muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/12074, Karar No: 2013/17281, Tarih: 05.11.2013

**19. Hukuk Dairesi         2013/12074 E.  ,  2013/17281 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Davacı vekili, müvekkilinin açtığı restoran için davalıdan fatura karşılığı birtakım malzemeler aldığını, kendisinin kredi kartı olmadığından bir arkadaşının kredi kartından ödeme yaptığını, faturalarda da bunun belirtildiğini, davalıya teminat için ayrıca 4.000-TL bedelli bir bono verdiğini, davalıya yaptığı ödemelerin aldığı mal tutarından fazla olduğunu, zira daha sonra alacağı mallara istinaden de ödeme yapmış olduğunu, davalının teminat olarak aldığı bonoyu iade etmeyerek ihtiyati haciz kararına istinaden ... 1. İcra Müdürlüğü' nün 2008/401 sayılı dosyasından icra takibi başlattığını beyanla, borcun kredi kartlarıyla ödenmesi nedeniyle sözkonusu icra takibinden dolayı müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının tespitine ve davalı aleyhine %40 kötüniyet tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacı tarafından belirtilen kredi kartı ödemelerinin senet tanzim tarihinden önceki ödemeler olup, bu ödemelerin senet nedeniyle yapıldığının kabulünün mümkün olmadığını, faturaların kredi kartıyla ödenmesine rağmen aynı tarihlerde bir de bono verilmesinin düşünülemeyeceğini, takibe konu senedin davacının sonraki alışverişiyle ilgili olup buna dair faturayı da sunduklarını, elden ödenen 500-TL yi düşerek takip başlattıklarını beyanla, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, takip senede dayandığından tarafların ticari defterlerinin incelendiği, defterlerin Yargıtay içtihatlarının aradığı mahiyeti haiz olmadığı, davacı vekilinin davalıya yemin teklif ettiği, davalı asilin beyanında dava ve takip konusu bononun davacı tarafından kendisine verildiğini, kredi kartından yapılan ödemelerin takibe konu senet ile ilgisinin bulunmadığını beyanla yemin eda ettiği, her ne kadar davacı borçlu bir kısım faturalara, kredi kartı esktrelerine, sliplere ve banka kayıtlarına dayanmış ise de, bu evrakların hiçbirisinde davalının imzasının mevcut olmadığı, kambiyo senetlerinin temel borç ilişkisinden mücerret yeni borç ilişkisi meydana getirdiği, senet borçlusunun ancak senedin teslimi mukabili ödeme yapmakla mükellef olduğu, kısmi ödeme yapıldığında ise kısmi ödemelerin senet üzerine yazılmasını borçlunun istemesi gerektiği, fakat senet üzerinde bu yönde bir kayıt bulunmadığı belirtilerek, davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, 05.11.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/29916, Karar No: 2014/38348, Tarih: 20.11.2014

**3. Ceza Dairesi         2014/29916 E.  ,  2014/38348 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Mahkemesi

HÜKÜM : Beraat

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü;

Sanık aşamalarda suç tarihinde ...da çalıştığını, suç konusu ağaçları kesmediğini ileri sürmesine, ağaçların 2011 Aralık ayında kesildiği dağınık halde olduğu bilirkişi raporunda bildirilmesine, zabıt mümziilerinin keşif sırasında verdikleri beyanlarında tahmine dayalı olarak zaptı tuttuklarını belirtmelerine, suç tutanağında sanığa telefonla ulaşıldığı emvalin zemin üzerinde mevcut olduğunun anlaşılmasına göre tebliğnamenin bozma düşüncesine iştirak edilmemiştir.

Yerinde görülmeyen sair itirazların reddine, ancak;

Sanığın delil yetersizliğinden beraatine karar verilmiş olmasına göre emvalin istirdadı kabil olmak üzere Orman İdaresine bırakılması yerine müsaderesine karar verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, katılan İdare vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün bu sebepten 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi ile yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden CMUK'un 322. maddesi gereğince emvalin müsaderesi ibaresi karardan kaldırılarak yerine emvalin istirdadı kabil olmak üzere Orman İdaresine bırakılmasının karar verilmek suretiyle hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 20.11.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/13971, Karar No: 2024/2773, Tarih: 27.03.2024

**9. Ceza Dairesi         2023/13971 E.  ,  2024/2773 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2023/1079 E., 2023/1757 K.

SUÇLAR : Nitelikli cinsel saldırı, yağma

HÜKÜMLER : Mahkumiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Bozma

Bölge Adliye Mahkemesince bozma üzerine verilen kararın; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 286 ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca temyiz edilebilir olduğu, 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin hükümleri temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmiştir.

Sanık müdafiinin kanuni süresinden sonra yaptığı duruşmalı inceleme talebinin 5271 sayılı Kanun'un 299 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca reddine karar verilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ-OLAY ve OLGULAR

1. Sanık hakkında nitelikli cinsel saldırı suçunu işlediği iddiası ile 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 102 nci maddesinin ikinci fıkrası; yağma suçunu işlediği iddiası ile 5237 sayılı Kanun'un 148 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca açılan kamu davasının yapılan yargılaması sonucunda, İzmir 6. Ağır Ceza Mahkemesinin, 28.03.2017 tarihli ve 2017/22 Esas, 2017/111 Karar sayılı kararı ile mevcut delillerin değerlendirilmesi ile sanık hakkında nitelikli cinsel saldırı suçundan, 5237 sayılı Kanun'un 102 nci maddesinin ikinci fıkrası, 43 üncü maddesinin birinci fıkrası ve 53 üncü maddesi uyarınca 15 yıl hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına; yağma suçundan, 5237 sayılı Kanun'un 148 inci maddesinin ikinci fıkrasının yollamasıyla aynı Kanun'un 148 inci maddesinin birinci fıkrası ve 53 üncü maddesi uyarınca 6 yıl hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına dair verilen kısmen re'sen de istinafa tabi kararın sanık müdafii tarafından istinaf edilmesi üzerine, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 15. Ceza Dairesinin kararı ile istinaf başvurusunun 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

2. İzmir Bölge Adliyesi Mahkemesi 15. Ceza Dairesi kararının sanık müdafii tarafından temyizi üzerine Yargıtay kapatılan 14. Ceza Dairesinin 17.05.2018 tarihli ve 2018/2241 Esas, 2018/3779 Karar sayılı kararı ile hükümlerin onanmasına karar verilmiştir.

3. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 28.06.2018 tarihli ve 6-2017/46182 sayılı itiraznamesi ile sanığın atılı eylemleri rızaya aykırı bir şekilde gerçekleştirdiği hususunda her türlü şüpheden uzak bir delil bulunmadığından bahisle mahkumiyet hükümlerinin bozulması gerektiği ileri sürülerek Yargıtay kapatılan 14. Ceza Dairesinin 17.05.2018 tarihli ve 2018/2241 Esas, 2018/3779 Karar sayılı kararına itiraz edilmiştir.

3. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 28.06.2018 tarihli ve 6-2017/46182 sayılı itiraznamesi ile sanığın atılı eylemleri rızaya aykırı bir şekilde gerçekleştirdiği hususunda her türlü şüpheden uzak bir delil bulunmadığından bahisle mahkumiyet hükümlerinin bozulması gerektiği ileri sürülerek Yargıtay kapatılan 14. Ceza Dairesinin 17.05.2018 tarihli ve 2018/2241 Esas, 2018/3779 Karar sayılı kararına itiraz edilmiştir.

4. Yargıtay kapatılan 14.Ceza Dairesinin 04.10.2018 tarihli ve 2018/6673 Esas, 2018/5754 Karar sayılı kararı ile Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının itirazının kabulüne Dairenin onama kararının kaldırılmasına karar verilerek İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 15. Ceza Dairesi kararının "Olayın mağdurenin, sanığa olan borcuna karşılık imzaladığı 5.000 TL bedelli senedin sanık tarafından icraya konulmak istenmesi üzerine adli makamlara intikal ettirilmesi, mağdurenin aşamalardaki çelişkili ifadeleri, şantaja konu cinsel ilişki görüntülerinin mağdurenin kendi çektiği görüntüler olup bu görüntülerin bir kısmının senet tanziminden sonra 18.06.2015 günü tarafından facebooka yüklenmiş olması, mağdurenin bu görüntüleri kendisinin yüklediğini duruşmada kabul etmesi, sanık tarafından mağdureye çekilen cep telefonu mesajlarının ise senedin icra yoluyla tahsiline ilişkin olup suçların oluşumuna yönelik delil niteliğinde bulunmaması, savunma ve tüm dosya içeriği nazara alındığında sanığın atılı suçları işlediğine dair cezalandırılmasına yeter, her türlü şüpheden uzak, kesin ve inandırıcı delil bulunmadığı gözetilerek ilk derece mahkemesince kurulan hükme yönelik istinaf başvurusunun kabulüne karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde esastan reddedilmesi" nedeniyle bozulmasına karar verilmiştir.

5. İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 15. Ceza Dairesinin, 17.01.2019 tarihli ve 2018/2681 Esas, 2019/83 Karar sayılı kararı ile 5271 sayılı Kanun’un 307 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca direnilmesi ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

6. Yargıtay kapatılan 14.Ceza Dairesinin 17.02.2020 tarihli ve 2019/3750 Esas, 2020/1221 Karar sayılı ilamı ile bozma kararı usul ve kanuna uygun olup Bölge Adliye Mahkemesince anılan ilama yönelik kurulan direnme ilamında belirtilen gerekçeler yerinde görülmediğinden reddiyle 5271 sayılı Kanun'un 307 nci maddesinin üçüncü fıkrasının (c) bendine istinaden anılan direnme kararıyla ilgili hüküm kurulmak üzere dosyanın Yargıtay Ceza Genel Kurulunca incelenmesi için Yargıtay Birinci Başkanlığına gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına tevdiine karar verilmiştir.

7. Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 28.12.2022 tarihli ve 2020/(Kapatılan)14-112 Esas, 2022/856 Karar sayılı Kararı ile çözümlenmesi gereken uyuşmazlık sanığın eylemlerinin sabit olup olmadığının belirlenmesine ilişkin ise de Yargıtay İç Yönetmeliği'nin 27 nci maddesi uyarınca öncelikle ön sorunlar yönünden değerlendirme yapılarak İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 15. Ceza Dairesinin, 17.01.2019 tarihli ve 2681-83 sayılı kararının Özel Dairece bozma kararı verildikten sonra yeniden Bölge Adliye Mahkemesi Ceza Dairesince 5237 sayılı Kanun'un 61 inci maddesine göre hüküm kurmasının gerekmesi, Cumhuriyet savcısından esas hakkındaki görüşünün alınmaması ve hazır bulunan sanığa esasa ilişkin savunma yapma imkanı tanınmadan yargılamaya son verilip hüküm tesis ve tefhim edilmesi isabetsizliklerinden bozulmasına, dosyanın gereği için kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine tevdi edilmesine her iki ön sorun yönünden karar verilmiştir.

8. İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 15.Ceza Dairesinin, 11.10.2023 tarihli ve 2023/1079 Esas, 2023/1757 Karar sayılı kararı ile mevcut delillerin değerlendirilmesi ile sanık hakkında nitelikli cinsel saldırı suçundan, 5237 sayılı Kanun'un 102 nci maddesinin ikinci fıkrası, 43 üncü maddesinin birinci fıkrası, 62 nci maddesinin birinci fıkrası ve 53 üncü maddesi uyarınca 12 yıl 6 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına; yağma suçundan, 5237 sayılı Kanun'un 148 inci maddesinin ikinci fıkrasının yollamasıyla aynı Kanun'un 148 inci maddesinin birinci fıkrası, 62 nci maddesinin birinci fıkrası ve 53 üncü maddesi uyarınca 5 yıl hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına karar verilmiştir.

9. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca bozma görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanık Müdafiinin Temyiz İstemi

Yakalama, üst arama ve muhafaza altına alma işlemlerinin yasaya aykırı olarak yapıldığına, senedin tanziminden sonra facebook adresine iki kez video yüklendiğine, bu nedenle suçlayıcı ifadelerin kurgusal olduğuna, katılanın beyanlarının çelişkili olduğuna, sanığın katılana sayısız harcama yaptığına, katılanın isteğiyle yaptığı harcamalar için senet yapıldığına, senedin cinsel birlikteliğin devamını sağlama fonksiyonunun bulunmadığına, her iki suçtan kurulan hükmün bozulması gerektiğine ilişkindir.

III. GEREKÇE

III. GEREKÇE

1. 5271 sayılı Kanun'un 288 ve 294 üncü maddelerinde yer alan düzenlemeler nazara alınıp, aynı Kanun'un 289 uncu maddesinde sayılı kesin hukuka aykırılık halleri ve sanık müdafiinin temyiz dilekçesinde belirttiği nedenler de gözetilerek yapılan değerlendirmede, yargılama sürecindeki işlemlerin usul ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemlerin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanı kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eylemlere uyan suç vasıfları ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği anlaşıldığından, Bölge Adliye Mahkemesince bozma üzerine kurulan hükümlerde, hukuka aykırılık görülmemiştir.

2. Onama sebebine göre Tebliğname'de bozma isteyen düşünceye iştirak edilmemiştir.

IV. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 15. Ceza Dairesinin, 11.10.2023 tarihli ve 2023/1079 Esas, 2023/1757 Karar sayılı kararında sanık müdafii tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKÜMLERİN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca İzmir 6. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 15. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 27.03.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/3622, Karar No: 2012/9939, Tarih: 03.07.2012

**6. Hukuk Dairesi         2012/3622 E.  ,  2012/9939 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Ortaklığın giderilmesi

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı ortaklığın giderilmesi davasına dair karar, davalılardan ... tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Dosya kapsamına, toplanan delillere, mevcut deliller mahkemece takdir edilerek karar verilmiş olmasına ve takdirde de bir isabetsizlik bulunmamasına ve dava konusu edilen taşınmazların yüzölçümü, cinsi, paydaş sayısı, pay oranları ve imar durumları itibariyle aynen bölünmelerine olanak bulunmamasına nazaran satışları suretiyle paydaşlığın giderilmesine karar verilmesinde bir usulsüzlük olmamasına göre yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA ve taşınmazların satış bedelinden payına düşecek paranın %09.9 oranında hesaplanacak onama harcının temyiz edenden alınmasına, 03.07.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/16284, Karar No: 2018/2537, Tarih: 02.04.2018

**4. Hukuk Dairesi         2016/16284 E.  ,  2018/2537 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... aleyhine 13/07/2015 gününde adli yardım talepli olarak verilen dilekçe ile staj ücreti alacağı istenmesi üzerine mahkemece adli yardım talebi kabul edilerek yapılan yargılama sonunda; davanın yargı yolu caiz olmadığından usulden reddine dair verilen 13/07/2015 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, staj ücreti alacağı istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın yargı yolu caiz olmadığından usulden reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı vekili; müvekkilinin ... Kız Teknik ve Meslek Lisesinde çocuk gelişimi ve eğitim alanında öğrencilik yapıp mezun olduğunu, okulun müfredatı gereği davalı kuruma bağlı anasınıfında staj yaptığını, karşılığında kendisine hiçbir ücret ödenmediğini belirterek, müvekkilinin staj ücreti alacağının tahsilini istemiştir.

Mahkemece, davacıya bir ücret ödenmesi gerekiyorsa bu ücretin idari bir tasarrufla gerçekleştirilebileceği, idarenin eylem ve işlemlerinin denetim yerinin idari yargı olduğu gerekçesiyle yargı yolu caiz olmadığından davanın usulden reddine karar verilmiştir.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun “İdari dava türleri ve idari yargı yetkisinin sınırı” başlıklı 2/b maddesinde “İdari eylem ve işlemlerden dolayı kişisel hakları doğrudan muhtel olanlar tarafından açılan tam yargı davasının” idari yargı yerinde açılacağı düzenlenmiştir.

Somut olayda; davacı, 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu'nun 25. maddesine dayanarak özel hukuk hükümleri çerçevesinde hizmet karşılığı ve yasada belirtilen esaslara göre hesaplanacak staj ücreti alacağını talep etmektedir. Bu durumda, uyuşmazlığın çözümünde adli yargı yerinin görevli olması nedeniyle, işin esasına girilip esas hakkında bir karar verilmesi gerekirken, davanın yargı yolu caiz olmadığından usulden reddine karar verilmiş olması doğru değildir. Kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz edilen kararın yukarıda gösterilen nedenlerle BOZULMASINA, bozma nedenine göre davacının diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına 02/04/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/16927, Karar No: 2010/7357, Tarih: 22.03.2010

**9. Hukuk Dairesi         2009/16927 E.  ,  2010/7357 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA :Davacı, feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini

Istemiştir.

Yerel mahkeme, isteği hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı işçi, iş sözleşmesinin geçerli neden olmadan işverence feshedildiğini ileri sürerek feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini, işe başlatılmama halinde ödenmesi gereken tazminat ile boşta geçen süre ücret ve diğer haklarının belirlenmesini istemiştir.

Davalı işveren, davacının şirketin ticari sırlarını rakip bir firmaya verdiğinin tespit edilmesi nedeni ile iş sözleşmesinin haklı olarak feshedildiğini belirterek davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece Cumhuriyet Savcılığınca davacı hakkında takipsizlik kararı verildiği, davalının bildirdiği Personel Yönetmeliğinin 36.maddesinde belirtilen ihraç cezasını gerektiren şartların oluşmadığı, davacının yazılı savunmasının alınmadığı, feshin geçerli nedene dayandığının somut delillerle kanıtlanmadığı gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararı davalı temyiz etmiştir.

4857 sayılı İş Kanunu’nun 18. maddesi işverene, işçinin davranışlarından ve yeterliliğinden kaynaklanan nedenlerle iş sözleşmesini feshetme yetkisi vermiştir. İşçinin davranışlarından kaynaklanan fesihte takip edilen amaç, işçinin daha önce işlediği iş sözleşmesine aykırı davranışları cezalandırmak veya yaptırıma bağlamak değil; onun sözleşmesel yükümlülükleri ihlale devam etmesi, tekrarlaması rizikosundan kaçınmaktır. İşçinin davranışları nedeniyle iş sözleşmesinin feshedilebilmesi için, işçinin iş sözleşmesine aykırı, sözleşmeyi ihlal eden bir davranışının varlığı gerekir. İşçinin kusurlu davranışı ile sözleşmeye aykırı davranmış ve bunun sonucunda iş ilişkisi olumsuz bir şekilde etkilenmişse işçinin davranışından kaynaklanan geçerli bir fesih söz konusu olur. Buna karşılık, işçinin kusur ve ihmaline dayanmayan sözleşmeye aykırı davranışlarından dolayı işçiye bir sorumluluk yüklenemeyeceğinden işçinin davranışlarından kaynaklanan geçerli fesih nedeninden de bahsedilemez.

İşçinin davranışlarından ve yeterliliğinden kaynaklanan nedenler, aynı yasanın 25. maddesinde belirtilen nedenler yanında, bu nitelikte olmamakla birlikte, işyerlerinde işin görülmesini önemli ölçüde olumsuz etkileyen nedenlerdir. İşçinin davranışlarından veya

yetersizliğinden kaynaklanan nedenlerde, iş ilişkisinin sürdürülmesinin işveren açısından önemli ve makul ölçüler içinde beklenemeyeceği durumlarda, feshin geçerli nedenlere dayandığını kabul etmek gerekecektir.

İşçinin davranışlarından ve yeterliliğinden kaynaklanan nedenler, aynı yasanın 25. maddesinde belirtilen nedenler yanında, bu nitelikte olmamakla birlikte, işyerlerinde işin görülmesini önemli ölçüde olumsuz etkileyen nedenlerdir. İşçinin davranışlarından veya

yetersizliğinden kaynaklanan nedenlerde, iş ilişkisinin sürdürülmesinin işveren açısından önemli ve makul ölçüler içinde beklenemeyeceği durumlarda, feshin geçerli nedenlere dayandığını kabul etmek gerekecektir.

İşçinin davranışlarına dayanan fesih, her şeyden önce, iş sözleşmesinin işçi tarafından ihlal edilmesini şart koşmaktadır. Bu itibarla, önce işçiye somut olarak hangi sözleşmesel yükümlülüğün yüklendiği belirlendiği, daha sonra işçinin, hangi davranışı ile somut sözleşme yükümlülüğünü ihlal ettiğinin eksiksiz olarak tespit edilmesi gerekir. Şüphesiz, işçinin iş sözleşmesinin ihlali işverene derhal feshetme hakkını verecek ağırlıkta olmadığı da bu bağlamda incelenmelidir. Daha sonra ise, işçinin isteseydi yükümlülüğünü somut olarak ihlal etmekten kaçınabilip kaçınamayacağının belirlenmesi gerekir. İşçinin somut olarak tespit edilmiş sözleşme ihlali nedeniyle işverenin işletmesel menfaatlerinin zarar görmüş olması şarttır.

İşçinin yükümlülüklerinin kapsamı bireysel ve toplu iş sözleşmesi ile yasal düzenlemelerde belirlenmiştir. İşçinin kusurlu olarak (kasten veya ihmalle) sebebiyet verdiği sözleşme ihlalleri, sözleşmenin feshi açısından önem kazanır. Geçerli fesih sebebinden bahsedilebilmesi için, işçinin sözleşmesel yükümlülüklerini mutlaka kasıtlı ihlal etmesi şart değildir. Göstermesi gereken özen yükümlülüğünün ihlal edilerek ihmali davranış ile ihlali yeterlidir. Buna karşılık, işçinin kusuruna dayanmayan davranışları, kural olarak işverene işçinin davranışlarına dayanarak sözleşmeyi feshetme hakkı vermez. Kusurun derecesi, iş sözleşmesinin feshinden sonra iş ilişkisinin arz edebileceği olumsuzluklara ilişkin yapılan tahminî teşhislerde ve menfaatlerin tartılıp dengelenmesinde rol oynayacaktır.

İşçinin iş sözleşmesini ihlal edip etmediğinin tespitinde, sadece asli edim yükümlülükleri değil; kanundan veya dürüstlük kuralından doğan yan edim yükümlülükleri ile yan yükümlerin de dikkate alınması gerekir. Sadakat yükümü, sözleşmenin taraflarına sözleşme ilişkisinden doğan borçların ifasında, karşı tarafın şahsına, mülkiyetine ve hukuken korunan diğer varlıklarına zarar vermeme, keza sözleşme ilişkisinin kapsamı dışında sözleşme ile güdülen amacı tehlikeye sokacak özellikle karşılıklı duyulan güveni sarsacak her türlü davranıştan kaçınma yükümlülüğünü yüklemektedir.

İşçinin iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerini kusurlu olarak ihlal ettiğini işveren ispat etmekle yükümlüdür.