muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/8679, Karar No: 2022/22042, Tarih: 08.11.2022

Benzer bir olaya ilişkin Yargıtay 4. Ceza Dairesinin 15/03/2021 tarihli ve 2021/1361 esas, 2021/9218 karar sayılı ilâmında yer alan, "... müştekinin şikayeti üzerine başlatılan soruşturmada, söz konusu sosyal medya hesabı ile ilgili açık kaynak araştırması yaptırılması, şüphelilerin kimlik bilgilerinin kolluk marifeti ile tespitinin sağlanması, tespiti durumunda savunmalarının alınması ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken etkin soruşturma yapılmadan kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmesi... hukuka aykırı bulunduğundan kanun yararına bozma talebinin kabulüne..." şeklindeki açıklamalar nazara alındığında,

Dosya kapsamına göre, şüphelinin tespitine yönelik etkin şekilde araştırma yapılmadığının anlaşılması karşısında, bahse konu şikayet üzerine başlatılan soruşturma kapsamında ... Cumhuriyet Başsavcılığının ... İl Emniyet Müdürlüğü Asayiş Şube Müdürlüğüne hitaben yazmış olduğu 22/06/2020 tarihli yazıda, şüphelinin tespit edilerek savunması alınıp olaya ilişkin delillerin tespit edilmesinin istenmesini takiben, çok yönlü araştırma yapılarak ve gerektiğinde resmi veya özel kurum ve şirketlerle de temasa geçilerek; paylaşımın yapıldığı IP, paylaşımı yapan şüphelinin kimlik, adres ve diğer irtibat bilgilerinin tespit edilmesi amacıyla, ilgili kurumlarla (...Nüfus Müdürlüğü, ...Emniyet Müdürlüğü, vs.) yazışma yapılarak araştırma yapılması, şüphelinin kimlik bilgilerinin tespit edilmesi durumunda savunmasının alınması ve sonucuna göre karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, hangi birimde çalıştığı belirtilmeyen iki polis memuru tarafından tanzim edilen ve matbu olduğu değerlendirilen 11/11/2020 tarihli tutanakta merkezi ve sunucuları Amerika Birleşik Devletlerinde olan ... isimli sosyal paylaşım sitesinin ülkemizde irtibat bürosu veya şubesinin bulunmaması nedeniyle şüphelinin kimlik bilgisinin tespitinin mümkün olmadığından bahisle başkaca herhangi bir araştırma yapılmaksızın eksik soruşturmaya dayalı olarak kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği cihetle, soruşturmanın genişletilmesine karar verilmesi yerine, yazılı şekilde itirazın reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir. " denilmektedir.

Hukuksal Değerlendirme:

Hukuksal Değerlendirme:

CMK'nın 160/1. maddesinde, "Cumhuriyet savcısı, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hali öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya haşlar.", 160/2. maddesinde "Cumhuriyet Savcısı, maddi gerçeğin araştırılması ve adil bir yargılamanın yapılabilmesi için. emrindeki adli kolluk görevlileri marifetiyle, şüphelinin lehine ve aleyhine olan delilleri toplayarak muhafaza altına almakla ve şüphelinin haklarını korumakla yükümlüdür.'' 170. maddesinin 2. fıkrasında, "Soruşturma evresi sonunda toplanan deliller, suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe oluşturuyorsa; Cumhuriyet Savcısı, bir iddianame düzenler. 172. maddesinin 1. fıkrasında, "Cumhuriyet savcısı, soruşturma evresi sonunda, kamu davasının açılması için yeterli şüphe oluşturacak delil elde edilememesi veya kovuşturma olanağının bulunmaması hâllerinde kovuşturmaya yer olmadığına karar verir." hükümleri düzenlenmiştir.

Kovuşturmaya yer olmadığına dair kararı itiraz üzerine inceleyen mahkeme, kamu davası açılması için yeterli delil bulunmaması durumunda itirazın reddine, yeterli delil bulunması durumunda itirazın kabulüne veya eksik soruşturma nedeniyle soruşturmanın genişletilmesine karar verebilecektir.

CMK'nın 170/2. maddesine göre kamu davası açılabilmesi için soruşturma aşamasında toplanan delillere göre suçun işlendiğine dair yeterli şüphe bulunması gerekir. Suç ihbar veya şikayeti yoluyla soruşturma yaparak maddi gerçeğe ulaşma yükümlülüğü ve yetkisi bulunan Cumhuriyet savcısı, soruşturma sonucunda elde edilen delilleri değerlendirerek kamu davası açmayı gerektirir nitelikte yeterli şüphe olup olmadığını takdir edecektir. Ancak soruşturma aşamasında Cumhuriyet savcısının delil değerlendirmesiyle, kovuşturma aşamasında hakimin delilleri değerlendirmesi birbirinden farklı özelliklere sahiptir. CMK'nın 170/2. maddesine göre soruşturma aşamasında toplanan deliller kamu davası açılması için yeterli şüphe oluşturup oluşturmadıkları çerçevesinde incelemeye tabi tutulurken, kovuşturma aşamasında, isnad edilen suçun işlenip işlenmediği hususunda mahkumiyete yeter olup olmadığı ve tam bir vicdani kanaat oluşturup oluşturmadığı çerçevesinde değerlendirilmektedir.

Her ne kadar tahkikat kapsamında adli kollukça yapılan tüm araştırmalara rağmen şüpheli sosyal medya kullanıcısının açık adres ve kimlik bilgilerine ulaşılamadığı, ..., ... ve ... gibi sosyal paylaşım sitelerinin merkezi Amerika Birleşik Devletleri olan özel hukuk tüzel kişileri tarafından idare edildikleri ve ülkemiz sınırları içerisinde temsilciliklerinin bulunmadığı, siteyi kuran ve işleten şirketlerin sitelere girilmesi veya üye olunması için kimlik bilgisi veya resmi belge zorunluluğu aramadığı, bu nedenlerle şüphelinin açık adres ve kimlik bilgilerine ulaşmanın mümkün olmadığı, ayrıca şüpheli sosyal medya hesabına erişim sağlayan kullanıcının IP/PORT bilgilerinin tespiti için Amerika Birleşik Devletleri adli makamlarının ise sadece 'intihara teşvik, çocuk pornosu ve terör' suçlarından dolaylı uluslararası istinabeye cevap verdikleri, hakaret ve tehdit suçlarının ise Amerika Birleşik Devletleri yasalarına göre suç teşkil etmediği ve yalnızca tazminata konu eylem olarak değerlendirildiği, soruşturmanın devamı halinde dahi şüpheli sosyal medya kullanıcısının açık adres ve kimlik bilgilerine ulaşılmasının teknik ve hukuki açıdan mümkün olmadığı, yeni delil elde edilmesi durumunda soruşturmanın yeniden ele alınmasının ise her zaman mümkün olduğu, gerekçeleriyle kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmişse de, soruşturma dosyası kapsamında yeterli ve etkili soruşturma işlemi yapılmadan bu karar verilmiştir. CMK'nın 172/1. maddesindeki, kovuşturma olanağının bulunmaması hâllerinin somut olayda mevcut olmadığı, dolayısıyla şüphelinin tespitine yönelik olarak gerekli tüm soruşturma işlemleri yapıldıktan sonra, şüphelinin tespiti halinde iddianame düzenlenmesi, tespit edilemediği takdirde ise daimi arama kararı alınarak dava zamanaşımı süresince soruşturmaya devam edilmesi gerektiği anlaşılmakla, merciince itirazın kabulüne karar verilmesi yerine reddedilmesi hukuka aykırı görülmüştür.

Sonuç ve Karar:

Yukarıda açıklanan nedenlerle;

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nın kanun yararına bozma istemi doğrultusunda düzenlediği tebliğnamedeki düşünce yerinde görüldüğünden,

1- ... Sulh Ceza Hâkimliğinin 10/03/2021 tarihli ve 2021/2736 değişik iş sayılı kararının, 5271 sayılı CMK’nın 309. maddesi uyarınca BOZULMASINA,

2- CMK’nın 309. maddesinin 4-a fıkrası gereğince, sonraki işlemlerin mahallinde tamamlanmasına, dosyanın Adalet Bakanlığına sunulmak üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'na TEVDİİNE, 08/11/2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/5887, Karar No: 2009/6216, Tarih: 25.05.2009

**(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2009/5887 E.  ,  2009/6216 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki meraya müdahalenin önlenmesi, kal ve eski hale getirme ve ot bedelinin tahsili davasından dolayı mahal mahkemesinden verilen yukarıda gün ve sayısı yazılı hükmün; Dairemizin 17.03.2009 gün ve 2009/2571 - 3248 sayılı ilamiyle onanmasına karar verilmişti. Süresi içinde davacı Hazine vekili tarafından kararın düzeltilmesi ve davalı ... vekili tarafından 19.11.2008 tarihli kararın temyizi istenilmiş olmakla, dosya içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacı Hazine vekili, 11.01.2007 tarihli dilekçesi ile 217 sayılı mera parseline davalının bağ dikmek suretiyle müdahalesinin önlenmesi 3.225,10 YTL. eski hale getirme masrafı ve 1.267,56 YTL. ot bedelinin davalıdan tahsilini istemiştir.

Davalı vekili, taşınmazın köy muhtarlığından köy karar defteri gereğince kiralandığı, köy muhtarlığına icar bedeli ödendiği, davalının iyiniyetli olduğu nedenleriyle davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, tespit dosyası getirtilerek 04.03.2008 tarihinde keşfen yapılan inceleme sonucu davanın kısmen kabulüne, 217 sayılı mera parseline davalının 07.03.2008 tarihli keşif krokisinde A ve B harfli toplam 11.237,35 m2.lik kısma müdahalesinin önlenmesine, mera zemini bozulmuş bulunduğundan 2.583,43 YTL. eski hale getirme bedelinin davalıdan yasal faizi ile tahsiline, davacı Hazinenin 1.267,56 YTL. ot bedeline ilişkin talebinin reddine, kabul ve red oranına göre yargılama giderlerinin taraflardan tahsiline 19.11.2008 tarihinde karar verilmiştir.

Hükmü, davacı Hazine vekili temyiz etmiştir.

Dairemizce 17.03.2009 tarihinde hükmün onanmasına karar verilmiştir.

1-Davalı ... vekili, 19.11.2008 tarihli kararı yasal süresi içerisinde temyiz etmiş ise de temyiz dilekçesi posta yoluyla Dairemize geç

gönderilmiş olması nedeniyle temyiz incelemesinin yapılmadığı ve karar verilmemiş olduğu görülmüştür.

Davalı ... vekilinin süresinde olduğu anlaşılan temyiz itirazlarının incelenmesine geçildi.

Yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve dosya içeriğine göre, yerel mahkeme kararı ve dayandığı gerekçeler usul ve yasaya uygun bulunduğundan yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddiyle hükmün onanması uygun görülmüştür.

2-Davacı Hazine vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

Yerel mahkemece yapılan yargılama, toplanan deliller ve Dairemizce benimsenen yerel mahkeme kararı gerekçesine göre hüküm, usul ve yasaya uygun bulunmuş, temyiz istemleri bu gerekçelerle karşılanarak karar onanmıştır.

Dairemizin onama ilamında düzeltilmesi bir yön bulunmadığından HUMK.nun 440. maddesindeki nedenlerden hiçbirisine uymayan karar düzeltme isteminin reddi gerekmiştir.

2-Davacı Hazine vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

Yerel mahkemece yapılan yargılama, toplanan deliller ve Dairemizce benimsenen yerel mahkeme kararı gerekçesine göre hüküm, usul ve yasaya uygun bulunmuş, temyiz istemleri bu gerekçelerle karşılanarak karar onanmıştır.

Dairemizin onama ilamında düzeltilmesi bir yön bulunmadığından HUMK.nun 440. maddesindeki nedenlerden hiçbirisine uymayan karar düzeltme isteminin reddi gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı ... vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile mahkemenin 19.11.2008 günlü hükmünün bu davalı bakımından ONANMASINA, (2) numaralı bent uyarınca HUMK.nun 440. maddesinde öngörülen hususlardan hiçbirisine uymayan davacı Hazine vekilinin karar düzeltme isteminin reddine, aynı yasanın 442/son ve 4421 sayılı Kanunun 2 ve 4/b-1 maddeleri delaletiyle takdiren, 190,00 TL para cezasının düzeltme isteyenden tahsiline, Harçlar Kanunun 13/j maddesi gereğince Hazineden harç alınmasına yer olmadığına, 25.05.2009 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/6539, Karar No: 2019/2902, Tarih: 20.03.2019

**11. Ceza Dairesi         2016/6539 E.  ,  2019/2902 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Sahte fatura kullanmak

HÜKÜM : Mahkumiyet, Beraat

Bursa Cumhuriyet Başsavcılığının 2012/16997 esas sayılı iddianamesi ile dava şartı olan mütalaa ve ekindeki vergi suçu raporuna uygun olarak 2007 ve 2008 takvim yıllarında sahte fatura düzenlemek suçlarından da dava açıldığı halde bu suçlardan bir hüküm kurulmamış ise de Mahkemece hüküm kurulması mümkün görülmüştür.

1- Sanık ... hakkında verilen beraat hükmüne yönelik katılan vekilinin temyiz taleplerinin incelenmesi:

Yargılama sürecindeki işlemlerin hukuka uygun olarak yapıldığı, iddia ve savunmada ileri sürülen görüşler ile delillerin gerekçeli kararda gösterilip tartışılarak değerlendirildiği, yüklenen suçun sanık tarafından işlendiğinin sabit olmadığına ilişkin vicdanî kanının deliller ve dosyadaki bilgilerle uyumlu verilere dayandırıldığı, kurulan hükümde bir aykırılık bulunmadığı anlaşılmış; katılan vekilinin temyiz nedenleri yerinde görülmemiş olduğundan, sonucu itibarıyla doğru bulunan hükmün ONANMASINA,

2-Sanık ... hakkında 2007 ve 2008 takvim yıllarında sahte fatura kullanmak suçlarından verilen mahkûmiyet hükümlerine yönelik sanık ile müdafiinin ve avukatlık ücreti verilmesi gerektiğine ilişkin katılan vekilinin temyiz taleplerinin incelenmesi:

Sanığın suça konu sahte faturaları kurumlar vergisinde kullanılmış olması nedeniyle gerekçeli karar başlığına yanlış yazılan suç tarihlerinin 26.04.2008 ve 26.04.2009 olarak Mahkemece düzeltilmesi mümkün görülmüştür.

Aynı takvim yılında birden fazla sahte fatura kullanan sanık hakkında TCK'nin 43/1. maddesindeki zincirleme suç hükümlerinin her takvim yılı için ayrı ayrı uygulanması gerektiğinin gözetilmemesi suretiyle eksik ceza tayini aleyhe temyiz bulunmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

5237 sayılı TCK’nin 53. maddesinin uygulanmasında, Anayasa Mahkemesi’nin 08.10.2015 tarihli 2014/140 Esas ve 2015/85 Karar sayılı iptal kararının infaz aşamasında gözetilmesi mümkün görülmüştür.

Yapılan yargılamaya, toplanıp gerekçeli kararda gösterilerek tartışılan delillere, Mahkemenin oluşan inanç ve takdirine, incelenen dosya içeriğine göre, sanık ... ve müdafiinin temyiz nedenleri yerinde görülmemiştir. Ancak;

Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 27/09/2011 tarihli 2011/3-167 esas ve 2011/194 karar sayılı kararında da açıklandığı üzere, sanığın mahkûmiyetiyle sonuçlanan ceza davasında katılan kendisini vekille temsil ettirdiğinde, vekil duruşmalara katılmasa dahi karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca katılan lehine maktu vekâlet ücretine hükmedilmesi zorunlu olup, katılan vekilinin katılma dilekçesi verdiği halde, duruşmaları takip etmediği gerekçesiyle vekalet ücreti yerine dilekçe yazım ücretine hükmedilmesi,

Yasaya aykırı, katılan vekilinin temyiz talepleri bu nedenle yerinde görüldüğünden, hükmün 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'nin 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA; ancak yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen bu hususun 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nin 322. maddesi uyarınca düzeltilmesi mümkün bulunduğundan, hüküm fıkrasından vekalet ücretine ilişkin bölüm çıkarılarak yerine "Katılanın kendisini vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir edilen 1.500,00 TL avukatlık ücretinin sanıktan alınıp katılana verilmesine" ibaresinin yazılması suretiyle, hükümlerin DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 20.03.2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/11556, Karar No: 2009/14065, Tarih: 03.12.2009

**(Kapatılan) 13. Hukuk Dairesi         2008/11556 E.  ,  2009/14065 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, ... İlçesi ... Köyü sınırlarında ve ... Orman İşletmesi ... Bölgesi içerisinde bulunan 91.500 m2’lik alanın, 6831 sayılı yasanın 17. maddesine göre Orman Genel Müdürlüğü tarafından 49 yıllık intifa hakkının davalıya tahsis edildiğini, davalı Belediyenin de taşınmazın bir bölümünü, açılan ihale sonucunda “yap işlet devret” modeli ile aynı süre ile kendisine devrettiğini, bu şekilde intifa hakkı sahibi olduğu alanda, mevzii imar plan ve projesine göre inşa ettiği yazlık evi kullanmaya başladığını, ne var ki dava dışı Orman İdaresinin, davalı ... ile yapmış olduğu intifa hakkına ilişkin sözleşmeyi iptal etmesi ile birlikte kendisinin de söz konusu yeri kullanmaktan men edildiğini, Orman idaresinin bu yeri daha sonra dava dışı ... köyü Turizm ve Yatırım işletmeleri Ltd şirketine kiraladığını ve kendi yerini bu kez bu şirketten kiraladığını ve kira bedeli ödemek zorunda kaldığını ileri sürerek, ödemek zorunda kaldığı kira bedeli ile taşınmaza yaptığı zorunlu ve faydalı masraflar karşılığı olmak üzere şimdilik 7.000,00 YTL tazminatın dava tarihinden itibaren yasal faizi ile tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, dava konusu yerin Orman İdaresi tarafından Belediyeye yapılan tahsisin iptal edilmesi üzerine, yeniden yapılan ihale sonucunda, davacının da ortak olduğu şirkete kiralandığını ve davacının halen bu yeri kullandığını, herhangi bir zararının da söz konusu olmadığını savunarak, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davanın kabulüne, 7.000,00 YTL tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsiline, davacının fazlaya ilişkin haklarının saklı tutulmasına karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, sözleşmeye aykırılık nedeniyle tazminat istemine ilişkin olup, ... ili, ... ilçesi, ... Köyü sınırları içerisinde bulunan 91.500 m2’lik orman arazisinin, 6831

2008/11556-2009/14065

Mahkemece, davanın kabulüne, 7.000,00 YTL tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsiline, davacının fazlaya ilişkin haklarının saklı tutulmasına karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, sözleşmeye aykırılık nedeniyle tazminat istemine ilişkin olup, ... ili, ... ilçesi, ... Köyü sınırları içerisinde bulunan 91.500 m2’lik orman arazisinin, 6831

2008/11556-2009/14065

sayılı Orman Kanununun 17. maddesi gereğince “Eğitim ve Dinlenme Tesisleri” kurulması amacıyla 26.1.1987 tarihinde dava dışı Orman İdaresince davalı ... Belediyesine 49 yıl süre ile intifa hakkının tahsis edildiği, bu konuda adı geçen Belediye Başkanlığından 21.10.1987 tarihli taahhüt senedi alındığı, 10.5.1988 tarihinde teslim edilen tahsise konu yerde Belediye tarafından su basman seviyesinde inşaatların yapıldığı, ancak Belediye Encümenince 27.9.1988 tarihinde, “su basman seviyeleri tamamlanmış yerlerin belli bir bedel karşılığında, ihale ile 153 kişiye dağıtımının sağlanması” konusunda alınan karar üzerine, açılan ihale ve 13.12.1988 tarihinde yapılan kura çekimi ile, davacının da aralarında olduğu bu kişilerden taahhütname alınmak suretiyle, inşaatların tip projelerine uygun olarak iki yıl içerisinde kendileri tarafından tamamlanması koşulu ile, söz konusu yerlere ilişkin intifa haklarının 49 yıllığına adı geçen kişilere devredildiği, inşaatların 1989-1990 yılarında tamamlanarak, “yazlık ev” olarak kullanılmaya başlandığı, bu arada Belediye Başkanlığının, dava dışı Orman Genel Müdürlüğüne vermiş olduğu taahhüt senedinin 9. maddesine aykırı hareket ederek, “Eğitim ve dinlenme tesisi olarak kullanılması gereken yerlerin, 49 yıllık intifa hakkının özel kişilere bedeli karşılığında devredildiği, dolayısıyla orman arazisinin tahsis amacı dışında kullanıldığı, 1993-1994 yılarına ait tahsis bedelleriyle ağaçlandırma bedellerinin de ödenmediği” gerekçeleriyle Belediyeye verilen intifa hakkının 26.11.1996 tarihinde Orman İdaresince iptal edildiği, buna rağmen bu yerleri kullanmaya devam eden kişilerin, intifadan men edilerek, 4.10.2000 tarihinde de evlerin mühürlendiği, bu aşamadan sonra ise 24.10.2003 tarihinde davacı ve diğer intifa hakkı sahiplerinin ... Köyü Şirketini kurarak 15.6.2004 tarihinde de adı geçen şirketin, yapılan ihale sonucunda söz konusu yerleri 116.000,00 YTL yıllık kira bedeli karşılığında 10 yıllık kira sözleşmesi ile kiraladığı, davacı ve diğer kişilerin de aynı tarihte adı geçen şirketle ayrı ayrı kira sözleşmeleri imzalamak suretiyle, 2004 yılından itibaren ve halen de, dava konusu sözleşmeden bağımsız olarak yapılan bu sözleşme ve ödenen kira bedelleri karşılığında evlerini kullandıkları tüm dosya kapsamından anlaşılmaktadır.

Dava konusu olayda davacı, su basman seviyesinde iken davalıdan bedeli karşılığında intifa hakkını alarak tamamladığı yazlık evini, mühürlendiği tarihten sonra kullanamadığı yıllara ilişkin kira bedeli ile inşa edilen eve yaptığı zorunlu ve faydalı giderleri talep etmiştir. Mahkemece, bilirkişi raporu doğrultusunda evin dava tarihi itibariyle belirlenen değeri ile 2001-2006 yılları arasındaki kira bedeli üzerinden taleple bağlı kalınarak davanın kabulü yönünde hüküm kurulmuşsa da, söz konusu bilirkişi raporu, denetime elverişli olmadığı gibi, az yukarda da açıklandığı üzere, dava dışı Orman İdaresi tarafından, Orman Kanununun 17. maddesi gereğince “Eğitim ve Dinlenme Tesisleri” olarak kullanılması amacıyla davalı Belediyeye intifa hakkı tahsis edilen orman arazisinin, söz konusu bu hakkın lehdarı tarafından tahsis amacına aykırı şekilde üçüncü kişilere devredildiği, bu nedenle de Belediyeye verilen intifa hakkının 26.11.1996 tarihinde Orman

2008/11556-2009/14065

İdaresince iptal edildiği, davalının bu işleme karşı ... İdare Mahkemesinde açmış olduğu 2002/491 E. 2003/48 K. sayılı davanın da reddedilerek kesinleştiği sabit olup, böylelikle davalı Belediyenin, kamu kurumu olması itibariyle, dayanağını Orman Kanununun ilgili maddesinden alan tahsis işlemine ve bu tahsis nedeniyle vermiş olduğu 21.10.1987 tarihli taahhüt senedine aykırı davrandığının, kesinleşmiş mahkeme kararı ile sabit olması karşısında, davalının tahsise konu yerlerle ilgili üçüncü kişilerle yapmış olduğu sözleşmelerin de geçersiz olduğunun kabulü gerekir. Bu kabule göre de somut olayda davacı, ancak su basman seviyesinde iken davalıdan intifa hakkını alarak tamamladığı binanın yapıldığı tarih itibariyle serbest piyasa fiyatlarına göre malzeme ve işçilik bedelleri dahil olmak üzere tüm yapım masraflarının ödetilmesini talep edebilir. Mahkemenin, geçerli olması halinde dahi “yap işlet, devret” şeklindeki niteliği itibariyle mülkiyet hakkı doğurmayan geçersiz sözleşmeye dayanarak, “yapılan binanın dava tarihindeki rayiç değerinin ödetilmesi” gerektiğine ilişkin kabulünde isabet bulunmamaktadır. Öte yandan talep kira bedeli ile taşınmaza yapılan zorunlu ve faydalı masraflar gideri isteğine ilişkin olup hüküm altına alınan miktarın ne kadarının kira bedeli ve ne kadarının taşınmaza yapılan zorunlu ve faydalı masraf gideri olduğu da anlaşılamamaktadır. O halde mahkemece davacı tarafından tamamlanan binanın, yapıldığı tarih itibariyle serbest piyasa fiyatlarına göre malzeme ve işçilik bedelleri dahil olmak üzere tüm yapım masrafları, konusunda uzman bilirkişi veya bilirkişi kurulundan açıklayıcı ve denetime elverişli rapor alınmak suretiyle belirlenerek, belirlenecek bu miktarın ödetilmesine karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve yanlış değerlendirmelerle yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz edilen hükmün davalı yararına BOZULMASINA, peşin alınan 94.50 TL temyiz harcının istek halinde iadesine, 3.12.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.