muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2016/5291, Karar No: 2017/1649, Tarih: 10.05.2017

Toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanıklar ..., ..., ... ve ...’un mağdur ...’nu kasten öldürmeye teşebbüs suçunun sübutu kabul, takdire ilişen cezaları azaltıcı sebeplerin nitelik ve derecesi takdir kılınmış, savunmaları inandırıcı gerekçelerle reddedilmiş, incelenen dosyaya göre verilen hükümde bozma nedenleri dışında isabetsizlik görülmemiş olduğundan, O yer Cumhuriyet savcısının sair temyiz itirazlarının reddine.

Ancak;

Oluşa ve dosya kapsamına göre; olay tarihinden bir gün önce sanıkların samimi arkadaşları ...’in öldürüldüğü, katılan ...'nın kardeşi...nun...'ın cinayetinin faillerinin birisi olarak yakalandığı, sanıkların ...'ın öldürüldüğünden dolayı derin üzüntü duydukları, tanık ...'in işlettiği lokale yakın otoparka gittikleri, beraber alkol aldıkları, daha sonra beraber lokale gittikleri,...'in kardeşi olan ...'nun işlettiği kahvehaneyi kurşunlama konusunda anlaştıkları, sabaha kadar orada kaldıkları, yanlarına aldıkları iki adet pompalı tüfek ile, katılana ait işyerine gittikleri, ...ve ...'in ellerindeki pompalı tüfeklerle kahvehaneye doğru ateş ettikleri, olay sırasında ...'nin elinde tabancanın bulunduğu, ancak ...'nin bu silahı yanında taşımasına rağmen ateş etmediği, sanıklardan ...'in "vurun öldürün" diye bağırdığı, ...'nin de ateş eden sanıkların yanında bulunduğu, daha sonra kaçtıkları, kahvehaneye ateş edilmesinden dolayı katılan ...'nın omuz, boyun, yüz ve kafa bölgesine aldığı 10 adet saçma ile BTM ile giderilemeyecek şekilde yaralandığı olayda;

a-) Dairemizin yerleşik uygulamasına göre tasarlamadan söz edilebilmesi için;failin, bir kimsenin vücut bütünlüğü veya yaşam hakkına karşı eylemde bulunmaya sebatla ve koşulsuz olarak karar vermiş olması, düşünüp planladığı suçu işlemeden önce makul bir süre geçmesine ve ulaştığı ruhi sükûnete rağmen bu kararından vazgeçmeyip sebat ve ısrarla fiilini icraya başlaması ve gerçekleştirmeyi planladığı fiili, belirlenmiş kurgu dâhilinde icra etmesi gerekmekte olup, somut olayda sanıkların öldürme kararını ne zaman verdiği, öldürme kararını verdiği an ile icraya başladığı zaman aralığında ruhsal dinginliğe ulaşıldığını kabule elverişli makul sürenin geçtiğini kabule götüren delillerin ne olduğu denetime imkan verecek şekilde karar yerinde açıklanıp tartışılmaksızın yetersiz gerekçe ile yazılı şekilde hüküm kurulması,

b-) 9 ile 15 yıl arasında hapis cezası öngören TCK'nun 35. maddesinin uygulanması sırasında, meydana gelen tehlike ve zararın ağırlığı dikkate alınarak alt sınırı aşarak ceza tayini yerine sadece hiç isabet olmayan hallerde uygulanabilecek biçimde alt sınırdan ceza verilmek suretiyle eksik ceza tayini,

c-) Anayasa Mahkemesinin 08.10.2015 tarih, 2014/140 esas ve 2015/85 sayılı Kararı ile 5237 sayılı TCK'nun 53. maddesinin iptal edilen bölümleri doğrultusunda hükümlünün hukuki durumunun yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

c-) Anayasa Mahkemesinin 08.10.2015 tarih, 2014/140 esas ve 2015/85 sayılı Kararı ile 5237 sayılı TCK'nun 53. maddesinin iptal edilen bölümleri doğrultusunda hükümlünün hukuki durumunun yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş olup, Cumhuriyet savcısının temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmekle, hükümlerin tebliğnamedeki düşünceye aykırı olarak BOZULMASINA, 10/05/2017 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/10181, Karar No: 2012/3802, Tarih: 20.03.2012

**11. Ceza Dairesi         2010/10181 E.  ,  2012/3802 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Memur olmayan kimsenin resmi belgede sahteciliği

HÜKÜM : 765 sayılı TCK.nun 342/1, 80, 59/2, 647 sayılı Kanunun 6, TCK.nun 94. maddeleri uyarınca erteli 1 yıl 11 ay 10 gün hapis cezası, CMK.nun 231. maddesinin uygulanmasına yer olmadığına

Gerekçeli karar başlığına, 18.09.2003 olarak yanlış yazılan suç tarihinin, mahallinde 24.11.2000 olarak düzeltilmesi mümkün görülmüştür.

Suç tarihinden önce yurt dışında bir süre ikamet eden ve Türkiye’ye kesin dönüş yapacağını bildirerek ikamet nakil belgesi alan sanığın Türkmenistan'da 21.11.1997 tarihinden önce Mercedes marka otomobili edinmiş gibi sahte sahiplik belgesi ile bedelsiz ithalat rejiminden yararlanarak Türkiye’ye ithal ettiği iddiası ile hakkında resmi belgede sahtecilik suçundan açılan kamu davasında; gerçeğin kuşkuya yer vermeyecek şekilde belirlenmesi açısından Gümrük Müsteşarlığı Teftiş Kurulu müfettişlerince düzenlenen raporun aslı veya onaylı örneklerinin getirtilerek incelenmesi, davaya dayanak motorlu taşıt tescil belgesinin (Ruhsatname) gerçek olup olmadığının Türkmenistan Devleti’nin yetkili makamlarından sorulması, sanık hakkında kaçakçılık suçundan Ankara 1. Asliye Ceza mahkemesine açılan davanın akıbeti araştırılıp, kesinleşmiş ise bu dosya içerisine konulması aksi halde davamızı ilgilendiren delillerin onaylı örneklerinin dosyaya intikalinin sağlanması, Dairemizin 2011/9061 Esas sayılı dosyasında ibraz edilen Başbakanlık Gümrük Müsteşarlığı Teftiş Kurulu Başkanlığının 14.02.2002 tarih ve 787 sayılı Müsteşarlık Makamına hitaben yazdığı yazı içeriğine göre aracın ithalatının yapıldığı suç tarihinde “21.11.1997 tarihinden önce satın alma ve bulundukları ülkede adlarına kayıtlı olma şartı aranıp aranmadığı” hususu Gümrük Müsteşarlığından sorulup bedelsiz ithalatla ilgili değişiklikleri kapsayan mevzuat da gözönünde bulundurularak toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildikten sonra sonucuna göre sanığın hukuki durumunun takdir ve tayini gerektiği gözetilmeden eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması,

Yasaya aykırı, sanık müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı, 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nun 321.maddesi uyarınca BOZULMASINA, 20.03.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/9438, Karar No: 2018/10660, Tarih: 02.10.2018

**2. Ceza Dairesi         2016/9438 E.  ,  2018/10660 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dosya içeriğine göre diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. Ancak;

Müşteki beyanına göre iş yerinden çalınan bozuk paranın 40,00 – 50,00 TL civarında olduğu dikkate alındığında, suça sürüklenen çocuk tarafından çalınan paranın değeri nazara alınarak suça sürüklenen çocuk hakkında 5237 sayılı TCK'nın 145. maddesinin uygulanması gerekip gerekmediğinin tartışılmaması,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuk müdafinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı isteme aykırı olarak BOZULMASINA, 02.10.2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/10461, Karar No: 2015/10171, Tarih: 28.09.2015

**4. Hukuk Dairesi         2015/10461 E.  ,  2015/10171 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Hatay 1. Sulh Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 08/05/2014

NUMARASI : 2010/2120-2014/437

Davacı M.. H.. vekili Avukat Aziz tarafından, davalı İ.. K.. aleyhine 29/11/2010 gününde verilen dilekçe ile fazladan ödenen döner sermaye katkı paylarının iadesi istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; hukuki yarar yokluğundan davanın reddine dair verilen 08/05/2014 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava; davalıya, Mustafa Kemal Üniversitesi saymanlığında görevli olduğu 2004-2006 dönemine ait fazladan ödenen 3.904,49 TL ek ödeme tutarının ödetilmesi istemine ilişkindir. Mahkemece dava hukuki yarar yokluğundan reddedilmiş; karar, davacı tarafından temyiz olunmuştur.

Davalılar, davanın hukuki yarar yokluğundan ve idari yargının görevli olduğundan reddi gerektiğini savunmuşlardır.

Mahkemece, Danıştay İçtihadı Birleştirme kararı ve Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul ve Esaslar hakkında Yönetmelik hükümlerine göre davacı idarenin dava konusu fazladan ödenen ek ödeme tutarını tahsil etmesi mümkün iken, alacak davası açmasında hukuki yarar bulunmadığı gerekçe gösterilerek davanın usulden reddine karar verilmiştir.

Dava 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 666 sayılı KHK ile mülga Ek Madde 13'te düzenlenmiş olan ek ödemeye ilişkin olup, kanunen yapılması gereken kesintinin yapılmadan davalıya fazladan ek ödeme yapılmasına ilişkindir.

HGK'nun 05.12.1984 tarih 1982/13-387 E. 1984/997 sayılı kararında idarenin şart tasarrufa dayanmayan hatalı ödemesinin idare tarafından Borçlar Kanununun sebepsiz zenginleşme kurallarına göre geri istenebileceği açıklanmış olup, dava konusu fazla ödemenin idarece sebepsiz zenginleşmenin varlığı ispat edilerek ilam alınmadan tahsil edilemeyeceğinden, mahkemece belirtilen bu gerekçelere dayalı olarak, hukuki yarar bulunduğu da gözetilerek inceleme yapılıp bir karar verilmesi gerekirken, usulden davanın reddine karar verilmesi yerinde değildir. Davanın esasına girilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken mahkemece açıklanan yön gözetilmeden, yazılı biçimde karar verilmiş olması, usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda açıklanan nedenle BOZULMASINA 28/09/2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/5501, Karar No: 2015/30480, Tarih: 22.10.2015

**15. Ceza Dairesi         2015/5501 E.  ,  2015/30480 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Mala zarar verme, konut dokunulmazlığının ihlali

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Mala zarar verme suçu başkasının mülkiyetinde bulunan taşınır veya taşınmaz malın kısmen veya tamamen yıkılması, tahrip edilmesi, yok edilmesi, bozulması kullanılamaz hâle getirilmesi veya kirletilmesiyle oluşur. Bu bakımdan, söz konusu suç, seçimlik hareketli bir suçtur. Yıkma, yalnızca taşınmazlar için söz konusudur. Taşınmazın önceki kullanış biçimine uygun olarak bir daha kullanılamaz duruma getirilmesini ifade eder. Yok etme, suça konu şeyin maddî varlığını ortadan kaldırmaktır. Bozma, suça konu şeyin, amacına uygun olarak kullanılması olanağını ortadan kaldırmaktır. Kirletme, başkasının binasının duvarına yazı yazmak, resim yapmak, afiş ve ilân yapıştırmak şeklinde gerçekleştirilmektedir.

Bir kimsenin konutuna,konutunun eklentilerine rızasına aykırı olarak giren veya rıza ile girildikten sonra çıkmayan kişi konut dokunulmazlığı suçunu işlemiş olur. Konuta girmek,failin bütün vücudu ile tamamen konuta girmesi demektir. Bu nedenle, konutun eklentisi içinde olmamak kaydıyla, pencereden içeriye bakma, kapıyı dinleme camı tıkırdatma, dış kapı zilini çalma bu suçu oluşturmaz. Konuta veya eklentisine nereden girildiğinin önemi yoktur. Konuttan çıkmamak, konut sahibinin rızası ile girilen konuttan, söz, hareket ve tavırlarıyla kendisini çıkmaya davet edilmesine rağmen, çıkmamaktadır. Suçun oluşması için,sahibinin rızası olmadan girilen yada rızayla girildikten sonra istendiği halde dışarı çıkılmayan bir konut veya eklentisi olmalıdır. Konut, (mesken) bir kimsenin geçici de olsa oturmak için sığındığı her nevi yer olarak tanımlanabilir. Medeni kanunun 19 uncu maddesinde tanımlanan her ikametgah TCK. anlamında bir konuttur Kişinin ihtiyaçlarından bir veya bir kısmının yerine getirildiği yani yaşamsal faaliyetlerini geçirdikleri yer konuttur. Konutun bir bina olması şart değildir. Konut eklentisi (müştemilat) ;konuta bitişik yada onun yakınında olan, konut veya benzerî yapıların kullanılış amaçlarından herhangi birini tamamlayan diğer yapılar veya yerlerdir. Balkon, koridor, sahanlık, etrafı çitle çevrili avlu, eve ait etrafı duvarla çevrili bahçe, buna örnek gösterilebilir. Diğer bir anlatımla, girilmesi konutta oturanların huzur ve güvenliğini bozabilecek konuta bağlı veya pek yakın ek yapılar veya yerlerdir. Avlu, ahır, bahçe, taraça, samanlık, odunluk, kömürlük, balkon gibi yerler eklentidir. Konut veya eklentiyi dış dünyadan ayırıcı belirtiler, o yer sahibinin yaşama biçimi, mevcut olanakları,sosyal ve ekonomik durumu ile kültürel ve yöresel özelliklere, gelenek ve göreneklere göre farklılıklar gösterebilir. Bu husus, olaysal olarak değerlendirilmeli,tayin ve takdir edilmelidir.

Sanık V.. D..'un, çeşmeyi açık bırakması nedeniyle evini su basmasına sebebiyet verdiğini düşündüğü katılanın evine balkon kapısını kırarak girdiği, giriş amacı dışında akabinde burada bulunan katılana ait 4 adet mutfak tüpünü, ocağı, dolabı, 2 adet sandalyeyi dışarı atarak zarar verdiği, bu şekilde sanığın üzerine atılı suçları işlediğinin iddia edildiği olayda, sanık savunması, katılan ifadesi, görgü tespit tutanağı ve tüm dosya kapsamına göre suçların sanık tarafından işlendiği sabit olmakla bu gerekçelere dayanan mahkemenin kabulünde bir isabetsizlik bulunmamıştır.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanığın temyiz itirazlarının reddiyle hükümlerin ONANMASINA, 22.10.2015 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/25262, Karar No: 2018/16897, Tarih: 10.10.2018

**5. Hukuk Dairesi         2017/25262 E.  ,  2018/16897 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davacı idare vekilince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili istemine ilişkindir.

Çayır niteliğindeki ... köyü, 105 ada 13 parsel sayılı taşınmaza ot geliri esas alınarak değer biçilmesinde ve tespit edilen bedelin bloke ettirilerek hükmün kesinleşmesi beklenmeden davalı tarafa ödenmesine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Davacı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olmadığından usul ve yasaya uygun hükmün ONANMASINA, peşin alınan temyiz harçlarının istenildiğinde iadesine, 10/10/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/4682, Karar No: 2008/9971, Tarih: 07.07.2008

**(Kapatılan)20. Hukuk Dairesi         2008/4682 E.  ,  2008/9971 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki davadan dolayı Yerel Mahkemece verilen hüküm davacı Hazine tarafından temyiz edilmekle, dosya incelendi gereği düşünüldü:

K A R A R

Temyiz incelemesi yapılabilmesi için;

1) Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde yapılan orman kadastrosu ve 2/B madde uygulamasına ilişkin işe başlama, çalışma, işi bitirme, sonuçlandırma, sonuçların ilanına dair askı ilan tutanakları ile taşınmazın bulunduğu yeri ilgili orman sınır noktalarıyla birlikte gösterir orjinalinden çekilmiş onaylı ve denetime elverişli orman tahdit harita örneğinin,

2) Dava dosyasının, raporları hükme dayanak yapılan orman ve ... bilirkişilerine verilerek; kesinleşmiş orman kadastrosu, varsa aplikasyon ve 2/B madde haritaları ile tapulama paftası ölçekleri denkleştirilip birbiri üzerine aplike edilerek değişik açı ve uzaklıklarda olan, en az 4 ya da 5 orman tahdit sınır (OTS) noktası görülecek biçimde dava konusu taşınmazın ve komşu taşınmazların orman kadastrosu ve aplikasyon hattına göre konumu, orman kadastro haritasındaki sınır noktaları ile varsa aplikasyon haritasındaki sınır noktaları kadastro paftası üzerinde ayrı renkli kalemlerle çizilmek suretiyle kendilerinden müşterek imzalı krokili ek rapor alınıp,

bu dosya içine konulması; ayrıca, dava dosyasının da H.Y.U.Y.’nın 433/3. maddesi ve Hukuk Mahkemeleri Yazı İşleri Yönetmeliğine uygun olarak tarih ve işlem sırasına göre düzenlenip, dizi pusulasına bağlandıktan sonra gönderilmesi gerekmektedir.

SONUÇ: Değinilen eksikliklerin giderilmesi için, dosyanın Yerel Mahkemeye Gönderilmesine 07/07/2008 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/1587, Karar No: 2013/227, Tarih: 30.04.2013

**Ceza Genel Kurulu         2012/1-1587 E.  ,  2013/227 K.**

**"İçtihat Metni"**

İtirazname : 2011/9136

Yargıtay Dairesi : 1. Ceza Dairesi

Kasten öldürme suçundan sanık L. D..'in 5237 sayılı TCK’nun 82/1-e-son, 62, 53, 54 ve 63. maddeleri uyarınca müebbet hapis cezası ile cezalandırılmasına, hak yoksunluğuna, müsadereye ve mahsuba ilişkin, Hatay 1. Ağır Ceza Mahkemesince verilen 22.04.2010 gün ve 166–116 sayılı re'sen temyize tabi hükmün sanık müdafii tarafından da temyiz edilmesi üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 1. Ceza Dairesince 08.01.2011 gün ve 2537–7227 sayı ile;

“...Gebe olduğu bilinen maktul E..i’nin 03.03.1991 doğumlu olup suç tarihinde 18 yaşından küçük olması nedeniyle, sanığın çocuk sayılan ve gebe olduğu bilinen kadına karşı 5237 sayılı Yasanın 82/1-e-f, 62 ve 53. maddeleri uyarınca cezalandırılmasına karar verilmesi gerekirken, suç niteliğinde hataya düşülerek yazılı şekilde hüküm kurulması,

b)Kabule göre;

Gebe olduğu bilinen kadını öldürme suçundan hüküm kurulurken 5237 sayılı TCK'nun 82/1-f maddesi yerine 82/1-e maddesi ile uygulama yapılması" isabetsizliğinden, ceza miktarı yönünden kazanılmış hak saklı kalmak kaydıyla bozulmasına karar verilmiştir.

Özel Dairece yapılan vasıflandırmaya ilişkin herhangi bir itirazı bulunmayan Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı ise 21.12.2011 gün ve 9136 sayı ile; aleyhe temyiz bulunmadığından bahisle hükmün eleştirilerek onanması gerektiği görüşüyle itiraz kanun yoluna başvurmuştur.

5271 sayılı CMK'nun 308. maddesi uyarınca dosyanın gönderildiği Yargıtay 1. Ceza Dairesince 03.12.2012 gün ve 4384 – 8916 sayı ile, itiraz nedenlerinin yerinde görülmediğinden bahisle Yargıtay Birinci Başkanlığına gönderilen dosya, Ceza Genel Kurulunca değerlendirilmiş ve açıklanan gerekçelerle karara bağlanmıştır.

TÜRK MİLLETİ ADINA

CEZA GENEL KURULU KARARI

Suçun sübutuna ilişkin bir uyuşmazlık ve bu kabulde dosya içeriği itibarıyla da herhangi bir isabetsizlik bulunmayan somut olayda, Özel Daire ile Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı arasında oluşan ve Ceza Genel Kurulunca çözümlenmesi gereken uyuşmazlık; aleyhe temyiz bulunmayan davada, eylemin suçun nitelikli halini oluşturduğundan bahisle "eleştiri ile onama" mı, yoksa cezayı aleyhe değiştirme yasağı gözetilerek "bozma" kararı mı verileceğinin belirlenmesine ilişkindir.

Ayrıntılarına Ceza Genel Kurulunun 03.04.2012 gün ve 353-129 sayılı kararında yer verildiği üzere, aleyhe bozma yasağı; "temyiz davası yalnızca sanık veya müdafii ya da sanık lehine Cumhuriyet savcısı veya sanığın eşi ya da yasal temsilcisi tarafından açıldığında, hükümde, yaptırımın türü ve ağırlığı bakımından sonucu sanığın aleyhine ağırlaştırıcı, diğer bir deyişle, aleyhe sonuç verici düzeltmelerin yapılamaması veya kurulacak yeni hükümdeki cezanın, sanığın aleyhine olarak ilk hükümden daha ağır olamaması" şeklinde tanımlanmaktadır.

Latince "reformatio in pejus" olarak adlandırılan, öğreti ve uygulamada ise; "lehe kanun yolu davası üzerine hükmü aleyhe değiştirmeme zorunluluğu, aleyhe düzeltme yasağı, aleyhe bozma yasağı, aleyhe bozmama zorunluluğu, yaptırımı ve sonuçlarını aleyhe kötüleştirememe yasağı, yaptırımı ve sonuçlarını ağırlaştıramama kuralı" olarak ifade edilen bu ilkenin amacı; hükmün aleyhine de bozulabileceğini düşünen sanığın, bazı davalarda istinaf ya da temyiz kanun yoluna başvurmaktan çekinmesinin önüne geçmek ve kanun yoluna başvurma hakkını daha özgürce kullanabilmesini sağlamaktır.

Anılan kural, 1412 sayılı Ceza Muhakemesi Usulü Kanununun, 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca halen yürürlükte bulunan 326. maddesinin 4. fıkrasında; "Hüküm yalnız sanık tarafından veya onun lehine Cumhuriyet savcısı veya 291. maddede gösterilen kimseler tarafından temyiz edilmişse, yeniden verilen hüküm, evvelki hükümle tayin edilmiş olan cezadan daha ağır olamaz" şeklinde kanuni düzenlemeye kavuşturulmuştur. Ceza muhakemesi hukukumuzda bu madde dışında yaptırım ve cezayı aleyhe değiştirme yasağını düzenleyen başka bir hüküm de bulunmamaktadır. Buna göre ceza hukukunda genel anlamda kazanılmış hak kavramından bahsedilemeyeceği, yalnızca 1412 sayılı CMUK'nun 326. maddesinin son fıkrası uyarınca sınırlı biçimde uygulanabilecek bir "cezayı aleyhe değiştirememe ilkesi" veya "aleyhte düzeltme yasağı"nın söz konusu olduğunun kabulü gerekmektedir.

01.06.2005 tarihinde yürürlüğe giren 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 307/4. maddesinde de; "Hüküm yalnız sanık tarafından veya onun lehine Cumhuriyet savcısı veya 262. maddede gösterilen kimselerce temyiz edilmişse, yeniden verilen hüküm, önceki hükümle belirlenmiş olan cezadan daha ağır olamaz" düzenlemesine yer verilmek suretiyle, aleyhe bozmama ilkesi korunmuştur.

Kanunun açık düzenlemesinden de anlaşılacağı üzere; yaptırım ve sonuçlarını aleyhe değiştirme yasağının kapsamı yalnızca ceza ve yaptırım miktarı ile sınırlıdır. Kanun koyucu suçun niteliği veya adı yönünden sanık yararına kazanılmış bir hak tanımamıştır.

Kanunun açık düzenlemesinden de anlaşılacağı üzere; yaptırım ve sonuçlarını aleyhe değiştirme yasağının kapsamı yalnızca ceza ve yaptırım miktarı ile sınırlıdır. Kanun koyucu suçun niteliği veya adı yönünden sanık yararına kazanılmış bir hak tanımamıştır.

Temyiz davasının yalnızca sanık veya varsa müdafii ya da sanığın yararına olarak Cumhuriyet savcısı ya da 1412 sayılı Kanunun 291. maddesinde belirtilen kişiler tarafından açılması veya hükmün kendiliğinden temyize tâbi olması halinde, Yargıtayca suç niteliğinde hataya düşüldüğü saptandığında aleyhe temyiz bulunmasa bile, cezanın tür ve miktarı yönünden kazanılmış hak saklı kalmak şartıyla hükmün bozulmasına karar verilecektir. Aksinin kabulü hukuk kuralları ile kanuni düzenlemelerin ülke genelinde farklı uygulanmasına yol açar ki, bu durum eşitlik, adalet ve hakkaniyet ilkelerine aykırılık oluşturacaktır. Zira aynı fiil nedeniyle farklı mahkemelerde yargılanan sanıklardan, suçunun hukuki niteliği doğru olarak belirlenen sanığın mahkûmiyeti ile zamanaşımı, süreli veya süresiz olarak bir kamu görevini üstlenmekten yoksun bırakılma, seçme ve seçilme hakkının kaybı gibi hak yoksunluklarının yanında, muhtemel bir genel veya özellikle de özel af karşısında değişik sonuçlarla karşılaşmasına rağmen, suç vasfı hatalı belirlenen sanığın, açıklanan sonuçlarla karşılaşmaması söz konusu olabilir ki, bu durum eşitlik ilkesi ile hak ve adalet duygusuna da uygun değildir. O halde, lehe temyiz davası üzerine suç vasfının saptanmasında hataya düşüldüğünün belirlenmesi halinde cezanın tür ve miktarı yönünden kazanılmış hak saklı tutularak hükmün bozulmasına karar verilmelidir.

Somut olay bu açıklamalar ışığında değerlendirildiğinde;

Sanığın, suç tarihinde 18 yaşından küçük ve gebe olan maktûl E..'ye yönelik gerçekleştirdiği kasten öldürme suçundan TCK'nun 82/1-e, son ve 62. maddeleri uyarınca müebbet hapis cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin yerel mahkeme hükmünün, Özel Dairece, eylemin aynı kanunun 82/1-e, f maddesinde düzenlenen nitelikli kasten öldürme suçuna uyduğunun kabulü ile hükmün yalnızca sanık lehine temyiz edilmiş olması nedeniyle, ceza miktarı yönüyle kazanılmış hak saklı tutulmak şartıyla bozulmasına karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır.

Bu itibarla, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı itirazının reddine karar verilmelidir.

SONUÇ :

Açıklanan nedenlerle;

1- Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı itirazının REDDİNE,

2-Dosyanın, mahalline gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 30.04.2013 günü yapılan müzakerede oybirliğiyle karar verildi.