muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2009/12219, Karar No: 2010/7669, Tarih: 23.06.2010

**4. Hukuk Dairesi         2009/12219 E.  ,  2010/7669 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... ve diğerleri aleyhine 29/06/2007 gününde verilen dilekçe ile tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 16/09/2008 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacı vekili ile davalılar ..., ... vekilleri taraflarından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre tarafların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.

2-Tarafların diğer temyiz itirazına gelince; dava, rücu yolu ile tazminat istemine ilişkindir. Yerel mahkemece, davalılardan ...’ne yönelik istem, kusuru bulunmadığı gerekçesiyle reddedilmiş; diğer davalılara yönelik istemin ise bir bölümü kabul edilmiş; karar, taraflarca temyiz olunmuştur.

Davacı ..., davalılardan ...’un sürücüsü olduğu araçta bulunan ve bu sırada meydana gelen trafik kazasında yaşamını yitiren katılımcısının yakınlarına ödenen ölüm aylığı peşin sermaye değeri ile işlemiş faizinin davalılardan alınmasını istemiştir.

Dava konusu olayın, gündüz vakti, ıslak ve kaygan zeminli virajda, direksiyon yönetiminin kaybedilmesi nedeniyle meydana geldiği; kaza tespit tutanağına göre olay yerinde uyarıcı trafik işaretlemesi bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Yerel mahkemece benimsenen bilirkişi raporunda, davalı sürücünün tam kusurlu olduğu, diğer davalı ...’nün ise kusuru bulunmadığı belirtilmiştir.

Olay yerinde trafik işaretlemesi bulunmaması ...’nün bölüşük kusurunu oluşturur. Diğer yandan, kazanın gündüz meydana gelmiş olması da davalı ...’nün kusurunu ortadan kaldırmaz.

Yerel mahkemece, karar vermeye yeterli ve elverişli olmayan bilirkişi raporuna göre karar verilmiş olması usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda (2) sayılı bentte gösterilen nedenlerle davacı ile davalılardan ... yararına BOZULMASINA, davacı ile davalının öteki temyiz itirazlarının ilk bentteki nedenlerle reddine; diğer davalı ...’nün temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına ve temyiz eden davalı ...'dan peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 23/06/2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/15330, Karar No: 2023/2686, Tarih: 16.05.2023

**2. Ceza Dairesi         2022/15330 E.  ,  2023/2686 K.**

**"İçtihat Metni"**

B O Z M A Ü Z E R İ N E

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkûmiyet

Suça sürüklenen çocuklar hakkında bozma üzerine kurulan hükümlerin; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33. maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8. maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun 305. maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 260/1. maddesi gereği temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310. maddesi gereği temyiz isteklerinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317. maddesi gereği temyiz isteklerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1.... Cumhuriyet Başsavcılığının, 30.06.2015 tarihli ve 2015/6331 Esas No'lu iddianamesi ile suça sürüklenen çocuklar hakkında olay günü, gece vakti şikâyetçiye ait Kahve Deposu isimli iş yerinin sürgülü kapısını iterek açıp, içeriden 275,00 TL para ve Nokıa marka bir adet cep telefonu çalmaları şeklindeki eylemleri nedeniyle hırsızlık suçundan 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 142/2-h, 143/1 ve 31/2. maddeleri gereğince cezalandırılmalarına karar verilmesi istemiyle kamu davaları açılmıştır.

2. ... 2. Çocuk Mahkemesinin, 11.02.2016 tarihli ve 2015/298 Esas, 2016/47 Karar sayılı kararı ile suça sürüklenen çocuklar hakkında hırsızlık suçundan 5237 sayılı Kanun'un 142/2-h, 143/1, 31/2 ve 62. maddeleri uyarınca 3 yıl 1 ay 15 gün hapis cezası ile cezalandırılmalarına karar verilmiştir.

3. ... 2. Çocuk Mahkemesinin, 11.02.2016 tarihli ve 2015/298 Esas, 2016/47 Karar sayılı kararının suça sürüklenen çocuklar müdafileri tarafından temyizi üzerine Yargıtay 2. Ceza Dairesinin 28.09.2021 tarihli ve 2020/12851 Esas, 2021/15290 Karar sayılı kararı ile, suça sürüklenen çocuklar hakkında sosyal inceleme raporu alınması gerektiğinin gözetilmemesi gerekçesiyle hükümlerin bozulmasına karar verilmiştir.

4. Bozma üzerine yapılan yargılama neticesinde, ... 2. Çocuk Mahkemesinin, 31.05.2022 tarihli ve 2021/415 Esas, 2022/382 Karar sayılı kararı ile sosyal inceleme raporları alındıktan sonra, suça sürüklenen çocuklar hakkında hırsızlık suçundan 5237 sayılı Kanun'un 142/2-h, 143/1, 31/2 ve 62. maddeleri uyarınca 3 yıl 1 ay 15 gün hapis cezası ile cezalandırılmalarına karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Suça sürüklenen çocuk ... müdafiinin temyiz isteği, müvekkili hakkında verilen kararın hukuka aykırı olduğuna, beraatine karar verilmesi gerektiğine, müvekkili hakkında lehe olan hükümlerin yöntemince tatbik edilmediğine,

Suça sürüklenen çocuk ... müdafiinin temyiz isteği ise, verilen kararın usûl ve yasaya aykırı olduğuna, kararın incelenerek bozulmasını talep ettiğine ve re'sen dikkate alınacak sebeplere, ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Suça sürüklenen çocuk ... müdafiinin temyiz isteği, müvekkili hakkında verilen kararın hukuka aykırı olduğuna, beraatine karar verilmesi gerektiğine, müvekkili hakkında lehe olan hükümlerin yöntemince tatbik edilmediğine,

Suça sürüklenen çocuk ... müdafiinin temyiz isteği ise, verilen kararın usûl ve yasaya aykırı olduğuna, kararın incelenerek bozulmasını talep ettiğine ve re'sen dikkate alınacak sebeplere, ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Suça sürüklenen çocukların geceleyin sayılan zaman dilimi içerisinde, şikâyetçiye ait Kahve Deposu isimli iş yerine, iş yerinin camını itmek suretiyle açıp girdikleri, içeride bulunan 275,00 TL para ve cep telefonunu aldıkları Yerel Mahkemece kabul edilmiştir.

20.06.2015 tarihli CD İzleme ve Tespit Tutanağı dava dosyasında mevcut olup, suça sürüklenen çocuklar da suçlarını ikrar etmişlerdir.

IV. GEREKÇE

Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin suça sürüklenen çocuklar tarafından gerçekleştirildiğinin olay yerine ait kamera görüntüleri ile saptandığı ve suça sürüklenen çocukların üzerlerine atılı suçu ikrar ettikleri, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eyleme uyan suç vasfı ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği ve sonuç ceza miktarı dikkate alındığında Mahkeme tarafından uygulanabilecek başkaca lehe hüküm bulunmadığı anlaşıldığından, suça sürüklenen çocuklar müdafilerinin yerinde görülmeyen temyiz sebepleri reddedilmiştir.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle ... 2. Çocuk Mahkemesinin, 31.05.2022 tarihli ve 2021/415 Esas, 2022/382 Karar sayılı kararında suça sürüklenen çocuklar müdafilerince öne sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden suça sürüklenen çocuklar müdafilerinin temyiz sebeplerinin reddiyle hükümlerin, Tebliğname’ye uygun olarak ONANMASINA, dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 16.05.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/8427, Karar No: 2013/15913, Tarih: 14.11.2013

**1. Hukuk Dairesi         2013/8427 E.  ,  2013/15913 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ : TAPU İPTALİ VE TESCİL,TAZMİNAT,ECRİMİSİL

Yanlar arasında görülen tapu iptal, tescil, tazminat ve ecrimisil davası sonunda, yerel mahkemece davanın, reddine ilişkin olarak verilen karar davacılar vekili tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi ...'un raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı tapu iptali, tescil,tazminat ve ecrimisil isteğine ilişkindir.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden, davacılar miras bırakanı ...’ın 27.11.2008 tarihinde dul ve çocuklu olarak öldüğü geride mirasçı olarak 8 çocuğun kaldığı,murisin adına kayıtlı 3 parsel sayılı taşınmazda 6 bağımsız bölümden oluşan apartmanın 4 no’lu bağımsız bölümünü 28.12.1993 tarihinde davalılardan 21.01.1973 doğumlu oğlu ...’a satış suretiyle devrettiği, onun da söz konusu 4 no’lu daireyi 03.11.1997 tarihinde diğer davalı ...’e satış suretiyle temlik ettiği anlaşılmaktadır.

Davacılar, miras bırakanının davalıya yapmış olduğu temlikin mirasçıdan mal kaçırma amaçlı ve muvazaalı olduğunu ileri sürerek eldeki davayı açmış, mahkemece yapılan yargılama sonucu, temliklerin muvazaalı olmadığı ve muvazaa iddialarının da kanıtlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verildiği görülmüştür.

Bilindiği üzere, uygulamada ve öğretide "muris muvazaası" olarak tanımlanan muvazaa, niteliği itibariyle nispi (mevsuf-vasıflı) muvazaa türüdür. Söz konusu muvazaada miras bırakan gerçekten sözleşme yapmak ve tapulu taşınmazını devretmek istemektedir. Ancak mirasçısını miras hakkından yoksun bırakmak için esas amacını gizleyerek, gerçekte bağışlamak istediği tapulu taşınmazını, tapuda yaptığı resmi sözleşmede iradesini satış veya ölünceye kadar bakma sözleşmesi doğrultusunda açıklamak suretiyle devretmektedir.

Bu durumda yerleşmiş Yargıtay İçtihatlarında ve l.4.1974 tarih 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında açıklandığı üzere görünürdeki sözleşme tarafların gerçek iradelerine uymadığından, gizli bağış sözleşmesi de Medeni Kanunu'nun 706, Borçlar Kanunu'nun 213 (TBK m.237) ve Tapu Kanunun 26. maddelerinde öngörülen şekil koşullarından yoksun bulunduğundan, saklı pay sahibi olsun veya olmasın miras hakkı çiğnenen tüm mirasçılar dava açarak resmi sözleşmenin muvazaa nedeni ile geçersizliğinin tespitini ve buna dayanılarak oluşturulan tapu kaydının iptalini isteyebilirler.

Hemen belirtmek gerekir ki bu tür uyuşmazlıkların sağlıklı, adil ve doğru bir çözüme ulaştırılabilmesi, davalıya yapılan temlikin gerçek yönünün diğer bir söyleyişle miras bırakanın asıl irade ve amacının duraksamaya yer bırakmayacak biçimde ortaya çıkarılmasına bağlıdır. Bir iç sorun olan ve gizlenen gerçek irade ve amacın tespiti ve aydınlığa kavuşturulması genellikle zor olduğundan bu yöndeki delillerin eksiksiz toplanılması yanında birlikte ve doğru şekilde değerlendirilmesi de büyük önem taşınmaktadır. Bunun için de ülke ve yörenin gelenek ve görenekleri, toplumsal eğilimleri, olayların olağan akışı, miras bırakanın sözleşmeyi yapmakta haklı ve makul bir nedeninin bulunup bulunmadığı, davalı yanın alış gücünün olup olmadığı, satış bedeli ile sözleşme tarihindeki gerçek değer arasındaki fark, taraflar ile miras bırakan arasındaki beşeri ilişki gibi olgulardan yararlanılmasında zorunluluk vardır.

Öte yandan, miras bırakan tarafından sağlığında hak dengesini gözeten, kabul edilebilir ölçüde ve tüm mirasçıları kapsar biçimde bir paylaştırma yapılmışsa, mal kaçırmak kastından söz edilmeyeceğinden olayda 1.4.1974 tarih 1/2 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararının uygulanamayacağı da kuşkusuzdur.

Somut olaya yukarıdaki ilkeler ışığında bakıldığında, miras bırakanın adına kayıtlı 3 parsel sayılı taşınmazda 6 bağımsız bölümden oluşan apartmanda 1, 2, ve 3 nolu bağımsız bölümlerin halen muris adına kayıtlı olduğu, murisin başka eşten olma çocuğu davacı ...,aynı eşten olma çocukları davacı ..., davalı ..., dava dışı , , , ve ...'i mirasçı olarak bıraktığı, murisin dava dışı çocuğu ve ...'e de dava konusu 3 parselde bağımsız bölümler temlik ettiği ve onlar ve kayıt malikleri aleyhine eldeki davanın davacıları tarafından muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı olarak dava açıldığı, davacı ... ile murisin diğer çocukları arasında ...'in murisin çocuğu olup olmadığına dair davanın görüldüğü ve davacı ...'in murisin çocuğu olduğunun ... Kurumu raporu ile saptandığı ve yine aralarında tazminat davasının olduğu görülmektedir.

Esasen yukarıda da değinildiği üzere muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı olarak açılan davaların hukuki dayanağını teşkil eden 01.04.1974 tarih ve 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında miras bırakanın gerçek iradesinin mirasçıdan mal kaçırma olması halinde uygulanabilirliğinin kabulü gerekir. Bir başka ifade ile murisin iradesi önem taşımaktadır.

Mahkemece toplanan deliller yukarıda açıklanan ilkeler çerçevesinde değerlendirildiğinde, miras bırakının yapmış olduğu temlikle ilgili olarak gerçek amaç ve iradesinin mirasçıdan mal kaçırmak olduğu ve bu amaçla temliklerin gerçekleştirildiği, gözetildiğinde işlemin muvazaalı olduğu tartışmasızdır. Diğer davalı ...'in ise bedel ödediğini kanıtlayamadığı ve davalı ...'in komşusu olduğu anlaşıldığından taraflar arasındaki ilişkiyi bilen veya bilebilecek durumda olup, iyiniyet iddiasında bulunamayacağı açıktır.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 07.02.1990 tarih ve 1989/3–602 Esas 1990/56 karar sayılı ilamında kabul edildiği gibi murisin mirasçılarından mal kaçırmak amacıyla yaptığı muvazaaya dayanan devir ve temlikler geçersiz olduğundan, davaya konu taşınmazı muvazaalı olarak iktisap eden davalının işgali iyi niyetli sayılamaz ve kendisinden mal kaçırılan davacılar, murisin ölüm tarihinden başlayarak dava tarihine kadar geçen süre için ecrimisil isteyebilirler

Bilindiği üzere; muvazaa nedenine dayalı olarak verilen kararlar yenilik doğurucu değil, açıklayıcı nitelik taşırlar.

Bu suretle oluşan kararlara konu işlemler yapıldıkları tarihten itibaren butlanla malüldür ve yapılmamış sayılırlar.

Öte yandan, muvazaalı işleme taraf olan, kişinin iyiniyetli olduğundan sözetme olanağı da yoktur. Tarafı bulunduğu işlem yok hükmünde olup, bu suretle oluşan tescil de yolsuz tescil niteliğinde olduğunduğundan, murisin ölüm tarihinden itibaren ecrimisil talep edilebilir.

Hal böyle olunca açılan tapu iptali ve tescil davasının kabulü ile belirlenecek ecrimisil miktarına hükmedilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile yazılı olduğu üzere hüküm kurulmuş olması doğru değildir.

Davacıların, temyiz itirazları yerindedir. Kabulü ile hükmün açıklanan nedenden ötürü (6100 sayılı Yasanın geçici 3.maddesi yollaması ile) 1086 sayılı HUMK'nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 14.11.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/331, Karar No: 2008/32, Tarih: 14.01.2008

**(Kapatılan)16. Hukuk Dairesi         2008/331 E.  ,  2008/32 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :KADASTRO MAHKEMESİ

Taraflar arasında kadastro tesbitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında 116 ada 36 parsel sayılı 599.377,91 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz ham toprak vasfıyla Hazine adına tespit edilmiştir. Davacı, yasal süresi içinde kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın reddine ve çekişmeli parselin tespit gibi tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 36.maddesinin mahkemece verilen süreye riayet etmeyen taraf aleyhine uygulanabilmesi için ara kararında hakim, katip, mübaşir, yerel bilirkişi adayı, tanık, teknik bilirkişiye verilecek ücretlerle vasıta parasının, yapılacak tebligatlarla ilgili masrafların kalemler halinde gösterilip, bu ücretlerin temini ve yatırılması için ilgiliye makul bir süre tanınmalı, ilgiliye tanınacak süre ile keşif günü arasında da bilirkişi adayları ve tanıklara davetiye tebliğ edilip, arazi başında hazır olmalarının bildirilebilmesi için yine uygun bir sürenin bulunmasına özen gösterilmesi gerekmektedir. Mahkemece hükme dayanak yapılan ara kararında yapılacak tebligatlarla ilgili masraflar kalemler halinde gösterilmediği gibi, keşif için belirlenen ücretin keşiften en geç iki gün öncesine kadar mahkeme veznesine depo etmesi davacıdan istenmiştir. Keşif ücretinin yatırılması için verilen süreye göre bilirkişi adayı ve tanıklara çıkarılacak davetiyeler için tanınan süre yeterli bulunmamaktadır. Bilirkişi adayı ve tanıklar adına çıkarılacak davetiyeler için verilen sürenin yeterli olmadığı açıkça belli olan bu ara kararına dayanılarak keşif delilinden vazgeçmiş sayılmasına karar verilemez. Süreler tayin edilirken Tebligat Tüzüğü'nün 12.maddesinin mutlaka gözönünde bulundurulması gerekir. Tüzüğün anılan maddesine göre "Tüzüğün 8.maddesinde sayılan vasıtalarla yapılanlar dışındaki her nevi tebliğ evrakı ve davetiyelerin alakalılara ulaşması ve alakalıların tebliğin veya davetiyenin icaplarını yerine getirebilmesi için bu evrakı çıkaran merci tarafından tayin edilecek müddetin hesabında evrakın gönderileceği mahallin yakınlık veya uzaklığı, mevsimin yaz veya kış olması, nakil vasıtalarının durumu gibi hususlar nazara alınır. Bu suretle tayin edilecek müddet, tebliği çıkaran merciin bulunduğu köy veya belediye hududu dahilinde tebligat yapılacaksa 3 günden, köyde veya aynı vilayetin diğer bir kazasında tebligat yapılacaksa 15 günden, diğer bir vilayet içinde tebligat yapılacaksa 1 aydan az olamaz" hükmü yer almış bulunmaktadır. Tebligat Tüzüğü’nün

anılan hükmü nazara alınarak mahkemenin dayanak yaptığı ara kararının sürelerle ilgili bölümü irdelendiğinde, davacıya keşif giderini yatırması için verilen en geç keşiften iki gün öncesi olan tarih ile keşif gününe kadar olan sürede, mahkemece yerel bilirkişi adayı ve tanıklara çıkarılacak davetiye için kalan süre yeterli olmadığından yapılamayacağı önceden belli olacak keşif için taraflara külfet yüklenmesinde isabet bulunmamaktadır. Davacı tarafa keşif masrafını yatırması için makul süre verilip, yerel bilirkişi ve tanıklara davetiye çıkarılmalı, arazi başında keşif icra edilip, tarafların tüm delilleri değerlendirilip sonucuna göre karar verilmelidir. Yanlış değerlendirme sonucu yazılı olduğu şekilde karar verilmesi isabetsiz bulunduğundan temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, 14.1.2008 gününde oybirliği ile karar verildi.

AB.
Yargıtay — Esas No: 2018/10946, Karar No: 2019/9477, Tarih: 14.05.2019

**5. Hukuk Dairesi         2018/10946 E.  ,  2019/9477 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasının onanması dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca ONANMASI hakkında Daireden çıkan kararı kapsayan 22/05/2018 gün ve 2017/31705 Esas - 2018/9928 Karar sayılı ilama karşı davalı ... Belediye Başkanlığı vekilince verilen dilekçe ile karar düzeltilmesi istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup gereği konuşulup düşünüldü:

-K A R A R-

Kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkin dava ve birleştirilen davanın davalı ... Belediye Başkanlığı yönünden husumetten reddine, diğer davalı ... yönünden kabulüne dair verilen karar davalı ... vekili ile birleştirilen davanın davacı vekilinin temyizi üzerine Dairemizce onanmış, bu karara karşı davalı ... Belediye Başkanlığı vekilince karar düzeltme isteminde bulunulmuştur.

Davalı ... Belediye Başkanlığı vekili kararı temyiz etmemiş olup, HMUK'nun 440.maddesi uyarınca ilk kararı temyiz etmeyen davalı idare vekili karar düzeltme isteminde bulunamayacağından, karar düzeltme dilekçesinin REDDİNE, peşin alınan karar düzeltme harcının istenildiğinde iadesine 14/05/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/28245, Karar No: 2015/17483, Tarih: 22.10.2015

**10. Hukuk Dairesi         2014/28245 E.  ,  2015/17483 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : İş Mahkemesi

Davacı, 28.05.1985 – 27.05.1989 tarihleri arasında 1479 sayılı Yasa kapsamında sigortalı olduğunun ve 01.03.2014 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlanması gerektiğinin tespiti ile birikmiş emekli maaşlarının yasal faizi ile ödenmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, ilâmında belirtildiği şekilde, davacının 28.05.1985 – 27.05.1989 tarihleri arasında 1479 sayılı Yasa'ya tabi ... sigortalısı olduğunun tespitine, 01.03.2014 tarihinden itibaren yaşlılık aylığına hak kazandığının tespitine ve birikmiş emekli aylıklarının yasal faizi ile davacıya ödenmesine yönelik hüküm kurularak, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davanın yasal dayanaklarından olan ve 01.04.1972 tarihinde yürürlüğe giren 1479 sayılı Kanunun 24 ve 25. maddelerinde “...kendi adına ve hesabına çalışanlar olarak nitelendirilen bağımsız çalışanlardan kanunla kurulu meslek kuruluşlarına yazılı olan gerçek kişiler...”, “meslek kuruluşuna yazılarak çalışmaya başladıkları tarihten itibaren” zorunlu Bağ-Kur sigortalısı sayılmışken, anılan maddelerde 19.04.1979 gün ve 2229 sayılı Kanun ile yapılan değişiklik ile meslek kuruluş kaydı zorunluluğu kaldırılarak, “kendi adına ve hesabına” çalışma koşulu ve belirtilen nitelikte çalışmaya başlama tarihi sigortalılık niteliğini kazanmak için yeterli kabul edilmiştir. 20.04.1982 tarihinde yürürlüğe giren 2654 sayılı Kanun ile yapılan düzenlemede, kendi adına ve hesabına çalışma koşuluna ek olarak “gerçek ve götürü usulde gelir vergisi mükellefi olanlar” için mükellefiyetin başlangıç tarihinden, “kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmakla beraber gelir vergisinden muaf olanlardan kanunla kurulu meslek kuruluşlarına usûlüne uygun olarak kayıtlı olanlar” kayıtlı oldukları tarihten itibaren sigortalı sayılmaktadır.

22.03.1985 tarihinde yürürlüğe giren 3165 sayılı Kanun ile yapılan değişiklikte ise, bu kez, kendi adına ve hesabına bağımsız çalışanlardan; “gerçek ve götürü usûlde gelir vergisi mükellefi olanlar, Esnaf ve Sanatkarlar Siciline kayıtlı bulunanlar veya kanunla kurulu meslek kuruluşuna usulüne uygun kayıtlı bulunanlardan” gelir vergisi mükellefi olanlar, mükellefiyetin başlangıç tarihinden, gelir vergisinden muaf olanlar ile vergi kaydı bulunmayanlar da Esnaf ve Sanatkarlar Siciline veya kanunla kurulu meslek kuruluşlarına kayıt oldukları tarihten itibaren kendiliğinden sigortalı sayılmışlardır.