muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/840, Karar No: 2015/49, Tarih: 17.03.2015

(5) Rüşvet teklif veya talebinin karşı tarafa iletilmesi, rüşvet anlaşmasının sağlanması veya rüşvetin temini hususlarında aracılık eden kişi, kamu görevlisi sıfatını taşıyıp taşımadığına bakılmaksızın, müşterek fail olarak cezalandırılır.

(6) Rüşvet ilişkisinde dolaylı olarak kendisine menfaat sağlanan üçüncü kişi veya tüzel kişinin menfaati kabul eden yetkilisi, kamu görevlisi sıfatını taşıyıp taşımadığına bakılmaksızın, müşterek fail olarak cezalandırılır.

(7) Rüşvet alan veya talebinde bulunan ya da bu konuda anlaşmaya varan kişinin; yargı görevi yapan, hakem, bilirkişi, noter veya yeminli mali müşavir olması halinde, verilecek ceza üçte birden yarısına kadar artırılır.

(8) Bu madde hükümleri;

a) Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları,

b) Kamu kurum veya kuruluşlarının ya da kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının iştirakiyle kurulmuş şirketler,

c) Kamu kurum veya kuruluşlarının ya da kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının bünyesinde faaliyet icra eden vakıflar,

d) Kamu yararına çalışan dernekler,

e) Kooperatifler,

f) Halka açık anonim şirketler,

adına hareket eden kişilere, kamu görevlisi sıfatını taşıyıp taşımadıklarına bakılmaksızın, görevlerinin ifasıyla ilgili bir işin yapılması veya yapılmaması amacıyla doğrudan veya aracılar vasıtasıyla, menfaat temin, teklif veya vaat edilmesi; bu kişiler tarafından talep veya kabul edilmesi; bunlara aracılık edilmesi; bu ilişki dolayısıyla bir başkasına menfaat temin edilmesi halinde de uygulanır.

(9) Bu madde hükümleri;

a) Yabancı bir devlette seçilmiş veya atanmış olan kamu görevlilerine,

b) Uluslararası veya uluslarüstü mahkemelerde ya da yabancı devlet mahkemelerinde görev yapan hâkimlere, jüri üyelerine veya diğer görevlilere,

c) Uluslararası veya uluslarüstü parlamento üyelerine,

d) Kamu kurumu ya da kamu işletmeleri de dahil olmak üzere, yabancı bir ülke için kamusal bir faaliyet yürüten kişilere,

e) Bir hukuki uyuşmazlığın çözümü amacıyla başvurulan tahkim usulü çerçevesinde görevlendirilen vatandaş veya yabancı hakemlere,

f) Uluslararası bir anlaşmaya dayalı olarak kurulan uluslararası veya uluslarüstü örgütlerin görevlilerine veya temsilcilerine,

görevlerinin ifasıyla ilgili bir işin yapılması veya yapılmaması ya da uluslararası ticari işlemler nedeniyle bir işin veya haksız bir yararın elde edilmesi yahut muhafazası amacıyla; doğrudan veya aracılar vasıtasıyla, menfaat temin, teklif veya vaat edilmesi ya da bunlar tarafından talep veya kabul edilmesi halinde de uygulanır.

(10) Dokuzuncu fıkra kapsamına giren rüşvet suçunun yurt dışında yabancı tarafından işlenmekle birlikte;

a) Türkiye’nin,

b) Türkiye’deki bir kamu kurumunun,

c) Türk kanunlarına göre kurulmuş bir özel hukuk tüzel kişisinin,

d) Türk vatandaşının,

(10) Dokuzuncu fıkra kapsamına giren rüşvet suçunun yurt dışında yabancı tarafından işlenmekle birlikte;

a) Türkiye’nin,

b) Türkiye’deki bir kamu kurumunun,

c) Türk kanunlarına göre kurulmuş bir özel hukuk tüzel kişisinin,

d) Türk vatandaşının,

tarafı olduğu bir uyuşmazlık ya da bu kurum veya kişilerle ilgili bir işlemin yapılması veya yapılmaması için işlenmesi halinde, rüşvet veren, teklif veya vaat eden; rüşvet alan, talep eden, teklif veya vaadini kabul eden; bunlara aracılık eden; rüşvet ilişkisi dolayısıyla kendisine menfaat temin edilen kişiler hakkında, Türkiye’de bulundukları takdirde, resen soruşturma ve kovuşturma yapılır." biçiminde değiştirilmiştir.

Rüşvet suçu, bir tarafta rüşvet veren ile diğer tarafta ise rüşvet alan kamu görevlisinin yer aldığı bir karşılaşma suçu, dolayısıyla da çok failli bir suçtur. 5237 sayılı TCK’nun 252. maddesinin yürürlüğe giren ilk halinde; “bir kamu görevlisinin, görevinin gereklerine aykırı olarak bir işi yapması veya yapmaması için kişiyle vardığı anlaşma çerçevesinde bir yarar sağlamasıdır” şeklinde yalnızca “nitelikli rüşvet suçu” tanımlanıp yaptırıma bağlanmış iken, 6352 sayılı Kanunla madde öncekinden farklı olarak “basit rüşvet'i” de kapsayacak şekilde yeniden düzenlenmiştir.

Yapılan değişiklikle 5237 sayılı TCK'nun 252. maddesinin birinci fıkrasında; “Görevinin ifasıyla ilgili bir işi yapması veya yapmaması için, doğrudan veya aracılar vasıtasıyla, bir kamu görevlisine veya göstereceği bir başka kişiye menfaat sağlayan kişi dört yıldan oniki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır” şeklinde “rüşvet veren” bakımından, ikinci fıkrasında ise; “Görevinin ifasıyla ilgili bir işi yapması veya yapmaması için, doğrudan veya aracılar vasıtasıyla, kendisine veya göstereceği bir başka kişiye menfaat sağlayan kamu görevlisi de birinci fıkrada belirtilen ceza ile cezalandırılır” biçiminde ifade edilmek suretiyle de “rüşvet alan kamu görevlisi” açısından “rüşvet suçu” tanımlanmıştır. Bu suretle de, sağlanan menfaatin “kamu görevlisinin görevinin gereklerine aykırı” bir işin yapılması amacına yönelik olması şartı kaldırılarak, görevinin gereklerine uygun davranmak için kişilerden kendisine veya bir başkasına yarar sağlamak fiili TCK'nun 257/3. maddesindeki görevi kötüye kullanmak suçu kapsamından çıkartılarak rüşvet suçuna dönüştürülmüştür.

Diğer taraftan rüşvet suçunun, menfaatin kamu görevlisi tarafından temin edildiği anda tamamlandığı ilke olarak kabul edilmekle birlikte, izlenen suç siyaseti gereği olarak, rüşvet suçunun kamu görevlisi ile iş sahibi arasında görevinin ifasıyla ilgili bir işin yerine getirilmesi veya getirilmemesi amacına yönelik menfaat teminini öngören bir anlaşmanın yapılması durumunda dahi rüşvet suçu tamamlanmış gibi cezaya hükmedileceği maddenin üçüncü fıkrasında hüküm altına alınmıştır. Bunun için, rüşvet teklif veya önerisinin kişi ya da kamu görevlisinden gelmesinin önemi bulunmamakla birlikte, bu istek ve önerinin, diğer bir anlatımla rüşvet anlaşmasının özgür iradeye dayalı olmasında zorunluluk bulunmaktadır.

Rüşvet verme veya alma niyetinde olmayan kişi veya kamu görevlisinin, atlatmak veya yakalatmak ya da suç delillerini ortaya çıkartmak amacıyla teklifi kabul etmiş gibi gösterdiği biçimsel rızanın (görünüşteki rıza-dış rıza) özgür iradeye dayalı olmaması nedeniyle, rüşvet anlaşmasının varlığından söz edilemeyeceği cihetle, böyle bir durumda rüşvet alırken veya rüşvet verirken yakalanan failin eyleminin rüşvet suçuna teşebbüs olarak kabulü gerekmektedir. Ceza Genel Kurulu ve Özel Dairece sürdürülen istikrarlı uygulamalar da bu yöndedir.

5237 sayılı TCK'nun 252. maddesinin 4. fıkrasında yapılan yeni düzenlemeyle TCK'nun 35. maddesindeki genel teşebbüs hükmünden ayrılınarak rüşvet suçuna özgü özel bir teşebbüs hali öngörülmüş ve; “kamu görevlisinin rüşvet talebinde bulunması ve fakat bunun kişi tarafından kabul edilmemesi ya da kişinin kamu görevlisine menfaat temini konusunda teklif veya vaatte bulunması ve fakat bunun kamu görevlisi tarafından kabul edilmemesi hallerinde fail hakkında, birinci ve ikinci fıkra hükümlerine göre verilecek ceza yarı oranında indirilir” hükmü getirilmiştir.

Rüşvet suçu bir karşılaşma suçu olmakla birlikte, taraflardan birinin kamu görevlisi olması zorunludur. Bu itibarla rüşvet suçu özgü bir suç mahiyetini taşımaktadır. Ancak bu durum rüşvet suçunun faillerinin ancak kamu görevlileri olabileceği anlamına gelmemektedir. Zira rüşvet veren kişinin kamu görevlisi sıfatını taşıması şart değildir. 6352 sayılı Kanunla yapılan değişikle maddenin beşinci fıkrasında rüşvet suçuna aracılık eden kişilerin ne suretle cezalandırılacağına açıklık getirilmiş, altıncı fıkrada ise, rüşvet ilişkisinde, kamu görevlisi dışında, dolaylı olarak kendisine menfaat sağlanan üçüncü kişinin veya menfaatin tüzel kişiye sağlanması halinde bu tüzel kişinin menfaati kabul eden yetkilisinin, kamu görevlisi sıfatını taşıyıp taşımadığına bakılmaksızın, müşterek fail olarak cezalandırılması gerektiği hüküm altına alınmıştır. Ancak bu durumda kamu görevlisi dışında kendisine menfaat sağlanan kişinin menfaati kabul ederken bunun rüşvet ilişkisinden kaynaklanan bir ekonomik değer olduğunu bilmesi gerekir. Aksi takdirde kastı olmadığı için ceza sorumluğu cihetine gidilemeyecektir.

Maddenin yedinci fıkrasında, rüşvet alan veya talebinde bulunan ya da bu konuda anlaşmaya varan kişinin yargı görevi yapan, hakem, bilirkişi, noter veya yeminli mali müşavir olması, suçun temel şekline nazaran daha ağır cezayı gerektiren nitelikli bir hal olarak kabul edilerek önceki düzenlemeye paralel olarak verilecek cezanın üçte birden yarısına kadar artırılacağı öngörülmüştür.

Maddenin sekizinci fıkrasında fıkra kapsamına giren kuruluşlar bünyesinde görev yapan kişiler hakkında, kamu görevlisi sıfatını taşıyıp taşımadıklarına bakılmaksızın, görevleriyle bağlantılı bir işin yapılması veya yapılmaması için, vardıkları anlaşma çerçevesinde menfaat temin etmeleri halinde, rüşvet suçuna ilişkin hükümlerin uygulanacağı öngörülmüş önceki düzenlemenin sadece ifade biçimi değiştirilmiştir.

Maddenin dokuzuncu fıkrasında yabancı kamu görevlilerine rüşvet verilmesi, vaat veya teklifinde bulunulması ile, yabancı kamu görevlisinin kendisine veya göstereceği bir başka gerçek veya tüzel kişiye menfaat sağlaması yönünde talepte bulunması, teklifi veya menfaati kabul etmesi halinde bu madde hükümlerinin uygulanacağı öngörülmüş, değişiklikten önce sadece yabancı kamu görevlilerine rüşvet verilmesi ile sınırlı olan düzenleme bunlar tarafından rüşvet talep veya kabul edilmesi halini de kapsayacak şekilde genişletilmiştir. Ayrıca yabancı kamu görevlisi ibaresine de açıklık getirilerek uluslararası mahkemelerde görev yapan hâkimler ve diğer kamu görevlileri, uluslararası parlamento üyeleri ve bir hukukî uyuşmazlığın çözümü amacıyla başvurulan tahkim usulü çerçevesinde görevlendirilen hakemlerin de, görevleriyle bağlantılı bir işin yapılması veya yapılmaması için anlaşarak kişilerden rüşvet almaları halinde, rüşvet alan ve veren bakımından 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun rüşvet suçuna ilişkin hükümlerinin uygulanacağı benimsenmiştir.

Maddenin son fıkrasında ise dokuzuncu fıkra kapsamına giren rüşvet suçunun yurt dışında yabancı tarafından işlenmesi halinde hangi şartlarda bu suçtan dolayı Türkiye’de re'sen soruşturma ve kovuşturma yapılabileceği düzenlenmiştir.

Öteyandan 5237 sayılı TCK'nun 7/2. maddesi uyarınca suçun işlendiği zaman yürürlükte bulunan kanun ile sonradan yürürlüğe giren kanun hükümlerinin farklı olması durumunda failin lehine olan kanun uygulanacak ve infaz olunacaktır. Bu nedenle lehe durumun doğma ihtimalinin bulunduğu herhalde hüküm mahkemesince 23.02.1938 gün ve 23/9 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı'nda belirlenen ilkelere uygun olarak bir karşılaştırma ve uygulama yapılmasında kanuni zorunluluk bulunmaktadır.

Bu açıklamalar ışığında önsorun değerlendirildiğinde;

Bu açıklamalar ışığında önsorun değerlendirildiğinde;

Sanığın rüşvet istemesine rağmen katılanın bu teklifi kabul etmediği ancak sanığı suçüstü yakalatabilmek için kabul etmiş görüntüsü verdiği somut olayda; Özel Dairece hükmün "temel cezanın alt hadden belirlenmesine rağmen çelişkiye düşülecek şekilde yasal ve yeterli olmayan gerekçelerle teşebbüs nedeniyle en az oranda (1/4) indirim yapılması" isabetsizliğinden bozulmasından sonra 05.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6352 sayılı Kanunun 87. maddesiyle 5237 sayılı TCK’nun 252. maddesine eklenen “Kamu görevlisinin rüşvet talebinde bulunması ve fakat bunun kişi tarafından kabul edilmemesi ya da kişinin kamu görevlisine menfaat temini konusunda teklif veya vaatte bulunması ve fakat bunun kamu görevlisi tarafından kabul edilmemesi hâllerinde fail hakkında, birinci ve ikinci fıkra hükümlerine göre verilecek ceza yarı oranında indirilir” şeklindeki 4. fıkra ile rüşvet anlaşmasının özgür iradeye dayanmaması durumunda TCK'nun 35. maddesinde düzenlenen genel teşebbüs hükmünün uygulanma imkânı ortadan kaldırılarak rüşvet suçuna özgü özel bir teşebbüs hali öngörülmesine karşın yerel mahkemece bozmadan sonra yapılan yargılamada 27.11.2012 tarihinde karar verildiği halde 5237 sayılı TCK'nun 7/2. maddesi uyarınca sanık lehine olan bu değişikle ilgili herhangi bir karşılaştırma ve değerlendirme yapılmadan direnme kararı verilmesi usul ve kanuna aykırıdır.

Bu itibarla; yerel mahkeme direnme hükmünün, bozmadan sonra yapılan yargılamada 27.11.2012 tarihinde karar verildiği halde 05.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6352 sayılı Kanunla değişik 5237 sayılı TCK’nun 252/4. maddesi yönünden 5237 sayılı TCK'nun 7/2. maddesi uyarınca lehe kanun karşılaştırması ve değerlendirmesi yapılmadan karar verilmesi isabetsizliğinden sair yönleri incelenmeksizin bozulmasına karar verilmelidir.

SONUÇ:

Açıklanan nedenlerle;

1- Isparta Ağır Ceza Mahkemesinin 27.11.2012 gün ve 322-368 sayılı direnme hükmünün, bozmadan sonra yapılan yargılamada 27.11.2012 tarihinde karar verildiği halde 05.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6352 sayılı Kanunla değişik 5237 sayılı TCK’nun 252/4. maddesi yönünden 5237 sayılı TCK'nun 7/2. maddesi uyarınca lehe kanun karşılaştırması ve değerlendirmesi yapılmadan karar verilmesi isabetsizliğinden sair yönleri incelenmeksizin BOZULMASINA,

2- Dosyanın, mahalline gönderilmek üzere Yargıtay C. Başsavcılığına TEVDİİNE, 17.03.2015 tarihinde yapılan müzakerede oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/20823, Karar No: 2014/28317, Tarih: 02.10.2014

**4. Ceza Dairesi         2013/20823 E.  ,  2014/28317 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 4 - 2012/197718

MAHKEMESİ : Torbalı 1. Asliye Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 12/04/2012

NUMARASI : 2011/582 (E) ve 2012/604 (K)

SUÇ : İmar kirliliğine neden olma

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararın niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede başkaca nedenler yerinde görülmemiştir.

Ancak;

TCK'nın 184/4. maddesinin; "Üçüncü fıkra hariç, bu madde hükümleri ancak belediye sınırları içinde veya özel imar rejimine tabi yerlerde uygulanır" hükmü uyarınca, mücavir alanda anılan maddenin 1. fıkrasının uygulanamaması nedeniyle, suça konu yapının, belediye mücavir alanında ya da özel imar rejimine tabi yerde kalıp kalmadığı, belediye sınırları içerisinde ise hangi tarihte belediye sınırlarına alındığı kuşkuya yer vermeyecek biçimde saptanmadan, eksik incelemeyle hüküm kurulması,

Kanuna aykırı ve sanık C.. G..'ün temyiz nedenleri ile tebliğnamedeki düşünce yerinde görüldüğünden HÜKMÜN BOZULMASINA, yargılamanın bozma öncesi aşamadan başlayarak sürdürülüp sonuçlandırılmak üzere dosyanın esas/hüküm mahkemesine gönderilmesine, 02/10/2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/181, Karar No: 2023/7763, Tarih: 03.07.2023

**5. Ceza Dairesi         2022/181 E.  ,  2023/7763 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2019/2347 E., 2020/485 K.

KATILANLAR : Hazine, Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı

SUÇLAR : Zimmet

HÜKÜMLER : 1) Adana 5. Ağır Ceza Mahkemesinin 08.06.2017 tarihli ve 2017/36 Esas, 2017/223 sayılı Kararı ile sanık ... hakkında zimmet suçundan beraat, sanık ...'ya atılı eylemin bilişim sistemine veri yerleştirme suçunu oluşturduğunun kabulü ile bu suçtan mahkumiyet,

2) Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 14. Ceza Dairesinin 17.03.2020 tarihli ve 2019/2347 Esas, 2020/485 sayılı Kararı ile sanık ... hakkındaki hükme yönelik istinaf başvurusunun esastan reddi, sanık ... hakkındaki mahkumiyet hükmünün kaldırılarak atılı suçtan beraat.

TEMYİZ EDENLER : Katılanlar vekilleri

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama

Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 14. Ceza Dairesinin, 17.03.2020 tarihli ve 2019/2347 Esas, 2020/485 sayılı Kararının, katılanlar vekilleri tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde;

Sanıklar hakkında iddianame yerine geçen görevsizlik kararı ile zimmet suçundan kamu davası açıldığı, 3628 sayılı Mal Bildiriminde Bulunulması, Rüşvet ve Yolsuzluklarla Mücadele Kanunu'nun (3628 sayılı Kanun) 17 ve 18 inci maddelerine göre ilgili kamu kurum veya kuruluşlarının bu suçun zarar göreni oldukları, bu itibarla 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (5271 sayılı Kanun) 234 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi gereğince kovuşturma evresinde sahip olduğu davaya katılma ve öteki haklarını kullanabilmesi için Sağlık Bakanlığının dava ve duruşmalardan haberdar edilmesi gerektiği, diğer yandan 5271 sayılı Kanun'un 260 ıncı maddesinin birinci fıkrasına göre kamu davasından haberdar edilmemiş bulunup da katılan sıfatını alabilecek surette suçtan zarar görmüş olanların kanun yollarına başvurma haklarının bulunduğu gözetilerek hükmün bildirilmesinin gerektiği, ancak dosyada ilgili bakanlığın duruşmadan haberdar edildiğine ilişkin bilgi ve belgeye rastlanmadığının anlaşılması karşısında;

Evvela davanın ve hükmün Sağlık Bakanlığına bildirildiğini gösteren bilgi ve belgeler var ise dosya içine konulmasından, aksi halde anılan tebligat noksanlığının giderilmesi ile tebellüğ belgesinin ve verildiği takdirde temyiz ve cevap dilekçelerinin eklenmesinden,

Evvela davanın ve hükmün Sağlık Bakanlığına bildirildiğini gösteren bilgi ve belgeler var ise dosya içine konulmasından, aksi halde anılan tebligat noksanlığının giderilmesi ile tebellüğ belgesinin ve verildiği takdirde temyiz ve cevap dilekçelerinin eklenmesinden,

Keza Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın (2709 sayılı Kanun) 40 ıncı maddesinin ikinci fıkrası, 5271 sayılı Kanun'un 34 üncü maddesinin ikinci fıkrası, 231 inci maddesinin ikinci fıkrası, 232 nci maddesinin altıncı fıkrası ve 291 inci maddesinin birinci ve ikinci fıkraları uyarınca karar ve hükümlerde, başvurulabilecek kanun yolu, süresi, sürenin ne zaman başlayacağı, mercii, başvuru şekli ve kanun yollarına başvurulmadığı takdirde hükmün kesinleşeceğinin tereddüde yer vermeyecek şekilde açıkça gösterilmesinin zorunlu olduğunun belirtilmesi ve 5271 sayılı Kanun'un 294 üncü maddesinin birinci fıkrasında, ''Temyiz eden, hükmün neden dolayı bozulmasını istediğini temyiz başvurusunda göstermek zorundadır'', aynı Kanun'un "Temyiz gerekçesi" başlığını taşıyan 295 inci maddesinin birinci fıkrasında ise; "Temyiz başvurusunda temyiz nedenleri gösterilmemişse temyiz başvurusu için belirlenen sürenin bitmesinden veya gerekçeli kararın tebliğinden itibaren yedi gün içinde hükmü temyiz olunan bölge adliye mahkemesine bu nedenleri içeren bir ek dilekçe verilir'' şeklindeki düzenlemeler karşısında;

Katılan Hazine vekiline 16.04.2020 tarihinde tebliğ olunan hükümde 5271 sayılı Kanun'un 295 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca temyiz nedenlerini bildirir ek dilekçenin tebliğden itibaren (7) gün içerisinde verilmesi gerektiğinin bildirilmediği gibi bu hususun meşruhatlı tebligat ile de ihtar edilmediği anlaşıldığından, katılan Hazine vekiline yukarıda açıklanan ilkeler doğrultusunda usulüne uygun şekilde ''5271 sayılı Kanun'un 295 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca gerekçeli temyiz nedenlerini bildirir ek dilekçenin tebliğden itibaren (7) gün içerisinde verilmesi halinde temyiz talebinin incelenebileceği, aksi halde sebep yokluğundan temyiz talebinin reddedileceği'' hususlarını içeren meşruhatlı tebligat ile gerekçeli kararın tebliğ edilmesinden,

Hükmün temyiz edilmesi ve/veya temyiz nedenlerini bildirir ek dilekçe verilmesi halinde ise bu hususta ek tebliğname düzenlenmesinden sonra iade edilmek üzere esası incelenmeyen dosyanın Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

Oy birliğiyle, 03.07.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/5040, Karar No: 2012/6616, Tarih: 17.04.2012

**4. Hukuk Dairesi         2011/5040 E.  ,  2012/6616 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... Haber Ajansı Basın ve Yay.A.Ş. vd. aleyhine 07/07/2010 gününde verilen dilekçe ile manevi tazminat istenmesi üzerine yapılan yargılama sonunda; Mahkemece davanın reddine dair verilen 17/02/2011 günlü kararın Yargıtay’da duruşmalı olarak incelenmesi davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle, daha önceden belirlenen 17/04/2012 duruşma günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davacı vekili Avukat ... ile karşı taraftan davalılar vekili Avukat ... geldiler. Açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve hazır bulunanların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra taraflara duruşmanın bittiği bildirildi. Dosyanın görüşülmesine geçildi. Tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü.

Dava, basın yoluyla kişilik haklarına saldırıdan dolayı uğranılan manevi zararın ödetilmesi istemine ilişkindir. Yerel mahkemece istem reddedilmiş; karar, davacı tarafından temyiz olunmuştur.

Davacı, davalı şirketin sahibi olduğu gazetenin 25.04.2010 günlü sayısında yayınlanan “Sahte doktora ile tüm kapıları açtı” başlıklı haberin kişilik haklarına saldırı içerdiğini, haber içeriğinde geçen isnatların gerçek dışı olup hakaret niteliğinde bulunduğunu ileri sürerek uğradığı manevi zararın ödetilmesini istemiştir.

Davalılar, dava konusu haberin belgelere dayalı olarak yapıldığını, bu nedenle gerçek ve güncel olup yayınlanmasında kamu yararı bulunduğunu ileri sürerek davanın reddini savunmuşlardır.

Yerel mahkemece, dosya arasına celp edilen belgelere göre davacının ABD’de bulunan bir üniversitede doktora çalışması yapmak üzere burs talep ettiği ve aylık 1100$ burs aldığı ancak doktora tezi hazırlayamadan yurda döndüğü anlaşıldığından haberin görünür gerçekliğe uygun olduğu kanaatine varılarak istem reddedilmiştir.

Dosya arasındaki bilgi ve belgelerden, dava konusu yayın nedeni ile davalı yazar hakkında basın yoluyla iftira suçundan kamu davası açıldığı anlaşılmaktadır.

Borçlar Yasası'nın 53. maddesi gereğince ceza mahkemesinin beraat kararı, hukuk yargıcı yönünden bağlayıcı değil ise de mahkumiyet kararı, bir başka anlatımla ceza mahkemesince belirlenecek maddi olgular hukuk yargıcı yönünden bağlayıcıdır.

Şu durumda, davalı hakkında açılan kamu davasının sonucu beklenerek ondan sonra tüm kanıtlar birlikte değerlendirilip varılacak sonuca uygun bir karar verilmesi gerekir.

Yerel mahkemece açıklanan yön gözetilmeden yazılı biçimde karar verilmiş olması, usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.

Şu durumda, davalı hakkında açılan kamu davasının sonucu beklenerek ondan sonra tüm kanıtlar birlikte değerlendirilip varılacak sonuca uygun bir karar verilmesi gerekir.

Yerel mahkemece açıklanan yön gözetilmeden yazılı biçimde karar verilmiş olması, usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda açıklanan nedenle BOZULMASINA; bozma nedenine göre davacının öteki temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına ve temyiz eden davacı yararına takdir olunan 900,00 TL duruşma avukatlık ücretinin davalılara yükletilmesine ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 17/04/2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.