muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2011/553, Karar No: 2012/3039, Tarih: 28.02.2012

**4. Hukuk Dairesi         2011/553 E.  ,  2012/3039 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı ... Hayvancılık Tarım Sanayi İthalat ve İhracat Ticaret Ltd.Şti. vekili Avukat ... vd. tarafından, davalı ... aleyhine 29/04/2005 gününde verilen dilekçe ile maddi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 19/02/2010 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalı tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, davacı şirkete ait araca verilen zararın, ödetilmesi istemine ilişkindir. Yerel mahkemece istemin bir bölümü kabul edilmiş; karar davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı şirket, davalının alkollü vaziyette şirkete gelerek personelle tartıştığını tartışma sonucu şirket aracına sopa ile vurması ve tüfekle ateş etmesi sonucunda araca zarar verdiğini belirterek, araç hasarının ödetilmesi isteminde bulunmuştur.

Davalı davanın haksız olduğunu, şirket elemanlarının kendisine saldırdığını, kendini korumak amacıyla hareket ettiğini, kimsenin malına zarar vermediğini aracın olaydan evvel camları kırık, darbeli şekilde orda durduğunu beyanla davanın reddini savunmuştur.

Yerel mahkemece, araç hasarının 4.900 TL olduğunu bildirir bilirkişi raporu benimsenerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Dava konusu olayla ilgili olarak davalı ...’in ... 2.Asliye Ceza Mahkemesi’nde 2005/350 esas numarası ile Silahlı tehdit,Nas-ı ızrar,müessir fiil ve sövme suçlarından yargılandığı anlaşılmaktadır.

Borçlar Yasası’nın 53.maddesi gereğince ceza mahkemesinin beraat kararı, hukuk yargıcı yönünden bağlayıcı değilse de ceza mahkemesince belirlenecek maddi olgular hukuk yargıcı yönünden de bağlayıcıdır. Ceza mahkemesinde, davalı ...’in yargılandığı anlaşılmakla, dava sonucunun ne olduğu dosya içerisinde yer almamaktadır. Dava konusu olayın özelliği nedeniyle ceza mahkemesindeki davanın kesinleşmesi beklenmeli ve ondan sonra tüm kanıtlar birlikte değerlendirilerek varılacak sonuca uygun bir karar verilmelidir.

Yerel mahkemece açıklanan yön gözetilmeyerek, yerinde olmayan gerekçeyle, yazılı biçimde karar verilmiş olması, usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ:Temyiz olunan kararın yukarıda gösterilen nedenle BOZULMASINA, bozma nedenine göre diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 28/02/2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/5115, Karar No: 2015/10050, Tarih: 02.11.2015

**14. Ceza Dairesi         2015/5115 E.  ,  2015/10050 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 14 - 2013/271167

MAHKEMESİ : Nevşehir Ağır Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 18.04.2013

NUMARASI : 2013/52 Esas, 2013/135 Karar

SUÇ : Beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun nitelikli cinsel istismarı, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma

İlk derece mahkemesince verilen hükümler temyiz edilmekle dosya incelendi.

Sanık müdafiin kanuni süresinden sonra yaptığı duruşmalı inceleme isteminin 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek 1412 sayılı CMUK'nın 318. maddesi uyarınca reddiyle, incelemenin duruşmasız yapılmasına karar verildikten sonra gereği düşünüldü:

Sanık hakkında kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan kurulan hükmün incelenmesinde;

Delillerle iddia ve savunma; duruşma göz önünde tutularak tahlil ve takdir edilmiş, sübutu kabul olunan fiilin unsurlarına uygun şekilde tavsif ve tatbikatı yapılmış bulunduğundan, sanık müdafiin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA,

Sanık hakkında beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçundan kurulan hükmün temyiz incelemesine gelince;

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin soruşturma ve kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya içeriğine göre yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine,

Ancak;

Sanık hakkında beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçundan kurulan hükmün temyiz incelemesine gelince;

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin soruşturma ve kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya içeriğine göre yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine,

Ancak;

Mağdurenin, dosyanın sanığı dışında bir kısmı basit, bir kısmı da nitelikli olmak üzere yirmi yedi kişinin daha cinsel istismarına maruz kalıp her bir sanık için ayrı ayrı davalar açılmasının ardından tüm dosyalar birleştirilip (A.. T..isimli kişinin dosyası hariç) maruz kaldığı eylemler nedeniyle mağdurenin ruh sağlığının bozulup bozulmadığı ve bozulduğunun tespit edilmesi halinde de her bir sanığın eylemleri teker teker irdelenmek sureti ile hangi eylemlerden ötürü bozulduğunun tespit edilmesi istenilerek bütün sanıklar yönünden rapor alındığı, ancak Adli Tıp Kurumu 6. İhtisas Kurulunun 30.05.2012 tarihli raporunda, mağdurenin ruh sağlığının suça sürüklenen çocuk M.. C.. V.. dışındaki diğer tüm sanıkların eylemlerinin birlikte etkisiyle bozulduğu bildirildiği halde, her bir sanığın farklı zamanlardaki eylemleri sebebiyle mağdurenin ruh sağlığının her bir suç yönünden ayrı ayrı bozulup bozulmadığı hususlarında açık bir tespite yer verilmediğinin anlaşılması karşısında, hükme esas alınan raporun içerik itibariyle açıklayıcı ve kanaat verici nitelikte bulunmadığı gözetilerek, öncelikle tüm sanıklar haklarındaki dava dosyaları ile gerekmesi halinde mağdurenin gönderilerek, her bir sanığın eylemi mağdurenin ruh sağlığının bozulmasına etkisi açısından incelenip değerlendirilmek suretiyle tıbben nitelendirilerek, 5237 sayılı TCK'nın 103/6. maddesi anlamında mağdurenin ruh sağlığının her bir suç yönünden ayrı ayrı bozulup bozulmadığına dair Adli Tıp Kurumu Genel Kurulundan ayrıntılı ve gerekçeli bir rapor alınıp sonucuna göre, 28.06.2014 tarihinde yayımlanarak yürürlüğe giren ve cinsel dokunulmazlığa karşı suçlarda değişiklik yapan 6545 sayılı Kanun ile getirilen düzenlemelerde nazara alınarak, sanığın hukuki durumunun tayin ve takdiri gerekirken “mağdurenin ruh sağlığının tüm sanıkların eylemlerinin birlikte etkisi ile bozulduğu” şeklindeki raporla yetinilerek eksik araştırma ile sanık hakkında TCK'nın 103/6. maddesinin uygulanmasına karar verilmesi,

Kanuna aykırı, sanık müdafiin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 02.11.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/6296, Karar No: 2023/4578, Tarih: 05.10.2023

**2. Hukuk Dairesi         2023/6296 E.  ,  2023/4578 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 38. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2023/590 E., 2023/749 K.

KARAR : Kısmen kabul

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen boşanma davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kadın yararına hükmedilen maddî ve manevî tazminat yönlerinden bozulmasına, bozma kapsamı dışında kalan temyize konu yönlerden onanmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; maddî ve manevî tazminata karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı erkek vekili dava dilekçesi; evlendikleri günden sonra taraflar arasında geçimsizliklerin baş göstererek şiddetle büyüdüğünü, yaşanan olaylar neticesinde müvekkilinin Samsun 3. Aile Mahkemesi'nde 2009/1104 Esas sayılı davası ile boşanma davası açtıklarını, açılan bu dava sonucunda Samsun 3. Aile Mahkemesi'nin 2009/1104 Esas, 2011/1454 Karar sayılı ilamı ile 20.12.2011 tarihinde tarafların boşanmalarına karar verildiği, kararın Yargıtay 2. Hukuk Dairesi'nin 2012/5846 Esas, 2012/24023 Karar sayılı ilamı ile bozulduğunu, bozma sonrasında Samsun 3. Aile Mahkemesi'nin 2012/534 Esas 2013/74 Karar sayılı ilamı ile yeniden yargılama yapılmış olup davanın reddine karar verildiğini, ret kararının 20.05.2013 tarihinde kesinleştiğini, ret kararının kesinleşmesinden itibaren geçen üç yılı ... süredir tarafların bir araya gelmediğini, ortak hayatın yeniden kurulmadığını, tarafların fiilen ayrılık sürelerinin, geçmişte yaşanan olayların, her iki tarafın da ayrı şehirlerde kendilerine yaşam kurmalarının ortak hayatın yeniden kurulamamasına sebep olduğunu iddia ederek tarafların 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (4721 sayılı Kanun) 166 ncı maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca boşanmalarına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

II. CEVAP

Davalı kadın vekili cevap dilekçesinde; evliliğin ilk yıllarından bu yana erkeğin özgür yaşamından taviz vermediğini, çeşitli sosyal faaliyetler nedeniyle sürekli dışarıda bir hayatı olduğunu ve eve sürekli geç gelmeyi alışkanlık haline getirdiğini, eşi ve çocuklarıyla vakit geçirmediğini, davalının evlilik birliği süresince çocukları ile hep yalnız kaldığını, davacının çok uzun süredir ailesinden uzakta kendisine ayrı ve özel bir hayat kurduğunu, davacı babanın ortak çocuklarının yanında olmadığını, başka bir kadınlarla hayat kurduğunu, ortak çocukların çağrısına rağmen onlarla ilgilenmediğini, bu süreçte davalı anneye MDS teşhisi konduğunu, kemik iliklerinin kan hücresi üretmeyi durdurduğunu, aylarca Üniversite Hastanesi'nden ayrılamadığını, davacının bağlanan nafakayı dahi ödemediğini, davacının ev adresinin ortaya çıkmaması için dava dilekçesinde dahi iş yeri adresini bildirdiğini, davacının kendi kusuru ile dava açtığını, davacının davasının reddine, davacının davasının kabulü durumunda kadın lehine 10.000.000,00 TL maddî 10.000.000,00 TL manevî tazminat ile aylık 10.000,00 TL yoksulluk nafakasına hükmedilmesine karar verilesini talep ettmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 13.11.2018 tarihli ve 2017/298 Esas, 2018/902 Karar sayılı kararıyla; taraflar arasında görülen Samsun 3. Aile Mahkemesinin 2012/534 Esas 2013/74 Karar sayılı boşanma davasının yapılan yargılaması sonucu evlilik birliğinin temelinden sarsılmasına etken, davalıya yükletilecek kusur tespit edilemediğinden vicdani kanaate varılamadığından sübut bulmayan davanın reddine karar verildiği, kararın 20.05.2013 tarihinde kesinleştiği, tarafların bu tarihten sonra bir araya gelmedikleri, tarafların yaklaşık 8 yıldır ayrı yaşadıkları, boşanmayı doğuran olaylarda davacının kusurlu olduğu, şiddetli geçimsizliğe sebebiyet verebilecek söz ve davranışlarda bulunduğu, görev yerlerine eş ve çocuklarını götürmediği, davalı eşi ile ilgilenmediği, ihmal ettiği, evlilik birliğinin gerektirdiği birlikte yaşamaktan kaçındığı, sorumluluklarını yerine getirmediği, ayrı ve özgür yaşamayı tercih ettiği, güven sarsıcı davranışlarda bulunduğu, davalının bir kusurunun tespit edilemediği gerekçesiyle davanın kabulü ile tarafların 4721 sayılı Kanun'un 166 ncı maddesinin dördüncü fıkrası gereği boşanmalarına, kadın için aylık 2.000,00 TL tedbir ve yoksulluk nafakası ile 50.000,00 TL maddî tazminata ve 50.000,00 TL manevî tazminata karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 30.12.2019 tarihli ve 2019/262 Esas, 2019/2194 Karar sayılı kararıyla; tarafların dosyaya yansıyan sosyal ve ekonomik durumları, boşanmaya yol açan olaylardaki kusur dereceleri, paranın alım gücü, evlilik süresi, kadının ihlal edilen mevcut veya beklenen maddî menfaatlerinin kapsamı, hakkaniyet ilkesi ile nazara alınarak, kadın yararına hükmolunan maddî ve manevî tazminat miktarlarının az olduğu, düzenli ve sürekli geliri bulunan ve boşanma sonrasında da yoksulluğa düşmeyeceği anlaşılan kadın yararına yoksulluk nafakası ödenmesine ilişkin hükmün yerinde olmadığı gerekçesiyle kadının yoksulluk nafakası talebinin şartları oluşmadığından reddine, kadının tazminat taleplerinin kısmen kabulü ile kadın yararına 150.000,00 TL maddî tazminat ile 150.000,00 TL manevî tazminata karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı taraf vekilleri yönlerden temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Dairenin 10.11.2020 Tarihli ve 2020/2020 Esas, 2020/5584 Karar sayılı kararı ile; tarafların tespit edilen ekonomik ve sosyal durumları, boşanmaya yol açan olaylardaki kusur dereceleri, paranın alım gücü, kişilik haklarına yapılan saldırı ile ihlâl edilen mevcut ve beklenen menfaat dikkate alındığında davalı kadın yararına takdir edilen maddî ve manevî tazminat miktarının az olduğu gerekçesiyle kararın bozulmasına, bozma kapsamı dışında kalan temyize konu diğer bölümlerinin ise onanmasına karar verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; uyulmasına karar verilen kısmi ilamı kapsamı dışında kalan hususlar kesinleştiğinden bu hususlarda yeniden karar verilmesine yer olmadığına, kadının boşanmanın fer'i niteliğinde tazminat taleplerinin kısmen kabulü ile kadın yararına 750.000,00 TL maddî ve 750.000,00 TL manevî tazminata karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı erkek vekili; usul ve kanuna aykırı kararın tazminatlar yönünden bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davalı kadın vekili; hükmedilen maddî ve manevî tazminat miktarlarının, tarafların tespit edilen dosyaya yansımış ekonomik ve sosyal durumları, boşanmaya yol açan olaylardaki erkeğin kusur derecesi, paranın alım gücü, kadının kişilik haklarına yapılan saldırı ile ihlâl edilen mevcut veya beklenen maddî menfaat, hakkaniyet ilkesi uyarınca çok az olduğunu ve faize hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek tazminatların miktarları yönünden kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmişir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, kadın için hükmedilen maddî ve manevî tazminat miktarlarının dosya kapsamına ve hakkaniyete uygun olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 4 üncü, 174 üncü maddesinin birinci ve ikinci fıkrası. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun) 50 nci ve 51 inci maddeleri.

3. Değerlendirme

1. Temyizen incelenen Bölge Adliye Mahkemesi kararında ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olduğu anlaşılmasına göre davacı erkeğin tüm, davalı kadının aşağıdaki paragraf kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2.Tarafların tespit edilen ekonomik ve sosyal durumları, boşanmaya yol açan olaylardaki kusur dereceleri, paranın alım gücü, kişilik haklarına yapılan saldırı ile ihlâl edilen mevcut ve beklenen menfaat dikkate alındığında davalı kadın yararına takdir edilen maddî tazminat az olup bozmanın amacına uygun görülmemiştir. 4721 sayılı Kanun'un 4 üncü maddesi ile 6098 sayılı Kanun'un 50 nci ve 51 inci maddesinde düzenlenen hakkaniyet kuralları dikkate alınarak 4721 sayılı Kanun'un 174 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca daha uygun miktarda maddî tazminat takdiri gerekir. Bu yönler gözetilmeden yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve kanuna aykırı olup, bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1.Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının yukarıda (2) numaralı paragrafda belirtildiği üzere kadın yararına hükmedilen maddî tazminatın miktarı yönünden BOZULMASINA,

2.Yukarıda (1) numaralı paragrafta belirtildiği üzere davacı erkek vekilinin tüm, davalı kadın vekilinin sair temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozmanın kapsamı dışında kalan temyize konu diğer bölümlerinin ise 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davacıya yükletilmesine,

Peşin harcın istek halinde yatıran davalıya iadesine,

Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,05.10.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/4782, Karar No: 2021/9481, Tarih: 24.05.2021

**9. Hukuk Dairesi         2021/4782 E.  ,  2021/9481 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

...

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı vekili ile davalı İdo ... Deniz Otobüsleri Sanayi ve Ticaret A.Ş vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili; Davacının, 24.02.2005-26.08.2011 tarihleri arasında davalı işyerinde makina teknisyeni olarak istihdam edildiğini, 2011 yılı Ocak ayından itibaren ücretlerinin düşürüldüğünü, fazla çalışma ve hafta tatili ücretlerinin ödenmediğini, Sosyal Güvenlik Kurumu primlerinin eksik yatırıldığını bu nedenle iş akdini feshettiğini, kıdem tazminatı, fazla mesai, hafta tatili, ücret farkı alacakları olduğunu ileri sürerek; davanın kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı ... Deniz Otobüsleri Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi vekili, atölye hizmetleri için hizmet alımı ihalesi düzenlediğini, davacının ihaleyi alan yüklenicinin çalışanı olduğunu, davalı ... Deniz Otobüsleri Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ile arasında bir iş akdi olmadığını, davacının çalıştığı yüklenici şirket ile aralarında asıl-alt işverenlik ilişkisi bulunmadığını belirtilerek husumet itirazında bulunduğunu, iddia ve taleplerin yersiz olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ... Şirketi vekili, ... Deniz Otobüsleri Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ile ... arasındaki hizmet alımı sözleşmesinin muvazaaya dayandığını, davacının sözleşmenin başından itibaren diğer davalının işçisi sayılması gerektiğini belirtilerek husumet itirazında bulunmuş ve davacının belirli süreli iş akitleriyle çalıştığını, iddia ve taleplerin yersiz olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece toplanan delillerle ve bilirkişi raporu doğrultusunda, davacının kıdem tazminatı, fazla mesai, hafta tatili, ücret alacaklarının kabulüne fazla mesai ve hafta tatili alacaklarına karar verilmiştir.

Dairemizin 2020/1888 esas, 2020/7618 karar sayılı ilamı ile ; fazla mesai ve hafta tatili alacaklarından 1/3 hakkaniyet indirimi yapıldığı ancak %30 takdiri indirim yapılması gerektiği, söz konusu hafta tatili ve fazla mesai alacaklarına ödeme ihtarı ve ödeme için verilen süre dikkate alınarak faiz başlangıç tarihinin belirlenmesi gerektiği, temerrüt tarihinin kararda gösterilmesi gerektiği, gerekçeli kararın 2. sayfasında sondan 2. paragraftaki “davacının 01.01.2011 başlangıç tarihli sözleşmesinde yazan 2. grup için ücretin, brüt asgari ücretin en az %91 fazlası olarak belirlenmiş olduğu görülmüştür” şeklindeki ifadenin “%91” yerine %93 şeklinde yazılmasının hatalı olduğu hususlarında bozma kararı verilmiştir.

Bozmadan sonra mahkemece bozma kararına uyulmuş, davacı lehine kıdem tazminatı, fazla mesai, hafta tatili ve ücret alacaklarına karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar süresinde davacı ve davalı ... Deniz Otobüsleri Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara, delillerin taktirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre tarafların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2- İşçilik alacaklarında uygulanması gereken faiz konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

4857 sayılı İş Kanununun çeşitli hükümlerinde faiz konusunda düzenlemelere yer verilmiştir. Anılan Yasanın 34. maddesinde, gününde ödemeyen ücretler için mevduata uygulanan en yüksek faizin uygulanacağı hükmü bulunmaktadır. Maddede sözü edilen ücret geniş anlamda ücret olup, çalışma karşılığı ücretler ile ikramiye, pirim, jestiyon ve benzeri ödemeler ve fazla çalışma, hafta tatili ile bayram ve genel tatil ücretleri de bu kapsama dahildir. İşe iade davası ile tespit edilen en çok 4 aya kadar boşta geçen süreye ait ücret ve diğer haklar için de 4857 sayılı İş Kanununun 34. maddesinde sözü edilen özel faiz türü uygulanmalıdır.

Öte yandan, ücretin toplu iş sözleşmesinden kaynaklanması halinde 2822 sayılı yasanın 61. maddesi uyarınca söz konusu alacağa uygulanması gereken faiz, en yüksek işletme kredisi faizi olmalıdır.

Ücret alacağının 1475 sayılı yasa döneminde doğmuş olması durumunda 10.06.2003 tarihine kadar yasal faiz, bu tarih sonrası ücretler bakımından ise bankalarca mevduata uygulanan en yüksek faize karar verilmelidir. İşçinin ücret konusundaki talebinin “yasal faiz” olarak adlandırılmış olması da 4857 sayılı İş Kanununun 34. maddesinin uygulanmasına engel değildir. Gerçekten, ücret alacağı bakımından anılan 34. maddede faizle ilgili olarak yasal düzenleme yer aldığından, işçinin isteğinin, bahsi geçen özel faizin talep edildiği şeklinde değerlendirilmesi gerekir.

Ücret alacağı bakımından faize hak kazanmak için kural olarak işveren temerrüde düşürülmelidir. Ancak, bireysel ya da toplu iş sözleşmesinde açıkça bir ödeme günü kararlaştırıldığında, belirlenen ödeme tarihi sonrasında faiz işlemeye başlar.

Ücret alacağı için özel banka kamu bankası ayrımı yapılmaksızın mevduata uygulanan en yüksek faiz oranının belirlenmesi gerekir. Yasada, “uygulanan en yüksek faiz” sözcüklerine yer verilmiş olmakla bahsi geçen faiz oranının uygulanıp uygulanmadığı tespit olunmalıdır. Bankaların belli dönemlerde T.C. Merkez Bankasına uygulayabileceklerini bildirdikleri faiz oranı fiilen uygulanmış olmadıkça ücret yönünden dikkate alınmaz.