muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2010/14220, Karar No: 2011/4275, Tarih: 05.04.2011

**6. Hukuk Dairesi         2010/14220 E.  ,  2011/4275 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı paydaşlığın giderilmesi davasına dair karar bir kısım davalılar tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Dosya kapsamına, toplanan delillere, mevcut deliller mahkemece takdir edilerek karar verilmiş olmasına ve takdirde de bir isabetsizlik bulunmamasına, taşınmazın cinsi, yüzölçümü, pay oranları, paydaş sayısı, imar yasası ve mevzuatı uyarınca aynen taksim edilemeyeceğinin ve taşınmazın değerinin satış aşamasında tesbit edilebileceğinin anlaşılmasına göre yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA ve taşınmaz malın satış bedelinden payına düşecek paranın %09.9 oranında hesaplanacak onama harcından peşin alınan 17.15.-TL’nın mahsubu ile bakiyesinin temyiz edenden alınmasına, 5.4.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/12164, Karar No: 2022/6003, Tarih: 28.03.2022

**4. Hukuk Dairesi         2021/12164 E.  ,  2022/6003 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki tahkim davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı itirazın reddine dair verilen kararın süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacı vekili, 12/08/2011 tarihinde davalının trafik sigortacısı olduğu araç ile müvekkilinin sevk ve idaresindeki bisikletin karıştığı trafik kazası neticesinde %31,3 oranında malul kaldığını belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdili 4.500,00 TL sürekli iş göremezlik, 500,00 TL geçici iş göremezlik ile bakıcı giderinin davalıdan tahsilini talep etmiş, sürekli iş göremezlik talebini 200.000,00 TL’ye yükseltmiştir.

Davalı vekili, başvurunun reddini savunmuştur.

Sigorta Hakem Heyeti tarafından, iddia, savunma, yapılan yargılama ve toplanan delillere göre; başvurunun kabulü ile 199.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı,500,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 500,00 TL geçici bakıcı gideri tazminatı olmak üzere toplam 200.000,00 TL maddi tazminatın 13.11.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş; karara davalı vekili tarafından itiraz edilmiştir.

Sigorta İtiraz Hakem Heyeti tarafından itirazın reddine dair karar, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, hakem heyeti kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava, trafik kazasından kaynaklanan cismani zarar nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir.

Haksız fiil sonucu çalışma gücünde kayıp olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması halinde, zararın kapsamının tespiti açısından maluliyetin varlığı ve oranının doğru bir şekilde belirlenmesi gerekmektedir. Söz konusu belirlemenin ise Adli Tıp Kurumu İhtisas Dairesi veya Üniversite Hastanelerinin Adli Tıp Anabilim Dalı bölümleri gibi kuruluşlarının çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden kaza tarihi 12.08.2011 tarihinde yürürlükte olan yönetmelik hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir.

Maluliyete ilişkin alınacak raporların 11.10.2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğüne, 11.10.2008- 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü Ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğine, 01.09.2013 tarihinden sonra Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliğine, 01.06.2015-20.02.2019 tarihleri

arasında Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması Ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliğine, 20.02.2019 tarihinden sonra Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir.

arasında Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması Ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliğine, 20.02.2019 tarihinden sonra Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir.

Somut olayda; kaza neticesinde davacının maruz kaldığı yaralanmaya ilişkin olarak Balıkesir Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı tarafından düzenlenen 22.03.2019 tarihli maluliyet raporunda Çalışma Gücü Ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerine göre %31,3 oranında sürekli maluliyetinin olduğu belirlenmiştir. Uyuşmazlık Hakem Heyetince alınan 08.07.2020 tarihli Sütçü İmam Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından düzenlenen raporda Çalışma Gücü Ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerine göre %40 oranında sürekli maluliyetinin olduğu tespit edilerek hükme esas alınmıştır.

Yukarıda bahsi geçen davacının yaralanmasından kaynaklanan sürekli maluliyetine ilişkin raporlarda aynı yönetmelik hükümlerine göre belirlenmesine rağmen tespit edilen oranlar arasında açık çelişki bulunmakta olup, hakem heyetince bu konuda yeni bir rapor da alınmadığından yapılan araştırma yetersiz bulunmuştur. Yine davacı tarafından %31,3 oranında sürekli maluliyetin kabul edilmesine rağmen talep aşılarak %40 oranında sürekli maluliyetin hükme esas alınarak zararın belirlenmesi doğru görülmemiştir.

Bu durumda Hakem Heyetince; yukarıda belirtilen açıklamalar ışığında, kaza tarihi tarihinde yürürlükte bulunan "Çalışma Gücü Ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği " hükümlerine göre, Balıkesir Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı tarafından düzenlenen 22.03.2019 tarihli maluliyet raporu ile 108.07.2020 tarihli Sütçü İmam Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından düzenlenen rapor değerlendirilmek suretiyle, TK İhtisas Kurulu'ndan ya da üniversitelerin adli tıp anabilim dalı başkanlıklarından, davacının kalıcı işgöremezliğe maruz kalıp kalmadığı ve oranı konusunda, yine maluliyeti ile kaza arasındaki illiyet bağı da değerlendirilerek, dosya kapsamında yer alan raporlar arasındaki çelişkileri de gideren ayrıntılı, gerekçeli ve denetime elverişli rapor alınması; daha sonra bu rapor doğrultusunda gerekirse hesap raporu alınması suretiyle oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeyle yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

3-Sorumluluğu doğuran olayın, zarar görenin vücut bütünlüğünü ihlal etmesi hali 6098 sayılı TBK m. 54'te özel olarak hükme bağlanmıştır. Bu hüküm gereğince, vücut bütünlüğünün ihlali halinde mağdurun mal varlığında meydana gelmesi muhtemel olan azalmanın ve dolayısıyla maddi zararın türleri; tedavi giderleri, kazanç kaybı, çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar ve ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar şeklinde düzenlenmiştir.

Davacı kaza tarihinde 12 yaşında olup, adli tıp uzmanı bilirkişi heyeti raporuyla kazadaki yaralanması nedeniyle iyileşme süresi 9 ay olarak saptanmış;Hakem Heyeti'nce taleple bağlı kalınarak 500,00 TL geçici iş göremezlik tazminatına hükmedilmiştir.

Davacının kaza tarihindeki yaşı itibariyle, kazanç getiren herhangi bir işte çalışması sözkonusu olamayacağı (bu konuda davacı tarafın bir iddiası ile sunduğu somut neden ve delil bulunmadığından) ve bu yönden mahrum kalınan bir kazançtan bahsedilemeyeceğine göre; davacı çocuk için hesaplanan geçici iş göremezlik tazminatına hükmedilmemesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.

Kabule göre, Sigortacılık Kanun’unda 30/17 maddesi ile 19.01.2016 tarihli ve 29598 Resmi Gazetede yayımlanarak Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmeliğin 16/13.maddesine "Tarafların avukat ile temsil edildiği hallerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücreti, her iki taraf için de Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biridir. "hükmü eklenmiştir. Heyetçe verilen kararda davacı lehine hükmedilecek vekalet ücreti için Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmeliğin 16/13 maddesinin uygulanması gerektiği gözönüne alınarak AAÜT'nin 17. maddesi gereğince hesaplanan vekalet ücretinin 1/5'i oranında vekalet ücretine hükmedilmesi, ancak hesaplanan miktarın karar tarihinde AAÜT’de belirlenen maktu ücretin altında kalması halinde maktu ücrete hükmedilmesi gerekirken yazılı şekilde vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken yazılı şekilde nispi vekalet ücretine hükmedilmesi doğru görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE; (2) ve (3) nolu bentlerde açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalıya geri verilmesine, 28/03/2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/5996, Karar No: 2016/4210, Tarih: 24.02.2016

**7. Hukuk Dairesi         2016/5996 E.  ,  2016/4210 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava Türü : Alacak

YARGITAY İLAMI

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay'ca incelenmesi davalı ... Belediye Başkanlığı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davalı ... Belediye Başkanlığı vekilinin yerinde bulunmayan tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı temyiz harcının davalı ... Belediye Başkanlığı'na yükletilmesine, 24/02/2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/9634, Karar No: 2014/2685, Tarih: 06.03.2014

**6. Hukuk Dairesi         2013/9634 E.  ,  2014/2685 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Fatsa Sulh Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 06/03/2013

NUMARASI : 2011/732-2013/189

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı alacak davasına dair karar, davacı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Dava, kiralananın erken tahliyesi nedeni ile tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı tarafından temyiz edilmiştir.

1.Dosya kapsamına, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerekçelere göre davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde değildir.

2.Davacının erken tahliye nedeni ile hükmedilen tazminata yönelik temyizine gelince; Davacı vekili, dava dilekçesinde, davalının kiracısı olduğunu ve taşınmazı 31.12.2010 tarihinde süresinden önce tahliye ettiğini Ocak, Şubat ve Mart 2011 aylarında boş kaldığını, taşınmazı Nisan 2011 ayında kiraya verebildiğinden aylık 490 TL den toplam 1470 TL kira parasının tahsilini istemiştir. Davalı 27/09/2011 havale tarihli cevap dilekçesinde davacının dairesine aylık 450 TL karşılığında taşındığını, daha sonra kira parası konusunda anlaşamayınca kendisine haber vererek Aralık 2010 ayında kiralananı tahliye ettiğini belirtmiştir. Bu durumda taraflar arasında sözlü kira sözleşmesi bulunduğunun kabulü gerekir.

Sözleşmede, kiralananı süre bitmeden tek taraflı olarak tahliye etme hak ve yetkisi kendisine tanınmayan kiracının, kiralayanın bilgisi ve rızası olmaksızın ve haklı bir nedene de dayanmaksızın, kira süresinin bitiminden önce kiralananı tahliye etmesi sözleşmeye aykırı davranış (haksız fesih) sayılır; böylesi bir durumda kiracı, kiralayanın bu yüzden uğradığı zararı tazminle sorumludur. Ne var ki, Borçlar Kanunu’nun 98. maddesi yollamasıyla sözleşmelerde de uygulanması gereken 44. maddesi uyarınca, kiralayan da, kiralananı aynı koşullarla yeniden kiraya vermek konusunda gereken çabayı göstermeli ve böylece zararın artmasına sebebiyet vermemelidir. Aksi takdirde, artmasına sebep olduğu zarar tutarını kiracıdan isteyemez. Kiralananın tahliye edildiğinin (kiracının kiralananı iade borcunu yerine getirdiğinin) kabul edilebilmesi için, kiralananın fiilen boşaltılması yeterli değildir. Anahtarın da kiralayana teslim edilmesi gerekir. Kiracının bildirdiği tahliye tarihinin kiralayan tarafından kabul edilmemesi; başka bir ifadeyle, tahliye tarihinin taraflar arasında çekişmeli olması halinde; kiralananın fiilen boşaltıldığını ve anahtarın teslim edildiğini, böylece kira ilişkisinin kendisince ileri sürülen tarihte hukuken sona erdirildiğini kanıtlama yükümlülüğü, kiracıya aittir. Kiracı, kiralananı kendisinin ileri sürdüğü tarihte tahliye ettiğini ispatlayamazsa, kiralayanın bildirdiği tahliye tarihine itibar olunmalıdır.

Anahtarın kiralayana teslimi, hukuki işlemin içerisinde yer alan bir maddi vakıa olmakla birlikte, sözleşmenin feshine yönelik bir hukuki sonuç doğurduğundan, bunun ne şekilde ispatlanacağı hususu, yıllık kira bedelinin tutarı esas alınmak suretiyle, H.M.K.nın 200 maddesi çerçevesinde değerlendirilmelidir. Eş söyleyişle, yıllık kira bedelinin tutarı senetle ispat sınırının üzerindeyse ve kiralayanın açık muvafakati yoksa bu yön kiracı tarafından ancak yazılı delille ispatlanabilir; tanık dinlenemez.

Bir davada, kiralananın hangi tarihte tahliye edilmiş olduğu yukarıdaki ilkeler çerçevesinde saptandıktan sonra mahkemece yapılması gereken, tahliye tarihi ile kiralananın aynı koşullarla yeniden kiraya verilebileceği tarih arasındaki makul sürenin belirlenmesi, bu makul sürenin mutlaka bilirkişi aracılığıyla belirlenmesi ve belirlenecek bu süreyle sınırlı olarak kiracının sorumluluğuna hükmedilmesi gerekir. Kira parasının miktarını ise davacı kiralayan, HMK 200. maddesi çerçevesinde kanıtlaması gerekir. Mahkemece yukarıda anlatılan ilkeler göz önünde bulundurularak kira bedeli, tahliye tarihi ve makul kira süresi tespit edilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesi doğru değildir.

Hüküm bu nedenlerle bozulmalıdır.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile 6100 sayılı HMK.ya 6217 Sayılı Kanunla eklenen geçici 3.madde hükmü gözetilerek HUMK.nın 428.maddesi uyarınca hükmün BOZULMASINA, istek halinde peşin alınan temyiz harcının temyiz edene iadesine, 06.03.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/5728, Karar No: 2019/4956, Tarih: 04.04.2019

**8. Ceza Dairesi         2017/5728 E.  ,  2019/4956 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hakkı olmayan yere tecavüz

HÜKÜM : Mahkumiyet

Gereği görüşülüp düşünüldü:

1- Sanıklar ... ve ... hakkında hakkı olmayan yere tecavüz suçundan kurulan hükümlerin temyiz incelemesinde:

Yapılan yargılamaya, dosya içeriğine, toplanıp karar yerinde gösterilen ve değerlendirilen delillere, oluşa ve mahkemenin soruşturma sonucunda oluşan inanç ve takdirine, suçun oluşumuna ve niteliğine uygun kabul ve uygulamasına, hukuka uygun, yasal ve yeterli olarak açıklanan gerekçeye göre sanık ... müdafiinin, sanığın suç işleme kastının bulunmadığına, sanık ... müdafiinin suça konu eşyaların sanığa ait olmadığına yönelik temyiz itirazları yerinde görülmediğinden reddiyle hükümlerin ONANMASINA,

2- Sanık ... hakkında hakkı olmayan yere tecavüz suçundan kurulan hükmün temyiz incelemesinde:

Sanık ... müdafiine gerekçeli kararın 16.05.2016 tarihinde tebliğ edildiği, sanık müdafiinin 23.05.2016 tarihinde Uyap sisteminden temyiz ettiği ve temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşılmakla tebliğnamedeki red düşüncesine iştirak edilmemiştir.

Sanık müdafii tarafından UYAP üzerinden gönderilen 25.04.2016 tarihli dilekçe ile, mesleki mazeretinden dolayı 26.04.2016 tarihli celseye katılamayacağını, duruşma gününün UYAP üzerinden öğrenilmesini talep etmiş olmasına karşın, mahkemece bu dilekçe ile ilgili bir değerlendirilme yapılmadan sanık müdafiinin yokluğunda karar verilmek suretiyle savunma hakkının kısıtlanması,

Yasaya aykırı, ... müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan sair yönler incelenmeksizin hükümlerin bu sebepten dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nun 321. maddesi gereğince BOZULMASINA, 04.04.2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/10344, Karar No: 2013/10732, Tarih: 13.05.2013

**22. Hukuk Dairesi         2013/10344 E.  ,  2013/10732 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA : Davacı, cezai şart ve manevi tazminat ile ücret alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, davanın açılmamış sayılmasına karar vermiştir.

Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, iş sözleşmesinin haksız olarak feshedildiğini ileri sürerek bakiye süre ücreti cezai şart ve manevi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı, ücretin ve cezai şartın talep edilemeyeceğini manevi tazminatın ise koşullarının oluşmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, davacının duruşma günü davayı takipsiz bıraktığı gerekçesi ile dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilmesinden itibaren üç ay süre geçmesine rağmen yenilenmeyen davanın 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 320/son. maddesine göre açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Temyiz:

Davacı vekili, duruşma gününün usulüne uygun tebliğ edilmeden yokluğunda yargılama yapılarak dosyanın işlemden kaldırıldığı, bunun sonucunda davanın açılmamış sayılmasına karar verildiği gerekçesi ile kararı temyiz etmiştir.

Gerekçe:

Yargılamanın hukuka uygun ve sağlıklı bir biçimde sürdürülebilmesi, iddia ve savunmanın özgürce ileri sürülebilmesi ve delillerin eksiksiz olarak toplanıp tartışılabilmesi, öncelikle tarafların yargılamadan haberdar edilmeleri ile olanaklıdır.

Vekaletname sunulduktan sonra tebligatların vekile yapılması gerekir. Kural olarak vekil vasıtasıyla takip edilen işlerde tebligat vekile yapılır (Tebligat Kanunu m.11). Vekil ile takip edilen davada asil duruşmada bizzat bulunsa dahi tebliğin ona değil, vekiline yapılması zorunludur. Davanın tarafları ile vekillerinin davaya ilişkin işlemleri öğrenebilmesi için, tebligatın usulüne uygun olarak yapılması, duruşma gün ve saatinin kendilerine bildirilmesi gerekmektedir. Duruşma günü ile tebligatın yapıldığı tarih arasında makul bir süre olmalıdır. Aksi takdirde tarafların hakları kısıtlanmış olur.

Yargılama sırasında yapılan tebliğlerle ilgili tebliğ mazbatalarının ve ilgili diğer belgelerin dosyaya konulması gerekir. 7201 sayılı Tebligat Kanunu ve bu Kanun'un uygulanması için çıkarılan Tüzük hükümleri tamamen şeklidir ve titizlikle uygulanması gerekir. Bir davada yapılan tebligatların usulüne uygun olarak yapılıp yapılmadığını hâkim kendiliğinden denetlemelidir. Davanın taraflarının, usul hukuku hükümlerine aykırı olarak açıklama ve ispat hakkını kullanmalarının kısıtlanması, iddia ve savunma hakkının kısıtlanması sonucunu doğurur.

Dosya içeriğine göre davalının temyizi üzerine mahkemenin 13.6.2007 gün, 2004/1160 esas, 2007/379 karar sayılı kararı Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin 12.4.2012 gün, 2012/1736 esas, 2012/ 12481 karar sayılı ilamı ile "taraflar arasındaki sözleşme uyarınca belirlenen cezai şarttan bir indirim yapılmadan karar verilmesinin isabetli olmadığı" gerekçesi ile bozulmuştur. Mahkemece bozma öncesi dava vekilince yeni adres bildirildiği ve ıslah dilekçesinde yeni adresi yazılı olduğu halde, bozma ilamı ve duruşma gün saat bildirir tebligat önceki vekilin adresine gönderilmiş kadrolu olarak çalışması sebebi ile tebligat önceki vekil tarafından iade edilmiştir. Davacı vekili Av. ...'ın bildirdiği adrese tebliğ yapılmadığı gibi mahkemece takip edilmediği gerekçesi ile dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilmiştir. Davacı tarafından yenileme işlemi yapılmaması ve üç aylık sürenin geçmesi sebebi ile 11.02.2013 tarihinde davanın açılmamış sayılmasına karar verillmiştir. Gerekçeli karar ise adres değişikliğini bildiren vekil Av. ...'a tebliğ edilmiştir. Bozma ilamı ve duruşma gününün tebliğ işlemlerinin, yasal mevzuat kapsamında yöntemince yapılmadığı ve bu nedenle geçersiz olduğu açıktır. Bu itibarla, davacıya 36. maddesinde de açıklanan iddia hakkı ile 6100 sayılı Kanun'un 27. maddesinde belirtilen hukuki dinlenilme hakkını kullanabilmesi için Bozma ilamı ve duruşma gün saat bildirir davetiyenin Tebligat Kanunu ve ilgili tüzük hükümlerine uygun şekilde tebliğ edilmesi zorunludur. Kamu düzenine ilişkin bu yönün gözardı edilerek, davacının yokluğunda yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve kanuna aykırı olup bozma sebebidir.

Sonuç:Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, bozma sebebine göre sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 13.05.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/10006, Karar No: 2019/11378, Tarih: 30.09.2019

**17. Ceza Dairesi         2019/10006 E.  ,  2019/11378 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇLAR : Hırsızlık, iş yeri dokunulmazlığının ihlali

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel mahkemece suça sürüklenen çocuk hakkında hırsızlık ve iş yeri dokunulmazlığının ihlali suçlarından verilen hükümler temyiz edilmekle, başvuruların süresi ve kararların niteliği ile suçların tarihine göre dosya görüşüldü:

Suça sürüklenen çocuğun savunmasının alındığı 10.07.2015 tarihli duruşmada hazır olan pedagog bilirkişinin, suça sürüklenen çocuğun işlediği fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını kavrayabilecek ve sorulan soruları algılayabilecek düzeyde olduğunu beyan etmesine karşın; dosya arasında bulunan aynı mahkemenin 2015/645 Esas sayılı dosyasına sunulan sosyal inceleme raporu içeriğine göre ise psikolog bilirkişinin 02.07.2015 tarihli raporunda suça sürüklenen çocuğun olayları değerlendirme, yorumlama ve yargılamada zayıf olduğunu, zeka geriliğinden şüphelenilebileceğini, yaptığı fiilin bilincinde ve sonuçlarını kavrayabilecek durumda olmadığı kanaatini belirttiğinin anlaşılmasına göre; suça sürüklenen çocuğun inceleme konusu 22.05.2015 tarihli suçlar yönünden; 5237 sayılı TCK'nun akıl hastalığını düzenleyen 32. maddesinde öngörülen kriterlere göre ''Sanığın suç tarihinde işlediği eylemin hukuki anlam ve sonuçlarını algılama ve davranışlarını yönlendirme yeteneğinde tamamen ya da önemli derecede azalma olup olmadığı" araştırılıp, ''İşlediği fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını algılama veya bu fiille ilgili olarak davranışlarını yönlendirme yeteneğinin önemli derecede azalıp azalmadığı" hususu yöntemince rapor ile saptanılıp, sonucuna göre hukuki durumunun belirlenmesi gerektiği gözetilmeden, eksik kovuşturma ile yazılı şekilde hükümler kurulması,

Bozmayı gerektirmiş, o yer Cumhuriyet Savcısı ve suça sürüklenen çocuk ... müdafiinin temyiz nedenleri bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, diğer yönleri incelenmeyen hükümlerin açıklanan nedenle tebliğnameye uygun olarak BOZULMASINA, 30.09.2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.