muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2016/22809, Karar No: 2019/22130, Tarih: 11.12.2019

**9. Hukuk Dairesi         2016/22809 E.  ,  2019/22130 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalılar vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

1- Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalı T.C. ... vekilinin tüm, davalı ... Temizlik İnş. Tic. Ltd. Şti. vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Davada kabul ve red edilen miktarlara ve karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümlerine göre davalı ...Temizlik İnş. Tic. Ltd. Şti. lehine bu davalı yönünden reddedilen kısım üzerinden hesaplanan vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, davalı lehine vekalet ücreti belirlenmemesi hatalı olup bozma sebebi ise de, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden hükmün HMK.nun geçici 3/2. maddesi yollaması ile HUMK.nun 438/7. maddesi uyarınca düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir.

F) SONUÇ:

Temyize konu kararın hüküm fıkrasına 10 numaralı bent olarak;

“10- Davalı ... Temizlik İnş. Tic. Ltd. Şti. vekil ile temsil edildiğinden, karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümlerine göre reddedilen dava değerine göre belirlenen 1.800,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Temizlik İnş. Tic. Ltd. Şti.’ye verilmesine," bendinin eklenmesine, hükmün bu şekli ile DÜZELTİLEREK ONANMASINA, Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu'nun 28/09/2018 tarih ve 2018/2 E. 2018/8 K. Sayılı İBK. uyarınca onama harcı alınmasına yer olmadığına, nispi temyiz harcının isteği halinde ilgililere iadesine, 11/12/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/10827, Karar No: 2018/2995, Tarih: 18.04.2018

**14. Ceza Dairesi         2016/10827 E.  ,  2018/2995 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun nitelikli cinsel istismarı (sanık ...), Beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun basit cinsel istismarı (sanık ...)

HÜKÜM : Beraat

İlk derece mahkemesince bozma üzerine verilen hükümler temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Delilleri takdir ve gerekçesi gösterilmek suretiyle verilen beraat hükümleri usul ve kanuna uygun olduğundan, O Yer Cumhuriyet Savcısının yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükümlerin ONANMASINA, 18.04.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/14647, Karar No: 2012/780, Tarih: 12.01.2012

**8. Ceza Dairesi         2011/14647 E.  ,  2012/780 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hakkı olmayan yere tecavüz

HÜKÜM : Beraat

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Suça konu taşınmazın kadastro tespiti sırasında 331 parsel numarası ile ham toprak vasfında hazine adına tapuya tescil edilmesi, dosyada mevcut bilgi ve belgelere göre suça konu taşınmazın kıyı ve sahil şeridinde bulunmaması nedeniyle mevcut kanıtları değerlendirip gerektirici nedenleri açıklanmak suretiyle TCK.nun 154/1 maddesinde yazılı suçun unsurlarının gerçekleşmemesi nedeniyle verilen beraat kararında bir isabetsizlik görülmediğinden katılan vekilinin temyiz itirazlarının reddiyle hükmün (ONANMASINA), 12.01.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/15000, Karar No: 2011/1435, Tarih: 24.02.2011

**4. Hukuk Dairesi         2010/15000 E.  ,  2011/1435 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ...Eğ. Öğr. İşl. San. A.Ş ve diğerleri aleyhine 25/10/1999 gününde verilen dilekçe ile maddi ve manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 29/06/2010 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalı ...Eğ. Öğr. İşl. San. A.Ş vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

1-Dosyadaki yazılara, kararın bozmaya uygun olmasına, delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları ile reddedilmelidir.

2-Diğer temyiz itirazına gelince; dava, trafik kazası nedeniyle desteğin ölümünden dolayı uğranılan maddi ve manevi zararın ödetilmesi istemine ilişkin olup yerel mahkemece istemin bir bölümünün kabulüne karar verilmiştir.

Borçlar Yasası'nın 47. maddesi gereğince yargıcın, özel durumları göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği para tutarı adalete uygun olmalıdır. Takdir edilecek bu tutar, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir işlevi (fonksiyonu) olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi malvarlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek tutar, var olan durumda elde edilmek istenilen doyum (tatmin) duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22/06/1966 gün ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel durum ve koşullar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden yargıç, bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde nesnel (objektif) ölçülere göre uygun (isabetli) bir biçimde göstermelidir.

Dava konusu olayın oluş biçimi, olay tarihi, kusur durumu, tarafların ekonomik ve sosyal durumları ile yukarıdaki ilkeler gözetildiğinde davacı yararına takdir edilen 2.000,00 TL manevi tazminat fazladır. Daha alt düzeyde manevi tazminat takdir edilmek üzere kararın bozulması gerekirse de belirlenen bu yanılgının giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden Hukuk Usulü Muhakemeleri Yasası'nın 438/7. maddesi gereğince, davacı yararına 1.000,00 TL manevi tazminat takdir olunmak suretiyle kararın düzeltilerek onanması uygun görülmüştür.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda (2) sayılı bentte gösterilen nedenle hüküm fıkrasının manevi tazminat takdirine ilişkin 3 nolu bendinde yer alan “…2.000…” biçimindeki sayı dizisi silinerek yerine “…1.000,00…” sayı dizisinin yazılmasına; harç alınmasına ilişkin 5 nolu bendinde yer alan “…118,80…” ve “…73,80…” biçimindeki sayı dizileri ayrı ayrı silinerek yerlerine sırası ile “…59,40…” ve “…14,90…” sayı dizilerinin yazılmasına; öteki temyiz itirazlarının ilk bentteki nedenlerle reddiyle kararın düzeltilmiş bu biçiminin ONANMASINA ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 24/02/2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/27087, Karar No: 2016/12359, Tarih: 29.06.2016

**2. Ceza Dairesi         2014/27087 E.  ,  2016/12359 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

1-Suç tarihinde sanık ...'un temyiz dışı... ile birlikte müşteki ...'na ait duvarla çevrili ikametin bahçesinde duran motosikleti ve iddianamede konu edilmeyen...ait motosikleti çaldıktan sonra, müşteki Safa'nın motosikleti çalan sanığı görerek 200-250 metre sonra yakaladığı, diğer motosikleti çalan ... ise sanık ...'in ismini vermesi sonucunda ikametinde yakalanarak,...ait motosikleti bıraktığı yeri göstermek suretiyle olaydan sonra motosikletin iadesini sağladığı, iddianamede eylemlerin karıştırılarak ve tek müşteki olarak ... gösterilerek, olayın sanığın motosikletsiz yakalanarak temyiz dışı ... müşteki Safa'ya ait motosiklet ile kaçtıktan sonra yakalanması şeklinde anlatılması ve 5271 sayılı CMK'nın 225/1. maddesine göre hükmün konusunun iddianamede gösterilen eylemle sınırlı olduğunun belirtilmiş olması karşısında, sanığın müşteki...yönelik gerçekleştirdiği hırsızlık suçundan usulüne uygun olarak dava açılmadığı ve ek iddianame düzenlenmediği halde atılı suçtan da yazılı şekilde karar verilmesi,

2-Kabule göre de;

a)Sanığın müşteki Safa'ya ait motosikleti çaldığını gören müştekinin sanığı kovalaması neticesinde motosikletle yakalanması şeklinde gerçekleşen olayda sanık hakkında koşulları oluştuğu halde teşebbüs hükümlerinin uygulanmaması,

b)Teşebbüs aşamasında kalan suçlarda etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanma olanağı bulunmayıp, somut olayda da koşulları oluşmadığı halde sanık hakkında etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanması,

c) (1) nolu bozma gerekçesinde de belirtildiği üzere, sanığın müşteki...yönelik gerçekleştirdiği hırsızlık suçundan usulüne uygun olarak dava açılmadığı ve ek iddianame düzenlenmediği halde atılı suçtan koşulları da oluşmadığı halde zincirleme suç hükümleri uyarınca cezasından arttırım yapılmak suretiyle fazla ceza tayini,

Bozmayı gerektirmiş sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı BOZULMASINA, sanık hakkında bozma sonrası kurulacak hükümde 1412 sayılı Kanun'un 326/son maddesinin gözetilmesine, 29/06/2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/7321, Karar No: 2013/9351, Tarih: 13.05.2013

**5. Hukuk Dairesi         2013/7321 E.  ,  2013/9351 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı idare vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı idare vekilince temyiz edilmiştir.

Dosyada bulunan kanıt ve belgelerden; dava konusu taşınmazın 1994 yılında kesinleşen 1/1000 ölçekli imar planında yeşil alan olarak ayrıldığı, ancak taşınmazın, planda yeşil alan olarak ayrılmasına ilişkin 81050 numaralı parselasyon planının ... 4. İdare Mahkemesinin 2002/150 esas sayılı kararı ile iptal edilmesinden sonra ... Büyükşehir Belediye Meclisinin 16.05.2007 tarihli kararı ile uygun görülen ....Kentsel Dönüşüm ve Gelişim proje alanında kaldığı, ... Büyükşehir Belediye Meclisinin 12.02.2013 tarihli kararı ile de söz konusu proje ile ilgili tüm yetki ve sorumluluğun ... Belediye Başkanlığına verildiği anlaşılmıştır.

Bu durumda; dava konusu taşınmaza fiilen el atılmamış olsa dahi Yargıtay .... 15.12.2010 gün ve 2010/5-662-651 sayılı kararı da gözetilip, taşınmazın 5998 sayılı Yasa kapsamında kentsel dönüşüm proje alanına dahil edildiği ve böylece mülkiyet hakkının süresi belirsiz şekilde kısıtlandığı tüm dosya kapsamı ile sabittir.

Ne var ki; .... Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Proje alanı ile ilgili olarak tüm yetki ve sorumluluğun ... Büyükşehir Belediye Meclisinin 12.02.2013 tarihli kararı ile ... Belediye Başkanlığına bırakıldığı ve taşınmaz bedelinin ödenmesi istemiyle açılan işbu davada ... Belediye Başkanlığının sorumlu olduğu gözetilip, davaya dahil edilerek hakkında hüküm kurulması, ... aleyhinde açılan davanın ise husumet nedeniyle reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması,

Doğru görülmemiştir.

Davalı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U....nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, bozma nedenine göre sair hususların şimdilik incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere 13.05.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/5613, Karar No: 2016/2995, Tarih: 08.03.2016

**4. Hukuk Dairesi         2015/5613 E.  ,  2016/2995 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalılar ... ve diğeri aleyhine 22/10/2012 gününde verilen dilekçe ile tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 18/12/2014 günlü kararın Yargıtay’ca duruşmalı olarak incelenmesi davalılar vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne ve miktar itibariyle duruşma isteminin reddine karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, basın yolu ile kişilik haklarına saldırı iddiasına dayalı manevi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; hüküm davalılar tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı, .. 22/11/2011 tarihli nüshasının 1. ve 14. sayfasındaki .." haberde gerçeğe aykırı bilgilere yer verildiğini, davacı hakkında dönemin .. ilini ziyareti sırasında meydana gelen olaylar nedeniyle idari soruşturma başlatıldığını ve davacıya bu soruşturma neticesinde uyarma cezası verildiğini, haberde belirtilenin aksine meslekten ihracının söz konusu olmadığını, haberdeki gerçeğe aykırı ifadeler nedeniyle kişilik haklarının zarar gördüğünü belirterek manevi tazminat isteminde bulunmuştur.

Davalılar vekili, davacı hakkındaki " .. " şeklindeki ifadenin sehven yazıldığını, .. 24/11/2011 tarihinde yayınlanan " .. " başlıklı haberde bu durumun düzeltilerek kamoyunun bilgisine sunulduğunu, bu sebeple davalı gazetenin davacının şeref ve haysiyeti ile oynamak yada kişilik haklarına saldırı amacının bulunmadığının yayınlanan tekzip yazısı ile ortaya konulduğunu, haberin görünür gerçeğe uygun olduğunu, davacı hakkında resmi belgede sahtecilik suçundan kamu davası açıldığını ve benzer nitelikteki haberlerin birçok basın yayın organında yer aldığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, dava konusu haberin içeriğinin gereği gibi araştırılmadığı ve haber nedeniyle davacının kişilik haklarının ihlal edildiği gerekçesiyle istem kısmen kabul edilmiştir.

Mahkemece, dava konusu haberin içeriğinin gereği gibi araştırılmadığı ve haber nedeniyle davacının kişilik haklarının ihlal edildiği gerekçesiyle istem kısmen kabul edilmiştir.

Basın özgürlüğü, Anayasa'nın 28. maddesi ile 5187 sayılı Basın Kanunu'nun 1. ve 3. maddelerinde düzenlenmiştir. Bu düzenlemelerde basının özgürce yayın yapmasının güvence altına alındığı görülmektedir. Basına sağlanan güvencenin amacı; toplumun sağlıklı, mutlu ve güvenlik içinde yaşayabilmesini gerçekleştirmektir. Bu durum da halkın dünyada ve özellikle içinde yaşadığı toplumda meydana gelen ve toplumu ilgilendiren konularda bilgi sahibi olması ile olanaklıdır. Basın, olayları izleme, araştırma, değerlendirme, yayma ve böylece kişileri bilgilendirme, öğretme, aydınlatma ve yönlendirmede yetkili ve aynı zamanda sorumludur. Basının bu nedenle ayrı bir konumu bulunmaktadır. Bunun içindir ki, bu tür davaların çözüme kavuşturulmasında ayrı ölçütlerin koşul olarak aranması, genel durumlardaki hukuka aykırılık teşkil eden eylemlerin değerlendirilmesinden farklı bir yöntemin izlenmesi gerekmektedir. Basın dışı bir olaydaki davranış biçiminin hukuka aykırılık oluşturduğunun kabul edildiği durumlarda, basın yoluyla yapılan bir yayındaki olay hukuka aykırılık oluşturmayabilir.

Ne var ki basın özgürlüğü sınırsız olmayıp, yayınlarında .. bölümü ile Türk Medeni Kanunu'nun 24 ve 25. maddesinde yer alan ve yine özel yasalarla güvence altına alınmış bulunan kişilik haklarına saldırıda bulunulmaması da yasal ve hukuki bir zorunluluktur.

Basın özgürlüğü ile kişilik değerlerinin karşı karşıya geldiği durumlarda; hukuk düzeninin çatışan iki değeri aynı zamanda koruma altına alması düşünülemez. Bu iki değerden birinin diğerine üstün tutulması gerektiği, bunun sonucunda da, daha az üstün olan yararın daha çok üstün tutulması gereken yarar karşısında o olayda ve o an için korumasız kalmasının uygunluğu kabul edilecektir. Bunun için temel ölçüt kamu yararıdır. Gerek yazılı ve gerekse görsel basın bu işlevini yerine getirirken, özellikle yayının gerçek olmasını, kamu yararı bulunmasını, toplumsal ilginin varlığını, konunun güncelliğini gözetmeli, haberi verirken özle biçim arasındaki dengeyi de korumalıdır. Yine basın, objektif sınırlar içinde kalmak suretiyle yayın yapmalıdır. O anda ve görünürde var olup da sonradan gerçek olmadığı anlaşılan olayların yayınından da basın sorumlu tutulmamalıdır.

Somut olaya gelince; bir dönem .. olarak görev yapan davacının dönemin .. olan ... ilini ziyareti sırasında meydana gelen bazı olaylar nedeniyle adli ve idari soruşturma geçirdiği dosya kapsamından anlaşılmaktadır. Davacı hakkındaki idari soruşturma çerçevesinde düzenlenen ve .. sunulan disiplin raporunda davacının eyleminin meslekten çıkarma cezasını gerektirdiği ancak geçmiş hizmetleri olumlu ve sicilleri iyi olduğundan bir alt cezanın uygulanması hususunun Disiplin Kurulunun takdirine bağlı olduğu belirtilmiştir. Yüksek Disiplin Kurulu tarafından davacıya uyarma cezası verilmiştir.

Bu açıklamalar ışığında ve özellikle davacı hakkındaki disiplin raporu, ceza mahkemesi kararı ve dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; dava konusu haberin görünür gerçeğe uygun olduğu anlaşılmaktadır. Basının haberi ilgi çekici kılmak için kullandığı ifadelerin de davacının kişilik haklarına saldırı niteliğinde olduğu kabul edilemez. Mahkemece açıklanan olgular gözetilerek istemin reddedilmesi gerekirken, yerinde olmayan gerekçeyle kısmen kabulü doğru görülmemiş ve kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz edilen kararın yukarıda gösterilen nedenlerle BOZULMASINA, bozma nedenine göre davalıların diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 08/03/2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/3142, Karar No: 2014/6062, Tarih: 26.02.2014

**9. Hukuk Dairesi         2014/3142 E.  ,  2014/6062 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ÇERKEZKÖY İŞ MAHKEMESİ

TARİHİ : 05/11/2013

NUMARASI : 2013/84-2013/224

DAVA :Davacı, ücret alacağının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkeme, davanın HMK'nun 115/2. Maddesi uyarınca dava şartı yokluğu nedeniyle reddine karar vermiştir.

Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, beş ay boyunca ücretinin ödenmediğini ileri sürerek, ücret alacağını istemiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı, davacının ücretinin ödendiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlara dayanılarak, verilen kesin süre içerisinde gider avansının yatırılmadığı gerekçesiyle, dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davacı temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, mahkemece bir takım giderlerin yatırılması için davacıya süre verilmesine dair ara kararlarının HMK'na uygun olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Yüksek Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 12/12/2012 tarih ve 2012/9-1170 E – 2012/1172 K sayılı kararında da belirtildiği üzere gider avansı ile delil ikamesi avansı farklı iki usul işlemidir. Bu iki usul işlemi HMK'da farklı maddelerde düzenlenmiş olup hüküm ve sonuçları bir birinden farklıdır. Gider avansı HMK'nun 120 nci maddesinde, gider avansının dava şartı olduğu aynı yasanın 114 üncü maddesinde, dava şartının bulunmamasının hukuki sonuçları ise aynı yasanın 115 inci maddesinde düzenlenmiştir. Delil ikamesi avansı ise HMK'nun 324 üncü maddesinde düzenlenmiştir. Gider avansının yatırılmış olması bir dava şartı olup gider avansının yatırılmaması durumunda dava, dava şartı yokluğundan usulden reddedilir. Delil ikamesi avansının yatırılmaması durumunda ise talep olunan delilin ikamesinden vazgeçilmiş sayılır. Gider avansı kalemleri içinde, delil ikamesi avansı kalemlerinin bulunmaması gerekir. Bir başka anlatımla, gider avansı hesaplanırken, delil ikamesi avansında yer alan kalemler (örneğin bilirkişi ücreti, keşif gideri) gider avansı hesabına dahil edilmemelidir.

Mahkemece davacıdan istenen giderin yatırılmasına ilişkin davacıya süre verilmesine dair ara kararda; istenen giderin gider avansı mı yoksa delil ikamesi avansı mı olduğu açıkça belirtilmelidir. İstenen giderin miktarı kalem kalem net olarak kararda yer almalıdır. İstenen giderin nereye ve hangi süre içerisinde yatırılması gerektiği açıkça yazılmalıdır. Verilen sürenin kesin olup olmadığı ara kararında açıkça belirtilmelidir. Verilen kesin süre içerisinde giderin yatırılmaması durumunda bunun hüküm ve sonuçları açıkça ve tek tek ara kararda yazılmalıdır. Verilen kesin süre içerisinde giderin yatırılmaması durumunda bunun hüküm ve sonuçlarının açıkça ve tek tek davacıya (ya da vekiline) anlatıldığı da ara kararda yer almalıdır.

Bu açıklamalar ışığında, mahkemece davacıdan istenen giderin yatırılmasına ilişkin süre verilmesine dair ara kararın HMK'na uygun olmadığı anlaşıldığından bu ara karara dayanarak verilen kesin süre içerisinde giderin yatırılmadığı gerekçesiyle davanın dava şartı yokluğundan reddine karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

F) Sonuç:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 26/02/2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.