muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/7019, Karar No: 2021/15682, Tarih: 08.12.2021

II-CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafından dilekçesinde müvekkil yönünde ileri sürdüğü hususların ve istemlerin hiçbirini kabul etmediklerini, müvekkilinin davacı kurumdan ... sicil numarası ile babası Ali Acar üzerinden yasadan doğan bir hakla yetim aylığı almakta iken bu aylığı davacı kurum tarafından “muvazaalı boşanma” iddiasıyla kesildiğini, müvekkilin bu durumu kendisine gönderilen ... ... Muhasebe Birimi’nin 01/02/2016 tarih ve 1.566.343 sayılı yazısıyla öğrendiğini, müvekkilinin bunun üzerine davacı kuruma 15/02/2016 tarihli dilekçesi ile başvurduğunu ve muvazaalı boşanmanın söz konusu olmadığını belirterek işlemin iptalini ve aylığının yeniden bağlanmasını istediğini, müvekkilinin başvurusuna rağmen davacı kurum tarafından herhangi bir araştırma yapılmadığını, aksine .... İcra müdürlüğü 2016/11854 Esas ve ... İcra müdürlüğü 2017/2543 Esas numaralı dosyalarından hazırlanmış ödeme emirleri gönderildiğini, müvekkilinin bu ödeme emirlerine de itiraz ettiğini, müvekkilinin kesinlikle bir muvazaalı bir boşanma gerçekleştirmediğini, eşinden sürekli şiddet gördüğünü, çocukları için eşinin tüm kusurlu hareketlerine katlandığını, ancak çocuklarının kendi düzenini kurmasından sora ilerleyen yaşının da göz önüne alınarak eşine katlanamayacak duruma geldiğinden boşandığını, müvekkilinin eşinden babasının öldüğü tarihten (1966 yılı ) 34 yıl sonra boşandığını, müvekkilinin amacının muvazaalı boşanma yoluyla merhum babası üzerinden yetim maaşını almak olsaydı 34 yıl beklemeyeceğini, babası ölür ölmez eşinden boşanma yoluna gideceğini, tüm bu hususların nüfus kayıt örnekleri incelendiği takdirde açıklığa kavuşacağını, davacı kurumun maaş kesintisi ve geri ödeme kararı da eşinden yıllarca şiddet görmüş, mağdur olmuş müvekkilinin bir kez daha mağduriyeti sonucunu doğurduğunu, müvekkili ile eski eşinin boşandıktan sonra oturdukları adreslerin farklı olduğunu, bu durumunda bir arada yaşamadıklarını tespiti olduğunu, müvekkilinin eski eşi ile tekrar barışma yada aynı çatı altında yaşama gibi bir durumunun söz konusu dahi olmadığını, ortak çocuklarının vesilesiyle önemli günlerde bir araya geldiklerini ve bunun dışında bir araya gelme durumunun söz konusu olmadığını, sırf bu sebeple müvekkilinin aylığının kesilmemesinin mümkün olamayacağını, ödenmemiş aylıkların müvekkile borç olarak tahakkuk ettirilmesi için kanuni ve hukuku hiçbir sebebin söz konusu olmadığını, davacı kurumun işleminin usulsüz olduğunu, açıkça kanuna ve hukuka aykırı olduğunu beyan ederek, davacının davasının reddi ile yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.

III-MAHKEME KARARI

A-İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ:

III-MAHKEME KARARI

A-İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ:

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili kurum memurlarınca yapılan araştırma neticesinde davalının eşi ...'den muvazaalı boşandığının tespit edildiğini, muvazaalı boşanma tarihlerinde bu husus henüz tespit edilmemiş olduğundan dolayı davalıya müvekkili kurum tarafından yersiz ödeme yapıldığını, kurum memurlarının işlemlerinin aksini ispat edemeyen karşı tarafın tanık beyanlarıyla davanın reddedilemeyeceği anlamını taşıdığını, kamu kurumu olan müvekkili kurum aleyhine hükmedilen karşı vekalet ücretinin nispi vekalet ücreti olarak verilmesinin de usul ve yasaya aykırı olduğunu, davanın tam reddi halinde maktu vekalet ücretine hükmedileceğinin HMK'nın ilgili maddelerinde açık olduğunu, bu nedenlerle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

B-BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

Bölge Adliye Mahkemesi tarafından,

“1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine,” şeklinde karar verilmiştir.

IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ:

Davalı Kurum vekili, istinaf nedenleri doğrultusunda temyiz kanun yoluna başvurmuştur.

V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE İNCELEME:

Hakkında 23/06/2000 tarihinde boşanma kararı verilen davalı ...'a yaşamını yitiren sigortalı babası üzerinden hak sahibi kız çocuğu sıfatıyla bağlanan ölüm aylığının, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığının belirlendiği gerekçesiyle davalı Kurumca 01/02/2016 tarihinde gerçekleştirilen işlemle kesilerek, 01/01/2008 tarihinden 31/01/2016 tarihleri arasında 80.223,15 - TL asıl alacak tutarı ve 29,582,75 - TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 109.815,90- TL ödemenin kurum tarafından davalıdan tahsilinin talep edildiği anlaşılmıştır.

Davanın yasal dayanağı olan 5510 sayılı Kanunun 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 56. maddesinin ikinci fıkrasında, eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıklarının kesileceği, bu kişilere ödenmiş olan tutarların, 96. madde hükümlerine göre geri alınacağı yönünde düzenleme yapılmıştır.

5510 sayılı Kanunun, Kurumun denetleme ve kontrol yetkisi başlığını taşıyan 59. maddesinde, "Bu Kanunun uygulanmasına ilişkin işlemlerin denetimi, Kurumun denetim ve kontrol ile görevlendirilmiş memurları eliyle yürütülür. Kurumun denetim ve kontrol ile görevlendirilmiş memurlarının görevleri sırasında tespit ettikleri Kurum alacağını doğuran olay ve bu olaya ilişkin işlemler, yemin hariç her türlü delile dayandırılabilir. Bunlar tarafından düzenlenen tutanaklar aksi sabit oluncaya kadar geçerlidir." düzenlemesine yer verilmiştir.

Mahkemece, elde edilen fiilen birlikte yaşama olgusunun tespitine ilişkin hususlar yanılgılı şekilde değerlendirilerek yazılı şekilde karar verilmiştir. Zira 18/08/2015 Araştırma-İnceleme raporunda, birlikte yaşama olgusunu destekleyen, resmen boşanıp çocukları ile birlikte yaşadıklarına dair yazılı ve imzalı ifadesi alınan Mahalle Muhtarı ...’ın mahkemedeki söz konusu şahıslarla ilgili olarak boşanma durumlarını bilmediği, daha sonraki ifadesinde de birlikte yaşamadıklarına dair çelişkili ve hayatın olağan akışına aykırı beyanlarının gerçeği yansıtmaması, bunun yanında kontrol memuru tarafından alınan ifadesine ilişkin olarak iradesinin fesada uğradığına dair bir iddiada bulunmaması, yine denetmenler tarafından davalının ikamet adresi civarında yapılan çevre soruşturmasında bilgisine başvurulan komşu ve mahalle sakinlerinin şahısların birlikte yaşadıklarına dair beyanları, hastane kayıtlarında beyan edilen adres bilgileri, şahısların abone bilgileri, seçmen geri izleme belgelerindeki kayıtlar ve dosyada yer alan tüm bilgi ve deliller birlikte değerlendirildiğinde, davaya konu Kurum işlemine dayanak olan ve yukarıda niteliği açıklanan kontrol memurlarının 18/08/2015 tarihli raporun eşdeğer belgelerle aksinin ispatlanamadığı, bu hali ile tutanağın geçerli olduğu ve fiilen birlikte yaşama olgusunun sabit olduğu, bu bağlamda davanın kabulüne karar verilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu davanın reddine karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davacı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesinin istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin kararı kaldırılarak İlk Derece Mahkemesince verilen hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ : ... Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi kararının HMK’nın 373/1 maddesi gereği kaldırılarak, temyiz edilen ilk derece mahkemesi hükmünün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, Üye ...'ın muhalefetine karşı; Başkan ..., Üyeler ..., ... ve ...'nın oyları ve oyçokluğuyla, 08.12.2021 gününde karar verildi.

KARŞI OY

Somut uyuşmazlıkta, davacı kadın 2000 tarihinde eşinden boşanmıştır. Davacı kadına boşandıktan kısa bir süre sonra 1966 yılında harp malulü ölen babasından yetim aylığı bağlanmış ve 2016 yılında denetim raporu ile kesilmiş, kurumca fiili birliktelik nedeni ile 5510 sayılı Kanunun 56. maddesi uyarınca boşandığı eşi ile birlikte yaşadığı gerekçesi ile 2008-2016 yılı ödenen aylıklar ile yaptığı tedavi gideri için borç çıkarılmıştır.

KARŞI OY

Somut uyuşmazlıkta, davacı kadın 2000 tarihinde eşinden boşanmıştır. Davacı kadına boşandıktan kısa bir süre sonra 1966 yılında harp malulü ölen babasından yetim aylığı bağlanmış ve 2016 yılında denetim raporu ile kesilmiş, kurumca fiili birliktelik nedeni ile 5510 sayılı Kanunun 56. maddesi uyarınca boşandığı eşi ile birlikte yaşadığı gerekçesi ile 2008-2016 yılı ödenen aylıklar ile yaptığı tedavi gideri için borç çıkarılmıştır.

Dairemizin 07.10.2021 tarih ve 2021/7072 Esas, 2021/11762 Karar sayılı ilamında yazılan karşı oy gerekçelerimde belirttiğim gibi davacı boşandığında 506 sayılı Kanun yürürlüktedir. 5510 sayılı Kanunun 5754 sayılı Kanunun 68. maddesi ile değişik geçici 1. maddesi uyarınca kesilmede mevzuat hükümleri kanun uygulanmalıdır. Anılan mevzuat hükümlerinde ise boşanılan eş ile birlikte yaşama olgusu bir kesilme nedeni olarak düzenlenmemiştir. 5510 sayılı Kanunun 01.10.2008 tarihinden önce gerçekleşen boşanma olgusuna uygulanması olanağı, önceye etki yasağı nedeni ile olanaklı değildir.

Çoğunluğun önceye etki yasağı ilkesine aykırı olarak, lafzi yorum ve sigortalı aleyhine yorumu benimseyerek, sonradan gerçekleşip gerçekleşmediği araştırılarak salt birlikte yaşama ve boşanan eşin desteğini alma koşulunu yeterli kabul etmesi, Kanunun ve Anayasa Mahkemesinin iptal kararının gerekçelerine aykırıdır. Kaldı ki davacı sigortalının babası 1966 yılında ölmüş, davalı ise 2000 tarihinde 34 yıl sonra boşanmıştır. Yapılan araştırmada ayrı yaşadıkları sabit olduğu gibi boşanma üzerine babadan aylık alabileceğini de bir yakın güvenlik görevlisinin söylemesi üzerine talepte bulunarak bağlanmıştır. Davacının burada boşanma hakkını kötüye kullandığından söz edilemez.

Açıklanan bu gerekçelerle mahkeme kararının bu gerekçelerle onanması gerekirken, araştırmaya yönelik bozulması görüşüne katılınmamıştır.
Yargıtay — Esas No: 2017/4965, Karar No: 2018/9455, Tarih: 18.12.2018

**21. Hukuk Dairesi         2017/4965 E.  ,  2018/9455 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacılar, murisinin iş kazası sonucu .........ünden doğan maddi ve manevi ......ın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davacılar ve davalılardan ... ile ... vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

K A R A R

Dosyadaki yazılara, kanuni gerektirici sebeplere, temyiz kapsamına ve nedenlerine göre davalı ... ve ...... Çağlar vekillerinin tüm, davacılar vekilinin ise aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir.

Dava, iş kazası sonucu vefat eden ...lının ......... ile iki ...... adına maddi ve manevi zararların giderilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemenin 23/06/2017 tarih 2012/69 esas 2017/486 karar sayılı hükmünde, davacı ...... yönünden maddi ...... talebinin reddine, 75.000,00TL manevi ...... talebinin kabulüne; davacı anne için 25.000,00TL maddi, 75,000,00TL manevi ......ın kabulüne; davacı iki kardeşten her biri lehine 15,000,00TL manevi ......ın davalılar ...... ve ......’dan müteselsilen tahsiline hükmedilmiş; davalı ...... ...... AŞ yönünden ise işin tümüyle devri ve bu işte kendi işçilerini çalıştırmadığı gerekçeleri ile davanın reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Bu kapsamda;

1-Mahkemece, davacı ......ya ......... Kurumu tarafından gelir bağlanmadığından bahisle destek olgusu ispat edilemediği gerekçesi ile maddi ...... istemlerinin reddine karar verilmiştir.

Yargıtay ......... Büyük Genel Kurulu'nun 22/06/2018 tarih 2016/5 E - 2018/6 sayılı kararında, .........nun haksız fiil ve veya akde aykırılık sonucu ölmesi nedeniyle açtığı destekten yoksun kalma ......ı davalarında, destek ilişkisinin varlığının ispatı için ......'dan gelir bağlanması şartının aranmayacağı, destekten yoksun kalma ......ı davalarında çocukların ...... ve/veya ......ya destek olduklarının karine olarak kabulünün gerektiği kabul edilmiştir.

Destekten yoksun kalma ......ı; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 53. maddesinin 3. bendinde düzenlenmiş olup, “......... halinde ......in desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları kayıpların tazmini gerekmektedir”. Bu maddeye göre, haksız fiilin doğrudan doğruya muhatabı olmayan, ancak bu haksız fiil nedeniyle ortaya çıkan ......... olayından zarar gören ya da ileride zarar görmesi güçlü olasılık içinde bulunan kimselere ...... hakkı tanınmıştır.

Destekten yoksun kalma ......ı; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 53. maddesinin 3. bendinde düzenlenmiş olup, “......... halinde ......in desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları kayıpların tazmini gerekmektedir”. Bu maddeye göre, haksız fiilin doğrudan doğruya muhatabı olmayan, ancak bu haksız fiil nedeniyle ortaya çıkan ......... olayından zarar gören ya da ileride zarar görmesi güçlü olasılık içinde bulunan kimselere ...... hakkı tanınmıştır.

......... Kararının gerekçesine göre; ''Destekten yoksun kalma ......ının doğumu için destek ile ...... talebinde bulunan kişi arasında bir destek ilişkisi bulunmalıdır. Burada bahsedilen destek ilişkisi hukuksal bir ilişkiyi değil, eylemli bir durumu hedef tutar. Destek ilişkisinin varlığında destek olunanın ihtiyaçlarının sürekli ve düzenli olarak karşılanması yer almaktadır. Burada ifade edilmek istenen süreklilik ve düzenlilik hali yardımın belirlenen zamanlarda ve belirli miktarlarda yapılması değil, eğer destek ölmeseydi yardımların devam edeceğine dair bir beklentinin bulunmasıdır. Eğer yardım devamlı destek saiki ile değil de, tek seferlik, geçici, düzensiz ya da gelişigüzel zamanlarda yapılıyor ve ileride yardımın devam edeceğine dair bir beklenti yaratmıyorsa , bu durumda desteğin sürekli ve düzenli olduğundan bahsetmek mümkün olmayacaktır".

Türk Borçlar Kanununun ilgili hükümlerinden anlaşıldığı üzere; destekten yoksun kalma ......ının konusu, desteğin yitirilmesi nedeniyle yoksun kalınan yardımdır. Bu ......ın amacı, ......... olayı olmasaydı ......in yardımda bulunduğu kimselere yardımda bulunmaya devam edeceğinin düşünülmesi ve ......... olayının bu süreci kesmesi sonucu destekten yararl......n kimselerin uğradıkları zararın peşin ve toptan şekilde tazmin edilmesi, bu kimselerin ......... olayından önceki durumlarına kavuşturulmasıdır. Eş deyişle amaç; destekten yoksun kalanların, desteğin .........ünden önceki yaşamlarındaki sosyal ve ekonomik durumlarının korunmasıdır.

Burada önemle üzerinde durulması gereken husus, ...lının destek gücünün, ...... ve/veya ......nın destek ihtiyacı ile beklenilen destek şeklinin ve miktarının yaşam deneylerine uygun olması gereğidir.

Öte yandan; ...lının iş kazası ve meslek hastalığı nedeniyle .........ü hâlinde ...... ve/veya ......ya ......... geliri bağl......bilmesi için 5510 sayılı Kanunun 34/d maddesindeki koşulların gerçekleşmiş olması gerekir. Bu maddeye göre; “Hak sahibi eş ve çocuklardan artan hisse bulunması halinde her türlü kazanç ve irattan elde etmiş olduğu gelirinin asgari ücretin net tutarından daha az olması ve diğer çocuklarından hak kazanılan gelir ve aylıklar hariç olmak üzere gelir ve/veya aylık bağlanmamış olması şartıyla .........ya toplam % 25'i oranında; .........nın 65 yaşın üstünde olması halinde ise artan hisseye bakılmaksızın yukarıdaki şartlarla toplam % 25'i, oranında aylık bağlanır”.

......... Kurumu tarafından iş kazası veya meslek hastalığı sonucu ...lının .........ü nedeniyle gelir bağlanması halinde; yapılan ödemeler ve bağl......n gelirin Türk Borçlar Kanununun 55. maddesine göre Kurum tarafından rücu edilebilen kısmı belirlenen destekten yoksun kalma zararından indirilecektir.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 50. maddesi hükmüne göre; "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Uğranılan zararın miktarı tam olarak ispat edilemiyorsa hâkim, olayların olağan akışını ve zarar görenin aldığı önlemleri göz önünde tutarak, zararın miktarını hakkaniyete uygun olarak belirler".

Türk Borçlar Kanunu'nun 51. maddesine göre ise; "Hâkim, ......ın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler".

.........ya ......... geliri bağlanıp bağlanmaması, destek ilişkisinin varlığı yönünden olmasa da ......ın belirlenmesi noktasında dikkate alınmalıdır. Zira asgari ücretin altında geliri bulunan ve ......... Kurumunca gelir bağl......n ...... ve/veya ......nın destek ihtiyacının bulunduğu ve ...... ...lının maddi destekte bulunduğunun karine olarak kabulü gerektiği Dairemizin yerleşmiş görüşlerindendir.

Kurumca gelir bağlanmayan davacı ...... ve/veya ......ya ...lının fiili desteği kanıtlanmadan, ...lının gelirinden bir b.........ünün pay olarak ayrılacağının kabulü, ......in desteğinden fiilen yararl......n eş ve çocukların destek zararlarının karşıl......maması sonucunu doğurur.

Bakım gücü-bakım ihtiyacı; bu konuda önemli olan, kimlerin yardımcı, kimlerin yardım gören olabilmeye elverişli oldukları değildir; somut olaylar ve belirli kişiler bakımından geleceğe uz......cak ve gelecekte dahi mümkün olabilecek biçimde kimlerin gerçekten yardımcı, kimlerin yardım gören olduklarıdır. Yardımcı (=destek) kavramı, bakım gücünü; yardım gören kavramı ise bakım ihtiyacını gerektirdiğinden, şayet bakım gücü yoksa destekten; bakım ihtiyacı mevcut değilse, yardım görenden söz edilemez. Bundan başka aradaki sıkı ilişki dolayısıyla birinin yokluğu durumunda diğerinin varlığı da düşünülemez. Bu yönden, destekten yoksun kalma davasında davalı taraf, bakım gücü ve bakım ihtiyacının olayda var olmadığını savunabilir. Tazmin alacaklısı sıfatiyle dava açmış olan davacı, yaşam deneyimleri ve olayların olağan yürüyüşü nedeniyle ispat yükünün yer değiştirmesi durumu söz konusu bulunmadıkça bakım gücünü ve bakım ihtiyacını ispat zorundadır (...... Çenberci, İş Kanunu Şerhi-1978 ......, shf 846 ve devamı).

Bu durumda; destekten yoksun kalınan zararın belirlenmesinde, ...... ...lının elde ettiği gelirin miktarına göre destek gücünün kapsamının ne olduğu, sürekli ve düzenli destek olup olmadığı ve davacıların destek ihtiyacının bulunup bulunmadığı varsa bu ihtiyacın ne şekilde karşılandığının dikkate alınması gerekir.

Bu durumda; destekten yoksun kalınan zararın belirlenmesinde, ...... ...lının elde ettiği gelirin miktarına göre destek gücünün kapsamının ne olduğu, sürekli ve düzenli destek olup olmadığı ve davacıların destek ihtiyacının bulunup bulunmadığı varsa bu ihtiyacın ne şekilde karşılandığının dikkate alınması gerekir.

......... Kararında söz edildiği gibi, bakma kavramı; "Para ve para ile ölçülebilecek bir değer olabileceği gibi bir hizmet ifası ve yahut benzeri yardımlar şeklinde olabilir. Bu nedenle, desteğin yardımının yanızca parasal nitelikte olması bakım gücünün varlığı için koşul değildir". Ancak aksi kanıtlanmadıkça, ...lının ileride yapacağı farazi desteklerden olan; .........sının bakım ihtiyacı ileride gerçekleşirse bakım ihtiyacını gidermek, bazen ziyaret etmek, evlerinde yardım etmek, kendilerine alışveriş yapmak, yemek yapmak vs. gibi destekler hesapl......bilir nitelikte değildir.

Somut olaya gelince; Davacı ...... için "her türlü kazanç ve irattan elde etmiş olduğu gelirinin asgari ücretin net tutarından daha az olması ve diğer çocuklarından hak kazanılan gelir ve aylıklar hariç olmak üzere gelir ve/veya aylık bağlanmamış olması şartını" taşımadığı gerekçesi ile ......... Kurumunca ......... geliri bağlanmadığı açıktır. Türk Borçlar Kanununun 50. maddesi hükmüne göre; ...... ...lının gelirinden sürekli destekte bulunduğu ileri sürülüp, Türk Borçlar Kanununun 55. maddesine göre maddi delillerle hesapl......bilir sürekli ve düzenli fiili bir desteğin varlığı da kanıtlanmamıştır.

Bu durumda; Mahkemece, farazi desteğin karine olduğu kabul edilerek, Türk Borçlar Kanununun 50. ve 51. Maddeleri uyarınca, somut olayın özelliğine göre davacı ...... ve/veya ......nın birbirlerine desteği ile varsa diğer çocuklarından alabilecekleri destek de dikkate alınarak hakkaniyete uygun makul bir maddi ......a hükmedilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsizdir.

2-Somut olayda uyuşmazlığın sağlıklı bir çözüme kavuşturulabilmesi için öncelikle asıl işveren-alt işveren kavramlarının açıklanması gerekir.

İş kazalarından kaynakl......n ...... davalarının özelliği gereği, kaza tarihinde yürürlükte bulunan İş Kanunu'nun 77. maddesinin öngördüğü koşulları göz önünde tutarak ve özellikle yapılan işin niteliğine göre, işyerinde uygulanması gereken tedbirlerin neler olduğu.........Tüzüğü'nün ilgili maddelerinin göz önünde tutulmak suretiyle,incelenmesi,işverenin hangi önlemi almadığı, alınan önlemlere işçinin uyup uymadığı, gibi hususlar ayrıntılı bir biçimde incelenmek suretiyle kusurun aidiyeti ve oranının hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek biçimde belirlenmesi gerekir. (Hukuk Genel Kurulunun 16.06.2004 gün ve 2004/21-365 E.-369 K.sayılı kararı da aynı yöndedir ).

Bu açıklamadan olarak şüphesiz ki tarafların kusur durumu irdelenirken konusunda ehil bilirkişilere olayı inceletmek kadar olaya neden olan tüm saiklerin bir bütün olarak ele alınması ve bu kapsamda da taraflarca ortaya konulan iddia ve savunmalar ile tüm delillerin titizlikle değerlendirilerek kusurun aidiyeti ve oranına dair raporun oluşa uygun olup olmadığının tespiti gerekir. Kusur oranlarının kesin olarak tespiti hem maddi hem de manevi ...... miktarını doğrudan etkilemesi bakımından önem taşımaktadır. Zira maddi ...... davalarında ...lının kazanç kaybının hesaplanmasında davacının kendi kusuru oranında tespit olunan kazanç kaybından indirim yapılacağı gibi yine manevi ...... davalarında hükmedilecek miktarının takdirinde tarafların kusur durumu yine mahkemece öncelikle dikkate alınacaktır.

Ayrıca yargılamaya konu ihtilafın sağlıklı biçimde çözülmesi için asıl işveren-alt işveren kavramlarının açıklanmasında fayda bulunmaktadır.

4857 sayılı Kanun'un 2.maddesine göre bir iş sözleşmesine day......rak çalışan gerçek kişiye işçi, işçi çalıştıran gerçek veya tüzel kişiye yahut tüzel kişiliği olmayan kurum ve kuruluşlara işveren, işçi ile işveren arasında kurulan ilişkiye iş ilişkisi denir.

İş Kanunu'nun 2.maddesinin 7.fıkrasına göre bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir b.........ünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir. Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur.

5510 sayılı Kanun'un 12/6.maddesi ile de asıl işveren, bu Kanunun işverene yüklediği yükümlülüklerden dolayı alt işveren ile birlikte sorumlu tutulmuştur.

4857 sayılı Kanun'un 2/7.maddesi ile işçilerin İş Kanunu'ndan, sözleşmeden ve toplu iş sözleşmesinden doğan hakları, 5510 sayılı Kanun'un 12/6.maddesi ile de Kurumun alacakları ve işçinin ......... hakkı daha geniş koruma-güvence altına alınmak istenmiştir. Aksi halde, 4857 veya 5510 sayılı Kanun'dan kaynakl......n yükümlülüklerinden kaçmak isteyen işverenlerin işin b......... veya eklentilerini muvazaalı bir biçimde başka kişilere vermek suretiyle yükümlülüklerinden kaçması mümkün olurdu.