muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2011/13525, Karar No: 2013/15513, Tarih: 22.05.2013

İş Kanununa İlişkin Çalışma Süreleri Yönetmeliğinin 3 üncü maddesinin ikinci fıkrasında, ara dinlenmelerinin iklim, mevsim, yöredeki gelenekler ve işin niteliğine göre yirmi dört saat içinde kesintisiz ... iki saat dinlenme süresi dikkate alınarak verileceği hükme bağlanmıştır. Değinilen maddenin birinci fıkrasında ise, ara dinlenme süresinin çalışma süresinden sayılmayacağı açıklanmıştır.

Somut olayda davacının davalı işyerinde teknik servis elemanı olarak 08.00 – 17.00 saatleri arasında haftada 6 gün çalıştığı, günlük çalışma süresinin 9 saat olduğu, günlük çalışma süresine göre 1 saat ara dinlenme düşüldüğünde 8 saat çalıştığı, buna göre davacının haftalık çalışma süresinin 48 saat olduğu, haftalık fazla çalışmasının 3 saat olduğu anlaşılmakla fazla çalışmanın haftada 3 saat üzerinden hesaplanması gerekirken ara dinlenme düşülmeden hesaplanması hatalıdır.

F) Sonuç:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 22.05.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/27321, Karar No: 2015/31814, Tarih: 10.11.2015

**9. Hukuk Dairesi         2015/27321 E.  ,  2015/31814 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : NEVŞEHİR 1.ASLİYE HUKUK (İŞ) MAHKEMESİ

TARİHİ : 12/05/2015

NUMARASI : 2014/571-2015/369

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı isteminin özeti:

Davacı vekili, sabah saat 06:30’dan özellikle yazları otelde grup olduğunda ve toplu yemeklerde 23:00’a kadar dek çalıştığını, kışın toplu yemek olduğu zamanlarda ise saat 21:00’e kadar çalıştığını, bir kısım işçilik alacaklarının ödenmediğini ileri sürerek kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, yıllık izin ücreti, fazla mesai ücreti, hafta tatili ücreti, genel tatil ücreti alacaklarını istemiştir.

B)Davalı cevabının özeti:

Davalı vekili, davalı işyerinde vardiyalı sistem uygulandığını, çalışanların sezonun yoğunluğuna göre işe çağırıldığını, bununla birlikte haftalık 45 saat çalışma süresinin aşılmadığını, davacının işin yoğun olduğu dönemlerde dahi saat 10:00/11:00’den önce işe gelmediğini, davacının işyerinde fiilen çalışması bitmesine rağmen gece geç saatlere kadar işyerinin imkanlarından yararlanarak içki sofraları kurduğunu, işyerinde kaldığını, iddia ve taleplerin yersiz olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

C)Yerel Mahkeme kararının özeti:

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre, Dairemizin 2012/12/18619 Esas sayılı bozma ilâmına uyulduğu, bilirkişi Av. Ş.. Ç..’ın 06/04/2015 havale tarihli raporuna göre; davacının kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, yıllık ücretli izin alacağı, fazla mesai alacağı, hafta tatili ücreti alacağı, ulusal bayram tatil alacağı olduğu yönünde hesaplama yapılarak kanaat bildirildiği, davacının, davalıya ait iş yerinde hizmet akdi ile çalıştığı, iş akdinin haksız feshedildiği, davalı tarafından davacıya işçilik alacaklarının bir kısmının ödenmediği kanaatine ulaşıldığı gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

D)Temyiz:

Karar süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

E)Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Somut olayda, Dairemizin 2012/18619 Esas sayılı bozma ilâmında “hükme esas alınan bilirkişi raporunda fazla çalışma süresinin ne şekilde hesaplandığı anlaşılamadığından bozma ilâmında belirtilen ilke kararı kapsamında fazla çalışma süresinin doğru olarak hesaplanıp hesaplanmadığının denetiminin yapılamadığı, Mahkeme tarafından bu ilke kararı kapsamında fazla çalışma süresi ve ücreti yeniden bir bilirkişiye hesaplattırılarak ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerektiği, Mahkeme tarafından hatalı bilirkişi raporuna itibarla yazılı şekilde hüküm kurulmasının hatalı olduğu” da bozma nedenleri arasında sayılmıştır.

Ancak Mahkeme tarafından, fazla mesai ücreti açısından yukarda özetlenen bu bozmanın gereği yerine getirilmemiştir. Bozma ilâmı üzerine alınan bilirkişi raporu gene denetime elverişsiz olup, neredeyse önceki raporun kısa bir tekrarı gibidir.

Ancak Mahkeme tarafından, fazla mesai ücreti açısından yukarda özetlenen bu bozmanın gereği yerine getirilmemiştir. Bozma ilâmı üzerine alınan bilirkişi raporu gene denetime elverişsiz olup, neredeyse önceki raporun kısa bir tekrarı gibidir.

Açıklanan nedenle fazla mesai ücretinin tespiti açısından, aşağıdaki hususları gözeten ve yerine getiren bir bilirkişi raporu ehil bir bilirkişiden alınarak sonuca gidilmelidir.

Giriş- çıkış çizelgeleri olmakla birlikte tüm çalışma dönemini kapsamadığı bilirkişi raporunda belirtilerek tanık beyanlarına da bilirkişi raporunda atıfta bulunulduğu için; hangi günlerde giriş -çıkış çizelgelerinin esas alındığı, hangi günlerde tanık beyanlarının esas alındığı, açıkça , gün gün bilirkişi raporuna yazılmalıdır.

Hangi günlerin hangi saatleri arasında çalıştığının tespit edildiği, neye veya hangi kurala göre kaç saat günlük ara dinlenmesi kabul edildiği denetime açık şekilde bilirkişi raporunda açıkça yazılmalıdır, yani; her gün hangi saatler arasında çalıştığının kabul edildiği, ara dinlenmesinin her gün için kaç saat verildiği ve o gün için fiilen kaç saatlik çalışma kabul edildiği rapordan açıkça anlaşılmalıdır.

Belge bulunmadığı için tanık beyanlarına göre hesaplanan günler açısından hangi tanıkların beyanlarına itibar edildiği açıkça belirtilmeli, davalı ile davası olan tanıkların beyanlarının başka deliller ile desteklenmemesi halinde tek başına çalışma süresinin tespitine esas alınamayacağı göz önünde bulundurulmalıdır. Bu itibarla, davalı ile davası olan ve olmayan tanıklar netlikle belirlenmelidir. Açıklanan nedenle davacı tanıklarının beyanlarına göre sübutun mümkün olmadığı dönemler açısından davalı şahitlerinin beyanlarına göre fazla mesai olup olmadığı irdelenerek hesaplama yapılmalıdır. Tanık beyanına göre hesaplanan dönemler açısından, tanıkların bilebilecekleri dönem açısından beyanlarının delil olabileceği, tanıkların bilemeyecekleri dönem açısından beyanlarının delil olamayacağı gözetilmelidir.

İlke kararımıza göre; ara dinlenme 4857 sayılı İş Kanununun 68 inci maddesinde düzenlenmiştir. Anılan hükümde ara dinlenme süresi, günlük çalışma süresine göre kademeli bir şekilde belirlenmiştir. Buna göre dört saat veya daha kısa süreli günlük çalışmalarda ara dinlenmesi en az onbeş dakika, dört saatten fazla ve yedibuçuk saatten az çalışmalar için en az yarım saat ve günlük yedibuçuk saati aşan çalışmalar bakımından ise en az bir saat ara dinlenmesi verilmelidir. Uygulamada yedibuçuk saatlik çalışma süresinin çok fazla aşıldığı günlük çalışma sürelerine de rastlanılmaktadır. İş Kanununun 63 üncü maddesi hükmüne göre, günlük çalışma süresi onbir saati aşamayacağından, 68 inci maddenin belirlediği yedibuçuk saati aşan çalışmalar yönünden en az bir saatlik ara dinlenmesi süresinin, günlük en çok onbir saate kadar olan çalışmalarla ilgili olduğu kabul edilmelidir. Başka bir anlatımla günde onbir saate kadar olan (onbir saat dahil) çalışmalar için ara dinlenmesi en az bir saat, onbir saatten fazla çalışmalarda ise en az birbuçuk saat olarak verilmelidir. Ara dinlenmeleri konusunda Dairemizin bu ilke kararı da göz önüne alınmalıdır.

Hafta tatilinin ayrıca hüküm altına alındığı göz önüne alınarak, hafta tatilindeki 7,5 saati aşmayan çalışmanın fazla mesai süresine eklenerek mükerrer hesaplamaya gidilmemelidir.

Yukarda açıklanan şekilde gün gün tespitlenen çalışma süreleri aylık değil, haftalık bazda bir araya getirilerek fazla mesai haftalık bazda hesaplanmalıdır.

Tanık beyanlarına göre hesaplanan dönemler açısından, Dairemizin ilk bozmasına konu karara dayanak bilirkişi raporunda yapıldığı üzere davalı lehine usûlî kazanılmış hak olan %30 takdiri indirim de gözetilmelidir.

Belirtilen şekilde hesaplamalar sonucunda, önceki kararın davalı lehine bozulması nedeni ile önceki kararda hüküm altına alınan fazla mesai alacağının netice miktar açısından davalı lehine usûlî kazanılmış hak oluşturduğu Mahkeme tarafından gözetilmelidir.

F)SONUÇ:

Temyiz olunan kararın yukarda yazılı sebeplerden BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 10/11/2015 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/5247, Karar No: 2017/7457, Tarih: 14.06.2017

**13. Hukuk Dairesi         2017/5247 E.  ,  2017/7457 K.**

**"İçtihat Metni"**

... vekili avukat ... ile ..., 2-..., 3-... ... Ltd. Şti, 4-..., 5-... vekili avukat ... aralarındaki dava hakkında ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesinden verilen 02/04/2015 tarih ve 2014/886-2015/366 sayılı hükmün Dairemizin 16/03/2017 tarih ve 2015/39083-2017/3282 sayılı ilamıyla onanmasına karar verilmişti. Süresi içinde davalı avukatınca kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla dosya incelendi, gereği konuşuldu.

KARAR

Davalı ... vekili tarafından dosyaya sunulan 26.05.2015 havale tarihli temyiz dilekçesinde temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılması talep edilmiştir. HUMK 438/1 maddesi gereğince dava konusu müddeabihin değeri itibariyle temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılmasına ilişkin yasal şartın gerçekleştiği ancak duruşmalı temyiz talebinin zuhulen gözden kaçırılarak, dosya üzerinden temyiz incelemesinin sonuçlandırıldığı anlaşılmakla; Davalının HMK'nun 27, maddesi uyarınca Hukuki dinlenilme hakkının yerine getirilmesi için duruşma yapılmasına yönelik karar düzeltme talebinin kabulü ile Dairenin 16.03.2017 gün, 2015/39083 Esas, 2017/3282 Karar sayılı onama ilamının kaldırılarak, temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yeniden yapılmasına karar vermesi gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı ... vekilinin karar düzeltme talebinin kabulü ile Daireni'nin onama kararının kaldırılmasına, HUMK 438. maddesi gereğince duruşma günü verilmek üzere dosyanın KALEME TEVDİİNE, 14.06.2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/2806, Karar No: 2007/3125, Tarih: 22.03.2007

**(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2007/2806 E.  ,  2007/3125 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 24.02.2006 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali ve yayla olarak sınırlandırma istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 5.07.2006 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava; yayla olduğu iddia edilen çekişmeli taşınmaza ait tapu kaydının iptali ve özel siciline işlenmesi istemiyle açılmıştır.

Mahkemece dava kabul edilmiş, hükmü davalı taraf temyiz etmiştir.

Gerçekten; 4342 sayılı Mera Kanununun 3. maddesinde yapılan tanıma göre, yaylak; çiftçilerin hayvanları ile birlikte yaz mevsimini geçirmeleri, hayvanlarını otlatmaları ve otundan yararlanmaları için tahsis edilen veya kadimden beri bu amaçla kullanılan yerlerdir. Mera, yaylak ve kışlakların özel mülkiyete geçirilmesi, amacı dışında kullanılması, kazandırıcı zamanaşımı yoluyla mülk edinilmesi olanaksız olduğu gibi sınırlarının daraltılması da mümkün değildir.

Çekişme konusu taşınmaz ... Beldesi, ... Mahallesi ... Mevkiinde bulunmaktadır. ..., ..., ..., ..., ..., ... ..., ... ve ... adlarıyla bilinen yaylalarla çevrilidir. Burası ülkemizin en büyük yaylalarının yer aldığı «...

Yaylası» olarak anılmaktadır. Ancak; dosyada yer alan haritasından ve keşif yerinde dinlenen yerel bilirkişi beyanından, dava konusu taşınmazın ... Yaylası olarak bilinen yerin daha kuzeyinde, kadim olduğu bildirilen ... Köyü yakınlarında bulunduğu görülmektedir.

Davalı taraf da savunmasında, çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerin kadim ... (eski adı ...) Köyü sınırı içersinde kaldığını, ... Köyünün kadim bir köy olduğunu, taşınmazın yayla ile bir ilişkisi olmadığını ileri sürmüştür.

Yaşamını genelde çiftçilikle sürdüren kişilerin hayvanlarını otlatmakta olduğu yaylaya yakın bölgelerde ikamet etmek, ziraat yapmak, bağ ve bahçe yetiştirmek için tarım taşınmazlarına ihtiyaçları olacağı ve bu amaçlarına uygun kazanmaya elverişli bazı taşınmazları mülk edinebilecekleri olgusunu göz ardı etmek, mera, yaylak ve kışlak gibi bölgelerden insanları soyutlamak mümkün değildir.

İddia ve savunma ile az yukarıda anlatılanlara göre, davada sağlıklı bir sonuca ulaşmak için dava konusu taşınmazın kadim ... Köyü sınırları içinde kalıp kalmadığının ve bu köyün ikamet edilen veya tarım alanları kapsamında olup olmadığının saptanması önem kazanmaktadır.

İddia ve savunma ile az yukarıda anlatılanlara göre, davada sağlıklı bir sonuca ulaşmak için dava konusu taşınmazın kadim ... Köyü sınırları içinde kalıp kalmadığının ve bu köyün ikamet edilen veya tarım alanları kapsamında olup olmadığının saptanması önem kazanmaktadır.

O nedenle, öncelikle ilk adı ... olan köyün kuruluş tarihi İçişleri Bakanlığı İller İdaresi Genel Müdürlüğünden sorulmalı, böylelikle ... Köyünün kadim köy olup olmadığı yönü üzerinde durulmalı, yine bu köye ait en eski tarihlisinden başlamak üzere idari sınır belgeleri ile sınırlar bir haritaya bağlanmışsa haritası da istenilmeli, ... Köyüne ait mevcut en eski sınırname yerel bilirkişiler yardımıyla keşfen zemine uygulanmalı, köyün kuruluşundaki idari sınırları belirlenmeli, dava konusu taşınmazın ... Köyünün ilk idari sınırları kapsamında kalıp kalmadığı saptanmalı, eğer dava konusu taşınmaz kadim ... Köyünün idari sınırları içersinde kalıyorsa seçilecek ve keşifte bulundurulacak harita mühendisi bilirkişiye daha önce sağlanacak eski tarihli memleket haritasındaki durumu incelettirilmeli, köyün ikamet edilen veya tarım alanları içinde kaldığı belirlenirse özel mülkiyete konu teşkil edeceği kabul edilmeli, bu arada taşınmazın kadastro tutanağı edinme sebebi sütununda yerel bilirkişiler çekişmeli yerin kadim ... Köyünün tarım alanında kaldığını, davalı tarafa ... Köyünden kişilerce satılarak temlik edildiğini beyan ettiklerinden davalı tarafa satan veya onun murislerine ait nüfus kimlik bilgileri getirtilerek bu kişilerin gerçekten ... Köyü nüfusuna kayıtlı olup olmadıkları yönü üzerinde durularak tutanak bilirkişilerinin sözleri denetlenmeli, bütün bunların sonucuna uygun hüküm kurulmalıdır.

Tüm bu inceleme ve araştırma yapılmadan davanın yazılı olduğu şekilde kabulü doğru olmamış, kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz olunan hükmün BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde yatırana iadesine, 22.3.2007 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/11782, Karar No: 2024/14316, Tarih: 24.10.2024

**9. Hukuk Dairesi         2024/11782 E.  ,  2024/14316 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi

KARAR : İstinaf başvurularının esastan reddi

İLK DERECE MAHKEMESİ : Gebze 4. İş Mahkemesi

Taraflar arasındaki tespit davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalılar vekilleri ile ihbar olunanlar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar vekilleri ile ihbar olunanlar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda gereği düşünüldü:

Bilindiği üzere bir davada kanun yoluna başvurma hakkı kural olarak sadece davanın taraflarına aittir. Buna göre kural olarak davanın tarafı olmayan kişiler istinaf ve temyiz başvurusunda bulunamaz (..., ... Usul Medeni Usul Hukuku, İstanbul, 2017, s.2215, 2286; L. ..., ... Börü, ... Kodakoğlu, Medeni Usul Hukuku, Ankara, 2021, s.653, 689; Selçuk Öztek, Türk Medeni Yargılama Hukukunda İstinaf ve Temyiz, Ankara, 2021, s.165). Diğer taraftan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 66 ncı maddesi gereğince, dava kendisine ihbar olunan gerçek veya tüzel kişinin de fer'î müdâhil sıfatıyla davada yer alma ve yanında katıldığı tarafla birlikte kanun yollarına başvurma hakkı mevcuttur. Bununla birlikte ihbar olunanın davaya katılmaması durumunda kanun yollarına başvurma hakkı bulunmamaktadır.

Somut uyuşmazlıkta Bölge Adliye Mahkemesince verilen karara karşı ihbar olunanlar vekili tarafından temyiz yoluna başvurulmuştur. Fer'î müdâhil olmak suretiyle davaya katılmayan ihbar olunanların kanun yollarına başvurma hakkı bulunmamaktadır. Açıklanan nedenlerle; ihbar olunanlar vekilinin temyiz isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.

Davalılar vekillerinin gerekli şartları taşıdığı anlaşılan temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; merkezi "... Otomotiv (OSB) Mah. 3. Cad. No:11/2 .../..." adresinde bulunan ... Otomotiv AŞ’ye ait işyerlerinde muvazaalı alt işverenlik ilişkileri kurulması nedeniyle müvekkili Sendika tarafından 01.02.2022 tarihli ve 2022/646 sayılı yazı ile ... Rehberlik ve Teftiş Başkanlığına başvuruda bulunulduğunu, teftiş sonucunda başvurunun reddedildiğini, Bakanlığın tespitine itiraz ile işyerinde gerek mevcut durumda gerekse de müvekkili Sendikanın örgütlenme faaliyeti yürüttüğü geçmiş dönemde muvazaalı alt işverenlik ilişkileri kurulduğunun tespiti amacıyla dava açma zorunluluğunun hasıl olduğunu, davalı Şirketin aynı adreste ve aynı fabrika kompleksi içerisinde olan birimlere farklı farklı adresler alarak Sosyal Güvenlik Kurumu açılışlarını yaptığını ve farklı işkollarında gösterdiklerini, davalı Şirket bu şekilde işyerinde herhangi bir sendikanın örgütlenmesini engellemeyi amaçladığını, bununla da yetinmeyerek her bir adreste muvazaalı şekilde alt işverenlik ilişkisi kurarak fabrika içerisinde çalışan işçileri farklı alt işveren firmalarına bölerek ve sendikal örgütlenmeyi imkansız hâle getirdiğini, müvekkili Sendikanın Bakanlığa yetki başvurusundan sonra dilekçede anılan alt işveren Şirketlerle sözleşmelerin feshedilerek işçilerin birçoğunun ... İnsan Kaynakları ve ... Ofisi Tic AŞ firması üzerinden işe tekrar alındıklarını, bu firmayla kurulan alt işverenlik ilişkisinin de muvazaalı olduğunu, ... Otomotiv AŞ'ye bağlı fabrikada asıl işverende veya alt işverenlere bölünerek farklı şirketlerde çalıştırılan işçilerin, ücretlerinin düşük olması, çalışma koşullarının çok sert, saygısız ve zaman zaman insanlık onuruna aykırı oluşu, iş sağlığı ve güvenliği önlemlerine riayet edilmemesi, gerekli eğitimler verilmeden işe başlatılmaları, yeterli iş güvenliği malzemelerinin temin edilmemesi, fazla çalışma ücretlerinin ödenmemesi ya da eksik ödenmesi, zorla fazla çalışmaya bırakılmaları, sürekli işten atılmakla tehdit edilerek mobinge maruz kalmaları gibi sebeplerle ücretlerinin ve çalışma koşullarının insani düzeye getirilmesi amacıyla müvekkili Sendikaya üye olma talebinde bulunduklarını, bu nedenle müvekkili Sendikanın, ... Otomotiv AŞ fabrikasında örgütlenme faaliyetlerine 2022 Ocak ayı itibarıyla başlandığını, farklı ünvanlar altında ve farklı işkollarında çalışan işçiler yönünden tek bir yetki tespit başvurusu yapılması mümkün olmadığından müvekkili Sendikanın faaliyet yürüttüğü metal işkolunda kayıtlı ve yasal çoğunluğun sağlandığı işyerleri yönünden Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına 24.01.2022 tarihinde yetki tespit başvurusunda bulunulduğunu, Bakanlığın 26.01.2022 tarihli yetki tespit yazılarıyla 5 alt işveren şirkette de müvekkili Sendikanın yetkili sendika olduğunun tespit edildiğini, Bakanlığın yetki tespitine karşı işveren tarafından itiraz edildiğini, dosyaların derdest olduğunu, müvekkili Sendikanın örgütlenme ve yetki tespit sürecinde ..

.01.2022 tarihinde yetki tespit başvurusunda bulunulduğunu, Bakanlığın 26.01.2022 tarihli yetki tespit yazılarıyla 5 alt işveren şirkette de müvekkili Sendikanın yetkili sendika olduğunun tespit edildiğini, Bakanlığın yetki tespitine karşı işveren tarafından itiraz edildiğini, dosyaların derdest olduğunu, müvekkili Sendikanın örgütlenme ve yetki tespit sürecinde ... Otomotiv AŞ işvereni tarafından üye işçilere yönelik baskı yapılmaya başlandığını, sendikadan istifa etmeleri şartı koşularak ücret zammı ve sosyal haklar verileceğine dair vaatler de bulunulduğunu, müvekkili Sendikanın işyerinde çoğunluğu sağlamasından rahatsız olan işverenin, baskı ve tehditlere rağmen işçilerin birçoğunun sendika hakkından vazgeçmemesi üzerine haklı ve geçerli bir neden yokken müvekkili Sendika üyelerini işten çıkarıldığını, aynı fabrika çatısı altında alt işveren işçileri tarafından yapılan işlerin tamamının asıl iş niteliğinde olduğunu, hukuka ve kanuna aykırı olarak asıl işlerde ve muvazaalı bir şekilde alt işveren işçisinin çalıştırıldığını belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle ... Rehberlik ve Teftiş Başkanlığının teftiş sonucu ile ... Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğünce düzenlenen E-69772711-660-00011316734 sayılı yazısına itirazlarının kabul edilerek ... Otomotiv AŞ'ye işyerlerinde muvazaalı alt işveren ilişkilerinin kurulduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; teftiş süresi içinde önemli sayıda işçinin alt işverenden asıl işverene devir sözleşmesi ile geçişlerinin yapılması, alt işverenlik sözleşmesinin feshedilmesi, alt işveren uhdesinde kalan işçilerin de zaman içerisinde asıl işverene geçişlerinin yapılacağının hem noter ihtarnamesinde belirtilmesi hem de işveren vekilleri tarafından taahhüt edilmesi nedeniyle alt işverenlik hususu ile ilgili olarak müfettişlikçe işverenler hakkında 2015/4 sayılı Genelge Eki Teftiş Rehberi İkinci Kısım 1 inci Bölüm Esaslar 1.6. maddesinde "Teftiş sürecinde tespit edilen noksanlık ve mevzuata aykırılıkların giderilmesi halinde idari para cezası uygulanmaz." hükmü gereği idari yönden yapılacak herhangi bir işlem bulunmadığına karar verildiğini, açıklamaya çalışılan tüm bu nedenlerle iş müfettişlerince tanzim edilen inceleme raporunda tespit edilen hususların hukuka ve mevzuata uygun olduğunu belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle davanın reddini istemiştir.

2. Davalı ... AŞ vekili cevap dilekçesinde; mevzuatta muvazaa tespiti hâlinde dava yolu açık olmakla birlikte, muvazaa olmadığına dair tespite ilişkin herhangi bir başvuru yolu öngörülmediğini, davacının alt işverenlerle kurulu sözleşmeler ve fesih sürecine dair iddialarının hukuki mesnedi olmadığı gibi davacı yanın yaşanan olayları müvekkili Şirketin sözleşmelerini ve fesih koşullarını da bilmesinin mümkün olmadığını, genel olarak asıl işe destek kabul edilebilecek yardımcı iş olabilecek işlerin alt işverenlerce yürütüldüğünü, asıl mal ve hizmet üretimi müvekkili Şirket işçilerince yürütülmekte olduğunu, dolayısıyla salt sözleşmelerdeki işlerin özetlerinin dahi davacının iddiasını çürüttüğünü, bu sözleşmeler feshedilmeden evvel muhtelif kararlardan sunduğumuz alıntılarla da görüleceği üzere, müvekkili Şirketin muvazaalı bir asıl işveren alt işveren ilişkisinin bulunduğuna dair iddialar içeren davalarda muvazaa olmadığına dair kararlar verildiğini belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI