muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2019/29866, Karar No: 2019/11200, Tarih: 12.09.2019

Madencilik Faaliyetleri Uygulama Yönetmeliği 59/1. maddesinde yer alan "Müracaat edilen alanda Kanun kapsamında verilmiş ruhsat hakları incelenir. Hammadde üretim izni talep edilen alanda, ruhsatlı alanlar var ise yapılacak hammadde üretiminin madencilik faaliyetlerine engel olup olmayacağı ve kaynak kaybına yol açıp açmayacağı göz önünde bulundurularak mahallinde tetkik yapılır. Heyetin saha mahallinde yapacağı tetkik tarihi, talep sahibi kamu kurum ve kuruluşuna ve talep alanında ruhsat var ise ruhsat sahibine bildirilerek tetkik tarihinde saha mahallinde bulunulması istenir. İlgililerin, heyetin mahallinde yapacağı tetkike katılmamaları durumunda tetkik re’sen yapılabilir." ,

Maden Yönetmeliğinin inceleme ve denetim başlıklı 765. maddesinde yer alan "Ruhsat sahibi veya vekilinin mahallinde yapılan tetkik ve incelemelere katılması zorunludur. Ruhsat sahibi veya vekilinin herhangi bir nedenle inceleme ve denetime katılmaması veya inceleme ve denetimi engellemesi hâlinde Kanunun 11 inci maddesinin üçüncü fıkrası gereğince işlem yapılır." şeklindeki düzenlemeler birlikte değerlendirildiğinde;

Dosya kapsamına göre;

1-3213 sayılı Maden Kanunu'nun 11. maddesinde ruhsat sahibi veya vekilinin mahallinde yapılan tetkik ve incelemelere katılmaması halinde haklarında idari para cezasına hükmedileceğinin düzenlendiği, Madencilik Faaliyetleri Uygulama Yönetmeliğinde ise heyetin saha mahallinde yapacağı tetkik tarihinin ruhsat sahibine bildirileceği hususuna yer verildiği, ancak hem 3213 sayılı Kanun'da hem de anılan yönetmelikte bildirim usulüne ilişkin bir açıklamaya yer verilmediği, bu halde tetkik tarihinin bildirilmesi kavramından mevcut sistemimizde uygulama alanı bulan usulüne uygun yapılması gereken bir tebligatın anlaşılması gerektiği, telefonla yapılan bir bildirimin usulüne uygun yapılmış bir bildirim olmadığı, tetkik yeri, tetkik saati, tetkike kimlerin katılacağı, katılmama durumunda bu hususa ilişkin uygulanacak yaptırımın ne olduğu gibi hususlara yer verilmiş bir tebligatın kabahatliye yapılması gerektiği cihetle, dosya içerisinde anılan usule uygun bir tebligatın veya bir ihtarın da bulunmadığı anlaşıldığından, itirazın kabulü yerine yazılı şekilde karar verilmesinde,

2-Mercii Ankara 1. Sulh Ceza Hakimliğince 02/05/2018 tarihli kararı ile ruhsat sahibi olan kabahatlinin denetime katılmaması halinde ilgili firma yetkilisinin de tetkike katılım sağlayabileceğinden bahisle itirazın kabulüne karar verilmiş ise de, kabahatli haricinde firmanın farklı bir yetkilisinin bulunup bulunmadığı hususuna ilişkin bir araştırma yapılmadığı, firmaya ait bilgilerin ve firmanın yetkililerinin kim olduğunu gösterir belgelerin ilgili kurumlardan istenilmeden, itirazın kabulü yerine yazılı şekilde karar verilmesinde,

Kabule göre de;

Kabule göre de;

Kabahatlinin 12/10/2017 tarihli başvurusu ve 05/01/2018 tarihli dilekçesi ile heyetin incelemeye geleceğini öğrendiği, ancak ekte sunmuş olduğu raporda da görüleceği üzere, hastalığının inceleme günü maden sahasında heyet ile birlikte incelemeye katılmasına engel teşkil ettiği, bu nedenle mazeretinin kabul edilmesi gerektiğini bildirmesi karşısında, mercii Ankara 1. Sulh Ceza Mahkemesince bu hususa dikkat edilmediği, kabahatlinin dilekçesinin ekinde sunmuş olduğu Antalya Kepez Devlet Hastanesinin 12/10/2017 tarihli raporu incelendiğinde hastanın vertigo hastalığı sebebiyle 5 gün istirahatinin uygun olduğunun bildirildiği, kabahatlinin raporda yer alan hastalığının uygun bir mazeret olarak kabul edilmesi gerektiği gözetilmeden, itirazın bu yönden kabulü yerine, yazılı şekilde reddine karar verilmesinde, isabet görülmediği gerekçesiyle 5271 Sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309.maddesi uyarınca anılan kararın kanun yararına bozulması isteminde bulunulmakla, gereği görüşülüp düşünüldü;

Muterize telefon vasıtası ile yapılan bir bildirimin usulüne uygun yapılmış bir bildirim olmadığı, incelemenin yapılacağı yer ve saat, incelemeye katılacak kişiler ile katılmama durumunda bu hususa ilişkin uygulanacak yaptırımın ne olduğu gibi hususlara yer verilmiş bir tebligatın muterize yapılması gerektiği cihetle, dosya içerisinde anılan usule uygun bir tebligatın veya bir ihtarın da bulunmadığı anlaşılmakla;

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma istemine dayanan ihbarnamesinin (1) nolu içeriği yerinde görüldüğünden, Ankara 1. Sulh Ceza Hakimliğinin 02/05/2018 tarihli ve 2018/2889 değişik iş sayılı kararının CMK’nin 309/4-d maddesi uyarınca BOZULMASINA, muteriz hakkında Enerji Ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Maden İşleri Genel Müdürlüğünün 08/12/2017 tarih ve E-445807 sayılı kararı ile uygulanan 21.925,00 Türk lirası idari para cezasının kaldırılmasına, bozma sebebine göre kanun yararına bozma isteminin diğer nedenleri yönünden KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,12/09/2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/473, Karar No: 2011/2171, Tarih: 23.03.2011

**5. Ceza Dairesi         2011/473 E.  ,  2011/2171 K.**

**"İçtihat Metni"**

Ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun nitelikli cinsel istismarına teşebbüs etmek, ruh sağlığını bozacak şekilde basit cinsel saldırı, tehdit, hakaret ve kasten yaralama suçlarından sanık ...'ın yapılan yargılanması sonunda; cinsel saldırı ve istismar eylemlerinin basit cinsel saldırı ve ruh sağlığını bozacak şekilde basit cinsel saldırı olarak kabulüyle bu suçlar ve atılı diğer suçlardan mahkümiyetine dair, Eskişehir 2. Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 31.03.2010 gün ve 2009/204 Esas, 2010/111 Karar sayılı hükümlerin süresi içinde Yargıtay’ca incelenmesi sanık ve müdafii tarafından istenilmiş olduğundan dava evrakı C.Başsavcılığından tebliğname ile daireye gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:

Delillerle iddia ve savunma, duruşma gözönünde tutularak tahlil ve takdir edilmiş sübutu kabul olunan fiillerin unsurlarına uygun şekilde tavsif ve tatbikatı yapılmış bulunduğundan yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle katılanlar ... ve ...'e yönelik kasten yaralama, katılan ...'e yönelik ruh sağlığını bozacak şekilde basit cinsel saldırı ve basit cinsel saldırı suçlarından kurulan usul ve kanuna uygun olan mahkümiyet hükümlerinin ONANMASINA,

Sanık hakkında tehdit ve hakaret suçlarından kurulan hükümlerin incelenmesinde ise;

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin soruşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya içeriğine göre yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine,

Ancak;

09.12.2008 tarihinde sanığın elinde bıçak olduğu halde katılan ...'i sıkıştırıp, katılan ...'e yönelik olarak "bak kızına senin gözünün önünde tecavüz edeceğim" şeklindeki tehdit eyleminin her iki katılana yönelik "tek bir teselsül eden tehdit" ve 07.04.2009 tarihinde katılan ...'e yönelik "sen birden çok kişi ile beraber oluyorsun bunu kabul et, yoksa kızlarına tecavüz edeceğim" şeklindeki eyleminin tüm katılanlar açısından "teselsül eden tek bir tehdit" ve katılanlar ... ile ...'in birlikte bulundukları sırada onlara yönelik "siz kötüsünüz, sizin anneniz de kötü, sizi sinkaf edeceğim" şeklindeki eylemininde "teselsül eden tek bir hakaret" suçunu oluşturduğu gözetilmeden yazılı şekilde hükümler kurulması,

Kanuna aykırı, sanık ve müdafiin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görülmüş olduğundan, hükümlerin 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gözetilerek CMUK.nun 321. maddesi gereğince BOZULMASINA, 23.03.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/19217, Karar No: 2014/26149, Tarih: 30.09.2014

**22. Hukuk Dairesi         2014/19217 E.  ,  2014/26149 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Bingöl 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 02/05/2014

NUMARASI : 2014/167-2014/334

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili, müvekkili işçinin aylık ücret alacaklarından spor aidatı adı altında yapılan haksız kesintiden kaynaklı ücret alacağının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak, yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

Dava, işçi ücretlerinden toplu iş sözleşmesi hükümleri uyarınca spor kesintisi adı altında yapılan kesintinin işçiye ödenmesi talebini içermektedir.

Somut olayda, işyerinde yürürlükte bulunan toplu iş sözleşmesi hükümleri uyarınca, işçilerin ücretlerinden 15.07.2004 tarihinden itibaren başlamak üzere, spor kesintisi adı altında kesinti yapıldığı, 01.03.2008 tarihinden itibaren ise spor kesintisi miktarına denk düşecek şekilde işçilere temizlik yardımı adı altında ödeme yapıldığı, son olarak 16.12.2013 tarihli toplu iş sözleşmesi ek protokolüyle, temizlik yardımı ödemesi ve spor kesintisi yapılması uygulamalarının kaldırılmasına karar verildiği anlaşılmaktadır.

Gerek Dairemizce gerekse de Yargıtay 9. Hukuk Dairesince temyiz incelemesi yapılan emsal nitelikli davalarda işçinin ücretinden spor kesintisi adı altında yapılan kesintiyi karşılamak üzere, işçiye temizlik yardımı adı altında ödeme yapılarak, belediyenin spor kulübüne, kaynak sağlandığı belirlenmiştir. Gerek emsal dava dosyaları gerekse eldeki dava dosyası içeriğinden anlaşıldığı üzere, temizlik yardımı adı altında yapılan ödemenin amacı, spor kesintisini karşılamak olduğundan, bu durumda işçi ücretinde gerçek anlamda bir kesintiden söz edilemez. Yıldan yıla artarak yüksek miktarlara ulaşan temizlik yardımı ile spor kesintisinin, 16.12.2013 tarihli toplu iş sözleşmesi ek protokolüyle aynı tarihten itibaren birlikte uygulamadan kaldırılmış olması da, bu hususu doğrulamaktadır. Bu sebeplerle, davacının 01.03.2008 tarihinden sonraki döneme ilişkin spor kesintisinden kaynaklı ücret alacağı talebi haksız olup, kabul edilemez. Mahkemece, davacının sadece 01.03.2008 tarihinden önceki dönemde yapılan kesintileri talep etmekte haklı olduğu kabul edilerek, zamanaşımı savunması yeniden değerlendirilmeli ve zamanaşımına uğramamış alacak miktarı tespit edildiği takdirde hüküm altına alınmalıdır. Hatalı değerlendirmeyle karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebeplerden BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 30.09.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/5539, Karar No: 2016/12536, Tarih: 09.11.2016

**12. Ceza Dairesi         2016/5539 E.  ,  2016/12536 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Trafik Güvenliğini Tehlikeye Sokma

Hüküm : TCK'nın 179/3-2, 62, 50/1-a, 52/2. maddeleri gereğince mahkumiyet

Trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçundan sanığın mahkumiyetine ilişkin hüküm, mahalli Cumhuriyet Savcısı tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Kasıtlı suçlar açısından temel cezanın belirlenmesinde TCK’nın 61/1. maddesinde yer alan ölçütlerden olan failin kastı, suçun işleniş biçimi ile meydana gelen tehlikenin ağırlığı nazara alınmak suretiyle TCK’nın 3/1. maddesi uyarınca işlenen fiilin ağırlığıyla orantılı olacak şekilde maddede öngörülen alt ve üst sınırlar arasında hakkaniyete uygun bir cezaya hükmolunması gerekirken, 235 promil alkollü olarak araç kullanan sanığın kastının yoğunluğu ve meydana gelen tehlikenin ağırlığı gözetilerek, alt sınırdan uzaklaşılarak hak ve nesafete uygun bir ceza yerine, alt sınırdan ceza tayini,

Kanuna aykırı olup, mahalli Cumhuriyet savcısının temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün bu nedenlerle 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi gereğince isteme uygun olarak BOZULMASINA, 09.11.2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/8630, Karar No: 2022/3550, Tarih: 16.03.2022

**6. Ceza Dairesi         2021/8630 E.  ,  2022/3550 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇLAR : Nitelikli hırsızlık, iş yeri dokunulmazlığının ihlâli ve mala zarar verme

HÜKÜMLER : Mahkumiyet

TEMYİZ EDENLER : Suça sürüklenen çocuklar müdafiileri

Mahalli mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle dosya incelenerek, gereği düşünüldü:

I-Suça sürüklenen çocuklar ..., ... ve ... haklarında mala zarar verme suçundan kurulan hükümlerin incelenmesinde;

14/04/2011 tarihinde yayımlanarak yürürlüğe giren 6217 sayılı Kanun'un 26. maddesi ile 5320 sayılı Kanuna eklenen ek 2. madde uyarınca doğrudan verilen 3.000 TL'ye kadar olan adli para cezalarından ibaret mahkumiyet hükümleri kesin olup, suça sürüklenen çocuklar haklarında mala zarar vermek suçundan dolayı tayin edilen 1000 TL adli para cezalarına ilişkin hükümlerin, cezaların türü ve miktarı itibariyle temyizi mümkün bulunmadığından, 5320 sayılı Yasa'nın 8/1. maddesi aracılığı ile 1412 sayılı CMUK'un 317. maddesi gereğince temyiz itirazlarının tebliğnameye aykırı olarak REDDİNE,

II-Suça sürüklenen çocuklar ..., ... ve ... haklarında iş yeri dokunulmazlığının ihlali suçundan kurulan hükümlerin incelenmesinde;

5271 sayılı CMK'nın 231. maddesi uyarınca verilen “hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına” ilişkin kararlara karşı, aynı Yasanın 231/12. maddeleri uyarınca itiraz yolu açık olup, temyiz olanağı bulunmadığından; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Yasasının 264/1. maddesi uyarınca, suça sürüklenen çocuklar yönünden yasa yoluna başvuruda mercide yanılma, haklarını ortadan kaldırmayacağından, aynı maddenin 2. fıkrasına göre itirazı incelemeye yetkili ve görevli mahkemeye iletilmek üzere dosyanın Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına İADESİNE,

III-Suça sürüklenen çocuklar ..., ... ve ... haklarında nitelikli hırsızlık suçundan kurulan hükümlerin incelenmesinde;

Suç tarihinde 12-15 yaş grubunda bulunan suça sürüklenen çocuklar ... ve ... haklarında sosyal inceleme raporu aldırılmaması suretiyle 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu'nun 35/1. maddesine aykırı davranılması,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuklar ..., ... ve ... müdafiilerinin temyiz itirazları bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, diğer yönleri incelenmeyen hükümlerin açıklanan nedenle tebliğnameye aykırı olarak BOZULMASINA 16.03.2022 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/2443, Karar No: 2014/8586, Tarih: 06.05.2014

**11. Hukuk Dairesi         2014/2443 E.  ,  2014/8586 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :TİCARET MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada ... 10. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 04/12/2013 tarih ve 2012/119-2013/262 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilince finansal kiralama yoluyla temin edilen davalı tarafından sigortalı kompresörün arızalandığını, cihazın tamirde bulunduğu süre içinde müvekkilinin 3 günlük iş kaybına uğradığını, davalının hasar bedeli ve işgüç kaybına ilişkin zararı tazmin etmediğini, müvekkilinin başlattığı icra takibine de itiraz ettiğini ileri sürerek, itirazın iptaline, takibin devamına ve icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, hasarın teminat dışı olması nedeniyle tazminat talebinin reddedildiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, meydana gelen hasarın sigorta poliçesi teminatı kapsamında ise de, iş kayıplarına yönelik zararların teminat altına alındığına dair hüküm bulunmadığı, alacağın likit olmadığı gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile 28.634,53 TL asıl alacağa yönelik itirazın iptali ile takibin devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davacı vekilinin bütün temyiz İtirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, temyiz harcı peşin alındığından başkaca harç alınmasına mahal olmadığına, 06.05.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/2709, Karar No: 2016/794, Tarih: 26.01.2016

**11. Hukuk Dairesi         2015/2709 E.  ,  2016/794 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :TİCARET MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 23.09.2014 tarih ve 2013/214-2014/214 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 26.01.2016 günü hazır bulunan davacı vekili Av. .... ile davalı vekili Av. .... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalının 08.10.2007 tarihinde müvekkil şirkette çalışmaya başladığını, 01.11.2010 tarihinde istifa ederek ayrıldığını, taraflar arasındaki iş sözleşmesinin 10. maddesinde sözleşmenin sona ermesinden itibaren 2 yıl içinde, Marmara, Ege, Akdeniz bölgelerinde, davacının faaliyet alanı olan tıbbi sarf malzemeleri, cihazları, mal ve hizmetleri alanında çalışmayacağının, aksi halde 12. madde gereğince 10.000 USD cezai şart ödeyeceğinin belirlendiğini, davalının işten ayrıldıktan sonra dava dışı .....'de çalışmaya başladığını, şirketlerin aynı ürün grubunda birbirleri ile rekabet halinde bulunduklarını, sözleşmenin zaman yönünden ihlal edildiğini, yine davalının dava dışı firmada da Marmara Bölgesi sorumlusu olarak görev yaptığını, davacının ürün fiyat, ihale ve projeleri hakkındaki bilgileri rakip şirkette kullanabileceğini ileri sürerek, 10.000 USD cezai şartın davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, müvekkilinin işten ayrıldıktan sonra .....'de çalışmaya başladığını, anılan şirketin İş Kanunu'nun 7. maddesi çerçevesinde davalıyı ....'de görevlendirdiğini, davacıya verebileceği muhtemel zarar bulunmadığını, cezai şart miktarının fahiş olduğunu, rekabet yasağının iktisadi geleceği tehlikeye düşermemesi, süre, yer ve işin türü bakımından münasip sınırlama getirmesi gerektiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, davalının üç yıl süre ile davacı şirkette .... Bölge Sorumlusu olarak görev yaptığı, işten ayrıldıktan sonra dava dışı şirkette de aynı bölgede çalıştığı, müşteri portföyünü halen çalıştığı şirkette kullanmasının davacı için zarar doğurabileceği, bu durumun rekabet yasağının ihlaline neden olduğu gerekçesiyle, davanın kabulüne, 10.000 USD'nın tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, davalının üç yıl süre ile davacı şirkette .... Bölge Sorumlusu olarak görev yaptığı, işten ayrıldıktan sonra dava dışı şirkette de aynı bölgede çalıştığı, müşteri portföyünü halen çalıştığı şirkette kullanmasının davacı için zarar doğurabileceği, bu durumun rekabet yasağının ihlaline neden olduğu gerekçesiyle, davanın kabulüne, 10.000 USD'nın tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

Dava, rekabet yasağı ihlalinden kaynaklanan cezai şartın tahsili istemine ilişkin olup, Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın Çalışma ve Sözleşme Hürriyet başlığı altında düzenlenen 48 ve devamı maddelerinde herkesin dilediği alanda çalışma ve sözleşme hürriyetine sahip olduğu anayasal teminat altına alınmıştır. 818 sayılı BK'nın 19. maddesinde bir akdin mevzunun, kanunun gösterdiği sınır dairesinde serbestçe tayin olunabilir denilmekle birlikte 20. maddesinde de akdin mevzunun gayrimümkün veya gayri muhik yahut ahlaka (adaba) aykırı olması halinde o akdin batıl olacağı belirtilmiştir.

Sözleşmenin tarafları, sözleşme özgürlüğü ilkesi çerçevesinde sözleşmenin konusunu ve cezai şartın miktarını belirlemede özgür iseler de, bu özgürlüğün sınırsız ve sonsuz olduğu söylenemez. 818 sayılı BK'nın 19, 20, 161 maddelerinde bu özgürlüğün sınırları çizmiştir. Sözleşmede öngörülen cezai şartın borçlunun iktisaden mahvına sebep olacak derecede ağır ve yüksek ise, adap ve ahlaka aykırı sayılarak tamamen veya kısmen iptal edilmesi gerekir.

Somut olayda, taraflar arasında imzalanan 14.05.2009 tarihli hizmet sözleşmenin 10. maddesinde sözleşmenin işveren tarafından herhangi bir nedenle feshedilmesi hali hariç olmak üzere sona ermesinden itibaren çalışanın iki yıllık bir süre boyunca Akdeniz, Marmara Bölgesi ve Ege Bölgesinde işveren şirketin iştigal konusu olan tıbbi sarf malzemeleri, cihazları, mal ve hizmetleri alanında faaliyet gösteren herhangi bir firmanın işiyle kısmen veya tamamen rekabet halinde olan veya rekabet etme ihtimali bulunan iş veya faaliyetler ile doğrudan veya dolaylı olarak kendi hesabına veya herhangi bir kimse, firma veya şirketle bağlantılı olarak veya bunların hesabına veya bunların yöneticisi, müdürü, acentesi, müsdahdemi, danışmanı veya müşaviri olarak herhangi bir iş veya faaliyetle iştigal etmeyeceğinin, 12. maddesinde ise sözleşmenin 10. maddesinin ihlali halinde işverine verilen tüm zarar ziyan haricinde 10.000,00 ABD dolarının cezai şart olarak ödeneceği düzenlenmiştir. Davalı tarafından 01.11.2010 tarihinde iş aktinin istifa yoluyla sonlandırıldığı, davalının diğer firmada 10.01.2011 tarihinden itiberen çalışmaya başladığı, dava konusu olaya 818 Sayılı BK'nın 348. vd. maddelerinin tatbik edileceği konusunda uyuşmazlık bulunmamaktadır.

Yukarıda yapılan açıklamalara göre, davalının imzaladığı hizmet sözleşmesinin rekabet yasağına ilişkin maddesinde yer alan coğrafi alan sınırlaması, işçinin iktisaden mahvına sebep olacak düzeyde geniş bir alanı kapsadığından çalışma özgürlüğüne, akid serbestisine ilişkin yasal düzenlemelere aykırı olup bu nedenle cezai şarta ilişkin sözleşme hükmünün batıl sayılması gerekmektedir. Mahkemece, bu durum gözetilerek davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçeyle kabulü doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile hükmün anılan taraf yararına BOZULMASINA, takdir olunan 1.350,00 TL duruşma vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 26.01.2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.