muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2011/10902, Karar No: 2011/9764, Tarih: 29.09.2011

**4. Hukuk Dairesi         2011/10902 E.  ,  2011/9764 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

BİR.DOSYANIN

DAVACISI : ... ... VEKİLİ AVUKAT ...

DAVALISI : 1-PAL ULUSLARARASI MEDYA VE STRATEJİK ARŞ. LTD. ŞTİ. VEKİLİ AVUKAT ... TÜRK 2-...

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı Pal Uluslararası Medya ve Stratejik Arş. Ltd. Şti. ve diğeri aleyhine 01/09/2008 gününde verilen dilekçe ile tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 28/04/2011 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalı Pal Uluslararası Medya ve Stratejik Arş. Ltd. Şti. adına ... ... vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.

2- Davalı Pal Uluslararası Medya Stratejik Araştırma Limited Şirketi’nin diğer temyiz itirazına gelince; Dava, basın yoluyla kişilik haklarına saldırıdan dolayı uğranılan manevi zararın ödetilmesi istemine ilişkindir. Yerel mahkemece istemin reddine dair verilen karar, Dairemizin 11.05.2010 gün ve 2009/9238-5720 Esas ve karar sayılı ilamı ile “…yayın gününe göre ... olmayan dava konusu yayın, davacıların kişilik haklarına saldırı oluşturur, …davacılar yararına uygun tutarlarda manevi tazminat takdir edilmesi gerekir…” biçiminde bozulması üzerine bozmaya uyularak istemin bir bölümü kabul edilmiş; karar, davalı Pal Uluslararası Medya Stratejik Araştırma Limited Şirketi tarafından temyiz olunmuştur.

Kişilik hakları hukuka aykırı olarak saldırıya uğrayan kimse manevi tazminat ödetilmesini isteyebilir. Yargıç, manevi tazminatın tutarını belirlerken, saldırı oluşturan eylem ve olayın özelliği yanında tarafların kusur oranını, sıfatını, işgal ettikleri makamı ve diğer sosyal ve ekonomik durumlarını da dikkate almalıdır. Tutarın belirlenmesinde her olaya göre değişebilecek ... durum ve koşulların bulunacağı da gözetilerek takdir hakkını etkileyecek nedenleri karar yerinde nesnel (objektif) olarak göstermelidir. Çünkü yasanın

takdir hakkı verdiği durumlarda yargıcın, hukuk ve adalete uygun (hak ve nısfetle) karar vereceği Medeni Yasa'nın 4. maddesinde belirtilmiştir. Takdir edilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir işlevi (fonksiyonu) olan ... bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi malvarlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek tutar, var olan durumda elde edilmek istenilen doyum (tatmin) duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır.

Somut olaya gelince, olay tarihi, tarafların ekonomik ve sosyal durumları ile yukarıda anılan ilkeler gözetildiğinde asıl ve birleşen dosya davacıları yararına takdir edilen 6.000,00'... TL manevi tazminat fazladır. Daha alt düzeyde manevi tazminat takdir edilmek üzere kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda (2) sayılı bentte gösterilen nedenlerle temyiz eden Pal Uluslararası Medya Stratejik Araştırma Limited Şirketi yararına bozulmasına, davalının diğer temyiz itirazlarının (1) sayılı bentte gösterilen nedenlerle reddine ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 29/09/2011 gününde oyçokluğuyla karar verildi.

(M)

KARŞI OY YAZISI

Dosyadaki yazılara, kararın bozmaya uygun olmasına, delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün onanması görüşünde olduğumdan ... çoğunluğun kararına katılmyorum. 29/09/2011
Yargıtay — Esas No: 2011/46602, Karar No: 2013/32731, Tarih: 11.12.2013

**9. Hukuk Dairesi         2011/46602 E.  ,  2013/32731 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK (İŞ) MAHKEMESİ

DAVA :Davacı, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, yıllık izin ücreti, fazla mesai ücreti, genel tatil ücreti, hafta tatil ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde taraflar avukatlarınca temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacılar, iş akdinin davalı işveren tarafından haksız ve ihbarsız olarak feshedildiği iddiasıyla kıdem ve ihbar tazminatları, yıllık izin, fazla mesai, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı, davacıların devamsızlık yapması nedeniyle iş akdini haklı olarak feshettiklerini savunarak davanın reddini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, dosyadaki delillere ve bilirkişi raporuna dayanarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı taraf avukatları temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, tarafların aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- İşçiye, işyerinde çalıştığı sırada ara dinlenmesi verilip verilmediği ve süresi konularında taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

İşçinin günlük iş süresi içinde kesintisiz olarak hiç ara vermeden çalışması beklenemez. Gün içinde işçinin yemek, çay, sigara gibi ihtiyaçlar sebebiyle ya da dinlenmek için belli bir zamana ihtiyacı vardır.

Ara dinlenme 4857 sayılı İş Kanununun 68 inci maddesinde düzenlenmiştir. Anılan hükümde ara dinlenme süresi, günlük çalışma süresine göre kademeli bir şekilde belirlenmiştir. Buna göre dört saat veya daha kısa süreli günlük çalışmalarda ara dinlenmesi en az onbeş dakika, dört saatten fazla ve yedibuçuk saatten az çalışmalar için en az yarım saat ve günlük yedibuçuk saati aşan çalışmalar bakımından ise en az bir saat ara dinlenmesi verilmelidir. Uygulamada yedibuçuk saatlik çalışma süresinin çok fazla aşıldığı günlük çalışma sürelerine de rastlanılmaktadır. İş Kanununun 63 üncü maddesi hükmüne göre, günlük çalışma süresi onbir saati aşamayacağından, 68 inci maddenin belirlediği yedibuçuk saati aşan çalışmalar yönünden en az bir saatlik ara dinlenmesi süresinin, günlük en çok onbir saate kadar olan çalışmalarla ilgili olduğu kabul edilmelidir. Başka bir anlatımla günde onbir saate kadar olan (onbir saat dahil) çalışmalar için ara dinlenmesi en az bir saat, onbir saatten fazla çalışmalarda ise en az birbuçuk saat olarak verilmelidir.

İşçi, ara dinlenme saatinde tamamen serbesttir. Bu süreyi işyeri içinde ya da dışında geçirebilir. İşyerinde geçirmesi ve bu süre içinde çalışmaya devam etmesi durumunda ara dinlenmesi verilmemiş sayılır. Ancak işçi işyerinde kalsa bile, ara dinlenmesi süresini serbestçe kullanabilir, bu süre içinde çalışmaya zorlanamaz.

Ara dinlenmesi için ücret ödenmesi gerekmez. Ancak, bu süre işçiye dinlenme zamanı olarak tanınmamışsa, işçinin normal ücretinin ödenmesi gerekir. Bu sürenin haftalık 45 saati aşan kısmını oluşturması halinde ise, zamlı ücret ödenmelidir.

Ara dinlenme süreleri kural olarak aralıksız olarak kullandırılır. Ara dinlenmesinin kullandırılması zorunlu ise de, bunun kullanılacağı zamanı belirlemek işverenin yönetim hakkıyla ilgilidir. İşçilerin tamamı aynı anda ara dinlenme zamanını kullanılabileceği gibi, belli bir plan dahilinde sırayla kullanmaları da mümkündür. Ancak ara dinlenme süresinin, işe, ara dinlenme süresi kadar geç başlama veya aynı süreyle erken bırakma şeklinde kullandırılması doğru olmaz. Ara dinlenme süresinin günlük çalışma içinde belli bir zamanda amaca uygun şekilde kullandırılması gerekir (Yargıtay 9.HD. 17.11.2008 gün 2007/35281 E, 2008/30985 K.).

İş Kanununa İlişkin Çalışma Süreleri Yönetmeliğinin 3 üncü maddesinin ikinci fıkrasında, ara dinlenmelerinin iklim, mevsim, yöredeki gelenekler ve işin niteliğine göre yirmidört saat içinde kesintisiz oniki saat dinlenme süresi dikkate alınarak verileceği hükme bağlanmıştır. Değinilen maddenin birinci fıkrasında ise, ara dinlenme süresinin çalışma süresinden sayılmayacağı açıklanmıştır.

Somut olayda; Mahkemece kabul edilen 08.00-20.00 saatleri arası çalışma için bir buçuk saat yerine bir saat ara dinlenme düşülmesi hatalıdır.

3-Yapılan 2/3 hakkaniyet indirimi hakkın özünü ortadan kaldıracak şekilde fahiş olup daha makul oranda indirim yapılması gerektiğinin gözetilmemesi bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, nisbi temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine 11.12.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/2770, Karar No: 2014/5827, Tarih: 27.05.2014

**20. Hukuk Dairesi         2014/2770 E.  ,  2014/5827 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki davadan dolayı yerel mahkemece verilen hüküm davacı tarafından temyiz edilmekle, dosya incelendi gereği düşünüldü:

K A R A R

Temyiz incelemesi yapılabilmesi için;

1) ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2002/8 E. sayılı dava dosyasının dava dosyası içinde yer alması,

2) Dava dosyasının, raporları hükme dayanak yapılan orman ve fen bilirkişilerine verilerek; kesinleşmiş orman kadastrosu, varsa aplikasyon ve 2/B madde haritaları ile tapulama paftası ölçekleri denkleştirilip birbiri üzerine aplike edilerek değişik açı ve uzaklıklarda olan, en az 4 ya da 5 orman tahdit sınır (OTS) noktası görülecek biçimde dava konusu taşınmazın ve komşu taşınmazların orman kadastrosu ve aplikasyon hattına göre konumu, orman kadastro haritasındaki sınır noktaları ile varsa aplikasyon haritasındaki sınır noktaları kadastro paftası üzerinde ayrı renkli kalemlerle çizilmek suretiyle kendilerinden müşterek imzalı krokili ek rapor alınıp dosyaya konulması,

Ayrıca, dava dosyasının 6100 sayılı Kanunun geçici 3. maddesi atfıyla H.U.M.K.'nun 433/3. maddesi ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yönetmeliğine uygun olarak tarih ve işlem sırasına göre düzenlenip, dizi pusulasına bağlandıktan sonra gönderilmesi gerekmektedir.

SONUÇ: Değinilen eksiklikler giderilmek üzere, dosyanın yerel mahkemeye gönderilmesine 27/05/2014 günü oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/8719, Karar No: 2011/11737, Tarih: 26.10.2011

**8. Ceza Dairesi         2009/8719 E.  ,  2011/11737 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Genel güvenliği tehlikeye sokacak şekilde silahla ateş etme

HÜKÜM : Beraat

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Genel güvenliği kasten tehlikeye sokma suçundan dolayı mağdur veya suçtan zarar gören sıfatı olmayan müştekinin, davaya katılmaya ve bu sıfatla bu hükmü temyize yetkisi bulunmadığından, kurulan hükme ilişkin temyiz isteminin (REDDİNE), 26.10.2011 gününde oyçokluğuyla karar verildi.

KARŞI DÜŞÜNCE: Sanık hakkında, kişilerde korku, kaygı veya panik yaratabilecek tarzda silahla ateş etmek suçundan kamu davası açılmıştır. Suç ihbarında bulunan ve devamında da Cumhuriyet Savcılığına şikâyet dilekçesi vererek suçtan zarar gördüğünü ileri süren kişi aynı zamanda suçun işlendiği köyün köy muhtarıdır. Soruşturma evresi sonucunda sanık hakkında iddianame düzenlenerek kamu davası açılmıştır. Düzenlenen iddianamede şikâyetçinin adına da yer verilmiştir. Tensip zaptı ile müştekiye meşruhatlı davetiye ile duruşma günü bildirilmiş, duruşma günü yargılamaya gelen şikâyetçi mahkemesince CMK. nun 234 maddesi ve devamı maddelerindeki hakları hatırlatılmıştır. Şikâyetçi olay hakkında anlatımda bulunduktan sonra, davaya müdahil olarak katılma isteğini dile getirmiş mahkemece suçtan zarar gördüğü kabul edilerek, davaya katılmasına karar verilmiştir. Sanık hakkında bitirilen yargılama sonucunda beraat kararı verilmiş, yoklukta verilen karar katılana tebliğ edilmesi üzerine de yasal süre içinde temyiz yasa yoluna başvurmak suretiyle hükmü temyiz etmiştir. Dairenin sayın çoğunluğu şikâyetçinin anılan suçtan zarar görmediğini kabul ederek temyiz isteğinin reddine oy çokluğuyla karar vermiştir.

Oysa, kişilerde korku, kaygı veya panik yaratabilecek tarzda silahla ateş etmek suçundan açılan kamu davasına, suçtan zarar görenlerin davaya katılması olanaklıdır.

Şöyle ki; 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu, 170. maddesinde, “genel güvenliğin kasten tehlikeye sokulması” başlığıyla;

( )Kişilerin hayatı, sağlığı veya malvarlığı bakımından tehlikeli olacak biçimde ya da kişilerde korku, kaygı veya panik yaratabilecek tarzda;

a) ………..,

b) ……………..,

c) Silahla ateş eden veya patlayıcı madde kullanan,kişi....cezalandırılır." şeklindedir.

Şöyle ki; 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu, 170. maddesinde, “genel güvenliğin kasten tehlikeye sokulması” başlığıyla;

( )Kişilerin hayatı, sağlığı veya malvarlığı bakımından tehlikeli olacak biçimde ya da kişilerde korku, kaygı veya panik yaratabilecek tarzda;

a) ………..,

b) ……………..,

c) Silahla ateş eden veya patlayıcı madde kullanan,kişi....cezalandırılır." şeklindedir.

Bu suçun işlenmesinde, nesnel bir zarar tehlikesi yaratması aranmaktadır. Zarar tehlikesi suçlarında, suçun hukuki konusu üzerinde zarar tehlikesinin meydana gelmiş olması suçun varlığı için yeterli görülmüştür. Tehlike suçlarında hareketin yöneldiği hukuki konunun gerçek anlamda zarara uğramış olması aranmamaktadır. Hukuki konunun objektif olarak zarar tehlikesi ile karşılaşmış olması, suç tipinin ihlali için kâfidir. Failin davranışı kimse bakımından, cana veya mala yönelik, nesnel bir zarar tehlikesi yaratmadığında, ortada bir suç da olmayacaktır. Zarar tehlikesi neticesini gerçekleştirirken ayrıca bir kimsenin hayatına sağlığına veya malvarlığına bir zarar verdiğinde, fail, ya genel güvenliği kasten tehlikeye sokmak suçu yanında, meydana gelen zarar neticelerinden kusur kuralına göre sorumlu olacak, ya da sorumluluğu geçitli suç kuralına göre belirlenecektir. Madde metninde "kişilerin..." ve "kişilerde..." diyerek, suçla ihlal edilen ve ceza ile korunan hukuki değeri ihlal edilen kimsenin, yani mağdurun belli bir kişi olmadığına, gayri muayyen olduğuna işaret edilmiştir.

Anılan madde de kişilerin hayatı, sağlığı veya malvarlığı bakımından tehlike yaratacak biçimde yahut kişilerde korku, kaygı veya panik yaratacak tarzda, ……… silahla ateş etme veya patlayıcı madde kullanma fiilini suç saymaktadır. Bu demektir ki, silahla ateş etme veya patlayıcı madde kullanma fiilleri, mahiyeti bakımından kişilerin hayatı, sağlığı veya malvarlığı bakımından nesnel bir tehlike, yani bir zarar tehlikesi yaratmadığında yahut nesnel olarak kişilerde korku, kaygı veya panik doğurmadığında, sadece, salt yapılmış olmaları bu suçu oluşturmayacaktır. Kuşkusuz, bir

kimse kendi malvarlığına zarar verirken de başkalarının hayatı, sağlığı veya malvarlığı bakımından bir zarar tehlikesi yaratabilir. Yasa maddesindeki, kişilerin hayatı, sağlığı veya malvarlığı bakımından tehlikeli olabilecek yahut kişilerde korku, kaygı veya panik yaratabilecek şekilde, silahla ateş etmek veya patlayıcı madde kullanmak suretiyle gerçekleştirilmesini istediğinden, suç, esasen serbest hareketle işlenebilen seçimlik hareketli bir suç olmaktadır. Seçimlik davranışların kişilerin hayatı, sağlığı veya malvarlığı bakımından tehlikeli olacak biçimde yahut kişide korku, kaygı veya panik yaratabilecek tarzda olmasından, davranışın kendisinin zararlı veya tehlikeli olmasını değil, dış aleme yansıyan davranışın beşeri tecrübe kuralına uygun olarak, kendi dışında, nedensel, zararlı bir sonucu doğurmaya elverişli olmasını anlamak gerekmektedir.

Korku, bir tehlike veya bir tehlike düşüncesi karşısında uyanan kaygı duygusudur. Kaygı, üzüntü, endişe duyan düşünce ve tasa anlamına gelmektedir. Panik ise bir topluluğu kaplayan ani dehşet duygusu, büyük korku, ürkmek anlamındadır. Bu fiillerin yalın olarak meydana gelmesi suçun oluşması için yeterli değildir. Fiilin; "Kişilerde korku, kaygı veya panik yaratabilecek tarzda" meydana gelmiş olması gerekmektedir. Bu soyut tehlikelerin doğmasıyla suç oluşacaktır. Suçun oluşması için fiilin maddede belirtilen nitelik ve etkide olması yeter olup ayrıca başkalarını korkutma, kaygıya düşürme veya paniğe uğratma kastının bulunması gerekmemektedir. Suçun işlenmesiyle kişilerin mağduriyeti ortaya çıkmakta ve fiilden zarar görme olasılığı beliren bu kişilerin kamu davasına katılma hakkı doğmaktadır.

Ceza muhakemesinde genel kural, her suçun kamu adına takip edilmesi gerekmekte ise de, her olayda bir de suçun etkilerini doğrudan doğruya üzerinde hisseden somut mağdur bulunur. Bu nedenle, suçtan zarar görenin kamu davasına müdahalesi, Cumhuriyet savcısının yanında muhakemeye katılması bir anlamda Cumhuriyet savcısının yetkilerini paylaşması ve ona yardım eden bir konum kazanması ve haklarını koruyup kollama gibi bir görev üstlenmesi adalet duygusunu tatmin eden bir sonuçta doğurmaktadır. Kamu davasına katılabilecek olanlar, mağdur ve suçtan zarar gören gerçek ve tüzel kişiler ile mâlen sorumlu olanlardır (CMK m.237/1).

Mağdur ve suçtan zarar gören gerçek kişiler suç tanımıyla korunan hak ve menfaatin sahibi oldukları şüphesizdir. mağdur ise suçtan doğrudan doğruya zarar görendir. Bu kişi, suçun olumsuz etkilerini doğrudan doğruya üzerinde hisseder. Suç tanımıyla korunan hak ve menfaatin dışında kalan hak ve menfaatlerin ihlal edildiği hallerde, bu hak ve menfaatin sahipleri, dolaylı olarak suçtan zarar görenler olarak adlandırılmaktadırlar. 5271 sayılı Yasa'da davaya katılmaya hakkı olan kişiler belirlenirken, mağdur ve suçtan zarar gören kavramları birlikte kullanılmıştır. Mağdur, suçla korunan hak ve menfaati doğrudan zarar gören olduğuna göre, yasa metninde yer verilen suçtan zarar gören kavramı, suçtan dolaylı biçimde zarar gören olarak kabul etme zorunluluğu doğmaktadır. CMK. m.234'de mağdur ile şikâyetçinin hakları düzenlenmiş, mağdur ve şikâyetçinin davaya katılma hakkının bulunduğu gösterilmiştir (CMK m.234/l-b).

Mağdur kavramıyla, doğrudan doğruya zarar gören kişi veya kişilerin olması gerektiği şüphesizdir. Bir olayda suçtan zarar göreni belirlerken, sanığa yüklenilen ve cezalandırılması istenilen fiille haklı bir çıkarı zedelenen kişinin ceza kovuşturması konusundaki isteğini göz önünde tutmak ve bu haklı görüldüğünde kişiye suçtan zarar görme sıfatını tanımak gerekmektedir. Hakim bir olayda suçtan zarar görenin sınırlarını belirlerken, sanığa yüklenen ve cezalandırılması istenen fiille haklı bir çıkarı zedelenen kişinin, ceza kovuşturması konusundaki isteğinin kişide fiilin işlenmesinden doğan tatmin edilme ihtiyacını göz önünde tutmak ve bu haklı görüldüğünde ise kişiye suçtan zarar gören sıfatını tanımak durumundadır.

Somut olayda da, suç işlendiğinde ihbarda bulunarak şikayetçi olan kişi gecenin geç saatinde silah atılmasıyla korku, kaygı, panik ve endişe duygusunu yaşamakla mağduriyet yaşamıştır. Bu haliyle sanığın işlediği iddia olunan “ korku, kaygı veya panik yaratabilecek tarzda silahla ateş etmek suçundan” zarar görmüştür. Kamu davasına katılması ve hükmü temyiz etmesi yasal hakkıdır. Nitekim, Ceza Genel Kurulunun 26.12.2006 gün ve 2006/8-317 esas, 2006/319 sayılı kararı da bu yoldadır. İzah edilen bu nedenlerle sayın çoğunluğun katılanın temyiz isteğinin reddine ilişkin kararına katılmıyorum.
Yargıtay — Esas No: 2017/12348, Karar No: 2021/2798, Tarih: 18.03.2021

**11. Ceza Dairesi         2017/12348 E.  ,  2021/2798 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Sahte fatura kullanma

HÜKÜM : Mahkumiyet

I-Sanık hakkında 2008 takvim yılında sahte fatura kullanma suçundan verilen mahkumiyet hükmüne yönelik sanık müdafinin temyiz taleplerinin incelenmesinde;

Gerekçeli karar başlığında “2008” olarak yanlış gösterilen suç tarihinin, suça konu faturaların KDV indiriminde kullanılması ve en son faturanın 2008 yılı Aralık ayına ait olması nedeniyle 25.01.2009 olarak mahallinde düzeltilmesi mümkün görülmüştür.

Sanığa yüklenen 2008 takvim yılında sahte fatura kullanma suçunun Kanun’daki cezasının türü ve üst sınırına göre, 5237 sayılı TCK’nin 66/1-e ve 67/4. maddelerinde öngörülen olağanüstü dava zamanaşımının, 25.01.2009 olan suç tarihinden temyiz inceleme tarihine kadar gerçekleştiği anlaşılmış, sanık müdafinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görüldüğünden diğer yönleri incelenmeyen hükmün 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nin 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA; ancak yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen bu hususta, aynı Kanunun 322. maddesindeki yetkiye dayanılarak karar verilmesi mümkün olduğundan, sanık hakkındaki kamu davasının gerçekleşen olağanüstü dava zamanaşımı nedeniyle 5271 sayılı CMK’nin 223/8. maddesi gereğince DÜŞMESİNE,

II-Sanık hakkında 2009 takvim yılında sahte fatura kullanma suçundan verilen mahkumiyet hükmüne yönelik sanık müdafinin temyiz taleplerinin incelenmesinde;

Sanığın savunmasında, suça konu faturaların gerçek bir ticari ilişkiye dayandığını beyan etmesi karşısında; maddi gerçeğin kuşkuya yer vermeyecek biçimde belirlenmesi bakımından;

1-Faturaları düzenleyen mükellefler hakkında tanzim edilen vergi inceleme raporlarının ilgili vergi dairesinden getirtilmesi,

2-Aynı mükellefler hakkında ilgili takvim yılında “sahte fatura düzenleme" suçundan dava açılıp açılmadığının araştırılması; dava açılmış ise dosyaların getirtilerek incelenmesi ve ilgili belgelerin onaylı örneklerinin dosyaya alınması,

3-Gerektiğinde, faturaların gerçek alım-satım karşılığı olup olmadığının belirlenmesi için; faturaları düzenleyen mükellefe ait mal ve para akışını gösteren sevk ve taşıma irsaliyelerinin, teslim ve tesellüm belgelerinin, bedelinin ödendiğine ilişkin ticari teamüle uygun ve kanıtlama yeterliliği olan banka hesaplarının ve kasa mevcuduyla uyumlu geçerli belgeler ile faturaları düzenleyen mükellefin yeterli mal girişi veya üretimi olup olmadığına ilişkin belgelerin getirtilmesi, faturaları düzenleyen mükellef ile kullanan mükellefin ticari defter ve belgeleri üzerinde karşılıklı bilirkişi incelemesi yaptırılması,

Sonucuna göre tüm deliller birlikte tartışılarak sanığın hukuki durumunun belirlenmesi gerekirken, eksik araştırma ve inceleme ile mahkûmiyet hükmü kurulması,

4-Kabule göre de;

Sonucuna göre tüm deliller birlikte tartışılarak sanığın hukuki durumunun belirlenmesi gerekirken, eksik araştırma ve inceleme ile mahkûmiyet hükmü kurulması,

4-Kabule göre de;

a)Suça konu faturaların KDV indiriminde kullanılması ve en son faturanın 2009 yılı Mart ayına ait olması nedeniyle 25.04.2009 olan suç tarihinin gerekçeli karar başlığında “2009” şeklinde eksik gösterilmesi yasaya aykırı,

b)5237 sayılı TCK'nin 53. maddesine ilişkin uygulamanın Anayasa Mahkemesi'nin 08.10.2015 tarih, 2014/140 Esas ve 2015/85 Karar sayılı iptal kararı ile birlikte yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanık müdafinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nin 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA,18.03.2021 tarihinde oy birliği ile karar verildi.