muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/5400, Karar No: 2024/8023, Tarih: 08.05.2024

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 25.11.2021 tarihli kararıyla; İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu gerekçesiyle, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 09.03.2022 tarihli kararıyla; davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine karar verilerek, işe girdikten sonra sanatkâr işçi kadrosuna geçen davacının Türk Ağır Sanayii ve Hizmet Sektörü Kamu İşverenleri Sendikası ile Türkiye Demiryolu İşçileri Sendikası arasında imzalanan 23. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nin “İşe alınacaklara verilecek derece” başlıklı 25 inci maddesi kapsamında değerlendirilmesinin hatalı olduğu, davacının sanatçı kadrosuna geçiş tarihinde yürürlükte bulunan 23. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nin 60 ıncı maddesinin sanatsız işçileri kapsadığı, bu maddedeki geçiş düzenlemesine göre davacının derece ve kademesinin yeniden değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının ortadan kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının sanatçı kadrosuna geçiş tarihinde yürürlükte bulunan 23. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nin 60 ncı maddesindeki geçiş düzenlemesine göre davacının derece ve kademesinde bir hata olmadığı, işe girdikten sonra sanatkâr işçi kadrosuna geçen davacının toplu iş sözleşmesinin 25 inci maddesinin (d) bendi kapsamında değerlendirilmesinin söz konusu olamayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; toplu iş sözleşmesine göre sanatkâr işçilerin en düşük derecesinin 7. derece olduğunu, sanatsız işçilerin sanatkâr statüye geçtiklerinde önceki çalışma sürelerinin de dikkate alınarak derece ve kademe ilerlemesinin yapılması gerektiğini, davalı Kurumun yaptığı derece ve kademenin hatalı belirlendiğini ve fark alacakların bulunduğunu belirterek davanın kabulü istemiyle temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık; davacının sanatkâr işçi statüsüne geçirildikten sonra derece ve kademesinin doğru belirlenip belirlenmediği ve buna bağlı olarak fark işçilik alacaklarının doğup doğmadığı noktasındadır.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 371 inci maddesi.

2. 4857 sayılı İş Kanunu'nun 32 nci maddesi, 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nun 39 uncu maddesi.

3. Değerlendirme

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 371 inci maddesi.

2. 4857 sayılı İş Kanunu'nun 32 nci maddesi, 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nun 39 uncu maddesi.

3. Değerlendirme

1. Temyizen incelenen Mahkeme kararında ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı ve bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davacı vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2.Hükmüne uyulan bozma ilâmında; davacının 23. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nin 25 inci maddesinden yararlanmayacağı, ancak sanatçı kadrosuna geçiş tarihinde yürürlükte bulunan 23. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nin 60 ncı maddesine göre derece ve kademesinin belirlenerek sonuca gidilmesi gerektiği belirtilmiştir.

Bozmaya uyan İlk Derece Mahkemesince, davacının toplu iş sözleşmesinin 25 inci maddesinden yararlanamayacağı yönünde yapılan tespit isabetlidir.

23. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nin 60 ıncı maddesinde, "Terfi" başlıklı 57 nci maddeye atıfta bulunulmuştur. Davacı, sanatkâr kadroya geçmeden önceki çalışmalarının da derece ve kademesinin belirlenmesinde dikkate alınmasını talep etmiştir. Dosyada bulunan işçi sicil fişine göre, davacının daimi kadroya geçirilmeden önce belirli süreli çalıştığı sabittir. Bu durumda davacının sadece bu çalışmalarından dolayı ve 23. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nin 57 nci maddesinin (II) numaralı bendindeki şartları taşıması hâlinde derece ve kademesinin belirlenerek sonuca gidilmesi dava dilekçesindeki talebe ve dosya kapsamına uygun olacaktır.

İlk Derece Mahkemesince, yukarıda yapılan açıklamalara göre ve davalı yararına oluşan usuli kazanılmış haklar gözetilerek bir karar verilmesi için hükmün bozulması gerekmiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeple;

Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

08.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/2272, Karar No: 2017/5240, Tarih: 08.11.2017

**16. Ceza Dairesi         2017/2272 E.  ,  2017/5240 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Suç örgütüne üye olmak, 6136 sayılı Kanuna aykırılık, Tehdit

Hüküm : TCK'nın 220/2, 53, 6136 sayılı Kanunun 13/3, TCK’nın 50/1-a, 52/1-2, 53 ve TCK’nın 106/1-1. cümle ve 53. maddesi gereğince mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Dairemizin 07.06.2017 tarih, 2017/1284 esas, 2017/4342 karar sayılı tevdi kararıyla sanık ... hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilen ve incelemeye konu yargılanın yapıldığı asıl dosya olan Niğde 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 2008/296 esas, 2010/393 karar sayılı dosyasının incelenmek üzere gönderilmesi istenmiş ise de, tevdi kararımızın gereği yerine getirilmeden dosyanın tevdi kararı öncesindeki mevcut ve eksik haliyle geri gönderildiği anlaşılmakla;

Sanık ...’in sanıklar............ ve ...’le birlikte yargılandığı tevdi kararına konu Niğde 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 05.05.2010 tarihli gerekçeli karar içeriğinde "niğde sulh ceza mahkemesinin 2008/144, 2008/245 ve 2008/278 sayılı müteferrik kararlarıyla cmk'nun 135. maddesi uyarınca şüphelilerin iletişimlerinin tesbitine, dinlenmesine, kayda alınmasına ve sinyal bilgilerinin değerlendirilmesine karar verildiği ve tedbirin uygulandığı, yine niğde sulh ceza mahkemesinin 2008/150 ve 2008/232 sayılı müteferrik kararlarıyla cmk'nun 140. maddesi uyarınca şüphelilerin kamuya açık yerlerdeki faaliyetleri ve işyerlerinin teknik araçlarla izlenmesine, ses ve görüntü kayıtlarının alınmasına karar verildiği ve tedbirin uygulandığı, her iki tedbire ilişkin görüşmelerin çözümünün yaptırılıp soruşturma evrakına eklendiği" ibarelerine yer verildiği ancak bahsi geçen iletişim tespit tutanakları ve teknik izleme tutanaklarının dosya içerisinde bulunmadığı, yapılan yargılamada ise bu iletişim tutanaklarının sanıklara okunduğunun celse zabıtlarında yer aldığı, aynı şekilde "şüpheli ...'in kullanmakta olduğu .... numaralı cep telefonunun dinlenmesine dair 17.03.2008 tarih ve 9 sayılı iletişimin tesbit tutanağındaki görüşmelerin bu hususa ilişkin olduğu, görüleceği üzere şüpheli ...'in olay sonrası örgüt lideri....'e bilgi verip cüneyt ve kendisinin yaptıkları faaliyetlerini anlattığı, şüpheli ...'in kullanıcısı olduğu .... numaralı cep telefonunun dinlenmesine dair 17.03.2008 tarih ve 61 sayılı iletişimin tesbit tutanağındaki görüşmesinin de bu hususa ilişkin olduğu" ibareleri gerekçeli karar içeriğinde yer alsa da bu tutanakların dosya içeriğinde bulunmadığı, yine "soruşturma sırasında 01.04.2008 tarihinde yapılan aramada şüpheli ...'in evinde ruhsatsız 1 adet 7,65 mm çapında .... seri numaralı.... marka tabanca, 1 adet şarjörü ve 6 adet 7,65 mm çapında dolu fişeğin ele geçirilerek niğde adli emanetinin 2008/238. sırasına kaydedildiği, tabancanın ve fişeklerin kayseri kriminal polis laboratuvarının ekspertiz raporuyla 6136 sayılı yasa kapsamında olduklarının belirlendiği, 6 adet 7,65 mm çaplı merminin tümünün kriminal laboratuvarında deneme atışında kullanıldığı, böylece şüpheli ...'in tabanca ve mermileri ruhsatsız olarak bulundurduğunun anlaşıldığı" ibareleri karar içeriğinde yer alsa da sanık hakkında alınan arama kararı, arama tutanağı ve 6136 sayılı Kanuna aykırılık eylemi nedeniyle alınan raporun dosya içeriğinde bulunmadığı, yargılama sırasında tanıklar .............ve .....’ın jandarma aşamasında alınan ve yargılamada kendilerine okunan ifade tutanaklarının da dosya içerisinde bulunmadığı, bunun yanında aramalar sonucunda bulunan senet ve belgelerin birer örneklerinin de dosya içerisinde yer almadığı, tüm bu eksiklikler giderilmeden dosyanın incelenmesinin mümkün bulunmadığı, hülasa Niğde 2

.............ve .....’ın jandarma aşamasında alınan ve yargılamada kendilerine okunan ifade tutanaklarının da dosya içerisinde bulunmadığı, bunun yanında aramalar sonucunda bulunan senet ve belgelerin birer örneklerinin de dosya içerisinde yer almadığı, tüm bu eksiklikler giderilmeden dosyanın incelenmesinin mümkün bulunmadığı, hülasa Niğde 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 2008/296 esas, 2010/393 karar sayılı dosyası yerine esasa etkili delillerin bulunmadığı gelişigüzel hazırlanmış bir gömlek dosyanın temyiz incelemesi için gönderildiği ve tevdi kararına rağmen bu tutumda ısrar edildiği anlaşılmakla yukarıda anlatıldığı şekilde tüm hazırlık evrakının dosyasına eklendikten sonra incelenmek üzere iadesi için, dosyanın Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına, İKİNCİ KEZ TEVDİİNE, 08.11.2017 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/8785, Karar No: 2025/47, Tarih: 06.01.2025

**5. Hukuk Dairesi         2024/8785 E.  ,  2025/47 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2024/72 Esas, 2024/92 Karar

DAVACILAR : ... vd.

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. İstanbul 23. Asliye Hukuk Mahkemesinin 05.01.2024 Tarihli ve 2023/219 Esas, 2024/3 Karar Sayılı Kararı

Davalının yerleşim yeri adresinin .../Muğla olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 12.02.2024 Tarihli ve 2024/72 Esas, 2024/92 Karar Sayılı Kararı

Muris ...'in Almanya ülkesinde yaşarken yine bu ülkede vefat ettiği, murisin Türkiye'de yerleşim yeri adresinin bulunmadığı, nüfus kaydına yerleşim yeri adresi olarak Fürth/Almanya Federal Cumhuriyeti kaydının mevcut olduğu, en son ikamet ettiği adresinin de tespit edilemediği, ancak ... İlçe Jandarma Komutanlığı ve ... İlçe Emniyet Müdürlüğü ekiplerince düzenlenen araştırma tutanaklarında murisin ölmeden önce vasiyetnamelerde beyan ettiği ... adresinde ikamet etmediğinin tespit edildiği, nitekim murisin vasiyetnamesinin açılıp okunmasına ilişkin davanın kesin yetkili İstanbul 3. Sulh Hukuk Mahkemesi'nde görülüp sonuçlandırıldığı, (... Sulh Hukuk Mahkemesinde açılan davalarda da yetkisizlik kararı verilerek İstanbul Sulh Mahkemesine gönderildiği) İstanbul 23. Asliye Hukuk Mahkemesi kararındaki davalının ikamet adresinin ... olması nedeni ile yetkili mahkemenin ... Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu şeklindeki gerekçenin 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 11 inci maddesindeki kesin yetki kuralına uygun olmadığı, murisin Türkiye'de yerleşim yerinin bulunmaması, Türkiye'de herhangi bir adresinin tespit edilememiş olması nedeni ile 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun’un Türklerin kişi hâllerine ilişkin davalar başlıklı 41 inci maddesi uyarınca huzurdaki davanın Ankara, İstanbul veya İzmir Mahkemelerinde açılabileceği kuralı gereğince İstanbul'da açılmış olan davanın kesin yetki kuralına uygun olarak açılmış olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 596 ncı maddesi uyarınca vasiyetnamenin açılması istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 4721 sayılı Kanun’un “Yerleşim yeri” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrası şöyledir:

“Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.”

3. 4721 sayılı Kanun’un “Vasiyetnamenin açılması” başlıklı 596 ncı maddesinin birinci fıkrası şöyledir:

2. 4721 sayılı Kanun’un “Yerleşim yeri” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrası şöyledir:

“Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.”

3. 4721 sayılı Kanun’un “Vasiyetnamenin açılması” başlıklı 596 ncı maddesinin birinci fıkrası şöyledir:

“Vasiyetname, geçerli olup olmadığına bakılmaksızın tesliminden başlayarak bir ay içinde mirasbırakanın yerleşim yeri sulh hâkimi tarafından açılır ve ilgililere okunur.”

4. 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun’un “Miras davaları” başlıklı 43 üncü maddesi şöyledir:

“Mirasa ilişkin davalar ölenin Türkiye'deki son yerleşim yeri mahkemesinde, son yerleşim yerinin Türkiye'de olmaması hâlinde terekeye dâhil malların bulunduğu yer mahkemesinde görülür.”

C. Değerlendirme

Dosya kapsamından, birden fazla devlet vatandaşı olup aynı zamanda Türk vatandaşı olan murisin son yerleşim yerinin Almanya Federal Cumhuriyeti'nde bulunduğu, ancak murisin terekeye dahil mallarının ... ilçesinde bulunduğu anlaşıldığından, uyuşmazlığın ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesince sonuçlandırılması gerekmektedir.

III. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

6100 sayılı Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,

06.01.2025 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/902, Karar No: 2013/2516, Tarih: 12.03.2013

**(Kapatılan)14. Ceza Dairesi         2013/902 E.  ,  2013/2516 K.**

**"İçtihat Metni"**

Reşit olmayan mağdure ile rızasıyla cinsi münasebette bulunma ve reşit olmayan kimseyi rızasıyla kaçırıp alıkoyma suçlarından sanık ...’ın, bu suçlara yardım etmekten sanıklar ... ve ...’ın bozma üzerine yapılan yargılamaları sonunda; atılı suçtan açılan kamu davasının zamanaşımı nedeniyle ortadan kaldırılmasına dair Bilecik Asliye Ceza Mahkemesinden verilen 02.06.2011 gün ve 2010/261 Esas, 2011/270 Karar sayılı hükmün süresi içinde Yargıtayca incelenmesi katılan vekili tarafından istenilmiş olduğundan dava evrakı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığından tebliğname ile Daireye gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin soruşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya içeriğine göre yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine,

Ancak;

Zamanaşımının dolması nedeniyle CMK.nın 223/8. maddesi gereğince kamu davasının düşmesine karar verilmesi gerekirken ortadan kaldırılmasına karar verilmesi,

Kanuna aykırı, katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek CMUK.nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak bu husus yeniden duruşma yapılmaksızın CMUK.nın 322. maddesinin verdiği yetki uyarınca düzeltilmesi mümkün bulunduğundan, hüküm fıkrasında yer alan "ortadan kaldırılmasına" ilişkin kısım hükümden çıkarılarak, yerine "CMK.nın 223/8. maddesi gereğince düşmesine" ibaresinin eklenmesi suretiyle sair yönleri usul ve kanuna uygun olan hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 12.03.2013 günü oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/1436, Karar No: 2015/10169, Tarih: 09.02.2015

**15. Ceza Dairesi         2015/1436 E.  ,  2015/10169 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Nitelikli dolandırıcılık

HÜKÜM : Beraat

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için; failin bir kimseyi, kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla hataya düşürüp, onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir. Hile nitelikli bir yalandır. Fail tarafından yapılan hileli davranış belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı, sergileniş açısından mağdurun inceleme olanağını ortadan kaldıracak nitelikte bir takım hareketler olmalıdır. Kullanılan hileli davranışlarla mağdur yanılgıya düşürülmeli ve bu yanıltma sonucu yalanlara inanan mağdur tarafından sanık veya bir başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır. Hilenin kandırıcı nitelikte olup olmadığı olaysal olarak değerlendirilmeli, olayın özelliği, fiille olan ilişkisi, mağdurun durumu, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.

TCK'nın 158/1-e bendinde belirtilen, kamu kurum ve kuruluşlarının zararına olarak dolandırıcılık suçunun işlenmesi,nitelikli hal kabul edilmiştir. Hangi kurum ve kuruluşların, kamusal nitelik taşıdığı,o kurumun kadro bakımından bağlı olduğu durumu düzenleyen mevzuata göre belirlenir. Bu nitelikli halin oluşması için,eylemin kamu kurum ve kuruluşlarının mal varlığına zarar vermek amacıyla işlenmesi gerekir.

Zarar vermek, kamu kurum ve kuruluşlarından hakkı olmayan bir parayı almak yada bir borcu geri vermemek şeklinde olabilir.Bu suçun zarar göreni kamu kurum ve kuruluşunun tüzel kişiliğidir. Kamu kurum ve kuruluşlarının zarar görmesi söz konusu değilse bu suç oluşmayacaktır. Dolandırıcılık suçunun Kamu yararına çalışan hayır kurumlarının zararına işlenmesi madde kapsamında değildir.

2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 90. maddesinin 5. fıkrasına göre; usulüne göre yürürlüğe konulmuş Milletlerarası antlaşmalar kanun hükmündedir. Bunlar hakkında Anayasaya aykırılık iddiası ile Anayasa Mahkemesi'ne başvurulamaz. (Ek cümle: 7/5/2004-5170/7 md.) Usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası andlaşmalarla, kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda milletlerarası antlaşma hükümleri esas alınır.

Buna göre, iç hukukta doğrudan hukuksal sonuçlar yaratan Uluslararası Sözleşmeler, yasalar üstü bir konumdadır ve iç hukukun bir parçası olarak yürütmeyi ve yargıyı bağlamaktadır.

İç hukukumuzun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin(AİHS) temel amacı, insan haklarının korunması ve bu haklara yönelik ihlallerin engellenmesidir. İnsan hakları, insan onurunu korumayı, insanın maddi ve manevi gelişmesini sağlamayı amaçlayan haller olup, insanın doğuştan var olan hak ve özgürlükleridir. Bu haklar, hak sahiplerini yetkili bir konuma getirirken,devleti ve diğer üçüncü kişileri o kişinin hakkına saygılı olma yükümlülüğü altına sokar.

İç hukukumuzun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin(AİHS) temel amacı, insan haklarının korunması ve bu haklara yönelik ihlallerin engellenmesidir. İnsan hakları, insan onurunu korumayı, insanın maddi ve manevi gelişmesini sağlamayı amaçlayan haller olup, insanın doğuştan var olan hak ve özgürlükleridir. Bu haklar, hak sahiplerini yetkili bir konuma getirirken,devleti ve diğer üçüncü kişileri o kişinin hakkına saygılı olma yükümlülüğü altına sokar.

AİHS madde 1'e göre, sözleşmeye taraf devlet, hangi yolla olursa olsun sözleşmede öngörülen haklara riayet yükümlülüğü altındadır. Madde 2'ye göre, her ferdin yaşama hakkı kanunun himayesi altındadır. Madde 3'e göre, hiç kimse...aşağılayıcı muamele veya cezaya tabi tutulamaz. Madde 8'e göre, herkes özel ve aile yaşamına...saygı gösterilmesi hakkına sahiptir.

AİHS, özel ve aile yaşamına, haksız ve keyfi müdahalelere karşı, bireyi korumaktadır. Özel yaşam, bireyin içinde kişiliğini oluşturabileceği ve geliştirebileceği bir alanın garanti edilmesidir. Geniş manada tanımlanan aile, anne-baba ister meşru isterse gayrı meşru olsun bunların çocukları ile olan ilişkilerini içermektedir. Aile yaşamına saygı hakkı, anne-baba arasındaki ilişki sona ermiş artık birlikte yaşamıyor veya boşanmış olsalar bile, çocukla eşler arasında birlikte yaşama ve kişisel ilişki kurma hakkını da içermektedir.

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin pek çok kararlarında tanımladığı gibi, bir davranış eğer kişilerde aşağılık duygusu yaratıyorsa ve onları küçük düşürecek veya alçaltacak nitelikte ise aşağılayıcı muameledir. Bu muamelenin kamuya açık olarak yapılması onun aşağılayıcı nitelikte olup olmamasında rol oynamakla beraber kişinin kendi gözünde küçük düşmesi yeterli sayılmaktadır.

Somut olayda; sanıklar resmi nikahlı evli iken, sanık ...'nin vefat eden babasından yetim maaşını alabilmek için 03.11.2011 tarihinde muvazaalı olarak boşandıkları, ancak aynı evde birlikte yaşamaya devam ettikleri, SGK'dan maaş almak suretiyle haksız menfaat temin ederek kamu kurumunu dolandırdıkları iddia edilmiş ise de,

Mahkeme tarafından mutlak butlanla malul bir karar olduğuna hükmedilmeyen bu nedenle hukuken geçerli olan bir kararla boşandıktan sonra,eşlerin bir arada yaşamasını engelliyen birlikte yaşamanın suç olduğuna dair kanuni bir düzenlemenin bulunmaması karşısında,eşlerin bir arada yaşamasının boşanmanın maaş almak amacıyla yapıldığının ve hileli davranışın kanıtı olamayacağı, nitekim 5510 sayılı Kanun'un 56. maddesinde bu durumu tespit edilen kimselerin gelir ve aylığının kesileceği ve ödenmiş tutarların geri alınacağının belirtildiği, bu hususta cezai düzenlemenin bulunmadığı, sanıkların eyleminin hukuki ihtilaf mahiyetinde olduğu gözetilerek, dolandırıcılık suçunun yasal unsurlarının oluşmadığına yönelik kabulde, Anayasa, AİHS ve kanuni düzenlemeler dikkate alındığında, bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, katılan vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, 09.02.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.