muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/9245, Karar No: 2024/4456, Tarih: 16.04.2024

**5. Hukuk Dairesi         2023/9245 E.  ,  2024/4456 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ: Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/3703 Esas, 2023/1290 Karar

KARAR : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ: Yalova 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2022/51 Esas, 2022/486 Karar

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın Yalova İmes Makine İhtisas Organize Sanayi Bölgesi (OSB) adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karara verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yeniden yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı idare vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; süre temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda;

İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yoluna başvurmayan davalı vekilinin, davalı aleyhine hüküm kurulmayan Bölge Adliye Mahkemesi kararına karşı temyiz hakkı bulunmamaktadır. Açıklanan nedenle; davalı vekilinin temyiz isteminin reddine karar vermek gerekir.

Davacı idare vekilinin gerekli şartları taşıdığı anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verilmiştir.

Davacı idare vekilince temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılmasının istenilmesi üzerine, işin duruşmaya tâbi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 16.04.2024 günü tayin edilerek taraflara tebligat gönderilmiştir.

Duruşma günü yetki belgesine istinaden davacı idare vekili Avukat ... ve davalı vekili Avukat ... gelmişlerdir.

Duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verildi.

Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle;... köyü 202 ada 4 parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın Yalova İmes Makine İhtisas Organize Sanayi Bölgesi (OSB) adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; taşınmaza idarece belirlenen bedelin düşük olduğunu belirterek kamulaştırma bedelinin yeniden tespit edilmesini, idare lehine vekalet ücreti takdir edilmemesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; taşınmaza idarece belirlenen bedelin düşük olduğunu belirterek kamulaştırma bedelinin yeniden tespit edilmesini, idare lehine vekalet ücreti takdir edilmemesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; taşınmazın metrekare değerinin yüksek hesaplandığını, münavebe ürünlerinin gerçeği yansıtmadığını, kapitalizasyon faiz oranının %5 olması gerektiğini, ürün verimlerinin yüksek hesaplandığını, masrafların brüt gelirin 1/3'ü olarak alınmasının hatalı olduğunu, objektif değer artış oranının yüksek uygulandığını belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile arazi niteliğindeki taşınmaza net gelir metoduna göre değer biçilmesin doğru olduğunu belirtilerek istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü itirazlarını tekrar etmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü itirazlarını tekrar etmiştir.

2. Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; belirlenen objektif değer artış oranının az olduğunu, kamulaştırma bedelinin çekilmemesi için konulan tedbirin hukuki dayanağının olmadığını, kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın kesinleşmesi halinde veya şerhin konulduğu tarihten itibaren iki yıl içinde şerhin devamı yönünde hukuk mahkemesinden verilmiş ihtiyati haciz veya ihtiyati tedbir kararı ibraz edilmediği takdirde şerhin kendiliğinden terkin edileceğini, konuyla ilgili olarak Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü Tapu Dairesi Başkanlığı tarafından 13.10.2017 tarihinde yayınlanan genelgeye göre; ilgili madde gereği taşınmazlar üzerine şerhin işlendiği tarihten itibaren iki yıllık kanuni sürenin geçmesine müteakip (hukuk mahkemelerince söz konusu tedbirin devamı yönünde bir ihtiyati haciz veya ihtiyati tedbir kararının gönderilmemesi veya ilgililerince ibraz edilmemesi halinde) ilgililerin terkinini talep etmesi halinde Cumhuriyet savcılıkları veya ceza mahkemeleri ile herhangi bir yazışma yapılmaksızın söz konusu şerhlerin resen terkin edilmesi gerektiğini, genelge doğrultusunda yapılan talep üzerine Tapu Sicil Müdürlüğü tarafından tedbir şerhinin kaldırıldığını, ancak mahkemenin kanuna aykırı olarak yazdığı müzekkereye cevaben İstanbul 33. Ağır Ceza Mahkemesi 01.10.2020 tarihli yazısı ile hiçbir kanuni dayanak göstermeksizin kamulaştırma bedeline şerh konulmasına kararı verildiğinin bildirildiğini, bedelin ödenmediğini, 28.12.2020 tarihinde UYAP sisteminden dosyaya sundukları dilekçe ile bedelin ödenmemesi halinde üçer aylık vadelerle nemalandırılmasına karar verilmesi talep edilmesine rağmen bu konuda bir karar verilmediğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme

Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespitine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 2942 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrası ile 11 inci maddesi.

3. Değerlendirme

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespitine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 2942 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrası ile 11 inci maddesi.

3. Değerlendirme

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arazi niteliğindeki dava konusu... köyü 202 ada 4 parsel sayılı taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca gelir metodu esas alınarak değer biçilmesine, adil ve hakkaniyete uygun olarak tespit edilen bedelin davalı tarafa ödenmesine ve dava konusu taşınmazın davalı adına olan tapu kaydının iptali ile lehine kamulaştırma yapılan Yalova İmes Makine İhtisas Organize Sanayi Bölgesi adına tesciline karar verilmesi yerindedir.

3. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

A. Davalı Vekilinin Temyizi Yönünden

Davalı vekilinin temyiz dilekçesinin REDDİNE,

B. Davacı İdare Vekilinin Temyizi Yönünden

Davacı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

16.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/1685, Karar No: 2014/11704, Tarih: 23.10.2014

**16. Hukuk Dairesi         2014/1685 E.  ,  2014/11704 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :KADASTRO MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca duruşmalı olarak incelenmesi istenilmekle; duruşma için belli edilen gün ve saatte temyiz eden .... mirasçıları vekili Av. ... vekili Av. ..., ... vekili Av. ...., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ...., ..., ...., Hazine vekili Av. ...., ... vekili Av. ... ile aleyhine temyiz istenilen .... Köyü Tüzel Kişiliğini temsilen muhtar .... geldiler. Gelenlerin yüzlerine karşı duruşmaya başlandı. Tarafların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmanın bittiği bildirildi. Süresi içinde inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu. GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

1- ... Köyü 58 parsel sayılı taşınmazdan ifrazen oluşmuş 283 parsel sayılı taşınmazın kadastro tescili sonucunda oluşmuş sicil kaydının tesisinden itibaren tüm tedavüllerinin,

2- .... Köyü 64, 65, 66, 68, 70, 73, 75, 76, 77, 78, 79, 80, 81, 82, 84, 90, 91, 92, 93, 94, 95, 96, 97, 98, 99, 100, 101, 102, 103, 104, 105, 106, 107, 108, 109, 110,111,112, 113, 114, 115, 116, 117, 118, 119, 120, 121, 123, 124, 125, 126, 127, 128, 129,130,131, 132, 133, 134, 135, 136, 137, 138, 139, 140, 141, 142, 143, 144, 145, 146, 147, 148, 149, 150, 151, 152, 153, 154, 155, 156, 157, 158, 159, 160, 161, 162, 163, 164, 165, 166, 167, 168, 169, 170, 171, 172, 173, 174, 175, 176, 177, 178, 179, 180, 181, 182, 183, 184, 185, 186 ve 187 parsel sayılı taşınmazlarla ilgili kadastro tespitlerinin kesinleşip kesinleşmediği araştırılarak; kesinleşmiş taşınmazlara ait kadastro sonucu oluşmuş sicil kayıtları ile varsa kesinleşmelerine esas olan ilamların (yerel mahkeme ve ilgili Yargıtay Dairesi ) onaylı örneklerinin,

3- Davacılar .... ve müştereklerinin dayanağını oluşturan, Ağustos 1302 tarih 381, 383, 386, 387, 388, 390, 391, 392, 393, 394 ve 395 numaralı sicillerden gelen; Temmuz 1340 tarih 36, 37, 38, 39 ve 40 numaralı tapu kayıtları ile bu kayıtların tedavül kayıtlarından olan Eylül 1945 tarih 55, 56, 57, 58, 59, 61, 62, 63, 64, 65, 66, 67, 68 ve 69 numaralı tapu kayıtları ile bu tapu kayıtlarının tedavül kayıtlarından olan 01.11.1947 tarih 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11 ve 12 tapu kayıtları ile bu kayıtların tedavül kayıtlarından olan 02.01.1948 tarih 31 numaralı, 03.9.1956 tarih 4 numaralı, 14.03.1957 tarih 42 numaralı ile tüm bu kayıtların tedavülü olan tapu kayıtlarının kadastro çalışmaları sırasında ve sonrasında herhangi bir taşınmaza uygulanıp uygulanmadıkları Tapu ve Kadastro Müdürlüklerinden ayrı ayrı sorulup saptanarak; varsa uygulandıkları taşınmazlara ait onaylı kadastro tutanağı örneklerinin, varsa kesinleşmelerine esas olan ilamların onaylı örneklerinin ve kadastro sonucunda oluşmuş sicil kayıtlarının,

4- Davacı ve müdahiller .... ve müştereklerinin dayanaklarını oluşturan Teşrinisani 1310 tarih 234, 235, 236, 237, 238 ve 239 numaralı ile Mart 1314 tarih 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17 ve 18 numaralı sicillerden gelen Mayıs 1934 tarih 1, 2 ve 3 numaralı tapu kayıtları ile bu kayıtların tedavül kayıtları olan Ekim 1937 tarih 20, 21, 22, 23, 24 ve 25 numaralı; Eylül 1941 tarih 53, 54, 55, 56, 57 ve 58 numaralı; Mayıs 1942 tarih 32, 33, 34, 35, 36 ve 37 numaralı; Nisan 1944 tarih 4, 5, 6, 7 ve 8 numaralı; Eylül 1947 tarih 54, 55, 56 ve 57 numaralı; Eylül 1948 tarih 6, 7, 8 ve 9 numaralı; Kasım 1950 veya 1956 tarih 105, 106, 107, 108, 109, 110 ve 111 numaralı; 28.11.1956 tarih 828, 829 ve 830 numaralı ile tüm bu kayıtların tedavülü olan tapu kayıtlarının kadastro çalışmaları sırasında ve sonrasında herhangi bir taşınmaza uygulanıp uygulanmadıkları Tapu ve Kadastro Müdürlüklerinden ayrı ayrı sorulup saptanarak, varsa uygulandıkları taşınmazlara ait onaylı kadastro tutanağı örneklerinin, varsa kesinleşmelerine esas olan ilamların onaylı örneklerinin ve kadastro sonucunda oluşmuş sicil kayıtlarının,

5- Gerekçeli karar başlığında davacı ... mirasçıları olarak gösterilen ....... mirasçıları olarak gösterilen ....tarafından Avukat ....'ya verilmiş vekaletnamelerin onaylı örneklerinin,

6- Avukat ... tarafından adlarına temyiz isteminde bulunulan .... tarafından Avukat ...'a verilmiş vekaletnamelerin onaylı örneklerinin getirtilerek dosya içine konulması; bundan sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 23.10.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/9262, Karar No: 2016/13654, Tarih: 10.11.2016

**10. Hukuk Dairesi         2016/9262 E.  ,  2016/13654 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :...

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilâmında belirtildiği şekilde isteğin reddine karar verilmiştir.

Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davanın yasal dayanağı 5510 sayılı Kanunun 86/9. maddesi olup anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin bu tür davalar kamu düzeni ile ilgili olduğundan özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmeleri zorunludur. Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip gerek görüldüğünde kendiliğinden araştırma yapılarak delil toplanabileceği açıktır.

Eldeki dosyada, davacı 11.08.2012 tarihinden önce 4 ay sigortasız çalıştırıldığını ve 11.08.2012-04.05.2014 tarihleri arasında eksik günlerinin tespiti istemli açmış olduğu davada mahkemece, 6360 sayılı yasa ile kapatılan ...Başkanlığının dosyada taraf sıfatının bulunmadığı anlaşılmakla; HMK 114/1-d ve 115/2 maddeleri gereğince davalı ... Başkanlığı aleyhine açılan davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine, davalı ... aleyhine açılan davanın reddine karar verilmiştir. Mahkemece, 11.08.2012-04.05.2014 tarihleri arasında verilen red kararı isabetli ise de, 11.08.2012 tarihinden önce 4 ay boyunca sigortasız çalışmalarının tespiti yönünden verilen red kararı ....taraf sıfatı bulunması nedeniyle isabetsizdir. Mahkemece yapılacak iş, bu dönem yönünden işin esasına girilerek, deliller hep birlikte değerlendirilip takdir edilerek varılacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir

./..

Mahkemece, açıklanan maddi ve hukuki ilkeler gözetilmeksizin eksik araştırma ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 10.11.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.

...
Yargıtay — Esas No: 2012/17050, Karar No: 2014/19370, Tarih: 16.06.2014

**9. Hukuk Dairesi         2012/17050 E.  ,  2014/19370 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İSTANBUL 4. İŞ MAHKEMESİ

TARİHİ : 06/03/2012

NUMARASI : 2008/20-2012/136

DAVA :Davacı vekili, davacı işçinin eksik ödenen ikramiye, ilave tediye, fazla mesai ve tatil çalışmaları karşılığı ücret alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, sözleşmeli statüde iken iş mevzuatına tabi statüye geçtiğini, kapsam dışı tabir edilen ve kapsam içi çalışanlara göre daha yüksek ücret öngören hizmet sözleşmesi imzaladığını, ücrete bağlı alacaklarının hesaplanmasında kapsam dışı çalışanlara ait ücretin esas alınması gerekirken hesaplamada kapsam içi çalışanlara ödenen daha düşük ücretin esas alındığını belirterek, fark ikramiye, ilave tediye, fazla mesai ve tatil çalışmaları karşılığı ücret alacaklarının davalı işverenden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili zamanaşımı ve görev itirazında bulunarak, durumun özelleştirilmesini temin için 2000 yılında kadrolu ve sözleşmeli statüde çalışanlardan isteyenlerin iş mevzuatına geçirildiğini, kimlerin kapsam içi ya da dışı olacaklarına ilişkin yürürlükteki TİS de açıklama olmadığından sendika ile 04.09.2000 tarihinde yapılan protokolle kapsam dışı unvanların belirlendiğini kapsam dışı personelin ücretlerinin işveren tarafından belirleneceğini, TİS de sosyal yardımların ücretten ayrı ödendiğini kapsam dışı personel yönetmeliğindeki sosyal yardımların ise ücretin içinde değerlendirildiğini, aynı unvan da kapsam içi ve dışı çalışanların toplam ödemelerinde fark olmaması için kapsam dışı personel yönetmeliğine 9.10.2001 de eklenen 15.m ile "kapsam içinde yer alan unvanlar da bulunanlardan çalışma yer ve şartları nedeniyle kapsam dışı tutulan personelin ücrete bağlı olarak yapılan ödemelerinde kapsam içi aynı unvan ve aynı kıdem dilimi için belirlenen çıplak ücret esas alınır" şeklinde düzenlendiği davacıya da söz konusu alacakların bu madde hükmüne uygun olarak ödendiğini, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece yapılan yargılama sonunda alınan bilirkişi raporuna itibar edilerek, çalışanlara ödenmesi gereken ikramiye, genel tatil, hafta tatili ve fazla mesai ücretlerinin kendi ücretleri esas alınarak ödenmesi gerekirken daha düşük bir başkasına ödenen ücretler esas alınarak yapılan hesaplama şekli ile ödeme yapılması mevzuata ve oluşa uygun görülmediği gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Karar davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

E) Gerekçe:

Mahkemece yapılan yargılama sonunda alınan bilirkişi raporuna itibar edilerek, çalışanlara ödenmesi gereken ikramiye, genel tatil, hafta tatili ve fazla mesai ücretlerinin kendi ücretleri esas alınarak ödenmesi gerekirken daha düşük bir başkasına ödenen ücretler esas alınarak yapılan hesaplama şekli ile ödeme yapılması mevzuata ve oluşa uygun görülmediği gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Karar davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

E) Gerekçe:

Uyuşmazlık; 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname kapsamında sözleşmeli personel iken 4502 sayılı Kanunun Geçici 4.maddesi uyarınca sosyal güvenliği T.C. Emekli Sandığına tabi olarak devam etmek şartıyla imzaladığı hizmet sözleşmesi ile kapsam dışı personel olarak iş mevzuatına geçen davacıya hizmet sözleşmesini imzaladığı tarih ile Kapsam Dışı Personelin Ücret Ve Çalışma Esasları Yönetmeliğinin 15. maddesinin değişikliğe uğradığı 10.04.2007 tarihleri arasında ücret dışı ödemelerin hesaplanmasında kapsam dışı çalışanlara ödenen ücretin esas alınması gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.

4502 sayılı Yasa’nın Geçici 4.maddesinde yer verilen “Bu Kanun’un yürürlüğe girdiği tarihte Türk Telekom’da 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye tabi olarak kadrolu veya sözleşmeli personel statüsünde çalışmakta olanlardan isteyenler iş mevzuatına tabi personel statüsüne geçirilir. İş mevzuatına tabi personel statüsüne geçmek istemeyenlerin mevcut statü, sosyal ve özlük haklarıyla istihdamlarına devam olunur.” hükmü ile iş mevzuatına geçmek istemeyen 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’ye tabi kadrolu veya sözleşmeli personelin statüleri, sosyal ve özlük hakları korunmak suretiyle ve görevde yükselmelerine de olanak sağlayacak biçimde düzenlenmiştir.

406 sayılı Telgraf ve Telefon Kanunun Değişik 1.maddesinin 7.fıkrasında, “Türk Telekom, bu Kanun ve Özel Kanun hükümlerine tabi bir anonim şirkettir. Bu Kanun hükümleri saklı kalmak üzere kamu iktisadi teşebbüsleri de dahil, sermayesinin yarısından fazlası kamuya ait olan kamu kurum, kuruluş ve ortaklıklarına uygulanan mevzuat Türk Telekom’a uygulanmaz” hükmüne yer verilerek Türk Telekom’a özgü farklı bir statü oluşturulmuştur.

Aynı Kanunun Ek 22.maddesinin, Değişik 1/a fıkrasında ise, “Personelin statüsü: (Ek ibare: 12/05/2001-4673/6 md.) Türk Telekom’daki kamu payı %50’nin altına düşünceye kadar, Türk Telekom Yönetim Kurulu üyeliklerine atanacaklarda Devlet memurluğuna atanabilme genel şartlarına sahip olma ve en az dört yıllık yüksek öğrenim görme şartları aranır. (Mülga ikinci ve üçüncü cümle: 16/6/2004-5189/12) Bunların dışında kalan personel iş mevzuatı uyarınca istihdam edilir. İş mevzuatına göre istihdam edilenlere ilişkin kayıt ve şartlar Yönetim Kurulu tarafından tayin olunur.” hükmü öngörülmüştür.

Türk Telekom Yönetim Kurulu, anılan Yasa hükmü doğrultusunda yaptığı düzenlemeyle iş mevzuatına göre istihdam edilenleri kapsam içi ve kapsam dışı olarak sınıflandırmıştır. Ancak, bu sınıflandırma sonucu kapsam dışı sayılan personel de yine bütünüyle iş mevzuatına tabi olarak istihdam edilmekte olup, söz konusu personelin Türk Telekom’un statüsü itibariyle kamu personeli sayılmaları mümkün görülmemektedir.

Öte yandan, Türk Telekom personelinin statüsünü belirleyen 406 sayılı Kanunun Ek 22.maddesinin, 4502 sayılı Kanunla 29.01.2000 tarihinde yürürlüğe konulduğu gözetildiğinde, bu Kanun hükümlerinin yürürlükte olmadığı sırada verilen Uyuşmazlık Mahkemesi Genel Kurulunun 22.1.1996 günlü, E:1995/1, K:1996/1 sayılı ilke kararının dava konusu uyuşmazlıkta uygulanma olanağı bulunmamaktadır.

406 sayılı Yasada, 4502 sayılı Yasa ile getirilen Ek Madde 22 ve Geçici Madde 4 de iş yerinde uygulanacak personel rejimi düzenlenmiştir.

Davalı Türk Telekom AŞ.de uygulanmakta olan personel rejimi;

Kadrolu personel ve iş mevzuatına geçen ve bu mevzuata tabi olarak çalışan personel olmak üzere ikiye ayrılmaktadır.

Kadrolu personel, 657 sayılı Yasaya tabi çalışan devlet memurları ile 399 sayılı KHK hükümlerine göre çalışan sözleşmeli personeli kapsamaktadır.

İş mevzuatına geçen ve bu mevzuata tabi olarak çalışan personel ise; toplu iş sözleşmesi kapsamına dahil edilen sendikalı olması zorunlu, kapsam içi denilen personel ile toplu iş sözleşmesi kapsamına dahil edilmeyen, kapsam dışı denilen personeli ifade etmektedir.

İş mevzuatına tabi olarak çalışan personelin neye göre TİS kapsamı içinde veya dışında olacağı da TİS hükümlerine göre belirlenmiştir.

Davacının, Türk Telekomünikasyon AŞ işyerinde 399 sayılı KHK’ya göre sözleşmeli statüde çalışırken 29.01.2000 tarihinde Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 4502 sayılı Kanunun geçici 4. maddesi hükmü uyarınca, 15.10.2000 tarihinde kendi iradesi ile imzaladığı hizmet akti ile kapsam dışı olarak iş mevzuatına tabi hale geldiği konusunda bir uyuşmazlık bulunmamaktadır.

Davaya konu edilen alacaklar davacının iş mevzuatına geçtiği tarihten sonraki döneme aittir.