muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/2193, Karar No: 2024/7003, Tarih: 02.12.2024

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile Bölge Adliye Mahkemesi kararındaki gerekçeye, 6100 sayılı Kanun’un 369/1 inci maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden biri de bulunmadığına göre, temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davalı ... Genel Müdürlüğü vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

SONUÇ: Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesi uyarınca ONANMASINA,

7531 sayılı Kanun'un 20 nci maddesi uyarınca Vakıflar Genel Müdürlüğünden harç alınmasına yer olmadığına, istek halinde peşin alınan harcın temyiz eden davalıya iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 02.12.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/1255, Karar No: 2019/8177, Tarih: 09.12.2019

**16. Hukuk Dairesi         2019/1255 E.  ,  2019/8177 K.**

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamında özetle; "Dava konusu taşınmazların teknik bilirkişi raporunda (A) ve (B) harfleri ile gösterilen nizalı bölümlerinin, tespit günü itibariyle fiili kullanım durumunun tespit edilmediği, kadastro tutanağının beyanlar hanesinde eylemli orman şerhi bulunan 1895 parsel sayılı taşınmazın Orman İdaresine tahsis ve teslim edilip edilmediği hususunun araştırılmadığı belirtilerek, mahallinde yeniden keşif yapılması, nizalı taşınmaz bölümlerinin tespit tarihinde fiilen ne durumda olduğunun araştırılması, bu hususta ziraat mühendisi ve orman mühendisi bilirkişiden rapor aldırılması, 1895 sayılı parsel hakkında Orman İdaresine tahsis ve teslim kararı bulunup bulunmadığı hususlarının araştırılması, bundan sonra toplanan deliller uyarınca karar verilmesi" gereğine değinilmiştir. Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, dava konusu 1895 parsel sayılı taşınmazın 18.12.2018 havale tarihli bilirkişi kurulu rapor ve krokisinde (A) harfi ile gösterilen 6.353,80 metrekarelik bölümünün ifraz edilerek adanın en son parsel numarası ile parselin kadastro tutanağında beyanlar hanesinde geçen "taşınmazın tamamı eylemli orman haline dönüşmüştür" şerhinin iptali ile yerine "davacı Kazım Sarı'nın kullanımındadır" ve "6831 sayılı Kanunu'nun 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırı dışına çıkarılmıştır" şerhi yazılarak tarla vasfıyla Hazine adına tesciline, taşınmazın kalan bölümünün tespit gibi tesciline, dava konusu 1922 parsel sayılı taşınmazın aynı rapor ve krokisinde (B) harfi ile gösterilen 1.920,12 metrekarelik bölümünün ifraz edilerek adanın en son parsel numarası ile "davacı Kazım Sarı'nın kullanımındadır" ve "6831 sayılı Kanunu'nun 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırı dışına çıkarılmıştır" şerhi yazılarak tarla vasfıyla Hazine adına tesciline, taşınmazın kalan bölümünün tespit gibi tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Orman İdaresi vekili ile davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, dava konusu 1895 parsel sayılı taşınmazın, hükme esas alınan 18.12.2018 havale tarihli teknik bilirkişi raporunda (A) harfi ile gösterilen 6.353,80 metrekarelik ve dava konusu 1922 parsel sayılı taşınmazın aynı raporda (B) harfi ile gösterilen 1.920,12 metrekarelik bölümünün ormanla ilgisinin bulunmayıp, kuru tarım arazisi vasfında olduğu ve tespit günü itibariyle de, davacının söz konusu taşınmaz bölümlerinde ekonomik amaca uygun zilyetliğinin bulunduğu kabul edilmek suretiyle yazılı olduğu şekilde hüküm kurulmuş ise de; mahkemenin kabulü dosya kapsamına uygun düşmemektedir. Mahkemece mahallinde 23.10.2013 ve 20.11.2018 tarihlerinde yapılan keşiflerde dinlenen yerel bilirkişi ve davacı tanıkları, dava konusu taşınmaz bölümlerinin davacıya atalarından geldiğini, taşınmazların öncesinde tarla olarak kullanıldığını, 2010-2011 tarihlerinde davacı tarafından taşınmazlara ceviz dikildiğini ancak ceviz ağaçlarının ve çitlerin köyde bulunan kişiler ve hayvanlar tarafından söküldüğünü, cevizlerin dikilmesinden sonra taşınmazların bir daha ekilmediğini, otlarının biçilerek kullanıldığını beyan etmişlerdir. Orman mühendisi ve ziraat mühendisi bilirkişiler tarafından müştereken hazırlanan 19.12.2013 tarihli bilirkişi raporunda; (A) harfi ile gösterilen taşınmaz bölümünün üzerinin otlarla kaplı olup, üzerinde uzun yıllardır tarım yapılmadığı, hayvan otlatılmak suretiyle değerlendirildiği, (B) harfi ile gösterilen bölümün ise bir kısmına 1 – 2 yaşlarında ceviz ağaçları dikildiği, taşınmazın eskiden tarım alanı olarak kullanıldığı daha sonra ise hayvan otlatılmak suretiyle değerlendirildiğinin belirtildiği; yine, orman mühendisi ve ziraat mühendisi bilirkişiler tarafından müştereken hazırlanan 18.12.2018 tarihli bilirkişi raporunda ise; (A) ve (B) harfi ile gösterilen taşınmaz bölümlerinde uzun yıllardır tarım yapılmadığı, taşınmazların hayvan otlatılarak değerlendirildiği, üzerilerinde karaçalı, ardıç ve ahlat ağaçlarının mevcut olup, büyük çoğunluğunun otsu bitkilerle kaplı olduğu belirtilmiş olup, raporlara ekli fotoğrafların da bu durumu doğruladığı, dolayısıyla taşınmazlar üzerinde Yasa’nın aradığı anlamda fiili kullanımın bulunmadığı, kaldı ki hayvan otlatmak ve ot biçmek şeklindeki zilyetliğin, ekonomik amaca uygun zilyetlik olarak da değerlendirilemeyeceği anlaşılmakla; Mahkemece, dosya kapsamındaki tüm bu bilgi ve belgeler göz önünde bulundurulmak suretiyle davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz olup, temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerinde bulunduğundan kabulüyle hükmün BOZULMASINA, yasal koşullar gerçekleştiğinde kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 09.12.2019 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/16838, Karar No: 2019/8778, Tarih: 01.10.2019

**17. Hukuk Dairesi         2016/16838 E.  ,  2019/8778 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı ...Ş. vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili; davacının babasının telefoncu dükkanında çalışan aynı zamanda okuyan biri olduğunu, okula giderken sürücüsü olduğu aracın davalıların sürücüsü, işleteni ve trafik sigortacısı olduğu araçla karıştığı trafik kazasında yaralandığını, fatura edilebilen harcamaların yanında fatura edilemeyen harcamalarında meydana geldiğini ve geleceğini, müvekkilinin tedavi sırasında hem okuluna hem de işine gidemediğini bu nedenle kazanç kaybına da uğradığını, ayrıca araç sahibi olan babanında işe gelememesi ve tedavisi nedeniyle iş ve kazanç kaybına uğradığını, müvekkilinin kullanmış olduğu motosikletin zarara uğradığını ve tamir masraflarının olduğunu, kazalı araç olduğu için de değerinin çok altına satıldığını bu şekilde başka bir zarara daha uğradığını, müvekkilinin tedavisinin hala hazırda sürdüğünden manevi tazminat haklarını saklı tutarak 1.000,00 TL maddi tazminatın davalılardan ve sigorta şirketinden poliçe limiti kadar dava tarihinden itibaren gecikme faizi ile davalılardan tahsilini talep etmiş ıslah dilekçesi ile talebini 6.621,19 TL geçici iş göremezlik, 2.718,90 TL bakıcı gideri, fatura edilemeyen tedavi giderleri için 5.000,00 TL olmak üzere 14.340,09 TL'ye yükseltmiştir.

Davalı ... AŞ vekili; davalı sürücünün idaresindeki aracın müvekkili nezdinde trafik sigortasının olduğunu, sorumluluğun sigortalının kusuru oranında poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, manevi tazminatın poliçe teminatına dahil olmadığını, geçici iş göremezlik tazminatının tedavi teminatı içerisinde değerlendirilmesi gerektiğini, kalıcı maluliyet tazminatı ve maluliyet oranının belirlenirken, bilinen ücretin belirlenebilir bir ücret yoksa asgari ücretin baz alınması gerektiğini, davacının söz konusu kaza ile ilgili davadan önce müvekkili şirkete müracaat etmediğini, temerrütünden bahsedilemeyeceğini ileri sürerek davanın reddini savunmuştur.

Davalılar ... ve ... cevap vermemiş, duruşmada davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, iddia, savunma ve toplanan delillere göre; davanın kabulü ile davalı ... şirketinin sorumluluğu poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere 6.621,19 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 2.718,90 TL bakıcı gideri, 5.000,00 TL fatura edilemeyen tedavi gideri olmak üzere toplam 14.340,09 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı ...Ş. vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve toplanan delillere göre; davanın kabulü ile davalı ... şirketinin sorumluluğu poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere 6.621,19 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 2.718,90 TL bakıcı gideri, 5.000,00 TL fatura edilemeyen tedavi gideri olmak üzere toplam 14.340,09 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı ...Ş. vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde,dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davalı ...Ş. vekilinin aşağıdaki bent dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkindir.

Somut olayda Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Dairesi’nin 17.06.2015 tarihli raporunda davacının kaza nedeniyle oluşan yaralanmasından dolayı fonksiyonel araz bırakmadan iyileştiği, iyileşme süresinin 03.05.2012 tarihinden itibaren 9 aya kadar uzayabileceği bildirilmiştir. Hükme esas alınan tedavi giderine yönelik 12.11.2015 havale tarihli doktor bilirkişi raporunda; SGK ödeme kapsamı dışında kalan kaçınılmaz giderlerin ayrı ayrı kaleme alınmaktansa topyekün olarak belirtilmesinin daha bilimsel olacağı anlayışından ötürü yaralanmanın ağırlık ölçüsü de dikkate alınarak tedavi giderinin 5.000,00 TL olarak değerlendirildiği belirtilmiştir. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda tedavi

giderinin neye göre ve nasıl hesaplandığı belli olmayıp rapor denetime elverişli değildir. Yetersiz bilirkişi raporuna göre karar verilmesi eksik inceleme mahiyetindedir.

Mahkemece, konusunda uzman doktor bilirkişiden davacıda oluşan yaralanma sebebi ile yapılması muhtemel tedavi giderlerinin hangi masraf için hangi miktarda harcama yapılabileceği de tek tek gösterilmek suretiyle ayrıntılı, gerekçeli ve denetime açık rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, denetime elverişsiz rapora göre karar verilmesi isabetli olmamıştır.

SONUÇ:Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı ...Ş. vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı ...Ş. vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA ve peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalı ...Ş.'ye geri verilmesine, 01/10/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/482, Karar No: 2010/376, Tarih: 29.01.2010

**(Kapatılan)15. Hukuk Dairesi         2009/482 E.  ,  2010/376 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ticaret Mahkemesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki taraf vekillerince istenmiş ve temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, tekne yapım bedeli olarak davalıya yapılan ödemenin, sözleşmeden dönüldüğünden bahisle istirdadı istemiyle açılmıştır.

Davalı cevabında, davacının dayandığı sözleşmenin dava dışı ... ile yapıldığını belirterek davanın reddini savunmuş, karşı davasında, davacıyla yapılan 21.02.2007 tarihli sözleşmeye göre imalâtı tamamlanan teknenin teslim alınmaması nedeniyle davacı elinde kalan malzeme bedelleri ve kâr kayıplarının tazminini istemiştir.

Mahkemece, asıl davanın reddine, karşı davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, karar, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı ve karşı davacının tüm, davacı ve karşı davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları reddedilmelidir.

2-Asıl dava, sözleşmenin ... ile imzalandığı, davacının bu sözleşmeye dayanarak fazla ödeme talep edemeyeceği gerekçesiyle reddedilmiştir. Bu durumda, husumet yokluğundan dava reddedildiğine göre Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’nin 7. maddesi uyarınca maktu vekâlet ücretine hükmedilmesi gerekirken nisbî vekâlet ücreti verilmesi doğru olmadığından karar bozulmalıdır. Nevar ki düşülen bu hatanın giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden hükmün HUMK’nın 438/VII. maddesi uyarınca düzeltilerek onanması uygun bulunmuştur.

SONUÇ:Yukarıda (1.) bendde açıklanan nedenlerle davalı ve karşı davacının tüm, davacı ve karşı davalının sair temyiz itirazlarının reddine, (2.) bent uyarınca hüküm fıkrasının 1. bendinin üçüncü paragrafında yer alan “1.806,36 YTL” rakamının çıkartılarak yerine “500,00 TL maktu” rakam ve kelimesinin yazılmasına ve hükmün değişik bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 177,45 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davacı-k.davalı ...den, bakiye 17,05 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davalı-k.davacı Lahur Marine Deniz ve Yat Malz.Tic.San.Ltd.Şti.den alınmasına, 29.01.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/20579, Karar No: 2020/11754, Tarih: 14.10.2020

**4. Ceza Dairesi         2020/20579 E.  ,  2020/11754 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇLAR : İmar kirliliğine neden olma, mühür bozma

HÜKÜMLER : Beraat

KARAR

Yerel Mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararın niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü,

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede, başkaca nedenler yerinde görülmemiştir.

Ancak,

1- 03/10/2013 tarihli yapı tatil tutanağında, yapının 32 x 31 m² ebatlarında su basman seviyesinde temel betonunun dökülmüş ve 103 m+ 35 mt uzunluğunda istinat duvarının yapılmış olduğu hususlarının tespit edilerek inşaatın mühürlendiği, daha sonra inşaat mahallinde 08/10/2013 tarihinde yapılan kontrol sonucu mührün bozulduğu ve bina yapımına devam edildiğinin tespit edildiği, mahkeme tarafından olay yerinde yapılan keşif sonrası düzenlenen bilirkişi raporunda inşaatın mühürlenmesinden sonra imalata devam edildiği ve mührün bozulduğunun belirtilmesi karşısında sanığın her iki suçtan mahkumiyeti yerine beraat kararı verilmesi,

2- İmar kirliliğine neden olma suçunun oluştuğunun kabulü durumunda ise, hükümden sonra 18/05/2018 tarihinde 30425 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak aynı gün yürürlüğe giren 7143 sayılı Kanun'un 16. maddesi ile 3194 sayılı İmar Kanunu'na eklenen geçici 16. maddesi uyarınca sanığın hukuki durumunun yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş ve katılan ... vekilinin temyiz nedenleri yerinde görüldüğünden tebliğnameye aykırı olarak, HÜKÜMLERİN BOZULMASINA, yargılamanın bozma öncesi aşamadan başlayarak sürdürülüp sonuçlandırılmak üzere dosyanın esas/hüküm mahkemesine gönderilmesine, 14/10/2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/4259, Karar No: 2019/6633, Tarih: 23.05.2019

**12. Ceza Dairesi         2017/4259 E.  ,  2019/6633 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : 2863 sayılı Kanuna aykırılık

Hüküm : Beraat

2863 sayılı Kanuna aykırılık suçundan sanığın beraatine ilişkin hüküm, katılan vekili tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Sanığın, Muğla Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun 22-23/10/2010 tarih ve 6598 sayılı kararı ile tescilli 3. derece doğal sit alanında bulunan taşınmazda izinsiz olarak 17 metre uzunluğunda ve 7 metre yüksekliğinde, taş duvardan, malzeme ayrıştırıcı elek inşa ettiğinin ve aynı bölgede 5.000 metrekarelik alanda kazı, düzeltme ve hafriyat dökme çalışmalarında bulunduğunun tespit edilmesi üzerine sanık hakkında dava açıldığı, Muğla Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun 28/01/2011 tarih, 2011/255 sayılı kararıyla, 3. derece doğal sit alanı içerisinde kalan özel mülkiyete ait parselin 5.000 metrekarelik kısmına kum, taş ve bahçe toprağı depolanmasına ilişkin talebe istinaden, Kurulun 19/06/2007 tarih ve 728 sayılı ilke kararı doğrultusunda, doğal peyzaj ve siluetin bozulmaması, cüruf, çöp, sanayi artığı dökülmemesi koşuluyla kum, taş ve bahçe toprağı dökülmesinde sakınca bulunmadığına karar verildiği, sanık tarafından malzeme ayrıştırıcı elek inşası için anılan Kurula izin başvurusunda bulunulduğuna dair dosya kapsamında herhangi bir bilgi – belgenin bulunmadığı, her ne kadar Gündoğan Belediyesi tarafından 22/04/2011 tarihinde yerinde yapılan incelemeler sonunda, dava konusu 17 x 7 metrelik taş duvarın sanık tarafından yıkıldığına dair tespitte bulunulmuş ise de, mahkemece yapılan keşif sonrası dosyaya sunulan 24/10/2013 havale tarihli bilirkişi raporunda, taş duvarın yaklaşık 4 metre uzunluğunda, 3,5 metre yüksekliğinde düzgün örülmüş kısmının ve üzerine iri taşlarla gelişigüzel dizilmiş kısmın durduğunun, duvarın yasal hale getirilmediğinin, arazinin tabii dokusu olan siyah kotun yok edildiğinin tespit edilmesi karşısında, sanığın 2863 sayılı Kanuna aykırılık suçundan mahkumiyetine dair hüküm tesis edilmesi gerektiği gözetilmeksizin, Muğla Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun, “doğal peyzaj ve siluetin bozulmaması, cüruf, çöp, sanayi artığı dökülmemesi koşuluyla kum, taş ve bahçe toprağı dökülmesinde sakınca bulunmadığına” ilişkin kararının, malzeme ayrıştırıcı elek inşasına da teşmil edilerek beraat kararı verilmesi,

Kanuna aykırı olup, katılan vekilinin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görüldüğünden, 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi gereğince, hükmün isteme aykırı olarak BOZULMASINA, 23/05/2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/2139, Karar No: 2009/5654, Tarih: 05.05.2009

**(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2009/2139 E.  ,  2009/5654 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 29.01.2007 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali ve tescili istenmesi üzerine yapılan muhakeme sonunda; davanın kısmen kabul, kısmen reddine dair verilen 28.07.2008 günlü hükmün Yargıtayca, duruşmalı olarak incelenmesi bir kısım davalılar vekili tarafından istenilmekle, tayin olunan 05.05.2009 günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden bir kısım davalılar vekili Av.... geldi. Karşı taraftan gelen olmadı. Açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelen tarafın sözlü açıklamaları dinlendi. Duruşmanın bittiği bildirildi. ... karara bırakıldı. Bilahare dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, yükleniciden temlik alınan haklara dayalı tapu iptali ve tescil istemiyle açılmıştır.

Hükmü, temyiz eden davalılar, sözleşmenin ifa ile sonuçlanmadığını, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, vazgeçme sebebiyle bir kısım davalılar hakkındaki davanın reddine, iradi olarak tapu devrine yanaşmayan davalılar üzerindeki payın iptali ile davacı kooperatif adına tesciline karar verilmiştir.

Hükmü, bir kısım davalılar vekili Av.... temyiz etmiştir.

Dosyada yer alan bilgi ve belgelerden, dava dışı yükleniciler ... ... ile ... ... ... ve 14 ada 4 sayılı parselin arsa malikleri arasında arsa payı devri karşılığı 17.05.1996 tarihli, yine dava dışı yükleniciler ve 14 ada 3 sayılı parselin arsa malikleri arasında 21.05.1996 tarihli inşaat yapım sözleşmelerinin bulunduğu, yüklenici ... ...’ın bu sözleşmeden kaynaklanan haklarını 26.11.2004 tarihinde, ... ... ...’nin ise 06.02.2001 tarihinde davacı S.S. ... Konut ... Kooperatifine temlik ettikleri anlaşılmaktadır. Davacı Kooperatif, eldeki davayı bu temlik sözleşmelerine dayanarak açmış bulunmaktadır.

Bir tanımlama yapmak gerekirse; alacağın temliki, alacaklı ile onu devralan üçüncü şahıs arasında borçlunun rızasına ihtiyaç olmaksızın yapılabilen ve sadece kazandırıcı bir tasarruf işlemi niteliğini taşıyan şekle bağlı bir akittir. Burada ayrıca, arsa payı karşılığı inşaat yapım sözleşmelerinin niteliği üzerinde de durmak gerekecektir. Eser sözleşmelerinin bir türü olan arsa payı karşılığı inşaat yapım sözleşmeleri yüklenicinin finansı kendisi tarafından sağlanarak, arsa maliki veya maliklerinin arsası üzerine bina yapım işini üstlendiği, arsa malikinin ise bedel olarak binadaki bir kısım bağımsız bölüm mülkiyetini yükleniciye geçirmeyi vaat ettiği sözleşmelerdir. Bu tür sözleşmelerde, inşaat yapımının ücreti, arsa sahibi tarafından yükleniciye bir miktar para olarak değil, ayın olarak ödenmektedir. Davacı kooperatifin, temlik alarak yüklenici sıfatını kazandığı davalılar ile dava dışı arsa sahipleri arasındaki 17.05.1996 ve 21.05.1996 tarihli sözleşmeler hukuki mahiyetleri itibariyle az yukarıda tarifi yapılan ve istisna sözleşmelerinin bir türü olan arsa payı karşılığı inşaat yapım sözleşmeleridir.

Arsa sahipleri ile arsa payı karşılığı inşaat yapım sözleşmesi bulunan yükleniciden, sözleşmede ona bırakılması kararlaştırılan bağımsız bölümü temlik alan davacı kooperatifin, arsa sahiplerini (borçluyu) ifaya zorlayabilmesi için bazı koşulların varlığı gerekir. Gerçekten, BK’nun 167.maddesi gereğince; “borçlu temlike vakıf olduğu zaman, temlik edene karşı haiz olduğu def’ileri temellük edene karşı dahi dermeyan edebilir.” Buna göre temliki öğrenen borçlu, temlik olmasaydı önceki alacaklıya karşı ne tür def’iler ileri sürebilecekse, aynı def’ileri yeni alacaklıya (temlik alan üçüncü kişiye) karşı da ileri sürebilir. Temlikin konusu, yüklenicinin arsa payı devri karşılığı arsa sahibi ile yaptığı sözleşme uyarınca hak kazandığı gerçek alacak ne ise, o olacağından, temlik eden yüklenicinin arsa sahibinden hak kazanmadığını üçüncü kişiye temlik etmesi arsa sahibi bakımından önemsizdir. Diğer taraftan, yüklenici arsa sahibine karşı öncelikli edimini tamamen veya kısmen yerine getirmeden kazanacağı şahsi hakkı üçüncü kişiye temlik etmişse, üçüncü kişi BK’nun 81.maddesinden yararlanma hakkı bulunan arsa sahibini ifaya zorlayamaz.

Bu genel bilgilerden sonra somut olaya gelince;

Yapılan keşif sonucu düzenlenen bilirkişi raporunda; sözleşme konusu 14 ada 4 ve 3 sayılı parsellerin tevhit edilerek 1658 ada 31 parsel numarasını aldığı, bu taşınmaz üzerinde 4 ayrı blok halinde inşaat yapıldığı görülmektedir. Temyiz eden davalıların taraf olduğu 17.05.1996 tarihli arsa payı karşılığı inşaat yapım sözleşmesinde yapılacak inşaatlara karşılık arsa sahiplerine 27 adet daire ve 9 adet dükkan verilmesinin kararlaştırıldığı görülmektedir. Kısaca,