muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2020/85, Karar No: 2021/799, Tarih: 15.02.2021

Hemen belirtmek gerekir ki; mirasbırakanın 10.09.2009 tarihinde davalıyı milli ve yabancı bankalar nezdinde her nev'i hesaplarından dilediği miktarda para çekebilmesi yetkisiyle vekil tayin ettiği, mirasbırakanın eşinin de 02.08.1996 tarihinde bankalar nezdinde temsil ve yaşlılık maaşını çekebilmesi için vekalet verdiği, tanık beyanlarından davalının mirasbırakan ve eşinin birçok işinde vekil olduğu, mirasbırakının maddi durumunun iyi olduğu, yurtdışından emekli olduğu, mal satmaya ihtiyacının olmadığı anlaşılmakla 1205, 2640, 4958, 4959, 4153 parsel sayılı taşınmazlar yönünden davanın kabulüne karar verilmesinde kural olarak bir isabetsizlik yoktur.

Bilindiği üzere; tarafların tüm delilleri toplanıp tetkik edildikten ve 6100 sayılı HMK'nin 186. maddesine göre son sözleri dinlenip duruşmanın bittiği bildirildikten sonra hakimin HMK'nin 297. maddesi uyarınca kararı gerekçesi ile birlikte (tam olarak) yazması ve hüküm sonucunu aynı maddede öngörülen biçimde tefhim etmesi asıldır. Ne var ki, uygulamada HMK'nin 294. maddesinin getirdiği ayrıcalığa dayanılarak bazı zorunlu nedenlerle sadece hükmün sonucu tutanağa geçirilip tefhim edilmekte, gerekçeli karar daha sonra yazılmaktadır.

İşte bu gibi hallerde tarafların hak ve yükümlülüklerini açıkça gösteren, tefhim ile aleniyet ve hukuki varlık kazanan kısa karara daha sonra yazılan gerekçeli kararın uygun olması zorunludur. Esasen kısa kararı yazıp, tefhim etmekle davadan elini çekmiş olan hakimin artık bu kararını değiştirmesine yasal olanak yoktur.

Ne var ki; Somut olayda, değinilen ilke ve yasa hükümleri gözardı edilerek, kısa karar ve gerekçeli kararda 4153, 2640, 1205, 4958, 4959 parsel sayılı taşınmazlar yönünden davacının payı oranında iptaline karar verilerek, tashih sureti ile davalının payı oranında iptaline denilmek suretiyle hükmün değiştirilemeyeceği gibi, hüküm yerinde davacının payı oranında iptal tescile karar verilirken davacının mirasçılık durumu gösterir veraset ilamına atıf yapılmaması da doğru değildir.

Öte yandan; dava konusu 1753 parsel sayılı taşınmaz yönünden 3. kişi adına kayıtlı olduğu gerekçesiyle davanın husumet nedeniyle reddine karar verilmiş ise de anılan parselin davalı adına kayıtlı olduğu, 3. kişiye devredilmediği anlaşılmış, ancak bu husus davacı vekilince temyiz nedeni yapılmadığından sadece işaret edilmekle yetinilmiştir.

Bilindiği üzere; tapu iptal ve tescil davaları kayıt maliki aleyhine açılır. Dava konusu 2310 parsel sayılı taşınmaz yönünden iptal tescile karar verilmiş ise de; anılan parselin dava tarihinden önce dava dışı 3. kişiye satıldığı gözetilmeksizin davalı adına kayıtlı gibi iptal tescile karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Bilindiği üzere; tapu iptal ve tescil davaları kayıt maliki aleyhine açılır. Dava konusu 2310 parsel sayılı taşınmaz yönünden iptal tescile karar verilmiş ise de; anılan parselin dava tarihinden önce dava dışı 3. kişiye satıldığı gözetilmeksizin davalı adına kayıtlı gibi iptal tescile karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Hal böyle olunca, 2310 parsel sayılı taşınmaz yönünden dava tarihinden önce üçüncü kişiye devredildiği gözetilerek, tazminat yönünden değerlendirme yapılması, 4153, 2640, 1205, 4958, 4959 parsel sayılı taşınmazlar yönünden veraset ilamının esas ve karar numarası yazılarak infaza elverişli olacak şekilde davacının payı oranında iptal ve tescile karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.

Davalının temyiz itirazı açıklanan nedenden ötürü yerindedir. Kabulü ile, hükmün (6100 sayılı Yasanın geçici 3.maddesi yollaması ile) 1086 sayılı HUMK'un 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 15.02.2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/7535, Karar No: 2013/1369, Tarih: 18.02.2013

**(Kapatılan)20. Hukuk Dairesi         2012/7535 E.  ,  2013/1369 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki davadan dolayı yerel mahkemece verilen hüküm davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle, dosya incelendi gereği düşünüldü:

K A R A R

Temyiz incelemesi yapılabilmesi için;

Dava dosyasının, raporları hükme dayanak yapılan orman ve fen bilirkişilerine verilerek; kesinleşmiş orman kadastrosu, varsa aplikasyon ve 2/B madde haritaları, maki tefrik hattı, ilk tapulama paftası, imar planı ölçekleri denkleştirilip birbiri üzerine aplike edilerek değişik açı ve uzaklıklarda olan, en az 4 ya da 5 orman tahdit sınır (OTS) noktası görülecek biçimde dava konusu taşınmazın ve komşu taşınmazların orman kadastrosu ve aplikasyon hattına göre konumu, orman kadastro haritasındaki sınır noktaları ile varsa aplikasyon haritasındaki sınır noktaları kadastro paftası üzerinde ayrı renkli kalemlerle çizilmek suretiyle kendilerinden müşterek imzalı krokili ek rapor alınıp dosyaya konulması,

Ayrıca, dava dosyasının 6100 sayılı Kanunun geçici 3. maddesi atfıyla H.U.M.K.'nun 433/3. maddesi ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yönetmeliğine uygun olarak tarih ve işlem sırasına göre düzenlenip, dizi pusulasına bağlandıktan sonra gönderilmesi gerekmektedir.

SONUÇ: Değinilen eksiklikler giderilmek üzere, dosyanın yerel mahkemeye gönderilmesine 18/02/2013 günü oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/894, Karar No: 2023/7333, Tarih: 18.10.2023

**11. Ceza Dairesi         2021/894 E.  ,  2023/7333 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2014/710 E., 2015/890 K.

SUÇ : Sahte fatura düzenleme suçuna iştirak

HÜKÜM : Beraat

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama

Sanık hakkında kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

... 39. Asliye Ceza Mahkemesinin, 24.12.2015 tarihli ve 2014/710 Esas, 2015/890 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında 2009 takvim yılında sahte fatura düzenleme suçuna iştirakten, 5271 sayılı Kanun’un 223 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (e) bendi uyarınca beraat kararı verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Katılan vekilinin temyiz istemi; sanığın atılı suçu işlediği sabit olmasına rağmen verilen beraat hükmünün bozulması talebine ilişkindir.

III. GEREKÇE

213 sayılı Kanun'un 367 nci maddesi gereğince dava şartı olan mütalaanın 2010 takvim yılında sahte fatura düzenlemeye iştirak suçuna ilişkin olarak verildiği, buna karşın ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 28.10.2014 tarihli iddianamesi ile mütalaaya aykırı olarak 2009 takvim yılında sahte fatura düzenlemeye iştirak suçundan açılan kamu davası sonucu beraat hükmü kurulmuş ise de, zamanaşımının olumsuz muhakeme şartı olarak kovuşturmaya engel olduğunun anlaşılması karşısında;

Düzenlenen son faturanın 2009 yılı Nisan ayına ait olduğu tespit edilerek yapılan incelemede;

Sanığın yargılama konusu 2009 takvim yılında sahte fatura düzenleme eylemleri için, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 359 uncu maddesinin (b) fıkrası uyarınca belirlenecek cezanın türü ve üst haddine göre 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 66 ncı maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi ve 67 inci maddesinin dördüncü fıkrası gereği 12 yıllık olağanüstü zamanaşımı süresinin öngörüldüğü ve en aleyhe kabulle 30.04.2009 olan suç tarihinden temyiz inceleme tarihine kadar bu sürenin gerçekleşmiş olduğu anlaşılmıştır.

IV. KARAR

IV. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle ... 39. Asliye Ceza Mahkemesinin, 24.12.2015 tarihli ve 2014/710 Esas, 2015/890 Karar sayılı kararına yönelik katılan kurum vekilinin temyiz isteği yerinde görüldüğünden hükmün, 1412 sayılı Kanun’un 321 inci maddesinin birinci fıkrası gereği BOZULMASINA, bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden aynı Kanun’un 322 nci maddesinin birinci fıkrasının (1) numaralı bendinin verdiği yetkiye dayanılarak sanık hakkındaki kamu davasının 5271 sayılı Kanun’un 223 üncü maddesinin sekizinci fıkrası gereği gerçekleşen zamanaşımı nedeniyle, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle DÜŞMESİNE,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

18.10.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/2858, Karar No: 2014/7181, Tarih: 12.11.2014

**23. Hukuk Dairesi         2014/2858 E.  ,  2014/7181 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Manisa 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 01/11/2012

NUMARASI : 2008/147-2012/418

Taraflar arasında görülen tazminat, tapu iptali ve tescil davası sonucunda verilen hükmün bozulmasına ilişkin Dairemizin 29.11.2013 gün ve 7526 Esas, 7587 Karar sayılı ilamının karar düzeltme yoluyla incelenmesi asıl davada bir kısım davalı birleşen davada ise davacı olan A.. L.., H.. L.., M.. L.., F.. S.. ve M.. E.. vekilleri tarafından istenilmekle, dosya incelendi, gereği görüşüldü:

- KARAR -

Asıl davada davacı vekili, müvekkili kooperatif ile davalılar arasında 28.06.1996 tarihinde arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi imzalandığını, yüklenici konumundaki müvekkilinin sözleşmeden kaynaklanan iş ve işlemleri yürüttüğü esnada davalıların, sözleşmeye göre verdikleri vekaletten müvekkilini azlettiklerini, buna rağmen müvekkilinin sözleşmeden kaynaklanan edimlerini yerine getirdiğini ve arsa sahiplerine ait tripleks villaları tamamladığını, ancak kat irtifakı oluşturulamadığını, iskân ruhsatı alınamadığını, yapılan ihtarlar üzerine, arsa sahibi davalıların, sözleşme kapsamında kendilerine isabet eden villaları teslim aldıklarını, fakat müvekkili kooperatife isabet eden binaların arsa paylarını devir ve ferağa yanaşmadıklarını ileri sürerek, sözleşme kapsamında inşa edilen 39 adet tripleks nitelikteki villanın her birine isabet eden arsa paylarının kat irtifakı oluşturulacak şekilde ayrı ayrı tespitini ve davalılara isabet eden 13 adet villanın arsa payları davalılar üzerinde bırakılarak geriye kalan müvekkili kooperatife ait 26 adet villaya isabet eden arsa paylarının, davalılar adına olan tapu kayıtlarının iptali ile müvekkili adına tescilini talep ve dava etmiştir.

Asıl davada davalılar, H.. L.., A.. L.., M.. L.. ve M.. E.. vekili, yüklenici kooperatifin sözleşmeden kaynaklanan edimlerine yerine getirmediğini, sözleşmede belirlenen sürelere riayet etmediğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Asıl davada, davalılar A.. G.., H.. Ö.. ve Ş.. D.., davayı kabul ettiklerini bildirmişlerdir.

Asıl davada davalı F.. S.., davaya cevap vermemiştir.

Birleşen davada davacılar vekili, müvekkilleri ile davalı yüklenici kooperatif arasında yapılan arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesine göre inşa edilen ve müvekkillerine isabet eden 5 adet villanın 15.03.2004 tarihinde 4 yıl gecikmeli olarak teslim edildiğini, öte yandan taşınmazların iç dekorasyonunda ve kullanılan malzemede sözleşmeye aykırılıklar bulunduğunu, yapılan delil tespitinde; geç teslim nedeniyle 32.260,00 TL, eksik ve ayıplı imalat bedeli olarak da 57.700,00 TL zarar meydana geldiğinin bildirildiğini ileri sürerek, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak, toplam 89.960,00 TL'nin davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Birleşen davada davalı kooperatif vekili, sözleşmede inşaat süresinin su basmanı vizesinden itibaren 36 ay olarak kararlaştırıldığını, su basmanı vizesinin de 20.03.2000 tarihinde alındığını, buna göre teslim tarihinin 20.03.2003 tarihi olduğunu, davacıların ise 09.10.2003 tarihinde çekilen ihtar üzerine 15.03.2004 tarihinde dairelerini teslim aldıklarını, dolayısıyla ileri sürüldüğü kadar bir gecikme olmadığını, binalarda eksik ya da ayıplı imalat bulunmadığını savunarak, birleşen davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, asıl davanın kabulü ile 26 adedi kooperatife 13 adedi arsa sahiplerine ait toplam 39 adet her bir tripleks konutun arsa payının 1/39 olduğunun tespiti ile, kat irtifakı ve kat mülkiyeti kurulması ve tapuda devir yapılması için asıl davada davacı kooperatife yetki ve izin verilmesine, birleşen davanın kısmen kabulü ile, 11.833,00 TL gecikme tazminatı ve 57.700,00 TL eksik iş bedeli olmak üzere toplam 69.533,00 TL'nin davalı kooperatiften tahsiline dair verilen karar, asıl davada davacı-birleşen davada davalı kooperatif vekili ile asıl davada bir kısım davalılar H.. L.., A.. L.., M.. L.. ve M.. E.. vekili, birleşen davada davacılar H.. L.., A.. L.., M.. L.., M.. E.. ve F.. S.. vekilinin temyiz istemi üzerine, Dairemizin 29.11.2013 tarih ve 7526 E., 7587 K. sayılı ilamıyla temyiz edenlerin asıl davaya ilişkin temyiz itirazları reddedilerek, birleşen davada gecikme tazminatı yönünden davacılar H.. L.., A.. L.., M.. L.., M.. E.. ve F.. S.. yararına, eksik iş bakımından ise birleşen davada davalı kooperatif yararına bozulmuştur.

Bu kez, asıl davada bir kısım davalı birleşen davada ise davacı olan A.. L.., H.. L.., M.. L.., F.. S.. ve M.. E.. vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

Yargıtay ilamında belirtilen gerektirici sebeplere göre, HUMK'nun 440. maddesinde sayılan hallerden hiçbirisine uymayan karar düzeltme isteminin reddi gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, asıl davada bir kısım davalı birleşen davada ise davacı olan A.. L.., H.. L.., M.. L.., F.. S.. ve M.. E.. vekillerinin karar düzeltme isteminin REDDİNE, alınması gereken harç peşin yatırıldığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına, takdiren 226,00 TL para cezasının karar düzeltme isteyenden alınarak Hazine'ye gelir kaydedilmesine, 12.11.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/6590, Karar No: 2025/715, Tarih: 04.02.2025

**9. Ceza Dairesi         2024/6590 E.  ,  2025/715 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇLAR : Beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde nitelikli cinsel saldırı, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma, tehdit

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama

İlk Derece Mahkemesince verilen hükümler temyiz edilmekle dosya incelendi, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

Sanık hakkında beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde nitelikli cinsel saldırı, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma ve tehdit suçlarını işlediği iddiası ile açılan kamu davasında yapılan yargılama sonucunda, Bursa 5. Ağır Ceza Mahkemesince mevcut delillerin değerlendirilmesi neticesinde sanığın atılı suçlardan beraatine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

A. O Yer Cumhuriyet Savcısının Temyiz İsteği

Adli Tıp Kurumu raporunun içeriği, sanığın çelişkili savunmaları ve diğer sair nedenler göz önüne alınarak sanığın atılı suçlardan mahkumiyeti yerine beraatine karar verilmesinin hukuka aykırı olduğuna ilişkindir.

B. Katılan Vekilinin Temyiz İsteği

Sanığın üzerine atılı suçu işlediğinin somut delillerle sabit olduğuna ve eylemleri nedeniyle katılanın ruh sağlığının bozulduğu halde, Yerel Mahkemenin somut delilleri değerlendirmede hataya düşerek, eksik inceleme ile sanık hakkında beraat hükümleri kurmasının usul ve yasaya aykırı olduğuna ilişkindir.

III. GEREKÇE

A. Sanık Hakkında Beden veya Ruh Sağlığını Bozacak Şekilde Nitelikli Cinsel Saldırı ve Kişiyi Hürriyetinden Yoksun Kılma Suçlarından Kurulan Hükümler Yönünden

Yapılan yargılamaya, Mahkemenin yargılama sonuçlarına uygun şekilde oluşan inanç ve takdirine, incelenen dava dosyası içeriğine göre hükümlerde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

B. Sanık Hakkında Tehdit Suçundan Kurulan Hüküm Yönünden

1. Sanığın yargılama konusu eylemi için, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 106/1-1. cümlesi uyarınca belirlenecek cezanın türü ve üst haddine göre aynı Kanun’un 66/1-e maddesi gereği 8 yıllık olağan zamanaşımı süresinin öngörüldüğü anlaşılmıştır.

2. 5237 sayılı Kanun’un 67/2-a maddesi uyarınca zamanaşımı süresini kesen son işlemin 18.03.2015 sorgu tarihi olduğu ve bu tarihten, temyiz incelemesi tarihine kadar, 8 yıllık olağan zamanaşımı süresinin gerçekleşmiş olduğu belirlenmiştir.

IV. KARAR

A. Sanık Hakkında Beden veya Ruh Sağlığını Bozacak Şekilde Nitelikli Cinsel Saldırı ve Kişiyi Hürriyetinden Yoksun Kılma Suçlarından Kurulan Hükümler Yönünden

Gerekçenin (A) bölümünde açıklanan nedenlerle Bursa 5. Ağır Ceza Mahkemesinin kararında o yer Cumhuriyet savcısı ve katılan vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden temyiz sebeplerinin reddiyle hükümlerin, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

B. Sanık Hakkında Tehdit Suçundan Kurulan Hüküm Yönünden

Gerekçenin (A) bölümünde açıklanan nedenlerle Bursa 5. Ağır Ceza Mahkemesinin kararında o yer Cumhuriyet savcısı ve katılan vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden temyiz sebeplerinin reddiyle hükümlerin, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

B. Sanık Hakkında Tehdit Suçundan Kurulan Hüküm Yönünden

Gerekçenin (B) bölümünde açıklanan nedenle Bursa 5. Ağır Ceza Mahkemesinin kararına yönelik o yer Cumhuriyet savcısı ve katılan vekilinin temyiz isteği yerinde görüldüğünden hükmün 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun 321. maddesi gereği BOZULMASINA, bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden aynı Kanun’un 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak sanık hakkındaki kamu davasının 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 223/8. maddesi gereği gerçekleşen zamanaşımı nedeniyle, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle DÜŞMESİNE,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

04.02.2025 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/15984, Karar No: 2015/17773, Tarih: 26.10.2015

**10. Hukuk Dairesi         2015/15984 E.  ,  2015/17773 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : Gerede Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinini süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davacının, davalı işyerinde 1999 yılından 16.11.2006 tarihine kadar çalıştığının tespiti istemli davasının yasal dayanağı 506 sayılı Kanunun 79. ve 5510 sayılı Kanunun 86. maddeleri olup anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin bu tür davalar kamu düzeni ile ilgili olduğundan özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmeleri zorunludur. Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip gerek görüldüğünde kendiliğinden araştırma yapılarak delil toplanabileceği açıktır.

İnceleme konusu davada; Mahkemece, davacının 02.07.2001-03.07.2006 tarihleri arasında davalı işyerinde çalıştığının tespitine karar verilmiş ise de, dosyada yer alan bilgi ve belgeler karar vermeye elverişli görünmemektedir. Bu bakımdan; davacının çalışmasının gerçekliği, işin ve işyerinin kapsam ve niteliğiyle süresinin belirlenebilmesi amacıyla, davacının çalışmasının gerçekleştiği işyerine ait dönem bordrolarında uyuşmazlık konusu dönemi kapsar şekilde çalışması bulunan tanıklardan kanaat edinmeye yetecek kadarının re’sen belirlenerek beyanlarına başvurulmalı, belediye ve hıfzısıhha memurlarınca davalı işyerinde denetim yapılıp

yapılmadığı, görünmeyen çalışmalarının hangi nedenlerle kayıtlara geçmediği ya da bildirim dışı kaldığı hususu yeterince araştırılmalı, toplanan tüm kanıtlar birlikte değerlendirildikten sonra elde edilecek sonuca göre bir karar verilmelidir.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı şekilde karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O hâlde, davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istem halinde davalı şirkete iadesine, 26.10.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/21947, Karar No: 2013/20151, Tarih: 02.07.2013

**9. Hukuk Dairesi         2011/21947 E.  ,  2013/20151 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

DAVA :Davacı, yıllık izin ücreti, fazla çalışma ücreti ile ikramiye alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde taraflar avukatlarınca temyiz edilmiş, davacı avukatı tarafından duruşma talep edilmiş ise de; HUMK.nun 438.maddesi gereğince duruşma isteğinin miktardan reddine ve incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor sunuldu, dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, yıllık izin ücreti, fazla çalışma ve ikramiye alacaklarını istemiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı, davanın reddini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı taraflar temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalının tüm, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının yerinde olmaması nedeni ile reddine,

2- İşçiye, işyerinde çalıştığı sırada ara dinlenmesi verilip verilmediği ve süresi konularında taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

İşçinin günlük iş süresi içinde kesintisiz olarak hiç ara vermeden çalışması beklenemez. Gün içinde işçinin yemek, çay, sigara gibi ihtiyaçlar sebebiyle ya da dinlenmek için belli bir zamana ihtiyacı vardır.

Ara dinlenme 4857 sayılı İş Kanununun 68 inci maddesinde düzenlenmiştir. Anılan hükümde ara dinlenme süresi, günlük çalışma süresine göre kademeli bir şekilde belirlenmiştir. Buna göre dört saat veya daha kısa süreli günlük çalışmalarda ara dinlenmesi en az onbeş dakika, dört saatten fazla ve yedibuçuk saatten az çalışmalar için en az yarım saat ve günlük yedibuçuk saati aşan çalışmalar bakımından ise en az bir saat ara dinlenmesi verilmelidir. Uygulamada yedibuçuk saatlik çalışma süresinin çok fazla aşıldığı günlük çalışma sürelerine de rastlanılmaktadır. İş Kanununun 63 üncü maddesi hükmüne göre, günlük çalışma süresi onbir saati aşamayacağından, 68 inci maddenin belirlediği yedibuçuk saati aşan çalışmalar yönünden en az bir saatlik ara dinlenmesi süresinin, günlük en çok onbir saate kadar olan çalışmalarla ilgili olduğu kabul edilmelidir. Başka bir anlatımla günde onbir saate kadar olan (onbir saat dahil) çalışmalar için ara dinlenmesi en az bir saat, onbir saatten fazla çalışmalarda ise en az birbuçuk saat olarak verilmelidir.

İşçi, ara dinlenme saatinde tamamen serbesttir. Bu süreyi işyeri içinde ya da dışında geçirebilir. İşyerinde geçirmesi ve bu süre içinde çalışmaya devam etmesi durumunda ara dinlenmesi verilmemiş sayılır. Ancak işçi işyerinde kalsa bile, ara dinlenmesi süresini serbestçe kullanabilir, bu süre içinde çalışmaya zorlanamaz.