muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/4203, Karar No: 2023/2165, Tarih: 14.06.2023

-Müteveffa şoför ...’ın (aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmadığı, aracını aşırı hızla sürüp direksiyon hakimiyetini kaybetmiş, dikkatsiz ve tedbirsiz hareket etmiş olmasından dolayı) asli kusurlu olduğu,

-Sanık ...’nın (şoförlerin görevlendirmesinde, işveren şirketteki normal prosedürünü uygulamış olmasından dolayı) olayda kusurunun olmadığı,

-Olayda kazalıların veya başka kişilerin cezai yönden kusurlarının olmadığı" şeklindeki tespitlere nazaran ölen sürücü ...'ın babası adına ruhsat kaydının bulunduğu, fakat ona vekaleten ölen sürücü ...' ın kullanıldığı, sanığın yetkilisi olduğu şirketin anlaşmalı olduğu firma tarafından söz konusu işle görevlendirildiği, alınan bilirkişi raporları değerlendirildiğinde en son aldırılan 03/04/2017 tarihli bilirkişi raporunun olaya ve dosya kapsamına en uygun rapor olduğunun görüldüğü, bu raporda da sanığın olayda kusurunun bulunmadığının açıklandığı, kazanın meydana gelmesi ile sanığın eylemleri arasında bir illiyet bağı kurulmasının olanaklı olmadığı, ceza yargılamasının amacının somut olayda maddi gerçeğe ulaşarak adaleti sağlamak, suç işlediği sabit olan faili cezalandırmak, kamu düzeninin bozulmasını önlemek ve bozulan kamu düzenini yeniden kurmak olduğu, yine en önemli ve evrensel ilkelerinden birisi de öğreti ve uygulamada; ''suçsuzluk'' ya da ''masumiyet karinesi'' olarak adlandırılan kuralın uzantısı olan, Latince'de; 'in dubio pro reo' olarak ifade edilen ''şüpheden sanık yararlanır'' ilkesi olduğu, bu ilkenin özünün, ceza davasında sanığın mahkûmiyetine karar verilebilmesi bakımından göz önünde bulundurulması gereken herhangi bir soruna ilişkin şüphenin, mutlaka sanık yararına değerlendirilmesi gerektiği, sanığın bir suçtan cezalandırılmasına karar verilebilmesinin temel şartının, suçun hiçbir şüpheye mahal bırakmayacak bir kesinlikle ispat edilebilmesi olduğu, gerçekleşme şekli şüpheli veya tam olarak aydınlatılamamış olay ve iddialar sanık aleyhine yorumlanarak mahkûmiyet hükmü kurulamayacağı cihetle, tüm dosya kapsamı dikkate alındığında, sanığın üzerine atılı taksirle ölüme neden olma suçunu işlediğine ilişkin olarak cezalandırılmasına yeterli, her türlü şüpheden uzak, kesin ve inandırıcı kanıt elde edilememesi, atılı suçun sanık tarafından işlendiğinin sabit olmaması nedeniyle 5271 sayılı Kanun’un 223 üncü maddesi gereğince beraatine karar verilmiştir.

2.Sanık savunmasında; ''PEGAS turistik A.Ş. de ... operasyon şefi olarak çalıştığı, o departmanda en sorumlu kişinin kendisi olduğu, firmalarının bu olayda Sergen turizm ile anlaştıkları, aracı kullanan ...' ın da aracı ile birlikte Sergen Turizme müracaat ettiği ve aracı şoförüyle beraber firmaya kiraladığı, çeşitli yerlere turizm turları ve transferlerinin olduğu, birgün öncesinde firmanın ilgili departmanının kendilerine nereye gidileceğini, ne tür bir ... lazım olduğununu kendilerini bildirdikleri, araçlarını uydudan takip ettikleri, şoförü göremedikleri, kaide olarak aracı kullanan kişinin kim olduğunun belli olduğu, bir gün önceki güne bakarak o gün hangi aracın ve dolayısıyla şoförünün dinlendiğini tespit edip, ona göre talep edilene aracı tahsis ettikleri, her ne kadar bu olayda aracı kendisinin emrinde çalışan Hüseyin ... tahsis etmiş ise de onun da aynı kuralları uyguladığı, o günde en müseit ... olduğu için tahsis edilmiş olduğu, bu gibi durumlarda şoförün yanına birde yedek şoför verdikleri, şoförlerin 4' er saat değişmeli olarak aracı kullanmaları gerektiği, bu aracın Alanya' dan Pamukkale'ye gittiği 8-10 saatlik yol olduğu, şoförün dinlenmiş, uykusunu almış olduğunu kabul ettikleri, çünkü 1 gün önceki kayıtlarda bu şekilde göründüğü, buna rağmen şoför uyumuşsa bunu bilmelerinin mümkün olmadığı, şoförlerin istirahatlerinden, dinlenmelerinden sorumlu olmadıkları, şoförlere müdahale etme, onları değiştirme yetkilerini de olmadığı, sadece ... görevlendirdikleri, ilk ... kiralama anında ... ve şoförünün kimler olduğunun belli olduğu, bu itibarla sonradan kiralanmış olan ... belli bir işe görevlendirildiğinde şoförünün uykulu uykusuz olma durumunu bilmedikleri ama kesinlikle kendisine uykulu olup olmadığını, bu görevi yerine getirip getiremeyeceğinin sorulduğu, eğer uykusu varsa kesinlikle o işe gönderilmediği, bu nedenle üzerine atılı suçlamayı kabul etmiyorum' şeklinde beyanda bulunmuştur.

3.Katılan.......; sanıktan şikayetçi olmadığı, duruşmalara katılmak istemediği, avukat görevlendirilmesini aynı zamanda tazminat talebinde bulunduğunu belirtmiştir.

4.Katılan.......;ebeveynleri ve diğer turistler ile gece otobüse bindikleri, saat 03:15 sıralarında bindiği, şoför tarafında 3.koltuğa oturduğu, ebeveynlerinin hemen arka koltuğunda oturdukları, kendisinin hemen uyuduğu, kazanın meydana geliş şeklini görmediği, otobüs ters döndüğünde uyandığı, hareket edemediği, ebeveynlerini göremediği, yanında bir erkeğin oturduğu kendisinin hareket edip etmediğini sorduğu, hareket etmek için çok az yer olduğu, kendisinin fark edilmesi için elini çıkarttığı, yardım sonucu otobüsten çıkartıldığı, bir kızı daha gördüğü, onun durumunun da kötü olduğu, kazada ebeveynlerini kaybettiği, sanıktan talepleri olduğu, Türkiye Cumhuriyeti tarafından kendisine manevi tazminat ödendiği, kaza nedeniyle sağlığının bozulduğu, davaya katılmak istemediği,haklarını avukatının savunacağını belirtmiştir.

5.Katılan ...; kaza ile ilgili delilleri olmadığı, kendisine göre meydana gelen trafik kazasının suçlusunun otobüs sürücüsü olduğu, direksiyonda uyuyup kaldığı, sanıktan şikayetçi olduğu, yargılanıp cezalandırılmasını istediğini belirtmiştir.

6.Katılan...; sanıktan şikayetçi olduğu, davaya katılmak istemediği, davaya avukatının kendisini temsil edeceği, 100.000 dolar manevi tazminat talep ettiğini belirtmiştir.

7.Katılan ...; tatil için Alanya' ya geldiği, gezi için erken saatlerde otobüse bindiği, en arka koltukta oturduğu, uyuduğu, kazanın nasıl olduğuna ilişkin bir bilgisinin olmadığı, herhangi bir korna, fren sesi duymadığı, bir anda dereye uçtukları, kendisinin yaralandığı, şikayetçi olduğunu belirtmiştir.

8.Katılan ... Irına; tatil için Alanya' ya geldiği, sabah erken saatlerde otobüse bindiği, otobüste en arkada oturduğu ve uyuduğu, bir anda otobüsün ters döndüğünü hissettiği ve o anda uyandığı, herkesin bağırdığı, kazanın nasıl olduğuna ilişkin bir bilgisinin olmadığı, korna, fren sesi duymadığı, bir anda dereye uçtukları, yaralandığı, şikayetçi olduğunu belirtmiştir.

9.Katılan ....; tatil için Rusya' dan geldiği, olay tarihinde geziye gitmek için sabah 04:30 da otelin otobüsüne bindiği, bir saat sonra otobüsün biraz hızlı seyrederken kendisinin hafif uyduğu, orta sıralarda oturduğu, bir anda çarpma sesi duyduğu, herhangi bir fren veya korna sesi duymadığı, otobüsün başaşağı geldiği, herkesin savrulduğu, yaralandığı, şikayetçi olduğunu belirtmiştir.

10.Katılan ... ....; Rusya'dan tatile geldiği, olay tarihinde Pamukkale gezisine gitmek için sabah erken saatlerde otobüse bindiği, ortadan 10 veya 11.sırada oturduğu, uyuduğu, otobüsün bir anda ters döndüğünü hissettiği o anda uyandığı, Herkesin bağırdığı, kazanın nasıl olduğuna ilişkin bilgisinin olmadığı, şikayetçi olduğunu belirtmiştir.

11.Katılan ...; tatil için geldiği, Alanya'dan Pamukkale gezisine gitmek için sabah erken saatte otobüse bindiği, ortada oturduğu, uyuduğu, bir anda otobüsün ters döndüğünü hissettiği ve uyandığı, kazanın nasıl olduğunu bilmediği, yaralandığı, şikayetçi olduğunu belirtmiştir.

11.Katılan ...; tatil için geldiği, Alanya'dan Pamukkale gezisine gitmek için sabah erken saatte otobüse bindiği, ortada oturduğu, uyuduğu, bir anda otobüsün ters döndüğünü hissettiği ve uyandığı, kazanın nasıl olduğunu bilmediği, yaralandığı, şikayetçi olduğunu belirtmiştir.

12.Katılan ... Shchebotin; arkadaşı Alla ile birlikte tatil için geldikleri, tur otobüsü ile Pamukkale' ye gidecekleri, otelden alındıkları, otobüsün ön kısmında bir rehberin arkasında kendisinin tek oturduğu, otobüse binerken şoför ve rehberin kendilerini gülümseyerek karşıladıkları, uykulu veya yorgun bir halini fark etmediği, yola çıktıktan sonra üç tane daha otele girip buradan da yolcu aldıkları, yola devam ettikleri, yolun 6 saat süreceğini söyledikleri, otobüsün ışıklarını kapatıp iyi yolculuklar dediği, kendisinin de rahatça uzanıp uyuduğu, uyanır uyanmaz otobüsün demir bariyerlere çarptığını hissettiği, çarpma sonucu kafasını cama ve yanındaki demir kısma çarptığı, otobüsün nasıl vurduğu görmediği, kafasını çarptığı için şuurunu kaybettiği, çocuk sesi ile uyandığı, üzerinde cam parçaları olduğu farkettiği, ilkyardım ekiplerinin orada olduğunu anladığı, vinç otobüsü kaldırınca kendisini de olay yerinden çıkardıkları ve hastaneye götürüldüğü, şoförün uyuyup uyumadığını bilmediği, kendisinin önünde oturan rehberin uyuduğunu gördüğü, sorumlu olan kişilerden şikayetçi olduğu, dikkatsiz bir rehber verdikleri için seyahat acentasından şikayetçi olduğunu belirtmiştir.

13.Katılan ...; tatil içir Rusya'dan Alanya' ya geldiği, Pamukkale gezisine gitmek için sabah erken saatlerde otobüse bindiği, en arka koltuğun bir ön sağ koltuğunda oturduğu ve uyuduğu, bir müddet sonra herkesin bağırdığını duyduğu ve otobüsün ters döndüğünü hissettiği, o anda uyandığı, kazanın nasıl olduğuna ilişkin bir bilgisinin olmadığı, yaralandığı, kazadan dolayı sorumlulardan şikayetçi olduğunu belirtmiştir.

14.Katılan ...; Alanya'ya Pegas şirketiyle Rusya' dan tatile geldiği, Pamukkale gezisine gitmek için sabah erken saatlerde otobüse bindikleri, en arka koltukta oturduğu ve uyuduğu, bir anda otobüsün ters döndüğünü hissettiği ve herkesin bağırdığı, kazanın nasıl olduğuna ilişkin bir bilgisinin olmadığı, herhangi bir korna fren sesi dumadığı, bir anda dereye uçtakları, orada yaralandığı, kazadan dolayı sorumlulardan şikayetçi olduğunu belirtmiştir.

15.Katılan ... ....; tatil için Rusya' dan geldiği, Pamukkale gezisi için 03:30 da kaldığı otelden otobüse bindiği, en arkadan 3 koltuk ön sırada oturduğu, 1,5 saat sonra otobüsün sol tarafa doğru gitmeye başladığı, daha sonra bir çarpma sesi duyduğu, bunun dışında bir fren, korna sesi duymadığı, otobüsün başaşağı geldiği, herkesin savurulduğu, kendi çabası ile otobüsten çıktığı, otobüsten ilk kendisinin çıktığı, daha sonra birkaç kişinin daha çıktığı, daha sonra ambulansın geldiği, yaralandığı, kazadan dolayı şikayetçi olduğunu belirtmiştir.

16.Katılan ...; tatil için Alanya' ya geldiği, Pamukkale gezisi için sabah erken saatlerde otobüse bindiği, arkanın bir önünde oturduğu ve uyuduğu, bir anda otobüsün ters döndüğü, o anda uyandığı, herkesin bağırdığı, kazanın nasıl olduğuna ilişkin bilgisinin olmadığı, yaralandığı, şikayetçi olduğunu belirtmiştir.

17.Katılan ...; kazanın oluşuna ilişkin bilgi sahibi olmadığı, kazada ölen abisi ...'in kardeşi olduğu, kardeşinin tur rehberi olduğu, eşi ve çocukları olduğu, bu sebeple şikayetçi olduğunu belirtmiştir.

18.Tanık ...; kaza yapan aracın yedek şoförü olarak görevlendirildiği, bu amaçla ... Pamukkale' ye gideceği için kendisinin de Aksu'da oturduğu için Alanya'dan gelmekte olan aracın geliş saatlerine yakın Aksu' da otobüse bineceği, zira kendisinin yedek şoför olduğunun kendisine bildirildiği, bu amaçla yola çıktığı, aracı beklediği, kendisinin bulunduğu yere 5 km kala aracın kaza yapmış olduğu, kendisinin bundan haberi olmadığı için ... geçikince firmayı aradığı ve kendisine kaza olduğunu söyledikleri, başka bir bilgisinin olmadığını belirtmiştir.

19.Tanık ...; suç tarihinde Pegas Ltd.Şti'nde gece ... operasyon biriminde çalıştığı, yine kendisiyle birlikte gece ... operasyon biriminde çalışan ancak kendisinden daha kıdemli olan Hüseyin ...'ın hangi aracı hangi saatte hangi şoföre nerede çalıştırılacağına ilişkin hazırladığı cetveli kendilerine verdiği, kendilerinin de buna göre şoförlere bu görevlendirmeleri ilettikleri, kendisinin görevinin bundan ibaret olduğu, kaza yapan ... ve şoförün de aynı şekilde görevlendirildiği, kendilerinin biriminin başında yani birimden sorumlu olan kişinin huzurda bulunan sanık ... olduğu, kaza yapan ... ve şoför liste içerisinde görevlendirme için en uygun pozisyonda olması sebebi ile seçildiği, ... ve şoförün bir önceki gün yaptığı işin hafifliğine veya ağırlığına göre ertesi gün görevlendirildiği, görevlendirilen şoförün dinlenip dinlenmediği, yorgun olup olmadığı hususunda şirkette bir takip sistemi olmadığı, eğer şoförün dinlenmediğini yorgun olduğunu beyan ederse görevlendirmesinin yapılmadığı, tamamen şoförün insiyatifinde olan bir durum olduğunu belirtmiştir.

20.Tanık ...; suç tarihinde Pegas Turz.Ltd.Şti'de çalıştığı, kendisinin turist rehberi ile ... şoförünü buluşturmak, ... şofrünü telefon sim kartı vermek ve aracın uydu takip sisteminin çalışıp çalışmadığını kontrol etmekten ibaret olduğu, bunun dışında şoför ve ... görevlendirme gibi yetki ve görevinin olmadığı, kaza yapan ... ve şoförün görevlendirilmesi hususunda bilgi sahibi olmadığını belirtmiştir.

20.Tanık ...; suç tarihinde Pegas Turz.Ltd.Şti'de çalıştığı, kendisinin turist rehberi ile ... şoförünü buluşturmak, ... şofrünü telefon sim kartı vermek ve aracın uydu takip sisteminin çalışıp çalışmadığını kontrol etmekten ibaret olduğu, bunun dışında şoför ve ... görevlendirme gibi yetki ve görevinin olmadığı, kaza yapan ... ve şoförün görevlendirilmesi hususunda bilgi sahibi olmadığını belirtmiştir.

21.Tanık ...; suç tarihinde Pegas Turz.Ltd.Şti'de lojistik destek biriminde çalıştığı, görevinin şirket bünyesinde bulunan araçların servis bakımını yapmak, yine araçların çift şoförle servise çıkıp çıkmadığını kontrol ettiği, şoför kontrolünü sadece Pamukkale ve Demre ilçesine giden araçlar için yaptığı, şirket bünyesindeki ... ve şoförlerin servis görevlendirmesinin ne şekilde yapıldığı hususunda bilgi sahibi olmadığı, kaza yapan ... ve şoförün de ne şekilde görevlendirildiğini bilmediği, görevlendirmenin operasyon birimi tarafından yapıldığını belirtilmiştir.

22...., ...,......, ... ve ...'ın Antalya Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından tanzim edilmiş olan 26.05.2010 tarihli ölü muayene tutanağında; Trafik kazası nedeniyle genel beden ve künt kafa travmasına bağlı, göğüs içi organ harabiyeti ve medullar şok neticesi öldükleri belirtilmiştir.

23.Kaza tespit tutanağında; Sürücü ...'ın 2918 sayılı Trafik Kaarayolları Kanunun 84.maddesinde yer alan sürücülere ait diğer kusurlardan 52/1-a (araçların hızlarını, köprü ve mefezlere yaklaşırken, yapım ve onarım alanlarına girerken azaltmamak) maddesini ihlal etmesi sebebiyle kusurlu olduğu belirtilmiştir.

24.Makine Mühendisi tarafından tanzim edilmiş olan 31.05.2010 tarihli bilirkişi raporunda; otobüsün direksiyon kutusunun sağlam olduğu ve yağ kaçağının bulunmadığı, direksiyon elemanlarında hasar, kırılma ve rot bağlantı yerlerindeki rotillerde kopma veya gevşeme tespit edilmediği, araçta yardımcı fren sisteminin mevcut olduğu ve lastiklerinin iyi durumda olduğu, araçta direksiyon hakimiyetini kaybettirecek teknik bir kusurun bulunmadığı belirtilmiştir.

25.İstanbul Teknik Üniversitesinin öğretim üyeleri tarafından tanzim edilmiş olan 05.12.2010 tarihli bilirkişi heyeti raporunda; ... sürücüsü ...'ın yeteri kadar dinlenmiş olarak gece yolculuğuna çıkması gerekirken ... sürücüsünün muhtemel uyumasına bağlı direksiyon hakimiyetini kaybederek kazanın meydana gelmesine sebebiyet verdiğinden ...'ın asli kusurlu olduğu, Pegas Tur şirketinin ... operasyon müdürü olarak görev yapan sanık ...'nın ise insanları taşıma sorumluluğunu üstlendiği, bunun gereğini yapması gerektiği, ... sürücülerinin muntazam bir şekilde dinlenmelerini sağlaması ve bunları kayıt altına alması gerekirken böyle bir sorgulama yapmadan gelişigüzel sürücüyü görevlendirdiği veya bu sürücünün yolcu almasına izin verdiği için sanığın tali kusurlu olduğu belirtilmiştir.

26.İstanbul Teknik Üniversitesinin öğretim üyeleri tarafından tanzim edilmiş olan 14.10.2011 tarihli bilirkişi heyeti raporunda ise; ... sürücüsü ...'ın, dinlenme sürelerine uymayarak, uykusuz ve yorgun biçimde yola çıkması sebebiyle asli kusurlu olduğu, sanığın ise görevi gereği araçların hareket ve ulaşım koordinasyonlarını sağlama, ... şoförlerlerinin hareket saatini belirleme işini tam ve düzgün şekilde getirmeyerek yeteri kadar dinlenmemiş olan şoförün ... kullanmasına engel olmaması sebebiyle tali kusurlu olduğu belirtilmiştir.

27.A sınıfı iş güvenliği uzmanlarından ve hukukçudan oluşan üç kişilik bilirkişi heyeti tarafından tanzim edilmiş olan 03.04.2017 tarihli raporda; işveren şirket olan Pegas Turizm A.Ş.nin yeterince uyuması sağlanmadan ve dinlendirilmeden şoförlük yaptırılmış, ölen şoförü iş sağlığı güvenliği yönünden gereği gibi eğitmemiş (bilgilendirmemiş, bilinçlendirmemiş, emniyetli çalışma alışkanlığı kazandırmamış), denetlememiş (geniş anlamda denetim mekanizması oluşturmamış, emniyetsiz şekilde çalışmasını engellememiş) olmasından dolayı hizmet kusuru olduğu, şoför ...’ın (aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmadığı, aracını aşırı hızla sürüp direksiyon hakimiyetini kaybetmiş, dikkatsiz ve tedbirsiz hareket etmiş olmasından dolayı) asli kusurlu olduğu, sanık ...’nın (şoförlerin görevlendirmesinde, işveren şirketteki normal prosedürünü uygulamış olmasından dolayı) olayda kusurunun olmadığı belirtilmiştir.

28.Sanığa ait adli sicil kaydı ve nüfus kaydı, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) üzerinden temin olunarak dava dosyasına eklenmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü;

Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu, İlk derece mahkemesinin kararında usule ve esasa ilişkin herhangi bir hukuka aykırılığın bulunmadığı, delillerde ve işlemlerde herhangi bir eksiklik olmadığı, ispat bakımından değerlendirmenin yerinde olduğu, eylemlerin doğru olarak nitelendirildiği ve kanunda öngörülen suç tipine uyduğu, cezanın kanuni bağlamda uygulandığı anlaşıldığından, istinaf başvurusunda bulunan tarafların ileri sürdüğü nedenler yerinde görülmemiş olmakla istinaf başvurusunun esastan reddine, karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE

Antalya Pegas Otelcilik İnş.ve Tic. Ltd.Şti tarafından kiralanmış olan ve ...'a ait olup ...'ın sevk ve idaresindeki otobüs ile Serik İlçesi istikametinden Antalya İstikametine doğru giderken Aksu çayı köprüsü üzerine geldiğinde direksiyon hakimiyetini kaybedip köprü korkuluklarına çarparak yaklaşık 9-10 metre yükseklikten tepe üstü düşmesi neticesinde şoför ...'da dahil toplam 16 kişinin öldüğü, 25 kişinin yaralandığı olayda,

Katılanlar Vekilinin Temyiz Sebebi;

IV. GEREKÇE

Antalya Pegas Otelcilik İnş.ve Tic. Ltd.Şti tarafından kiralanmış olan ve ...'a ait olup ...'ın sevk ve idaresindeki otobüs ile Serik İlçesi istikametinden Antalya İstikametine doğru giderken Aksu çayı köprüsü üzerine geldiğinde direksiyon hakimiyetini kaybedip köprü korkuluklarına çarparak yaklaşık 9-10 metre yükseklikten tepe üstü düşmesi neticesinde şoför ...'da dahil toplam 16 kişinin öldüğü, 25 kişinin yaralandığı olayda,

Katılanlar Vekilinin Temyiz Sebebi;

Sanığın Pegas Otelcilik İnş.ve Tic. Ltd.Şti'de ... operasyon müdürü olarak görev yaptığı ve şirketin prosedürünü uygulayarak 7 saat 2 dakika dinlenmiş olan otobüsü görevlendirdiği ve bu durumun dosya içerisinde bulunan GPRS döküm inceleme raporunda ve 03.04.2017 tarihli bilirkişi raporunda belirtildiği anlaşıldığından, sanık hakkında beraat kararı verilmesinde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Ceza Dairesinin, 22.12.2018 tarihli ve 2017/2951 Esas, 2017/2976 Karar sayılı kararında katılanlar vekilince öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca Antalya 1. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 14.06.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/3307, Karar No: 2012/5352, Tarih: 06.06.2012

**8. Hukuk Dairesi         2012/3307 E.  ,  2012/5352 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Tapu iptali ve tescil

Hazine ile ...aralarındaki tapu iptali ve tescil davasının reddine dair Kaynarca Sulh Hukuk Mahkemesinden verilen 02.02.2010 gün ve 39/26 sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davacı Hazine temsilcisi tarafından süresinde istenilmiş olmakla dosya incelendi gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı Hazine temsilcisi, mülkiyeti davalılara ait olan 1141 parsel sayılı taşınmazın 3621 sayılı Kıyı Kanununa göre, kıyı kenar çizgisi kapsamında kalan yerlerden olduğunu, tapu kaydının iptalini ve tescil dışı bırakılmasına karar verilmesini istemiştir.

Davalı ..., yargılama oturumlarına katılmamış ve davaya bir cevap da vermemiştir.

Mahkemece, hak düşürücü süreden davanın reddine karar verilmesi üzerine; hüküm, davacı Hazine temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.

Hemen belirtilmelidir ki, mahkemenin kararı 5841 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği 14.03.2009 tarihinden sonra verilmiş olup; bu kanunun 2. ve 3.maddeleri ile getirilen yeni düzenlemelere dayanılarak oluşturulmuştur.

14.03.2009 tarihinde yürürlüğe giren 25.02.2009 günlü 5841 sayılı Çeşitli Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 2. maddesi ile 3402 sayılı Kanunun 12. maddesinin 3.fıkrasına eklenen cümlede: "bu hüküm iddia ve taşınmazın niteliğine yahut Devlet ve diğer kamu tüzel kişileri dahil tarafların sıfatına bakılmaksızın" ve 3.maddesi ile aynı Kanuna eklenen geçici 10.maddesinde ise; “Bu Kanunun 12. maddesinin 3. fıkrası hükmü Devletin hüküm ve tasarrufu altında olduğu iddiası ile yürürlük tarihinden önce açılmış ve henüz kesin hükme bağlanmamış olan davalarda dahi uygulanır.” şeklindedir. Bu değişiklik nedeniyle bu yasanın yürürlük tarihinden sonra Hazinenin açtığı davalarda da 10 yıllık hak düşürücü süre uygulanmaya başlanmıştır.

Ne var ki, yerel mahkeme kararının temyizi aşamasında Anayasa Mahkemesi’nin 12.05.2011 gün ve 2009/31 E. 2011/77 K. sayılı kararıyla; “25.02.2009 gün ve 5841 sayılı Çeşitli Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un 2.maddesiyle 21.06.1987 günlü 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 12. maddesinin üçüncü fıkrasına eklenen cümlenin ve 3.maddesiyle 3402 sayılı Yasaya eklenen Geçici 10. maddenin Anayasaya aykırı olduğuna ve iptaline” karar verilmiş ve bu iptal kararı 23.07.2011 tarihli Resmi Gazetede yayımlanmıştır.Anayasa Mahkemesinin iptal kararlarının yasama, yürütme ve yargı organları ile idari makamlar, gerçek ve tüzel kişileri bağlayacağı açıktır.

Diğer taraftan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 33.maddesinde yer alan “Hakim, Türk hukukunu resen uygular” hükmü ile ifadesini bulan yasal ilke gözetildiğinde; Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararlarının derdest dosyalar yönünden uygulanmasının zorunluluğu ortadadır.