muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/10022, Karar No: 2016/6619, Tarih: 25.04.2016

**18. Hukuk Dairesi         2015/10022 E.  ,  2016/6619 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, ... İli ... İlçesi ... Köyü 987 (ifr.1212) parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ve idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

1-Dava konusu taşınmazın dava tarihi olan 17.04.2013 tarihinden önce; kesinleşmiş 1/1000 ölçekli uygulama imar planı içinde bulunup bulunmadığının, bu tarih itibariyle kesinleşmiş imar planı içinde olmadığının anlaşılması halinde belediye veya mücavir alan sınırları içinde olmakla beraber tüm belediye ve altyapı hizmetlerinden (yol, su, elektrik, çöp toplama, kanalizasyon, aydınlatma vd. gibi) yararlanıp yararlanmadığının, özellikle etrafının meskûn olup olmadığının, taşınmaz belediye nazım imar planı içinde ise Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulunun 17.04.1998 gün ve 1996/3-1998/1 sayılı kararı uyarınca (nazım imar planı içinde bulunan ancak, belediye hizmetlerinden yararlanmayan ve meskûn yerler arasında yer almayan bir taşınmazın arsa olarak değerlendirilebilmesi için) bu plan içine alındığı tarih ve plandaki konumu, hangi amaçla plan kapsamına alındığı, yerleşim merkezlerine uzaklığı, sınırları ve mücavir alan içinde yer aldığı belediyenin nüfus ve yapılaşma yoğunluğu, genişleme hızı, taşınmazın altyapı hizmetlerine yakınlığı, ulaşım olanakları, kullanma biçimi itibariyle iskan amacına yönelik yapılaşma imkanları, bu verilere göre taşınmazın nazım planının hazırlanma amacı olan uygulama imar planı kapsamına alınmasının yakın bir olasılık olması vs. hususlarının belediye başkanlığından,

2-Dava konusu ... Köyü 987 parsel (İfr:1212 pr) sayılı taşınmazın 17.04.2013 olan değerlendirme, somut emsal olarak incelenen ... Mahallesi 656 ada 4 parsel sayılı taşınmazın ise değerlendirmeye esas alınan 21.06.2007 olan satış tarihleri itibariyle imar düzenlemesi sonucu meydana gelen imar parselleri olup olmadıklarının, imar parseli iseler düzenleme ortaklık payının düşülüp düşülmediğinin, düşülmüş ise oranının belediye imar ve tapu müdürlüklerinden,

3-Dava konusu ... Köyü 987 parsel (ifr:1212 pr) sayılı taşınmaz ile somut emsal olarak incelenen ... Mahallesi 656 ada 4 parsel sayılı taşınmazın bulundukları cadde veya sokak itibariyle belediyece belirlenen 2013 yılındaki emlak vergisine esas asgari m² değerlerinin ilgili belediye başkanlığından,

4-Dava konusu taşınmaza somut emsal olarak incelenen ... Mahallesi 656 ada 4 parsel sayılı taşınmazın değerlendirmeye esas alınan 21.06.2007 tarihli satışına (ilişkin alıcısı, satıcısı ve satış bedelini gösteren) tapu kaydı ve resmi satış akit tablosu onaylı örneğinin tapu müdürlüğünden,

4-Dava konusu taşınmaza somut emsal olarak incelenen ... Mahallesi 656 ada 4 parsel sayılı taşınmazın değerlendirmeye esas alınan 21.06.2007 tarihli satışına (ilişkin alıcısı, satıcısı ve satış bedelini gösteren) tapu kaydı ve resmi satış akit tablosu onaylı örneğinin tapu müdürlüğünden,

5-Dava konusu ... Köyü 987 parsel (ifr:1212 pr) sayılı taşınmaz ile somut emsal olarak incelenen ... Mahallesi 656 ada 4 parsel sayılı taşınmazın ilk tesis tarihinden itibaren (geldisini ve gittisini gösterir şekilde varsa kök tapu kayıtları ile) tedavüllü tapu kayıtlarının tapu müdürlüğünden,

6-Dava konusu taşınmazın tapu kayıt maliki ...'un mirasçılık belgesinin taraflardan,

Getirtilerek alınacak cevap yazılarının ve belgelerin dosyaya konulmasından sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere iadesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 25.04.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/9791, Karar No: 2012/15951, Tarih: 05.11.2012

**(Kapatılan)19. Hukuk Dairesi         2012/9791 E.  ,  2012/15951 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Davacı vekili ,davalının müvekkiline borçlandığını,bunun karşılığında ise 28/03/2004 tarihli bir çek verdiğini, ancak müvekkilini borcunu ödeyeceğim diyerek sürekli oyaladığını ve çekin zamanaşımına uğradığını, 27/05/2011 tarihinde müvekkilinin davalı aleyhine ilamsız icra takibine başladığını, bunun üzerine Ünye 1.İcra dairesinin 2011/1003 nolu takibi ile davalıya örnek 7 nolu ödeme emrinin tebliğ edildiğini, ancak davalının bu ödeme emrine 10/06/2011 tarihinde haksız olarak itiraz ettiğini, bu haksız itiraz üzerine takibin durduğunu, itirazın iptali için bu davayı açmak zaruretinin hasıl olduğunu,öncelikle icra takibinin usul ekonomisi bakımından İsmail ve ...' ya birlikte açıldığını,ancak ...'nın itiraz ettikten sonra öldüğünü,yasal mirasçılarının da mirası reddettiğini,İsmail ve ...'nın aynı borçtan dolayı borçlandıklarını, ancak ikisinin de ayrı ayrı çekler verdikleri için her birine düşen borç miktarının belirlendiğini,şimdilik ...' ya düşen borç miktarını belirleyerek onun için itirazın iptali davası açtıklarını, müvekkilinin borçluya kefil olduğunu,onun için kendi adına kredi çektiğini, ancak borçlunun üzerine düşen borcunu ödemediğini, bunun üzerine müvekkilinin alacaklarının sadece bir bölümünü karşılaması için borçludan çek aldığını,çekin ödeme zamanı gelmesine rağmen borçlunun müvekkilini sürekli ödeme vaadi ile kandırdığını, çeki bankaya ibraz etmesini engellediğini,ancak müvekkilinin aradan uzunca bir zaman geçince ve borçlunun bir çok yere daha borçlu olduğunu ve ödeyemediğini görünce ilamsız icra takibi yolu ile alacağını almaya çalıştığını fakat borçlunun haksız itirazı nedeni ile takibin durduğunu,borçlu müvekkilinin alacağını ertelemek için borçlu olmasına rağmen borcu yokmuş gibi haksız olarak itiraz ettiğini,bunu daha önce de yapmış ... isimli şahsa da aynı şekilde çek verdiğini, ancak onu da ödemediğini ve takibe düştüğünü,müvekkilin durumunda olduğu gibi haksız olarak itiraz ettiğini ancak mahkemece itirazlarının haksız bulunduğunu ve iptal edildiğini, bu nedenle, gerekli yargılamanın yapılarak, borçlunun itirazının iptaline, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı,davacının iddialarını kabul etmediğini,davanın haksız ve yersiz olduğunu,kendisinin hiç bir zaman böyle bir çek vermediğini,böyle bir borcunun da olmadığını,ayrıca her halükarda zaman aşımının söz konusu olduğunu davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı,davacının iddialarını kabul etmediğini,davanın haksız ve yersiz olduğunu,kendisinin hiç bir zaman böyle bir çek vermediğini,böyle bir borcunun da olmadığını,ayrıca her halükarda zaman aşımının söz konusu olduğunu davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece İcra takibine dayanak yapılan çek aslının incelenmesinde davalı ... tarafından keşide edilen hamiline yazılı 4.200 TL bedelli ve 28/03/2004 keşide tarihli 13495332 numaralı çekin daha sonra Ruhi Kethüda ve Hasan Saka tarafından ciro edildiği,en son cirantanın Hasan Saka olduğu anlaşılmakla, takibe konu davalı ... tarafından keşide edilen hamiline yazılı çekin davacı ... ile herhangi bir ilgisinin bulunmadığı anlaşıldığı gerekçesiyle davasının reddine karar verilmiş hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı, davalı tarafından keşide edilen dava konusu çeke ciro yolu ile hamil olmuştur. Dava konusu çekin süresinde ibraz edilmemesi nedeniyle kambiyo hukukundan kaynaklanan haklar yitirilmişe de hamilin keşideci aleyhine 6762 sayılı TTK'nın 644. Maddesi uyarınca sebepsiz zenginleşme nedeniyle talepte bulunması mümkündür. Olayların açıklanması taraflara, hukuki nitelendirmesi ise hakime ait bir görevdir.

Mahkemece, bu yönler üzerinde durulup değerlendirme yapılarak varılacak sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucunda yazılı şekilde hüküm kurulması yerinde görülmemiştir.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, bozma nedenine göre öteki temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına peşin harcın istek halinde iadesine, 05.11.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/4072, Karar No: 2019/11424, Tarih: 03.12.2019

**17. Hukuk Dairesi         2017/4072 E.  ,  2019/11424 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki rücuen tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda;kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

- K A R A R -

Davacı vekili; sigortalı ...'in ... Konut Sigorta Poliçesi ile davacı şirkete sigortalı olduğunu, sigortalının kiracı olarak bulunduğu dairede, 22.03.2010 tarihinde atık su tesisatının tıkanması sonucu hasar meydana geldiğini, binanın atık su tesisatının tıkandığını ve bunun sonucunda binanın en alt katında bulunan dairenin pis su giderlerinden geri tepen suların sigortalının dairesi içinde yayıldığını ve hasar meydana geldiğini, sigortalıya ait emtiaların hasara uğraması nedeniyle, zarar bedeli olan 6.676,00 TL'nin 22.04.2010 tarihinde sigortalıya ödendiğini ödenen bu tazminat ile ilgili olmak üzere İstanbul Su ve Kanalizasyon Genel Müdürlüğü'ne yazı gönderilerek bu yazıda meydana gelen hasar nedeniyle sigortalıya ödenen tazminatın davacı şirkete ödenmesinin talep edildiğini davalının bu yazıya herhangi bir cevap vermediğini beyanla, davacı müvekkili tarafından sigortalıya ödenen 6.676,00 TL tazminatın fazlaya ilişkin her türlü hakları saklı kalmak kaydı ile ödeme tarihinden itibaren faizi ile birlikte davalıdan rücuen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı İSKİ Genel Müdürlüğü vekili, davanın reddini savunmuştur.

Yapılan yargılama sonucu davanın yargı yolu dava şartı yönünden reddine dair verilen hüküm, davacı vekilinin temyizi üzerine, Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 10.12.2012 gün ve 2011/9027-2012/15677 sayılı ilamı ile bozulmuştur. Mahkemece, uyulmasına karar verilen bozma ilamı, toplanan delillere göre; davanın kabulü ile 6.676,00 TL zarar bedelinin dava tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalıdan alınıp davacı tarafa verilmesine karar verilmiş; hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, uyulan bozma kararı doğrultusunda hüküm verilmiş olmasına göre, davalı vekilinin yerinde görülemeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda dökümü yazılı 456,03 TL onama harcının temyiz eden davalıdan alınmasına 03/12/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/15229, Karar No: 2017/16685, Tarih: 28.11.2017

**3. Hukuk Dairesi         2017/15229 E.  ,  2017/16685 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 24. HUKUK DAİRESİ

Taraflar arasındaki alacak davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmiş olup, davacı veklinin istinaf kanun yoluna müracat etmesi üzerine, bölge adliye mahkemesi tarafından yapılan inceleme neticesinde davacının istinaf talebinin kısmen kabulüne, yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili dava dilekçesinde; taraflar arasında imzalanan abonelik sözleşmesi gereğince davalı tarafından davacıdan kayıp kaçak bedeli, dağıtım bedeli, personel sayaç okuma bedeli, iletim sistemi kullanma bedeli, TRT payı, KDV adı altında haksız şart niteliğinde yapılan kesintilerden, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 3.600,00 TL. alacağın faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece; davanın kısmen kabulü ile davacıdan tahsil edilen 321,00 TL TRT payı kesintisinin dava tarihinden itibaren avans faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, kalan kısma ilişkin dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş, hükme karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna müracaat edilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi tarafından yapılan inceleme neticesinde; davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olup; hüküm, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Somut olayda, sadece davacı tarafından istinaf kanun yoluna gidildiğinden, ilk derece mahkemesi tarafından kabul edilen TRT payına ilişkin olarak Bölge Adliye Mahkemesi tarafından istinaf incelemesi yapılmamış, Dairemizce de bu talep kesinleşmiş olduğundan temyiz incelemesi yapılmamıştır.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı bilgi ve belgelere temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında yazılı gerekçelere özellikle, sadece davacı tarafından istinaf kanun yoluna müracaat edildiğinden, davalı tarafın TRT payının kabulüne ilişkin (bu kısım kesinleşmiş olduğundan) temyiziyle birlikte tarafların yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı HMK'nın 370/1.maddesi uyarınca ONANMASINA, dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 28.11.2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/14642, Karar No: 2014/17723, Tarih: 24.12.2014

**4. Hukuk Dairesi         2014/14642 E.  ,  2014/17723 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Osmaniye 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 24/06/2014

NUMARASI : 2013/644-2014/513

Davacı S.. B.. vekili Avukat F.B.K. tarafından, davalı M.. Z.. aleyhine 26/01/2009 gününde verilen dilekçe ile maddi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kabulüne dair verilen 24/06/2014 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, kamu zararının ödetilmesi istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı, davalının Osmaniye Devlet Hastanesi Başhekimliği görevini yaparken başhekimlikte kullanmak için kiralanan aracı hizmet gereklerine aykırı olarak il dışı işlerde de kullandığını, yine devlet hastanesindeki görevi devam ederken, yasak olmasına rağmen özel hastanede de çalıştığı halde tam döner sermaye aldığını böylece kamu zararına yol açtığını belirtilerek, zararın tazminini talep etmişlir.

Davalı, davanın reddi gerektiğini savunmuştur. Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkemece, hükme esas alınan bilirkişi raporu, dosya içinde bulunan müfettiş raporunun tekrarı mahiyetinde olup, denetime elverişli değildir. Şu durumda, denetime elverişli rapor alınarak zararın kapsamı belirlenip hüküm altına alınması gerekirken, denetime elverişli olmayan rapora dayanarak karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün, bu nedenle bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz edilen kararın, yukarıda gösterilen nedenle BOZULMASINA ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 24/12/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/15923, Karar No: 2016/522, Tarih: 19.01.2016

**14. Hukuk Dairesi         2015/15923 E.  ,  2016/522 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Tüketici Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 27.06.2013 gününde verilen dilekçe ile yüklenicinin temlikine dayalı tapu iptali ve tescil kabul edilmediği takdirde tazminat istenmesi üzerine yapılan muhakeme sonunda; davanın tapu iptali ve tescil talebi yönünden kabulüne dair verilen 23.01.2015 günlü hükmün Yargıtayca duruşmalı olarak incelenmesi davalı ... vekili ile davalı ...... vekili tarafından istenilmekle tayin olunan 19.01.2016 günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davalı ....... Birliği vekili Av. ... ile karşı taraftan davacı vekili Av. ... geldiler. Açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelenlerin sözlü açıklamaları dinlendi. Duruşmanın bittiği bildirildi. İş karara bırakıldı. Bilahare dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

\_ K A R A R \_

Dava, yüklenicinin temlikine dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Davacı,...... Noterliği'nin 11.01.2007 tarihli satış vaadi sözleşmesi uyarınca davalı yüklenici .......'nin temlikine dayalı olarak proje değişikliği sonucu dava konusu 633 ada 12 parsel numaralı taşınmazda 9/B Blok, 2. kat, 5 no'lu meskenin tapu kaydının iptali ile adına tescilini talep etmiştir.

Mahkemece, davanın kabulüne, .... Mahallesi 633 ada 12 parsel 9/B Blok 2. kat 5 no'lu bağımsız bölümün tapu kaydının iptali ile davacı adına tesciline karar verilmiştir.

Hükmü, davalı ....... vekili ile davalı ... vekili temyiz etmişlerdir.

1-Yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve tüm dosya içeriğine göre davalı ...... vekilinin tüm, davalı ... vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

2-Eser sözleşmelerinin bir türü olan arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi, taraflara karşılıklı hak ve borçlar yüklemekte; yüklenici, finansı sağlayan arsa malikinin taşınmazı üzerine bina yapma işini üstlenmekte, arsa maliki ise inşa edilecek binadaki bir kısım bağımsız bölümlerin mülkiyetini yükleniciye devretmeyi vaat etmektedir.

2-Eser sözleşmelerinin bir türü olan arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi, taraflara karşılıklı hak ve borçlar yüklemekte; yüklenici, finansı sağlayan arsa malikinin taşınmazı üzerine bina yapma işini üstlenmekte, arsa maliki ise inşa edilecek binadaki bir kısım bağımsız bölümlerin mülkiyetini yükleniciye devretmeyi vaat etmektedir.

Arsa maliki ile yüklenici arasında düzenlenen inşaat sözleşmesi gereğince yükleniciden bağımsız bölüm temlik alınmasına dayalı olarak açılan tapu iptali ve tescil davaları ile ilgili olarak kanunlarımızda bir düzenleme mevcut olmadığından bu konulardaki uyuşmazlıkların çözümünde uygulanan 30.09.1988 tarihli ve 1987/2 1988/2 sayılı Yargıtay İBBGK Kararı ile "tapuda kayıtlı bir taşınmazın mülkiyetini devir borcu doğuran ve ancak yasanın öngördüğü biçim koşullarına uygun olarak yapılmadığından geçersiz bulunan sözleşmeye dayanılarak açılan bir cebri tescil davasının kural olarak kabul edilemeyeceği, bununla beraber Kat Mülkiyeti Kanununa tabi olmak üzere yapımına başlanılan taşınmazdan bağımsız bölüm satımına ilişkin geçerli bir sözleşme olmadan tarafların bağımsız bölüm satımında anlaşarak alıcının tüm borçlarını eda etmesi ve satıcının da bağımsız bölümü teslim ederek alıcının onu malik gibi kullanmasına rağmen satıcının tapuda mülkiyetin devrine yanaşmaması hallerinde; olayın özelliğine göre Medeni Kanunun 2. maddesi gözetilerek açılan tescil davasını kabul edilebileceği" benimsenmiştir.

Yüklenicinin arsa payı karşılığı inşaat yapmakta olduğu veya arsa sahibinin aynı zamanda yüklenici sıfatıyla hareket ederek (yap-satçı konumunda) inşa etmekte olduğu binalardandan bağımsız bölüm satın alınması halinde Borçlar Kanununun 163. maddesi (TBK m. 184) gereğince üçüncü kişiye yapılacak temlikin yazılı olması yeterlidir.

Bu tür davalarda mahkemece öncelikle yüklenicinin edimini (eseri meydana getirme ve teslim borcunu) yerine getirip getirmediğinin, ardından sözleşme hükümlerindeki iskan koşulu (oturma izni) v.s. diğer borçlarını ifa edip etmediğinin açıklığa kavuşturulması zorunludur. Bunun için de davaya konu temlik işleminin geçerli olup olmadığı, arsa maliki ile yüklenici arasında düzenlenen arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi gereğince yüklenicinin borçlarının neler olduğunun sözleşme hükümleri çerçevesinde incelenip değerlendirilmesi gerekmektedir.

Davacının arsa sahibi ile yüklenici arasında düzenlenen arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi gereğince yükleniciye bırakılması kararlaştırılan bağımsız bölümü yükleniciden temlik alması halinde arsa sahibini ifaya zorlayabilmesi için bazı koşulların varlığı gerekir. Borçlar Kanununun 167. maddesi gereğince; "Borçlu, temlike vakıf olduğu zaman; temlik edene karşı haiz olduğu defileri, temellük edene karşı dahi dermeyan edebilir." Buna göre temliki öğrenen arsa sahibi, temlik olmasaydı önceki alacaklıya (yükleniciye) karşı ne tür defiler ileri sürebilecekse, aynı defileri yeni alacaklıya (temlik alan davacıya) karşı da ileri sürebilir. Temlikin konusu, yüklenicinin arsa sahibi ile yaptığı sözleşme uyarınca hak kazandığı gerçek alacak ne ise o olacağından, temlik eden yüklenicinin arsa sahibinden kazanmadığı hakkı üçüncü kişiye temlik etmesinin arsa sahibi bakımından bir önemi bulunmamaktadır. Diğer taraftan, yüklenici arsa sahibine karşı edimini tamamen veya kısmen yerine getirmeden kazanacağı şahsi hakkı üçüncü kişiye (davacıya) temlik etmişse, üçüncü kişi (davacı) Borçlar Kanununun 81. maddesi hükmünden yararlanma hakkı bulunan arsa sahibini ifaya zorlayamaz.

Yapılan bu genel açıklamalardan sonra somut olaya gelince;

Dosya kapsamına göre, davalı arsa sahibi .............. Konut Yapı Kooperatifi ile davalı yüklenici ....... arasında 12.05.2006 tarihli adi yazılı arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi düzenlendiği, yüklenicinin 633 adada yapacağı 7 ve 9 numaralı bloklara karşılık, 9 numaralı blokun tamamının yükleniciye verilmesinin kararlaştırıldığı anlaşılmaktadır. Yine davalı arsa sahibi ile davalı yüklenici arasında Kasım 2007 tarihli "Ek İkinci Protokol" ve 15.02.2010 tarihli "Ek Üçüncü Protokol"lerin ayrıca arsa sahibi kooperatif ile arsa sahibi kooperatifin üst birliği .....Yapı Kooperatifler Birliği ve davalı yüklenici arasında 18.08.2008 tarihli adi yazılı "Protokol" başlıklı sözleşmelerin düzenlendiği görülmektedir.