muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2012/20483, Karar No: 2012/21244, Tarih: 27.11.2012

Bu açıklanan kanuni sisteme göre 1479 sayılı Kanunun 24. ve 25. maddelerinde esnaf sicili veya Kanunla kurulu meslek kuruluşları kayıtları ... sigortalılığına esas alınmıştır. 507 sayılı Kanunda tanımı yapılan, ticareti sermeyesi ile beden gücüne dayalı olup, kazancı tacir niteliği kazandırmayacak miktarda sınırlı olan bakkal, manav, lokantacı, kasap, şoför, berber vs. esnaf ve küçük sanatkarların faaliyette bulunabilmeleri ve bu kanuna göre kurulu esnaf ve sanatkar derneklerine (odalarına) kayıt edilebilemeleri için esnaf ve sanatkarlar siciline kayıt koşulu getirtilmiştir. Oda kaydının sicile kayıt tarihine göre yapılması gerekmektedir. Bu nedenle sicil kaydı olmadan yapılan oda kayıtlarının geçerli olmadığı ortadadır. Bu durumda 1479 sayılı Kanunun kapsama alındığı Kanunla kurulu meslek kuruluşları 507 sayılı Kanuna göre Kurulu dernekler dışında kalan kuruluşlardır. 507 sayılı Kanuna göre esnaf siciline kayıt zorunluluğu olmayan başka bir anlatımla esnaf ve küçük sanatkar tanımı dışında kalan 5590 sayılı Kanuna göre kurulan ticaret ve sanayi odalarına kayıtlı tüccar ve sanayiciler, aynı şekilde faaliyetlerini esnaf odalarını değil kanunla kurulu ilgili meslek odaları, birlikleri kayıtlarına göre sürdürebilen mimar, mühendis, eczacı, tabip gibi meslek mensupları kanunla kurulu bu meslek kuruluşları kayıtları ile ... kapsamına alınacaklardır. Hal böyle olunca yasal dayanağı olmadan oluşturulan esnaf odası kaydı Kanunun anladığı anlamda kanunla kurulu meslek kuruluşu kaydı niteliğinde bulunmadığından bu kayda geçerlilik tanınarak davacı zorunlu Bağ-Kurlu kabul edilemez. Öte yandan 1479 sayılı Kanunda 506 sayılı Kanunun 79/10. maddesine koşut geçmiş sigortalı hizmetlerin tespitine yönelik bir düzenlemenin mevcut olmadığı açık-seçiktir. Davacının sigortalılık koşullarını taşımadığı dönem için sonradan toplu olarak prim ödemek suretiyle hizmet elde etmesi de mümkün bulunmamaktadır.

Buna göre 14.2.1985 tarihinden sonra sicil kaydı olmaksızın, yapılan oda kayıtlarının ... sigortalısı olmak yönünden bir yasal geçerliliği bulunmamaktadır.

Buna göre 14.2.1985 tarihinden sonra sicil kaydı olmaksızın, yapılan oda kayıtlarının ... sigortalısı olmak yönünden bir yasal geçerliliği bulunmamaktadır.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının 5.2.1998 tarihli giriş bildirgesi ile Doğanşehir Şoförler ve Otomobilciler Esnaf Odasındaki 6.12.1986 tarih ve 477 sıra numaralı üye kaydına istinaden 6.12.1986 tarihi itibariyle 1479 sayılı Yasa kapsamında zorunlu ... sigortalısı olarak tescil edildiği, tescilinin 31.12.1988 tarihine kadar devam ettiği, 26.5.1998 tarihinde tahsis talebinde bulunduğu, 1.6.1998 tarihinde yaşlılık aylığı bağlandığı, Kurum Kontrol Memuru tarafından tutulan 5.2.2010 tarihli raporda; “davacının şoförler odasına kayıtlı olduğu dönemde (6.12.1986 – 30.12.1989) şoförlük mesleğini icra ettiğine dair vergi kaydı ve esnaf sicil kaydının bulunmadığı, Kuruma tescilinin 22.1.1998 tarih ve 1937 varide ile Kurum kayıtlarına intikal ettirilen giriş bildirgesine istinaden 6.12.1986-30.12.1989 tarihleri arasında 477 üye numarası ile Doğanşehir Şoförler Odasındaki kaydından dolayı 6.12.1986 tarihi itibariyle yapıldığı, üye kayıt defterinin noter tasdikli olduğu, üye kayıt tarihlerinin müteselsil takip etmediği, davacının kayıt bilgilerinde kazıntı silinti olmadığı, üyeliğine kabulüne ilişkin yönetim kurulu kararının olmadığı, üyeliğin sona ermesine ilişkin 1.2.1990 tarihli yönetim kurulu kararının olduğu, ancak bunun farklı kalem ve yazı karakteri ile olduğu, döneme ilişkin hazirun defterinin olmadığı, bu nedenle bahsi geçen kayıtların geçersiz olduğunun" belirtildiği, Kurumca, 18.3.2010 tarih ve 93692 sayılı yazıyla, “... hizmetinin geçersiz olduğu, bu nedenle yaşlılık aylığının durdurulduğu, 26.2.2005 - 25.3.2010 süresi aylıklarının borç kaydedildiğinin,” belirtildiği, defterin incelenmesinde; "davacının Doğanşehir Şoförler ve Otomobilciler Derneği Üye Kayıt Defterinin 477. sırasında kayıtlı olduğu, kaydın fotoğrafsız olduğu, ehliyet sicil numarasının olmadığı, kayıt tarihinin 6.12.1986 olduğu, öncesindeki kayıtlardaki yıllık ücretler kısmında 1000,2000, 3000 gibi rakamlar olmasına rağmen davacınınkin de 9.500.000, 14.000.000 TL gibi rakamların yazılı olduğu, 450 ve 451. sırada kayıtlı kişilerin kayıt tarihinin kendisinden sonra gelen kişilerden daha sonraki bir tarih olduğu, önceki tarihlerde kayıt sayısı az iken davacının kaydının yapıldığı dönemde kaydedilen kişilerin çoğaldığı, davacının kaydının silindiği karar defterinin ilgili sayfasında davacının adının yazılı olduğu satırdaki yazı karakterinin farklı olduğu, hazırun cetvellerinin, aidat ödemeye dair makbuzların olmadığı," sürücü belgesi, araç ruhsatı, vergi ve esnaf sicil kaydının bulunmadığı, davacının 1926 gün 506 sayılı Kanun kapsamında, 330 gün 2925 sayılı Kanun kapsamına çalışması ile 720 gün askerlik borçlanması olmak üzere toplam 2976 gün primi ödenen gün sayısının olduğu, bu sürenin yaşlılık aylığı bağlanması için yeterli olmadığı anlaşılmaktadır.

Davacının 6.12.1986 - 31.12.1988 tarihleri arasında usulüne uygun (geçerli) bir oda kaydının bulunmaması nedeniyle bu dönemde sigortalılık şartlarını taşımadığının kabulü gerekir.

Ancak davalı Kurum’un geçmişe yönelik (uyuşmazlık konusu dönemi de kapsar şekilde) prim tahsil etmesi ve uzun süre bu primleri kullanması sigortalıya yaşlılık aylığı bağlayıp aylık konusunda umut verdikten sonra davacının sigortalılığını ve yaşlılık aylığını iptal etmesi Medeni Kanun’un 2. maddesinde ifadesini bulan objektif iyi niyet kurallarıyla bağdaşmayacaktır. Nitekim, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 01.10.1997 gün ve E: 1997/10-578, K: 1997/758; 24.09.2003 gün ve 2003/10-489, 2003/490 sayılı kararı da bu doğrultudadır.

Ne var ki; kimse kendi hilesinden istifade edemeyeceğinden bu kuralın uygulanabilmesi için usulsüz oda kaydının davacının da katılımının bulunduğu muvazaalı bir işlem sonucu oluşturulmaması gereklidir.

Davacının; sürücü belgesinin olmaması, kaydının silindiği karar defterinin ilgili sayfasında davacının adının yazılı olduğu satırdaki yazı karakterinin farklı olması, davacının kaydının yapıldığı tarihlerde kayıt edilenler ile önceki tarihlerde kayıt edilenler arasında ciddi bir artış olması, ihtilaflı dönemde vergi kaydı ile sicil kaydının bulunmaması karşısında Kurum işlemi yerinde olduğundan, davanın reddine karar verilmesi gerekirken hatalı değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 27/11/2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/13948, Karar No: 2013/882, Tarih: 28.01.2013

**8. Hukuk Dairesi         2012/13948 E.  ,  2013/882 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Hukuk Mahkemesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki davacı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

K A R A R

Borçlu vekili şikayetinde; alacaklı tarafından ... 14. İcra Müdürlüğü'nün 2011/5071 Esas sayılı dosyası ile nafaka borcu nedeniyle borçlu aleyhine icra takibinde bulunulduğunu, kendisinin 20.12.2011 tarihinde yaptığı şikayet üzerine...1.İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2011/1666 Esas sayılı dosyasında şikayetin kabulü ile 27.03.2008 tarihinden sonraki döneme tekabül eden ve icra emrinde gösterilen aylar nafaka bedelinin ve takip tarihinden sonra işleyecek kalem olarak talep edilen nafaka bedelinin icra emrinden çıkartılmasına ilişkin karar verildiğini; alacaklı vekilinin temyizi üzerine bu kararın onanarak kesinleştiğini, ayrıca boşanma kararının kesinleştiği tarih olan 27.03.2008 tarihine kadar ödenmesi gereken nafaka borcuna mahsuben 29.11.2011 tarih 376 özel sayılı makbuz ile 8.000 TL ödendiğini, bu durumda sadece icra dosyasına ödenen 8.000 TL için hesap edilecek icra avukatlık ücreti ile sair icra masraflarının tahsili için takibin devamı gerekli iken, kesinleşen bu hususlar ve ödemeler dikkate alınmadan takip talebindeki meblağın tamamı üzerinden tarafına 23.273,17 TL için ödeme muhtırası gönderildiğini, söz konusu muhtıra haksız ve hukuka aykırı olduğundan iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

İcra takibinde... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 18.04.2006 tarih 2005/681 Esas, 2006/231 Karar sayılı boşanma ilamında ara kararı ile verilen eş için 200,00 YTL, çocuk için 100,00 YTL tedbir nafakasının aynen yerinde bırakılmasına ilişkin hükmüne dayanılarak Şubat 2006 ile Eylül 2011 tarihleri arasında aylık 300 TL'den birikmiş nafaka ve bu tarihten itibaren de işleyecek nafaka talep edilmiş icra emri tebliği üzerine borçlu tarafından daha önce yapılan şikayet nedeniyle Yargıtay denetiminden geçen ve onanmasına karar verilen ... 1. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2011/1666 Esas, 2012/366 Karar sayılı ilamında “27.03.2008 tarihinden sonraki döneme tekabül eden ve icra emrinde gösterilen aylar nafaka bedelinin ve takip tarihinden sonra işleyecek kalem olarak talep edilen nafaka bedelinin icra emrinden çıkartılmasına” şeklinde karar verilmiştir. İcra Mahkemesi kararları Genel Mahkemelerde verilen karar için kesin hüküm teşkil etmez ise de bir başka

İcra Mahkemesi'ni bağlayıcı niteliktedir. Bu durumdan 27.03.2008 tarihinden sonraki aylara ait nafaka bedelleri çıkartılarak borçlunun 29.11.2011 tarihinde yaptığı 8.000 TL ödemede BK'nun 84. madde koşullarında mahsup edilerek dosya hesabı yapılması gerekirken asıl alacağı kesinleşen İcra Mahkemesi kararı nazara alınmaksızın 25.672,59 TL olarak kabul edip bunun üzerinden 8.000 TL ödemenin mahsubu doğru değildir. Açıklanan nedenlerle gerekirse Bilirkişiden denetime elverişli rapor alınarak sonuca gidilmesi gerekirken istemin yazılı gerekçe ile reddi isabetsizdir.

Borçlu vekilinin temyiz isteminin kabulü ile Mahkeme kararının yukarıda açıklanan nedenlerle, İİK'nun 366 ve 6100 sayılı HMK'nun Geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK'nun 428. ve devamı maddeleri uyarınca BOZULMASINA, taraflarca HUMK'nun 388/4. (HMK m.297/ç) ve İİK'nun 366/3. maddeleri gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 10 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine, 28.01.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

FY
Yargıtay — Esas No: 2023/8343, Karar No: 2025/2526, Tarih: 10.03.2025

**2. Hukuk Dairesi         2023/8343 E.  ,  2025/2526 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2020/1074 E., 2023/583 K.

DAVA TÜRÜ : Boşanma

İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 10. Aile Mahkemesi

SAYISI : 2017/820 E., 2020/280 K.

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davacı kadın vekili tarafından hükmün tamamı yönünden duruşma istemli olarak temyiz edilmiş olup kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 10.03.2025 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde tarafların gelmediği ve mazeret bildirmedikleri anlaşıldı. Evrak üzerinden işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen günde Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

10.03.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/18849, Karar No: 2018/27671, Tarih: 18.12.2018

**22. Hukuk Dairesi         2017/18849 E.  ,  2018/27671 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : ALACAK

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi taraflar vekillerince istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı isteminin özeti:

Davacı vekili; davacının davalı şirkette 05.01.2010-04.05.2013 tarihleri arasında şoför olarak çalıştığını, ücret alacaklarının ödenmemesi nedeniyle iş akdini İş Kanunu'nun 24. maddesine göre haklı nedenle feshettiği ileri sürerek, kıdem tazminatı ile bir kısım işçilik alacaklarına hükmedilmesini talep etmiştir.

Davalı cevabının özeti:

Davalı vekili, davacının alacak iddiasının haklı olmadığı beyanla, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkeme kararının özeti:

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar süresi içinde taraflar vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, tarafların aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Taraflar arasında davacının aylık ücretinin miktarı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

4857 sayılı İş Kanununda 32. maddenin ilk fıkrasında, genel anlamda ücret, bir kimseye bir iş karşılığında işveren veya üçüncü kişiler tarafından sağlanan ve para ile ödenen tutar olarak tanımlanmıştır.

İş sözleşmesinde ücretin kararlaştırılmadığı hallerde ücretin miktarı, işçinin kişisel özellikleri, işyerindeki ya da meslekteki kıdemi, meslek unvanı, yapılan işin niteliği, iş sözleşmesinin türü, işyerinin özellikleri, emsal işçiler o işyerinde ya da başka işyerlerinde ödenen ücretler, örf ve adetler göz önünde tutularak belirlenir.

İş sözleşmesinde ücretin kararlaştırılmadığı hallerde ücretin miktarı, işçinin kişisel özellikleri, işyerindeki ya da meslekteki kıdemi, meslek unvanı, yapılan işin niteliği, iş sözleşmesinin türü, işyerinin özellikleri, emsal işçiler o işyerinde ya da başka işyerlerinde ödenen ücretler, örf ve adetler göz önünde tutularak belirlenir.

Çalışma yaşamında daha az vergi ya da sigorta pirimi ödenmesi amacıyla zaman zaman, iş sözleşmesi veya ücret bordrolarında gösterilen ücretlerin gerçeği yansıtmadığı görülmektedir. Bu durumda gerçek ücretin tespiti önem kazanır. İşçinin kıdemi, meslek unvanı, fiilen yaptığı iş, işyerinin özellikleri ve emsal işçilere ödenen ücretler gibi hususlar dikkate alındığında imzalı bordrolarda yer alan ücretin gerçeği yansıtmadığı şüphesi ortaya çıktığında, bu konuda tanık beyanları gözetilmeli ve işçinin meslekte geçirdiği süre, işyerinde çalıştığı tarihler, meslek unvanı ve fiilen yaptığı iş bildirilerek sendikalarla, ilgili işçi ve işveren kuruluşlarından emsal ücretin ne olabileceği araştırılmalı ve tüm deliller birlikte değerlendirilerek bir sonuca gidilmelidir. Mahkemece, Türkiye İstatistik Kurumunun resmi internet sitesindeki "kazanç bilgisi sorgulama" kısmından da faydalanılması ve emsal ücret araştırması sonucunda elde edilen verilerle birlikte, anılan Kurumun resmi internet sitesindeki bilgiler de dikkate alınarak emsal ücretin belirlenmesi mümkündür.

Somut olayda, davalı işyerinde şoförü olarak çalışan davacı aylık net 2.000.00 TL ücret aldığını iddia ederken, davalı asgari ücret ile çalıştığını savunmuştur. Davacıdan önce 2012 yılında işten ayrılan davacı tanıkları davacının aylık ücretinin 1.600.00 TL olduğunu, davalı tanıkları ise bordroda yazan kadar ücret alındığını beyan etmişlerdir. Hükme esas alınan raporda ise davalı tanıklarının SGK dökümlerine göre değerlendirme yapıldığı davacının ücretinin 1500,00-TL olabileceği belirtilerek hesaplamalar yapılmıştır.

Dosyadan usulüne uygun şekilde emsal ücret araştırması yapılmadığı anlaşılmakla, meslek odası,işçi ve işveren kuruluşları ile TÜİK'ten araştırma yapılıp, tüm deliller birlikte değerlendirilerek davacının aylık ücreti belirlenmek suretiyle hesaplamalara dayanak alınması gerekmekte olup, eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi hatalıdır.

3-Taraflar arasında fazla çalışma ücret alacaklarının belirlenmesi hususunda uyuşmazlık mevcuttur.

Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. Ücret bordrolarına ilişkin kurallar burada da geçerlidir. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp kanıtlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.

3-Taraflar arasında fazla çalışma ücret alacaklarının belirlenmesi hususunda uyuşmazlık mevcuttur.

Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. Ücret bordrolarına ilişkin kurallar burada da geçerlidir. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp kanıtlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.

Fazla çalışmanın ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın yazılı belgelerle kanıtlanamaması durumunda tarafların, tanık beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada göz önüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır.

İmzalı ücret bordrolarında fazla çalışma ücreti ödendiği anlaşılıyorsa, işçi tarafından gerçekte daha fazla çalışma yaptığının ileri sürülmesi mümkün değildir. Ancak, işçinin fazla çalışma alacağının daha fazla olduğu yönündeki ihtirazi kaydının bulunması halinde, bordroda görünenden daha fazla çalışmanın ispatı her türlü delille yapılabilir. Bordroların imzalı ve ihtirazi kayıtsız olması durumunda, işçinin bordroda belirtilenden daha fazla çalışmayı yazılı belge ile kanıtlaması gerekir.

İşçiye bordro imzalatılmadığı halde, fazla çalışma ücreti tahakkuklarını da içeren her ay değişik miktarlarda ücret ödemelerinin banka kanalıyla yapılması durumunda ise işçinin ihtirazi kayıt ileri sürmesi beklenemeyeceğinden, ödenenin üzerinde fazla çalışma yapıldığının her türlü delil ile ispatı mümkündür.

Somut olayda; davacı haftalık 45 saati aşan fazla çalışmalarının karşılığının ödenmediğini ileri sürerek alacak talebinde bulunmuştur. Davalı taraf ise,çalışma sürelerinin Karayolları Trafik Yönetmeliğine uygun olduğunu, işyerinde şoför sayısının fazla olması nedeniyle fazla çalışma yapılmasına ihtiyaç bulunmadığını ileri sürmüştür.

Somut olayda; davacı haftalık 45 saati aşan fazla çalışmalarının karşılığının ödenmediğini ileri sürerek alacak talebinde bulunmuştur. Davalı taraf ise,çalışma sürelerinin Karayolları Trafik Yönetmeliğine uygun olduğunu, işyerinde şoför sayısının fazla olması nedeniyle fazla çalışma yapılmasına ihtiyaç bulunmadığını ileri sürmüştür.

Dosyaya 2012 Ağustos ayından sonraki dönemlere ilişkin ücret bordroları sunulmuştur. Hükme dayanak alınan raporda; bordrolarda fazla çalışma ücret tahakkuklarının yapılmış olduğu Eylül 2012 ve Nisan 2013 arası dönem dışlanarak, bordro sunulmayan döneme ilişkin olarak, Karayolları Trafik Kanunu ve Yönetmeliğine göre günlük 9 saatten fazla araç kullanılamayacağı düzenlemesi gereğince davacının bu şartlarda araç kullanmış olduğu kabul edilerek, haftanın 7 günü 63 saat çalıştığı, ayrıca hafta tatili ücreti de talep edilmiş olduğundan hafta tatili gününe ilişkin olarak 7,5 saatin çıkartılmasıyla 55,5 saat kaldığı belirtilmiş, ancak nihai olarak davacının haftalık 11,5 saat fazla çalışma yaptığı belirtilerek, fazla çalışma ücret alacakları hesap edilmiştir. Ancak, haftalık 55,5 çalışması olan davacının 10,5 saat fazla çalışma yapmış olacağı ve taraf tanıklarının beyanları ile yapılan işin çimento taşımasıyla ilgili bulunduğu, inşaat sektörün özel yapısı dikkate alınarak, işyerinde yaz ve kış aylarında çalışma süresinin farklılık göstereceği gözetilmeksizin karar verilmiş olması isabetsiz bulunup, bozmayı gerektirmiştir.

4-Taraflar arasında fazla mesai, hafta tatili ve ulusal bayram ve genel tatil alacaklarına uygulanan takdiri indirimin oranı hususunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Fazla çalışma, hafta tatili ve genel tatil alacağının uzun bir süre için hesaplanması, işçinin çalışma süresi içerisinde hastalık, izin, mazeret gibi sebeplerle fazla çalışmalar yapmadığı günler bulunduğu kabul edilerek Yargıtayca son yıllarda takdiri indirim yapılması gerektiği istikrarlı uygulama halini almıştır. Yapılacak indirim, işçinin çalışma şekline ve işin düzenlenmesine ve hesaplanan fazla çalışma, genel tatil ve hafta tatili miktarına göre takdir edilmelidir.

Somut olayda, davacının fazla çalışma, hafta tatili ve genel tatil çalışmasının bulunduğu kabul edilerek hesaplanan tutarlar üzerinden %50 oranında indirim yapılarak söz konusu alacaklar hüküm altına alınmıştır. Davacının işyerinde yaptığı işin niteliğine ve tanık beyanlarına göre davalı işyerinde fazla çalışmalar yapıldığı yönündeki iddiası doğrulanmakta ise de Mahkemece fazla çalışma, hafta tatili ve genel tatil çalışması ücretlerinden yapılan indirimi hakkın özüne dokunacak şekilde fazla olduğu dikkate alınarak hesaplanan tutarlar üzerinden daha makul oranda bir indirim takdir edilerek hüküm altına alınmalıdır. Mahkemece yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

Sonuç:

Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebeplerden BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgililere iadesine, 18.12.2018 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.