muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2011/16369, Karar No: 2013/17332, Tarih: 05.06.2013

**9. Hukuk Dairesi         2011/16369 E.  ,  2013/17332 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

DAVA :Davacı, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, izin ücreti, fazla çalışma ücreti ile asgari geçim indirimi alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkeme, isteği hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili 14.01.2010 tarihli dava dilekçesinde; Müvekkilinin davalıya ait işyerinde aşçı olarak çalışmakta iken herhangi bir haklı neden olmaksızın sözleşmesinin sona erdirildiğini, ibraname imzalatılmak istendiğini, işyerine alınmadığını, izin kullandırılmadığını, fazla mesai yaptırıldığını belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere ihbar-kıdem tazminatı, yıllık izin ücreti , fazla çalışma ücreti ve asgari geçim indirimi alacaklarının faizleri ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili; Davacının mutfak temizliği konusunda gerekli özeni göstermediğini, sözlü olarak uyarıldığını, denetleme sonucu buzdolabında çürümüş havuçlar bulunduğunu, çalışma arkadaşlarını şikayet ederek işyeri huzurunu bozduğunu, iddiaların doğru olmadığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı, davalı temyiz etmiştir

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Fazla çalışmanın belirlenmesinde, 4857 sayılı Yasanın 68 inci maddesi uyarınca ara dinlenme sürelerinin de dikkate alınması gerekir.

İşçiye, işyerinde çalıştığı sırada ara dinlenmesi verilip verilmediği ve süresi konularında taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

İşçinin günlük iş süresi içinde kesintisiz olarak hiç ara vermeden çalışması beklenemez. Gün içinde işçinin yemek, çay, sigara gibi ihtiyaçlar sebebiyle ya da dinlenmek için belli bir zamana ihtiyacı vardır.

Ara dinlenme 4857 sayılı İş Kanununun 68 inci maddesinde düzenlenmiştir. Anılan hükümde ara dinlenme süresi, günlük çalışma süresine göre kademeli bir şekilde belirlenmiştir. Buna göre dört saat veya daha kısa süreli günlük çalışmalarda ara dinlenmesi

İşçinin günlük iş süresi içinde kesintisiz olarak hiç ara vermeden çalışması beklenemez. Gün içinde işçinin yemek, çay, sigara gibi ihtiyaçlar sebebiyle ya da dinlenmek için belli bir zamana ihtiyacı vardır.

Ara dinlenme 4857 sayılı İş Kanununun 68 inci maddesinde düzenlenmiştir. Anılan hükümde ara dinlenme süresi, günlük çalışma süresine göre kademeli bir şekilde belirlenmiştir. Buna göre dört saat veya daha kısa süreli günlük çalışmalarda ara dinlenmesi

en az onbeş dakika, dört saatten fazla ve yedibuçuk saatten az çalışmalar için en az yarım saat ve günlük yedibuçuk saati aşan çalışmalar bakımından ise en az bir saat ara dinlenmesi verilmelidir. Uygulamada yedibuçuk saatlik çalışma süresinin çok fazla aşıldığı günlük çalışma sürelerine de rastlanılmaktadır. İş Kanununun 63 üncü maddesi hükmüne göre, günlük çalışma süresi onbir saati aşamayacağından, 68 inci maddenin belirlediği yedibuçuk saati aşan çalışmalar yönünden en az bir saatlik ara dinlenmesi süresinin, günlük en çok onbir saate kadar olan çalışmalarla ilgili olduğu kabul edilmelidir. Başka bir anlatımla günde onbir saate kadar olan (onbir saat dahil) çalışmalar için ara dinlenmesi en az bir saat, onbir saatten fazla çalışmalarda ise en az birbuçuk saat olarak verilmelidir.

İşçi, ara dinlenme saatinde tamamen serbesttir. Bu süreyi işyeri içinde ya da dışında geçirebilir. İşyerinde geçirmesi ve bu süre içinde çalışmaya devam etmesi durumunda ara dinlenmesi verilmemiş sayılır. Ancak işçi işyerinde kalsa bile, ara dinlenmesi süresini serbestçe kullanabilir, bu süre içinde çalışmaya zorlanamaz.

Ara dinlenmesi için ücret ödenmesi gerekmez. Ancak, bu süre işçiye dinlenme zamanı olarak tanınmamışsa, işçinin normal ücretinin ödenmesi gerekir. Bu sürenin haftalık 45 saati aşan kısmını oluşturması halinde ise, zamlı ücret ödenmelidir.

Ara dinlenme süreleri kural olarak aralıksız olarak kullandırılır. Ara dinlenmesinin kullandırılması zorunlu ise de, bunun kullanılacağı zamanı belirlemek işverenin yönetim hakkıyla ilgilidir. İşçilerin tamamı aynı anda ara dinlenme zamanını kullanılabileceği gibi, belli bir plan dahilinde sırayla kullanmaları da mümkündür. Ancak ara dinlenme süresinin, işe, ara dinlenme süresi kadar geç başlama veya aynı süreyle erken bırakma şeklinde kullandırılması doğru olmaz. Ara dinlenme süresinin günlük çalışma içinde belli bir zamanda amaca uygun şekilde kullandırılması gerekir (Yargıtay 9.HD. 17.11.2008 gün 2007/35281 E, 2008/30985 K.).

İş Kanununa İlişkin Çalışma Süreleri Yönetmeliğinin 3 üncü maddesinin ikinci fıkrasında, ara dinlenmelerinin iklim, mevsim, yöredeki gelenekler ve işin niteliğine göre yirmidört saat içinde kesintisiz oniki saat dinlenme süresi dikkate alınarak verileceği hükme bağlanmıştır. Değinilen maddenin birinci fıkrasında ise, ara dinlenme süresinin çalışma süresinden sayılmayacağı açıklanmıştır.

İş Kanununa İlişkin Çalışma Süreleri Yönetmeliğinin 3 üncü maddesinin ikinci fıkrasında, ara dinlenmelerinin iklim, mevsim, yöredeki gelenekler ve işin niteliğine göre yirmidört saat içinde kesintisiz oniki saat dinlenme süresi dikkate alınarak verileceği hükme bağlanmıştır. Değinilen maddenin birinci fıkrasında ise, ara dinlenme süresinin çalışma süresinden sayılmayacağı açıklanmıştır.

Somut olayda; bilirkişi raporunda tanık beyanları değerlendirilerek davacı işçinin 07:30-18:00 saatleri arasında çalışmış olduğu ve günde 10.5 saat haftada 52.5 saat mesai yaptığı kabul edilerek buna göre hesaplama yapılmıştır. Bu süreden taraf tanıklarının beyanları doğrultusunda, davalı işyerinde özel bir yemek ya da çay molası saatı olmadığı sonucuna varılarak, ara dinlenme süresi düşülmemiş ise de davacı tanıklarından .... 1,5 - 2 saat yemek molası verildiğini beyan etmiş davacı tanıkları da çocuklar uyuduğunda yemek yenildiğini açıklamışlardır. Yemek saatinin belirlenmemiş olması yemek molası verilmediği anlamına gelmez. Mahkemece tanık beyanları ile belirlenen çalışma süresinden yukarıda açıklanan ilke gereği ara dinlenme süresi düşülmemesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir

F) Sonuç:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 05/06/2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/1667, Karar No: 2023/4698, Tarih: 06.09.2023

**11. Hukuk Dairesi         2023/1667 E.  ,  2023/4698 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi (Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla)

SAYISI : 2018/486 Esas, 2020/118 Karar

HÜKÜM : Asıl davanın kısmen kabulü, birleşen davanın reddi

Taraflar arasındaki tespit ve tescil davalarından dolayı yapılan yargılama sonunda, Mahkemece asıl davanın kısmen kabulüne, birleşen davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı ve asıl davanın davalısı ... vekili ile asıl davanın davalısı Munzur Polen Arıcılık Turizm İnşaat Taahhüt Tekstil Gıda Tarım Ürünleri Besi Hayvancılığı Temizlik Otomotiv ve Yedek Parça İthalat İhracat Üretim Pazarlama San. ve Tic. A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece Mahkeme kararının onanmasına karar verilmiştir.

Asıl davanın davalısı Munzur Polen Arıcılık Turizm İnşaat Taahhüt Tekstil Gıda Tarım Ürünleri Besi Hayvancılığı Temizlik Otomotiv ve Yedek Parça İthalat İhracat Üretim Pazarlama San. ve Tic. A.Ş. vekili tarafından Dairece verilen kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla; kesinlik, süre ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, karar düzeltme dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1.Davacı vekili asıl dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı ...'ın davalı şirketteki 42 hissesini 42.000,00 TL bedelle devraldığı halde devrin şirketin pay defterine kaydettirilmediğini ileri sürerek hisse devrinin tespiti ile tescilini, aksi halde 42.000,00 TL'nin devir tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir.

2-Davacı vekili birleşen dava dilekçesinde; müvekkilinin, asıl davanın davalılarından ...'a ait Munzur Polen Arıcılık Turizm İnşaat Taahhüt Tekstil Gıda Tarım Ürünleri Besi Hayvancılığı Temizlik Otomotiv ve Yedek Parça İthalat İhracat Üretim Pazarlama San. ve Tic. A.Ş.'deki 42 adet hisseyi devraldığını, hisse devrinin pay defterine kaydedilmediğini, ...'ın bu hisselerden bir kısmını davalıya devrettiğini, müvekkilinin hisseleri alacağın temliki hükümlerine göre devraldığı halde davalıya yapılan devre ilişkin hiçbir temlik evrakının sunulmadığını ileri sürerek davalıya yapılan 9.020,00 TL tutarındaki hisse devrinin iptalini, Munzur Polen Arıcılık Turizm İnşaat Taahhüt Tekstil Gıda Tarım Ürünleri Besi Hayvancılığı Temizlik Otomotiv ve Yedek Parça İthalat İhracat Üretim Pazarlama San. ve Tic. A.Ş.'deki 42.000,00 TL tutarındaki ... hissesinin müvekkiline devredildiğinin tespiti ile tescilini, aksi taktirde 42.000,00 TL'nin devir tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte asıl ve birleşen dosya kapsamında davalılardan alınarak müvekkiline iadesini talep etmiştir.

II. CEVAP

II. CEVAP

1.Davalı Munzur Polen Arıcılık Turizm İnşaat Taahhüt Tekstil Gıda Tarım Ürünleri Besi Hayvancılığı Temizlik Otomotiv ve Yedek Parça İthalat İhracat Üretim Pazarlama San. ve Tic. A.Ş. vekili asıl davaya cevap dilekçesinde; davacının devir ve tescil hususunda müvekkiline bir müracaatının bulunmadığını, diğer davalının satış tarihi itibariyle 42 değil 33 hissesinin olduğunu, ana sözleşmenin 7. maddesine göre hisse devrinin şirket yönetim kurulunun kararı ile hüküm ifade edeceğini, yönetim kurulunun sebep göstermeden pay devrini onaylamayabileceğini, dilekçe içeriğinde 42 adet hisseden bahsedildiği halde 117 adet hissenin tescilinin anlaşılamadığını, sebepsiz zenginleşme talebinin müvekkiline yöneltilemeyeceğini savunarak davanın reddini istemiştir.

2.Davalı ... vekili asıl davaya sunduğu dilekçede; hisselerin devri için ödenen miktarın davacıya iade edildiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

3.Birleşen davanın davalısı; birleşen davaya cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının dava dilekçesinde belirttiği 42 hissenin 9 hissesinin davacıya devrinden önce davalı şirketin yönetim kurulu kararı ile ...'a devredildiğinin pay defterindeki kayıtlardan anlaşıldığı, davalı şirketçe davacı adına açılan icra takiplerinin sayıca çok olması ve şirket sözleşmesi gereğince bunun gerekli bir sebep olduğunun bildirildiği, ancak bu borçların şahıs borcu olması ticari şirketlerin malvarlığını etkilemeyeceğinden davacının devir aldığı senetlerin tespit ve tescilini talep edebileceği, bu durumda davalı ...'ın diğer davalı şirkette 42 adet hissesinin bulunduğu, hissesinin 9 adetini 08.05.2012 tarih ve 93 numaralı yönetim kurulu kararı ile ...'a devrettiği, yine bu davalının 19.06.2012 tarihli noter devir sözleşmesi ile 42 hissesini davacıya devrettiği, karşılığında 42.000,00 TL'yi davacıdan nakden aldığı, davacının 33 hissesinin olduğu, birleşen dava konusu da olan ve talep edilen hisselerden geriye kalan 9 hissenin davacıya satışından önce birleşen davanın davalısı ...'a devri yapıldığından dolayı bu hisselerin tespit ve tescili talebinin reddi gerektiği, bu ret edilen dokuz hisse yönünden sebepsiz zenginleşme talebinin ise, davacı ile davalı ... arasında düzenlenen ibralaşma tutanağı gereği bedelinin alındığı gerekçesiyle davacının davasının kısmen kabul kısmen reddi ile davalı ...'a ait 33 hissenin davacıya ait olduğunun tespitine, bu 33 hissenin davacı adına tesciline, reddedilen 9 hisse yönünden terditli talep edilen sebepsiz zenginleşme talebinin reddine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili, davalı ... vekili, davalı Munzur Polen Arıcılık Turizm İnşaat Taahhüt Tekstil Gıda Tarım Ürünleri Besi Hayvancılığı Temizlik Otomotiv ve Yedek Parça İthalat İhracat Üretim Pazarlama San. ve Tic. A.Ş. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Yargıtay Kararı

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili, davalı ... vekili, davalı Munzur Polen Arıcılık Turizm İnşaat Taahhüt Tekstil Gıda Tarım Ürünleri Besi Hayvancılığı Temizlik Otomotiv ve Yedek Parça İthalat İhracat Üretim Pazarlama San. ve Tic. A.Ş. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Yargıtay Kararı

Dairenin 05.10.2022 tarihli ve 2021/3161 E., 2022/6688 K. sayılı kararıyla, Mahkeme kararının onanmasına karar verilmiştir.

V. KARAR DÜZELTME

A. Karar Düzeltme Yoluna Başvuran

Dairenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde Davalı Munzur Polen Arıcılık Turizm İnşaat Taahhüt Tekstil Gıda Tarım Ürünleri Besi Hayvancılığı Temizlik Otomotiv ve Yedek Parça İthalat İhracat Üretim Pazarlama San. ve Tic. A.Ş. vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

B. Karar Düzeltme Sebepleri

Davalı Munzur Polen Arıcılık Turizm İnşaat Taahhüt Tekstil Gıda Tarım Ürünleri Besi Hayvancılığı Temizlik Otomotiv ve Yedek Parça İthalat İhracat Üretim Pazarlama San. ve Tic. A.Ş. vekili; davacı ile davalı ... arasında imzalanan 15.08.2013 tarihli tutanağa göre şirket hisse devrinin müvekkili tarafından pay defterine kaydedilmesi üzerine şirket hisse devrinden tarafların vazgeçtiğinin tutanakla sabit olduğunu, ortada dava konusunun ve bir ihtilafın kalmadığını, tarafların birbirini ibra ettiğini, 15.08.2013 tarihli tutanağın dikkate alınmadığını ileri sürerek; kararın düzeltilmesini ve Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Asıl ve birleşen davalar, hisse devrinin tespit ve tescili, aksi halde istirdat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 440 ıncı ve 442 nci maddeleri.

3. Değerlendirme

Dosyadaki yazılara, Mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre davalı Munzur Polen Arıcılık Turizm İnşaat Taahhüt Tekstil Gıda Tarım Ürünleri Besi Hayvancılığı Temizlik Otomotiv ve Yedek Parça İthalat İhracat Üretim Pazarlama San. ve Tic. A.Ş. vekilinin 1086 sayılı Kanun’un 440 ıncı maddesinde sayılan hallerden hiçbirisini ihtiva etmeyen karar düzeltme isteminin reddi gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davalı Munzur Polen Arıcılık Turizm İnşaat Taahhüt Tekstil Gıda Tarım Ürünleri Besi Hayvancılığı Temizlik Otomotiv ve Yedek Parça İthalat İhracat Üretim Pazarlama San. ve Tic. A.Ş. vekilinin karar düzeltme isteminin 1086 sayılı Kanun'un 442 nci maddesi gereğince REDDİNE,

Aşağıda yazılı bakiye 187,55 TL karar düzeltme ret harcının ve 3506 sayılı Yasa ile değiştirilen 1086 sayılı Kanun'un 442 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca takdiren 1,581,00 TL para cezasının karar düzeltme isteyenden alınarak Hazine'ye gelir kaydedilmesine,

06.09.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/9413, Karar No: 2018/1972, Tarih: 14.03.2018

**11. Hukuk Dairesi         2016/9413 E.  ,  2018/1972 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :TİCARET MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada ... 8. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 04/04/2016 tarih ve 2014/1488-2016/256 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili şirketin davalı bankadan birçok kredi kullandığını, davalının bu kredilere istinaden haksız yere kredi tahsis ve istihbarat ücreti aldığını, bu tahsilatların usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 7.876,55 TL 'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacının müvekkili ile imzalamış olduğu sözleşmelere istinaden verilen krediyle ve açılan hesapla ilgili dava konusu masraf ve ücretlerin, bankanın hizmetleri karşılığında alındığını, bankacılık mevzuatlarına uygun olarak ve gerekli bilgilendirilmeler yapılarak tahsil edildiğini ileri sürerek haksız ve mesnetsiz olarak açılan davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, toplanan deliller, ve tüm dosya kapsamına göre; 2012-2013 yıllarında davacının davalı banka nezdinde kullandığı krediler nedeni ile sözleşmede azami ve asgari hadleri açıkça belirlenmediği halde genel ifadelerle komisyon tahsis ücreti, istihbarat ücreti gibi adlar altında kesintiler yapıldığı, komisyon ücretinin % 100 fazlasını aşan ücret kesintileri toplamının 7.071,55 TL'ye ulaştığı, genel işlem şartları uyarınca davacının talebi haklı olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 7.071,55 TL'nin davalıdan alınıp, davacıya geri verilmesine, dava tarihinden itibaren 3095 sayılı Yasa'nın .../... maddesi uyarınca değişen oranlarda avans faizi uygulanmasına, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

Dava, davacının davalı bankadan değişik tarihlerde kullandığı krediler sebebiyle kredi tahsis ve istihbarat ücreti adı altında yapılan haksız kesintilerin istirdadı istemine ilişkin olup, mahkemece, yazılı şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Ancak, uyuşmazlığa konu sözleşmelerin tamamı dosya içerisine getirtilip, sözleşmelerde yukarıda zikredilen ücretlerin

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

Dava, davacının davalı bankadan değişik tarihlerde kullandığı krediler sebebiyle kredi tahsis ve istihbarat ücreti adı altında yapılan haksız kesintilerin istirdadı istemine ilişkin olup, mahkemece, yazılı şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Ancak, uyuşmazlığa konu sözleşmelerin tamamı dosya içerisine getirtilip, sözleşmelerde yukarıda zikredilen ücretlerin

alınacağına dair bir hüküm bulunup bulunmadığı incelenmeden, dava dilekçesinde belirtilen kesinti tarih ve miktarlarının hangi kredi sözleşmesine ilişkin olduğu tespit edilmeden ve rapora itirazlar değerlendirilmeden eksik incelemeyle karar verilmiştir. Bu durumda, mahkemece, öncelikle dava konusu kredi sözleşmelerinin tamamı getirtilerek, sözleşmede bu kesintilerin tahsil edileceğine dair bir hüküm bulunup bulunmadığı, varsa oran veya miktarının sözleşmede belirlenip belirlenmediği, davacıdan tahsil edilen masraf miktarının kalem kalem ne kadar olduğu ve hangi tarihte hangi kredi sözleşmesine istinaden tahsil edildiği, bu nitelikteki bir krediler için hangi miktar ve oranda masraf ve ücret alındığının diğer bankalardan sorulmak suretiyle davalı bankanın tahsil ettiği masraf oranı ve miktarının davacı tarafın aleyhine ve onun durumunu ağırlaştıracak nitelikte ve dürüstlük kuralına aykırı olarak belirlenip belirlenmediği, genel işlem koşullarının sözleşme tarihlerine göre değerlendirilmesi ve ayrıca 6098 sayılı TBK’nin yürürlüğünden sonra imzalanan sözleşmelerde bulunan masraf alınacağına dair hükümlerin genel işlem şartı olup olmadığı, davalının Merkez Bankasına hangi tarihlerde ne kadar masraf ve ücret alınacağının bildirildiği hususları ile rapora yapılan itirazlar da değerlendirilmek suretiyle uzman bir bilirkişiden rapor alınıp sonucuna göre davalı banka uygulamasının yerinde olup olmadığı konusunda ortaya çıkacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, yetersiz inceleme ve araştırma ile davanın kısmen kabulüne karar verilmesi doğru olmamış, kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile kararın BOZULMASINA, ödediği peşin temyiz harcının isteği halinde temyiz edene iadesine, 14/03/2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/280, Karar No: 2014/1371, Tarih: 27.02.2014

**15. Hukuk Dairesi         2014/280 E.  ,  2014/1371 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İstanbul 28. Asliye Ticaret Mahkemesi

Tarihi :26.06.2012

Numarası :2011/312-2012/167

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla eksiklik nedeniyle mahalline iade edilen dosya ikmâl edilerek gelmiş dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan iş bedeli alacağının tahsili için yapılan ilâmsız icra takibine itirazın iptâli ve takibin devamı istemine ilişkindir. Mahkemece yerinde görülmeyen davanın reddine dair verilen karar davacı vekilince temyiz edilmiştir.

Davacı 07.07.2011 havale tarihli cevaba cevap dilekçesinde delillerini bildirmiş, ayrıca 09.02.2012 havale tarihli dilekçesiyle davalı tarafa ticari defterlerine de delil olarak dayanmıştır. TMK'nın 6. maddesindeki genel ispat kuralı hükmünce kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça taraflardan her biri hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlü olduğundan ispat zımnında yapılması gereken giderlerinde ispat külfeti kendisine düşen tarafça karşılanması gerekir. Buna göre davalının ticari defterlerine dayanan davacının defterlerinin incelenmesi için bilirkişi ücreti ve talimat giderlerinin davacı tarafından mahkeme veznesine yatırılması gerekir ise de; mahkemece 30.11.2011 tarihli duruşmada davacıya tebligat gideri, bilirkişi ücreti ve diğer masraflar için toplam 518,00 TL gider avansı yatırmak üzere 6100 Sayılı HMK'nın 114-g, 115/2 ve 120/2 maddeleri gereğince süre verilerek gider avansı yatırtılmıştır. Yatırılan gider avansının harcanıp, yapılacak inceleme için yetersiz olduğuna dair dosyada reddiyat makbuzu ve harcama belgesi bulunmamaktadır. Mahkemece bilirkişi incelemesine karar verilen 13.04.2012 tarihli duruşmada masrafın giderden karşılanmasına karar verildiği halde bu ara kararı da yerine getirilmemiştir.

Bu durumda mahkemece gider avansı davalının ticari defterlerinin incelenmesi masraflarına yeter miktarda olduğundan, gider avansından karşılamak suretiyle 13.04.2012 günlü ara kararı 1. maddesi gereğinin yerine getirilerek davalı ticari defterlerinde inceleme yaptırılması ve diğer taraf delilleri de toplandıktan sonra sonucuna uygun bir karar verilmesi yerine gider avansının varlığı gözden kaçırılarak davanın reddine karar verilmesi doğru olmamıştır.

Öte yandan, dosyada mevcut ve yeterli gider avansı olmasa dahi ispat külfeti kendisine düşen davacının verilen kesin süre içinde delil avansını yatırmaması veya tamamlaması halinde 6100 Sayılı HMK'nın 324/2. maddesi gereğince talep olunan delilin ikamesinden vazgeçmiş sayıldığı kabul edilip, diğer deliller toplanarak davanın sonuçlandırılması gerekirken tarafların diğer delillerin toplanmamış olması da usul ve yasaya aykırı olmuştur.

Kararın belirtilen sebeplerle bozulması gerekmiştir.