muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/2379, Karar No: 2024/8083, Tarih: 30.10.2024

(4) Sulh Ceza Hâkimliği istemi yerinde bulursa, Cumhuriyet Savcısı iddianame düzenleyerek mahkemeye verir.

(5) Cumhuriyet Savcısının kamu davasının açılmaması hususunda takdir yetkisini kullandığı hâllerde bu madde hükmü uygulanmaz."

Şeklinde düzenlenmiştir.

2.Bu kapsamda soruşturmaya konu olayda; şikayetçiler vekilinin Denizli Cumhuriyet Başsavcılığına sunmuş olduğu 22.06.2022 tarihli dilekçesinde; şüpheli ile komşu olan şikayetçiler arasında yaşanan tartışma sonrası aralarında Denizli 11.Asliye Ceza Mahkemesinde yargılaması devam eden davanın bulunduğu, bu olay sonrası şikayetçilere husumet besleyen şüphelinin bir çok kez şikayetçiler hakkında asılsız ihbar ve şikayetlerde bulunması üzerine yapılan soruşturmalar sonucunda kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği, tüm bu asılsız şikayetler ve iftiralar nedeniyle nedeniyle sürekli ifade vermek zorunda kalan şikayetçilerin psikolojisinin bozulduğunu, huzurlarının kalmadığını belirterek şikayetçi olması üzerine başlatılan soruşturmada; Denizli Cumhuriyet Başsavcılığının 07.09.2022 tarihli ve 2022/19976 Soruşturma, 2022/14087 Karar sayılı kararı ile şüphelinin üzerine atılı kişilerin huzur ve sükununu bozma ile iftira suçunun yasal unsurlarının oluşmadığından bahisle kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği ve itiraz üzerine merci tarafından itirazın reddine karar verildiği anlaşılmış ise de; şikayet dilekçesinde isimleri belirtilen tanıkların dinlenmesi, soruşturma dosyaları getirtilip incelenerek verilen kovuşturmaya yer olmadığına dair kararların gerekçeleri irdelenerek tüm kanıtlar değerlendirildikten sonra bir karar verilmesi, şüpheli tarafından yapılan şikayetlerin, şikayetçiler hakkında soruşturma açılmasını sağlamak için hukuka aykırı fiil isnat edilmesi niteliğinde ise eylemin iftira suçuna vücut vereceği gözetilmeden, yeterli araştırma ve soruşturma işlemi yapılmadan soyut gerekçelerle kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmesi karşısında, kanunun öngördüğü şekilde soruşturma yapılmasının sağlanması için itiraz merciince itirazın kabulüne karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde reddine karar verilmesi, usul ve kanuna aykırı olup kanun yararına bozma istemi yerinde görülmüştür.

III. KARAR

1. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE,

2. Denizli 1. Sulh Ceza Hakimliğinin, 08.12.2022 tarihli ve 2022/6743 Değişik İş sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin üçüncü fıkrası gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,

5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (b) bendi uyarınca gerekli işlemin yapılması için dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 30.10.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/8225, Karar No: 2011/9744, Tarih: 29.09.2011

**4. Hukuk Dairesi         2010/8225 E.  ,  2011/9744 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı ... ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... aleyhine 04/11/2009 gününde verilen dilekçe ile tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 26/03/2010 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, haksız eylem nedeni ile uğranılan manevi zararın ödetilmesi istemine ilişkindir. Yerel mahkemece istemin bir bölümü kabul edilmiş, karar; davacı tarafından temyiz olunmuştur.

Davacı, henüz ... olmadan davalı ile cinsel ilişkiye girdiğini, davalının, kendisinin rızası dışında bu ilişkinin görüntülerini çekerek çoğaltıp yaydığını, işlediği bu suçları nedeni ile cezalandırıldığını ileri sürerek uğradığı manevi zararın ödetilmesini istemiştir.

Davalı ise davacı ile cinsel ilişkiye girdiklerini, olay tarihinde her ikisinin de ... olmadığını, davacı hakkında da dava açılmış ise de şikayetçi olmaması nedeni ile cezalandırılmadığını ileri sürerek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Dosya arasındaki belgelerden, davalının davacıya yönelik ... olmayanla rızaen cinsel ilişkiye girmek ve ... hayatın gizliliğini ihlal suçlarından mahkum olduğu anlaşılmaktadır.

Kişilik hakları hukuka aykırı olarak saldırıya uğrayan kimse manevi tazminat ödetilmesini isteyebilir. Yargıç, manevi tazminatın tutarını belirlerken, saldırı oluşturan eylem ve olayın özelliği yanında tarafların kusur oranını, sıfatını, işgal ettikleri makamı ve diğer sosyal ve ekonomik durumlarını da dikkate almalıdır. Tutarın belirlenmesinde her olaya göre değişebilecek ... durum ve koşulların bulunacağı da gözetilerek takdir hakkını etkileyecek nedenleri karar yerinde nesnel (objektif) olarak göstermelidir. Çünkü yasanın takdir hakkı verdiği durumlarda yargıcın, hukuk ve adalete uygun (hak ve nısfetle) karar vereceği Medeni Yasa'nın 4. maddesinde belirtilmiştir. Takdir edilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir işlevi (fonksiyonu) olan ... bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi malvarlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek tutar, var olan durumda elde edilmek istenilen doyum (tatmin) duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır.

Somut olaya gelince, davalı ile davacının aynı çevrede yaşadıkları, arkadaşlık yaptıkları bir sırada rızaen cinsel ilişkiye girdikleri, her ikisinin de ... olmadığı, davalının bu ilişkinin görüntülerini davacının rızası dışında çekerek çoğalttığı ceza mahkemesinin

Somut olaya gelince, davalı ile davacının aynı çevrede yaşadıkları, arkadaşlık yaptıkları bir sırada rızaen cinsel ilişkiye girdikleri, her ikisinin de ... olmadığı, davalının bu ilişkinin görüntülerini davacının rızası dışında çekerek çoğalttığı ceza mahkemesinin

mahkumiyet kararı ile ... olup, eylemin gerçekleşme şekli, olay tarihi, tarafların ekonomik ve sosyal durumları ile yukarıda anılan ilkeler gözetildiğinde davacı yararına takdir olunan manevi tazminat azdır. Daha üst düzeyde manevi tazminat takdir edilmek üzere kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda gösterilen nedenle BOZULMASINA

ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 29/09/2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/12319, Karar No: 2007/1111, Tarih: 01.02.2007

**21. Hukuk Dairesi         2006/12319 E.  ,  2007/1111 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Adana 1. İş Mahkemesi

TARİHİ : 27/06/2006

Davacı, iş kazası sonucu malüliyetinden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine   karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin  reddine  karar vermiştir.

Hükmün, davacı vekili tarafından  temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davacı vekilinin  aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki  temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Dava, işkazası sonucu sürekli işgöremezlik kaybına uğrayan davacı işçinin maddi ve  manevi zararının giderilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece dava feragat nedeni ile ret edilmiştir.

Dosya içeriğine göre davacının 1.8.1994 tarihinde 18 yaşında  %30 kusurlu olarak geçirdiği iş kazası sonucu % 100 malul olduğu ve sürekli başkasının bakımına muhtaç olduğu Adana 1.İş Mahkemesinin 1996/366E,1997/747K sayılı kararına konu rücu davasının Yargıtay incelemesinden geçerek kesinleştiği ,vekili Avukat A.E. Vasıtası ile 75.000.00 YTL maddi, 200.000.00YTL manevi tazminat istemi ile dava açıldığı,hesap bilirkişisinin sonuç olarak 174.140.60 YTL maddi tazminat miktarını belirleyen raporuna 9.6.2006 tarihli  itirazdan sonra bu defa davacı Adana 9.noter vasıtası ile ,  16.6.2006 tarihinde davada feragata  açık yetkili vekaletname ile Avukat R.Y. ’ı vekil tayin ettiği ,3gün sonra avukat Raşit Yılmaz tüm yetkilerini yetki belgesi ile Avukat olduğu belirtilen R.K. Devrettiği, davacı vekil Avukat R.Y. ve davalı vekili birlikte verdikleri dilekçeleri ile mevcut olan davacının mahkemeye verdiği feragat dilekçesi gereği duruşmayı bir hafta öne aldırtarak duruşmadaki davacı,vekili Avukat R.Y. ve davalı vekili bulunduğu halde davacı ve  vekilinin feragatı nedeni ile dava reddedildiği anlaşılmaktadır.

Davacı 1994 yılında geçirdiği kaza sonucu %100 malûl bakıma muhtaç bir kişidir.Feragat hangi şartlarda yaptığı karşılığında aldığı meblağın ne olduğu belli değildir .Sadece davacının ilk vekili Avukat A.E. temyiz dilekçesinde davacının kendisine baskı yapıldığından 50.000.00 YTL karşılığında feragat ettiğini söylediğini feragatın şeklen usule uygun olsada varsa para cinsinden yapılan ödemelerin hiçbir kayıtta geçmemekte olduğunu %100 malul olan davacının feragatının geçerli olmadığını belirtmiştir.

Feragat kişinin neticei talebinden vazgeçmesidir.Dilekçe ile veya yargılama sırasında sözlü olarak yapılacağı HUMK 91. ve devamı maddelerinde belirtilmiştir. Bu anlamda davacı şekli kurallara uyarak feragatını yapsa da iradeyi fesata uğratan hata hile ve (ikrah)korkutmaya dayalı olmadığı sürece geçerlidir.

Feragat kişinin neticei talebinden vazgeçmesidir.Dilekçe ile veya yargılama sırasında sözlü olarak yapılacağı HUMK 91. ve devamı maddelerinde belirtilmiştir. Bu anlamda davacı şekli kurallara uyarak feragatını yapsa da iradeyi fesata uğratan hata hile ve (ikrah)korkutmaya dayalı olmadığı sürece geçerlidir.

Hile genel olarak bir kimseyi irade beyanında bulunmaya sevk etmek için  onda kasten hatalı bir kanı uyandırmak veya esasen var olan hatalı bir kanıyı koruma yahut devamını sağlamak şeklinde tanımlanır.Hatada yanılma  hilede yanıltma söz konusudur.Korkutmada bir kimseyi bir hukuksal işlem yapmaya yönlendirmek için bilerek hukuka aykırı bir davranışla o kişiden istenilen irade beyanında bulunmaz ise kötülüğe uğrayacağı kanısının yaratılması o kişinin korkutulmasıdır.Yaratılan korku sonucu irade bildiriminde bulunan kişinin iradesinin oluşumu sakattır.Sakatlık irade bildiriminde değil ,iradenin oluşumundadır.Sakatta olsa irade vardır.Korkutulan iradesini isteyerek açıklamış olmakla beraber bu irade özgür karar ve düşüncenin sonucu değildir.Ne var ki korkutulanın bildirimi iradesine uygundur.

Mahkemece yapılacak iş ,temyiz dilekçesindeki itirazlarda dikkate alınarak, %100 malul ,sürekli bakıma muhtaç olan kişinin nasıl olup da fazla miktardaki tazminat taleplerinden feragat ettiği,karşılığında aldığı paranın ne kadar olduğu, sağlanan menfaat varsa bunun talebi ile karşılaştırılarak,yoksa almamasının hayatın olağan akışına uygun olup olmadığı feragat aşamasına hangi şartlarda geldiği,feragat dilekçesi aşamasında hata hile müzayaka gibi irade fesadına konu eylemlerin olup olmadığı, BK’nun 23-30 maddeleri kapsamında araştırılması gerekir.Bundan başka lehine feragatname düzenlenen tarihlerde davacıya ne miktar ödeme yaptığı hususlarının davalı şirket kayıtlarından incelenerek ,yapılan araştırmalar sonucu toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilip sonuca gidilmesi gerekir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ:Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 01.02.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/21410, Karar No: 2016/18931, Tarih: 09.11.2016

**(Kapatılan) 7. Hukuk Dairesi         2016/21410 E.  ,  2016/18931 K.**

**"İçtihat Metni"**

YARGITAY İLAMI

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay'ca incelenmesi davalı ... Belediye Başkanlığı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davalı ... Belediye Başkanlığı vekilinin yerinde bulunmayan tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, davalı ... Belediye Başkanlığı'ndan temyiz harcı peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına, 09/11/2016 gününde oybirliğiyle KESİN olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/14057, Karar No: 2015/9806, Tarih: 12.11.2015

**6. Hukuk Dairesi         2014/14057 E.  ,  2015/9806 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara 1. Sulh Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 28/10/2014

NUMARASI : 2014/265-2014/1441

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı alacak davasına dair karar, davacı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Dava, kira alacağının tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece davanın reddine karar verilmesi üzerine hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı vekili, dava dilekçesinde; Müvekkili şirkete ait olan inşaat malzeme ve kerestelerinin sözlü kira ilişkisi ile kiraya verildiğini, kira bedelinin aylık 45.000 TL+ KDV olduğunu, kereste, iskele ve inşaat malzemeleri kullanılmasına rağmen davalıların herhangi bir kira-kullanım bedeli ödemediklerini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere şimdilik 50.000 TL kira bedelinin yasal faizi ile tahsiline karar verilmesini talep etmiş, davalı vekili ise taraflar arasında sözlü veya yazılı olarak davacıya ait malzemelerin kullanılmasına dair herhangi bir kira sözleşmesi bulunmadığını dava konusu malzemelerin herhangi bir şekilde kullanılmadığını, davacıya karşı Ankara 4.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2013/781 Esas sayılı dosyasında açılan alacak davasına konu alacaklarının bertaraf edilmesi gayesiyle huzurdaki davanın açıldığını, davacının kira ilişkisini ve bu ilişkiden dolayı alacaklı olduğunu yazılı delille ispatlaması gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini savunmuştur. Mahkemece kira ilişkisinin kanıtlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesi üzerine hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Türk Medeni Kanununun 6. maddesi uyarınca, kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça taraflardan her biri hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür. Somut olayda taraflar arasında yazılı kira sözleşmesi bulunmamaktadır. Davacı sözlü kira ilişkisine dayanmış, davalı ise kira ilişkisini kabul etmemiştir. Davalı sözlü kira ilişkisine karşı çıktığına göre, kira sözleşmesinin varlığı, başlangıcı, süresi ve diğer koşulları bunu ileri süren davacı kiraya veren tarafından usulüne uygun delillerle kanıtlanması gerekir. Davacı, kiracılık ilişkisini yazılı belge ile kanıtlayamadığına göre dava dilekçesinde “her türlü yasal delil” denmekle yemin deliline de dayandığından, davacıya kira sözleşmesinin varlığı, süresi, kira bedeli, ödeme zamanı konusunda, davalıya yemin teklif etme hakkı olduğunun hatırlatılması, davacı tarafından kira ilişkisi ve unsurlarının ispatlanması halinde ortaya çıkacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken bu husus üzerinde durulmadan yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.

Hüküm bu nedenle bozulmalıdır.

Hüküm bu nedenle bozulmalıdır.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile 6100 sayılı HMK.ya 6217 Sayılı Kanunla eklenen geçici 3.madde hükmü gözetilerek HUMK.nın 428.maddesi uyarınca hükmün BOZULMASINA, istek halinde peşin alınan temyiz harcının temyiz edene iadesine, 12.11.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/5566, Karar No: 2020/232, Tarih: 16.01.2020

**1. Hukuk Dairesi         2018/5566 E.  ,  2020/232 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ : TAPU İPTALİ VE TESCİL-TENKİS

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil, tenkis davası sonunda, yerel mahkemece davanın kabulüne ilişkin olarak verilen karar davalılar vekili tarafından yasal süre içerisinde duruşma istekli temyiz edilmiş olmakla, duruşma günü olarak saptanan 16.01.2020 Perşembe günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davalılar vekili Avukat ... ile temyiz edilen davacılar vekili Avukat ... geldiler, duruşmaya başlandı, süresinde verildiği ve kayıt olunduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelen vekillerin sözlü açıklamaları dinlendi, duruşmanın bittiği bildirildi, iş karara bırakıldı. Bilahare Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelenerek gereği görüşülüp düşünüldü:

-KARAR-

Dava, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı tapu iptali ve tescil, olmadığı takdirde tenkis istemine ilişkindir.

Davacılar, mirasbırakan ...'ın ... ada ... parsel sayılı taşınmazdaki paylarını, baldızı olan davalı ...'ye, ilk eşinden olan oğlu davalı ...'a ve evlilik dışı ilişkisinden olan oğlu davalı ...'a satış suretiyle temlik ettiğini, işlemlerin mirasçıldan mal kaçırma amaçlı ve muvazaalı olduğunu ileri sürerek tapu kayıtlarının iptali ile miras payları oranında adlarına tesciline, olmadığı takdirde tenkise karar verilmesini istemişledir.

Davalılar vekili, davalı ...'nin dava konusu taşınmazı, mirasbırakanın kendisi ve eşinden aldığı 100.000,00 Euro karşılığı ayrıca üst katlardan 2 daire vermeyi taahhüt ederek satın aldığını, mirasbırakanın 15.02.2011 tarihli anlaşma ile de borçlu olduğunu kabul ettiğini belirterek davanın reddini savunmuş, diğer davalılar adına dosyaya cevap vermemiştir.

Mahkemece, yargılama avansının süresinde yatırılmadığı gerekçesiyle davanın usulden reddine ilişkin olarak verilen karar Dairece "...mahkemece ön inceleme duruşmasından önce davacılar vekiline yargılama gideri avansının yatırılması ihtaratını içeren muhtıranın 01.11.2013 tarihinde tebliğ edildiği, davacılar vekilince muhtırada belirtilen tutarın verilen süre içinde 12.11.2013 tarihinde PTT ... ... Merkez şubesinden havale edildiği, muhtıra içeriğinde tutarın mahkemenin bulunduğu yer dışında bir yerden yatırılmak istenmesi halinde izlenecek yol hakkında herhangi bir açıklamada bulunulmadığı, öte yandan yargılamanın gecikmesine neden olunduğuna ilişkin bir belirleme de bulunmadığı, bu durumda yukarıda belirtilen yasal düzenleme ve yargısal kararlar gözetildiğinde mahkemece yazılı gerekçelerle dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmiş olması doğru değildir.." gerekçesiyle bozulmuş, bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden; 1948 doğumlu mirasbırakan ...’ın 08.05.2012 tarihinde ölümü ile geride mirasçı olarak davacılar üçüncü eşi ..., boşandığı ikinci eşi ...’dan olan ..., davalılar ölen ilk eşi ...’dan olan ..., evlilik dışı ilişkisinden olan ..., dava dışı ilk eşi ...’dan olan ... ile evlilik dışı ilişkisinden olan ... ve ...'yi bıraktığı, ... ada ... parseldeki 95/304 pay mirasbırakan adına kayıtlı iken, 28.11.2011 tarihinde bizzat 209/1444 payını (11/76) üzerinde bırakıp 51/608 payını dava dışı kardeşi ...’ye, 51/508 payını kardeşi ...’nin eşi olan davalı ...’ye temlik ettiği, mirasbırakanın ... 17. Noterliği'nin 28.11.2011 tarih ve 23816 yevmiye nolu vekaletnamesi ile vekil tayin ettiği davalı ...’nin 07.03.2012 tarihinde ... ada ... parseldeki 11/76 pay mirasbırakan adına kayıtlı iken 14/304 payını davalı ...’a, kalan 30/304 payını da diğer davalı ...’a satış suretiyle temlik ettiği anlaşılmaktadır.

Bilindiği üzere, uygulamada ve öğretide "muris muvazaası" olarak tanımlanan muvazaa, niteliği itibariyle nisbi (mevsuf-vasıflı) muvazaa türüdür. Söz konusu muvazaada mirasbırakan gerçekten sözleşme yapmak ve tapulu taşınmazını devretmek istemektedir. Ancak mirasçısını miras hakkından yoksun bırakmak için esas amacını gizleyerek, gerçekte bağışlamak istediği tapulu taşınmazını, tapuda yaptığı resmi sözleşmede iradesini satış veya ölünceye kadar bakma sözleşmesi doğrultusunda açıklamak suretiyle devretmektedir.

Bu durumda, yerleşmiş Yargıtay içtihatlarında ve 01.04.1974 tarihli 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında açıklandığı üzere görünürdeki sözleşme tarafların gerçek iradelerine uymadığından, gizli bağış sözleşmesi de Türk Medeni Kanunu'nun (TMK) 706., Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) 237., (Borçlar Kanunu'nun (BK) 213.) ve Tapu Kanunu'nun 26. maddelerinde öngörülen şekil koşullarından yoksun bulunduğundan, saklı pay sahibi olsun veya olmasın miras hakkı çiğnenen tüm mirasçılar dava açarak resmi sözleşmenin muvazaa nedeni ile geçersizliğinin tespitini ve buna dayanılarak oluşturulan tapu kaydının iptalini isteyebilirler.

Hemen belirtmek gerekir ki; bu tür uyuşmazlıkların sağlıklı, adil ve doğru bir çözüme ulaştırılabilmesi, davalıya yapılan temlikin gerçek yönünün, diğer bir söyleyişle mirasbırakanın asıl irade ve amacının duraksamaya yer bırakmayacak biçimde ortaya çıkarılmasına bağlıdır. Bir iç sorun olan gizlenen gerçek irade ve amacın tespiti ile durumun aydınlığa kavuşturulması genellikle zor olduğundan bu yöndeki delillerin eksiksiz toplanılması yanında birlikte ve doğru şekilde değerlendirilmesi de büyük önem taşımaktadır. Bunun için de ülke ve yörenin gelenek ve görenekleri, toplumsal eğilimleri, olayların olağan akışı, mirasbırakanın sözleşmeyi yapmakta haklı ve makul bir nedeninin bulunup bulunmadığı, davalı yanın alım gücünün olup olmadığı, satış bedeli ile sözleşme tarihindeki gerçek değer arasındaki fark, taraflar ile mirasbırakan arasındaki beşeri ilişki gibi olgulardan yararlanılmasında zorunluluk vardır.

Öte yandan, muvazaa iddiasına dayalı davalarda mirasbırakanın kastının açık bir şekilde saptanması gerekmektedir. Bu kapsamda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun (HMK) 190. maddesi ile Türk Medeni Kanununun (TMK) 6. maddesi uyarınca herkes iddiasını ispatla mükelleftir. Bir başka ifade ile temlikin mirasçılardan mal kaçırma amaçlı olduğunu ispat külfeti davacı tarafa aittir.

Somut olaya gelince; tanık deliline dayanan davacılar vekili 15.03.2018 tarihli celsede tanık bildirmeyip mevcut delillere dayandıklarını beyan etmiş ise de, dosyadaki delillerle de temlikin muvazaalı olarak mal kaçırma kastı ile yapıldığı iddiası usulen kanıtlanabilmiş değildir.

Hal böyle olunca, davanın reddine karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.

Kabule göre; hükmün sonuç kısmında gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilemeyeceği gözetilmeksizin 6100 sayılı HMK’nın 297/2. maddesine aykırı olarak hüküm tesisi de isabetsizdir.

Davalıların yerinde görülen temyiz itirazlarının kabulü ile, hükmün (6100 sayılı Yasanın geçici 3.maddesi yollaması ile) 1086 sayılı HUMK'un 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, 02.01.2020 tarihinde yürürlüğe giren Avukatlık Ücret Tarifesi gereğince gelen temyiz edenler vekili için 2.540.00. TL. duruşma vekâlet ücretinin temyiz edilenlerden alınmasına, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 16.01.2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.