muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/5227, Karar No: 2024/8011, Tarih: 26.12.2024

b) Davalı ... vekilinin diğer temyiz itirazlarının yukarıda (1) nolu bentte açıklanana nedenlerle REDDİNE,Peşin harcın istek halinde temyiz eden davalı ... Müdürlüğüne iadesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,26.12.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi
Yargıtay — Esas No: 2014/23030, Karar No: 2014/21907, Tarih: 30.06.2014

**13. Hukuk Dairesi         2014/23030 E.  ,  2014/21907 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara 8. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 16/04/2014

NUMARASI : 2013/613-2014/199

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı,maliki bulunduğu .... İli, .. İlçesi, ... Mahallesi 2.Cadde No: 66 adresindeki gecekondusunu Kuzey Ankara Girişi Kentsel Dönüşüm Projesi kapsamında davalıya devrettiğini, enkaz ve ağaç bedellerinin hesaplandığını, kıymet takdir komisyon raporunda saptanan bedelin tamamının ödenmesi gerekirken %10 enkaz bedelinin ödendiğini, kalan 19.710,90 TL lik kısmın tahsili için Ankara 19.İcra Müdürlüğünün 2013/14578 sayılı dosyasında takip başlattığını, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu ileri sürerek,icra takibine vaki itirazın iptalini istemiştir

Davalı, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece,davacıya enkaz bedelinin ödenmesi gerektiği,bunun da ödendiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı bu davada,davalı ile yaptığı sözleşme uyarınca kendisine ait bina ve müştemilatların davalıya bedeli karşılığında devri sonucu eksik ödeme yapıldığını belirterek analiz raporunda belirtilen ve ödenmeyen bakiye bedelin tahsilini istemiş, mahkemece de davacıya enkaz bedelinin ödenmesi gerektiği,bunun da ödendiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.Öncelikle belirtmek gerekir ki, davacı ile davalı arasında davacının arsasının davalıya devrine ilişkin sözleşme özel hukuk hükümlerine göre geçerli bir sözleşmedir.Bu sözleşme ile belirlenen bina ve müştemilatların analiz raporları taraflar arasında imzalanmış Sözleşmenin eki hükmünde olup taraflar arasında ihtilaf konusu da yapılmadığı dosya kapsamından anlaşılmaktadır.Hal böyle olunca davacının,sözkonusu analiz raporunu benimsemiş olduğu kabul edilerek,davacıya sözleşme uyarınca ödenen enkaz bedeli (%10 muhdesat bedeli + ağaç bedeli) mahsup edilmek suretiyle bakiye muhdesat (net yapı tutarı + ağaç bedeli ) bedelinin tahsiline karar verilmesi gerekir.Mahkemece,değinilen bu yön gözardı edilerek yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır.Bozmayı gerektirir.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz olunan kararın davacı yararına BOZULMASINA, peşin alınan 25,20 TL harcın istek halinde iadesine, HUMK’nun 440/1 maddesi uyarınca tebliğden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 30.06.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/2345, Karar No: 2015/833, Tarih: 18.02.2015

**15. Hukuk Dairesi         2014/2345 E.  ,  2015/833 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Hukuk Hakimliği

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiş davacı vekili tarafından duruşma istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen günde davacı vekili Avukat ... ile davalı vekili Avukat ... geldi. Temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraflar avukatları dinlendikten sonra vaktin darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmıştı. Bu kere dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, eser sözleşmesinin feshi nedeniyle feshin haksız olduğunun tespiti ile teminat mektubu bedelinin nakde çevrildiği tarihten itibaren uygulanacak avans faizi ile birlikte tahsili ve hakediş bedelinin ödenmesi talebine ilişkindir. Mahkemece fesih haklı olduğundan teminat mektubu bedelinin iadesi isteminin ve mahsup itirazı olarak ileri sürülen cezai şart alacağının hakediş bedelinden fazla olması nedeniyle hakediş alacağı talebinin ve sonuç olarak davanın reddine dair verilen karar taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

2-Yanlar arasında imzalanan 28.04.2011 tarihli sözleşmenin 26.1 maddesinde bu sözleşmede belirtilen süre uzatım halleri hariç yüklenicinin sözleşmeye uygun olarak işi süresinde bitirmediği takdirde 10 gün süreli yazılı ihtar yapılarak gecikme cezası uygulanacağı, 26.2 maddesinde yüklenicinin sözleşmeye uygun olarak işi süresinde bitirmediği takdirde gecikilen her takvim günü için sözleşme bedelinin onbinde beşi oranında gecikme cezası uygulanacağı 26.3 maddesinde de ihtarda belirtilen sürenin bitmesine rağmen aynı durumun devam etmesi halinde ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminatın gelir kaydedilip sözleşme fesh edilerek hesabın genel hükümlere göre tasfiye edileceği kararlaştırılmıştır. Sözleşmenin bu maddesinde kararlaştırılan ceza sözleşme tarihinde yürürlükte bulunan ve olayda uygulanması gereken 818 sayılı BK'nın 158/II maddesinde tanımlanan ifaya ekli ceza olduğundan kural olarak sözleşmenin feshi halinde talep edilemez ise de; sözleşmenin az yukarıda belirtilen maddelerinde yapılan düzenleme ile yapılması gerekli uyarının tebliğ tarihinden itibaren geçecek 10 gün sürede dahi gecikme cezasının uygulanacağı kabul edildiği ve bu süre fesh edilemeyen cezalı süre niteliğinde olduğu, bu sürenin dışında gecikilen süre için fesih halinde dahi cezai şart istenebileceğine dair sözleşmede hüküm bulunmadığından davalı iş sahibinin sözleşmede kararlaştırılan cezalı süre sonuna kadar cezai şart alacağına hak kazandığının kabulü gerekir. (Yargıtay 15. HD'nin 27.09.2010 gün, 2009/3955 Esas, 2010/4803 Karar, 03.02.2012 gün 2011/4589 Esas, 2012/596 Karar sayılı ilâmları).

Bu durumda mahkemece feshedilemeyen 10 günlük süre ile sınırlı olarak sözleşmenin 26.2 maddesine göre davalı iş sahibinin isteyebileceği cezai şart alacağı hesaplanıp bulunacak miktarın hakettiği 56.079,16 TL iş bedelinden mahsup edilerek sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekirken sözleşmenin bu hükmü gözden kaçırılarak ve yanlış değerlendirme ile davanın tümden reddi doğru olmamış, kararın bu sebeple davacı yararına bozulması uygun görülmüştür.

3-Davalının temyiz itirazlarına gelince; davada irat kaydedilen teminat mektup bedeliyle ödenmeyen hakediş bedelinin talep edildiği ve dava tümden reddedildiğinden bunların toplam miktarı üzerinden vekille temsil olunan davalı yararına karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca vekâlet ücreti takdiri gerekirken daha az vekâlet ücretine hükmedilmesi de usul ve yasaya aykırı olmuş hükmün bu yönden davalı yararına bozulması gerekmiştir.

3-Davalının temyiz itirazlarına gelince; davada irat kaydedilen teminat mektup bedeliyle ödenmeyen hakediş bedelinin talep edildiği ve dava tümden reddedildiğinden bunların toplam miktarı üzerinden vekille temsil olunan davalı yararına karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca vekâlet ücreti takdiri gerekirken daha az vekâlet ücretine hükmedilmesi de usul ve yasaya aykırı olmuş hükmün bu yönden davalı yararına bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle davacının diğer temyiz itirazlarının reddine, 2. bent uyarınca kabulü ile hükmün davacı yararına, 3. bent uyarınca da davalı yararına BOZULMASINA, 1.100,00'er TL duruşma vekillik ücretinin taraflardan karşılıklı olarak alınarak Yargıtay'daki duruşmada vekille temsil olunan diğer tarafa verilmesine, ödedikleri temyiz peşin harçlarının istek halinde temyiz eden taraflara geri verilmesine, karara karşı tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme isteminde bulunulabileceğine 18.02.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/5809, Karar No: 2018/3395, Tarih: 26.03.2018

**19. Ceza Dairesi         2016/5809 E.  ,  2018/3395 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Ceza Mahkemesi

SUÇ : 2004 Sayılı Kanuna Aykırılık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun süresi, kararın niteliği ve suç tarihine göre dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede, başkaca nedenler yerinde görülmemiştir.

Ancak;

Ayrıntıları Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 14/02/2012 tarih, 2011/505, 509, 513 E, 21/02/2012 tarih, 2011/506, 510, 511, 621 E. sayılı kararlarında açıklandığı üzere "tacir sayılan limited şirketlerin, temsil ve idareye yetkili müdürlerinin, sorumlu oldukları şirketlerin, ticareti terk etmeleri halinde; İcra İflas Kanunu'nun 44. maddesindeki yükümlülükleri yerine getirmeyeceklerine ilişkin bir istisnaya yer verilmediğine göre, tıpkı gerçek kişi tacirler gibi aynı Kanun'un 337/a maddesi uyarınca cezalandırılmalarına bir engel bulunmadığı" yönündeki ulaşılan sonucun zaman içerisinde yerleşik uygulamaya dönüşmüş olması, ticareti terk eden tacir açısından; muhatapların haklarını korumaya yönelik olarak İİK'nın 44.maddesi ile, ticareti terk eden bir tacire; 15 gün içerisinde keyfiyeti kayıtlı bulunduğu ticaret siciline bildirme ve bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerini gösteren bir mal beyanında bulunma, Ticaret Sicili Memurluğunca ticaret sicili ilanlarının yayınlandığı gazetede ve alacaklıların bulunduğu yerlerde de mutat ve münasip vasıtalarla ilan etme ve ilan masraflarını da ödeme yükümlülükleri yüklenmiş, bu yükümlülüklere aykırı davranmanın yaptırımı ise İİK’nın 337/a maddesinde düzenlenmiş olup, takibi şikayete bağlı olan seçimlik hareketli bu suçun;

1- İİK'nın 44. maddesine göre mal beyanında bulunulmaması,

2- Mal beyanında mevcudun eksik gösterilmiş olması,

3- Aktifte yer alan malın veya yerine kaim olan değerin haciz veya iflas sırasında gösterilmemesi,

1- İİK'nın 44. maddesine göre mal beyanında bulunulmaması,

2- Mal beyanında mevcudun eksik gösterilmiş olması,

3- Aktifte yer alan malın veya yerine kaim olan değerin haciz veya iflas sırasında gösterilmemesi,

4- Mal beyanından sonra, beyan edilen bu mallar üzerinde tasarruf edilmesi” şeklinde sıralanan seçimlik hareketlerden herhangi birisinin işlenmesiyle, diğer koşulların da (alacaklının zarar görmesi ve borçlunun tacir olması gibi...) gerçekleşmesi halinde oluşacağı konusunda gerek uygulamada gerek öğretide herhangi bir duraksamanın mevcut olmaması ve somut olayımızda bu eylemden dolayı şikayetçi olan müştekinin zarar gördüğünün dosya içeriğinden anlaşılması karşısında, İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün 29.12.2014 tarihli yazısında; şirketin eski ünvanının Alesta Özel Güvenlik ve Eğitim Hizmetleri Limited Şirketi olduğunun bildirildiği, yazı ekinde bulunan Ticaret Sicil Gazetesinin 16.06.2009 tarih, 7333 sayılı suretinde sanığın anılan şirketin genel müdür ve yöneticilik görevine atandığının belirtildiğinin görüldüğü, ancak sanığın görev süresi ile sonrasında başkaca herhangi bir atama yapılıp yapılmadığının anlaşılamaması nedeni ile anılan kuruma yeniden müzekkere yazılarak sanığın şikayet tarihi itibarı ile görevinin devam edip etmediği belirlendikten sonra, borçlu ticaret şirketinin kayıtlı olduğu Vergi Dairesi Müdürlüğünden şikayet tarihi itibariyle en son verilen vergi beyanname örnekleri getirtilip incelenerek, beyanname içeriğine göre şirketin faaliyetine devam edip etmediği hususuyla birlikte delillerin bir bütün halinde değerlendirilmesi suretiyle sanığın hukuki durumunun tayin ve takdiri gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde mahkumiyet kararı verilmesi,

Kabule göre ise;

1-Ticareti usule aykırı olarak terk etmek suçunu işlediği iddia olunan sanığa, duruşma davetiyesinin, ticaret sicilindeki adresine gönderilmesi ve yargılamanın yokluğunda devam edilmesi sureti ile savunma hakkının kısıtlanması,

Kabule göre ise;

1-Ticareti usule aykırı olarak terk etmek suçunu işlediği iddia olunan sanığa, duruşma davetiyesinin, ticaret sicilindeki adresine gönderilmesi ve yargılamanın yokluğunda devam edilmesi sureti ile savunma hakkının kısıtlanması,

2-02.12.2016 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6763 sayılı Kanun'un 34. maddesiyle Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 253. maddesinde değişiklik yapılarak madde içeriğinden "etkin pişmanlık hükümlerine yer verilen suçlar ile" ibaresinin çıkarılması nedeniyle özel bir etkin pişmanlık hükmü olan 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 354. maddesinin aynı Kanun'un 337/a maddesinde düzenlenen suç yönünden uzlaştırma kurumunun uygulanmasına engel teşkil etmemesi, suçun işlenmesinden sonra fail ile mağdur arasındaki çekişmeyi bir uzlaştırmacının girişimiyle kısa zamanda tarafların özgür iradeleriyle ve adli merciler daha fazla meşgul edilmeden sonuçlandırmayı amaçlayan uzlaştırmanın soruşturma ve kovuşturmalarda mutlaka öncelikle uygulanması zorunlu bir maddi ceza ve ceza muhakemesi hukuku kurumu olması ve İcra ve İflas Kanunu'nun 354. maddesinin yerine geçip anılan maddenin uygulanmasını ortadan kaldırmaması karşısında, sanık hakkında 6763 sayılı Kanun'un 34. maddesiyle değişik CMK'nın 253, 254. maddelerinin uygulanması zorunluluğu,

3-Gerekçeli karar başlığında suç tarihinin gösterilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş ve sanık müdafinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görüldüğünden HÜKMÜN 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, yargılamanın bozma öncesi aşamadan başlayarak sürdürülüp sonuçlandırılmak üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine, 26/03/2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/14533, Karar No: 2015/6659, Tarih: 04.11.2015

**19. Ceza Dairesi         2015/14533 E.  ,  2015/6659 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 11 - 2011/312838

MAHKEMESİ : Adana 11. Asliye Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 30/05/2011

NUMARASI : 2010/226 (E) ve 2011/405 (K)

SUÇ : 213 Sayılı Kanuna Aykırılık

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararın niteliği ile suç tarihlerine göre dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

1- Sanığın müdürü olduğu T. Bilişim… Ltd. Şti adına gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasında bulunmaksızın 2007 takvim yılında sahte faturalar düzenlediğinin iddia olunması, sanığın suçlamayı kabul etmeyerek faturaları kendisinin düzenlemediğini savunması, düzenlendiği iddia olunan faturaları kullanan A. İnşaat… Ltd Şti ve bir kısım vergi mükellefleri hakkında vergi raporu düzenlendiğinin dosya kapsamından anlaşılması ve sahte fatura düzenleme suçunda suçun maddi konusunun fatura olması, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 227. maddesinin 3. fıkrasındaki '' Bu Kanuna göre kullanılan veya bu Kanunun Maliye ve Gümrük Bakanlığına verdiği yetkiye dayanılarak kullanma mecburiyeti getirilen belgelerin, öngörülen zorunlu bilgileri taşımaması halinde bu belgeler vergi kanunları bakımından hiç düzenlenmemiş sayılır'' şeklindeki düzenleme karşısında; faturaların onaylı suretleri getirtilerek 213 sayılı Kanun'un 230. maddesinde öngörülen şekil şartlarını taşıyıp taşımadığının tespit edilmesi, faturaların sanıktan alınıp alınmadığının araştırılması, bu kapsamda faturaları alıp kullanan kişi veya şirketler hakkında düzenlenen vergi inceleme raporlarının onaylı örneği ve eklerinin celp edilmesi, haklarında kamu davasının açıldığının belirlenmesi halinde dosyaların getirtilip özetinin duruşma tutanağına geçirilmesi, bu davayı ilgilendiren delillerin dosyaya intikalinin sağlanması, gerekirse şirkete ait belgeler ile faturalardaki imza ve yazıların sanığın eli ürünü olup olmadığı hususunda imza ve yazı incelemesi yaptırılması ve sonucuna göre sanığın hukuki durumunun belirlenmesi gerektiği gözetilmeden, eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi,

2- Kabule göre de;

a- TCK'nın 53. maddesinin 3. fıkrası uyarınca, sanık hakkında 1. fıkranın (c) bendinde yazılı hak yoksunluğunun, sanığın sadece kendi altsoyu üzerindeki velayet, vesayet veya kayyımlık yetkileri açısından koşullu salıverilmesi tarihine, altsoyu dışında kalanlarla ilgili hak ve yetkilerden ise cezanın infazı tamamlanıncaya kadar yoksun bırakılmasına karar verilmesi gerektiği gözetilmeden yazılı şekilde hüküm kurulması,

b- 2007 takvim yılında birden fazla sahte fatura düzenlenmesi nedeniyle 5237 sayılı TCK'nın 43. maddesi uyarınca hükmolunan ceza üzerinden arttırım yapılmaması,

b- 2007 takvim yılında birden fazla sahte fatura düzenlenmesi nedeniyle 5237 sayılı TCK'nın 43. maddesi uyarınca hükmolunan ceza üzerinden arttırım yapılmaması,

Kanuna aykırı ve sanığın temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görüldüğünden tebliğnameye aykırı olarak HÜKMÜN BOZULMASINA, CMUK'nın 326/son maddesi uyarınca kazanılmış hakkın saklı tutulmasına, yargılamanın bozma öncesi aşamadan başlayarak sürdürülüp sonuçlandırılmak üzere dosyanın esas/hüküm mahkemesine gönderilmesine, 04.11.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/12152, Karar No: 2014/17073, Tarih: 27.11.2014

**19. Hukuk Dairesi         2014/12152 E.  ,  2014/17073 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi

TARİHİ : 05/03/2013

NUMARASI : 2012/63-2013/48

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün davalı vekilince duruşmalı, davacı vekilince de duruşmasız olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vek.Av.T.. T.. ile davalı vek.Av.T..S..'ün gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Davacı vekili, müvekkili ile davalı arasında 20.12.2006 tarihinde (18) yıl süreli kira sözleşmesi imzalandığını, kira sözleşmesinin davalıya ait taşınmaza ilişkin olup, tapuya şerh edildiğini, davalının bu taşınmaz üzerinde kurulu akaryakıt istasyonunda aralarındaki sözleşmeye istinaden müvekkilinin bayisi olarak faaliyet gösterdiğini, taraflar arasındaki dikey ilişkinin davalı tarafından 20.01.2012 günlü ihtarname ile sonlandırıldığını, bu tarihten sonraki süreler için bayilik sözleşmesi ve ilintili sözleşmelerin geçersiz hale geldiğini, müvekkilinin davalıya bugüne kadar 1.547.325 TL.kira bedeli ödediğini, istasyona 128.977.92 TL.sabit yatırım yaptığını belirterek kira süresinin tamamı nazara alınarak davalıya ödenen kira bedelinin, geçersiz ve müvekkili şirket tarafından kullanılamayacak kira süresine karşılık gelen 1.134.048.11 TL.nin KDV.si ile birlikte davalıya ödeme tarihinden itibaren, ayrıca söz konusu tutarın dava tarihine kadar davalı yedinde kaldığı sürede bu iktisap sayesinde davalı şirketin elde ettiği tüm semerelerin (kazançların, faizlerin, kaim değerlerin) ve müvekkilinin bu bedelden yoksun kalması sebebiyle uğradığı ekonomik kayıpların karşılığı 504.197.80 TL.nin KDV.si ile birlikte dava tarihinden itibaren avans faiziyle sabit yatırım bedelinin geçersiz ve müvekkili şirket tarafından kullanılamayacak süresine karşılık gelen 95.086.90 TL.lik kısmının (ana para) KDV.si ile birlikte ve yine söz konusu bedelin dava tarihine kadar davalı yedinde kaldığı sürede bu iktisap sayesinde davalının elde ettiği tüm semerelerin ve müvekkilinin bu bedelden yoksun kalması sebebiyle uğradığı ekonomik kayıpların karşılığı 41.347.05 TL.nin KDV.si ile birlikte avans faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacının sebepsiz zenginleşmeye dayalı taleplerinin zamanaşımına uğradığını, müvekkilinin kendisine yapılan ödemeyi sözleşmede belirlenen amaca uygun olarak kullandığını, davacı tarafından ödenen tutarın, önemli bir kısmının sözleşme uyarınca istasyon inşaatı için harcandığını, müvekkilinin mamelekinde bir artış meydana gelmediğini, müvekkilinin iyi niyetli olup, iadeyle yükümlü olmadığını, müvekkilince sözleşmenin feshedilmediğini, müvekkilinin süresi dolan sözleşmeyi yenilemeyeceğini bildirdiğini, davacı taleplerinin dayanaktan yoksun ve pek fahiş olduğunu bildirerek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre, davacı ile davalı arasında 20.12.2006 tarihinde 18 yıl süreli olarak imzalanan kira sözleşmesinin, bayilik sözleşmesinin sona ermesiyle süresinden önce sona erdiği, peşin ödenen kira bedelinden kullanılmayan döneme tekabül eden kiranın 1.638.245.92 TL.olduğu, bu tutarın istirdadı gerektiği, sabit yatırımlarla ilgili olarak ise bu yatırımların yapılıp yapılmaması veya ne miktarda hangi ölçüde yapılacağının sözleşmenin süresine bağlı olmadığı, bu yatırımların yapılmasının zorunlu olduğu gerekçeleriyle sabit yatırım bedelleri ve bunların semeresine yönelik talebin reddine, kira bedeline yönelik talebin kabulüne, 1.638.245.92 TL.nin sözleşmenin fesih tarihi olan 20.01.2012’den itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

1-Davacı kira bedeli dışında davalının bedelleri kendilerince karşılanan sabit yatırımların akdin feshinden sonra kullanmasından dolayı alacak isteminde bulunmuştur. Davacının sabit yatırımlarla ilgili talebi yönünden gerektiğinde mahallinde yapılacak keşif ile davacı yanca iddia edilen kalıcı yatırımların yapılıp yapılmadığı, yapılmış ise halen davalı tarafça ticari işlerinin devamı için kullanılıp kullanılmadığı, bir başka deyişle anılan kalıcı yatırımların taşınmaza değer katıp katmadığı tespit olunarak, eğer değer katmış ise bunun davacı tarafça talep edilebileceği gözetilmeden yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması doğru değildir.

2-Davalının temyizi yönünden ise; bilirkişi raporu ayrıntılı incelemeyi içermediği gibi Yargıtay denetimine elverişli değildir. Zira söz konusu raporda hesaplamanın nasıl yapıldığı, sözleşme süresi yönünden sözleşmenin devam ettiği sürenin kalan süreye orantılar şekilde hesaplama yapılıp yapılmadığı hususlarında açıklık bulunmamaktadır. Bu durumda mahkemece ayrıntılı incelemeyi içerir ve Yargıtay denetimine elverişli bir rapor alınması için hükmün bozulmasını gerekmiştir.

2-Davalının temyizi yönünden ise; bilirkişi raporu ayrıntılı incelemeyi içermediği gibi Yargıtay denetimine elverişli değildir. Zira söz konusu raporda hesaplamanın nasıl yapıldığı, sözleşme süresi yönünden sözleşmenin devam ettiği sürenin kalan süreye orantılar şekilde hesaplama yapılıp yapılmadığı hususlarında açıklık bulunmamaktadır. Bu durumda mahkemece ayrıntılı incelemeyi içerir ve Yargıtay denetimine elverişli bir rapor alınması için hükmün bozulmasını gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle hükmün davacı yararına, (2) nolu bentte belirtilen sebeplerle hükmün davalı yararına BOZULMASINA, vekili Yargıtay duruşmasında hazır bulunan taraflar yararına takdir edilen 1.100 TL duruşma vekalet ücretinin birdiğerinden alınarak yekdiğerine ödenmesine, peşin harçların istek halinde iadesine, 27.11.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.