muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2012/17754, Karar No: 2013/15241, Tarih: 09.09.2013

Davalılar ...Akaryakıt Turizm Temizlik San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili mahkemece alınan bilirkişi raporlarında, davacı ile müvekkili şirket arasında hiçbir hukuki bağ bulunmadığını, şirket kayıtlarında da müvekkilinin bu çeki ibraz ettiğine dair kayıt bulunmadığını, kaldı ki ibraz edilen defterlerin kapanış tasdiki olmadığından dolayı delil olarak kabul edilemeyeceğini, davaya konu edilen çeke ilişkin dava açıldığı tarihlerde... 1. İcra Müdürlüğü’nün 2010/6375 Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatılmış olduğunu, aynı zamanda dava açılmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, derdestlik nedeniyle davanın reddi gerektiğini, itirazları yerinde görülmediği takdirde, davacının müvekkili ile direkt olarak bir ticari ilişkisi olmaması göz önüne alınarak müvekkili açısından Sebepsiz Zenginleşme hükümlerine göre dava açılamayacağının Yargıtay içtihatları ile sabit olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Diğer davalılar davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davacının 26/04/2010 keşide tarihli 11.000,00 TL bedelli çekin hamili olduğu, davalı ...Akaryakıt Turizm Temizlik San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin keşideci,...Otomotiv ile ...'ın ise ciranta oldukları, icra takibine dayanak çekin, süresinde ödeme için ibraz edilmeyerek zamanaşımına uğradığı, davacı tarafça, zamanaşımına uğrayan çek nedeni ile ilamsız icra takibi başlatıldığı, çekin zamanaşımına uğraması halinde alacaklının, temel ilişkiye dayanarak ciranta hakkında, sebepsiz zenginleşmeye dayanarak TTK'nın 644. maddesi gereğince keşideci hakkında dava açabileceği, davacının, dava dilekçesinde, keşideci hakkında sebepsiz zenginleşme, cirantalar hakkında ise temel ilişkiye dayanarak dava açtığını beyan ettiği, çekin,...Otomotiv tarafından davacıya ciro edildiği, bu nedenle diğer davalı ... ile aralarında temel ilişki bulunmadığından, adı geçen davalı hakkında temel ilişkiye dayanarakta dava açamayacağı, her ne kadar davacı tarafça ciranta,...Otomotiv ile aralarında temel ilişki bulunduğu iddia edilmiş ise de, bilirkişi raporunda, şirket ortağı olan davacı Coşkun Karabacak’ın, şirketten alacaklı olduğuna dair bir muhasebe kaydına rastlanmadığının belirtildiği, bu hali ile davacının,...Otomotiv ile olduğunu beyan ettiği temel ilişkiyi ispatlayamadığı gerekçesiyle cirantalar ... ve...Otomotiv Ltd. Şti. hakkında açılmış olan davanın reddine, diğer davalı ...Akaryakıt Tur. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin ise, keşideci olup TTK'nın 644. maddesi gereğince, dava konusu çek nedeni ile sebepsiz zenginleşmediğini ispatlaması gerektiği, davalı tarafın duruşmalara katılmaması nedeni ile adına davetiye çıkartılarak, TTK'nın 644. maddesi gereğince sebepsiz zenginleşmediklerine dair delillerinin ibraz edilmesinin istenildiği, ancak davalı tarafça delil ibraz edilmemesi nedeniyle davalının, çek nedeni ile sebepsiz zenginleşmediğini ispatlayamadığı gerekçesiyle bu davalı yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararı davalı ...Akaryakıt Tur. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili temyiz etmiştir.

Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı ...Akaryakıt Turizm Temizlik San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davalı ...Akaryakıt Turizm Temizlik San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 619,90 TL temyiz ilam harcının temyiz edenden alınmasına, 09.09.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/21686, Karar No: 2014/6260, Tarih: 19.03.2014

**10. Hukuk Dairesi         2013/21686 E.  ,  2014/6260 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : Kahramanmaraş İş Mahkemesi

Tarihi : 21.05.2013

No : 2010/536-2013/451

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmün, davacı avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davalı işverene ait işyerinde 01.11.1968 günü çalışmaya başladığı yönünde hakkında düzenlenen işe giriş bildirgesi yasal hak düşürücü süre içerisinde davalı Kuruma verilen davacının kayıtlara geçmiş bildiriminin olmadığı, Kuruma yalnızca 1968 yılının 2. ve 3. dönemine ait 3 aylık sigorta primleri bordrolarının verildiği anlaşılmakta olup bildirge dışında yazılı delilin bulunmadığı 01.11.1968 – 30.11.1968 tarihleri arasında hizmet akdine tabi olarak geçen çalışma süresinin tespitine ilişkin davada mahkemece yapılan yargılamada bir kısım tanıkların anlatımlarına dayanılarak kanıtlanamadığı gerekçesiyle istem reddedilmiştir.

Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanunun 79/10. maddesi olup anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin bu tür davalar kamu düzeni ile ilgili olduğundan özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmeleri zorunludur. Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip gerek görüldüğünde kendiliğinden araştırma yapılarak delil toplanabileceği açıktır.

Bu bakımdan, dönemsel sigorta primleri bordrolarında kayıtlı sigortalılar dinlenilmeli, aynı çevrede bulunan yerleşim yerlerinde oturan kişiler yöntemince saptanarak bilgi ve görgülerine başvurulmalı, belirdiği takdirde tanık anlatımları arasındaki çelişkiler giderilmeli, toplanan tüm kanıtlar değerlendirildikten sonra elde edilecek sonuca göre karar verilmelidir.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece eksik inceleme ve araştırma sonucu davanın reddine karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davacıdan alınmasına, 19.03.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/11287, Karar No: 2014/21426, Tarih: 18.11.2014

**6. Ceza Dairesi         2014/11287 E.  ,  2014/21426 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 6 - 2014/214202

MAHKEMESİ : Bakırköy 2. Ağır Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 09/04/2014

NUMARASI : 2014/163 (E) ve 2014/214 (K)

SUÇLAR : Yağma, Kişiyi hürriyetinden yoksun bırakma

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Belli bir olay ile ilgili suç işlediği izlenimini veren ve hakkında herhangi bir araştırma yapılan kişi, şüpheli statüsüne girer. Şüpheli muhakeme hak ve yetkilerine sahiptir.

Yargılanacak her uyuşmazlıkta; şüphelilik, uyuşmazlığın somut olması ve uyuşmazlığın çözümü şeklinde özellikler vardır. O halde önce olay öğrenilmelidir. Yani sübut konusunda bir hükme varılır. Sübut (veya ispat) meselesi maddi mesele olup, bu konu geçmişteki olayı zihnimizde yeniden yaratmak, yani nasıl meydana geldiğini belirlemektir. Olay belirlendikten sonra, olaya uygulanacak hukuki norm ve bunun olayın tipine uygun olup olmadığı konusunda sonuç çıkarılır. Maddi durumun tespiti, hukuki durumun tespitidir. Olayın faillerinin kim olduğu ve bunların ceza hukuku karşısındaki sorumlulukları öncelikle olayın belirlenmesi ile mümkündür.

Olay ise deliller ile öğrenilebilir. Delillerin gösterdiği objektif bakımından bir (ihtimal)’dir. Buna rağmen ihtimal belli bir dereceye gelince kanaat (kanı) olacaktır. Şüphe yerini kanaate bıraktığında ispatta aranan belirlilik ortaya çıkar. Yani belirliliğe şüphenin yenilmesi ile ulaşılır.

Ceza Muhakemesinin asıl amacı maddi gerçeği ortaya çıkarmaktır. Maddi gerçeğe ulaştıracak araç ise delillerdir. Deliller; Sanık açıklamaları, tanık açıklamaları, sanık ve tanıktan başka kişilerin açıklamaları, kolluk, savcı ve hakim tutanakları, özel yazılı açıklamalar, görüntü ve (veya) ses kaydeden araçlarla açıklama ve belirtiler şeklinde ayrıma tabi tutulabilir. Suç konusu ve/veya alet olayın bir parçası iken, olay yerinde kalan her türlü iz ve eser, belirti delil olup, olayı temsil eden dolaylı delildir.

Yağma olaylarında genelde tanık yoktur, bu nedenle mağdurun beyanı ve teşhisi önemlidir. Şayet bu konuda duraksama varsa, ortada yenilmesi gereken bir şüphenin olduğunu düşünülmesi gerekir. Bütün isnat araçları delildir. Soyut olarak da deliller eşdeğerdedir. Bu nedenle deliller yeterince araştırılmamış veya soruşturma eksik ise bu hususlar giderilmelidir. Soruşturma evresinde toplanmamış delilleri mahkemenin toplaması gerekir. Hakimin sanık lehine ve aleyhine olan delilleri araştırıp; tam bir inanışla özgürce değerlendirerek kuşkudan arınmış bir sonuca ulaşması gerekir. Kuşkular yenilmelidir. Yani hükümde varsayıma dayalı kuşkulu kalan hususlar olmamalıdır. Maddi gerçeğin olayın bir bütünü veya parçasını temsil eden kanıtlardan ortaya çıkarılması gerekir. Bir takım varsayımlara dayanılarak karar verilmesi ceza muhakemesinin amacına kesinlikle aykırıdır. Kuşku ve çelişki yenilmeden karar verilemez. Bir suç varsa bunun failini belirlemede ancak kanıtların yorumu ile cevaplanacaktır. Ceza mahkûmiyeti bir ihtimale değil, kesin ve açık bir ispata dayanmalı ve bu ispat, hiçbir kuşku ve başka türlü bir oluşa imkan vermemelidir. Yüksek ihtimal ile deliller yeterli toplanmadan bir ceza verilemez. Eylem veya eylemlerin bir suç olup olmadığı belirlenmesi için eylemin önce işlenip işlenmediğinin sorunu çözülerek başlanır. Bu da kanıtların yorumu ile cevaplanacaktır. Hakim hangi kanıtı nasıl yorumladığını, yorum ile nasıl bir kanıya ulaştığını, kararının gerekçesinde göstermek zorundadır.

Gerekçedeki mantıksal kronolojik dizin ise iddia, savunma, kanıtlar, kanıtların yorumu, sabit kabul edilen eylem; ihlal edilen norm, normun yorumu ve en nihayet ulaşılan sonuç olan hüküm şeklinde olmalıdır.

Teşhisin yöntemine gelince; ceza yargılaması hukukumuzda teşhise ilişkin açık bir düzenleme bulunmamakta olup, bu konu ilk kez 02.06.2007 gün ve 5681 sayılı Kanunun 5. maddesiyle 2559 sayılı Polis Vazife ve Selahiyet Kanununun Ek 6. maddesinde yapılan değişiklikle mevzuatımıza girmiş, anılan maddede teşhis işleminin ne şekilde yapılacağı, "Polis, olaydaki failin gözaltına alınan şüpheli ile aynı kişi olup olmadığının belirlenmesi bakımından zorunlu olması halinde, Cumhuriyet savcısının talimatıyla teşhis yaptırabilir. İşleme başlanmadan önce teşhiste bulunacak kişinin faili tarif eden beyanları tutanağa bağlanır.

Teşhis işlemine tâbi tutulan kişilerin birden fazla ve aynı cinsten olması, aralarında yaş, boy, ağırlık, giyinme gibi görünüşe ilişkin hususlarda benzerlik bulunması gerekir. Teşhis için gerekli olması halinde şüphelinin görünüşü ile ilgili gerekli değişiklikler yapılabilir. Teşhis işlemine tâbi tutulan kişilerin her birinde teşhis sırasında bir numara bulundurulur.

Teşhis işlemine tâbi tutulan kişilerin birden fazla ve aynı cinsten olması, aralarında yaş, boy, ağırlık, giyinme gibi görünüşe ilişkin hususlarda benzerlik bulunması gerekir. Teşhis için gerekli olması halinde şüphelinin görünüşü ile ilgili gerekli değişiklikler yapılabilir. Teşhis işlemine tâbi tutulan kişilerin her birinde teşhis sırasında bir numara bulundurulur.

Teşhiste bulunan kişi ile teşhis işlemine tâbi tutulan kişilerin birbirini görmemesi gerekir. Teşhis işlemi en az iki kez tekrarlanır ve teşhiste bulunması istenen kişiye şüphelinin teşhis edilecek kişiler arasında yer almıyor olabileceği hatırlatılır.Teşhis işlemine tâbi tutulan kişilerin, bu işlem sırasında birlikte fotoğrafları çekilerek veya görüntüleri kayda alınarak, soruşturma dosyasına konur.

Şüphelinin fotoğrafı üzerinden de teşhis yaptırılabilir. Ancak tek bir fotoğraf veya aynı kişinin farklı fotoğrafları üzerinden teşhis yaptırılamaz. Değişik kişilerin fotoğraflarının aynı büyüklük ve özellikte olmaları gerekir. Teşhis işlemi tutanağa bağlanır" şeklinde ayrıntılı olarak düzenlenmiştir.

Bu açıklamalar ışığında somut olayımıza gelirsek;

1- Mağdurun, olaydan sonra hazırlık soruşturması sırasında 13.02.2014 tarihinde alınan ifadesinde; sanığın "25-30 yaşlarında, 70-80 kg ağırlığında, 170-175 cm boylarında, sol yüzünde beni olan" bir kişi olarak eşgalini verdiği, daha sonra sanığın başka bir olay nedeniyle yakalandığında; emniyette mağdura diğer olay mağdurları ile birlikte bir teşhis işlemi yaptırılmış ise de; sanığın eşgal bilgilerinin zapta geçmediği, mağdurun verdiği eşgale uyup uymadığının tespit edilemediği,

Mağdurun duruşmaya gelmesi için zorla getirilmesi hususunda müzekkere yazıldığı ancak müzekkerenin yerine getirilmesi beklenmeden mağdurun dinlenilmesi kararından vazgeçilerek yargılamaya devamla karar verildiği, sanığın ise aşamalarda suçlamaları kabul etmediğinin anlaşılması karşısında; öncelikle, mağdurun ilk verdiği eşgal bilgileri ve 02.03.2014 tarihli yakalama ve teşhis tutanağındaki duraksamalar karşısında bunların ortadan kaldırılması, suçun failinin sanık olup olmadığı yönündeki kesin delillerin oluşmasını sağlamak için mağdurun mahkemeye celp edilip, ayrıntılı beyanı alınıp, verdiği eşgal bilgileri ile sanığın ne şekilde örtüşmesi sağlanıp teşhis işlemi gerçekleştiği yönündeki açıklaması belirlenip, gereğinde sanıkla yüzleştirilmesi, bu olanaklı değilse, sanığın olay tarihindeki ilgisiz ve mevcut haline ilişkin fotoğrafları temin edilip, gereğinde sanığın mahkeme heyeti tarafından gözlenip bunun da tutanaklara yansıtılarak karar verilmesi yerine, sadece teşhis tutanağına dayanılarak, eksik kovuşturma ile yazılı şekilde karar verilmesi,

2- Mağdurun yağmalanan cep telefonunu olaydan sonra kullanan şahısların sanıkla irtibatının olup olmadığının araştırılması gerektiğinin gözetilmemesi,

2- Mağdurun yağmalanan cep telefonunu olaydan sonra kullanan şahısların sanıkla irtibatının olup olmadığının araştırılması gerektiğinin gözetilmemesi,

3- Mağdurun karardan sonra mahkemeye verdiği 02.05.2014 tarihli dilekçe ile sanığın annesi tarafından mart ayı başında, zararının karşılandığını ifade etmesi karşısında, öncelikle zararın giderilip giderilmediği, giderilmiş ise tarihi mağdurdan sorulup araştırılarak sonucuna göre, sanık hakkında 5237 sayılı TCK.nın 168. maddesinde düzenlenen etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanma koşullarının değerlendirilmesi zorunluluğu,

Bozmayı gerektirmiş sanık E.. A.. savunmanının temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenlerle isteme uygun olarak BOZULMASINA, 18.11.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/5214, Karar No: 2010/1942, Tarih: 25.02.2010

**4. Hukuk Dairesi         2009/5214 E.  ,  2010/1942 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... ve ... aleyhine 21/03/2007 gününde verilen dilekçe ile trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle maddi ve manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 05/02/2009 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacılar vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.

2-Davacıların diğer temyiz itirazlarına gelince; a)Dava, trafik kazası nedeniyle desteğin ölümünden dolayı uğranılan maddi ve manevi zararın ödetilmesi istemine ilişkindir. Yerel mahkemece istemin bir bölümü kabul edilmiş; karar, davacılar tarafından temyiz olunmuştur.

Desteğin ölüm gününde davacılardan ... 25, diğer davacı ... ise 16 yaşındadır. Davacılar, annelerinin yanında kaldıklarını ancak, geçimlerinin babaları tarafından sağlandığından onun desteğinden yoksun kaldığını ileri sürerek istekte bulunmuşlardır.

Yerel mahkemece, destek ile davacıların yakın ilişki içinde olmadıkları, pazarcılık yaparak geçimini sağlayan desteğin iki kez evlenip ayrıldığı, davacılara sağlığında da maddi desteği olmadığı, olay gününde 63 yaşında olan desteğin, çalışma yaşını aştığı, destek olma kavramının dışına çıktığı ve aksinin davacı yanca kanıtlanamadığı gerekçesiyle adı geçen davacıların destekten yoksun kalma tazminatına yönelik istemleri reddedilmiştir.

Desteğin ölüm gününde 16 yaşında olan davacılardan ..., eylemli çalışma yaşı dönemi içinde olmadığından babasının desteğine gereksinimi vardır. Dosya içindeki bilgi, belge, açıklamalar ve tanık anlatımlarından; olay günü 63 yaşında olan desteğin seyyar satıcılık yaparak gelir elde ettiği anlaşılmaktadır. Kaldı ki destek, gelir getirici bir işte çalışmasa bile Borçlar Yasası’nın 45. maddesine göre bir kişinin ölümü halinde onun desteğinden yoksun kalanlar tazminat isteminde bulunabilirler. Desteğin, eylemli (aktif) çalışma süresini geçirmiş olması, emekli olması, emekli aylığı alması ve başka gelir getirici bir işte çalışmaması, destekten yoksun kalma tazminatı istemeye engel değildir. Ayrıca, desteğin yardımının yalnızca parasal nitelikte bulunması da zorunlu değildir. Eylemli ve düzenli olarak yapılan hizmet edimleri de bir kimsenin destek sayılması için yeterlidir.

2009/5214-2010/1942

2009/5214-2010/1942

Yerel mahkemece, babasının desteğinden yoksun kaldığı sonucuna varılan davacılardan ... yönünden, desteğin eylemli çalışma süresinden sonra da asgari ücret seviyesinde gelir elde ederek ona destek olacağı gözetilerek, tazminat hesaplanıp varılacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken yerinde olmayan gerekçe ile davacılardan ...'ün destekten yoksun kalma tazminatı isteğinin tümden reddedilmiş olması usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.

b)Borçlar Yasası'nın 47. maddesi gereğince yargıcın, özel durumları göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği para tutarı adalete uygun olmalıdır. Takdir edilecek bu tutar, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir işlevi (fonksiyonu) olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi malvarlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek tutar, var olan durumda elde edilmek istenilen doyum (tatmin) duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22/06/1966 gün ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel durum ve koşullar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden yargıç, bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde nesnel (objektif) ölçülere göre uygun (isabetli) bir biçimde göstermelidir.

Dava konusu olayın gelişim biçimi, davacıların ölen ile yakınlıklarının derecesi ve yukarıdaki ilkeler gözetildiğinde davacılar yararına takdir edilen manevi tazminat tutarları azdır. Daha üst düzeyde manevi tazminat takdir edilmek üzere kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın, yukarıda (2/a) sayılı bentte gösterilen nedenlerle davacılardan ... yararına; (2/b) sayılı bentte gösterilen nedenlerle tüm davacılar yararına BOZULMASINA; davacıların öteki temyiz itirazlarının ilk bentteki nedenlerle reddine ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 25/02/2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/15268, Karar No: 2011/1433, Tarih: 10.02.2011

**(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2010/15268 E.  ,  2011/1433 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 29.07.2009 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali ve tescil istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 08.06.2010 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı Hazine, 1952 yılında yapılan tapulama işlemleri sırasında 191 sayılı parselin mera niteliği ile sınırlandırıldığını, 1973 yılında belediye encümen kararı ile mera olan bu parsellerin niteliği değiştirilerek tarla niteliği ile belediye adına tescil edildiğini, anılan parselin 01.11.2002 tarihinde kesinleşen imar uygulamasında değişik parsellere ifraz edildiğini, gerek mera niteliğindeki taşınmazın bu niteliklerinin değiştirilmesinin gerekse imar uygulamasında belediye adına yapılan tescillerinin yolsuz tescil olduğunu, tapu kayıtlarının iptali ile Hazine adına tesciline karar verilmesin istemiştir.

Davalı ... taşınmazların mera vasfını yitirdiğini, yapılan işlemlerde yolsuzluk olmadığını açılan davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece dava kabul edilmiştir.

Hükmü davalı ... temyiz etmiştir.

Taraflar arasında 191 sayılı parselin evveliyatının mera olduğu ve yöredeki imar planlarının 01.11.2002 tarihinde kesinleştiği hususunda bir çekişme yoktur.

Her ne kadar 4342 sayılı Mera Kanununun değişik geçici 3. maddesinde belediye ve mücavir alan sınırları içerisinde kalan ve 01.01.2003 tarihinden önce kesinleşmiş imar planları içerisindeki yerleşim yerleri olarak işgal edilen ve mera olarak kullanımına artık olanak bulunmayan taşınmazların tahsis amacının değiştirilmesi suretiyle Hazine adına tesciline olanak sağlanmışsa da bu hüküm ancak öncesi mera olan ve yasada öngörülen unsurları taşıyan taşınmazlar bakımından uygulanabilir. Somut uyuşmazlıkta imar uygulaması suretiyle ifraz yolu ile belediye adına tescil edilen ve öncesi mera olan dava konusu taşınmaz üzerinde yapılaşma bulunmadığı saptandığından çekişmeli taşınmazların Hazine adına tescil edilmesinde yasaya aykırılık yoktur. Ne var ki; Bilirkişi raporunda ifraz yolu ile belediye adına tescil edilen bazı taşınmazların belediye hizmet alanı, mesire alanı, ağaçlandırma alanı gibi kamu hizmetine ayrılan alanlar olduğu belirtilmiş, ancak taşınmazların nitelikleri imar planı üzerinde inceleme yapılarak ayrıntılı bir şekilde gösterilmemiştir. Öncesi mera olan bu gibi yerler imar uygulamasında ancak kamunun genelinin yararlandığı bir yer olarak bırakılmak koşuluyla imar planları kapsamına alınabileceğinden (örneğin; meydan, yol, park, yeşil alan, otopark, toplu taşıma istasyonu, terminal binası… gibi ) bu yerin kamunun yararlanmasına tahsis edilmek üzere ve bu koşulla Hazine adına tescili gerekir.

Bu durumda mahkemece yapılması gereken iş, mahallinde yeniden keşif yapılmak suretiyle taşınmazların imar uygulamasında belirtilen niteliklerini tek tek ortaya koymak, bilirkişiden bu konuda ayrıntılı ve gerekçeli rapor almak, öncesi mera olan ve kamunun genelinin yararlandığı bu gibi yerleri “kamunun yararlanmasına tahsis edilmek üzere ve bu koşulla” Hazine adına tescil etmek olmalıdır.

Değinilen yönler bir yana bırakılarak eksik inceleme ve araştırma ile tüm taşınmazların koşulsuz olarak Hazine adına tescili doğru görülmemiş, bu sebeple kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz olunan kararın BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın yatırana iadesine, 10.02.2011 tarihinde oybirliği ile karar verildi.