muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2018/879, Karar No: 2020/2836, Tarih: 17.09.2020

**6. Ceza Dairesi         2018/879 E.  ,  2020/2836 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Yağma

HÜKÜM : Hükmün açıklanması; Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Sanık ... hakkında mağdur ...’a yönelik eylemi ile ilgili olarak Gaziantep 3. Ağır Ceza Mahkemesinin 24.04.2014 gün ve 2014/134 esas, 2014/230 sayılı kararı ile; 5237 sayılı TCK’nin 148/1, 35/2, 31/3, 62/1. maddeleri uyarınca belirlenen 10 ay hapis cezasının, 5395 sayılı ÇKK’nin 23. uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği ve üç yıl denetim süresinin belirlendiği, bu kararın ise 03.05.2014 tarihinde kesinleştiği,

Sanık hakkında Aliağa 1. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 16/12/2015 gün ve 2015/578 esas, 2015/1175 sayılı kararı ile; 13.03.2015 tarihinde işlediği hakaret suçundan 5237 sayılı TCK’nin 125/1, 125/3-a, 29/1, 31/3, 62, 52/2. maddeleri gereğince cezalandırılmasına karar verilerek mahkemesine ihbarda bulunulduğu, yapılan ihbar üzerine sanığın denetim süresi içerisinde kasten yeni bir suç işlediği kabul edilerek geri bırakılan hükmün açıklanmasına karar verildiği, ancak sanığa yüklenen ihbara konu 5237 sayılı TCK’nin 125/1, 125/3-a, 29/1, 31/3, 62, 52/2. maddelerindeki hakaret suçunun, 02.12.2016 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6763 sayılı Kanun ile değişik 5271 sayılı CMK'nin 253. maddesine göre uzlaşma kapsamında kaldığı anlaşıldığından, 5237 sayılı TCK'nin 2 ve 7. maddeleri de gözetilerek uzlaşma işlemi uygulanıp sonucuna göre sanığın hukuki durumunun değerlendirilmesi gerekli ise de; adli sicil ve uyap kayıtlarının incelenmesinde, denetim süresi içerisinde sanık hakkında İnegöl Ağır Ceza Mahkemesi’nin 20/08/2014 gün ve 2014/119 esas, 2014/134 sayılı kararı ile 01/06/2014 tarihinde işlediği yağma suçlarından hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği ve 02.02.2015 tarihinde kesinleşen ihbara konu suçunun olduğu anlaşılmakla yapılan incelemede;

Gerekçeli karar başlığında mağdurun kimlik bilgilerinin yazılmaması mahâllinde eklenmesi olanaklı yazım hatası kabul edilip, kayden 05.01.1999 doğumlu sanığın 18 yaşını doldurmadığı gözetilmeden esaslı işlemlerin yapıldığı 09.06.2016 tarihli oturumunun, kapalı yerine açık yapılması suretiyle 5271 sayılı CMK’nin 185. maddesine aykırı davranılması telafisi mümkün olmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

Gerekçeli karar başlığında mağdurun kimlik bilgilerinin yazılmaması mahâllinde eklenmesi olanaklı yazım hatası kabul edilip, kayden 05.01.1999 doğumlu sanığın 18 yaşını doldurmadığı gözetilmeden esaslı işlemlerin yapıldığı 09.06.2016 tarihli oturumunun, kapalı yerine açık yapılması suretiyle 5271 sayılı CMK’nin 185. maddesine aykırı davranılması telafisi mümkün olmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

Oluş ve dosya içeriğine göre, mağdura yönelik yağmaya kalkışma eyleminin iş yeri niteliğindeki alışveriş merkezinde meydana geldiğinin anlaşılması karşısında, sanık hakkında 5237 sayılı TCK'nin 149/1. madde ve fıkrasının (d) bendi ile uygulama yapılmaması karşı temyiz olmadığından ve bu yanılgılı uygulama nedeniyle ortaya çıkan hafif sonuç cezadan, ikinci kez mahkumiyetin sonuçlarını da kapsayacak şekilde sanığın yararlandırılmasını sağlamak, daha önce bir kez tanınmış olan atıfet genişletilmek suretiyle hakkaniyete aykırı sonuçların doğmasına, adalet ve eşitlik ilkelerinin zedelenmesine yol açmış olacağından, sanık hakkında hükmedilen kısa süreli hapis cezasının 5237 sayılı TCK'nin 50/3. maddesi uyarınca seçenek yaptırımlara çevrilme olanağı bulunmadığından, bu hususlar bozma nedeni yapılmamıştır.

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan elverişli kanıtlara, gerekçeye ve Hakimler Kurulunun takdirine göre, sanık ... savunmanının temyiz itirazları yerinde görülmemiş olduğundan reddiyle, eleştiri dışında usul ve kanuna uygun bulunan hükmün tebliğnameye aykırı olarak ONANMASINA, 17/09/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/305, Karar No: 2023/16190, Tarih: 16.03.2023

**4. Ceza Dairesi         2021/305 E.  ,  2023/16190 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hakaret

Sanık hakkında kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

Sanık hakkında hakaret suçundan, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 125 inci maddesinin ikinci maddesi delaletiyle birinci, dördüncü fıkrası, 43 üncü maddesinin ikinci fıkrasının yollamasıyla aynı maddenin birinci fıkrası, 53 üncü maddesi ve 58 inci maddeleri uyarınca 4 ay 11 gün hapis cezası ile cezalandırılmalasına, hak yoksunluklarına, cezanın mükerirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine ve cezanın infazından sonra denetimli serbestlik tedbirinin uygulanmasına, karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanığın temyiz isteğinin, davaya konu belge ve bilgilerin hakaret içermediğine, mahkemede kötü davranışının olmadığına, hakimin kanaatinin yanlış olduğuna, kararın bozulmasına karar verilmesi, vesaire ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanığın temyiz isteğinin, davaya konu belge ve bilgilerin hakaret içermediğine, mahkemede kötü davranışının olmadığına, hakimin kanaatinin yanlış olduğuna, kararın bozulmasına karar verilmesi, vesaire ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Sanığın gazetenin imtiyaz sahibi ve köşe yazarı olduğu, bu gazetede sanığın, milletvekilinin yanında çalışan ve seçim kampanyasına yardımcı olan katılanın fotoğrafını yayımlayarak "Örgütün kasası Alkaç mı?" başlığıyla haber yaptığı, katılanın bir örgüt adına ön seçimlerde para ile oy satın aldığı, belediye meclis üyelerine ve il yöneticilerine baskı yaptığı, bu şekilde maddi menfaat ve çıkar sağladığı, hesaplarında yüzbinlerce lira para hareketi olduğu ve bunların kaynağının belli olmadığı, diğer örgüt üyelerine para aktardığı yönünde isnatlarda bulunduğu, 22.05.2015 tarihli sayının 1.sayfasında katılanın fotoğrafını yayımlayıp "TIRTIKÇILAR!" başlığıyla haber yaptığı, 06.06.2015 tarihli sayının 1.sayfasında katılanın fotoğrafını yayımlayıp "Seni gidi TIRT-IL!"başlığıyla haber yaptığı, 17.06.2015 tarihli sayının 1.sayfasında katılanın fotoğrafını yayımlayıp "Tırt-ıl fena yakalandı" başlığıyla haber yaptığı, 01.07.2015 tarihli sayının 1.sayfasında katılanın fotoğrafını yayımlayıp "Seni kim sattı TIRT-ıl" başlığıyla haber yaptığı, "Seni kim sattı Tırt-ıl, vekil parası ile zevki alem, tırt-ıl fena yakalandı, seni gidi tırt-ıl, tırtıkçılar" şeklinde eleştiri ve ifade özgürlüğü sınırlarını aştığı, hakaret içeren ve kullanılması zorunlu olmayan cümleler kullanıp katılanı küçük düşürdüğü, kamuoyunu bilgilendirme vasfını aştığı, bu haliyle zincirleme şekilde hakaret suçunu işleyen sanığın cezalandırılması gerektiği; sanığın kaçamaklı savunması, gazete nüshaları, sanığın adli sicil-nüfus kayıtları ve tekmil dosya kapsamından anlaşıldığı, Yerel Mahkemece kabul edilmiştir.

IV. GEREKÇE

A. Sanığın Temyiz Sebebi Yönünden

Katılan beyanı, gazeteler ile anlaşılacağı üzere sanık hakkında mahkûmiyet kararı verilmesinde ve Mahkemenin delilleri takdir ve gerekçesinde hukuka aykırılık görülmemiştir.

B. Sair Yönlerden

Sanığa yükletilen hakaret eylemiyle ulaşılan çözümü haklı kılıcı zorunlu öğelerinin ve bu eylemin sanık tarafından işlendiğinin Kanuna uygun olarak yürütülen duruşma sonucu saptandığı, bütün kanıtlarla aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların temyiz denetimini sağlayacak biçimde ve eksiksiz sergilendiği, özleri değiştirilmeksizin tartışıldığı, vicdani kanının kesin, tutarlı ve çelişmeyen verilere dayandırıldığı,

Eylemin doğru olarak nitelendirildiği ve Kanunda öngörülen suç tipine uyduğu,

Cezanın kanuni bağlamda uygulandığı anlaşıldığından,

Sair yönlerden yapılan incelemede hukuka aykırılık görülmemiştir.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle sanık tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden temyiz sebeplerinin reddiyle hükmün, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

Eylemin doğru olarak nitelendirildiği ve Kanunda öngörülen suç tipine uyduğu,

Cezanın kanuni bağlamda uygulandığı anlaşıldığından,

Sair yönlerden yapılan incelemede hukuka aykırılık görülmemiştir.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle sanık tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden temyiz sebeplerinin reddiyle hükmün, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

16.03.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/10079, Karar No: 2013/9115, Tarih: 16.09.2013

**(Kapatılan)14. Ceza Dairesi         2012/10079 E.  ,  2013/9115 K.**

**"İçtihat Metni"**

Fuhuş suçundan sanıklar ... ve ...'ın yapılan yargılamaları sonunda; atılı suçtan mahkûmiyetlerine dair Gaziantep 17. Asliye Ceza Mahkemesinden verilen 18.05.2010 gün ve 2010/84 Esas, 2010/452 Karar sayılı hükümlere karşı sanıklar müdafiin temyiz talebinin reddine ilişkin 24.12.2010 günlü Ek Kararın süresi içinde Yargıtayca incelenmesi sanıklar müdafii tarafından istenilmiş olduğundan dava evrakı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığından tebliğname ile Daireye gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:

Gerekçesi gösterilmek suretiyle verilen temyiz isteminin reddine dair Ek Karar usul ve kanuna uygun olduğundan, sanıklar müdafiin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle Ek Kararın ONANMASINA, 16.09.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/7117, Karar No: 2019/3731, Tarih: 10.04.2019

**11. Ceza Dairesi         2016/7117 E.  ,  2019/3731 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Vergi Usul Kanununa Muhalefet

HÜKÜM : Sanıklar hakkında 2011 takvim yılında sahte fatura düzenlemek ve kullanmak suçlarından: Mahkumiyet

1-Sanıklar hakkında 2011 takvim yılında sahte fatura düzenlemek ve kullanmak suçlarından verilen mahkumiyet hükümlerine yönelik sanıkların temyiz itirazlarının incelenmesinde;

“Sahte fatura kullanma” ve “sahte fatura düzenleme” suçları birbirinden ayrı ve bağımsız suçlar olup biri diğerinin unsuru olmadığı gibi her iki suçun birbirine dönüşmeyeceği, Antalya Cumhuriyet Başsavcılığı’nın 04/04/2013 tarihli 2013/7290 Esas sayılı iddianamesi ile sanıklar hakkında hem sahte fatura düzenleme hem de sahte fatura kullanma suçlarından kamu davası açılmasına karşın; her iki eylemi kapsayacak şekilde tek bir mahkûmiyet hükmü kurulması suretiyle eksik ceza tayini, aleyhe temyiz olmadığından bozma nedeni yapılmamış, ...... sayılı TCK’nin 53. maddesinin uygulanmasında, Anayasa Mahkemesinin 08.10.2015 tarihli 2014/140 Esas ve 2015/85 Karar sayılı iptal kararının infaz aşamasında gözetilmesi mümkün görülmüştür.

Toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanıklara yüklenen suçların sübutu kabul, oluşa ve soruşturma sonuçlarına uygun şekilde vasfı tayin edilmiş, temel cezayı artıran ve azaltan nedenlerin nitelik ve dereceleri takdir kılınmış, savunmaları inandırıcı gerekçelerle reddedilmiş ve incelenen dosyaya göre verilen hükümlerde eleştirilen hususlar dışında bir isabetsizlik görülmemiş olduğundan, sanıkların yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükümlerin ONANMASINA,

2-Sanık ... hakkında 2012 takvim yılında sahte fatura düzenlemek ve kullanmak suçlarından verilen beraat hükmüne yönelik katılan vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde;

2-Sanık ... hakkında 2012 takvim yılında sahte fatura düzenlemek ve kullanmak suçlarından verilen beraat hükmüne yönelik katılan vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Sanığın 2012 takvim yılında sahte fatura düzenlediği ve kullandığı iddia edilen kamu davasında sanığın suçlamaları kabul etmediği ancak dosya arasında mevcut vergi tekniği raporunda ba/bs karşılaştırmasında mükellefin terkin tarihinden sonra toplam değeri 1.060.380 TL olan 115 fatura düzenlediğinin tespit edildiği anlaşılmakla gerçeğin kuşkuya yer vermeyecek şekilde belirlenmesi bakımından 2012 takvim yılında mükellefçe düzenlenen faturaları kullanan kişi veya şirketler vergi dairesinden sorularak bunlar hakkında karşıt inceleme yapılıp yapılmadığı araştırılıp, yapılmış ise haklarında düzenlenen vergi inceleme ve sair raporların onaylı suretleri getirtilerek incelenmesi, düzenlenen faturalara ulaşılması halinde kanaat oluşturacak sayıda asıl veya onaylı örneklerinin dosya arasına alınması, yetkililer hakkında sahte fatura kullanmaktan kamu davası açılıp açılmadığının sorulması, açıldığının tespiti halinde dava dosyasına intikali sağlanarak ayrıntılı özetinin tutanağa geçirilmesi ve bu davayı ilgilendiren bilgi ve belgelerin onaylı örneklerinin alınarak dosyaya konulması, faturaları kullanan şirket yetkilileri veya kişiler dinlenerek sözü edilen faturaları hangi hukuki ilişkiye dayanarak kimden aldıkları sorularak sonucuna göre sanığın hukuki durumunun belirlenmesi gerekirken eksik araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması,

Kabule göre de: “Sahte fatura kullanma” ve “sahte fatura düzenleme” suçları birbirinden ayrı ve bağımsız suçlar olup biri diğerinin unsuru olmadığı gibi her iki suçun birbirine dönüşemeyeceği, Antalya Cumhuriyet Başsavcılığı’nın 04/04/2013 tarihli 2013/7290 Esas sayılı iddianamesi ile sanıklar hakkında hem sahte fatura düzenleme hem de sahte fatura kullanma suçlarından kamu davası açılmasına karşın; her iki eylemi kapsayacak şekilde tek bir mahkumiyet hükmü kurulması,

Yasaya aykırı, katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nin 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 10/04/2019 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/37647, Karar No: 2014/1333, Tarih: 03.02.2014

**22. Hukuk Dairesi         2013/37647 E.  ,  2014/1333 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Kuşadası 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 16/04/2013

NUMARASI : 2011/275-2013/172

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi .. .. tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili, müvekkilinin davalı işveren emrinde 16.05.2008 tarihinde otel yöneticisi olarak işe başladığını, iş sözleşmesinin 24.05.2011 tarihli bildirimle, savunması alınmadan ve fesih sebebi açık ve kesin bir şekilde belirtilmeden feshedildiğini ileri sürerek feshin geçersizliğine ve davacının işe iadesine, işe başlatılmama halinde ödenmesi gereken tazminat ile boşta geçen süre ücretinin belirlenmesine karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili, davacının işveren vekili sıfatı ile çalışmış olması sebebiyle iş güvencesi hükümlerinden yararlanamayacağını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece davacının işvereni temsil yetkisi gözetilerek davacının işveren vekili niteliği taşımadığı ve iş güvencesi hükümlerinden yararlanacağı sonucuna göre davalı tarafından feshin nedeninin açık ve kesin olarak belirtilmediği ve yapılan feshin geçerli bir nedene dayanmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

4857 sayılı İş Kanunu'nun 18. maddesi uyarınca işçinin iş güvencesi hükümlerinden yararlanabilmesi işçinin işletmenin bütününü sevk ve idare eden işveren vekili ve yardımcıları veya işyerinin bütününü sevk ve idare eden ve işçiyi işe alma ve işten çıkarma yetkisi bulunan işveren vekili konumunda bulunmaması gerekir.

İş güvencesinden yararlanamayacak işveren vekillerinin ikinci grubunu, işletmenin değil de işyerinin bütününü yöneten ve işçiyi işe alma ve işten çıkarma yetkisi bulunan işveren vekilleridir.

Buna göre, işletmenin bütününü sevk ve idare edenler, başka bir şart aranmaksızın işveren vekili sayılırken, işletmenin değil de işyerinin bütününü sevk ve idare edenlerin anılan anlamında işveren vekili sayılabilmesi için ilave olarak, işçiyi işe alma ve işten

çıkarma yetkisini haiz olması şartı aranır. İşyerinin tümünü sevk ve idare ile işçiyi işe alma ve işten çıkarma yetkisi katlanmış olarak, birlikte aranır. Dolayısıyla bir banka şubesi müdürü ile fabrika müdürü, işyerini sevk ve idare etmekle beraber, özgür iradesi ile işçi alma ve işten çıkarma yetkisi yoksa işveren vekili sayılmaz. İş güvencesinden yararlanır. Aynı şekilde, işe alma ve işten çıkarma yetkisi bulunan insan kaynakları müdürü ile personel müdürü, işyerinin tümünü yönetmediğinden iş güvencesi hükümlerinden yararlanabilecektir.

Somut olayda otel müdürü olarak çalışan davacının dosya kapsamına göre işyerinde çalışan işçilerin istifa dilekçelerini kabul ettiği, davalı adına iş sözleşmeleri imzalamak suretiyle davalı işyerine işçi aldığı, işveren tarafından verilen yetkiye göre davacının, şubenin faaliyetinin devamı için tüm özel ve tüzel kişilerle kurumlar nezdinde tüm yetkilerle temsil ve ilzama yetkili olduğu, dolayısı ile işveren vekili konumunda olduğu ve davacının iş güvencesi hükümlerinden yararlanamayacağı anlaşılmaktadır.Bu nedenle davanın reddi yerine yazılı gerekçe ile kabulüne karar verilmesi hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.

Belirtilen nedenlerle, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 20. maddesinin 3. fıkrası uyarınca, hükmün bozulmak suretiyle ortadan kaldırılması ve aşağıdaki gibi karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜM : Yukarıda belirtilen nedenlerle;

1-Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,

2-Davanın REDDİNE,

3-Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,

4-Davacının yapmış olduğu yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, davalının yaptığı 170,00 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,

5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre 1.500,00 TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

6-Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde davalıya iadesine, kesin olarak 03.02.2014 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/1537, Karar No: 2022/8147, Tarih: 30.05.2022

**10. Hukuk Dairesi         2022/1537 E.  ,  2022/8147 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi

İlk Derece Mahkemesi : Develi 1. Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir

İlk Derece Mahkemesince, davanın kabulüne dair verilen karara karşı, davalı ve feri müdahil Kurum vekilleri tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesince davalı ve feri müdahil Kurum vekillerinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesince verilen kararın temyizen incelenmesi davalı ve feri müdahil Kurum avukatları tarafından istenmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okundu. Temyiz konusu hükme ilişkin dava, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun Geçici 3. maddesi delaletiyle 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 438. maddesinde sayılı ve sınırlı olarak gösterilen hâllerden hiçbirine uymadığından, temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılmasına ilişkin isteğin reddine karar verildikten sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

I-İSTEM:

Davacı, davalı işveren nezdinde yün ve keçe bölümünde çalıştığını, her sene kış aylarında bir buçuk, bazen iki ay olmak üzere çalışmaya ara verdiklerini belirterek, Kuruma bildirilmeyen 01/09/1995-31/12/2011 tarihleri arasındaki hizmetlerinin tespitini istemiştir.

II-CEVAP:

Davalı şirket vekili, davanın reddini istemiştir.

Feri müdahil Kurum vekili, davanın reddini istemiştir.

III-MAHKEME KARARI:

A-İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece, davanın kabulü ile; davacının davalı işyerinde SGK'ye bildirilen çalışmaları hariç ve icrada tekerrür olmamak üzere 01/09/1995-31/12/2011 tarihleri arasında 16 Mart-31 Aralık tarihleri arasında tam süreli olarak çalışması olduğunun tespitine karar verilmiştir.

B-BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

Bölge Adliye Mahkemesi, feri müdahil Kurum vekilinin ve davalı ...ve Tekstil AŞ vekilinin istinaf isteminin 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b maddesinin (1) numaralı alt bendi uyarınca esastan reddine karar vermiştir.

IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ:

Davalı şirket vekili, davanın hak düşürücü sürenin dolmuş olması sebebiyle reddedilmesi gerektiğini, davacının davalı işyerinde kesintili çalıştığını, davacının davasının reddi gerekirken kabule yönelik Yerel Mahkeme kararı hatalı bulunduğunu belirterek temyiz kanun yoluna başvurmuştur.

Feri müdahil Kurum vekili, davanın hak düşürücü süre içerisinde açılmadığını, eksik inceleme ve araştırma neticesinde karar verildiğini belirterek temyiz kanun yoluna başvurmuştur.

V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE İNCELEME:

Feri müdahil Kurum vekili, davanın hak düşürücü süre içerisinde açılmadığını, eksik inceleme ve araştırma neticesinde karar verildiğini belirterek temyiz kanun yoluna başvurmuştur.

V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE İNCELEME:

Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanunun 79/10./5510 sk 86 maddesi olup anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin bu tür davalar kamu düzeni ile ilgili olduğundan özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmeleri zorunludur. Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip gerek görüldüğünde kendiliğinden araştırma yapılarak delil toplanabileceği açıktır.

Hizmet tespiti davalarının amacı, hizmetlerin karşılığı olan sosyal güvenlik haklarının korunmasıdır. Hizmet akdine dayalı çalışma olgusunun ispatında delil sınırlandırması yoksa da davacının Kurum sicil dosyası, işyeri özlük dosyası temin edilip işyerinin Kanunun kapsamında veya kapsama alınacak nitelikte bulunup bulunmadığı eksiksiz bir şekilde belirlendikten sonra iddia edilen çalışmanın başlangıç ve bitiş tarihleri, hangi işyerinde ne iş yapıldığı, işyerinin kapsam, kapasite ve niteliği, prime esas kazanca tabi ücretin ne olduğu, çalışmanın sürekli, kesintili, mevsimlik olup olmadığı eksiksiz bir şekilde açıklığa kavuşturulmalıdır.

Taraf tanıklarının sözleri değerlendirilirken bunların inandırıcılığı üzerinde durulmalı, verdikleri bilgilere nasıl vakıf oldukları, işveren ve işçiyle, işyeriyle ilişkileri, bazen uzun yılları kapsayan bilgilerin insan hafızasında yıllarca eksiksiz nasıl taşınabileceği düşünülmeli ve tanıklar buna göre dinlenilmeli, re’sen araştırma kapsamında sadece taraf tanıkları ile yetinilmeyip mümkün oldukça işyerinin müdür, amir, şef, ustabaşı ve postabaşı gibi görevlileri ve o işyerinde çalışan öteki kişiler ile o işyerine komşu ve yakın işyerlerinde bu yeri bilen ve tanıyanlar dahi dinlenerek tanık beyanlarının sağlığı denetlenmeli ve çalışma olgusu böylece hiç bir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde belirlenmelidir.