muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/25073, Karar No: 2015/13061, Tarih: 07.09.2015

4-Müştekilerin beyanları ve tüm dosya kapsamına göre müştekilerin eşyalarının etkin pişmanlığa dayalı olarak iade edilmediği, zararların tazmin edilmediği, sadece olay yerinde suça sürüklenen çocuğun yakalanması esnasında bir kısım eşyaların müştekiler tarafından ele geçirildiğinin anlaşılması karşısında; TCK 168 maddesinde düzenlenen etkin pişmanlık hükümlerinin şartları oluşmadığı halde suça sürüklenen çocuk hakkında TCK 168 maddesinin uygulanması,

5-Suça sürüklenen çocuğun, hakkında evrakı tefrik edilen sanık ... ile birlikte kömürlüklere girmesi nedeniyle, konut dokunulmazlığını bozma suçunun birden fazla kişi ile birlikte işlemesi nedeniyle hakkında TCK 116/1 maddesi yanında TCK 119/1-c maddesinin uygulanması gerektiğinin gözetilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuk ... müdafi ve o yer Cumhuriyet Savcısının temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenle tebliğnameye uygun olarak BOZULMASINA, 07.09.2015 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/20556, Karar No: 2017/7753, Tarih: 02.05.2017

**9. Hukuk Dairesi         2017/20556 E.  ,  2017/7753 K.**

**"İçtihat Metni"**

İLK DERECE MAHKEMESİ : İŞ MAHKEMESİ

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ : ... BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ ... . HUKUK DAİRESİ

DAVA : Davacı, kıdem tazminatının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

İlk Derece Mahkemesince, davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin kabul kararına karşı davalı avukatı istinaf başvurusunda bulunmuştur.

... Bölge Adliye Mahkemesi 25. Hukuk Dairesi, daha önce Yargıtay denetiminden geçen dosyanın Yargıtaya gönderilmek üzere İlk Derece Mahkemesine iade edilmesine karar vermiştir.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Dosyadaki yazılara, kararın bozmaya uygun olmasına delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesi'ne gönderilmesine, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, 02/05/2017 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/11966, Karar No: 2022/4288, Tarih: 15.03.2022

**11. Ceza Dairesi         2017/11966 E.  ,  2022/4288 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Sahte fatura kullanma

HÜKÜMLER : Mahkumiyet

Sanıklar hakkında Eskişehir Cumhuriyet Başsavcılığının 13.11.2012 tarihli, 2012/9706 Esas ve 2012/3322 sayılı iddianamesinde sanıkların sahte olarak düzenlenmiş faturaları beyannamelerinde bildirerek kullandıkları anlatılmasına rağmen sonuç kısmında düzenlemeden bahsedilmesi sonuca etkili görülmediği tespit edilerek yapılan incelemede;

I) Sanık ... hakkında 2011 takvim yılında sahte fatura kullanma suçundan verilen hükmün temyiz incelemesinde;

5237 sayılı TCK’nin 53. maddesinin uygulanmasında, Anayasa Mahkemesinin 08.10.2015 tarihli, 2014/140 Esas ve 2015/85 Karar sayılı iptal kararının infaz aşamasında gözetilmesi mümkün görülmüştür.

Yargılamanın hukuka uygun olarak yapıldığı, iddia ve savunmada ileri sürülen hususların gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, hukuka uygun yöntemlerle elde edilen delillerin değerlendirilerek fiilin sanık tarafından işlendiğinin tespit edildiği, suç vasfının doğru biçimde belirlendiği, cezanın kanuni takdir sınırlarında uygulandığı tüm dosya kapsamından anlaşılmakla, sanık müdafisinin temyiz nedenleri yerinde görülmediğinden hükmün ONANMASINA,

II) Sanık ... hakkında 2011 takvim yılında sahte fatura kullanma suçundan verilen hükmün temyiz incelemesinde;

213 sayılı VUK'nin 367. maddesi uyarınca kovuşturma şartı olan mütalaanın sanık ... hakkında olduğu, sanık ... yönünden verilen bir mütalaa bulunmadığı ve iddianameye konu olan 2011 takvim yılında sahte fatura kullanma suçu yönünden 213 sayılı VUK'nin 367. maddesi gereğince dava şartı olan mütalaanın verilip verilmeyeceğinin Vergi Dairesi Başkanlığından sorulması, sonucuna göre hüküm kurulması gerektiği gözetilmeden, mahkumiyet hükmü kurulması,Yasaya aykırı, sanık müdafisinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nin 321. maddesi gereğince BOZULMASINA, 15.03.2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/31436, Karar No: 2018/1206, Tarih: 12.02.2018

**19. Ceza Dairesi         2015/31436 E.  ,  2018/1206 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Ceza Mahkemesi

SUÇ : 2004 Sayılı Kanuna Aykırılık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun süresi, kararın niteliği ve suç tarihine göre dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

1- Sanığa çıkartılan duruşma davetiyelerinin bila tebliğ iade edilmiş olması karşısında, 2004 sayılı İcra ve İflâs Kanunu’nun “Muhakeme usulü” başlıklı 349. maddesine aykırı şekilde sanığa meşruhatlı davetiye tebliğ edilmeksizin yokluğunda yargılama yapılarak savunma hakkı kısıtlanmak suretiyle karar verilmesi

2- Ayrıntıları Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 14/02/2012 tarih, 2011/505, 509, 513 E, 21/02/2012 tarih, 2011/506, 510, 511, 621 E sayılı kararlarında açıklandığı üzere “tacir sayılan limited şirketlerin, temsil ve idareye yetkili müdürlerinin, sorumlu oldukları şirketlerin ticareti terk etmeleri halinde; İcra İflas Kanunu'nun 44. maddesindeki yükümlülükleri yerine getirmeyeceklerine ilişkin bir istisnaya yer verilmediğine göre, tıpkı gerçek kişi tacirler gibi aynı kanunun 337/a maddesi uyarınca cezalandırılmalarına bir engel bulunmadığı” yönündeki ulaşılan sonucun zaman içerisinde yerleşik uygulamaya dönüşmüş olması, ticareti terk eden tacir açısından; muhatapların haklarını korumaya yönelik olarak İİK'nın 44.maddesi ile, ticareti terk eden bir tacire; 15 gün içerisinde keyfiyeti kayıtlı bulunduğu ticaret siciline bildirme ve bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerini gösteren bir mal beyanında bulunma, Ticaret Sicili Memurluğunca ticaret sicili ilanlarının yayınlandığı gazete'de ve alacaklıların bulunduğu yerlerde de mutat ve münasip vasıtalarla ilan etme ve ilan masraflarını da ödeme yükümlülükleri yüklenmiş, bu yükümlülüklere aykırı davranmanın yaptırımı ise İ.İ.K'nın 337/a maddesinde düzenlenmiş olup, takibi şikayete bağlı olan seçimlik hareketli bu suçun;

“1- İİK'nın 44. maddesine göre mal beyanında bulunulmaması,

2- Mal beyanında mevcudun eksik gösterilmiş olması,

3- Aktifte yer alan malın veya yerine kaim olan değerin haciz veya iflas sırasında gösterilmemesi,

“1- İİK'nın 44. maddesine göre mal beyanında bulunulmaması,

2- Mal beyanında mevcudun eksik gösterilmiş olması,

3- Aktifte yer alan malın veya yerine kaim olan değerin haciz veya iflas sırasında gösterilmemesi,

4- Mal beyanından sonra, beyan edilen bu mallar üzerinde tasarruf edilmesi” şeklinde sıralanan seçimlik hareketlerden herhangi birisinin işlenmesiyle, diğer koşulların da (alacaklının zarar görmesi ve borçlunun tacir olması gibi...) gerçekleşmesi halinde oluşacağı konusunda gerek uygulamada gerek öğretide herhangi bir duraksamanın mevcut olmaması ve somut olayımızda bu eylemden dolayı şikayetçi olan müştekinin zarar gördüğünün dosya içeriğinden anlaşılması karşısında; öncelikle borçlu ticaret şirketinin kayıtlı olduğu Vergi Dairesi Müdürlüğünden, en son verilen vergi beyanname örnekleri getirtilerek incelenip, Vergi Dairesi Müdürlüğünce adresin farklı olduğunun bildirilmesi halinde bu adreste de zabıta araştırması yaptırılarak delillerin bir bütün halinde değerlendirilmesi suretiyle sanığın hukuki durumunun tayin ve takdiri gerekirken, eksik kovuşturma ile yazılı şekilde karar verilmesi,

Kabule göre de;

02.12.2016 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6763 sayılı Kanun'un 34. maddesiyle Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 253. maddesinde değişiklik yapılarak madde içeriğinden "etkin pişmanlık hükümlerine yer verilen suçlar ile" ibaresinin çıkarılması nedeniyle özel bir etkin pişmanlık hükmü olan 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 354. maddesinin aynı Kanun'un 337/a maddesinde düzenlenen suç yönünden uzlaştırma kurumunun uygulanmasına engel teşkil etmemesi, suçun işlenmesinden sonra fail ile mağdur arasındaki çekişmeyi bir uzlaştırmacının girişimiyle kısa zamanda tarafların özgür iradeleriyle ve adli merciler daha fazla meşgul edilmeden sonuçlandırmayı amaçlayan uzlaştırmanın soruşturma ve kovuşturmalarda mutlaka öncelikle uygulanması zorunlu bir maddi ceza ve ceza muhakemesi hukuku kurumu olması ve İcra ve İflas Kanunu'nun 354. maddesinin yerine geçip anılan maddenin uygulanmasını ortadan kaldırmaması karşısında, sanık hakkında 6763 sayılı Kanun'un 34. maddesiyle değişik CMK'nın 253, 254. maddelerinin uygulanması zorunluluğu,

Bozmayı gerektirmiş ve sanık müdafiinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görüldüğünden HÜKMÜN, 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, yargılamanın bozma öncesi aşamadan başlayarak sürdürülüp sonuçlandırılmak üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine, 12/02/2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/12593, Karar No: 2013/7013, Tarih: 08.04.2013

**10. Hukuk Dairesi         2012/12593 E.  ,  2013/7013 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, itibari hizmet süresinin tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, gider avansının süresinde yatırılmaması nedeniyle HMK’nın 115. maddesi gereğince dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmün, davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Mahkemece, 27.12.2011 tarihli davacı vekilinin de hazır bulunduğu oturumda gider avansını yatırması için davacı vekiline 2 haftalık kesin süre verildiği, davacı vekilinin kendisine verilen kesin süre içinde gider avansını yatırmaması nedeniyle davasının 15.3.2012 tarihli oturumda reddedildiği anlaşılmaktadır.

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı HUMK.nın 120.maddesine göre, davacı yargılama harçlarıyla her yıl Adalet Bakanlığınca çıkarılacak Gider Avansı Tarifesinden belirlenecek olan tutarı, dava açarken mahkeme veznesine yatırmak zorundadır. Avansın yeterli olmadığının dava sırasında anlaşılması halinde mahkemece, bu eksikliğin tamamlanması için davacıya iki haftalık kesin süre verilir. Anılan maddeye göre gider avansının dava açılırken ödenmesi zorunludur.

Eldeki dava, HMK.nın yürürlük tarihinden önce 16.1.2009 tarihinde açılmıştır. Kanunun yürürlüğe girme tarihinden önce dava açıldığına ve duruşmalara başlandığına göre dava açılma aşamasının tamamlandığının kabulü gerekir. Hukuk Genel Kurulunun 12.12.2012 tarih 2012/9-1202-1218 sayılı kararında da belirtildiği üzere, “Bu durumda; gerek 6100 sayılı HMK'nun 120 maddesi, gerekse; Hukuk Muhakemeleri Kanunu Uygulama Yönetmeliği’nin 45. maddesindeki düzenlemelere göre; tarifede sayılan gider avanslarının dava dilekçesi ile davanın açılması sırasında mahkeme veznesine yatırılması gereken gider olması nedeni ile, dilekçeler aşamasının tamamlanmış bulunması ve HMK’nun 448 maddesinin açık hükmü karşısında, dava dilekçesinde” Kurum kayıtlarına “dayanmış olan davacı yönünden HMK’nun 120. maddesinin uygulanması mümkün değildir. Bu nedenle; 1086 sayılı HUMK'nun yürürlükte olduğu 01.10.2011 tarihinden önceki dönemde açılan bu dava için yapılacak masraflar nedeniyle istenilecek giderlerin delil avansı kabul edilip, HMK’nun 324. maddesi uygulanmak suretiyle sonuca gidilmesi gerekir. Yasa koyucunun bu maddeyi düzenlemekteki temel amacı, eksik kalan giderin yatırılmasını ve davaların Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 6/3.maddesi hükmüne göre makul sürede sonuçlandırılmasını sağlamaktır.

Somut olayda, mahkemece işin esasına girip sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

Somut olayda, mahkemece işin esasına girip sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 08.04.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/12788, Karar No: 2012/4874, Tarih: 18.04.2012

**17. Hukuk Dairesi         2011/12788 E.  ,  2012/4874 K.**

* TASARRUFUN İPTALI DAVASI

* KESIN VEYA GEÇICI ACIZ BELGESI

* EKSIK ARAŞTIRMA

* İCRA VE İFLAS KANUNU (2004) Madde 277

* İCRA VE İFLAS KANUNU (2004) Madde 105

* İCRA VE İFLAS KANUNU (2004) Madde 143

**"İçtihat Metni"**

ÖZET: KESİN VEYA GEÇİCİ ACİZ BELGESİNİN BULUNMASI, İPTAL DAVASI İÇİN ÖN KOŞUL İSE DE, DAVANIN AÇILMASINDAN SONRA ALI­NABİLECEĞİ GİBİ, TEMYİZ AŞAMASINDA HATTA BOZMADAN SONRA KARAR DÜZELTME AŞAMASINDA ALINIP İBRAZ EDİLMESİ DE YETERLİDİR.

BORÇLU HAKKINDA ACİZ VESİKASI ALINMAMAKLA BİRLİKTE, BORÇLU KAYIP VE ADRESİ SAPTANAMIYORSA, SAPTANAN VE BİLİNEN ADRESLERİNE DE İCRACA, BORÇLUNUN HACZİ KABİL MALININ BULUNMADIĞI TESPİT EDİLMİŞ İSE, BU DURUMU TESPİT EDEN HACİZ TUTANAĞI GEÇİCİ ACİZ VESİKASI NİTELİĞİNDEDİR. SOMUT OLAYDA BORÇLUNUN ÖDEME EMRİ TEBLİĞ EDİLEN ADRESİNE HACİZ İŞLEMİ İÇİN GİDİLDİĞİNDE BU AD­RESİNDEN AYRILDIĞI, BELİRLENEN YENİ ADRESİNDEN DE AYRILDIĞI VE BORÇLUYA AİT HACZİ KABİL MAL BULUNMADIĞI HACİZ TUTANAĞI İLE BELİRLENMİŞ OLUP, BU DURUMU BELİRLEYEN HACİZ TUTANAKLARININ ACİZ VESİKASI NİTELİĞİNDE OLDUĞU KABUL EDİLEBİLİR. ANCAK, BORÇLUYA MİRAS YOLUYLA İNTİKAL EDEN TAŞINMAZ VE ARAÇ OLDUĞU İCRA DOSYASI KAPSAMINDAN ANLAŞILDIĞINDAN, BUNLARIN KIYMETİNİN BORCA YETER OLUP OLMADIĞI HUSUSU ARAŞTIRILARAK, SONUCUNA GÖRE KARAR VERİLMESİ GEREKİR.

Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasının yapılan yargılaması so­nunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine dair verilen hükmün süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

Davacı vekili, davalı borçlu Yusuf aleyhine icra takibi yaptıklarını, borcu karşılayacak malı bulunmadığını ileri sürerek davalı borçlu Yusuf’un annesi Keziban’ın mirasçısı olarak taşıma kooperatifi miras hissesinden mal kaçırma amaçlı davalı Ali lehine feragat ettiğini belirterek tasarrufun iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı Ali vekili, davanın reddini savunmuştur.

Davalı Yusuf’a usulüne uygun davetiye tebliğine rağmen duruşmalara gelmemiş ve davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece kesin veya geçici aciz vesikasının sunulmadığı, borçlu hakkında icra dosyasından haciz konulan araç ve taşınmazın borcu karşılayıp karşılamadığının belirlenmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, İİK’nın 277 ve devamı maddelerine dayalı olarak açılan ta­sarrufun iptali istemine ilişkindir.

Davalı Yusuf’a usulüne uygun davetiye tebliğine rağmen duruşmalara gelmemiş ve davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece kesin veya geçici aciz vesikasının sunulmadığı, borçlu hakkında icra dosyasından haciz konulan araç ve taşınmazın borcu karşılayıp karşılamadığının belirlenmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, İİK’nın 277 ve devamı maddelerine dayalı olarak açılan ta­sarrufun iptali istemine ilişkindir.

İptal davasının koşullarından biri alacaklının elinde kesin (İİK 143) veya geçici (İİK 105/II) aciz belgesinin bulunması gerektiğidir. Kesin veya geçici aciz vesikasının bulunması, iptal davası için ön koşul ise de bunun davanın açılmasından önce alınması zorunlu değildir. Davanın açılmasından sonra alı­nabileceği gibi, temyiz aşamasında ve hatta bozmadan sonra karar düzeltme aşamasında bile alınıp ibraz edilmesi yeterlidir. Ayrıca borçlunun hacze kabil malının bulunmaması halinde durumu tespit eden haciz zaptı, geçici aciz belgesi niteliğinde kabul edilebilir.

Mahkemece kesin veya geçici aciz vesikasının sunulmadığı, borçlu hakkında icra dosyasından haciz konulan araç ve taşınmazın borcu karşılayıp karşılamadığının belirlenmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, yapılan inceleme ve toplanan deliller varılan sonuç için yeterli değildir.

Dairemizin yerleşmiş içtihatlarına ve Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 02.03.2005 gün, 2005/15-100-119 sayılı kararına göre, borçlu hakkında aciz vesikası alınmamakla birlikte, borçlu kayıp ve adresi saptanamıyorsa, sap­tanan ve bilinen adreslerinde de icraca, borçlunun haczi kabil malının bu­lunmadığı tespit edilmiş ise, bu durumu tespit eden haciz tutanağı geçici aciz vesikası niteliğindedir. Somut olayda, borçlunun ödeme emri tebliğ edilen adresinde haciz işlemi için gidildiğinde borçlunun bu adresinden ayrılmış olduğu, belirlenen yeni adresine yeniden haciz işlemi için gidildiğinde borç­lunun bu adresinden de ayrıldığı ve borçluya ait hacze kabil mal bulunmadığı haciz tutanağı ile belirlenmiş olup, bu durumu belirleyen haciz tutanakları geçici aciz vesikası niteliğinde olduğu kabul edilebilir. Ne var ki borçlunun annesinden ve babasından birer taşınmaz ve yine annesinden bir aracın miras yolu ile intikal ettiği icra dosyası kapsamından anlaşılmakta olup, söz konusu taşınmazlar ve aracın kıymetinin borca yeter olup olmadığı hususunun araş­tırılması, varsa davacının delillerinin toplanılarak değerlendirilmesi ve hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken eksik araştırma ve inceleme ile karar verilmiş olması doğru bulunmamıştır.

S o n u ç: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazları yerindedir, kabulü ile hükmün (BOZULMASINA), peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davacıya geri verilmesine 18.04.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/1773, Karar No: 2016/5080, Tarih: 28.03.2016

**18. Hukuk Dairesi         2016/1773 E.  ,  2016/5080 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, ... İli ... İlçesi ... Mahallesi 501 ada 23 parsel sayılı taşınmaza kamulaştırmasız el koyma nedenine dayalı olarak bedelinin faiz ve masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Mahkemece yapılan inceleme ve araştırma ile alınan bilirkişi raporu hüküm kurmaya yeterli değildir.

Şöyle ki;

1-Kamulaştırma Yasası'nın 10. maddesi ile bedelin tespiti esaslarını düzenleyen 11. maddenin (g) bendi hükmüne göre; kamulaştırılacak taşınmazın arsa olarak kabulü halinde kamulaştırma (değerlendirme) gününden önceki özel amacı olmayan emsallerin satış değeri esas alınarak değerinin tespit edilmesi gerekir.

Bu esaslara göre gerçekçi ve doğru sonuçlara ulaşılabilmesi için; emsal alınan taşınmazın satış tarihinin değerlendirme tarihinden önce ve değerlendirme tarihine yakın bulunması, dava konusu taşınmaza örnek teşkil edebilecek nitelikte, dava konusu taşınmaz ile aynı veya yakın semtlerde bulunması, topografik yapısı, manzarası, konumu, üzerinde yapılabilecek inşaat ve katlar için izin ve ruhsat sınırları, yüzölçümleri, imar uygulamasına konu edilmiş olup olmadıkları, sokak, cadde veya şehir alanlarına cepheleri ve mesafeleri gibi yönlerden benzer ya da yakın özelliklere sahip bulunması gereklidir.

Bilirkişi kurulu raporunda 1274 ada 1 parselin 06.11.2006 ihale tarihli satışı emsal alınmış ise de, Dairemizce incelenen (örneğin ... Asliye Hukuk Mahkemesi 2011/258-2013/603K, Dairenin 2014/5976-2014/14498 sayılı dosyası) dosya içerisinde mevcut tapu kayıtlarına göre; 80/252 payının 07.12.2006 tarihinde 114.272,50 TL, 80/252 payının 20.02.2007 tarihinde 149.500,00 TL, 23/63 payının 13.02.2009 tarihinde 129.000,00 TL, 43/63 payının 20.02.2009 tarihinde 80.000,00 TL ve taşınmazın tamamının 30.12.2010 tarihinde 111.746,00 TL bedelle satıldığı anlaşılmaktadır. Değişik tarihlerdeki bu satışların kendi arasında çelişkili bedellerle gerçekleştirilmiş olması emsal seçilen taşınmazın bu satışlarının gerçek bedelli satışlar olmadığı kuşkusunu uyandırdığından bu taşınmaz somut emsal olarak değerlendirilemez.

Bu nedenle mahkemece, taraflara yeni emsal bildirmeleri için imkan tanınması, gerektiğinde re'sen emsal getirtilmesi, dava konusu taşınmaza örnek teşkil edebilecek uygun emsal satışlar esas alınmak suretiyle değer biçilmesi gerekir. Emsal kayıtlar tapu müdürlüğünden getirtildikten sonra bunun imar parseli olup olmadığı da sorulup saptanmalıdır. İncelenen emsal imar parseli olup da dava konusu taşınmazın bu nitelikte olmaması halinde, dava konusu taşınmazın yapılacak karşılaştırmadan sonra bulunacak değerinden, İmar Yasası'nın 18. maddesinin 2. fıkrası gözetilerek, düzenleme ortaklık payına tekabül edecek oranda indirim yapılması gerektiği de dikkate alınmalıdır.

2942 sayılı Yasa'nın 4650 sayılı Yasa ile değişik 11. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendi gereği emlak vergi değerlerinin de dava konusu taşınmazın emsalle karşılaştırılmasında gözönünde tutulması gerekir. Buna göre dava konusu taşınmaz ve emsallerin emlak vergisine esas tutulan asgari m² değerlerinin ilgili belediye başkanlığından 2012 yılı itibarıyla getirtilerek karşılaştırılması ve değerlendirmeye esas alınan oranlar fahiş ölçüde farklı olduğunda bu farklılık ve çelişkinin giderilmiş olması gerekir.

Mahkemece, dava konusu taşınmazın yer aldığı yerde emsal olabilecek özel amacı olmayan arsa satışlarının bulunmadığı düşünülemeyeceğinden uygun emsal araştırması yapılarak emsal kayıtları getirtilip yukarıda açıklandığı şekilde değerlendirme yapan rapor alınarak karar verilmesi gerektiğinin düşünülmemesi doğru görülmemiştir.

Ayrıca;

2-2942 Sayılı Kamulaştırma Kanununun 6487 sayılı Kanunla değiştirilen geçici 6.maddesinin onikinci ve onüçüncü fıkraları 13.03.2015 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan Anayasa Mahkemesi'nin 13.11.2014 tarih, 2013/95 Esas ve 2014/176 Karar sayılı kararıyla iptal edildiğinden; 04.11.1983 tarihinden sonra elatılan taşınmazlar yönünden, kamulaştırmasız elatma nedeniyle açılan davalarda, mahkeme ve icra harçları ile her türlü vekalet ücretinin nispi olarak uygulanması gerekir. Buna göre temyiz edenin sıfatı dikkate alınarak harca nispi olarak hükmedilmesi gerektiğinden de kararın bozulması gerekmiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, işbu kararın tebliğinden itibaren onbeş gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere 28.03.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.