muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/3288, Karar No: 2022/6598, Tarih: 11.10.2022

**1. Hukuk Dairesi         2022/3288 E.  ,  2022/6598 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : SAKARYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 1. HUKUK DAİRESİ

İLK DERECE MAHKEMESİ : KARAMÜRSEL ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil-tenkis istekli dava sonunda Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesince verilen 22/03/2022 tarih 2021/1791 Esas – 2022/417 Karar sayılı karar, yasal süre içerisinde davalı vekili tarafından duruşma istekli olarak temyiz edilmiş olmakla, duruşma günü olarak saptanan 11/10/2022 Salı günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davalı .....vekili Avukat ... ile temyiz edilen davacı ... vekili Avukat ..... geldiler. Duruşmaya başlandı, süresisnde verilen ve kayıt olunduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, gelen vekillerin sözlü açıklamaları dinlendi, duruşmanın bittiği bildirildi, iş karara bırakıldı, dosya incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı, mirasbırakanları ...'un maliki olduğu 163 ada 7 sayılı taşınmazını ve 256 ada 48 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki 2 nolu bağımsız bölümünü satış göstermek suretiyle davalı kızına temlik ettiğini, yapılan işlemlerin mirastan mal kaçırma amaçlı ve muvazaalı olduğunu ileri sürerek dava konusu taşınmazların tapu kayıtlarının iptali ile payı oranında adına tesciline, olmadığı takdirde tenkisine karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı, davanın yasal dayanaktan yoksun olduğunu, dava konusu taşınmazların annesine gönderdiği paralar ile alındığını, ancak muris adına kaydedildiğini, daha sonra murisin rahatsızlanması üzerine kendi adına tescilinin sağlandığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Karamürsel Asliye Hukuk Mahkemesinin 13/06/2019 tarihli ve 2015/312 E. - 2019/341 K. sayılı kararıyla; muris tarafından davalıya yapılan satışların muvazaalı olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

1. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesi kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

2. Kaldırma Kararı

Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi 15/01/2020 tarihli ve 2020/33 E.- 2020/55 K. sayılı kararıyla; “Somut olayda, davalı vekilinin 26/07/2017 günlü dilekçesi ile vekillikten çekildiğini bildirdiği, daha sonraki duruşmalara da katılmadığı halde mahkemece istifa dilekçesinin davalı asile usulüne uygun tebliğ edilmediği, sözlü duruşma gününün tebliği için davalı asile çıkartılan tebligatta da vekilinin istifa ettiği bu nedenle duruşmaya çağrıldığının açıkça bildirilmediği görüldüğünden, bu şekilde savunma hakkının kısıtlanması doğru görülmemiştir. Bu durumda mahkemece, mevcut vekile, vekilin istifa dilekçesinin sunulmasından sonra dosyaya alınan tüm ek bilirkişi raporları ve diğer belger usulune uygun tebliğ edilerek oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerektiği” gerekçesi ile mahkeme kararının kaldırılmasına ve dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

3. Kaldırma Kararı Sonrası İlk Derece Mahkemesi Kararı

İlk Derece Mahkemesince yeniden yapılan yargılama sonucunda; davalıya muris tarafından yapılan satışların muvazaalı ve gerçek iradenin bağışlama olduğu gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

4. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

5.İstinaf Nedenleri

Davalı vekili, müvekkilinin savunma hakkının kısıtlandığını, cevap dilekçesi ve delil listesi süresinde sunulduğu halde delillerinin toplanmadığını, tanıklarının dinlenmediğini, halbuki davalıya dava dilekçesinin hiçbir zaman tebliğ edilmediğini, yerel mahkemenin delillerin toplanması ve tanıkların dinlenmesine yönelik ara karardan dönmesine karar vermesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, tebligatların da usulsüz olduğunu ayrıca davacı tarafından gereken harçların yatırılmadığını, delillerin yerel mahkemece doğru değerlendirilmediğini, taşınmaz devir tarihlerinin 05/12/2013 olduğunu, hükme esas alınan tanık beyanlarının 2013 yılından sonrasına ilişkin olduğunu, halbuki murisin devir işlemleri öncesinde davalının kendisiyle ilgilenmesi, kendisine para vermesi ve duyduğu minnet duygularıyla devir işlemlerini gerçekleştirdiğini, davalının evliliğinin iyi gitmemesi ve davacının paraya olan düşkünlüğü nedeniyle murisin davalıyı Türkiye'de mülk almaya ikna ettiğini, davalının annesine 1991-1997 yılları arasında 5000 kanada doları verdiğini, yine her ay 300-500 kanada dolarını annesine verdiğini, ülkeye dönünce de dava konusu taşınmazları satın aldığını, 2013 yılında gezi amaçlı geldiğinde rahatsızlanıp Kanada'ya dönemediğini, bu sürede davalıyı arayarak hala taşınmazların üzerinde olduğunu, rahatsızlık duyduğunu belirtince davalının ülkeye gelip taşınmazları üzerine aldığını, taşınmazların alım bedellerinin davalı tarafından ödendiğini, satın alabilecek gücünün bulunduğunu, mal kaçırma kasıtlarının bulunmadığını, yargılama gideri ve vekalet ücreti takdirinde hata olduğunu belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

6. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 22/03/2022 tarihli ve 2021/1791 E. - 2021/417 K. sayılı kararıyla; davalıya muris tarafından yapılan satışların muvazaalı ve gerçek iradenin bağışlama olduğu, devir işleminin davacının miras payı oranında iptal edilmesinin gerektiği ve davacının miras payına göre belirlenen toplam dava değeri üzerinden harç tahsiline ve vekalet ücreti takdirine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

1. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Temyiz Nedenleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle, istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü itirazlarını yineleyip, verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek bozulmasını talep etmiştir.

V. TEMYİZ

1. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Temyiz Nedenleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle, istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü itirazlarını yineleyip, verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek bozulmasını talep etmiştir.

3. Gerekçe

3.1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, muris muvazaası hukuki nedenine dayalı tapu iptali ve tescil, olmadığı takdirde tenkis istemlerine ilişkindir.

3.2. İlgili Hukuk

3.2.1. Yerleşmiş Yargıtay içtihatlarında ve 01.04.1974 tarihli 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında açıklandığı üzere görünürdeki sözleşme tarafların gerçek iradelerine uymadığından, gizli bağış sözleşmesi de Türk Medeni Kanunu'nun (TMK) 706., Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) 237. (Borçlar Kanunu'nun (BK) 213.) ve Tapu Kanunu'nun 26. maddelerinde öngörülen şekil koşullarından yoksun bulunduğundan, saklı pay sahibi olsun veya olmasın miras hakkı çiğnenen tüm mirasçılar dava açarak resmi sözleşmenin muvazaa nedeni ile geçersizliğinin tespitini ve buna dayanılarak oluşturulan tapu kaydının iptalini isteyebilirler.

Hemen belirtmek gerekir ki; bu tür uyuşmazlıkların sağlıklı, adil ve doğru bir çözüme ulaştırılabilmesi, davalıya yapılan temlikin gerçek yönünün diğer bir söyleyişle miras bırakanın asıl irade ve amacının duraksamaya yer bırakmayacak biçimde ortaya çıkarılmasına bağlıdır. Bir iç sorun olan ve gizlenen gerçek irade ve amacın tespiti ve aydınlığa kavuşturulması genellikle zor olduğundan bu yöndeki delillerin eksiksiz toplanılması yanında birlikte ve doğru şekilde değerlendirilmesi de büyük önem taşımaktadır. Bunun için de ülke ve yörenin gelenek ve görenekleri, toplumsal eğilimleri, olayların olağan akışı, mirasbırakanın sözleşmeyi yapmakta haklı ve makul bir nedeninin bulunup bulunmadığı, davalı yanın alım gücünün olup olmadığı, satış bedeli ile sözleşme tarihindeki gerçek değer arasındaki fark, taraflar ile miras bırakan arasındaki beşeri ilişki gibi olgulardan yararlanılmasında zorunluluk vardır.

3.3. Değerlendirme

Dosya içeriğine, toplanan delillere, (IV./6.) numaralı paragrafta yer verilen kararın dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye ve delillerin takdirinin yerinde olmasına göre; Bölge Adliye Mahkemesince yazılı şekilde karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır.

VI. SONUÇ:

Açıklanan nedenlerle; davalı vekilinin yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, 03.09.2022 tarihinde yürürlüğe giren Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince gelen temyiz edilen davacı vekili için 8.400,00 TL duruşma vekâlet ücretinin temyiz eden davalıdan alınmasına, aşağıda yazılı 9.189,06 TL bakiye onama harcının temyiz eden davalıdan alınmasına, 11/10/2022 tarihinde kesin olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/29413, Karar No: 2015/9947, Tarih: 04.05.2015

**5. Hukuk Dairesi         2014/29413 E.  ,  2015/9947 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Çatalca 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 14/08/2014

NUMARASI : 2013/202-2014/529

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi taraf vekillerince verilen dilekçeler ile istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Arazi niteliğindeki taşınmaza gelir metodu esas alınarak değer biçilmesi yöntem itibariyle doğrudur.

Bu nedenle, davacı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde değildir.

Davalılar vekilinin temyiz itirazına gelince;

Mahkemece üretim giderlerine, idare giderleri, beklenmeyen giderler ve sermaye faizi eklenmek suretiyle, masrafı fazla tespit eden bilirkişi raporu esas alınarak yazılı şekilde az bedel tespiti,

Doğru görülmemiştir.

Davalılar vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, davalılardan peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine, davacı idareden peşin alınan temyiz ve taraflardan peşin alınan temyize başvurma harçlarının Hazineye irad kaydedilmesine, 04.05.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/4284, Karar No: 2016/6795, Tarih: 02.06.2016

**1. Hukuk Dairesi         2016/4284 E.  ,  2016/6795 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ : TAPU İPTALİ VE TESCİL

Taraflar arasındaki davadan dolayı ..... Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 19.09.2013 gün ve 83-378 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmiş olmakla, dosya tetkik olunarak gereği düşünüldü.

-KARAR-

Dairenin 06/10/2015 tarihli 2014/1552 Esas, 2015/11365 Karar sayılı geri çevirme kararı ile: 764 ada 64 ve 66 parsellerin ilk tescilinden itibaren tüm maliklerini gösterir tedavüllü çap kayıtları (tapu kayıtları) ile imar uygulaması sonucu tüm gitti kayıtlarını gösterir (mülkiyet durumunu gösterir) çap kayıtlarının, imar uygulamasına ilişkin tüm bilgi ve belgelerin, imar dağıtım cetvelinin ve çekişme konusu 3008 ada 4 sayılı imar parselinin ilk tesisinden itibaren tüm geldi- gitti kayıtları, geldisi olan kadastral parsellerin mülkiyet durumunu gösterir çap kayıtlarının gönderilmesi istenildiği halde davaya konu 3008 ada 4 parsel ile sadece 764 ada 64 sayılı parsel arasında bağlantı kurulacak şekilde dayanak kayıtların gönderildiği görülmüştür.

Öte yandan gelen kayıtlardan davaya konu 3008 ada 4 parselin yeninden imar uyugulamasına tabi tutulduğu anlaşılmaktadır.

Tekrar gecikme ve yanlışlığa neden olmadan aksinin ilgililerin hukuki ve cezai sorumluluğunu doğuracağı da gözetilerek;

1-3008 ada 4 parselin imar uygulması ile oluşan güncel tapu kayıtlarının,

2-3008 ada 4 parsel ile 764 ada 66 parsel arasında bağlantı kuracak şekilde dayanak tapu kayıtlarının,

3-.... İli ......, ..... Mah. 194 pafta 764 ada 2 parselin davaya konu 3008 ada 4, 764 ada 64 ve 66 parsel ile bağlantısı olup olmadığının, aralarında irtibat var ise bağlantı kuracak şekilde tapu kayıtlarının merciinden istenilmesi, evrakına eklenmesi,

Geri çevirmeyle istenilen hususların eksiksiz dosya arasına alınıp alınmadığı denetlendikten sonra gönderilmesi için dosyanın yerel mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 02.06.2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/18313, Karar No: 2014/9450, Tarih: 13.05.2014

**15. Ceza Dairesi         2013/18313 E.  ,  2014/9450 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Mala zarar verme

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Mala zarar verme suçu başkasının mülkiyetinde bulunan taşınır veya taşınmaz malın kısmen veya tamamen yıkılması, tahrip edilmesi, yok edilmesi, bozulması kullanılamaz hâle getirilmesi veya kirletilmesiyle oluşur. Bu bakımdan, söz konusu suç, seçimlik hareketli bir suçtur. Yıkma, yalnızca taşınmazlar için söz konusudur. Taşınmazın önceki kullanış biçimine uygun olarak bir daha kullanılamaz duruma getirilmesini ifade eder. Yok etme, suça konu şeyin maddî varlığını ortadan kaldırmaktır. Bozma, suça konu şeyin, amacına uygun olarak kullanılması olanağını ortadan kaldırmaktır. Kirletme, başkasının binasının duvarına yazı yazmak, resim yapmak, afiş ve ilân yapıştırmak şeklinde gerçekleştirilmektedir.

Somut olayda; sanığın, Kadripaşa İlköğretim Okulu bahçesine girip okulun giriş kapısının sağında bulunan percerenin pimapen kısmını sert bir cisim ile birden fazla kez kanırtmak sureti ile pencere pervazına zarar verdiği şeklinde gerçekleşen eyleminin mala zarar verme suçunu oluşturduğuna dair mahkemenin kabulünde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanığın yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, 13/05/2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/3358, Karar No: 2010/5828, Tarih: 25.05.2010

**(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2010/3358 E.  ,  2010/5828 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Tüketici Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 26.06.2007 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali ve tescil istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın reddine dair verilen 03.11.2009 günlü hükmün Yargıtayca, duruşmalı olarak incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, tayin olunan 25.05.2010 günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davacı ve vekili Av.... ile karşı taraftan davalılar Süleyman ve ... vekilleri Av.... geldiler. Açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelenlerin sözlü açıklamaları dinlendi, duruşmanın bittiği bildirildi. İş karara bırakıldı. Bilahare dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, arsa sahibi ile yüklenici arasındaki arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi gereğince yükleniciden bağımsız bölüm temlik alan davacının tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

Davalı arsa sahibi Süleyman, davacının dayandığı sözleşmenin geçersiz olduğunu, yüklenicinin edimlerini yerine getirmediğini ve dava konusu bağımsız bölümün arsa maliklerine ait olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı arsa sahiplerinden Nihat, davacının istemine bir diyeceğinin olmadığını söylemiş, davalı arsa sahibi ... ve davalı yüklenici davayı kabul etmiştir.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmü, davacı vekili temyiz etmiştir.

Arsa sahibi ile aralarında arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi bulunan yüklenicinin şahsi hakkını üçüncü kişiye temlik etmesi halinde üçüncü kişinin if a talep edip edemeyeceğinin saptanmasında öncelikle yüklenicinin edimini (eseri meydana getirme ve teslim borcunu) yerine getirip getirmediğinin, ardından sözleşme hükümlerindeki diğer borçlarını ifa edip etmediğinin açıklığa kavuşturulması zorunludur.

Davaya konu olayın, temlik işleminin hukuki niteliği, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmelerinde yüklenicinin borçlarının neler olduğu ve arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi hükümleri çerçevesinde incelenip değerlendirilmesi gerekmektedir.

Alacağın temliki ve borcun nakli Borçlar Kanununun 162 ila 181. maddelerinde düzenlenmiştir. Temlik, alacağın ona bağlı bütün (yan ve öncelik) hakları ile birlikte devralana geçmesini sağlar ve bu işlem yapılırken borçlunun rızası alınması gerekmez. Temlik, hatta borçlunun muhalefetine rağmen geçerli olarak doğar ve hükümlerin hasıl eder. Borçlunun temlikten sonraki asıl muhatabı artık alacağı temellük eden (devralan) kişidir. Bu itibarla borçlunun borçtan kurtulabilmesi için temlik işleminden sonra borcunu devralan kimseye ifa etmesi gerekir. Kural budur. Şu hale göre temlik anına kadar borçlu temlikin dışında iken temlik anından itibaren evvelki alacaklı temlik işleminin dışına çıkmaktadır.

Temlikin, temlik edenle borçlu (arsa sahibi) arasında bazı ilişkilerin doğmasına neden olduğu çok açıktır. Zira temlik alan evvelki alacaklının yerine geçmiş borçludan (arsa sahibinden) ifayı istemek, gerektiğinde de borçluyu ifaya zorlamak onun hakkı olmuştur.

Arsa sahibi ile aralarında arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi bulunan yükleniciden sözleşmede ona bırakılması kararlaştırılan bağımsız bölümü temlik alan üçüncü kişinin, arsa sahibini (borçluyu) ifaya zorlayabilmesi için öncelikle temlik işlemini ve işlemin sıhhatini kanıtlaması gerekir. Fakat temlik işlemi kanıtlanmış olunsa da yukarıda açıklandığı üzere ifa talebinin muhatabı olan arsa sahibi ifaya derhal uymak zorunda değildir. Gerçekten Borçlar Kanununun 167. maddesi hükmüne göre “Borçlu, temlike vakıf olduğu zaman; temlik edene karşı haiz olduğu defileri, temellük edene karşı dahi dermeyan edebilir.” Buna göre temliki öğrenen borçlu temlik olmasaydı önceki alacaklıya karşı ne tür defiler ileri sürebilecekse, aynı defileri yeni alacaklıya (temlik alan üçüncü kişiye) karşı da ileri sürebilir hale gelir. Temlikin konusu yüklenicinin arsa payı karşılığı arsa sahibi ile yaptığı sözleşme uyarınca hak kazandığı gerçek alacak ne ise o olacağından, temlik eden yüklenicinin arsa sahibinden hak kazanmadığını üçüncü kişiye temlik etmesi arsa sahibi bakımından önemsizdir. Diğer taraftan yüklenici arsa sahibine karşı öncelikli edimini tamamen veya kısmen yerine getirmeden kazanacağı şahsi hakkı üçüncü kişiye temlik etmişse, üçüncü kişi Borçlar Kanununun 81. maddesinden yararlanma hakkı bulunan arsa sahibini ifaya zorlayamaz.

Burada yüklenicinin eser sözleşmesinden kaynaklanan borçlarının neler olduğuna ilişkin bazı açıklamaların yapılması gerekmektedir. Genel olarak eser sözleşmelerinde yüklenici, belli bir sonucu meydana çıkararak onu iş sahibine teslim etmeyi taahhüt eder. Eser sözleşmelerinde yüklenicinin "eseri meydana getirme borcu" dayanağını Borçlar Kanununun 355. maddesinden alır. Anılan hükme göre; "İstisna bir akittir ki onunla bir taraf (müteahhit), diğer tarafın (iş sahibinin) vermeyi taahhüt eylediği semen mukabilinde bir şey imalini iltizam eder." Yasada “şey” olarak ifade edilen "eser"dir.

Bir iş görerek eseri meydana getirmek ve meydana getirilen eseri iş sahibine teslim etmek (arsa payı karşılığı inşaat sözleşmelerinde, binayı sözleşmeye, amacına ve fen ve sanat kurallarına uygun imal ederek arsa sahibine teslim etmek) yüklenicinin ana borcudur. Kural olarak da aslolan sözleşmenin kararlaştırıldığı şekilde eksiksiz ifasıdır. Aksi halde, sözleşmeden beklenen yararlar dengesi bir taraf aleyhine bozulur. Böyle bir durumda da bir taraf edimini yerine getirmiş kabul edilemez.

Yukarıda belirtilen ilkeler ve yapılan açıklamaların ışığında somut olayın arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi hükümleri çerçevesinde incelenip değerlendirilmesine gelince;

Yukarıda belirtilen ilkeler ve yapılan açıklamaların ışığında somut olayın arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi hükümleri çerçevesinde incelenip değerlendirilmesine gelince;

Davalılar ..., ... ve ... murisi ...’nin de aralarında bulunduğu 27515 ada 3 numaralı parsel malikleri ile yüklenici .... Ltd. Şti. arasında 27.05.1998 tarihinde arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi düzenlenmiştir. Davacı, dava konusu 8 numaralı bağımsız bölümü 15.08.1991 tarihli sözleşme ile yükleniciden satın almış, bedelini de ödenmiştir. Dosyaya sunulan bilirkişi raporunda yapı kullanım izin belgesinin bulunmaması sebebiyle tescil isteğinin kabul edilemeyeceği belirtilmiş, mahkemece davacıya eksikliğin giderilmesi için yetki ve süre verilmiş ancak iskan raporu alınmadığından davanın reddine karar verilmiştir.Ancak davacı temyiz dilekçesi ekinde dava konusu bağımsız bölümün bulunduğu binadaki tüm bağımsız bölümleri kapsayan yapı kullanım iznini sunmuştur.Bilindiği üzere, yükleniciden temlik alınan kişisel hakka dayalı olarak açılan tescil isteğinin kabulü için yüklenicinin veya onun halefi olan davacının arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesine göre binayı sözleşmeye, amacına, fen ve sanat kurallarına uygun imal ederek arsa sahibine teslim etmek ana borçlarıdır. Bu borcun belirtilen şekilde yerine getirilmemiş olması halinde davanın reddine karar verilmesi yerinde ise de sözleşmenin ifa ile sonuçlanması halinde şahsi hak kazanılmış olacağından önceki hükmün kesin hüküm niteliğinden söz edilemez. Bir başka anlatımla bu halde tescil isteği ile yeniden dava açılmasına engel bir durum söz konusu değildir.

Eldeki davada da; usul ekonomisi açısından iskan raporunun temyiz dilekçesi ekinde sunulmuş olması nedeniyle davacının ifayı talep hakkının varlığını kabul etmek gerekir.

Belirtilen nedenle mahkemece arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi ile iskan ruhsatı alma yükümlülüğünün yükleniciye bırakılmış olduğu gözetilerek iskan ruhsatının kim tarafından alındığı araştırılmalı, davacının bu nedenle arsa maliklerine borcu bulunup bulunmadığı saptanmalı, varsa B.K.nun 81.maddesi gereğince depo edilmek üzere davacıya süre verilmeli ve sonucuna göre bir karar verilmelidir.

Hükmün açıklanan nedenlerle bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Davacı vekilinin temyiz itirazlarının açıklanan nedenlerle kabulü ile hükmün BOZULMASINA, 750.00 TL Yargıtay duruşma vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, peşin yatırılan temyiz harcının istek halinde yatırana iadesine, 25.05.2010 tarihinde oybirliği ile karar verildi.