muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/5201, Karar No: 2024/6537, Tarih: 02.12.2024

Asıl ve birleştirilen davada davalı ... cevap dilekçesinde; murisin Şile’de ticaret yaptığını ve ticaret işiyle uğraşan ...’i ve diğer esnafları tanımasının normal olduğunu, murisin ekonomik sıkıntısı nedeniyle taşınmazı kendisine sattığını, satış için murisle görüşüldüğünü ancak evrak işleriyle uğraşmak istemediği için oğlunu vekil tayin ettiğini, davacıların da bedelin davalı ... tarafından alındığını bildirdiğini, bu durumun mirasçılar arasında bir sorun olduğunu, temlikin muvazaalı olmadığını, murisin ayrıca temlik tarihinde Tapu Müdürlüğüne satılamaz şerhinin kaldırılması ve vekil tayin ettiği oğlunun işlemi yapabileceğine ilişkin dilekçe sunduğunu, mal kaçırma kastının bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarihi ve sayısı belirtilen kararı ile; bedeller arasında fahiş fark bulunduğu, murisin ekonomik durumunun iyi olduğu, mal satmaya ihtiyacı olmadığı, davalı ... ile dava dışı ...’in ortak iş yaptıkları, davalı ...’in aşamada davayı kabul ettiği, taşınmazın değerlendirilmesi maksadıyla emaneten devirlerin yapıldığını iddia ettiği, vekil ile yakın akrabalık ilişkisi bulunduğu, satış bedelinin ödendiğinin davalı ... tarafından yazılı bir delil ile ispat edilemediği, murisin ticari bir geçmişi olduğu, yapılan satış tarihinden önce ve sonra olmak üzere farklı tarihlerde borçlarının bulunduğu, bir kısmının ödenerek kapatıldığı, bir kısmının ise halen devam ettiği, murisin dava konusu taşınmazı satacak kadar maddi sıkıntı yaşamadığı, davalı ... ile murisin birlikte çalışmalarından dolayı onu diğer evlatlarından ayrıcalıklı tuttuğu, mal kaçırma kastıyla hareket edildiği gerekçesiyle asıl ve birleştirilen davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl ve birleştirilen davada davalılar vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalı ... tarafından açılmış bir dava olmadığı gerekçesiyle davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davacı tanıklarının mirasbırakan tarafından yapılan temlikle ilgili bilgilerinin bulunmadığı, mirasbırakanın davacı eşi ve kızlarından mal kaçırmasını gerektiren beşeri bir sorunun olduğu yönünde bir olgu ortaya konulmadığı, muris ile davacıların arasının iyi olduğu, davacı tanıkları tarafından mirasbırakanın mal satmaya ihtiyacının olmadığı beyan edilmiş ise de mirasbırakanın birlikte ticaret yaptığı davalı oğlu İlker'in borçlarını ödeyebilmek için mal satmaya ihtiyaç duyduğu, mirasbırakanın dava konusu taşınmazı dışında mirasçılara bıraktığı azımsanmayacak miktarda başka taşınmazlarının da bulunduğu, salt bedeller arasındaki farkın muvazaanın ispatında yeterli olmadığı, temlikin mirastan mal kaçırma amaçlı ve muvazaalı olduğu iddiasının davacı tarafça ispatlanamadığı, davacıların dava dilekçelerinde taşınmazın satış bedelini davalı ...'in aldığı yönündeki beyanlarının da satışın gerçek olduğunu gösterdiği, murisin birçok taşınmazı olmasına rağmen özellikle dava konusu 101 parsel sayılı taşınmazı için vekaletname vermiş olmasının taşınmazı satma iradesinin bulunduğunu gösterdiği, davacıların dava dilekçelerinde davalı ...'ın emanetçi konumunda olduğuna yönelik bir iddiaları da bulunmadığı gerekçesiyle davalı ... vekilinin istinaf talebinin kabulü ile hükmün kaldırılmasına ve yeniden hüküm kurularak asıl ve birleştirilen davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1. Asıl ve birleştirilen davada davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle:

a. Davalı ...’in beyanlarının ikrar kabul edilmesi gerektiğini,

b. 3.476.383,00 TL değerindeki taşınmazın 33.000,00 TL’ye satıldığını, ödemeye ilişkin delil sunulamadığını, davalı ...’ın taşınmazı alacak ekonomik gücü olup olmadığının açıklığa kavuşturulmadığını,

c. Müvekkillerinin satış anında İlker’in para alıp almadığını bilecek durumda olmadıklarını, dava dilekçesinde sadece tahmin yürütüldüğünü, tanık...’ın beyanın göz ardı edildiğini, diğer tanıkların da murisin ekonomik durumunun mal satacak kadar kötü olmadığını beyan ettiklerini, İlker’in ödeme almadığını beyan ettiğini, davalı ... tanığı ...’in bedelin 1.500.000,00 TL olduğunu belirttiğini ancak taşınmazın o tarihte bundan çok daha değerli olduğunu, tanıkların bedel konusunda çelişkili beyanlarda bulunduklarını ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

2. Asıl ve birleştirilen davada davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle:

a. İlk Derece Mahkemesinin kabul kararının doğru olduğunu,

2. Asıl ve birleştirilen davada davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle:

a. İlk Derece Mahkemesinin kabul kararının doğru olduğunu,

b. Diğer davalı ...’ın müvekkilinin ortağı olduğu şirketin ortaklarından ...’in eniştesi olduğunu, temlik için bedel ödemediğini, taşınmazın devri neticesinde yapılacak taş duvar, imar, inşaat çalışmaları neticesinde değerleneceği müvekkiline taahhüt edilmiş olup bu gaye ile davacıların haberi ve bilgisi olmaksızın bahse konu taşınmazın davalı ...’a devredildiğini,

c. Müvekkilinin kimseyi zarara uğratma kastı taşımadığını, ilgili durumdan davacıları haberdar etmediğini, onların saklı payına yahut başkaca miras paylarına tecavüz etmekten ziyade taşınmazın daha da değerlenmesini arzuladığını, taşınmazın bedelinin tapuda gösterilenden çok daha yüksek olduğunu, çok fazla sayıda taşınmazı olan murisin dava konusu taşınmazı satmaya ihtiyacı olmadığını,

d. Ödemenin ispatlanamadığını, dekont sunulamadığını, tanıkların da bedel konusunda çelişkili beyanları olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Asıl ve birleştirilen dava, muris muvazaası hukuki nedenine dayalı tapu iptali ve tescili istemine ilişkindir.

Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup özellikle HMK’nın 190. ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 6. maddesi uyarınca asıl ve birleştirilen davada davacıların iddialarının ispat edilemediğine göre asıl ve birleştirilen davada davacılar vekili ile asıl ve birleştirilen davada davalı ... vekilinin temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle:

Asıl ve birleştirilen davada davacılar vekili ile asıl ve birleştirilen davada davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının HMK’nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA,

Harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

02.12.2024 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/11016, Karar No: 2015/3240, Tarih: 17.03.2015

**4. Hukuk Dairesi         2014/11016 E.  ,  2015/3240 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Kaş Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 19/12/2013

NUMARASI : 2010/270-2013/691

Davacılar A.. B.. ve diğerleri vekili Avukat Ali tarafından, davalı M.. Ş.. mirasçıları aleyhine 27/07/2010 gününde verilen dilekçe ile haksız eylem nedeniyle maddi ve manevi tazminat istenmesi üzerine yapılan yargılama sonunda; Mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verilen 19/12/2013 günlü kararın Yargıtay’da duruşmalı olarak incelenmesi davalılar vekili, duruşmasız olarak incelenmesi de davacılar vekili tarafından süresi içinde istenilmekle, daha önceden belirlenen 17/03/2015 duruşma günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davalılardan asil S.. Ş.. geldi, diğer davalı ve karşı taraftan davacılar adına gelen olmadı. Açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve hazır bulunanın sözlü açıklaması dinlendikten sonra tarafa duruşmanın bittiği bildirildi. Dosyanın görüşülmesine geçildi. Tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davacıların tüm, davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.

2-Davalıların diğer temyiz itirazlarına gelince;

Dava haksız tahrik altında kasten adam öldürme nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece; istemin kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm taraflarca temyiz edilmiştir.

Borçlar Yasası'nın 47. (TBK'nın 56.) maddesi gereğince yargıcın, özel durumları göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği para tutarı adalete uygun olmalıdır. Takdir edilecek bu tutar, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir işlevi (fonksiyonu) olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi malvarlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek tutar, var olan durumda elde edilmek istenilen doyum (tatmin) duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22/06/1966 gün ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel durum ve koşullar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden yargıç, bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde nesnel (objektif) ölçülere göre uygun (isabetli) bir biçimde göstermelidir.

Davaya konu olayda; olay tarihi, olayın gelişim biçimi, ceza mahkemesinin kesinleşen kararında uygulanan tahrikin derecesi dikkate alındığında davacılar M.. B.. ve A.. B..'in manevi tazminat istemlerinin tümden kabulüne karar verilmesi doğru değildir. Davacılar M.. B.. ve A.. B..'in manevi tazminat istemlerinden açıklanan nedenlerle uygun miktarda indirim yapılması gerekirken bu hususun gözardı edilmesi kararın bozulmasını gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda (2) no'lu bentte gösterilen nedenlerle BOZULMASINA; davacıların tüm, davalıların öteki temyiz itirazlarının ilk bentteki nedenlerle reddine ve davalılardan peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 17/03/2015 gününde oyçokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY YAZISI

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün onanması görüşünde olduğumdan sayın çoğunluğun bozma kararına katılmıyorum.17/03/2015
Yargıtay — Esas No: 2016/494, Karar No: 2018/3795, Tarih: 19.04.2018

**10. Hukuk Dairesi         2016/494 E.  ,  2018/3795 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, ödeme emrinin iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde zamanaşımı nedeniyle ödeme emrinin iptali ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Kurum vekilince temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki belgeler okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davanın yasal dayanaklarından olan 506 sayılı Kanun'un 80. maddesinde 3917 sayılı Kanun ile yapılan değişiklik uyarınca, Kurumun süresi içinde ödenmeyen prim ve diğer alacaklarının tahsilinde 6183 sayılı Kanun hükümlerinin uygulanması gerekmektedir;

Bu durumda zamanaşımı süresi bakımından, 3917 sayılı Kanun'un yürürlüğe girdiği 08.12.1993 tarihinden önceye ilişkin prim ve gecikme zamları yönünden Kurumun alacak hakkı, Borçlar Kanununun 125. maddesinde öngörülen on yıllık zamanaşımı süresine tabi olup, zamanaşımının başlangıç tarihi, anılan Kanun'un 128. maddesi hükmü gereğince alacağın muaccel olduğu tarihtir ve zamanaşımının kesilmesi ile durmasına ilişkin 132. ve ardından gelen maddelerindeki düzenlemeler de burada uygulama alanı bulmaktadır.

08.12.1993 tarihi ve sonrasına ilişkin prim ve gecikme zammı borcu yönünden ise, 6183 sayılı Kanun'un “Tahsil zamanaşımı” başlığını taşıyan 102. ve ardından gelen maddeleri uygulanacaktır. Anılan madde hükmüne göre, zamanaşımı süresi beş yıl olup, zamanaşımı süresinin başlangıcı da, alacağın vadesinin rastladığı takvim yılını izleyen yılbaşı olarak belirlenmiştir.

06.07.2004 tarihinde yürürlüğe giren 5198 sayılı Kanun ile bu konuda yeniden bir düzenleme yapılarak 506 sayılı Kanunun 80. maddesinin beşinci fıkrasında değişiklik yapılıp, Kurumun süresi içinde ödenmeyen prim ve diğer alacaklarının tahsilinde 6183 sayılı Kanunun 51. maddesiyle birlikte 102. maddesinin de uygulanmayacağı hükme bağlanarak 3917 sayılı Kanunla yapılan değişiklikten önceki duruma dönülmüştür. Yani, prim ve gecikme zamları yönünden Kurumun alacak hakkı, Borçlar Kanununun 125. maddesinde öngörülen on yıllık zamanaşımı süresine tabi olup, zamanaşımının başlangıç tarihi, anılan Kanun'un 128. maddesi hükmü gereğince alacağın muaccel olduğu tarihtir.

Konu son olarak 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 88’inci ve 93’üncü maddesi ile düzenlenmiştir; 5510 sayılı Kanun’un “Primlerin ödenmesi” başlığını taşıyan 88’inci maddesinin on altıncı fıkrasında, Kurumun süresi içinde ödenmeyen prim ve diğer alacaklarının tahsilinde, 6183 sayılı Kanun'un 51’inci, 102’inci ve 106’ıncı maddeleri hariç, diğer maddelerinin uygulanacağı bildirildikten sonra, yine 5510 sayılı Kanun’un 17.04.2008 gün ve 5754 sayılı Kanunun 56’ıncı maddesi ile değişik “Devir, temlik, haciz ve Kurum alacaklarında zamanaşımı” başlıklı 93’üncü maddesinin ikinci fıkrası,

“…(Değişik ikinci fıkra: 17/4/2008-5754/56 md.) Kurumun prim ve diğer alacakları ödeme süresinin dolduğu tarihi takip eden takvim yılı başından başlayarak on yıllık zamanaşımına tabidir. Kurumun prim ve diğer alacakları; mahkeme kararı sonucunda doğmuş ise mahkeme kararının kesinleşme tarihinden, Kurumun denetim ve kontrolle görevli memurlarınca yapılan tespitlerden doğmuş ise rapor tarihinden, kamu idarelerinin denetim elemanlarınca kendi mevzuatı gereğince yapacakları soruşturma, denetim ve incelemelerden doğmuş ise bu soruşturma, denetim ve inceleme sonuçlarının Kuruma intikal ettiği tarihten veya bankalar, döner sermayeli kuruluşlar, kamu idareleri ile kanunla kurulmuş kurum ve kuruluşlardan alınan bilgi ve belgelerden doğmuş ise bilgi ve belgenin Kuruma intikal ettiği tarihten itibaren, zamanaşımı on yıl olarak uygulanır…” şeklinde düzenlenmiştir.

Görüldüğü üzere 5510 sayılı Kanunun 93’üncü maddesi ile zamanaşımı süresi ile ilgili olarak özel bir düzenleme getirilmiş, Kurumun prim ve diğer alacaklarının on yıllık zamanaşımı süresine tabi olduğu, sürenin başlangıcının ödeme süresinin dolduğu tarihi takip eden takvim yılı başı olduğu belirtilmiştir.

Diğer taraftan; 6183 sayılı Yasa'nın 103. maddesi ile tahsil zamanaşımını kesen sebepler düzenlenmiş olup; anılan düzenlemede; ''1. Ödeme, 2. Haciz tatbikı, 3. Cebren tahsil ve takip muameleleri sonucunda yapılan her çeşit tahsilat, 4. Ödeme emri tebliği, 5. Mal bildirimi, mal edinme ve mal artmalarının bildirilmesi, 6. Yukardaki 5 sırada gösterilen muamelelerden her hangi birinin kefile veya yabancı şahıs ve kurumlar mümessillerine tatbiki veya bunlar tarafından yapılması, 7. İhtilaflı amme alacaklarında kaza mercilerince bozma kararı verilmesi, 8. Amme alacağının teminata bağlanması, 9. Kaza mercilerince icranın tehirine karar verilmesi, 10. İki amme idaresi arasında mevcut bir borç için alacaklı amme idaresi tarafından borçlu amme idaresine borcun ödenmesi için yazı ile müracaat edilmesi, 11. (Ek bent: 25/12/2003 - 5035 S.K./1. md.) Amme alacağının özel kanunlara göre ödenmek üzere müracaatta bulunulması ve/veya ödeme planına bağlanması.

Kesilmenin rastladığı takvim yılını takip eden takvim yılı başından itibaren zamanaşımı yeniden işlemeye başlar. Zamanaşımının bir bozma kararıyla kesilmesi halinde zamanaşımı başlangıcı, yeni vade gününün rasladığı; amme alacağının teminata bağlanması veya icranın, kaza mercilerince durdurulması hallerinde, zamanaşımı başlangıcı teminatın kalktığı ve durma süresinin sona erdiği tarihin rastladığı; takvim yılını takip eden takvim yılının ilk günüdür.'' hükmü öngörülmektedir.

Kesilmenin rastladığı takvim yılını takip eden takvim yılı başından itibaren zamanaşımı yeniden işlemeye başlar. Zamanaşımının bir bozma kararıyla kesilmesi halinde zamanaşımı başlangıcı, yeni vade gününün rasladığı; amme alacağının teminata bağlanması veya icranın, kaza mercilerince durdurulması hallerinde, zamanaşımı başlangıcı teminatın kalktığı ve durma süresinin sona erdiği tarihin rastladığı; takvim yılını takip eden takvim yılının ilk günüdür.'' hükmü öngörülmektedir.

Yukarıda yapılan açıklamalara göre somut olayda, davaya konu 2015/12529 takip numaralı ödeme emri ile 2005 yılı 9. ay ilâ 2009 yılı 4. aya ilişkin prim borçlarının tahsili talep edilmiş olup, anılan dönemler bakımından 06.07.2004 tarihinde yürürlüğe giren 5198 sayılı Kanun ve 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Yasanın 93’üncü maddesi hükümlerinin tatbiki gerekmektedir. Söz konusu düzenlemeler uyarınca on yıllık zamanaşımı süresi ödeme emrinin 28.07.2015 tebliğ tarihi itibariyle dolmadığından, mahkemece işin esasına girilmesi ile davacının iddiaları bakımından toplanması gereken tüm deliller dosya arasına alındıktan sonra sonucuna göre bir karar verilmesi gereği dikkate alınmaksızın yalnızca zamanaşımı irdelemesi yapılmak suretiyle, yanılgılı değerlendirmeye dayalı olarak, yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 19.04.2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/1548, Karar No: 2017/5010, Tarih: 13.06.2017

**10. Hukuk Dairesi         2016/1548 E.  ,  2017/5010 K.**

**"İçtihat Metni"**

... Kurumu Başkanlığı adına Av. ... ile 1- ... Üniv. Tıp Fak. Hast. Döner Sermaye Saymanlığı adına Av. ..., 2- ... vasisi ... 3-... adına Av. ... aralarındaki dava hakkında ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 14.04.2015 gün ve 2014/21-2015/158 K. sayılı hükmün temyizen incelenmesi davacı kurum vekili tarafından istenilmesi üzerine, dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

Davalılardan ...’in sanık olarak yargılandığı ... Ağır Ceza Mahkemesinin 2009/1 E. 2009/83 K. sayılı dava dosyasının akıbetinin araştırılması ile bu dosyadan verilen kararın kesinleşme şerhli bir sureti celp edilerek, ayrıca, davacı Kurum işlemlerine esas olan 04.03.2005 gün ve 6959 sayılı soruşturma raporunun tüm ekleri ile birlikte onaylı ve okunaklı bir suretinin Kurumdan sorularak celp edilecek evrakın iş bu dosyaya eklendikten sonra gönderilmek üzere, dosyanın mahalline GERİ ÇEVRİLMESİNE, 13.06.2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/14148, Karar No: 2012/20036, Tarih: 11.06.2012

**9. Hukuk Dairesi         2010/14148 E.  ,  2012/20036 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK (İŞ) MAHKEMESİ

DAVA :Davacı, kıdem ve ihbar tazminatı, ödenmeyen maaş ve fazla mesai ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davalılardan ... avukatınca temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı kıdem tazminatı ve bir kısım işçilik alacak isteklerinde bulunmuştur.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı davanın reddini savunmuştur.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece istek gibi hüküm kurulmuştur.

D) Temyiz:

Kararı yasal süresi içinde davalılardan T.C. ... temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalı ...'nın aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-İşçiye, işyerinde çalıştığı sırada ara dinlenmesi verilip verilmediği ve süresi konularında taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

İşçinin günlük iş süresi içinde kesintisiz olarak hiç ara vermeden çalışması beklenemez. Gün içinde işçinin yemek, çay, sigara gibi ihtiyaçlar sebebiyle ya da dinlenmek için belli bir zamana ihtiyacı vardır.

Ara dinlenme 4857 sayılı İş Kanununun 68 inci maddesinde düzenlenmiştir.

Anılan hükümde ara dinlenme süresi, günlük çalışma süresine göre kademeli bir şekilde belirlenmiştir. Buna göre dört saat veya daha kısa süreli günlük çalışmalarda ara dinlenmesi en az onbeş dakika, dört saatten fazla ve yedibuçuk saatten az çalışmalar için en az yarım saat ve günlük yedibuçuk saati aşan çalışmalar bakımından ise en az bir saat ara dinlenmesi verilmelidir.

Uygulamada yedibuçuk saatlik çalışma süresinin çok fazla aşıldığı günlük çalışma sürelerine de rastlanılmaktadır.

İş Kanununun 63 üncü maddesi hükmüne göre, günlük çalışma süresi onbir saati aşamayacağından, 68 inci maddenin belirlediği yedibuçuk saati aşan çalışmalar yönünden en az bir saatlik ara dinlenmesi süresinin, günlük en çok onbir saate kadar olan çalışmalarla ilgili olduğu kabul edilmelidir.

Başka bir anlatımla günde onbir saate kadar olan çalışmalar için ara dinlenmesi en az bir saat, onbir saat ve daha fazla çalışmalarda ise en az birbuçuk saat olarak verilmelidir.

İşçi, ara dinlenme saatinde tamamen serbesttir. Bu süreyi işyeri içinde ya da dışında geçirebilir. İşyerinde geçirmesi ve bu süre içinde çalışmaya devam etmesi durumunda ara dinlenmesi verilmemiş sayılır. Ancak işçi işyerinde kalsa bile, ara dinlenmesi süresini serbestçe kullanabilir, bu süre içinde çalışmaya zorlanamaz.

Ara dinlenmesi için ücret ödenmesi gerekmez.