muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/33593, Karar No: 2024/5996, Tarih: 06.05.2024

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

İlk Derece Mahkemesince kabul edilen olay ve olgularda, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bir isabetsizlik görülmediği anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE

Sanığın belirttiği hukuka aykırılık nedenleri ile 5271 sayılı Kanun'un 289 uncu maddesinde sayılan kesin hukuka aykırılık halleri de gözetilerek maddi ceza hukukuna ilişkin sair yönlerden yapılan incelemede aşağıdaki bozma sebebi dışında sair sebepler yerinde görülmemiştir.

Ancak,

5237 sayılı Kanun'un 128 inci maddesinde düzenlenen ve Anayasa'nın 36 ncı maddesiyle de güvence altına alınan iddia ve savunma dokunulmazlığı; şahısların yargı mercileri veya idari makamlar nezdinde, serbestçe ve hiçbir endişenin etkisi altında kalmaksızın haklarını özgürce iddia edebilmeleri veya kendilerini savunabilmeleri imkanının sağlanmasını ifade eder. Eğer böyle bir hak olmazsa, iddia ve savunma serbestçe yapılamayacak ve söylenmesi gereken, cezai yaptırıma maruz kalma korkusuyla ifade edilemeyeceğinden, yapılan yargılama sonucunda hedeflenen, “gerçeğe ulaşma” ve “adaletin gerçekleşmesi” de söz konusu olamayacaktır.

Madde gerekçesinde de açıklandığı üzere; iddia ve savunma hakkının kullanılması bağlamında, kişiler açısından somut isnat ifade eder nitelikte maddi vakıaların ortaya konulması ya da kişilerle ilgili olumsuz değerlendirmelerde bulunulması mümkündür. Bu somut isnatlar veya olumsuz değerlendirmeler, iddia ve savunma hakkının kullanılmasıyla ilişkilendirilememesi durumunda, hakaret ve hatta iftira suçu oluşturur.

İddia ve savunma kapsamında, kişilerle ilgili olarak bulunulan somut isnatların yapılan olumsuz değerlendirmelerin uyuşmazlıkla ilişkili olması lazımdır ancak, uyuşmazlığın çözümü açısından faydalı olması aranmamalıdır.

Somut uyuşmazlıkla bağlantılı olmayan isnatlar gerçek olsa bile iddia ve savunma dokunulmazlığının varlığından bahsedilemez. Keza, somut vakıalara dayansa dahi uyuşmazlıkla alakası olmayan olumsuz değerlendirmeler açısından iddia ve savunma hakkının kullanılması söz konusu değildir.

Somut olayda; sanığın görülmekte olan dava ile ilgili sunduğu dilekçesinde kullandığı ibarelerin, sanığın savunması, tüm dosya kapsamı ve kullanılan ibareler bütünüyle değerlendirildiğinde 5237 sayılı Kanun'un 128 inci maddesinde düzenlenen iddia ve savunma dokunulmazlığı kapsamında kaldığı ve hakaret suçunun unsurlarının oluşmadığı gözetilmeden, yerinde görülmeyen gerekçeyle mahkumiyet kararı verilmesi, hukuka aykırı bulunmuştur.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle sanığın temyiz istemi yerinde görüldüğünden Bölge Adliye Mahkemesi kararının 5271 sayılı Kanun'un 302 nci maddesinin ikinci fıkrası gereği, Tebliğname'ye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesi uyarınca İzmir 25. Asliye Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 12. Ceza Dairesi'ne gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

06.05.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/12169, Karar No: 2010/11877, Tarih: 16.06.2010

**4. Ceza Dairesi         2010/12169 E.  ,  2010/11877 K.**

**"İçtihat Metni"**

Görevi ihmal suçundan şüpheli ... ve ... isimli şahıs haklarında yapılan soruşturma evresi sonucunda Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 13.06.2006 tarihli ve 2005/54274 soruşturma, 2005/16656 sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair karara ilişkin İstanbul 5.Ağır Ceza Mahkemesince, itirazın kabulüne dair, 26.11.2007 tarihli ve 2007/1481 değişik iş sayılı kararının Adalet Bakanlığınca 19.04.2010 gün ve 24795 sayılı yazı ile yasa yararına bozulmasının istenmesi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 28.04.2010 gün ve 157428 sayılı tebliğnamesiyle dava dosyası Daireye gönderilmekle incelendi:

Tebliğnamede “Dosya kapsamına göre, müşteki ... ... ...'in 20.06.2006 tarihli dilekçesi ile Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığının 2005/54273 soruşturma, 2005/29528 kovuşturmaya yer olmadığına dair kararına itiraz ettiği gözetilmeksizin itiraza konu olmayan Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlen 13.06.2006 tarihli ve 2005/54274 soruşturma, 2005/16656 sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın kaldırılmasına karar verilmesinde isabet görülmemiştir” denilmektedir.

Gereği görüşüldü:

İncelenen dosyada, yakınan vekilince verilen 17.8.2005 tarihli dilekçe ile, müvekkilinin Özel ... Tıp Polikliniğinde 5 ay tedavi görmesine karşın, yanlış tedavi nedeniyle kanser olduğunun ve ayrıca muayene eden ... adlı jinekoloji uzmanının gerçekte hekim olmadığının anlaşıldığının ileri sürülmesi nedeniyle Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığınca görevi savsama ve resmi belgede sahtecilik suçlarından şüpheli ... hakkında iki ayrı soruşturma açıldığı, sahtecilikle ilgili 2005/54273 soruşturma numaralı soruşturma hakkında 30.12.2005 tarihinde 2005/29528 sayılı kovuşturmaya yer olmadığı kararı verildiği, bu kararın 18.7.2006 tarihinde yakınan vekiline tebliğ edilmesi üzerine yakınan vekilince 18.7.2006 tarihinde itiraz edildiği, itirazı inceleyen merci Bakırköy 5. Ağır Ceza Mahkemesinin 26.11.2007 tarihli ve 2007/1481 değişik iş sayılı kararı ile itirazın kabulüne karar verilirken yanılgı sonucunda itiraza konu 30.12.2005 tarih ve 29528 sayılı karar yerine, itiraza konu olmayan aynı başsavcılığın 13.6.2006 tarihli ve 16656 sayılı kovuşturmaya yer olmadığı kararının kaldırılmasına karar verildiği anlaşıldığından, 5271 sayılı CYY’nın 309/4-a maddesi uyarınca; İSTANBUL 5. AĞIR CEZA MAHKEMESİNİN 26.11.2007 tarih ve 1481 değişik iş sayılı kararının YASA YARARINA BOZULMASINA, bozma nedenleri uyarınca yeniden karar verilmek üzere müteakip işlemlerin merciince yerine getirilmesine, 16.06.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/7807, Karar No: 2023/1810, Tarih: 23.03.2023

**11. Hukuk Dairesi         2021/7807 E.  ,  2023/1810 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2020/773 Esas, 2021/1255 Karar

HÜKÜM : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi

SAYISI : 2018/502 E., 2020/104 K.

Taraflar arasındaki menfi tespit davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili hakkında Antalya 11. İcra Müdürlüğünün 2018/712 E. sayılı dosyasında başlatılan takip dayanağı bononun davalının tehdidi ile zorla imzalatıldığını, müvekkilinin şikayetçi olduğunu, davalının soruşturma dosyasında müvekkilinden ve diğer takip borçlusu ...'dan herhangi bir senet almadığını bildirdiğini, takip konusu bononun düzenlenme tarihinin davalının bu beyanından sonraki tarihli olduğunu ileri sürerek müvekkilinin takip konusu bono nedeniyle borçlu olmadığının tespiti ile %20'den az olmamak üzere kötüniyet tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı iddialarının doğru olmadığını, takibin bonoya dayalı başlatıldığını, bu nedenle davacının iddialarını ispatlaması gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı tanıkları dinlenerek Konya Cumhuriyet Başsavcılığının soruşturma dosyasında takip konusu senedin tehditle alındığına ilişkin delil elde edilemediği gerekçesi ile verilen takipsizlik kararının kesinleştiği, tanık anlatımları ile senedin tehdit ile düzenlendiğinin ispatlanamadığı, davacı yemin deliline dayanmış ise de 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 226 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi uyarınca davacının yemine dayanamayacağı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalının soruşturma dosyasındaki beyanının ve tanık anlatımlarının değerlendirilmediğini, yeminin senedin zorla alındığı konusunda değil davalının alacaklı olmadığını ispata yönelik olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalının soruşturma dosyasındaki beyanının ve tanık anlatımlarının değerlendirilmediğini, yeminin senedin zorla alındığı konusunda değil davalının alacaklı olmadığını ispata yönelik olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde hususları tekrarlayarak kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, bono nedeniyle borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2.2004 sayılı İcra İflas Kanunu'nun (2004 sayılı Kanun) 67 inci maddesi.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

23.03.2023 tarihinde oy çokluğyla karar verildi.

KARŞI OY

1.Dava, takibe konu bono nedeniyle borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir.

2.Somut olayda davacı; takibe konu 152.000,00 TL bedelli bononun icbar ve tehdit altında imzalandığını, gerçekte davalıya borçlu olmadığını iddia etmiş, davalı ise; senet miktarı kadar alacaklı olduğunu savunmuş, yargılama sonucunda İlk Derece Mahkemesi tarafından davanın reddine, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından da davacının istinaf isteminin esastan reddine karar vermiştir.

KARŞI OY

1.Dava, takibe konu bono nedeniyle borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir.

2.Somut olayda davacı; takibe konu 152.000,00 TL bedelli bononun icbar ve tehdit altında imzalandığını, gerçekte davalıya borçlu olmadığını iddia etmiş, davalı ise; senet miktarı kadar alacaklı olduğunu savunmuş, yargılama sonucunda İlk Derece Mahkemesi tarafından davanın reddine, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından da davacının istinaf isteminin esastan reddine karar vermiştir.

3.6100 sayılı Kanun'un 225 vd. maddelerinde düzenlenen “yemin” müessesesi hukuk usulündeki “kesin deliller” arasında sayılmaktadır. Yeminin konusu, davanın çözümü bakımından önem taşıyan, çekişmeli olan ve kişinin kendisinden kaynaklanan vakıalar olup, bir kimsenin bir hususu bilmesi onun kendisinden kaynaklanan vakıa sayılır. Kanun koyucu 6100 sayılı Kanun'un 226 ncı maddesinde hangi hallerde yemin deliline dayanılamayacağını düzenlemiş ve “a) Tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyeceği vakıalar, b) Bir işlemin geçerliliği için, kanunen iki tarafın irade açıklamalarının yeterli görülmediği haller ve c) Yemin edecek kimsenin namus ve onurunu etkileyecek veya onu ceza soruşturması ya da kovuşturması ile karşı karşıya bırakacak vakıalar” olarak sayılmıştır.

4.Somut olayda ispat yükü, takibe konu senetten dolayı borçlu olmadığını iddia eden davacı tarafta olduğu konusunda bir tereddüt bulunmamaktadır. Diğer delillerle iddiasını ispat edemeyen davacı “yemin” deliline dayanmış, ancak 6100 sayılı Kanun'un 226/1-c maddesi uyarınca davacının yemin hakkı reddedilmiştir.

5.Davacı taraf sadece “davacının senet nedeniyle alacaklı olduğu” konusunda yemin teklif etmiş olup, senedin cebir ve tehditle alındığı konusunda bir yemin teklifinde bulunmadığından, davalının teklif olunduğu şekliyle yemin etmesi halinde “ceza soruşturma ya da kovuşturmasına” maruz kalmayacak olduğu halde, sanki davacı “senedin cebir ve tehditle imzalatılmadığı” hususunda yemin teklif edilmiş gibi muamele yapılarak Mahkemece davacı kanundan kaynaklanan ispat hakkından mahrum bırakılmıştır.

6.Davacı süresinde, usulüne uygun ve yasal delil sunma hakkından diğer bir anlatımla “ispat hakkından” mahrum bırakıldığından 6100 sayılı Kanun'un 27 nci maddesi uyarınca “hukuki dinlenilme hakkı” buradan hareketle, Anayasa’nın 36 ncı maddesindeki “adil yargılanma hakkının” ihlal edildiği düşüncesinde olduğumdan, Bölge Adliye Mahkemesi kararını onayan Daire çoğunluğunun görüşlerini isabetli bulmuyorum.
Yargıtay — Esas No: 2017/5495, Karar No: 2018/10300, Tarih: 17.05.2018

**1. Hukuk Dairesi         2017/5495 E.  ,  2018/10300 K.**

**"İçtihat Metni"**

...

-KARAR-

Mahkeme kararındaki nitelendirmeye göre, dava; kıyı kenar iddiasına dayalı tapu iptali tescil istemine ilişkindir.

Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun 09.02.2018 tarih ve 1 sayılı kararı ile aynen kabul edilen ve 21.02.2018 günü Resmi Gazetede yayımlanarak 01.03.2018 tarihinde yürürlüğe giren hukuk dairelerine ilişkin iş bölümü uyarınca bu davanın temyiz incelemesi Yargıtay 8.Hukuk Dairesine ait bulunmaktadır.

Hâl böyle olunca, 2797 sayılı Yargıtay Kanunu'nun 23.07.2016 tarihinde yürürlüğe giren 6723 sayılı Kanun'un 21. maddesi ile değişik 60/3. maddesi gereğince dosyanın Yargıtay 8.Hukuk Dairesine GÖNDERİLMESİNE, 15.05.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

....
Yargıtay — Esas No: 2014/19207, Karar No: 2014/26139, Tarih: 30.09.2014

**22. Hukuk Dairesi         2014/19207 E.  ,  2014/26139 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Bingöl 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 02/05/2014

NUMARASI : 2014/216-2014/317

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili, müvekkili işçinin aylık ücret alacaklarından spor aidatı adı altında yapılan haksız kesintiden kaynaklı ücret alacağının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak, yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

Dava, işçi ücretlerinden toplu iş sözleşmesi hükümleri uyarınca spor kesintisi adı altında yapılan kesintinin işçiye ödenmesi talebini içermektedir.

Somut olayda, işyerinde yürürlükte bulunan toplu iş sözleşmesi hükümleri uyarınca, işçilerin ücretlerinden 15.07.2004 tarihinden itibaren başlamak üzere, spor kesintisi adı altında kesinti yapıldığı, 01.03.2008 tarihinden itibaren ise spor kesintisi miktarına denk düşecek şekilde işçilere temizlik yardımı adı altında ödeme yapıldığı, son olarak 16.12.2013 tarihli toplu iş sözleşmesi ek protokolüyle, temizlik yardımı ödemesi ve spor kesintisi yapılması uygulamalarının kaldırılmasına karar verildiği anlaşılmaktadır.

Gerek Dairemizce gerekse de Yargıtay 9. Hukuk Dairesince temyiz incelemesi yapılan emsal nitelikli davalarda işçinin ücretinden spor kesintisi adı altında yapılan kesintiyi karşılamak üzere, işçiye temizlik yardımı adı altında ödeme yapılarak, belediyenin spor kulübüne, kaynak sağlandığı belirlenmiştir. Gerek emsal dava dosyaları gerekse eldeki dava dosyası içeriğinden anlaşıldığı üzere, temizlik yardımı adı altında yapılan ödemenin amacı, spor kesintisini karşılamak olduğundan, bu durumda işçi ücretinde gerçek anlamda bir kesintiden söz edilemez. Yıldan yıla artarak yüksek miktarlara ulaşan temizlik yardımı ile spor kesintisinin, 16.12.2013 tarihli toplu iş sözleşmesi ek protokolüyle aynı tarihten itibaren birlikte uygulamadan kaldırılmış olması da, bu hususu doğrulamaktadır. Bu sebeplerle, davacının 01.03.2008 tarihinden sonraki döneme ilişkin spor kesintisinden kaynaklı ücret alacağı talebi haksız olup, kabul edilemez. Mahkemece, davacının sadece 01.03.2008 tarihinden önceki dönemde yapılan kesintileri talep etmekte haklı olduğu kabul edilerek, zamanaşımı savunması yeniden değerlendirilmeli ve zamanaşımına uğramamış alacak miktarı tespit edildiği takdirde hüküm altına alınmalıdır. Hatalı değerlendirmeyle karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebeplerden BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 30.09.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/18263, Karar No: 2013/29937, Tarih: 18.12.2013

**2. Hukuk Dairesi         2013/18263 E.  ,  2013/29937 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İstanbul Anadolu 2. Aile Mahkemesi

TARİHİ :02.04.2013

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

1-Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle kanuna uygun sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir yanlışlık görülmemesine göre, davalı kocanın aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yersizdir.

2-Tarafların tespit edilen ekonomik ve sosyal durumları, boşanmaya yol açan olaylardaki kusur dereceleri, paranın alım gücü, kişilik haklarına yapılan saldırı ile ihlâl edilen mevcut ve beklenen menfaat dikkate alındığında davacı kadın yararına takdir edilen maddi ve manevi tazminat çoktur. Türk Medeni Kanununun 4. maddesindeki hakkaniyet ilkesi ile Türk Borçlar Kanununun 50 ve 52. maddesi hükmü dikkate alınarak daha uygun miktarda maddi (TMK.md.174/1) ve manevi (TMK .md. 174/2) tazminat takdiri gerekir. Bu yönler gözetilmeden hüküm tesisi doğru bulunmamıştır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda 2. bentte gösterilen sebeple BOZULMASINA, bozma kapsamı dışında kalan bölümlerinin ise 1. bentte gösterilen sebeple ONANMASINA, temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine, işbu kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.18.12.2013(Çrş.)
Yargıtay — Esas No: 2013/2988, Karar No: 2013/17392, Tarih: 13.11.2013

**(Kapatılan)15. Ceza Dairesi         2013/2988 E.  ,  2013/17392 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Nitelikli dolandırıcılık

HÜKÜM : Beraat

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için; failin bir kimseyi, kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla hataya düşürüp,onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir. Hile nitelikli bir yalandır. Fail tarafından yapılan hileli davranış belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı, sergileniş açısından mağdurun inceleme olanağını ortadan kaldıracak nitelikte bir takım hareketler olmalıdır. Kullanılan hileli davranışlarla mağdur yanılgıya düşürülmeli ve bu yanıltma sonucu yalanlara inanan mağdur tarafından sanık veya bir başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır. Hilenin kandırıcı nitelikte olup olmadığı olaysal olarak değerlendirilmeli, olayın özelliği, fiille olan ilişkisi, mağdurun durumu, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.

TCK'nın 158/1-e bendinde belirtilen, kamu kurum ve kuruluşlarının zararına olarak dolandırıcılık suçunun işlenmesi, nitelikli hal kabul edilmiştir. Hangi kurum ve kuruluşların, kamusal nitelik taşıdığı, o kurumun kadro bakımından bağlı olduğu durumu düzenleyen mevzuata göre belirlenir. Bu nitelikli halin oluşması için, eylemin kamu kurum ve kuruluşlarının mal varlığına zarar vermek amacıyla işlenmesi gerekir.

Zarar vermek, kamu kurum ve kuruluşlarından hakkı olmayan bir parayı almak yada bir borcu geri vermemek şeklinde olabilir. Bu suçun zarar göreni kamu kurum ve kuruluşunun tüzel kişiliğidir. Kamu kurum ve kuruluşlarının zarar görmesi söz konusu değilse bu suç oluşmayacaktır. Dolandırıcılık suçunun Kamu yararına çalışan hayır kurumlarının zararına işlenmesi madde kapsamında değildir.

2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 90. maddesininin 5. fıkrasına göre; usulüne göre yürürlüğe konulmuş Milletlerarası andlaşmalar kanun hükmündedir. Bunlar hakkında Anayasaya aykırılık iddiası ile Anayasa Mahkemesi'ne başvurulamaz. (Ek cümle: 7/5/2004-5170/7 md.) Usulüne göre yürürlüğe konulmuş Temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası andlaşmalarla, kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda milletlerarası andlaşma hükümleri esas alınır.

Buna göre, iç hukukta doğrudan hukuksal sonuçlar yaratan Uluslararası Sözleşmeler, yasalar üstü bir konumdadır ve iç hukukun bir parçası olarak yürütmeyi ve yargıyı bağlamaktadır.

İç hukukumuzun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin(AİHS) temel amacı, insan haklarının korunması ve bu haklara yönelik ihlallerin engellenmesidir. İnsan hakları, insan onurunu korumayı, insanın maddi ve manevi gelişmesini sağlamayı amaçlayan haller olup, insanın doğuştan var olan hak ve özgürlükleridir. Bu haklar, hak sahiplerini yetkili bir konuma getirirken,devleti ve diğer üçüncü kişileri o kişinin hakkına saygılı olma yükümlülüğü altına sokar.