muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2018/9332, Karar No: 2018/18182, Tarih: 11.09.2018

İşletme içi sebeplerden, işverenin, işletme yönetiminin esasını teşkil eden işletme politikasını gerçekleştirmek için, teknik, organizasyon ve ekonomik sahada aldığı bütün işletmesel tedbirler anlaşılmalıdır. Bu tedbirler aracılığıyla işveren, işletmenin organizasyon yapısı ve üretimle ilgili düzenleme yapma hakkını (yönetsel karar alma hakkını) kullanmaktadır. Rasyonalizasyon tedbirleri (örneğin, safi hasıla yaratmayan faali­yetlerin elimine edilmesi için sürekli iyileştirme süreci), üretimin durdurulması veya üretimde değişiklik yapmak, masrafların kısılması, yeni çalışma, imalat ve üretim metotlarının uygulamaya sokulması veya değiştirilmesi, yeni bir pazarlama sisteminin uygulamaya sokulması; yarım gün çalışmayı tam gün çalışmaya dönüştürme, işlerin, işyerinin tam gün çalışılan yerlerinde mi yoksa kısmi süreli çalışılan yerlerde mi yapılacağının karara bağlanması, vardiya usulü çalışma sistemine geçme, çalışma sürelerinin azaltılması, çalışma sürecinde reorganizasyona gide­rek, çalışma yoğunluğunun arttırılması, işyerinin verimsiz çalışması veya kazançta düşme, işyeri sahalarının veya bölümlerinin birleştirilmesi, üretimin bir kısmının yurt dışına kaydırılması, belirli faaliyetlerin başka firmalara (outsourcing) veya alt işverene aktarılması, işletmenin üretim kapasitesini düşürmek, işletme veya işyerini kapatmak ya da işletmenin bir bölümünü veya servisini kapatmak, kazanç maksimizasyonu (kazancı azami hadde çıkartma), Lean-management’in veya grup çalışma sisteminin uygulamaya sokulması gibi organizasyona yönelik değişiklikler, işverenin işçi mevcudunu süresiz azaltma kararı, doktrin ve Alman yargı içtihatlarında işletme içi sebep olarak nitelendirilen işletmesel kararlara örnek olarak verilebilir. İşletme içi sebeplerden kaynaklanan fesihlerde, işverenin, hangi tedbirleri aldığını ve bu tedbirlerin iş sözleşmesi feshedilen işçinin işine nasıl etki ettiğini ortaya koymak zorundadır. İşveren, işletme içi tedbirlerin, amaca uygunluğunu ve gereklili­ğini gerekçelendirmek zorunda değildir. İşletme içi sebeplere dayanılarak yapılan fesihlerde, mahkemeler tarafından dikkate alınacak olan husus, işletmesel kararın fiilen uygulamaya geçirilip geçirilmediği ve feshi ihbar süresinin geçmesiyle birlikte, işçinin işyerinde çalışma imkânının ortadan kalkıp kalkmadığıdır. Bu bağlamda işveren, organizasyona yönelik veya teknik hangi tedbiri aldığını ve bu tedbirin uygulanmasıyla iş sözleşmesi feshedilen işçinin işine nasıl olumsuz yönde etki ettiğini açıkça ortaya koymalıdır.

İşletmesel karar söz konusu olduğunda, kararın yararlı ya da amaca uygun olup olmadığı yönünde bir inceleme yapılamaz. Kısaca işletmesel kararlar yerindelik denetimine tabi tutulamaz. İşverenin serbestçe işletmesel karar alabilmesi ve bunun kural olarak yargı denetimi dışında tutulması şüphesiz bu kararların hukuk düzeni tarafından öngörülen sınırlar içinde kalınarak alınmış olmalarına bağlıdır.

İşletmesel karar söz konusu olduğunda, kararın yararlı ya da amaca uygun olup olmadığı yönünde bir inceleme yapılamaz. Kısaca işletmesel kararlar yerindelik denetimine tabi tutulamaz. İşverenin serbestçe işletmesel karar alabilmesi ve bunun kural olarak yargı denetimi dışında tutulması şüphesiz bu kararların hukuk düzeni tarafından öngörülen sınırlar içinde kalınarak alınmış olmalarına bağlıdır.

4857 sayılı İş Kanunu’nun 20/2 maddesinde açıkça, feshin geçerli nedenlere dayandığının ispat yükü davalı işverene verilmiştir. İşveren ispat yükünü yerine getirirken, öncelikle feshin biçimsel koşullarına uyduğunu, daha sonra, içerik yönünden fesih nedenlerinin geçerli (veya haklı) olduğunu kanıtlayacaktır. Bu kapsamda, işveren fesihle ilgili karar aldığını, bu kararın istihdam fazlası meydana getirdiğini, tutarlı şekilde uyguladığını ve feshin kaçınılmaz olduğunu ispatlamalıdır.

İşverenin, dayandığı fesih sebebinin geçerli (veya haklı) olduğunu uygun delillerle inandırıcı bir biçimde ortaya koyması, kanıt yükünü yerine getirmiş sayılması bakımından yeterlidir. Ancak bu durum, uyuşmazlığın çözümlenmesine yetmemektedir. Çünkü yasa koyucu işçiye başka bir olanak daha sunmuştur. Eğer işçi, feshin, işverenin dayandığı ve uygun kanıtlarla inandırıcı bir biçimde ortaya koyduğu sebebe değil, başka bir sebebe dayandığını iddia ederse, bu başka sebebi kendisi kanıtlamakla yükümlüdür. İşçinin işverenin savunmasında belirttiği neden dışında, iş sözleşmesinin örneğin sendikal nedenle, eşitlik ilkesine aykırı olarak, keza keyfi olarak feshedildiğini iddia ettiğinde, işçi bu iddiasını kanıtlamak zorundadır.

Feshin işletme, işyeri ve işin gerekleri nedenleri ile yapıldığı ileri sürüldüğünde, öncelikle bu konuda işverenin işletmesel kararı aranmalı, bağlı işveren kararında işgörme ediminde ifayı engelleyen, bir başka anlatımla istihdamı engelleyen durum araştırılmalı, işletmesel karar ile istihdam fazlalığının meydana gelip gelmediği, işverenin bu kararı tutarlı şekilde uygulayıp uygulamadığı(tutarlılık denetimi), işverenin fesihte keyfi davranıp davranmadığı (keyfilik denetimi) ve işletmesel karar sonucu feshin kaçınılmaz olup olmadığı (ölçülülük denetimi-feshin son çare olması ilkesi) açıklığa kavuşturulmalıdır.

İşletmesel kararın amacı ve içeriğini belirlemekte özgür olan işveren, işletmesel kararı uygulamak için aldığı tedbirin feshi gerekli kıldığını, feshin geçerli nedeni olduğunu kanıtlamalıdır. İşletmesel kararın amacı ve içeriğini serbestçe belirleyen işveren, uygulamak için aldığı, geçerli neden teşkil eden ve ayrıca istihdam fazlası doğuran tedbire ilişkin kararı, sürekli ve kalıcı şekilde uygulamalıdır. İşveren işletme, işyeri ve işin gerekleri nedeni ile aldığı fesih kararında, işyerinde istihdam fazlalığı meydana geldiğini ve feshin kaçınılmazlığını kanıtlamak zorundadır. İş sözleşmesinin feshiyle takip edilen amaca uygun daha hafif somut belirli tedbirlerin mevcut olup olmadığının değerlendirilmesi, işverenin tekelinde değildir. Bir bakıma feshin kaçınılmaz olup olmadığı yönünde, işletmesel kararın gerekliliği de denetlenmelidir. Feshin kaçınılmazlığı ekonomik açıdan değil, teknik denetim kapsamında, bu kararın hukuka uygun olup olmadığı ve işçinin çalışma olanağını ortadan kaldırıp kaldırmadığı yönünde, kısaca feshin son çare olması ilkesi çerçevesinde yapılmalıdır.

İş ilişkisinde işletmesel kararla iş sözleşmesini fesheden işveren, Medeni Kanun’un 2. maddesi uyarınca, yönetim yetkisi kapsamındaki bu hakkını kullanırken, keyfi davranmamalı, işletmesel kararı alırken dürüst olmalıdır. Keyfilik denetiminde işverenin keyfi davrandığını işçi iddia ettiğinden, genel ispat kuralı gereği, işçi bu durumu kanıtlamalıdır.

Dosya içeriğine göre, davalı bünyesinde teknisyen olarak çalışan davacının iş sözleşmesi; “... ekonomik yapıda istenen faaliyetleri yerine getirebilmesi ve dağıtım sektöründe oluşan boşluğu doldurabilmesi için küçülmesi zorunlu olduğundan 19.09.2016 tarih 17-301 sayılı Yönetim Kurulu Kararı ile ...'ın yeniden yapılanması kapsamında 01.09.2016 tarihi itibariyle 30 hizmet yılından gün almış I ve II sayılı cetvelde bulunan memur personelin istihdam fazlası olarak diğer kamu kurum ve kuruluşlarına nakli ile 30 hizmet yılından gün almış 4857 sayılı İş Kanuna tabi sendikalı ve sendikasız işçi olarak çalışan personelin iş akdinin feshine” yönelik 14.11.2016 tarihli bildirim ile sona erdirilmiştir. Yukarıda açıklanan ilke kararında da ifade edildiği üzere, işletmesel kararın objektif ve tutarlı olması, keyfi olmaması ve feshe son çare olarak başvurulması gerekmektedir.

Somut olayda; İlk Derece Mahkemesince feshin geçerli nedene dayandığının ispatlanamadığı kanaatine varılmıştır. Ancak davalı işyerinde alınan işletmesel kararın kapsamı ve davacının çalıştığı birimin kapatılmasına yönelik değişikliğin kapsamının ne olduğu, davacının çalıştığı pozisyonun görev itibariyle bu durumdan nasıl etkilendiği, davacının pozisyonuna ihtiyaç olup olmadığı, iş gücü fazlalığı oluşup oluşmadığı, davalı tarafça alınan bu kararın tutarlı olarak uygulanıp uygulanmadığı, işyerinde ve davalı bünyesindeki işyerlerinde fesih öncesi ve sonrası 6 ay süre ile davacı ile aynı görevde işten çıkarılan ve işe alınan personel olup olmadığı araştırılmamıştır. Bu sebeple fesih bildiriminde yer alan hususların uzman bilirkişi aracılığı ile geçerli neden oluşturup oluşturmadığı yukarıda belirtilen ilkeler doğrultusunda araştırılarak sonuca gidilmesi gerekmektedir.

Anılan hususlar gözetilmeksizin, eksik inceleme sonucunda İlk Derece Mahkemesince yazılı şekilde hüküm tesisi ve bu karara karşı davalı vekilince yapılan istinaf başvurusunun esastan reddi kararı hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının yukarıda yazılı sebeplerle BOZULMASINA, dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, bozma kararının bir örneğinin İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 11/09/2018 gününde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/31956, Karar No: 2015/17956, Tarih: 16.11.2015

**13. Ceza Dairesi         2014/31956 E.  ,  2015/17956 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 8 - 2013/146417

MAHKEMESİ : Posof Asliye Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 22/02/2013

NUMARASI : 2012/34 (E) ve 2013/19 (K)

SUÇ : Hakkı olmayan yere tecavüz etme

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek, gereği düşünüldü:

Dosya kapsamına göre, sanığın müştekinin zilyetliğinde bulunan arazilerden müştekinin rızası bulunmadan ot biçmesi şeklinde gerçekleşen eyleminin 5237 sayılı TCK’nın 141/1. maddesinde düzenlenen hırsızlık suçunu oluşturduğu halde, eylemin nitelendirilmesinde yanılgıya düşülerek yazılı şekilde uygulama yapılması,

Bozmayı gerektirmiş, o yer Cumhuriyet Savcısının temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenle tebliğnameye uygun olarak BOZULMASINA, 16.11.2015 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/822, Karar No: 2019/11700, Tarih: 11.12.2019

**12. Ceza Dairesi         2019/822 E.  ,  2019/11700 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Taksirle yaralama

Hüküm : TCK'nın 89/4, 62/1, 51/1-3-1-7-8, 53/6. maddeleri gereğince mahkumiyet

Taksirle yaralama suçundan sanığın mahkumiyetine ilişkin hüküm, sanık ve katılan vekili tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Sanığın idaresindeki aracı ile meskun mahalde, gece vakti saat 22.40 sıralarında aydınlatmanın bulunduğu ancak bozuk olduğu yolda seyri sırasında, kontrolsüz kavşağa geldiğinde, geçiş önceliği kuralına aykırı hareket eden katılan ...’nın kullandığı araca frene basmasına rağmen duramayarak kavşakta çarpması neticesinde dört kişinin basit tıbbi müdahale ile giderilebilir şekilde yaralandığı olayda; sanığın olaydan 20 dakika sonra yapılan alkol ölçümünde 0.57 promil alkollü olduğu anlaşılmış ise de, Dairemizin yerleşik içtihatları göz önünde bulundurularak kaza esnasında 1,00 promil altında bir miktarda alkollü olan sanık hakkında TCK'nın 22/3. maddesinde tanımlı bilinçli taksir hükümlerinin uygulanamayacağı değerlendirilerek teblignamede bu konu hakkında bozma öneren görüşe iştirak edilmeyerek ve kavşağa yaklaşırken hızını azaltmayarak dört kişinin yaralanmasına tali kusurlu ile neden olan sanık hakkında mahkemece kurulan hükümde bir isabetsizlik görülmemekle,

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanığın ve katılan vekilinin bir nedene dayanmayan temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün isteme aykırı olarak ONANMASINA, 11/12/2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/7119, Karar No: 2022/18805, Tarih: 09.11.2022

**11. Ceza Dairesi         2022/7119 E.  ,  2022/18805 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Sahte fatura kullanma

...

Sanık tarafından 2009 takvim yılında kullanıldığı iddia edilen son sahte faturanın Aralık ayına ait olduğu ve KDV indiriminde kullanıldığı dosya kapsamından anlaşılmakla, suç tarihinin "25.01.2010" olduğu belirlenerek yapılan incelemede;

Sanığa yüklenen “2009 takvim yılında sahte fatura kullanma” suçunun Kanundaki cezasının türü ve üst sınırına göre, 5237 sayılı TCK’nin 66/1-e ve 67/4. maddelerinde öngörülen olağanüstü dava zamanaşımının, 25.01.2010 olan suç tarihinden temyiz inceleme tarihine kadar gerçekleştiği ve bu itibarla katılan vekilinin temyiz nedenleri yerinde görüldüğünden, diğer yönleri incelenmeyen hükmün 5320 sayılı Kanun’un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nin 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA; ancak yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen bu hususta, aynı Kanun’un 322. maddesindeki yetkiye dayanılarak karar verilmesi mümkün olduğundan, sanık hakkındaki kamu davasının gerçekleşen olağanüstü dava zamanaşımı nedeniyle 5271 sayılı CMK’nin 223/8. maddesi uyarınca DÜŞMESİNE, 09.11.2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/19377, Karar No: 2016/2319, Tarih: 10.02.2016

**18. Ceza Dairesi         2015/19377 E.  ,  2016/2319 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇA SÜRÜKLENEN ÇOCUK : ...

SUÇ : Görevi yaptırmamak için direnme

HÜKÜM : Mahkumiyet

TEMYİZ EDENLER : Suça sürüklenen çocuk, katılan vekili

KARAR

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararın niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

1- TCK'nın 265. maddesinde "görevi yaptırmamak için direnme" başlığıyla "seçenekli hareketli" ve "amaçlı bir fiil" olarak düzenlenen ve görevin yapılmasını önleme maksadıyla kamu görevlisine karşı gelinmesi eylemleri cezalandırılan suç tipinde; hareketin "cebir veya tehdit" şeklindeki icrai davranışlarla işlenebileceğinin öngörüldüğü ve belirtilen tipik hareketleri içermeyen pasif direnme fiillerinin bu suçu oluşturmayacağı göz önüne alındığında; somut olay kapsamında, suça sürüklenen çocuğun çalışmakta olduğu iş yerine haciz işlemleri için gelen katılanlara sinirli bir şekilde, “burada haciz yapamazsınız, çıkın gidin” diye bağırdığının, jandarma getirtileceğinin söylenmesi üzerine “kimi getirtirseniz getirin” dediğinin ve hızlı bir şekilde çekmeceleri kontrol ederek bir şeyler aradığının, ardından jandarmanın gelmesiyle haciz işlemlerine devam edildiğinin, suç tarihinde düzenlenen haciz tutanağı ile katılanların ve tanıkların anlatımlarından da anlaşıldığı üzere fiziki herhangi bir müdahalenin bulunulmadığının anlaşılması karşısında, suça sürüklenen çocuğun görevlilere karşı görevin yapılmaması için gerçekleştirdiği cebir veya tehdit eylemlerinin nelerden ibaret olduğu karar yerinde tartışılıp değerlendirilmeden “sanığın hiddetlenerek, müdahillere fiilen engel olduğu, yüksek sesle bağırıp tehdit vari konuşup çekmeceleri bir alet elde etmek için aradığı ve üzerlerine yürüyerek, iş yerinde cebir ve tehdit ile çıkmalarını sağladığı” şeklindeki yetersiz gerekçe ile mahkûmiyet hükmü kurulması,

2- Kabule göre de; eylemin birden fazla kamu görevlisine karşı işlendiği kabul edilmesine rağmen sanık hakkında TCK'nın 43/2. maddesinin uygulanmaması,

3- Yargılama giderlerinin yalnızca suça sürüklenen çocuktan tahsilinin mümkün olduğu gözetilmeden “suça sürüklenen çocuktan ve ailesinden tahsili için harç tahsil müzekkeresi yazılmasına” şeklinde karar verilerek CMK’nın 325/1. maddesine aykırı davranılması,

Kanuna aykırı ve suça sürüklenen çocuk ... ile katılan ... vekilinin temyiz nedenleri yerinde görüldüğünden, tebliğnamedeki isteme uygun olarak HÜKMÜN BOZULMASINA, yargılamanın bozma öncesi aşamadan başlayarak sürdürülüp sonuçlandırılmak üzere dosyanın esas/hüküm mahkemesine gönderilmesine, 10.02.2016 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/3808, Karar No: 2011/7144, Tarih: 24.11.2011

**1. Ceza Dairesi         2008/3808 E.  ,  2011/7144 K.**

**"İçtihat Metni"**

TEBLİĞNAME : 1-B/2008/54

MAHKEMESİ :(BERGAMA) Ağır Ceza Mahkemesi

TARİH VE NO :04/04/2007-282/70

SUÇ:Kasten yaralamak

M.. B..'i kasten yaralamaktan sanıklar R. Ö., U.. H.. ve H.. Ö.., R.. Ö..'ü kasten yaralamaktan sanık M.. B..'in yapılan yargılanmaları sonunda: Hükümlülüklerine ilişkin (BERGAMA) Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 04/04/2007 gün ve 282/70 sayılı hükmün Yargıtay’ca incelenmesi sanıklar müdafiileri taraflarından istenilmiş olduğundan dava dosyası C.Başsavcılığından tebliğname ile Dairemize gönderilmekle; incelendi ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanıkların suçunun sübutu kabul, takdir ve tahrike ilişen cezayı azaltıcı nedenin nitelik ve derecesi takdir kılınmış, savunması inandırıcı gerekçelerle reddedilmiş, incelenen dosyaya göre verilen hükümlerde bozma nedeni dışında isabetsizlik görülmemiş olduğundan, Hüseyin ve Ruhi müdafiinin eksik soruşturmaya, sanık Ufuk müdafiinin sübuta, sanık Mustafa'nın bir sebebe dayanmayan ve yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddine,

Ancak; hüküm tarihinden sonra yürürlüğe giren 5728 sayılı Yasanın 562.maddesi ile değişik 5271 sayılı CMK.nun 231.maddesi uyarınca sanıkların hukuki durumunun yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Yasaya aykırı olup, sanıklar müdafiilerinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükümlerin tebliğnamedeki düşünceye uygun olarak (BOZULMASINA), 24/11/2011 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/2156, Karar No: 2018/7817, Tarih: 03.12.2018

**20. Hukuk Dairesi         2017/2156 E.  ,  2018/7817 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava dilekçesinde, davalı ...'ın davaya konu sitede aracını değişik tarihlerde yasak olan yerlere park ettiğini, bu nedenle KMK'nın 37. maddesini ihlal ettiğini, bu hususta KMK'nın 33. maddesi gereğince hakimin müdahalesi yolu ile davalının park yasağı ihlaline son verilmesi istenilmiştir.

Mahkemece açılan davanın kabulü ile; davalı tarafın Kat Mülkiyeti Kanununun 18. maddesi ve site yönetim planına ve geleneksel olan site yaşam kurallarına aykırılık teşkil edecek şekilde aracını gelişigüzel park etmesinden dolayı acil durumlar nedeni ile ambulans, polis aracı, itfaiye araçlarının geliş ve geçişlerinin engellemek sureti ile uygunsuz yerlere park etmelerinin HMK'nın 33. maddesi uyarınca önlenmesine, davalı taraf açıkça bu eylemi nedeni ile temerrüde düşülmediğinden dolayı davacı tarafın yargılama gideri ve vekalet ücreti talebinin reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından yargılama gideri ve vekalet ücretine yönelik olarak temyiz edilmiştir.

Dava, hakimin müdahalesi istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verildiğine göre, davada kendisini vekille temsil ettiren davacı yararına hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca vekalet ücreti takdir edilmemesi, davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davalıdan tahsiline karar verilmemesi doğru görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK'nın 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde iadesine 03/12/2018 günü oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/2469, Karar No: 2011/1610, Tarih: 21.02.2011

**4. Hukuk Dairesi         2010/2469 E.  ,  2011/1610 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı ... ve ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... ve diğerleri aleyhine 14/06/2007 gününde verilen dilekçe ile maddi ve manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 19/11/2009 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacılar vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.

2-Diğer temyiz itirazına gelince; dava trafik kazası nedeniyle desteğin ölümünden dolayı uğranılan maddi ve manevi zararın ödetilmesi istemine ilişkin olup yerel mahkemece istemin bir bölümünün kabulüne karar verilmiştir.

Borçlar Yasası'nın 47. maddesi gereğince yargıcın, özel durumları göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği para tutarı adalete uygun olmalıdır. Takdir edilecek bu tutar, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir işlevi (fonksiyonu) olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi malvarlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek tutar, var olan durumda elde edilmek istenilen doyum (tatmin) duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22/06/1966 gün ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel durum ve koşullar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden yargıç, bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde nesnel (objektif) ölçülere göre uygun (isabetli) bir biçimde göstermelidir.

Dava konusu olayın tarihi, ölenin davacılara yakınlığının derecesi ve yukarıdaki ilkeler gözetildiğinde davacılar yararına takdir edilen 2.000,00'er TL manevi tazminat azdır. Daha üst düzeyde manevi tazminat takdir edilmek üzere kararın bozulması gerekirse de belirlenen bu yanılgının giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden Hukuk Usulü Muhakemeleri Yasası'nın 438/7. maddesi gereğince, her bir davacı yararına 4.000,00'er TL manevi tazminat takdir olunmak suretiyle, kararın düzeltilerek onanması uygun görülmüştür.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda (2) sayılı bentte gösterilen nedenlerle hüküm fıkrasının manevi tazminat takdirine ilişkin 2 nolu bendinde yer alan “...2.000,00...” ve “...2.000,00...” biçimindeki sayı dizilerinin ayrı ayrı silinerek yerlerine sırasıyla “...4.000,00...” ve “...4.000,00...” sayı dizilerinin yazılmasına; harç alınmasına ilişkin 3 nolu bendinin silinerek yerine 3 nolu bent olarak “3-Kabul edilen maddi tazminat tutarı yönünden alınması gereken 112,87 TL karar harcının tüm davalılardan, kabul edilen manevi tazminat tutarı yönünden hesaplanan 432,00 TL karar harcının davalılar ... ve ...’dan ortaklaşa ve dayanışmalı olarak (müştereken ve müteselsilen) alınıp Hazine'ye gelir yazılmasına, davacılardan alınan 540,00 TL peşin harcın kesinleştiğinde ve istekleri durumunda davacılara geri verilmesine,” biçimindeki tümcenin yazılmasına; 4 ve 5 nolu bentlerinde, kabul ve reddedilen manevi tazminat tutarları üzerinden taraflar yararına avukatlık ücreti takdirine ilişkin “...575,00...” ve “...575,00...” biçimindeki sayı dizilerinin ayrı ayrı silinerek yerine sırasıyla “...960,00...” ve “...960,00...” sayı dizilerinin yazılmasına; yargılama giderine ilişkin 6 nolu bendinde yer alan “...249,95...” biçimindeki sayı dizisinin silinerek yerine “...500,00...” sayı dizisinin yazılmasına; öteki temyiz itirazlarının ilk bentteki nedenlerle reddiyle kararın düzeltilmiş bu biçiminin ONANMASINA ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 21/02/2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.