muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2019/3811, Karar No: 2019/4824, Tarih: 06.05.2019

Yine Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 23.06.2015 tarih ve 2013/7-700-2015/241; 31.10.2017 gün ve 2017/15-586-450 sayılı ilamlarında da; Cumhuriyet savcısı tarafından verilen kovuşturmaya yer olmadığına dair kararların, muhakeme faaliyeti sonucunda yargılama makamı tarafından verilmiş kararlar olmayıp, adli-idari nitelikte kararlar olduğu, ancak bu kararlara itiraz yolunun açık olması nedeniyle itiraz üzerine kesinleşen kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın, mahkeme denetiminden geçerek, yargı halini alacağı ve yargı otoritesi özelliğini göstereceği, bu anlamda karma nitelikte bir karar olduğu, gerek itiraz üzerine kesinleşen, gerekse itiraz edilmeksizin kesinleşen kovuşturmaya yer olmadığına dair kararlar bakımından, yeni delil ortaya çıkmadıkça ve sulh hakimliğince karar alınmadan, aynı fiilden dolayı Cumhuriyet savcısının aynı işe tekrar el atamaması nedeniyle, kesin hükmün etkisine benzer bir hal alacağı, başka bir deyişle, kanun koyucu tarafından, kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın dava zamanaşımı süresince bir tehdit oluşturmasını önlemek amacıyla, aynı kişi hakkında, aynı fiilden dolayı tekrar soruşturma başlatılması için yeni delil şartı getirilerek, bu kararlara “kesin hüküm” niteliği verilmemekle birlikte, kişiler açısından kesin hükmün önleme etkisine benzer sonuçlar doğuran bir karar niteliğine dönüştüğü kabul edildiği dikkate alındığında, her iki ilamda da, bu tür kararların kesin hükmün niteliğine benzer sonuçlar doğurabilmeleri için kesinleşmeleri gerektiğinin benimsendiği,

Öte yandan, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 170. maddesinde Cumhuriyet savcısı tarafından düzenlenen iddianamede hangi hususların yer alacağı ve iddianamenin ne şekilde düzenleneceği hüküm altına alınmış, anılan kanunun 174. maddesinde ise iddianamenin iadesi müessesesi düzenlenmiş, Cumhuriyet savcısı tarafından düzenlenen iddianamenin hangi durumlarda ve sürede iade edilebileceği hüküm altına alınmış olup, iddianamenin iadesi nedenlerinin sınırlı olarak belirtildiği, bunların yanında anılan kanunun 173/6 ve 172/2. maddelerine göre, yeni delilin varlığı ve sulh ceza hâkimliğinin kararı olmaksızın aynı fiilden dolayı kamu davası açılamayacağına ilişkin hükümler doğrultusunda da, iddianamenin iadesine karar verilebileceği kabul edilmesinin gerektiği,

Somut olayda, Gaziantep Cumhuriyet Başsavcılığınca şüpheli hakkında verilen 10.12.2018 tarih ve 2017/78318-2018/399 sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın Cumhuriyet Savcısı tarafından elektronik imzayla imzalanması sonrasında, Cumhuriyet Başsavcısı tarafından dosyanın iade edilmesi üzerine ilgili Cumhuriyet Savcısı tarafından dosyanın yeniden ele alındığı ve bu kez yapılan araştırma sonucunda toplanan deliller doğrultusunda şüpheli hakkında kamu davası açılmasına rağmen, Gaziantep 8. Asliye Ceza Mahkemesince, daha önce aynı konuya ilişkin olarak verilen ve Cumhuriyet Savcısı tarafından imzalandığı anda hukuken geçerli bir ceza muhakemesi işlemi haline gelen kovuşturmaya yer olmadığına dair karardan sonra, anılan kanunun 172/2. maddesi gereğince, yeni delil elde edilmedikçe ve sulh ceza hâkimliğinden karar alınmadıkça kamu davası açılamayacağı belirtilerek iddianamenin iadesine karar verilmiş ise de; kovuşturmaya yer olmadığına dair kararlar, adli idari nitelikte olup, taraflara tebliğ edilip kesinleştirilmeleri yapılmadıkça geri alınmaları mümkün olduğundan ve Cumhuriyet başsavcısının da söz konusu kararlarda değişiklik yapılmasını isteme hakkı bulunduğundan yapmış olduğu iade işleminin usul ve yasaya uygun olduğu, kaldı ki belirtilen kararın Cumhuriyet başsavcısı tarafından iade edilmesi sonrasında taraflara tebliğ edilmemesi nedeniyle henüz kesinleşmediği ve kesin hükmün niteliğine benzer sonuçları da doğurmadığı, zira kararın tebliğ edilmesi üzerine suçtan zarar gören şikayetçi tarafından itiraz yoluna başvurulduğu takdirde, merciince mevcut deliller doğrultusunda itirazın reddine karar verilebileceği gibi, soruşturmanın genişletilmesine veya itirazın kabulüyle kararın kaldırılmasına karar verilebileceği, bu haliyle anılan kanunun 173/6 ve 172. maddelerinde belirtilen şartlarla aynı kanunun 170 ve 174. maddelerinde tahdidi olarak sayılan koşulların oluşmaması nedeniyle iddianamenin iadesine bu yönden de karar verilemeyeceği gözetilmeden, itirazın kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmediğinden, 5271 sayılı CMK’nın 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu kanun yararına bozma talebine dayanılarak ihbar olunmuştur.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Kanun yararına bozmaya atfen düzenlenen ihbarnamedeki düşünce yerinde görüldüğünden, Gaziantep 3. Ağır Ceza Mahkemesinin 28.12.2018 tarih ve 2018/1170 değişik iş sayılı kararının, 5271 sayılı CMK'nın 309. maddesi gereğince BOZULMASINA, aynı maddenin 4. fıkrasının (a) bendi uyarınca müteakip işlemlerin mahallinde merciince yerine getirilmesine, 06.05.2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/10947, Karar No: 2016/10721, Tarih: 28.04.2016

**9. Hukuk Dairesi         2016/10947 E.  ,  2016/10721 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

DAVA : Davalı vekili tarafından verilen 19.02.2016 tarihli dilekçede Dairemizin 20.01.2016 tarih, 2015/25624 E ve 2016/1433 K sayılı onama kararının maddi hataya dayalı olarak verildiği ileri sürülerek kararın ortadan kaldırılması ve hükmün bozulmasına karar verilmesi talep olunmuştur. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Mahkemece temyiz harç ve masrafları için davalı vekiline muhtıra çıkarılmadığı halde Dairemizce muhtıraya rağmen bu giderlerin yatırılmadığı gerekçesiyle mahkemenin 08.06.2015 tarihli ek kararının onanmasına karar verildiği, kararın maddi hataya dayandığı anlaşılmakla yukarıda tarih ve numarası belirtilen ONAMA KARARININ ORTADAN KALDIRILMASINA,

Mahkemece davalı vekiline muhtıra çıkarılmadan temyiz harç ve masraflarını yatırmadığı gerekçesiyle verilen ek kararın usul ve yasaya aykırı olduğundan mahkemenin 08.06.2015 Tarih, 201590 Esas, 2015/271 Karar sayılı Ek Kararının ORTADAN KALDIRILMASINA ve hükmün aşağıdaki şekilde bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili; davacının davalı işverenlikte 12/12/2005 tarihinden 30/12/2014 tarihine kadar çalıştığını, bölge satış yöneticisi olduğunu, fesih tarihi olan 30/12/2014 tarihinde bölgenin potansiyelinin düşük olması nedeniyle iş akdiniz feshedilmiştir denilerek davacının işten çıkarıldığını, feshin geçerli nedene dayanmadığını iddia ederek feshin geçersizliğine davacının ise iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili; davacının davalı işverenlikte 12/12/2005 tarihinden 30/12/2014 tarihine kadar çalıştığını, bölge satış yöneticisi olduğunu, fesih tarihi olan 30/12/2014 tarihinde bölgenin potansiyelinin düşük olması nedeniyle iş akdiniz feshedilmiştir denilerek davacının işten çıkarıldığını, feshin geçerli nedene dayanmadığını iddia ederek feshin geçersizliğine davacının ise iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili gerçeği yansıtmayan tüm iddia ve beyanları kabul etmediklerini, davacının 12.12.2005 tarihinde Demo elemanı olarak davalının ... fabrikasında çalışmak üzere işe başladığını, 01.01.2010 tarihinde boşalan ... bölge satış sorumlusu pozisyonuna talip olup ...'ya taşındığını, 01.10.2013 tarihinde ... Bölge satış sorumlusu pozisyonuna atanıp ...’ya taşındığını, davalı işyerinde halihazırda davacı gibi 6 bölgede eşit şartlarda çalışan 4 kişinin mevcut olduğunu, bu kişilerin aylık ücretinin saat ücreti X çalışma saati + yılda 4 ikramiye (aylık 225 saat üzerinden) olarak belirlendiğini, yıl başında ve üçer aylık dönemlerde verilen hedefler karşısında gerçekleşmesi halinde cirolar üzerinden 3 ayda bir satış primi aldıklarını, bu kişilere araç, cep telefonu ve bilgisayar tahsis edildiğini, bölge seyahatlerinde yerlerse yemek ve kalırlarsa konaklama bedelleri fatura karşılığı harcırah bedelleri ödendiğini, davacının bölge satış yöneticisi olmadığını, alt kadrosunda çalışan kimsenin olmadığını, bulunduğu bölgede prim esaslı çalışan bir kişi olduğunu, ... ili merkez almak üzere çevrede satış yapmakta iken belirlenen hedefleri tutturması halinde diğer bölgelerde çalışanlar gibi prim almakta olduğunu, satış yapmak amacıyla diğer il ve ilçelere gittiğinde belli sınırlar dahilinde yediyse yemek ve kaldıysa konaklama ücretleri, fatura mukabilinde harcırah tutarları kadar kendisine ödenmekte olduğunu, iddia edildiği gibi bir ücret alması söz konusu olmadığı gibi seyahat avansı adı altında bir avans uygulması da olmadığını, bu durum fesih bildiriminde yapılan ödemelerden de belli olduğunu, kaldı ki davacının ücretinin tamamı bankaya yatırılmakta olduğunu, davacının buna itiraz etmeden ücretlerini aldığını, şimdi buna itiraz etmesi ve ücret araştırması yoluyla haksız kazanç elde etmeye çalışmasının doğru olmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece davacıya performans kriterlerinin önceden tebliğ edildiğine dair dosyada bir bilgi bulunmadığı, davacının savunmasında satış hedeflerini bölge potansiyelinin düşük olması sebebiyle tutturamadığını belirttiği, davalının da fesih bildiriminde bölge potansiyelinin düşük olması nedeniyle bölgede işçi çalıştıramayacaklarını belirtmekle performans düşüklüğünün davacıdan kaynaklanmayan dış etkenlerden kaynaklandığını davacının savunmasını müteakip 7 gün sonra iş sözleşmesinin feshedildiği, makul bir süre verilmediği, feshin son çare olması ilkesine aykırı davranıldığı gerekçeleriyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

4857 sayılı İş Kanunu’nun 21. maddesi uyarınca, mahkemece feshin geçersizliğine karar verildiğinde, işçinin başvurusu üzerine işveren tarafından bir ay içinde işe başlatılmaz ise, işçiye ödenmek üzere en az 4, an çok 8 aylık ücreti tutarında tazminatın belirlenmesi gerekir. Dairemizin yerleşik uygulaması gereği, iş güvencesi niteliğindeki bu tazminat işçinin kıdemi, fesih sebebi gibi olgular dikkate alınarak belirlenmelidir. Maddenin alt ve üst sınırları aşılamaz. Üst sınırın aşılmasının tek istisnası 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’nun 25. maddesindeki sendikal nedenle yapılan fesihlerdir. Bu kanun yürürlüğe girdikten sonra sendikal nedenle yapılan fesihlerde tazminat; işçinin başvurusu, işe başlatma ve başlatılmama şartına bağlı olmaksızın işçinin en az bir yıllık ücreti tutarında belirlenecektir. Dairemizin uygulaması bu yöndedir. (12.12.2013 gün ve 2013/8422 Esas, 2013/33052 Karar sayılı ilamımız). Dairemiz yıllık ücretli izinle ilgili 53. maddedeki kıdem sürelerini dikkate alarak 6 ay ile 5 yıl arasında kıdemi olan işçi için 4, 5 yıl ile 15 yıl arasında kıdemi olan işçi için 5, 15 yıldan fazla kıdemi olan işçi için 6 aylık ücreti tutarında işe başlatmama tazminatın belirlenmesini öngörmekte, fesih sebebine göre bu miktarlarda azami sınır 8 aya kadar da çıkmaktadır.

Somut uyuşmazlıkta, davacının iş sözleşmesinin feshinin geçerli nedene dayanmadığı anlaşıldığından feshin geçersizliğine karar verilmesi yerindedir. Ancak davacı 12.12.2005-30.12.2014 tarihleri arasında çalışmıştır. Kıdem süresi ve fesih sebebine göre işe başlatmama tazminatının 6 ay yerine 5 ay olarak belirlenmesi dosya içeriğine uygun olacaktır.

4857 sayılı İş Yasasının 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

HÜKÜM:

Yukarda açıklanan gerekçe ile;

1. Mahkemenin kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. Feshin GEÇERSİZLİĞİNE ve davacının İŞE İADESİNE,

3. Davacının yasal süre içinde başvurusuna rağmen davalı işverence süresi içinde işe başlatılmaması halinde ödenmesi gereken tazminat miktarının davacının kıdemi, fesih nedeni dikkate alınarak takdiren davacının 5 aylık brüt ücreti tutarında BELİRLENMESİNE,

HÜKÜM:

Yukarda açıklanan gerekçe ile;

1. Mahkemenin kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. Feshin GEÇERSİZLİĞİNE ve davacının İŞE İADESİNE,

3. Davacının yasal süre içinde başvurusuna rağmen davalı işverence süresi içinde işe başlatılmaması halinde ödenmesi gereken tazminat miktarının davacının kıdemi, fesih nedeni dikkate alınarak takdiren davacının 5 aylık brüt ücreti tutarında BELİRLENMESİNE,

4. Davacı işçinin işe iadesi için işverene süresi içinde müracaatı halinde hak kazanılacak olan ve kararın kesinleşmesine kadar en çok 4 aya kadar ücret ve diğer haklarının davalıdan tahsilinin GEREKTİĞİNE,

5. Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,

6. Davacının yaptığı 204.50 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, davalının yaptığı yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,

7. Karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre belirlenen 1.800 TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

8. Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde ilgilisine iadesine,

Kesin olarak 28.04.2016 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/1769, Karar No: 2015/2317, Tarih: 17.02.2015

**1. Hukuk Dairesi         2015/1769 E.  ,  2015/2317 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : SİLİVRİ 1. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ : 25/11/2014

NUMARASI : 2014/178-2014/515

-KARAR-

Mahkeme kararındaki nitelendirmeye göre dava; 3621 Sayılı Kıyı Kanunundan kaynaklanan tapu iptali isteğine ilişkindir.

Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun 19.01.2015 tarih ve 8 sayılı kararı ile aynen kabul edilen ve 22.01.2015 günü Resmi Gazetede yayımlanarak 02.02.2015 tarihinde yürürlüğe giren hukuk dairelerine ilişkin işbölümü uyarınca temyiz incelemesi Yargıtay 8.Hukuk Dairesine ait bulunmaktadır.

Hal böyle olunca, yukarıda açıklanan nedenlerle, dosyanın ilgisi yönünden anılan Daire Başkanlığına GÖNDERİLMESİNE,17.2.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/6599, Karar No: 2013/9319, Tarih: 05.06.2013

**3. Hukuk Dairesi         2013/6599 E.  ,  2013/9319 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :TÜKETİCİ MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen su abonelik sözleşmesinin kurulması davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü.

Davacı dilekçesinde, ikamet ettiği meskenin bulunduğu apartman yöneticisinin 12 nolu dairenin su aboneliği için mahkemeye başvurduğunu, aldığı tedbir kararı ile ...'ye başvurduğunda kurum memurları tarafından "kanalizasyon vizeniz varsa diğer apartman sakinleri de ayrı ayrı mahkemeye başvurmaları gerekmiyor, sizin tedbir kararınızla onlarda abone olurlar" denildiğini, bu söz üzerine abonelik için başvurduklarını ve aboneliklerinin yapıldığını, bir kaç hafta sonra ...'den ''yapılan incelemede mahkeme kararınız bulunmamaktadır. Yedi gün içerisinde mahkeme kararı gelmediği takdirde aboneliğiniz iptal edilecek, sayacınız sökülecektir'' şeklinde yazı geldiğini, bu durumda şu anki aboneliğinin iptal edilmemesi için tedbir kararı almaları gerektiğini belirterek, öncelikle tedbir kararı verilerek su akışının sağlanmasına, dava sonunda ise sürekli abonelik sözleşmesi yapılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili dilekçesinde; davacının konutunun bulunduğu adreste inşaat aboneliği yapılmış olup davacı iskana müracaat yazısı, kanal vizesi ve statik raporunu idareye ibraz edemediğinden abonelik işlemi yapılamadığını, davacı tarafa ferdi abonelik tesisi mümkün olmadığı gibi geçici abonelik verilmesinin de mümkün olmadığını belirterek, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece; davacının davalı kuruma kanal katılım ve şebeke hissesi bedeli olarak toplam 253,44 TL borçtan sorumlu olduğunun, bunu aşan kısımdan sorumlu olmadığının tespitine, belirtilen bedelin ödenmesi halinde taraflar arasında su aboneliği sözleşmesinin yapılmasına karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacının meskenine ferdi su aboneliğinin tesisine ilişkindir.

Mahkemece; davacının davalı kuruma kanal katılım ve şebeke hissesi bedeli olarak toplam 253,44 TL borçtan sorumlu olduğunun, bunu aşan kısımdan sorumlu olmadığının tespitine, belirtilen bedelin ödenmesi halinde taraflar arasında su aboneliği sözleşmesinin yapılmasına karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacının meskenine ferdi su aboneliğinin tesisine ilişkindir.

3194 sayılı İmar Kanununun Yapı kullanma izni başlıklı 30. maddesinde; "Yapı tamamen bittiği takdirde tamamının, kısmen kullanılması mümkün kısımları tamamlandığı takdirde bu kısımlarının kullanılabilmesi için inşaat ruhsatını veren belediye... ve valilikten izin alınması mecburidir. Mal sahibinin müracaatı üzerine, yapının ruhsat ve eklerine uygun olduğu ve kullanılmasında fen bakımından mahzur görülmediğinin tespiti gerekir" denilmektedir. Yine aynı kanunun Kullanma İzni Alınmamış Yapılar başlıklı 31. maddesinde de; "İnşaatın bitme günü, kullanma izninin verildiği tarihtir. Kullanma izni verilmeyen ve alınmayan yapılarda izin alınıncaya kadar elektrik, su ve kanalizasyon hizmetlerinden ve tesislerinden faydalandırılmazlar. Ancak, kullanma izni alan bağımsız bölümler bu hizmetlerden istifade ettirilir." hükmü bulunmaktadır. Açıklanan madde hükümleri birlikte değerlendirildiğinde yapı kullanma (iskan) izni verilmeyen veya alınmayan yapıların izin alınıncaya kadar belediye hizmetlerinden ve tesislerinden faydalanamıyacakları açıktır.

Hal böyle iken, yasa koyucu; ülkemizde, yapı (inşaat) ruhsatı alınmış olup, buna rağmen yapı kullanma (iskan) izni alınmamış birçok yapının bulunması nedeniyle yukarıda açıklanan yasal düzenlemelere, 3194 sayılı İmar Kanununa 5784 sayılı yasanın 25. maddesi ile eklenen geçici 11. maddesi ile bir istisna getirmiştir. 26.07.2008 tarihinde yürürlüğe giren bu madde; "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar yapı (inşaat) ruhsatı alınmış ve buna göre yapılmış olup, kullanma izni verilmeyen ve alınmayan yapılara; yol, elektrik, su, telefon, kanalizasyon ve doğalgaz gibi altyapı hizmetlerinden birinin veya birkaçının götürüldüğünün belgelenmesi halinde, ilgili yönetmelikler doğrultusunda fenni gereklerin yerine getirilmiş olması ve bu maddenin yayımı tarihinden itibaren başvurulması üzerine, kullanma izni alınıncaya kadar ilgili mevzuatta tanımlanan ait olduğu abone grubu dikkate alınarak, geçici olarak su ve/veya elektrik bağlanabilir. Bu kapsamda, ilgili belediyeden dağıtım şirketlerine elektriğin kesilmesi talebinin söz konusu olması halinde, aboneliği iptal edileceğinden, su ve/veya elektrik bağlanması herhangi bir kazanılmış hak teşkil etmez. Ancak, yapı (inşaat) ruhsatı alınmış ve buna göre yapılmış olma şartı 12/10/2004 tarihinden önce yapılmış olan yapılarla ilgili olarak uygulanmaz. Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce yapılan abonelikler de ait olduğu gruba dönüştürülür." hükmünü ihtiva etmektedir.

Yapılan bu açıklamalardan sonra, somut olaya dönüldüğünde; davacıya ait bağımsız bölümün yer aldığı binanın yapı (inşaat) ruhsatının 01.06.2007 tarihinde alındığı, ancak kullanma izninin (iskan) bulunmadığı, dava dilekçesine ekli faturalardan elektrik ve doğalgaz gibi altyapı hizmetlerinin davacının meskenine götürüldüğünün belgelendiği, dolayısıyla yukarıda anılan yasal düzenlemeler karşısında davacının meskenine ferdi abonelik tesisinin mümkün olmadığı, ancak İmar Kanununun geçici 11. maddesinde ifade edilen istisnai halin, eldeki dava bakımından uygulanabileceği ve davacının meskenine geçici abonelik tesisinin mümkün olduğu açıktır.

Davacı dilekçesinde dava konusu meskenine sürekli su aboneliğinin tesisini talep etmiş, yargılama sırasında mahkemece davaya konu yere tedbiren su akışının sağlanmasına karar verilmiş, ayrıca taraflar yargılama sırasında aralarındaki uyuşmazlığın, davalı kurumun talep ettiği kanal katılım ve şebeke hisse bedelinden davacının sorumlu olup olmadığı noktasında olduğunu belirtmişlerdir.

Bu durumda, mahkemece, davacının dilekçesindeki talebi ile yargılama sırasındaki talebi arasındaki çelişkili durum aydınlatılmalı ve yukarıda anılan yasal düzenlemeler ve yapılan açıklamalar ışığında hasıl olacak sonuç dairesinde hüküm kurulması gerekirken, yanılgılı değerlendirme ve gerekçe ile yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 05.06.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/13932, Karar No: 2020/3313, Tarih: 11.06.2020

**8. Hukuk Dairesi         2016/13932 E.  ,  2020/3313 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Zilyetliğin Tespiti

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş olup hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.

KARAR

Davacı vekili, dava konusu 510 parsel sayılı, kamu orta malı nitelikli taşınmaza 20 yıl önce müvekkili kurumca cenaze yıkama evi yaptırıldığını, zilyetliğinin davacıya ait olduğunu ileri sürerek muhdesatın davacı yana aidiyetinin tespitine karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir. Karar, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava; kamulaştırma hukuki nedenine dayalı muhdesatın tespiti istemine ilişkindir.

1.Dosya muhtevasına , dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına, mevcut deliller Mahkemece takdir edilerek karar verildiğine ve takdirde bir isabetsizlik bulunmadığına göre davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2.Dosya içeriği ve toplanan delillerden, dava konusu 510 parsel sayılı taşınmazın 126.400 metrekare alanlı ve mera vasfıyla kamu orta malı nitelikli olduğu, Mahkemece de taşınmazın mera vasfıyla kamu orta malı olduğu, meraların niteliği gereği başka tasarrufa konu olamayacağı gerekçesiyle davanın reddedildiği, fen bilirkişisi raporunda belediyece yapıldığı belirtilen muhdesatın kamulaştırma alanında kalıp kalmadığının tespit edilmediği sabittir.

Bilindiği üzere; bir şeye malik olan kimse, o şeyin bütünleyici parçalarına da malik olur (472l s.lı TMK mad.684/1). Arazi üzerindeki mülkiyet, kullanılmasında yarar olduğu ölçüde, üstündeki hava ve altındaki arz katmanlarını da kapsar. Bu mülkiyet kapsamına, yasal sınırlamalar saklı kalmak üzere kalıcı yapılar, bitkiler ve kaynaklar da girer (TMK mad.718). 22.12.1995 tarihli ve 1/3 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararında da vurgulandığı gibi Eşya Hukukunda, muhdesattan, bir arazi üzerinde kalıcı yapı ve tesisler ile bağ ve bahçe şeklinde dikilen ağaçları anlamak gerekir. Kavak ve söğüt ağaçları, kendiliğinden yetişebilen ya da ekonomik amaçla yetiştirilen ve kesilip satılabilen ağaçlar olması nedeniyle muhdesat niteliğinde kabul edilmemektedir. Muhdesat şahsi bir hak olup (TMK mad.722, 724 ve 729), sahibine arazi mülkiyetinden ayrı bağımsız bir mülkiyet veya sınırlı bir ayni hak bahşetmez . Taşınmaz üzerindeki kalıcı yapı, ağaç gibi bütünleyici parça niteliğindeki muhdesatların taşınmazın arzından ayrı bir mülkiyetinin varlığından söz edilemez. Açıklanan bu ilke ve esaslara göre, kural olarak muhdesatın arz malikinden başkasına aidiyetinin tespiti istenemez.