muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2016/13932, Karar No: 2020/3313, Tarih: 11.06.2020

Tespit davası, kendine özgü davalardan olup dava sonucunda istihsal edilecek ilamın icra ve infaz kabiliyeti bulunmamaktadır. Bunun doğal sonucu olarak da bu davaların uygulama alanı sınırlıdır . Bilindiği üzere, tespit davalarının görülebilmesi için güncel hukuki yararın bulunması (6100 s.lı HMK mad.106/2) ve dava sonuçlanıncaya kadar da güncelliğini kaybetmemesi gerekir. Tespit davaları eda davalarının öncüsüdür, bu nedenle eda davası açılmasının mümkün olduğu hallerde, tespit davası açılmasında hukuki yararın bulunmadığı kabul edilmektedir. Hukuki yararın bulunması dava şartı olup, yargılamanın her aşamasında taraflarca ileri sürülebileceği gibi, hakim tarafından da re'sen gözetilir. Hukuki yararın bulunmadığının tespiti halinde davanın, dava şartı yokluğu gerekçesiyle usulden reddine karar verilmelidir (HMK mad.l 14/1-h, 115).

Öğretide ve Yargıtay'ın devamlılık gösteren uygulamalarında, taşınmaz hakkında derdest ortaklığın giderilmesi davasının , kentsel dönüşüm uygulamasının ya da kamulaştırma işleminin bulunması gibi istisnai durumlarda muhdesatın tespiti davasının açılmasında güncel hukuki yararın bulunduğu kabul edilmektedir.

26.05.2004 tarihli ve 5177 sayılı Kanun'un 35. maddesi ile 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 19. maddesine eklenen ek fıkra hükmüne göre, başkası adına tapulu veya tapusuz bir taşınmazın kamulaştırılması halinde, taşınmazda malik olmayan ancak üzerindeki muhdesatı meydana getiren kişilere muhdesatın kamulaştırma bedelinin kendisine verilmesini sağlama amacıyla tespit davası açma hakkı tanınmış ise de, devletin hüküm ve tasarrufu altındaki, kamuya ait mera, yaylak, kışlak, genel harman yeri, orman, aktif dere yatağı niteliğindeki taşınmazların özel mülkiyete konu olamayacakları, bu taşınmazların zilyetlikle edinilemeyecekleri, bu nedenle bu nitelikteki taşınmazlar üzerinde meydana getirilen muhdesatlara da hukuki değer verilemeyeceği göz önünde bulundurulmalıdır.

Bunun yanında, davacının talebinin bir yandan da mülkiyet hakkının ihlali açısından incelenmesi gerektiğinden (Anayasa Mahkemesinin 29.05.2019 tarihli ve 2016/58283 numaralı ... başvurusu), davacının, Hazineye ait ve özel mülkiyete konu olamayacak bir taşınmazı kullanması sebebiyle haksız zilyet durumunda olduğu açık olmakla birlikte , mülkiyet hakkı sahibinin davalıyı taşınmazdan tahliyesi yoluna gidip gitmediğinin, ecrimisil bedeli tahsil ettirilip ettirilmediğinin, davacının ağaç dikerek ve yetiştirerek taşınmazı kullanması nedeniyle ağaçların davacı yararına ekonomik bir değerinin bulunduğundan, ağaçlar yönünden davacının Anayasa'nın 35. maddesi kapsamında korunmaya değer bir menfaatinin bulunup bulunmadığı, yapılan müdahalenin kanunilik ölçütünü taşıyıp taşımadığı, müdahalede kamu yararına dayalı bir amaç olup olmadığı hususları yanında davacının mülkiyet hakkına yapılan müdahaleyle gerçekleştirilmek istenen amaç ile bu amacı gerçekleştirmek için kullanılan araçlar arasında makul bir ölçülülük ilişkisinin bulunup bulunmadığının değerlendirilmesi, bu değerlendirmede ölçülülük ilkesinin elverişlilik, gereklilik ve orantılılık olmak üzere üç alt ilkeden oluştuğunun gözetilmesi, özellikle kamusal makamların tutum ve davranışlarının inceleme konusu yapılması, olayın gelişiminde kamu makamlarının edilgen tutumu sebebiyle bütün zarara tek başına davacının katlanması sonucuna yol açılıp açılmayacağının, şahsi olarak aşırı ve olağan dışı bir külfet yükleyip yüklemeyeceğinin, davacının mülkiyet hakkının korunması ile kamunun yararı arasında olması gereken adil dengenin davacı aleyhine bozulup bozulmadığının ve müdahalenin ölçülü olup olmadığının açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.

Somut olaya gelince; Mahkemece, yukarıda yazılı ilkeler doğrultusunda davacının tespitini istediği muhdesatın mera niteliğinde olan 510 parsel sayılı taşınmaz içerisinde yer aldığının, yukarıda açıklandığı üzere Devletin hüküm ve tasarrufunda olan bu taşınmazlar üzerinde meydana getirilen muhdesatlara hukuken değer verilemeyeceğinin dikkate alınması, özellikle yukarıda yazılı mülkiyet hakkının ihlali bakımından da inceleme, araştırma ve değerlendirme yapılarak, davalı mülkiyet sahibi Hazine'nin, davacının bu haksız kullanımına karşı suskunluk ve eylemsizliği var ise bunun davacıyı meşru bir beklenti içerisine sokup sokmayacağının ortaya konulması, talebe konu muhdesatın niteliklerinin de gözetilmesi ve sonucuna göre bir hüküm kurulması gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır.

SONUÇ: Yukarıda (2) no’lu bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulüne, usul ve yasaya aykırı olan hükmün 6100 sayılı HMK'nin Geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK'un 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, (1) no’lu bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, HUMK’un 440/1. maddesi gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine, peşin harcın istek halinde temyiz edene iadesine , 11.06.2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/39846, Karar No: 2024/1948, Tarih: 20.02.2024

**11. Ceza Dairesi         2021/39846 E.  ,  2024/1948 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ:Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2015/342 E., 2016/277 K.

SUÇ : Resmi belgede sahtecilik

HÜKÜM : Mahkûmiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ: Onama

Sanık hakkında kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Temyizin kapsamına göre; Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığının 27.05.2015 tarihli ve 2015/3712 sayılı iddianamesiyle sanık hakkında resmi belgede sahtecilik suçundan 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 204 üncü maddesinin birinci fıkrası ile 53 üncü maddesi uyarınca cezalandırılması talebiyle Diyarbakır Asliye Ceza Mahkemesine kamu davası açılmıştır.

2. Diyarbakır 5. Asliye Ceza Mahkemesinin 31.03.2016 tarihli, 2015/5407 Esas, 2016/277 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında resmi belgede sahtecilik suçundan 5237 sayılı Kanun'un 204, 62 ve 53 üncü maddelerinin birinci fıkrası uyarınca 1 yıl 8 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanığın temyizi; işe girmek için sürücü belgesine ihtiyacının olduğuna, okuma yazma bilmediği için temyiz dışı sanıktan yerine sınava girmesini istediğine, suç olduğunu bilmediğine ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

1. Sanığın, hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilen temyiz dışı sanık ...'yı sürücü belgesi almak için 22.03.2015 tarihinde motorlu taşıtlar sürücü adayı sınavına girmeye ikna ettiği, temyiz dışı sanığın kabul ederek sanık ...'ya ait tahrifat yapılmayan sınav giriş belgesi ve nüfus cüzdanı ile sanığın yerine sınava girdiği, sınav aday yoklama listesini imzaladığı, cevap anahtarını tamamen doldurup işaretlediği ve imzaladığı, salon başkanı tarafından belgelerin teslim alındığı, ancak dosyada mevcut polis memurlarının düzenlediği tutanağa göre emniyet birimlerince sanık ...'nın kendisinin yerine joker elemanı sınava soktuğunun başından itibaren bilindiği, polis memurlarınca okulda gereken tertibatın alınarak sınav bitişinin beklendiği, sınavın bitmesiyle joker olarak sınava giren temyiz dışı sanığın yakalandığı anlaşılmıştır.

2. Mahkemesince tüm sınav sürecinin tamamlanarak belgelerin sanık adına imzalanması nedeniyle resmi belgede sahtecilik suçundan mahkûmiyet hükmü kurulmuştur.

IV. GEREKÇE

2. Mahkemesince tüm sınav sürecinin tamamlanarak belgelerin sanık adına imzalanması nedeniyle resmi belgede sahtecilik suçundan mahkûmiyet hükmü kurulmuştur.

IV. GEREKÇE

1. Cevap anahtarı üzerinde '' Sınav giriş belgesi üzerindeki resim ile adaya ait cevap kağıdı üzerindeki resmin birbirine benzemediği'' hususundaki tespit ile sınava giriş belgesi ve nüfus cüzdanında sahtecilik bulunmadığı da nazara alındığında; sanığın adına imzalanan belgelerin hukuki sonuç doğurmaya elverişli olmadığı anlaşılmakla eyleminin 5326 sayılı Kanun’un 40 ıncı maddesinin birinci fıkrası kapsamında kabahat niteliğinde bulunduğu ve 5237 sayılı Kanun'un 204 üncü maddesinde düzenlenen suçun unsurları itibarıyla oluşmadığı gözetilmeden, resmi belgede sahtecilik suçundan mahkûmiyet hükmü kurulması hukuka aykırı bulunmuştur.

2. 5326 sayılı Kanun'un kabahatlerde soruşturma zamanaşımını düzenleyen 20 nci maddesinin birinci fıkrasında, "soruşturma zamanaşımının dolması halinde kişiye idari para cezası verilemez." hükmü yer almaktadır. Aynı maddenin ikinci fıkrasının (c) bendinde ise zamanaşımı süresi, "Ellibin Türk Lirasından az idarî para cezasını gerektiren kabahatlerde üç yıldır." şeklindeki düzenlenmiştir. Dosya kapsamına göre, eylemin gerçekleştiği 25.03.2015 tarihinden itibaren 3 yıllık zamanaşımı süresinin inceleme tarihine kadar dolduğu tespit edilmiştir.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına yönelik sanığın temyiz isteği yerinde görüldüğünden hükmün, 1412 sayılı Kanun’un 321 inci maddesinin birinci fıkrası gereği BOZULMASINA, ancak sanığın lehine olan ve eylemine uyan 5326 sayılı Kanun'un 40 ncı maddesinin birinci fıkrasında öngörülen idari para cezasının miktarına göre, aynı Kanun'un 20 nci maddesinin ikinci fıkrasının (c) bendinde düzenlenen zamanaşımının, eylemin gerçekleştiği tarihten temyiz inceleme tarihine kadar gerçekleştiği anlaşıldığından ve yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen bu hususta 5271 sayılı Kanun'un 322 nci ve 5326 sayılı Kanun'un 24 üncü maddelerinin verdiği yetkiye dayanılarak karar verilmesi mümkün bulunduğundan, 5326 sayılı Kanun'un 20 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca sanık hakkında İDARİ PARA CEZASI VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

20.02.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/15124, Karar No: 2020/7056, Tarih: 29.06.2020

**2. Ceza Dairesi         2020/15124 E.  ,  2020/7056 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇ : Mala zarar verme, hırsızlık, iş yeri dokunulmazlığının ihlali

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

1- Suça sürüklenen çocuklar hakkında mala zarar verme suçundan kurulan hükümlere yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde;

14.04.2011 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak aynı gün yürürlüğe giren 31.03.2011 tarih ve 6217 sayılı Kanun'un 26. maddesi ile 5320 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun'a eklenen geçici 2. maddesi gereğince doğrudan hükmolunan 3.000 TL dahil adli para cezasına ilişkin mahkumiyet hükmünün temyizi mümkün olmadığından, suça sürüklenen çocuklar müdafilerinin temyiz isteğinin 1412 sayılı CMUK'nın 317. maddesi gereğince istem gibi REDDİNE,

2-Suça sürüklenen çocuklar hakkında hırsızlık suçundan kurulan hükümlere yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Yapılan duruşmaya, toplanan delillere, gerekçeye, hakimin kanaat ve takdirine göre temyiz itirazları yerinde olmadığından reddiyle hükümlerin istem gibi ONANMASINA,

3- Suça sürüklenen çocuklar hakkında iş yeri dokunulmazlığının ihlali suçundan kurulan hükümlere yönelik temyiz itirazlarına gelince;

Dosya kapsamına göre diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. Ancak;

5237 sayılı TCK'nın 50/3. maddesi uyarınca fiili işlediği sırada 18 yaşını doldurmamış olan ve suç tarihi itibariyle kesinleşmiş hapis cezası mahkumiyeti bulunmayan suça sürüklenen çocukların işyeri dokunulmazlığını bozma suçundan mahkûm edildikleri kısa süreli hapis cezasının, aynı maddenin 1. fıkrasında yazılı seçenek yaptırımlardan birine çevrilmesi zorunluluğu gözetilmeden yasal ve dosya içeriğine uygun olmayan gerekçeyle yazılı şekilde karar verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuklar müdafiilerinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı isteme aykırı olarak BOZULMASINA, 29.06.2020 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/5090, Karar No: 2017/2392, Tarih: 27.09.2017

**23. Hukuk Dairesi         2015/5090 E.  ,  2017/2392 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil davası sonucunda verilen hükmün onanmasına ilişkin Dairemizin 19.03.2015 gün ve 2015/377 Esas, 2015/1714 Karar sayılı ilamının karar düzeltme yoluyla incelenmesi asıl ve birleşen davada davalılar vekili ile asıl davada davalılar ..., ... ve ... tarafından istenilmekle, dosya incelendi, gereği görüşüldü.

- KARAR -

Asıl ve birleşen davada davacı vekili, davalılar ..., ..., ..., ... ve ... ile 15.07.1994 tarihinde arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi imzalandığını, sözleşmeye göre 14 daire yapılacağını, paylaşım sırasında son kattaki 13 numaralı dairenin değer düşüklüğü, ısınma problemleri nedeniyle sözleşmenin taraflarından kimsenin kabul etmediğini, müvekkilinin daha az katılım payı ödemek kaydıyla kabul ettiğini, ayrıca müvekkilinin projenin fenni mesulü olması nedeniyle bu iş karşılığında bir ücret almaması ile %50 daha az bedel ödenmesi hususunda anlaştıklarını, 15.07.1994 tarihli sözleşme imzalandığını, ancak 1996 kışında inşaatın durdurulduğunu, bu durma döneminde dahi ödemelerini yerine getirdiğini, 1997 yaz aylarında inşaata tekrar başlandığını, ancak imalatların tek elden yürütülmediğini, kendisinin de inşaatın boya işlerini yaptırma işini üzerine aldığını, henüz inşaat tamamlanmadan davalıların, kendilerine isabet eden daireleri aldıklarını, sözleşmeye aykırı davranarak müvekkilini devre dışı bırakmaya çalıştıklarını, eksik ödeme yapıldığından bahisle tapuyu vermekten kaçındıklarını, kendisinin ikinci proje çizimi ve boya işlerine ödediği miktarla birlikte toplam 920.000,00 TL ödediğini, davalıların daireyi sattırıp parayı aralarında paylaştıklarını ileri sürerek, 13 no'lu dairenin tapu kaydının iptali ile davacı adına tescilini, mümkün olmadığı takdirde dairenin rayiç bedelinin tahsilini talep ve dava etmiştir.

Bir kısım davalılar vekili; taraflar arasındaki sözleşmenin karma nitelikli olduğunu, inşaatın yapımını yüklenenenler arasında adi ortaklık ilişkisi bulunduğunu, müvekkillerinin edimlerini yerine getirdiklerini, davacının edimini yerine getirmediğini, davacının, parasal yükümlülüğünü yerine getirmemesi nedeniyle ortaklıktan çıkarıldığını, dava zamanaşımının 5 yıl olduğunu, bu sürenin dolduğunu, müvekkillerin taşınmazın maliki olmadıklarını, 13 no'lu dairenin ..., ..., ...ve ... tarafından ...’e satıldığını, binanın tüm boya işlerinin de müvekkilleri tarafından yapıldığını, davacının inşaata yaptırdığı hiçbir iş olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalı ... mirasçıları vekili, davanın reddini istemiştir.

Davalı ... mirasçıları vekili, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, bir kısım davalılar hakkında açılan davanın açılmamış sayılmasına ve asıl ve birleşen davaların tapu iptali ve tescil talebi yönünden reddine, davacı tarafından ödenen 430,00 TL'nin dava tarihi itibariyle 6.720,16 TL olarak ... mirasçılarından tahsiline dair verilen karar, Yargıtay 15. Hukuk Dairesi'nin 02.11.2010 tarih 3345 E., 5963 K. sayılı ilamıyla; sözleşme uyarınca 13 no'lu bağımsız bölümün davacıya verilmesinin kararlaştırıldığı, bu bölümün dava dışı ...'e satıldığı ve davacının bu taşınmaza sahip olma imkanının ortadan kalktığı, bu durumda davacının dairenin satıldığı 22.09.1998 tarihi itibariyle rayiç bedeli isteme hakkının bulunduğu, mahkemece bu durum gözden kaçırılarak, mahkemece açılan tüm davalar hakkında ayrı hüküm kurulmasının zorunlu olduğu halde mahkemece asıl dava dosyasından hüküm kurulmasına rağmen birleştirilen dava dosyasından bir hüküm kurulmamasının hatalı olduğu belirtilerek bozulmuştur. Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılamada, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, 13 no'lu bölümün 22.09.1998 tarihindeki değerinin 36.000,00 TL olduğu gerekçesiyle, bedelin ... mirasçısı olan davalılardan ve birleşen dosya davalılarından satış tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tahsiline, diğer davalılar hakkında açılan davanın açılmamış sayılmasına, her ne kadar tapu iptali tescil talebi yönünden ret kararı verilmişse de davacı talebinin terditli olduğu nazara alınarak davalılar yönünden yargılama giderlerine hükmedilmemesine dair verilen karar asıl ve birleşen davada davalılar vekili ile asıl davada davalılar ..., ... ve ... tarafından temyiz edilmiş, Dairemizin 19.03.2015 tarihli ilamı ile onanmıştır.

Birleşen davada davalılar vekili ile asıl davada davalılar ..., ... ve ... karar düzeltme talebinde bulunmuşlardır.

Dosyadaki yazılara, mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, HUMK'nın 440. maddesinde sayılan hallerden hiçbirisine uymayan karar düzeltme isteminin reddi gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, asıl davada davalılar ile asıl ve birleşen davada davalılar vekilinin karar düzeltme isteminin REDDİNE, 07,80'er TL harç ve takdiren 275,00'er TL para cezasının karar düzeltme isteyenlerden alınarak Hazine'ye gelir kaydedilmesine, 27.09.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/6254, Karar No: 2014/7783, Tarih: 22.04.2014

**15. Ceza Dairesi         2014/6254 E.  ,  2014/7783 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Nitelikli dolandırıcılık

HÜKÜM : Beraat

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için; failin bir kimseyi, kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla hataya düşürüp, onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir. Hile nitelikli bir yalandır. Fail tarafından yapılan hileli davranış belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı, sergileniş açısından mağdurun inceleme olanağını ortadan kaldıracak nitelikte bir takım hareketler olmalıdır. Kullanılan hileli davranışlarla mağdur yanılgıya düşürülmeli ve bu yanıltma sonucu yalanlara inanan mağdur tarafından sanık veya bir başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır. Hilenin kandırıcı nitelikte olup olmadığı olaysal olarak değerlendirilmeli, olayın özelliği, fiille olan ilişkisi, mağdurun durumu, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.

TCK'nın 158/1-e bendinde belirtilen, kamu kurum ve kuruluşlarının zararına olarak dolandırıcılık suçunun işlenmesi nitelikli hal kabul edilmiştir. Hangi kurum ve kuruluşların, kamusal nitelik taşıdığı, o kurumun kadro bakımından bağlı olduğu durumu düzenleyen mevzuata göre belirlenir. Bu nitelikli halin oluşması için, eylemin kamu kurum ve kuruluşlarının mal varlığına zarar vermek amacıyla işlenmesi gerekir.

Zarar vermek, kamu kurum ve kuruluşlarından hakkı olmayan bir parayı almak ya da bir borcu geri vermemek şeklinde olabilir. Bu suçun zarar göreni kamu kurum ve kuruluşunun tüzel kişiliğidir. Kamu kurum ve kuruluşlarının zarar görmesi söz konusu değilse bu suç oluşmayacaktır. Dolandırıcılık suçunun kamu yararına çalışan hayır kurumlarının zararına işlenmesi madde kapsamında değildir.

2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 90. maddesinin 5. fıkrasına göre; usulüne göre yürürlüğe konulmuş milletlerarası antlaşmalar kanun hükmündedir. Bunlar hakkında anayasaya aykırılık iddiası ile Anayasa Mahkemesi’ne başvurulamaz (Ek cümle: 7/5/2004-5170/7 md). Usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalarla kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda milletlerarası antlaşma hükümleri esas alınır.

Buna göre iç hukukta doğrudan hukuksal sonuçlar yaratan uluslararası sözleşmeler; yasalar üstü bir konumda olduğundan iç hukukun bir parçası olarak yürütmeyi ve yargıyı bağlamaktadır.

İç hukukumuzun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin (AİHS) temel amacı; insan haklarının korunması ve bu haklara yönelik ihlallerin engellenmesidir. İnsan hakları, insan onurunu korumayı, insanın maddi ve manevi gelişmesini sağlamayı amaçlayan haller olup, insanın doğuştan var olan hak ve özgürlükleridir. Bu haklar, hak sahiplerini yetkili bir konuma getirirken, devleti ve diğer üçüncü kişileri o kişinin hakkına saygılı olma yükümlülüğü altına sokar.

İç hukukumuzun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin (AİHS) temel amacı; insan haklarının korunması ve bu haklara yönelik ihlallerin engellenmesidir. İnsan hakları, insan onurunu korumayı, insanın maddi ve manevi gelişmesini sağlamayı amaçlayan haller olup, insanın doğuştan var olan hak ve özgürlükleridir. Bu haklar, hak sahiplerini yetkili bir konuma getirirken, devleti ve diğer üçüncü kişileri o kişinin hakkına saygılı olma yükümlülüğü altına sokar.

AİHS’nin 1. maddesine göre, sözleşmeye taraf devlet, hangi yolla olursa olsun sözleşmede öngörülen haklara riayet yükümlülüğü altında altındadır. Sözleşmenin 2. maddesi uyarınca da, her ferdin yaşama hakkı kanunun himayesi altındadır. Anılan sözleşmenin 3. maddesine göre, hiç kimse ... aşağılayıcı muamele veya cezaya tabi tutulamaz. Aynı sözleşmenin 8. maddesine göre de, herkes özel ve aile yaşamına....saygı gösterilmesi hakkına sahiptir.

AİHS, özel ve aile yaşamına, haksız ve keyfi müdahalelere karşı, bireyi korumaktadır. Özel yaşam, bireyin içinde kişiliğini oluşturabileceği ve geliştirebileceği bir alanın garanti edilmesidir. Geniş manada tanımlanan aile, anne-baba ister meşru isterse gayrı meşru olsun bunların çocukları ile olan ilişkilerini içermektedir. Aile yaşamına saygı hakkı ise, anne-baba arasındaki ilişkinin sona ermesinden sonra birlikte yaşamamaları ile boşanmış olsalar bile, eşler arasında birlikte yaşama ve çocukla kişisel ilişki kurma hakkını içerir.

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin pek çok kararlarında tanımladığı gibi, bir davranış eğer kişilerde aşağılık duygusu yaratıyorsa ve onları küçük düşürecek veya alçaltacak nitelikte ise aşağılayıcı muameledir. Bu muamelenin kamuya açık olarak yapılması onun aşağılayıcı nitelikte olup olmamasında rol oynamakla beraber kişinin kendi gözünde küçük düşmesi yeterli sayılmaktadır.

Somut olayda; sanıklar ... ve...' nin resmi nikahla evli oldukları, sanıkların ...' nın vefat eden babasından kalan yetim maaşını alabilmek için 24/10/2001 tarihinde anlaşmalı olarak boşandıkları ve aynı evde yaşamaya devam edip, SGK’dan maaş almak suretiyle haksız menfaat temin ettikleri, bu şekilde üzerilerine atılı dolandırıcılık suçunu işledikleri iddia edilmiş ise de;

Hukuken geçerli olan bir kararla boşandıktan sonra, eşlerin bir arada yaşamasını engelleyecek şekilde birlikte yaşamanın suç olduğuna dair kanuni bir düzenlemenin bulunmaması karşısında,eşlerin bir arada yaşamasının boşanmanın maaş almak amacıyla yapıldığının ve hileli davranışın kanıtı olamayacağı, nitekim 5510 sayılı Kanun’un 56. maddesinde bu durumu tespit edilen kimselerin gelir ve aylığının kesileceği ve ödenmiş tutarların geri alınacağının belirtildiği, bu hususta cezai bir düzenlemenin de bulunmadığı, sanığın eyleminin hukuki ihtilaf mahiyetinde olduğu hususları gözetilerek, mahkemece dolandırıcılık suçundan verilen beraat kararında, Anayasa, AİHS ve kanuni düzenlemeler çerçevesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, katılan vekilinin temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, 22/04/2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.