muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/1194, Karar No: 2013/10652, Tarih: 06.06.2013

**7. Hukuk Dairesi         2013/1194 E.  ,  2013/10652 K.**

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

1-Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2-Davacı, davalı şirket bünyesindeki ... Otel’de barboy olarak çalışmakta iken davalı işverenin iş sözleşmesini askıya almak istediğini, bu isteğin davacı tarafından kabul edilmediğini, bunun üzerine iş akdinin işveren tarafından 08.11.2010 tarihinde feshedildiğini, vardiya sistemi olmasına rağmen haftada 3 gün ortalama 20 saat fazla mesai yapıldığını belirterek kıdem ve ihbar tazminatı ile ikramiye, yıllık izin, fazla mesai, alacaklarının ödetilmesini talep etmiştir.

Davalı, davacının yazın çalışan bir işyeri olması nedeniyle kış aylarında işçilerin iş akdinin askıya alındığını ve bu durumun kendisine bildirildiğini, kesinlikle işveren feshi olmadığını ikramiye ödemelerinin çalışma süreleri dikkate alınarak ödendiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece yazılı hizmet sözleşmeleri ve davacının davalı işyerinde mevsimlik işçi olarak çalıştığını gösterir askı sözleşmeleri uyarınca davacının davalı işyerinde mevsimlik işçi olarak çalıştığı, bu durumun aksini iddia eden davacının mevsimlik işçi olarak çalışmadığını, dosyaya ibraz edilen hizmet sözleşmeleri ve askı sözleşmeleri ile eşdeğer bir belge ile ispat etmesi gerektiği, somut olayda ise davacı davalı işyerinde mevsimlik işçi olarak çalışmadığını, dosyaya ibraz edilen yazılı belgeler ile eşdeğer bir belge ile ispat etmediği gibi davacı tanığı ... ile davalı tanıkları, davacının davalı işyerinde mevsimlik işçi olarak çalıştığını ifade etmeleri, ayrıca önceki yıllarda davalı işyerinde mevsimlik işçi olarak çalışmış olan davacının 2010 yılı sezon sonunda iş akdinin askıya alınmak istenmesi, mevsimlik çalışmasının bir gereği olduğu, bu hususun işçinin iş şartlarında esaslı bir değişiklik yapıldığı anlamına gelmeyeceği, dolayısıyla mevsimlik çalışmasının gereği olarak iş akdinin askıya alınmasını önceki yıllardaki uygulamanın aksine kabul etmemiş olan davacının iş akdini istifa etmek suretiyle sonlandırdığı bu nedenle kıdem ve ihbar tazminatına hak kazanamayacağı, çalışma süresi yönünden ise hizmet sözleşmesinde yer alan hüküm uyarınca yıllık 270 saati aşan fazla mesai ücret alacağının ve ödenmeyen ikramiye alacağının kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Taraflar arasında ikramiye ve fazla mesai alacakları hususunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Taraflar arasında ikramiye ve fazla mesai alacakları hususunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

4857 sayılı İş Kanununun 32 nci maddesinin ilk fıkrasına göre, genel anlamda ücret, bir kimseye bir iş karşılığında işveren veya üçüncü kişiler tarafından sağlanan ve para ile ödenen tutar olarak tanımlanmıştır. Yasada ücretin eklerinin neler olduğu müstakilen düzenlenmemiş olmakla birlikte, değinilen maddenin ikinci fıkrasındaki “…banka hesabına yatırılacak ücret, prim, ikramiye ve bu nitelikteki her çeşit istihkakının..” ibaresi gereğince, ücretin yanı sıra prim, ikramiye ve bu nitelikteki her türlü ödemelerin banka hesabına yatırılması öngörüldüğünden, “prim” ve “ikramiye” ücretin eki olarak İş Kanununda ifadesini bulmuştur.

İşçinin işyerine olan katkıları sebebiyle işverenin memnuniyetini ifade etmek üzere bir defada veya dönemsel olarak belli zaman dilimlerinde ya da işçiyi ilgilendiren doğum, ölüm, evlenme gibi nedenlere bağlı olarak yapılan ücretin eki niteliğindeki ödemeler ikramiye olarak adlandırılabilir. İşçinin başarısına bağlı olarak ödenen primden farklı olarak ikramiye genel bir nitelik taşır ve uygulamadan işyerinde çalışan tüm işçiler yararlanır. Başka bir anlatımla, işveren tarafından ayrımı haklı kılan geçerli nedenler olmadığı sürece ikramiye yönünden eşit davranma borcuna uygun davranılmalıdır.

İşçinin ikramiyeye hak kazanması için işyerinde ikramiye ödemesini gerektiren dönemin sonuna kadar çalışmış olması gerekmez. İşyerinde çalışılan süreyle sınırlı olmak üzere işçinin ikramiye talep hakkı vardır.

İkramiye bireysel ya da toplu iş sözleşmeleri ile kararlaştırılabilir. İş sözleşmesinde kararlaştırılmamış olsa dahi, işverence tek taraflı olarak düzenli şekilde yapılan ikramiye ödemesinin “işyeri koşulu” olduğu kabul edilmelidir. Her durumda ikramiyelerin tek taraflı olarak işverence ortadan kaldırılması ya da azaltılması mümkün olmaz. İkramiyeler yönünden işçi aleyhine çalışma koşullarında değişiklik, 4857 sayılı Yasanın 22 nci maddesi kapsamında gerçekleştirilmelidir Toplu iş sözleşmesi ile öngörülen ikramiyeler yönünden değişiklik, işçinin bireysel feragati ile dahi geçerli değildir. Toplu iş sözleşmesini imzalamaya yetkili olan kişilerce bu yönde yapılabilecek değişiklik, ancak ileriye dönük olarak hüküm ifade eder.

Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. Ücret bordrolarına ilişkin kurallar burada da geçerlidir. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp kanıtlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.

Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. Ücret bordrolarına ilişkin kurallar burada da geçerlidir. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp kanıtlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.

Fazla çalışmanın ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın yazılı belgelerle kanıtlanamaması durumunda tarafların, tanık beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada göz önüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır.

İmzalı ücret bordrolarında fazla çalışma ücreti ödendiği anlaşılıyorsa, işçi tarafından gerçekte daha fazla çalışma yaptığının ileri sürülmesi mümkün değildir. Ancak, işçinin fazla çalışma alacağının daha fazla olduğu yönündeki ihtirazi kaydının bulunması halinde, bordroda görünenden daha fazla çalışmanın ispatı her türlü delille yapılabilir. Bordroların imzalı ve ihtirazi kayıtsız olması durumunda, işçinin bordroda belirtilenden daha fazla çalışmayı yazılı belge ile kanıtlaması gerekir. İşçiye bordro imzalatılmadığı halde, fazla çalışma ücreti tahakkuklarını da içeren her ay değişik miktarlarda ücret ödemelerinin banka kanalıyla yapılması durumunda, ihtirazi kayıt ileri sürülmemiş olması, ödenenin üzerinde fazla çalışma yapıldığının yazılı delille ispatlanması gerektiği sonucunu doğurmaktadır.

İş sözleşmelerinde fazla çalışma ücretinin aylık ücrete dahil olduğu yönünde kurallara sınırlı olarak değer verilmelidir. Dairemiz, yıllık ikiyüzyetmiş saatle sınırlı olarak söz konusu hükümlerin geçerli olduğunu kabul etmektedir.

İş sözleşmelerinde fazla çalışma ücretinin aylık ücrete dahil olduğu yönünde kurallara sınırlı olarak değer verilmelidir. Dairemiz, yıllık ikiyüzyetmiş saatle sınırlı olarak söz konusu hükümlerin geçerli olduğunu kabul etmektedir.

Somut olayda davacı taraf 2010 yılı Haziran ayında sendika üyesi olduğunu 2010-2011 yılları arası geçerli olan T.İ.S. 28. maddeye göre işçilere yılda 4 maaş üzerinden verilmesi gereken ikramiyenin ödenmediğini belirterek talebin hüküm altına alınmasını istemiştir. Davalı taraf ise söz konusu ikramiye alacaklarının bordrolarında tahakkuk ettirilip ödendiğini savunmuştur. Mahkemece T.İ.S. ikramiyesinin işveren tarafından kısmen ödenmiş olması nedeniyle ödenmeyen kısmının kabulüne karar verilmiştir. Davacının iş sözleşmesinde de yıllık 4 maaş ikramiyesinin asıl ücretin içinde olduğu hükmü yer almakta ve 2010 yılı bordrolarının hepsinde çalışma süresi ile orantılı olarak ikramiye ödemesi yapıldığı görülmektedir. Bordroların incelenmesi neticesinde davalı işverenin sözleşmede ücrete dahil olan ikramiye ödemesini bordrolarda ayrıca tahakkuk ettirerek ödediği anlaşılmaktadır. Davacının sendika üyesi olduktan sonra kendisine ayrıca bir T.İ.S. ikramiyesi ödendiği bordrolardan anlaşılamamaktadır. Mahkemenin ödendiğini kabul ettiği ikramiye alacakları işverenin davacının sendikaya üye olmadan da önce ödemiş olduğu sözleşmeden kaynaklanan ikramiye alacaklarıdır. Hal böyle olunca davalı tarafından davacıya sendika üyelik tarihi olan Haziran 2010 tarihinden sonra ayrıca bir ikramiye ödemesi yapılmadığı sabit olduğundan davacının T.İ.S. ikramiyesinin tamamen hüküm altına alınması gerekirken kısmen kabulü isabetsizdir

Mahkemece davacının fazla mesai alacağı, hizmet sözleşmesinde fazla çalışma ücreti karşılığının ücrete dahil olduğu yönünde hüküm bulunması nedeniyle yıllık 270 saati aşan fazla çalışmanın kabulüne karar verilmiştir. Ancak davacı Haziran 2010 tarihinde sendikaya üye olmuş ve yürürlükte bulunan T.İ.S.'de de fazla mesai ücreti alacaklarının ücrete dahil olduğu yönünde bir hüküm bulunmadığından, diğer bir anlatımla iş sözleşmeleri Toplu İş Sözleşmelerine aykırı hükümler içeremeyeceğinden davacının sendikaya üye olduğu ve T.İ.S.’den yararlanmaya başladığı tarih olan Haziren 2010 tarihinden itibaren davacının yıllık 270 saatlik sınırlama olmaksızın fazla mesai alacağının hesaplanarak hüküm altına alınması gerekirken mahkemece bu hususun değerlendirilmemesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı nedenle BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde davacı tarafa iadesine, 06.06.2013 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/6, Karar No: 2018/5801, Tarih: 26.09.2018

**6. Ceza Dairesi         2016/6 E.  ,  2018/5801 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Yağma, hürriyeti tahdit

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm sanıklar ..., ..., ..., ..., ... savunmanları tarafından duruşmalı olarak temyiz edilmekle;

Sanık ... ve savunmanının duruşma gününden usulen haberdar edildikleri halde geçerli mazeretleri bulunmadan duruşmaya gelmedikleri anlaşılmakla adı, geçen sanık yönünden duruşmasız olarak yapılan inceleme sonunda; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü;

Hükmedilen cezaların sürelerine göre, sanıklar ... ve ... savunmanlarının; hükmedilen cezaların süreleri ve yasal süresinden sonra sanıklar ... ve ... savunmanlarının duruşmalı inceleme istemlerinin 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi aracılığıyla 1412 sayılı CMUK'nın 318. maddesi gereğince; Sanıklar ..., ... ve ...'ın ise 24.02.2015 tarihinde yüzlerine karşı verilen hükme karşı; yasal süresi geçtikten sonra 11.08.2015, 25.03.2016 ve 30.03.2016 tarihlerinde temyiz dilekçesi verdikleri anlaşılmakla, adı geçen sanıkların temyiz istemlerinin CMUK'nın 317. maddesi gereğince ayrı ayrı REDDİNE,

Sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... hakkında yakınan ...’a yönelik nitelikli yağma suçu ve Sanık ... hakkında yakınanlar ... ve ...’a yönelik hürriyeti tahdit ile mağdur ...’a yönelik nitelikli yağma suçlarından kurulan mahkumiyet hükümlerinin incelenmesinde;

TCK’nın 53.maddesi ile ilgili Anayasa Mahkemesi’nin 08.10.2015 gün, 2014/140 Esas, 2015/85 sayılı iptal kararının, infazda gözetilmesi olanaklı görülerek;

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan elverişli kanıtlara, sanık ... dışındaki diğer sanıklar hakkında uyulan bozmaya, gerekçeye ve Hakimler Kurulunun takdirine göre, sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... savunmanları ile sanıklar ... ve ...’in temyiz itirazları yerinde görülmemiş olduğundan reddiyle, usul ve yasaya uygun bulunan hükümlerin kısmen istem gibi ONANMASINA, 26.09.2018 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/17202, Karar No: 2015/16506, Tarih: 02.11.2015

**12. Ceza Dairesi         2014/17202 E.  ,  2015/16506 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : Sulh Ceza Mahkemesi

Suç : Trafik güvenliğini tehlikeye sokma

Trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçundan sanığın mahkumiyetine ilişkin hüküm, sanık tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Kasıtlı suçlar açısından temel cezanın belirlenmesinde TCK’nın 61/1. maddesinde yer alan ölçütlerden olan failin kastı, suçun işleniş biçimi ile meydana gelen tehlikenin ağırlığı nazara alınmak suretiyle TCK’nın 3/1. maddesi uyarınca işlenen fiilin ağırlığıyla orantılı olacak şekilde maddede öngörülen alt ve üst sınırlar arasında hakkaniyete uygun bir cezaya hükmolunması gerekirken, 425 promil alkollü olarak araç kullanan sanığın kastının yoğunluğu ve meydana gelen tehlikenin ağırlığı gözetilerek, alt sınırdan daha fazla uzaklaşılarak hak ve nasafete uygun bir ceza yerine, yazılı şekilde ceza tayini, aleyhe temyiz olmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanığın bir nedene dayanmayan temyiz itirazlarının reddiyle, eleştirilen husus dışında sair yönleri usul ve kanuna uygun bulunan hükmün isteme uygun olarak ONANMASINA, 02.11.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/3531, Karar No: 2015/10, Tarih: 12.01.2015

**4. Hukuk Dairesi         2014/3531 E.  ,  2015/10 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Demirci Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 25/12/2013

NUMARASI : 2008/85-2013/239

Davacılar M.. D.. vdl vekili Avukat Hüseyin tarafından, davalılar Osman aleyhine 10/06/2008 gününde verilen dilekçe ile cismani zarar nedeniyle maddi ve manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 25/12/2013 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalılar tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.

2-Diğer temyiz itirazlarına gelince;

Dava, haksız eylem nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalılar tarafından temyiz edilmiştir.

a)Davacılardan A.. D.. lehine hükmedilen manevi tazminat miktarı ile ilgili olarak,

Borçlar Yasası'nın 47. maddesi gereğince yargıcın, özel durumları göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği para tutarı adalete uygun olmalıdır. Takdir edilecek bu tutar, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir işlevi (fonksiyonu) olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi malvarlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek tutar, var olan durumda elde edilmek istenilen doyum (tatmin) duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22/06/1966 gün ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel durum ve koşullar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden yargıç, bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde nesnel (objektif) ölçülere göre uygun (isabetli) bir biçimde göstermelidir.

Somut olayda, olayın gelişim şekli, yaralanma şekli, özellikle olay tarihi ve yukarıdaki ilkeler dikkate alındığında takdir edilen manevi tazminat fazladır. Daha alt dereceden manevi tazminata hükmedilmesi gerekir. Kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

b)Davacı M.. D.. yararına hükmedilen maddi tazminat miktarı yönünden ise;

Hükme esas alınan bilirkişi raporunda, sonuç kısmında belirlenen maddi tazminat tutarlarının toplanması sırasında sehven geçici iş görmezlik tazminatının iki defa hesaplandığı anlaşılmıştır. Şu durumda bu husus gözetilerek zarar kapsamı belirlenmelidir. Maddi hataya dayalı kararın açıklanan nedenle de bozulması gerekmiştir.

b)Davacı M.. D.. yararına hükmedilen maddi tazminat miktarı yönünden ise;

Hükme esas alınan bilirkişi raporunda, sonuç kısmında belirlenen maddi tazminat tutarlarının toplanması sırasında sehven geçici iş görmezlik tazminatının iki defa hesaplandığı anlaşılmıştır. Şu durumda bu husus gözetilerek zarar kapsamı belirlenmelidir. Maddi hataya dayalı kararın açıklanan nedenle de bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz edilen kararın, yukarıda (2-a-b) numaralı bentlerde gösterilen nedenlerle BOZULMASINA, diğer temyiz itirazlarının ilk bentte açıklanan nedenlerle reddine ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 12/01/2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/2728, Karar No: 2022/14072, Tarih: 05.07.2022

**11. Ceza Dairesi         2020/2728 E.  ,  2022/14072 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

1)5271 sayılı CMK'nin 225. maddesi uyarınca hükmün konusu duruşmanın neticesine göre iddianamede gösterilen fiil ve failden ibaret olup, iddianamede açıklanan ve suç oluşturduğu ileri sürülen fiilin dışına çıkılarak açılmayan davadan yargılama yapılıp hüküm kurulmasının mümkün bulunmadığı nazara alındığında; Ankara Cumhuriyet Başsavcılığının 22.04.2015 tarihli iddianamesi ile 213 sayılı VUK’nin 367. maddesine göre dava şartı olan mütalaa ve vergi suçu raporuna uygun olarak sanık hakkında, "2009 ve 2010 takvim yıllarında sahte fatura düzenleme" suçlarından kamu davası açıldığı, “sahte fatura kullanma” suçundan açılmış bir dava bulunmadığı gözetilmeden, ““sahte fatura kullanma” suçundan mahkûmiyet ve beraat hükümleri kurulması,

2) 2009 yılı Aralık ayında 6.500,00.- TL tutarında matrahlı KDV beyannamesi verildiğinin anlaşılması karşısında, yüklenen suçun sübut bulduğu gözetilmeden; bilirkişinin faturaların kime, ne zaman düzenlendiği, kullanıp kullanılmadığı tespit edilemediğinden suçun unsurlarının tespit edilemeyeceği şeklindeki yasal olmayan gerekçesine istinaden beraat hükmü kurulması, yasaya aykırı,

3)Sanığın adli sicil kaydında yer alan 16.09.2010 tarihinde kesinleşen TCK'nin 141/1 maddesi gereğince hükmolunan 2yıl 4 ay hapis cezasına ilişkin hükümlülüğünün, 02.12.2016 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6763 sayılı Kanun ile değişik 5271 sayılı CMK'nin 253. maddesine göre uzlaşma kapsamına alındığı anlaşılmakla; bu suç yönünden uyarlama yargılaması yapılıp yapılmadığı araştırılıp 2010 takvim yılında sahte fatura düzenleme suçundan kurulan hükümde tekerrüre esas alınıp alınmayacağı hususunun değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

4)Hükümden sonra 15.04.2022 tarihinde Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren, 7394 sayılı Kanun’un 4 ve 5. maddeleriyle değişik 213 sayılı Kanun’un 359. maddesinin 3, 4, 5 ve 6. fıkra hükümleri uyarınca 5237 sayılı TCK'nin 7/2. maddesi de gözetilerek öncelikle lehe Kanun’un tespit edilip uygulama yapılması ve her iki Kanunla ilgili uygulamanın gerekçeleriyle birlikte denetime olanak verecek şekilde ayrıntılı olarak kararda gösterilmesi suretiyle sanığın hukuki durumunun yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanık ile Cumhuriyet savcısının mahkumiyet hükmüne, katılan vekilinin beraat hükmüne yönelik temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görüldüğünden, 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nin 321. maddesi gereğince hükümlerin BOZULMASINA, 05.07.2022 tarihinde 2009 takvim yılında sahte fatura kullanma suçundan kurulan beraat hükmü yönünden Başkan Vekili ...'ın karşı oyu ile oy çokluğu ile diğer yönlerden ise oy birliğiyle karar verildi. oy birliğiyle karar verildi.

KARŞI OY

KARŞI OY

Dairemizin yukarıda esas ve karar numaraları belirtilen 05/07/2022 tarihli, ilamındaki hükümlerin tamamının bozulması yönündeki çoğunluk görüşüne aşağıdaki sebeplerle kısmen katılmıyorum.

Sayın çoğunlukla ortaya çıkan aykırılığın konusu her biri bağımsızlığını koruyan ancak zincirleme şekilde işlenen suçlar yönünden zaman aşımının ayrı ayrı mı yoksa son işlenen suç tarihinden geriye doğru (zincirdeki suçların tamamını kapsayacak şekilde) bir bütün olarak mı hesaplanacağına ilişkindir.

İnceleme konusu yerel mahkeme kararında sahte fatura düzenleme eylemleri ile ilgili olarak sanık hakkında birden fazla takvim yılına (2009, 2010 takvim yılları) ilişkin ayrı ayrı mahkumiyet hükümleri kurulduğu anlaşılmaktadır.

Zincirleme suç hükümlerini düzenleyen TCK’nin 43/1 maddesine göre; “Bir suç işleme kararının icrası kapsamında, değişik zamanlarda bir kişiye karşı aynı suçun birden fazla işlenmesi durumunda, bir cezaya hükmedilir. Ancak bu ceza, dörtte birinden dörtte üçüne kadar artırılır. Bir suçun temel şekli ile daha ağır veya daha az cezayı gerektiren nitelikli şekilleri, aynı suç sayılır. Mağduru belli bir kişi olmayan suçlarda da bu fıkra hükmü uygulanır.”

Zamanaşımının hesaplama yöntemini düzenleyen TCK’nin 66/6 maddesine göre; “... zincirleme suçlarda son suçun işlendiği günden... işlemeye başlar.”

Yerel mahkemece sanığın birden fazla takvim yılına ilişkin sahte belge düzenleme suçlarından ayrı ayrı mahkumiyetine dair hüküm kurulmuş olup, inceleme tarihi itibariyle bazı takvim yılına ilişkin suçlardan açılan kamu davalarının yasada öngörülen olağanüstü zamanaşımı süresinin dolmuş olması sebebiyle TCK’nin 66/1-e ve 67/4 maddeleri uyarınca düşürülmesi zorunludur.

Sanığa atılı sahte belge düzenleme suçuna öngörülen olağan zamanaşımı süresi TCK’nin 66/1-e maddesine göre 8 yıl, olağanüstü zamanaşımı süresi ise TCK’nin 67/4 maddesine göre 12 yıldır.

TCK’nin 43/1 maddesindeki düzenlemeye göre zincirleme suçlar aynı suç işleme kararı ile işlenmiş olmasına rağmen her biri bağımsızlığını korumaktadır. Buna karşılık bağımsızlığı koruyan suçlara tek bir ceza verilmesi, ancak bu cezanın artırılarak uygulanması benimsenmiştir. Dolayısıyla zincirleme suç kurumu sanık lehine bir düzenlemedir. Zincirleme olarak işlenen her bir suç bağımsızlığını koruduğu içinde birbirinden bağımsız olarak zamanaşımına uğraması gerekir. Diğer bir değişle zincirleme olarak işlenen suçlardan bazılarının zamanaşımına uğraması halinde bu suçların zincirden çıkarılması ve yalnızca zamanaşımına uğramayan suçların cezalandırılması gerekir. ( TANER, Fahri Gökçen, Ceza Hukukunda Zamanaşımı, A.Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, s.165; KUNTER, Ceza Hukukunda Zamanaşımı, s.69; ayrıca TAŞDEMİR Kubilay, Ceza Hukukunda Zamanaşımı, 2. Bası, Ocak 2015, s.134)