muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/12025, Karar No: 2020/6606, Tarih: 09.11.2020

**11. Ceza Dairesi         2017/12025 E.  ,  2020/6606 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Sahte fatura kullanmak

HÜKÜM : Mahkumiyet

1-.... Ltd. Şti. yetkilisi olan sanığın, “2008, 2009 ve 2010 takvim yıllarında sahte fatura kullanma“ suçunu işlediğinin iddia ve kabul olunduğu olayda; sanığın savunmasında, faturaların gerçek alışverişlere dayandığını beyan ederek suçlamaları kabul etmemesi ile vergi incelemesi sırasında alınan beyanında ödemelerin banka aracılığı ile yapıldığını bildirmesine rağmen, 12/06/2013 tarihli ve 2013-A-605/21 sayılı Vergi Tekniği Raporunda çekle yapılan ödemelerin muvazaalı olduğunun belirtilmesi karşısında, maddi gerçeğin kuşkuya yer bırakmayacak şekilde tespiti bakımından;

a)Sahte olduğu iddia olunan faturaları düzenleyen .... San. Tic. Ltd. Şti. hakkında tanzim edilen 23/12/2010 tarih ve VDENR-2010-484/272 sayılı Vergi Tekniği Raporunun dosyaya getirtilmesi, şirket yetkilisi/yetkilileri hakkında “2008, 2009 ve 2010 takvim yıllarında sahte fatura düzenleme“ suçlarından kamu davası açılıp açılmadığının araştırılması, açıldığının tespiti halinde dava dosyası getirtilip incelenerek bu davayı ilgilendiren delillerin onaylı örneklerinin dosyaya intikal ettirilmesi,

b)Gerektiğinde faturaların gerçek alım-satım karşılığı olup olmadığının belirlenmesi yönünden, mal ve para akışını gösteren sevk ve taşıma irsaliyeleri, teslim ve tesellüm belgeleri, bedelinin ödendiğine dair ticari teamüle uygun, kanıtlama yeterliliği olan banka hesap hareketleri ve kasa mevcuduyla uyumlu geçerli belgeler, düzenleyicinin yeterli mal girişi olup olmadığı da dikkate alınarak, faturaları düzenleyen mükellef ile sanığın ticari defter ve belgeleri üzerinde karşılıklı bilirkişi incelemesi yaptırılması, çekle yapıldığı belirtilen ödemelere ilişkin olarak 12/06/2013 tarihli ve 2013-A-605/21 sayılı Vergi Tekniği Raporunda belirtilen çek suretlerinin dosyaya getirtilmesi ile çekleri tahsil ettiği bildirilen .... isimli kişinin açık kimlik ve adres bilgilerinin tespiti sonrası bu kişi duruşmaya celp edilerek tanık sıfatıyla bilgisine başvurulması, buna göre ödemelerin muvazaalı olup olmadığının tespitine çalışılması, sonucuna göre sanığın hukuki durumunun takdir ve tayini gerekirken eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı şekilde mahkûmiyet hükümleri kurulması,

2-Kabule göre de;

2-Kabule göre de;

a)5271 sayılı CMK'nin 225. maddesi uyarınca hükmün konusu duruşmanın neticesine göre iddianamede gösterilen fiil ve failden ibaret olup, iddianamede açıklanan ve suç oluşturduğu ileri sürülen fiilin dışına çıkılarak açılmayan davadan yargılama yapılıp hüküm kurulmasının mümkün bulunmadığı, İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı‘nın 10/09/2013 tarihli 2013/88662 Soruşturma ve 2013/35876 Esas sayılı iddianamesi ile 213 sayılı VUK’nin 367. maddesine göre dava şartı olan ...‘nın 18/06/2013 tarihli ve RDK-3/2013-194 sayılı Rapor Değerlendirme Komisyonu mütalaasına uygun olarak sanık hakkında, "2008, 2009 ve 2010 takvim yıllarında sahte fatura kullanma" suçlarından kamu davası açıldığı, Mahkemece de gerekçede sanık hakkında “sahte fatura kullanma” suçundan hüküm kurulduğu belirtilmesine karşın, hüküm fıkrasında “sahte fatura düzenleme” suçundan hüküm kurulduğu belirtilmek suretiyle hükümde çelişkiye neden olunması,

b)Sanık hakkında 2009 takvim yılına ilişkin olarak mahkûmiyet hükmü kurulduğu belirtilen “2 no’lu” bölümde, herhangi bir temel ceza belirlenmediği halde, TCK’nin 62. maddesi uyarınca indirim yapılarak neticeten “2 yıl 6 ay hapis cezasına” hükmedilmesi,

c)5237 sayılı TCK'nin 43. maddesine göre “bir suç işleme kararının icrası kapsamında, değişik zamanlarda bir kişiye karşı aynı suçun birden fazla işlenmesi” halinde zincirleme suç hükümlerinin uygulanması gerektiği cihetle, aynı takvim yılı içerisinde farklı beyanname dönemlerinde birden fazla sahte fatura kullandığı kabul edilen sanık hakkında zincirleme suç hükümlerinin uygulanmaması,

d)5237 sayılı TCK’nin 53. maddesine ilişkin uygulamanın, Anayasa Mahkemesinin 08.10.2015 tarihli 2014/140 Esas ve 2015/85 Karar sayılı iptal kararı ile birlikte yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanık müdafinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükümlerin bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Kanun’un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nin 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ceza miktarı itibarıyla sanığın kazanılmış hakkının saklı tutulmasına, 09/11/2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/3178, Karar No: 2024/6626, Tarih: 16.10.2024

**1. Ceza Dairesi         2023/3178 E.  ,  2024/6626 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2023/44 E., 2023/153 K.

SUÇ : Nitelikli kasten öldürmeye teşebbüs

HÜKÜM : İstinaf başvurularının esastan reddi kararı

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Temyiz başvurularının esastan reddi ile hükmün onanması

İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 286/1. maddesi uyarınca temyiz edilebilir olduğu, 260/1. maddesi gereği temyiz edenlerin hükmü temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, 291/1. maddesi gereği temyiz istemlerinin süresinde olduğu, 294/1. maddesi gereği temyiz dilekçelerinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298/1. maddesi gereği temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Burhaniye 2. Ağır Ceza Mahkemesinin, 26.10.2022 tarihli ve 2022/7 Esas, 2022/433 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında nitelikli kasten öldürmeye teşebbüs suçundan, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 82/1-a, 35/2, 53. maddeleri uyarınca 17 yıl hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına karar verilmiştir.

2. Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesinin, 19.01.2023 tarihli ve 2023/44 Esas, 2023/153 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik katılan vekili ile sanık ve müdafiinin istinaf başvurularının 5271 sayılı Kanun’un 280/1- (a) bendi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanık ve müdafiinin temyiz sebepleri özetle; katılanın yaralanması konusunda alınan raporların yetersiz olduğuna, tasarlama şartlarının oluşmadığına, haksız tahrik hükümlerinin uygulanması gerektiğine, sanığın eyleminin kasten yaralama suçunu oluşturacağına ilişkindir.

III. GEREKÇE

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanık ve müdafiinin temyiz sebepleri özetle; katılanın yaralanması konusunda alınan raporların yetersiz olduğuna, tasarlama şartlarının oluşmadığına, haksız tahrik hükümlerinin uygulanması gerektiğine, sanığın eyleminin kasten yaralama suçunu oluşturacağına ilişkindir.

III. GEREKÇE

Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan ve dosya kapsamına göre yeterli olduğu anlaşılan delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, hükme esas alınan ve reddedilen delillerin açıkça gösterildiği, vicdani kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, katılanın yaralanması konusunda alınan raporların yeterli ve hüküm kurmaya elverişli olduğu, eylemin sanık tarafından öldürme kastıyla gerçekleştirildiğinin saptandığı, dosya kapsamı itibariyle sanığın katılanı öldürmek amacıyla sebatla ve koşulsuz olarak bir karara vararak, düşünüp planladığı eylemini işlemeden evvel makul bir süre geçtikten ve ulaştığı ruhi sükunete rağmen bu kararından vazgeçmeyerek sebat ve ısrarla eylemini gerçekleştirdiği anlaşıldığından tasarlamanın kanuni şartlarının somut olayda oluştuğu, eyleme uyan suç vasfının doğru biçimde belirlendiği, katılandan kaynaklanan haksız bir söz ya da eylem bulunmadığından sanık lehine haksız tahrik indiriminin uygulanma koşullarının oluşmadığı, yargılama sonucunda oluşan kanaat ve takdire göre ceza yaptırımının yasal bağlamda ve gerekçesi gösterilerek belirlendiği, sanığın eylemi ile orantılı şekilde ceza tayin edildiği anlaşıldığından, sanık ve müdafiinin temyiz sebeplerinin incelenmesinde hükümde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

IV. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesinin, 19.01.2023 tarihli ve 2023/44 Esas, 2023/153 Karar sayılı kararında sanık ve müdafiince öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289/1. maddesi ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden 5271 sayılı Kanun’un 302/1. maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMLERİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304/1. maddesi uyarınca Burhaniye 2. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

16.10.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/1921, Karar No: 2007/1861, Tarih: 21.05.2007

**(Kapatılan)16. Hukuk Dairesi         2007/1921 E.  ,  2007/1861 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi

Taraflar arasında kadastro tesbitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında 137 ada 8 parsel sayılı 395.19 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle davacılar, davalı ve diğer kardeşleri adına hisseli olarak, üzerindeki kerpiç ev, ahır ve samanlığın davalıya ait olduğu beyanlar hanesinde gösterilmek suretiyle tespit edilmiştir. Davacılar, yasal süresi içinde tutanağın beyanlar hanesinde gösterilen şerhin iptali istemiyle dava açmışlardır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kabulüne ve çekişmeli parselin tutanağının beyanlar hanesinin kerpiç ev ve samanlığın ... ... mirasçılarına ait olduğu, beton avlu ve ahırın ise davalı ...'a ait olduğu şeklinde düzeltilmesine karar verilmiş; hüküm, davacılar tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece çekişmeli parselin beyanlar hanesinin “kerpiç ev ve samanlığın ... ... mirasçılarına ait olduğu, beton avlu ve ahırın ise ...’a ait olduğu şeklinde düzeltilmesine” karar verilmiş ise de, verilen hüküm eksik inceleme ve uygulamaya dayalıdır. 3402 sayılı Kadastro Yasası’nın 19/2. maddesinde taşınmaz üzerinde malikinden başkasına veya paydaşlardan birine ait muhdesatın mevcut olması halinde bunun sahibi, cinsi, ihdas tarihi ve iktisap sebebinin belirtilerek tutanağın ve kütüğün beyanlar hanesinde gösterileceği öngörülmüştür. Mahkemece bu madde hükmüne uygun bir inceleme, araştırma ve belirleme yapılmadığı gibi beton avlunun ne şekilde muhdesat kapsamında kabul edildiği de anlaşılamamıştır. Temyiz itirazlarının bu nedenle kabulü ile hükmün BOZULMASINA, 21.5.2007 gününde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/12586, Karar No: 2021/6035, Tarih: 21.09.2021

**12. Ceza Dairesi         2019/12586 E.  ,  2021/6035 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Taksirle yaralama

Hüküm: TCK'nın 89/4, 62, 52/2, 53/6. maddeleri gereği mahkumiyet

Taksirle yaralama suçundan sanığın mahkumiyetine ilişkin hüküm, katılanlar vekili tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine incelenen dosya kapsamına göre katılanlar vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine; ancak;

Dosya içeriğine göre sanık idaresindeki otomobille, meskun mahal dışı, gece vakti, yağmurlu havada, aydınlatmanın bulunduğu, ıslak, asfalt kaplama bölünmüş karayolunda seyrederken, aracının ön sağ ve köşe kısımlarıyla, hemen önünde ilerleyen sürücü Mustafa idaresindeki otomobilin sol arka ve yan kısımlarına çarpması şeklinde meydana gelen ve üç katılanın basit tıbbi müdahale ile giderilebilir şekilde yaralanması ile sonuçlanan olayda,

1-)Taksirli suçlar açısından temel cezanın belirlenmesinde; TCK'nın 61/1. ve 22/4. madde ve fıkralarında yer alan ölçütlerden olan failin kusuru, meydana gelen zararın ağırlığı, suçun işleniş biçimi ile suçun işlendiği yer ve zaman nazara alınmak suretiyle, aynı Kanunun 3/1. maddesi uyarınca işlenen fiilin ağırlığıyla orantılı olacak şekilde maddede öngörülen alt ve üst sınırlar arasında hakkaniyete uygun bir cezaya hükmolunması gerekirken, tamamen kusurlu olarak meydana getirdiği kaza sonucu üç kişinin yaralanmasına neden olan sanık hakkında, adalet ve hakkaniyet kuralları uyarınca cezada orantılılık ilkesi gözetilerek alt sınırdan uzaklaşmak suretiyle ceza tayini gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurularak sanık hakkında eksik cezaya hükmolunması,

2-)Sanık hakkında hükmedilen hapis cezasının adli para cezasına çevrilmesine karar verilirken uygulanan 50/1-a maddesinin gösterilmemesi suretiyle CMK'nın 232/6. maddesine ve adli para cezasının belirlenmesine esas alınan tam gün sayısının gösterilmemesi suretiyle TCK'nın 52/3. maddesine aykırı hareket edilmesi;

3-)Dosya kapsamında tek sanık bulunmasına karşın hüküm fıkrasının yargılama giderlerine ilişkin 7.fıkrasında "sanıklardan eşit olarak alınmasına" yazılması,

Kanuna aykırı olup, katılanlar vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün bu nedenlerle 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi gereğince isteme aykırı olarak BOZULMASINA, 21/09/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/5743, Karar No: 2016/8382, Tarih: 04.10.2016

**20. Hukuk Dairesi         2016/5743 E.  ,  2016/8382 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Aile Mahkemesi

Taraflar arasında görülen dava sırasında davacı vekili tarafından reddi hâkim yoluna başvurulmuştur.

Ret talebini inceleyen merci tarafından verilen kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmiş olmakla, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Taraflar arasında görülen dava sırasında davacı vekili tarafından sunulan 09.02.2016 tarihli dilekçede özetle; [...ara karardan dönülmesi talebinin henüz dilekçenin esasını incelemeden usûl hukukunda böyle bir inceleme olmadığı gerekçesi ile reddedildiğini, toplum tarafından güvenilir bir hastanede doktor olarak çalışan davacının ruh sağlığının yerinde olmadığı kanaatinde bulunarak 21.02.2016 tarihli celsede; "davacının ruh sağlığının yerinde olup olmadığının incelenmesi ve gerekirse vasi tayin edilmesine" şeklinde ara karar kurduğu, davacının ruh sağlığından şüpheye düşen hâkimin taraflı davrandığı, davanın konusunun kişisel ilişkinin kaldırılması olup bu davada çocukların yüksek menfaatinin hâkim tarafından gözetilmesi gerekirken ve dosyada rapor mevcut olmasına rağmen çocuğu bu konuda zorlayarak ve dosyanın içeriğini incelemeden çocuğun yararını gözardı ettiği, taraflı davrandığı..." gerekçeleri ile reddi hâkim talebinde bulunmuştur.

Reddedilen hâkim tarafından, istemin reddinin gerektiği yönünde görüş belirtilmesi üzerine, dosyayı inceleyen merci tarafından reddi hâkim talebinin reddine, reddi hâkim talep edenin 1000,00.-TL disiplin para cezası ile cezalandırılmasına ilişkin verilen karar, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

İncelenen dosya kapsamına göre, hakimin reddi için ileri sürülen hususlar HMK’nın 36. maddesinde tanımı yapılan sebeplerden değildir. Açıklanan nedenlerle yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edene yükletilmesine 04/10/2016 günü oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/16571, Karar No: 2010/19557, Tarih: 30.11.2010

**3. Hukuk Dairesi         2010/16571 E.  ,  2010/19557 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Dava dilekçesinde 20.000.00 TL ecrimisilin faiz ve masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulü cihetine gidilmiş, hüküm davalı temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü.

Davacı dava dilekçesinde; davalı Bakanlığın maliki bulunduğu taşınmazı tel örgü çevirerek, işgal ettiğini, geriye doğru 5 yıllık süre için 2.000.00 TL ecrimisil bedelinin davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece; bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulü cihetine gidilmiş hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Ecrimisil davalarında istenebilecek ecrimisil miktarı en azı kira parası en çoğu da tam gelir yoksunluğudur

Somut olayda bilirkişi raporunda; 2.sınıf tarım arazisi olduğu halde, en fazla yetiştirilen münavebeli ürünler arasında, ... fasülyede hesaplanarak bulunan ecrimisil bedeli yüksek bulunmuştur.

Mahkemece; yukarıda anlatıldığı üzere taşınmazın özellikleri dikkate alınarak bölgede en fazla yetiştirilen münavebeli ürünler dikkate alınarak bilirkişi raporu alınmak suretiyle hasıl olacak sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde bu hususta araştırma yapılmadan, düzenlenen rapora göre karar verilmesi doğru görülmemiş bozmayı gerektirmiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 30.11.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/1037, Karar No: 2015/887, Tarih: 04.03.2015

**Hukuk Genel Kurulu         2014/1037 E.  ,  2015/887 K.**

* MANEVİ TAZMİNAT DAVASI

* BOZULAN İLK KARARLA DİRENME KARARI ARASINDA ÇELİŞKİ BULUNMASI

* DİRENME KARARININ NİTELİĞİ

* USULE UYGUN DİRENME HÜKMÜ KURULMASI

* HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU (HMK) (6100) Madde 297

* HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU (HMK) (6100) Madde 294

* 1982 ANAYASASI (2709) Madde 141

**"İçtihat Metni"**

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, manevi tazminat istemine ilişkindir.

Yerel mahkemece, davanın kısmen kabulüne dair verilen karar davalılar vekilinin temyizi üzerine, Özel Dairece esastan bozulmuş; mahkemece önceki kararda direnilmiştir. Direnme kararını davalılar vekili temyize getirmiştir.

Hukuk Genel Kurulundaki görüşmeler esnasında uyuşmazlığın esasının incelenmesinden önce, mahkemenin bozulan ilk kararında “davacının davasının kısmen kabulü ile, 7.000,00 TL tazminatın 04.02.2009 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsiline, davacının hükmün yayımlanması talebinin reddine” karar verildiği halde, yerel mahkemece direnme olarak adlandırılan kararının “davacının davasının kısmen kabulü ile 7.000,00 TL tazminatın 04.02.2009 tarihinden itibaren davalılardan tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine” şeklinde oluşturulduğu dikkate alındığında, yerel mahkemece usulüne uygun direnme kararı oluşturulup oluşturulmadığı hususu ön sorun olarak incelenmiştir.

Bilindiği üzere, mahkeme kararlarında nelerin yazılacağı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK)’nun 297.maddesinde belirtilmiştir. Buna göre, hüküm sonucu kısmında gerekçeye ait her hangi bir söz tekrar edilmeksizin isteklerin her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların sıra numarası altında açık şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gerekir.

HMK’nun 294.maddesinin 3.fıkrasında ise “Hükmün tefhimi herhalde hüküm sonucunun duruşma tutanağına geçirilerek okunması suretiyle olur” hükmüne yer verilmiştir.

Hükme ilişkin bu şekli düzenlemeler yargıda açıklık ve netlik prensibinin gereğidir. Aksi hal, yeni tereddüt ve ihtilaflar yaratır. Hatta giderek denebilir ki, dava içinden davalar doğar, hükmün hedefine ulaşılmasını engeller, kamu düzeni ve barışı oluşturulamaz.

Diğer taraftan, yasanın aradığı anlamda oluşturulacak kısa ve gerekçeli kararların hüküm fıkralarının açık, anlaşılır, çelişkisiz, uygulanabilir olmasının gerekliliği kadar; kararın gerekçesinin de, sonucu ile tam bir uyum içinde, o davaya konu maddi olguların mahkemece nasıl nitelendirildiğini, kurulan hükmün hangi nedenlere ve hukuksal düzenlemelere dayandırıldığını ortaya koyacak; kısaca, maddi olgular ile hüküm arasındaki mantıksal bağlantıyı gösterecek nitelikte olması gerekir.

Diğer taraftan, yasanın aradığı anlamda oluşturulacak kısa ve gerekçeli kararların hüküm fıkralarının açık, anlaşılır, çelişkisiz, uygulanabilir olmasının gerekliliği kadar; kararın gerekçesinin de, sonucu ile tam bir uyum içinde, o davaya konu maddi olguların mahkemece nasıl nitelendirildiğini, kurulan hükmün hangi nedenlere ve hukuksal düzenlemelere dayandırıldığını ortaya koyacak; kısaca, maddi olgular ile hüküm arasındaki mantıksal bağlantıyı gösterecek nitelikte olması gerekir.

Zira tarafların o dava yönünden, hukuk düzenince hangi nedenle haklı veya haksız görüldüklerini anlayıp değerlendirebilmeleri ve Yargıtayın hukuka uygunluk denetimini yapabilmesi için, ortada, usulüne uygun şekilde oluşturulmuş; hükmün hangi nedenle o içerik ve kapsamda verildiğini ayrıntılarıyla gösteren, ifadeleri özenle seçilmiş ve kuşkuya yer vermeyecek açıklıktaki bir gerekçe bölümünün ve buna uyumlu hüküm fıkralarının bulunması zorunludur.

Mahkemelerin her türlü kararlarının gerekçeli olarak yazılması gerektiğini öngören Anayasanın 141/3.maddesi ile bu yönde düzenleme içeren HMK hükümleri, işte bu amacı gerçekleştirmeye yöneliktir.

Öte yandan, mahkeme kararlarının taraflar, bazen de ilgili olabilecekleri başka hukuki ihtilaflar yönünden etkili ve bağlayıcı kabul edilebilmeleri, bu kararların yukarıda açıklanan nitelikte bir gerekçeyi içermesiyle ve kısa karar ile gerekçeli karar arasında tereddüde yol açacak çelişkiler taşımaması ile mümkündür.

Mahkemece düzenlenecek kısa ve gerekçeli kararlara ilişkin hüküm fıkralarında, Özel Daire bozma ilamına hangi açılardan uyulup hangi açılardan uyulmadığının hüküm fıkrasını oluşturacak kalemler yönünden tek tek ve anlaşılır biçimde kaleme alınması, varsa hükmedilen miktarların doğru ve çelişki oluşturmayacak biçimde ortaya konulması; kararın gerekçe bölümünde de bunların nedenlerinin ne olduğu ve bozmanın niçin yerinde bulunmadığı ve dolayısıyla mahkemenin bozulan önceki kararının hangi yönleriyle hukuka uygun olduğunun açıklanması, kararın yargısal denetimi açısından aranan ön koşullardır.

Nihayet, direnme kararları yapıları gereği, Kanunun hukuka uygunluk denetimi yapmakla görevli kıldığı Yargıtay dairesinin denetimi sonucunda hukuka aykırı bularak, gerekçesini açıklamak suretiyle bozduğu bir yerel mahkeme kararının aslında hukuka uygun bulunduğuna, dolayısıyla bozmanın yerinde olmadığına ilişkin iddiaları içerdiklerinden, o iddiayı yasal ve mantıksal gerekçeleriyle birlikte ortaya koymak zorunda olduğu gibi, direnilen ve uyulan kısımları da kalem kalem net ve birbirine uygun bir biçimde barındırmalıdır.

Nitekim, aynı ilkeler Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 19.03.2008 gün ve 2008/15-278 Esas, 2008/254 Karar; 21.10.2009 gün ve 2009/9-397 Esas, 2009/453 Karar; 07.05.2014 gün ve 2013/4-1121 Esas, 2014/626 Karar sayılı kararlarında da vurgulanmıştır.