muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/1131, Karar No: 2022/8777, Tarih: 29.03.2022

Kovuşturmaya yer olmadığına dair kararı itiraz üzerine inceleyen mahkeme, kamu davası açılması için yeterli şüpheyi uyandıracak deliller bulunmaması durumunda itirazın reddine, yeterli şüpheyi uyandıracak deliller bulunması durumunda itirazın kabulüne veya eksik soruşturma nedeniyle soruşturmanın genişletilmesine karar verebilecektir.

CMK'nın 170/2. maddesine göre kamu davası açılabilmesi için soruşturma aşamasında toplanan delillere göre suçun işlendiğine dair yeterli şüphe bulunması gerekir. Suç ihbar veya şikayeti yoluyla soruşturma yaparak maddi gerçeğe ulaşma yükümlülüğü ve yetkisi bulunan Cumhuriyet savcısı, soruşturma sonucunda elde edilen delilleri değerlendirerek kamu davası açmayı gerektirir nitelikte yeterli şüphe olup olmadığını takdir edecektir. Ancak soruşturma aşamasında Cumhuriyet savcısının delil değerlendirmesiyle, kovuşturma aşamasında hakimin delilleri değerlendirmesi birbirinden farklı özelliklere sahiptir. CMK'nın 170/2. maddesine göre soruşturma aşamasında toplanan deliller kamu davası açılması için yeterli şüphe oluşturup oluşturmadıkları çerçevesinde incelemeye tabi tutulurken, kovuşturma aşamasında, isnat edilen suçun işlenip işlenmediği hususunda mahkumiyete yeter olup olmadığı ve tam bir vicdani kanaat oluşturup oluşturmadığı çerçevesinde değerlendirilmektedir.

İnceleme konusu somut olayda, müştekinin, açık kimliği belirli olmayan “...” isimli şahsın müştekiye facebook isimli sosyal paylaşım sitesinde hakaret ettiğinden bahisle şikayetçi olduğu, müşteki vekilinin şikayet dilekçesinde şüpheli hakkında, "şüphelinin facebook hesabında; 11 ekim 2019 tarihinde emekli olduğu, ... Anadolu Lisesi'nde ... okuduğu, ...'de yaşadığı, dul olduğu ..." şeklinde kimliğini tespite yarayabilecek bilgilerin verilmiş olduğunun anlaşılması karşısında, şüphelinin tespitine yönelik olarak ilgili kurumlardan araştırma yapılması, CMK'nın 172/1. maddesindeki, kovuşturma olanağının bulunmaması hâllerinin somut olayda mevcut olmadığı, dolayısıyla şüphelinin tespitine yönelik olarak gerekli tüm soruşturma işlemleri yapıldıktan sonra, şüphelinin tespiti halinde iddianame düzenlenmesi, tespit edilemediği takdirde ise daimi arama kararı alınarak dava zamanaşımı süresince soruşturmaya devam edilmesi gerektiğinden, merciince itirazın kabulüne karar verilmesi yerine reddedilmesi hukuka aykırıdır.

Sonuç ve Karar:

Yukarıda açıklanan nedenlerle;

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı’nın, kanun yararına bozma isteği doğrultusunda düzenlediği tebliğnamedeki düşünce yerinde görüldüğünden,

1- ... Sulh Ceza Hâkimliğinin ... tarihli ve ... değişik iş sayılı kararının, 5271 sayılı CMK’nın 309. maddesi uyarınca BOZULMASINA,

2- CMK’nın 309. maddesinin 4-a fıkrası gereğince, sonraki işlemlerin mahallinde tamamlanmasına, dosyanın Adalet Bakanlığına sunulmak üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'na TEVDİİNE, ... tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/15242, Karar No: 2023/898, Tarih: 28.02.2023

**2. Ceza Dairesi         2022/15242 E.  ,  2023/898 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

Sanık ve suça sürüklenen çocuklar hakkında kurulan hükümlerin; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33. maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8. maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun 305. maddesi gereği temyiz edilebilir oldukları, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 260/1. maddesi gereği temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310. maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317. maddesi gereği temyiz isteklerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle gereği düşünüldü:

Mahkemece sanık ve suça sürüklenen çocuklar hakkında aynı eylemden dolayı ... Cumhuriyet Başsavcılığının iddianamesi ile kamu davası açılıp, ... Asliye Ceza Mahkemesinin 23.12.2015 tarihli ve 2015/87 Esas, 2015/282 Karar sayılı kararı ile hırsızlık suçundan mahkûmiyet kararı verildiği belirtilip, mükerrer dava açıldığından dolayı davanın reddine karar verilmiş ise de; ... Asliye Ceza Mahkemesinin 23.12.2015 tarihli ve 2015/87 Esas, 2015/282 Karar sayılı karara konu eylemin 12.03.2015 tarihinde ... İlçesi ... Mahallesinde şikâyetçi ...'ya ait ikametten gerçekleştirilmesine rağmen, incelememize konu eylemin ise 12.03.2015 tarihinde ... İlçesi ... Mahallesinde şikâyetçi ...'e ait ikametten gerçekleştirildiği anlaşılmakla, her iki eylemin şikâyetçisinin farklı olduğu ve birbirinden bağımsız olaylar olduğu nazara alınarak yargılamaya devamla ayrı bir karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, yazılı şekilde mükerrer dava açıldığından bahisle davanın reddine karar verilmesi, hukuka aykırı bulunmuştur.

Başkaca yönleri incelenmeyen ... Asliye Ceza Mahkemesinin 06.10.2021 tarihli ve 2021/166 Esas, 2021/310 Karar sayılı kararına yönelik o yer Cumhuriyet savcısı ve üst Cumhuriyet savcısının temyiz istekleri, yukarıda açıklanan nedenle yerinde görüldüğünden hükümlerin, 1412 sayılı Kanun’un 321/1. maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak BOZULMASINA, dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 28.02.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/9984, Karar No: 2024/13092, Tarih: 03.10.2024

**9. Hukuk Dairesi         2024/9984 E.  ,  2024/13092 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

KARAR : Davanın kısmen kabulü

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 34. Hukuk Dairesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı ... Bakanlığına bağlı işyerinde hizmet alım sözleşmesi kapsamında çalışmaktayken 696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname (696 sayılı KHK) hükümlerine göre 02.04.2018 tarihinde sürekli işçi kadrosuna geçirildiğini, davalı Bakanlık ile davacı arasında sürekli işçi kadrosuna geçirilirken imzalanan belirsiz süreli iş sözleşmesinin 7 nci maddesinde, asgari ücretin belirli bir oran fazlasının davacının ücreti olarak öngörüldüğünü, sözleşme hükmüne göre ücretin her yıl asgari ücretin belirli bir oran fazlası olarak belirlenmesi gerekmesine karşın sözleşmeye aykırı olarak davacının ücretinin asgari ücret seviyesine çekilmek ve bu ücrete %4 oranında zam uygulanmak suretiyle eksik ödeme yapıldığını ileri sürerek davacının eksik ödemeden kaynaklı ücret, ikramiye ve ilave tediye fark alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının ücretinin sürekli işçi kadrosuna geçirildikten sonra da ilgili düzenlemeler uyarınca eksiksiz ödendiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 28.06.2022 tarihli kararı ile; davacı ile davalı İdare arasında imzalanan belirsiz süreli iş sözleşmesinin 7 nci maddesinde, davacının ücretinin asgari ücretin belirli bir oran fazlası olacağına dair düzenleme olduğundan hareketle belirsiz süreli iş sözleşmesinin ve toplu iş sözleşmesinin ilgili hükümleri uyarınca yapılan hesaplama doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 34. Hukuk Dairesinin 07.12.2022 tarihli kararı ile; taraflar arasında imzalanmış belirsiz süreli iş sözleşmesinin ve uygulanan toplu iş sözleşmesinin ilgili hükümleri dikkate alındığında, incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve esas bakımından hukuka uygun olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 23.02.2023 tarihli kararı ile; 01.11.2020-31.12.2020 dönemi yönünden hesaba esas ücretin hatalı belirlendiği ve arabuluculuk başvuru tarihindeki koşullar göz ardı edilerek 01.01.2021 tarihinden sonraya ilişkin fark alacakların hesaplanmasında 08.09.2021 imza tarihli toplu iş sözleşmesinin ilgili maddelerindeki düzenlemelerin dikkate alınmasının da hatalı olduğu gerekçesiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının ortadan kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; bozma kararı doğrultusunda değerlendirme yapıldığı belirtilerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; cevap dilekçesi ile önceki aşamalardaki itirazlarını tekrar ederek İlk Derece Mahkemesi kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık; hesaplamaya esas ücretin belirlenmesi ile buna göre dava konusu alacakların alacakların hesabına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 4857 sayılı İş Kanunu'nun 22, 32 ve 34 üncü maddeleri, 6772 sayılı Devlet ve Ona Bağlı Müesseselerde Çalışan İşçilere İlave Tediye Yapılması ve 6452 Sayılı Kanunla 6212 Sayılı Kanunun 2 nci Maddesinin Kaldırılması Hakkında Kanun'un 1 vd. maddeleri, 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 3 üncü maddesi, 696 sayılı KHK ile 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'ye eklenen geçici 23 üncü madde.

3. Değerlendirme

1. Temyiz olunan nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

3. Değerlendirme

1. Temyiz olunan nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeple;

Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Davalı ... harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

03.10.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/9662, Karar No: 2013/14533, Tarih: 01.11.2013

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2013/9662 E.  ,  2013/14533 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

1-15.03.2012 olan kamulaştırma (değerlendirme) tarihinden önce dava konusu taşınmazın; kesinleşmiş 1/1000 ölçekli uygulama imar planı içinde bulunup bulunmadığının, bu tarih itibariyle kesinleşmiş imar planı içinde olmadığının anlaşılması halinde belediye veya mücavir alan sınırları içinde olmakla beraber belediye ve altyapı hizmetlerinden (yol, su, elektrik, çöp toplama,kanalizasyon, aydınlatma vd. gibi) yararlanıp yararlanmadığının, özellikle etrafının meskûn olup olmadığının, taşınmaz belediye nazım imar planı içinde ise Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulunun 17.04.1998 gün ve 1996/3-1998/1 sayılı kararı uyarınca bu plan kapsamına alındığı tarih ve plandaki konumunun, hangi amaçla plan kapsamına alındığının, yerleşim merkezlerine uzaklığının, altyapı hizmetlerinden yararlanma ve ulaşım olanaklarının, kullanma biçimi itibariyle iskan amacına yönelik yapılaşma olasılıklarının belediye başkanlığından,

2-Dava konusu 1432 parsel sayılı taşınmazın 15.03.2012 olan değerlendirme, somut emsal olarak incelenen 2882 parsel sayılı taşınmazın ise değerlendirmeye esas alınan 24.03.2010 olan satış tarihleri itibariyle imar düzenlemesi sonucu meydana gelen imar parselleri olup olmadıklarının, imar parseli iseler düzenleme ortaklık payının düşülüp düşülmediğinin, düşülmüş ise oranının belediye imar ve tapu müdürlüklerinden,

3-Dava konusu 1432 parsel ile somut emsal alınan 2882 parsel sayılı taşınmazların bulundukları cadde veya sokak itibariyle belediyece belirlenen 2012 yılı emlak vergisine esas asgari m² değerlerinin belediye başkanlığından,

4-Dava konusu taşınmaza emsal alınan 2882 parsel sayılı taşınmazın değerlendirmeye esas alınan 24.03.2010 tarihli resmi satış akit tablolarının (alıcı, satıcı ve satış bedelini gösteren) onaylı örneği ile tapu kaydının tapu müdürlüğünden,

Sorularak alınacak cevap yazıları ile getirtilen belgelerin dosyaya konulmasından sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 01.11.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/2261, Karar No: 2011/5101, Tarih: 28.04.2011

**1. Hukuk Dairesi         2011/2261 E.  ,  2011/5101 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : SİVAS 1. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ : 02/11/2010

Taraflar arasında görülen davada;

Davacı, kayden maliki olduğu 1640 ada 5 parsel sayılı taşınmaza davalının duvar örmek ve ağaç dikmek suretiyle müdahale ettiğini ileri sürerek elatmanın önlenmesine ve duvar ile ağaçların yıkımına karar verilmesini istemiştir.

Davalı, dava konusu duvar ve ağaçların uzun yıllardan beri mevcut olduğunu, kötü niyetli bir tecavüzün bulunmadığını belirtip davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, çekişme konusu taşınmaza davalı tecavüzünün imar uygulaması sonucu meydana geldiği, yapı bedelinin tahsili gerektiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar, davalı tarafından süresinde temyiz etmiş olmakla, tetkik hakimi . . raporu okundu. Düşüncesi alındı. Dosya incelendi. Gereği görüşülüp, düşünüldü.

Dava, imar parseline elatmanın önlenmesi ve yıkım isteklerine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosya içeriğinden, toplanan delillerden; çekişme konusu 1640 ada 5 parsel sayılı taşınmazın kayden davacıya ait olduğu, davalının kayıttan ve mülkiyetten kaynaklanan bir hakkı bulunmadığı, davalının komşu 6 parsel sayılı taşınmazın maliki olup, her iki parselin de imar parselleri olduğu, davacı taşınmazına davalının müdahalesinin idari bir tasarruf olan imar uygulaması ile meydana geldiği ve davalının imar öncesi kadastral parselde hak sahibi olduğu anlaşılmaktadır.

Davacı, maliki olduğu taşınmaza davalının yapılanmak suretiyle müdahale ettiğini ileri sürerek eldeki davayı açmıştır.

Bilindiği üzere;yasal ayrıcalıkların dışında ayrılmaz parçanın (mütemmim cüz'ün) mülkiyeti ve buna bağlı olarak tasarruf hakkı üzerinde bulunduğu arza bağlıdır. Bu husus M.K.nun 684. maddesinde açıkca vurgulanmıştır. Ne varki, yürürlükten kalkmış olan 6785 sayılı yasanın l605 sayılı yasa ile değişik 42/c ve halen yürürlükte bulunan 3l94 sayılı imar yasasının l8. maddelerinde özel hükümler getirilmek suretiyle ayrılmaz parça (mütemmim cüz) olan yapı ile arz arasındaki hukuki ilişki kesilmiş bazı durumlarda yapı,  üzerinde bulunduğu yerin malikinden başkasına bırakılarak imar parsellerinin oluşturulabileceği öngörülmüştür. Böylece yapıların bedelleri ilgili parsel sahiplerince yapı sahibine ödenmediği veya aralarında bu yönde bir anlaşma yapılmadığı yada ortaklığın giderilmesi davası açılmadığı sürece bu yapıların ömürlerini dolduruncaya kadar eski sahiplerine kullanma imkanı  sağlanmıştır.

Öte yandan, zeminin maliki olan kişinin taşınmazı bizzat kullanma yetkisi sınırlanmış, ayrılmaz parça (mütemmim cüz) durumunda olan yapı üzerinde tasarruf etme gücü özel yasa ile kısıtlanmıştır.

298l sayılı yasanın 3290 sayılı yasa ile değişik l0/c maddesi de aynı doğrultuda hüküm getirmiştir.

Öte yandan, zeminin maliki olan kişinin taşınmazı bizzat kullanma yetkisi sınırlanmış, ayrılmaz parça (mütemmim cüz) durumunda olan yapı üzerinde tasarruf etme gücü özel yasa ile kısıtlanmıştır.

298l sayılı yasanın 3290 sayılı yasa ile değişik l0/c maddesi de aynı doğrultuda hüküm getirmiştir.

Gerçekten, bir kimse kendisine veya yasanın himaye ettiği bir hakka dayanarak üçüncü bir şahsa ait bir taşınmaz üzerine ayrılmaz parça (mütemmim cüz) niteliğinde yapı inşaa etmiş imar uygulaması sonucu bu yer davacıya ait imar parseli içerisinde kalmış ise, kendi arzu ve iradesi dışında idari kararla oluşan bir durum söz konusu olduğundan kusurlu sayılamaz. İşte bu nedenle yukarıda değinildiği gibi yasa koyucu imar parseli malikine karşı yapı sahibini koruma zorunluluğunu duymuştur.

Somut olayda; yukarıda açıklanan ilkeler gözetildiğinde, mahkemece, imarla oluşan çapa ve mülkiyete üstünlük tanınarak elatmanın önlenmesine ve yıkıma karar verilmesinde bir isabetsizlik yoktur. Davalının bu yönlere ilişkin temyiz itirazları yerinde değildir. Reddine.

Diğer taraftan; yıkımına karar verilen ağaçların 3194 sayılı yasanın 5 ve 20. maddelerinde sözü edilen yapı kavramına girmediği gözetilmeden ağaçların da kaim bedelinin tahsiline karar verilmiş olması doğru değil ise de, davacı hükmü temyiz etmediğinden bu husus bozma nedeni yapılmadığı gibi, dosya içeriği ve toplanan delillere göre, mahkemece, önce yapıların belirlenen kaim bedelinin mahkeme veznesine depo ettirilmesi, ondan sonra işin esası hakkında bir hüküm kurulması gerekirken kısa kararın verildiği tarihten sonra ve gerekçeli karardan önce, paranın vezneye yatırılması hususu yöntemine uygun değilse de, neticeye etkili olmadığından bozma nedeni sayılmamıştır.

Davacının öteki temyiz itirazlarına gelince; dosya kapsamı ile çekişmeli taşınmaza tecavüzün oluşumunda davalının bir kusuru bulunmamaktadır. Yasal ve kamusal  bir  tasarrufla gerçekleştirilen uygulama nedeniyle taşkınlık oluşmuştur.

Hal böyle olunca; 3194 sayılı yasanın 18. madde hükmü gözetilerek, davalının yargılama giderlerinden sorumlu tutulmaması gerekirken yazılı olduğu şekilde karar verilmesi doğru değildir.

Davalının bu yönlere ilişkin temyiz itirazları yerindedir. Kabulü ile hükmün açıklanan nedenlerle,  HUMK.'nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, alınan  peşin  harcın  temyiz  edene geri  verilmesine, 28.04.2011  tarihinde  oybirliğiyle  karar  verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/7696, Karar No: 2012/13412, Tarih: 24.09.2012

**(Kapatılan)19. Hukuk Dairesi         2012/7696 E.  ,  2012/13412 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki muarazanın meni - tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı mahkemenin yetkisizliğine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Dava, taraflar arasındaki bayilik sözleşmeleri kapsamında verilen ilk talepte ödenme kayıtlı kesin teminat mektuplarının taleplere rağmen iade edilmemesi nedeniyle davalı tarafından yapılan muarazanın önlenmesi, riskin gerçekleşmediğinin ve gayrimenkul ipoteklerinin davalı riski için yeterli olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

Davalı vekili, ... Ticaret Mahkemelerinin yetkili olduğundan bahisle davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, toplanan delillere göre; anılan bayilik sözleşmelerinde İstanbul veya ... mahkemelerinin yetkisinin kabul edildiği, davalının adresinin ... (...) Ticaret Mahkemesi sınırları içinde kaldığı gibi, HMK'nun 17. md.si gereğince, tacirlerin bir veya birden fazla mahkemeyi yetkili kılabilecekleri ve taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça davanın sadece sözleşme ile belirlenen bu mahkemelerde açılacağı, dava alacak davası olmayıp, sözleşmenin uygulanmasından kaynaklanan bir ihtilaf olduğundan BK'nun 73. md'sinin de uygulanamayacağı, kaldı ki sözleşme kapsamına göre ifa yerinin, dağıtım tesislerinin, rafinerilerin bulunduğu ...ve...olduğu gerekçeleriyle davalının ikametgahı ve tacir olan taraflar arasındaki sözleşmenin yetkiye ilişkin hükümlerine istinaden mahkemenin yetkisizliğine, dava dilekçesinin yetki yönünden reddine, kararın kesinleşmesinden sonra iki haftalık süre içerisinde müracaat halinde dosyanın yetkili ... (...) Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Taraflar arasında 07.09.2007 tarihli Akaryakıt İstasyonu İşletme Sözleşmesi imzalanmıştır. Sözleşmenin 14. md.sinde, sözleşmeden doğabilecek uyuşmazlıklarda İstanbul veya ... mahkemeleri yetkili kılınmıştır. Davacı, 19.08.2011 tarihli dilekçesi ile taraflar arasındaki muarazının men'ine karar verilmesi için ... Asliye Hukuk Mahkemesinde dava açılmıştır. Davalı cevabında, muamele merkezinin ... olduğunu, yetkili mahkemenin ... Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu belirterek yetki itirazında bulunmuş, mahkemece taraflar arasındaki sözleşmede İstanbul veya ... mahkemelerinin yetkili kılındığı, HMK'nun 17.md.sine göre sadece sözleşme ile yetkili kılınan mahkemelerde dava açılabileceği, olayda BK'nun 73. md.sinin uygulanamayacağı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

Taraflar arasındaki yetki sözleşmesi 07.09.2007 tarihli olup, sözleşmeden kaynaklanan uyuşmazlıkla ilgili dava 19.08.2011 tarihinde açılmıştır. 6100 sayılı HMK 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe girmiştir. HMK'nun 448. md.ne göre, kanun hükümleri tamamlanmış işlemleri etkilememek kaydıyla derhal uygulanır. Davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan 1086 sayılı HUMK'nun 22. md.sine göre, sözleşme ile yetkili kılınan mahkemelerin yanında genel ve özel yetkili mahkemeler de yetkili olmaya devam eder. Davacı, dava tarihi itibariyle yetki sözleşmesi ile kararlaştırılan yer dışında genel veya özel yetkili bir mahkemede dava açmışsa, artık açılan dava ile işlem tamamlanmış olup, 6100 sayılı HMK'nun 17. md.sindeki münhasır yetki sözleşmesine ilişkin hüküm olayda uygulanmaz.

Sözleşmeden doğan uyuşmazlıklarda, sözleşmenin ifa edileceği yerde dava açılabilir. (HUMK md. 10). Davacı sözleşmenin ifa yerinin ... olduğunu bildirmiş, taraflar arasındaki sözleşmenin 6/a md.sinde, ifa yeri olarak istasyonda veya davalının göstereceği bir yerde teslim edileceği belirtilmiştir. Mahkemece olayda uygulanma yeri bulunmayan 6100 sayılı HMK'nun 187. md. hükmü gerekçe gösterilerek ve sözleşmenin 6/a md. hükmü karar yerinde tartışılmadan yazılı şekilde yetkisizlik karar verilmesi isabetsiz olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ : Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün davacı yararına BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 24.09.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.