muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/5967, Karar No: 2022/7328, Tarih: 08.06.2022

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile özetle;

“...Dava konusu yetki tespit başvuruları sonuçlandırılırken de davalı Aile Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığınca 696 sayılı KHK ile sürekli işçi kadrolarına geçişi yapılan işçiler dikkate alınmamıştır. ... Dosya kapsamına alınan yazılar ve dosya içeriğine göre davalı üniversitede çalışan ve 696 KHK ile kadroya geçen işçilerin kadroya geçmeden önce 10 nolu Ticaret Büro iş kolunda faaliyet gösteren alt işveren işyerlerinde çalıştıkları, 696 sayılı KHK ile kadroya geçişlerinin... Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi Müdürlüğünün 1.8211.01.01.1209994.001. 03.92.000 sicil sayılı 10 nolu Ticaret Büro iş kolundan tescil ettirilen işyerinden bildirildikleri, farklı işkolunda yeni tescil edilen işyerlerinden bildirimlerinin söz konusu olmadığı anlaşılmıştır. Hal böyle olunca 696 KHK ile... Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi Müdürlüğünün 1.8211.01.01.1209994.001.03.92.000 sicil sayılı 10 nolu Ticaret Büro iş kolundan tescil ettirilen işyerinden bildirilen işçilerin anılan ilkeler ve yasal düzenlemeler uyarınca yetki tespitinde dikkate alınması gerektiğinin kabul edilmesi gerekmektedir. Yetki tespit talep tarihi itibariyle davalı üniversitenin 10 nolu Ticaret ve Büro iş kolunda kayıtlı işyerlerinde 696 KHK ile kadroya geçirilen işçiler dahil aynı iş kolunda çalışan 830 işçiden 505 kayıtlı üye ile yetki talep tarihi itibariyle işyerinde çoğunluğa sahip olan davacı sendikanın yetkili sendika olduğunun tespitine karar verilmesi gerekir iken...” gerekçesiyle davanın kabulü ile “1-Davalı Aile Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’nın 26/12/2018 tarihli 10864794-103.02-E.998828 Sayılı TEZ-KOOP-İŞ Sendikası’na verilen çoğunluk tespitinin İPTALİNE, 2-Davalı Aile Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’nın 26/12/2018 tarihli 10864794-103.02-E.999109 Sayılı olumsuz tespit yazısının İPTALİNE, 3-Davacı ... SENDİKASININ ... ve bağlı (10 nolu iş kolunda faaliyet gösteren) işyerlerinde çoğunlukta olduğunun TESPİTİNE” karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde, davalı Sendikanın başvurusu üzerine Sosyal Güvenlik Kurumuna yapılan işçi bildirimleri doğrultusunda başvuru tarihi itibariyle söz konusu işyerlerinde 254 işçinin çalıştığını, bunlardan 209'unun davalı Sendika işçisi olduğunun belirlenerek yetki tespit yazısının taraflara gönderildiğini, 696 sayılı KHK'ya bakıldığında, kadroya geçiş öncesi işçinin çalıştığı işyeri ile kadroya geçiş sonrası çalıştığı işyerinin işkolunun aynı olması durumunda mevcut işyerindeki işkolundan Kuruma bildirileceğinin, farklı olması durumunda ise yeni tescil edilen işyeri olarak Kuruma bildirileceğinin ve yetki tespitinde hesaplamaya dahil edilmeyeceğinin düzenlendiğini, yetki tespitine dahil edilmeyen... Üniversitesi Tıp Fakültesi Balcalı Hastanesinin 696 sayılı KHK uyarınca 10 nolu işkolundan tescil edilmiş olsa da 13.06.2005 tarihli işkolu tespit kararı gereğince sağlık işkolunda olduğunun açık olduğunu, davalı Bakanlıkça yapılan olumlu ve olumsuz yetki tespitlerinin usul ve kanuna tamamen uygun olduğunu belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

2. Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde; davalı Üniversite ile toplu iş sözleşmesi yapmak için davalı Sendikanın yetki tespit başvurusunda bulunması üzerine Bakanlıkça yapılan incelemede davalı Sendikanın kanunun aradığı gerekli çoğunluğu sağladığının tespit edildiğini, Bakanlıkça yetkili sendikanın tespitine ilişkin kararın hukuka ve mevzuat hükümlerine uygun olduğunu belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

2. Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde; davalı Üniversite ile toplu iş sözleşmesi yapmak için davalı Sendikanın yetki tespit başvurusunda bulunması üzerine Bakanlıkça yapılan incelemede davalı Sendikanın kanunun aradığı gerekli çoğunluğu sağladığının tespit edildiğini, Bakanlıkça yetkili sendikanın tespitine ilişkin kararın hukuka ve mevzuat hükümlerine uygun olduğunu belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

3. Davalı ... İş Sendikası vekili istinaf dilekçesinde; alt işverende çalışan işçilerin işkolu ile geçişten sonraki işkolunun aynı olması nedeniyle davanın kabulüne karar verildiğini, Mahkemece hükme esas alınan sendika üye sayısının doğru olmadığını, eksik inceleme ve yanlış bir değerlendirme ile sonuca gidildiğini, bilirkişi raporunda başvuru tarihinde 696 sayılı KHK ile kadroya geçen işçilerden davalı Sendikaya bağlı işçilerin dışında kalan tüm işçilerin sanki davacı sendikanın üyesiymiş gibi işlem yapıldığını, Mahkemece geçişleri yapılan işçilerin geçişten önce hangi sendikaya üye oldukları hususunda net bir inceleme yapılmaksızın ve sadece işkolu nazara alınarak sonuca gidilmesinin hatalı olduğunu, davacı Sendika üyesi olan işçilerin kadroya geçirilmeden önce... Üniversitesi Tıp Fakültesi Balcalı Hastanesi hizmet alım sözleşmeleri kapsamında iş alan alt işveren nezdinde çalıştıklarını, hizmet alım ihalesi kapsamındaki alt işveren işyerlerinin 10 nolu işkolundan tescil edildiğini ancak hastanenin Yargıtayın istikrar kazanmış kararları ve Bakanlığın uygulaması gereği sağlık işkolunda faaliyet gösterdiğini, Balcalı Hastanesi işyerinin ismi “Ç.Ü. Tıp Fakültesi Balcalı Hastanesi” olarak gözükmesine rağmen “Ç.Ü. Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü" üzerinden bildirim yapılarak KHK'nın 113 üncü maddesine aykırı uygulama yapıldığını, bu işçilerin fiilen çalıştığı yer itibarıyla işyeri adının adreste gözüktüğü şekliyle düzeltilmesi gerektiğini, bu yanlış bildirime rağmen Bakanlığın yaptığı yazışmalar neticesinde davacının sendikaya üye yaptığı kadroya geçen alt işveren işçilerinin yetki başvurusunda dikkate alınmadığını, asıl işverenin sağlık işkolunda faaliyet yürüttüğünü, alt işveren ile asıl işverenin işkollarının farklı olduğunu, dolayısıyla yetki tespiti için çoğunluk tespitinde bu işçilerin nazara alınamayacağını belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile özetle;

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile özetle;

“...somut olayda, davalı üniversitede çalışan ve 696 sayılı KHK ile kadroya geçen işçilerin kadroya geçmeden önce 10 nolu Ticaret Büro iş kolunda faaliyet gösteren alt işveren işyerlerinde çalıştıkları, 696 sayılı KHK ile kadroya geçişlerinin de... Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi Müdürlüğünün 1.8211.01.01.1209994.001. 03.92.000 sicil sayılı 10 nolu Ticaret Büro iş kolundan tescil ettirilen işyerinden bildirildikleri, farklı işkolunda yeni tescil edilen işyerlerinden bildirimlerinin söz konusu olmadığı anlaşılmıştır. Hal böyle olunca 696 sayılı KHK ile... Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi Müdürlüğünün 1.8211.01.01.1209994.001.03.92.000 sicil sayılı 10 nolu Ticaret Büro iş kolundan tescil ettirilen işyerinden bildirilen işçilerin anılan ilkeler ve yasal düzenlemeler uyarınca yetki tespitinde dikkate alınması gerektiğinin kabul edilmesi gerekmektedir. Yetki tespiti talep tarihinden sonra, bahsi geçen işçilerin iş kollarının değiştirilmiş olmasının eldeki davaya etkisi bulunmamaktadır. Yetki tespit talep tarihi itibariyle davalı üniversitenin 10 nolu Ticaret ve Büro iş kolunda kayıtlı işyerlerinde 696 KHK ile kadroya geçirilen işçiler dahil aynı iş kolunda çalışan sayısına göre, işyerinde çoğunluğa sahip olan davacı sendikanın yetkili sendika olduğunun tespiti ile, davalı Bakanlıkça verilen davalı sendikanın yetkili olduğuna dair olumlu yetki tespit kararı ile davacı sendikanın yetkili olmadığına dair olumsuz yetki tespit kararlarının iptaline ilişkin kararın yerinde olduğu anlaşılmıştır...” gerekçesiyle istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz başvurusunda bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalılar vekilleri istinaf başvurularında belirttikleri gerekçelerle kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’nun (6356 sayılı Kanun) 41 inci ve devamı maddeleri kapsamında olumlu ve olumsuz yetki tespitinin iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın (Anayasa) “Toplu iş sözleşmesi ve toplu sözleşme hakkı” kenar başlıklı 53 üncü maddesinin birinci fıkrası şöyledir:

“İşçiler ve işverenler, karşılıklı olarak ekonomik ve sosyal durumlarını ve çalışma şartlarını düzenlemek amacıyla toplu iş sözleşmesi yapma hakkına sahiptirler.”

2. 6356 sayılı Kanun'un “Yetki” kenar başlıklı 41 inci maddesinin birinci fıkrası da şöyledir:

696 sayılı KHK’nın yukarıda belirtilen 127 nci maddesinin altıncı fıkrasında mevcut işyerinden bildirilecek işçiler ile farklı işkolunda yeni tescil edilen işyerlerinden bildirilen işçiler bakımından farklı düzenlemeler yapılmış ise de, maddenin amacı 31/10/2020 tarihine kadar sürecek geçiş döneminde, sürekli işçi kadrolarına geçişi yapılan tüm alt işveren işçilerinin aynı mali ve sosyal haklara sahip olmasını temin etmektir.

...

Bu noktada, 696 sayılı KHK’nın 127 nci maddesinin altıncı fıkrasının son cümlesinde kanun koyucu tarafından yetki başvurusuna dair yapılan özel düzenlemenin dikkate alınması gerektiği hususu belirtilmelidir. Hükme göre “Bu madde kapsamındaki idarelerde; 6356 sayılı Kanunun geçici 7 nci maddesinde belirtilen mevcut işyerleri bakımından anılan Kanuna uygun olarak yetki başvurusunda bulunulabilir, ancak geçişi yapılan işçiler için yeni tescil edilen işyerlerinde, geçişten önce alt işveren işçilerini kapsayan, Yüksek Hakem Kurulu tarafından karara bağlanan ve süresi en son sona erecek toplu iş sözleşmesinin sona erme tarihinden sonra yetki başvurusunda bulunulabilir.”

Kanun koyucu söz konusu düzenleme ile açık bir şekilde mevcut işyeri bakımından 6356 sayılı STİSK hükümlerine uygun olarak yetki başvurusunda bulunulabileceğini ortaya koymuştur. Burada şu hususu ifade etmek gerekir ki, esasen mevcut işyerleri bakımından mevzuatta öngörülen bir yasak bulunmadığından, yetki başvurusunda bulunulabileceği tabiidir. Bu cümleden olarak, kanun koyucunun yaptığı bu özel düzenlemenin amacının mevcut işyerleri bakımından 696 sayılı KHK ile sürekli işçi kadrolarına geçişi yapılan ve mevcut işyerinden bildirilen işçilerin dikkate alınması gerektiği hususu olduğu sarihtir. Buna göre, 696 sayılı KHK ile sürekli işçi kadrolarına geçişi yapılan ve mevcut işyerinden bildirilen işçiler de yetki tespitinde dikkate alınacaktır.

Kanun koyucunun istisnai düzenleme sevk ettiği husus, farklı işkolundan yeni tescil edilen işyerleri bakımından yetki başvurusunun yapılması durumudur. Maddeye göre yeni tescil edilen işyerlerinde 31/10/2020 tarihinden önce yetki başvurusu yapılamayacaktır. Zaten bu tarih itibariyle de, bu işçiler de mevcut işyerinden bildirilecektir...”

3. Değerlendirme

1. Somut uyuşmazlıkta, ... tarafından 01.11.2018 başvuru tarihi itibarıyla T.C.... Üniversitesi Rektörlüğüne ait 10 nolu işkolunda faaliyet gösteren işyerlerinde toplam 254 işçi çalıştığı ve davalı Sendikanın 209 üyesi bulunduğu belirlenerek davalı Sendikanın toplu iş sözleşmesi yapabilmek için gerekli çoğunluğu sağladığına dair 26.12.2018 tarih ve 998828 sayılı olumlu yetki tespit kararı verilmiştir.

2. Davacı Sendikanın aynı tarih itibarıyla aynı işyerlerine ilişkin yapmış olduğu yetki başvurusu ise Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının 26.12.2018 tarih ve 999109 sayılı yetki tespit kararı ile başvuru tarihi itibariyle 254 işçi çalıştığı, davacı Sendikanın 38 üyesi olduğu gerekçesiyle olumsuz sonuçlandırılmıştır.
Yargıtay — Esas No: 2017/12308, Karar No: 2018/8690, Tarih: 16.04.2018

**22. Hukuk Dairesi         2017/12308 E.  ,  2018/8690 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : ALACAK

Y A R G I T A Y K A R A R I

Dava dosyasında davacının çalışma dönemine ait hizmet sözleşmesi, ihale sözleşme ve şartnameleri ile endeksör kayıtlarının, davacının ücret bordrolarıyla puantaj kayıtlarının ve ayrıca banka kayıtlarının bulunmadığı tespit edilmiştir. Davalı işverenden ihale ve davacının özlük dosyasının ve davacıya ait tüm kayıtlar ile banka kayıtlarının celbi ile eklenerek tekrar Dairemize gönderilmesi için dosyanın Mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 16/04/2018 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/5895, Karar No: 2018/6132, Tarih: 22.03.2018

**9. Hukuk Dairesi         2017/5895 E.  ,  2018/6132 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

DAVA : Davacı, kıdem tazminatı ile ücret alacağının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.Yerel mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Hüküm süresi içinde davalılardan... Temizlik Gıda Seyahat Teks. Pet. İnş. Day. Tük. San. Taah. Tic. Ltd. Şti. avukatı ile ... avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davalılardan... Temizlik Gıda Seyahat Teks. Pet. İnş. Day. Tük. San. Taah. Tic. Ltd. Şti. ile ...'nin yerinde bulunmayan bütün temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı temyiz giderlerinin temyiz edenlere yükletilmesine, 22/03/2018 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/18048, Karar No: 2014/28541, Tarih: 21.10.2014

**22. Hukuk Dairesi         2013/18048 E.  ,  2014/28541 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 9. İş Mahkemesi

TARİHİ : 19/12/2012

NUMARASI : 2011/130-2012/1140

Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, iş sözleşmesinin haksız şekilde işverence feshedildiğini ileri sürerek, kıdem ve ihbar tazminatları ile bir kısım işçilik alacağının hüküm altına alınmasını talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalılar, taraflar arasındaki iş sözleşmesinin bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, verilen kesin süre içerisinde gider avansının yatırılmaması sebebiyle dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/g maddesinde gider avansı dava şartı olarak düzenlenmiştir.

Dava şartları, mahkemenin davanın esası hakkında yargılamanın devamı için gerekli olan şartlardır. Diğer bir anlatımla; dava şartları, dava açılabilmesi için değil mahkemenin davanın esasına girebilmesi için aranan kamu düzeni ile ilgili zorunlu şartlardır.

6100 sayılı Kanun'un 115/2 maddedeki kurala göre ise “Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir. Ancak, dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için kesin süre verir. Bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmemişse davayı dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddeder”. Düzenleme gereğince, eksik olan bir dava şartı, belirli bir süre verilerek giderilebilecek ise, hakim tarafından eksikliğin giderilmesi için kesin süre verilmesi gerekir. Bu süre içinde dava şartı eksikliği tamamlanmaz ise dava, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddedilmelidir.

6100 sayılı Kanun'un 120. maddesinde gider avansı düzenlenmiştir. Buna göre “Davacı, yargılama harçları ile her yıl Adalet Bakanlığınca çıkarılacak gider avansı tarifesinde belirlenecek olan tutarı, dava açarken mahkeme veznesine yatırmak zorundadır. Avansın yeterli olmadığının dava sırasında anlaşılması hâlinde, mahkemece, bu eksikliğin tamamlanması için davacıya iki haftalık kesin süre verilir”.

Anılan düzenlemelerden ve dava şartı müessesesinden gider avansının davanın açılması sırasında alınmasının şart olmadığı, mahkemenin sonradan bu eksikliği kesin süre vererek ikmal ettirebileceği anlaşılmaktadır. Buradan hareketle mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun döneminde açılmış olsa da, istisnai hüküm bulunmaması sebebiyle davanın her aşamasında aranan gider avansı dava şartının 6100 sayılı Kanun'un 114/g, 115/2 ve 120. maddeleri gereği gözetilmesi gerektiği ortaya çıkmaktadır.

Davanın açıldığı tarihte eksik veya hiç gider alınmamış olsa bile gider avansı dava şartı olmakla hüküm verilinceye kadar ikmal ettirilebilir. İster gider avansı isterse tamamlama avansı olarak tanımlansın ikmal edilmesi gereken paranın hukuk yargılamasındaki nitelemesi dava şartı olarak gösterilen gider avansıdır. Gider avansının yatırılmaması veya ikmal edilmemesi halinde dava usulden reddedilecektir.

Ancak Kanun'un 324. maddesinde delil ikamesi avansı, 325. maddesinde ise re' sen yapılması gereken işlemlerde giderler düzenlenmiştir.

324. madde gereğince “Taraflardan her biri ikamesini talep ettiği delil için mahkemece belirlenen avansı, verilen kesin süre içinde yatırmak zorundadır. Taraflar birlikte aynı delilin ikamesini talep etmişlerse, gereken gideri yarı yarıya avans olarak öderler. Taraflardan birisi avans yükümlülüğünü yerine getirmezse, diğer taraf bu avansı yatırabilir. Aksi hâlde talep olunan delilin ikamesinden vazgeçilmiş sayılır. Tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyeceği dava ve işler hakkındaki hükümler saklıdır”.

325. maddeye göre ise “Tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyeceği dava ve işlerde, hâkim tarafından resen başvurulan deliller için gereken giderlerin, bir haftalık süre içinde taraflardan birisi veya belirtilecek oranda her ikisi tarafından ödenmesine karar verilir. Belirlenen süre içinde bu işlemlere ait giderleri karşılayacak miktarda avans yatırılmazsa, ileride bu gideri ödemesi gereken taraftan alınmak üzere Hazineden ödenmesine hükmedilir”.

6100 sayılı Kanun'un 120. maddesindeki gider avansı ile ilgili düzenlemenin 324. maddedeki delil ikamesi için avans kuralı ile birlikte değerlendirilmesi ve dava şartı olan gider avansının delillerin ikamesi dışındaki yargılama giderleri için dikkate alınması gerekir. Dolayısı ile delil ikamesi için alınacak avans ile dava şartı olan gider avansının birbirinde ayrılması, delillerin ikamesi için alınacak avansın gider avansı içinde yer almaması zorunludur.

Tanık dinlenmesi, bilirkişi raporu alınması ve keşif gideri gibi delil ikamesine yönelik giderlerin gider avansı içinde değerlendirilmesi 6100 sayılı Kanun'un 324. maddesi düzenlemesi karşısında mümkün değildir. Ayrıca delil ikamesi avansının da ispat külfetine göre taraflara yükletilmesi gerekir. Diğer yandan örneğin resen hesap raporu alınacaksa giderin 325. maddesi kapsamında değerlendirilmesi isabetli olacaktır.

Ancak, yukarda açıklandığı üzere dava şartı olarak öngörülen müessesenin davanın reddine yol açması sebebiyle mahkemece gider avansı ile delillerin ikamesine yönelik avans ayrılmalı, gider avansının da nelerden ibaret olduğu net olarak belirlemeli ve tarafa da hem gider avansının hem de delil ikamesi avansının hukuki sonuçları konusunda uyarı yapılmalıdır.

Somut olayda mahkeme gider avansının yatırılması hususunda davacıya 10.09.2012 tarihli duruşmada kesin süre vermiştir.

Ancak, yukarda açıklandığı üzere dava şartı olarak öngörülen müessesenin davanın reddine yol açması sebebiyle mahkemece gider avansı ile delillerin ikamesine yönelik avans ayrılmalı, gider avansının da nelerden ibaret olduğu net olarak belirlemeli ve tarafa da hem gider avansının hem de delil ikamesi avansının hukuki sonuçları konusunda uyarı yapılmalıdır.

Somut olayda mahkeme gider avansının yatırılması hususunda davacıya 10.09.2012 tarihli duruşmada kesin süre vermiştir.

Davacıya kesin süre vermiş ise de, talep edilen giderin, gider avansı veya delil ikamesi avansı olup olmadığı denetlenememektedir. Zira yukarda açıklandığı gibi gider avansı dava şartı iken, delil ikamesi avansı dava şartı olarak nitelendirilemeyecektir. Delil ikamesi avansının verilen kesin süre içinde yatırılmaması durumunda davanın dava şartı yokluğu ile reddine karar verilmesini gerektirmez. Taraf belirtilen süre de delil avansı giderini yatırmazsa dayandığı o delilden vazgeçmiş sayılır.

Mahkeme dava şartı olarak belirlediği gider avansına yönelik ara kararında gider avansını oluşturan harç, tebligat gibi gider gerektiren işlemleri kalem kalem açıklamalı, her kalemin miktarını ayrı ayrı göstermeli, dava şartına yönelik gider avansı ile ilgili olarak verilen kesin sürede yatırılmamasının sonuçlarını da duruşma zaptına açıkça yazmalıdır. Ayrıca bu avans dışında delil ikamesine yönelik avans isteniyor ise 6100 sayılı Kanun'un 115, maddesine göre değil, 324. maddesine göre işlem yapmalıdır.

Yazılı şekilde uygulama yapılmadan kesin süre verilerek dava şartı noksanlığından davanın reddine karar verilmesi hatalı olup kararın bozulması gerekmiştir.

Sonuç:

Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 21.10.2014 gününde oybirliği ile karar verildi.