muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2009/5091, Karar No: 2009/14845, Tarih: 15.12.2009

MUHALEFET ŞERHİ

Davacı, davalıya ait taşınmazın okul olarak kullanılmak üzere kiralandığını, ancak, taşınmazın yapı kullanım izin belgesinin bulunmadığının anlaşıldığını ve Milli Eğitim Bakanlığının okulu kapatma kararı verdiğini ileri sürerek, uğradığı maddi ve manevi tazminatın tahsilini istemiştir.

Davalı, kusuru bulunmadığını, sözleşmeye aykırı davrananın davacı olduğunu belirterek davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, yapı kullanma izni olmasının ... edilmediği, tespit dosyasına göre davacının taşınmazı kullanmaya devam ettiği gerekçesi ile dava red edilmiş, hüküm ... çoğunluk tarafından onanmıştır. Dava, kiralanan taşınmazın kiralanma amacına uygun tutulmaması sebebi ile (BK.249) maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. Hemen belirtmek gerekir ki, Dairemizin yerleşik inançlarına göre, taşınmaz hangi amaç ile kiralanmış ise kiraya verenin taşınmazı kiralanma amacına uygun olarak hazır bulundurması zorunludur. Dava konusu taşınmazın sanat okulu olarak kiralandığı kira sözleşmesinde açıkça belirtilmiştir. Yapı kullanma belgesi bir taşınmazın kullanılabilmesi için olmaz ise olmaz şartıdır. Taşınmazın okul olarak kullanılabilmesi için gerekli yapı kullanma izninin davalı tarafından yerine getirilmesi zorunludur. Aksi yöndeki, yani, yapı kullanma izin belgesi alınma hususunun davalı tarafından ... edilmediği şeklilindeki gerekçeye katılmak mümkün değildir.Öte yandan, dava açıldıktan sonra delil tespiti için görevli ve yetkili mahkeme (HUMK.nun 370.maddesi gereğince) asıl davaya bakan mahkemedir. Bu husus kamu düzeni ile ilgili olup, re'sen gözetilmelidir.Somut olayda asıl uyuşmazlık ile dava açılmış ve henüz derdest iken davalı taraf bir başka mahkemede delil tespti yaptırmış ve taşınmazın halen kullanıldığının kanıtlanması cihetine gidilmiş, asıl davaya bakan mahkemece de, bu tespit ilk elde edilen delile itibar edilmiştir. Kararın onanması ile hukuka apaçık aykırı olan bu işlem ve gerekçelere katılınmış olacaktır ki, bunu hukuken benimsemek mümkün değildir.

Böyle olunca mahkemece, taraf delillerinin usulüne uygun ve kendisince toplanması ve davalının kiralananı kiralama amacına uygun bulundurma zorunluluğu da gözardı edilmeden sonucuna uygunbir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve yanlış değerlendirme ile yazılı şekilde verilen kararın bozulması düşüncesinde olduğumdan ... çocunluğun kararına katılamıyorum.
Yargıtay — Esas No: 2013/6339, Karar No: 2013/7469, Tarih: 07.05.2013

**3. Hukuk Dairesi         2013/6339 E.  ,  2013/7469 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :TÜKETİCİ MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen geçici abonelik tesisi davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü.

Davacı vekili dilekçesinde, müvekkili olan davacının su abonesi olmak için davalı idareye başvurduğunu, müteahhidin borcundan dolayı bu talebinin reddedildiğini beyan ederek, geçici su aboneliği tesisine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı savunmasında, ... Tarifeler Yönetmeliği‘nin 30/d maddesi gereğince, şantiye suyu hesabı kesilmeden, ferdi abonelik işlemi yapılamayacağını beyan ederek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, İmar Kanunu’nun 11.maddesinin koşullarının somut olayda gerçekleştiği, müteahhidin borcundan davacının sorumlu tutulamayacağı gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dava konusu uyuşmazlık, geçici su aboneliği sözleşmesinin tesisi bakımından yasal koşulların gerçekleşip gerçekleşmediği noktasında toplanmaktadır.

5784 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 25. maddesi ile 3294 sayılı İmar Kanununa geçici 11. madde eklenmiştir. Buna göre, ”Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar yapı (inşaat) ruhsatı alınmış ve buna göre yapılmış olup, kullanma izni verilmeyen ve alınmayan yapılara; yol, elektrik, su, telefon, kanalizasyon, doğal gaz gibi alt yapı hizmetlerinden birinin veya birkaçının götürüldüğünün belgelenmesi halinde, ilgili yönetmelikler doğrultusunda fenni gereklerin yerine getirilmiş olması ve bu maddenin yayımı tarihinden itibaren başvurulması üzerine,  kullanma izni alınıncaya kadar ilgili mevzuatta tanımlanan, ait olduğu abone grubu dikkate alınarak geçici olarak su ve/veya elektrik bağlanabilir. Bu kapsamda, ilgili belediyeden dağıtım şirketlerine elektriğin kesilmesi talebinin söz konusu olması halinde aboneliği iptal edileceğinden, su ve/veya elektrik bağlanması herhangi bir kazanılmış hak teşkil etmez. Ancak, yapı (inşaat) ruhsatı alınmış ve buna göre yapılmış olma şartı 12/10/2004 tarihinden önce yapılmış olan yapılarla ilgili olarak uygulanmaz. Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce yapılan abonelikler de ait olduğu gruba dönüştürülür.” hususu düzenlenmiştir.

Madde metninden anlaşılacağı üzere dava konusu yere, 5784 sayılı Kanunun yürürlük tarihi olan 26.07.2008 tarihinden sonra 22.7.2010 tarihinde yapı ruhsatı alındığı sabittir.

Madde metninden anlaşılacağı üzere dava konusu yere, 5784 sayılı Kanunun yürürlük tarihi olan 26.07.2008 tarihinden sonra 22.7.2010 tarihinde yapı ruhsatı alındığı sabittir.

3194 sayılı Yasanın 30 ve 31. maddesinde kullanma izni verilmeyen veya alınmayan yapıların izin alınıncaya kadar belediye hizmetlerinden ve tesislerinden faydalanamıyacakları belirtilmiştir. Yapı kullanma izni başlıklı 30. maddesinde; "Yapı tamamen bittiği takdirde tamamının, kısmen kullanılması mümkün kısımları tamamlandığı takdirde bu kısımlarının kullanılabilmesi için inşaat ruhsatını veren belediye... ve valilikten izin alınması mecburidir. Mal sahibinin müracaatı üzerine, yapının ruhsat ve eklerine uygun olduğu ve kullanılmasında fen bakımından mahzur görülmediğinin tespiti gerekir" denilmektedir. Kullanma izni alınmamış yapıların durumu ise 31. maddede düzenlenmiş olup "İnşaatın bitme günü, kullanma izninin verildiği tarihtir. Kullanma izni verilmeyen ve alınmayan yapılarda izin alınıncaya kadar elektrik, su ve kanalizasyon hizmetlerinden ve tesislerinden faydalandırılmazlar. Ancak, kullanma izni alan bağımsız bölümler bu hizmetlerden istifade ettirilir." hükmü bulunmaktadır.

Açıklanan yasal düzenleme hükümleri birlikte değerlendirildiğinde yapı ruhsat tarihi itibariyle 3194 sayılı İmar Kanununun geçici 11. maddesinden yararlanamayacağı açıktır.

O halde mahkemece, geçici 11.maddenin kapsamında olmayan dava konusu taşınmaz için 3194 sayılı Yasanın 30. ve 31. maddeye aykırı olacak şekilde bir istisna getirilerek geçici su aboneliğinin tesisine ilişkin talebin kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 07.05.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/6579, Karar No: 2011/11092, Tarih: 18.10.2011

**6. Hukuk Dairesi         2011/6579 E.  ,  2011/11092 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı paydaşlığın giderilmesi davasına dair karar davalı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Dosya kapsamına, toplanan delillere, mevcut deliller mahkemece takdir edilerek karar verilmiş olmasına ve takdirde de bir isabetsizlik bulunmamasına ve taşınmazın cinsi, yüzölçümü, pay oranları, paydaş sayısı, imar yasası ve mevzuatı uyarınca aynen taksim edilemeyeceğinin anlaşılmasına göre yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA ve taşınmaz malın satış bedelinden payına düşecek paranın %09.9 oranında hesaplanacak onama harcından peşin alınan 18.40.-TL’nın mahsubu ile bakiyesinin temyiz edenden alınmasına, 18.10.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/12165, Karar No: 2023/11382, Tarih: 16.11.2023

**10. Hukuk Dairesi         2023/12165 E.  ,  2023/11382 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2016/115 E., 2021/41 K.

HÜKÜM/KARAR : Kısmen kabul

Taraflar arasındaki İlk Derece Mahkemesinde görülen rücuan tazminat istemli davadan dolayı verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne dair karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili özetle; davalı şirkete ait iş yeri işçilerinden Hanifi Tan'ın 21.04.1999 tarihinde geçirdiği trafik iş kazası sonucu vefat ettiğini, aynı kaza nedeniyle ...'ın ise malül kaldığını, diğer davalılar hakkında Yumurtalık Asliye Ceza Mahkemesinin 1999/75 Esas sayılı dosyasında kamu davası açıldığını, mahkemenin 4616 sayılı Kanun gereği davanın ertelenmesine karar verdiğini, iş veren davalı şirketin ise iş yerinde iş güvenliği hükümleri doğrultusunda gerekli önlemleri almayarak trafik iş kazasının meydana gelmesine neden olduğunu, bu kaza nedeniyle kurumun zarara uğradığını belirterek fazlaya dair talep ve haklarının saklı tutmak kaydı ile 4.011.083.616 TL Kurum alacağının onay ve masraflarının tediye tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Özetle; davanın kısmen kabulüne dair karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

II. CEVAP

Davalılar davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Özetle; davanın kısmen kabulüne dair karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

Dairece özetle; “...davacı Kurumun bozmadan sonra-tahkikatın henüz sona ermemiş olması nedeniyle-davasını ıslah edebilmesinin mümkün bulunduğu dikkate alınarak, zamanaşımı definin kişisel etki doğurduğunu hatırda tutmak, diğer taraftan davalılardan ... bakımından da Anayasa Mahkemesinin anılan iptal kararının ilk karardan sonra yürürlüğe girmesi ile birlikte ilk kararı temyiz etmese de, verilen kararın usuli kazanılmış hak oluşturmayacağı ve ilk peşin değerli gelirler ve sosyal yardım zamları bakımından yeniden değerlendirme yapmak, ayrıca kazaya karışan araçların sigorta poliçelerinin varlığını araştırmak ve varlığı halinde tedavi giderleri bakımından 6111 sayılı Kanun'un sigorta sözleşmesinin tarafı olan işleteni ve sürücüler bakımından getirdiği yeni durum dikkate alınarak davacı kurum alacağını kesinleşen kusur raporuna göre tespit ettirmek ve sonucuna göre karar vermekten ibarettir. Kabule göre de; HMK’nun 326/1 maddesine göre aleyhinde hüküm kurulan tarafın yargılama giderlerinden sorumlu olduğu, aynı Kanun'un 323 üncü maddesi gereğince ilam harçlarının da yargılama giderlerine dâhil olduğu ve aleyhinde hüküm kurulan şahısların da harçtan muaf olmadıklarının anlaşılmasına göre, hükmedilen rakam üzerinden karar ve ilam harcına da hükmedilmesi gerekirken hiç harca hükmedilmemesi isabetsizdir.” gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla özetle; davanın kısmen kabulüne, dair karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, rücuan tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

3. Değerlendirme

1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeple;

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeple;

Davacı Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

16.11.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/25062, Karar No: 2013/16184, Tarih: 13.09.2013

**10. Hukuk Dairesi         2012/25062 E.  ,  2013/16184 K.**

**"İçtihat Metni"**

........

Dava, rücuan tazminat istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davacı Kurum ile davalılardan ..........avukatları tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi

1-)Davacı Kurum, davada, 506 sayılı Kanunun 26. maddesi yanında, 10. maddeye de dayanmıştır. Dosyadaki belgelerden, işe girişi süresinde Kurum’a bildirilmeyen sigortalı için, davalılardan işveren şirket yönünden anılan Kanunun 9 ve 10. maddesine göre sorumluluk şartları gerçekleştiğinden, hakkaniyet gereği %87,5 oranında sorumlu olduğu gözetildiğinde, Kanunun 26. maddesi gereğince %75 kusur oranından davalıların teselsül hükümlerine göre, davalılardan......... kalan %12.5 kusur oranından münferiden sorumluluğuna gidilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmiş olması

2-) Yargılama giderlerinin aleyhine hüküm verilen taraftan alınması, aleyhine hüküm verilenler birden fazla ise bunlar arasında paylaştırılabileceği gibi, müteselsilen sorumlu tutulmalarına karar verilebileceği 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 326.maddesi gereğidir. Mahkemece, hükmün gerekçe kısmında davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu tutlması gerektiğini belirtmesine rağmen hükmün fıkralarında yargılama giderlerinden davalıların hangi miktarda sorumlu olduğunu tek tek belirttikten sonra tekrar davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulmalarına karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

Ne var ki; bu aykırılıkların giderilmesi, yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, hüküm bozulmamalı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun geçici 3. maddesindeki atıf gözetilerek, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 438. maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.

./..

-2-

Ne var ki; bu aykırılıkların giderilmesi, yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, hüküm bozulmamalı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun geçici 3. maddesindeki atıf gözetilerek, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 438. maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.

./..

-2-

S O N U Ç : Hüküm fıkrasının tazminata ilişkin birinci ve ikinci bendinin tamamen çıkarılarak, yerine, “ 12.389,37 TL tazminatın, 10.619,45 TL’sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen, kalan kısmının davalı ........ alınarak davacı Kurum’a verilmesine (davalı ... poliçe limitiyle sorumlu olmak üzere), gelirler yönünden onay, cenaze gideri yönünden ödeme tarihinden itibaren faiz yürütülmesine” , harca ilişkin 2. bendin 2. parağrafının çıkarılarak, yerine, "58.15 TL bakiye ilam harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına'' vekalet ücretine ilişkin 2.bendin 3.parağrafın çıkarılarak yerine ''1.699,10 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine'' yargılama giderine ilişkin 2.bendin 5.parağrafının çıkarılarak, yerine, ''Davacı tarafından yapılan toplam 1.497,80 TL yargılama giderinin kabul ve ret oranına göre 1.462,75 TL 'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine'' cümlelerinin yazılmasına ve hükmün bu şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA, aşağıda yazılı temyiz harcının davalılardan........ alınmasına, 13.09.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.

......
Yargıtay — Esas No: 2010/15233, Karar No: 2011/3782, Tarih: 04.04.2011

**(Kapatılan)20. Hukuk Dairesi         2010/15233 E.  ,  2011/3782 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi

Taraflar arasındaki davadan dolayı Yerel Mahkemece verilen hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmekle, dosya incelendi gereği düşünüldü:

K A R A R

Temyiz incelemesi yapılabilmesi için ;

Çekişmeli taşınmaza komşu ve yakın komşu olan 111 ada 52 - 53 - 58 - 59 - 60 - 61 - 62 - 63 - 71 - 72 ve 73 numaralı parsellere ait kadastro tespit tutanakları ile eğer itirazlı iseler dava dosyalarının; kesinleşmiş iseler kadastro sonucu oluşan tapu kayıtlarının dosya içinde yer alması,

Ayrıca, dava dosyasının da H.Y.U.Y.’nın 433/3. maddesi ve Hukuk Mahkemeleri Yazı İşleri Yönetmeliğine uygun olarak tarih ve işlem sırasına göre düzenlenip, dizi pusulasına bağlandıktan sonra gönderilmesi gerekmektedir.

SONUÇ: Değinilen eksikliklerin giderilmesi için, dosyanın Yerel Mahkemeye Gönderilmesine 04/04/2011 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/9134, Karar No: 2012/11700, Tarih: 05.11.2012

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2012/9134 E.  ,  2012/11700 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Bilirkişi kurulunca münavebeye esas alınan buğday, patates ve beyaz lahananın 2011 yılı itibariyle sulu şartlarda dekar başına ortalama verim, kilogram başına toptan satış fiyatı ve dekar başına ayrıntılı üretim giderini gösterir veri listesinin gıda, tarım ve hayvancılık ilçe müdürlüğünden getirtilip dosyaya konulmasından sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 05.11.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/20448, Karar No: 2018/7385, Tarih: 02.07.2018

**3. Hukuk Dairesi         2016/20448 E.  ,  2018/7385 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK (TİCARET)MAHKEMESİ

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı, davalı ile 18/01/2012 tarihinde ortaklık sözleşmesi yaptıklarını, ...plakalı araca % 50 ortak olduklarını, davalı ile ortak olarak ... plakalı bir araç daha alındığını, araç alınırken davalıya çek düzenleyip verdiğini, vergi borçlarını kendisinin ödediğini, giderlerin ortak ödenmesinin gerektiğini, davalının taahhütlerini yerine getirmediğini, çekin bedelsiz kaldığını ileri sürerek çek nedeni ile borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı, davacının sadece 25.000.00.- TL ödediğini, bir araç daha alındığını, davacının 20.000.00.- TL, kendisinin 28.000.00.-TL ödediğini, davacının 30.000.00.-TL zarar olduğunu söylediğini, ... plakalı aracın 90.000.00.-TL üzerinden kendisine, ... plakalı aracın 120.000.00.-TL üzerinden davacıya kaldığını, kendisinin 50.000.00.-TL alacaklı olduğunu, davacının davaya konu ettiği çekin bu alacaktan kaynaklandığını, ortaklığın fiilen bittiğini, borçlardan sorumlu olmadığını belirterek davanın reddini istemiştir .

Mahkemece, davalı ...Ş. yönünden husumetten davanın reddine, davalı ... yönünden ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı, davalıya ortaklık nedeni ile verdiği çekin, davalının giderlere katılmaması nedeni ile bedelsiz kaldığını ileri sürerek borçlu olmadığının tespitini istediğinden, bu isteğin fiilen biten ortaklığın fesih ve tasfiyesini de kapsadığı kuşkusuzdur.

O halde mahkemece; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 620 ve devamı maddelerinde düzenlenen adi ortaklık hükümleri dikkate alınarak, aynı kanunun 642 ve devamı maddelerindeki tasfiye hükümlerinin somut olaya uygulanması gerekmektedir.

Tasfiye usulünü düzenleyen Türk Borçlar Kanunu'nun 644. maddesine göre; "Ortaklığın sona ermesi hâlinde tasfiye, yönetici olmayan ortaklar da dâhil olmak üzere, bütün ortakların elbirliğiyle yapılır. Ancak, ortaklık sözleşmesinde, ortaklardan biri tarafından kendi adına ve ortaklık hesabına belirli bazı işlemlerin yapılması öngörülmüşse, bu ortak, ortaklığın sona ermesinden sonra da o işlemleri tek başına yapmak ve diğerlerine hesap vermekle yükümlüdür.

Ortaklar, tasfiye işlerini yürütmek üzere tasfiye görevlisi atayabilirler. Bu konuda anlaşamamaları hâlinde, ortaklardan her biri, tasfiye görevlisinin hâkim tarafından atanması isteminde bulunabilir.