muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2020/34456, Karar No: 2021/22552, Tarih: 23.09.2021

**4. Ceza Dairesi         2020/34456 E.  ,  2021/22552 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇA SÜRÜKLENEN ÇOCUK : ..., ...

KATILANLAR : ..., ...

SUÇ : Özel hayatın gizliliğini ihlal

HÜKÜMLER : Beraat, mahkumiyet

TEMYİZ EDENLER : Katılanlar vekili, suça sürüklenen çocuk müdafisi

KARAR

Tebliğname tarihine, temyizin kapsamına, 6572 sayılı Kanun’un 27. maddesi ile değişik Yargıtay Kanunu’nun geçici 14. maddesi uyarınca oluşturulan Birinci Başkanlık Kurulu’nun hazırlamış olduğu işbölümü kararına göre;

Yargıtay Ceza Daireleri Başkanlar Kurulunun 26/12/2017 tarihli 2017/bşk-347 Esas ve 2017/347 Karar, 26/12/2017 tarihli 2017/bşk-360 Esas- 2017/380 Karar, 26/12/2017 tarihli 2017/bşk-323 Esas- 2017/343 Karar sayılı kararları başta olmak üzere diğer istikrar kazanan kararlarında da belirtildiği üzere, Yargıtay Kanununun Ceza Dairelerinin görevini düzenleyen 14/3. maddesinin (a) bendi; "Daireler arasındaki iş bölümünün belirlenmesinde dava açılan belgedeki nitelendirme esas alınır. Açıklama ile sevk maddelerinin uyumsuz olduğu durumlarda açıklamaya itibar edilir" şeklinde iken, 28.06.2014 gün ve 29044 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 6545 sayılı Kanunun 31. maddesiyle; "Daireler arasındaki iş bölümünün belirlenmesinde mahkeme kararındaki nitelendirme, mahkûmiyet dışındaki kararlarda ise iddianame veya iddianame yerine geçen belgedeki nitelendirme esas alınır" şeklinde değiştirilmiştir.

2797 sayılı Yargıtay Kanununa 6572 sayılı Kanunun 27. maddesiyle eklenen geçici 14. maddesi uyarınca Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunca hazırlanıp 22/012015 gün ve 29244 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak 02/02/2015 tarihinde yürürlüğe giren 19/012015 gün ve 2015/8 sayılı iş bölümü kararının "Yargıtay Ceza Daireleri İş Bölümü Ortak Hükümler" başlıklı bölümünde; "Daireler arasında iş bölümünün belirlenmesinde, 28/06/2014 tarihinden önce düzenlenen tebliğnameler bakımından iddianame veya iddianame yerine geçen belgedeki nitelendirmeye göre görevli daire belirlenir. Bu tarihten sonra düzenlenen tebliğnameler bakımından ise mahkeme kararındaki nitelendirme, mahkumiyet dışındaki kararlarda da iddianame veya iddianame yerine geçen belgelerdeki nitelendirme esas alınır" ve "İş bölümünün yürürlüğe girdiği tarih itibariyle düzenlenen tebliğnameler, iş bölümündeki düzenlemeler esas alınarak görevli ceza dairesine gönderilir" hükümleri getirilmiştir.

Diğer yandan Yargıtay Ceza Daireleri Başkanlar Kurulunun istikrarlı kararlarıyla sürdürülen uygulamaya göre, temyiz incelemesine konu olan suçların yaptırım miktarlarında suç tarihinden sonra tebliğname tarihine kadar yapılan değişiklikler dikkate alınıp tebliğname tarihindeki yaptırım miktarları göz önünde bulundurularak görevli ceza dairesi belirlenmeli, çeşitli suçlara ilişkin açılan davalardan en ağırı belirlenirken de, suçun temel şekline göre hapis cezasının üst sınırı daha fazla olan suça ilişkin dava daha ağır kabul edilmeli, üst sınırlarının eşit olması halinde alt sınırı daha fazla hapsi gerektiren suça ilişkin davanın daha ağır olduğu sonucuna varılmalıdır. Hapis cezası ile birlikte öngörülen adlî para cezaları ise, her iki suça ilişkin hapis cezalarının alt ve üst sınırlarının eşit olması halinde dikkate alınmalıdır.

İncelemeye konu olayda; suça sürüklenen çocuklar ... ve ... hakkında TCK’nın 134/2. İlk cümle uyarınca ifşa suretiyle özel hayatın gizliliğini ihlal suçundan açılan kamu davalarında, Eskişehir 1. Çocuk Mahkemesinin 29/06/2016 tarih ve 2015/750 esas ve 2016/901 sayılı kararıyla, suça sürüklenen çocuk ... hakkında özel hayatın gizliliğini ihlal suçundan beraat, diğer suça sürüklenen çocuk ... hakkında özel hayatın gizliliğini ihlal suçundan mahkumiyet kararı verildiği, hükümlerin suça sürüklenen çocuk müdafisi ve katılanlar vekili tarafından ayrı ayrı temyiz edilmesi üzerine, dosyayı inceleyen Yargıtay 12. Ceza Dairesinde " suça sürüklenen çocuk ...’nun TCK’nın 134/2-1, 31/3. madde ve fıkraları gereğince cezalandırılmasının talep edildiği 25.08.2015 tarihli iddianamede 18 yaşından küçük olan mağdur ...’e ait çıplak fotoğrafın suça sürüklenen çocuk ... tarafından diğer suça sürüklenen çocuğa verilmesi suretiyle ifşa edildiğinin iddia edilmiş olması karşısında, iddianamedeki anlatımın içeriğinden TCK'nın 134. maddesindeki özel hayatın gizliliğini ihlal suçunun yanı sıra suça sürüklenen çocuk ... hakkında TCK'nın 226. maddesinin 5. fıkrasında tanımlanan müstehcenlik suçundan da dava açıldığı… Suça sürüklenen çocuk ... müdafii ve katılanlar vekili tarafından temyiz incelemesine konu edilen fiillere ilişkin iddianamedeki sevk ve anlatımla anlatımda yer alan nitelendirmeye göre suça sürüklenen çocuk ... hakkında beraat hükmü kurulan ve iddianamede TCK'nın 134/2. madde ve fıkrasındaki görüntü veya seslerin ifşa edilmesi suretiyle özel hayatın gizliliğini ihlal suçunu oluşturduğu iddia edilen eylemin aynı zamanda TCK'nın 226/5. madde ve fıkrasında tanımlanan müstehcenlik suçunu oluşturmasına, TCK'nın 226. maddesinin 5. fıkrasındaki müstehcenlik suçunun cezasının, TCK'nın 134/2. madde ve fıkrasındaki görüntü veya seslerin ifşa edilmesi suretiyle özel hayatın gizliliğini ihlal suçunun cezasından daha ağır olmasına, hukuki nitelendirmenin ve buna bağlı olarak görevli dairenin, yanlış ya da eksik belirlenmiş sevk maddelerine ve suç ismine göre değil, vasfı iddianame metninden açıkça saptanabilen suça göre belirlenmesi gerektiğine dair Yargıtay Ceza Daireleri Başkanlar Kurulunun kararlarına göre, 28.01.2020 tarihli ve 31022 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanıp, 01.02.2020 tarihinde yürürlüğe giren ve tebliğname tarihine göre uygulanması gereken 23.01.2020 tarihli ve 2020/1 sayılı Yargıtay Büyük Genel Kurul kararı gereğince temyize konu hükümlerin incelenmesi görevi Yargıtay 18. Ceza Dairesine ait bulunduğu " şeklinde gerekçeyle görevsizlik kararı verilmiştir.

Tebliğname tarihi itibariyle iddianamedeki nitelendirmeyle uyuşmayan 12 Ceza Dairesinin görevsizlik kararı gerekçesinde açıklanan “…ukuki nitelendirmenin ve buna bağlı olarak görevli dairenin, yanlış ya da eksik belirlenmiş sevk maddelerine ve suç ismine göre değil, vasfı iddianame metninden açıkça saptanabilen suça göre belirlenmesi gerektiği” şeklindeki başkanlar kurulu kararlarının 28/6/014 gün ve 29044 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 6545 sayılı Kanunun 31. maddesiyle getirilen değişiklik öncesine ait tebliğnamelere ilişkin olması ve incelemeye konu olayda uygulama imkânının bulunmaması karşısında, katılanlar vekilinin ve suça sürüklenen çocuk müdafisinin temyiz taleplerinin kapsamı dikkate alınarak, ceza dairelerinin görevinin belirlenmesinde esas alınması gereken hüküm, suça sürüklenen çocuk ... hakkında TCK’nın 134/2. ilk cümle uyarınca özel hayatın gizliliğini ihlal suçundan verilen beraat hükmü ile suça sürüklenen çocuk ... hakkında TCK’nın 134/2. İlk cümle uyarınca özel hayatın gizliliğini ihlal suçundan verilen mahkûmiyet hükmüdür.

Yukarıda ayrıntılarıyla açıklandığı üzere; inceleme konusu iddianamedeki sevk maddeleri ile anlatım arasında bir uyumsuzluğun olmadığı, sevk maddelerinin bir yanılgı sonucu değil, aksine bilinçli bir hukuki değerlendirmeye dayalı olarak belirlenmiş olduğu, yerel mahkemece bu sevk maddeleri esas alınarak hüküm kurulmuş olduğu hususları göz önüne alındığında, müstehcenlik suçundan açılmış bir kamu davasının bulunmadığının anlaşılması karşısında, suça sürüklenen çocuk ... hakkında özel hayatın gizliliğini ihlal suçundan verilen beraat hükmü yönünden iddianamedeki nitelendirmeye göre, diğer suça sürüklenen çocuk ... hakkında özel hayatın gizliliğini ihlal suçundan mahkumiyet kararı yönünden ise yerel mahkemenin mahkumiyet kararındaki nitelendirmesine göre temyiz incelemesinin 2797 sayılı Yargıtay Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca yetkili ve görevli olan Yargıtay 12. Ceza Dairesince yapılması gerektiği anlaşıldığından, meydana gelen görev uyuşmazlığının çözülmesi için dosyanın Yüksek CEZA DAİRELERİ BAŞKANLAR KURULUNA gönderilmesine, 23/09/2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/2673, Karar No: 2012/4515, Tarih: 22.03.2012

**11. Hukuk Dairesi         2012/2673 E.  ,  2012/4515 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasında görülen davada Ankara 21. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 22.12.2009 gün ve 2009/136-2009/387 sayılı kararı onayan Daire’nin 18.11.2011 gün ve 2010/4719-2011/15465 sayılı kararı aleyhinde davalı vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya için düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

Davacı vekili, davalıya ait tesisin tıkanması sonucu müvekkili işyerinin su baskınına uğradığını, sigorta tazminatının ödendiğini, rücu koşullarının oluştuğunu ileri sürerek, 19.959.08 TL'nin faiziyle tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, zararın işyerinin konumundan kaynaklandığını, bağlantının Dejarj Yönetmeliğine uygun yapılmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda, ASKİ Genel Müdürlüğüne ait kanalizasyon hattındaki tıkanma sonucunda geri tepme ile işyerine su basmasında davacı şirket sigortalısı ve bina malikleri veya yönetiminin müterafik kusurunun bulunmadığı gerekçesiyle, davacının yaptırdığı ekspertizle mevcut mal miktarı ve hasarlı mal miktarının belirlenip iskontolu alış faturalarına göre KDV hariç hesaplanan hasar bedelinden sovtaj tenzili ile sigortalısına ödediği 19.959.08 TL nin faizi ile davalıdan tahsiline dair verilen karar davalı vekili tarafından temyizi üzerine Dairemizce onanmıştır.

Davalı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

Dosyadaki yazılara, mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, davalı vekilinin HUMK’nun 440. maddesinde sayılan hallerden hiçbirisini ihtiva etmeyen karar düzeltme isteğinin reddi gerekir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davalı vekilinin karar düzeltme isteğinin HUMK’nun 442. maddesi gereğince REDDİNE, alınması gereken 43,90 TL karar düzeltme harcı peşin ödenmiş olduğundan yeniden alınmasına yer olmadığına, 3506 sayılı Yasa ile değiştirilen HUMK'nun 442/3. maddesi hükmü uyarınca, takdiren 203,00 TL para cezasının karar düzeltilmesini isteyenden alınarak Hazine’ye gelir kaydedilmesine, 22.03.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/8522, Karar No: 2018/8130, Tarih: 18.10.2018

**11. Ceza Dairesi         2016/8522 E.  ,  2018/8130 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Sahte fatura düzenleme, Tefecilik yapmak

HÜKÜM : Mahkumiyet

A) Sanık hakkında tefecilik suçundan verilen mahkûmiyet hükmüne yönelik sanığın temyiz itirazlarının incelenmesi:

1- Sanığın, POS cihazlarını kullanım amaçları ve sözleşme koşulları dışında, kredi kartı sahiplerinin nakit ihtiyaçlarının karşılanması amacıyla kullanmaktan ibaret eylemlerinin, hem TCK’nin 241. maddesinde düzenlenen tefecilik suçunu hem de 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu'nun 36. maddesinde düzenlenen gerçeğe aykırı olarak harcama belgesi düzenleme suçunu oluşturması; her iki suç için öngörülen cezaların aynı olması karşısında; 5237 sayılı TCK’nin 44. maddesi ve özel normun önceliği kuralı gereğince, sanık hakkında 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunun'un 36. maddesinde düzenlenen zincirleme şekilde "gerçeğe aykırı olarak harcama belgesi düzenleme" suçu yerine tefecilik suçundan hüküm kurulması,

B) Sanık hakkında 2008 ve 2010 takvim yıllarında sahte fatura düzenlemek suçundan verilen mahkûmiyet hükümlerine yönelik sanığın temyiz itirazlarının incelenmesi:

1-Sahte fatura düzenleme suçunda, suçun maddi konusunun fatura olması; 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 230. maddesinin 1. fıkrasında, faturalarda bulunması zorunlu olan bilgilerin neler olduğunun belirtilmesi, aynı Kanunun 227. maddesinin 3. fıkrasında ''Bu Kanuna göre kullanılan veya bu Kanunun Maliye ve Gümrük Bakanlığına verdiği yetkiye dayanılarak kullanma mecburiyeti getirilen belgelerin, öngörülen zorunlu bilgileri taşımaması halinde bu belgeler vergi kanunları bakımından hiç düzenlenmemiş sayılır'' hükmünün yer alması; suç konusu faturaların dosya içinde bulunmadığının ve getirtilip duruşmada incelenmediğinin anlaşılması karşısında; sanığın 2008 ve 2010 takvim yıllarında düzenlendiği iddia olunan faturalardan, her takvim yılına ait kanaat oluşturacak sayıdaki asıllarının veya onaylı örneklerinin getirtilerek incelenmesi ve 213 sayılı Kanunun 230. maddesinde öngörülen zorunlu bilgileri içerip içermediğinin tespit edilmesi, sonucuna göre sanığın hukuki durumunun takdir ve tayin edilmesi gerektiği gözetilmeden, eksik araştırma ve incelemeyle yazılı şekilde hüküm kurulması,

C)Her iki suç yönünden kabule göre;

C)Her iki suç yönünden kabule göre;

1-Mükerrirlere özgü infaz rejimi ve denetimli serbestlik tedbirinin ne şekilde uygulanacağı, süresi ve bu konuda karar verecek merci 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'un 108. maddesinde düzenlenmiş olup, aynı maddenin 5. fıkrası ile de tekerrür dolayısıyla belirlenen denetim süresinde şartla salıverilmeye ilişkin hükümlerin uygulanacağının hükme bağlandığı, bu sebeplerle denetimli serbestlik tedbirinin süresinin infaz aşamasında tayin ve tespitinin yapılması gerektiği gözetilmeden; 2008 ve 2010 takvim yıllarında sahte fatura düzenleme suçlarından kurulan hükümlerde 3 yıl 1 ay 15 gün, tefecilik suçundan kurulan hükümde ise 1 yıl 8 ay süre ile denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına karar verilerek infazın kısıtlanması,

2- 5237 sayılı TCK’nin 53. maddesine ilişkin uygulamanın Anayasa Mahkemesinin 08.10.2015 tarihli 2014/140 Esas ve 2015/85 sayılı iptal kararı ile birlikte yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükümlerin bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken, 1412 sayılı CMUK'nin 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, sanığın kazanılmış hakkının saklı tutulmasına,18.10.2018 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/7902, Karar No: 2014/13296, Tarih: 24.11.2014

**14. Hukuk Dairesi         2014/7902 E.  ,  2014/13296 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Torbalı 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 11/02/2014

NUMARASI : 2013/168-2014/70

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 29.03.2013 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali ve tescil istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın reddine dair verilen 11.02.2014 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı İ.. Ç.. vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, yükleniciden temlik alınan kişisel hakka dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Davacı vekili, dava konusu 6.. ada .. parsel sayılı taşınmazda inşa edilen zemin üstü üçüncü kattaki 5 no'lu meskeni yüklenici olan davalı şirketten 31.03.2011 tarihli adi yazılı satış sözleşmesi ile satın aldığını ancak muvazaalı olarak diğer davalılara tapudan devir edildiğini beyanla tapu kaydının iptali ile davacı adına tescilini talep etmiştir.

Davalılar, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davacının dayanmış olduğu 31.03.2011 tarihli harici satış sözleşmesinin resmi şekilde yapılmadığı hüküm ifade etmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmü, davacı İ.. Ç.. vekili temyiz etmiştir.

28.05.2014 tarihinde yürürlüğe giren 6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun her türlü tüketici işlemi ile tüketiciye yönelik uygulamaları kapsamaktadır.

Konut satış sözleşmeleriyle devre tatil ve uzun süreli tatil hizmeti sözleşmeleri de kanun kapsamına alınmıştır. Söz konusu taşınmazın da bir konut satış sözleşmesiyle satın alındığı belirtilerek bu dava açılmıştır.

Anılan kanunun 3. maddesinin (k) bendindeki tanıma göre tüketici; ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişiyi,

(l) bendindeki tanıma göre de tüketici işlemi; mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlemi ifade eder.

6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkındaki Kanunun 73. maddesinin (1) bendi gereğince de bu kanun uygulaması ile ilgili çıkacak her türlü ihtilaflara tüketici mahkemelerinde bakılması gerekir.

Somut olayda da; davacı tüketici, davalının ise yüklenici olduğu anlaşıldığından o yerde ayrı bir tüketici mahkemesi varsa çekişmenin tüketici mahkemesinde görülmesi aksi halde davaya tüketici mahkemesi sıfatıyla bakılması yasadan kaynaklanan bir zorunluluktur. Mahkemece kamu düzeninden olan görev hususu re’sen gözetilerek yukarıda yazılı olduğu şekilde işlem yapılması gerekirken çekişmenin esasının incelenip hükme bağlanması doğru görülmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.

Somut olayda da; davacı tüketici, davalının ise yüklenici olduğu anlaşıldığından o yerde ayrı bir tüketici mahkemesi varsa çekişmenin tüketici mahkemesinde görülmesi aksi halde davaya tüketici mahkemesi sıfatıyla bakılması yasadan kaynaklanan bir zorunluluktur. Mahkemece kamu düzeninden olan görev hususu re’sen gözetilerek yukarıda yazılı olduğu şekilde işlem yapılması gerekirken çekişmenin esasının incelenip hükme bağlanması doğru görülmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle hükmün BOZULMASINA, bozma nedenine göre diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, peşin yatırılan harcın istek halinde yatırana iadesine, 24.11.2014 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/3780, Karar No: 2019/9823, Tarih: 09.12.2019

**3. Hukuk Dairesi         2018/3780 E.  ,  2019/9823 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İZMİR BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 13. HUKUK DAİRESİ

MAHKEMESİ : İZMİR 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen alacak davasının reddine dair verilen hüküm hakkında bölge adliye mahkemesi tarafından yapılan istinaf incelemesi sonucunda; tarafların istinaf başvurusunun reddine yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde taraflarca temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı; elektrik abonesi olduğu davalı şirketin ilgili mevzuata aykırı olarak kayıp-kaçak,psh, iletim, dağıtım, TRT payı bedeli tahsil ettiğini ileri sürerek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere, şimdilik 10.000.00.-TL'nin kesinti tarihinden avans faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı, davanın reddini istemiştir.

İlk derece mahkemesi, davanın reddine karar vermiş, taraflar istinaf yasa yoluna başvurmuş, Bölge Adliye Mahkemesi tarafların istinaf taleplerinin reddine karar vermiş, hüküm taraflarca temyiz edilmiştir .

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Dava, elektrik abonesi olan davacıdan tahsil edilen kayıp-kaçak vd bedelinin istirdatı istemine ilişkindir.

Mahkemece, 6719 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 21 ve 26 ncı maddeleri ile 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'na eklenen geçici 19 ve 20'nci maddeleri değerlendirilerek karar tesis edilmiştir.

Bu aşamada, davanın konusuz kalması hakkında genel açıklama yapılmasında yarar görülmüştür.

İlke olarak her dava, açıldığı tarihteki fiili ve hukuki duruma göre hükme bağlanır (28/11/1956 tarih ve 15/15 sayılı İBK). Ne var ki, dava açıldıktan sonra meydana gelen bir nedenle dava konusunun ortadan kalkması halinde işin esası hakkında infaz kabiliyeti olan bir hüküm kurulmamaktadır.

Dava konusu hakkın davacıya ödenmesi, verilmesi ya da müdahalenin kaldırılması, davacı ve davalı sıfatının birleşmesi, yeni çıkan bir kanun ya da Anayasa Mahkemesi kararı ile ya da kişiye sıkı sıkıya bağlı ve mirasçılara geçmeyen bir hakka ilişkin davalarda taraflardan birinin ölümü gibi nedenlerle artık dava konusu edilen talep hakkında olumlu ya da olumsuz bir karar verilmesine gerek ya da neden kalmıyorsa, burada davanın konusuz kalmasından söz edilebilir. Bu durumda, mahkemenin, bir tespit hükmü niteliğinde olmak üzere esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına hükmetmesi gerekmektedir.

Yapılan bu açıklamalar ışığında uyuşmazlık değerlendirildiğinde; yargılama sırasında yürürlüğe giren geçmişe etkili yasa değişikliklerinin, dava konusu hakkın özünü ortadan kaldırdığı açıktır. Diğer bir anlatımla, geçmişe etkili yeni yasa nedeniyle dava konusuz kalmıştır.

Bu noktada, mahkemece; HMK'nın 331 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, konusuz kalan dava hakkında yargılamaya devam edilerek, dava açıldığı zaman hangi tarafın haksız olduğu tespiti ve o tarafın yargılama giderlerine (bu bağlamda vekalet ücretine de) mahkum edilmesi gerekir.

Eldeki davada; davacı, davanın açıldığı andaki mevzuat ve içtihat durumuna göre dava açmakta haklıdır. Eş söyleyişle, davaya konu bedelleri tahsil eden davalı, davanın açılmasına sebebiyet vermiştir.

Mahkemece; yargılama sırasında yürürlüğe giren yasa değişiklikleri nedeniyle konusuz kalan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına, davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin ve bu giderlere dahil olan maktu vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir .

Bölge Adliye Mahkemesi, ilk derece mahkemesi tarafından konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği, davacı lehine maktu vekalet ücreti verildiği, yargılama giderlerinden davalının sorumlu tutulduğu gerekçesi ile istinaf taleplerini reddetmiştir. Bu durumda Bölge Adliye Mahkemesinin verdiği karar dosya kapsamına uygun değildir, zira istinaf incelemesine konu olan ilk derece mahkemesi kararında dava reddedilmiş, yargılama giderleri davacının üzerinde bırakılmış ve vekalet ücretine hükmedilmemiştir .

İlk derece mahkemesi kararının, yukarıda açıklanan nedenlerle bozulmasına karar verilmiş olduğundan, HMK'nın 373 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu karara karşı yapılan istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin olan ve dosya kapsamına uygun olmayan bölge adliye mahkemesi kararının da kaldırılmasına karar verilmiştir.

SONUÇ:Yukarıda birinci bentte açıklanan nedenlerle sair temyiz itirazlarının reddine; ikinci bentte açıklanan nedenlerle 6100 sayılı HMK'nun 373 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca temyiz olunan bölge adliye mahkemesi kararının KALDIRILMASINA, aynı Kanunun 371 inci maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi kararının davacı yararına BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edenlere iadesine, dosyanın ilk derece mahkemesine, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 09/12/2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.