muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2010/46173, Karar No: 2013/5845, Tarih: 18.02.2013

**9. Hukuk Dairesi         2010/46173 E.  ,  2013/5845 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

DAVA :Davacı, ara dinlenmeler karşılığı fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla 3.000.00 TL'nin 2822 sayılı yasanın 61/son maddesi gereği işletme kredilerine uygulanan en yüksek faizi ile tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkeme, isteği hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı,davalı Belediyeye ait Otobüs İşletme Müdürlüğünde şoför olarak çalıştığını, 14/09/2006 tarihinde emekli olduğunu, işyerinde iki vardiya halinde çalışıldığını, 1.vardiyanın 05:00’de otobüs işletmesinde olup ilk durağa gittiğini, saat 06:00’da servise çıkıp ara vermeden saat 13:00’e kadar çalıştığını, 2. vardiyanın saat 13:00’de hat üzerinden arabayı alıp hiç ara vermeden 20:30-21:30’a kadar çalıştığını, İşyerinde uygulanmakta olan TİS 18 maddesinde Otobüs işletmesinde çalışan şoförlerin işin gereği olarak ara verilmeden çalıştırılması halinde ileri bir günde mutlaka dinlendirilir, denilmesine rağmen dinlendirilmeden çalıştırıldığını, Karayolları Trafik Kanununda 24 saatlik sürede toplam 9 saatten ve devamlı olarak 4,5 saatten fazla araç kullanılmasının yasaklanmasına rağmen her gün 8 saat ara vermeden araç kullandığını, bu sebeple ara dinlenmeler karşılığı ücretini istemiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı,Otobüs İşletmesinde çalışan şoförlerin sabah 06:00’den 07:03’e kadar devam eden farklı saat aralıkları ile ilk kalkış yerine gelerek işe başladığını, zaman tarifelerine göre saat 06:00 ve 07:03 arasında bir zaman aralığında işe başlayan şoförün minimum 12:30, maksimum 13:30’da görevini diğer vardiyaya devrettiğini, diğer vardiya çalışanlarının ise minimum 19:24, maksimum 21:00’de görevini bitirerek işletmeye dönmekte olduğunu, bu süreler ve zaman tarifesi göz önüne alındığında şoförlerin günde ortalama 6 saat ile 8 saat arasında değişen sürelerde çalıştığını, haftalık 44 saatlik çalışma süresinin aşılmasının söz konusu olmadığını, Şoför talimatnamesinde son durağa 10 dakikadan önce gelinmeyeceği belirtilerek şoförlere bir gidişlik her seferde 10 dakika ihtiyaç molası verildiğini, İş Yasası gereği 4 saatten 7,5 saate kadar çalışmada günlük yarım saat, 7,5 saatten çok süren işlerde 1 saat ara dinlenmesi verilmesi gerektiğini ancak bu sürenin iklim, mevsim, o yerdeki gelenekler ve işin niteliği göz önünde tutularak sözleşmeler ile aralı olarak kullanılabileceğini, ara dinlenmelerinin çalışma süresinden sayılmayacağını, Haftalık İş Günlerine Bölünemeyen Çalışma Süreleri Yönetmeliğinin 7. maddesinde hareket halindeki taşıtlarda çalışan işçilerin ara dinlenmeleri genel olarak duraklama yerlerinde verilir

denildiğini, şoförlerin çalışma saatlerinden sayılan ara dinlenmeler ile birlikte günlük çalışma saatinin 7,5 saatten oluştuğunu, ara dinlenmeler çalışma saatinden sayılmayacağı için ara dinlenme ücreti şeklinde bir talep olamayacağını, davacının taleplerine karşı zamanaşımı definde bulunduklarını savunarak davanın reddini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar,tanık anlatımları ve dosya içindeki bilgi ve belgeler uyarınca, Toplu İş Sözleşmesinde ara dinlenme süresi düzenlenmiş olup, ancak bu sürede çalışılması halinde ücret ödeneceği ayrıca belirtilmediği için ara dinlenmedeki çalışma süresi fazla mesai kabul edilerek bilirkişi raporu uyarınca davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı Davalı temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1- İşçiye, işyerinde çalıştığı sırada ara dinlenmesi verilip verilmediği ve süresi konularında taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

İşçinin günlük iş süresi içinde kesintisiz olarak hiç ara vermeden çalışması beklenemez. Gün içinde işçinin yemek, çay, sigara gibi ihtiyaçlar sebebiyle ya da dinlenmek için belli bir zamana ihtiyacı vardır.

Ara dinlenme 4857 sayılı İş Kanununun 68 inci maddesinde düzenlenmiştir. Anılan hükümde ara dinlenme süresi, günlük çalışma süresine göre kademeli bir şekilde belirlenmiştir. Buna göre dört saat veya daha kısa süreli günlük çalışmalarda ara dinlenmesi en az onbeş dakika, dört saatten fazla ve yedibuçuk saatten az çalışmalar için en az yarım saat ve günlük yedibuçuk saati aşan çalışmalar bakımından ise en az bir saat ara dinlenmesi verilmelidir. Uygulamada yedibuçuk saatlik çalışma süresinin çok fazla aşıldığı günlük çalışma sürelerine de rastlanılmaktadır. İş Kanununun 63 üncü maddesi hükmüne göre, günlük çalışma süresi onbir saati aşamayacağından, 68 inci maddenin belirlediği yedibuçuk saati aşan çalışmalar yönünden en az bir saatlik ara dinlenmesi süresinin, günlük en çok onbir saate kadar olan çalışmalarla ilgili olduğu kabul edilmelidir. Başka bir anlatımla günde onbir saate kadar olan (onbir saat dahil) çalışmalar için ara dinlenmesi en az bir saat, onbir saatten fazla çalışmalarda ise en az birbuçuk saat olarak verilmelidir.

İşçi, ara dinlenme saatinde tamamen serbesttir. Bu süreyi işyeri içinde ya da dışında geçirebilir. İşyerinde geçirmesi ve bu süre içinde çalışmaya devam etmesi durumunda ara dinlenmesi verilmemiş sayılır. Ancak işçi işyerinde kalsa bile, ara dinlenmesi süresini serbestçe kullanabilir, bu süre içinde çalışmaya zorlanamaz.

Ara dinlenmesi için ücret ödenmesi gerekmez. Ancak, bu süre işçiye dinlenme zamanı olarak tanınmamışsa, işçinin normal ücretinin ödenmesi gerekir. Bu sürenin haftalık 45 saati aşan kısmını oluşturması halinde ise, zamlı ücret ödenmelidir.

Ara dinlenmesi için ücret ödenmesi gerekmez. Ancak, bu süre işçiye dinlenme zamanı olarak tanınmamışsa, işçinin normal ücretinin ödenmesi gerekir. Bu sürenin haftalık 45 saati aşan kısmını oluşturması halinde ise, zamlı ücret ödenmelidir.

Ara dinlenme süreleri kural olarak aralıksız olarak kullandırılır. Ara dinlenmesinin kullandırılması zorunlu ise de, bunun kullanılacağı zamanı belirlemek işverenin yönetim hakkıyla ilgilidir. İşçilerin tamamı aynı anda ara dinlenme zamanını kullanılabileceği gibi, belli bir plan dahilinde sırayla kullanmaları da mümkündür. Ancak ara dinlenme süresinin, işe, ara dinlenme süresi kadar geç başlama veya aynı süreyle erken bırakma şeklinde kullandırılması doğru olmaz. Ara dinlenme süresinin günlük çalışma içinde belli bir zamanda amaca uygun şekilde kullandırılması gerekir (Yargıtay 9.HD. 17.11.2008 gün 2007/35281 E, 2008/30985 K.).

İş Kanununa İlişkin Çalışma Süreleri Yönetmeliğinin 3 üncü maddesinin ikinci fıkrasında, ara dinlenmelerinin iklim, mevsim, yöredeki gelenekler ve işin niteliğine göre yirmidört saat içinde kesintisiz oniki saat dinlenme süresi dikkate alınarak verileceği hükme bağlanmıştır. Değinilen maddenin birinci fıkrasında ise, ara dinlenme süresinin çalışma süresinden sayılmayacağı açıklanmıştır.

Somut olayda,mahkemece toplanan deliller hüküm kurmaya elverişli değildir.

Davalı ... ile husumeti bulunan davacı tanıklarının beyanları esas alınarak sonuca gidilmesi isabetsizdir.

Davalı resmi kurum olup, kurum kayıtları ve özellikle otobüslerin güzergahlarına ilişkin çizelgeler dikkate alınarak ve gerekirse mahallinde keşif yapılarak davacının herhangi bir alacağının bulunup bulunmadığının tespiti gerekirken eksik inceleme ve araştırma ile hüküm kurulması hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.

F) Sonuç:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 18.02.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/5185, Karar No: 2019/11820, Tarih: 28.11.2019

**13. Hukuk Dairesi         2019/5185 E.  ,  2019/11820 K.**

**"İçtihat Metni"**

... vekili avukat ... ile 1-... Pet. Pz. Ot. Tur. ve Mrk. İşlt. San. Tic. Ltd. Şti. vekili avukat ..., 2-... Otosan A.Ş vekili avukat ..., aralarındaki dava hakkında ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesinden (Tüketici Mahkemesi Sıfatıyla) verilen 30/06/2016 tarih ve 2015/514-2016/502 sayılı hükmün Dairemizin 12/02/2019 tarih ve 2016/26836-2019/1672 sayılı ilamıyla bozulmasına karar verilmişti. Süresi içinde davalı-... Pet. Pz. Ot. Tur. ve Mrk. İşl. San. Tic. Ltd. Şti. avukatınca kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla dosya incelendi, gereği konuşuldu.

K A R A R

Temyiz ilamında belirtilen gerektirici nedenler karşısında usulün 440. Maddesinde sayılan nedenlerden hiçbirisine uygun olmayan karar düzeltme isteğinin REDDİNE ve aynı kanunun 442.maddesi hükmünce 380,00 (üçyüzseksen) TL para cezasının karar düzeltme isteyene yükletilmesine, 28/11/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/4571, Karar No: 2014/11695, Tarih: 11.09.2014

**3. Hukuk Dairesi         2014/4571 E.  ,  2014/11695 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : KONYA 5. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ : 12/11/2013

NUMARASI : 2012/177-2013/511

Taraflar arasında görülen itirazın iptali davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı, davalının okul inşaatında kayıtsız sayaçtan kaçak elektrik kullandığı tespit edilerek kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlendiğini, tahakkuk ettirilen kaçak elektrik bedelinin ödenmediğini, ödenmeyen bedelin tahsili için davalı hakkında Konya 9. İcra Müdürlüğünün 2012/2436 sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığını, davalının takibe haksız olarak itiraz ettiğini öne sürerek, itirazın iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, dosya kapsamına göre, tutanağın düzenlendiği yerin okul inşaatı olduğu, söz konusu inşaatın dava dışı T. B. İnş. Taah. San. Tic. Paz. Ltd. Şti. tarafından yapıldığı, tutanağın anılan şirket hakkında tutulması gerekirken şirket yöneticisi olan davalı hakkında düzenlendiği, bu nedenle davalının husumet ehliyeti bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

4721 sayılı Türk Medeni Kanunun 49. maddesi hükmüne göre tüzel kişiler, kanuna ve kuruluş belgelerine göre gerekli organlara sahip olmakla, fiil ehliyetini kazanırlar. Aynı kanunun 50. maddesi hükmüne göre de organları, hukukî işlemleri ve diğer bütün fiilleriyle tüzel kişiyi borç altına sokarlar ve organlar, kusurlarından dolayı ayrıca kişisel olarak sorumludurlar. Bu hukuksal olguların sonucu olarak tüzel kişinin organı niteliğindeki yöneticilerin, tüzel kişi adına ve yararına işledikleri haksız fiillerden dolayı zarar gören üçüncü kişilere karşı tüzel kişi ile birlikte Borçlar Kanununun 41 ve Türk Medeni Kanunu'nun 50/3. maddesi hükmüne göre haksız fiil faili olarak sorumlu tutulmaları gerekir. Bu halde tüzel kişinin ve organlarının sorumluluğun türünün Borçlar Kanununun 51. maddesi hükmünde düzenlenen zincirleme (müteselsil) sorumluluk olacağı kuşkusuzdur.

Somut olaya gelince, kaçak elektrik tespit tutanağında, davalı tarafından, okul inşaatında, abonesiz, direkten kablo ile elektrik alınarak kaçak elektrik kullanıldığı tespit edilmiştir. Davalı, dava konusu tutanakta belirtilen yerde okul inşaatını yapan dava dışı T. B. İnş. Taah. San. Tic. Paz. Ltd. Şti. nin yönetici ortağıdır. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunun 50.maddesi hükmünde tüzel kişinin iradesinin, organları aracılığıyla açıklanacağı, organların hukuki işlemleri ve diğer bütün fiilleriyle tüzel kişiyi borç altına sokacakları, organların kusurlarından dolayı ayrıca kişisel olarak da sorumlu oldukları açıklanmıştır.

Hal böyle olunca, yukarıda açıklanan hukuki ve maddi olgular dikkate alınarak, kaçak elektrik kullanımından kaynaklanan zarardan dava dışı şirketin yönetici ortağı olan davalının da şirketle birlikte ve şirket gibi müteselsil sorumluluğunun bulunduğu gözetilerek, davalının sorumluluğuna hükmedilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 11.09.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/13817, Karar No: 2016/8829, Tarih: 02.06.2016

**3. Hukuk Dairesi         2015/13817 E.  ,  2016/8829 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasındaki istirdat davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili dilekçesinde; müvekkilinden abonelik sözleşmesine aykırı olarak, 01.01.2013 tarihinden dava tarihine kadar kayıp-kaçak bedeli adı altında haksız tahsilat yapıldığını ileri sürerek; fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla, 1.000 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş, ıslah ile talebini 26.485,31 TL'ye yükseltmiştir.

Mahkemece; davanın kabulü ile 26.485,31 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, sair temyiz itirazları yerinde değildir.

Ancak, dava dilekçesi içeriğinden davanın kısmi dava olarak açıldığı ve davacının 01.06.2015 harçlandırma tarihli dilekçesinin ise ıslah mahiyetinde olduğu gözönüne alınarak, kısmi alacak için açılan davada müddeabihin ıslah ile artırılan kısmına ıslah tarihinden itibaren faiz yürütülmesi gerekirken, alacağın tümü için dava tarihinden itibaren faiz yürütülmesine hükmedilmiş olması doğru değil ise de; bu hususun düzeltilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden bu yöne ilişen temyiz itirazlarının kabulü ile hüküm fıkrasının birinci bendinde yer alan '' Açılan davanın kabulü ile 26.485,31 TL nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine'' ifadesinin karar metninden çıkartılarak yerine “Davanın kabulü ile, 1.000 TL alacağın dava tarihinden , 25.485,31 TL alacağın ise 01.06.2015 ıslah tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine” ifadesinin yazılması suretiyle hükmün düzeltilmesine ve düzeltilmiş bu şekliyle ONANMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 02.06.2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

...
Yargıtay — Esas No: 2016/2794, Karar No: 2018/7658, Tarih: 19.06.2018

**2. Ceza Dairesi         2016/2794 E.  ,  2018/7658 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dosya kapsamına göre mağdurun ikametinin önündeki kaldırım üzerine kilitlemeden park ettiği motosikletinin çalınması şeklindeki sanığın eyleminin 5237 sayılı TCK’nın 142/1-e maddesi kapsamında kaldığı gözetilmeden aynı Kanun’un 141/1. maddesi ile uygulama yapılması aleyhe temyiz olmadığından bozma sebebi yapılmamıştır.

Yapılan duruşmaya toplanan delillere, gerekçeye, hakimin kanaat ve takdirine göre temyiz itirazları yerinde olmadığından reddiyle hükmün istem gibi ONANMASINA, 19/06/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/948, Karar No: 2015/3294, Tarih: 05.03.2015

**18. Hukuk Dairesi         2015/948 E.  ,  2015/3294 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Bilirkişi kurulunca değerlendirmeye esas alınan limonun 2012 yılı itibarıyla kuru ve sulu şartlarda dekar başına asgari ve azami verimi, kilogram başına toptan satış fiyatı ve dekar başına ayrıntılı üretim giderinin ayrıca limonun 2010 ve 2011 yılı satış fiyatının gıda, tarım ve hayvancılık ilçe müdürlüğünden getirtilip dosyaya konulmasından ve istenilen hususların yerine getirildiğinin mahkeme hakimince bizzat denetlenmesinden sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi için dosya mahkemesine geri çevrilmiş, ancak 2012 yılına ait limonun satış fiyatını gösterir liste dosya içerisine konulmadan dosya iade edilmiştir. Limonun 2012 yılına ait satış fiyatının gıda, tarım ve hayvancılık ilçe müdürlüğünden getirtilip dosyaya konulmasından ve istenilen hususların yerine getirildiğinin mahkeme hakimince bizzat denetlenmesinden sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi için dosyanın mahkemesine yeniden GERİ ÇEVRİLMESİNE, 05.03.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/3680, Karar No: 2022/11142, Tarih: 01.06.2022

**11. Ceza Dairesi         2019/3680 E.  ,  2022/11142 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Sahte fatura düzenleme

HÜKÜM : Mahkumiyet

Hükümden sonra 15.04.2022 tarihinde Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren, 7394 sayılı Kanun’un 4 ve 5. maddeleriyle değişik 213 sayılı Kanun’un 359. maddesinin 3, 4, 5 ve 6. fıkra hükümleri uyarınca 5237 sayılı TCK'nin 7/2. maddesi de gözetilerek öncelikle lehe Kanun’un tespit edilip uygulama yapılması ve her iki Kanunla ilgili uygulamanın gerekçeleriyle birlikte denetime olanak verecek şekilde ayrıntılı olarak kararda gösterilmesi suretiyle sanığın hukuki durumunun yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, katılan vekili ve sanığın temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görüldüğünden, 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nin 321. maddesi gereğince diğer yönleri incelenmeyen hükümlerin BOZULMASINA, 01.06.2022 tarihinde 2008 ve 2009 takvim yıllarında sahte fatura düzenleme suçlarından kurulan mahkumiyet hükümlerine yönelik Başkan Vekili ...’ın kamu davalarının zamanaşımı nedeniyle düşmesine karar verilmesi gerektiğine ilişkin karşı oyu ve oy çokluğuyla, diğer hüküm yönünden oy birliğiyle karar verildi.

KARŞI OY GEREKÇESİ

Dairemizin yukarıda esas ve karar numaraları belirtilen 01.06.2022 tarihli, ilamındaki hükümlerin tamamının bozulması yönündeki çoğunluk görüşüne aşağıdaki sebeplerle kısmen katılmıyorum.

Sayın çoğunlukla ortaya çıkan aykırılığın konusu her biri bağımsızlığını koruyan ancak zincirleme şekilde işlenen suçlar yönünden zaman aşımının ayrı ayrı mı yoksa son işlenen suç tarihinden geriye doğru (zincirdeki suçların tamamını kapsayacak şekilde) bir bütün olarak mı hesaplanacağına ilişkindir.

İnceleme konusu yerel mahkeme kararında sahte fatura düzenleme eylemleri ile ilgili olarak sanık hakkında birden fazla takvim yılına (2008, 2009, 2010, takvim yılları) ilişkin ayrı ayrı mahkumiyet hükümleri kurulduğu anlaşılmaktadır.

Zincirleme suç hükümlerini düzenleyen TCK’nin 43/1 maddesine göre; “Bir suç işleme kararının icrası kapsamında, değişik zamanlarda bir kişiye karşı aynı suçun birden fazla işlenmesi durumunda, bir cezaya hükmedilir. Ancak bu ceza, dörtte birinden dörtte üçüne kadar artırılır. Bir suçun temel şekli ile daha ağır veya daha az cezayı gerektiren nitelikli şekilleri, aynı suç sayılır. Mağduru belli bir kişi olmayan suçlarda da bu fıkra hükmü uygulanır.”

Zamanaşımının hesaplama yöntemini düzenleyen TCK’nin 66/6 maddesine göre; “... zincirleme suçlarda son suçun işlendiği günden... işlemeye başlar.”

Yerel mahkemece sanığın birden fazla takvim yılına ilişkin sahte belge düzenleme suçlarından ayrı ayrı mahkumiyetine dair hüküm kurulmuş olup, inceleme tarihi itibariyle bazı takvim yılına ilişkin suçlardan açılan kamu davalarının yasada öngörülen olağanüstü zamanaşımı süresinin dolmuş olması sebebiyle TCK’nin 66/1-e ve 67/4 maddeleri uyarınca düşürülmesi zorunludur.

Yerel mahkemece sanığın birden fazla takvim yılına ilişkin sahte belge düzenleme suçlarından ayrı ayrı mahkumiyetine dair hüküm kurulmuş olup, inceleme tarihi itibariyle bazı takvim yılına ilişkin suçlardan açılan kamu davalarının yasada öngörülen olağanüstü zamanaşımı süresinin dolmuş olması sebebiyle TCK’nin 66/1-e ve 67/4 maddeleri uyarınca düşürülmesi zorunludur.

Sanığa atılı sahte belge düzenleme suçuna öngörülen olağan zamanaşımı süresi TCK’nin 66/1-e maddesine göre 8 yıl, olağanüstü zamanaşımı süresi ise TCK’nin 67/4 maddesine göre 12 yıldır.

TCK’nin 43/1 maddesindeki düzenlemeye göre zincirleme suçlar aynı suç işleme kararı ile işlenmiş olmasına rağmen her biri bağımsızlığını korumaktadır. Buna karşılık bağımsızlığı koruyan suçlara tek bir ceza verilmesi, ancak bu cezanın artırılarak uygulanması benimsenmiştir. Dolayısıyla zincirleme suç kurumu sanık lehine bir düzenlemedir. Zincirleme olarak işlenen her bir suç bağımsızlığını koruduğu içinde birbirinden bağımsız olarak zamanaşımına uğraması gerekir. Diğer bir değişle zincirleme olarak işlenen suçlardan bazılarının zamanaşımına uğraması halinde bu suçların zincirden çıkarılması ve yalnızca zamanaşımına uğramayan suçların cezalandırılması gerekir. ( TANER, Fahri Gökçen, Ceza Hukukunda Zamanaşımı, A.Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, s.165; KUNTER, Ceza Hukukunda Zamanaşımı, s.69; ayrıca TAŞDEMİR Kubilay, Ceza Hukukunda Zamanaşımı, 2. Bası, Ocak 2015, s.134)

TCK’nin 66/6. Maddesindeki düzenleme zaman aşımının başlangıcının tespit açısından mahkemelere ışık tutan bir düzenlemedir. Diğer bir deyişle, yasa koyucu zincirleme şekilde işlenen suçlarda zamanaşımının zincirin hangi halkasından başlatılacağına ilişkin bir belirleme yapmaktadır. Esasen böyle bir düzenleme olmasaydı dahi suç teorisi gereği zamanaşımının zincirin en son halkasından başlatılması gereklidir.

Dolayısıyla kural olarak dava zamanaşımı süresi zincirleme suçlarda son suçun işlendiği günden itibaren başlarsa da bir suç işleme kararının icrası kapsamında, değişik zamanlarda bir kişiye karşı aynı suçun birden fazla işlenmesi durumunda bu suçlar arasındaki zaman aralıkları net ve ayrı ayrı belirlenebilecek durumda ise zincirin halkasını teşkil eden suçlardan bir kısmının diğer suçlardan bağımsız olarak dava zamanaşımına uğraması mümkündür. TCK’nın 43/1. maddesinde fiillerin çokluğu korunurken cezanın birliği ilkesi benimsendiğine göre inceleme tarihi itibariyle zincirleme suçun halkalarına oluşturan suçlardan biri ve birkaçının zamanaşımına uğraması halinde bu suçlar bakımından düşme kararı verilmesi zorunludur. Çünkü TCK’nin 66/6. maddesi fiillerin çokluğunu ortadan kaldıran bir düzenleme değildir.

Bu açıklamalar ışığında inceleme tarihi itibariyle olağanüstü zamanaşımı gerçekleşen (2008, 2009 takvim yıllarında sahte fatura düzenleme suçlarından açılan) kamu davalarının düşürülmesi gerekir. Bu sebeplerle sayın çoğunluğun hükümlerin tamamının bozulması yönündeki düşüncesine katılmıyorum. 01.06.2022