muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2020/590, Karar No: 2020/2718, Tarih: 20.02.2020

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre, daha önce ...Asliye Hukuk Mahkemesi (İş Mahkemesi Sıfatıyla) tarafından davanın kısmen kabulüne ilişkin karar verildiği, bu kararın Yargıtay 9. Hukuk Dairesi 2017/10263 Esas sayılı ilamı ile; "...Somut uyuşmazlıkta, ilk kez temyiz aşamasında sunulan bordroların bazılarında fazla mesai ücreti ve ulusal bayram genel tatil ücreti şeklinde tahakkuklar bulunmaktadır. Davacı vekiline ve gerekir ise davacı asıla bu bordrolar gösterilerek diyecekleri sorulmalı, imza inkarı olması halinde imza incelemesi yapılmalı, ayrıca banka ödemesi olup olmadığı, varsa banka kayıtları celbedilerek denetlenmelidir. Mahkeme tarafından tespit edilen ücret miktarı bordrolardaki ücretten fazla olduğundan bordrolarında fazla mesai ücreti ve ulusal bayram genel tatil ücreti tahakkuku bulunmayan aylar için eldeki Mahkeme’nin 2014/499 Esas sayılı hükmüne dayanak bilirkişi raporunda halihazırda kabul edilmiş bulunan fazla mesai süreleri ile ulusal bayram genel tatil çalışması süreleri ve aylık ücret miktarı aynen kabul edilerek hesaplama yapılarak hüküm altına alınmalıdır. Halihazırda kabul edilen ve davacı temyizi olmadığından davalı lehine usuli müktesep hak oluşturan 1/3’er oranındaki takdiri indirim bu şekilde hesaplanan fazla mesai ücreti ile ulusal bayram genel tatil ücreti alacaklarına uygulanmalıdır. Bordrolarında fazla mesai ücreti ile ulusal bayram genel tatil ücreti tahakkuku olan aylar bakımından, bu tahakkukların ödenip ödenmediği tespit edilmelidir. Mahkeme tarafından 2014/499 Esas sayılı Mahkeme hükmüne esas alınan bilirkişi raporunda kabul edilen aylık ücret miktarı esas alınarak tahakkuk bulunan bordrolardaki fazla mesai süreleri ve ulusal bayram genel tatil çalışması süreleri yeniden hesaplanmalı, bu bordrolardaki tahakkukların davacıya ödendiğinin ispatlanması halinde ödenmiş bulunan fazla mesai ve ulusal bayram genel tatil tahakkukları hesaplanan alacaktan mahsup edilerek bakiyesi takdiri indirimsiz olarak hüküm altına alınmalıdır. Çünkü belgeye dayalı olarak ispatlanmış olan bu çalışmalardan takdiri indirim yapılması mümkün değildir. Bordrolarda davacının imzası yok ise ve banka kanalı ile de ödendiği ispatlanamıyor ise o dönem bordrosu gözetilmeksizin yani bordrosu bulunmayan ya da bordrosunda tahakkuk bulunmayan bir dönem gibi o ay için hesaplama yapılmalıdır. Çalışma hayatında bazen, bordrolarda ulusal bayram genel tatil günlerinin normal çalışma günlerinden ayrı olarak bordrolarda gösterilmesine rağmen, bu günlerde çalışma karşılığında ek tahakkuk yapılmadığı, bu günlerin sadece ayrı bir başlık halinde gösterildiği ama bu günler için sadece bu günlerde çalışılmasa da kanunen ödenmesi gereken 1 günlük yevmiye tahakkuku yapıldığı, böylece, normal çalışılan günler, çalışılmayan hafta tatili günleri ve ayrı başlık altında gösterilmiş bulunan ulusal bayram genel tatil günlerinin ücretlerinin toplamının normal aylık ücret olarak tahakkuk ettirildiği görülmektedir

. Böyle bir durumda ulusal bayram genel tatil günü çalışma ücreti tahakkuk ettirildiğinden bahsedilemez. Ulusal bayram genel tatil çalışması ücretinin tahakkuk ettirilmiş olması için, normal aylık ücrete ilaveten çalışılan her ulusal bayram genel tatil gün karşılığında ilave 1 günlük yevmiye tahakkuku yapılmış olması yani çalışma karşılığı olan bu ilave yevmiyenin bu günlerde çalışılmasa da tahakkuk ettirilen yevmiyeye ek olarak tahakkuk ettirilmiş olması gerekir. Yoksa salt bordroda “ulusal bayram genel tatil ücreti” başlığının bulunması bu günlerde çalışmanın karşılığının ödendiğini göstermemektedir. Bordrolar incelenirken bu hatırlatma da göz önüne alınmalıdır." gerekçesi ile bozularak dosya ilk derece Mahkemesi karar mercii olan İnegöl 1. Asliye Hukuk Mahkemesi ‘ne gönderildiği ve Mahkememizin Hakimler Savcılar Kurulu 1. Dairesi’nin 02/11/2016 tarihli ve 2000 sayılı kararı ile 07/11/2016 tarihi itibariyle faaliyete geçirilmesi sebebiyle devir kararı verilerek Mahkememize gönderildiği, bozma konusu dışında kalan hususlar kesinleştiğinden, yeniden inceleme ve değerlendirme yapılmadığı, bozma sonrası yapılan yargılamada bozma ilamına uyularak davacı asile duruşmada ücret bordroları ile yıllık izin pusulaları gösterilerek imzaların kendisine ait olup olmadığı sorulmuş, davacı asil duruşmadaki beyanında; imzaların tarafına ait olduğunu beyan ettiği, yine ücret bordrolarında tahakkuk bulunan fazla mesai ve ulusal bayram genel tatil ücretleri için banka kayıtları celp olunmuş ve tahakkukların eksiksiz ödendiği tespit edilmiş olup tahakkuk bulunan miktarların mahsubu ile hükme esas alınan 13/09/2019 havale tarihli rapordaki tespitler üzerinden yapılan hesaplamada, usulü kazanılmış hak kuralı da dikkate alınarak davanın kısmen kabulüne ilişkin hüküm kurulduğu gerekçesi ile yıllık izin ücreti haricindeki taleplerin kabulüne karar verilmiştir.

D)Temyiz:

Karar süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

E)Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Somut uyuşmazlıkta, fazla mesai ücreti ve ulusal bayram genel tatil ücreti bakımından;

Dairemizin 2017/10263 Esas sayılı bozma ilamında yer alan gerekçelerden biri de şu şekildedir: “Bordrolarında fazla mesai ücreti ile ulusal bayram genel tatil ücreti tahakkuku olan aylar bakımından, bu tahakkukların ödenip ödenmediği tespit edilmelidir. Mahkeme tarafından 2014/499 Esas sayılı Mahkeme hükmüne esas alınan bilirkişi raporunda kabul edilen aylık ücret miktarı esas alınarak tahakkuk bulunan bordrolardaki fazla mesai süreleri ve ulusal bayram genel tatil çalışması süreleri yeniden hesaplanmalı, bu bordrolardaki tahakkukların davacıya ödendiğinin ispatlanması halinde ödenmiş bulunan fazla mesai ve ulusal bayram genel tatil tahakkukları hesaplanan alacaktan mahsup edilerek bakiyesi takdiri indirimsiz olarak hüküm altına alınmalıdır. Çünkü belgeye dayalı olarak ispatlanmış olan bu çalışmalardan takdiri indirim yapılması mümkün değildir.”

Bu bozma gerekçesinde kastedilen şudur: Eğer bordrolarda fazla mesai tahakkuku / çalışılmasa da ödenmesi gereken ulusal bayram genel tatil ücretine ilaveten çalışma karşılığı ödenmesi gereken ulusal bayram genel tatil ücreti ilave tahakkuku var ise ve ayrıca eğer bankadan ya da bordrodaki davacı imzasından bu bordronun ödendiği ispatlanmış ise bordroda gösterilen fazla mesai saatinin/ çalışılmasa dahi ödenmesi gereken ulusal bayram genel tatil ücretine ilaveten çalışılan ulusal bayram genel tatil günü sayısınının, bozma konusu karara esas bilirkişi raporunda o dönem için kabul ederek hesaplama yaptığı ücret miktarı ile çarpılarak bulunacak parasal miktardan, o ay için bordro ile ödenmiş fazla mesai ücreti / çalışma karşılığı hesaplanan ilave ulusal bayram genel tatil ücreti mahsup edilerek sonuca gidilmelidir.

Eldeki bozma sonrası karara esas bilirkiş raporunda ise bordrolarında fazla mesai tahakkuku olan ve Bankadan ödendiği ve/ veya davacı imzası ile ödendiği ispatlanan aylar için de bozma öncesi kabul gibi haftalık 18 saat fazla mesai ile çarpılarak fazla mesai ücreti hesaplanıp bordrolar ile ödenen fazla mesai ücreti tahakkuku mahsup edilmiştir. Yani bozma hilafına bordrodaki tahakkuk ile fazla mesai ücreti bankadan ve / veya davacı imzasına ödenen ayların bordrolarındaki fazla mesai saatleri, o ay için hesaplanacak fazla mesai süresi olarak esas alınmalı iken bozma öncesi esas alınaın 18 saat haftalık fazla mesainin o ay için esas alınması hatalıdır.

Aynı yönde ulusal bayram genel tatil ücreti bakımından da inceleme ve hesaplama yapılmalıdır.

Aynı yönde ulusal bayram genel tatil ücreti bakımından da inceleme ve hesaplama yapılmalıdır.

Yukarıda belirtilen şekilde, Dairemizin 2017/10263 Esas sayılı bozma ilamı kapsamında, bordrolardaki fazla mesai süresi ile ulusal bayram genel tatil çalışma gün sayısı hesaplanan dönemler bakımından takdiri indirim yapılamayacağı göz önüne alınmalıdır. Çünkü, bu dönemler belgeye, yani bordrolardaki sürelere göre hesaplanmış olacaktır.

Ulusal bayram genel tatil çalışması için yapılan tahakkukun, çalışılmasa dahi aylık ücret içinde kanun gereği ödenmesi gereken 1 günlük yevmiyeye ilaveten çalışılan ulusal bayram genel tatil günü için tahakkuk ettirilmesi gereken 1 günlük yevmiye olduğu göz önüne alınmalıdır. Bir diğer deyişle, bordroda, normal aylık ücretin normal çalışma günü ve ulusal bayram genel tati günü başlıkları altında ayrı ayrı adlarla gösterilmesi, çalışma karşılığı ilave günlük ulusal bayram genel tatil ücretinin ödendiğini göstermez. Çalışma karşılığı ödenecek ulusal bayram genel tatil ücreti, aylık ücrete ilaveten çalışılan her ulusal bayram genel tatil günü için ayrıca ilave 1 günlük ücret tahakkuku bulunması durumunda tahakkuk ettirilmiş sayılabilir. Bu durum da göz önüne alınmalıdır.

Ayrıca, ulusal bayram genel tatil çalışmasında, günlük çalışma süresi 7,5 saatin ne kadar altında kalırsa kalsın, çalışılan o ulusal bayram genel tatil günü için, çalışılmasa da normal maaşın içinde ödenmesi gereken günlük yevmiyeye ilaveten, ilave 1 günlük yevmiye tahakkuk ettirilmesi gerektiği de göz önüne alınmalıdır.

Davalı vekili, Uyap sistemi üzerinden ve/ veya bilirkişi raporuna itiraz dilekçesi ekinde bir kısım bordrolar gönderdiğini belirtmiş olup, Uyap sistemi üzerinden gelen tüm belgeler de dosyaya alınarak Dairemizin ilk ve eldeki bozması kapsamında değerlendirilmelidir. Ödeme belgeleri borcu sona erdirdiğinden yargılamanın her aşamasında gözetilmelidir.

Bordroların birden fazla işçiler için düzenlendiği anlaşıldığından , yeni bir bozmaya neden olmamak için Dairemiz tarafından birlikte incelenen Dairemizin 2020/590 Esas ve 2020/589 Esas (İnegöl İş Mahkemesi’nin 2019/198 Esas ve 2019/201 Esas) sayılı dosyalarına gerek uyap sistemi üzerinden gelen, gerek fiziken gelen ödeme belgeleri/bordrolar birlikte incelenerek eldeki dosya davacısına ilişkin olanlar sonuca etkisi bakımından değerlendirilmelidir.

Ayrıca, yeni bir bozmaya sebebiyet vermemek açısından, dosya yeniden yukarıdaki açılardan incelenirken Dairemizin önceki bozmasında yer alan diğer hususlar da yerine getirilmeli, temyiz edenlerin kim olduğuna ve uyulan bozma ilamlarının içeriklerine göre taraflar lehine oluşan usuli müktesep haklar gözetilmeli, bozma ile önceki hüküm ortadan kalktığı için bozma konusu yapılmamış dahi olsa tüm alacak kalemleri hakkında usuli müktesep haklar göz önüne alınarak yeniden hüküm kurulmalıdır.

F)SONUÇ:

F)SONUÇ:

Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebeplerden dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 20/02/2020 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/3189, Karar No: 2012/9247, Tarih: 15.10.2012

**8. Hukuk Dairesi         2012/3189 E.  ,  2012/9247 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Tapu iptali ve tescil

Hazine ile Zonguldak Belediye Başkanlığı aralarındaki tapu iptali ve tescil davasının reddine dair Zonguldak 1. Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 22.07.2011 gün ve 170/272 sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi Hazine vekili tarafından süresinde istenilmiş olmakla dosya incelendi gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı Hazine vekili, mülkiyeti davalıya ait olan 371 ada 405 parsel sayılı taşınmazın bir kısmının 3621 sayılı Kıyı Kanununa göre kıyı kenar çizgisi kapsamında kalan yerlerden olduğunu açıklayarak bu kısma ait tapu kaydının iptali ile tescil dışı bırakılmasına, ayrıca birleşen 2003/5 E. sayılı dosyada 371 ada 405 parselde kıyı kenar çizgisi içinde kalan yapıların elatmalarının önlenmesi ile kal’e karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili, usulüne uygun ve işlevini kaybetmiş tespite istinaden açılan davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

Mahkemece; 371 ada 405 parselle ilgili davanın hak düşürücü süreden reddine, karar verilmesi üzerine; hüküm, davacı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Hemen belirtilmelidir ki, mahkemenin kararı 5841 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği 14.03.2009 tarihinden sonra verilmiş olup; bu Kanunun 2. ve 3.maddeleri ile getirilen yeni düzenlemelere dayanılarak oluşturulmuştur.

14.03.2009 tarihinde yürürlüğe giren 25.02.2009 günlü 5841 sayılı Çeşitli Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 2.maddesi ile 3402 sayılı Kanunun 12. maddesinin 3. fıkrasına eklenen cümlede: “Bu hüküm iddia ve taşınmazın niteliğine yahut Devlet ve diğer kamu tüzel kişileri dahil tarafların sıfatına bakılmaksızın" ve 3. maddesi ile aynı Kanuna eklenen Geçici 10. maddesinde ise; “Bu Kanunun 12.maddesinin 3. fıkrası hükmü Devletin hüküm ve tasarrufu altında olduğu iddiası ile yürürlük tarihinden önce açılmış ve henüz kesin hükme bağlanmamış olan davalarda dahi uygulanır.” şeklindedir. Bu değişiklik nedeniyle bu yasanın yürürlük tarihinden sonra Hazinenin açtığı davalarda da 10 yıllık hak düşürücü süre uygulanmaya başlanmıştır.

Ne var ki, yerel mahkeme kararının yargılama aşamasında Anayasa Mahkemesinin 12.05.2011 gün ve 2009/31 E. 2011/77 K. sayılı kararıyla; “25.02.2009 gün ve 5841 sayılı Çeşitli Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 2. maddesiyle 21.06.1987 günlü 3402 sayılı Kadastro Kanununun 12. maddesinin üçüncü fıkrasına eklenen cümlenin ve 3.maddesiyle 3402 sayılı Yasaya eklenen Geçici 10. maddenin Anayasaya aykırı olduğuna ve iptaline” karar verilmiş ve bu iptal kararı 23.07.2011 tarihli Resmi Gazetede yayımlanmıştır.

Anayasa Mahkemesinin iptal kararlarının yasama, yürütme ve yargı organları ile idari makamlar, gerçek ve tüzel kişileri bağlayacağı açıktır.

Anayasa Mahkemesinin iptal kararlarının yasama, yürütme ve yargı organları ile idari makamlar, gerçek ve tüzel kişileri bağlayacağı açıktır.

Diğer taraftan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 33.maddesinde yer alan “Hakim, Türk hukukunu resen uygular” hükmü ile ifadesini bulan yasal ilke gözetildiğinde; Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararlarının derdest dosyalar yönünden uygulanmasının zorunluluğu ortadadır.

Öyle ise, kesin hüküm halini almamış ve kazanılmış hakkın istisnasını teşkil eden bu durum karşısında 5841 sayılı Yasa hükümleri uyarınca davanın reddine ilişkin olarak kurulan hükmün, verildiği tarih itibariyle doğru olduğu düşünülse ve ayrıca Anayasanın 153. maddesine göre iptal kararı geriye yürümez ise de 10.03.1969 gün ve 1/3 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararının gerekçe bölümünde belirtildiği üzere iptal, kesin şekilde çözüme bağlanmış uyuşmazlıkları etkilemez ve henüz anlaşmazlık hali devam ediyorsa iptalin kapsamına girer. Bu durumda davanın hak düşürücü süreden reddine ilişkin kurulan kararın Anayasa Mahkemesinin anılan iptal kararından sonra doğru olduğu söylenemez. Zira, kamu düzeninin söz konusu olduğu bütün haller istisnanın kapsamına girer.

Hal böyle olunca, Anayasa Mahkemesinin iptal kararı sonucu oluşan durumun eldeki maddi anlamda kesinleşmemiş ve derdest olan davaya da uygulanması zorunlu olup, kamu malları ile ilgili davalar aynı zamanda kamu düzeni ilkesini de içermektedirler. Bu nedenle mahkemece, yukarıda açıklanan ilkeler doğrultusunda Anayasa Mahkemesinin iptal kararından sonra oluşan yeni yasal durum dikkate alınarak, inceleme yapılıp sonuca ulaşılması gerektiğinde kuşku bulunmamaktadır.

Somut olayda; işin esasının ve dava konusu taşınmazın, 28.11.1997 tarih 5/3 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararıyla belirlenen veya belirlenecek olan kıyı kenar çizgisine göre değerlendirilmesi, ondan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmek üzere hüküm bozulmalıdır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı Hazine vekilinin yerinde görülen temyiz itirazlarının kabulüyle hükmün 6100 sayılı HMK.nun Geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK.nun 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, HUMK.nun 388/4. (HMK m.297/ç) ve HUMK.nun 440/I maddeleri gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine 15.10.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/1768, Karar No: 2019/2994, Tarih: 15.05.2019

**1. Hukuk Dairesi         2018/1768 E.  ,  2019/2994 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ ... HUKUK DAİRESİ

DAVA TÜRÜ : TAPU İPTALİ VE TESCİL

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil davası sonunda, yerel mahkemece davanın davacı ... yönünden davanın feragat nedeniyle reddine, davacı ... yönünden işlemden kaldırılan dosyanın süresinde yenilenmediği gerekçesiyle davanın açılmamış sayılmasına, davalı ... San. Tic Ltd Şti. aleyhine açılan davanın mirasçı olmaması nedeniyle husumet yokluğundan reddine, davalı ... aleyhine açılan davanın ise temlikin muvazaalı olduğu gerekçesiyle kabulüne ilişkin verilen karara karşı davalı ... vekilinin yaptığı istinaf başvurusunun Bölge Adliye Mahkemesinde esastan reddine ilişkin olarak verilen karar davalı ... vekili tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi ... 'ün raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Davacılar, mirasbırakan ...'ın ... ada ... parsel sayılı taşınmazını kızı olan davalı ...'ye, ...'nin de diğer davalı ... San. Tic Ltd Şti.'ye temlik ettiğini, işlemin mirasçıdan mal kaçırma amaçlı ve muvazaalı olduğunu ileri sürerek tapu kaydının iptali ile miras payları oranında adlarına tescil istemişler, yargılama aşamasında davacılar vekili, davacı ... yönünden davasından feragat etmiştir.

Davalı ..., satışın gerçek olduğunu, bedelin miras bırakana elden ödendiğini, paraya ihtiyaç duyması nedeniyle bir kısım payını diğer davalı ... San. Tic Ltd Şti.'ye sattığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... San. Tic Ltd Şti., taşınmazı bedeli karşılığında aldığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davacı ... yönünden davanın feragat nedeniyle reddine, davacı ... yönünden işlemden kaldırılan dosyanın süresinde yenilenmediği gerekçesiyle davanın açılmamış sayılmasına, davalı ... San. Tic Ltd Şti. aleyhine açılan davanın mirasçı olmaması nedeniyle husumet yokluğundan reddine, davalı ... aleyhine açılan davanın ise temlikin muvazaalı olduğu gerekçesiyle kabulüne ilişkin olarak verilen karara karşı davalı ... vekilinin yaptığı istinaf başvurusu Bölge Adliye Mahkemesinde esastan reddedilmiş, HMK'nun 353/1-b-2. bendi uyarınca pay, harç ve vekalet ücreti yönünden hüküm ortadan kaldırılarak yeniden hüküm kurulmuştur.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden; 1934 doğumlu mirasbırakan ...’ın 14.06.2014 tarihinde ölümü ile geride mirasçı olarak çocukları olan davacılar ..., kendisinden önce ölen kızı ...’nın çocukları davacılar ..., ..., dava dışı ..., ..., ... ile kızı olan davalı ...’yi bıraktığı, mirasbırakanın maliki olduğu ... ada ... parseldeki 97/780 payını (388/3120) 11.05.2011 tarihinde, taşınmazda 97/1040 (291/3120) pay ile paydaş olan davalı ...’ye satış suretiyle temlik ettiği, ...’ye vekaleten dava dışı ... ’nın da 679/3120 payın, 47239/302640 payını üzerinde bırakarak 4/65 payını davalı ... San. Tic Ltd Şti.'ye temlik ettiği anlaşılmaktadır.

Bilindiği üzere; uygulamada ve öğretide "muris muvazaası" olarak tanımlanan muvazaa, niteliği itibariyle nisbi (mevsuf-vasıflı) muvazaa türüdür. Söz konusu muvazaada miras bırakan gerçekten sözleşme yapmak ve tapulu taşınmazını devretmek istemektedir. Ancak mirasçısını miras hakkından yoksun bırakmak için esas amacını gizleyerek, gerçekte bağışlamak istediği tapulu taşınmazını, tapuda yaptığı resmi sözleşmede iradesini satış veya ölünceye kadar bakma sözleşmesi doğrultusunda açıklamak suretiyle devretmektedir.

Bu durumda, yerleşmiş Yargıtay içtihatlarında ve 01.04.1974 tarihli 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında açıklandığı üzere görünürdeki sözleşme tarafların gerçek iradelerine uymadığından, gizli bağış sözleşmesi de Türk Medeni Kanunu'nun (TMK) 706., Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) 237. (Borçlar Kanunu'nun (BK) 213.) ve Tapu Kanunu'nun 26. maddelerinde öngörülen şekil koşullarından yoksun bulunduğundan, saklı pay sahibi olsun veya olmasın miras hakkı çiğnenen tüm mirasçılar dava açarak resmi sözleşmenin muvazaa nedeni ile geçersizliğinin tespitini ve buna dayanılarak oluşturulan tapu kaydının iptalini isteyebilirler.

Hemen belirtmek gerekir ki; bu tür uyuşmazlıkların sağlıklı, adil ve doğru bir çözüme ulaştırılabilmesi, davalıya yapılan temlikin gerçek yönünün diğer bir söyleyişle miras bırakanın asıl irade ve amacının duraksamaya yer bırakmayacak biçimde ortaya çıkarılmasına bağlıdır. Bir iç sorun olan ve gizlenen gerçek irade ve amacın tespiti ve aydınlığa kavuşturulması genellikle zor olduğundan bu yöndeki delillerin eksiksiz toplanılması yanında birlikte ve doğru şekilde değerlendirilmesi de büyük önem taşımaktadır. Bunun için de ülke ve yörenin gelenek ve görenekleri, toplumsal eğilimleri, olayların olağan akışı, mirasbırakanın sözleşmeyi yapmakta haklı ve makul bir nedeninin bulunup bulunmadığı, davalı yanın alım gücünün olup olmadığı, satış bedeli ile sözleşme tarihindeki gerçek değer arasındaki fark, taraflar ile mirasbırakan arasındaki beşeri ilişki gibi olgulardan yararlanılmasında zorunluluk vardır.

Öte yandan, muvazaa iddiasına dayalı davalarda mirasbırakanın kastının açık bir şekilde saptanması gerekmektedir. Bu kapsamda HMK'nun 190. maddesi ve TMK'nun 6. maddesi gereğince herkes iddiasını ispatla mükelleftir.

Öte yandan, muvazaa iddiasına dayalı davalarda mirasbırakanın kastının açık bir şekilde saptanması gerekmektedir. Bu kapsamda HMK'nun 190. maddesi ve TMK'nun 6. maddesi gereğince herkes iddiasını ispatla mükelleftir.

Somut olaya gelince, davacı taraf tanık göstermemiş, mevcut delillerle de muvazaa iddiası kanıtlanmış değildir.

Öte yandan, bölge adliye mahkemesi her ne kadar davacıların herhangi bir delili yok ise de davalı ...’nin cevap dilekçesinde annesinin ölümünden sonra davacıların pay devri için kendisine baskı uyguladıklarını, buna dayanamadığından davacıların payının devri için tapu müdürlüğüne gittiklerini, ancak masraflardan dolayı davacıların devir işleminden vazgeçtikleri şeklindeki beyanının muvazaa iddiasını kabul anlamına geldiğini gerekçe yapmışsa da bu beyanın muvazaa iddiasını kabul şeklinde yorumlanamayacağı açıktır.

Hâl böyle olunca, davanın reddine karar verilmesi gerekirken, delillerin takdirinde yanılgıya düşülerek, yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.

Davalı ... vekilinin değinilen yön itibariyle yerinde bulunan temyiz itirazlarının kabulü ile 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 373/1.maddesi uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA , İlk Derece Mahkemesi kararının yukarıda yazılı nedenlerden dolayı 6100 sayılı HMK’nın 371/1-a maddesi uyarınca BOZULMASINA, dosyanın kararı veren ... 6. Asliye Hukuk Mahkemesi’ne, kararın bir örneğinin ... Bölge Adliye Mahkemesi 2.Hukuk Dairesi’ne gönderilmesine, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 15.05.2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.