muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/18854, Karar No: 2015/6672, Tarih: 11.05.2015

**11. Hukuk Dairesi         2014/18854 E.  ,  2015/6672 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada ...Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 26/09/2013 gün ve 2011/432-2013/484 sayılı kararı onayan Daire’nin 25/06/2014 gün ve 2014/3832-2014/12071 sayılı kararı aleyhinde davalı Belediye vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya için düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

Davacılar vekili, davacıların müşterek çocuklarının özel halk otobüsünden kapının açık olması sebebiyle düştüğünü ve ciddi biçimde yaralandığını, ...'ın araç sürücüsü, ...'un araç maliki ve ...'nin otobüs işleticisi ve düzenleyicisi olduğunu ileri sürerek; 1.000,00 TL maddi, 20.000,00 TL manevi tazminatın temerrüt faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, ıslah dilekçesiyle maddi tazminat talebini 57.599,81 TL'ye yükseltmiştir.

Davalılar, davanın reddini istemişlerdir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne dair verilen karar, davalı Belediye vekili ile davalı... vekilinin temyiz istemi üzerine Dairemizce onanmıştır.

Bu kez davalı Belediye vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

Dosyadaki yazılara, mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, davalı Belediye vekilinin HUMK’nın 440. maddesinde sayılan hallerden hiçbirisini ihtiva etmeyen karar düzeltme isteğinin reddi gerekir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davalı Belediye vekilinin karar düzeltme isteğinin HUMK’nın 442. maddesi gereğince REDDİNE, aşağıda yazılı bakiye 05,20 TL karar düzeltme harcının ve 3506 sayılı Yasa ile değiştirilen HUMK'nın 442/3. maddesi hükmü uyarınca takdiren 251,00 TL para cezasının karar düzeltilmesini isteyenden alınarak hazineye gelir kaydedilmesine, 11/05/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/3607, Karar No: 2017/2304, Tarih: 20.04.2017

**11. Hukuk Dairesi         2016/3607 E.  ,  2017/2304 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ...FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada ...Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 17/12/2015 tarih ve 2014/231-2015/299 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 18.04.2017 günü hazır bulunan davacı vekilleri Av. ... ve Av.... ile davalı vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin davalıya ait "..." isimli televizyon kanalında 08/06/2012 tarihli belirli süreli iş sözleşmesi ile çalışmaya başladığını, davalı işverenin 27/11/2013 tarihinde sözleşme süresi bitmeden tek taraflı olarak sözleşmeyi feshettiğini, müvekkilinin televizyon kanalının spor müdürlüğü görevini yaptığını, spor müdürlüğünün ve ... Programı haberlerinin hazırlanması, yayına getirilmesi, sunulması ve yorumlanmasının işverenin denetim ve gözetimi altında, onun talimatlarına bağlı olarak yerine getirildiğini, kamuoyuna yayılan kanalın el değiştirmesi ve yeni sahibi tarafından kovulduğu yönündeki haberlerle müvekkilinin kişilik haklarının zedelendiğini ileri sürerek bakiye sözleşme süresine ilişkin ücret alacağına karşılık 115.000 TL, cezai şart bedeli olarak 115.000 TL'nin davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili, davacı taraf ile müvekkili arasında 08/06/2012 tarihinde, içeriğinde üç farklı hukuki ilişkinin düzenlendiği karma bir sözleşme imzalandığını, tarafların söz konusu sözleşmeyle her üç hukuki ilişkinin bedel ve uygulama hükümlerini düzenlediğini, dava dilekçesinin aksine sözleşmenin müvekkili şirket tarafından değil bizzat davacı tarafın avukatları tarafından hazırlandığını, müvekkili şirketin kurulduğundan beri en büyük ticari zararının 2012 ve 2013 yıllarında gerçekleştiğini, bu nedenle müvekkilinin TV kanalının yayınlarına son vererek yüzlerce çalışanın işsiz kalmasına engel olabilmek için olağanüstü önlemler almak zorunda kaldığını, bu olağanüstü önlemler kapsamında spor programlarının tamamına son verildiğini, sözleşmenin hiçbir yerinde bakiye süreye ilişkin ücretlerin hem de buna ilave olarak cezai şartın ödeneceğinin öngörülmediğini, cezai şart tutarının fahiş olduğunu, indirim yapılması gerektiğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, TBK madde 435/2'ye göre davalının feshinin haksız olduğu, TBK m.138 hükmünün şartları gerçekleşmediğinden işbu uyuşmazlıkta uygulama imkanının olmadığı, sözleşmenin BÖLÜM I 14, Bölüm II 12, Bölüm III 5 hükümlerinde cezai şartla birlikte kanundan doğan haklar saklı tutulduğundan bu husus TBK m. 179 I'de yer alan aksinin kararlaştırıldığı bir husus teşkil ettiğinden davacının hem cezai şartı hem de tazminatı talep edebileceği, davacının sahibi olduğu "..." adlı spor programının 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'nun 2/1 maddesinde tanımlanan "herhangi bir şekilde dil ve yazı ile ifade olunan eserler" kapsamında eser olarak değerlendirilmesi gerektiği, davalının sözleşmeyi haksız feshinden dolayı davacının lisans bedeli/tazminat tutarı olarak 70.000 TL, telif hakkı alacağı olarak 70.000 TL olmak üzere toplam 140.000 TL talep edebileceği ancak sözleşmenin feshinden 5 hafta sonra iş bulabilmesi ihtimali kapsamında yapılan oranlama sonucu davacının 12.500 TL telif alacağı ve 12.500 TL yorumculuktan doğan alacağı ve 140.000 TL cezai şart toplamı olan 165.000,00 TL'yi talep edebileceği gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararı taraf vekilleri temyiz etmiştir.

1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin sair temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Dava, sözleşmenin haksız feshine dayalı bakiye ücret ve cezai şart istemine ilişkindir.

Taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 3. bölümü'nün 5. maddesinde ''işveren işbu mutabakata aykırı olarak süresinden önce işbu sözleşmeyi feshederse ...'a madde 7'de belirtilen cezai şart bedelini ödemeyi ve cezai şartın fahiş olmadığını cezai şart bedeli dışında, ...'a her türlü kanundan doğan haklarını derhal ödeyeceğini şimdiden gayrikabili rücu beyan, kabul ve taahhüd eder'' denilmekte olup, sözleşmenin 7. maddesinde ise ''Taraflardan biri işbu sözleşmeyi süresinden önce fesih etmek isterse, diğer tarafa, fesih tarihinden 30 Haziran 2014 tarihine kadar Basın İş Kanunu'ndan kaynaklanan, eser sahipliğinden doğan, yorumculuk görevinden kaynaklanan sözleşme bedellerinin toplamı kadar cezai şart bedelini ödemeyi ve bu cezai şartın fahiş olmadığını şimdiden gayrikabili rücu beyan, kabul ve taahhüt eder.'' hükmü yer almaktadır.

Davacı yan, anılan bu hükümlere dayanarak sözleşmenin feshi tarihinden, 30 Haziran 2014 tarihine kadarki bakiye ücret ve bu ücretler toplamı kadar cezai şart isteminde bulunmuştur. Mahkemece, davacının hem bakiye ücret hem de cezai şart talebinin yerinde olduğu gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de, 6098 sayılı Borçlar Kanunu 180. maddesinde, alacaklının hiçbir zarara uğramamış olsa bile kararlaştırılan cezanın ifasının gerektiği, alacaklının uğradığı zarar kararlaştırılan ceza tutarını aşıyorsa alacaklının, borçlunun kusuru bulunduğunu ispat etmedikçe aşan miktarı isteyemeyeceği belirtilmiş olup, mahkemece davacının cezai şart talebi yerinde bulunmakla, bu durumda bakiye ücret alacağının istenemeyeceği gözetilerek, cezai şart dışındaki bakiye ücret alacağı talebi yönünden red kararı verilmesi gerekirken, bu alacak kalemi yönünden de davanın kabulü doğru olmamış, hükmün temyiz eden davalı yararına bozulması gerekmiştir.

3- Bozma sebep şekline göre davacı vekilinin bakiye ücret alacağına ilişkin temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) nolu bentte açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile hükmün davalı yararına BOZULMASINA, (3) Bozma sebep şekline göre davacı vekilinin bakiye ücret alacağına ilişkin temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, takdir olunan 1.480,00 TL duruşma vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, ödedikleri peşin temyiz harcının istekleri halinde temyiz edenlere iadesine, 18.04.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/949, Karar No: 2009/4194, Tarih: 12.06.2009

**(Kapatılan)17. Hukuk Dairesi         2009/949 E.  ,  2009/4194 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki rücuen tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili dava dilekçesinde, davalıya kasko sigortalı olan müvekkilinin maliki olduğu aracın tek taraflı kaza sonucu hasarlandığını, tazminatının ödenmediğini ileri sürerek, şimdilik 15.000.YTL tazminatın, davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı ...vekili, kazanın alkolün etkisi ile meydana geldiğini, istenilen tazminat miktarının fahiş olduğunu, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, kazanın münhasıran alkolün etkisi nedeniyle meydana gelmediği belirtilerek davanın kısmen kabulü ile 14.000.YTL'nin davalıdan tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun bulunan hükmün ONANMASINA ve aşağıda dökümü yazılı 617.50.-TL kalan onama harcının temyiz eden davalıdan alınmasına 13.6.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/4725, Karar No: 2013/17542, Tarih: 10.06.2013

**8. Ceza Dairesi         2012/4725 E.  ,  2013/17542 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Milli ziynet altında sahtecilik ve bunların üretimi ile ilgili malzemeyi izinsiz satın alma

HÜKÜM : Hükümlülük

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Mahkemenin 11.01.2011 tarih ve 2011/50 değişik iş nolu ek kararının hukuki dayanaktan yoksun olduğu kabul edilerek yapılan incelemede;

I- Suça konu sahte altınların milli ziynet altınlarından olup olmadığı ve iğfal kabiliyetlerinin bulunup bulunmadığı ve sahteliklerinin ilk bakışta kolayca anlaşılıp anlaşılmayacağı, ayrıca milli ziynet altınlarının üretiminde kullanılan ve sanıkların işye- rinden ele geçen alet ve malzemelerin TCK.nun 200. maddesi kapsamında para ve kıymetli damgaları yapmaya yarayan araçlar olup olmadığı hususlarında, 5271 sayılı CMK.nun 73. maddesi gereğince T.C. Başbakanlık Hazine Müsteşarlığı Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğünden rapor alınarak sonucuna göre sanıkların hukuki durumunun takdir ve tayini gerektiği gözetilmeden, eksik araştırma ile yazılı biçimde hükümler kurulması,

II- Kabul ve uygulamaya göre de;

1- Sanık ...'un eyleminin kül halinde TCK.nun 198/1. maddesi yollamasıyla 197/1. maddesinde tanımı yapılan sahte altın basma suçunu oluşturduğu gözetilmeden, yazılı biçimde TCK.nun 200. maddesinden de hüküm kurulması,

2- Sanık ... hakkında TCK.nun 200. maddesine muhalefetten kurulan hükümde, temel ceza belirlenirken gerekçesi gösterilerek hapis cezası alt sınırdan tayin olduğu halde, aynı gerekçeyle adli para cezasına esas alınan birim gün sayısının alt sınırdan uzaklaşarak belirlenmesi suretiyle çelişkiye neden olunması,

3- Müsaderesine karar verilen suça konu sahte altınların, "Sahte Madeni Paraların ve Sikkelerin İncelenmesi ve Değerlendirilmesinde Uyulacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik" hükümlerine göre T.C. Başbakanlık Hazine Müsteşarlığı Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğüne gönderilmesine de karar verilmesi gerek- tiğinin gözetilmemesi,

Yasaya aykırı, sanıklar müdafiilerinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükümlerin bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. mad- desi gereğince uygulanması gereken CMUK.nun 321. maddesi uyarınca (BOZULMA- SINA), 10.06.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/8207, Karar No: 2019/1555, Tarih: 07.02.2019

**4. Ceza Dairesi         2018/8207 E.  ,  2019/1555 K.**

**"İçtihat Metni"**

Kasten yaralama, tehdit ve hakaret suçlarından şüpheliler ... ve ... haklarında yapılan soruşturma evresi sonucunda Karabük Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 31/05/2016 tarihli ve 2016/2258 soruşturma, 2016/2529 sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair karara yönelik itirazın reddine ilişkin mercii Karabük Sulh Ceza Hakimliğinin 23/06/2016 tarihli ve 2016/1145 Değişik İş sayılı kararı, Yüksek Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğü'nün 20/11/2018 gün ve 94660652-105-78-11617-2017-Kyb sayılı istemleri ve Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 29/11/2018 gün ve 2018/95456 sayılı bozma düşüncesini içeren ihbarnamesiyle Daireye gönderilmiş olduğu görülmekle, dosya incelendi:

Kanun yararına bozma isteyen ihbarnamede;

5271 sayılı Kanun’un 160. maddesi uyarınca, Cumhuriyet savcısının, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlaması gerektiği, aynı Kanun’un 170/2. maddesi gereğince yapacağı değerlendirme sonucunda, toplanan delillerin suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe oluşturduğu kanısına ulaştığında iddianame düzenleyerek kamu davası açacağı, aksi halde ise anılan Kanun’un 172. maddesi gereği kovuşturma yapılmasına yer olmadığına dair karar vereceği, buna karşın Cumhuriyet savcısının 5271 sayılı Kanun’un kendisine yüklediği soruşturma görevini yerine getirmediği, ortada yasaya uygun bir soruşturmanın bulunmadığı durumda, anılan Kanun’un 173/3. maddesindeki koşullar oluşmadığından, itirazı inceleyen merciin Cumhuriyet savcısının soruşturma yapmasını sağlamak maksadıyla itirazın kabulüne karar verebileceği yönündeki açıklamalar karşısında,

Somut olayda, müştekilerin 18/03/2016 tarihinde gerçekleşen olay sebebiyle Karabük Cumhuriyet Başsavcılığına vermiş olduğu şikâyet dilekçesinde ve alınan beyanlarında, şüpheliler ile aralarında husumet bulunduğunu, 17/03/2016 tarihinde gerçekleşen olayın kendilerine yönelik iftira niteliğinde olduğunu belirtmeleri üzerine yapılan soruşturma neticesinde, aynı konuya ilişkin 17/03/2016 tarihli ve 2016/1847 soruşturma numaralı dosyada şüpheliler hakkında kamu davası açıldığı gerekçesiyle kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilmiş ise de, 17/03/2016 tarihinde gerçekleşen olay ile 18/03/2016 tarihli ve 2016/2258 sayılı soruşturma dosyasına konu olayın müşteki ve şüphelilerinin farklı kişiler olduğu, olayların birbirinden tamamen farklı olduğu gözetilmeksizin, eksik soruşturmaya ve değerlendirmeye dayalı verilen kovuşturmaya yer olmadığına dair karara yönelik yapılan itirazın belirtilen gerekçelerle kabulü yerine, yazılı şekilde reddine karar verilmesinde,

isabet görülmediğinden, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu kanun yararına bozma talebine dayanılarak ihbar olunduğu anlaşılmıştır.

TÜRK MİLLETİ ADINA

I-Olay:

isabet görülmediğinden, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu kanun yararına bozma talebine dayanılarak ihbar olunduğu anlaşılmıştır.

TÜRK MİLLETİ ADINA

I-Olay:

Kasten yaralama, tehdit ve hakaret suçlarından şüpheliler ... ve ... haklarında yapılan soruşturma evresi sonucunda Karabük Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 31/05/2016 tarihli ve 2016/2258 soruşturma, 2016/2529 sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair karara yönelik itirazın reddine ilişkin mercii Karabük Sulh Ceza Hakimliğinin 23/06/2016 tarihli ve 2016/1145 Değişik İş sayılı kararının, müştekilerin 18/03/2016 tarihinde gerçekleşen olay sebebiyle Karabük Cumhuriyet Başsavcılığına vermiş olduğu şikâyet dilekçesinde ve alınan beyanlarında, şüpheliler ile aralarında husumet bulunduğunu, 17/03/2016 tarihinde gerçekleşen olayın kendilerine yönelik iftira niteliğinde olduğunu belirtmeleri üzerine yapılan soruşturma neticesinde, aynı konuya ilişkin 17/03/2016 tarihli ve 2016/1847 soruşturma numaralı dosyada şüpheliler hakkında kamu davası açıldığı gerekçesiyle kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilmiş ise de, 17/03/2016 tarihinde gerçekleşen olay ile 18/03/2016 tarihli ve 2016/2258 sayılı soruşturma dosyasına konu olayın müşteki ve şüphelilerinin farklı kişiler olduğu, olayların birbirinden tamamen farklı olduğu gözetilmeksizin, eksik soruşturmaya ve değerlendirmeye dayalı verilen kovuşturmaya yer olmadığına dair karara yönelik yapılan itirazın belirtilen gerekçelerle kabulü yerine, yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmediği gerekçesiyle kanun yararına bozmaya konu edildiği anlaşılmıştır.

II- Kanun Yararına Bozma İstemine İlişkin Uyuşmazlığın Kapsamı:

Kasten yaralama, tehdit ve hakaret suçlarından şüpheliler ... ve ... haklarında yapılan soruşturma evresi sonucunda Karabük Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 31/05/2016 tarihli ve 2016/2258 soruşturma, 2016/2529 sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair kararda ve bu karara yönelik itirazın reddine ilişkin mercii Karabük Sulh Ceza Hakimliğinin 23/06/2016 tarihli ve 2016/1145 Değişik İş sayılı kararında isabet bulunup bulunmadığının belirlenmesine ilişkindir.

III- Hukuksal Değerlendirme:

Kasten yaralama, tehdit ve hakaret suçlarından şüpheliler ... ve ... haklarında yapılan soruşturma evresi sonucunda Karabük Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 31/05/2016 tarihli ve 2016/2258 soruşturma, 2016/2529 sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair kararda ve bu karara yönelik itirazın reddine ilişkin mercii Karabük Sulh Ceza Hakimliğinin 23/06/2016 tarihli ve 2016/1145 Değişik İş sayılı kararında isabet bulunup bulunmadığının belirlenmesine ilişkindir.

III- Hukuksal Değerlendirme:

Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 160. maddesinin 1. fıkrasında, "Cumhuriyet savcısı, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hali öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlar." 2. fıkrasında, "Cumhuriyet savcısı, maddi gerçeğin araştırılması ve adil bir yargılamanın yapılabilmesi için, emrindeki adli kolluk görevlileri marifetiyle, şüphelinin lehine ve aleyhine olan delilleri toplayarak muhafaza altına almakla ve şüphelinin haklarını korumakla yükümlüdür." 170. maddesinin 2. fıkrasında, “Soruşturma evresi sonunda toplanan deliller, suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe oluşturuyorsa; Cumhuriyet savcısı, bir iddianame düzenler." 172. maddesinin 1. fıkrasında, “Cumhuriyet savcısı, soruşturma evresi sonunda, kamu davasının açılması için yeterli şüphe oluşturacak delil elde edilememesi veya kovuşturma olanağının bulunmaması hâllerinde kovuşturmaya yer olmadığına karar verir.” hükümleri düzenlenmiştir.

CMK'nın 173. maddesi " (1) Suçtan zarar gören, kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın kendisine tebliğ edildiği tarihten itibaren onbeş gün içinde, bu kararı veren Cumhuriyet savcısının yargı çevresinde görev yaptığı ağır ceza mahkemesinin bulunduğu yerdeki sulh ceza hâkimliğine itiraz edebilir.

(2) İtiraz dilekçesinde, kamu davasının açılmasını gerektirebilecek olaylar ve deliller belirtilir.

(3) (Değişik fıkra: 18/06/2014-6545 S.K./71. md) Sulh ceza hâkimliği, kararını vermek için soruşturmanın genişletilmesine gerek görür ise bu hususu açıkça belirtmek suretiyle, o yer Cumhuriyet başsavcılığından talepte bulunabilir; kamu davasının açılması için yeterli nedenler bulunmazsa, istemi gerekçeli olarak reddeder; itiraz edeni giderlere mahkûm eder ve dosyayı Cumhuriyet savcısına gönderir. Cumhuriyet savcısı, kararı itiraz edene ve şüpheliye bildirir.

(4) (Değişik fıkra: 25/05/2005-5353 S.K./26.mad) Sulh ceza hâkimliği istemi yerinde bulursa, Cumhuriyet savcısı iddianame düzenleyerek mahkemeye verir.

(5) Cumhuriyet savcısının kamu davasının açılmaması hususunda takdir yetkisini kullandığı hâllerde bu madde hükmü uygulanmaz.

(6) (Değişik fıkra: 2/1/2017 - 680 S.K.H.K./11. md) İtirazın reddedilmesi halinde aynı fiilden dolayı kamu davası açılabilmesi için 172 nci maddenin ikinci fıkrası uygulanır." biçimindedir.

(4) (Değişik fıkra: 25/05/2005-5353 S.K./26.mad) Sulh ceza hâkimliği istemi yerinde bulursa, Cumhuriyet savcısı iddianame düzenleyerek mahkemeye verir.

(5) Cumhuriyet savcısının kamu davasının açılmaması hususunda takdir yetkisini kullandığı hâllerde bu madde hükmü uygulanmaz.

(6) (Değişik fıkra: 2/1/2017 - 680 S.K.H.K./11. md) İtirazın reddedilmesi halinde aynı fiilden dolayı kamu davası açılabilmesi için 172 nci maddenin ikinci fıkrası uygulanır." biçimindedir.

Yukarıda yer verilen düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere, Ceza Muhakemesi Kanununun “soruşturma” başlıklı 2. kitabında, Cumhuriyet savcısının suç soruşturmasına ilişkin süreci nasıl yürüteceği ve kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmesi durumunda, itirazı incelemekle görevli hakimliğin görevleri açık bir şekilde düzenlenmiş bulunmaktadır.

Bu çerçevede, kovuşturmaya yer olmadığına dair kararı itiraz üzerine inceleyen hakimlik, kamu davası açılması için yeterli delil bulunmaması durumunda itirazın reddine, yeterli delil bulunması durumunda itirazın kabulüne veya dosyada yer alan delillerin itirazla ilgili olumlu veya olumsuz bir karar verilmesi için yeterli olmadığı durumlarda soruşturmanın genişletilmesine karar verebilecektir.

CMK’nın 170/2. maddesine göre kamu davası açılabilmesi için soruşturma aşamasında toplanan delillere göre suçun işlendiğine dair yeterli şüphe bulunması gerekir. Suç ihbar veya şikayeti yoluyla soruşturma yaparak maddi gerçeğe ulaşma yükümlülüğü ve yetkisi bulunan Cumhuriyet savcısı, soruşturma sonucunda elde edilen delilleri değerlendirerek kamu davası açmayı gerektirir nitelikte yeterli şüphe olup olmadığını takdir edecektir. Ancak soruşturma aşamasında Cumhuriyet savcısının delil değerlendirmesiyle, kovuşturma aşamasında hakimin delilleri değerlendirmesi birbirinden farklı özelliklere sahiptir. CMK’nın 170/2. maddesine göre soruşturma aşamasında toplanan deliller kamu davası açılması için yeterli şüphe oluşturup oluşturmadıkları çerçevesinde incelemeye tabi tutulurken, kovuşturma aşamasında, isnad edilen suçun işlenip işlenmediği hususunda mahkumiyete yeter olup olmadığı ve tam bir vicdani kanaat oluşturup oluşturmadığı çerçevesinde değerlendirilmektedir.

İncelenen dosyada;