muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2009/49, Karar No: 2010/273, Tarih: 21.01.2010

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2009/49 E.  ,  2010/273 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, 14.2.1986- 22.11.2006 tarihleri arası 1479 sayılı yasa sigortalısı olduğunun ve 4.12.2006 tarihinden itibaren yaşlılık aylığına hak kazandığının tesbitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir.

Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Davacı 14.2.1986-22.11.2006 tarihleri arasında kesintisiz olarak 1479 sayılı yasaya tabi sigortalı olduğunun ve 4.12.2006 tarihini takip eden ay başından itibaren yaşlılık aylığına hak kazandığının tesbitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.

Uyuşmazlık, davacının 14.2.1986-22.11.2006 tarihleri arasında 1479 sayılı yasa kapsamında ... sigortalısı sayılıp sayılmayacağı noktasında toplanmaktadır.

01.04.1972 tarihinde yürürlüğe giren, 1479 sayılı yasanın 24. maddesi ilk şekliyle, sigortalılığın oluşumu için, kendi ad ve hesabına bağımsız çalışma olgusunun gerçekleşmesi yanında, ayrıca, kanunla kurulu meslek kuruluşlarına kayıtlı olma koşulunu da aramıştır. Bu kuruluşlara kayıt tarihi ise, sigortalılığın başlangıcı yönünden, yasal karine kabul edilmiştir. 04.05.1979 tarihinde yürürlüğe giren 2229 sayılı yasa, ...’lu olabilme yönünden, söz konusu 24. maddenin öngördüğü meslek kuruluşlarına kayıtlı olma koşulunu kaldırmış, sadece yasanın temel ilkesi olan kendi ad ve hesabına çalışma koşulunun gerçekleşmesi durumunda, sigortalılığın oluşacağını yeterli görmüştür. Buna karşın, 20.04.1982 tarihinde yürürlüğe giren 2654 sayılı yasa bağımsız çalışanların sigortalı olabilmeleri yönünden vergi yükümlülüğünü öngörmüş, vergiden muaf olanların da kanunla kurulu meslek kuruluşlarına kayıtlı olmaları durumunda yine sigortalı sayılacaklarını kabul etmiştir. Nihayet, 22.03.1985 yürürlük tarihli 3165 sayılı yasa, sigortalılığa karine yönünden vergi kaydının, bu kaydın bulunmaması veya vergiden muaf olunması halinde, esnaf ve sanatkar sicili veya kanunla kurulu meslek kuruluşu kayıtlarının esas alınacağını belirlemiştir.

Davacının vergi kaydı ve meslek kuruluşu kaydı ile kendi nam ve hesabına çalışması göz önünde tutularak 14.2.1986 tarihinde zorunlu ... sigortalısı olarak tescil edildiği davalı Kurumca önceden tescil edilen ve 2006 yılına kadar 1479 sayılı Yasa kapsamında sigortalı sayılan davacıyı 2006 yılında geriye doğru yaptığı bir işlem ile vergi kaydının bulunmadığı gerekçesiyle 2.8.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4956 sayılı Yasa ile değişik 24. maddesine yanlış anlam vermek suretiyle 14.02.1986-10.12.2001 ve 26.03.2002-29.12.2003 tarihleri arasında sigortalı sayarak 31.12.2001-25.03.2002 ve 30.12.2003-22.11.2006 tarihleri arasındaki sigortalılığını iptal etmesi yerinde değildir. Nitekim, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 15.10.2003 gün ve E:2003/21-579, K:2003/570 sayılı kararında da belirtildiği gibi,2.8.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4956 sayılı Yasa ile yapılan değişiklik, değişiklikten önceki mevzuatın öngördüğü koşullara sahip olması nedeniyle sigortalı olanların sigortalılıklarına son vermemekte, değişikliğin yürürlüğe girdiği tarihlerde ...’a yeni kayıt ve tescil edilecekler için yeni düzenlemeler öngörmektedir. Tersinin kabulü kazanılmış hakları ortadan kaldırmak olur ki, bu durumun kabulüne, yasaca ve hukukça olanak olmadığı ortadadır.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının 17.2.1986-16.2.2001, 21.02.2001-30.12.2001, 22.4.2002-2.9.2003 tarihleri arasında vergi kaydının bulunduğu 08.09.1992 tarihinde Akşehir Vergi Dairesine kayıtlı olduğu ancak mahkemece kaydının getirilmediği 14.2.1986-13.2.2001 tarihleri arasında Konya Eczacılar Odası ,13.2.2001-25.3.2002 tarihleri arasında Ankara Eczacılar Odası kaydı, 26.3.2002-29.12.2003 tarihleri arasında yeniden Konya Eczacılar Odası kaydı,7.1.2004-26.7.2004 tarihleri arasında İstanbul Eczacılar odası kaydı,26.7.2004 tarihinde ise Antalya Eczacılar odasına naklinin aldırıldığı ancak Antalya Eczacılar odasına hangi tarihler arasında kayıtlı olduğunun ilgili odadan sorulmadığı, 21.7.2007-24.1.2008 tarihleri arasında ise Van Eczacılar odasına kaydının bulduğu anlaşılmaktadır. Davacının uyuşmazlık konusu dönem olan 31.12.2001-25.03.2002 tarihleri arasında Ankara Eczacılar Odasında kaydı bulunduğundan bu dönemde sigortalılık şartlarını taşımaktadır.29.12.2003-26.11.2006 tarihleri arasında vergi kaydı, esnaf ve sanatkar sicili kaydı bulunmamasına rağmen değişik illere nakillere rağmen oda kaydının devam ettiği görülmektedir.Davacının Ankara Eczacılar Odası kaydı 29.12.2003 tarihinde sona ermiş ancak 7.1.2004 tarihinde İstanbul Eczacılar Odası kaydı başlamıştır ve 26.07.2004 tarihine kadar devam etmiştir.

Davacının bir il odasından diğer il odasına nakli sırasında aradan geçen 7 günlük süre makul bir süre olup hayatın olağan akışı gereği oda kaydı için gerekli başvuru, faaliyette bulunulacak iş yerinin hazırlanması gibi yapılacak çalışmalar gözetildiğinde davacının kendi nam ve hesabına çalışmasına ara verdiği anlamına gelmez. 26.7.2004 tarihinden itibaren de Antalya Eczacılar Odasına kaydı başlatılmıştır.Davacının oda kaydının 29.12.2003-22.11.2006 tarihleri arasında devam ettiğinin tesbiti halinde 1479 sayılı Yasa'ya tabi zorunlu sigortalı olduğunun kabulu gerekeceği açıktır. Öte yandan 26.02.1986-22.11.2006 tarihleri arasında prim ödemeleri de mevcuttur.

Yapılacak iş, davacıya 26.07.2004-26.11.2006 tarihleri arasında hangi illerde eczacılık faaliyetinde bulunduğunu açıklattırmak davacının 26.7.2004 tarihinde Antalya Eczacılar Odasına naklinin aldırıldığı bildirilmiş olmakla bu oda kaydının hangi tarihler arasında devam ettiği tesbit olunmalı , ilden ile nakiller sırasındaki kısa süreli ara vermelerin faaliyete son verildiği anlamını taşımayacağı gözetilerek davacının değişik illerdeki oda kaydına dayalı olarak fiilen kendisi tarafından eczacılık mesleğinin yürütülüp yürütülmediği oda kayıtları ,İş yeri açma ruhsatları ilgili belediyelerden getirtilerek ve gerektiğinde zabıta kanalıyla araştırılmak suretiyle davacının kendi nam ve hesabına bağımsız çalışmasının bulunup bulunmadığı tesbit olunmalı ve oluşacak sonuca göre karar verilmelidir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın eksik inceleme ve hatalı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve karar bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 21.01.2010 gününde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/19672, Karar No: 2015/19078, Tarih: 23.12.2015

**18. Hukuk Dairesi         2015/19672 E.  ,  2015/19078 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, ... İli ... İlçesi ... Köyü 446 parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ve idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Bilirkişi kurulunca değerlendirmeye esas alınan zeytin ve kiraza ait 2011, 2012 ve 2013 yılı itibarıyla sulu ve kuru şartlarda dekar başına asgari ve azami verimi, kilogram başına toptan satış fiyatı ve dekar başına ayrıntılı üretim giderinin gıda, tarım ve hayvancılık ilçe müdürlüğünden getirtilmesinden sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi için dosyanın mahkemesine yeniden GERİ ÇEVRİLMESİNE, 23.12.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/3786, Karar No: 2021/4704, Tarih: 08.06.2021

**2. Hukuk Dairesi         2021/3786 E.  ,  2021/4704 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi

DAVA TÜRÜ :Karşılıklı Boşanma

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda bölge adliye mahkemesi hukuk dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davacı-davalı erkek tarafından kusur belirlemesi, tazminat taleplerinin reddi ve nafakalar yönünden temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuna uygun sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir yanlışlık görülmemesine göre, yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edene yükletilmesine, peşin alınan harcın mahsubuna ve 292.10 TL. temyiz başvuru harcı peşin alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına, dosyanın ilk derece mahkemesine, karardan bir örneğinin ilgili bölge adliye mahkemesi hukuk dairesine gönderilmesine kesin olarak oyçokluğuyla karar verildi. 08.06.2021 (Salı)

KARŞI OY YAZISI

Tarafların gerçekleşen sosyal ve ekonomik durumlarına, nafakanın niteliğine, günün ekonomik koşullarına göre davacı kadın yararına takdir edilen yoksulluk nafakası çoktur. Mahkemece Türk Medeni Kanunu'nun 4. maddesindeki hakkaniyet ilkesi de dikkate alınarak daha uygun miktarda nafakaya hükmedilmesi gerekir. Bu nedenle sayın çoğunluğun görüşüne katılmıyorum.
Yargıtay — Esas No: 2015/15077, Karar No: 2016/9079, Tarih: 30.05.2016

**12. Ceza Dairesi         2015/15077 E.  ,  2016/9079 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Ek Karar Tarihi : 18/11/2014

Suç : Taksirle yaralama

Hüküm : TCK'nın 89/1-2-e, 62/1, 50/1-a, 52/2-4. maddeleri gereğince mahkumiyet, temyiz isteminin reddi

Temyiz isteminin reddine ilişkin ek karar, sanık müdafii tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Taksirle yaralama suçundan verilen mahkumiyet hükmüne yönelik sanık müdafinin temyiz isteminin, hükmün miktar yönünden kesin olduğu gerekçesiyle reddine ilişkin Nazilli 4. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 18/11/2014 tarihli ek kararında herhangi bir isabetsizlik bulunmadığından, verilen red kararının isteme uygun olarak ONANMASINA, 30.05.2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/2742, Karar No: 2019/1050, Tarih: 18.03.2019

**23. Hukuk Dairesi         2017/2742 E.  ,  2019/1050 K.**

**"İçtihat Metni"**

......

Taraflar arasında görülen kooperatif üyeliğine alınması ve kooperatif üyeliğinden kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davası sonucunda verilen hükmün bozulmasına ilişkin Dairemizin 08.06.2017 gün ve 2016/2346 Esas, 2017/1747 Karar sayılı ilamının karar düzeltme yoluyla incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle dosya incelendi, gereği görüşüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, müvekkilinin davalı aleyhine açmış olduğu dava neticesinde üyelik şartlarını taşıdığının tespitine karar verildiğini ve müvekkilinin davalı kooperatife üyelik başvurusu üzerine 18.05.2011 tarihli yönetim kurulu kararı ile sıra kaydının yapıldığını ancak 21.04.2013 tarihli genel kurulda müvekkilinin üyeliğe alınmamasına karar verildiğini ileri sürerek, müvekkilinin kooperatif üyeliğine alınması ile yoksun kaldığı kazanç kayıpları ile uğradığı zarara karşılık şimdilik 1.000 TL maddi ve 100.000 TL manevi tazminatın tahsilini talep ve dava etmiş, ıslahla dava değerini arttırmıştır.

Davalı kooperatif temsilcisi, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verilen karar, davalı vekilinin temyizi üzerine Dairemizce bozulmuştur.

Bu kez, davacı vekili karar düzeltme talebinde bulunmuştur.

Yargıtay ilamında belirtilen gerektirici sebeplere göre HUMK'nın 440. maddesinde sayılan hallerden hiçbirisine uymayan karar düzeltme isteminin reddi gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin karar düzeltme isteminin REDDİNE, 27,10 TL harç ve takdiren 384,00 TL para cezasının karar düzeltme isteyenden alınarak Hazineye gelir kaydedilmesine 18.03.2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/16944, Karar No: 2013/15005, Tarih: 07.10.2013

**(Kapatılan)15. Ceza Dairesi         2012/16944 E.  ,  2013/15005 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Nitelikli dolandırıcılık

HÜKÜM : Beraat

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için failin bir kimseyi, kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla hataya düşürüp, onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir.

Hile nitelikli bir yalandır. Fail tarafından yapılan hileli davranış belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı, sergileniş açısından mağdurun inceleme olanağını ortadan kaldıracak nitelikte bir takım hareketler olmalıdır. Kullanılan hileli davranışlarla mağdur yanılgıya düşürülmeli ve bu yanıltma sonucu yalanlara inanan mağdur tarafından sanık veya bir başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır.

Hilenin kandırıcı nitelikte olup olmadığı olaysal olarak değerlendirilmeli, olayın özelliği, fiille olan ilişkisi, mağdurun durumu, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.

TCK'nın 158/1-e bendinde belirtilen, kamu kurum ve kuruluşlarının zararına olarak dolandırıcılık suçunun işlenmesi, nitelikli hal kabul edilmiştir. Hangi kurum ve kuruluşların, kamusal nitelik taşıdığı, o kurumun kadro bakımından bağlı olduğu durumu düzenleyen mevzuata göre belirlenir. Bu nitelikli halin oluşması için, eylemin kamu kurum ve kuruluşlarının mal varlığına zarar vermek amacıyla işlenmesi gerekir.

Zarar vermek, kamu kurum ve kuruluşlarından hakkı olmayan bir parayı almak yada bir borcu geri vermemek şeklinde olabilir. Bu suçun zarar göreni kamu kurum ve kuruluşunun tüzel kişiliğidir. Kamu kurum ve kuruluşlarının zarar görmesi söz konusu değilse bu suç oluşmayacaktır. Dolandırıcılık suçunun Kamu yararına çalışan hayır kurumlarının zararına işlenmesi madde kapsamında değildir.

2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 90. maddesininin 5. fıkrasına göre; Usulüne göre yürürlüğe konulmuş Milletlerarası andlaşmalar kanun hükmündedir. Bunlar hakkında Anayasaya aykırılık iddiası ile Anayasa Mahkemesine başvurulamaz. (Ek cümle: 7/5/2004-5170/7 md.)Usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası andlaşmalarla, kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda milletlerarası andlaşma hükümleri esas alınır.

Buna göre, iç hukukta doğrudan hukuksal sonuçlar yaratan Uluslararası Sözleşmeler, yasalar üstü bir konumdadır ve iç hukukun bir parçası olarak yürütmeyi ve yargıyı bağlamaktadır.

İç hukukumuzun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin(AİHS), temel amacı, insan haklarının korunması ve bu haklara yönelik ihlallerin engellenmesidir. İnsan hakları, insan onurunu korumayı, insanın maddi ve manevi gelişmesini sağlamayı amaçlayan haller olup, insanın doğuştan var olan hak ve özgürlükleridir. Bu haklar, hak sahiplerini yetkili bir konuma getirirken, devleti ve diğer üçüncü kişileri o kişinin hakkına saygılı olma yükümlülüğü altına sokar.

İç hukukumuzun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin(AİHS), temel amacı, insan haklarının korunması ve bu haklara yönelik ihlallerin engellenmesidir. İnsan hakları, insan onurunu korumayı, insanın maddi ve manevi gelişmesini sağlamayı amaçlayan haller olup, insanın doğuştan var olan hak ve özgürlükleridir. Bu haklar, hak sahiplerini yetkili bir konuma getirirken, devleti ve diğer üçüncü kişileri o kişinin hakkına saygılı olma yükümlülüğü altına sokar.

AİHS. Madde 1'e göre, sözleşmeye taraf devlet, hangi yolla olursa olsun sözleşmede öngörülen haklara riayet yükümlülüğü altındadır. Madde 2'ye göre, her ferdin yaşama hakkı kanunun himayesi altındadır. Madde 3'e göre, hiç kimse aşağılayıcı muamele veya cezaya tabi tutulamaz. Madde 8'e göre, herkes özel ve aile yaşamına saygı gösterilmesi hakkına sahiptir.

AİHS, özel ve aile yaşamına, haksız ve keyfi müdahalelere karşı, bireyi korumaktadır. Özel yaşam, bireyin içinde kişiliğini oluşturabileceği ve geliştirebileceği bir alanın garanti edilmesidir. Geniş manada tanımlanan aile, anne-baba ister meşru isterse gayrı meşru olsun bunların çocukları ile olan ilişkilerini içermektedir. Aile yaşamına saygı hakkı,anne-baba arasındaki ilişki sona ermiş artık birlikte yaşamıyor veya boşanmış olsalar bile, çocukla eşler arasında birlikte yaşama ve kişisel ilişki kurma hakkını da içermektedir.

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin pek çok kararlarında tanımladığı gibi, bir davranış eğer kişilerde aşağılık duygusu yaratıyorsa ve onları küçük düşürecek veya alçaltacak nitelikte ise aşağılayıcı muameledir. Bu muamelenin kamuya açık olarak yapılması onun aşağılayıcı nitelikte olup olmamasında rol oynamakla beraber kişinin kendi gözünde küçük düşmesi yeterli sayılmaktadır.

Somut olayda; sanıklar resmi nikahlı evli iken, sanık ... vefat eden babasından yetim maaşını alabilmek için 31.12.2002 tarihinde muvazaalı olarak boşandıkları, ancak aynı evde birlikte yaşamaya devam ettikleri, SGK'dan maaş almak suretiyle haksız menfaat temin ederek kamu kurumunu dolandırdıkları iddia edilmiş ise de,

Mahkeme tarafından mutlak butlanla malul bir karar olduğuna hükmedilmeyen bu nedenle hukuken geçerli olan bir kararla boşandıktan sonra, eşlerin bir arada yaşamasını engelleyen birlikte

yaşamanın suç olduğuna dair kanuni bir düzenlemenin bulunmaması karşısında, eşlerin bir arada yaşamasının boşanmanın maaş almak amacıyla yapıldığının ve hileli davranışın kanıtı olamayacağı, nitekim 5560 sayılı Kanunun 56. maddesinde bu durumu tespit edilen kimselerin gelir ve aylığının kesileceği ve ödenmiş tutarların geri alınacağının belirtildiği, bu hususta cezai düzenlemenin bulunmadığı, sanıkların eyleminin hukuki ihtilaf mahiyetinde olduğu gözetilerek, dolandırıcılık suçunun yasal unsurlarının oluşmadığına yönelik kabulde, Anayasa, AİHS ve kanuni düzenlemeler dikkate alındığında, bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, katılan vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün ONANMASINA, 07.10.2013 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/3713, Karar No: 2021/1048, Tarih: 08.03.2021

**4. Hukuk Dairesi         2020/3713 E.  ,  2021/1048 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalılar ... ve ... aleyhine 28/07/2015 gününde verilen dilekçe ile trafik kazası sonucu yaralama nedeniyle manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın reddine dair verilen 27/02/2020 günlü kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, trafik kazası sonucu yaralanma nedeniyle manevi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekilince temyiz edilmiştir.

Davacı vekili; 13/04/2015 tarihinde, davalılardan ...’ın sevk ve idaresindeki polis aracının, yaya geçidinden geçmekte olan müvekkiline çarparak yaralanmasına ve bu kaza dolayısıyla müvekkilinin uzun süre tedavi görmesine sebebiyet verdiğini belirterek oluşan manevi zararın tazmini isteminde bulunmuştur.

Davalılardan ... vekili; davaya konu kaza sırasında görevli olan polis memuru müvekkiline husumet yönetilemeyeceğini, kazanın meydana gelmesinde davacı yayanın kusurlu olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.

Davalı ..., davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece, davalılardan ... hakkındaki davanın husumet nedeniyle, davalı ... hakkındaki davanın yargı yolu uyuşmazlığı nedeniyle reddine dair verilen 20/01/2016 tarihli ilk kararın; davacı vekili tarafından temyiz edilerek Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 07/03/2019 tarihli 2016/7759 Esas ve 2019/2654 Karar sayılı ilamı ile bozulması üzerine bozmaya uyularak yapılan yargılama sonunda, soruşturma aşamasında davacı ile davalılardan ... arasında uzlaşma sağlanması nedeniyle davacı tarafın, davalı sürücü ... ve diğer davalı araç işleten sıfatına sahip ... aleyhine tazminat davası açma hakkı bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (CMK) 253/17. maddesinde; "Cumhuriyet savcısı, uzlaşmanın, tarafların özgür iradelerine dayandığını ve edimin hukuka uygun olduğunu belirlerse raporu veya belgeyi mühür ve imza altına alarak soruşturma dosyasında muhafaza eder." ve CMK'nın 253/19. maddesinde de "... Uzlaşmanın sağlanması halinde, soruşturma konusu suç nedeniyle tazminat davası açılamaz; açılmış olan davadan feragat edilmiş sayılır. Şüphelinin, edimini yerine getirmemesi halinde uzlaşma raporu veya belgesi, 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 38 inci maddesinde yazılı ilam mahiyetini haiz belgelerden sayılır." hükümleri yer almaktadır. Bu düzenlemelere göre; taraflar arasında uzlaşmanın sağlanması halinde soruşturma konusu suç nedeniyle tazminat davası açılamaz, açılmış olan davadan feragat edilmiş sayılır. Uzlaşma raporu da ilam mahiyetinde olacağından aksinin aynı kuvvetteki belge ile ispatlanması gerekmektedir.

Dosya kapsamından; davaya konu kazayla ilgili olarak Samsun Cumhuriyet Başsavcılığının 2015/9433 sayılı dosyasında yürütülen soruşturmada, davacının zararının giderimi ile uzlaşma sağlandığına ilişkin uzlaşma raporu veya uzlaşma tutanağı bulunmayıp, sadece davacıya uzlaşma teklif edildiğine dair 13/04/2015 tarihli uzlaşma teklif formu bulunduğu, ceza soruşturmasının ise şikayet yokluğu nedeniyle takipsizlikle sonuçlandığı anlaşılmaktadır. Yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda, uzlaşmanın tamamlanması için uzlaşma teklif formunun dışında, ilam niteliğinde sayılan uzlaşma raporu veya belgesinin düzenlenmesi gerekmektedir. Somut olay bakımından, dosya içeriğinde tarafların uzlaştığına ilişkin onaylı uzlaşma raporu veya belgesi bulunmadığından uzlaşma ile ilgili prosedürün tamamlanmadığı ve CMK'nın 253/19. maddesinin uygulanma imkânının bulunmadığı anlaşılmıştır. Şu durumda, mahkemece işin esasına girilerek ulaşılacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, 13/04/2015 tarihli uzlaşma teklif formuna göre davanın reddine karar verilmiş olması usul ve yasaya uygun olmamış, kararın bu sebeple bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz edilen kararın yukarıda açıklanan nedenle BOZULMASINA ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 08/03/2021 gününde oy birliğiyle karar verildi.