muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/4581, Karar No: 2024/1359, Tarih: 29.02.2024

II. CEVAP

Dava dilekçesi davalıya 25.11.2019 tarihinde bizzat tebliğ edildiği görülmüş, davalı 10.12.2019 tarihinde sunduğu beyan dilekçesinde davanın reddine talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalının davacıya yönelik aşağılayıcı sözler sarf ettiği ve hakaret ettiğinin tanık beyanları ile ispatlandığı ve davalının sözsel şiddet uygulamak suretiyle kusurlu olduğu; davalının evin geçimine katkı sağlamadığı ve çalışmadığına yönelik iddiaların mevcut sosyal güvenlik kurumu kayıtları ve tanık beyanları doğrultusunda asılsız olduğu, davalının sezonluk olarak çalıştığı ve romatizma rahatsızlığı nedeniyle iş değiştirdiğinin tanık beyanları ile sabit olduğu, bu kapsamda davalının davacıya ekonomik şiddet uyguladığına dair yeterli ve inandırıcı delil bulunmadığı, yalnızca davacının evin geçimini sağladığı, davalının çocuklarına harçlık vermediği ve davalının davacıdan para aldığına yönelik tanık beyanlarının duyuma dayalı olması karşısında davalının evlilik birliğinden doğan maddî yükümlülüklerini ihmal/ihlal ettiğine dair yeterli delil bulunmadığı, davalının güven sarsıcı davranışta bulunduğuna dair yeterli ve inandırıcı delil bulunmadığı, tanık anlatımlarının duyuma dayalı olduğu, davacının tanık Akgül'e "ben artık sırtımdaki kaburu taşıyamıyorum" dediği, davalının çalışmadığı dönemlerde yalnızca kendisinin evin geçimine katkıda bulunmasını davalının ekonomik şiddeti olarak çevresine yansıtması suretiyle davacının kusurlu olduğu, bu durumda kadının az, erkeğin ağır kusurlu olduğu gerekçesi ile davanın kabulüne, tarafların boşanmalarına, ortak çocuğun velâyetinin davacıya verilmesine, ortak çocuk için 500,00 TL tedbir nafakasına hükmedilmesine, kararın kesinleşmesi halinde nafakanın iştirak nafakası olarak devamına, davacının sürekli ve düzenli geliri bulunduğundan ve boşanmakla yoksulluğa düşmeyeceğinden tedbir nafakası ve yoksulluk nafakası talebinin reddine, 8.000,00 TL maddî tazminat ile 15.000,00 TL manevî tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı kadın vekili ve davalı erkek vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacı kadın vekili; kusur tespiti, çocuk lehine belirlenen nafakalar ile kadın lehine belirlenen tazminatların miktarı ve kadının reddedilen yoksulluk nafakası talebi yönünden istinaf yoluna başvurmuştur.

2.Davalı erkek vekili; kusur tespiti ve kadın lehine belirlenen tazminatlar yönünden istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacı kadın vekili; kusur tespiti, çocuk lehine belirlenen nafakalar ile kadın lehine belirlenen tazminatların miktarı ve kadının reddedilen yoksulluk nafakası talebi yönünden istinaf yoluna başvurmuştur.

2.Davalı erkek vekili; kusur tespiti ve kadın lehine belirlenen tazminatlar yönünden istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı davalı erkek yasal süre içerisinde cevap dilekçesi sunmadığından sonradan sunduğu dilekçede belirtilen vakıalara yönelik bildirdiği deliller doğrultusunda kadına kusur yüklenilmesinin doğru olmadığı, toplanan delillere göre, davalı erkeğin herhangi bir engeli bulunmamasına rağmen süreklilik arzeder şekilde çalışmadığı, SGK kayıtlarına göre 16.09.2013 tarihinden 07.08.2018 tarihine kadar çalışmasının görülmediği, evlilikteki maddî yükümlülüklerini yeterince yerine getirmediği, eşine yönelik aşağılayıcı ve hakaret içeren sözler sarf ettiği, erkeğin eşine yönelik fiziksel şiddet eylemi eski tarihli olup, sonrasında evlilik birliği sürdürüldüğünden bu eylemin erkeğe kusur olarak yüklenebilmesinin mümkün olmadığı toplanan delillerle erkeğin sadakatsizliği ve eşine yönelik aşırı kıskanç davranışlarının ispat edilemediği, evlilik birliğinin davalının sabit görülen eylemleri neticesinden temelinden sarsıldığı, boşanmaya neden olan olaylarda davalının tamamen kusurlu olduğu sebepleri ile karar gerekçesinin düzeltildiği, tarafların tespit olunan ekonomik ve sosyal durumları ortak çocuğun yaşı ve ihtiyaçları ile günün ekonomik koşullarına göre ortak çocuk yararına belirlenen nafakaların yeterli olduğu, boşanmaya sebep olan olaylarda erkeğin tam kusurlu oluşu, tarafların tespit olunan ekonomik ve sosyal durumları gereği düzenli ve sürekli geliri bulunan davacı kadının yoksulluk nafakası talebinin reddine karar verilmesinin isabetli olduğu ,tarafların tespit edilen ekonomik ve sosyal durumları, boşanmaya yol açan olaylardaki kusur dereceleri, paranın alım gücü, kişilik haklarına yapılan saldırı ile ihlâl edilen mevcut ve beklenen menfaat gereği davacı kadın yararına takdir edilen maddî ve manevî tazminatlar miktarlarının az olduğu gerekçesi ile kararın kusura ilişkin gerekçenin düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davacı kadın lehine 30.000,00 TL maddî tazminata, 20.000,00 TL manevî tazminata, davacının sair davalının ise tüm itirazlarına konu istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı erkek vekilince temyiz isteminde bulunulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı erkek vekilince temyiz isteminde bulunulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı erkek vekili, 1997 yılında teşhis edilen iltihaplı romatizma hastalığına rağmen çalıştığı, kusur tespitinin hatalı olduğu, davacının iddialarını ispat edemediği, tanık beyanlarının doğrudan bilgi ve görgüye dayalı olmadığı, istinaf mahkemesinin buna rağmen kusur eklemesi ve tazminata hükmetmesinin çelişkili olduğu, maddî ve manevî tazminat miktarlarının fazla olduğu, ekonomik durumunun göz önüne alınarak düzeltilmesi gerektiğini ileri sürerek kusur belirlemesi ve tazminatlar yönünden kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, açılan boşanma davasında taraflar arasında ortak hayatı temelinden sarsacak derecede ve birliğin devamında imkan vermeyecek nitelikte bulunan geçimsizlikte kusurun kimden kaynaklandığı ve kadın yararına hükmedilen tazminatlar ile miktarları noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk

4721 sayılı Kanun'un 4 üncü, 166 ncı maddesinin birinci ve ikinci fıkrası,174 üncü maddesinin birinci ve ikinci fıkrası, 6100 sayılı Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddesi, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 50 nci ve 51 inci maddeleri.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen ..., tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı erkek vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

29.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/11518, Karar No: 2022/18301, Tarih: 14.12.2022

**5. Hukuk Dairesi         2022/11518 E.  ,  2022/18301 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi

İLK DERECE

MAHKEMESİ : Bafra 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonunda; ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf incelemesi üzerine bölge adliye mahkemesinin yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmünün Yargıtayca incelenmesi davacı idare ile davalı ... vd. vekillerince istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü;

- K A R A R -

Dava, 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince davanın kabulüne ilişkin olarak verilen karara karşı, davacı idare ile davalı ... vd. vekillerince yapılan istinaf başvurusunun ... Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesince esastan reddine karar verilmiş olup hüküm, davacı idare ile davalı ... vd. vekillerince temyiz edilmiştir.

Aşağıda açıklanan gerekçelerle ... Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesinin istinaf başvurusunun esastan ret kararı kaldırıldıktan sonra, Bafra 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/76 Esas, 2022/171 Karar sayılı kararı incelendiğinde;

Arazi niteliğindeki ... İli, 19 Mayıs İlçesi, Çepinler Mahallesi 116 parsel sayılı taşınmaza ekilebilir net ürün gelirine göre değer biçilmesi yöntem itibarıyla doğrudur. Ancak;

1)Mahkemece verilen ilk karar bir kısım davalılar tarafından istinaf edilmemiş olup bu kapsamda ilk karar ile tespit edilen bedelin ilk kararı istinaf etmeyen davalılar yönünden idare lehine usuli kazanılmış hak oluşturacağı gözetilmeksizin fazlaya hükmedilmesi,

2)... Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesinin ilk kaldırma kararı öncesi bankaya bloke edilen bedele dava tarihinden dört ay sonrasından ilk karar tarihine, ikinci kaldırma kararı öncesi bloke edilen fark bedele ikinci karar tarihine kadar, son karar ile bloke edilen fark bedele son karar tarihine kadar faiz işletilmesi gerekirken yazılı şekilde faiz işletilmesi,

Doğru görülmemiştir.

Bafra 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/76 Esas, 2022/171 Karar sayılı kararının açıklanan nedenlerle davacı idare ile davalı ... vd. vekillerinin temyiz itirazları doğrultusunda HMK'nın 371. maddesi uyarınca BOZULMASINA, HMK’nın 373/1. maddesi uyarınca kararın bir örneğinin ... Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesine GÖNDERİLMESİNE, davalı ... vd.'den peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine, 14.12.2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/1276, Karar No: 2017/10005, Tarih: 22.11.2017

**19. Ceza Dairesi         2017/1276 E.  ,  2017/10005 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :...Fikrî ve Sınaî Haklar Ceza Mahkemesi

SUÇ : 5846 Sayılı Kanuna Aykırılık

HÜKÜM : Beraat

5846 sayılı Kanuna 08.02.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5728 sayılı Kanun ile değişik soruşturma ve kovuşturma usulünü düzenleyen 75. maddesindeki "71 ve 72. maddelerde sayılan suçlardan dolayı soruşturma ve kovuşturma yapılması şikayete bağlıdır. Yapılan şikayetin geçerli kabul edilebilmesi için hak sahiplerinin veya üyesi oldukları meslek birliklerinin haklarını kanıtlayan belge ve sair delilleri Cumhuriyet Başsavcılığına vermeleri gerekir. Bu belge ve sair delillerin şikayet süresi içinde Cumhuriyet Başsavcılığına verilmemesi halinde kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilir” şeklindeki düzenlemeye göre, şikayetçinin 6 aylık yasal şikayet süresi içerisinde dava konusu edilen materyaller yönünden hak sahibi olduğunu kanıtlayan belgeleri ibraz etmediği anlaşılmakla, davaya katılma ve temyiz hakkı bulunmayan şikayetçi vekilinin temyiz inceleme isteminin, 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 317.maddesi gereğince tebliğnameye uygun olarak REDDİNE, 22.11.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/23184, Karar No: 2014/14415, Tarih: 11.06.2014

**10. Hukuk Dairesi         2013/23184 E.  ,  2014/14415 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : Samsun 1. İş Mahkemesi

Tarihi : 25.09.2013

No : 2006/971-2013/464

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davanın yasal dayanağı, 506 sayılı Yasanın 79/10. maddesi olup bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davaların, kamu düzeniyle ilgili olduğu ve bu nedenle de özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesinin zorunlu ve gerekli bulunduğu açıktır. Bu çerçevede, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde, re'sen araştırma yapılarak, kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

İnceleme konusu davada, mahkeme, davanın kabulüne karar vermiş ise de, dosyada yer alan bilgi ve belgeler karar vermeye elverişli görünmemektedir. Bu bakımdan; davalı işverenin kamu kurumu olduğu ve kamu kuruluşlarındaki çalışanların hizmetlerinin kayıtlara geçirilmesinin ve ücret ödemelerinin belgelere dayandırılmasının asıl olduğu da göz önünde tutularak, çalışmanın geçtiği iddia edilen dönemin tamamına ilişkin prim bordroları, işveren nezdindeki puantaj kayıtları, ücret tediye bordroları ve konuya ilişkin tüm belgeler eksiksiz olarak getirtilmeli, davacının kayıtlarda görünmeyen çalışmalarının hangi nedenlerle kayıtlara geçmediği ya da bildirim dışı kaldığı hususu, çalışmanın varlığı, sürekliliği ve süresi yöntemince araştırılmalı ve toplanan tüm kanıtlar yeniden değerlendirildikten sonra elde edilecek sonuca göre bir karar verilmelidir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek eksik araştırma ve inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalılardan Orman Genel Müdürlüğü'ne izafeten Orman İşletme Müdürlüğü'ne iadesine, 11.06.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/8813, Karar No: 2017/11753, Tarih: 26.04.2017

**5. Hukuk Dairesi         2016/8813 E.  ,  2017/11753 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılarak üzerine pilon dikilip enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, pilon yeri bedeli ile irtifak hakkı karşılığının ve zarar gören ağaçların bedelinin tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, davalı idare vekilince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü.

- K A R A R -

Dava, kamulaştırmasız el atılarak üzerine pilon dikilip enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, pilon yeri bedeli ile irtifak hakkı karşılığının ve zarar gören ağaçların bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı idare vekilince temyiz edilmiştir.

Arsa niteliğindeki... Mahallesi 131 ada 64 parsel sayılı taşınmaza emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. Ancak,

Gerekçeli karar başlığına davalı idare adının hatalı yazılması,

Doğru değil ise de; bu yanılgının giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden,

Gerekçeli kararın; karar başlığından davalı (... Gölü Elektrik Dağıtım A.Ş.) kelimelerinin çıkartılmasına, yerine (...) kelimesinin yazılmasına,

Hükmün böylece DÜZELTİLEREK ONANMASINA, peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, 26/04/2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/6293, Karar No: 2019/2346, Tarih: 20.03.2019

**3. Hukuk Dairesi         2017/6293 E.  ,  2019/2346 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :SULH HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasındaki alacak davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı, davalı ile aralarında 10/04/2013 başlangıç tarihli kira sözleşmesinin bulunduğunu, sözleşmenin akdinden sonra mecurun kullanılabilir hale gelmesi amacıyla tarafından bir takım tadilatlar yapıldığını, davalı tarafça iş yeri olarak kullanmaya uygun bir yer olarak kiraya verilen mecurun sığınak ve kömürlük olduğunu, bu nedenle diğer kat malikleri tarafından mecurun kullandırılmadığını, bunun üzerine 30/05/2013 tarih ve 02/07/2013 tarihli ihtarlarla durumun davalıya bildirildiğini, ancak davalı tarafça kira sözleşmesinin gereklerinin yerine getirilmediğini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla kiralanana yapılan tadilat bedellerinin 2.676,00 TL ve davalıya verilen 450 USD depozito bedelinin davalıdan tahsili ile tarafına ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı, davacının marangoz olduğunu, ilgili masrafları kendi iş sahasına uygun olarak yaptığını ve taşınmazı bu amaçla kiraladığını, davacının ruhsat bakımından davacıyı uyardığını, ruhsata başvurmadan giderler yapan ve dükkana zarar da veren davacının çalışma ruhsatı alamadığından kira sözleşmesini feshettiğini, feshi kabul ettiğini fakat kendisinden depozito bedelinin iadesi ve masrafların talep edildiğini, depozito bedelinin mecurun eski hale getirmesi halinde iadeye konu olacağını ileri sürerek davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davacının davaya konu kiralanan mecurun kullanılabilir hale gelmesi amacıyla mecurda bir takım tadilatlar yapacağı, tahliyeden sonra da tadilatlara ilişkin bedelin davalıdan tahsil edileceği hususunda sözleşmede her hangi bir maddenin bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Uyuşmazlık, kiralanana yapılan tadilat masraflarının ve depozito bedelinin iadesine ilişkin alacak talebine ilişkindir.

1-Davada dayanılan ve hükme esas alınan 10.04.2013 tarihli bir yıl süreli kira sözleşmesi konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmamaktadır. Davacı kiracı, dava konusu taşınmazı 13.07.2013 tarihinde davalı kiraya verene teslim etmiştir. Davacı, taşınmazın kullanılmasına izin verilmediğini, kira sözleşmesini feshetmek zorunda kaldığını,

kiraya konu yere kiralama amacına uygun olarak tadilatlar yapıldığını belirterek tadilat masraflarını ayrıca depozito bedelinin iadesini talep etmiştir.

1-Davada dayanılan ve hükme esas alınan 10.04.2013 tarihli bir yıl süreli kira sözleşmesi konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmamaktadır. Davacı kiracı, dava konusu taşınmazı 13.07.2013 tarihinde davalı kiraya verene teslim etmiştir. Davacı, taşınmazın kullanılmasına izin verilmediğini, kira sözleşmesini feshetmek zorunda kaldığını,

kiraya konu yere kiralama amacına uygun olarak tadilatlar yapıldığını belirterek tadilat masraflarını ayrıca depozito bedelinin iadesini talep etmiştir.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 297.maddesi gereğince mahkeme, davacının taleplerinin her biri hakkında karar verilmek zorundadır. Ne var ki mahkemece, davacı tarafından talep edilen depozito bedelinin iadesi hakkında inceleme ve araştırma yapılmamış, bu konuda olumlu veya olumsuz bir karar verilmemiştir. Mahkemece, eksik incelemeye dayalı karar verilmesi doğru görülmemiştir.

2- Davacının faydalı masraflara ilişkin temyiz nedenlerine gelince,

Kural olarak kiracı tarafından kiralanana yapılan faydalı ve zorunlu imalat bedellerinin, vekâletsiz iş görme ve sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre kiraya verenden istenmesi mümkündür. Yerleşik uygulama, kiracının kiralanana yaptığı faydalı ve zorunlu masrafların yapıldığı tarih itibariyle 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 527. maddesi (mülga 818 Sayılı Borçlar Kanunu'nun, 414. maddesi) kapsamında vekâletsiz iş görme hükümlerine göre kiraya verenden isteme hakkı olduğu yönündedir. Kural olarak bu gibi zorunlu ve faydalı masrafların kira sözleşmesinin başlangıcında yapılmış olduğu kabul edilmektedir. Bu nedenle kiracı kiralananda kalan ve kiraya veren tarafından benimsenen imalat için sebepsiz zenginleşilen oranında ve yapıldıkları tarih itibarıyla rayiç bedeller üzerinden süresine göre yıpranma düşülerek bedelin tazminini talep edebilir.

Taraflar arasında akdedilen sözleşmenin özel şartlar 12. maddesinde "Kiracının kiralanan şeyin içinde ve dışında yaptıracağı tezyinat masraflarının kendisine ait olacağı ve mukavele müddeti bittiğinde yapılan her türlü masraf için tazminat istemeye hakkı olmayacağını ve bu gayrimenkul inşaatının tamamı mal sahibinin olacağı" kararlaştırılmıştır. Tarafların özgür iradesi ile kararlaştırılan bu şart geçerli olup, tarafları bağlar. Sözleşme hükmünde kastedilen tezyinat, süsleme anlamında ve ufak tefek tamir ve onarımlar olup zorunlu ve faydalı masraflara ilişkin değildir. Dairemizin yerleşmiş içtihatları da kiracının kendi ihtiyacı için ve işinin gereği olarak kiralanana yapmış olduğu değer arttırıcı imalat bedelini kiraya verenden isteme hakkına sahip olduğu yönündedir.

O halde mahkemece yapılacak iş, konusunda uzman bilirkişi marifeti ile mahallinde yapılacak keşif ile davacı kiracı tarafından kiralananda yapılan imalatların hangisinin zorunlu ve faydalı hangisinin lüks olduğu belirlenip, faydalı ve zorunlu masrafların yapıldığı tarih itibariyle belirlenecek değerinden varsa yıpranma payı düşülmek suretiyle elde edilecek değerin hesaplanması bakımından taraf ve Yargıtay denetimine elverişli şekilde rapor alınıp sonucuna uygun ve Türk Borçlar Kanunu'nun 530.maddesi hükmü gözetilerek vekaletsiz iş görme hükümlerine göre bir karar vermek olmalıdır. Mahkemece bu hususlar göz ardı edilerek eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesisi doğru değildir. Karar bu nedenlerle bozulmalıdır.

SONUÇ: Yukarıda birinci ve ikinci bentlerde açıklanan nedenlerle yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK' un 428.maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 6100 sayılı HMK'nın geçici madde 3 atfıyla 1086 sayılı HUMK' un 440.maddesi gereğince karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 20.03.2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.