muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2008/6331, Karar No: 2010/3167, Tarih: 25.03.2010

**6. Ceza Dairesi         2008/6331 E.  ,  2010/3167 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Yağma

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

5237 Sayılı TCY’nın 150. maddesinin 2. fıkrasındaki “malın değerinin azlığı” kavramının, 765 sayılı TCY’nın 522. maddesindeki hafif ve pek hafif ölçütleriyle, her iki maddenin de cezadan indirim olanağı sağlanmak dışında benzerliği bulunmadığı, “değerin azlığı” nın 5237 sayılı Yasaya özgü ayrı ve yeni bir kavram olduğu, Yasakoyucunun amacı ve suçun işleniş biçimi, olayın özelliği ve sanığın özgülenen kastıda gözetilmek suretiyle, daha çoğunu alabilme olanağı varken, yalnızca gereksinimi kadar değer olarak da gerçekten az olan şeylerin alınması durumunda, yasal ve yeterli gerekçeleri de açıklanarak uygulanabileceği gözetilmeden, somut olayda koşulları oluşmadığı halde aynı Yasanın 150/2. maddesiyle cezadan indirim yapılması, karşı temyiz bulunmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve Hakimler Kurulunun takdirine göre, sanık ... savunmanının temyiz itirazının reddiyle, eleştiri dışında usul ve yasaya uygun bulunan hükmün, tebliğnameye uygun olarak ONANMASINA, 25.03.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/18500, Karar No: 2020/9336, Tarih: 24.09.2020

**2. Ceza Dairesi         2020/18500 E.  ,  2020/9336 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SUÇ : İş yeri dokunulmazlığını bozma

HÜKÜM : Temyiz isteminin reddi

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Temyiz incelemesinin kapsamının iş yeri dokunulmazlığını bozma suçu yönünden temyiz isteminin reddine dair Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 6. Ceza Dairesi'nin 12.12.2019 tarihli ek kararına ilişkin olduğu belirlenerek yapılan incelemede;

Sanığın iş yeri dokunulmazlığını bozma suçu yönünden temyiz isteminin reddine dair mahkemece verilen 12.12.2019 tarihli ve 2019/4207 E., 2019/2407 K. sayılı ek kararda herhangi bir isabetsizlik görülmediğinden, bu karara yönelik temyiz itirazlarının reddiyle, temyiz isteminin reddine dair ek kararın istem gibi ONANMASINA, 24.09.2020 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/21883, Karar No: 2017/4398, Tarih: 19.09.2017

**1. Hukuk Dairesi         2014/21883 E.  ,  2017/4398 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında birleştirilerek görülen tapu iptali ve tescil davası sonunda, yerel mahkemece davanın kabulüne ilişkin olarak verilen karar davalı vekili tarafından yasal süre içerisinde duruşma istekli temyiz edilmiş olmakla, duruşma günü olarak saptanan 19.09.2017 Salı günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden vekili Avukat ... ... geldi, davetiye tebliğine rağmen temyiz edilenler vekili Avukat gelmedi, yokluğunda duruşmaya başlandı, süresinde verildiği ve kayıt olunduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelen vekilin sözlü açıklamaları dinlendi, duruşmanın bittiği bildirildi, iş karara bırakıldı. Bilahare Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelenerek gereği görüşülüp düşünüldü:

-KARAR-

Dava ve birleştirilerek görülen davalar, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı tapu iptali-tescil isteğine ilişkindir.

Asıl ve birleşen davanın davacıları olan mirasbırakanın yeğenleri ..., ... ve ..., mirasbırakan halaları ...'nin dava konusu 1 ve 4 nolu bağımsız bölümlerini mirastan mal kaçırmak amacıyla kardeşi ... muvazaalı biçimde temlik ettiğini, bunlardan 1 nolu bağımsız bölümün soradan üçüncü kişiye satıldığını ileri sürerek 4 nolu bağımsız bölüm yönünden miras payları oranında tapu iptali-tescile, 4 nolu bağımsız bölüm bakımından ise miras payları oranında alacağa karar verilmesi isteğiyle eldeki davaları açmışlardır.

Mirasbırakanın kardeşi olan davalı ... ise, satışın gerçek olup bedelinin ödendiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, mirasbırakanın davalıya yaptığı temlikin muvazaalı bulunduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Getirtilen kayıt ve belgelerden, dava konusu 1385 ada 1 parselde inşa edilmekte olan apartmanın 720 irtifak payının tamamı mirasbırakan ...'a ait iken; bu payının 1 nolu meskene isabet eden 10/720 payını ve 4 nolu meskene isabet eden 10/720 payını 21.01.1997 tarihli resmi akitte kardeşi ... 55.000.000+55.000.000=110.000.000-TL'ye satış yoluyla temlik ettiği; mirasbırakanın aynı akitte iki adet dükkana ait toplam 40/720 payını da üçüncü kişiye sattığı; diğer taraftan, mirasbırakanın 7 parça taşınmazda daha paydaş bulunduğu; ayrıca, mirasbırakan adına kayıtlı 2 katlı 4 meskenli bir taşınmazın ölümünden sonra mirasçılarına intikal ettiği; yine dava konusu taşınmazda mirasbırakan üzerinde kalan 12 adet bağımsız bölümün de ölümünden sonra mirasçılarına intikal ettiği görülmektedir.

Öte yandan, mirasbırakan ... 30.08.2008 tarihinde öldüğü, geride mirasçıları olarak kardeşi ... ile 1994'te ölen kardeşi ... çocukları(yeğenleri) ... ve 2002'de ölen kardeşi ... çocukları(yeğenleri) ...il'in kaldığı veraset ilamıyla sabittir.

Öte yandan, mirasbırakan ... 30.08.2008 tarihinde öldüğü, geride mirasçıları olarak kardeşi ... ile 1994'te ölen kardeşi ... çocukları(yeğenleri) ... ve 2002'de ölen kardeşi ... çocukları(yeğenleri) ...il'in kaldığı veraset ilamıyla sabittir.

Bilindiği üzere, uygulamada ve öğretide "muris muvazaası" olarak tanımlanan muvazaa, niteliği itibariyle nisbi (mevsuf-vasıflı) muvazaa türüdür. Söz konusu muvazaada miras bırakan gerçekten sözleşme yapmak ve tapulu taşınmazını devretmek istemektedir. Ancak mirasçısını miras hakkından yoksun bırakmak için esas amacını gizleyerek, gerçekte bağışlamak istediği tapulu taşınmazını, tapuda yaptığı resmi sözleşmede iradesini satış veya ölünceye kadar bakma sözleşmesi doğrultusunda açıklamak suretiyle devretmektedir.

Bu durumda, yerleşmiş Yargıtay İçtihatlarında ve 1.4.1974 tarih 1/2 sayılı İnançları Birleştirme Kararında vurgulandığı gibi, görünürdeki sözleşme tarafların gerçek iradelerine uymadığından, gizli bağış sözleşmesi de Türk Medeni Kanunu'nun 706, Türk Borçlar Kanunu'nun 237. (Borçlar Kanunu'nun 213.) ve Tapu Kanunu'nun 26. maddelerinde öngörülen şekil koşullarından yoksun bulunduğundan, saklı pay sahibi olsun veya olmasın miras hakkı çiğnenen tüm mirasçılar dava açarak resmi sözleşmenin muvazaa nedeni ile geçersizliğinin tespitini ve buna dayanılarak oluşturulan tapu kaydının iptalini isteyebilirler.

Hemen belirtmek gerekir ki, bu tür uyuşmazlıkların sağlıklı, adil ve doğru bir çözüme ulaştırılabilmesi davalıya yapılan temlikin gerçek yönünün, diğer bir söyleyişle miras bırakanın asıl irade ve amacının duraksamaya yer bırakmayacak biçimde ortaya çıkarılmasına bağlıdır. Bir iç sorun olan ve gizlenen gerçek irade ve amacın tespiti ve aydınlığa kavuşturulması genellikle zor olduğundan bu yöndeki delillerin eksiksiz toplanılması yanında birlikte ve doğru şekilde değerlendirilmesi de büyük önem taşımaktadır. Bunun için de, Ülke ve yörenin gelenek ve görenekleri, toplumsal eğilimleri, olayların olağan akışı, miras bırakanın sözleşmeyi yapmakta haklı ve makul bir nedeninin bulunup bulunmadığı, davalı yanın alış gücünün olup olmadığı hususlarının araştırılmasında ve satış bedeli ile sözleşme tarihindeki gerçek değer arasındaki fark, taraflar ile miras bırakan arasındaki beşeri ilişki gibi olgulardan yararlanılmasında zorunluluk vardır.

Somut olayda, mirasbırakanın ölene kadar uzun yıllar davalı kardeşi ... yanında kaldığı, birlikte hacca gittiği, her zaman kardeşinin ve ailesinin destek ve yardımını gördüğü, davaya konu iki adet dairesini kardeşine sattığı dönemde binanın henüz inşaat halinde bulunduğu, ölümünden sonra da mirasçılarına geride birçok taşınmaz bıraktığı anlaşılmaktadır.

Somut olayda, mirasbırakanın ölene kadar uzun yıllar davalı kardeşi ... yanında kaldığı, birlikte hacca gittiği, her zaman kardeşinin ve ailesinin destek ve yardımını gördüğü, davaya konu iki adet dairesini kardeşine sattığı dönemde binanın henüz inşaat halinde bulunduğu, ölümünden sonra da mirasçılarına geride birçok taşınmaz bıraktığı anlaşılmaktadır.

Değinilen olguların ve tüm dosya içeriğinin yukarıda belirtilen ilkeler çerçevesinde değerlendirilmesi sonucunda; mirasbırakanın iki adet dairesini kardeşine satışında diğer mirasçılardan mal kaçırmak amacıyla hareket etmediği, dairelerin akit bedelleri ile gerçek değerleri arasında fark bulunsa da, salt bedeller arasındaki farkın muvazaanın kanıtı sayılamayacağı; kaldı ki, satış sırasında dairelerin henüz tamamlanmamış olması ve mirasbırakanın kardeşine duyduğu vefa ve minnet duyguları göz önüne alındığında bedeller arasındaki farkın hayatın olağan akışına da ters düşmediği kanaatine varılmaktadır.

Hal böyle olunca, davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile yazılı biçimde hüküm kurulması doğru değildir.

Davalının temyiz itirazı yerindedir. Kabulü ile, hükmün açıklanan nedenden ötürü (6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3. maddesi yollamasıyla) 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 02.01.2017 tarihinde yürürlüğe giren Avukatlık Ücret Tarifesi gereğince gelen temyiz eden vekili için 1.480.00.-TL. duruşma vekâlet ücretinin temyiz edilenden alınmasına, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 19/09/2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/807, Karar No: 2020/1644, Tarih: 20.10.2020

**9. Ceza Dairesi         2020/807 E.  ,  2020/1644 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Sulh Ceza Mahkemesi

Suç : Görevi kötüye kullanma

Hüküm : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Görevi kötüye kullanma suçunun düzenlendiği TCK'nın 257. maddesi genel, tali ve tamamlayıcı bir hüküm olup kanunda ayrıca suç olarak tanımlanan haller dışında görevin gereklerine aykırı hareket etmek suretiyle kişilerin mağduriyetine veya kamunun zararına neden olunması ya da kişilere haksız bir menfaat sağlanması ile oluşacağı nazara alındığında, kamulaştırma kararı olmaksızın veya malikinin rızası alınmadan katılanlara ait taşınmazlarda bulunan ağaçları kesmek suretiyle yol yapımı çalışması için yeterli ödenek olmadan yol açması suretiyle katılanların mağduriyetine ve kamunun zararına neden olduğu iddia edilen olayda, sanığın eyleminin TCK'nın 152/1-c maddesinde "Devlet ormanı statüsündeki yerler hariç, nerede olursa olsun, her türlü dikili ağaç, fidan veya bağ çubuğu hakkında" şeklinde düzenlenen dikili ağaçlara yönelik mala zarar verme suçunu veya TCK'nın 261. maddesinde "İlgili kanunlarda belirlenen koşullara aykırı olduğunu bilerek, kişilerin taşınır veya taşınmaz malları üzerinde, karşılık ödenmek suretiyle de olsa, zorla tasarrufta bulunan kamu görevlisi, fiil daha ağır cezayı gerektiren bir suç oluşturmadığı takdirde, altı aydan iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır." şeklinde düzenlenen kişilerin malları üzerinde usulsüz tasarruf suçunu oluşturabileceği ve bu suçlardan hangisinin oluştuğuna ilişkin delilleri takdir, tartışma ve davaya bakma görevinin 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanunun 11. maddesi uyarınca Asliye Ceza Mahkemesine ait olduğu, diğer isnadların da bağlantılı olduğu nazara alınarak görevsizlik kararı verilmesi yerine yargılamaya devam edilerek yazılı şekilde hüküm kurulması,

Kanuna aykırı, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan sair yönleri incelenmeyen hükmün kazanılmış hakkı saklı kalmak kaydıyla 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi de gözetilerek CMUK'nın 321 ve 326/son maddeleri uyarınca BOZULMASINA, 20/10/2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/293, Karar No: 2023/1023, Tarih: 09.02.2023

**10. Hukuk Dairesi         2023/293 E.  ,  2023/1023 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 34. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2020/717 E., 2020/699 K.

DAVA TARİHİ : 10.11.2016

HÜKÜM/KARAR : Direnme

İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 36. İş Mahkemesi

SAYISI : 2016/78 E., 2017/135 K.

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen "Tespit" davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda Yargıtay (Kapatılan) 21. Hukuk Dairesince Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya direnme kararı verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin direnme kararı davalı ... Başkanlığı vekili tarafından temyiz edilmekle; Dairemizin 08.10.2020 tarih ve 2020/8482 Esas ve 2020/5788 K. sayılı kararı ile dava dosyasının Yargıtay Hukuk Genel Kuruluna sunulmak üzere Yargıtay Birinci Başkanlığına gönderilmesine karar verilmiştir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulunca direnme uygun bulunduğundan davalı Kurum vekilinin işin esasına ilişkin temyiz itirazlarının incelenmesi için dosyanın Dairemize gönderilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı asil dava dilekçesinde; vergi mükellefiyet kaydına istinaden 01.10.1990 tarihinden itibaren zorunlu Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespiti ve tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vekili tarafından sunulan cevap dilekçesi ile davacının tespitini talep ettiği dönemlere ait tescil başvurusunun olmadığı ve bu konuda süresinde Kurum'a yapılmış herhangi bir borçlanma talebinin olmadığı, Kurum işleminin bu yönüyle mevzuata uygun olduğu belirtilerek davanın reddine karar verilmesi talep edilmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 06.06.2017 tarih ve 2016/78-2017/135 E. K. sayılı kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

1-İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 06.06.2017 tarih ve 2016/78-2017/135 E. K. sayılı kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

1-İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

2-Bölge Adliye Mahkemesinin 02.11.2018 tarih ve 2018/1221 E. ve 2018/1828 K. sayılı kararı ile vergi mükellefiyeti kayıt sürelerine ilişkin ödenmesi gereken sigortalılık prim borç tutarı Kurumdan sorulmuş, bildirilen prim borç tutarının ödenmesi için davacıya süre verilmiş, Kurum tarafından davacının borç tutarını ödediğine dair makbuzun dosyaya sunulması sonrası Bölge Adliye Mahkemesince yargılamaya son verilmiş ve davacının geçici 18 inci madde kapsamında prim borcunun tamamını yatırdığı kabul edilerek “davacı asilin istinaf isteminin kabulü ile ... 36. İş Mahkemesi'nin 06.06.2017 tarihli, 2016/78 Esas - 2017/135 Karar sayılı kararının HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince kaldırılmasına,

1)Davanın kabulüne,

2)Davacının vergide kayıtlı olduğu, 01.10.1990 - 04.11.1993 ile 15.05.1998 - 03.10.2000 tarihleri arasındaki sürelerde davacının 1479 sayılı Yasa kapsamında sigortalı olduğunun tespitine,” şeklinde karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A- Bozma Kararı

1-Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2- Yargıtay 21.Hukuk Dairesinin (kapatılan) 12.03.2020 tarih ve 2019/1789 E. ve 2020/1671 K. sayılı kararı ile "Somut olayda; davacı 4956 sayılı Kanun'un 47 nci maddesi ile 1479 sayılı Kanun'a eklenen Geçici 18 inci maddesinden faydalanmak için 01.09.2003 tarihinde Bağ-Kur'a başvurarak 22.10.1985- 04.10.2000 tarihleri arasında bulunan vergi mükellefiyet sürelerini borçlanma talebinde bulunmuş, talebe karşı davalı Kurum tarafından herhangi bir tahakkuk ve tebliğ işlemi gerçekleştirilmemiştir. 4956 sayılı Kanun'un 47 nci maddesi ile 1479 sayılı Kanun'a eklenen Geçici 18 inci maddesinden yararlanabilmek için hem süresi içerisinde başvurmak hem de maddede öngörülen yükümlülükleri yerine getirmek gerekmektedir. Ancak, davacı yükümlülüklerini yerine getirmeyerek başvurusunu takip etmemiş, başvuru tarihinden itibaren 13 (on üç) yıl geçtikten sonra 10.11.2016 tarihinde davasını açmıştır. Davacının 4956 sayılı Kanun'dan faydalanmak için aradan 13 (on üç) yıl geçtikten sonra davasını açması iyiniyet kurallarına aykırıdır. Bu durumda Kanundan doğan yükümlülüklerini süresinde yerine getirmeyen davacının geçmişe yönelik olarak sigortalılık elde etmesi mümkün değildir. Bu yönü ile davadaki yasal dayanağın MK. 2 nci maddesinde düzenlenen “objektif iyiniyet kuralı” olduğu, kişinin kendi kusuru bulunduğu takdirde de bu ilkeden yararlanamayacağı açıktır" denilmek suretiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesi Direnme Kararı

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile

B. Bölge Adliye Mahkemesi Direnme Kararı

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile

" 1-Uyuşmazlık davacının 01.09.2003 tarihindeki borçlanma talebi hakkında Kurumca bir değerlendirme yapılarak borçlanma bedelinin bildirilmesini beklemesinin iyi niyet kurallarına aykırı kabul edilip edilmeyeceğine ilişkindir.

Konuyla ilgili 1479 sayılı Yasa'nın geçici 18. maddesinde "Bu Kanuna göre sigortalılık niteliği taşıdıkları halde 4.10.2000 tarihine kadar kayıt ve tescilini yaptırmamış olan sigortalıların sigortalılık hak ve mükellefiyetlerinin 4.10.2000 tarihinden itibaren başlayacağı, ancak, bu Kanuna göre zorunlu sigortalı olarak tescil edilmiş olanların sigortalılıkları, bu Kanunun yürürlük tarihinden itibaren altı ay içinde Kuruma yazılı olarak başvurmaları ve 20.4.1982-4.10.2000 tarihleri arasındaki vergi kayıtlarını belgelemek ve belgelenen bu sürelere ilişkin olarak 49 uncu ve ek 15 inci maddelere göre hesaplanacak prim borçlarının tamamını, tebliğ tarihinden itibaren bir yıl içinde, ödeme tarihinde bulundukları gelir basamağının yürürlükte olan prim tutarı üzerinden ödemeleri kaydıyla bu sürelerin sigortalılık süresi olarak değerlendirileceği" düzenlenmiştir.

2-Madde metninden de anlaşılacağı üzere sigortalının yükümlülüğü, kanunda öngörülen sürede borçlanma için Kuruma başvuruda bulunmak ve sonrasında Kurum tarafından bildirilen borçlanma bedelini kendisine tebliğ tarihinden itibaren yasada öngörülen bir yıllık sürede ödemekten ibarettir. Yasa sigortalının başvurusunu yeterli görmüş olup, Kurumun Anayasa'dan ve kendi kuruluş kanunundan kaynaklanan görevini yapması için sigortalının Kurumu zorlamasını aramamıştır. Anayasada düzenlenen sosyal güvenlik hakkını vatandaşın elde etmesi için kurulan Kurumun, mevzuatın kendisine yüklediği görevini doğru ve zamanında yapmamasının sorumluğu sigortalıya yüklenemeyeceği gibi, sigortalının borçlanma bedelini ödeme yükümlülüğünün, borçlanma bedelini tebliğ tarihinden itibaren bir yıl içinde olmasına göre emeklilik dönemi gelene kadar bu işlemin sonucunun araştırılmaması iyi niyete aykırılık olarak değerlendirilemez. Kaldı ki sigortalının Kurumun kendi üzerine düşen yükümlülüğünü yerine getirmesini engelleyici bir tutum ve davranışı da yoktur. Borçlanma talebinde bulunduğu için hak kaybı da söz konusu değildir. Kanunun kendisine verdiği yükümlülüğü yerine getiren davacının iyi niyetli olmadığının kabulü ile sosyal güvenlik hakkından mahrum bırakılması, buna karşılık kendi üzerine düşen görevini yerine getirmeyen ve davanın açılmasında asıl kusurlu olduğu belirgin olan Kurumun bundan faydalandırılması gerektiğinin kabulü sosyal güvenliğin temel ilkelerine aykırıdır. Objektif iyi niyet kurallarının, uyuşmazlığı her iki tarafının durumu, uyuşmazlığın ortaya çıkmasına katkıları dikkate alınarak belirlenmesi gerekir. Devlet hayatında devletin kurumlarının yaptıkları ve yapmadıkları işlerin sorumluluğuna katlanmaları, işlerini yapmamalarının kusurunun sigortalıya yüklenmemesi gerekir.

3- Kurum işleminin iptali niteliğindeki görülmekte olan davada, Kuruma başvuruda bulunulmasına rağmen 13 sene bunun sonucunun aranmamasını objektif iyi niyet kurallarına aykırılık olarak kabul eden Yargıtay bozma kararındaki yaklaşım kabul edildiğinde, vatandaşın anayasal sosyal güvenlik hakkına kavuşması için kurulan Kurumun kendi kusurlu davranışından yararlanması söz konusu olacaktır.

3- Kurum işleminin iptali niteliğindeki görülmekte olan davada, Kuruma başvuruda bulunulmasına rağmen 13 sene bunun sonucunun aranmamasını objektif iyi niyet kurallarına aykırılık olarak kabul eden Yargıtay bozma kararındaki yaklaşım kabul edildiğinde, vatandaşın anayasal sosyal güvenlik hakkına kavuşması için kurulan Kurumun kendi kusurlu davranışından yararlanması söz konusu olacaktır.

4- Burada ölçü objektif olarak davacıdan yaptığı başvurunun sonucunun peşine düşmesinin beklenip beklenemeyeceği olmalıdır. Yasanın kendisine yüklediği başvuru koşulunun yerine getiren buna karşılık borçlanma bedeline ilişkin yükümlülüğü, borçlanma bedelinin kurum tarafından hesaplanarak kendisine bildirilmesinden sonra başlayacak olan ve borçlanma bedeli bildirilene kadar her hangi bir hak kaybı bulunmayan davacı bakımından bu borçlanma süresinin emeklilik sırasında dikkate alınacağı döneme kadar, peşine düşmesi kendisinden beklenecek objektif bir davranış değildir. Sosyal güvenlikte yorumun sigortalının anayasal sosyal güvenlik hakkına kavuşmasına sağlamaya yönelik olması, görevini yapmayan Kurumu ödüllendirmemesi gerekir. Davanın geç açılması iyi niyete aykırılık olarak değerlendirildiğinde, genellikle işe giriş bildirgesinin Kuruma verilmesinden 15-20 sene sonra açılan sigorta başlangıç tespitine ilişkin davalarda da sigortalının iyi niyete aykırı davrandığı sonucuna varılmasını gerektirir ki böyle bir değerlendirmeye katılmak mümkün değildir.

5- Yukarıda yapılan açıklamalar ve sosyal güvenlik hukukunun evrensel ilkeleri dikkate alındığında, Borçlanma konusu hizmete ihtiyaç duyduğu anda kuruma başvuran ve talebi reddedildiğinde dava açan davacı bakımından objektif iyi niyet Kurallarına aykırı davranıldığına ilişkin bozma ilamına uyulması mümkün olmadığından; davanın kabulü yönünde oluşan vicdani kanaate dayalı önceki kararda direnilmesine karar verilmesi gerektiği" hususları belirtilmek suretiyle,

6-"Yargıtay 21. Hukuk Dairesinin 2019/1948 Esas - 2020/731 Karar sayılı bozma ilamına uyulmayarak önceki kararda direnilmesine,

Davacı asilin istinaf isteminin kabulü ile ... 36. İş Mahkemesi'nin 06.06.2017 tarihli, 2016/78 Esas - 2017/135 Karar sayılı kararının HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince kaldırılmasına,

1) Davanın kabulüne,

2) Davacının vergide kayıtlı olduğu, 01.10.1990 - 04.11.1993 ile 15.05.1998 - 03.10.2000 tarihleri arasındaki sürelerde davacının 1479 sayılı Yasa kapsamında sigortalı olduğunun tespitine,” şeklinde karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen direnme kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; Bölge Adliye Mahkemesince verilen direnme kararının hukuki dayanaktan yoksun olduğunu ileri sürerek belirtilen sebepler ve resen dikkate alınacak nedenlerle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

C. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu Kararı