muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/6108, Karar No: 2023/8950, Tarih: 11.09.2023

E. Üçüncü Bozma Kararı

1. Mahkeme kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairenin 27.06.2016 tarih ve 2015/11338 Esas, 2016/8346 Karar sayılı ilamıyla, "... Islah, iddia ve savunmanın genişletilmesi ve değiştirilmesi yasağının istisnası olup, 1086 sayılı HUMK'un 83. ve devamı maddelerinde, 6100 sayılı HMK'nın 176. ve devamı maddelerinde düzenleme altına alınmıştır. Her iki kanunda da ıslahın tahkikatın bitimine kadar yapılması gerektiği öngörülmüş, 04.02.1948 tarih ve 1944/10-1948/3 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı ile de bozmadan sonra ıslah yapılamayacağı kabul edilmiştir. Şu durumda eldeki davada; bozma kararından sonra yapılan ıslah ile arttırılan istemin kabulü yasal düzenlemeye ve İçtihadı Birleştirme kararına aykırıdır. Karar, açıklanan nedenle yerinde görülmemiş ve bozmayı gerektirmiştir..." gerekçesiyle hükmün bozulmasına; bozma nedenine göre tarafların diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

F. Mahkemece Üçüncü Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin 26.01.2017 tarih ve 2016/379 Esas, 2017/26 Karar sayılı kararıyla; ispat edilen 2013/359 Esas sayılı asıl davanın kabulüne, 30.000,00 TL davacı tazminat alacağının haksız el koyma tarihi olan 10.01.2005 tarihinden itibaren işletilecek değişen oranda yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, birleşen Ankara 5. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/470 Esas sayılı davası da ispat edildiğinden kabulüne, 334.645,00 TL davacı tazminat alacağının yine araca haksız olarak el koyma tarihi olan 10.01.2005 tarihinden itibaren işletilecek değişen oranda yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.

G. Dördüncü Bozma Kararı

1. Mahkeme kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 13.11.2017 tarih ve 2017/2942 Esas, 2017/7181 Karar sayılı ilamıyla "... Dosya kapsamından, yargılama sırasında alınan bilirkişi raporları ile dava konusu tankerin günlük kira bedeline ilişkin olarak gelen müzekkere cevaplarında belirtilen miktarlar arasında bariz farklılık olduğu anlaşılmaktadır. Şu durumda farklılıkları giderici, uzlaştırıcı bir rapor alınmak suretiyle zararın belirlenmesi gerekirken, yetersiz gerekçeyle ikinci ek bilirkişi raporu esas alınarak karar verilmiş olması doğru değildir. Kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir. Dosya kapsamından, davacının bölüşük kusuru olarak % 25 kusur oranının kabulünün olayın oluş şekline göre hatalı olduğu anlaşılmaktadır. Mahkemece daha üst seviyede bir bölüşük kusur oranının kabulüyle karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmiş olması da bozmayı gerektirmiştir. ..." gerekçeleriyle hükmün bozulmasına karar verilmiş; davacı vekilinin karar düzeltme isteği Dairenin 19.11.2018 tarih ve 2018/2286 Esas, 2018/7116 Karar sayılı ilamıyla reddedilmiştir.

H. Mahkemece Dördüncü Bozmaya Uyularak Verilen Karar

H. Mahkemece Dördüncü Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin 10.09.2019 tarih ve 2018/683 Esas, 2019/438 Karar sayılı kararıyla, Ankara 20. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2018/683 Esas sayılı davasının kabulüne, 30.000,00 TL davacı tazminat alacağının haksız el koyma tarihi olan 10.01.2005 tarihinden itibaren işletilecek değişen oranda yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, birleşen Ankara 5. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/470 Esas sayılı davasının kısmen kabulüne kısmen reddine, 117.432,33 tl davacı tazminat alacağının haksız el koyma tarihi olan 10.01.2005 tarihinden itibaren işletilecek değişen oranda yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya dair talebin reddine, birleşen 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/358 Esas sayılı davasının kısmen kabulüne kısmen reddine, 189.664,02 TL tazminat alacağının haksız el koyma tarihi olan 10.01.2005 tarihinden itibaren işletilecek değişen oranda yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya dair talebin reddine karar verilmiştir.

I. Beşinci Bozma Kararı

1. Mahkeme kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairenin 16.06.2020 tarih ve 2019/3258 Esas, 2020/1952 Karar sayılı ilamıyla, davacının tüm, davalının diğer temyiz itirazlarının reddine karar verilerek, "... Dosya kapsamından; asıl ve birleşen Ankara 5. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/470 Esas sayılı davasının daha önce Dairemiz bozmalarına konu yapıldığı, birleşen bu son davanın ise daha önce Dairemiz'in temyiz incelemesinden geçmediği, dava konusu araca 10.01.2005 tarihinde el konulduğu, davacı tarafından 08.08.2016 tarihinde bu davanın açıldığı ve üzerinden 9 yıl geçmiş bulunduğu anlaşılmıştır. Eldeki davada geçen süre de gözetildiğinde davacının makul sürede dava konusu araç yerine yenisini alıp faaliyetini sürdürmesi mümkündür. Davacının yaptığı iş ve kapasitesi gözetilerek eldeki davaya konu olan dönemde yeni bir araç alabileceği gözetildiğinde bu davanın tümden reddi gerekir... Davalı ...'nın Harçlar Kanunu'nun 13/j maddesi uyarınca harçtan muaf kurumlardan olmasına karşın hükmün 10. ve 14. bentlerinde Birleşen Ankara 5. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2016/470 Esas sayılı davasında ve birleşen Ankara 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/358 Esas sayılı davasında davacı tarafından bu yargılama nedeniyle yatırılan başvurma harcının davalıdan tahsili doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle de bozulması gerekmiştir...." gerekçeleriyle hükmün bozulmasına karar verilmiş; davacı vekilinin karar düzeltme isteği Dairenin 14.12.2020 tarihli ve 2020/2848 Esas, 2020/4345 Karar sayılı ilamıyla reddedilmiştir.

İ. Mahkemece Verilen Altıncı Karar (Kısmi Direnme Kararı)

İ. Mahkemece Verilen Altıncı Karar (Kısmi Direnme Kararı)

Mahkemenin 15.04.2021 tarih ve 2021/1 Esas, 2021/137 Karar sayılı kararıyla; Ankara 20. Asliye Hukuk Mahkemesinin 10.09.2019 tarih 2018/683 Esas 2019/438 sayılı kararında yer alan hüküm kısmının 10 nolu ve 14 nolu başvurma harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine yönelik hükümler dışındaki bozma konusu yapılan aynı mahkeme kararının hüküm kısmının 3 nolu paragrafındaki birleşen Ankara 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/358 Esas sayılı davası yönünden verilen bozma kararına karşı direnilmesine, Ankara 20. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2018/683 Esas sayılı davasının kabulüne, 30.000,00 TL davacı tazminat alacağının haksız el koyma tarihi olan 10.01.2005 tarihinden itibaren işletilecek değişen oranda yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, birleşen Ankara 5. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/470 Esas sayılı davasının kısmen kabulüne kısmen reddine, 117.432,33 TL davacı tazminat alacağının haksız el koyma tarihi olan 10.01.2005 tarihinden itibaren işletilecek değişen oranda yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya dair talebin reddine, birleşen 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/358 Esas sayılı davasının kısmen kabulüne kısmen reddine, 189.664,02 TL tazminat alacağının haksız el koyma tarihi olan 10.01.2005 tarihinden itibaren işletilecek değişen oranda yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya dair talebin reddine..." karar verilmiştir.

J. Altıncı Bozma Kararı

1. Mahkeme kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairenin yukarıda belirtilen 13.06.2022 tarih ve 2021/18246 Esas, 2022/8590 Karar sayılı ilamıyla, davalının diğer temyiz itirazlarının reddine karar verilerek, "...6100 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun geçici 4/1. maddesi gereği yapılan incelemede; davacıya ait araca akaryakıt kaçakçılığında kullanıldığı iddiasıyla el konulduğu, açılan kamu davasında Silopi Asliye Ceza Mahkemesinin 2008/77 Esas ve 2008/274 Karar sayılı ilamıyla dava dışı sanık Ahmet Saran'ın delil yetersizliğinden beraatine karar verildiği, hükmün temyiz edilmesi üzerine de Yargıtay 7. Ceza Dairesinin 15.03.2012 gün ve 2010/6889-2021/5149 sayılı ilamıyla kamu davasının zamanaşımı nedeniyle ortadan kaldırılmasına ve dava konusu nakil vasıtası aracın iadesine karar verildiği, sonrasında davacı vekilince temyize konu asıl ve birleşen davaların açıldığı, mahkemece verilen kararların temyiz edilmesi üzerine de Dairemizce yukarıda özetlenen şekilde bozma kararları verildiği anlaşılmıştır. Dava, haksız el koyma nedeniyle tazminat istemine ilişkin olup davacının mülkiyet hakkına müdahale ederek aracı üzerinde kullanmasını sınırlandıran tedbirin uygulanmasının Anayasa'nın 13. ve 35. maddelerine göre ölçülü olması gerekir. Tedbirin ölçülü olabilmesi için bu tedbirin öngörülen kamu yararı amacını gerçekleştirmeye elverişli olması ve bu tedbirin uygulanması dışında aynı amacı gerçekleştirmeye yarar daha elverişli başka bir aracın da bulunmaması gerekmektedir. Suçla mücadele alanında hangi tedbirlerin gerekli olup olmadığının değerlendirilmesi öncelikli olarak ilgili kamu makamlarının yetkisindedir. Bu alanda ne gibi tedbirlerin alınması gerektiği hakkında sorumlu ve yetkili merciler daha isabetli karar verebilecek konumdadır. Bu nedenle hangi tedbirin uygulanacağının belirlenmesi hususunda idarelerin belli ölçüde takdir yetkisi bulunmaktadır. Ne var ki seçilen aracın gerekliliğine ilişkin olarak idarelerin sahip olduğu takdir yetkisi sınırsız değildir. (Anayasa Mahkemesi, ..., B. No: 2014/14195, 20.09.2017) Somut davada, davacıya ait araca suç şüphesi üzerine el konulmuş ise de ceza yargılaması sırasında aracın 10.814,00 TL teminat karşılığı davacıya iadesine karar verilmiş, teminatın ödenmiş, ancak aracın teslim alınabilmesi için içerisindeki yakıtın boşaltılması amacıyla araç içerisinde bulunan yükün yükleme yerine iadesi istenilmiş, mahkemece yükleme yerine sevkine karar verilmiş ancak gümrük müdürlüğünce araçtaki eşya bozuk olduğundan antrepo tanklarına boşaltılamayacağı gerekçesiyle araçla birlikte alıkonulmuştur. Devam eden ceza yargılaması sonucunda ise aracın iadesine dair verilen karar kesinleşmesine rağmen araç süresinde davacıya iade edilmediği gibi ancak temyiz incelemesi sırasında Dairemizin bu hususu da bozma sebebi yapması üzerine iade gerçekleşmiştir

. Devam eden ceza yargılaması sonucunda ise aracın iadesine dair verilen karar kesinleşmesine rağmen araç süresinde davacıya iade edilmediği gibi ancak temyiz incelemesi sırasında Dairemizin bu hususu da bozma sebebi yapması üzerine iade gerçekleşmiştir. Bu durumda, ortada tedbirin devamını gerektirir makul ve haklı bir gerekçe de bulunmadığı hâlde el koyma tedbirinin fiilî olarak uygulanmasına devam edilmesi suretiyle mülkiyetin kısıtlanma süresinin uzamasına neden olunması tedbirin ölçülü olmadığını göstermektedir. Tedbirin uygulanmasında meşru bir amacın mevcut olduğu ve bu alanda kamu makamlarının geniş bir takdir yetkisinin de bulunduğu kabul edilmekle birlikte somut olay bağlamında davacının mülkiyet hakkına yapılan müdahaleyle davacıya aşırı ve orantısız bir külfet yüklendiği, davacının bölüşük kusurunun ise ancak tazminattan indirim sebebi olabileceği değerlendirilmiştir. Açıklanan nedenlerle mahkemenin direnme kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmakla, Dairemizin bozma kararı kaldırılarak temyiz incelemesine geçilmiştir. Birleşen davaya ait dava dilekçesinde davacı vekili; dava konusu aracın 11.08.2014 tarihinde teslim edildiğini belirterek, birleşen bu ek dava ile önceki davanın açılış tarihinden sonra 13.10.2010 tarihinden itibaren aracın fiili teslim tarihi olan 11.08.2014 tarihine kadar olan kazanç kaybına ilişkin maddi zararının tazmini isteminde bulunmuştur. Davaya konu aracın, bu dönemlere ait gelir kaybına yönelik hesaplama, belirtilen zaman aralığı için yapılacak olup her ay için belirlenen gelir kaybına o aydan itibaren faiz yürütülmesi gerekirken el koyma tarihinden itibaren faize hükmedilmesi usul ve yasaya uygun olmamıştır. Kararın açıklanan bu nedenle değişik gerekçeyle bozulması gerekmiştir...." gerekçesiyle 6100 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun geçici 4/1. maddesi gereği direnme kararının usul ve yasaya uygun olması nedeniyle Dairemizin 16.06.2020 gün, 2019/3258 Esas ve 2020/1952 Karar sayılı bozma kararının kaldırılmasına, kararın açıklanan nedenle davalı yararına bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararıyla; temyiz etmeyen taraf yönünden diğer taraf için "Kazanılmış Hak-Müktesab Hak" doğduğu temyiz eden taraf yönünden "Aleyhe Bozma Yasağı" kuralı gereği en son verilen 16.04.2021 tarih 2021/1-2021/137 sayılı direnme kararının süresi içerisinde davalı vekilince temyiz edildiği, Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 13.06.2022 tarih 2021/18246 Esas sayılı ve 2022/8590 sayılı bozma ilamı ile sadece birleşen 2016/358 Esas sayılı davası yönünden verilen hükmün bozulduğu davacının TBK 44.md. kapsamında bölüşük kusurunun bulunduğu gerekçesiyle tespit edilen tazminattan %40 oranında indirim yapılarak birleşen davalar yönünden davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verildiği, bu kararın davalı idare vekilince temyiz edilmesi sonucu mülkiyetin kısalması sonucu uzamanın tedbirin ölçülü olmadığını da gösterdiği tedbirin uygulanmasında amacın meşru olmasının ve bu alanda kamu makamlarının geniş takdir yetkisinin bulunmasına rağmen olayda davacının mülkiyet hakkına yapılan müdahalenin davacıya aşırı ve orantısız külfet yüklediği bölüşük kusurunun ancak tazminattan indirim nedeni olacağı değerlendirilerek direnme kararının usul ve yasaya uygun bulunduğu, birleşen 2016/358 Esas sayılı davasının tümden reddine karar verilmesi gerektiği yönündeki bozmanın da kaldırıldığı ancak bu davada verilen kararın aracın 11.08.2014 tarihinde teslim edildiği asıl davanın açılış tarihi olan 12.01.2010 tarihini takip eden 13.01.2010 gününden aracın fiilen teslim tarihi olan 11.08.2010 tarihine kadar olan kazanç kaybına ilişkin maddi zararın talep edildiği davaya konu aracın bu dönemlere ait gelir kaybına yönelik hesaplamanın bu zaman aralığı için yapılması gerektiği ve her ay için belirlenen gelir kaybına o aydan itibaren faiz yürütülmesi gerektiği el koyma tarihinden itibaren faize hükmedilmesinin de usul ve yasaya uygun olmaması gerekçesiyle sadece bu birleşen dava nedeniyle verilen hükmün bozulduğu, asıl ve birleşen 2016/470 Esas sayılı davalarda verilen hüküm yönünden bozma yapılmadığı, bu bozmaya uyulmasından sonra yine özetlendiği şekilde bilirkişi heyeti asıl ve ek raporlarının alındığı, dava konusu yapılan davacıya ait aracın ilk (asıl) davanın açıldığı tarih olan 12.01.2010 tarihini takip eden 13.01.2010 tarihinden aracın fiilen teslim edildiği tarih olan 11.08.2014 tarihine kadar bu zaman aralığı içerisinde hesap edilen gelir kaybı miktarından her aya tekabül eden gelir kaybına o aydan itibaren faiz yürütülerek belirlenecek miktar üzerinden karar verilmesi gerektiğinden bilirkişi heyetinden alınan 16.03.2023 tarihli 4.ek rapora göre 2010 yılı Ocak ayından 2014 yılı Ağustos ayına kadar her ay için gelir kaybı belirlenerek buna göre faiz hesabı yapılarak bildirildiği fiili teslim tarihi olan 11.08.2014 tarihinden 2016/358 Esas sayılı davasının açılış tarihi olan 08.08

.03.2023 tarihli 4.ek rapora göre 2010 yılı Ocak ayından 2014 yılı Ağustos ayına kadar her ay için gelir kaybı belirlenerek buna göre faiz hesabı yapılarak bildirildiği fiili teslim tarihi olan 11.08.2014 tarihinden 2016/358 Esas sayılı davasının açılış tarihi olan 08.08.2016 tarihine kadar da belirlenen gelir kaybı ve araç değer kaybı miktarına da faiz uygulanmasının gerektiği, tarafların verilen önceki kararları temyiz etme ya da etmeme durumu Yargıtay'ın temyiz sebeplerine göre bozma nedenleri, kazanılmış hak ve aleyhe bozma hususları da gözetilmek suretiyle ispat edilen 2021/1 Esas sayılı haksız el koymadan kaynaklı gelir kaybı ve araçtaki değer kaybından kaynaklı asıl davanın kabulüne, 30.000,00 TL maddi tazminatın haksız el koyma tarihi olan 10.01.2005 tarihinde itibaren işletilecek değişen oranla birlikte davalıdan tahsili ile birlikte davacıya verilmesine, birleşen 2016/570 Esas sayılı davasının kısmen kabulüne kısmen reddine 117.432,33 TL davacı tazminat alacağının haksız el koyma tarihi olan 10.01.2005 tarihinden itibaren işletilecek değişen oranı yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile birlikte davacıya verilmesine, fazlaya dair talebin reddine, birleşen 2016/358 Esas sayılı davasının da 404.208,26 TL gelir kaybı ve değer kaybına ilişkin maddi tazminat talebinde bulunulduğu bu miktara göre dava konusu yapılan 13.01.2010-11.08.2014 dönemindeki gelir kaybı ve araçtaki değer kaybındaki miktarının talep edilen miktarın altında kaldığı, bozma öncesi hüküm altına alınan tazminat miktarının 189.664,02 TL den ibaret olduğu kararın ve dolayısıyla hükmün sadece davalı idare vekilince temyiz edildiği, bu miktar yönüyle aleyhe bozma yasağı kuralının davalı idare için göz önünde tutulması gerektiği, bu nedenle fazladan bilirkişi heyetince yapılan hesaplamaya göre davalı aleyhine karar verilmesi mümkün görülmediği, hüküm altına alınan 189.664,02 TL'lik toplam tazminat alacağının 186.664,02 TL'lik kısmının kazanç kaybına ilişkin olduğu, bu miktar kazanç kaybına 13.01.2010 asıl davanın açılış tarihini takip eden gün olup bugünden 2016/358 Esas sayılı davasının açıldığı tarih olan 08.08.2016 tarihi olan her ay için bilirkişi heyetince belirlenen kazanç kaybına göre yapılan faiz hesaplamasına göre 70.430,40 TL'lik yasal faiz hesaplandığı, 186.664,02 TL kazanç kaybı ve 70.430,40 TL 'lik yasal faiz olmak üzere toplamda bu davanın açılış tarihi olan 08.08.2016 tarihi itibariyle 257.094,42 TL'lik kazanç kaybından kaynaklı asıl ve faiz alacağının doğduğu araç değer kaybından kaynaklı tazminat miktarı da eklendiğinde toplam alacağın birleşen 2016/358 Esas sayılı davasının açılış tarihi itibari ile işletilen yasal faiz dahil olmak üzere 260.094,42 TL olduğu kesin olarak belirlendiğinden bu alacak miktarına göre birleşen Ankara 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/458 Esas sayılı birleşen davanın dava dilekçesindeki miktara göre kısmen kabulüne kısmen reddine, 260.194,42 TL'lik toplam alacağın 189

.094,42 TL olduğu kesin olarak belirlendiğinden bu alacak miktarına göre birleşen Ankara 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/458 Esas sayılı birleşen davanın dava dilekçesindeki miktara göre kısmen kabulüne kısmen reddine, 260.194,42 TL'lik toplam alacağın 189.664,02 TL'lik asıl alacak miktarına birleşen işbu davanın açılış tarihi olan 08.08.2016 tarihinden itibaren yasal faiz işletilerek davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verildiği gerekçesiyle; Ankara 20. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2018/683 Esas sayılı davasının kabulüne, 30.000,00 TL davacı tazminat alacağının haksız el koyma tarihi olan 10.01.2005 tarihinden itibaren işletilecek değişen oranda yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, birleşen Ankara 5. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/470 Esas sayılı davasının kısmen kabulüne kısmen reddine, 117.432,33 TL davacı tazminat alacağının haksız el koyma tarihi olan 10.01.2005 tarihinden itibaren işletilecek değişen oranda yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya dair talebin reddine, birleşen 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/358 Esas sayılı davasının kısmen kabulüne kısmen reddine, 186.664,02 TL kazanç kaybı ve bu kazanç kaybı alacağına 13.01.2010-08.08.2016 tarihine kadar her ay için belirlenen kazanç kaybı miktarına göre hesap edilen 70.430,40 TL yasal faiz olmak üzere 257.094,42 TL toplam kazanç kaybı ve araç değer kaybı tazminatı ile birlikte toplamda 260.094,42 TL olarak belirlenen alacağın 189.664,02 TL'lik tazminata ilişkin asıl alacak miktarına birleşen Ankara 4. Asliye hukuk mahkemesinin 2016/358 Esas sayılı davasının açılış tarihi olan 08.08.2016 tarihinden itibaren yasal faiz işletilerek davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya dair talebin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; idarece yapılan işlemler usul ve kanuna hukuka uygun olmasına rağmen yerel mahkemenin son bozma sonrasında alınan en son 16.03.2023 tarihli 3. Ek bilirkişi raporu dikkate alınarak son bozmaya da uyularak % 40 oranında bölüşük kusur oranında indirim yapılarak asıl davanın kabulüne, birleşen davaların da kısmen kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğunu, bölüşük kusur oranının % 40 olarak takdirinin de çok az kaldığını, davaların zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini, asıl ve birleşen dava (5. Asliye Hukuk Mahkemesi dosyası) yönünden el koyma tarihlerinden yasal faiz işletilmesine dair verilen hükümlerin de usul ve kanuna aykırı bulunduğunu, tazminatın hatalı belirlendiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık; davacıya ait araca kaçakçılık suçunda kullanıldığı iddiasıyla el konulması ve muhafaza altında tutulması, ceza yargılaması sonucunda ise iadesine karar verilmesine rağmen süresinde iade edilmediği iddiasıyla, haksız el koyma nedeniyle oluşan araçtaki değer kaybı ve kazanç kaybı nedeniyle maddi tazmini talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6217 sayılı Kanun’un 30. maddesi ile 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na (6100 sayılı Kanun) eklenen "Geçici madde 3" atfıyla uygulanmakta olan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 74, 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası, 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun (mülga) 41 inci maddesi, 4926 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu'nun (mülga) 20 inci maddesi, 6100 sayılı HMK 26. md.

3. Değerlendirme

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve bozmanın kapsamı dışında kalarak kesinleşmiş olan yönlere ilişkin olmasına göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Medeni yargılama hukukunun temel amacı tarafların maddi hukuktan kaynaklanan sübjektif haklarını korumaktır. Konusunu da bu sübjektif hakların tanınması, bunların ihlali veya ihlal tehlikesi durumunda korunması oluşturur. Dolayısıyla hakkı ihlal edilen kişilerin başvurusuyla kişi ile Devlet arasında bir yargılama ilişkisi kurulmuş olur. Kişinin talebine göre bu ilişki dava ilişkisi, çekişmesiz yargı ilişkisi ya da geçici hukuki koruma ilişkisi niteliğinde olabilir. Medeni yargılama hukuku temelde bu ilişkiler üzerine kurulurken birtakım ilkeler de ortaya çıkmıştır.