muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2016/15400, Karar No: 2018/5048, Tarih: 10.05.2018

Bir ortak tarafından adi ortaklığın feshinin istenmesi, aynı zamanda tasfiyeyi de kapsar. Uyuşmazlık, bu bağlamda değerlendirilip çözüme kavuşturulmalıdır.

Bu durumda, mahkemece; 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 620 ve devamı maddelerinde düzenlenen adi ortaklık hükümleri dikkate alınmalı, Türk Borçlar Kanununun 642.madde ve devamı hükümlerine göre tasfiye işlemi gerçekleştirilmelidir. Zira, 6101 sayılı Türk Borçlar Kanununun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun 1.maddesine göre; Türk Borçlar Kanununun yürürlüğe girdiği tarihten önceki fiil ve işlemlere, bunların hukuken bağlayıcı olup olmadıklarına ve sonuçlarına, bu fiil ve işlemler hangi kanun yürürlükte iken gerçekleşmişse, kural olarak o kanun hükümleri uygulanır. Ancak, Türk Borçlar Kanununun yürürlüğe girmesinden sonra bu fiil ve işlemlere ilişkin olarak gerçekleşecek temerrüt, sona erme ve tasfiye, Türk Borçlar Kanunu hükümlerine tabidir.Tasfiye usulünü düzenleyen Türk Borçlar Kanununun 644.maddesine göre; "Ortaklığın sona ermesi hâlinde tasfiye, yönetici olmayan ortaklar da dâhil olmak üzere, bütün ortakların elbirliğiyle yapılır. Ancak, ortaklık sözleşmesinde, ortaklardan biri tarafından kendi adına ve ortaklık hesabına belirli bazı işlemlerin yapılması öngörülmüşse, bu ortak, ortaklığın sona ermesinden sonra da o işlemleri tek başına yapmak ve diğerlerine hesap vermekle yükümlüdür.

Ortaklar, tasfiye işlerini yürütmek üzere tasfiye görevlisi atayabilirler. Bu konuda anlaşamamaları hâlinde, ortaklardan her biri, tasfiye görevlisinin hâkim tarafından atanması isteminde bulunabilir.Tasfiye görevlisine ödenecek ücret, sözleşmede buna ilişkin bir hüküm veya ortaklarca oybirliğiyle verilmiş bir karar yoksa tasfiyenin gerektirdiği emek ile ortaklık malvarlığının geliri göz önünde tutularak hâkim tarafından belirlenir ve ortaklık malvarlığından, buna imkân bulunamazsa, ortaklardan müteselsilen karşılanır.Tasfiye usulüne veya tasfiye sonucunda her bir ortağa dağıtılacak paya ilişkin olarak doğabilecek uyuşmazlıklar, ilgililerin istemi üzerine hâkim tarafından çözüme bağlanır.".Aynı yasanın kazanç ve zararın paylaşımı başlıklı 643. maddesinde ise "Ortaklığın borçları ödendikten ve ortaklardan her birinin ortaklığa verdiği avanslar ile ortaklık için yaptığı giderler ve koymuş olduğu katılım payı geri verildikten sonra bir şey artarsa, bu kazanç, ortaklar arasında paylaşılır.Ortaklığın, borçlar, giderler ve avanslar ödendikten sonra kalan varlığı, ortakların koydukları katılım paylarının geri verilmesine yetmezse, zarar ortaklar arasında paylaşılır." hükmü yer almaktadır. Katılım payı olarak bir şeyin mülkiyetini koyan ortak, ortaklığın sona ermesi üzerine yapılacak tasfiye sonucunda, o şeyi olduğu gibi geri alamaz; ancak koyduğu katılım payına ne değer biçilmişse, o değeri isteyebilir. Bu değer belirlenmemişse, geri alma, o şeyin katılım payı olarak konduğu zamandaki değeri üzerinden yapılır.( TBK' nun 642. md.) Keza, aynı yasanın kazanç ve zarara katılma başlıklı 623. maddesine göre de; "Sözleşmede aksi kararlaştırılmamışsa, her ortağın kazanç ve zarardaki payı, katılım payının değerine ve niteliğine bakılmaksızın eşittir.Sözleşmede ortakların kazanç veya zarara katılım paylarından biri belirlenmişse bu belirleme, diğerindeki payı da ifade eder.Bir ortağın zarara katılmaksızın yalnız kazanca katılacağına ilişkin anlaşma, ancak katılma payı olarak yalnızca emeğini koymuş olan ortak için geçerlidir." hükmünü ihtiva etmektedir.Mahkemece yapılacak iş; yukarıdaki yasa hükümlerine göre, öncelikle taraflardan anlaşarak tasfiye memuru belirlemelerini istemek; bu konuda anlaşamamaları halinde ise hakim tarafından tasfiye işlemini gerçekleştirecek (ortaklığın faaliyet alanına göre konusunda uzman bir veya üç kişiyi) tasfiye memuru olarak resen atamak olmalıdır.Bundan sonra ise, tasfiye işlemleri; hakim tarafından öngörülecek üçer aylık (uyuşmazlığın mahiyetine göre süreler uzatılıp kısaltılabilir) dönemlerde tasfiye memuru tarafından 3 aşamada gerçekleştirilmelidir

.Bundan sonra ise, tasfiye işlemleri; hakim tarafından öngörülecek üçer aylık (uyuşmazlığın mahiyetine göre süreler uzatılıp kısaltılabilir) dönemlerde tasfiye memuru tarafından 3 aşamada gerçekleştirilmelidir.Birinci aşamada; ortaklığın sona erdiği tarih itibariyle ortaklığın tüm malvarlığı (aktif ve pasifi ile birlikte) belirlenmeli, yönetici ve idareci ortaktan ortaklık hesabını gösterir hesap istenmeli, verilen hesapta uyuşmazlık çıktığı takdirde, taraflardan delilleri sorularak toplanmalı, tasfiye memurunun belirlediği malvarlığı bilançosu taraflara tebliğ edilmeli, bu husustaki itirazları da karşılanıp, toplanacak delillere göre değerlendirilmelidir.

İkinci aşamada; ortaklığın malvarlığına ilişkin satış ve nakte çevirme işlemi (TMK'nun 634. vd. maddelerinde düzenlenen resmi tasfiye işlemi kıyasen uygulanmak suretiyle) gerçekleştirilmeli, şayet bu mallar mevcut değilse, değerleri bilirkişi marifetiyle saptanmalıdır.Üçüncü ve son aşamada ise; yukarıdaki işlemler sonucu oluşan değerden, öncelikle ortaklığın borçları ödenmeli ve ortaklardan herbirinin, ortaklığa verdiği avanslar ile ortaklık için yaptığı giderler ve katılım payı geri verilmeli, bundan sonra bir şey artarsa, bu kazanç veya (ortaklığın, borçlar, giderler ve avanslar ödendikten sonra kalan varlığı, ortakların koydukları katılım paylarının geri verilmesine yetmezse) zarar da belirlenerek ortaklara paylaştırılmak üzere son bilanço düzenlenmelidir.Bu aşamalardan sonra ise; tasfiye memurunun yaptığı tasfiye işleminin sonuç bilançosuna göre hakim, (HMK'nun 297.maddesi uyarınca) tarafların hak ve yükümlülüklerini saptayıp, tasfiye işlemini sonlandırmalı ve bu doğrultuda hüküm oluşturmalıdır.

Öyle ise mahkemece, uyuşmazlığın yukarıda açıklanan ve maddeler halinde belirtilen sıra ve yöntem izlenerek çözümlenmesi gerekirken bu şekilde bir inceleme ve değerlendirme yapılmadan, yanılgılı ve eksik inceleme ile hüküm tesisi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün HUMK'nun 428. maddesi gereğince davacı yararına BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 6100 sayılı HMK'nun Geçici Madde 3 atfıyla 1086 sayılı HUMK'nun 440. maddesi gereğince kararın tebliğinden itibaren 15 günlük süre içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 10.05.2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/4455, Karar No: 2019/6572, Tarih: 22.10.2019

**16. Hukuk Dairesi         2019/4455 E.  ,  2019/6572 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

1- Dosya arasında, keşif sonucu düzenelenen teknik bilirkişi raporlarına rastlanmamıştır. Çekişmeli ... ada 4 parsel sayılı taşınmaza ilişkin olarak düzenlenen zirai bilirkişi raporu/raporlarının dosya arasına konulması,

2- Dava konusu taşınmazların, dosya arasında bulunan fen bilirkişi raporuna göre, Mahmudiye Köyü Tüzel Kişiliği adına tespit ve tescil edilen ... ada 1 ve 2 parsel, 102 ada... parsel, 103 ada 1 parsel, 104 ada 1 parsel, 105 ada 1 parsel, 106 ada 1, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, ...,...,...,... parsel, 107 ada 1 parsel, 108 ada 1 parsel, 109 ada 1 parsel ve 110 ada 1 parsel numaralı kadastro parsellerinden geldikleri, bu taşınmazların ... Köyü İhtiyar Meclisi'nin 03.07.2006 tarih ve 2 kararı ve Mesudiye Tapu Müdürlüğü'nün 03.07.2006 tarih ve ... yevmiye numarası ile S.S. Mahmudiye Konut Yapı Kooperatifine satışının yapıldığı, sonrasında ise Ordu İl Genel Meclisi’nin 07.09.2007 tarih ve 2007/134 sayılı kararı ile onanıp kesinleşen imar planı kapsamında imar parsellerinin oluşması sonucunda iş bu davaya konu taşınmazların oluştuğu anlaşılmakla; Dava dosyasının denetlenebilmesi için, ... İlçesi ... Köyü’nde yapılan tesis kadastrosu sırasında 101 ada 1 ve 2; 102 ada 1; 103 ada 1; 104 ada 1; 105 ada 1; 106 ada 1, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 14, 15, 16, 18, 20 ve 21; 107 ada 1; 108 ada 1; 109 ada 1 ve 110 ada 1 sayıları ile tespitleri yapılan taşınmazlara ait tesis Kadastro tutanaklarının onaylı örnekleri ile varsa dayanakları olan kayıt ve belgelerin (tapu kaydı, vergi kaydı, Mahkeme ilamı vs.) ve tesis kadastro sonucu oluşan ilk tapu kayıtlarının ve bunların tüm tedavüllerinin (imar, ifraz, satış vs) ilgili yerlerden getirtilerek dosya arasına konulması; yine anılan raporda taşınmazların Köy Tüzel Kişiliği tarafından S.S. Mahmudiye Konut Yapı Kooperatifine satıldıkları belirtilmekle, anılan kadastro parsellerinin satışına ait akit tablolarının ve yine Kooperatif tarafından yapılan satışlara ilişkin akit tablolarının tümünün Tapu Müdürlüğünden istenerek dosya arasına konulması; yine teknik bilirkişi raporlarında kadastro parsellerinin imar planına tabi tutuldukları belirtildiğinden, imar planını gösterir pafta ile imar ve parselasyon plan örneklerinin,

3- Davacı Hazine’nin dayandığı Mesudiye Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 1985/84 Esas ve 2001/166 Karar sayılı dava dosyasının, bulundukları yerlerden getirtilerek dosya arasına konulduktan sonra, temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi için dosyanın Mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 22.10.2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/10235, Karar No: 2007/10608, Tarih: 24.09.2007

**(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2007/10235 E.  ,  2007/10608 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 07.06.2004 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali ve tescil istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın reddine dair verilen 11.05.2005 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı temsilcisi tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Kadastro sırasında 15000 metrekare yüzölçümündeki 104 ada 18 parsel sayılı taşınmaz 5.5.1947 tarih 25 ve 26 sayılı tapu kayıtları ile davalılar adına tahdit edilmiştir.

Davacı Hazine 18 parsele revizyon gören kaydın gayri sabit sınırlı olduğunu, miktar fazlasının meraya el atarak kazanıldığını ileri sürerek 18 parselin miktar fazlası olan 2000 metrekare yüzölçümündeki kaydın iptali ile Hazine adına tapuya tesciline karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece dava reddedilmiş, hükmü davacı Hazine temsilcisi temyiz etmiştir.

Gerçekten, 18 parsele revizyon gören 5.5.1947 tarih 25 ve 26 numaralı kayıtlar toplam 13000 metrekare yüzölçümündedir. Kayıtların batı sınırı “ mera ” okumaktadır. Kural olarak, 3402 sayılı Kadastro Kanununun 20/C maddesince harita, plan ve krokiye dayanmayan kayıt ve belgelerde belirtilen sınırlar değişebilir ve genişletmeye elverişli nitelikte ise bunlarda gösterilen miktara itibar olunması gerekir. Ne var ki, mahkemece 18 parselin revizyonu olan tapu kayıtlarının harita, plan ve krokiye dayanıp dayanmadığı araştırılmamış, kayıtlar mevcut hali ile de yapılan keşifte uygulanmamış, salt bilirkişilerin sınırlarda mera bulunmadığına dair sözleri yeterli kabul edilerek dava reddedilmiştir.

Hükmün eksik inceleme ve araştırmaya dayalı olduğu açıktır.

Mahkemece yapılması gereken iş, 5.5.1947 tarih 25 ve 26 numaralı tapu kayıtlarının harita, plan ve krokiye dayalı olup olmadığını tespit etmek, kayıtların haritası varsa yapılacak keşifte kayıt kapsamını krokisine göre tespit etmek, kaydın haritaya dayanmadığı anlaşılırsa kayıt sınırlarının mahalline uygulatıp, özellikle kayıt sınırındaki meranın ne anlama geldiğini bilirkişilere açıklattırmak, bilirkişi sözlerini 18 parsele komşu 15, 17 ve 21 parseller revizyon kayıtlarını da uygulatarak denetlemek, bütün bu uygulama sonucu kaydın değişebilir ve genişletmeye elverişli sınırlar taşıdığı saptanırsa meraların kazandırıcı zamanaşımına konu teşkil etmeyeceği düşünülerek miktar fazlasının sınırdaki meraya elatmaktan kaynaklandığını kabul etmek olmalıdır.

Bütün bu yönler göz ardı edilerek istemin eksik araştırma ve inceleme ile hükme bağlanması doğru olmadığından karar bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 24.09.2007 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/26393, Karar No: 2014/7535, Tarih: 15.09.2014

**10. Ceza Dairesi         2011/26393 E.  ,  2014/7535 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 10 - 2010/134123

Mahkeme : ADANA 5. Sulh Ceza Mahkemesi

Karar Tarihi- Numarası : 19.01.2010- 2009/1370 esas ve 2010/31 karar

Suç : Kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma

Kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde bulundurma suçundan dolayı yapılan kovuşturma aşamasında hükmolunan denetimli serbestlik tedbirinin infazı sırasında sanığın ikinci kez aynı suçu işlediğinin anlaşılması karşısında; hükümden sonra 28.06.2014 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6545 sayılı Kanun'un 68. maddesi ile değiştirilen TCK'nın 191. maddesinin 5. fıkrasında öngörülen “Erteleme süresi zarfında kişinin kullanmak için tekrar uyuşturucu veya uyarıcı madde satın alması, kabul etmesi veya bulundurması ya da uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanması, dördüncü fıkra uyarınca ihlâl nedeni sayılır ve ayrı bir soruşturma ve kovuşturma konusu yapılmaz” hükmü uyarınca, ikinci suçtan açılan bu davanın kovuşturma şartının ortadan kalkması nedeniyle, CMK'nın 223. maddesinin 8. fıkrası uyarınca “davanın düşmesine” karar verilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu nedenle yerinde görülmüş olduğundan, diğer yönleri incelenmeksizin hükmün BOZULMASINA, 15.09.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/1719, Karar No: 2012/9248, Tarih: 17.05.2012

**11. Ceza Dairesi         2012/1719 E.  ,  2012/9248 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Sahte fatura düzenlemek ve kullanmak

HÜKÜM : 1. 765 sayılı TCK'nun 102/4 md. uyarınca kamu davasının ortadan kaldırılması ( Sanıklar ....hakkında )

1.Katılan vekilinin sanıklar ..., ... ve ... hakkında verilen hükme yönelik temyiz itirazlarının incelemesinde;

5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 7 ve 5252 sayılı Türk Ceza Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun 9. maddeleri hükmü karşısında; sanıklar ... ve ...'e yüklenen “ 2001 takvim yılında sahte fatura kullanmak” ve sanık ...'a yüklenen “ 2001 takvim yılında sahte fatura düzenlemek” suçlarının yasada gerektirdiği cezalarının türü ve üst sınırları itibariyle tabi olduğu, suç tarihi itibariyle yürürlükte bulunan ve sanıklar lehine olan 765 sayılı TCK.nun 102/4. maddesinde öngörülen asli zamanaşımının, savunma tarihlerinden hüküm tarihine kadar gerçekleştiği gerekçeleri gösterilerek mahkemece kabul ve takdir kılınmış olduğundan, katılan vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün istem gibi ONANMASINA,

2.Sanıklar ..., ..., ... ve ...'ün temyiz itirazlarına gelince;

5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 7 ve 5252 sayılı Türk Ceza Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun 9. maddeleri karşısında; sanıklara yüklenen “2001 takvim yılında sahte fatura düzenlemek” suçunun yasada gerektirdiği cezasının türü ve üst sınırı itibariyle tabi olduğu, suç tarihinde yürürlükte bulunan ve lehe olan 765 sayılı TCK.nun 102/4 ve 104/2. maddelerinde öngörülen dava zamanaşımının, suçun işlendiği tarihten temyiz inceleme tarihine kadar gerçekleştiği anlaşılmış ve sanıklar ..., ..., ... ve ...'ün temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş

olduğundan, sair yönleri incelenmeyen hükmün 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden aynı Yasanın 322. maddesinde öngörülen yetkiye dayanılarak sanıklar hakkındaki kamu davasının gerçekleşen zamanaşımı nedeniyle 765 sayılı TCK.'nın 102/4, 104/2 ve 5271 sayılı CMK.nun 223/8. maddeleri uyarınca DÜŞÜRÜLMESİNE, 17.05.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/22597, Karar No: 2014/12453, Tarih: 05.06.2014

**7. Hukuk Dairesi         2013/22597 E.  ,  2014/12453 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : Antalya 4. İş Mahkemesi

Tarihi : 11/07/2013

Numarası : 2011/395-2013/359

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi taraf vekillerince istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Davacı, işyerinde temizlik işleri personel müdürü olarak çalıştığını, sözleşmenin haksız olarak işveren tarafından sonlandırıldığını belirterek kıdem, ihbar tazminatı ile birtakım işçilik alacaklarının davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı davanın reddini istemiştir.

Mahkemece toplanan deliller ve bilirkişi raporuna göre davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Davacı mevcut bu dosyanın, aynı taleplerle üst işveren olan Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesine karşı açtıkları Antalya 5.İş mahkemesinin 2013/344 esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Mahkemece son celse, diğer dosyanın yeni açıldığını, tensip zaptının hazırlanmadığını, dosyaların bileştirilmesi halinde bu dosya içinde başa dönüleceğini, ayrıca taraflar arasında mecburi değil ihtiyari dava arkadaşlığı bulunduğunu belirterek davacının birleştirme talebinin reddine karar verilmiştir.

Davacı Antalya 5.İş Mahkemesi'nin 2013/344 esas sayılı dosyasında mevcut bu dosyadaki taleplerinin aynısını asıl işveren olarak belirttiği Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesi ile davalı A.. Temizlik Ltd.Şti. arasında temizlik hizmet alımı yapıldığından taraflar arasında geçerli bir alt işverenlik ilişkisinin bulunduğunun kabul edilmesi gerekecektir. Bu nedenle iki dava da birbiri ile bağlantılı olduğundan, farklı kararların önüne geçmek amacıyla birleştirme talebinin kabul edilmesi gerekirken reddi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı nedenle BOZULMASINA, bozma nedenine göre tarafların sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan temyiz harcının istek halinde taraflara iadesine, 05/06/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/31618, Karar No: 2014/32196, Tarih: 03.11.2014

**9. Hukuk Dairesi         2014/31618 E.  ,  2014/32196 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ANKARA 4. İŞ MAHKEMESİ

TARİHİ : 14/02/2012

NUMARASI : 2010/770-2012/202

DAVA :Davacı, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, fazla mesai ücreti, ile ücret alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, iş akdinin işveren tarafından haksız olarak feshedildiğini ileri sürerek kıdem ve ihbar tazminatları ile fazla mesai ve ücret alacaklarının davalıdan tahsilini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı, davacının iş akdinin birlikte çalıştığı bir diğer iş arkadaşının yolsuzluk ve sahtekârlıklarına göz yumması nedeni ile haklı olarak feshedildiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davalının iş akdini feshinin haksız olduğu gerekçesiyle kıdem ve ihbar tazminatları ile fazla mesai taleplerinin kabulüne, ücret talebinin kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı, kanuni gerektirici sebeplere göre davalının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- İşçiye, işyerinde çalıştığı sırada ara dinlenmesi verilip verilmediği ve süresi konularında taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

İşçinin günlük iş süresi içinde kesintisiz olarak hiç ara vermeden çalışması beklenemez. Gün içinde işçinin yemek, çay, sigara gibi ihtiyaçlar sebebiyle ya da dinlenmek için belli bir zamana ihtiyacı vardır.

Ara dinlenme 4857 sayılı İş Kanununun 68 inci maddesinde düzenlenmiştir. Anılan hükümde ara dinlenme süresi, günlük çalışma süresine göre kademeli bir şekilde belirlenmiştir. Buna göre dört saat veya daha kısa süreli günlük çalışmalarda ara dinlenmesi en az onbeş dakika, dört saatten fazla ve yedibuçuk saatten az çalışmalar için en az yarım saat ve günlük yedibuçuk saati aşan çalışmalar bakımından ise en az bir saat ara dinlenmesi verilmelidir. Uygulamada yedibuçuk saatlik çalışma süresinin çok fazla aşıldığı günlük çalışma sürelerine de rastlanılmaktadır. İş Kanununun 63 üncü maddesi hükmüne göre, günlük çalışma süresi onbir saati aşamayacağından, 68 inci maddenin belirlediği yedibuçuk saati aşan çalışmalar yönünden en az bir saatlik ara dinlenmesi süresinin, günlük en çok onbir

Saate kadar olan çalışmalarla ilgili olduğu kabul edilmelidir. Başka bir anlatımla günde onbir saate kadar olan (onbir saat dahil) çalışmalar için ara dinlenmesi en az bir saat, onbir saatten fazla çalışmalarda ise en az birbuçuk saat olarak verilmelidir.

Saate kadar olan çalışmalarla ilgili olduğu kabul edilmelidir. Başka bir anlatımla günde onbir saate kadar olan (onbir saat dahil) çalışmalar için ara dinlenmesi en az bir saat, onbir saatten fazla çalışmalarda ise en az birbuçuk saat olarak verilmelidir.

İşçi, ara dinlenme saatinde tamamen serbesttir. Bu süreyi işyeri içinde ya da dışında geçirebilir. İşyerinde geçirmesi ve bu süre içinde çalışmaya devam etmesi durumunda ara dinlenmesi verilmemiş sayılır. Ancak işçi işyerinde kalsa bile, ara dinlenmesi süresini serbestçe kullanabilir, bu süre içinde çalışmaya zorlanamaz.

Ara dinlenmesi için ücret ödenmesi gerekmez. Ancak, bu süre işçiye dinlenme zamanı olarak tanınmamışsa, işçinin normal ücretinin ödenmesi gerekir. Bu sürenin haftalık 45 saati aşan kısmını oluşturması halinde ise, zamlı ücret ödenmelidir.

Ara dinlenme süreleri kural olarak aralıksız olarak kullandırılır. Ara dinlenmesinin kullandırılması zorunlu ise de, bunun kullanılacağı zamanı belirlemek işverenin yönetim hakkıyla ilgilidir. İşçilerin tamamı aynı anda ara dinlenme zamanını kullanılabileceği gibi, belli bir plan dahilinde sırayla kullanmaları da mümkündür. Ancak ara dinlenme süresinin, işe, ara dinlenme süresi kadar geç başlama veya aynı süreyle erken bırakma şeklinde kullandırılması doğru olmaz. Ara dinlenme süresinin günlük çalışma içinde belli bir zamanda amaca uygun şekilde kullandırılması gerekir (Yargıtay 9.HD. 17.11.2008 gün 2007/35281 E, 2008/30985 K.).

İş Kanununa İlişkin Çalışma Süreleri Yönetmeliğinin 3 üncü maddesinin ikinci fıkrasında, ara dinlenmelerinin iklim, mevsim, yöredeki gelenekler ve işin niteliğine göre yirmidört saat içinde kesintisiz oniki saat dinlenme süresi dikkate alınarak verileceği hükme bağlanmıştır. Değinilen maddenin birinci fıkrasında ise, ara dinlenme süresinin çalışma süresinden sayılmayacağı açıklanmıştır.

Somut olayda davacının günlük 11 saati aşan çalışmalarından en az 1,5 saat ara dinlenmesi düşülerek hesaplama yapılması gerektiğinin gözetilmemesi hatalıdır.

3- Davacı işçinin fazla mesai ücreti isteğinin kabulüne karar verilmiştir.

Fazla çalışmalarının uzun bir süre için hesaplanması ve miktarın yüksek çıkması halinde Yargıtay’ca son yıllarda takdiri indirim yapılması gerektiği hususu istikrarlı uygulama halini almıştır (Yargıtay 9.HD. 11.2.2010 gün 2008/17722 E, 2010/3192 K; Yargıtay, 9.HD. 18.7.2008 gün 2007/25857 E, 2008/20636 K.). Ancak fazla çalışmanın tanık anlatımları yerine yazılı belgelere ve işveren kayıtlarına dayanması durumunda böyle bir indirime gidilmemektedir.

Bu nedenle, davacının fazla çalışmalarının takdiri delil niteliğindeki tanık beyanları ile ispat edildiği halde belirlenen bu alacaktan uygun bir oranda takdiri indirim yapılmaması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

F) Sonuç:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 03.11.2014 gününde oybirliğiyle karar verilmiştir.