisinin muvazaalı işleme dayandığı kabul edilerek alt işverenin işçileri başlangıçtan itibaren asıl işverenin işçisi sayılarak işlem görürler. İşletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işler dışında asıl iş bölünerek alt işverenlere verilemez…” denilerek alt işverenlik ilişkisinde muvazaaya bağlanan hukuki sonuç açıklanmıştır.

Alt işveren; bir iş yerinde yürütülen mal ve hizmet üretimine ilişkin asıl işin bir bölümünde veya yardımcı işlerde, işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren alanlarda iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini, sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren olarak tanımlanabilir. Alt işverenin iş aldığı işveren ise asıl işveren olarak adlandırılabilir. Bu tanımlamalara göre asıl işveren - alt işveren ilişkisinin varlığından söz edebilmek için iki ayrı işverenin olması, mal veya hizmet üretimine dair bir işin varlığı, işçilerin sadece asıl işverenden alınan iş kapsamında çalıştırılması ve tarafların muvazaalı bir ilişki içine girmemeleri gerekmektedir.

Diğer taraftan 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu’nun 15. maddesinde “Elektrik enerjisi üretim, iletim ve dağıtım faaliyeti gösteren kamu tüzel kişileri, gerekli hallerde üretim, iletim ve dağıtım tesislerinin işletilmesi ve bakım onarım işlerini tabi oldukları ihale mevzuatı çerçevesinde hizmet alınması yoluyla yaptırabilirler” denilmiştir.

Diğer taraftan 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu’nun 15. maddesinde “Elektrik enerjisi üretim, iletim ve dağıtım faaliyeti gösteren kamu tüzel kişileri, gerekli hallerde üretim, iletim ve dağıtım tesislerinin işletilmesi ve bakım onarım işlerini tabi oldukları ihale mevzuatı çerçevesinde hizmet alınması yoluyla yaptırabilirler” denilmiştir.

Seri halinde incelenen dosyalarda davalının elektrik üretim görevini yapan kamu tüzelkişisi olduğu anlaşılmaktadır. Bu sebeple 4628 sayılı Kanun’un 15. maddesindeki imtiyazdan yararlanmasında kuşku yoktur. Sözü edilen düzenleme ile asıl işin tamamı ya da bir kısmı 4857 sayılı Kanun'un 2. maddesinde öngörülen sınırlamalara tabi olmaksızın alt işverene verilebilir. Bu durumda sadece 4857 sayılı Kanun'un 2. maddesinin 7. fıkrası ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 19. maddesi çerçevesinde muvazaa denetimi yapılabilir. Dairemizce ilk defa 4628 sayılı Kanun’un 15. maddesi konu kapsamında değerlendirilmiş olup, somut olayda davalı ile alt işverenler arasındaki ilişkinin hukuken geçerli olarak kurulduğu ve muvazaalı olmadığı sonucuna varılmıştır. Nitekim Yargıtay 7. Hukuk Dairesi de önüne gelen benzer bir dava da aynı neticeye ulaşmıştır (Yarg. 7. HD., 2013/23916 esas, 2013/22377 karar sayılı karar). Geçerli bir asıl işveren-alt işveren ilişkisinde alt işverenin işçisi asıl işverenin tarafı olduğu toplu iş sözleşmesinden yararlanamaz. Bu itibarla, alt işverenin işçisi olan davacının davalı asıl işverenin tarafı olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan alacak isteminin reddi yerine kabulüne karar verilmesi isabetsiz olup, bozmayı gerektirmiştir...”

gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan işçilik alacaklarının tahsili istemine ilişkindir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davalı ile dava dışı şirketler arasında geçerli bir alt işverenlik ilişkisi bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.

Bu nedenle öncelikle alt işverenlik ilişkisinin açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.

Alt işverenlik ilişkisi 10.06.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4857 sayılı İş Kanunu'nun “Tanımlar” başlıklı 2. maddesinde düzenlenmiştir.

Anılan madde uyarınca “...Bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir.”