muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2019/7010, Karar No: 2020/1836, Tarih: 02.03.2020

**10. Hukuk Dairesi         2019/7010 E.  ,  2020/1836 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

KARAR

Davacı, sosyal güvenlik destek primine tabi sigortalılığını gerektirecek kendi nam ve hesabına çalışması olmadığını belirterek, sosyal güvenlik destek prim borcundan dolayı yapılan kesintilerin durdurularak iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, ilamında belirtilen gerekçelerle, davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davacıya, 2925 sayılı Kanuna tabi sigortalılığından dolayı 01.09.2011 gelire giriş tarihli yaşlılık aylığı bağlandığı, ... tarafından 01.01.2007 - 31.12.2011 tarihleri arasında ikrazatçılıktan dolayı vergi mükellefiyet kaydı oluşturulduğu, Kurum tarafından; ikrazatçılık vergi kaydından dolayı; davacının kendi nam ve hesabına çalışması olduğu değerlendirilerek 24.08.2011 - 31.12.2011 tarihleri arası için davacı adına sosyal güvenlik destek prim borcu tahakkuk ettirilerek yaşlılık aylığından kesinti yapılmaya başlandığı anlaşılmakta olup; istem sosyal güvenlik destek prim borcundan dolayı yapılan kesintinin durdurularak iptali istemine ilişkindir.

Davacı tarafından, ikrazatçılıktan dolayı vergi dairesi tarafından yapılan cezalı tarhiyat ve usulsüzlük cezalarının iptali istemiyle Vergi Mahkemesine dava açılmış olup yargılama neticesinde davanın kabulüne karar verilerek Vergi Dairesi tarafından yapılan işlemlerin iptaline karar verilmiş ve karar kesinleşmiştir.

Davanın yasal dayanaklarından olan 1479 sayılı Kanun'un ek 20. maddesinin 3. fıkrasında, diğer sosyal güvenlik kanunlarına göre yaşlılık ve malûllük aylığı bağlananlardan 24. maddenin (I) numaralı bendinde belirtilen kapsamda çalışmaya başlayanların, çalışmaya başladıkları ayı izleyen ay başından itibaren, çalışmalarının sona erdiği ay dahil sosyal güvenlik destek primi ödeyecekleri belirtilmiştir.

Davanın yasal dayanaklarından olan 1479 sayılı Kanun'un ek 20. maddesinin 3. fıkrasında, diğer sosyal güvenlik kanunlarına göre yaşlılık ve malûllük aylığı bağlananlardan 24. maddenin (I) numaralı bendinde belirtilen kapsamda çalışmaya başlayanların, çalışmaya başladıkları ayı izleyen ay başından itibaren, çalışmalarının sona erdiği ay dahil sosyal güvenlik destek primi ödeyecekleri belirtilmiştir.

5510 sayılı Kanun'un 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 30. maddesinin 3. fıkrasında ise, bu Kanunun yürürlüğe girdiği günden sonra ilk defa sigortalı olan kişilerden yaşlılık aylığı bağlandıktan sonra, 4. maddenin 1. fıkrasının (b) bendinin (4) numaralı alt bendi hariç olmak üzere diğer alt bentlerine tabi çalışmaya başlayanlardan aylıklarının kesilmemesi için yazılı istekte bulunanların yaşlılık aylıklarının ödenmesine devam edileceği, bunlardan, almakta oldukları aylıklarının %15’i oranında sosyal güvenlik destek primi kesileceği, ancak kesilecek olan bu tutarın, 4. maddenin 1. fıkrasının (b) bendine tabi sigortalılara ilgili yılın Ocak ayında ödenen en yüksek yaşlılık aylığından alınabilecek sosyal güvenlik destek priminden fazla olamayacağı, sosyal güvenlik destek primine tabi olanların primlerinin, aylıklarından kesilmek suretiyle tahsil edileceği hüküm altına alındıktan sonra Geçici 14. maddesinde, bu Kanun'un yürürlüğe girdiği tarihten önce iştirakçi veya sigortalı olanların, vazife malûllük, malûllük ve yaşlılık veya emekli aylığı bağlananlar ve bu Kanun'un yürürlüğe girdiği tarihte sosyal güvenlik destek primi ödeyerek çalışmaya devam edenler hakkında sosyal güvenlik destek primine tabi olma bakımından bu Kanun'la yürürlükten kaldırılan ilgili kanun hükümlerinin uygulanmasına devam edileceği, ancak, bu Kanun'un 4. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi kapsamında sigortalı sayılanlardan, ilgili kamu kurum ve kuruluşlarından alınacak belgelerle doğrulamak kaydıyla faaliyette bulunulmadığına ilişkin süreler hariç olmak üzere çalışılan süreleri için, sosyal güvenlik destek primi oranı olarak bu Kanunun 30. maddesinin 3. fıkrasının (b) bendinde belirtilen hükümlerin uygulanacağı düzenlenmiştir.

18.05.2018 tarihinde yayımlanarak yürürlüğe giren 7143 sayılı Vergi ve Diğer Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun ile 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 4'üncü maddesinin birinci fıkrasının (a), (b) ve (c) bentleri kapsamındaki sigortalılık statülerinden kaynaklanan, 2018 yılı Mart ayı ve önceki aylara ilişkin sigorta primi, emeklilik keseneği ve kurum karşılığı, işsizlik sigortası primi, sosyal güvenlik destek primi ile bunlara bağlı gecikme cezası ve gecikme zammı alacakları, kapsama alınmıştır.

İlgili yasanın 10. maddesinin 5. fıkrasında “5510 sayılı Kanun'un 4'üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında sigortalı sayılmasını gerektirir nitelikte çalışması nedeniyle ilgili mevzuatına göre sosyal güvenlik destek primi ödemesi gereken sigortalıların bu Kanunun yayımı tarihi itibarıyla ödenmemiş bulunan sosyal güvenlik destek primi borçları ve bu borca bağlı gecikme cezası, gecikme zammı gibi fer’i alacaklar terkin edilir.” şeklinde düzenleme yapılmıştır.

Dava, sosyal güvenlik destek prim borcundan dolayı yapılan kesintilerin durdurularak iptali talebi olduğundan, Vergi dairesi yönünden davanın husumetten reddi gerekir.

Davalı ... yönünden; İzmir 2. Vergi Mahkemesi Başkanlığı 2014/725 E. - 2014/1736 K. sayılı kararı da değerlendirilmek suretiyle, davacının; sosyal güvenlik destek primi tahakkuk ettirilen dönemde kendi nam ve hesabına çalışması olup, olmadığı değerlendirilmeli, çalışmasının olmadığının kabulü halinde davanın kabulüne ,çalışmasının olduğunun kabulü halinde yukarıda belirtilen 7143 sayılı Kanunun 10'ncu maddesinin 5'nci fıkrası kapsamında değerlendirme yapılarak karar verilmelidir.

O hâlde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 02/03/2020 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/17181, Karar No: 2020/3863, Tarih: 08.09.2020

**1. Hukuk Dairesi         2016/17181 E.  ,  2020/3863 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ : TAPU İPTALİ VE TESCİL

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil davası sonunda, yerel mahkemece davanın kabulüne ilişkin olarak verilen karar davalılar vekili tarafından yasal süre içerisinde duruşma istekli temyiz edilmiş olmakla, duruşma günü olarak saptanan 08.09.2020 Salı günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davalılar vekili Avukat ... ile temyiz edilen davacı ... vekili Avukat ... geldiler, davetiye tebliğine rağmen temyiz edilen dahili davacı ... v.d. gelmedi, yokluklarında duruşmaya başlandı, süresinde verildiği ve kayıt olunduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelen vekillerin sözlü açıklamaları dinlendi, duruşmanın bittiği bildirildi, iş karara bırakıldı. Bilahare Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelenerek gereği görüşülüp düşünüldü:

-KARAR-

Dava, muris muvzaası hukuksal nedenine dayalı tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

Davacılar, mirasbırakan ...’in mirasçılardan mal kaçırmak amacıyla muvazaalı olarak maliki olduğu 1623 parsel sayılı taşınmazdaki 4000/25800 payını davalıların annesi ve annneannesi olan dava dışı ...’ya ... Noterliğinin 22.12.1986 tarihli taşınmaz satış vaadi sözleşmesi ile temlik ettiğini, anılan parseldeki hissenin ifraz-tevhit, cebri tescil ve muvazaalı işlemlerden sonra oluşan 9357 parsel sayılı taşınmazın 1/2’şer payla dava dışı ...’in kızı ve torunu olan davalılar adına tescil edildiğini ileri sürerek, davalılar adına kayıtlı tapunun 4000/12000 payının miras payları oranında iptali ile adlarına tesciline karar verilmesini istemişlerdir.

Davalılar, mirasbırakanın dava dışı oğlu ...’in kumar borçları yüzünden taşınmazdaki payını sattığını, temliklerin muvazaalı olmadığını belirterek davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, muvazaa olgusunun sabit olduğu gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

Davalılar, mirasbırakanın dava dışı oğlu ...’in kumar borçları yüzünden taşınmazdaki payını sattığını, temliklerin muvazaalı olmadığını belirterek davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, muvazaa olgusunun sabit olduğu gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden; mirasbırakan ... ile dava dışı kızı ... arasında ...Noterliğinde düzenlenen 22.12.1986 tarih ve 9307 yevmiyeli düzenleme şeklinde gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi ile mirasbırakanın maliki olduğu 1623 parsel sayılı taşınmazdaki 4000/25800 payını kızı ...’e satmayı vaad ve kabul ettiği, 15.10.1987 tarih ve 1722 yevmiyeli hükmen tevhid ve ifraz işlemi sonucu oluşan 9356 parsel sayılı taşınmazdaki 400/40960 payın önce mirasbırakan adına, akabinde oluşan 9357 parsel sayılı taşınmazın tamamının dava dışı ... adına tescil edildiği, anılan taşınmazın 09.02.1999 tarihinde dava dışı ...’a, ... tarafından 01.03.2004 tarihinde dava dışı ...’a, ... tarafından 28.07.2004 tarihinde tekrar ...’a satış suretiyle temlik edildiği, 20.06.2005 tarihli hükmen tescil işlemi ile 1/2 payın davalı ..., 1/2 payın dava dışı ... adına tescil edildiği, ...’ın 1/2 payı 25.11.2005 tarihinde ...’a, ...’ın da 20.06.2006 tarihinde davalı ...’ye satış suretiyle devrettiği, 1913 doğumlu murisin 01.03.1992 tarihinde öldüğü, geride mirasçı olarak davacı çocukları Nuray, Davut, Saadet ve oğlu ...’dan olma torunları ...ve G..., dava dışı kızı ..., oğlu ...’in eşi Iraz, oğlu...’den olma torunu ...’in kaldıkları, davalıların, mirasbırakan ...’in kendisinden sonra ölen kızı Müşerreften olma torunu ve torununun çocuğu olduğu anlaşılmaktadır.

Bilindiği üzere, uygulamada ve öğretide "muris muvazaası" olarak tanımlanan muvazaa, niteliği itibariyle nisbi (mevsuf-vasıflı) muvazaa türüdür. Söz konusu muvazaada miras bırakan gerçekten sözleşme yapmak ve tapulu taşınmazını devretmek istemektedir. Ancak mirasçısını miras hakkından yoksun bırakmak için esas amacını gizleyerek, gerçekte bağışlamak istediği tapulu taşınmazını, tapuda yaptığı resmi sözleşmede iradesini satış veya ölünceye kadar bakma sözleşmesi doğrultusunda açıklamak suretiyle devretmektedir.

Bu durumda, yerleşmiş Yargıtay içtihatlarında ve 01.04.1974 tarihli 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında açıklandığı üzere görünürdeki sözleşme tarafların gerçek iradelerine uymadığından, gizli bağış sözleşmesi de Türk Medeni Kanunu'nun (TMK) 706., Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) 237., (Borçlar Kanunu'nun (BK) 213.) ve Tapu Kanunu'nun 26. maddelerinde öngörülen şekil koşullarından yoksun bulunduğundan, saklı pay sahibi olsun veya olmasın miras hakkı çiğnenen tüm mirasçılar dava açarak resmi sözleşmenin muvazaa nedeni ile geçersizliğinin tespitini ve buna dayanılarak oluşturulan tapu kaydının iptalini isteyebilirler.

Hemen belirtmek gerekir ki; bu tür uyuşmazlıkların sağlıklı, adil ve doğru bir çözüme ulaştırılabilmesi, davalıya yapılan temlikin gerçek yönünün diğer bir söyleyişle miras bırakanın asıl irade ve amacının duraksamaya yer bırakmayacak biçimde ortaya çıkarılmasına bağlıdır. Bir iç sorun olan gizlenen gerçek irade ve amacın tespiti ile durumun aydınlığa kavuşturulması genellikle zor olduğundan bu yöndeki delillerin eksiksiz toplanılması yanında birlikte ve doğru şekilde değerlendirilmesi de büyük önem taşımaktadır. Bunun için de ülke ve yörenin gelenek ve görenekleri, toplumsal eğilimleri, olayların olağan akışı, mirasbırakanın sözleşmeyi yapmakta haklı ve makul bir nedeninin bulunup bulunmadığı, davalı yanın alım gücünün olup olmadığı, satış bedeli ile sözleşme tarihindeki gerçek değer arasındaki fark, taraflar ile miras bırakan arasındaki beşeri ilişki gibi olgulardan yararlanılmasında zorunluluk vardır.

Öte yandan, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) 190. maddesinde, "İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir."; 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu (TMK) 6. maddesinde, "Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür." şeklinde yer alan hükümlerle, açılmış bir davada ispat yükünün kural olarak davacıya yüklendiği tartışmasızdır.

Somut olayda; dinlenen davacı tanıklarından ..., ... ve ... ile davalı tanıklarından ...’nin ifadelerinde mirasbırakanın çekişmeli taşınmazdaki payını iki milyon liraya dava dışı kızı ...’e sattığı yönünde beyanda bulundukları gözetildiğinde, mirasbırakan tarafından dava dışı ...’e yapılan ilk satışın muvazaalı olmadığı, gerçek ve bedeli mukabilinde yapıldığı, bu hali ile temlikin mirastan mal kaçırma amaçlı ve muvazaalı olduğunun söylenemeyeceği, davacıların iddialarını ispat edemedikleri sonucuna varılmaktadır.

Hal böyle olunca, davanın reddine karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.

Davalının yerinde bulunan temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün (6100 sayılı Yasanın geçici 3.maddesi yollaması ile) 1086 sayılı HUMK'un 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, 02.01.2020 tarihinde yürürlüğe giren Avukatlık Ücret Tarifesi gereğince gelen temyiz edenler vekili için 2.540.00. TL. duruşma vekâlet ücretinin temyiz edilenlerden alınmasına, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 08.09.2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/6965, Karar No: 2022/15219, Tarih: 22.11.2022

**4. Hukuk Dairesi         2022/6965 E.  ,  2022/15219 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki trafik kazası sonucu cismani zarar nedeniyle maddi tazminat davası üzerine, Uyuşmazlık Hakemince yapılan inceleme sonucunda; davanın kabulüne dair verilen karara davalı vekilinin itirazı üzerine, İtiraz Hakem Heyetince davalının itirazının reddine dair verilen 16/10/2019 tarih ve 2019/İHK-13043 sayılı kararın davalı vekili tarafından süresi içinde temyiz edilmesi üzerine temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hâkimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya incelendi, gereği görüşüldü.

K A R A R

Davacı vekili; 05/06/2013 tarihinde davalıya ZMM sigortası ile sigortalı aracın yaya olan davacıya çarpması sonucunda davacının yaralanarak malul kaldığını belirterek belirsiz alacak davası olarak 100,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş; daha sonra talebini 92.169,00 TL ye artırmıştır.

Davalı vekili; sunulan maluliyet raporuna itiraz ettiklerini, müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini belirterek, davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

Uyuşmazlık Hakem Heyetince; davanın kabulü ile 92.169,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş; karara karşı davalı vekili itiraz yoluna başvurmuştur. İtiraz Hakem Heyetince; davalının itirazının reddine dair verilen karar, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

1.Dava, trafik kazası sonucu oluşan bedensel zarar nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir.

5271 sayılı CMK'nun 253/17. bendinde; "Cumhuriyet savcısı, uzlaşmanın, tarafların özgür iradelerine dayandığını ve edimin hukuka uygun olduğunu belirlerse raporu veya belgeyi mühür ve imza altına alarak soruşturma dosyasında muhafaza eder. "hükmünü; aynı maddenin 19. bendi ise "... Uzlaşmanın sağlanması halinde, soruşturma konusu suç nedeniyle tazminat davası açılamaz; açılmış olan davadan feragat edilmiş sayılır. Şüphelinin, edimini yerine getirmemesi halinde uzlaşma raporu veya belgesi, 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 38'inci maddesinde yazılı ilam mahiyetini haiz belgelerden sayılır." hükmü yer almakta olup, anılan Kanun maddesinin 253/19. bendine göre uzlaşmanın sağlanması halinde soruşturma konusu suç nedeniyle tazminat davası açılamaz, açılmış olan davadan feragat edilmiş sayılır." hükmünü haizdir.

Öte yandan, 6098 sayılı TBK’nın 166. maddesinin 3. fıkrası hükmüne göre; “Alacaklının borçlulardan biriyle yaptığı ibra sözleşmesi, diğer borçluları da ibra edilen iç ilişkideki borca katılma payı oranında borçtan kurtarır.” İbranın diğer müteselsil borçlulara etkisine ilişkin bu özel hükümle alacaklının sadece bir borçluyu ibra etmesi üzerine, ibra ettiği borçlunun iç ilişkideki payı kadar, diğer borçlulara karşı da alacak hakkını kaybedeceği hükme bağlanmıştır.

Öte yandan, 6098 sayılı TBK’nın 166. maddesinin 3. fıkrası hükmüne göre; “Alacaklının borçlulardan biriyle yaptığı ibra sözleşmesi, diğer borçluları da ibra edilen iç ilişkideki borca katılma payı oranında borçtan kurtarır.” İbranın diğer müteselsil borçlulara etkisine ilişkin bu özel hükümle alacaklının sadece bir borçluyu ibra etmesi üzerine, ibra ettiği borçlunun iç ilişkideki payı kadar, diğer borçlulara karşı da alacak hakkını kaybedeceği hükme bağlanmıştır.

Karayolları zorunlu mali mesuliyet sigortası, işletenlerin ve işletenlerin kusurlarından kendi kusuru gibi sorumlu olduğu araç sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan diğer yardımcı kişilerin kusuru ile meydana gelen ve 2918 sayılı KTK’nın 85/1 maddesi kapsamında kalan zararlardan sorumlu olduğuna göre (KTK m. 91/1) işleten ve/veya araç sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan diğer yardımcı kişilerin zarar görene karşı tazminat yükümlülüğünün kalmadığı durumlarda ...’nin de bu kişilere karşı herhangi bir sorumluluğu kalmayacaktır.

Somut olayda; davaya konu trafik kazası nedeniyle önerilen uzlaşma teklifinin davacı tarafından edimli olarak kabul edildiği ve soruşturmanın bu şekilde sonuçlandırılmasının talep edildiği anlaşılmakla, yukarıda zikredilen yasal düzenlemeler doğrultusunda soruşturma konusu suç nedeniyle tazminat davası açılamayacağının kabulü ile davacının tazminat talebinin tümden reddine karar verilmesi gerekirken yanılgılı gerekçeyle talebin kabulüne karar verilmesi doğru olmamıştır.

2. Bozma sebep ve şekline göre, davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalıya geri verilmesine, 22/11/2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/3505, Karar No: 2017/5021, Tarih: 03.07.2017

**16. Hukuk Dairesi         2017/3505 E.  ,  2017/5021 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kullanım kadastrosu sonucunda ... Mahallesi çalışma alanında bulunan 2776 ada ... parsel sayılı 226,... metrekare yüzölçümündeki taşınmaz kadastro tutanağının beyanlar hanesine, 6831 sayılı Yasa'nın .../B maddesi uyarınca orman sınırları dışına çıkarıldığı ve taşınmaz ile üzerindeki tek katlı evin ... oğlu ...’a ait olduğu şerhi yazılarak arsa vasfıyla Hazine adına tespit ve tescil edilmiştir. Davacı ... Belediye Başkanlığı vekili, taşınmazla ilgili güncelleme çalışmaları yapılırken Belediye'nin haberdar edilmediği iddiasıyla taşınmazın beyanlar hanesine Belediye adına kullanıcı şerhi verilmesi istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı ... Belediye Başkanlığı vekili ve dahili davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye temyiz karar harcının temyiz edenlerden ayrı ayrı alınmasına, 03.07.2017 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/8493, Karar No: 2016/10980, Tarih: 04.10.2016

**18. Hukuk Dairesi         2016/8493 E.  ,  2016/10980 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, kamulaştırmasız el koyma nedenine dayalı olarak ... parsel sayılı taşınmaz bedelinin faiz ve masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bilgi ve belgeler okunup gereği düşünüldü:

Mahkemece yaptırılan bilirkişi incelemeleri sonucu düzenlenen ve hükme esas alınan rapor hüküm kurmaya yeterli değildir.

Şöyle ki;

1-Dosyadaki bilgi ve belgelerden dava konusu taşınmaza yol yapılmak suretiyle el atıldığı anlaşılmıştır. 11.06.2013 tarihinde yürürlüğe giren 6487 sayılı Yasa ile değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun Geçici 6. maddesinin 1. ve 2. fıkrasında "Kamulaştırma işlemleri tamamlanmamış veya kamulaştırması hiç yapılmamış olmasına rağmen 09.10.1956 tarihi ile 04.11.1983 tarihi arasında fiilen kamu hizmetine ayrılan veya kamu yararına ilişkin bir ihtiyaca tahsis edilerek üzerinde tesis yapılan taşınmazlara veya kaynaklara kısmen veya tamamen veyahut irtifak hakkı tesis etmek suretiyle malikin rızası olmaksızın fiili olarak el konulması halinde taşınmazın dava tarihindeki değeri taşınmazın el koyma tarihindeki nitelikleri esas alınmak ve bu Kanunun 11. ve 12. maddelerine göre hesaplanmak suretiyle tespit edilir." hükmü öngörülmüştür.

Buna göre öncelikle taşınmaza fiili el atma tarihi tespit edilerek, dava konusu taşınmaza 09.10.1956 tarihi ile 04.11.1983 tarihi arasında fiilen el atılmış ise el atma tarihi itibariyle, 04.11.1983 tarihinden sonra el atılmış ise dava tarihi itibariyle; dava konusu taşınmazın 1/1000 ölçekli uygulama imar planı içinde bulunup bulunmadığının, bu tarih itibariyle kesinleşmiş imar planı içinde olmadığının anlaşılması halinde belediye veya mücavir alan sınırları içinde olmakla beraber belediye ve altyapı hizmetlerinden (yol, su, elektrik, çöp toplama, kanalizasyon, aydınlatma vd. gibi) yararlanıp yararlanmadığının, özellikle etrafının meskûn olup olmadığının taşınmaz belediye nazım imar planı içinde ise, Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu'nun 17.04.1998 gün ve 1996/3-1998/1 sayılı kararı uyarınca bu plan kapsamına alındığı tarih ve plandaki konumunun, hangi amaçla plan kapsamına alındığının, yerleşim merkezlerine uzaklığının, altyapı hizmetlerinden yararlanma ve ulaşım olanaklarının, kullanma biçimi itibariyle iskan amacına yönelik yapılaşma olasılıklarının belediye başkanlığından araştırılarak, bu

...

konuda taraflara delillerini ibraz etmek üzere süre verildikten ve hava fotoğrafları da getirtilmek suretiyle dava konusu taşınmazın niteliği tespit edildikten sonra sonucuna göre hüküm kurulması gerekirken eksik incelemeyle taşınmaza fiili el atma tarihi tespit edilmeden arsa olarak kabul edilerek bedel belirlenmesi,