muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2010/20407, Karar No: 2011/2793, Tarih: 21.02.2011

**5. Hukuk Dairesi         2010/20407 E.  ,  2011/2793 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kısmen kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi taraf vekilleri yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Dava konusu taşınmazın arsa olarak kabul edilerek emsal karşılaştırması yöntemi ile bedelinin belirlenmesi yöntem itibari ile doğrudur. Ancak;

1-Bilirkişi kurulu raporunda, dava konusu ile, emsal taşınmaz aynı değerde kabul edilerek bedel belirlenmiştir. Bu itibarla; Dava konusu taşınmaz ile, emsal taşınmazın bulundukları cadde veya sokağa ilişkin arsa metrekare rayiç bedeli takdir komisyonu tarafından belirlenen emlak vergisine esas olan m2 değerlerinin ilgili Belediyeden getirtilerek, vergi değerleri arasında fark olduğu takdirde bu hususta bilirkişi kurulundan ek rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde bilirkişi raporu denetlenmeden eksik inceleme ile hüküm kurulması,

2-Dava konusu taşınmazın el atılmayan 58,89 m2 lik bölümünün yüzölçümü ve Belediye Başkanlığı yazısına göre, bu kısım tamamen değerini kaybetmiş olduğundan tamamının bedeline hükmedilmesi gerekirken bu bölümde, yüzde beş oranında değer düşüklüğüolduğunun kabulü ile az bedelin tahsiline karar verilmesi,

Doğru görülmemiştir.

Taraf vekillerinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harçlarının istenildiğinde ödeyenlere geri verilmesine, temyize başvurma harçlarının Hazineye irad kaydedilmesine, 21.02.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/3857, Karar No: 2018/10411, Tarih: 27.09.2018

**2. Ceza Dairesi         2018/3857 E.  ,  2018/10411 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık, iş yeri dokunulmazlığını bozma

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

1-Suça sürüklenen çocuk hakkında hırsızlık suçundan kurulan hükme yönelik yapılan temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Gerekçeli karar başlığında suç tarihinin 08.12.2011 yerine 09.12.2011 şeklinde yazılması, mahallinde düzeltilebilir yazım hatası olarak kabul edilmiştir.

Yapılan duruşmaya,toplanan delillere,gerekçeye,hakimin kanaat ve taktirine göre temyiz itirazları yerinde olmadığından reddiyle hükmün istem gibi ONANMASINA,

2-Suça sürüklenen çocuk hakkında, iş yeri dokunulmazlığını bozma suçundan kurulan hükme yönelik yapılan temyiz itirazlarına gelince;

Suç tarihinde 12-15 yaş grubunda bulunan suça sürüklenen çocuğun iş yeri dokunulmazlığını bozma suçundan eylemine uyan TCK’nın 116/2-4,31/2. maddelerinde öngörülen cezanın üst sınırına göre TCK'nın 66/1-e, 66/2 ve 67/4. maddeleri uyarınca hesaplanan 6 yıllık zamanaşımının, 08.12.2011 olan suç tarihinden inceleme tarihine kadar geçmiş bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuk müdafiinin temyiz itirazları bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenle isteme aykırı olarak BOZULMASINA, bozma nedeni yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 5320 sayılı Kanun'un 8. maddesi uyarınca halen yürürlükte bulunan, 1412 sayılı CMUK'nın 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak, suça sürüklenen çocuk hakkında açılan kamu davasının, 5271 sayılı CMK'nın 223/8. maddesi gereğince zamanaşımı nedeniyle DÜŞÜRÜLMESİNE, 27/09/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/14388, Karar No: 2013/15769, Tarih: 13.11.2013

**1. Hukuk Dairesi         2013/14388 E.  ,  2013/15769 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ : ELATMANIN ÖNLENMESİ VE ESKİ HALE GETİRME

-KARAR-

Mahkeme kararındaki nitelendirmeye göre dava; kıyı kenar çizgisi içinde kalan taşınmazın tapu kaydının iptali, elatmanın önlenmesi ve yıkım istemine ilişkindir.

Yargıtay Büyük Genel Kurulunun 21.01.2013 tarih ve 1 sayılı kararı ile aynen kabul edilen ve 26.01.2013 günü Resmi Gazetede yayımlanarak 01.02.2013 tarihinde yürürlüğe giren hukuk dairelerine ilişkin işbölümü uyarınca temyiz incelemesi Yargıtay 8.Hukuk Dairesine ait bulunmaktadır.

Hal böyle olunca, yukarıda açıklanan nedenlerle, dosyanın ilgisi yönünden 8.Hukuk Dairesi Başkanlığına GÖNDERİLMESİNE,13.11.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/10513, Karar No: 2018/4905, Tarih: 10.05.2018

**17. Hukuk Dairesi         2015/10513 E.  ,  2018/4905 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davacılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, davalılardan ...'ya ait, davalı ... şirketine zorunlu mali mesuliyet sigortası ile sigortalı olan, diğer davalı ...'ün sevk ve idaresinde ....plakalı aracın, müvekkilleri ... ve ... 'ün çocukları, diğer davacıların kardeşleri olan yaya.... 'e çarpması sonucunda vefat ettiğini belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile (... şirketinin sorumluluğunun maddi tazminat ve poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) cenaze giderleri ile destekten yoksun kalma tazminatı vs. için 500,00 TL maddi, davacı ... için 100.000,00 TL, baba ... için 100.000,00 TL, davacı .... için 40.000,00 TL, davacı ... için 40.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren en ... kademeli faiz ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiş, 16/12/2014 tarihli ıslah dilekçesi ile destekten yoksun kalma tazminatı taleplerini davacı ... için 29.985,13 TL'ye, davacı ... için 24.246,85 TL'ye, cenaze ve defin gideri olarak 1.700,00 TL'ye yükseltmiştir.

Davalı ... İsviçre ... A.Ş. vekili; müvekkili şirketinin sorumluluğunun sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, davanın reddine karar verilmesini,

Davalı ... vekili; kazada, davacıların mirasçısı yaya.... 'ün asli kusurlu olduğunu öne sürerek, davanın reddini savunmuşlardır.

Davalı ... ; cevap vermemiştir.

Mahkemece iddia, savunma, toplanan delillere göre, davanın maddi tazminat talebi yönünden kabulü ile, davacı ... için 29.985,13 TL, davacı ... için 24.246,85 TL destekten yoksun kalma tazminatı ve 1.700,00 TL defin masrafı olarak toplam 55.731,98 TL'nin davalılar ... ve ... yönünden kaza tarihi olan 11/02/2010, davalı ... şirketi yönünden ... poliçe limiti ile sınırlı sorumlu olmak üzere dava tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline ;manevi tazminat yönünden davanın kısmen kabulü ile davacı ... yönünden 8.000,00 TL, davacı ... yönünden 6.000,00 TL, davacı kardeşlerin her biri için ayrı ayrı 4.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden tarihinden yasal faizi ile davalılar ....ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine, karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacılar vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacılar vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava, trafik kazasından kaynaklanan ölüm nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Destekten yoksun kalma tazminatının doğru biçimde hesaplanabilmesi bakımından, desteğin net gelirinin doğru biçimde saptanması önem taşımaktadır. Mahkeme tarafından hükme esas alınan aktüer raporunda, destek....'in gelirinin, asgari ücret esas alınarak hesaplama yapıldığı; mahkemece, lise öğrencisi olan desteğin gelirinin asgari ücret olarak kabulüne ilişkin hesabın yerinde bulunduğu gerekçesiyle, hükümde belirtilen maddi tazminata karar verildiği görülmektedir.

Davacı taraf, desteğin lisanslı futbolcu olduğunu belirterek maddi tazminat talebinde bulunmuştur. Yargılama aşamasında toplanan delillere göre bu iddia doğrulanmıştır.

Her ne kadar futbol oynadığı Bağlarbaşı Spor Kulübünün sporcularının maaş almadığını ancak transfer olduklarında ücret alarak ve bordrolu olduklarını, müteveffanın yaşasaydı ne zaman maaşa bağlanacanağı hususuna cevap vermelerinin mümkün olmadığını ve ....Futbol Federasyonunun futbolcuların maaş ödemelerinin sözleşme imzaladıkları kulüplerce yapıldığından, federasyonda maaş bordrolarının olmadığını, ölen kişinin gelecekteki asgari ve azami ücretin tespitinin mümkün olmadığını belirtmiş ise de; davacıların desteğinin geliri belirlenirken asgari ücretin üstünde bir gelir elde edeceğinin kabulü gerekir.Ayrıca, desteğin ...'da lise öğrencisi olup, ... tahsil yapacağının da göz önünde bulundurulması gerekir.

Kaza tarihi itibariyle 16 yaşında lise öğrencisi olan desteğin, okulunun bitmesinden sonra ... tahsil yapacağının değerlendirilmesinin doğru olacağı, bu itibarla da gelirinin asgari ücretin üzerinde olacağı açık olup, asgari ücretten hesap yapan rapora göre karar verilmesi doğru olmamıştır.

Kaza tarihi itibariyle 16 yaşında lise öğrencisi olan desteğin, okulunun bitmesinden sonra ... tahsil yapacağının değerlendirilmesinin doğru olacağı, bu itibarla da gelirinin asgari ücretin üzerinde olacağı açık olup, asgari ücretten hesap yapan rapora göre karar verilmesi doğru olmamıştır.

3-Borçlar Kanunu'nun 47. maddesi hükmüne göre hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı ... İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması ve buna göre manevi tazminat takdir edilmesi gerektiği açıkça ortadadır. (HGK 23/06/2004, 13/291-370)

Yukarıda belirtilen hususlar dikkate alındığında, takdir olunan manevi tazminatın az olduğu görülmüş ve hakkaniyete uygun bir manevi tazminata hükmedilmek üzere kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nederlerle davacılar vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, (2) ve (3) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacılar vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün HUMK'nun 428.maddesi gereğince davacılar yararına BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davacılara geri verilmesine, 10/05/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/853, Karar No: 2007/816, Tarih: 07.11.2007

**Hukuk Genel Kurulu         2007/14-853 E.  ,  2007/816 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Balıkesir 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 15/11/2006

Taraflar arasındaki “tazminat, eski hale getirme, el atmanın önlenmesi” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Balıkesir Asliye 2.Hukuk Mahkemesince davanın reddine dair verilen 18.11.2005 gün ve 2005/458-445 sayılı kararın incelenmesi Davacı vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 14. Hukuk Dairesinin 04.07.2006 gün ve 2006/6595-7903 sayılı ilamı ile ot bedeli yönünden bozularak dosya yerine geri çevrilmekle,yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

TEMYİZ EDEN:  Davacı vekili

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Hukuk Genel Kurulundaki görüşme sırasında, esasa girilmeden önce, müddeabbihin miktarı itibariyle direnme kararına karşı temyiz yolunun açık olup olmadığı, ön sorun olarak incelenmiştir.

Dava, el atmanın önlenmesi, eski hale getirme ve ot bedeli istemleriyle açılmış olup; el atmanın önlenmesi ve eski hale getirme yönünden mahkemece verilen karar bozma dışında kalmakla kesinleşmiş; ot bedeline ilişkin isteme yönelik olarak direnme kararı verilmiştir. Bu durumda incelemeye konu talep yönünden müddeabbih 261.00 YTL den ibarettir.

21.7.2004 gün ve 25529 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak, öngördüğü istisnalar dışındaki hükümleri yayım tarihinde yürürlüğe giren, 14.7.2004 tarih ve 5219 sayılı “Çeşitli Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun” ve ayrıca 5236 sayılı Kanun; katsayı artışı da uygulanmak suretiyle bu kanunların yürürlük tarihinden sonra Yerel Mahkemelerce verilen hükümler yönünden 2006 yılı için 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 427. maddesindeki temyiz (kesinlik) sınırını 1.090.00 YTL.; yine yürürlük tarihinden sonra Yargıtay Daireleri ve Hukuk Genel Kurulunca temyiz incelemesi sonucunda verilen kararlara karşı karar düzeltme yoluna gidilebilmesi için 440/III-1. maddesinde aranan parasal sınırı da 6.580.00 YTL. olarak değiştirmiştir.

Eldeki davada, temyiz istemine konu direnme kararının verildiği 15.11.2006 tarihinde, 5219 ve 5236 Sayılı Kanun’un temyiz(kesinlik) sınırını 1.090.00 YTL olarak değiştiren hükmü yürürlükte bulunduğuna ve müddeabbih 261.00 YTL olup, kesin  olduğuna göre, anılan karara karşı temyiz yoluna gidilmesi, miktar itibariyle mümkün değildir.

Hal böyle olunca, davacı  vekilinin temyiz dilekçesinin reddi gerekir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenle davacı vekilinin temyiz dilekçesinin REDDİNE, 07.11.2007 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/3134, Karar No: 2017/884, Tarih: 03.05.2017

**Hukuk Genel Kurulu         2015/3134 E.  ,  2017/884 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Taraflar arasındaki “işçilik alacakları” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; İzmir 6. İş Mahkemesince davanın reddine dair verilen 17.09.2012 gün ve 2012/25 E.-2012/449 K. sayılı kararın temyiz incelenmesi davacı vekilince istenilmesi üzerine Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin 08.09.2014 gün ve 2013/10619 E.-2014/25521 K. sayılı kararı ile;

"...A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalıya ait işyerinde teknisyen olarak çalıştığını, 15.06.2004 tarihine kadar 31 TL/gün ücret üzerinden çalışmakta iken oluru alınmaksızın İş Yasası’nın 62, 22. md.'si, TİSGLK. nun 6/2 md.'sine aykırı olarak 24,44 TL'sına düşürüldüğünü, sonraki TİS zamlarının eksik ücret üzerinden uygulanan, dolayısıyla ücret ve ücrete bağlı ilave tediye, ikramiye, iş güçlüğü tazminatı, bakım tazminatı ve fazla çalışma ücretlerinin eksik ödendiğini iddia ederek ücret farkı, ilave tediye ücreti farkı, ikramiye farkı, iş güçlüğü tazminatı farkı, bakım tazminatı farkı, fazla mesai ücreti farkı alacaklarının hüküm altına alınmasını talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; İçlerinde davacının da bulunduğu bir grup işçinin sınavla kayıp kaçak taramaları, kaçak ihbarlarının değerlendirilmesi, abone bilgi kütüklerinin incelenmesi endeks okuma, açma, sayaç sökme - takma işlerini üstlenen yüklenicilerin denetlenmesi işinde geçici işçi kadrosu ile işe alındığını, TEDAŞ Genel Müdürlüğü'nün 28.08.2007 tarihli yazıları uyarınca sürekli işçi kadrolarına geçirildiğini, davacının Tes-iş Sendikası üyesi olduğunu, TEDAŞ Genel Müdürlüğü ile üyesi Tes-İş Sendikası arasında 31.05.2004 tarihli bir protokol yapıldığını, bu protokol uyarınca davacının ücretinin sözleşmede öngörülen görev tanımının karşılığı 31 TL'den 24,44 TL'ye çekildiğini ve TİS'ne uygun olarak ücret ve ücrete bağlı alacaklarının ödendiğini, muvafakati alınmaksızın ve TİS' ne aykırı olarak ücretinin düşürülmesinin söz konusu olmadığını, zira TİS gereği temel ücret dışında öngörülen sosyal yardım ve ek ödemelerin ilavesi ile davacının giydirilmiş ücretlerinde herhangi bir düşme olmadığını, davanın reddi gerektiğini, kaldı ki bir kısım talep ve dava konusu yapılan alacakların zamanaşımına uğradığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davacı yasal süresi içerisinde temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

Davacı işçi davalı işverenlik nezdinde hizmet ilişkisi çerçevesinde çalışmaya başladığını, daha sonra sendikaya üye olduğunu, TİS’nden yararlanmaya başlaması ile birlikte iş sözleşmesinde kararlaştırılan ücret miktarının düşürüldüğünü iddia ederek ücret farkından kaynaklı işçilik alacaklarını taleplerinde bulunmaktadır.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davacı yasal süresi içerisinde temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

Davacı işçi davalı işverenlik nezdinde hizmet ilişkisi çerçevesinde çalışmaya başladığını, daha sonra sendikaya üye olduğunu, TİS’nden yararlanmaya başlaması ile birlikte iş sözleşmesinde kararlaştırılan ücret miktarının düşürüldüğünü iddia ederek ücret farkından kaynaklı işçilik alacaklarını taleplerinde bulunmaktadır.

Dava tarihinde yürürlükte bulunan 2822 sayılı TİSGLK’un 6. Maddesinde, “Toplu iş sözleşmesinde aksi belirtilmedikçe hizmet akitleri toplu iş sözleşmesine aykırı olamaz. Hizmet akitlerinin toplu iş sözleşmesine aykırı hükümlerinin yerini toplu iş sözleşmesindeki hükümler alır. Hizmet akdinde düzenlenmeyen hususlarda toplu iş sözleşmesindeki hükümler uygulanır. Toplu iş sözleşmesinde hizmet akitlerine aykırı hükümlerin bulunması halinde hizmet akdinin işçi lehindeki hükümleri geçerlidir…” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıdaki hüküm “işçi lehine şart ilkesi” olarak adlandırılan kuralın Türk İş Hukukundaki pozitif yansımasını oluşturmaktadır. Söz konusu hüküm gereğince normlar hiyerarşisinde iş sözleşmesine nazaran daha üstte bulunan toplu iş sözleşmeleri hükümleri yerine iş sözleşmeleri hükümleri ancak işçi lehine olmak koşuluyla uygulanma kabiliyetine sahiptir. Bir başka ifadeyle iş sözleşmesi ile toplu iş sözleşmesi karşı karşıya geldiğinde yani aynı konuda iş sözleşmesi ile toplu iş sözleşmesinde farklı düzenlemeler yer aldığında iş sözleşmesi hükmü daha işçi lehine olmak koşuluyla somut olaya tatbik edilebilir.

Somut olaya dönüldüğünde davacının iş sözleşmesi ile kararlaştırılan temel ücretinin düşürüldüğü anlaşılmaktadır. Bu ücretin düşürülmesi işlemi 4857 sayılı İş Kanunu'nun 22. maddesine göre değil toplu iş sözleşmesi ile yapılmıştır. Nitekim İş Kanunu’nun 22. maddesindeki prosedüre uyulup işçinin yazılı rızasının alındığı da iddia ve ispat edilmiş değildir. Öte taraftan TİS’lerle belirlenen ücretlerin ödendiği savunulmuş ise de öncelikle dosyada yer alan TİS’lerde davacının ücretine ilişkin doğrudan bir düzenleme ve cetvele rastlanılmamıştır. Sadece TİS’in 72. Maddesinde sözleşme anlamında asgari ücret tanımlanmış ve sözleşmenin eki niteliğindeki cetvellere göre belirleneceği ifade edilmiştir.

İşveren tarafından toplu iş sözleşmelerinin uygulanması neticesinde iş sözleşmesinde kararlaştırılan ücretin davacının sendikaya üyeliği ve TİS'nden yararlanmaya başlanması üzerine düşürülmesi 2822 sayılı TİSGLK’nın 6. maddesi uyarınca işçi lehine şart ilkesinin ihlali niteliğinde olup, kanuna aykırıdır. Mahkemece davalının zamanaşımı savunması nazara alınarak hesap dönemine ilişkin tüm ücret bordroları dosyaya getirtilmek suretiyle gerekirse bilirkişiden ek rapor alınmak suretiyle davacının ücret farkından kaynaklı taleplerine ilişkin yeniden bir karar verilmelidir..."

gerekçesi ile bozularak dosya yerine geri çevrilmekle yeniden yapılan yargılama sonunda mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava işçilik alacaklarının tahsili istemine ilişkindir.

Davacı vekili müvekkilinin iş sözleşmesinde belirlenen günlük yevmiyesinin toplu iş sözleşmesinden yararlanmaya başlaması üzerine düşürüldüğünü ileri sürerek ücret, ilave tediye, fazla çalışma ve ikramiye farkları ile iş güçlüğü tazminatı ve bakım tazminatı farklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...Ş. vekili davacının sendika üyesi olup toplu iş sözleşmesine tabi olduktan sonra aylık brüt ücretinin arttığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkemece davacının toplu iş sözleşmesi ve protokol hükümleri uyarınca hesap edilen ücret ile maddi haklarını aldıktan sonra diğer sendikalı işçilerin aleyhine olacak şekilde kendi lehine yüksek ücret oluşturacak ve sendikal dayanışma ruhuna da uymayacak bir uygulama talep etmesinin yasal dayanağının bulunmadığı, bu istemin hakkaniyet ve iyiniyet kurallarına da aykırı olduğu, davacının bilgisi ve muvafakati dışında ücretinde düşüş yapıldığı iddiasının yerinde görülmediği gerekçeleriyle davanın reddine karar verilmiştir.

Davacı vekili tarafından temyizi üzerine karar Özel Dairece yukarıda başlık bölümünde yer alan gerekçe ile bozulmuştur.

Yerel mahkemece aynı yöndeki bir başka mahkemeye ait dosyada alınan hukuki mütalaa ile işbu dosyada ibraz edilen aynı öğretim görevlisinden alınan aynı mahiyetteki hukuki mütalaa dikkate alınarak ve önceki gerekçeler de tekrarlanarak direnme kararı verilmiştir.

Direnme kararını davacı vekili temyiz etmiştir.

Direnme yolu ile Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık, iş sözleşmesi ile belirlenen günlük ücretin, daha sonra sendikaya üye olunması ve uygulanmakta olan toplu iş sözleşmesinden yararlanılması nedeniyle düşürülmesinin mümkün olup olmadığı, burada varılacak sonuca göre de davacının fark ücret alacaklarına hak kazanıp kazanmayacağı noktalarında toplanmaktadır.

Hukuk Genel Kurulundaki görüşmeler sırasında işin esasının incelenmesinden önce mahkemece Özel Daire bozma kararından sonra yerel mahkemece davalı işveren tarafından dosyaya sunulan benzer nitelikteki İzmir 8. İş Mahkemesinin 2014/658 esas sayılı dosyası ile direnmeye konu işbu dosyaya aynı öğretim görevlisinden aynı açıklamaları içeren hukuki mütalaalar değerlendirilip neticesinde davanın reddine karar verilmesi karşısında bozma sonrası ibraz edilen hukuki mütalaaların yeni delil olarak değerlendirilip değerlendirilmeyeceği, bu yeni delile dayanılarak verilen kararın temyiz incelemesinin Hukuk Genel Kurulunca mı yoksa Özel Dairece mi yapılacağı hususu ön sorun olarak tartışılmıştır.