muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2018/454, Karar No: 2021/1291, Tarih: 21.10.2021

23. Öte yandan Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından davalı şirkete karşı murisin hak sahiplerine bağlanan gelirin ilk peşin sermaye değeri ile yapılan diğer harcamaların tahsili istemiyle açılan rücuan tazminat davasında, mahkemece davalının ve murisin %20, doktorların toplam %30, İzmir Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesinin %20 kusurlu olduklarına ilişkin rapor doğrultusunda davanın kısmen kabulüne dair verilen karar, taraf vekillerinin temyizi üzerine 10. Hukuk Dairesinin 01.12.2015 tarihli ilamı ile yargılama aşamasında alınan kusur raporları arasındaki çelişkinin giderilmediği, ayrıca ölüm olayının meydana gelmesinde doktorların ve hastanenin kusuru bulunup bulunmadığının ortaya konulmadığı vurgulandıktan sonra, “…Bu yönde mahkemece öncelikle yapılacak iş, zamanaşımı sebebiyle ortadan kaldırılan ilgili ceza dosyasında, hastayı tıbben iyi değerlendirmeyerek tedavinin gecikmesine sebep oldukları gerekçesiyle doktorları kusurlu bulan, yine tedavi sırasında gerekli itinayı göstermeyen İzmir Tepecik Eğitim Hastanesinin de kusurlu olduğu sonucuna varan Yüksek Sağlık Şurası ile üç doktorun uyguladığı takip ve tedavinin tıp kuralarına uygun olduğu, ancak İzmir Tepecik Eğitim Hastanesinin ilk ameliyat sonrası sigortalıyı taburcu etmesinin tıp kurallarına uygun olmadığı sonucuna varan Adli Tıp 3. İhtisas Kurulu arasındaki çelişkiyi gidermek, bu arada davalı işveren yönünden kaza ile ölüm arasında illiyet bağının varlığını da irdelemek için Adli Tıp Genel Kurulu'ndan rapor almak, sonrasında iş kazasının olduğu meslek kolu ile iş sağlığı ve işçi güvenliği konusunda uzman bilirkişi kurulundan alınacak kusur raporu ile kusur oran ve aidiyetleri usulünce belirlemektir. Bu yönde, Kurum hak sahiplerinin işverene karşı açtıkları tazminat dosyasının tarafı olmadığından, o davada alınan kusur raporu, eldeki davada kesin delil niteliğinde değilse de, güçlü delil niteliğinde kabul edilmekte olduğu gözetilerek, alınacak kusur raporunda, tazminat dava dosyasının akıbeti de araştırılmalıdır….” gerekçesiyle bozulmuştur.

24. Bunların yanı sıra Uşak 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 2003/350 Esas sayılı davasında tedbirsizlik ve dikkatsizlikle ölüme neden olma suçundan doktorlar ve davalı şirket yetkilisi hakkında açılan kamu davasının 765 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 102/4. ve 104/2. maddeleri uyarınca zaman aşımı nedeniyle ortadan kaldırılmasına karar verilmiş, karar katılanlar vekilinin temyizi üzerine 12. Ceza Dairesinin 21.06.2012 tarihli ilamı ile hüküm türleri arasında yer almadığı hâlde düşme yerine ortadan kaldırmaya karar verilmesinin hatalı olduğu belirtilmek suretiyle düzeltilerek onanmıştır.

25. Adli Tıp Kurumu Morg İhtisas Dairesince murisin ölümünün peritonitin toksienfeksiyonu sonucu meydana geldiği belirtilmiş, tıbbi hata bulunup bulunmadığı hususunda tüm kayıtların temin edilerek Yüksek Sağlık Şurasına dosya ile birlikte gönderilmesi gerektiği yönünde görüş bildirilmiştir. Yüksek Sağlık Şurasının 2-3 Kasım 2006 tarihli ve 11425 sayılı kararında, hastayı tıbben iyi değerlendirmeyerek tedavinin gecikmesine neden olan doktor Mete Çiçek’in 3/8, doktor Mustafa Akın’ın 2/8, doktor Özgür Başer’in 1/8 oranında ve hastanın takip ve tedavisinde gerekli ilgi ve itinayı göstermeyen İzmir Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesinin de kusurlu olduğuna oy birliğiyle karar verilmiştir. Adli Tıp Kurumu 3. Adli Tıp İhtisas Kurulunun 11.01.2010 tarihli raporunda ise “Kişide mevcut strangüle herninin kese içerisinde ince bağırsağın mevcut olabileceği ve dolaşım bozukluğuna bağlı bu ince bağırsak ansının perfore olabileceği gibi travmaya bağlı ince bağırsak perforasyonunun meydana gelebileceği, bu iki durumun tıbben birbirinden ayırt edilemeyeceği…” değerlendirmesinden sonra Uşak Devlet Hastanesinde doktorlar Özgür Başer, Mustafa Akın ve Mete Çiçek tarafından uygulanan takip ve tedavilerin tıp kurallarına uygun olduğu, İzmir Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesinde yapılan ilk operasyon sonrasında ateşi, lökositozu ve batın içi enfeksiyon tablosu olan murisin tedavisi tamamlanmadan taburcu edildiği, bu hastanedeki takip ve tedavinin tıp kurallarına uygun olmadığı, işyeri sahibinin kusurunun tespitinin adli tıp konusu olmadığı mütalaa edilmiştir.

26. Asliye Ceza Mahkemesindeki yargılama sırasında alınan 16.12.2003 tarihli raporda gerekli iş sağlığı ve güvenliği önlemlerini almayan davalı şirket yetkilisinin 5/8, murisin 3/8 oranında kusurlu olduğu, ölüm ile kaza arasındaki illiyet bağı yönünden ise, dokun boş ağırlığı dikkate alındığında ölümcül bir darbe meydana getirmesinin mümkün olmadığı; 25.10.2005 tarihli raporda, davalı şirket yetkilisinin 6/8, murisin 2/8 oranında kusurlu olduğu, hastanede gelişen olaylarla ilgili Yüksek Sağlık Şurasının karar vermesi gerektiği belirtilmiştir. Yine ceza davasında düzenlenen tarihsiz bilirkişi heyeti raporunda şirket yetkilisi ve doktorların 1. derecede asli kusurlu, murisin 2. derecede tali kusurlu olduğu yönünde görüş bildirilmiştir. Rücuan tazminat davasındaki raporda ise, ölüm olayının meydana gelmesinde davalı şirketin %20, şirket yetkilisinin %10, murisin %20, doktorların toplam %30, İzmir Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesinin %20 oranında kusurlarının bulunduğu bildirilmiştir. Eldeki davada alınan 24.06.2013 tarihli bilirkişi heyeti raporunda yukarıda belirtilen ve içerikleri özetlenen kusur raporları irdelendikten sonra sonuç olarak kazanın meydana gelmesinde davalı şirketin %20, şirket yetkilisinin %10, murisin %20, ölüm olayının meydana gelmesinde doktor Mete Çiçek’in %15, doktor Mustafa Akın’ın %10, doktor Özgür Başer’in %5, İzmir Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesinin %20 kusurunun bulunduğu yönünde görüşe yer verilmiştir.

27. Bunlara ilaveten 06.06.2003 tarihli iş müfettişi raporunda murisin vefat etmesinde Uşak Devlet Hastanesinde görevli doktorların ihmalinin bulunduğu, işveren şirketin ortağı ve müdürü olan M.Emin Sever’in bozuk zemini düzeltmeyerek işçisinin hayatını tehlikeye attığı ve ölümüne sebebiyet verdiği ayrıca kazanın iş kazası olduğu vurgulanmış olup dosya içeriğinden Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından olayın iş kazası olarak kabulü ile murisin hak sahiplerine gelir bağlandığı görülmüştür.

27. Bunlara ilaveten 06.06.2003 tarihli iş müfettişi raporunda murisin vefat etmesinde Uşak Devlet Hastanesinde görevli doktorların ihmalinin bulunduğu, işveren şirketin ortağı ve müdürü olan M.Emin Sever’in bozuk zemini düzeltmeyerek işçisinin hayatını tehlikeye attığı ve ölümüne sebebiyet verdiği ayrıca kazanın iş kazası olduğu vurgulanmış olup dosya içeriğinden Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından olayın iş kazası olarak kabulü ile murisin hak sahiplerine gelir bağlandığı görülmüştür.

28. Şu hâlde yukarıda yapılan açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde; ölüm olayının, işyerinde 12.11.2002 günü kaza geçirildikten sonra tedavi sürecinde 22.11.2002 tarihinde meydana geldiği dikkate alındığında, ölüm olgusunun gerçekleşmesinde murisin davalı işyerinde çalışırken geçirdiği kazanın payı öngörülebilirse de tedavi süreci veya ölüme yol açabilecek sair bir hastalık veya sebep gibi başka faktörler dahi etkili olabilir. Nitekim davacılar vekili de murisin yaşamını yitirmesinde gerekli teşhis ve tedaviyi yapmayan doktorların ve onları istihdam eden SSK’nın da sorumlu olduğunu ileri sürerek onlara da husumet yöneltmiştir. Bu nedenle Sosyal Güvenlik Kurumunun hak sahiplerine gelir bağlaması ve ölümün iş kazasından ileri geldiğini kabul etmesi sigortalının mutlaka iş kazası sonucunda öldüğü anlamına gelmeyeceğinden iş kazasındaki yaralanmanın tek başına ölüm olayına yol açıp açmayacağı araştırılarak, iş kazasındaki yaralanmanın tek başına ölüm olayına yeterli olmadığının tespiti hâlinde bu kez iş kazası nedeniyle oluşan sürekli iş göremezlik oranının tıbben tespitinin mümkün bulunup bulunmadığı belirlenerek buna göre karar verilmesi gerektiği, gerek bu davada, gerek ceza davasında gerekse rücu davasında alınan raporların sözü edilen hususlarda irdeleme, değerlendirme ve tespit içermediği, bu nedenle mahkeme kararının eksik inceleme ve araştırmaya dayandığı sonucuna varılmıştır.

29. Hâl böyle olunca Hukuk Genel Kurulunca da benimsenen Özel Daire bozma kararına uyulması gerekirken, önceki hükümde direnilmesi doğru olmamıştır.

30. O hâlde direnme kararı bozulmalıdır.

31. Dava tarihinin 12.11.2003 olmasına rağmen direnme kararında 30.12.2004 olarak yazılması ise, mahallinde her zaman düzeltilebilecek maddi hata kabul edilmiş ve işin esasına etkili görülmediğinden bozma nedeni yapılmamıştır.

IV. SONUÇ:

Açıklanan nedenlerle;

Davalı .... İnşaat Petrol Ürünleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile direnme kararının yukarıda belirtilen nedenlerden dolayı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun Geçici 3. maddesine göre uygulanmakta olan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 429. maddesi gereğince BOZULMASINA,

İstek hâlinde temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine,

Karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 21.10.2021 tarihinde oy birliği ile kesin olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/14509, Karar No: 2014/17214, Tarih: 15.12.2014

**4. Hukuk Dairesi         2014/14509 E.  ,  2014/17214 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Kocaeli 4. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 17/07/2014

NUMARASI : 2013/997-2014/695

Davacılar F.. G.. vd vekili Avukat H. L. tarafından, davalı H.. B.. aleyhine 22/11/2013 gününde verilen dilekçe ile manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 17/07/2014 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacılar vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davacıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.

2-Davacıların diğer temyiz itirazına gelince;

Dava, haksız eylem nedeniyle uğranılan manevi zararın ödetilmesi istemine ilişkindir. Mahkemece, istemin kısmen kabulüne karar verilmiş; hüküm, davacılar tarafından temyiz edilmiştir.

Kişilik hakları hukuka aykırı olarak saldırıya uğrayan kimse manevi tazminat ödetilmesini isteyebilir. Yargıç, manevi tazminatın tutarını belirlerken, saldırı oluşturan eylem ve olayın özelliği yanında tarafların kusur oranını, sıfatını, işgal ettikleri makamı ve diğer sosyal ve ekonomik durumlarını da dikkate almalıdır. Tutarın belirlenmesinde her olaya göre değişebilecek özel durum ve koşulların bulunacağı da gözetilerek takdir hakkını etkileyecek nedenleri karar yerinde nesnel (objektif) olarak göstermelidir. Çünkü yasanın takdir hakkı verdiği durumlarda yargıcın, hukuk ve adalete uygun karar vereceği Medeni Yasa'nın 4. maddesinde belirtilmiştir. Takdir edilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir işlevi (fonksiyonu) olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi malvarlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek tutar, var olan durumda elde edilmek istenilen doyum (tatmin) duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır.

Dava konusu olayda; olay tarihi, dava konusu sözlerin nitelik ve niceliği, dava konusu olayın meydana geliş şekli, tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile yukarıda açıklanan ilkeler gözetildiğinde, davacılar yararına hüküm altına alınan manevi tazminat miktarları azdır. Daha üst düzeyde uygun bir manevi tazminata karar verilmesi gerekirken yazılı biçimde karar verilmiş olması doğru değildir. Kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda (2) no'lu bentte gösterilen nedenle BOZULMASINA; davacıların diğer temyiz itirazlarının ilk bentte açıklanan nedenlerle reddine ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 15/12/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/10334, Karar No: 2023/504, Tarih: 19.01.2023

**5. Hukuk Dairesi         2022/10334 E.  ,  2023/504 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi

KARAR : Esastan ret/Düzeltilerek yeniden esas hakkında verilen karar

İLK DERECE MAHKEMESİ : Lapseki Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurunun esastan reddine, ilk derece mahkemesi kararı kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle;süre, temyiz şartı ve diğer usûl eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı idare vekili dava dilekçesinde; ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 172 ada 8 parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın müvekkili idare adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesinde; 2942 sayılı Kanun'da belirtilen esaslar dahilinde dava konusu taşınmazın gerçek değerinin belirlenmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne ve kamulaştırma bedelinin tespiti ile davalıya ödenmesine, dava konusu taşınmazın tapu kaydının iptali ile davacı idare adına tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaz için belirlenen bedelin gerçek değerinden yüksek olduğunu, emsal alınan taşınmazın uygun olmadığı, müvekkili idare lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

2.Davalılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; emsalin hatalı belirlendiğini, dava konusu taşınmaz için belirlenen bedelin düşük olduğunu ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaz için belirlenen bedelin gerçek değerinden yüksek olduğunu, emsal alınan taşınmazın uygun olmadığı, müvekkili idare lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

2.Davalılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; emsalin hatalı belirlendiğini, dava konusu taşınmaz için belirlenen bedelin düşük olduğunu ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile arsa niteliğindeki taşınmaza emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesinin 2942 sayılı Kanun'un değerlendirmeye ilişkin hükümlerine aykırılık teşkil etmediği sonucuna varılmakla birlikte, 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun (3402 sayılı Kanun) 22/a maddesine göre yenileme çalışmaları yapılması nedeniyle yenileme sonrası oluşan yüz-ölçümü üzerinden hesap yapılması, karar kesinleştiğinde davalı tarafa ödenmek üzere üçer aylık vadeli hesaba bloke edilen bedelin davalı tarafa derhal ödenmesi ve faiz hususları yönünden hükmün 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin iki numaralı alt bendi uyarınca düzeltilerek yeniden esas hakkında karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaz için belirlenen bedelin gerçek değerinden yüksek olduğunu, yüz ölçümünün hatalı belirlendiğini, müvekkili idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

2.Davalılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; emsalin hatalı belirlendiğini, dava konusu taşınmaz için belirlenen bedelin gerçek değerini yansıtmadığını, eksik inceleme ile hüküm kurulduğunu ileri sürmüştür.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme

Uyuşmazlık, temel olarak davacı idare ile davalı arasında kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 2942 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrası ile 11 inci maddeleri.

3. Değerlendirme

1. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihâi kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arsa niteliğindeki ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 172 ada 8 parsel sayılı taşınmaza 2942 sayılı Kanun’un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesi yerindedir.

2. 2942 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrası ile 11 inci maddeleri.

3. Değerlendirme

1. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihâi kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arsa niteliğindeki ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 172 ada 8 parsel sayılı taşınmaza 2942 sayılı Kanun’un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesi yerindedir.

3. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin 12055/17 numaralı başvuru sonucu verilen 23.10.2018 tarihli kararı ve Anayasa Mahkemesinin 2016/9364 başvuru numaralı, 01.06.2019 tarihli ve 30791 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan kararı da göz önüne alınarak, davanın niteliği gereği davacı idare lehine vekalet ücretine hükmedilmemesinde hukuka aykırı bir yön görülmemiştir.

4. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukukî nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre; davacı idare vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

5. 3402 sayılı Kanun'un 22/a maddesi uyarınca yapılan yenileme çalışmaları sonucunda 172 ada 8 parsel 370,99 metrekare olarak tespit ve tescil edildiği, bedele de bu metrekare üzerinden hükmedildiği halde, gerekçeli kararda 370,94 metrekare olarak gösterilmesi bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca kararın düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Davalılar vekilinin tüm, davacı idare vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Davacı tarafın Bölge Adliye Mahkemesi kararına yönelik temyiz itirazının kabulü ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının (7) ile gösterilen bendinde yer alan ''370,94'' sayısının çıkarılmasına, yerine ''370,99'' sayısının yazılması suretiyle hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, davalılardan peşin alınan temyiz harçlarının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,19.01.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/6534, Karar No: 2013/17067, Tarih: 07.11.2013

**(Kapatılan)15. Ceza Dairesi         2012/6534 E.  ,  2013/17067 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Kamu kurum ve kuruluşların araç olarak kullanılması suretiyle dolandırıcılık, resmi belgede sahtecilik, güveni kötüye kullanma

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için; failin bir kimseyi, kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla hataya düşürüp,onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir.

Hile nitelikli bir yalandır. Fail tarafından yapılan hileli davranış belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı, sergileniş açısından mağdurun inceleme olanağını ortadan kaldıracak nitelikte bir takım hareketler olmalıdır. Kullanılan hileli davranışlarla mağdur yanılgıya düşürülmeli ve bu yanıltma sonucu yalanlara inanan mağdur tarafından sanık veya bir başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır.

Hilenin kandırıcı nitelikte olup olmadığı olaysal olarak değerlendirilmeli, olayın özelliği, mağdurun durumu, fiille olan ilişkisi, kullanılan hilenin şekli, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.

TCK'nın 158/1-d bendinde belirtilen, kamu kurum ve kuruluşlarının, kamu meslek kuruluşlarının, siyasî parti, vakıf veya dernek tüzel kişiliklerinin araç olarak kullanılması suretiyle dolandırıcılık suçunun işlenmesi, nitelikli hâl kabul edilmiştir. Söz konusu kurum yada kuruluşların konumunun suçun işlenmesinde kolaylık sağlayacağı düşüncesi, bu kurum ve kuruluşların bu suçta araç olarak kullanılmasının, ağırlaştırıcı neden olmasını gerektirmiştir.

Bu nitelikli halin uygulanabilmesi için, bunların isminin kullanılması yeterli olmayıp maddi varlığının kullanılması gerekmektedir. Araç olarak kullanılma, bu kurum veya kuruluşlara ait yazı veya belgeleri amaç dışı olarak kullanmak şeklinde olabilir. Bu kurumlara ait kimlik belgesinin gösterilmesi, basılı evraklarının, kıyafetlerinin, taşıtlarının kullanılması mağdurda güven oluşumunu sağlayacaktır.

Güveni kötüye kullanma suçunun oluşabilmesi için; failin bir malın zilyedi olması, malın iade edilmek veya belirli bir şekilde kullanmak üzere faile rızayla tevdi ve teslim edilmesi, failin kendisine verilen malı, veriliş gayesinin dışında, zilyedi olduğu malda malikmiş gibi satması, rehin etmesi tüketmesi, değiştirmesi veya bozması ve benzeri şekillerde tasarrufta bulunması ya da devir olgusunu inkar etmesi şeklinde, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir.