muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2016/326, Karar No: 2016/880, Tarih: 25.01.2016

Açıklanan ilkeler ışığında somut olay incelenecek olursa; kaza 17/11/2007 tarihinde gerçekleşmiş, davaya konu trafik kazası sonucunda araç sürücüsü olan davacıların desteği ... vefat etmiştir. Yukarıda açıklandığı üzere, KTK'nın 109/II. maddesinde öngörülen ceza zamanaşımı süresinin uygulanması için kamu davasının açılmış olması veya mahkumiyet kararı verilmiş bulunması aranmamakta olup cezayı gerektiren fiilin varlığı yeterlidir. Bir kişinin ölümüyle sonuçlanan sözkonusu trafik kazası da bu anlamda cezayı gerektiren bir fiil niteliğindedir ve sürücü davacı desteğinin vefat etmiş olması sonuca etkili değildir. Yasa koyucunun amacı Karayolları Trafik Kanunu uyarınca tehlike sorumluluğunu doğuran olaylarda sorumlulara karşı daha uzun zamanaşımı süresi içerisinde yönelmeyi sağlamaktır. KTK'nın 109. maddisinin 2. fıkrasındaki “cezayı gerektiren fiil” ifadesinin seçilmesi zamanaşımı yönünden yukarıda da açıklandığı gibi soruşturma veya kovuşturma yapılması koşullarının aranmadığı sonucunu doğurmaktadır. Buna göre eylem için kaza tarihinde yürürlükte bulunan 5237 sayılı TCK'de öngörülen ceza zamanaşımı süresi dikkate alındığında dava tarihinde zamanaşımı süresinin dolmadığı anlaşılmaktadır. Bu hale göre zamanaşımı süresinin dolmadığı dikkate alınmak suretiyle işin esasına girilip, tarafların delilleri toplanıp, sonucuna göre bir karar vermek gerekirken yazılı şekilde eksik inceleme ile karar verilmesi doğru görülmemiştir.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacılar vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davacılara geri verilmesine 25/01/2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/20895, Karar No: 2013/7535, Tarih: 19.03.2013

**2. Hukuk Dairesi         2012/20895 E.  ,  2013/7535 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sincan 4. Aile Mahkemesi

TARİHİ :14.06.2012
Yargıtay — Esas No: 2018/4616, Karar No: 2018/11626, Tarih: 24.05.2018

**9. Hukuk Dairesi         2018/4616 E.  ,  2018/11626 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ : İŞE İADE İSTEMLİ

Davalı vekili tarafından verilen 03.04.2018 tarihli dilekçede, Dairemizin 31.10.2016 tarih, 2015/35435 E ve 2016/18785 K sayılı kararının maddi hataya dayalı olarak verildiği ileri sürülerek kararın ortadan kaldırılması ve hükmün onanmasına karar verilmesi talep olunmuştur.

Dairemizce davacı vekille temsil edilmediği halde davacı lehine vekalet ücreti takdir edilmesinin maddi hataya dayandığı anlaşılmakla, Dairemizin 31.10.2016 tarih, 2015/35435 E ve 2016/18785 K sayılı kararının ORTADAN KALDIRILMASINA karar verilmiştir.

Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının davalı firmanın çalışanı olarak... Kolejinde 14/11/2014-28/08/2015 tarihleri arasında temizlik şefi olarak çalıştığını, iş akdinin haber verilmeksizin 28/08/2015 tarihde sebep gösterilmeksizin, savunma alınmaksızın feshedildiğini belirterek feshin geçersizliğinin tespiti ile davacının işe iadesine, işsiz kalınan süreye ilişkin 4 aylık brüt ücrete, işe iade kararında uymama durumunda 8 aylık ücret tutarında tazminata hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davalı iş yerinde 8 çalışanın olduğunu, bu nedenle dava şartı yokluğunu, davacının iş akdinin geçerli nedenlere dayalı olarak, davacının da kabulü ile karşılıklı olarak feshedildiğini, davacının 14/11/2014-28/08/2015 tarihleri arasında müvekkili şirket nezdinde temizlik şefi olarak çalıştığını, davacının işyerinde rahat davranışlar gösterdiğini, işyerinin genel ilke ve kurallarına aykırı davranmaya başladığını, işyeri yetkilileriyle iletişim bozukluğu yaşandığını, davacının gelişigüzel davranışlarından iş tecrübesizliği olduğunun anlaşıldığını, davacının sorumluluk sıfatı alamayacağı kanaatine varıldığını, bu nedenle davacıyla yapılan görüşmede durumun kendisine anlatıldığını davacının durumu kabul ettiğini ve iş akdi tarafların karşılıklı anlaşması yoluyla (ikaleyle) sona erdirildiğini, davacı tarafından imzalı ibranameden de anlaşılacağı üzere davacıya iş akdinin feshedildiğini yazılı olarak bildirdiklerini davacının bundan haberdar olduğunu, 21/09/2015 tarihinde alacaklarını ve ihbar tazminatını alarak müvekkili şirketi ibra ettiğini, davacının 16/09/2015 tarihinde iş bu davayı açtığını ancak 21/09/2015 tarihinde ise müvekkilini ibra ettiğini belirterek davanın reddini yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davacı taraftan tahsilini savunmuştur.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, çalışan sayısının 30’dan az olduğu gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davacı yasal süresi içinde temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, çalışan sayısının 30’dan az olduğu gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davacı yasal süresi içinde temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

4857 sayılı İş Kanunu'nun 18. maddesi uyarınca işçinin iş güvencesi hükümlerinden yararlanabilmesi için fesih bildiriminin yapıldığı tarihte işyerinde 30 ve daha fazla işçi çalıştırılması gerekir. İşverenin aynı işkolunda birden fazla işyerinin bulunması halinde, işyerinde çalışan işçi sayısı, bu işyerlerinde çalışan işçi sayısına göre belirlenir.

4857 sayılı İş Kanunu'nun 2/2 maddesine göre, İşverenin işyerinde ürettiği mal veya hizmet ile nitelik yönünden bağlılığı bulunan ve aynı yönetim altında örgütlenen yerler (işyerine bağlı yerler) ile dinlenme, çocuk emzirme, yemek, uyku, yıkanma, muayene ve bakım, beden ve mesleki eğitim ve avlu gibi diğer eklentiler ve araçlar da işyerinden sayılır. İşyeri, işyerine bağlı yerler, eklentiler ve araçlar ile oluşturulan iş organizasyonu kapsamında bir bütündür. Yine aynı Kanunun 18/4 maddesi uyarınca, işverenin aynı işkolunda birden fazla işyerinin bulunması halinde, işyerinde çalışan işçi sayısı, bu işyerlerinde çalışan toplam işçi sayısına göre belirlenir. Keza 2821 sayılı Sendikalar Kanunu’nun 60/2 maddesi uyarınca bir işyerinde yürütülen asıl işe yardımcı işler de, asıl işin dahil olduğu iş kolundan sayılır.

Otuz işçi sayısının belirlenmesinde belirli-belirsiz süreli, tam-kısmi süreli, daimi-mevsimlik iş sözleşmesi ile çalışanlar arasında bir ayırım yapılamaz. Fesih bildirimin yapıldığı tarihte 30 işçi sayısının tespitinde göz önünde bulundurulacak işçinin iş sözleşmesinin devam etmekte olması yeterli olup, ayrıca fiilen çalışıyor olması gerekmemektedir. Ancak hastalık, iş kazası, gebelik yada normal izin ve benzeri nedenlerle ayrılan işçi yerine bu süre için ikame işçi temin edilmiş ise, 30 işçi sayısında ikame edilen işçi dikkate alınmayacaktır. Konumu itibarıyla güvence kapsamı içerisinde olmayan işveren vekillerinin ve yardımcılarının da işyerinde çalışan işçi sayısının belirlenmesinde dikkate alınması gerekir. Dairemizin uygulaması bu yöndedir. (24.03.2008 gün ve 2007/27699 Esas, 2008/6006 Karar sayılı ilamımız).

Dosya içeriğine göre somut uyuşmazlıkta; mahkemece verilen kısa kararda, davanın reddine karar verilmişken, gerekçeli kararda “davacının davranışlarına yönelik olarak iş akdinin feshedildiği bu hali ile davacının davranışlarına yönelik olarak herhangi bir savunma alınıp alınmadığının belli olmadığı, işten çıkış kodununda 04 olduğu (iş veren tarafından sebep bildirilmeksizin iş akdinin sona erdirilmesi), tüm cevap dilekçesi birlikte değerlendirildiğinde genel manada davacının iş akdinin fesih nedeni davacının davranışlarına yönelik olduğu anlaşılmış, her ne kadar davacıya dava tarihinden sonra ibraname imzalatılmışsa da ibranamenin metni incelendiğinde metinde yukarıda gösterildiği şekilde işten ayrıldığını davacı belirtmiş, ibranamenin yukarısındaki metinde de davacının işten ayrılış şeklinin çıkarma olarak işaretlendiği, ayrıca cevap dilekçesinde her ne kadar ikaleden bahsedilmişse de dosya içerisinde ikaleye yönelik herhangi bir metin yada beyan olmadığı davacıya yapılan ödemelerin incelenmesinde ise davacının ikale yapma gibi bir teklifi olmadığı, teklifin kimden geldiğininde belli olmadığı söz konusu ibranamede yapılan ödemelere bakıldığında davacı adına makul yararın da bulunmadığı görülmekle davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, çalışan sayısının gerekçeli karar yazılırken yapılan incelemede 30 dan fazla olduğu, verilen kararın sehven verildiği“ belirtilmiştir.

Mahkemeninde gerekçeli kararında kabul ettiği üzere davalı iş yerine ait ... dönem bordrolarının incelenmesinde, davalı şirketin davacının çalıştığı iş yeri dışında faal iş yerlerinin bulunduğu, bu iş yerlerinde çalışan işçi sayısının 30’un üzerinde olduğu anlaşılmıştır. Davanın reddi kararı bu nedenle hatalıdır.

4857 sayılı İş Yasası'nın 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

HÜKÜM:

Yukarda açıklanan gerekçe ile;

1. Mahkemenin kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. Feshin GEÇERSİZLİĞİNE ve davacının İŞE İADESİNE,

3. Davacının yasal süre içinde başvurusuna rağmen davalı işverence süresi içinde işe başlatılmaması halinde ödenmesi gereken tazminat miktarının davacının kıdemi, fesih nedeni dikkate alınarak takdiren davacının 4 aylık brüt ücreti tutarında BELİRLENMESİNE,

4. Davacı işçinin işe iadesi için işverene süresi içinde müracaatı halinde hak kazanılacak olan ve kararın kesinleşmesine kadar en çok 4 aya kadar ücret ve diğer haklarının davalıdan tahsilinin GEREKTİĞİNE,

5. Alınması gereken 35,90 TL karar- ilam harcından davacının yatırdığı 27,70 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 8,20 TL karar- ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

6. Davacının yaptığı 210.40 TL. yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, davalının yaptığı yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,

7. Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde ilgilisine iadesine,

Kesin olarak oybirliği ile 24/05/2018 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/1836, Karar No: 2022/2737, Tarih: 07.04.2022

**12. Ceza Dairesi         2020/1836 E.  ,  2022/2737 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : 2863 sayılı Kanuna aykırılık

Hüküm : TCK’nın 44. maddesi delaletiyle;

2863 sayılı Kanunun 65/b, 62/1, 52/2, 53. maddeleri gereğince mahkumiyet

2863 sayılı Kanuna aykırılık suçundan sanık ...’ın mahkumiyetine ilişkin hüküm sanık ... tarafından, sanık ...’ın mahkumiyetine ilişkin hüküm sanık ... müdafii tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

T.C. Anayasa Mahkemesinin, TCK'nın 53. maddesine ilişkin olan 2014/140 esas, 2015/85 karar sayılı iptal kararının 24.11.2015 gün ve 29542 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmış olması nedeniyle, iptal kararı doğrultusunda TCK'nın 53. maddesindeki hak yoksunluklarının yeniden değerlendirilmesi gerekliliğinin infaz aşamasında gözetilmesi mümkün görülmüştür.

Sanıklar hakkında Muğla ili, Bodrum ilçesi, Turgutreis beldesi, Peksimet köyü, Kadıkalesi mevkiinde İzmir II Numaralı Kültür ve Tabiat Varlıkları Koruma Kurulunun 08/08/1990 tarih 1432 sayılı kararı ile III. derece arkeolojik sit alanı olarak tescilli yerde bulunan, tapunun 1235 parselinde kayıtlı taşınmazda izin almaksızın inşai müdahalede bulundukları iddiasıyla açılan kamu davası ile ilgili olarak; sit kararının mahallinde mutat vasıtalarla ilan edildiğine dair ilan tutanaklarının dosya kapsamında bulunması karşısında sanıkların inşai faaliyette bulundukları yerin sit alanında kaldığını bildiklerinin kabulünde zorunluluk bulunduğu, suça konu taşınmazın tapuda ... adına kayıtlı olup 2009 yılında sözleşme ile müteahhit sanık ...’a devredilmesinden sonra dosya kapsamında bulunan 14/04/2010 tarihli yapı tatil zaptında, suça konu taşınmaz üzerinde kaçak ve izinsiz olarak 8.70 x 7.20 mt ebatlarında 5 adet blok yapıldığı, 0,50 mt yükseklikteki bloklardan birinin temel betonunun döküldüğü, aynı yükselikteki diğer iki bloğun temel ve su basman betonunun dökülüp birinde ayrıca zemin katta kolon kalıplarının çakıldığı, 2,5 mt yükseklikteki bir bloğun zemin katın betonarme karkası ve tuğlasının örüldüğü, 1. katın beton kolonlarının döküldüğü, üst tahliye kalıplarının çakılmış olduğu, ayrıca yapılmış olan toplam 5 blokta (1.10 x 2,25) mt ebatlarında betonarme mahal oluşturulduğunun tespit edildiği, daha sonra sanık ... tarafından inşaatın 2011 yılında diğer sanık ...’a devredilmesinden sonra yerinde yapılan kontrol sonucu düzenlenen 17/08/2012 tarihli olay yeri görgü tespit tutanağında ise, bir bloğun inşaat devam edilerek birinci katının üst tavan betonunun dökülmüş olduğu, tuğlalarının örülmüş olduğu, binanın etrafının bir kısmına taş duvarların örüldüğü, bu bloğun kaba ve ince sıvasının tamamlanmış olduğu, bir diğer iki katlı bloğun tuğlasının örüldüğü, betonarme karkasının tamamlanmış olduğunun tespit edildiği, tutanak mümzi tanık Akın Öztürk’ün beyanında ilave inşaatların yapılmış olduğunu belirttiği, mahallinde inşaat mühendisi, arkeolog ve fen bilirkişi eşliğinde icra edilen keşif neticesinde düzenlenen bilirkişi raporları ile de suça konu izinsiz müdahaleler sabit olup anılan raprolarda betonarme karkası tamamlanmış ve kat oluşturulmuş imalatların izin alınmadan kaçak olarak yapıldığı ve 2863 sayılı Kanun kapsamında izinsiz inşai müdahale niteliğinde olduğunun belirtildiği, böylelikle sanıkların bölgenin 3. derece arkeolojik sit alanı olduğunu bildikleri, ancak buna rağmen ilgili koruma kurulundan izin almadan, bahse konu araziye fiziki ve inşai müdahalede bulunmak suretiyle üzerlerine atılı suçu işlediklerinin tüm dosya kapsamı ile sabit olduğu, TCK'nın 44. maddesinde düzenlenen fikri içtima kaidesinin objektif koşullarının "tek bir fiilin bulunması" ve "birden fazla kanun hükmünün ihlalinden ibaret olduğu, sanıkların işlediği fiille birden fazla suçun oluşmasına sebebiyet verdikleri ve bu tarihte 2863 sayılı Kanun ile TCK'nın 184

. maddesinde düzenlenen fikri içtima kaidesinin objektif koşullarının "tek bir fiilin bulunması" ve "birden fazla kanun hükmünün ihlalinden ibaret olduğu, sanıkların işlediği fiille birden fazla suçun oluşmasına sebebiyet verdikleri ve bu tarihte 2863 sayılı Kanun ile TCK'nın 184. maddesinin yürürlükte bulunduğu anlaşılmakla, sanıklar hakkında TCK'nın 44. maddesindeki fikri içtima hükmünün uygulanarak, eylemlerine temas eden en ağır hüküm olan 2863 sayılı Kanunun 65/1 maddesi gereğince mahkumiyetlerine karar verildiği anlaşılmakla;

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, incelenen dosya kapsamına göre, sanık ... müdafiinin atılı suçun oluşmadığına, müvekkilinin kastının bulunmadığına, sanık ...’ın suç unsurunun ortadan kalktığına ve beraatine karar verilmesi gerektiğine ilişkin yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine, ancak; 1- Sanıklar hakkında tesis edilen mahkumiyet hükmünde, 2863 sayılı Kanunun 5728 sayılı Kanun ile değişik ve Anayasa Mahkemesince iptal edilen 65/b maddesi yerine, suç tarihinden sonra yürürlüğe giren 6498 sayılı Kanun ile değişik 65/1. maddesinin dayanak gösterilmesi gerektiğinin gözetilmemesi,

2- TCK’nın 52/4. maddesi uyarınca ödenmeyen adli para cezasının hapis cezasına çevrileceğinin ihtar edilmemesi,

Kanuna aykırı olup, sanık ... müdafiinin ve sanık ...’ın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün bu nedenle 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi gereğince halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak yeniden yargılamayı gerektirmeyen bu konularda, aynı Kanunun 322. maddesi gereğince karar verilmesi mümkün bulunduğundan, aynı maddenin verdiği yetkiye istinaden hüküm fıkrasının 1. bendinin ilk paragrafında yer alan “65/b” ibaresi hükümden çıkarılarak yerine, “65/1” ibaresinin yazılması, yine hüküm fıkrasının 1. bendinin son paragrafına “TCK’nın 52/4. maddesi uyarınca ödenmeyen adli para cezasının hapis cezasına çevrileceğinin ihtaratına'' cümlesinin eklenmesi suretiyle, sair yönleri usul ve Kanuna uygun bulunan hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 07/04/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/22313, Karar No: 2014/13965, Tarih: 05.06.2014

**12. Ceza Dairesi         2013/22313 E.  ,  2014/13965 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname no : 12 - 2013/48631

Mahkemesi : Büyükçekmece 7.Asliye Ceza Mahkemesi

Tarihi : 14.11.2012

Numarası : 2012/263-2012/331

Suç : Taksirle öldürme

Taksirle öldürme suçundan sanığın mahkumiyetine ilişkin hüküm, sanık müdafii tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Sanığın yönetimindeki kamyonet ile gündüz vakti, meskun mahal, 6.30 metre genişliğindeki iki yönlü yolda seyir halinde iken, seyrine göre sağ taraftaki iniş eğimli ve tali yol niteliğindeki sokaktan 4 yaşındaki çocuğun üç tekerlekli bisikleti ile sanığın kamyonetinin sağ arka tekerine çarptığı ve yolun kenarına düşerek anında öldüğü olayda; olayın kaza tespit tutanağında “…sürücü idaresindeki kamyoneti ile 1498 nolu sokak içerisinde seyir halinde iken, kendisine göre yolun sağında 1490 sokak içerisinde gelen 4 yaşlarındaki bisikletli çocuğa çarpması….” şeklinde yazıldığı, soruşturma aşamasında olayın bu oluş şeklinin aksine ifade ve kamera görüntüsü olmadığı ve bu hususun 26.08.2010 tarihli tutanak ile imza altına alındığı, ölen çocuğun 45 dakika olay yerinde bekletilmesi karşısında, kaza tespit tutanağının annenin beyanına göre tutulması gerektiği, annenin soruşturma aşamasında hiç beyanının alınmadığı, kovuşturma aşamasında çocuğun arkasında olduğu ifadesinin, baba Y.. K..’nın olay tarihindeki kolluk ifadesinde “..eşim alışverişten sonra ikamete geldi.Alper’ de annesinden aldığı bozuk paralarla bakkala gitti.bir süre sonra kaza var diye bağırdılar” ifadesi karşısında samimi bulunmadığı, dosya içerisindeki olay yeri ve ölen çocuğa ait resimler ile Adli Tıp Kurumu Morg İhtisas Dairesinin 20.09.2010 tarihli raporu incelendiğinde, resimler ile uyumlu olarak raporda “sol temporal kemik alt bölgede 4 cm lik lineer kırık hattı, sağ parietal arkadan başlayan kırık hattının ve sağ pariyetal ortadan başlayan kırık hattının temporal kemik arkasında birleşerek temporal bölgeden kaideye indiği, sağ temporal bölgede çökme kırığı alanı olduğu, kafatası kırıkları dışında iskelet sisteminin sağlam olduğu” şeklinde belirtildiği, kaza tespit tutanak mümzisi A.. Y..’ın 21.03.2012 tarihli celsede “ölen çocuk kamyonun sağ ortasına çarpmıştır.Bu durumu aracın tekerleğinden tespit ettik” şeklindeki ifadesi ile ölen çocuğun 1490 nolu sokaktan 1498 nolu sokağa bisikleti ile rampa aşağı inerken geldiği şeklindeki tüm aşamalarda değişmeyen sanık ifadesini teyit ettiği, 3 ay sonra keşif aşamasında dinlenen katılan tanıklarının ileri sürdükleri gibi, kamyonetin önden çarpması ve çocuğu altına almasının bu durumda mümkün olmadığı, sanığın tüm aşamalardaki ifadesinden çocuğu görmediği ve çığlık sesi üzerine durduğunu beyan etmesi ve fren izinin olmaması karşısında; sanığın beraati yerine, oluşa ve dosya içeriğine uygun düşmeyen, sanığa kusur yükleyen bilirkişi ve Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi raporu hükme esas alınarak mahkumiyetine karar verilmesi,

Kanuna aykırı olup, sanık müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi gereğince isteme aykırı olarak BOZULMASINA, 05.06.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/26972, Karar No: 2016/20666, Tarih: 22.11.2016

**9. Hukuk Dairesi         2016/26972 E.  ,  2016/20666 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

DAVA : Davacı, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, fazla mesai ücreti, yıllık izin ücreti, ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, davalıya ait işyerinde hizmet akdiyle çalışmaya başladığını bir süre sonra davalının kendisi ile göstermelik acentacılık sözleşmesi imzalattırdığını ancak çalışma şeklinde bir değişiklik olmadığını ve fiili olarak iş akdiyle çalışmaya devam etmesine rağmen iş sözleşmesinin işverence feshedildiğini ileri sürerek kıdem ve ihbar tazminatları ile yıllık izin ücreti, fazla çalışma, ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı, davacı ile aralarında acenta sözleşmesinin imzalandığını iş sözleşmesi ile çalıştığı döneme ilişkin alacaklarının ise zamanaşımına uğradığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlara dayanılarak, davacının iş sözleşmesi ile çalıştığı döneme ilişkin alacakların zamanaşına uğradığından reddine, acente sözleşmesi ile çalıştığı dönem için ise Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğuna karar vermiştir.

D) Temyiz:

Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

Belirtmek gerekir ki 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 19 ve 6100 sayılı HMK.’un 33. maddeleri uyarınca yargıç tarafların hukuki nitelendirmesi ile bağlı değildir. Yargıç aradaki sözleşmesel ilişkiyi yorumlar, sözleşme türünü ve içeriğini kendisi belirler. Tarafların gerçek ve ortak iradelerini esas alır. Bu nedenle taraflar arasındaki sözleşmenin iş, vekalet, eser veya acentelik sözleşmesi olduğunu nitelendirilmesi yargıca aittir.

İşyerinin acenteye devrinde, devralan belirli bir organizasyona, uzmanlığa ve hukuksal bağımsızlığa sahip değilse, kısaca üretim ya da hizmet sunumuna ilişkin ekonomik faaliyetin bağımsız yönetimini üstlenmemişse bir devirden sözedilemez. Zira muvazaa olgusu iddia edilmese de resen araştırılması gereken bir olgudur. Devredenin işveren sıfatının devam ettiği kabul edilmelidir. Acentelik sözleşmesine göre devredenin devralan acente üzerinde denetim ve kontrol yetkisinin bulunması, çalışma şartlarını belirlemesi, çalışan üzerinde yönetim hakkını kullanması, acente ilişkisinin kayıt üzerinde kaldığının, acentenin bağımsız bir işveren olmadığının göstergeleridir.