muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2010/4902, Karar No: 2010/5603, Tarih: 13.05.2010

Mahkemece sözleşmenin 08.08.2007 tarihinde feshedildiği gözden kaçırılarak çekişme konusu bağımsız bölümün davacı adına tescil edilmesi doğru olmamıştır.

Kaldı ki, dosyada yer alan bilgi ve belgelerden özellikle bilirkişilerin 30.06.2008 tarihli raporlarından yapının getirildiği fiziki seviyenin % 60 olduğu anlaşılmaktadır. Bu seviye itibariyle yüklenicinin inşaat yapım borcunu yerine getirdiği düşünülemeyeceğinden dahi davanın reddi gerekir.

Mahkemece bu hususunda gözden kaçırılması yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.

Karar açıklanan bütün bu nedenlerle bozulmalıdır.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz olunan kararın BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın iadesine, 13.05.2010 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/11468, Karar No: 2012/16715, Tarih: 21.05.2012

**7. Ceza Dairesi         2011/11468 E.  ,  2012/16715 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 4926 Sayılı kanuna muhalefet

HÜKÜM : Hükümlülüğe ve müsadereye

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

4926 Sayılı yasanın 34.maddesinin son fıkrasında öngörülen "bu maddenin uygulanmasında para cezasına esas alınacak değer, gümrük idaresince belirlenen değerdir." düzenlemesindeki "gümrük idaresince" ibaresinin hükümden sonra 30.12.2008 gün ve 27096 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Anayasa Mahkemesinin 18.9.2008 gün ve 2006/47 Esas, 2008/144 karar sayılı kararı ile Anayasaya aykırı görülerek iptal edildiği de dikkate alınmak suretiyle,

Soruşturma evresinde, 4926 sayılı yasanın 34.maddesi uyarınca, sanığa 11/04/2005 günü tebliğ edilen ödeme önerisi üzerine, sanığın 10 gün içerisinde ön ödemeye uymadığı gerekçesiyle anılan maddedeki 30 günlük süre beklenmeden 28/04/2005 tarihinde dava açılmış olup, yargılama sırasında bilirkişiye hesaplattırılan gümrüklenmiş değer üzerinden sanığa yeniden ödeme önerisi tebliğ edilip sonucuna göre hukuki durumunun değerlendirilmesi gerekirken, ödeme önerisine uyulmadığından bahisle yazılı şekilde hüküm kurulması,

Yasaya aykırı, sanığın temyiz itirazları bu nedenle yerinde görüldüğünden sair hususlar incelenmeksizin hükmün BOZULMASINA, 21/05/2012 günü oyçokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY

Sanık 10 gün içinde ödemeyi yapacağını yazılı olarak bildirmediği gibi sonraki bildirilen gümrüklenmiş değer daha fazla olup, azı ödemeyen çoğu ödemeyeceği düşüncesiyle çoğunluğun bozma kararına katılmıyorum.
Yargıtay — Esas No: 2009/9012, Karar No: 2010/785, Tarih: 08.02.2010

**6. Ceza Dairesi         2009/9012 E.  ,  2010/785 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇLAR : Yağma, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm sanık ... tarafından duruşmasız olarak temyiz edilmekle; sanık ... ve savunmanı duruşma gününden usulen haberdar edildikleri halde duruşmaya gelmedikleri ve bir mazeret de bildirmedikleri anlaşılmakla adı geçen sanık yönünden duruşmasız olarak yapılan inceleme sonunda, başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

I- Sanık ... hakkında yakınan Muhammet’e yönelik kişiyi hürriyetinden yoksun kılma ve yakınanlar ... ve ...’e yönelik kişiyi hürriyetinden yoksun kılma ile yağma; sanık ... hakkında yakınan Muhammet’e yönelik kişiyi hürriyetinden yoksun kılma ve yağma suçlarından kurulan hukmün temyiz incelenmesinde:

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, uyulan bozmaya, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan elverişli kanıtlara, gerekçeye ve Hakimler Kurulunun takdirine göre sanıklar ... ve ... savunmanlarının temyiz itirazları yerinde görülmemiş olduğundan reddiyle, usul ve yasaya uygun bulunan hükmün tebliğname gibi ONANMASINA,

II- Sanık ... hakkında yakınan Muhammet’e yönelik yağma suçundan kurulan hükmün incelemesine gelince:

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve Hakimler Kurulunun takdirine göre; suçun sanık tarafından işlendiğini kabulde ve nitelendirmede usul ve yasaya aykırılık bulunmadığından, diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

Ancak;

Sanığın, diğer arkadaşlarıyla birlikte yakınana ait saati yağmaladıktan sonra, sanık ... tarafından, yakınanın sekreteri tanık ...’ın aranarak saati geri vermek istediğini söyleyip iade iradesini göstermesi sonucunda yakalanan sanık ...’dan saatin ele geçirildiği ve yakınana iade edildiğinin anlaşılması karşısında; sanık hakkında 5237 sayılı TCK.nun 168/3. maddesinin uygulanması gerektiğinin gözetilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanık ... savunmanının temyiz itirazları bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenlerle isteme aykırı olarak BOZULMASINA, 08.02.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/99, Karar No: 2019/1540, Tarih: 18.02.2019

**11. Ceza Dairesi         2019/99 E.  ,  2019/1540 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Vergi Usul Kanununa muhalefet

HÜKÜM : Mahkumiyet

Sanık müdafinin temyiz talebinin, “2006 takvim yılında sahte fatura kullanma” suçundan kurulan mahkûmiyet hükmüne yönelik olduğu anlaşıldığından, mahkûmiyet hükmüyle sınırlı olarak temyiz incelemesi yapılmıştır.

Sanığa yüklenen “2006 takvim yılında sahte fatura kullanma” suçunun cezasının türü ve üst sınırına göre, 5237 sayılı TCK'nin 66/1-e maddesinde öngörülen 8 yıllık asli dava zamanaşımının, kesici son işlem olan sanık hakkında ilk mahkûmiyet hükmünün kurulduğu 01.06.2010 tarihinden, ikinci mahkûmiyet hükmünün kurulduğu 19.06.2018 tarihine kadar gerçekleştiği gözetilmeden, yargılamaya devamla yazılı şekilde hüküm kurulması,

Yasaya aykırı, sanık müdafinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, 5320 sayılı Kanun’un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nin 321. maddesi uyarınca hükmün BOZULMASINA; ancak yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen bu hususta aynı Kanun’un 322. maddesinde öngörülen yetkiye dayanılarak karar verilmesi mümkün olduğundan, sanık hakkında açılan kamu davasının 5271 sayılı CMK'nin 223/8. maddesi uyarınca DÜŞMESİNE, 18.02.2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/257, Karar No: 2023/834, Tarih: 28.03.2023

**3. Hukuk Dairesi         2023/257 E.  ,  2023/834 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/472 E., 2022/1748 K.

ASIL VE BİRLEŞEN DAVADA

KARAR : Asıl ve birleşen davanın kısmen kabulü

İLK DERECE MAHKEMESİ : Elbistan 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2018/282 E., 2021/500 K.

Taraflar arasında birleştirilerek görülen tazminat davalarından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesinin 26.02.2018 tarihli ve 2015/218 E., 2018/83 K. sayılı kararı ile asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin 20.06.2018 tarihli ve 2018/577 E., 2018/573 K. sayılı kararıyla; İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve yeniden yargılama yapılmak üzere dosyanın Mahkemesine gönderilmesine karar vermiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı doğrultusunda yeniden yapılan yargılama sonucunda İlk Derece Mahkemesince, asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince; davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak, yeniden esas hakkında asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 28.03.2023 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde gelen davacı vekili Avukat ... ile davalı vekili Avukat ...'ın sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen saat 14.00'te Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı asıl davada; 26.01.2015 tarihinde ana yol kenarında bulunduğu sırada yüksek gerilim hattından kaynaklanan elektrik çarpması sonucu ağır şekilde yaralandığını, sağ kolunun, sağ ve sol ayak parmaklarının kesildiğini, olayın meydana gelmesinde davalının tamamen kusurlu olduğunu, hurdacılık işi yaptığını, aylık kazancının 5.000 TL'nin üzerinde olduğunu ileri sürerek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, şimdilik 1.000 TL maddi tazminatın tahsilini istemiş; birleşen davada ise aynı vakıalara dayanarak, 250.000 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş; 05.12.2017 tarihli dilekçesi ile maddi tazminat talebini 1.606.953,54 TL olarak belirlemiştir.

II. CEVAP

Davalı; tarafına husumet yöneltilemeyeceğini, sorumluluğuna gidilemeyeceğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

II. CEVAP

Davalı; tarafına husumet yöneltilemeyeceğini, sorumluluğuna gidilemeyeceğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; 09.12.2020 tarihli kusur raporu ile 26.05.2021 tarihli hesap raporu hükme esas alınarak, davacının olay tarihinde açık arazide bulunan elektrik direğine dokunması sonucu elektrik akımına kapılarak ağır şekilde yaralandığı, Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Kurulunun raporu ile % 92 oranında malul kaldığının belirlendiği, Devlet hastanesi tarafından düzenlenen raporda ise davacının vücudundaki fonksiyon kaybının % 60 olarak belirlendiği, davalı tarafça raporlar arasında çelişki bulunduğundan bahisle maluliyet oranının tespiti amacıyla Adli Tıp Genel Kurulundan rapor alınmasının talep edildiği, dosyanın gönderildiği Adli Tıp Genel Kurulu tarafından; maluliyet oranının ilgili ihtisas dairesi tarafından mevzuata uygun olarak belirlendiği, Adli Tıp Üst Kurullarının görev tanımlarını yapan Adli Tıp Kurumu Kanunu'nun ilgili maddeleri uyarınca, Adli Tıp İkinci Üst Kurulunca değerlendirmeyi gerektirecek bir duruma rastlanılamadığı, raporlar arası çelişkiden bahsedilemeyeceği, nitekim özürlülük kavramıyla meslekte kazanma gücü kaybı, çalışma gücü kaybı kavramlarının farklı kavramlar olduğu belirtilerek dosyanın işlemsiz iade edildiği; olayın meydana gelmesinde enerji nakil hattının bakım, onarım ve kontrol yükümlülüğünü yerine getirmediği anlaşılan davalı şirketin % 90 oranında, tehlike arz ettiği bilinen açık arazideki yüksek gerilim hattına dokunmakla can güvenliğini tehlikeye atan davacının ise %10 oranında kusurlu olduğu, davacının sigorta kaydının en son 2010 yılına ait olduğu, vergi kaydının bulunmadığı, hurdacılık işiyle ilgili herhangi bir ruhsatının da olmadığı, bu nedenle asgari ücret üzerinden yapılan tazminat hesaplamasının hukuka uygun olduğu gerekçesiyle; asıl davanın kısmen kabulü ile 982.272,47 TL maddi tazminattan yargılama sırasında davacıya yapılan toplam 170.000 TL tutarındaki geçici ödemenin mahsubu ile bakiye 812.272,47 TL maddi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, ayrıca geçici ödemelerden 20.000 TL'nin olay tarihi olan 26.01.2015 tarihinden geçici ödeme tarihi olan 24.02.2016 tarihine kadar; 150.000 TL'nin ise olay tarihi olan 26.01.2015 tarihinden geçici ödeme tarihi olan 06.12.2017 tarihine kadar işleyecek yasal faizinin davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine; birleşen davanın kısmen kabulü ile 150.000 TL'nin olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştlardır.

B. İstinaf Sebepleri

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştlardır.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davacı vekili; davacının hurdacılık işi yaptığını ve aylık gelirinin 4.500 TL'nin üzerinde olduğunu, bu nedenle asgari ücret üzerinden yapılan tazminat hesaplamasının hatalı olduğunu, kaldı ki karar tarihine en yakın tarih itibariyle yeniden hesap raporu alınması gerektiğini, hükmedilen manevi tazminatın az olduğunu, talebi doğrultusunda manevi tazminata hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek; İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

2. Davalı vekili; tarafına husumet yöneltilemeyeceğini, sorumluluğuna gidilemeyeceğini, olayın üzerinden yaklaşık 6 yıl geçtiğini, Adli Tıp Genel Kurulundan alınacak rapor ile davacının maluliyet durumunun yeniden değerlendirilmesi ve olay mahallinde keşif yapılarak yeniden kusur raporu alınması gerektiğini, hükmedilen manevi tazminatın fazla olduğunu ileri sürerek; İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

2. Davalı vekili; tarafına husumet yöneltilemeyeceğini, sorumluluğuna gidilemeyeceğini, olayın üzerinden yaklaşık 6 yıl geçtiğini, Adli Tıp Genel Kurulundan alınacak rapor ile davacının maluliyet durumunun yeniden değerlendirilmesi ve olay mahallinde keşif yapılarak yeniden kusur raporu alınması gerektiğini, hükmedilen manevi tazminatın fazla olduğunu ileri sürerek; İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davacının olay tarihinde ana yol kenarında bulunduğu sırada elektrik akımına kapılarak ağır şekilde yaralandığı, % 92 oranında malul kaldığı, olayın meydana gelmesinde davacının % 10 oranında, davalı şirketin ise % 90 oranında kusurlu olduğu, davalının meydana gelen zarardan sorumlu olduğu, maddi tazminat istemiyle açılan asıl davada verilen İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve kanuna uygun olduğu; ancak İlk Derece Mahkemesince verilen ilk kararın davalı taraf lehine kaldırılmasına karar verildiği ve davacı lehine hükmedilen 100.000 TL manevi tazminatın fazla olduğunun kararda belirtildiği, buna rağmen İlk Derece Mahkemesince yeniden yapılan yargılama sonucunda, davalının usuli kazanılmış hakkını ihlal edecek şekilde davacı lehine 150.000 TL manevi tazminata hükmedilmiş olmasının hukuka aykırı olduğu, aleyhe hüküm verme yasağının ihlal edildiği, somut olayın gelişim şekli, olay tarihi, olay nedeniyle duyulan acı ve elemin derecesi, tarafların sosyal ve ekonomik durumları dikkate alınarak davacı lehine 80.000 TL manevi tazminata hükmedilmesi gerektiği gerekçesiyle; davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine; davalı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden esas hakkında; asıl davanın kısmen kabulü ile 982.272,47 TL maddi tazminattan yargılama sırasında davacıya yapılan toplam 170.000 TL tutarındaki geçici ödemenin mahsubu ile bakiye 812.272,47 TL maddi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, ayrıca geçici ödemelerden 20.000 TL'nin olay tarihi olan 26.01.2015 tarihinden geçici ödeme tarihi olan 24.02.2016 tarihine kadar; 150.000 TL'nin ise olay tarihi olan 26.01.2015 tarihinden geçici ödeme tarihi olan 06.12.2017 tarihine kadar işleyecek yasal faizinin davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine; birleşen davanın kısmen kabulü ile 80.000 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davacı vekili; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiş, ayrıca birleşen davada manevi tazminat talebinin reddedilen kısmı üzerinden davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmiş olmasının hakkaniyetle bağdaşmadığını ileri sürerek; kararın bozulmasını talep etmiştir.

2. Davalı vekili; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Asıl ve birleşen davada uyuşmazlık, elektrik çarpmasından kaynaklı yaralanma nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 20.07.2016 tarihinde istinaf incelemesi Türk hukuk uygulamasında yerini almış ve böylece ilk derece mahkemeleri ile Yargıtay arasına istinaf kanun yolu getirilmiştir. 20.07.2016 tarihinden sonra verilen ilk derece mahkemelerinin kesin olmayan nihai kararlarına karşı ilk önce istinaf yoluna başvurulabilecek, doğrudan doğruya temyiz yoluna başvurulamayacaktır.

2. İstinaf bir temyiz incelemesi değildir. Her ikisi de kanun yolu olmakla birlikte nitelikleri temelde farklıdır. Temyizde hukuki denetim yapılır/yapılmalıdır; istinafta ise, kanunda belirtilen sınırlar ve kurallar çerçevesinde maddi ve hukuki denetim yapılır.

3. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nda (6100 sayılı Kanun) istinaf incelemesi sonucunda verilebilecek kararların niteliği, bunların ne şekilde verileceği ve türleri tam olarak belirtilmemiştir.

4. İlk derecedeki tahkikatın amacı; uyuşmazlığı çözüp karar vermek, buna karşılık temyizdeki incelemenin amacı denetimdir. İstinafta ise, bir yandan ilk derece mahkemesinde yapılan tahkikat denetlenir, diğer yandan gerekirse yeniden inceleme yapılarak karar verilir.

5. Temyiz kural olarak hukukî denetimle sınırlıdır. Temyizde istinaf mahkemesinin yerine geçilerek yeniden yargılama yapılması söz konusu değildir. Nitekim temyizde derece mahkemesi kararı doğru bulunursa sadece onama kararı verilir; derece mahkemesi kararı doğru bulunmazsa bozma ile yetinilir ve bozmadan sonra (derece mahkemesi bu karara uyarsa) bu bozmaya göre kararı verecek olan yine derece mahkemesidir. Yani istinaftaki kararlar (içerik olarak bazı yönlerden bazen benzerlik gösterse de) onama veya bozma şeklinde nitelendirilemez. Zira istinaf incelemesinde yeniden yargılama yapılması, ilk derece mahkemesi yerine geçilerek karar verilmesi, hukukî denetim dışında maddi vakıa denetimi yapılması söz konusudur. Buna göre salt “onama” ya da “bozma” şeklinde kararlar verilmesi istinafa uygun değildir.

6. İstinaf yargılamasında esastan incelemede asıl olan duruşma yapılmasıdır. 6100 sayılı Kanun'un 356 ncı maddesinde tek tek sayılan istisnalar dışında duruşma yapılması zorunludur. Duruşma yapılmadan karar verilebilecek hâllerin bir kısmı esasa, bir kısmı da usûle ilişkindir.

6. İstinaf yargılamasında esastan incelemede asıl olan duruşma yapılmasıdır. 6100 sayılı Kanun'un 356 ncı maddesinde tek tek sayılan istisnalar dışında duruşma yapılması zorunludur. Duruşma yapılmadan karar verilebilecek hâllerin bir kısmı esasa, bir kısmı da usûle ilişkindir.

7. 6100 sayılı Kanun'un 353/1-a maddesinde altı bent hâlinde sayılmış olan usule ilişkin hukuka aykırılık durumlarında, ilk derece mahkemesine ait kararın esası incelenmeden kaldırılmasına ve davanın yeniden görüşülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye veya kendi yargı çevresinde uygun göreceği başka bir yer mahkemesine ya da görevli ve yetkili mahkemeye gönderilmesine kesin olarak karar verilir.

8. İlk derece mahkemesi kararı istinaf mahkemesi tarafından kaldırıldığında, dosya kendisine gelen ilk derece mahkemesi, istinaf mahkemesinin verdiği bu karar ile bağlıdır. Anılan usûli ihlallerin varlığı hâlinde istinaf mahkemesi esas hakkında incelemeye geçememektedir. O hâlde istinaf mahkemesi 6100 sayılı Kanun'un 353/1-a maddesinde mevcut olan bir ihlâli tespit etmiş ve bu tespitten sonra kararı kaldırmış ise dosyayı uygun gördüğü ilk derece mahkemesine göndermekle yetinir, başka bir müdahalede bulunamaz. Artık bu durumda istinaf mahkemesi bir inceleme yapmakta, ancak esasa girmemekte ve kendisi işin esası hakkında bir karar vermemektedir. Söz konusu gönderme kararı usûle ilişkin nihaî bir karardır. Gönderme kararı dosya kendisine gönderilen ilk derece mahkemesini bağlayacağından ilk derece mahkemesi bu çerçevede işlem yapmak zorundadır. Ancak bu durumda, ilk derece mahkemesinin uyma veya direnme benzeri bir karar verebilmesi teknik anlamda mümkün değildir.

9. Yine istinaf mahkemesi tarafından uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış veya değerlendirilmemiş olması ya da talebin önemli bir kısmı hakkında karar verilmemiş olması sebebiyle gönderme kararı verilirse, ilk derece mahkemesi istinaf mahkemesinin gönderme kararında işaret edildiği şekilde delilleri toplamalıdır. Bununla birlikte istinaf mahkemesinin kararı, ilk derece hâkimini delilleri nasıl değerlendirmesi gerektiği konusunda bağlamayacaktır.

10. Usule ait kazanılmış hak müessesesi ise, Usul Hukukunun dayandığı ana esaslardandır ve kamu düzeni ile de ilgilidir. Mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nda ve 6100 sayılı Kanun'da“usulî kazanılmış hak” kavramına ilişkin açık bir hüküm bulunmamaktadır.