muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/26531, Karar No: 2022/6167, Tarih: 29.03.2022

**4. Hukuk Dairesi         2021/26531 E.  ,  2022/6167 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Heyeti'nce başvurunun kabulüne dair karara karşı davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine İtiraz Hakem Heyeti tarafından verilen 02/11/2019 tarih 2019/İHK-15692 sayılı itirazın reddine dair verilen kararın süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacı vekili; davalı ... nezdinde ... poliçesi ile sigortalı bulunan aracın karıştığı trafik kazası sonucunda müvekkilinin yaralandığını ve malul kaldığını belirterek fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak 5.100,00 TL tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş; 01/07/2019 tarihli dilekçesi ile talebini 94.116,37 TL’ye yükseltmiştir.

Davalı vekili; başvurunun reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Uyuşmazlık Hakem Heyetince; başvurunun kabulü ile 94.116,37 TL’nin 08/02/2019 tarihinden itibaren yasal faiz işletilerek başvurana ödenmesine karar verilmiş; karara karşı davalı vekili tarafından yapılan itiraz üzerine İtiraz Hakem Heyetince; itirazın reddine karar verilmiş, İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, trafik kazası sonucu oluşan bedensel zarar nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir.

19/04/2018 tarihinde çift taraflı trafik kazası gerçekleştiği, kazaya karışan araçlardan birinde sürücü konumunda olan davacının yaralandığı dosya kapsamıyla sabittir. Olaya ilişkin olarak Savcılık tarafından Ceza Muhakemeleri Kanunu'nun 253. maddesi kapsamında, uzlaştırma faaliyetlerinde bulunulduğu, edimsiz olarak tarafların uzlaştıklarına dair 30/09/2018 tarihli uzlaştırma raporu düzenlendiği anlaşılmaktadır. Davacının uzlaştırma teklifini kabul etmek suretiyle raporun altını imzaladığı, Cumhuriyet Başsavcılığınca da uzlaşma nedeniyle kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği görülmüştür.

5271 sayılı CMK'nın 253/17. bendinde; "Cumhuriyet savcısı, uzlaşmanın, tarafların özgür iradelerine dayandığını ve edimin hukuka uygun olduğunu belirlerse raporu veya belgeyi mühür ve imza altına alarak soruşturma dosyasında muhafaza eder." CMK'nın 253/19. bendine göre ise "... Uzlaşmanın sağlanması halinde, soruşturma konusu suç nedeniyle tazminat davası açılamaz; açılmış olan davadan feragat edilmiş sayılır. Şüphelinin, edimini yerine getirmemesi halinde uzlaşma raporu veya belgesi, 09/06/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 38. maddesinde yazılı ilam mahiyetini haiz

belgelerden sayılır." hükmü yer almakta olup anılan Kanun maddesinin 253/19. bendine göre uzlaşmanın sağlanması halinde soruşturma konusu suç nedeniyle tazminat davası açılamaz, açılmış olan davadan feragat edilmiş sayılır. Bu yasal düzenleme ışığında da uzlaşma raporunu düzenlenmekle davacının tazminat davası açma hakkı bulunmamaktadır. Uzlaşma raporu da ilam mahiyetinde olacağından aksinin aynı kuvvetteki belge ile ispatlanması gerekir. Tüm bu nedenlerle uzlaşma raporu ilam mahiyetinde olduğundan ve uzlaşmanın sağlanması halinde, soruşturma konusu suç nedeniyle tazminat davası açılamayacağından başvurunun reddine karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirmeyle yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır. Kararın bu nedenle bozulması gerekir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalıya geri verilmesine 29/03/2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/16308, Karar No: 2022/16537, Tarih: 13.12.2022

**9. Hukuk Dairesi         2022/16308 E.  ,  2022/16537 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :... Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : İTİRAZIN İPTALİ

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi taraflar vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti

Davacı vekili; davalının hareket memuru olarak görev yaptığını, 04.01.1999 günü meydana gelen kaza sonucu dava dışı....’nin yaralandığını, .... tarafından ... 5. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2002/262 Esas sayılı dosyası ile açılan maddi ve manevi tazminat istemli davanın Yargıtay denetiminden geçerek onandığını, anılan karara istinaden ... 23. İcra Müdürlüğünün 2005/1649 Esas sayılı dosyası ile başlatılan icra takibi sonucu icra dosyasına ....07.2006 tarihinde 464.803,60 TL, 07.07.2006 tarihinde ise 14.662,04 TL ödeme yapıldığını, yapılan bu ödeme sonucu olayda kusurlu bulunan .... aleyhine ... 14. ... Mahkemesinin 2006/765 Esas sayılı dosyası ile açılan rücuan alacak dosyası ile bir kısım alacağın tahsilinin istendiği ve bu davanın yargılaması aşamasında olayın meydana gelmesinde işbu davanın davalısı ...'ün %25 oranında kusuru bulunduğunun belirlendiğini, davalı aleyhine ... 28. İcra Müdürlüğünün 2011/15888 Esas sayılı dosyası ile başlatılan icra takibine borçlunun itirazı sonucu takibin durdurulmasına karar verildiğini belirterek anılan takibe yapılan itirazın iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti

Davalı vekili; müvekkilinin olay günü hareket memuru olarak görev yapmadığını ve kendisine kusur izafe edilemeyeceğini, ... 5. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2002/262 Esas sayılı dosyasında davanın müvekkiline ihbar edilmediğini ve dolayısıyla atfedilen kusuru kabul etmediklerini belirterek davanın reddini istemiştir.

Mahkeme Kararının Özet

Mahkemece; zarara sebebiyet veren vakıa incelendiğinde davalının olayın oluşumunda %25 sorumlu olduğunun kesinleşmiş ve davalının taraf olmadığı yargı kararıyla açık olduğu, davalı bahsi geçen dosyada taraf olmadığından kusur oranının işbu dava açısından bağlayıcı olmadığı ancak yeni aldırılan bilirkişi raporu da bu durumu teyit eder nitelikte olduğundan davalı işçinin %25 oranında kusuru nispetinde zarar miktarından sorumlu olduğu, ne var ki likit olmayan bir alacak açısından icra takibi yapıldığından davacı Şirketin icra inkar tazminatı hususundaki talebinin reddi gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bozma ve Bozmadan Sonraki Yargılama Süreci

Kararın taraf vekillerince temyizi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 22.Hukuk Dairesinin10.11.2016tarihli ve 2016/23985 Esas, 2016/25462Karar sayılı ilâmıyla;

Bozma ve Bozmadan Sonraki Yargılama Süreci

Kararın taraf vekillerince temyizi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 22.Hukuk Dairesinin10.11.2016tarihli ve 2016/23985 Esas, 2016/25462Karar sayılı ilâmıyla;

"... Mahkemece, 04.01.1999 tarihinde meydana gelen ve bir kişinin ölümü, birden fazla kişinin yaralanması ile sonuçlanan kazanın meydana gelmesinde davalının %25 kusurlu olduğu kabul edilerek, bilirkişi raporunda hesaplanan miktar üzerinden takibin devamına karar verilmiş ise de, yapılan araştırma eksiktir ve hüküm kurmaya yeterli bulunmamaktadır.

Somut olayda, davalı, olay tarihinde hareket memuru olarak görevli olmadığını iddia etmiş, mahkemece olaya ilişkin açılan diğer dosyalardaki raporlar dikkate alınarak davalının o tarihte görevli olduğu sonucuna varılmıştır. Bu hususa ilişkin olarak davacı işverene yazılan müzekkereye verilen cevapta, o tarihe ilişkin kayıtların imha edildiği belirtilmiştir. Ancak, dosya içerisinde bulunmayan ... 20. Asliye Ceza Mahkemesinin 1999/24 esas sayılı dosyasındaki ifadelerden hareketle hazırlanan ve ... 18. ... Mahkemesinin 2008/628 esas sayılı dosyasında alınan 27.01.2005 tarihli bilirkişi raporunda, davalı ...’ün olay tarihinde gerektiğinde araçları kullanma talimatı verdiği.... isimli görevlinin aracı hareket ettirmiş olabileceği ve bu halde....’nın sekizde sekiz kusurlu olacağı ihtimalinden söz edilmiştir. Bu itibarla, öncelikle dosya içeriğinde bulunmayan ceza dosyası dosya kapsamına alınmalı, davalının ve... isimli çalışanın olay tarihinde görevli olup olmadıkları, görev ve sorumluluklarının neler olduğu duraksamaya yer vermeyecek şekilde tespit edilmeli, davalıya verilen eğitimler de göz önünde bulundurularak, bilirkişi tarafından yapılan kusur incelemesi yeniden değerlendirmeye tabi tutulmalı ve oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesisi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.” gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılamada dosyada toplanabilen evraka göre sürücünün ve olay günü hareket memuru olan davalının bir eğitim alıp almadığının, katılımcı listesi olmadığı için tespit edilemediği, kusura ilişkin bilirkişi ek raporuna göre sorumlu olduğu hareket sahasında otobüsleri ... hâlinde bırakan sürücüleri yeterince izlemediği gibi araçlarını çalışır durumda ... etmelerini engellememesi sebebiyle davalı ...’ün meydana gelen kazada %10 oranında kusurlu olduğu, buna göre rücuya konu 484.680,64 TL’nin %10'u olan 48.468,... TL’nin davacı tarafından davalıdan istenebileceği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz

Karar, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe

Temyiz

Karar, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe

1.Temyizen incelenen Mahkeme kararında ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı ve bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davacının tüm, davalının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Somut olayda, davacı ... Genel Müdürlüğüne ait ... ...plakalı aracın 04.01.1999 günü sürücüsüz olarak ... hâlinde ve çalışır durumda bırakılmış iken kendiliğinden hareket etmesi sebebiyle önce yayalara ve sonra da bazı araçlara çarpması sonucunda bir kişinin ölümü ve birden fazla kişinin yaralanması ile sonuçlanan dava konusu olayın meydana geldiği; davacı Kurumun olay nedeniyle yaralanan dava dışı.... isimli şahsın açmış olduğu tazminat davası neticesinde ödemek durumunda kaldığı 484.680,64 TL’yi bilirkişi raporu ile tespit olunan ve %75 oranında kusuru bulunan otobüs şoförü ....'dan kusuru oranında rücuan tazmin ettiği, anılan bilirkişi raporunda kalan %25 kusurun ise hareket memuru davalı Kenen ...’e verildiği gerekçesiyle zararın %25’lik kısmı için ise davalı aleyhine başlattığı takibe yapılan itirazın iptalinin işbu davanın konusunu oluşturduğu anlaşılmaktadır.

Mahkemece bozma ilâmı doğrultusunda dosyaya kazandırılan ceza dosyası içeriğine göre olay günü davalının hareket memuru olduğunun ... olduğu ve yaşanan kaza sebebiyle otobüs şoförü olan dava dışı .... ile diğer bir şoför olan ancak olay günü otobüsü hareket ettirip ettirmediği tam tespit edilemeyen ....'nın sanık olarak yer aldığı, aldırılan ilk bilirkişi raporunda sürücü ....'nın inişe meyilli kesimde kendiliğinden hareket ederek, bulunduğu viteste hız kazanarak yayalara, araçlara, işhanı ve mağazalara çarparak ölümlü, yaralamalı ve maddi hasarlı kazaya kendi tedbirsizliği ve dikkatsizliği nedeniyle sebebiyet verdiği, aracın herhangi bir teknik arızasının da bulunmaması sebebiyle sekizde sekiz oranında tam kusurlu olduğu tespit edilmiştir. Ceza dosyasında alınan beyanlar doğrultusunda şoför ....'nın da sanık olarak yer almasından sonra aldırılan adli tıp raporunda ise kazanın, aracın motoru çalışır vaziyette ... edilmesinin ardından içinde sürücü yokken meydana gelmiş olması hâlinde ... etme kurallarının tamamını yerine getirmeden meyilli yolda aracını ... etmesini takiben aracın eğimden dolayı hareketlenmesine sebep olduğundan dolayı şoför ....'nın tam kusurlu olacağı, aracın en arka kapısı açık, motoru çalışır vaziyette el freni çekilerek ... edilmesini takiben... tarafından yerleştirme işlemi sırasında meydana gelmesi ihtimalinde ise olayın görevli...nın sevk ve idaresinden kaynaklanması sebebiyle ....'nın kusurlu, ....'nın kusursuz olacağı tespiti yapılmıştır. Ceza yargılaması sonucunda, 4616 sayılı 23 Nisan 1999 tarihine Kadar İşlenen Suçlardan Dolayı Şartla Salıverilmeye, Dava ve Cezaların Ertelenmesine Dair Kanun kapsamında davanın kesin hükme bağlanması ertelenmiştir.

Dosyaya davalının görev tanımı ve sorumlulukları ile ilgili olmak üzere sunulan 1987 tarihli olduğu anlaşılan encümen kararlarına göre hareket memurlarının özetle görevli bulundukları otobüs hatlarında hareket cetvelleriyle tarifelerin tatbikini sağladığı, plaka araçlarının düzenini sağladığı, yolcuların rahatça iniş binişlerinin sağlanması için gerekli önlemi aldığı, şoförlerin kılık kıyafetleri ile otobüs iç temizliklerini denetlediği, trafik kazalarını telsizle ilgili yerlere bildirdiği, araç personel servis programları ile ilgilendiği, çalışan, vizeteye çıkan, izin alan personeli kağıda işlediği, araç arızasını ihbarla görevlilere bildirdiği, temizlenmemiş, akaryakıt ikmali yapılmamış araçları raporladığı tespit edilmiştir.

Bozma sonrasında aldırılan ve hükme esas alınan bilirkişi raporunda otobüsün harekete geçtiği anda sürücü koltuğunda kimsenin bulunmadığı, gerekli güvenlik önlemleri alınmadan ... hâlinde ve çalışır durumda bırakılan otobüsün ne .... ne de başka birisi tarafından harekete geçirilmediği, her ne kadar bozma ilâmında, ....'nın aracı harekete geçirirken kazaya sebep olmuş olabileceği yönünde inceleme yapılması istense de kendisinin aracı kullandığı sırada kazanın meydana geldiğinin ispat edilemediği, aksine araçta hiçbir sürücü yokken aracın kendiliğinden hareketlendiği, bu nedenle olayın ana nedeninin aracın hatalı şekilde ... edilmesi ve ... etme kurallarına uyulmaması olduğu belirlenmiştir. Bu belirleme neticesinde de davacı ... Genel Müdürlüğünün ... güvenliği ile ilgili mevzuat ve Yargıtay içtihatlarına göre ihlal ettiği denetim/eğitim sorumluluğu nedeniyle %40 (yüzde kırk) oranında kusurlu olduğu, dava dışı ....'nın aracını hatalı ... etmesi, gereken ... etme önlemlerini almamasının olayda ana etken olması nedeniyle %50 (yüzde elli) oranında kusurlu olduğu, davalı ...’ün ise sorumlu olduğu hareket sahasında otobüslerini ... hâlinde bırakan sürücüleri yeterince izlemediği gibi araçlarını çalışır durumda ... etmelerini engellememesi ve sürücü ....'nın çalışır hâldeki aracının içinde bulunmasını sağlayacak tedbirleri almaması nedeniyle %10 (yüzde on) oranında kusurlu olduğu bildirilmiştir.

Yukarıda yapılan açıklamalar, ceza dosyası içeriği, yaralanma ve ölüm sebebine dayalı dava dışı şahıslarca davacı Kurum aleyhine açılan tazminat davalarına ilişkin dosyalar ile davacı Kurum tarafından bu şahıslara yapılan tazminat ödemeleri sebebiyle açılan rücuan tazminat dava dosyası içeriklerine göre dava konusu kazanın meydana gelmesinde farklı oranlarda kusur tespitleri yapılmış, hükme esas alınan bilirkişi raporunda ise davalıya %10 oranında kusur izafe dilmiş ve bu orana tekâbül eden miktar nispetinde Mahkemece davanın kısmen kabul karar verilmiştir. Ancak hükme esas alınan bu bilirkişi raporunda %10 oranında kusur durumu belirlenirken davalının dosyaya ibraz olunan görev tanımı ve sorumluluk alanı ile olayın meydana gelişi arasında hiçbir bağlantı kurulmamıştır. Davalının yazılı şekildeki mevcut görev tanımına göre olayın oluş şekli dikkate alındığında kusurlu olduğundan söz edilemeyecektir.

Anılan yönler gözetilmeden, davanın reddi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile tespit yapan bilirkişi raporuna itibarla davanın kısmen kabulüne karar verilmesi hatalı olup bozma sebebidir.

Sonuç

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan kararın BOZULMASINA, peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde davalıya iadesine, 13.12.2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/17568, Karar No: 2013/3349, Tarih: 21.02.2013

**(Kapatılan)19. Hukuk Dairesi         2012/17568 E.  ,  2013/3349 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Davacı vekili, müvekkilinin bankalara kredi başvurusu yaptığı esnada Merkez Bankası kayıtlarında davalıya 15.442,89 TL borçlu olduğuna ilişkin kayda rastlanıldığını, müvekkilinin borcun kaynağı ile ilgili bir bilgisinin bulunmadığını, müvekkilinin davalıya borçlu olmadığını iddia ederek borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevabında, 1994 ve 1996 yıllarında sahte ve çalıntı yurtdışı çeklerinin ... ve ... Şubelerinde nakde çevrilmesi suretiyle yapılan dolandırıcılık fiili nedeniyle bankanın zarara uğratıldığını, davacının 15.442,89 TL takip riski bulunduğunu, davacı ve arkadaşının değişik kimlikler kullanmak suretiyle müvekkili banka şubesine çalıntı ve kayıp çekleri ibraz ederek tahsilat yaptıklarını, çeklerin çalıntı ve kayıp oldukları yetkili keşidecileri tarafından bankalara bildirildiği için sigorta şirketlerinin ödemede bulunmasının sözkonusu olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma ve toplanan delillere göre; TC Merkez Bankası kredi limit ve risk bilgileri kütüğünde davacı adına 31.Mart 2011 döneminde davalı banka şubesi tarafından zarar niteliğindeki krediler ve diğer alacaklar riski kodu altında 15.443,00 TL tasfiye olunacak alacak kaydının bulunduğu, suç tarihinden bu güne kadar aradan 7,5 yıldan fazla sürenin geçtiği, BK'nun borçların sükutu bölümünün (F) müruru zaman başlığı altında on senelik mürüru zaman ile ilgili 125. maddesi birlikte değerlendirildiğinde davalı bankanın davacıdan 15.443,00 TL'lik zararından dolayı olan ve TC Merkez Bankası kredi limit ve risk bilgileri kütüğünde zarar niteliğindeki krediler ve diğer alacaklar risk kodu altında kaydı bulunan alacağının zamanaşımı nedeniyle sona erdiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1- Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

1- Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2- 492 Sayılı Harçlar Kanununun 123/son maddesindeki harç istisnası yurt dışından alınacak kredilerin geri dönüşümü ile ilgili işlemlerle sınırlı olmak üzere uygulanmaktadır. Nitekim, Anayasa Mahkemesi'nin 14.01.2010 tarih, 2008/81 Esas ve 2010/8 Karar sayılı kararı ile Hukuk Genel Kurulu'nun 06.10.2010 tarih, 2010/12-443 E. ve 2010/471 K. sayılı kararıda bu yöndedir. Davalı ... Bankası T.A.O'nun harçtan muaf olduğuna ilişkin yasal bir düzenleme bulunmamaktadır. Harç kamu düzenine ilişkin olduğundan re'sen gözetilmesi gerekir. Kamu düzeni, aleyhe bozma yasağı kuralının istisnalarındandır. Bu durumda mahkemece; davalı bankanın karar ve ilam harcı ile sorumlu tutulması gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, (2) nolu bette açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 21.02.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/5261, Karar No: 2006/8686, Tarih: 19.06.2006

**(Kapatılan)20. Hukuk Dairesi         2006/5261 E.  ,  2006/8686 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Tüketici Mahkemesi

Taraflar arasındaki idari para cezasına itiraza ilişkin davada İzmir 3. Tüketici ile 3. Sulh Ceza Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belli edilmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacı, Sulh Ceza Mahkemesine verdiği 04.01.2006 günlü dilekçesinde, 16-22.06.2004 tarihleri arasında Aktüel Dergisinde yayımlanan "... Yeşil ... Sağlık Zincirinde Ferah Halka" başlıklı reklamların 4077 Sayılı Yasanın 16. maddesine aykırı olduğu gerekçesiyle Reklam Kurulu tarafından şirket aleyhine verilen 44.975.- YTL. idari para cezası ve durdurma kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Dava, 4077 Sayılı Yasanın 16. maddesine aykırılıktan aynı yasanın 25. maddesine göre, uygulanan idari para cezası ile durdurma kararına itiraz niteliğindedir.

Dosya kapsamından, davacı şirketin tüketiciyi yanıltıcı reklam vermesi nedeniyle 4077 Sayılı Yasanın 16. maddesine aykırılıktan dolayı aynı yasanın 25. maddesi uygulanarak Reklam Kurulunun 08.03.2005 tarih 114 sayılı kararı ile 44.975.- YTL. idari para cezası ile birlikte durdurma kararı verilmesi nedeniyle davacı şirketin önce idare mahkemesine açtığı davanın görev yönünden red edildiği, davacı tarafından Sulh Ceza Mahkemesinde açılan davanın ise, Tüketici Mahkemesinin görevli olduğu belirtilerek verdiği görevsizlik kararı üzerine dosyanın gönderildiği Tüketici Mahkemesince de istemin idari para cezasından kaynaklandığı gerekçesiyle görevsizlik kararı verildiği anlaşılmaktadır.

4077 Sayılı Yasanın 16. maddesi, ticari reklam ve ilanlar hakkında düzenleme getirmiş, 17. maddesinde de, reklam ve ilanlarda uyulması gereken ilkeleri belirlemek üzere (Reklam Kurulu) oluşturulmuştur.

4077 Sayılı Yasanın 25. maddesinde, yasanın ilgili maddelerine aykırılık halinde ceza miktarları düzenlemekte, 26. maddesinde de, "Bu yasada düzenlenen her türlü para cezası idari niteliktedir. Bu cezalara karşı tebliğ tarihinden itibaren yedi gün içerisinde yetkili İdare Mahkemesine itiraz edilebilir".

1 Haziran 2005 tarihinde yürürlüğe giren 5326 Sayılı Kabahatlar Yasasının 3. maddesinde "Bu yasanın genel hükümleri diğer yasalardaki kabahatlar hakkında da uygulanır", aynı yasanın 27. maddesinde ise, "idari para cezası ve mülkiyetin kamuya geçirilmesine ilişkin idari yaptırım kararına karşı kararın tebliğ veya tefhimi tarihinden itibaren en geç on beş gün içinde Sulh Ceza Mahkemesine başvurabilir" hükümleri yeralmaktadır.

5326 Sayılı Kabahatlar Yasasının 3. ve 27. maddelerinden anlaşıldığı gibi, Kabahatlar Yasasının belirlediği ilke ve esaslara uygun diğer yasalardaki idari para cezaları ve mülkiyetin kamuya geçirilmesine ilişkin idari yaptırımlara karşı yapılacak itirazlarda Sulh Ceza Mahkemesi görevlidir.

5326 Sayılı Kabahatlar Yasasının 3. ve 27. maddelerinden anlaşıldığı gibi, Kabahatlar Yasasının belirlediği ilke ve esaslara uygun diğer yasalardaki idari para cezaları ve mülkiyetin kamuya geçirilmesine ilişkin idari yaptırımlara karşı yapılacak itirazlarda Sulh Ceza Mahkemesi görevlidir.

Görev hususu, kamu düzeniyle ilgili olup yargılamanın her aşamasında resen gözönünde bulundurulacağı gözetilerek idari ceza mahiyetinde olan uyuşmazlığın Sulh Ceza Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekir.

SONUÇ: Yukarıda belirtilen nedenlerle; H.Y.U.Y.’nın 25. ve 26. maddeleri gereğince İzmir 3. Sulh Ceza Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 19/06/2006 gününde oybirliğiyle karar verildi.