muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2007/9114, Karar No: 2007/11578, Tarih: 04.10.2007

**(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2007/9114 E.  ,  2007/11578 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 1.7.2002 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali tescil ve alacak istenmesi üzerine bozma ilamına da uyularak yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 21.2.2007 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi taraf vekillerince istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Davada, yanlar arasındaki 29.5.1995 tarihli “İnşaat Şantiye Şefliği” başlıklı sözleşmeye dayanılarak 31.9.1998-30.4.1999 tarihleri arasında ödenmeyen şantiye şefliği alacağı 2 milyar lira ile “İnşaat Satış Vaadi” başlıklı sözleşmeye dayanılarak da olanaklı ise binanın 23 numaralı bağımsız bölüm tapusunun hak edilen hisse oranında tescili, aksi halde satış vaadi sözleşmesine konu 23 ve 53 numaralı bağımsız bölümler bedellerinin dava tarihinden geçerli faizi ile birlikte tahsili istenmiştir.

Davalılar adi yazılı yapılan sözleşmenin geçersiz olduğunu, davacının şantiye şefliğinden kaynaklanan alacağını, sözleşme hükümlerine göre isteyebileceğini, açılan davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece dava zamanaşımı nedeniyle reddedilmiş, hüküm davacının temyizi üzerine Dairemizce bozulmuştur.

Yargıtay bozmasından sonra mahkeme istekle ve bilirkişi raporu ile bağlı kalarak davacının şantiye şefliği alacağı 2 milyar lira ve taşınmazların bedeli olarak bilirkişilerin bulduğu meblağdan 1 milyar lira olmak üzere 3 milyar liranın dava tarihinden geçerli faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar vermiştir.

Hükmü taraflar temyiz etmiştir.

Hükmüne uyulan Dairemiz ilamında vurgulandığı üzere, davacı yanın dayandığı “İnşaat Satış Vaadi” başlıklı 29.5.1995 günlü sözleşme tapudan mülkiyet naklini gerektiğinden geçersizdir. Bu nedenle geçersiz sözleşmeye dayanılarak tescil talep edilemeyeceğinden mahkemece bu istemin reddi doğrudur. Ancak, taraflar geçersiz sözleşme sebebiyle karşı yanın mal varlığına geçirdiği değerlerin iadesini sebepsiz zenginleşme hükümlerine dayanarak isteyebilir. Bu kural Borçlar Kanununun 61/I.maddesinde “haklı bir sebep olmaksızın aharın zararına mal iktisap eden kimse onu iadeye mecburdur” hükmüyle ifadesini bulmuştur. İadenin konusu ise sebepsiz zenginleşenin iade anında mal varlığındaki haksız çoğalan miktardır. İade anı ise, nedensiz zenginleşenin mevcudundaki çoğalmanın geri istendiği yani, iade için temerrüde düşürüldüğü an olacaktır.

Davacı 3.4.2002 tarihli ihtarında iade talebinde bulunarak davalıları temerrüde düşürdüğünden 53 numaralı bağımsız bölüm bedelinin keşif yapılarak bilirkişiye bu tarih itibariyle hesaplatması gerekir. Öte yandan, sözleşmenin 5.maddesinde “23 numaralı bağımsız bölüme ait satış bedelini yapının gerçekleşmesi ile orantılı olarak aylık taksitler halinde yapılacak ve tüm yapının tamamlanması ile borç bitecektir.” hükmü bulunduğundan davacı da şantiye şefliği görevini 30.4.1999 tarihinde sona erdirdiğinden 23 numaralı bağımsız bölümün bu tarihte getirildiği fiziki seviye bulunmalı, bu fiziki seviye iadenin istendiği 3.4.2002 tarihindeki bedele oranlanmalı davacının 23 numaralı alacağı bu şekilde hesaplanmalıdır.

Bundan ayrı, davacının şantiye şefliğinden alacağı ücretin ne olacağı sözleşmenin 9.maddesinde hükme bağlandığından 31.9.1998-30.4.1999 tarihleri arasındaki şantiye şefliği ücretinin tarafların serbest iradeleri ile kararlaştırdıkları sözleşmenin bu hükmüne göre bulunması zorunludur.

Mahkemece tüm bu yönler bir yana bırakılarak alacağı sebepsiz zenginleşme ve sözleşme hükümlerine aykırı hesaplayan bilirkişi raporuna bağlı kalınmak suretiyle davanın yazılı şekilde kabulü doğru olmadığından karar bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda açıklanan nedenlerle taraflar yararına BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde yatırana iadesine, 4.10.2007 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/24851, Karar No: 2024/5213, Tarih: 14.05.2024

**7. Ceza Dairesi         2021/24851 E.  ,  2024/5213 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2019/819 E., 2020/258 K.

SUÇ : 1632 sayılı Askeri Ceza Kanunu'na aykırılık

HÜKÜM : İlk derece mahkemesi hükmünün kaldırılarak sanık hakkında mahkûmiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Bozma

İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 16. Ceza Dairesinin, 29.01.2020 tarihli ve 2019/819 Esas, 2020/258 Karar sayılı kararının, sanık tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde;

Anayasa'nın 40 ıncı maddesinin ikinci fıkrası, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (5271 sayılı Kanun) 34 üncü maddesinin ikinci fıkrası ve 232 nci maddesinin altıncı fıkrası gereğince, kararlar ve hükümlere karşı başvurulabilecek kanun yolları, süreleri, sürelerin ne zaman başlayacağı, başvuru mercii, şekli ve sonuçlarının kuşkuya yer vermeyecek şekilde ilgililere açıkça bildirilmesinin gerekmesi, anılan Kanun'un 294 üncü maddesinin birinci fıkrasında "Temyiz eden, hükmün neden dolayı bozulmasını istediğini temyiz başvurusunda göstermek zorundadır." şeklinde, 295 inci maddesinin birinci fıkrasında ise "Temyiz başvurusunda temyiz nedenleri gösterilmemişse temyiz başvurusu için belirlenen sürenin bitmesinden veya gerekçeli kararın tebliğinden itibaren yedi gün içinde hükmü temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesine bu nedenleri içeren bir ek dilekçe verilir." biçimde düzenlemeler bulunması, sanığın tefhim olunan hükme yönelik olarak sunmuş olduğu 10.02.2020 tarihli temyiz dilekçesinin hükmün hukûki yönüne ilişkin bir sebep içermemesi, kararın son bölümünde, temyiz başvurusunda hükmün neden dolayı bozulmasının istendiğine dair temyiz sebebi gösterilmesinin zorunlu olduğuna, gösterilmemesi halinde ise temyiz isteminin reddedilebileceğine dair bildirimi içeren ihtaratın yer almadığının anlaşılması karşısında; Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 17.03.2021 tarih ve 2019/9. MD-554 Esas ve 2021/117 Karar sayılı kararında belirtildiği üzere, hak kaybının önlenmesi bakımından sanığa yukarıda açıklanan ilkeler doğrultusunda yapılacak meşruhatlı tebligatla, tebliğden itibaren yedi günlük süre içerisinde, yasal düzenlemeye uygun şekilde temyiz nedenlerini bildirir ek dilekçe verebileceği, aksi halde sebep yokluğundan temyiz isteminin reddedileceği hususunda ihtar yapılmasının gerektiği anlaşılmakla;

Yukarıda belirtilen şekilde sanığa tebligatın yapıldığı tarihten itibaren 5271 sayılı Kanun'un 295 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca yedi günlük yasal süre içinde ek gerekçeli temyiz dilekçesi sunulmadığı takdirde temyiz talebinin reddedileceğine ilişkin ihtaratlı tebligat yapılarak buna ilişkin evrakın dosyaya konulması, sanığın süresi içerisinde gerekçeli olarak hükmü temyiz etmesi halinde temyiz dilekçesi ve buna ilişkin düzenlenecek olan ek tebliğname ile birlikte, gerekçeli temyiz isteminde bulunulmaması halinde ise mevcut haliyle incelenmek üzere yeniden Dairemize gönderilmesi için, dosyanın incelenmeksizin İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 16. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına İADESİNE, Oy birliğiyle, 14.05.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/12174, Karar No: 2019/5342, Tarih: 02.04.2019

**13. Ceza Dairesi         2018/12174 E.  ,  2019/5342 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇLAR : Hırsızlık, konut dokunulmazlığının ihlali

HÜKÜMLER : Mahkumiyet

Mahalli mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle dosya incelenerek, gereği düşünüldü:

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve hakimin takdirine göre; suçun suça sürüklenen çocuk tarafından işlendiğini kabulde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmış, diğer temyiz itirazları da yerinde görülmemiştir.

Ancak,

1-Suça sürüklenen çocuğun, müştekinin ikametinden 28.11.2013 tarihinde hırsızlık yaptıktan sonra 18.12.2013 tarihinde müştekinin ikametinden yeniden hırsızlık yaptığı ve 18.12.2013 tarihli olay nedeniyle Erbaa Asliye Ceza Mahkemesinin 2014/329 Esas sayılı dosyası ile ayrıca yargılama yapıldığı ve Yargıtay denetiminden geçerek kesinleştiğinin anlaşılması karşısında; her iki suçun arasında hukuki kesinti bulunmayıp, hukuki ve fiili irtibat bulunması nedeniyle kesinleşen dosyanın aslı yada onaylı örneğinin getirtilerek suça sürüklenen çocuğun aynı suç işleme icrası kapsamında katılana karşı farklı tarihlerde gerçekleştirdiği eylemleri nedeniyle 5237 sayılı TCK'nın 43. maddesinde düzenlenen zincirleme suç hükümleri uygulanıp kesinleşen mahkumiyete ilişkin ceza mahsup edilip sonuç cezanın belirlenmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi,

2-Konut dokunulmazlığını bozma suçuna ilişkin olarak, suça sürüklenen çocuğun, suç tarihinde 18 yaşını tamamlamamış olması ve daha önce hapis cezasına mahkum edilmediğinin anlaşılması karşısında; 5237 sayılı TCK’nın 50/3. maddesi gereğince, hükmedilen kısa süreli hapis cezasının aynı Kanunun 50/1. maddesinde öngörülen seçenek yaptırımlardan birine çevrilmesinde zorunluluk bulunduğunun gözetilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuk ... müdafiinin temyiz istemi bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükümlerin açıklanan nedenle isteme aykırı olarak BOZULMASINA, 02.04.2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/3727, Karar No: 2014/18424, Tarih: 23.09.2014

**12. Ceza Dairesi         2014/3727 E.  ,  2014/18424 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ağır Ceza Mahkemesi

Dava : 466 sayılı Kanun gereğince tazminat

Hüküm : Davaların reddi

Davacılar vekilinin 05.09.2012 tarihli dilekçeleri ile müvekkili davacıların bir suç soruşturması nedeniyle gözaltına alındıklarını, yapılan kovuşturma sonunda üzerlerine atılı suçtan takipsizlik kararı verildiğini belirterek 466 sayılı Kanun gereğince manevi tazminat istemine ilişkin açılan davaların mahkemece reddine ilişkin hükümler, davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Davacılar vekili, 05.09.2012 tarihli dilekçesi ile müvekkili olan davacıların 25.07.1994 ile 29.07.1994 tarihleri arasında "4’er gün" süre ile haksız olarak gözaltında kaldıklarını belirterek her bir davacı için 2.500 TL manevi tazminat talebinde bulunmuş,

Mahkemece yapılan yargılama (inceleme) sonunda, davaların reddine karar verilmiştir.

Tazminat davasının dayanağını oluşturan Diyarbakır Devlet Güvenlik Mahkemesi Cumhuriyet Başsavcılığının, 1994/5067 Soruşturma - 1994/544 Karar sayılı ceza dosyasının incelenmesinde; sanıkların (davacıların) terör örgütüne yardım ve yataklık etme suçundan, 25.07.1994 – 29.07.1994 tarihleri arasında gözaltında kaldıkları, yapılan soruşturma sonunda davacılar hakkında 10.08.1994 tarihinde kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği, kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildikten sonra, kararın sanıklara veya müdafilerine tebliğ edildiğine dair herhangi bir bilgi veya tebligat parçası bulunmamakta olup, davacıların 06.08.2012, 15.08.2012 ve 16.08.2012 tarihinde vermiş oldukları vekaletnamelere istinaden Av. ...’in başvurusu üzerine 23.08.2012 tarihinde kararın kesinleşmesi üzerine tazminat davasını açtığı anlaşılmıştır.

Davacılar hakkındaki tutuklama işlemi, 1 Haziran 2005 tarihinden önce gerçekleştiğinden 5320 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun'un 6. maddesine göre, davacıların tazminat talebi 466 sayılı Kanun Dışı Yakalanan veya Tutuklanan Kimselere Tazminat Verilmesi Hakkında Kanun hükümlerine tabi olacaktır.

466 sayılı Kanunun 2. maddesine göre de "verilen kararların kesinleştiği veya bu iddiaların mercilerince karara bağlandığı tarihten itibaren üç ay içinde" davaların açılması gerekmektedir.

466 sayılı Kanunun 2. maddesine göre de "verilen kararların kesinleştiği veya bu iddiaların mercilerince karara bağlandığı tarihten itibaren üç ay içinde" davaların açılması gerekmektedir.

Kanunda öngörülen 3 aylık sürenin, Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 23.03.2010 tarih ve 2009/256 esas, 2010/57 sayılı kararı ile, "kesinleşen kararların tebliğinden" itibaren başlayacağı kabul edilmiş, ancak, kesinleşmiş kararların tebliğini öngören bir kanuni düzenleme bulunmaması nedeniyle, kararının tebliğ edilmemesi halinde tazminat davasının hangi sürede açılacağı hususu belirtilen kararda tartışılmamış, Ceza Genel Kurulu'nun 6.5.2014 tarih ve 141-229 sayılı kararında da 466 sayılı Kanuna göre incelenen tazminat davasının usul ve yasaya uygun yapılan kesinleşmesinden itibaren her halükarda 10 yıl içinde eğer kesinleşmiş beraat kararı tebliğ edilmiş ise tebliğ tarihinden itibaren 3 ay içinde davanın açılması gerektiği kabul edilmiştir.

Bununla beraber ceza yargılaması sonunda verilen beraat hükümlerinin, hükümden sonra usulüne uygun olarak tebliğ edilememesi veya tebliğ edildiğine dair tebligat parçalarının dosyada bulunamaması gibi hallerde, kısaca zamanında kesinleştirilmeyen beraat veya kovuşturmaya yer olmadığına dair kararlarda tazminat davasının hangi sürede açılacağı konusunda açıklık bulunmamakla birlikte, belirsiz olan bu durumun ila nihaye devam edemeyeceği nazara alınarak, bir noktadan sonra dava açmanın bir süre ile sınırlandırılması, bilhassa yukarıda zikredilen CGK'nın 23.03.2010 gün ve 256-57 sayılı kararında herhangi bir süre sınırlaması öngörülmemesi nedeniyle adliye arşivlerinin taranarak tazminat davalarının açıldığı gözlemlendiğinden zorunluluk arzetmektedir.

Davalı ... Hazinesinin bu konuda aleyhine açılan tazminat davaları ile ilgili herhangi bir arşiv kaydı veya bilişim sistemleri üzerinden oluşturulmuş bir veri tabanı bulunmadığından, konuya ilişkin temyiz incelemesi yapan dairemizce, aynı yıl içinde aynı hukuksal nedenlerle açılan mükerrer tazminat davalarının bulunduğu da tespit edilmiş olup, bunlara örnek olarak; 12.CD, 16.12.2013/25273-29105 ve 25.3.2013/2459-538 sayılı ilamları gösterilebilir.

Davalı ... Hazinesinin bu konuda aleyhine açılan tazminat davaları ile ilgili herhangi bir arşiv kaydı veya bilişim sistemleri üzerinden oluşturulmuş bir veri tabanı bulunmadığından, konuya ilişkin temyiz incelemesi yapan dairemizce, aynı yıl içinde aynı hukuksal nedenlerle açılan mükerrer tazminat davalarının bulunduğu da tespit edilmiş olup, bunlara örnek olarak; 12.CD, 16.12.2013/25273-29105 ve 25.3.2013/2459-538 sayılı ilamları gösterilebilir.

Yine aynı şekilde, beraat veya kovuşturmaya yer olmadığına dair kararlar tebliğ edilmesine rağmen bu kararlara kesinleşme şerhleri verilmesi gözardı edilmekte, unutulmakta ve daha sonra bu tebligat parçaları çeşitli nedenlerle dosyadan çıkarılmaktadır. Dolayısıyla, uygulamada beraat kararları ile ilgili sağlıklı bir kesinleştirme işlemi yapılmadığı görülmektedir. Açıklanan nedenlerle bu hakkın kullanılmasının hukuki olarak sınırlandırılması yapılırken, hak kayıplarını önlemeye yönelik bir yolun bulunması da zorunluluk arzetmektedir. Somut olayda da buna benzer bir durum söz konusu olup, karar sonrası kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın tebliğine ilişkin tebligat parçaları dosya içinde bulunmamaktadır. Bu durumda da ya tebligat parçaları sonradan dosyadan çıkarılmış veya karar sonrası tebliğ işlemi hiç yapılmadığı algısı doğmaktadır.

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 2. maddesinde ''Herkes haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kurallarına uymak zorundadır. Bir hakkın açıkça kötüye kullanılmasını hukuk düzeni korumaz” şeklindeki emredici düzenleme ile Kanun koyucu kişilere tanıdığı hakların belli sınırlar içinde kullanılmasını istemiş, hakkın kötüye kullanılmasının da hukuk düzenince hiç bir şekilde korunmayacağını belirtmiştir.

Sonuç olarak, bu yöndeki hakların sağlıklı bir şekilde öne sürülmesi ve çözüme kavuşturulması için süre sınırlamasının yapılması ve bu hususun meri mevzuat nazara alınarak bir çözüme kavuşturulmasında zorunluluk bulunmaktadır.

Buna göre;

1- 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluş ve Yargılama Usûlleri Hakkında Kanunu'nun 47/5.maddesi, Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru için, başvuru yollarının tüketildiği tarihten, başvuru yolu öngörülmemiş ise ihlalin öğrenildiği tarihten itibaren 30 gün içinde yapılmasını,

2- İnsan Hakları ve Temel Özgürlüklerin Korunmasına İlişkin Sözleşmenin 35.maddesine göre de, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine bireysel başvuruda iç hukuk yollarıyla nihai kararın verilmesinden itibaren 6 aylık süre içinde başvuru yapılmasını,

3- 818 sayılı (Mülga) Borçlar Kanunu'nun 60. maddesi ve 6098 sayılı Borçlar Kanunu'nun 72. maddesi haksız fiiller için açılacak tazminat davasının her halde fiilin işlendiği tarihten başlayarak 10 yılın geçmesiyle zamanaşımına uğrayacağını,

2- İnsan Hakları ve Temel Özgürlüklerin Korunmasına İlişkin Sözleşmenin 35.maddesine göre de, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine bireysel başvuruda iç hukuk yollarıyla nihai kararın verilmesinden itibaren 6 aylık süre içinde başvuru yapılmasını,

3- 818 sayılı (Mülga) Borçlar Kanunu'nun 60. maddesi ve 6098 sayılı Borçlar Kanunu'nun 72. maddesi haksız fiiller için açılacak tazminat davasının her halde fiilin işlendiği tarihten başlayarak 10 yılın geçmesiyle zamanaşımına uğrayacağını,

4-2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 12. maddesi idari eylemlerden hakları ihlal edilmiş olanların her halde eylem tarihinden itibaren beş yıl içinde ilgili idareye başvurarak haklarının yerine getirilmesini istemeleri ve öngörülen 60 günlük sürede davaların açmalarını,

5-2004 sayılı İcra İflas Kanunu'nun 39. maddesinde ilama müstenit takip, son muamele üzerinden on sene geçmekle zamanaşımına uğrayacağını, öngörmüş ayrıca Adalet Bakanlığı Merkez ve Taşra Teşkilatı ile Bağlı Kuruluşlar Arşiv Yönetmeliğinde beraatle sonuçlanan dosyalar için birim arşivinde saklanma süresi beş yıl olarak öngörülmüştür.

Görüldüğü üzere, yasal mevzuatlarda hak aranma ile ilgili çeşitli süreler öngörülmüş ve bu süreler de en uzun olan süre Borçlar Kanunu ve İcra İflas Kanununda öngörülen 10 yıllık hak arama süreleridir. Kanaatimizce, en uzun olan bu süreler nazara alınarak, bir sonuca varılması gerekmektedir.

Açıklanan tüm bu nedenlerle, 466 sayılı Kanun kapsamında görülen tazminat davalarında:

1-C.G.K'nın 06.05.2014/141-229 sayılı kararında belirtildiği gibi beraat veya kovuşturmaya yer olmadığına dair kararların Yazı İşleri Yönetmeliğine göre süresinde tebliğ edilip kesinleşme tarihinden itibaren her halükarda 10 yıl, kesinleşmiş kararların tebliğinden itibaren 3 ay içinde tazminat davalarının açılması,

2-Bunun yanında, kararlar Yazı İşleri Yönetmeliğine göre usulüne uygun olarak tebliğ edilmemiş ve kesinleştirme işlemleri yapılmamış yada kesinleştiği tespit edilmemiş ise, tazminat davalarının karar tarihinden itibaren 10 yıldan fazla bir süre geçtiğinde, somut olayın, tarafların ve davanın özelliği de nazara alınmak suretiyle süresi içinde açılmadığının kabulü gerekmektedir.

Davaya konu olay açısından baktığımızda; davacılar hakkında verilen 10.08.1994 tarihli kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın usulüne uygun olarak kesinleştirildiğine ilişkin bilgi ve belgelere rastlanmadığı, davanın safahatı ve karar tarihinden itibaren 10 yıldan fazla süre geçtikten sonra açıldığının anlaşılması karşısında, süresinde açılmayan davaların reddine karar verilmesinde isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmakla;

Yapılan incelemeye, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, davacılar vekilinin, eksik incelemeye ve davanın süresinde açıldığına ilişkin temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün isteme uygun olarak ONANMASINA, 23.09.2014 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/12899, Karar No: 2019/6329, Tarih: 05.12.2019

**1. Hukuk Dairesi         2016/12899 E.  ,  2019/6329 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ : TAPU İPTALİ VE TESCİL

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil davası sonunda, yerel mahkemece davanın reddine ilişkin olarak verilen karar davacı vekili tarafından yasal süre içerisinde duruşma istekli temyiz edilmiş olmakla, duruşma günü olarak saptanan 05.12.2019 Perşembe günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davacı vekili Avukat ... geldi, davetiye tebliğine rağmen temyiz edilen davalılar ... vd. vekili Avukat gelmedi, yokluğunda duruşmaya başlandı, süresinde verildiği ve kayıt olunduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelen vekilin sözlü açıklamaları dinlendi, duruşmanın bittiği bildirildi, iş karara bırakıldı. Bilahare Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelenerek gereği görüşülüp düşünüldü:

-KARAR-

Dava, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı miras payı oranında tapu iptal ve tescil istemine ilişkindir.

Davacı, mirasbırakanı ...'nün 1514 ada 7 parsel sayılı taşınmazını komşusu olan dava dışı ... ...'a devrettiğini, ...’in daha sonra taşınmazda kat irtifakı tesisi ile oluşan 1, 2 ve 3 nolu bölümleri davalı ...’e, davalı ...’in de 2 nolu bölümü davalı ...’a temlik ettiğini, temliklerin mirasçıdan mal kaçırmak amaçlı ve muvazaalı olduğunu ileri sürerek dava konusu 3 adet bağımsız bölümün davalılar adına olan tapu kayıtlarının iptali ile miras payı oranında adına tesciline karar verilmesini istemiştir.

Davalılar, satış işlemlerinin gerçek olduğunu ve temliklerde muvazaa bulunmadığını belirterek davanınn reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, temlikin mirasçıdan mal kaçırmak amaçlı ve muvazaalı olmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden; mirasbırakanın 08.07.2010 tarihinde öldüğü, geride davacı kızı ..., davalı çocukları ... ve ... ile dava dışı kızları ..., ...ve ...’ın mirasçı olarak kaldığı, mirasbırakanın eski 3723 parsel sayılı taşınmazını 15.08.1988 tarihinde dava dışı ... ’a satış suretiyle temlik ettiği, taşınmazda 24.11.1988 tarihinde kat mülkiyeti tesisi ile 3 adet bağımsız bölüm oluştuğu, ... ’ın 1, 2 ve 3 nolu bölümleri 04.08.1994 tarihinde davalı ...’e, ...’in de 2 nolu bölümü 25.09.1998 tarihinde davalı ...’a satış suretiyle temlik ettiği anlaşılmaktadır.

Uygulamada ve öğretide "muris muvazaası" olarak tanımlanan muvazaa, niteliği itibariyle nisbi (mevsuf-vasıflı) muvazaa türüdür. Söz konusu muvazaada miras bırakan gerçekten sözleşme yapmak ve tapulu taşınmazını devretmek istemektedir. Ancak mirasçısını miras hakkından yoksun bırakmak için esas amacını gizleyerek, gerçekte bağışlamak istediği tapulu taşınmazını, tapuda yaptığı resmi sözleşmede iradesini satış veya ölünceye kadar bakma sözleşmesi doğrultusunda açıklamak suretiyle devretmektedir.