muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/19577, Karar No: 2017/2991, Tarih: 21.03.2017

Dava, trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.

Çekişmelerin bir an önce sonuçlandırılmayıp uzun süre askıda bırakılmasının toplumun barış ve huzurunu bozacağı düşünülerek yargı yoluyla hak aramaya konulan zaman sınırı olarak öngörülen zamanaşımı kurumu bir maddi hukuk kurumu değildir. Bir borcu doğuran, değiştiren, ortadan kaldıran bir olgu olmayıp, doğmuş ve var olan bir hakkın istenmesini ortadan kaldıran bir savunma aracıdır.

Borçlar Kanunu'nun 41.maddesinde haksız fiil tanımlanmış, 60.maddesinde de haksız fiilden zarar görenin bundan kaynaklanan maddi ve manevi zararın tazmini istemi ile açacağı davaların bağlı olduğu zamanaşımı süreleri özel olarak düzenlenmiştir. BK'nın 60. maddesinde üç türlü zamanaşımı süresi öngörülmüş olup bunlar, zararın ve failin öğrenildiği tarihten itibaren ... yıllık subjektif ve nispi nitelikteki kısa zamanaşımı süresi, her halde haksız fiil tarihinden itibaren ... yıllık objektif ve mutlak nitelikte uzun zamanaşımı süresi ile olağanüstü nitelikteki ceza zamanaşımı süresidir(... ..., Borçlar Hukuku Genel Hükümler, B. ..., ... 2006, s. 794). Buna karşılık, özel bir kanun hükmünün, özel olarak zamanaşımı süresi öngördüğü tehlike sorumluluklarında BK m. 60 uygulanmaz. 2918 sayılı ...'nın 109/I. maddesinde "Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak ... yıl ve her halde, kaza gününden başlayarak ... yıl içinde zamanaşımına uğrar." hükmüne, yine aynı kanunun 109/II. maddesinde ise, "Dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve Ceza Kanunu bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüş ise, bu süre maddi tazminat talepleri için de geçerlidir." hükmüne yer verilmiştir.

Aynı fiil bazen hem sorumluluğu gerektiren, hem de ceza kanunlarına göre cezayı gerektiren bir fiil olabilir. Bu fiile göre Ceza Kanununun daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörüldüğü hallerde, tazminat davasının daha önce zamanaşımına uğraması tutarlı bir çözüm oluşturmaz. Zira cezalandırma, müeyyide olarak tazminattan daha ağırdır. Bu sebeple, kanun koyucu uyum sağlamak amacıyla ceza davası için öngörülen zamanaşımı süresince tazminat davasının da devamını temin bakımından genel olarak BK 60/II (6098 sayılı TBK m. 72/I), özel olarak da ... 109/II. maddesinde düzenleme yapmıştır.

Burada üzerinde durulması gereken, 2918 sayılı ...'nın 109. maddesinin .... fıkrasında belirtilen, ceza kanu-

Burada üzerinde durulması gereken, 2918 sayılı ...'nın 109. maddesinin .... fıkrasında belirtilen, ceza kanu-

nunda öngörülen daha uzun zamanaşımı süresinin, tazminat talebi ile açılacak davalar için de geçerli olabilmesinin, sadece fiilin Ceza Kanununa göre cezayı gerektiren bir fiil olmasının yeterli olması koşuluna bağlanmış bulunmasıdır. Söz konusu yasa hükmü, ceza zamanaşımının uygulanabilmesi için sadece fiilin cezayı gerektiren bir eylem olmasını yeterli görmekte; bunun dışında, eylemi gerçekleştiren fail hakkında soruşturma yapılmasını, ceza davası açılmış olması veya mahkumiyet kararıyla sonuçlanmış bir ceza davasının varlığı koşulu aranmamaktadır. Dahası, sözkonusu hükümde, ceza zamanaşımının uygulanması bakımından sürücü ve diğer sorumlular (örneğin işleten veya ...) arasında bir ayrım da yapılmamış, böylece kuralın bunların tümü için geçerli olduğu, hepsi için aynı zamanaşımı süresinin uygulanacağı öngörülmüştür (HGK'nın ........2001 gün 2001/...-652-705, HGK'nın ....04.2008 gün 2008/...-326-325 ve HGK'nın 05.06.2015 gün 2014/...-2198 E. 2015-1495 K. sayılı kararları ile uzamış ceza zamanaşımı benimsenmiştir).

Ayrıca ceza zamanaşımının uygulanması yönünden hukuk hakiminin tazminat davasını görürken, ceza hukuku kurallarıyla ve özellikle ceza mahkemesinin fail hakkında vermiş olduğu beraat veya mahkumiyet kararıyla bağlı olup olmadığı BK 53. maddesinde düzenlenmiştir. Sözkonusu maddede hukuk hakiminin ceza hukuku kurallarıyla bağlı olmadığı hükme bağlandığı gibi, ceza mahkemesi kararlarıyla da bağlı olmadığı düzenlenmiştir. Bununla birlikte suçun işlendiğine veya işlenmediğine ilişkin ceza mahkemesinin kesin kararı varsa, hukuk hakimi bu kararla bağlıdır. Görüldüğü gibi ceza mahkemesince haksız eylemin suç niteliği saptanmamış ise hukuk hakimine bunu kendiliğinden ve özgürce araştırma ve sonucuna göre karar verme yetkisi tanınmıştır.

Açıklanan ilkeler ışığında somut olay incelenecek olursa; kaza ....05.2008 tarihinde gerçekleşmiş, davaya konu tek taraflı trafik kazası sonucunda araç sürücüsü olan davacıların desteği ... vefat etmiştir. Mahkemece dava konusu olayın tek yanlı kaza olması ve kazada ölen ya da yaralanan başka kimsenin olmaması nedeniyle cezayı gerektiren bir fiilin varlığından söz edilemeyeceği, bu nedenle 2918 sayılı ... 109/... maddesi gereğince davanın ... yıllık zamanaşımı süresine tabi olduğu ve kaza tarihi ile dava tarihi arasında ... yıllık zamanaşımı süresinin geçtiğinden bahisle dava zamanaşımı nedeniyle reddedilmiştir. Yukarıda

açıklandığı üzere, ...'nın 109/II. maddesinde öngörülen ceza zamanaşımı süresinin uygulanması için kamu davasının açılmış olması veya mahkumiyet kararı verilmiş bulunması aranmamakta olup cezayı gerektiren fiilin varlığı yeterlidir. Ölümle sonuçlanan söz konusu trafik kazası da bu anlamda cezayı gerektiren bir fiil niteliğindedir ve sürücü davacılar desteğinin vefat etmiş olması sonuca etkili değildir. Yasa koyucunun amacı Karayolları Trafik Kanunu uyarınca tehlike sorumluluğunu doğuran olaylarda sorumlulara karşı daha uzun zamanaşımı süresi içerisinde yönelmeyi sağlamaktır. ...'nın 109. maddesinin ....fıkrasındaki “cezayı gerektiren fiil” ifadesinin seçilmesi zamanaşımı yönünden yukarıda da açıklandığı gibi soruşturma veya kovuşturma yapılması koşullarının aranmadığı sonucunu doğurmaktadır. Buna göre eylem için kaza tarihinde yürürlükte bulunan 5237 sayılı TCK'nın 66/...-d maddesinde öngörülen ... yıllık ceza zamanaşımı süresi dikkate alındığında dava tarihinde zamanaşımı süresinin dolmadığı anlaşılmaktadır. Bu durumda mahkemece zamanaşımı süresinin dolmadığı dikkate alınmak suretiyle işin esasına girilip tarafların delilleri toplanıp sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde yerinde olmayan gerekçeyle davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacılar vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davacılara geri verilmesine ........2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/11037, Karar No: 2013/1517, Tarih: 01.02.2013

**22. Hukuk Dairesi         2012/11037 E.  ,  2013/1517 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA : Davacı, kıdem tazminatı, ücret, fazla mesai ücreti ile manevi tazminat alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili; müvekkilinin davalı işyerinde tıbbi ilaçlan tanıtım görevlisi olarak çalıştığını, fazla çalışma yaptığını, ziyaretler esnasında yanında koliler içinde promosyon olarak verilen ürünleri taşıması sebebiyle boynunda fıtık, sağ dizinde menüsküs oluştuğunu, Antalya Atatürk Devlet Hastanesinin 19.02.2010 tarih ve 8293 nolu raporda aşırı yük getiren, boynu zorlayan ve uzun süre araç kullanmayı gerektiren işleri yapamayacağı teşhisinin konulduğunu, ayrıca yöneticinin ahlaka aykırı sözleri ile manen yıpratıldığını, her ay ücretlerinden yasaya aykırı olarak kesintiler yapılarak ücretinin noksan ödendiğini, 2010/Şubat ayında yirmi günlük ücretinin hiç ödenmediğini, bu sebeplerle iş sözleşmesini haklı sebeplerle feshettiğini, alacak ve tazminatlarının ödenmediğini ileri sürerek, kıdem tazminatı, ücret alacağı, fazla çalışma ücreti, manevi tazminat alacağının tahsilini istemiş, talebini bilirkişi raporu doğrultusunda artırarak ıslah etmiştir.

Davalı vekili; davacının, tıbbi satış temsilcisi olarak belirsiz süreli iş sözleşmesiyle çalıştığını, viziteye çıkarak istirahat aldığını, istirahatli olmasına rağmen iş sözleşmesini 4857 sayılı Kanun'un 24. maddesi uyarınca feshettiğini iddia ederek alacak talebinde bulunduğunu, fesih ihtarnamesinde ileri sürülen iddiaların asılsız olduğu ve taleplerinin yerinde olmadığını, Görevlerini gereği gibi yapmadığını, iş sözleşmesi gereği günlük çalışma sistemi içerisinde, işlerini tamamlamaması sebebiyle haftalık kanuni çalışma süresini aşan çalışmaları ile işverenin yazılı talimatı olmadan yapılan çalışmaların fazla çalışma sayılmayacağını, satış kotalarının tutturulması durumunda prim alan davacının kendi çalışma saatlerini ve günlerini kendisinin ayarladığını, bu itibarla fazla mesai iddialarının dikkate alınamayacağını, hak kazandığı tüm ücret ve diğer haklarının ödendiğini, doktor raporunun davacıya iş sözleşmesini haklı sebeple fesih hakkı vermediğini, manevi tazminat talebinin de haksız olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, iş sözleşmesinin davacı tarafından feshinin haklı sebebe dayandığı davacının kıdem tazminatına hak kazandığı, ikiyüzyetmiş saati aşan sürelerde fazla çalışma yaptığı, ücret alacağı bulunmadığı, manevi tazminatı gerektirecek bir manevi zararın doğduğunun davacı tarafından ispat edilemediği sebebiyle reddedilmesi gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararı kanuni süresi içinde davalı temyiz etmiştir.

Mahkemece, iş sözleşmesinin davacı tarafından feshinin haklı sebebe dayandığı davacının kıdem tazminatına hak kazandığı, ikiyüzyetmiş saati aşan sürelerde fazla çalışma yaptığı, ücret alacağı bulunmadığı, manevi tazminatı gerektirecek bir manevi zararın doğduğunun davacı tarafından ispat edilemediği sebebiyle reddedilmesi gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararı kanuni süresi içinde davalı temyiz etmiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık davacı işçinin sağlık sebepleri ile iş sözleşmesini feshinin haklı olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Uyuşmazlığın normatif dayanağı 4857 sayılı Kanun'un 24/1- a maddesidir. Sözü edilen hüküme göre İş sözleşmesinin konusu olan işin yapılması işin niteliğinden doğan bir sebeple işçinin sağlığı veya yaşayışı için tehlikeli olması durumunda işçinin iş sözleşmesini haklı olarak feshetme imkanı doğmaktadır.

Dosya içeriğinden, davacının 03.03.2007-19.02.2010 tarihleri arasında 2 yıl 11 ay 16 gün tıbbi ilaçları tanıtım görevlisi olarak çalıştığı, davacının Antalya 10. Noterliğinin 19.02.2010 tarih ve 5535 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile iş sözleşmesini; 03.03.2007 tarihinden itibaren tıbbi tanıtım sorumlusu olarak kış aylarında 08:00-18:30, yaz aylarında 08:00-19:30 saatleri arasında aralıksız çalıştığını, ayrıca 12:00-13:00 arasında pazarladığı ilaçları yazmasını teşvik için doktor ve eczacıları yemeğe götürmesinin istendiğini, itiraz etmesi halinde "beceriksiz, yeteneksiz, herkes yapıyor sen niye yapmıyorsun" şeklinde hakarete uğradığını, her akşam 18:30 veya 19:30 dan sonra acil servis ile nöbetçi eczaneleri 3 saat dolaşmak sureti ile çalıştığını, ayrıca 1 saat rapor hazırlamak için çalıştığını, şirkete ait araç ile çalışmak zorunda kaldığını, boyun fıtığı olduğunu, sağ dizinde menisküs oluştuğunu, 19.02.2010 tarihli doktor raporu ile boynuna aşırı yük getiren, boynunu zorlayan ve uzun süre araç kullanmasını gerektiren işler yapamayacağının teşhis edildiğini, şirkette çalıştığı süre içerisinde ise 30-40 kg ağırlığında promosyon kolilerini taşımak zorunda kaldığını ileri sürerek feshettiği, Antalya Atatürk Devlet Hastanesi Baştabibliği'nin 19.02.2010 tarihli sağlık kurulu raporunda "servikal multible disk hernesi + servikal kifotik deformite" tanısı ile "hastanın aşırı yük getiren, boynunu zorlayan ve uzun süre araç kullanmasını gerektiren işlerde çalıştırılmaması uygundur"şeklinde tesbitte bulunulduğu anlaşılmıştır.

Somut olayda, mahkemece, iş sözleşmesinin davacı işçi tarafından haklı sebeple feshedildiği kabul edilmiş ise de, davacının yukarıda belirtilen hastane raporuna göre, yaptığı işini devam ettirip ettiremeyeceği, yapmaya devam etmesi halinde yaşayışı ve hayatı için tehlike oluşup oluşmayacağı konusunda 4857 sayılı Kanun'un 24/I-a maddesi yönünden inceleme yapılarak, sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile karar verilmesi hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.

Somut olayda, mahkemece, iş sözleşmesinin davacı işçi tarafından haklı sebeple feshedildiği kabul edilmiş ise de, davacının yukarıda belirtilen hastane raporuna göre, yaptığı işini devam ettirip ettiremeyeceği, yapmaya devam etmesi halinde yaşayışı ve hayatı için tehlike oluşup oluşmayacağı konusunda 4857 sayılı Kanun'un 24/I-a maddesi yönünden inceleme yapılarak, sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile karar verilmesi hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 01.02.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/9091, Karar No: 2018/3823, Tarih: 07.03.2018

**3. Ceza Dairesi         2017/9091 E.  ,  2018/3823 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

HÜKÜM : Beraatlerine dair

Mahalli mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü;

Katılanın yokluğunda verilen kararın, dosyada bilinen en son adresinde katılanla birlikte ikamet eden eşi Meral Uçar'a 02.10.2014 tarihinde usulüne uygun olarak tebliğ edildiği, 1412 sayılı CMUK'un 310. maddesinde öngörülen bir haftalık yasal temyiz süresinden sonra 13.12.2014 havale tarihli dilekçe ile hükmü temyiz etmesi karşısında, katılanın süresinden sonraki temyiz isteminin 6723 sayılı Kanunun 33. maddesi ile değişik 1412 sayılı CMUK’un 317. maddesi uyarınca istem gibi REDDİNE, 07.03.2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/7495, Karar No: 2017/1825, Tarih: 15.06.2017

**23. Hukuk Dairesi         2015/7495 E.  ,  2017/1825 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hüküm süresi içinde davacı vekilince duruşmasız, davalı vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmiş ise de, dosya içerisinde tebligat için mürafaa pulu bulunmadığından duruşma isteminin red edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Davacılar vekili, taraflar arasında arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi imzalandığını, buna göre davalı arsa sahibine 300.000,00 Euro ödendiğini, davalının sözleşmeye aykırı davranışları nedeniyle inşaata başlanılamadığını, fesih için dava açtıklarını, davanın reddedildiğini ve kararın onandığını, yer teslimi için davalıya ihtar gönderilmesine rağmen, davalının başka bir şirketle sözleşme yaparak, taşınmazı devrettiğini ve sözleşmenin ifasının imkansız hale geldiğini ileri sürerek, ödenen 300.000,00 Euronun tahsilini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece, tüm dosya kapsamından, taraflar arasında daha önce görülen davada, sözleşmenin ayakta olduğunun tespit edildiği ve kararın kesinleştiği, arsa sahibinin başka bir yüklenici ile sözleşme yapması nedeniyle, davacı yüklenicinin fesih talep etmekte haklı olduğu, davacının edimini yerine getirmesinin artık imkansız olduğu, sözleşme gereğince davalıya banka havalesi yoluyla 505.000,00 TL ödendiği gerekçesiyle, sözleşmenin ifa imkansızlığı nedeniyle geriye doğru feshedildiğinin ve bu fesihte davacının haklı olduğunun tespitine, 505.000,00 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Karar, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

1) Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, taraf vekillerinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

Karar, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

1) Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, taraf vekillerinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2) Davacı yüklenici ortaklık tarafından, 15.08.2008 günü açılan ... 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2012/650 Esas numaralı dava dosyasında, yüklenici ortaklık, taraflar arasındaki 20.11.2007 günlü arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin feshi ile ödenen 300.000,00 Euro'nun, kâr kaybı ve manevi tazminatın tahsilini, karşı davada, davacı arsa sahibi ise, gecikme tazminatının tahsilini talep etmişler; mahkemece verilen ilk karar, 15. Hukuk Dairesi'nin, 20.10.2011 tarihli ilamıyla özetle; davacı yüklenici fesih iradesini bildirmesine rağmen, arsa sahibince kabul edilmediği, bu durumda, yüklenicinin ancak, arsa sahibinin kusurlu olması halinde sözleşmenin feshini talep edebileceği, arsa sahibi davalının ihtar üzerine vekaletname verdiği, projeleri onaylamamasında arsa sahibinin kusurlu sayılamayacağı ve yine sözleşmede villaların ultra lüks yapılacağı bildirildiğinden, asansör yapılmasını istemesinin sözleşmeye aykırı olmadığı, bu nedenle asıl davanın reddine karar verilmesi gerektiğinden bahisle bozulmuş, mahkemece bozmaya uyularak verilen kararda, asıl ve karşı davanın reddine karar verilmiş ve karar Yargıtay denetiminden geçerek 11.02.2014 tarihinde kesinleşmiştir.

Taraflar arasındaki sözleşmede, 4 ay içinde projelerin belediyeye onaylatılarak ruhsata hazır hale getirileceği ve ruhsattan itibaren 30 ayda teslim edileceği kararlaştırılmış olmasına rağmen, yukarıda açıklanan bozma ilamında da belirtildiği gibi, davacı yüklenici ortaklık, sözleşmenin gereklerini zamanında yerine getirmediği gibi, açtığı fesih davasında arsa sahibinin kusurlu olmadığı tespit edilmiş, arsa sahibi ise uzun süre edimin ifasını beklemiş, ancak yüklenici edimlerini yerine getirmeyince, makul süre bekleyerek başka bir yüklenici ile 18.10.2011 günlü sözleşme imzalamıştır. Bu durumda, sözleşmenin ifasının imkansız hale gelmesinde, arsa sahibinin kusurlu olduğundan söz edilemez. O halde, mahkemece, fesihte davacının haklı olduğunun tespiti yönünde karar verilmesi doğru olmamıştır.

Bununla birlikte, sözleşmenin feshi halinde, taraflar sözleşme uyarınca birbirlerine verdiklerini, sebepsiz zenginleşme hükümleri gereğince, kusur durumlarından bağımsız olarak birbirlerinden geri talep edebilirler. Bu itibarla, sözleşmede, davalıya ödendiği bildirilen 300.000,00 Euro'nun davalıdan tahsiline karar vermek gerekirken, banka dekontlarında belirtilen miktarın tahsiline karar verilmesi hatalı olmuştur.

Açıklanan nedenlerle, kararın bozulması gerekmiştir.

Bununla birlikte, sözleşmenin feshi halinde, taraflar sözleşme uyarınca birbirlerine verdiklerini, sebepsiz zenginleşme hükümleri gereğince, kusur durumlarından bağımsız olarak birbirlerinden geri talep edebilirler. Bu itibarla, sözleşmede, davalıya ödendiği bildirilen 300.000,00 Euro'nun davalıdan tahsiline karar vermek gerekirken, banka dekontlarında belirtilen miktarın tahsiline karar verilmesi hatalı olmuştur.

Açıklanan nedenlerle, kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, taraf vekillerinin diğer temyiz itirazlarının reddine, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, taraf vekillerinin temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının BOZULMASINA, peşin alınan harçların istek halinde temyiz edenlere iadelerine, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 15.06.2017 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

(Muhalif)

MUHALEFET ŞERHİ

Taraflar arasında yapılan arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi, yüklenicinin kusuruna istinaden feshedildiği kabul edildiğine göre, arsa sahibi sözleşmenin geriye etkili feshinden dolayı menfi zararını talep edebilir.

Menfi zarardan maksat: Sözleşmenin uygulanacağına güvenilerek yapılan ve malvarlığını eksilten harcama ve giderler ile başka bir yüklenici ile daha elverişli sözleşme yapma fırsatının kaçırılmasından dolayı ortaya çıkan zararların tamamına denir. Bir başka değişle, arsa sahibi, “geriye etkili feshedilen sözleşmeyi” yapmasaydı malvarlığından eksilmeyecek miktar, menfi zararıdır. Menfi zarar, fiili zarar ve yoksun kalınan kardan oluşur. Yoksun kalınan kardan maksat, arsa sahibinin daha iyi koşullarda sözleşme yapma fırsatını kaçırmaktan kaynaklanan karıdır.

Arsa sahibinin menfi zararını talep edebilmesi için, yüklenicinin kusurlu olması ve temerrüde düşmesi öte yandan sözleşmenin geriye etkili feshedilmesi gerekir. Menfi zarar, sözleşmenin geriye etkili feshinin hüküm ve sonuçlarını doğurduğu tarih esas alınarak hesaplanır.Gerek, karşılıklı olarak verilenlerin iadesi, gerekse menfi zararın giderilmesinin hukuki dayanağı TBK m 125/3 olup, bu taleplerle, sebepsiz zenginleşme hükümleri yarışmaz. Ancak, tasfiyede sebepsiz zenginleşme hükümlerinden kıyas yoluyla yararlanılabilir.( Tekinay/Akman/Burcuoğlu/Altop sh.967-968)

Nitekim, Yargıtay 15.Hukuk Dairesi bir çok kararında; arsa sahibinin daha iyi koşullarda sözleşme yapma fırsatını kaçırmasından kaynaklanan karının “menfi zarar” kavramı içinde ve sözleşmenin geriye etkili feshi halinde talep edilebileceğini belirtmiştir.(15.HD.6.6.2008.T.2007/1093;3760)(15.HD.27.2.2006.T.2005/8092;1027)(15.HD.22.1.2004. T. 2003/3335; 334)

Nitekim, Yargıtay 15.Hukuk Dairesi bir çok kararında; arsa sahibinin daha iyi koşullarda sözleşme yapma fırsatını kaçırmasından kaynaklanan karının “menfi zarar” kavramı içinde ve sözleşmenin geriye etkili feshi halinde talep edilebileceğini belirtmiştir.(15.HD.6.6.2008.T.2007/1093;3760)(15.HD.27.2.2006.T.2005/8092;1027)(15.HD.22.1.2004. T. 2003/3335; 334)

Somut olayda davalı arsa sahibi, geriye etkili feshedilen sözleşme nedeniyle 13 villa elde edebilecekken bu sözleşmenin feshedilmesi nedeniyle ikinci yüklenici ile yaptığı sözleşmede 11 villa elde edeceğini ileri sürmüş ve bu farkın yüklenicinin talep ettiği alacağından mahsup edilmesini istediği halde; mahkeme, arsa sahibinin “daha iyi koşullarda sözleşme yapma fırsatını kaçırıp kaçırmadığını” araştırmadan ve bu iddianın yerinde görülmesi halinde “mahsup talebini” değerlendirmeden karar vermesi, eksik inceleme kabul edilerek kararın bozulması gerekirken Sayın çoğunluğun anılan nedenleri de bozma gerekçesi yapmaması nedeniyle eksik bozma kararına muhalifim.