muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2018/2165, Karar No: 2018/1749, Tarih: 08.03.2018

**14. Ceza Dairesi         2018/2165 E.  ,  2018/1749 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Nitelikli cinsel saldırı

HÜKÜM : Beden veya ruh sağlığnı bozacak şekilde nitelikli cinsel saldırı suçundan mahkumiyet

İlk derece mahkemesince verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin soruşturma ve kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya içeriğine göre yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine,

Ancak;

Adli Tıp Kurumunun bilinen istikrarlı uygulamalarına göre, mağdurenin ruh sağlığındaki bozulmanın cezada arttırım nedeni olabilmesi için eylem sonucunda mağdurenin ruh sağlığının bozulup bozulmadığına ilişkin tespitin, on sekiz yaş altındaki çocuklarda suç tarihinden itibaren en az 6 ay, erişkinlerde ise en az 12 ay geçtikten sonra yapılması gerektiği gözetilmeden, 11.09.2011 tarihinde gerçekleşen olay nedeniyle reşit mağdurenin ruh sağlığının bozulduğuna dair Hacettepe Üniversitesi Hastanesi tarafından 12 aylık süreden önce düzenlenen 03.07.2012 günlü rapora dayanılarak verilen cezanın TCK'nın 102/5. maddesiyle arttırılması,

Hükümden sonra 28.06.2014 tarihinde yürürlüğe giren 6545 sayılı Kanunun 58, 59, 60 ve 61. maddeleri ile 5237 sayılı Kanunun 102, 103, 104 ve 105. maddelerinde yer alan cinsel dokunulmazlığa karşı suçların yeniden düzenlenmesi karşısında, 5237 sayılı TCK'nın 7/2. madde-fıkrasındaki "Suçun işlendiği zaman yürürlükte bulunan kanun ile sonradan yürürlüğe giren kanunların hükümleri farklı ise, failin lehine olan kanun uygulanır ve infaz olunur" hükmü gözetilerek lehe olan hükmün önceki ve sonraki kanunların bütün hükümleri olaya uygulanarak ortaya çıkan sonuçların birbirleriyle karşılaştırılması suretiyle belirlenmesi, her iki kanunla ilgili uygulamanın denetime imkân verecek şekilde kararda gösterilmesi ve 24.11.2015 günlü, 29542 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Anayasa Mahkemesinin 08.10.2015 gün ve 2014/140 Esas, 2015/85 Karar sayılı ilamı ile 5237 sayılı TCK'nın 53. maddesi yönünden kısmi iptal kararı verildiğinden, anılan hususlar nazara alınarak yeniden değerlendirme yapılmasında zorunluluk bulunması,

Sanık hakkında ceza tayin edilirken TCK'nın 102/2. maddesi gereğince belirlenen temel ceza üzerinden suçun teşebbüs safhasında kalmasından dolayı aynı Kanunun 35/2. maddesi ile indirim yapıldıktan sonra, mağdurenin ruh sağlığının bozulduğu göz önüne alınarak TCK'nın 102/5. maddesi ile hükmedilecek ceza üzerinden 62/1. maddesine göre indirim yapılması gerekirken, yazılı şekilde TCK'nın 102/2, 102/5, 35, 62/1. maddeleri uyarınca hüküm kurulması suretiyle eksik ceza tayini,

Sanık hakkında ceza tayin edilirken TCK'nın 102/2. maddesi gereğince belirlenen temel ceza üzerinden suçun teşebbüs safhasında kalmasından dolayı aynı Kanunun 35/2. maddesi ile indirim yapıldıktan sonra, mağdurenin ruh sağlığının bozulduğu göz önüne alınarak TCK'nın 102/5. maddesi ile hükmedilecek ceza üzerinden 62/1. maddesine göre indirim yapılması gerekirken, yazılı şekilde TCK'nın 102/2, 102/5, 35, 62/1. maddeleri uyarınca hüküm kurulması suretiyle eksik ceza tayini,

Kanuna aykırı, sanık müdafiin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, ceza miktarı itibariyle kazanılmış hakkı saklı kalmak kaydıyla hükmün 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek 1412 sayılı CMUK'nın 321 ve 326. maddeleri uyarınca BOZULMASINA, 08.03.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/832, Karar No: 2011/771, Tarih: 14.12.2011

Hukuk Genel Kurulu 2011/9-832 E., 2011/771 K.

**Hukuk Genel Kurulu 2011/9-832 E., 2011/771 K.**

**- DAVA DOSYALARININ DÜZENLENMESİ

- TEMYİZE İLİŞKİN HÜKÜMLER**

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasındaki "Alacak" davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Muratlı Asliye Hukuk (İş) Mahkemesince davanın kesin hüküm nedeniyle reddine dair verilen 16.09.2010 gün ve 2009/63 E., 2010/226 K. sayılı kararın incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 9.Hukuk Dairesinin 05.04.2011 gün ve 2011/16497-10185 sayılı ilamı ile bozularak dosya yerine geri çevrilmekle yeniden yapılan yargılama sonunda; mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

TEMYİZ EDEN: Davacı vekili

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulu'nca incelenerek dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Bilindiği üzere, sağlıklı bir temyiz incelemesi yapılabilmesi için hükme esas alınan deliller ile dava evrakının eksiksiz olması, işlem sırasına göre belli bir düzen içinde bulunması gerekmektedir.

Nitekim, bu gereğin yerine getirilmesine yönelik olarak Hukuk ve Ticaret Mahkemeleri Yazı İşleri Yönetmeliği'nin 25.maddesinde "dava dosyalarının düzenlenmesine ilişkin" kurallar açıklanmış ve aynı maddede dosyaya giren her kağıt ve evrakın dosyanın kapağında gösterilen belli hanelere düzgünce yazılması ve bu hanelerde yer alan numaraların dosyadaki evrak üzerinde de aynı sırayla gösterilmesi, tek kartona sığmayan dosyalarda başka bir kartona geçilmesi halinde de aynı kurallara uyularak iki ya da daha fazla kartonun sırasıyla birbiriyle ilgilendirilmesi gereğine işaret edilmiştir. Uygulamada dizi pusulası olarak adlandırılan bu belge, dosyanın temyiz incelemesine eksiksiz gönderilmesini sağladığı gibi, zaman ve evrak kaybını da önlemektedir.

Yine aynı Yönetmeliğin 53. maddesinin 5,6,7,8. fıkralarında dosyaların temyiz incelemesine gönderilirken dikkat edilmesi gereken hususlar ve bununla ilgili sorumluluklar sıralanmıştır.

Diğer taraftan, dosya gönderme formu düzenlenip, imzalanırken açıklanan gereklerin yerine getirilip getirilmediği formu imzalayan ilgili hakimince de denetlenmelidir.

Özellikle vurgulamakta yarar vardır ki, temyiz dilekçesinin mahkemeye sunulmasından itibaren hem hakimin hem temyiz talep edenin, hem de kalemin yapacağı işlemler bulunmaktadır.

Buna göre, temyiz dilekçesinin mahkeme hakimince havalesini takiben kalemce, gerekli harç ve giderler hesaplanıp, ilgilisinden tahsil olunur ve dilekçe temyiz defterine kaydedilir. Kaydedilen dilekçede kaydın yapıldığı tarih ve sıra numarası açıkça yazılmak suretiyle gösterilir.

Temyiz defterine kayıt tarihi itibariyle gerekli harç ve giderler yatırılmamışsa bu husus mahkemece belgelenir ve havale tarihinden çok sonra harçlandırılan dilekçelerin kaleme tevdii halinde de bu durum belgeye bağlanarak dilekçe teslim alınıp, temyiz defterine bundan sonra kaydedilir.

Temyiz defterine kayıt tarihi itibariyle gerekli harç ve giderler yatırılmamışsa bu husus mahkemece belgelenir ve havale tarihinden çok sonra harçlandırılan dilekçelerin kaleme tevdii halinde de bu durum belgeye bağlanarak dilekçe teslim alınıp, temyiz defterine bundan sonra kaydedilir.

Mahkeme temyiz dilekçesinin gerekli şartları taşıyıp taşımadığını irdeler ve taşımaması halinde de, vereceği ek kararla bu dilekçeyi reddedebilir. Bu red kararına karşı da temyiz yolu açıktır.

Somut olaya gelince:

Eldeki dava, fazla mesai alacağının tahsili istemli olup; İş Mahkemesi sıfatıyla hükme bağlanmıştır.

Mahkemece, kesin hüküm nedeniyle davanın reddine karar verilmiş; davacı vekilinin temyizi üzerine Özel Dairece karar bozulmuştur.

Mahkemece önceki kararda direnilmiş; 28.06.2011 günlü bu karar taraf vekillerinin yüzüne karşı verilmiştir.

Davacı vekili aynı tarihte (28.06.2011) havale ettirdiği dilekçe ile hükmü temyiz etmiş; gerekçeli kararın kendisine tebliğini istemiştir. Bu süre tutum dilekçesinde hakim havalesi olmakla birlikte temyiz defterine kaydedildiğine ilişkin bir açıklama ya da kayıt yer almamakta; dosya gönderme formunda da bu bilgi bulunmamaktadır. Dilekçe üzerine harç hesabı yapılmamış; parantez içi ve onaysız, imzasız not şeklinde (temyiz harcı Bursa'dan yatırılacak) açıklaması düşülmüştür.

Davacı vekili Bursa Nöbetçi İş Mahkemesi aracılığıyla Muratlı Asliye Hukuk (İş) Mahkemesine gönderilmek üzere 19.09.2011 tarihli dilekçesini vermiş; temyiz harcını Bursa Mahkemeler veznesine yatırdığına ilişkin 19.09.2011 tarihli harç makbuzunu da eklemiştir. Temyiz dilekçesinin üzerinde 2011/96 Temyiz no. açıklaması vardır.

Mahkeme temyiz istemi konusunda bir değerlendirme yapmamış; dosyayı dizi pusulasına bağlamaksızın ve açıklama yapmaksızın temyiz incelemesine göndermiştir.

Görülmektedir ki, yüze karşı verilen karara karşı süresi içinde verilen süre tutum dilekçesi üzerinde 28.06.2011 havale tarihinden başka temyiz defterine kaydedildiğine ilişkin herhangi bir bilgi yer almadığı gibi bu tarihte temyiz başvuru ve temyiz peşin harçlarının tahsiline ilişkin bir kayıt ya da belge de bulunmamaktadır. Harç 19.09.2011 tarihinde tahsil edilmiştir.

Görülmektedir ki, yüze karşı verilen karara karşı süresi içinde verilen süre tutum dilekçesi üzerinde 28.06.2011 havale tarihinden başka temyiz defterine kaydedildiğine ilişkin herhangi bir bilgi yer almadığı gibi bu tarihte temyiz başvuru ve temyiz peşin harçlarının tahsiline ilişkin bir kayıt ya da belge de bulunmamaktadır. Harç 19.09.2011 tarihinde tahsil edilmiştir.

O halde mahkemece yapılacak iş; süre tutum dilekçesinin 28.06.2011 tarihinde havale edilmesinden sonra temyiz defterine kaydedilip kaydedilmediğinin araştırılması, kaydedilmişse bu dilekçe üzerine düşülen "Temyiz harcı Bursa'dan yatırılacak" açıklaması da değerlendirilerek; harca tabi olmasına rağmen harç alınmadan temyiz defterine kayıt edilen temyiz dilekçesi hakkında yapılacak işlemlere ilişkin 25.1.1985 günlü 1984/5 Esas ve 1985/1 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı ile 6217 sayılı Kanunun 30.maddesi ile 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na eklenen "Geçici madde 3" atfıyla uygulanmakta olan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun temyize ilişkin hükümlerine göre işlem yapılması; aksine süre tutum dilekçesi temyiz defterine kaydedilmemiş ise 19.09.2011 tarihinde harçlandırılan dilekçe de değerlendirilerek temyiz isteminin süresinde yapılıp yapılmadığı konusunda bir karar verilmesi; temyiz dilekçesinin süresinde verildiği kanaA..ne ulaşılması halinde de dava dosyası ve eklerinin, içerikleri açıklanan Hukuk ve Ticaret Mahkemeleri Yazı İşleri Yönetmeliği hükümleri gereğince, dizi pusulasına bağlanması, gönderme formunu imzalayan hakimce son kontrolünün de sağlanarak temyiz incelemesi yapılmak üzere Yargıtay'a eksiksiz biçimde gönderilmesi olmalıdır.

Açıklanan nedenlerle; dosyanın, açıklanan işlemler yapılıp, belirtilen eksiklikler giderilmek üzere Yerel Mahkemeye geri çevrilmesi gerekmiştir.

S O N U Ç : Yukarıda yazılı noksanlığın tamamlanması için dosyanın mahkemesine, GERİ ÇEVRİLMESİNE, 14.12.2011 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/2099, Karar No: 2015/2792, Tarih: 24.02.2015

**1. Hukuk Dairesi         2015/2099 E.  ,  2015/2792 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : VAN 1. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ : 11/11/2014

NUMARASI : 2011/216-2014/551

-KARAR-

Mahkeme kararındaki nitelendirmeye göre dava; 3621 Sayılı Kıyı Kanunundan kaynaklanan tapu iptali istemine ilişkindir. Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun 19.01.2015 tarih ve 8 sayılı kararı ile aynen kabul edilen ve 22.01.2015 günü Resmi Gazetede yayımlanarak 02.02.2015 tarihinde yürürlüğe giren hukuk dairelerine ilişkin işbölümü uyarınca temyiz incelemesi Yargıtay 8.Hukuk Dairesine ait bulunmaktadır.Hal böyle olunca, yukarıda açıklanan nedenlerle, dosyanın ilgisi yönünden anılan Daire Başkanlığına GÖNDERİLMESİNE,24.2.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/1404, Karar No: 2019/2757, Tarih: 05.03.2019

**17. Ceza Dairesi         2019/1404 E.  ,  2019/2757 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇA SÜRÜKLENEN ÇOCUK : ...

SUÇLAR : Hırsızlık, iş yeri dokunulmazlığının ihlali, mala zarar verme

HÜKÜM : Mahkumiyet

TEBLİĞNAMEDEKİ İSTEK : Ret-onama-bozma

Yerel mahkemece suça sürüklenen çocuk ... hakkında hırsızlık, iş yeri dokunulmazlığının ihlali ve mala zarar verme suçlarından verilen hükümler temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararların niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü:

I-Suça sürüklenen çocuk ... hakkında mala zarar verme suçundan kurulan hükmün temyiz incelemesi neticesinde;

14/04/2011 tarihinde yayınlanarak yürürlüğe giren 6217 sayılı Kanun'un 26. maddesi ile 5320 sayılı Kanun'a eklenen ek 2. madde uyarınca doğrudan verilen 3.000,00 TL'ye kadar olan adli para cezasından ibaret mahkumiyet hükmü kesin olup 1412 sayılı CMUK'nun 5219 ve 6217 sayılı Yasa'lar ile değişik 305/1. maddesi gereğince kesin olması nedeniyle hükmün temyizi olanaklı bulunmadığından suça sürüklenen çocuk ... müdafiinin temyiz isteğinin 5320 sayılı Yasa'nın 8/1. maddesi yollamasıyla 1412 sayılı CMUK'nun 317. maddesi gereğince tebliğnameye uygun olarak REDDİNE,

II-Suça sürüklenen çocuk ... hakkında iş yeri dokunulmazlığının ihlali suçundan kurulan hükmün temyiz incelemesinde;

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve hakimin takdirine göre, suça sürüklenen çocuk ... müdafiinin temyiz nedenleri yerinde görülmemiş olduğundan reddiyle, usul ve kanuna uygun bulunan hükmün tebliğnameye uygun olarak ONANMASINA,

III-Suça sürüklenen çocuk ... hakkında hırsızlık suçundan kurulan hükmün temyiz incelemesinde;

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve hakimin takdirine göre; suçun sanık tarafından işlendiğini kabulde ve nitelendirmede usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmış, diğer temyiz nedenleri de yerinde görülmemiştir.

Ancak;

1-5237 sayılı TCK'nun 142/1-b, 143/1 maddelerine göre tayin edilen 2 yıl 3 ay hapis cezasından, aynı Yasa'nın 31/2. maddesi ile 1/2 oranında indirim yapılırken “1 yıl 1 ay 15 gün” olarak belirlenmesi gereken cezanın, hesap hatası sonucu, “1 yıl 2 ay” olarak belirlenmesi, aynı Yasa'nın 62. maddesi ile 1/6 oranında indirim yapılırken “11 ay 7 gün” olarak belirlenmesi gereken cezanın, hesap hatası sonucu, “11 ay 20 gün” olarak belirlenmesi ve sonuç cezanın 6.740,00 TL yerine 7.000,00 TL olarak hesaplanmak suretiyle fazla ceza tayini,

.../...

.../...

2-Müştekinin 06/11/2014 tarihli duruşma sırasında suça sürüklenen çocuğun kendi rızası ile suça konu eşyalardan bir kısmının iade edildiğini beyan etmesi karşısında; suça sürüklenen çocuk hakkında TCK'nun 168/1-4. maddesi uyarınca kısmi iade nedeniyle etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanmasına müştekinin rızası olup olmadığının sorularak sonucuna göre hukuki durumlarının belirlenmesi gerektiğinin gözetilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuk ... müdafiinin temyiz nedenleri bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenlerle tebliğnameye uygun olarak BOZULMASINA, 05/03/2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/1869, Karar No: 2021/6671, Tarih: 10.11.2021

**1. Hukuk Dairesi         2021/1869 E.  ,  2021/6671 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : SAKARYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 1. HUKUK DAİRESİ

DAVA TÜRÜ : TAPU İPTALİ VE TESCİL

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil davası sonunda, Yerel Mahkemece davanın reddine karar verilmiş, davacı ve davalı vekillerinin istinafı üzerine Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesince, iddianın ileri sürülüş biçiminden hata ve hile hukuksal nedenlerine dayanıldığı, davalıların hileli ve hataya düşürücü işlemleri ile mirasbırakanın iradesinin fesada uğradığının ispatlanamadığı gerekçesiyle davacının istinaf başvurusu esastan reddedilmiş, davalının istinaf başvurusu ise kabul edilerek hükmün vekalet ücreti yönünden düzeltilmesine karar verilmiş, karar davacı vekili tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi ...'in raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava, muris muvazaası, hata ve hile hukuksal nedenlerine dayalı tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

Davacı, mirasbırakan ...’nin 23 parselde bulunan 10, 14 ve 15 nolu bağımsız bölümleri davalı oğlu ... ...’e, 1, 13, 19 ve 20 nolu bağımsız bölümleri davalı kızı ...’e satış suretiyle temlik ettiğini, işlemlerin mirasçılardan mal kaçırma amaçlı ve muvazaalı olduğunu, ayrıca devirlerin mirasbırakanın hileli ve hataya düşürücü hareketlerle kandırılması sonucu bedelsiz olarak gerçekleştiğini ileri sürerek, tapu kaydının iptali ile payları oranında mirasçılar adlarına tescilini istemiş, ıslah dilekçesiyle davalı ...’e devredilen taşınmaz numarasını sehven 1 nolu bağımsız bölüm olarak beyan ettiğini belirterek, gerçekte 11 nolu bağımsız bölümü dava ettiğini bildirmiştir.

Davalılar, mirasbırakanın yeni bina inşa ettirdiği için paraya ihtiyacı olduğunu, başka taşınmazları da sattığını, vergi borçları bulunduğunu ve bu borçların yapılandırılmak suretiyle 30.000,00 TL’sini davalı ..., 20.940,00 TL’sini ise davalı ...’ün ödediğini, halen de mirasbırakanın 19.000 TL tutarında başka bir vergi borcunun bulunduğunu, mirasbırakana kendilerinin bakıp ilgilendiklerini ve yaptırdığı binaya katkı sağladıkları için taşınmazı sattığını belirterek, davanın reddini savunmuşlardır.

İlk Derece Mahkemesince, muvazaa ve hile iddiasının ispat edilemediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, davacı ve davalı vekilinin istinafı üzerine Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesince, iddianın ileri sürülüş biçiminden hata ve hile hukuksal nedenlerine dayanıldığı, davalıların hileli ve hataya düşürücü işlemleri ile mirasbırakanın iradesinin fesada uğradığının ispatlanamadığı gerekçesiyle davacının istinaf başvurusu esastan reddedilmiş, davalının istinaf başvurusu ise kabul edilerek hüküm vekalet ücreti yönünden düzeltilmiştir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden; mirasbırakan ... ...'ın 23.01.2015 tarihinde öldüğü, geride mirasçı olarak davacı oğlu ... ile davalı oğlu ... ve davalı kızı ...’ü bıraktığı, mirasbırakanın 23 parselde bulunan 10,14 ve 15 nolu bağımsız bölümleri davalı oğlu ...’ye, 11, 13, 19 ve 20 nolu bağımsız bölümleri davalı kızı ...’e 20.04.2010 tarihli aynı akit ile satış suretiyle devrettiği, geriye Gümüşhane ili Şiran ilçesinde 3 parça tam, 8 parça paylı taşınmazının kaldığı anlaşılmaktadır.

Hemen belirtilmelidir ki, bir davada dayanılan maddi olaylar için birkaç hukuki sebebin bir arada gösterilmesinde ilke olarak usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamaktadır. Hukuki sebeplerden bir tanesinin diğer hukuki sebebin incelenmesine olanak verir niteliği bulunduğu sürece önem ve lüzum derecesine göre birden fazla hukuki sebep aynı davada inceleme ve araştırma konusu yapılabilir. Nitekim Yargıtay içtihatları bu yönde gelişmiş ve kararlılık kazanmıştır.(11.04.1990 günlü ve 1990/1-152 E, 1990/236 K; 15.05.2013 tarihli ve 2012/1-1808 E, 2013/699K sayılı Yargıtay Hukuk Genel Kurulu Kararları)

Eldeki davada, dava dilekçesinin içeriği, aşamalarda sunulan beyan dilekçeleri ve iddianın ileri sürülüş biçiminden davacının, muris muvazaası, hata ve hile hukuksal nedenlerine dayalı tapu iptali ve tescil isteğinde bulunduğu anlaşılmaktadır.

Somut olayda, hatalı ve hileli hareketler sonucu mirasbırakanın iradesinin fesada uğradığının ispatlanamadığı kabul edilerek hata ve hile iddiaları yönünden davanın reddine karar verilmiş olmasında bir isabetsizlik yoktur. Davacının bu yöne değinen temyiz itirazları yerinde görülmediğinden, reddine.

Ancak, davada muris muvazaası hukuksal nedenine de dayanılmasına rağmen Bölge Adliye Mahkemesince bu yönde bir araştırma ve değerlendirme yapılmış değildir.

Bilindiği üzere; uygulamada ve öğretide "muris muvazaası" olarak tanımlanan muvazaa, niteliği itibariyle nispi (mevsuf-vasıflı) muvazaa türüdür. Söz konusu muvazaada miras bırakan gerçekten sözleşme yapmak ve tapulu taşınmazını devretmek istemektedir. Ancak mirasçısını miras hakkından yoksun bırakmak için esas amacını gizleyerek, gerçekte bağışlamak istediği tapulu taşınmazını, tapuda yaptığı resmi sözleşmede iradesini satış veya ölünceye kadar bakma sözleşmesi doğrultusunda açıklamak suretiyle devretmektedir.

Bu durumda, yerleşmiş Yargıtay içtihatlarında ve 01.04.1974 tarihli 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında açıklandığı üzere görünürdeki sözleşme tarafların gerçek iradelerine uymadığından, gizli bağış sözleşmesi de Türk Medeni Kanunu'nun (TMK) 706., Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) 237. (Borçlar Kanunu'nun (BK) 213.) ve Tapu Kanunu'nun 26. maddelerinde öngörülen şekil koşullarından yoksun bulunduğundan, saklı pay sahibi olsun veya olmasın miras hakkı çiğnenen tüm mirasçılar dava açarak resmi sözleşmenin muvazaa nedeni ile geçersizliğinin tespitini ve buna dayanılarak oluşturulan tapu kaydının iptalini isteyebilirler.

Hemen belirtmek gerekir ki; bu tür uyuşmazlıkların sağlıklı, adil ve doğru bir çözüme ulaştırılabilmesi, davalıya yapılan temlikin gerçek yönünün diğer bir söyleyişle miras bırakanın asıl irade ve amacının duraksamaya yer bırakmayacak biçimde ortaya çıkarılmasına bağlıdır. Bir iç sorun olan ve gizlenen gerçek irade ve amacın tespiti ve aydınlığa kavuşturulması genellikle zor olduğundan bu yöndeki delillerin eksiksiz toplanılması yanında birlikte ve doğru şekilde değerlendirilmesi de büyük önem taşımaktadır. Bunun için de ülke ve yörenin gelenek ve görenekleri, toplumsal eğilimleri, olayların olağan akışı, mirasbırakanın sözleşmeyi yapmakta haklı ve makul bir nedeninin bulunup bulunmadığı, davalı yanın alım gücünün olup olmadığı, satış bedeli ile sözleşme tarihindeki gerçek değer arasındaki fark, taraflar ile miras bırakan arasındaki beşeri ilişki gibi olgulardan yararlanılmasında zorunluluk vardır.

Öte yandan miras bırakan sağlığında hak dengesini gözeten kabul edilebilir ölçüde ve tüm mirasçıları kapsar biçimde bir paylaştırma yapmışsa mal kaçırmak kastından söz edilmeyeceğinden olayda 1.4.1974 tarihli 1/2 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararının uygulanamayacağı da kuşkusuzdur.

Hal böyle olunca, yukarıda açıklanan ilkeler uyarınca muris muvazaası iddiası yönünden istinaf nedenleri de nazara alınarak araştırma ve inceleme yapılması ve hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ve eksik soruşturma ile yetinilerek yazılı şekilde karar verilmiş olması doğru değildir.

Davacının, değinilen yön itibariyle yerinde görülen temyiz itirazlarının kabulü ile 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 373/2. maddesi uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA, dosyanın kararı veren Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi’ne gönderilmesine, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 10/11/2021 tarihinde kesin olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/11514, Karar No: 2013/2194, Tarih: 19.02.2013

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2012/11514 E.  ,  2013/2194 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili ile bir kısım davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Bilirkişi kurulunca değerlendirmeye esas alınan buğday, buğday samanı ve kavunun 2010 yılı itibarıyla sulu ve kuru şartlarda dekar başına ortalama verimini, kilogram başına ortalama toptan satış fiyatını ve dekar başına üretim giderlerini gösterir veri listeleri ile dava konusu taşınmaz üzerinde bulunan zeytin, incir, palmiye, nar, ayva, dut, erik, çam (kızıl), çam(fıstık), iğde, karabiber, okaliptus, kıbrıs akasyası, asma ağaçlarının 2010 yılı itibarıyla yaş ve cinslerine göre rayiç fiyatlarının gıda, tarım ve hayvancılık ilçe müdürlüğünden getirtilip dosyaya konulmasından sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 19.02.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.