muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/16922, Karar No: 2023/1105, Tarih: 19.01.2023

3. 6356 sayılı Kanun'un “Yetki Tespiti İçin Başvuru” kenar başlıklı 42 nci maddesi ise şöyledir:

“(1) Toplu ... sözleşmesi yapmak isteyen işçi sendikası Bakanlığa başvurarak yetkili olduğunun tespitini ister. İşveren sendikası veya sendika üyesi olmayan işveren de Bakanlığa başvurarak yetkili işçi sendikasının tespitini isteyebilir.

(2) Bakanlık, kayıtlarına göre başvuru tarihi itibarıyla bir işçi sendikasının yetkili olduğunu tespit ettiğinde, başvuruyu, işyeri veya işletmedeki işçi ve üye sayısını, o işkolunda kurulu işçi sendikaları ile taraf olacak işveren sendikası veya sendika üyesi olmayan işverene altı ... günü içinde bildirir.

(3) İşçi sendikasının yetki şartlarına sahip olmadığının ya da işyerinde yetki şartlarına sahip bir işçi sendikasının bulunmadığının tespiti hâlinde, bu bilgiler sadece başvuruyu yapan tarafa bildirilir.

(4) Sigortalılığın başlangıcı ile sona ermesine ilişkin bildirimlerden yasal süresi içinde Sosyal Güvenlik Kurumuna yapılmayanlar, yetkili işçi sendikasının tespitinde dikkate alınmaz.

(5) Yetki tespiti ile ilgili usul ve esaslar Bakanlıkça çıkarılacak bir yönetmelikle düzenlenir.”

4. 6356 sayılı Kanun'un “Yetki İtirazı” kenar başlıklı 43 üncü maddesi şu şekildedir:

“(1) Kendilerine 42 nci madde uyarınca gönderilen tespit yazısını alan işçi veya işveren sendikaları veya sendika üyesi olmayan işveren; taraflardan birinin veya her ikisinin yetki şartlarına sahip olmadığı veya kendisinin bu şartları taşıdığı yolundaki itirazını, nedenlerini de göstererek yazının kendilerine tebliğ edildiği tarihten itibaren altı ... günü içinde mahkemeye yapabilir.

(2) İtiraz dilekçesi görevli makama kayıt ettirildikten sonra mahkemeye verilir. Kurulu bulunduğu işkolunda çalışan işçilerin yüzde birinden daha az üyesi bulunan işçi sendikası, yetki itirazında bulunamaz.

(3) İtiraz dilekçesinde veya ekinde somut delillerin yer almaması hâlinde itiraz incelenmeksizin reddedilir. İşçi ve üye sayılarının tespitinde maddi hata ve süreye ilişkin itirazları mahkeme altı ... günü içinde duruşma yapmaksızın kesin olarak karara bağlar. (Değişik cümle: 12/10/2017-7036/34 md.) Bunların dışındaki itirazlar için mahkeme, duruşma yaparak karar verir ve bu karar hakkında istinaf yoluna başvurulması hâlinde bölge adliye mahkemesi bir ay içinde kararını verir. (Ek cümle: 12/10/2017-7036/34 md.) Bu karara karşı temyiz yoluna başvurulması hâlinde Yargıtay bir ay içinde kesin olarak karar verir.

(4) 42 nci maddenin üçüncü fıkrası uyarınca kendisine yetki şartlarına sahip olmadığı bildirilen işçi sendikası, altı ... günü içinde yetkili olup olmadığının tespiti için dava açabilir. Mahkeme açılan davayı o işkolunda çalışan işçilerin en az yüzde birini üye kaydeden işçi sendikaları ile işveren sendikası veya sendika üyesi olmayan işverene de bildirir. Mahkeme davayı iki ay içinde sonuçlandırır.

(5) İtiraz, karar kesinleşinceye kadar yetki işlemlerini durdurur.”

(4) 42 nci maddenin üçüncü fıkrası uyarınca kendisine yetki şartlarına sahip olmadığı bildirilen işçi sendikası, altı ... günü içinde yetkili olup olmadığının tespiti için dava açabilir. Mahkeme açılan davayı o işkolunda çalışan işçilerin en az yüzde birini üye kaydeden işçi sendikaları ile işveren sendikası veya sendika üyesi olmayan işverene de bildirir. Mahkeme davayı iki ay içinde sonuçlandırır.

(5) İtiraz, karar kesinleşinceye kadar yetki işlemlerini durdurur.”

5. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

3. Değerlendirme

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

19.01.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/21642, Karar No: 2011/6934, Tarih: 20.04.2011

**5. Hukuk Dairesi         2010/21642 E.  ,  2011/6934 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili ve ecrimisil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı idare vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili ve ecrimisil istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı idare vekilince temyiz edilmiştir.

Bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Çayır niteliğindeki taşınmaza gelir metoduna göre değer biçilmesi yöntem olarak doğrudur. Ancak;

Dairemize aynı bölgeden intikal eden dosyalardan çayır otunun ortalama dekara verim miktarı otlatma payı da dahil olmak üzere 550-600 kg.'dır. Bilirkişi kurulunca değerlendirmeye esas alınan çayır otunun dekara verim miktarına yüksek oranda otlatma payı eklenerek 730 kg. alınmak suretiyle fazlaya hükmedilmesi,

Doğru görülmemiştir.

Davalı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, 20.04.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/26506, Karar No: 2011/6706, Tarih: 18.04.2011

**12. Hukuk Dairesi         2010/26506 E.  ,  2011/6706 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Bursa 5. İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 01/06/2010

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü : Borçlu belediye aleyhinde yapılan takipte, belediyenin Vakıflar Bankası Nilüfer  Şubesindeki hesapları üzerine haciz konulmuş, alacaklı vekilinin paranın bankadan istenmesi yolundaki talebi, icra müdürlüğünce hesabın kamu hizmetine tahsisli olduğunun bankaca bildirildiği gerekçesiyle reddedilmiştir. Alacaklı vekilinin işlemi şikayeti üzerine, mahkemece  idari nitelikteki kamu hizmetine  tahsis kararı kaldırılmadığı sürece hesapta bulunan  kira  parasının haczinin de mümkün olmadığı nedeniyle, şikayetin reddine karar verilmiştir.        5393 Sayılı Belediye Yasası'nın 15/son maddesine göre, belediye vergi ve resimleri ile belediyenin kamuya tahsis edilmiş ve akar olmayan taşınır ve taşınmaz malları haczolunamaz. Ayrıca, 277 sayılı Kanun'un 1. maddesinde, 5237 Sayılı Belediye Gelirleri Kanunu ve diğer kanunlarla belediyelere kamu hizmetini ifa etmesi için verilmekte olan paylar, belediye vergi ve resmi hükmünde olup, bu paraların da haczinin caiz olmadığı belirtilmiştir. Bu maddeye göre haczedilmezlik şikayetinin kabul edilebilmesi için, mahcuzların kamu hizmetinde fiilen kullanılması gerekli olup, kamuya tahsis kararı alınmasının  sonuca  etkisi  bulunmamaktadır.      O halde mahkemece,  hesaptaki  kira gelirlerinin  ve niteliği gereğince haciz edilebilen paraların  kamu hizmetinde fiilen kullanılıp kullanılmadıkları  araştırılarak, kamu hizmetinde kullandıklarının tesbiti halinde (bu olgu belediyeden paraların harcanmasına ilişkin belgeler de celpedilerek bilirkişice yapılacak inceleme sonucunda belirlendiği takdirde) haczedilemeyecekleri, aksi halde hacizlerinin mümkün olduğu nazara alınarak sonuca gidilmelidir. Eksik inceleme  ve  yazılı  gerekçeyle   hüküm tesisi  isabetsizdir.

SONUÇ  : Alacaklının  temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), 18/04/2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/34942, Karar No: 2012/42299, Tarih: 10.12.2012

**3. Ceza Dairesi         2011/34942 E.  ,  2012/42299 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Mahkemesi

HÜKÜM : Mahkumiyet

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü;

Yerinde görülmeyen diğer itirazların reddine, ancak;

1) Eylem nedeniyle müştekinin sağ kaş üstünde meydana gelen 4 süturlu kesinin yüzde sabit iz niteliğinde olup olmadığı ve silah sayılan alet kullanılmadan yumruk veya kafa atmayla meydana getirilmesinin mümkün olup olmadığı hususunda Adli Tıp Kurumundan rapor alınarak sonucuna göre sanığın hukuki durumunun ve görev konusunun değerlendirilmesi gerekirken eksik inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması,

2) 5271 sayılı CMK'nin 231/5. maddesinin uygulanıp uygulanmaması yönünden aynı maddenin 6. fıkrasındaki şartların oluşup oluşmadığının değerlendirilmesi gerekirken uzlaşma sağlanamadığı gerekçesi ile hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına yer olmadığına karar verilmesi,

3) 5237 sayılı TCK'nin 29. maddesi uygulamasında indirim oranını belirlemede gerekçe gösterilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan sanığın kazanılmış hakları saklı kalmak üzere, hükmün bu sebepten dolayı 1412 sayılı CMUK'un 321 ve 326/son maddeleri gereğince istem gibi BOZULMASINA, 10.12.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/6196, Karar No: 2022/13212, Tarih: 27.10.2022

**4. Hukuk Dairesi         2022/6196 E.  ,  2022/13212 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki rücuen tazminat davasından dolayı yerel mahkemece verilen, gün ve sayısı yukarıda yazılı kararın Dairemizin 13/11/2017 gün 2015/13908 2017/10407 E-K sayılı ilamıyla onanmasına karar verilmiş, süresi içinde davacı vekili ve davalı ... tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiş, dosyanın tetkikinden; gerekçeli kararın davalı ...'a usulüne uygun şekilde tebliğ edilmediği anlaşılmış ve Dairenin onama ilamı kaldırılarak, gerekçeli kararın davalı ...'a usulüne uygun tebliğ edilmesi için dosya Dairemizce geri çevrilmiş, tebligat usulsüzlüğünün giderilmesinden sonra, dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

K A R A R

Davacı vekili, okul gezisi sırasında meydana gelen kazada 34 kişinin öldüğünü, 30 kişinin yaralandığını, davalı tarafa ait aracın işleteni, sürücüsü ve aracı kendi adına çalıştıran şirketin kusurlu ve sorumlu olduklarını, davalı ...'un okul müdürü olup denetim, kontrol görevlerini tam olarak yapmaması sebebiyle kusurlu ve sorumlu bulunduğunu, kazada yaşamını yitiren dava dışı Büşra Güven'in mirasçıları tarafından müvekkili aleyhine İzmir 2. İdare Mahkemesinde açılan tazminat davasında verilen hükmün kesinleştiğini, icra müdürlüğüne 86.756,99 TL ödendiğini belirterek şimdilik bu meblağın ödeme tarihinden işleyecek faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

Davalı ... Tur. Tic. Ltd. Şti yetkilisi, şirketin işleten sıfatının olmadığını, kusuru kabul etmediğini ve davanın zamanaşımına uğradığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ..., olayda kusur ve sorumluluğunun olmadığını, bütün hazırlıkların valilik kararıyla, şahsının kontrolünde yapıldığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ..., aracın kendi adına trafikte kayıtlı olduğunu, ... Tur. Tic. Ltd. Şti adına çalıştırıldığını, sürücü ...'un da şirket ortaklarından olduğunu sigorta şirketlerinin hak sahiplerine ödeme yaptığını savunmuştur.

Davalılar ..., ... ve ... davanın reddini isteyerek, Aydın 2.Sulh Hukuk Mahkemesinin 2007/541 sayılı dosyasından mirasın reddi kararı sunmuşlardır.

Davalı ..., aracın kendi adına trafikte kayıtlı olduğunu, ... Tur. Tic. Ltd. Şti adına çalıştırıldığını, sürücü ...'un da şirket ortaklarından olduğunu sigorta şirketlerinin hak sahiplerine ödeme yaptığını savunmuştur.

Davalılar ..., ... ve ... davanın reddini isteyerek, Aydın 2.Sulh Hukuk Mahkemesinin 2007/541 sayılı dosyasından mirasın reddi kararı sunmuşlardır.

Mahkemece, davalı ... yönünden açılan davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine, davalılar ..., ... ve ... yönünden açılan davanın mirasın reddi nedeniyle pasif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine; rücuen tazminat talebinin kısmen kabulü ile 84.390,00 TL rücuen tazminatın davalı ... Ltd. Şti. yönünden tamamının 15/07/2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline, davalı ... yönünden ise yukarıdaki tazminattan 21.097,50 TL'lik rücuen tazminat kısmının 15/07/2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiş, Dairenin 13/11/2017 gün 2015/13908 2017/10407 E-K sayılı ilamı karar onanmış, davacı vekili ve davalı ... tarafından kararın düzeltilmesi talebi üzerine, davalı ...'a gerekçeli mahkeme kararının usulüne uygun şekilde tebliğ edilmemiş olduğu dosya kapsamından anlaşılarak davalı ... vekilinin karar düzeltme talebinin kabulü ile Dairenin 03/03/2021 gün 2020/2311 2021/2196 E-K sayılı ilamı ile önceki onama ilamının ortadan kaldırılmasına ve davalı ...'un temyiz ve başvuru harcını tamamlaması için gerekli işlemler yapılmak üzere dosyanın mahkemesine geri çevrilmesine karar verilmiş, geri çevirme ilamı uyarınca işlem tesisinden sonra Dairemizce öncelikle davalı ...'un temyiz itirazlarının incelenmesine geçilmiştir.

Davalı ...'un temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Davalı ...'un temyiz itirazlarının incelenmesinde;

1-Davalı ..., Konak Zafer İlköğretim Okulu Müdürlüğü görevini ifa ettiği dönemde öğrencilerinin ve velilerin katılımı ile 13/04/2007 tarihinde başlayan bir gezi tertip edildiğini, bu gezi sırasında meydana gelen trafik kazasında aralarında öğretmen, öğrenci ve velilerin de bulunduğu toplam 34 kişinin vefat edip, 30 kişinin ise yaralandığını, geziye ilişkin tüm hazırlıkların Valilik Makamının 12/05/1997 gün ve 063/46925 sayılı kararı uyarınca kendisinin kontrolünde .... adlı öğretmen tarafından takip edildiğini, mevzuata aykırı herhangi bir eksiklik bulunmadığını, merkezi Aydında bulunan firma ile geziye yönelik sözleşme imzalandığını, firmanın Tursab üyelik belgesinin varlığının tespit edildiğini, firmanın A Grubu Seyahat Acentesi İşletme Belgesi bulunduğunu, geziye katılacakların ferdi kaza sigortasının yapıldığını, firmanın D 2 yetki belgesi sahibi olduğunun belirlendiğini, Ulaştırma Bakanlığının geziye ilişkin olurunun varlığının saptandığını, araç ruhsat fotokopisi ile araç sürücüsüne ait ehliyet ve mesleki yeterlilik belgesinin Kaymakamlık makamına sunulduğunu, zorunlu ferdi koltuk sigortasının ve zorunlu mali sorumluluk trafik poliçesi ile karayolu taşımacılık mali Sorumluluk sigorta poliçesinin olduğunun tespit edildiğini, bu belgelerin tamamının Kaymakamlık Makamına sunulduğunu, Konak Kaymakamlığı'nın 06/04/2007 gün ve 15469 sayılı yazısı ile geziye onay verildiğini, Kaymakamlık Makamına sunulan liste uyarınca geziye toplam 46 kişinin katılacağını, ayrıca gezi kafile başkanı okulu müdür yardımcısı .... ile gezi sorumlusu okulumuz öğretmeni Yeşim Aygün'ün de geziye katılacağının belirlendiğini, gezinin hareket günü olan 13/04/2007 günü otobüse bindikten sonra kafile başkanı ve gezi sorumlusu ile görüştüğünü ve herhangi bir eksiklik - aksaklık olup olmadığını sorduğunu, gezi yetkililerince herhangi bir sorunun olmadığı belirtilince otobüs hareket etmeden hareket yerinden ayrıldığını, kendisine gezi sorumlularınca değişik bir aracın geldiği ve fazla yolcu hususunun bildirilmediğini, aracın değişik olduğunu ve fazla sayıda yolcu bulunduğunu kazadan sonra öğrendiğini, araç değişikliği ve fazla yolcu sayısının gezi ile ilgili evrak dosyası ellerinde olduğundan tamamen gezi yetkililerinin tespit edebileceği bir husus olduğunu, kendi oğlunu da geziye dahil ettiğini, bir sorun olduğunu tespit etmesi halinde her şeyden önce babalık duygusu ile hareket ederek olaya müdahale edeceğini, kazanın gerçekleşmesine yönelik herhangi bir kusurunun bulunmadığını savunmuş, mahkemece aldırılan 07/10/2013 ve 24/12/2014 tarihli bilirkişi raporu ve ek raporda davalı okul müdürü ...'a kusur izafe edilmemiş, araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğu ancak aracın işleteni olan ... Tur. Tic. Ltd. Şti'nin işleten olarak sorumlu olduğu belirtilmiştir.

Mahkeme gerekçesinde, bilirkişilerin raporlarında olayda araç şoförü ...'ın %100 kusurlu olduğunu, ... Turizm Ltd. Şti'nin işleten sıfatıyla sorumlu olduğunu, diğer davalılar ... ve ... yönünden herhangi bir kusur hesaplaması yapılmadığını ve ... yönünden gerek haksız fiilden, gerekse hukuki muameleden doğan sorumluluk hukuku tartışılmadığından rapora kısmen itibar edildiğini belirterek, sonuç olarak davalı ... aleyhine rücuen tazminata hükmetmiştir.

Somut olayda, davalı ...'un okul müdürü sıfatını taşıdığı, haksız fiil sorumluluğu açısından bakıldığında, meydana gelen trafik kazasında davalı ...'a atfedilebilecek bir kusur ve olayla arasında uygun illiyet bağı bulunmadığı, kaldı ki dosya kapsamındaki bilirkişi raporunda da davalı ...'a kusur izafe edilmemiş olduğu, aynı kazaya ilişkin olarak davalı ... aleyhine açılan davaların reddedilerek derecattan geçmek sureti ile kesinleşmiş olduğu anlaşılmıştır.

Bu durumda mahkemece, okul müdürü olan davalı ... aleyhine açılan davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde karar verilmesi uygun görülmemiş bozma nedeni yapılmıştır.

2-Bozma ilamının içeriğine göre davalı ...'un sair temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.

Davacı vekilinin karar düzeltme itirazları yönünden;

3-Bozma ilamımızın kapsam ve içeriği, bozma ilamının davacı yana tebliğinden sonra davacı yanın bu karara karşı da kanun yoluna başvurma hakkı bulunduğu hususları gözetildiğinde, davacı vekilinin karar düzeltme itirazlarının incelenmesine bu aşamada gerek görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı ...'un temyiz itirazının kabulü ile hükmün davalı ... lehine BOZULMASINA, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı ...'un sair temyiz itirazlarının, (3) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin karar düzeltme itirazlarının bozma neden ve şekline göre bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, tashihi karar ve temyiz peşin harçlarının istek halinde karar düzeltme isteyen davalı ...'a geri verilmesine 27/10/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/10363, Karar No: 2014/15918, Tarih: 15.05.2014

**9. Hukuk Dairesi         2012/10363 E.  ,  2014/15918 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ERZİNCAN 1. ASLİYE HUKUK (İŞ) MAHKEMESİ

TARİHİ : 31/01/2012

NUMARASI : 2010/309-2012/43

DAVA :Davacı, kötüniyet tazminatı, fazla mesai ücreti, genel tatil ücreti ile hafta tatili ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, davalı yanında mevsimlik işçi olarak çalıştığını, iş sözleşmesinin 2008 yılı Ekim ayından itibaren askıya alındığı, daha sonra haksız şekilde fesih edildiğini ileri sürerek, kötüniyet tazminatı ile fazla çalışma, genel tatil ve hafta tatili ücreti alacaklarının davalıdan tahsilini istemiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı, davacının fazla eleman bulunması nedeniyle işten çıkartıldığını, işten çıkartıldığı sırada ihbar tazminatının ödendiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davalının iş sözleşmesini fesihte haksız olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davalı temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacıya işyerinde çalıştığı sırada ara dinlenmesi verilip verilmediği noktasında toplanmaktadır.

İşçinin günlük iş süresi içinde kesintisiz olarak hiç ara vermeden çalışması beklenemez. Gün içinde işçinin yemek, çay, sigara gibi ihtiyaçlar sebebiyle ya da dinlenmek için belli bir zamana ihtiyacı vardır.

Ara dinlenme 4857 sayılı İş Kanununun 68 inci maddesinde düzenlenmiştir. Anılan hükümde ara dinlenme süresi, günlük çalışma süresine göre kademeli bir şekilde belirlenmiştir. Buna göre dört saat veya daha kısa süreli günlük çalışmalarda ara dinlenmesi en az onbeş dakika, dört saatten fazla ve yedibuçuk saatten az çalışmalar için en az yarım saat ve günlük yedibuçuk saati aşan çalışmalar bakımından ise en az bir saat ara dinlenmesi verilmelidir. Uygulamada yedibuçuk saatlik çalışma süresinin çok fazla aşıldığı günlük çalışma sürelerine de rastlanılmaktadır. İş Kanununun 63 üncü maddesi hükmüne göre, günlük çalışma süresi onbir saati aşamayacağından, 68 inci maddenin belirlediği yedibuçuk saati aşan çalışmalar yönünden en az bir saatlik ara dinlenmesi süresinin, günlük en çok onbir saate kadar olan çalışmalarla ilgili olduğu kabul edilmelidir. Başka bir anlatımla günde onbir saate kadar olan (onbir saat dahil) çalışmalar için ara dinlenmesi en az bir saat, onbir saatten fazla çalışmalarda ise en az birbuçuk saat olarak verilmelidir.

İşçi, ara dinlenme saatinde tamamen serbesttir. Bu süreyi işyeri içinde ya da dışında geçirebilir. İşyerinde geçirmesi ve bu süre içinde çalışmaya devam etmesi durumunda ara dinlenmesi verilmemiş sayılır. Ancak işçi işyerinde kalsa bile, ara dinlenmesi süresini serbestçe kullanabilir, bu süre içinde çalışmaya zorlanamaz.

Ara dinlenmesi için ücret ödenmesi gerekmez. Ancak, bu süre işçiye dinlenme zamanı olarak tanınmamışsa, işçinin normal ücretinin ödenmesi gerekir. Bu sürenin haftalık 45 saati aşan kısmını oluşturması halinde ise, zamlı ücret ödenmelidir.

Ara dinlenme süreleri kural olarak aralıksız olarak kullandırılır. Ara dinlenmesinin kullandırılması zorunlu ise de, bunun kullanılacağı zamanı belirlemek işverenin yönetim hakkıyla ilgilidir. İşçilerin tamamı aynı anda ara dinlenme zamanını kullanılabileceği gibi, belli bir plan dahilinde sırayla kullanmaları da mümkündür. Ancak ara dinlenme süresinin, işe, ara dinlenme süresi kadar geç başlama veya aynı süreyle erken bırakma şeklinde kullandırılması doğru olmaz. Ara dinlenme süresinin günlük çalışma içinde belli bir zamanda amaca uygun şekilde kullandırılması gerekir (Yargıtay 9.HD. 17.11.2008 gün 2007/35281 E, 2008/30985 K.).

İş Kanununa İlişkin Çalışma Süreleri Yönetmeliğinin 3 üncü maddesinin ikinci fıkrasında, ara dinlenmelerinin iklim, mevsim, yöredeki gelenekler ve işin niteliğine göre yirmidört saat içinde kesintisiz oniki saat dinlenme süresi dikkate alınarak verileceği hükme bağlanmıştır. Değinilen maddenin birinci fıkrasında ise, ara dinlenme süresinin çalışma süresinden sayılmayacağı açıklanmıştır.

Somut olayda, davacının davalı işyerinde 15 Mayıs - 15 Ekim tarihleri arasında günde 14 saat çalışabileceğinin kabul edilmesi doğrudur. Ancak mahkemece yukarıdaki açıklamalar uyarınca davacının çalışma süresine göre en az 2 saat ara dinlenmesi verdiği kabul edilerek hüküm kurulması gerekirken ara vermeden çalıştığı düşünülerek yazılı şekilde karar verilmesi isabetsizdir.

F) Sonuç:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 15.05.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.