muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/687, Karar No: 2019/6252, Tarih: 24.12.2019

Mahkemece; 24/03/2016 tarihli Bilirkişi Raporuna itibar olunarak davanın kabulüne karar verilmiştir.

Somut olayın incelenmesinde; ... Devlet Hastanesinde tıbbi sekreter olarak görev yapan davalı tarafından ... 9.Noterliğinin 18/12/2012 tarihli , 32189 sayılı temliknamesi, 18/12/2012 tarihinde hastane kayıtlarına alındığı ve 18/12/2012 tarih ve 5618 sayılı yazı ile

hastanenin döner sermaye saymanlık müdürlüğüne gönderildiği fakat gönderim şeklinin posta yolu ya da memur vasıtası ile yapılması gerekirken kendisini davalı ... Sağlık Ürünleri Tem Mad. ... işletmesinin yetkilisi olarak tanıtan dava dışı kişiye teslim edildiği ve bu kişinin döner sermaye müdürlüğüne ödeme emrini sunması sonucunda sehven anılan davalı hesabına mükerrer ödeme yapıldığı ve bu nedenle zararın oluştuğu anlaşılmıştır. Şu halde mahkemece tarafların kusur durumlarının belirlendikten sonra, davalı ...'in kusurlu bulunması durumunda belirlenecek olan tazminattan 6098 sayılı Borçlar Kanunu'nun 51. ve 52. maddeleri gereğince uygun miktarda hakkaniyet indirimi yapılmak suretiyle hüküm tesis edilmesi gerekirken, eksik incelemeye dayalı yazılı şekilde karar verilmiş olması doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz edilen kararın yukarıda açıklanan nedenle BOZULMASINA 24/12/2019 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/8969, Karar No: 2025/1141, Tarih: 23.01.2025

**10. Hukuk Dairesi         2024/8969 E.  ,  2025/1141 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Adana Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2021/2654 E., 2024/526 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ : Mersin 1. İş Mahkemesi

SAYISI : 2017/62 E., 2021/173 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, davacının, 1992 yılı Mayıs ayından 04.01.2017 tarihine kadar davalıların murisi Dr. ...'ın evinde ve muayenehanesinde sürekli ve kesintisiz olarak hizmet akdi ile çalıştığını, işverenin vefatı ile iş akdinin niteliği gereği iş akdi sona erdiğini, davacının işe girdiği 1992 yılı Mayıs ayından ilk defa işe giriş bildirgesinin verildiği 15.12.1997 yılına kadar sigortasının hiç yapılmadığını, muris ...'ın özel muayenehanesini kapattığı 15.10.2002 tarihinden 01.02.2008 tarihine kadar da davacının hiç sigortası yapılmadığını, davacının muayenehane kapatıldıktan sonra muris ...'ın evinde hizmetçi olarak çalışmasına devam ettiğini, davacının 01.02.2008 tarihinden 31.12.2008 tarihine kadar, Tarsus Özel ... Dersanesi'nde sigortalı gösterildiğini, davacının bu dönemde muris ...'ın yanında çalıştığını, başka bir yerde çalışmadığını, 01.01.2009 tarihinden 12.04.2016 tarihine kadar davacı bilgisi dışında 1479-isteğe bağlı sigortalı gösterildiğini, ancak davacının bu dönemde de muris ... yanında çalışmasına devam ettiğini, 13.04.2016 tarihinden itibaren ise davacının ... Özel Eğitim Hizmetleri İnşaat Turizm Gıda Tarım Ürünleri San. ve Tic. Ltd. Şti.'de sigortalı gösterildiğini, davacının bu dönemde de muris ... yanında çalışmasına devam ettiğini, çalışmadığı halde halen de bu şirkette sigortalı gösterilmeye devam edildiğini, davacı 1992 yılı Mayıs ayından iş akdinin sona erdiği 04.01.2017 tarihine kadar bilfiil, kesintisiz ve sürekli olarak önceleri muris ...'ın, evinde hizmetçi olarak, sonra hem evinde hizmetçi olarak hem muayenehanesinde sekreter olarak, daha sonraları ise evinde hizmetçi olarak çalışmasını sürdürdüğünü iddia etmiş, davacının, 1992 yılı Mayıs ayından 04.01.2017 tarihine kadar 14576367986 TC kimlik no.lu Dr. ...'ın evinde ve muayenehanesinde sürekli ve kesintisiz olarak hizmet akdi ile sigortalı olarak çalıştığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkillerinin annesi ... ...'ın sağlığında Kimsesiz Çocuklara Yardım Cemiyetinin başkanlığını yaparken davacı ...’ın ailesi ile tanıştığını, davacı fakir bir ailenin çocuğu olduğunu, hatırladıklarına göre davacının 10 kardeş olduğunu, davacının ailesi, ...’ın bakımı eğitimi ve bunun gibi amaçlar ile müvekkilinin ailesine verdiklerini, teslim ettiklerini, davacının ailesine teslim edildiği tarihte henüz 10 yaşında olduğunu, davacının müvekkillerinin ailesine katıldığını, müvekkilinin ailesi iki diğer çocuklarından ayırt etmediğini, davacının müvekkillerinin ailesinde kaldığını, yaşadığını, ailesinde yatıp kalktığını, davacının müvekkillerinin ailesinin bir ferdi olduğunu, 1993 tarihinde müvekkillerinin annesi ... ...'ın öldüğünü, anne öldükten sonra davacının ailesinin yanına taşındığını, müvekkillerinin evinde yatıya kalmadığını, 1993 tarihinde ... ...’ın öldüğü tarihte Mersindeki evde yalnızca baba ... ...'ın kaldığını, iki kardeş ...'ın ve ...'nun üniversitede öğrenci olduklarını, mersinde kalmadıklarını, Dr. ...'ın evde yalnız kaldığını, 1992 tarihinde Dr....’ın İstiklal Caddesi Özgür Çocuk Parkı Karşısı ... Apartmanı Kat:2 Daire: 6 .../Mersin adresinde bir evi ve bitişiğinde küçük bir muayenehanesi olduğunu, dr....'ın evde yalnız yaşadığını ve muayenehanesinde ise bir sekreteri olduğunu, 1993 yılından sonra Dr. ...’ın evine ...'ın günlük temizlik ihtiyacı için geldiğini, günde en fazla 2 saat temizlik hizmeti yapıp sonra ayrıldığını, Nilgün isminde bir bayanın Dr. ...’ın sekreterlik işini yaptığını, Eylül 2001 tarihinde Dr. ...'ın muayenehanesini kapattığını, özel bir hastanede çalışmaya başladığını, Dr. ... ölünceye kadarda özel hastanede dahiliye uzmanı olarak çalıştığını, Eylül 2015 tarihinde Dr. ... ... Menderes Bulvarı 2174 Sok. Kordon Apt. No:1 Kat:3/5 Yenişehir/Mersin adresine taşındığını, Dr. ...'ın 04.01.2017 tarihinde öldüğünü, davacının Eylül 2015 tarihinden sonrada günde en fazla iki saat ev hizmetinde çalıştığını, Dr. ...'ın çorap, gömlek gibi şeylerini yıkadığını, Dr. ... yalnız yaşadığı için ve devamlı özel hastanede çalıştığı için günde fazla iki saat ev hizmetlerine ihtiyacı olduğunu, ...'ın günde bir saatten fazla ev hizmetlerine ihtiyacı olmadığını, davacı 1992 tarihinde işe giriş bildirgesi vermediğini, davacının 25.06.1981 doğum tarihli olduğunu ve 1992 tarihinde 11 yaşında olduğunu, davacının bu yaşta ise giriş bildirgesi vermesinin mümkün olmadığını, bu yüzden davacının 1992 tarihinde işe giriş bildirgesi verdiğine dair beyanının doğru olmadığını, davacının sekreter olarak çalışmadığını, bu yüzden davacının muayenehanesi İstiklal Caddesi Özgür Çocuk Parkı Karşısı ... Apartmanı Kat:2 Daire: 6 ..

.06.1981 doğum tarihli olduğunu ve 1992 tarihinde 11 yaşında olduğunu, davacının bu yaşta ise giriş bildirgesi vermesinin mümkün olmadığını, bu yüzden davacının 1992 tarihinde işe giriş bildirgesi verdiğine dair beyanının doğru olmadığını, davacının sekreter olarak çalışmadığını, bu yüzden davacının muayenehanesi İstiklal Caddesi Özgür Çocuk Parkı Karşısı ... Apartmanı Kat:2 Daire: 6 .../Mersin iken sekreter olarak çalıştım iddiasının doğru olmadığını, davacı ev hizmeti yaptığını, davacının bir günde en fazla iki saat çalıştığını, sürekli ve tam gün çalışmadığını, part-time yani kısmi süreli çalıştığını, ev hizmetini sürekli yapmadığını, bu yüzden İş Kanunu 506 saylı Kanun'a göre sigortalı çalışmadığını, davacının birçok eğitim kursuna katıldığını ve halen işbu eğitimleri aldığını, davacının işbu eğitimleri alırken ev işlerini sürekli ve tam gün yapmasının mümkün olmadığını, davanın reddine yargılama ve avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın hak düşürücü süre yönünden reddi gerektiğini, Kurum kayıtları incelendiğinde, davacının, davalılar murisi ...'ın yanında 15.12.1997 tarihinde işe başladığı ve 15.10.2002 tarihinde işten ayrıldığını, davacının dava dışı Tarsus özel ... hastanesinde 01.2.2008 tarihinde işe başladığı ve 31.12.2008 tarihinde işten ayrıldığını, davacının 01.01.2009 -12.4.2016 tarihleri arasında 1479 sayılı Kanun'a tabi isteğe bağlı sigortalı olduğunu, davacının 13.4.2016-28.2.2017 tarihleri arasında dava dışı ... Özel Eğitim Hizm.İnş. Tur. Gıda Tarıs. San. Tic. Ltd. Şti. isimli iş yerinde çalıştığının tespit edildiğini, davacının 15.12.1997 tarihinde ilk defa sigortalı çalışmaya başladığını, bu tarihten önce müvekkili Kuruma bildirilmiş herhangi bir çalışmasının mevcut olmadığını, davacının kesintisiz çalışma iddiaları yerinde olmadığını, davanın esastan reddi gerektiğini, bu gibi hizmet tespitine yönelik davaların, kamu düzenini ilgilendirdiğinden ve bu nedenle de özel bir duyarlılık ve önemle yürütülmesi gerektiğini beyan ederek, yersiz açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "davanın kabulü ile

1-Davacının 01.05.1992-04.01.2017 tarihleri arasında davalılar murisi ... yanında aralıksız kesintisiz çalıştığının tespitine,

2-60/G maddesi gereğince sigortalılık başlangıç tarihinin 18 yaşını tamamladığı 25.06.1999 olduğunun tespitine" karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1. Fer'i müdahil Kurum vekili, davanın reddi ile kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

2. Davalılar vekili, davanın reddi ile kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, hizmet tespitine ilişkindir.

1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Davanın yasal dayanağı 5510 sayılı Kanun'un 86/9. maddesidir. Bu tür sigortalı hizmetlerin saptanmasına ilişkin davalar, sonuç itibariyle sigorta primlerinin işverenden tahsilini ve Kurum kayıtlarının düzeltilmesini de gerektireceğinden gerçek işveren ve Kurum kayıtlarında işveren olarak görünen kişilerin de belirlenerek davaya katılmaları sağlanmalı, bu yöndeki iş yeri bilgi ve belgelerine ulaşılması, bir başka anlatımla, davanın sübutu, kanıtlama yükümlülüğü ve verilen kararın infazı açısından, husumetin tüm işverenlere birlikte yöneltilmesi zorunludur.

3. Hizmet tespitine ilişkin talebin yasal dayanağı 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun geçiş hükümlerini içeren Geçici 7. maddesi gereğince 506 sayılı Kanun'un 79/10. ve 5510 sayılı Kanun'un 86/9. maddeleri olup Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin bu tür davalar kamu düzeni ile ilgili olduğundan özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmeleri zorunludur. Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip gerek görüldüğünde kendiliğinden araştırma yapılarak delil toplanabileceği açıktır.

Bu tür davalarda Mahkemece yapılacak iş, davacıyla ilgili varsa tüm belge ve kayıtlar işverenden istenilmeli, çalışmanın gerçekleştiği ileri sürülen iş yerinin Kurum nezdinde bulunan dosyası, işverence hazırlanması gerekli ücret ödeme bordroları, puantaj kayıtları ve diğer kayıtlar getirtilmeli, dönemsel sigorta primleri bordrosuyla veya aylık prim ve hizmet belgesiyle bildirimleri yapılan sigortalılar tanık sıfatıyla dinlenilmeli, Kurum müfettişlerince inceleme yapılıp yapılmadığı sorulmalı, inceleme yapılmışsa belgeler getirtilmeli, aynı çevrede faaliyet yürüten ve davacının çalışmasını bilebilecek durumda olan tarafsız nitelikte başka işverenler ve bordrolu çalışanlar yöntemince saptanarak tanık sıfatıyla dinlenilmeli, işçilik alacaklarına ilişkin dava dosyasının varlığı araştırılarak celbedilmeli ve işçilik hakları davasında dinlenen tanıkların anlatımları ile bu dosyada bilgi ve görgüsüne başvurulan tanıkların anlatımları karşılaştırılmalı, varsa çelişki giderilmeli, yargılama sürecinde dinlenen tanık anlatımlarının değerlendirilmesinde, iş yerinin kapsamı, kapasitesi ve niteliği nazara alınmalı, işin mevsimlik olduğu anlaşılırsa dönemleri belirlenmeli, bu dönemde davacı ile işveren arasındaki sözleşmenin askıda olduğu ve mevsimlik dönemlerde hak düşürücü sürenin işlemeyeceği gözönünde bulundurulmalı; böylelikle; çalışmanın varlığı, başlangıç ve bitiş tarihleri, mevsimlik mi, sürekli mi olduğu, yapılan işin kapsam ve niteliği de nazara alındığında kısmi çalışma mümkün olduğundan kısmi ve kesintili olup olmadığı yöntemince araştırılmalıdır.

4. İnceleme konusu eldeki dava, davacının, 1992 yılı Mayıs ayından 04.01.2017 tarihine kadar davalılar murisi ...'ın evinde ve muayenehanesinde sürekli ve kesintisiz olarak hizmet akdi ile sigortalı olarak çalıştığının tespiti istemine ilişkin olup Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş ise de verilen hükmün eksik araştırmaya dayalı olduğu anlaşılmaktadır.

4. İnceleme konusu eldeki dava, davacının, 1992 yılı Mayıs ayından 04.01.2017 tarihine kadar davalılar murisi ...'ın evinde ve muayenehanesinde sürekli ve kesintisiz olarak hizmet akdi ile sigortalı olarak çalıştığının tespiti istemine ilişkin olup Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş ise de verilen hükmün eksik araştırmaya dayalı olduğu anlaşılmaktadır.

5. Dosyadaki belgelerin incelenmesi neticesinde, davacının 01.02.2008-31.12.2008 tarihleri arasında 1001461 sicil numaralı dava dışı Tarsus Özel ... Dershanesi nezdinde ve 13.04.2016-28.02.2017 tarihleri arasında da 1014892 sicil numaralı dava dışı ... Özel Eğ. Hizm. Ltd. Şti.'de sigorta bildirimlerinin bulunduğu, 25.10.2018 tarihli duruşmada davacı vekilinin 1992-2017 tarihleri arasında davacının, davalılara ait iş yerinde kesintisiz çalışmaların tespitini talep ettiği, diğer tüm kayıtların silinmesini talep ettiği anlaşılmakta olup Mahkemece, davacının talep ettiği dönemde çalışmaları bildirilen ancak davacı tarafından iptali istenilen Özel ... Dershanesi ve ... Özel Eğ. Hizm. Ltd. Şti. davaya dahil edilerek delilleri sorulup toplanmadan karar verilmesi isabetsiz olduğu gibi davacıyla davalılar murisi ... arasında öncesinde başlayan bakım gözetim ilişkisinin sürdüğü dönemde hizmet akdi unsurlarının nasıl gerçekleştiği tartışılmadan karar verilmesi yerinde değildir. Ayrıca, davacının muayenehane ve ev işlerinde çalıştığı iddia edildiğine göre bu çalışmanın kapsamı, kısmi çalışma olup olmadığı araştırılmadan karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

Bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek eksik araştırma ve inceleme sonucu yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle,

1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurularının esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz eden ilgililere iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

23.01.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/2670, Karar No: 2015/14443, Tarih: 15.04.2015

**9. Hukuk Dairesi         2014/2670 E.  ,  2015/14443 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İŞ MAHKEMESİ

DAVA : Davacı, kıdem tazminatı ile yıllık izin ücreti, fazla mesai ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, iş sözleşmesini fazla mesai ücretlerinin ödenmemesi gerekçesiyle haklı nedenle feshettiğini ileri sürerek, kıdem tazminatı ile fazla mesai ve yıllık izin ücreti alacaklarının ödenmesini istemiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı, ihale makamı olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Karar, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle, kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- İşçiye, işyerinde çalıştığı sırada ara dinlenmesi verilip verilmediği ve süresi konularında taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

İşçinin günlük iş süresi içinde kesintisiz olarak hiç ara vermeden çalışması beklenemez. Gün içinde işçinin yemek, çay, sigara gibi ihtiyaçlar sebebiyle ya da dinlenmek için belli bir zamana ihtiyacı vardır.

Ara dinlenme 4857 sayılı İş Kanununun 68 inci maddesinde düzenlenmiştir. Anılan hükümde ara dinlenme süresi, günlük çalışma süresine göre kademeli bir şekilde belirlenmiştir. Buna göre dört saat veya daha kısa süreli günlük çalışmalarda ara dinlenmesi en az onbeş dakika, dört saatten fazla ve yedibuçuk saatten az çalışmalar için en az yarım saat ve günlük yedibuçuk saati aşan çalışmalar bakımından ise en az bir saat ara dinlenmesi verilmelidir. Uygulamada yedibuçuk saatlik çalışma süresinin çok fazla aşıldığı günlük çalışma sürelerine de rastlanılmaktadır. İş Kanununun 63 üncü maddesi hükmüne göre, günlük çalışma süresi onbir saati aşamayacağından, 68 inci maddenin belirlediği yedibuçuk saati aşan çalışmalar yönünden en az bir saatlik ara dinlenmesi süresinin, günlük en çok onbir saate kadar olan çalışmalarla ilgili olduğu kabul edilmelidir. Başka bir anlatımla günde onbir saate kadar olan (onbir saat dahil) çalışmalar için ara dinlenmesi en az bir saat, onbir saatten fazla çalışmalarda ise en az birbuçuk saat olarak verilmelidir.

İşçi, ara dinlenme saatinde tamamen serbesttir. Bu süreyi işyeri içinde ya da dışında geçirebilir. İşyerinde geçirmesi ve bu süre içinde çalışmaya devam etmesi durumunda ara dinlenmesi verilmemiş sayılır. Ancak işçi işyerinde kalsa bile, ara dinlenmesi süresini serbestçe kullanabilir, bu süre içinde çalışmaya zorlanamaz.

İşçi, ara dinlenme saatinde tamamen serbesttir. Bu süreyi işyeri içinde ya da dışında geçirebilir. İşyerinde geçirmesi ve bu süre içinde çalışmaya devam etmesi durumunda ara dinlenmesi verilmemiş sayılır. Ancak işçi işyerinde kalsa bile, ara dinlenmesi süresini serbestçe kullanabilir, bu süre içinde çalışmaya zorlanamaz.

Ara dinlenmesi için ücret ödenmesi gerekmez. Ancak, bu süre işçiye dinlenme zamanı olarak tanınmamışsa, işçinin normal ücretinin ödenmesi gerekir. Bu sürenin haftalık 45 saati aşan kısmını oluşturması halinde ise, zamlı ücret ödenmelidir.

Ara dinlenme süreleri kural olarak aralıksız olarak kullandırılır. Ara dinlenmesinin kullandırılması zorunlu ise de, bunun kullanılacağı zamanı belirlemek işverenin yönetim hakkıyla ilgilidir. İşçilerin tamamı aynı anda ara dinlenme zamanını kullanılabileceği gibi, belli bir plan dahilinde sırayla kullanmaları da mümkündür. Ancak ara dinlenme süresinin, işe, ara dinlenme süresi kadar geç başlama veya aynı süreyle erken bırakma şeklinde kullandırılması doğru olmaz. Ara dinlenme süresinin günlük çalışma içinde belli bir zamanda amaca uygun şekilde kullandırılması gerekir (Yargıtay 9.HD. 17.11.2008 gün 2007/35281 E, 2008/30985 K.).

İş Kanununa İlişkin Çalışma Süreleri Yönetmeliğinin 3 üncü maddesinin ikinci fıkrasında, ara dinlenmelerinin iklim, mevsim, yöredeki gelenekler ve işin niteliğine göre yirmidört saat içinde kesintisiz oniki saat dinlenme süresi dikkate alınarak verileceği hükme bağlanmıştır. Değinilen maddenin birinci fıkrasında ise, ara dinlenme süresinin çalışma süresinden sayılmayacağı açıklanmıştır.

Somut olayda tanık beyanlarına göre davacının iki gün gündüz iki gün gece çalıştığı sonraki iki gün çalışmadığı anlaşılmaktadır. Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacının günlük oniki saat çalıştığı kabul edilip bir saat ara dinlenmesi düşürülerek haftalık on saat fazla mesai alacağı hesaplanmış ise de, yukarıda belirtilen yasal düzenleme ve açıklamalara göre onbir saatten fazla çalışmalarda en az birbuçuk saat ara dinlenmesi düşülerek fazla mesai alacağı hesaplanması gerekirken bir saat ara dinlenmesi düşülerek fazla mesai ücret alacağının hesaplanması hatalıdır

F) Sonuç:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı nedenden dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 15.04.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/15523, Karar No: 2012/1744, Tarih: 17.02.2012

**11. Ceza Dairesi         2009/15523 E.  ,  2012/1744 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Memur olmayan kimsenin resmi belgede sahteciliği

HÜKÜM : TCK'nun 204/1, 62, 53/1-a,b,c,e maddeleri gereğince; 2 yıl 6 ay hapis ve yasada sayılı haklardan yoksun bırakılmasına

Yapılan duruşmaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin soruşturma ve kovuşturma neticelerine uygun şekilde oluşan inanç ve takdirine, incelenen dosya içeriğine göre sanık müdafiinin yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine; ancak:

1) Sanığın, Gölbaşı İlçesi Yurtbeyi köyü muhtarı olan ...’e kardeşinin kimlik bilgilerini kullanarak nüfus cüzdanı kayıp ve değiştirme belgesi düzenlettirip, bu belge ile Gölbaşı Nüfus Müdürlüğü’nden nüfus cüzdanı almaktan ibaret eyleminin 5237 sayılı TCK’nun 204/2. maddesinde öngörülen “kamu görevlisinin görevi gereği düzenlemeye yetkili olduğu resmî belgede sahtecilik eylemine iştirak” suçunu oluşturup oluşturmayacağına ilişkin gerçeğin kuşkuya yer vermeyecek şekilde belirlenebilmesi için adı geçen muhtar hakkında olay sebebiyle Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen 2006/123897 numaralı soruşturma dosyasının akıbeti araştırılıp, kamu davası açılmış olanak bulunması halinde davaların birleştirilmesi değil ise bu dosyayı ilgilendiren belgelerin onaylı örneklerinin dosyaya intikali sağlanıp, sonucuna göre sanığın hukuki durumun takdir ve tayini gerekirken yargılamaya devamla yazılı şekilde hüküm kurulması,

2) Sanığın kardeşinin kimlik bilgilerini kullanarak Gölbaşı Nüfus Müdürlüğünden aldığı nüfus cüzdanını kullanarak Ankara Emniyet Müdürlüğü’nden pasaport almaktan ibaret eylemlerinin; “zincirleme biçimde resmi belgede sahtecilik” suçunu oluşturduğu gözetilmeden, gerekçe belirtmeksizin unsurları oluşmadığından TCK’nun 43. maddesinin tatbikine yer olmadığına denilmek suretiyle eksik ceza tayini,

Yasaya aykırı, sanık müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nun 321. maddesi uyarınca istem gibi BOZULMASINA, ceza miktarı itibari ile kazanılmış hakkın saklı tutulmasına, 17.02.2012 gününde oybirliği ile karar verildi.