muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/10510, Karar No: 2014/11580, Tarih: 30.04.2014

Güveni kötüye kullanma suçunda malın teslimi, muhafaza edilmek veya belirli biçimde kullanılmak üzere hukuka ve yöntemine uygun, aldatılmamış özgür bir iradeye dayanılarak yapılmaktadır. Hırsızlık suçunda ise taşınır mal zilyedinin rızası olmadan alınmaktadır.

Bu açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde;

Sanıklar Fatih ve Yasin'in suça konu aracın resmi satış işlemlerini konuşmak üzere katılana telefon edip buluşmayı önerdikleri, katılanın bu amaçla sanıkların yanına gittiği, sanık Yasin'in arkadaşı Ümit'in bir hastasının olduğunu, kısa bir süre için aracı Ümit'e vermesini istediği, katılanın da bu isteği kabul edip aracını Ümit isimli kişiye teslim ettiği, aracı bu şekilde teslim alıp giden kişinin bir daha geri dönmediği, diğer sanıkların da çeşitli bahanelerle katılanın yanından ayrılıp gittikleri, TCK’nın 157. maddesinin düzenleniş şekli ve maddenin gerekçesi göz önüne alındığında, zilyetliğin geçici olarak teslimini sağlamaya yönelik bile olsa hileli davranışlar kullanıldığından ve bu hileli davranışlar sonucu zilyetlik teslim edildiğinden, sanıkların eylemlerinin dolandırıcılık suçunu oluşturduğu gözetilmeden, suçun hukuki nitelendirilmesinde yanılgıya düşülerek hırsızlık suçundan hüküm kurulması,

Bozmayı gerektirmiş, sanık F.. S..'nin, sanık Y.. S..'nin ve sanık Ümit müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan sebeplerden dolayı istem gibi BOZULMASINA, 5320 Sayılı Yasanın 8/1. maddesi yollamasıyla 1412 Sayılı CMUK'nın 326/son. maddesi uyarınca yeni hüküm kurulurken bozma öncesi hükmolunan yaptırımın (cezanın) ve sonuçlarının ağırlaştırılamayacağı kuralının gözetilmesine, 30.04.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/10639, Karar No: 2018/9513, Tarih: 26.04.2018

**1. Hukuk Dairesi         2015/10639 E.  ,  2018/9513 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ : TAPU İPTALİ VE TESCİL

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil davası sonunda, yerel mahkemece davanın kısmen kabul kısmen reddine ilişkin olarak verilen karar davalı vekili tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi ...'nin raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı pay oranında tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

Davacılar, mirasbırakanları ...'in dava dışı kayınbiraderi ...'ı ara malik kullanmak suretiyle kayden maliki olduğu 319, 320, 321 ve 322 parsel sayılı taşınmazları davalı oğluna devrini sağladığını, ancak bu işlemin muvazaalı olduğunu, murisin amacının diğer mirasçılardan mal kaçırmak olduğunu ileri sürerek, tapu iptali ile miras payı oranında adlarına tescilini istemişlerdir. Aşamada davacı ... davasından feragat etmiştir.

Davalı, taşınmazları bedelini ödeyerek gerçek satışla dava dışı ...'den satın aldığını, muvazaanın bulunmadığını belirtip davanın reddini savunmuştur.

Davacı ... yönünden davanın esastan reddine, davacı ... yönünden ise feragat nedeniyle reddine ilişkin olarak verilen karar Dairece, "Hal böyle olunca, murisin başkaca taşınmazının tespit edilmesi halinde bunlara ilişkin tedavüllü çap kayıtlarının celbi ile yukarıda yapılan açıklamalar ve değinilen hususlar doğrultusunda araştırmanın yapılması, soruşturmanın eksiksiz tamamlanması, hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken eksik incelemeye dayalı olarak yazılı olduğu üzere karar verilmesi doğru değildir." gerekçesiyle bozulmuş olup, hükmüne uyulan bozma ilamı doğrultusunda yapılan yargılama neticesinde mahkemece, taşınmazların mirasçılardan mal kaçırmak amacıyla muvazaalı devredildiği gerekçesiyle davacı ... bakımından davanın kabulüne, davadan feragat eden davacı ... bakımından ise vazgeçme nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir.

Dosya içeriğinden ve toplanan delillerden; mirasbırakan ...'in kayden maliki olduğu 319, 320, 321 ve 322 parsel sayılı taşınmazları 08.07.2009 tarihinde dava dışı kayınbiraderi ...'a satış suretiyle temlik ettiği, ...'in de temlik aldığı taşınmazları 15.07.2010 tarihli satışla davalıya devrettiği, 1928 doğumlu mirasbırakanın 03.07.2010 tarihinde öldüğü, geriye mirasçıları olarak çocukları davanın tarafları ile dava dışı ..., ..., ..., ..., ... ve ...'in kaldığı anlaşılmaktadır.

Dosya içeriğinden ve toplanan delillerden; mirasbırakan ...'in kayden maliki olduğu 319, 320, 321 ve 322 parsel sayılı taşınmazları 08.07.2009 tarihinde dava dışı kayınbiraderi ...'a satış suretiyle temlik ettiği, ...'in de temlik aldığı taşınmazları 15.07.2010 tarihli satışla davalıya devrettiği, 1928 doğumlu mirasbırakanın 03.07.2010 tarihinde öldüğü, geriye mirasçıları olarak çocukları davanın tarafları ile dava dışı ..., ..., ..., ..., ... ve ...'in kaldığı anlaşılmaktadır.

Bilindiği üzere; uygulamada ve öğretide "muris muvazaası" olarak tanımlanan muvazaa, niteliği itibariyle nisbi (mevsuf-vasıflı) muvazaa türüdür. Söz konusu muvazaada miras bırakan gerçekten sözleşme yapmak ve tapulu taşınmazını devretmek istemektedir. Ancak mirasçısını miras hakkından yoksun bırakmak için esas amacını gizleyerek, gerçekte bağışlamak istediği tapulu taşınmazını, tapuda yaptığı resmi sözleşmede iradesini satış veya ölünceye kadar bakma sözleşmesi doğrultusunda açıklamak suretiyle devretmektedir.

Bu durumda, yerleşmiş Yargıtay içtihatlarında ve 01.04.1974 tarihli 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında açıklandığı üzere görünürdeki sözleşme tarafların gerçek iradelerine uymadığından, gizli bağış sözleşmesi de Türk Medeni Kanunu'nun (TMK) 706., Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) 237. (Borçlar Kanunu'nun (BK) 213.) ve Tapu Kanunu'nun 26. maddelerinde öngörülen şekil koşullarından yoksun bulunduğundan, saklı pay sahibi olsun veya olmasın miras hakkı çiğnenen tüm mirasçılar dava açarak resmi sözleşmenin muvazaa nedeni ile geçersizliğinin tespitini ve buna dayanılarak oluşturulan tapu kaydının iptalini isteyebilirler.

Hemen belirtmek gerekir ki; bu tür uyuşmazlıkların sağlıklı, adil ve doğru bir çözüme ulaştırılabilmesi, davalıya yapılan temlikin gerçek yönünün diğer bir söyleyişle miras bırakanın asıl irade ve amacının duraksamaya yer bırakmayacak biçimde ortaya çıkarılmasına bağlıdır. Bir iç sorun olan ve gizlenen gerçek irade ve amacın tespiti ve aydınlığa kavuşturulması genellikle zor olduğundan bu yöndeki delillerin eksiksiz toplanılması yanında birlikte ve doğru şekilde değerlendirilmesi de büyük önem taşımaktadır. Bunun için de ülke ve yörenin gelenek ve görenekleri, toplumsal eğilimleri, olayların olağan akışı, mirasbırakanın sözleşmeyi yapmakta haklı ve makul bir nedeninin bulunup bulunmadığı, davalı yanın alım gücünün olup olmadığı, satış bedeli ile sözleşme tarihindeki gerçek değer arasındaki fark, taraflar ile miras bırakan arasındaki beşeri ilişki gibi olgulardan yararlanılmasında zorunluluk vardır.

Öte yandan 4721 sayılı TMK’nun 6100 sayılı HMK'nun 190. maddesi ile 4721 sayılı TMK'nun 6. maddesi uyarınca herkes iddiasını ispatla mükelleftir. Bir başka ifade ile temlikin mirasçılardan mal kaçırma amaçlı olduğunu ispat külfeti davacı tarafa aittir.

Öte yandan 4721 sayılı TMK’nun 6100 sayılı HMK'nun 190. maddesi ile 4721 sayılı TMK'nun 6. maddesi uyarınca herkes iddiasını ispatla mükelleftir. Bir başka ifade ile temlikin mirasçılardan mal kaçırma amaçlı olduğunu ispat külfeti davacı tarafa aittir.

Somut olayda; dinlenen davacı tanığı taşınmazların temlikine ilişkin bilgisinin olmadığını, mirasbırakanın evlenmesi nedeniyle masraf yaptığını, davalı çiftçilik ve hayvancılığın yanında öğrenci taşımacılığı da yaptığından taşınmazları alabilecek ekonomik gücünün olabileceğini beyan ettiği, olayları yakından bilen tarafların kardeşi dava dışı ...'in ise davalı tanığı olarak verdiği beyanında, mirasbırakanın annelerinin ölümünden sonra 5-6 kez evlilik yaptığını, bu evlilikler nedeniyle masraf yaptığını, son zamanlarında çalışamaz hale geldiğini, çiftçilikten elde ettiği kazancın da azalması neticesinde dava konusu taşınmazları çocuklarının bilgisi dahilinde satılığa çıkardığını ve taşınmazların dava dışı ... tarafından bedeli karşılığında alındığını ve aynı gün davalıya kiralandığını, mirasbırakanın ölümünden sonra da davalının taşınmazları ...'den satın aldığını ifade ettiği, mirasbırakanın geride adına kayıtlı 12 parça taşınmazının bulunduğu gözetildiğinde mirasbırakanın temlikte mal kaçırma kastının olduğu söylenemeyeceği gibi dosya kapsamındaki diğer deliller ile de davacının iddiasını ispat ettiğinden bahsedilemez.

Hal böyle olunca, davanın reddine karar vermek gerekirken yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.

Davalının yerinde bulunan temyiz itirazlarının kabulü ile, hükmün (6100 sayılı Yasanın geçici 3.maddesi yollaması ile) 1086 sayılı HUMK'un 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 26.04.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/11434, Karar No: 2009/17038, Tarih: 08.10.2009

**2. Hukuk Dairesi         2009/11434 E.  ,  2009/17038 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ :Mirasçılık Belgesinin İptali

Yukarıda tarihi, konusu ve tarafları gösterilen hükmün; onanmasına dair Dairemizin 6.5.2009 gün ve 3523 - 8880 sayılı ilamiyle ilgili karar düzeltme isteminde bulunulmakla, evrak okundu, gereği düşünüldü;

Temyiz ilamında yer alan açıklamalara göre Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunun 440. maddesinde sayılan sebeplerden hiçbirisine uygun olmayan karar düzeltme isteğinin REDDİNE ,aynı Kanunun 442/3. maddesi gereğince; bu maddede gösterilen para cezasının miktarı 5252 sayılı Kanunun 4. maddesiyle artırıldığından ve aynı yasanın 7. maddesiyle, ceza, idari para cezasına dönüştürüldüğünden, 5326 sayılı Kabahatler Kanununun 17. maddesinin 7. fıkrasıyla da idari para cezaları her takvim yılı başından geçerli olmak üzere, önceki yıl uygulanan miktarın, o yıl için belirlenmiş olan yeniden değerleme oranında artırılarak uygulanacağı öngörülmüş olmakla, hesaplanan 169.00 TL. idari para cezasının karar düzeltme talep edene yükletilmesine oybirliğiyle karar verildi. 08.10.2009
Yargıtay — Esas No: 2007/9074, Karar No: 2007/8513, Tarih: 16.10.2007

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2007/9074 E.  ,  2007/8513 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Dairemizin 2007/7493 Esas sayılı dosyasına geri çevirme kararı üzerine getirtilen İl Tarım Müdürlüğünün 26.6.2007 günlü yazısı ekindeki 2005 yılına ait veri cetvelinde buğdayın dekar başına verimi 525 kg, üretim gideri 85 YTL, şeker pancarının dekar başına verimi 6800 kg, üretim gideri 300 YTL, ayçiçeğinin kg başına toptan satış fiyatı 0,44 Ykrş, üretim gideri 130 YTL, domatesin dekar başına verimi 5500 kg, üretim gideri 737,5 YTL, kg başına ortalama satış fiyatı 0,59 Ykrş olarak bildirildiği halde eldeki dosyada 10.9.2007.günlü yazı ile sırasıyla ortalama 430 kg, 86 YTL, 5000 kg, 276 YTL, 0,50 Ykrş, 120,37 YTL, 4837 kg, 761 YTL, 0,25 Ykrş biçiminde gösterilmiştir.

İl Tarım Müdürlüğüne yeniden müzekkere yazılarak mevcut bu çelişki açıklanmak suretiyle münavebeye alınan ürünlerin dekar başına verim, üretim gideri ile toptan kg satış fiyatı saptanıp dosyaya konulmasından sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere iadesi için dosyanın mahkemesine yeniden GERİ ÇEVRİLMESİNE, 16.10.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/5691, Karar No: 2014/6258, Tarih: 08.05.2014

**14. Ceza Dairesi         2012/5691 E.  ,  2014/6258 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 8 - 2010/300496

MAHKEMESİ : Kozan Asliye Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 17.05.2010

NUMARASI : 2009/736 Esas, 2010/453 Karar

SUÇ : Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma

Mahalli mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Mağdurun anne ve babasının, 26.09.2009 tarihinde kızları hakkında kayıp müracaatında bulundukları ve 27.09.2009 tarihinde sanık R.’ün babası ve bazı akrabalarının, müştekilerin evine giderek kızlarının kendi evlerinde olduğunu ve oğlu ile kaçtıklarını söylediği halde, 28.09.2009 tarihinde müşteki A..’nin polis memurları ile yaptığı görüşmede, mağdure Merve’nin diğer kızının yanına gittiğini beyan ettiğine ilişkin aynı tarihli tutanak ve tüm doya kapsamından, sanıkların savunmalarının aksine mahkûmiyetlerine yeterli her türlü şüpheden uzak, kesin ve inandırıcı delil bulunmadığı, eylemin TCK.nın 234/3. maddesindeki suçu oluşturabileceği gözetilmeden, yazılı şekilde kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan mahkûmiyetlerine karar verilmesi,

Kanuna aykırı, sanıklar müdafiin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükümlerin 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek CMUK.nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 08.05.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/23311, Karar No: 2018/3325, Tarih: 01.03.2018

**5. Hukuk Dairesi         2016/23311 E.  ,  2018/3325 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ:Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkini davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, davacı idare ile davalı ... vd. vekillerince verilen dilekçeler ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

K A R A R –

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkini istemine ilişkindir.Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davacı idare ve davalılardan ... vd. vekillerince temyiz edilmiştir.

Bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Alınan rapor, hüküm kurmaya elverişli değildir. Şöyle ki;

...Belediye Başkanlığının 29.01.2016 gün ve 199590 sayılı cevabi yazısında, dava konusu ... Mahallesi 1629, 1762 ve 2134 parsel sayılı taşınmazların belediye sınırları içerisinde ve belediye hizmetlerinden faydalandığı bildirilmiş ve Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü'nün Parsel Sorgulama Uygulama sitesinden edinilen bilgilerden etrafının meskun olduğu görülmüş olup, dava konusu taşınmazın arsa vasfında olduğu anlaşılmıştır.Kamulaştırma Kanunu'nun kıymet takdir esaslarını belirten 11.maddesinin 1.fıkrasının arsalara ilişkin (g) bendi uyarınca arsaların bedelinin değerlendirme gününden önceki özel amacı olmayan emsal satışlara göre hesaplanması zorunludur.

Hükme esas alınan bilirkişi raporunda taşınmaza arazi niteliği ile değer biçildiğinden, alınan rapor geçersizdir.Bu durumda; taraflara, dava konusu taşınmaza yakın bölgelerden ve yakın zaman içinde satışı yapılan benzer yüzölçümlü satışları bildirmeleri için imkan tanınması, lüzumu halinde re'sen emsal celbi yoluna gidilmesi, taşınmazın, değerlendirme tarihi itibariyle, emsal alınacak taşınmazın ise satış tarihi itibariyle imar ya da kadastro parselleri olup olmadığı ilgili Belediye Başkanlığı ve Tapu Müdürlüğünden sorulması, ayrıca dava konusu taşınmazın; imar planındaki konumu, emsallere ve değerini etkileyen merkezi yerlere olan uzaklığını da gösterir krokisi ve dava konusu taşınmaz ile emsal taşınmazların resen belirlenen vergi değerleri ve emsal taşınmazların satış akit tablosu getirtilerek, dava konusu taşınmazın değerlendirmeye esas alınacak emsallere göre ayrı ayrı üstün ve eksik yönleri ve oranları açıklanmak suretiyle yapılacak karşılaştırma sonucu değerinin belirlenmesi bakımından, yeniden oluşturulacak bilirkişi kurulu marifetiyle mahallinde keşif yapılarak alınacak rapor sonucuna göre hüküm kurulması gerektiğinin düşünülmemesi,

Doğru görülmemiştir.Davacı idare ve davalılardan ... vd. Vekillerinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, davalıdan peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, 01/03/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/11503, Karar No: 2012/14070, Tarih: 01.10.2012

**(Kapatılan)19. Hukuk Dairesi         2012/11503 E.  ,  2012/14070 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın açılmamış sayılmasına yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Davacı Çaycuma İcra ve İflas Müdürlüğü'nün 2010/3400 sayılı takip dosyası ile takip dayanağı 14.03.2008 tanzim ve 10.05.2008 vade tarihli 5.000,00 TL tutarındaki senet nedeniyle borçlu olmadığının tespine  karar verilmesini  talep ve dava etmiştir

Davalı vekili; davacının senetteki imzasını kabul ettiğini, tanık deliline dayanamayacağını, müvekkilinin bononun meşru hamili olduğunu, davanın reddini talep etmiş, davacının katılmadığı mazerette bildirmediği 08.12.2012 tarihli celsede davayı takip etmek istemediklerini beyan etmiştir.

Mahkemece taraflarca takip edilmeyen ve bunun sonucu HUMK. 409. maddesi gereğince yenileninceye kadar işlemden kaldırılan davanın yasal üç aylık süre içerisinde yenilenmediği nedeniyle davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiş hüküm davacı tarafça temyiz olunmuştur.

Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere göre, davacının yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, 01.10.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/10296, Karar No: 2012/21730, Tarih: 28.05.2012

**3. Ceza Dairesi         2011/10296 E.  ,  2012/21730 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Mahkemesi

HÜKÜM : Sanığın mahkumiyetine dair,

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü;

Yerinde görülmeyen sair itirazların reddine; Ancak;

Sanık hakkında tanzim edilen iddianamede 6831 sayılı Yasanın 93/1. maddesi ile eylemin işgal ve faydalanma olduğu belirtilerek dava açıldığı ancak mahallinde yapılan keşif sonucu düzenlenen orman bilirkişi raporunda suça konu yerde Kasım 2008'de saçlı meşe ve mazı meşesi ağaçlarının dipten kesilerek yok edilmesi suretiyle açma yapıldığının anlaşılmasına göre; değişen suç vasfı nedeniyle sanık hakkında açma ve dikiliden izinsiz orman ağacı kesme eylemlerinden dolayı ek iddianame düzenlenmesi gerektiği gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm tesisi,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi ile yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK’un 321. maddesi uyarınca istem gibi BOZULMASINA, 28.05.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/4804, Karar No: 2020/3890, Tarih: 24.06.2020

**8. Hukuk Dairesi         2018/4804 E.  ,  2020/3890 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Elatmanın Önlenmesi Ve Eski Hale Getirme

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş olup hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.

K A R A R

Dava dilekçesinde, davalıların, davacıya ait 2235 parsel sayılı taşınmaza el attıkları ileri sürülerek taşınmaza haksız el atmalarının önlenmesi ile taşınmazın eski hale getirilmesi istenmiştir.

Davalılar davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, verilen iki haftalık sürede delil avansının yatırılmadığı, süre geçtikten sonra yatırıldığı, iki haftalık kesin süre verilirken sonuçlarının davacı vekiline ihtar edildiği, Kanun'un belirttiği sürelerin kesin olduğundan ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiştir.

Davanın reddine dair mahkeme kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, mülkiyet hakkına dayalı çaplı taşınmaza elatmanın önlenmesi ve eski hale getirme isteklerine ilişkindir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 120. maddesi gereği davacının dava açarken, yargılama harçları ile her yıl Adalet Bakanlığınca çıkarılacak gider avansı tarifesinde belirlenecek olan tutarı, mahkeme veznesine yatırmak zorunda olduğu, avansın yeterli olmadığının dava sırasında anlaşılması hâlinde, mahkemece, bu eksikliğin tamamlanması için davacıya iki haftalık kesin süre verileceği düzenlenmiştir.

Bir davanın açılmasıyla başlayan yargılama faaliyetinde karara ulaşmak bakımından mahkeme ve taraflarca yapılması gereken belirli işlemler bulunmakta olup, her işlemin belli bir zaman aralığında yapılması gerekmektedir. Usul hükümleri ile normatif bir değer kazanan bu zaman aralıklarına süre denilmektedir. Böylece usul işlemlerinin yapılması zamansal olarak tarafların ya da mahkemenin arzularına, inisiyatifine bırakılmamış olmaktadır.

Bir davanın açılmasıyla başlayan yargılama faaliyetinde karara ulaşmak bakımından mahkeme ve taraflarca yapılması gereken belirli işlemler bulunmakta olup, her işlemin belli bir zaman aralığında yapılması gerekmektedir. Usul hükümleri ile normatif bir değer kazanan bu zaman aralıklarına süre denilmektedir. Böylece usul işlemlerinin yapılması zamansal olarak tarafların ya da mahkemenin arzularına, inisiyatifine bırakılmamış olmaktadır.

Öte yandan, mülga 1086 sayılı HUMK'un 163. maddesi ile 6100 sayılı HMK'nin 94. maddesi uyarınca kesin süreye ilişkin ara kararının hiçbir duraksamaya yer vermeyecek biçimde açık olması, taraflara yüklenen yükümlülüklerin, yapılması gereken işlerin neler olduğunun ve her iş için yatırılacak ücretin hiçbir şüpheye yer vermeyecek şekilde açıklanması gerekir. Ayrıca verilen sürenin amaca uygun, yeterli ve elverişli olması, kesin süreye uymamanın doğuracağı hukuki sonuçların açık olarak anlatılması ve anlatılanların tutanağa geçirilmesi, bunlara uyulmaması durumunda mevcut kanıtlara göre karar verilip, gerektiğinde davanın reddedileceğinin açıkça bildirilmesi suretiyle ilgili tarafın uyarılması gerektiği her türlü duraksamadan uzaktır. Bazı hallerde kesin sürenin kaçırılması, o delile veya hakka dayanamamak gibi ağır sonuçları birlikte getirmekte, davanın kaybedilmesine neden olmaktadır. Böyle bir durumda, geciken adaletin adaletsizlik olduğu düşünülerek, davaların uzamasını veya uzatılmak istenmesini engellemek üzere getirilen kesin süre kuralı, kanunun amacına uygun olarak kullanılmalı, davanın reddi için bir araç sayılmamalıdır. Bu cümleden olarak, kesin sürenin amacına uygun olarak kullanılması ve yeterli uzunlukta olmasının yanı sıra, tarafların yargılamadaki tutumları ile süreye konu işlemin özelliğinin de göz önünde bulundurulması gerekir.

Yukarıda vurgulanan ilkeler, Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 18.02.1983 gün ve E:1980/1-1284, K:1983/141; 22.11.1972 gün ve E:8/832, K:935; 13.10.2010 gün ve E:2010/17-510, K:485; 28.04.2010 gün ve E:2010/2-221, K:241; 28.03.2012 gün ve E:2012/19-55, K:2012/249; 13.03.2015 gün ve E:2013/9-1824, K:2015/1030 sayılı kararlarında da benimsenmiştir.

Dosya içerindeki bilgi ve belgelerden; davacı vekilinin hazır olduğu 12.05.2015 tarihli oturumda Mahkemece, "Davacı vekiline eksik olan bilirkişi ücreti keşif harcı, ve araç vasıta gideri olmak üzere 820,00 TL delil avansını tamamlaması için 2 haftalık kesin süre verilmesine, verilen kesin süre içerisinde delil avansı tamamlanmadığı taktirde HMK'nin 324. mad. uyarınca bilirkişi ve keşif deliline dayanmaktan vazgeçmiş sayılacağının ihtarına," şeklinde ara karar kurulduğu, 18.06.2015 tarihinde keşif, bir sonraki duruşmanın da 15.09.2015 tarihinde yapılmasına dair ara karar verildiği, davacı vekilinin verilen kesin sürenin dolduğu günün ertesi gün yani 27.05.2015 tarihinde ara kararda belirtilen delil avansını mahkeme veznesine yatırdığı, dava açılırken de 758,50 TL gider avansının depo edildiği anlaşılmaktadır.