muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/2457, Karar No: 2024/6210, Tarih: 21.05.2024

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, tarafların kat maliki oldukları ana gayrimenkulde bağımsız bölümlerin arsa paylarının değerleriyle orantılı olup olmadığının tespiti ile yeni arsa paylarının tapu siciline tesciline ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 634 sayılı Kanun'un 3 üncü maddesi.

3. Değerlendirme

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Dava konusu ana gayrimenkulde 1991 yılında kat irtifakı ve 2010 yılında ise kat mülkiyetinin tesis edildiği hususunda uyuşmazlık yoktur.

3. Her ne kadar dosya içindeki tapu kayıtlarından davacının arsa payı belirleme aşamasında malik olmadığı anlaşılmakta ise de bilirkişi raporlarının davanın kabulü için yeterli somut veri içermediği gözetilerek davanın reddine karar verilmesi yerindedir.

4. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukukî ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davacılar vekilinin yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davacılardan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

21.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/2634, Karar No: 2010/1868, Tarih: 08.03.2010

**5. Ceza Dairesi         2006/2634 E.  ,  2010/1868 K.**

**"İçtihat Metni"**

Reşit olmayan kimseyi rızasıyla kaçırıp alıkoyma, ırza geçme ve şartlı tehdit suçlarından sanık ...’nun yapılan yargılanması sonunda; atılı reşit olmayan kimseyi rızasıyla kaçırıp alıkoyma ve şartlı tehdit suçlarından beraetine, ırza geçme eyleminin ise reşit olmayan mağdure ile rızasıyla cinsi münasebette bulunma suçunu oluşturduğunun kabulüyle mahkümiyetine dair, ... 3. Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 14.04.2005 gün ve 2004/181 Esas, 2005/94 Karar sayılı hükümlerin süresi içinde Yargıtay'ca incelenmesi katılan vekili tarafından istenilmiş olduğundan dava evrakı C.Başsavcılığından tebliğname ile daireye gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:

Sanığa isnat olunan reşit olmayan kimseyi rızasıyla kaçırıp alıkoyma ve şartlı tehdit suçlarının tabi olduğu kanun maddesinde öngörülen cezaların tutarına nazaran 765 sayılı TCK.nun 102/4. maddesinde belirtilen 5 yıllık asli zamanaşımına tabi olduğu, sanığın sorgusunun yapıldığı 23.06.2004 ve 21.07.2004'den inceleme tarihine kadar bu sürenin gerçekleştiği anlaşıldığından 5237 sayılı TCK.nun 7/2 ile 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gözetilmek suretiyle hükümlerin CMUK.nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden sanık hakkında açılan kamu davalarının aynı Kanunun 322 ve 5271 sayılı CMK.nun 223/8. maddeleri uyarınca zamanaşımı nedeniyle DÜŞMESİNE,

Sanık hakkında reşit olmayan mağdure ile rızasıyla cinsi münasebette bulunma suçundan kurulan hükmün temyiz incelemesine gelince;

5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 7. maddesinde "zaman bakımından uygulama" 5252 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun 9. maddesinde ise " lehe olan hükümlerin uygulanmasında usul" kurallarının düzenlenmesi, ayrıca 5252 sayılı Kanunun 12. maddesinde ise 765 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun yürürlükten kaldırılması, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu ve bu Kanunların hükümden sonra 01.06.2005 tarihinde yürürlüğe girmiş bulunması karşısında;

5237 sayılı Kanunun 7 ve 5252 sayılı Kanunun 9. maddeleri uyarınca, sanığın hukuki durumunun 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu hükümleri ile 08.02.2008 tarihinde yayımlanarak yürürlüğe giren 5728 sayılı Kanunun 562. maddesinin 1. fıkrası ile yapılan değişiklikler de nazara alınarak yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, katılan vekilinin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görülmüş olduğundan sair yönleri incelenmeyen hükmün 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi de gözetilerek CMUK.nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 08.03.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/18820, Karar No: 2014/18112, Tarih: 09.12.2014

**17. Hukuk Dairesi         2014/18820 E.  ,  2014/18112 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki davada ... Asliye Hukuk, ... 1. Asliye Hukuk ve ... Asliye Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Dava, davaname ile açılan nüfus kaydında yaş tashihi istemine ilişkindir.

Yargı yeri belirlenmesini gerektiren sebepler 6100 sayılı HMK'nin 21. maddesinde “(1) Aşağıdaki hâllerde, davaya bakacak mahkemenin tayini için yargı yeri belirlenmesi yoluna başvurulur:

a) Davaya bakmakla görevli ve yetkili mahkemenin davaya bakmasına herhangi bir engel çıkarsa.

b) İki mahkeme arasında yargı çevrelerinin sınırlarının belirlenmesi konusunda bir tereddüt ortaya çıkarsa.

c) İki mahkeme de görevsizlik kararı verir ve bu kararlar kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleşirse.

ç) Kesin yetki hâllerinde, iki mahkeme de yetkisizlik kararı verir ve bu kararlar kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleşirse” şeklinde düzenlenmiştir.

Dosya kapsamından, davanın ... Asliye Hukuk Mahkemesinde açıldığı, ... Asliye Hukuk Mahkemesince, ilgilinin yerleşim yerinin ...olduğu belirtilerek yetkisizlik yönünde hüküm kurulduğu, dosyanın gönderildiği ... Asliye Hukuk Mahkemesince, ilgilinin ... ili ... ilçesinde ikamet ettiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verildiği ve son olarak dosyanın gönderildiği ... Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından, ilgilnin ...’ta ikamet etmediği ve adrese dayalı nüfus

kayıt sitemindeki adresinin ... olduğundan bahisle yetkisizlik kararı verilerek dosyanın mercii tayini için Dairemize gönderildiği anlaşılmaktadır.

Yargı yeri belirlenebilmesi için, mahkemelerce verilmiş ve kesinleşmiş olan iki ayrı görevsizlik veya iki ayrı yetkisizlik kararının bulunması gerektiğinden ve bu anlamda yukarıda bentlerde sayılan şekilde verilmiş karşılıklı iki ayrı yetkisizlik yada görevsizlik kararı bulunmadığı anlaşıldığından, yargı yeri belirleme koşulları oluşmayan dosyanın mahalline iadesine karar verilmiştir.

SONUÇ: Bu aşamada yargı yeri belirleme koşulları bulunmayan dosyanın mahalline GÖNDERİLMESİNE 09.12.2014 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/4018, Karar No: 2018/9164, Tarih: 11.09.2018

**2. Ceza Dairesi         2016/4018 E.  ,  2018/9164 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık, iş yeri dokunulmazlığını bozma, kamu malına zarar verme

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

1-Suça sürüklenen çocuk hakkında hırsızlık ve iş yeri dokunulmazlığını bozma suçlarından kurulan hükümlere yönelik temyiz isteminin incelenmesinde;

Yapılan duruşmaya, toplanan delillere, gerekçeye, hakimin kanaat ve takdirine göre temyiz itirazları yerinde olmadığından reddiyle hükümlerin istem gibi ONANMASINA,

2-Suça sürüklenen çocuk hakkında kamu malına zarar verme suçundan kurulan hükme yönelik temyiz isteminin incelenmesine gelince;

Suça sürüklenen çocuğun eylemine uyan 5237 sayılı TCK'nın 152/1-a ve 31/2. maddelerinde tanımlanan kamu malına zarar verme suçu için öngörülen cezaların türü ve üst sınırına göre, zamanaşımı süresi bakımından, 5237 sayılı Yasa'nın 152/1-a maddesinde 28/06/2014 tarih ve 6545 sayılı Yasa ile değişiklik yapılmasından sonraki halinin suça sürüklenen çocuk yararına olması ve suça sürüklenen çocuğun 10/01/2013 tarihli eylemi ile ilgili TCK’nın 66/1-e ve 66/2. maddelerinde belirtilen 4 yıllık asli dava zamanaşımı süresinin zamanaşımını en son kesen işlem olan 30.01.2014 tarihli mahkumiyet karar tarihinden inceleme tarihine kadar geçmiş bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuk müdafiiinin temyiz itirazları bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenle BOZULMASINA, bozma nedeni yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 5320 sayılı Yasanın 8.maddesi uyarınca halen yürürlükte bulunan, 1412 sayılı CMUK'un 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak, suça sürüklenen çocuk hakkında açılan kamu davasının 5271 sayılı CMK'nın 223/8.maddesi gereğince DÜŞÜRÜLMESİNE, 11.09.2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/4506, Karar No: 2019/2698, Tarih: 08.05.2019

**4. Hukuk Dairesi         2018/4506 E.  ,  2019/2698 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacılar ... ve ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... aleyhine 10/06/2015 gününde verilen dilekçe ile araç mülkiyetinin tespiti istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın reddine dair verilen 14/04/2016 günlü kararın Yargıtayca incelenmesi davacılar vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, araç mülkiyetinin tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacılar vekili, davacıların kardeş olduklarını ve davacılardan ...’ın araç kiralama işi ile uğraştığını, davacılardan ...’a ait olan .... plakalı aracın diğer davacı ... tarafından davalılardan . ...’a kiralandığını ancak kira süresi bitmesine rağmen davalılardan ...’ın aracı teslim etmediğini, davacılardan ...’ın araç üzerinde bulunan GPS sisteminden aracın yerini tespit ettiğini ve yaptığı araştırmada aracın davacılardan ... adına düzenlenen sahte kimlik ve plaka değişikliği talebi ile davalılardan ...’a satıldığını ve araç plakasının da ....olarak değiştiğini tespit ettiğini, bunun üzerine davacılar tarafından suç duyurusunda bulunulduğunu, yapılan soruşturma sırasında dava konusu aracın yediemin sıfatıyla davacılardan ...’a teslim edildiğini, buna rağmen aracın sigorta ve kasko işlemlerinin yaptırılamamsı nedeniyle davacılardan ...’ın tasarruf hakkının kısıtlandığını, davacılardan ...’ın aracı kiralayamaması nedeniyle maddi zarara uğradığını ve ticari itibarının zedelendiğini belirterek ...plakalı aracın mülkiyetinin davacılardan ...’a ait olduğunun tespitini, davacılardan ... yönünden oluşan maddi ve manevi zararın davalılardan ...’dan tahsilini talep etmiştir.

Davalılardan .... davaya cevap vermemiş, duruşmalara da katılmamıştır.

Davalılardan ... vekili, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, ön inceleme duruşmasında davalılardan.... aleyhine açılan dava tefrik edilerek mahkemenin başka bir esasına kaydedilmiş ve yapılan yargılama sonunda, dava konusu aracın kiralanmak suretiyle davacıların elinde rıza ile çıktığı, davalı ...’un emin sıfatıyla zilyetten aracı satın aldığı, soruşturma dosyası kapsamı itibarıyla davalının aracı satın alırken davacıları zarara uğratmak kastıyla hareket ettiğine dair somut delil bulunmadığı, bu haliyle davalının iyiniyetli olduğu, davanın davacı lehine sonuçlanabilmesi için iyiniyetli davalı tarafından satış bedeli olarak ödenen miktarın davalıya verilmesi gerektiği, davacılara verilen kesin süreye rağmen satış bedelinin mahkeme veznesine depo edilmediği gerekçesiyle davacılardan ... yönünden davanın reddine,

davacılardan ... yönünden araç mülkiyetinin tespiti davası açmakta hukuki yararı bulunmadığı gerekçesiyle davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Dosya kapsamından, dava konusu aracın davacılardan ... adına düzenlenen sahte kimlikle satılması olayıyla ilgili olarak .... Cumhuriyet Başsavcılığının 2017/4784 soruşturma sayılı dosyası ile soruşturma başlatıldığı, yapılan soruşturma sonunda davalı ... hakkında dolandırıcılık suçundan kamu davası açıldığı, davanın ... 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2019/191 esas sayılı dosyasıyla halen derdest olduğu anlaşılmaktadır.

6098 sayılı TBK’nın 74. maddesi uyarınca hukuk hakimi, ceza mahkemesinin beraat kararı ile bağlı değil ise de hem ilmi, hem de kökleşmiş yargı kararlarında ceza mahkemesince belirlenen maddi olgunun hukuk hakimini bağlayacağı kabul edilmektedir. Dava konusu olayın özelliği sebebiyle ceza yargılamasının sonucu beklenilmeli ve tüm kanıtlar birlikte değerlendirilerek varılacak sonuca göre bir karar verilmelidir. Mahkemece açıklanan yönler gözetilmeyerek, yerinde olmayan gerekçe ile yazılı biçimde karar verilmiş olması, usul ve yasaya uygun olmadığından kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, bozma nedenine davacıların diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 08/05/2019 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/21439, Karar No: 2016/1332, Tarih: 28.01.2016

**5. Hukuk Dairesi         2015/21439 E.  ,  2016/1332 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara 27. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 02/10/2014

NUMARASI : 2013/56-2014/382

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılarak yıkılan yapı ve ağaç bedelinin tahsili davasının kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca DÜZELTİLEREK ONANMASI hakkında Daireden çıkan kararı kapsayan 01.06.2015 gün ve 2015/547 Esas - 2015/12000 Karar sayılı ilama karşı davacı vekilince verilen dilekçe ile karar düzeltilmesi istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R -

Kamulaştırmasız el atılarak yıkılan yapı ve ağaç bedelinin tahsili istemine ilişkin davanın kabulüne dair mahkemece verilen karar, davalı idare vekilinin temyizi üzerine Dairemizce düzeltilerek onanmış, bu karara karşı davacı vekilince karar düzeltme isteminde bulunulmuştur.

13.03.2015 gün ve 29294 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan Anayasa Mahkemesinin 13.11.2014 gün ve 2013/95-2014/176 sayılı kararı uyarınca vekalet ücretinin de nispi olması gerektiğinden, davacı vekilinin karar düzeltme isteminin kabulü ile Dairemizin 01.06.2015 gün ve 2015/547-12000 sayılı ilamının kaldırılmasına karar verildikten sonra yapılan incelemede;

Dava, kamulaştırmasız el atılarak yıkılan yapı ve ağaç bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilimiş, hüküm, davalı idare vekilince temyiz edilmiştir.

Bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Dava konusu yapılara resmi birim fiyatları esas alınıp yıpranma payıda düşülerek, ağaçlara ise yaş, cins ve verim durumları dikkate alınmak suretiyle değer biçilmesinde ve alınan rapor uyarınca davanın kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Bu nedenle davalı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde değildir. Ancak;

13.03.2015 gün ve 29294 Sayılı Resmi Gazete de yayımlanan Anayasa Mahkemesinin 13.11.2014 gün ve 2013/95-2014/176 sayılı karar ile;

6487 sayılı Yasanın 21. maddesi ile 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun başlığı ile birlikte değiştirilen geçici 6. maddesinin 13. fıkrası "09.10.1956 ile 04.11.1983 tarihlerini kapsayan dönemde oluşan mağduriyetlerin giderilmesi amacıyla getirilen ve malikler aleyhine bir takım hükümler içeren bu istisnai düzenlemenin 04.11.1983 tarihinden sonraki dönem içinde uygulanmasının hukuk güvenliğini zedeleyeceği"gerekçesiyle Anayasanının 2. ve 35. maddelerine aykırı bulunarak iptal edilmiş olup, 04.11.1983 tarihinden sonra fiilen el atılan taşınmazla ilgili davada mahkemece nispi harç ve nispi vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğinden,

1-Gerekçeli kararın hüküm fıkrasının harca ilişkin (3) numaralı bendinin karardan tümü ile çıkartılmasına, yerine (Alınması gereken 3483,21 TL nispi ilam harcından peşin alınan 906,20 TL harcın mahsubu ile bakiye 2.577,01 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye gelir olarak kaydına, davacı tarafından karşılanan 906,20 TL harcın da davalıdan alınarak davacıya verilmesine)

1-Gerekçeli kararın hüküm fıkrasının harca ilişkin (3) numaralı bendinin karardan tümü ile çıkartılmasına, yerine (Alınması gereken 3483,21 TL nispi ilam harcından peşin alınan 906,20 TL harcın mahsubu ile bakiye 2.577,01 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye gelir olarak kaydına, davacı tarafından karşılanan 906,20 TL harcın da davalıdan alınarak davacıya verilmesine)

2-Gerekçeli kararın hüküm fıkrasının 4.bendindeki (1.500,00 TL) ibaresinin çıkartılmasına, yerine ( 5.909,00 TL nispi ) ibaresinin yazılmasına,

Hükmün böylece DÜZELTİLEREK ONANMASINA, davacıdan peşin alınan karar düzeltme harcının istenildiğinde iadesine, davalı idareden peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine ve peşin alınan temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, 28/01/2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/9480, Karar No: 2017/16501, Tarih: 27.11.2017

**3. Hukuk Dairesi         2016/9480 E.  ,  2017/16501 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK (TİCARET) MAHKEMESİ

Taraflar arasındaki ortaklıktan çıkarılma davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı, davalı ile pansiyon ve kafeterya işlettiklerini , kendisinin % 60 , davalının % 40 pay sahibi olduğunu, 08/06/2010 tarihinden beri ortak olduklarını, vergi ve giderleri kendisinin karşıladığını,davalının işyerine bile gelmediğini, davalının kullandığı krediyi bile kendisinin ödediğini ,muhasebe bürosunun kendisine bilgi vermediğini ileri sürerek davalının haklı sebeple şirket ortaklığından çıkarılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir .

Davalı, davacının tasfiyeyi istemesi gerektiğini belirterek, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece; davanın kabulüne, davalının haklı nedenlerle ortaklıktan çıkarılmasına, adi ortaklığın feshine karar verilmiş; hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Adi ortaklık sözleşmesi, iki yada daha fazla kişinin emeklerini ve mallarını ortak bir amaca erişmek üzere birleştirmeyi üstlendikleri sözleşmedir. (TBK. 620/1 md.)

Adi ortaklık ilişkisi, TBK'nun 639.maddesinde sayılan sona erme sebeplerinden birinin gerçekleşmesi ile sona erer. Bu şekilde ortaklığın sona ermesinin başlıca iki sonucu ortaya çıkar. Bunlardan ilki, yöneticilerin görevlerinin sona ermesi, diğeri de ortaklığın tasfiyesidir.

Somut olayda davacı , tek ortağı olan davalının ortaklıktan çıkarılmasını talep ettiğine göre, bu talep doğal olarak ortaklığın feshi ve tasfiyesini de kapsamaktadır .

Tasfiye, ortaklığın bütün malvarlığının belirlenip, ortakların birbirleri ile alacak verecek ve ortaklıktan doğan tüm ilişkilerinin kesilmesi yoluyla ortaklığın sonlandırılması, malların paylaşılması ya da satış yoluyla elden çıkarılmasıdır. Diğer bir anlatımla tasfiye memuru tarafından yapılacak bir arıtma işlemi olup; hesap ve işlemlerin incelenip, bir bilanço düzenlenerek, ortaklığın aktif ve pasifi arasındaki farkı ortaya koymaktır.

Tasfiye usulünü düzenleyen Türk Borçlar Kanununun 644.maddesine göre; "Ortaklığın sona ermesi hâlinde tasfiye, yönetici olmayan ortaklar da dâhil olmak üzere,

bütün ortakların elbirliğiyle yapılır. Ancak, ortaklık sözleşmesinde, ortaklardan biri tarafından kendi adına ve ortaklık hesabına belirli bazı işlemlerin yapılması öngörülmüşse, bu ortak, ortaklığın sona ermesinden sonra da o işlemleri tek başına yapmak ve diğerlerine hesap vermekle yükümlüdür.

Ortaklar, tasfiye işlerini yürütmek üzere tasfiye görevlisi atayabilirler. Bu konuda anlaşamamaları hâlinde, ortaklardan her biri, tasfiye görevlisinin hâkim tarafından atanması isteminde bulunabilir.

bütün ortakların elbirliğiyle yapılır. Ancak, ortaklık sözleşmesinde, ortaklardan biri tarafından kendi adına ve ortaklık hesabına belirli bazı işlemlerin yapılması öngörülmüşse, bu ortak, ortaklığın sona ermesinden sonra da o işlemleri tek başına yapmak ve diğerlerine hesap vermekle yükümlüdür.

Ortaklar, tasfiye işlerini yürütmek üzere tasfiye görevlisi atayabilirler. Bu konuda anlaşamamaları hâlinde, ortaklardan her biri, tasfiye görevlisinin hâkim tarafından atanması isteminde bulunabilir.

Tasfiye görevlisine ödenecek ücret, sözleşmede buna ilişkin bir hüküm veya ortaklarca oybirliğiyle verilmiş bir karar yoksa tasfiyenin gerektirdiği emek ile ortaklık malvarlığının geliri göz önünde tutularak hâkim tarafından belirlenir ve ortaklık malvarlığından, buna imkân bulunamazsa, ortaklardan müteselsilen karşılanır.

Tasfiye usulüne veya tasfiye sonucunda her bir ortağa dağıtılacak paya ilişkin olarak doğabilecek uyuşmazlıklar, ilgililerin istemi üzerine hâkim tarafından çözüme bağlanır.".Aynı yasanın kazanç ve zararın paylaşımı başlıklı 643. maddesinde ise "Ortaklığın borçları ödendikten ve ortaklardan her birinin ortaklığa verdiği avanslar ile ortaklık için yaptığı giderler ve koymuş olduğu katılım payı geri verildikten sonra bir şey artarsa, bu kazanç, ortaklar arasında paylaşılır.

Ortaklığın, borçlar, giderler ve avanslar ödendikten sonra kalan varlığı, ortakların koydukları katılım paylarının geri verilmesine yetmezse, zarar ortaklar arasında paylaşılır." hükmü yer almaktadır. Katılım payı olarak bir şeyin mülkiyetini koyan ortak, ortaklığın sona ermesi üzerine yapılacak tasfiye sonucunda, o şeyi olduğu gibi geri alamaz; ancak koyduğu katılım payına ne değer biçilmişse, o değeri isteyebilir. Bu değer belirlenmemişse, geri alma, o şeyin katılım payı olarak konduğu zamandaki değeri üzerinden yapılır.( TBK' nun 642. md.)

Keza, aynı yasanın kazanç ve zarara katılma başlıklı 623. maddesine göre de; "Sözleşmede aksi kararlaştırılmamışsa, her ortağın kazanç ve zarardaki payı, katılım payının değerine ve niteliğine bakılmaksızın eşittir.

Sözleşmede ortakların kazanç veya zarara katılım paylarından biri belirlenmişse bu belirleme, diğerindeki payı da ifade eder.

Bir ortağın zarara katılmaksızın yalnız kazanca katılacağına ilişkin anlaşma, ancak katılma payı olarak yalnızca emeğini koymuş olan ortak için geçerlidir." hükmünü ihtiva etmektedir.

Mahkemece yapılacak iş; yukarıdaki yasa hükümlerine göre, öncelikle taraflardan anlaşarak tasfiye memuru belirlemelerini istemek; bu konuda anlaşamamaları halinde ise hakim tarafından tasfiye işlemini gerçekleştirecek (ortaklığın faaliyet alanına göre konusunda uzman bir veya üç kişiyi) tasfiye memuru olarak resen atamak olmalıdır.

Bundan sonra ise, tasfiye işlemleri; hakim tarafından öngörülecek üçer aylık (uyuşmazlığın mahiyetine göre süreler uzatılıp kısaltılabilir) dönemlerde tasfiye memuru tarafından 3 aşamada gerçekleştirilmelidir.