muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2011/746, Karar No: 2011/4912, Tarih: 21.03.2011

**5. Hukuk Dairesi         2011/746 E.  ,  2011/4912 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Yasa ile değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 19. maddesi uyarınca zemini Hazineye ait taşınmaz üzerinde bulunan muhdesatın kamulaştırma bedelinin tesbiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davacı idare vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Mahkemece uyulan bozma kararı gereğince inceleme ve işlem yapılarak davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı idare vekilince temyiz edilmiştir.

Mahkemece bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. 4 yaşındaki kavaklara maktuen 5,00-TL değer biçilmesi doğrudur. Ancak;

3 yaşındaki elma ağacı da ekonomik olarak tam verim vererek çağda olmayıp İlçe Tarım Müdürlüğünden bu yaştaki bir elma fidanının maktuen değeri sorulup sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, yazılı surette yasaya uygun olmayan bir değerlendirme sistemiyle el atıldığı tarih itibariyle elma ağaçlarına çok fazla bedel tesbit edilmesi,

Doğru görülmemiştir.

Davacı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, 21.03.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/5183, Karar No: 2013/5951, Tarih: 30.05.2013

**16. Hukuk Dairesi         2013/5183 E.  ,  2013/5951 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :KADASTRO MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ : KADASTRO

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamında özetle “taşınmaza uygulanan 1937 tarih ve 311 tahrir nolu vergi kaydının yöntemince uygulanması, aynı vergi kaydının uygulandığı diğer taşınmazların da birlikte değerlendirilmesi, tespit bilirkişileri ile taraflarca gösterilen tanıkların dinlenilmesi, bundan sonra toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi” gereğine değinilmiştir. ..., vergi kaydı, satın alma ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak davaya katılmıştır. Mahkemece bozma kararına uyularak yapılan yargılama sonunda katılan ...’in davasının reddine, davacı ... ... tarafından açılan davanın kabulüne, dava konusu taşınmazın kadastro tespitinin iptali ile payları da gösterilmek sureti ile davacı ... ... mirasçıları adına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, katılan ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve temyiz edenin sıfatına ve dava konusu taşınmaz üzerinde katılan lehine 3402 sayılı Kanun'un 14. maddesinde öngörülen şartların gerçekleştiğinin kanıtlanamamış olmasına göre yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, temyiz karar harcı peşin yatırıldığından harç alınmasına yer olmadığına,

30.05.2013 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/411, Karar No: 2020/66, Tarih: 14.01.2020

**21. Hukuk Dairesi         2019/411 E.  ,  2020/66 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş)Mahkemesi

TÜRK MİLLETİ ADINA

Asıl ve Birleşen Dava bakımından Davacı... iş kazası sonucu maluliyetten, davacılar ... vs. ise murislerinin iş kazası sonucu ölümünden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesi davasının yapılan yargılaması sonunda; ilamda yazılı nedenlerle davacılardan... açısından açılan maddi ve manevi tazminat davasının reddine, davacılar ... vs. açısından açılan maddi ve manevi tazminat davasının kısmen kabulüne, davalılardan... ile ... açısından davaların reddine, 252.905,68TL maddi ve manevi tazminatın yasal faiziyle birlikte diğer davalılardan alınarak davacılar ... Vs.ye verilmesine ilişkin hükmün süresi içinde temyizen incelenmesi davalılardan ... Mühendislik Ener.Tur.San.Tic.A.Ş vekilince istenilmesi ve de duruşma talep edilmesi üzerine dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 14/01/2020 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü davacılar vekili Avukat....geldi. Duruşma talep eden davalılardan ... Mühendislik Ener.Tur.San.Tic.A.Ş. ile diğer davalılar adına kimse gelmedi. Duruşmaya başlanarak hazır bulunan Avukatın sözlü açıklaması dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek aynı gün düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği konuşulup düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

K A R A R

1-Dava, zararlandırıcı olay sonucu sürekli iş göremezliğe uğradığını iddia eden davacı ...nın maddi ve manevi zararları ile aynı olayda sonucunda...’in vefatı nedeniyle onun yakınlarının maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece, davacı ...'nın maddi ve manevi tazminat istemlerinin ispatlanamadığından bahisle reddine, ölen kazalı ...‘in eş ve çocuklarının maddi ve manevi tazminat istemleri yönünden ise davalılar DSİ ve ... şirketi yönünden davanın reddine, diğer davalılar yönünden eş ve çocuklar lehine toplam 232.905,68 TL maddi, toplam 20.000,00 TL manevi tazminat ödenmesine karar verilmiştir.

2-Anayasa’nın 141. maddesinde vurgulandığı ve 6100 sayılı HMK’nun 297. maddesinde de açıklandığı üzere, mahkeme kararları iddia, savunma ve tarafların anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususların, ihtilaflı konular hakkındaki delillerin tartışılması, ret ve üstün tutulma sebepleri, sabit görülen vakıaların neler olduğu ve bunlardan çıkan sonuçlar ile hukuki sebepler gösterilerek gerekçeli biçimde yazılmalıdır.

Öte yandan, dava nitelikçe Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanmayan zararın giderilmesine ilişkin olduğundan, haksız zenginleşmeyi ve mükerrer ödemeyi önlemek için Kurum tarafından hak sahiplerine bağlanan gelirin ilk peşin sermaye değerinin rücu edilebilir bölümünün belirlenen tazminattan düşülmesi gerektiği Yargıtay'ın oturmuş ve yerleşmiş görüşlerindendir.

Öte yandan, dava nitelikçe Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanmayan zararın giderilmesine ilişkin olduğundan, haksız zenginleşmeyi ve mükerrer ödemeyi önlemek için Kurum tarafından hak sahiplerine bağlanan gelirin ilk peşin sermaye değerinin rücu edilebilir bölümünün belirlenen tazminattan düşülmesi gerektiği Yargıtay'ın oturmuş ve yerleşmiş görüşlerindendir.

Bu bakımdan, davanın niteliği göz önünde tutularak öncelikle hak sahiplerine Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından iş kazası nedeniyle gelir bağlanıp bağlanmadığının araştırılması, gelir bağlanmış ise, bildirilen miktarın rücu edilebilecek kısmının, tazminattan düşülmesi, gelir bağlanmamış ise bu yön, hak sahibinin tazminat hakkını doğrudan etkileyeceğinden hak sahibine; gelir bağlanması için Sosyal Güvenlik Kurumuna karşı dava açması için önel verilmesinde yasal zorunluluk olduğu açıktır.

Somut olayda, gerekçede mahkemece davalılar arasındaki hukuki ilişkilerin ne şekilde nitelendirdiğinin, hangi davalının hangi hukuki sebebe dayanarak sorumlu tutulduğunun açıklanmaması, davacılar eş ve çocukların maddi tazminat taleplerine ilişkin olarak ıslah dilekçesinde talep edilen miktarlar ile bunların toplamı arasında çelişki olmasına rağmen bu çelişkinin ne şekilde nitelendirilip hangi gerekçeden hareketle hükümde yazılı miktarda maddi tazminata hükmedildiğinin belirtilmemesi, yine dava dilekçesinde eş ve çocuklar yönünden toplam tutar üzerinden manevi tazminat talep edilmiş iken hangi davacı için ne miktarda manevi tazminat talep edildiğinin açıklattırılmaması, hüküm kısmında eş ve çocukların maddi ve manevi tazminat istemleri konusunda hangi davacıya ne miktarda tazminat verildiği belirtilmeden toplam tutarlar üzerinden hüküm kurulması, tespit edilen maddi zarar tutarlarından davacılar eş ve çocuklara iş kazası ölüm geliri bağlanması prosedürü beklenmeden, bağlanması halinde maddi tazminat hesabında bağlanan gelirlerin ilk peşin sermaye değerlerinin sorumlulara rücu edilebilecek kısımları dikkate alınmadan karar verilmesi isabetsiz olmuştur.

Mahkemece yapılacak iş, davacılar eş ve çocuklar yönünden hangi davacı için hangi miktarda maddi ve manevi tazminat talep ettiklerini davacı tarafa açıklattırmak, davacıların açtıkları Sivas 2. İş Mahkemesi, 2017/14 Esas sırasında kayıtlı dava dosyasının sonucunu araştırmak, olayın iş kazası olduğunun tespitine karar verilmesi ve kararın kesinleştiğinin anlaşılması halinde davacılar eş ve çocuklara iş kazası sigorta kolundan ölüm geliri bağlanıp bağlanmadığını Sosyal Güvenlik Kurumu’ndan sormak, gelir bağlanmamış ise davacılar eş ve çocuklara kendilerine iş kazası sigorta kolundan gelir bağlanması için Sosyal Güvenlik Kurumu'na başvurmak üzere süre vermek, başvurunun reddi halinde SGK Başkanlığı'nı hasım göstererek kendilerine iş kazası ölüm geliri bağlanması gerektiğinin tespiti davası açmaları için adı geçen davacılara önel vermek, dava açılması halinde 6100 sayılı HMK'nun 165/2. maddesi gereğince bu dava için bekletici mesele yapmak, eş ve çocuklara iş kazası ölüm geliri bağlanması durumunda hesaplanan maddi zarar tutarlarından eş ve çocuklara bağlanan gelirlerin rücu edilebilecek kısmını tenzil ederek oluşacak sonuca göre, Anayasa’nın 141. maddesinde ve 6100 sayılı HMK’nun 297. maddesinde de açıklanan hususları da gözeten gerekçeli bir karar vermekten ibarettir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular nazara alınmaksızın yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde davalı ... Müh. En. Tur. San. ve Tic. A.Ş.‘nin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ:Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, sair yönlerin incelenmesine şimdilik yer olmadığına, temyiz harcının istek halinde davalılardan ... Müh. En. Tur. San. ve Tic. A.Ş.'ne iadesine, 14/01/2020 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/4596, Karar No: 2007/5607, Tarih: 04.04.2007

**2. Hukuk Dairesi         2007/4596 E.  ,  2007/5607 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ       :Antalya 2. Aile Mahkemesi

TARİHİ        :1.6.2006

SONUÇ:  Temyiz itirazlarının 2. bentte gösterilen nedenlerle BOZULMASINA, sair temyiz itirazlarının l. bentte gösterilen nedenlerle ONANMASINA,  temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine, işbu kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere   oybirliğiyle karar verildi. 04.04.2007 çar.
Yargıtay — Esas No: 2014/27729, Karar No: 2014/29072, Tarih: 27.10.2014

**22. Hukuk Dairesi         2014/27729 E.  ,  2014/29072 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İzmir 9. İş Mahkemesi

TARİHİ : 10/07/2014

NUMARASI : 2014/36-2014/519

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili özetle; davalı Bakanlığın iş müfettişi tarafından düzenlenen 24.10.2013 tarihli raporda, öğretmen statüsünde çalışan personele işe başlangıç tarihinden itibaren okulun dengi resmi okullardaki öğretmenlere ödenen ücret ve sosyal yardımların aynısının ödenmesi, ücretsiz izin kullanan öğretmenlerin ücretsiz izinli bulunduğu süre içersinde ücret ve sigorta primlerinin ödenmesi gerektiği tespit edilerek bu eksiliğin giderilmesinin istendiği, iş müfettişinin bu tespit ve istemlerinin yerinde olmadığını ileri sürerek 24.10.2013 tarihli raporun iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı Bakanlık vekili; Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliğinin sözleşme başlığını taşıyan 43/3 maddesinde okullarda yöneticilik, eğitim ve öğretim hizmeti yapanlara kıdemlerine göre dengi resmi okullarda ödenen aylık ile sosyal yardım kapsamındaki ek ödeme tutarlarından az ücret verilemeyeceği ve 43/1 maddesinde de usta eğitici ve öğreticilerle en az bir yıl süreli iş sözleşmesi yapılması gerektiği yönündeki düzenlemeler çerçevesinde iş müfettişi tespitlerinin doğru olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Bakanlık iş müfettişinin 4857 sayılı İş yasasının 92.maddesi kapsamında ve işçilik alacaklarıyla ilgili olan tespitlerinin Kanuna uygun olmadığı anlaşılmakla davanın kabulü ile; Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İş Teftiş Kurulu Başkanlığının 12.12.2013 tarih 76024743-663-41033 sayılı yazısı ile yerine getirilmesi istenen 24.10.2013 tarih ve 34 sayılı raporuna 4857 sayılı Kanun'un 92. maddesi gereğince yapılan itirazın kabulüne ve sözkonusu İzmir Çalışma ve İş Kurumu Müdürlüğünün işleminin iptaline karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

İş müfettişlerinin işçi alacaklarına ilişkin tespitlerine yönelik açılan davaların hukuki niteliği ile buna bağlı olarak somut olayda dava şartlarının bulunup bulunmadığı çözülmesi gerekli hukuki problemi oluşturmaktadır.

4857 sayılı Kanun’un 91. maddesinin 2. fıkrasında, “30/1/1950 tarihli ve 5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 10. maddesine istinaden iş sözleşmesi fiilen sona eren işçilerin kanundan, iş ve toplu iş sözleşmesinden doğan bireysel alacaklarına ilişkin şikayetleri Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı bölge müdürlüklerince incelenir” denilmiştir.

4857 sayılı Kanun’un 91. maddesinin 2. fıkrasında, “30/1/1950 tarihli ve 5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 10. maddesine istinaden iş sözleşmesi fiilen sona eren işçilerin kanundan, iş ve toplu iş sözleşmesinden doğan bireysel alacaklarına ilişkin şikayetleri Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı bölge müdürlüklerince incelenir” denilmiştir.

Aynı Kanun'un 92. maddesinin 3. fıkrasında ise, “Çalışma hayatını izleme, denetleme ve teftişe yetkili iş müfettişleri ile işçi şikayetlerini incelemekle görevli bölge müdürlüğü memurları tarafından tutulan tutanaklar aksi ispatlanıncaya kadar geçerlidir. İş müfettişleri tarafından düzenlenen raporların ve tutulan tutanakların işçi alacaklarına ilişkin kısımlarına karşı taraflarca otuz gün içerisinde yetkili iş mahkemesine itiraz edilebilir. İş mahkemesinin kararına karşı taraflarca 5521 sayılı Kanun'un 8. maddesine göre kanun yoluna başvurulabilir. Kanun yoluna başvurulması iş mahkemesince hüküm altına alınan işçi alacağının tahsiline engel teşkil etmez.” hükmüne yer verilmiştir.

4857 sayılı Kanun’un 92. maddesinin 3. fıkrasına göre iş müfettişi raporlarına karşı açılan davalar, işçilerin bireysel başvuruları üzerine iş müfettişi tarafından işçi alacaklarına ilişkin yapılan tespitlere karşıdır. Bu tespite işçi tarafından, yapılan tespitin eksik olduğu ve daha fazla alacağı bulunduğu gerekçesiyle itiraz ediliyorsa dava eda davası, işveren tarafından, yapılan tespitin hatalı olduğu ve tamamen ya da kısmen borçlu olmadığı gerekçesiyle itiraz ediliyorsa dava menfi tespit davası niteliğindedir. Görüldüğü üzere, iş müfettişi raporlarının işçilerin alacaklarına yönelik kısımlarına karşı işçi ya da işveren tarafından açılacak davalar, yerine göre eda davası yerine göre ise menfi tespit davası özelliği göstermekte olup her halükarda bu davaların bireysel alacak tespitine ilişkin olması gerekip normatif nitelik taşıyan bir belirlemeye itiraz bu davaya konu olamayacaktır.

Somut olayda, davacı işveren tarafından, iş müfettişinin işçi alacaklarına dair tespitine karşı borçlu olunmadığı gerekçesiyle itiraz edilerek Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’na karşı dava açılmıştır. 24.10.2013 tarihli bu rapor öğretmen statüsünde çalışan personele, işe başlangıç tarihinden itibaren okulun dengi resmi okullardaki öğretmenlere ödenen ücret ve sosyal yardımların aynısının ödenmesi, ücretsiz izin kullanan öğretmenlerin ücretsiz izinli bulunduğu süre içerisinde ücret ve sigorta primlerinin ödenmesini konu edinmektedir. Bu minvalde davalı kurumun düzenlemiş olduğu rapor genel bir tespit mahiyetinde olup, bireysel alacak tespiti mevcut değildir.

Yukarıdaki açıklamalar ışığında genel tespitlere karşı 4857 sayılı Kanun'un 92. maddesi uyarınca itiraz davası açılması mümkün değildir. Bu açıdan davanın usulden reddi gerekirken yazılı şekilde esasa girilerek kabul yönünde hüküm tesisi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

Yukarıdaki açıklamalar ışığında genel tespitlere karşı 4857 sayılı Kanun'un 92. maddesi uyarınca itiraz davası açılması mümkün değildir. Bu açıdan davanın usulden reddi gerekirken yazılı şekilde esasa girilerek kabul yönünde hüküm tesisi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 27.10.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/3715, Karar No: 2018/4440, Tarih: 08.05.2018

**10. Hukuk Dairesi         2016/3715 E.  ,  2018/4440 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, ödeme emirlerinin iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde zamanaşımı nedeniyle ödeme emirlerinin iptali ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Kurum avukatınca temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki belgeler okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davanın yasal dayanaklarından olan 506 sayılı Kanun'un 80. maddesinde 3917 sayılı Kanun ile yapılan değişiklik uyarınca, Kurumun süresi içinde ödenmeyen prim ve diğer alacaklarının tahsilinde 6183 sayılı Kanun hükümlerinin uygulanması gerekmektedir. Bu durumda zamanaşımı süresi bakımından, 3917 sayılı Kanun'un yürürlüğe girdiği 08.12.1993 tarihinden önceye ilişkin prim ve gecikme zamları yönünden Kurumun alacak hakkı, Borçlar Kanununun 125. maddesinde öngörülen on yıllık zamanaşımı süresine tabi olup, zamanaşımının başlangıç tarihi, anılan Kanun'un 128. maddesi hükmü gereğince alacağın muaccel olduğu tarihtir ve zamanaşımının kesilmesi ile durmasına ilişkin 132. ve ardından gelen maddelerindeki düzenlemeler de burada uygulama alanı bulmaktadır. 08.12.1993 tarihi ve sonrasına ilişkin prim ve gecikme zammı borcu yönünden ise, 6183 sayılı Kanun'un “Tahsil zamanaşımı” başlığını taşıyan 102. ve ardından gelen maddeleri uygulanacaktır. Anılan madde hükmüne göre, zamanaşımı süresi beş yıl olup, zamanaşımı süresinin başlangıcı da, alacağın vadesinin rastladığı takvim yılını izleyen yılbaşı olarak belirlenmiştir. 06.07.2004 tarihinde yürürlüğe giren 5198 sayılı Kanun ile bu konuda yeniden bir düzenleme yapılarak 506 sayılı Kanunun 80. maddesinin beşinci fıkrasında değişiklik yapılıp, Kurumun süresi içinde ödenmeyen prim ve diğer alacaklarının tahsilinde 6183 sayılı Kanunun 51. maddesiyle birlikte 102. maddesinin de uygulanmayacağı hükme bağlanarak 3917 sayılı Kanunla yapılan değişiklikten önceki duruma dönülmüştür.

Konu son olarak 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı ... ve ... Sigortası Kanunu’nun 88’inci ve 93’üncü maddesi ile düzenlenmiştir.

5510 sayılı Kanun’un “Primlerin ödenmesi” başlığını taşıyan 88’inci maddesinin on altıncı fıkrasında, Kurumun süresi içinde ödenmeyen prim ve diğer alacaklarının tahsilinde, 6183 sayılı Kanun'un 51’inci, 102’inci ve 106’ıncı maddeleri hariç, diğer maddelerinin uygulanacağı bildirildikten sonra, yine 5510 sayılı Kanun’un 17.04.2008 gün ve 5754 sayılı Kanunun 56’ıncı maddesi ile değişik “Devir, temlik, haciz ve Kurum alacaklarında zamanaşımı” başlıklı 93’üncü maddesinin ikinci fıkrası,

5510 sayılı Kanun’un “Primlerin ödenmesi” başlığını taşıyan 88’inci maddesinin on altıncı fıkrasında, Kurumun süresi içinde ödenmeyen prim ve diğer alacaklarının tahsilinde, 6183 sayılı Kanun'un 51’inci, 102’inci ve 106’ıncı maddeleri hariç, diğer maddelerinin uygulanacağı bildirildikten sonra, yine 5510 sayılı Kanun’un 17.04.2008 gün ve 5754 sayılı Kanunun 56’ıncı maddesi ile değişik “Devir, temlik, haciz ve Kurum alacaklarında zamanaşımı” başlıklı 93’üncü maddesinin ikinci fıkrası,

“…(Değişik ikinci fıkra: 17/4/2008-5754/56 md.) Kurumun prim ve diğer alacakları ödeme süresinin dolduğu tarihi takip eden takvim yılı başından başlayarak on yıllık zamanaşımına tabidir. Kurumun prim ve diğer alacakları; mahkeme kararı sonucunda doğmuş ise mahkeme kararının kesinleşme tarihinden, Kurumun denetim ve kontrolle görevli memurlarınca yapılan tespitlerden doğmuş ise rapor tarihinden, kamu idarelerinin denetim elemanlarınca kendi mevzuatı gereğince yapacakları soruşturma, denetim ve incelemelerden doğmuş ise bu soruşturma, denetim ve inceleme sonuçlarının Kuruma intikal ettiği tarihten veya bankalar, döner sermayeli kuruluşlar, kamu idareleri ile kanunla kurulmuş kurum ve kuruluşlardan alınan bilgi ve belgelerden doğmuş ise bilgi ve belgenin Kuruma intikal ettiği tarihten itibaren, zamanaşımı on yıl olarak uygulanır…” şeklinde düzenlenmiştir.

Görüldüğü üzere 5510 sayılı Kanunun 93’üncü maddesi ile zamanaşımı süresi ile ilgili olarak özel bir düzenleme getirilmiş, Kurumun prim ve diğer alacaklarının on yıllık zamanaşımı süresine tabi olduğu, sürenin başlangıcının ödeme süresinin dolduğu tarihi takip eden takvim yılı başı olduğu belirtilmiştir.

Diğer taraftan; 6183 sayılı Yasa'nın 103. maddesi ile tahsil zamanaşımını kesen sebepler düzenlenmiş olup; anılan düzenlemede; '' 1. Ödeme, 2. Haciz tatbikı, 3. Cebren tahsil ve takip muameleleri sonucunda yapılan her çeşit tahsilat, 4. Ödeme emri tebliği, 5. Mal bildirimi, mal edinme ve mal artmalarının bildirilmesi, 6. Yukardaki 5 sırada gösterilen muamelelerden her hangi birinin kefile veya yabancı şahıs ve kurumlar mümessillerine tatbikı veya bunlar tarafından yapılması, 7. İhtilaflı amme alacaklarında kaza mercilerince bozma kararı verilmesi, 8. Amme alacağının teminata bağlanması, 9. Kaza mercilerince icranın tehirine karar verilmesi, 10. İki amme idaresi arasında mevcut bir borç için alacaklı amme idaresi tarafından borçlu amme idaresine borcun ödenmesi için yazı ile müracaat edilmesi, 11. (Ek bent: 25/12/2003 - 5035 S.K./1. md.) Amme alacağının özel kanunlara göre ödenmek üzere müracaatta bulunulması ve/veya ödeme planına bağlanması.

Kesilmenin rastladığı takvim yılını takip eden takvim yılı başından itibaren zamanaşımı yeniden işlemeye başlar. Zamanaşımının bir bozma kararıyla kesilmesi halinde zamanaşımı başlangıcı, yeni vade gününün rasladığı; amme alacağının teminata bağlanması veya icranın, kaza mercilerince durdurulması hallerinde, zamanaşımı başlangıcı teminatın kalktığı ve durma süresinin sona erdiği tarihin rastladığı; takvim yılını takip eden takvim yılının ilk günüdür.'' hükmü öngörülmektedir.

Eldeki davada, davaya konu ödeme emirleri olan 2013/130184 ve 2013/130185 Sayılı takip dosyalarından 2010 yılı 6-7 ve 8. Ayların ödeme emrine konu edilmiş olması karşısında, anılan dönemler bakımından 5510 Sayılı Yasanın 93’üncü maddesi hükümlerinin tatbiki ile tabi olunan 10 yıllık zamanaşımının 06.11.2013 tarihli tebliğ tarihine göre henüz dolmadığı anlaşılmakta olup, mahkemece işin esasına girilmesi ile davacının iddiaları bakımından toplanması gereken tüm deliller dosya arasına alındıktan sonra sonucuna göre bir karar verilmesi gereği dikkate alınmaksızın yalnızca zamanaşımı irdelemesi yapılmak suretiyle, yanılgılı değerlendirmeye dayalı olarak, yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 08.05.2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.