muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/10064, Karar No: 2017/4434, Tarih: 03.10.2017

**14. Ceza Dairesi         2014/10064 E.  ,  2017/4434 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun nitelikli cinsel istismarı, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma, şantaj, özel hayatın gizliliğini ihlal

HÜKÜM : Beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun nitelikli cinsel istismarı eylemi reşit olmayanla cinsel ilişki kabul edilerek şikayet yokluğu nedeniyle kamu davasının düşmesi, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan beraat, şantaj ve özel hayatın gizliliğini ihlal suçlarından mahkûmiyet

İlk derece mahkemesince verilen hükümler temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Delillerle iddia ve savunma; duruşma göz önünde tutularak tahlil ve takdir edilmiş, beraat, düşme ve sübutu kabul olunan fiillerin unsurlarına uygun şekilde tavsif ve tatbikatları yapılmış bulunduğundan, sanık müdafii ile katılan vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, sanık hakkında şantaj, özel hayatın gizliliğini ihlal suçlarından kurulan mahkûmiyet hükümleri ile reşit olmayanla cinsel ilişki suçundan verilen düşme ve kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan verilen beraat kararlarının ONANMASINA, 03.10.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/14590, Karar No: 2011/7523, Tarih: 21.06.2011

**11. Hukuk Dairesi         2009/14590 E.  ,  2011/7523 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

#

Taraflar arasında görülen davada Sincan Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 17.06.2009 tarih ve 2008/202-2009/95 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalının üreticisi olduğu hidrolik pres makinesini müvekkili şirket nezdinde sigortalı olan araca yüklediğini, taşıma sırasında meydana gelen kazada bu makinenin hasar gördüğünü, hasardan yüklemeyi yapan davalının sorumlu olduğunu, hasarın sigorta ettirene ödendiğini ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 8.250 TL'nin ödeme tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, söz konusu makinenin fabrika binasında teslim şartlı olarak satıldığını, meydana gelen hasardan müvekkilinin sorumlu olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, BK'nun 183/1. maddesi uyarınca, akdin kurulması ile satılan şeyin hasarının alıcıya geçtiği, davaya konu sigortalı emtianın teslim yerinin davalının Bursa'daki fabrikası olduğu, sevk irsaliyesinde de, “bir adet makineyi kara/deniz şartlarına uygun yüklenmiş şekilde teslim aldım” ibaresinin yazıldığı ve bu ibarenin altının taşımayı gerçekleştirilen şoför tarafından imzalandığı, ayrıca davalı tarafından davacıya kesilen faturada “mal müşterinin sorumluluğunda sevk edilir” ibaresinin yer aldığı, tüm bu açıklamalar karşısında satış sözleşmesinin yapılmasından itibaren satılan emtianın yarar ve zararının alıcıya geçtiğinin anlaşıldığı, satış sözleşmesinin emtia araca yüklenmeden önce kurulduğu, taşıma sırasındaki hasarın davalıya ait olmadığı, öte yandan taşıyıcının TTK'nun 781. maddesi uyarınca eşyanın kendisine tesliminden gönderilene teslim edildiği ana kadar uğradığı zarardan sorumlu olduğu, TTK'nun 781/2. maddesindeki sebeplerin de ispat edilemediği gerekçesiyle davanın reddine karar vermiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, TTK'nun 1301. maddesine dayalı olarak rücuen tazminat istemine ilişkin olup, mahkemece, BK'nun 183/1. maddesi ve taraflar arasındaki anlaşmaya göre, satış sözleşmesinin yapılmasından itibaren satılan emtianın yarar ve zararının alıcıya geçtiği, satış sözleşmesinin emtia araca yüklenmeden önce kurulduğu, taşıma sırasındaki hasarın davalıya ait olmadığı gerekçesiyle dava reddedilmiş ise de, anılan madde uyarınca satılan şeyin hasarının alıcıya intikal etmesi için, hasarın meydana gelmesinde satıcının kusurunun olmaması gereklidir. Hasar şayet satıcının kusurundan ileri gelmişse artık BK'nun 183. maddesi değil 96. maddesi hükümleri uygulanacaktır. (Turgut Uygur, Açıklamalı-İçtihatlı Borçlar Hukuku, Cilt 4 S:4534 vd) Bu itibarla mahkemece, taşıma konusunda uzman bir bilirkişiden rapor alınarak önceki davanın da değerlendirilmek suretiyle davaya konu hasarın meydana gelmesinde satıcının kusurunun bulunup bulunmadığının tereddüte yer vermeyecek şekilde belirlenmesi ve oluşacak sonuç çerçevesinde karar verilmesi gerekirken eksik ve yanılgılı değerlendirmeye dayalı olarak yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, hükmün bu nedenle davacı yararına bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davacı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 21.06.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/5857, Karar No: 2011/5323, Tarih: 09.05.2011

**4. Hukuk Dairesi         2010/5857 E.  ,  2011/5323 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... ve diğeri aleyhine 08/10/2008 gününde verilen dilekçe ile manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın reddine dair verilen 18/01/2010 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, haksız eylem nedeniyle kişilik haklarına saldırıdan dolayı uğranılan manevi zararın ödetilmesi istemine ilişkindir. Yerel mahkemece istem reddedilmiş; karar, davacı tarafından temyiz olunmuştur.

S.S.Marmara Kavaklı Kent Konut Yapı Kooperatifleri Birliği Başkanı olan davacı, davalıların kooperatif üyelerine gönderdikleri ve dağıttıkları bildirilerde kendisi hakkında asılsız iddia ve suçlamalarda bulunduklarını, kişilik haklarının saldırıya uğradığını belirterek, davalıların manevi tazminat ile sorumlu tutulmalarını istemiştir.

Dosyadaki bilgi ve belgelerden; dava konusu bildirilerde yer alan açıklamalar nedeniyle davacının şikayeti üzerine davalılar hakkında Büyükçekmece 1. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2009/1305 Esas sayılı dosyasında açılan kamu davası ile dava konusu edilen bildiride yer alan iddialarla ilgili olarak davacı ve diğer kooperatif yöneticileri hakkında başlatılan hazırlık soruşturması sonucunda 05.04.2005 günlü fezleke ile nitelikli zimmet suçunu işledikleri iddiası ile açılan kamu davalarının yargılamalarının sürdüğü anlaşılmaktadır.

Borçlar Yasası'nın 53. maddesi gereğince hukuk yargıcı, ceza mahkemesinin beraet kararı ile bağlı değilse de ceza mahkemesince belirlenecek maddi olgular ile bağlıdır. Dava konusu olayın özelliği nedeniyle ceza mahkemesindeki davaların sonucu beklenmeli, ceza dava dosyaları getirtilmeli ve tüm kanıtlar birlikte değerlendirilerek varılacak sonuca göre bir karar verilmelidir.

Yerel mahkemece açıklanan yönler gözetilmeyerek, eksik inceleme ve yerinde olmayan gerekçeyle, yazılı biçimde karar verilmiş olması, usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda gösterilen nedenle BOZULMASINA; bozma nedenine göre öteki temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 09/05/2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/4935, Karar No: 2012/6487, Tarih: 28.06.2012

**8. Hukuk Dairesi         2012/4935 E.  ,  2012/6487 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Tapu iptali ve tescil

Hazine ile ... aralarındaki tapu iptali ve tescil davasının reddine dair Kaynarca Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 29.07.2009 gün ve 166/169 sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davacı Hazine temsilcisi tarafından süresinde istenilmiş olmakla dosya inclendi gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı Hazine temsilcisi; mülkiyeti davalıya ait olan 1775 parsel sayılı taşınmazın, 3621 sayılı Kıyı Kanununa göre, kıyı kenar çizgisi kapsamında kalan yerlerden olduğunu açıklayarak, tapu kaydının iptalini ve tescil dışı bırakılmasına karar verilmesini istemiştir.

Davalı, cevap dilekçesinde davanın reddini savunmuş, usulüne uygun harcını yatırmak suretiyle, davanın kabulü halinde mülkiyet hakkını kaybetmesi nedeniyle uğradığı maddi zarar karşılığı, fazlaya dair hakkını saklı tutarak şimdilik 10.000 TL tazminatın davacı Hazineden tahsilini istemiştir.

Mahkemece; Hazinenin açtığı davanın hak düşürücü süreden reddine; davalı karşı-davacının açtığı tazminat davasının da, asıl dava reddedildiği ve tazmini gereken bir zarar bulunmadığı gerekçesiyle reddine karar verilmesi üzerine; hüküm, davacı Hazine temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.

Hemen belirtilmelidir ki, mahkemenin kararı 5841 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği 14.03.2009 tarihinden sonra verilmiş olup; bu Kanunun 2. ve 3.maddeleri ile getirilen yeni düzenlemelere dayanılarak oluşturulmuştur.

14.03.2009 tarihinde yürürlüğe giren 25.02.2009 günlü 5841 sayılı Çeşitli Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 2.maddesi ile 3402 sayılı Kanunun 12.maddesinin 3.fıkrasına eklenen cümlede: “Bu hüküm iddia ve taşınmazın niteliğine yahut Devlet ve diğer kamu tüzel kişileri dahil tarafların sıfatına bakılmaksızın “ ve 3.maddesi ile aynı Kanuna eklenen Geçici 10.maddesinde ise; “Bu Kanunun 12.maddesinin 3. fıkrası hükmü Devletin hüküm ve tasarrufu altında olduğu iddiası ile yürürlük tarihinden önce açılmış ve henüz kesin hükme bağlanmamış olan davalarda dahi uygulanır.” şeklindedir. Bu değişiklik nedeniyle bu yasanın yürürlük tarihinden sonra Hazinenin açtığı davalarda da 10 yıllık hak düşürücü süre uygulanmaya başlanmıştır.

Ne var ki, yerel mahkeme kararının temyizi aşamasında Anayasa Mahkemesinin 12.05.2011 gün ve 2009/31 E. 2011/77 K. sayılı kararıyla; “25.02.2009 gün ve 5841 sayılı Çeşitli Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 2.maddesiyle 21.06.1987 günlü 3402 sayılı Kadastro Kanununun 12. maddesinin üçüncü fıkrasına eklenen cümlenin ve 3.maddesiyle 3402 sayılı Yasaya eklenen Geçici 10. maddenin Anayasaya aykırı olduğuna ve iptaline” karar verilmiş ve bu iptal kararı 23.07.2011 tarihli Resmi Gazetede yayımlanmıştır.

Anayasa Mahkemesinin iptal kararlarının yasama, yürütme ve yargı organları ile idari makamlar, gerçek ve tüzel kişileri bağlayacağı açıktır.

Anayasa Mahkemesinin iptal kararlarının yasama, yürütme ve yargı organları ile idari makamlar, gerçek ve tüzel kişileri bağlayacağı açıktır.

Diğer taraftan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 33.maddesinde yer alan “Hakim, Türk hukukunu resen uygular” hükmü ile ifadesini bulan yasal ilke gözetildiğinde; Anayasa Mahkemesinin iptal kararlarının derdest dosyalar yönünden uygulanmasının zorunluluğu ortadadır.

Öyle ise, kesin hüküm halini almamış ve kazanılmış hakkın istisnasını teşkil eden bu durum karşısında 5841 sayılı Yasa hükümleri uyarınca davanın reddine ilişkin olarak kurulan hükmün, verildiği tarih itibariyle doğru olduğu düşünülse ve ayrıca Anayasanın 153. maddesine göre iptal kararı geriye yürümezse de 10.03.1969 gün ve 1/3 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararının gerekçe bölümünde belirtildiği üzere iptal, kesin şekilde çözüme bağlanmış uyuşmazlıkları etkilemez ve henüz anlaşmazlık hali devam ediyorsa iptalin kapsamına girer. Bu durumda davanın hak düşürücü süreden reddine ilişkin kurulan kararın Anayasa Mahkemesinin anılan iptal kararından sonra doğru olduğu söylenemez. Zira, kamu düzeninin söz konusu olduğu bütün haller istisnanın kapsamına girer.

Hal böyle olunca, Anayasa Mahkemesinin iptal kararı sonucu oluşan durumun eldeki maddi anlamda kesinleşmemiş ve derdest olan davaya da uygulanması zorunlu olup, kamu malları ile ilgili davalar aynı zamanda kamu düzeni ilkesini de içermektedirler. Bu nedenle mahkemece, yukarıda açıklanan ilkeler doğrultusunda Anayasa Mahkemesinin iptal kararından sonra oluşan yeni yasal durum dikkate alınarak, inceleme yapılıp sonuca ulaşılması gerektiğinde kuşku bulunmamaktadır.

Somut olayda; işin esasının ve dava konusu taşınmazın, 28.11.1997 tarih 5/3 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararıyla belirlenen veya belirlenecek olan kıyı kenar çizgisine göre değerlendirilmesi ve ayrıca 19.01.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6099 sayılı Yasanın 16. maddesiyle 3402 sayılı Yasanın 36. maddesine bazı ilaveler getiren 36/A maddesi hükmüne göre kadastro işlemleri sebebiyle açılan davalar nedeniyle yargılama giderlerinden ve avukatlık ücretinden davalı tarafın sorumlu tutulamayacağı hususunun da gözetilmesi, mahkemece bu konudaki görüşünün ortaya konulması ve ondan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmek üzere hüküm bozulmalıdır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı Hazine temsilcisinin yerinde görülen temyiz itirazlarının kabulüyle hükmün 6100 sayılı HMK.nun Geçici 3.maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK.nun 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, HUMK.nun 388/4. (HMK m.297/ç) ve HUMK.nun 440/I maddeleri gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine 28.06.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/13638, Karar No: 2015/13968, Tarih: 24.11.2015

**16. Hukuk Dairesi         2015/13638 E.  ,  2015/13968 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ŞİLE ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ : 19/11/2014

NUMARASI : 2012/325-2014/309

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kullanım kadastrosu sırasında G. Köyü (Kalem Mahallesi) çalışma alanında bulunan 116 ada 1 parsel sayılı 2.671,95 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, kadastro tutanağının beyanlar hanesine, 6831 sayılı Yasa'nın 2/B maddesi uyarınca orman sınırları dışına çıkarıldığı ve ham toprak vasfında olduğu şerhi yazılarak Hazine adına tespit edilmiştir. Davacı H.. M.., taşınmazın kendi fiili kullanımında bulunduğu iddiasına dayanarak adına zilyetlik şerhi verilmesi istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kısmen kabulüne, bilirkişilerin 08.07.2014 tarihli raporlarında (B) harfi ile gösterdikleri 1.716,66 metrekarelik kısmın davaya konu 116 ada 1 nolu parsel sayılı taşınmazdan ifraz edilerek yeni bir parsel numarası verilmek suretiyle davacı H.. M..'nun fındıklık olarak kullanımında olduğunun beyanlar hanesine şerh edilmesine karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içeriğine ve mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına göre yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddi ile usul ve yasaya uygun bulunan hükmün ONANMASINA, Hazine harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

24.11.2015 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/15383, Karar No: 2013/3437, Tarih: 11.03.2013

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2012/15383 E.  ,  2013/3437 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Bilirkişi kurulu raporunda değerlendirmeye alınan buğday, saman, marul ve yazlık domatesin sulu tarlada 2010 yılına ilişkin dekar başına ortalama verimleri, kg başına toptan satış fiyatları ve dekara ayrıntılı üretim giderlerini gösterir verilerin ... Gıda, Tarım ve Hayvancılık İlçe Müdürlüğünden sorularak, alınacak cevap yazılarının dosyaya konulmasından sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 11.03.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/7782, Karar No: 2015/13397, Tarih: 11.06.2015

**5. Hukuk Dairesi         2015/7782 E.  ,  2015/13397 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Gümüşhane Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 28/11/2013

NUMARASI : 2013/333-2013/494

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazların yol olarak tapudan terkini davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, davacı idare vekilince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü: - K A R A R –

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazların yol olarak tapudan terkini istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davacı idare vekilince temyiz edilmiştir.

Bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Alınan rapor hüküm kurmaya elverişli değildir. Şöyleki;

1)Bir taşınmazın arsa sayılabilmesi için, değerlendirme tarihinde belediye imar planı içinde olması, değilse, belediye veya mücavir alan sınırları dahilinde bulunması ve ayrıca belediye hizmetlerinden yararlanması, etrafının da meskun olması gerekir. Gümüşhane Belediye Başkanlığının cevabi yazısında, taşınmazların belediye ve mücavir alan sınırları dışında olduğu belirtilmiştir.

Taşınmazların mevcut durumu itibariyle arsa vasfını kazanmadığı anlaşıldığından, arazi niteliğinde oldukları gözetilerek arazi değerlendirmesi yapılması için yeniden oluşturulacak bilirkişi kurulu eşliğinde keşif yapılarak, taşınmazların olduğu gibi kullanılmaları halinde getirecekleri net gelirine göre değer biçildikten sonra bulunan bedele taşınmazların bilirkişi raporunda belirtilen özelliklerine göre Kamulaştırma Kanununun 11/1-i maddesi gereğince % 70 oranında objektif değer arttırıcı unsur ilavesi suretiyle değer tespiti gerekirken,eksik inceleme ile hüküm kurulması,

2) Davanın niteliği gereği davacı idare yararına maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken yazılı şekilde nispi vekalet ücretine hükmedilmesi,

Doğru görülmemiştir.

Davalı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, 11.06.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/2064, Karar No: 2015/1948, Tarih: 30.09.2015

**Hukuk Genel Kurulu         2015/2064 E.  ,  2015/1948 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Taraflar arasındaki “işçilik alacakları” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Kütahya İş Mahkemesince davanın kabulüne dair verilen 28.02.2014 gün ve 2013/424 E. 2014/93 K. sayılı kararın incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 22. Hukuk Dairesinin 23.06.2014 gün ve 2014/14982 E. 2014/18509 K. sayılı ilamı ile;

“...Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının davalı EÜAŞ’ın Seyitömer Termik Santrali İşletme Müdürlüğü bünyesinde işçi olarak çalıştığını, Türkiye Enerji Su ve Gaz İşçileri Sendikasına (TES-İŞ) üye olduğunu, üyeliğin davalı işverene bildirildiğini, ancak davalı tarafın davacı işçinin kendi personeli olmadığı için üyelik formunu iade ettiğini, davacıyı İşletme toplu iş sözleşmesinden yararlandırmadığını; oysa davacının muvazaalı olarak alt işveren işçisi olarak gösterildiğini, aslında davalının asıl işçisi olduğunu, davalının daha az maliyetle kadro açığını kapatmak için alt işveren işçisi istihdam ettiğini; alt işverenlik sözleşmelerinin Alt İşverenlik Yönetmeliğinde belirtilen unsurları taşımadığını, alt işveren işçisi olarak gösterilen işçilerin asıl işverenle birlikte termik santralın, elektrik bakım, kazan bakım, değirmen bakım gibi elektrik üretiminin asıl işlerinde çalıştıklarını; davalının asıl işini bölerek alt işverenlere verdiğini; davacı işçilerin uzun yıllardır aynı işlerde çalıştıklarını; alt işverenler değişse de işçilerin değişmediğini; zaten bu şirketlerin de elektrik üretim işinde bir uzmanlıklarının bulunmadığını; alt işverenlerin kendi işçi kadrolarının bulunmadığını, çalıştırılacak işçilerin EÜAŞ tarafından belirlendiğini; alt işverenlerin asıl işverenden bağımsız bir organizasyonlarının bulunmadığını; çalışma şartlarının EÜAŞ tarafından belirlendiğini, emir ve talimatın EÜAŞ çalışanları tarafından verildiğini; bu sebeplerle alt işverenlik ilişkilerinin muvazaalı olduğunu; davacı işçinin sendika üyesi ve asıl işverenin işçisi olarak işletme toplu iş sözleşmesinden yararlandırılması gerekirken yararlandırılmadığını, davacının 13. ve 14. dönem toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan taban ücret, yevmiye, ikramiye, iş güçlüğü tazminatı, bakım tazminatı, yemek yardımı, sosyal yardım ve vardiya tazminatından oluşan işçilik alacaklarının ödenmediğini bildirerek, bu alacakların işletme kredilerine uygulanan en yüksek faizleri ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili davalı teşekkülün ikamet adresi sebebiyle Ankara Mahkemelerinin yetkili olduğunu, davanın husumet yönünden reddedilmesi gerektiğini, çünkü davacının kendi işçileri olmadığını, davacının ihaleyi alan firmaların işçisi olduğunu, işçilerin işe alınıp çıkartılmasından firmaların sorumlu olduğunu; işyerinde uygulanmakta olan toplu iş sözleşmesinden işverene bir iş sözleşmesi ile bağlı olan işçilerin yararlanabileceğini, davacının alt işveren işçisi olarak toplu iş sözleşmesinden yararlanamayacağını; bu sebeple davacı işçilerin danışma aidatı ödeyerek veya sendika üyeliği yoluyla toplu iş sözleşmesinden yararlanma taleplerinin kabulünün mümkün olmadığını; 5538 sayılı Kanunun 18. maddesi ile 4857 sayılı İş Kanunu'nun 2. maddesine eklenen fıkralar sebebiyle davacının taleplerinin yersiz olduğunu; çünkü davalı işverenin sözkonusu eklenen fıkralardaki kamu kurumlarından olduğunu, hizmet alımı yoluyla ihale edilen işlerde muvazaa nedeniyle toplu iş sözleşmesinden yararlanma talebinde bulunulamayacağını; muvazaa iddialarının yersiz olduğunu, zira davalı kurumun yaptığı ihalelerin Kamu İhale Kanununa tabi olduğunu ve idari yargı denetimine tabi bulunduğunu; şirket ana sözleşmesinin hizmet alım ihalelerine imkan tanıdığını; davalı işverenin bir kamu kurumu olup, muvazaa yapmasının mümkün olmayacağını; davacının yaptığı işin de asıl işlerden olmadığını; davacının kamu ihale mevzuatına uygun olarak yapılan ihalelerle iş verilen firmaların işçisi olup, davalının asıl işçileri ile aynı işleri yapmadığını; kurum personelinin sadece kontrolör olarak bulunduğunu; muvazaalı olduğu iddia edilen ihalelerin iptali için açılan idare mahkemesindeki davanın reddedildiğini; bu sebeplerle davacının kendi işçisi değil alt işverenlerin işçisi olduğunu ve bu sebeple de toplu iş sözleşmesinden yararlandırılmasının mümkün olmadığını ve davanın reddedilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davacının muvazaalı alt işverenlik ilişkisi sebebiyle asıl işveren davalının işçisi olduğu, bu nedenle de asıl işveren ile sendika arasındaki toplu iş sözleşmesinden yararlanması gerektiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davalı ile dava dışı alt işverenler arasında geçerli ya da muvazaalı bir alt işverenlik ilişkisi olup olmadığı ve buna bağlı olarak davacının başından itibaren davalı işçisi sayılması gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.