muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/4548, Karar No: 2024/3214, Tarih: 07.05.2024

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesince tarafların fiili ayrılığın başlama nedeni olan 10.09.2018 tarihli olaya ilişkin açılan İzmir 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 2018/1090 Esas, 2020/36 Karar sayılı dosyasının getirtilip incelenmediği, bu nedenle UYAP üzerinden dosya eklenerek yapılan inceleme sonucunda erkeğe basit yaralama, kadına bıçakla basit yaralama suçlarından adli para cezaları verilerek hükümlerin açıklanmasının geri bırakıldığının, hakaret suçunun karşılıklı olması sebebiyle ceza verilmediğinin ve kararın kesinleştiğinin anlaşıldığı, bununla birlikte İlk Derece Mahkemesince erkeğin işinden istifa ederek ayrılması, düzenli bir işte çalışmaması karşısında, kadının kendisinden çalışmasını, evin giderlerine katkı yapmasını istemesinin maddî beklentilerinin yüksek olduğu şeklinde değerlendirilmesi ve kadına bu sebeple kusur yüklenmesi doğru bulunmadığı, ayrıca dava tarihinden sonra yaşanan olay sebebiyle kadının "çocuğu göstermediği" gerekçesiyle kusur yüklenmesi de doğru görülmediği, bu hususların kadına yüklenen kusurlardan çıkartılarak ceza kararı ile sabit olan hakaret ve fiziksel şiddet eylemlerinin kadına kusur olarak yüklenmesi gerektiği, buna göre boşanmaya sebep olan olaylarda; eşine fiziksel şiddet uygulayan, hakaret eden, düzenli çalışmayan, birlik görevlerini ihmal eden, ailesinin ortak konuta sık gelmesine izin veren erkek ağır, eşine hakaret eden ve fiziksel şiddet uygulayan, yaptığı işi beğenmeyen, eşini ve ailesini aşağılayan, eşin ailesinin ortak konuta gelmesini istemeyen kadının ise az kusurlu olduğu, ortak çocuk yararına hükmedilen iştirak nafakası ile kadın yararına hükmedilen maddî ve manevî tazminatların miktarının az olduğu gerekçesi ile tarafların kusura esas vakıalara, davacı-davalı kadının, yararına hükmedilen tazminatlara ve iştirak nafakası miktarına yönelik istinaf taleplerinin kabulü ile kararın kusura ilişkin gerekçesinin düzeltilmesine, kararın hüküm kısmının ilgili bentlerinin kaldırılmasına, yerine yeniden hüküm kurulmasına, ortak çocuk yararına aylık 700,00 TL iştirak nafakasına, kadın yararına 30.000,00 TL maddî ve 30.000,00 TL manevî tazminata, tarafların sair istinaf taleplerinin esastan reddine, kadının ziynet alacağına ilişkin davasının tefrikine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı-davalı kadın vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki itirazları tekrarlayarak kusur belirlemesi, hükmedilen iştirak nafakası ile tazminatların miktarı, yoksulluk nafakasının reddi yönünden kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı-davalı kadın vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki itirazları tekrarlayarak kusur belirlemesi, hükmedilen iştirak nafakası ile tazminatların miktarı, yoksulluk nafakasının reddi yönünden kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davalı-davacı erkek vekili katılma yolu ile temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki itirazlarını tekrarlayarak kusur belirlemesi, hükmedilen iştirak nafakası ile tazminatlar, reddedilen tazminatlar, velâyet, ortak mülkiyetteki evin kadına tahsis edilmesi yönünden kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, açılan boşanma davasında taraflar arasında ortak hayatı temelinden sarsacak derecede ve birliğin devamında imkan vermeyecek nitelikteki geçimsizlikte kusurun kimden kaynaklandığı, kadın yararına tazminat ve ortak çocuk yararına nafaka verilmesi şartlarının gerçekleşip gerçekleşmediği, şartları var ise miktarlarının dosya kapsamı ve hakkaniyete uygun olup olmadığı, erkeğin tazminat taleplerinin reddi kararının dosyaya uygun olup olmadığı, kadının yoksulluk nafakası talebinin reddinin yerinde olup olmadığı, ortak mülkiyetteki konutun kadına tahsisinin ve velâyetin anneye verilmesinin dosya kapsamına uygun olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk

4721 sayılı Kanun'un 4 üncü maddesi, 166 ncı maddesinin birinci ve ikinci fıkrası, 174 üncü maddesinin birinci ve ikinci fıkrası, 175 inci, 182 nci, 330 uncu ve 336 ncı maddeleri. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddesi. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 50 nci ve 51 inci maddeleri.

3. Değerlendirme

1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup taraf vekillerince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlere yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,07.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/17610, Karar No: 2013/16437, Tarih: 01.11.2013

**(Kapatılan)15. Ceza Dairesi         2012/17610 E.  ,  2013/16437 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Dolandırıcılık

HÜKÜM: Beraat

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için; failin bir kimseyi, kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla hataya düşürüp, onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir. Hile nitelikli bir yalandır. Fail tarafından yapılan hileli davranış belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı, sergileniş açısından mağdurun inceleme olanağını ortadan kaldıracak nitelikte bir takım hareketler olmalıdır. Kullanılan hileli davranışlarla mağdur yanılgıya düşürülmeli ve bu yanıltma sonucu yalanlara inanan mağdur tarafından sanık veya bir başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır. Hilenin kandırıcı nitelikte olup olmadığı olaysal olarak değerlendirilmeli, olayın özelliği, mağdurun durumu, fiille olan ilişkisi, kullanılan hilenin şekli,kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.

TCK'nın 158/1-e bendinde belirtilen, kamu kurum ve kuruluşlarının zararına olarak dolandırıcılık suçunun işlenmesi, nitelikli hal kabul edilmiştir. Hangi kurum ve kuruluşların, kamusal nitelik taşıdığı, o kurumun kadro bakımından bağlı olduğu durumu düzenleyen mevzuata göre belirlenir. Bu nitelikli halin oluşması için,eylemin kamu kurum ve kuruluşlarının mal varlığına zarar vermek amacıyla işlenmesi gerekir.

Zarar vermek, kamu kurum ve kuruluşlarından hakkı olmayan bir parayı almak yada bir borcu geri vermemek şeklinde olabilir. Bu suçun zarar göreni kamu kurum ve kuruluşunun tüzel kişiliğidir. Kamu kurum ve kuruluşlarının zarar görmesi söz konusu değilse bu suç oluşmayacaktır. Dolandırıcılık suçunun kamu yararına çalışan hayır kurumlarının zararına işlenmesi madde kapsamında değildir.

2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 90. maddesininin 5. fıkrasına göre;Usulüne göre yürürlüğe konulmuş Milletlerarası andlaşmalar kanun hükmündedir. Bunlar hakkında Anayasaya aykırılık iddiası ile Anayasa Mahkemesine başvurulamaz. (Ek cümle: 7/5/2004-5170/7 md.) Usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası andlaşmalarla, kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda milletlerarası andlaşma hükümleri esas alınır.

Buna göre, iç hukukta doğrudan hukuksal sonuçlar yaratan Uluslararası Sözleşmeler, yasalar üstü bir konumdadır ve iç hukukun bir parçası olarak yürütmeyi ve yargıyı bağlamaktadır.

Buna göre, iç hukukta doğrudan hukuksal sonuçlar yaratan Uluslararası Sözleşmeler, yasalar üstü bir konumdadır ve iç hukukun bir parçası olarak yürütmeyi ve yargıyı bağlamaktadır.

İç hukukumuzun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin(AİHS), temel amacı, insan haklarının korunması ve bu haklara yönelik ihlallerin engellenmesidir. İnsan hakları,insan onurunu korumayı, insanın maddi ve manevi gelişmesini sağlamayı amaçlayan haller olup,insanın doğuştan var olan hak ve özgürlükleridir. Bu haklar, hak sahiplerini yetkili bir konuma getirirken, devleti ve diğer üçüncü kişileri o kişinin hakkına saygılı olma yükümlülüğü altına sokar.

AİHS madde 1'e göre, sözleşmeye taraf devlet, hangi yolla olursa olsun sözleşmede öngörülen haklara riayet yükümlülüğü altındadır. Madde 2'ye göre, her ferdin yaşama hakkı kanunun himayesi altındadır. Madde 3'e göre, hiç kimse...aşağılayıcı muamele veya cezaya tabi tutulamaz. Madde 8'e göre,herkes özel ve aile yaşamına...saygı gösterilmesi hakkına sahiptir.

AİHS, özel ve aile yaşamına,haksız ve keyfi müdahalelere karşı, bireyi korumaktadır. Özel yaşam, bireyin içinde kişiliğini oluşturabileceği ve geliştirebileceği bir alanın garanti edilmesidir. Geniş manada tanımlanan aile, anne-baba ister meşru isterse gayrı meşru olsun bunların çocukları ile olan ilişkilerini içermektedir. Aile yaşamına saygı hakkı, anne-baba arasındaki ilişki sona ermiş artık birlikte yaşamıyor veya boşanmış olsalar bile, çocukla eşler arasında birlikte yaşama ve kişisel ilişki kurma hakkını da içermektedir.

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin pek çok kararlarında tanımladığı gibi, bir davranış eğer kişilerde aşağılık duygusu yaratıyorsa ve onları küçük düşürecek veya alçaltacak nitelikte ise aşağılayıcı muameledir. Bu muamelenin kamuya açık olarak yapılması onun aşağılayıcı nitelikte olup olmamasında rol oynamakla beraber kişinin kendi gözünde küçük düşmesi yeterli sayılmaktadır.

Somut olayda; sanığın resmi nikahlı evli iken, vefat eden babasından yetim maaşını alabilmek için 03.05.2001 tarihinde muvazaalı olarak boşandığı, ancak eşiyle aynı evde birlikte yaşamaya devam ettikleri, SGK'dan maaş almak suretiyle haksız menfaat temin ederek kamu kurumunu dolandırdığı iddia edilmiş ise de,

Somut olayda; sanığın resmi nikahlı evli iken, vefat eden babasından yetim maaşını alabilmek için 03.05.2001 tarihinde muvazaalı olarak boşandığı, ancak eşiyle aynı evde birlikte yaşamaya devam ettikleri, SGK'dan maaş almak suretiyle haksız menfaat temin ederek kamu kurumunu dolandırdığı iddia edilmiş ise de,

Mahkeme tarafından mutlak butlanla malul bir karar olduğuna hükmedilmeyen bu nedenle hukuken geçerli olan bir kararla boşandıktan sonra, eşlerin bir arada yaşamasını engelliyen birlikte yaşamanın suç olduğuna dair kanuni bir düzenlemenin bulunmaması karşısında, eşlerin bir arada yaşamasının boşanmanın maaş almak amacıyla yapıldığının ve hileli davranışın kanıtı olamayacağı, nitekim 5510 sayılı Kanunun 56. maddesinde bu durumu tespit edilen kimselerin gelir ve aylığının kesileceği ve ödenmiş tutarların geri alınacağının belirtildiği, bu hususta cezai düzenlemenin bulunmadığı, sanığın eyleminin hukuki ihtilaf mahiyetinde olduğu gözetilerek, dolandırıcılık suçunun yasal unsurlarının oluşmadığına yönelik kabulde, Anayasa, AİHS ve kanuni düzenlemeler dikkate alındığında, bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, katılan vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün ONANMASINA, 01.11.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/7928, Karar No: 2024/11111, Tarih: 14.11.2024

**10. Hukuk Dairesi         2024/7928 E.  ,  2024/11111 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2024/400 E., 2024/1477 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ : Karabük İş Mahkemesi

SAYISI : 2023/177 E., 2023/231 K.

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabul kısmen reddine dair karar verilmiştir.

Kararın, davalı vekili ile fer'i müdahil Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili ile fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının davalı iş yerinde, 01.04.2005-05.09.2017 tarihleri arasında makine teknisyeni olarak aralıksız çalıştığını, ancak davalının uzun süre sigortasız çalıştırdığını, 2011 yılında kısa bir dönem 10.06.2011-31.01.2012 arasında davalının ortağı olduğu ... Turizm İnşaat Ticaret Ltd. Şti'nde sigortalı olarak gösterdiğini, sonrasında ise 29.03.2014 tarihinde kendi şahıs şirketinde sigorta girişini yaptırdığını, 05.09.2017 tarihinde de sebepsiz olarak işten çıkarttığını, davalı tarafın 22.02.2012 tarihinde diğer çalışan ... ve kendisini ortak göstererek Duvan İnşaat Ticaret Limited Şirketini kurduğunu, ancak bu şirketin işlevinin olmadığını ve içi boş şirket olarak kaldığını, 01.10.2013 tarihli belgede de aylık 2.000,00 TL net ücretle çalıştığının anlaşıldığını beyanla 01.04.2005-05.09.2017 tarihleri arasında aralıksız olarak çalıştığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın 5510 sayılı Kanun kapsamında beş yıllık hak düşürücü sürede açılmadığını, davacı ile davalı arasında işçi işveren ilişkisinin bulunmadığını, yani 4857 sayılı Kanun'un 8/1 maddesi kapsamında iş sözleşmesi niteliğinde hukuki bir ilişkinin mevcut olmadığını, aksine 6098 sayılı Borçlar Kanunu'nun 620/1. maddesi kapsamında adi ortaklık mahiyetinde bir hukuki ilişkinin mevzu bahis olduğunu, zira bu durumun 04.01.2007 tarihli taraflarca imzalanmış sözleşme ile ve aynı tarihli tutanaklar ile sabit olduğunu, yine davacının ortaklığı sona erdirdiğine dair 17.10.2017 tarihli imzalı belgenin de mevcut olduğunu, buna göre adi şirket ortaklarının, aynı şirkette bir hizmet akdine dayalı olarak çalışmaları yasal olarak mümkün olmadığı ve ancak Bağ-Kur'lu olarak çalışmalarının mümkün olduğundan dolayı davacının hizmet tespitine ilişkin haksız davasının reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2.Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

2.Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince, davacının davalı iş yerinde çalışan diğer ortak (adi ortaklık ortağı) ... gibi davalı iş yerinde SGK kapsamında çalışan olduğu ancak 29.03.2014-05.09.2017 arasında SGK kaydı bulunduğundan dolayı bu dönem tespit harici olarak; SGK kaydının bulunmadığı, 04.01.2007-09.06.2011 ile 01.02.2012-28.03.2014 arasında ise 4857 sayılı Kanun'un 4/a bendi kapsamında çalıştığı kanaatine varılarak, davanın kısmen kabulüne, davacının 04.01.2007-09.06.2011 ile 01.02.2012-28.03.2014 arasında davalı ...'a (T.C. kimlik no: 20429841404) ait iş yerinde 4857 sayılı Kanun mad. 4/a bendi kapsamında 2373 gün asgari ücretli olarak çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1- Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Mahkemece verilen kararın usul ve Kanun'a aykırı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

2. Fer'i müdahil Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; Mahkemece verilen kararın usul ve Kanun'a aykırı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "davacının, davalının ortağı olduğu şirket iş yerinden 10.06.2011-31.01.2012 tarihleri arasında ve davalı adına tescilli işyerlerinden 29.03.2014-05.09.2017 tarihleri arasında hizmetinin bildirildiği, davacı ile davalı arasında 04.01.2007 tarihli adi ortaklık sözleşmesi bulunsa da davacı-davalı ve bordro tanıklarının beyanlarından taraflar arasındaki ilişkinin hizmet akdine dayalı olduğu anlaşıldığından hizmet tespiti isteminin kısmen kabulüne ve ücretin tespiti istemine ilişkin olarak ise yazılı delil başlangıcı sayılabilecek herhangi bir belge olmadığından prime esas kazanca dair istemin reddine dair mahkeme kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu" gerekçesiyle davalı vekili ve fer'i müdahil Kurum vekilinin istinaf istemlerinin 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Davalı ve fer'i müdahil vekilleri Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Davalı ve fer'i müdahil vekilleri Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle, davaya cevap dilekçesi ekinde sundukları, taraflarca imza altına alınmış 04.01.2007 tarihli sözleşme, aynı tarihli yine taraflarca imzalanmış tutanaklar, davacıya hissesi oranında yapılan "kar payı" ödemesini gösterir davacının imzasını barındıran ön muhasebe kayıtlarına ilişkin dokümanlar ve davacının kendi el yazısı ile "... İnş." başlığını atarak "2007 yılından bu yana yapmış olduğumuz ortaklıkta anlaşarak haklarımı ...'a devrettim." şeklinde ibareye yer vererek imzaladığı 17.10.2017 tarihli belgenin tek başına davanın reddini gerekli kıldığını, davacının bahse konu yazılı deliller karşısında başvurduğu yegane delil tanık beyanları olup hukuken yazılı deliller karşısında tanık beyanlarının dikkate alınma imkanı bulunmadığını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

Fer’i müdahil Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle, Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, sadece tanık beyanlarıyla yetinilerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olduğunu beyanla usul ve Kanun'a aykırı olan kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, hizmet tespitine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369. maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371. maddeleri, 5510 sayılı Kanun'un 86. maddesi.

3. Değerlendirme

1.Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanun'un 79/10. ve 5510 sayılı Kanun'un 86/9. maddeleri olup bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davaların, kamu düzeniyle ilgili olduğu ve bu nedenle de özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesinin zorunlu ve gerekli bulunduğu açıktır. Bu çerçevede, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde resen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

2.Adi ortaklık; Türk Borçlar Kanunu 620/1. maddesinde “Adi ortaklık sözleşmesi, iki yada daha fazla kişinin emeklerini ve mallarını ortak bir amaca erişmek üzere birleştirmeyi üstlendikleri sözleşmedir.” şeklinde tanımlanmıştır. Diğer bir anlatımla, adi ortaklık; birbirini tanıyan, birbirlerinin kabiliyet ve şahsiyetlerine güvenen, eşit ve aynı durumda olan kişilerin, müşterek amacın gerçekleştirilmesini sağlayacak vasıtaları (sermaye paylarını) ortaklığa getirme konusunda karşılıklı ve uygun irade beyanlarının birbirine ulaşmasıyla teşkil eden bir şahıs birliğidir.

3. Eldeki davada, dava dosyasının incelenmesinden, davacının davalıya ait iş yerinde 01.04.2005-05.09.2017 tarihleri arasında aralıksız olarak çalıştığının tespitine karar verilmesini istediği; davacının, davalının ortağı olduğu ... Turizm İnş. Tic. Ltd. Şti. iş yerinden 10.06.2011-31.01.2012 tarihleri arasında ve davalı adına tescilli iş yerlerinden 29.03.2014-05.09.2017 tarihleri arasında hizmetinin bildirildiği, davacı ile davalı arasında 04.01.2007 tarihli adi ortaklık sözleşmesi bulunduğu; 25.02.2020 tarihli duruşmada davacının 04.01.2007 tarihli sözleşme, ortaklık bedellerinin yazılı olduğu tutanak 1 ve tutanak 2 başlıklı belgeler ile 17.10.2017 tarihli, 2007 yılından bu yana yapmış olduğu ortaklıktaki haklarını anlaşarak davalı ...'a devrettiğini bildiren evrak altındaki imzanın kendisine ait olduğunu beyan ettiği; İlk Derece Mahkemesince tanık beyanlarına göre davacının davalı işyerinde hizmet akdi ile çalıştığı sonucuna varılarak davanın kısmen kabulüne karar verildiği anlaşılmaktadır.

4. Dosyada mevcut, davacı ile davalı arasında imzalanan 04.01.2007 tarihli sözleşme ve 17.10.2017 tarihli hisse devrine ilişkin belgede bulunan imzaların davacıya ait olduğu kendisi tarafından duruşmada ifade edilmiş bulunmakla, İlk Derece Mahkemesince davacının davalıya ait iş yerinde hizmet akdi ile çalıştığının tespitine karar verilen dönemde taraflar arasında hizmet akdine dayalı bir çalışma söz konusu olmayıp adi ortaklık ilişkisi mevcut olduğundan, anılan belgeler karşısında yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve Kanun'a aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

3. Peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz eden ilgiliye iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

14.11.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.