muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/29091, Karar No: 2013/20575, Tarih: 19.12.2013

İç hukukumuzun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin (AİHS) temel amacı, insan haklarının korunması ve bu haklara yönelik ihlallerin engellenmesidir. İnsan hakları, insan onurunu korumayı, insanın maddi ve manevi gelişmesini sağlamayı amaçlayan haller olup, insanın doğuştan var olan hak ve özgürlükleridir. Bu haklar, hak sahiplerini yetkili bir konuma getirirken, devleti ve diğer üçüncü kişileri o kişinin hakkına saygılı olma yükümlülüğü altına sokar.

AİHS madde 1'e göre, sözleşmeye taraf devlet, hangi yolla olursa olsun sözleşmede öngörülen haklara riayet yükümlülüğü altındadır. Madde 2'ye göre, her ferdin yaşama hakkı kanunun himayesi altındadır. Madde 3'e göre, hiç kimse... aşağılayıcı muamele veya cezaya tabi tutulamaz. Madde 8'e göre, herkes özel ve aile yaşamına... saygı gösterilmesi hakkına sahiptir.

AİHS, özel ve aile yaşamına, haksız ve keyfi müdahalelere karşı, bireyi korumaktadır. Özel yaşam, bireyin içinde kişiliğini oluşturabileceği ve geliştirebileceği bir alanın garanti edilmesidir. Geniş manada tanımlanan aile, anne-baba ister meşru isterse gayrı meşru olsun bunların çocukları ile olan ilişkilerini içermektedir. Aile yaşamına saygı hakkı, anne-baba arasındaki ilişki sona ermiş artık birlikte yaşamıyor veya boşanmış olsalar bile, çocukla eşler arasında birlikte yaşama ve kişisel ilişki kurma hakkını da içermektedir.

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin pek çok kararlarında tanımladığı gibi, bir davranış eğer kişilerde aşağılık duygusu yaratıyorsa ve onları küçük düşürecek veya alçaltacak nitelikte ise aşağılayıcı muameledir. Bu muamelenin kamuya açık olarak yapılması onun aşağılayıcı nitelikte olup olmamasında rol oynamakla beraber kişinin kendi gözünde küçük düşmesi yeterli sayılmaktadır.

Somut olayda; sanıklar resmi nikahlı evli iken, sanık ... Kuzu'nun vefat eden babasından yetim maaşını alabilmek için 21/12/2004 tarihinde muvazaalı olarak boşandıkları, ancak aynı evde birlikte yaşamaya devam ettikleri, SGK'dan maaş almak suretiyle haksız menfaat temin ederek kamu kurumunu dolandırdıkları iddia edilmiş ise de,

Mahkeme tarafından mutlak butlanla malul bir karar olduğuna hükmedilmeyen bu nedenle hukuken geçerli olan bir kararla boşandıktan sonra, eşlerin bir arada yaşamasını engelleyen birlikte yaşamanın suç olduğuna dair kanuni bir düzenlemenin bulunmaması karşısında, eşlerin bir arada yaşamasının boşanmanın maaş almak amacıyla yapıldığının ve hileli davranışın kanıtı olamayacağı, nitekim 5510 sayılı Kanun'un 56. maddesinde bu durumu tespit edilen kimselerin gelir ve aylığının kesileceği ve ödenmiş tutarların geri alınacağının belirtildiği, bu hususta cezai düzenlemenin bulunmadığı, sanıkların eyleminin hukuki ihtilaf mahiyetinde olduğu gözetilerek, dolandırıcılık suçunun yasal unsurlarının oluşmadığına yönelik kabulde, Anayasa, AİHS ve kanuni düzenlemeler dikkate alındığında, bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, katılan vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün ONANMASINA, 19/12/2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/10425, Karar No: 2020/1936, Tarih: 02.03.2020

**11. Ceza Dairesi         2017/10425 E.  ,  2020/1936 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Sahte fatura kullanma

HÜKÜM : Mahkumiyet

Aynı takvim yılı içinde birden fazla sahte fatura kullanma eylemlerinin zincirleme suç oluşturduğunun ve sanık hakkında TCK'nin 43. maddesi hükmünün uygulanması gerektiğinin gözetilmemesi aleyhe temyiz olmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

Suç konusu faturaların katma değer vergisinde kullanıldığının iddia edilmesi karşısında; suç tarihi, sahte faturalar hangi vergi türünde kullanılmışsa bu vergiye göre sunulması gereken son beyanname tarihi olacağından, gerekçeli karar başlığında "2013" olarak yanlış yazılan suç tarihinin, “26.05.2008" olarak mahallinde düzeltilmesi, 5237 sayılı TCK’nin 53. maddesine ilişkin uygulamanın Anayasa Mahkemesinin 08.10.2015 tarihli 2014/140 esas ve 2015/85 karar sayılı iptal kararının infaz aşamasında gözetilmesi mümkün görülmüştür.

Yapılan yargılamada, toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanığa yüklenen suçun sübutu kabul, oluşa ve soruşturma sonuçlarına uygun şekilde vasfı tayin edilmiş, temel cezayı azaltıcı sebebin nitelik ve derecesi takdir kılınmış, savunması inandırıcı gerekçelerle reddedilmiş ve incelenen dosyaya göre verilen hükümde eleştiri dışında bir isabetsizlik görülmemiş olduğundan, sanık müdafinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, 02.03.2020 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/278, Karar No: 2014/1405, Tarih: 03.03.2014

**15. Hukuk Dairesi         2014/278 E.  ,  2014/1405 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Denizli Asliye Ticaret Mahkemesi

Tarihi :15.05.2012

Numarası :2009/62-2012/245

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki taraf vekillerince istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış eksiklik nedeniyle mahalline iade edilen dosya ikmâl edilerek gelmiş olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Asıl dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan bakiye iş bedelinin tahsili; birleşen dava ise, aynı sözleşme nedeniyle yapılan fazla ödemenin iadesi istemlerine ilişkin olup, mahkemece asıl davanın kabulüne, birleşen davanın reddine dair verilen karar taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacı birleşen dosyada davalı vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

2-Davacı birleşen dosyada davalı yüklenici şirket, uyuşmazlığa konu edilen protokolü müzayaka halinde imzaladığını, bu nedenle geçersiz olduğunu ifade ederek bakiye iş bedelinin tahsilini; davalı birleşen dosyada davacı iş sahibi idare ise, bu protokolün geçerli olduğu kabulünden hareketle kesin hesabın çıkarılmasını talep etmiş; mahkemece gabin nedeniyle protokolün geçersiz olduğu kabul edilerek asıl davanın kabulüne, birleşen davanın reddine karar verilmiştir.

Uyuşmazlık tarihi itibariyle olaya uygulanması gereken 818 Sayılı Borçlar Kanunu'nun 21. maddesi uyarınca, gabinden söz edilebilmesi için; objektif ve sübjektif unsurların birlikte bulunması gerekir. Objektif unsur, edimler arasında fahiş orantısızlık bulunması; sübjektif unsur ise, bir tarafın müzayaka halinde kalması, tecrübesizliği ya da düşüncesizliği gibi halleri yanında diğer tarafın da sömürme kastıyla hareket etmesidir. Gabinin varlığı, zarar görene, sözleşme tarihinden itibaren bir yıllık hak düşürücü süre içerisinde sözleşme ile bağlı olmadığını bildirerek iptal davası açıp iddiasını her türlü delille kanıtlama ve verdiğini geri isteme hakkı verir. Hemen belirtmek gerekir ki, gabin davasında öncelikle edimler arasında fahiş oransızlık üzerinde durulmalı, objektif unsur kanıtlandığı takdirde zarar gören tarafın kişiliği, yaşı, sağlık durumu, toplumdaki yeri, ekonomik gücü, psikolojik yapısı gibi maddi ve manevi unsurlar araştırılıp incelenmelidir. Elbette, gabin iddiasını ispat yükü, zarar gördüğünü iddia eden taraftadır.

Somut olayda; değerler arasında fahiş orantısızlık bulunduğu açıksa da, bu husus az yukarıda izah edildiği üzere gabinin objektif unsurunu teşkil etmektedir. Gabinin varlığının kabul edilebilmesi için objektif unsurun yanında gerçekleşmesi gereken subjektif unsur olarak müzayaka, tecrübesizlik ve düşüncesizlik unsurlarından bir veya birkaçının objektif unsura eklenmesi gerekir. Davacı birleşen dosyada davalı taraf ekonomik olarak zorda kalmaları nedeniyle protokolü imzaladıklarını ifade ederek müzayaka halinde kaldığı iddiasını subjektif unsur olarak ileri sürmüşse de, dosyaya sunulan deliller ve özellikle borçlu bulunduğuna ilişkin delil olarak ibraz edilen icra takip dosyalarının yüklenici şirketin ekonomik olarak zorda kaldığını kanıtladığından söz edilemez. Anılan bu olgular yukarıda değinilen ilkelerle birlikte değerlendirildiğinde 818 Sayılı mülga Borçlar Kanunu’nun 21. maddesinde öngörülen gabin şartlarının gerçekleşmediği sabittir.

Bu durumda, mahkemece gabin şartları oluşmadığından 19.02.2008 tarihli Belediye Meclisi kararıyla onaylanan protokolün geçerli olduğu kabulüyle hazırlanan kesin hesap doğrultusunda asıl davanın reddine, birleşen davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, aksi yönde karar verilmiş olması doğru görülmemiş kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle davacı birleşen dosyada davalı yüklenici şirket vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddine, 2. bent uyarınca davalı birleşen dosyada davacı iş sahibi idare vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle hükmün davalı birleşen dosyada davacı iş sahibi idare yararına BOZULMASINA, fazla alınan temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davacı-birleşen dosya davalısına geri verilmesine, ödediği temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davalı-birleşen dosya davacısına geri verilmesine, karara karşı tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme isteminde bulunulabileceğine 03.03.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/14908, Karar No: 2014/866, Tarih: 23.01.2014

**21. Hukuk Dairesi         2013/14908 E.  ,  2014/866 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara 7. İş Mahkemesi

TARİHİ : 14/06/2013

NUMARASI : 2010/585-2013/614

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir.

Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

K A R A R

Davacı, davalı kooperatifin inşaat işyerinde, davalı kooperatifin bir kısım işlerini yüklenen diğer davalı (taşeron) .....-Ankara Ltd.Şti'nin işçisi olarak 28.04.2008-15.04.2010 tarihleri arasında kış dönemlerinde ara vermek suretiyle çalıştığı halde Kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmalarının tespitini istemiştir..

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş ise de, bu sonuca eksik araştırma ve inceleme ile gidilmiştir.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa'nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa'nın 86/9. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş  içtihadı gereğidir. Kimi ayrık durumlar dışında, resmi belge veya yazılı delillerin bulunması, sigortalı sayılması gereken sürelerin saptanmasında güçlü delil olmaları itibariyle sonuca etkili olur. Ne var ki bu tür kanıtlar salt bu nedene dayanarak istemin reddine neden olmaz; aksi durumun ispatı olanaklıdır. Somut bilgilere dayanması inandırıcı olmaları koşuluyla, Kuruma   bildirilen dönem bordro tanıkları ve komşu işyerinin kayıtlı  çalışanları gibi kişilerin bilgileri ve bunları destekleyen diğer kanıtlarla dahi sonuca gitmek mümkündür.

Mahkemenin bu tür davaların kişilerin sosyal güvenliğine ilişkin olması ve kamu düzenini ilgilendirdiğini göz önünde tutarak gerektiğinde; doğrudan soruşturmayı genişletmek suretiyle ve olabildiğince delilleri toplaması gerekmektedir. Bu yön, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 16.9.1999 gün 1999/21-510-527, 30.6.1999 gün 1999/21-549-555, 5.2.2003 gün 2003/21-35-64, 15.10.2003 gün 2003/21-634-572, 3.11.2004 gün 2004/21-480-579 ve 2004/21-479-578, 10.11.2004 gün 2004/21-538 ve 1.12.2004 gün 2004/21-629 sayılı kararlarında da vurgulanmıştır.

Yukarıda açıklanan hususlar, yeterli ve gerekli bir araştırmayla ve deliller hep birlikte değerlendirilerek aydınlığa kavuşturulduktan sonra, o çalışmanın sigortalı çalışma niteliğinde olup olmadığı ya da ne zaman bu niteliğe kavuştuğu yönü üzerinde durulmalı ve çalışmayı kapsama alan yasanın yürürlük tarihinden sonraki dönem için hizmetin tespitine karar verilmelidir.

Yukarıda açıklanan hususlar, yeterli ve gerekli bir araştırmayla ve deliller hep birlikte değerlendirilerek aydınlığa kavuşturulduktan sonra, o çalışmanın sigortalı çalışma niteliğinde olup olmadığı ya da ne zaman bu niteliğe kavuştuğu yönü üzerinde durulmalı ve çalışmayı kapsama alan yasanın yürürlük tarihinden sonraki dönem için hizmetin tespitine karar verilmelidir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının davalı işverenlere ait inşaat işyerinden SGK'na bildirilen sigortalı çalışmalarının bulunmadığı, davacının çalıştığını iddia ettiği işyerinin....-Ankara Ltd. Şti adına 08.11.2008 tarihi itibariyle 506 sayılı yasa kapsamına alındığı, mahkemece somut delillerle kanıtlanamayan davanın reddine karar verildiği, ancak bordrolarda kayıtlı davacı tanıklarının davacının çalışmasını doğruladıkları, davalı tanıklarının ise bu beyanlarla çeliştiği anlaşılmaktadır.

Yapılacak iş; yukarıda belirtildiği gibi, somut bilgilere dayanması, inandırıcı olmaları koşuluyla, Kuruma   bildirilen dönem bordro tanıkları ve komşu işyerinin kayıtlı  çalışanları gibi kişilerin bilgileri ve bunları destekleyen diğer kanıtlarla dahi sonuca gitmenin mümkün olduğu ve somut olayda bordro tanıklarının da davacının çalıştığını doğrulayan anlatımlarının bulunduğu gözden uzak tutulmadan, gerekirse, davacının tesbitini istediği sürelere ilişkin işverence SGK'na verilmiş dönem bordrolarında kayıtlı tarafsız diğer tanıklar da saptanarak bunların bilgilerine başvurmak, bordolarda adı geçen kişilerin adreslerinin tespit edilememesi veya beyanları ile yetinilmediği takdirde, Sosyal Güvenlik Kurumu, zabıta, maliye, meslek odası aracılığı ve muhtarlık marifetiyle işyerine o tarihte komşu olan diğer işyerlerinde uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı komşu işyeri çalışanları; yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tesbit edilerek çalışmanın niteliği ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde yöntemince beyanlarını almak ve gerçek çalışma olgusunu somut ve inandırıcı bilgilere dayalı şekilde kanıtladıktan sonra sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ:Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 23.01.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/4850, Karar No: 2023/2838, Tarih: 23.10.2023

**3. Hukuk Dairesi         2023/4850 E.  ,  2023/2838 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Tüketici Mahkemesi

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen itirazın iptali davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; yapılan ön inceleme sonucunda gereği düşünüldü:

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 373 üncü maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca; Yargıtayın bozma kararı üzerine İlk Derece Mahkemesince bozmaya uygun olarak karar verilmesi halinde, bu karara karşı temyiz yoluna başvurulabilir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar, 6100 sayılı Kanun’un 362 nci maddesinde öngörülen kesinlik sınırına tabidir.

Miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Kanun'un 362 nci maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

Dosya içeriğine göre, İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen kararda hüküm altına alınan ve temyize konu edilen toplam miktar 165.462,16 TL olup karar tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 238.730,00 TL’nin altında kalmaktadır.

KARAR

Açıklanan sebeple;

Davalı vekilinin temyiz dilekçesinin miktardan REDDİNE,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

23.10.2023 tarihinde oy çokluğuyla karar verildi.

1. Dava, kredi kartı borcundan kaynaklanan 169.185,53 TL alacağın tahsili için başlatılan icra takibine yönelik itirazın iptali istemine ilişkindir.

2. İlk Derece Mahkemesince daha önce toplam 167.744,65 TL yönünden verilen kısmen kabul kararına yönelik davalı tarafın istinaf talebi hakkında Bölge Adliye Mahkemesi tarafından esastan ret kararı verilmiş, bu karar Dairemizce davacı lehine bozularak dosya İlk Derece Mahkemesine gönderilmiştir.

3. İlk Derece Mahkemesi tarafından yeniden esastan karar verilmiş ve bu defa 165.462,16 TL alacak yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, davalı tarafın kararı temyizi üzerine dosya kanun yolu incelemesi için doğrudan Dairemize gönderilmiştir.

3. İlk Derece Mahkemesi tarafından yeniden esastan karar verilmiş ve bu defa 165.462,16 TL alacak yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, davalı tarafın kararı temyizi üzerine dosya kanun yolu incelemesi için doğrudan Dairemize gönderilmiştir.

4. Hukuk ve adalet anlayışında yaşanan gelişmelere orantılı olarak 1982 Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 36.maddesinde “Adil yargılanma hakkı” temel insan hakları arasında sayılmıştır. Adil yargılanma ilkesi kapsamındaki haklardan biri de, “Mahkemeye Erişim Hakkı” dır. Diğer bir anlatımla, “mahkemeye erişim hakkı” adil yargılanma hakkının en temel unsurlarından birisidir. Mahkemeye erişim hakkı şüphesiz yüksek mahkemeye ulaşma hakkını da kapsar (AYM 23.10.2019 T. ve 2016/73086 BB no’lu). Mahkemeye ulaşmayı aşırı derecede zorlaştıran ya da imkânsız hale getiren uygulamalar mahkemeye erişim hakkını ihlal edebilir (... ..., Adil Yargılanma Hakkı Rehberi, Anayasa Mahkemesi Yayınları, s.31 vd.). Bu bağlamda mahkemeye erişim konusunda yasalarda yoruma açık bir hüküm bulunması halinde, adil yargılanma hakkını mümkün kılan yorum tercih edilmelidir.

5. 6100 S. HMK'nın 341. Maddesinde hangi nitelikteki ilk derece mahkemesi kararlarına karşı kanun yolunun açık olduğu düzenlenmiş olup, buna göre kararın verildiği 2023 yılı itibariyle miktar veya değeri 17.830 TL ve üzerindeki malvarlığı davalarında verilen kararlar yönünden KANUN YOLU AÇIK tutulmuştur.

6. Oysa, kanun koyucu 3 hakimli bölge adliye mahkemelerinin kararlarına yönelik kanun yolu bakımından, bu mahkemelerin kanun yolu alt denetim yetki ve sıfatını haiz mahkemelerden olması sebebiyle HMK’nın 362/1-a maddesinde kesinlik sınırı çok daha yüksek tutulmuştur.

7. Somut olayda olduğu gibi, HMK 341/1-a maddesindeki parasal sınırlar yerine, Daire çoğunluğu tarafından, kanun koyucunun HMK 362/1-a maddesi uyarınca ancak bölge adliye mahkemeleri açısından uygun gördüğü kanun yolu parasal sınırının, HMK’nın 374/3 maddesi uyarınca doğrudan temyize tabi ilk derece mahkemeleri kararları yönünden de uygulanmasını adil yargılanma ilkesi ile hukuki güvenlik ilkelerine aykırı olarak gördüğümden, çoğunluk kararını isabetli bulmuyorum.
Yargıtay — Esas No: 2008/21587, Karar No: 2009/1396, Tarih: 26.01.2009

**12. Hukuk Dairesi         2008/21587 E.  ,  2009/1396 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Kilis İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 21/02/2008

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı vekili tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü :

Borçlunun mahkemeye başvurusu, şikayete konu Kilis Tapu Sicil Müdürlüğünde kayıtlı . ada . parsel sayılı taşınmazın 9.8.2007 tarihinde yapılan ihalenin feshine yöneliktir. 19.9.2007 tarihinde harçlandırılan şikayet dilekçesinde borçlu vekilin; müvekkiline yapılan tebligatların usule uygun tebliğ edilmediği iddiasında bulunmuş, mahkemece satış ilan tebligatının usulsüzlüğü nedeniyle şikayetin kabulüyle ihalenin feshine karar verilmiştir.

Somut olayda; takip, ipoteğin paraya çevrilmesine mahsus ilamlı icra yoluyla başlatılmıştır. Borçlunun takibe konu edilen 20.3.2006 tarih, 1048 yevmiye numaralı ipotek belgesinde bildirdiği (İ. mahallesi,...sok.N0:.. Kilis) adrese gönderilen Adana 3. Noterliğinin 22.1.2007 tarih,01885 yevmiye numaralı hesap kat ihtarı ve 16 numaralı icra emri bizzat borçluya (26.1.2007 ve 24.4.2007 tarihlerinde) kıymet takdiri raporu ile gayrimenkulunun satışına ilişkin satış ilanları ise (yine aynı adreste); "Aynı konutta devamlı ikamet ettiğini beyan eden ve reşit oğlu Y. Ö." imzasına (24.5.2007 ve 20.6.2007 tarihlerinde) tebliğ olunmuştur.

HGK.nun 22.11.2000 tarih ve 2000/12-1684 sayılı kararında da benimsendiği üzere, 7201 sayılı Tebligat kanununun 16. Ve Tebligat Tüzüğünün 22. Maddelerinde; kendisine tebligat yapılacak şahıs adresinde bulunmadığı takdirde tebliğ, kendisi ile birlikte oturan ailesi efradından veya hizmetçilerinden birine yapılır. Bu durumda muhatabın adreste bulunmama sebebinin araştırılacağına ve tevziat saatinden sonra adrese döneceğinin saptanması halinde tebliğ işleminin tamamlanabileceğine dair anılan maddelerde Tüzüğün 21. Maddesindekine benzer bir hüküm bulunmamaktadır. Mahkeme gerekçesinde yer verilen ve muhatabın adresten geçici olarak ayrılması halinde uygulanması gerekli olan 7201 sayılı Kanunun 20. Maddesinin somut olayla ilgisi yoktur.

7201 sayılı Kanunun 16. Maddesine göre muhatap adına ikamet adresinde yapılacak tebligatın geçerli olabilmesi için tebligat yapılan şahsın muhatapla birlikte aynı konutta oturması da zorunludur. Tebligat kanunu ve Tebligat Tüzüğü, teblig belgesindeki işlemin aksinin iddia edilmesi halinde bunun tahkik şeklini ve yöntemini göstermemiştir. O halde Hakim, hem somut olayın özelliğini, cereyan şeklini, gerekçekleşen maddi olgular en ufak

7201 sayılı Kanunun 16. Maddesine göre muhatap adına ikamet adresinde yapılacak tebligatın geçerli olabilmesi için tebligat yapılan şahsın muhatapla birlikte aynı konutta oturması da zorunludur. Tebligat kanunu ve Tebligat Tüzüğü, teblig belgesindeki işlemin aksinin iddia edilmesi halinde bunun tahkik şeklini ve yöntemini göstermemiştir. O halde Hakim, hem somut olayın özelliğini, cereyan şeklini, gerekçekleşen maddi olgular en ufak

ayrıntılarına kadar gözönünde bulundurulup iddiayı tahkik etmelidir. Dairemizin süregelen yerleşmiş uygulaması, HGK'nun 7.4.1982 tarih ve 1377-337 sayılı kararında öngörülen yukarıdaki ilkeye uygun biçimde devam etmektedir. Somut olayda borçlu tebligat yapıldığı belirtilen kişi ile aynı konutta ikamet etmediğini iddia ettiğine göre ve bu maddi olgunun aksi her türlü delille ispat edileceğinden, borçludan bu yönde delilleri sorulup gerekli araştırma- inceleme yapılmadan yazılı biçimde hüküm kurulması doğru değildir.

Mahkemece, yukarıda belirtilen ilkeler doğrultusunda borçluya yapılan tebligatın usule uygun olup olmadığı belirlenmeli ve oluşacak duruma göre sonuca gidilmesi gerekirken somut olaya uygun düşmeyecek gerekçeyle yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.

SONUÇ  : Alacaklı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İ.İ.K. 366 ve H.U.M.K.’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), 26.01.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.