muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2019/2584, Karar No: 2021/4414, Tarih: 26.05.2021

**11. Ceza Dairesi         2019/2584 E.  ,  2021/4414 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Sahte fatura düzenleme

HÜKÜM : Beraat, düşme

1- Katılan vekilinin, sanıklar hakkında 2005 takvim yılında sahte fatura düzenleme suçundan verilen düşme hükümlerine yönelik temyiz talebinin incelenmesinde ;

Sanıklara yüklenen sahte fatura düzenleme suçunun Kanun’daki cezasının türü ve üst sınırına göre, 5237 sayılı TCK’nin 66/1-e ve 67/4. maddelerinde öngörülen olağanüstü dava zamanaşımının, suç tarihinden hüküm tarihine kadar gerçekleştiği ve sanıklar hakkındaki kamu davasının düşmesine karar verilmesi gerektiği gerekçeleri gösterilerek kabul ve takdir kılınmış; katılan vekilinin temyiz nedenleri yerinde görülmediğinden hükümlerin ONANMASINA,

2- Katılan vekilinin, sanıklar hakkında 2006 ve 2007 takvim yıllarında sahte fatura düzenleme suçundan verilen beraat hükümlerine yönelik temyiz talebinin incelenmesinde ;

Sanıklara yüklenen "2006 ve 2007 takvim yıllarında sahte fatura düzenleme" suçlarının Kanun’daki cezasının türü ve üst sınırına göre 5237 sayılı TCK'nin 66/1-e ve 67/4 maddelerinde öngörülen olağanüstü dava zamanaşımının suç tarihinden temyiz inceleme tarihine kadar gerçekleştiği anlaşılmış, katılan vekilinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görüldüğünden diğer yönleri incelenmeyen hükümlerin 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nin 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA; ancak yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen bu hususta, aynı Kanunun 322. maddesindeki yetkiye dayanılarak karar verilmesi mümkün olduğundan, sanıklar hakkındaki kamu davalarının gerçekleşen olağanüstü dava zamanaşımı nedeniyle 5271 sayılı CMK'nin 223/8. maddesi gereğince DÜŞMESİNE, 26.05.2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/3473, Karar No: 2023/1915, Tarih: 14.06.2023

**3. Hukuk Dairesi         2023/3473 E.  ,  2023/1915 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/1324 E., 2022/1483 K.

DAVA TARİHİ : 18.12.2015

HÜKÜM/KARAR : Davanın kısmen kabulü

İLK DERECE MAHKEMESİ : Kayseri 1. Tüketici Mahkemesi

SAYISI : 2021/184 E., 2022/263 K.

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın her iki davalı vekili tarafından ayrı ayrı istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Kararın davalılar vekilleri tarafından temyizi üzerine, Dairenin 20.12.2022 tarihli, 2022/7315 E., 2022/9661 K. sayılı kararıyla Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılarak ilk derece mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiş olmasına karşın dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Bunun üzerine Bölge Adliye Mahkemesince, (Dairenin bozma kararın doğrultusunda) dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesi gerektiği belirtilerek, Daire kararındaki maddi hatanın düzeltilmesi için, dosyanın Dairemize gönderildiği anlaşılmıştır.

“Hükümdeki yazı ve hesap hataları ile diğer benzeri açık hatalar, mahkemece resen veya taraflardan birinin talebi üzerine düzeltilebilir.

Anılan maddede belirtilen hata kavramından amaç; hukuksal değerlendirme ve denetim dışında, tamamen maddi olgulara yönelik, ilk bakışta hata olduğu açık ve belirgin olup, her nasılsa inceleme sırasında gözden kaçmış ve bu tür bir yanlışlığın sürdürülmesinin kamu düzeni ve vicdanı yönünden savunulmasının mümkün bulunmadığı, yargılamanın sonucunu büyük ölçüde etkileyen ve çoğu kez tersine çeviren ve düzeltilmesinin zorunlu olduğu açık hatalardır.

Yapılan bu açıklamalar ışığında, maddi hatanın düzeltilmesi talebine ilişkin yapılan inceleme sonucunda; Dairenin yukarıda belirtilen 20.12.2022 tarihli, 2022/7315 E., 2022/9661 K. sayılı kararında, Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılarak ilk derece mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiş olduğu ve buna göre dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesi gerektiği gözetildiğinde kararın sonuç kısmında yazılı olan "dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine" ifadesinin çıkartılarak yerine "dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine" ifadesinin yazılması suretiyle, maddi hatanın bu şekilde düzeltilmesine karar vermek gerekmiştir.

KARAR

Açıklanan sebeple;

Dairenin 20.12.2022 tarih, 2022/7315 E., 2022/9661 K. sayılı kararındaki MADDİ HATANIN (yukarıda açıklanan şekilde) DÜZELTİLMESİNE, peşin alınan temyiz harçlarının istek halinde temyiz edenlere iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,

14.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/15396, Karar No: 2013/7778, Tarih: 07.05.2013

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2012/15396 E.  ,  2013/7778 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, askeri okuldan ilişiğin kesilmesi nedeniyle tahakkuk ettirilen 71.525,36 TL eğitim ve öğretim gideri alacağının tahsiline dair işlemin iptali istenilmiş, mahkemece davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı vekili dava dilekçesinde, davacının Kara Harp Okulunda öğrenci iken hastalandığını, doktorların kendisine doğru teşhisi koyamamaları sebebiyle rahatsızlığının arttığını ve davacının devre kaybettiğinden akademik başarısızlık sebebiyle 11.10.2011 tarihinde okulla ilişiğinin kesildiğini, davacının bu durumla ilgili kusuru bulunmadığını ileri sürerek Kara Harp Okulu Komutanlığı tarafından tahsili istenilen 71.525,36 TL eğitim öğretim tazminatı borcunun ödenmesine dair idari işlemin iptali için açılan davada Askeri Yüksek İdare Mahkemesince görevsizlik kararı verilmesi üzerine bu davanın açıldığını belirterek eğitim ve öğretim alacağının tahsiline dair işlemin iptalini istemiş; mahkemece, Askeri Yüksek İdare Mahkemesinde açılan dava derdest olduğundan HMK nun 114. maddesine göre dava şartının bulunmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgeler ile özellikle Askeri Yüksek İdare Mahkemesi'nin 2012/366 Esas ve 450 Karar sayılı ilamının incelenmesinden; davanın, eğitim ve öğrenim giderlerinden doğan alacağın tahsiline ilişkin olup çözüm yerinin adli yargı olduğu gerekçesiyle görev yönünden reddine karar verildiği anlaşılmaktadır. 1602 sayılı Askeri Yüksek İdare Mahkemesi Kanunu'nun 63.maddesinde Daireler ve Daireler Kurulu kararlarının kesin olduğu ve kesin hükmün bütün hukuki sonuçlarını oluşturacağı, bu kararlar aleyhine ancak Kanunda yazılı kanun yollarına başvurulabileceğinin hükme bağlandığı dikkate alındığında, mahkemece işin esasına girilip kanıtlar da toplanarak oluşacak sonuç doğrultusunda bir karar verilmesi gerekirken, Askeri Yüksek İdare Mahkemesinin görev yönünden davanın reddine ilişkin kararının henüz kesinleşmediği ve derdest olduğu gerekçesiyle davanın reddi yolunda hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 07.05.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/5043, Karar No: 2018/19097, Tarih: 07.11.2018

**4. Ceza Dairesi         2018/5043 E.  ,  2018/19097 K.**

**"İçtihat Metni"**

Sanık ... hakkında tehdit ve hakaret suçlarından yapılan yargılama sonucunda mahkumiyetine dair Muş 2. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 05.09.2012 gün ve 2011/305 esas, 2012/521 karar sayılı hükmünün sanık tarafından temyizi üzerine,

Dairemizin 30.05.2018 gün ve 2014/20378 esas, 2018/10802 sayılı kararıyla,

Yerel Mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararın niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede başkaca nedenler yerinde görülmemiştir.

Tehdit suçuna ilişkin hükümde TCK'nın 62. maddesi uygulanırken hesap hatası yapılması suretiyle sonuç cezanın 2 yıl 1 ay hapis yerine, 1 yıl 13 ay hapis cezası olarak eksik belirlenmiş ise de aleyhe temyiz olmadığından bu husus bozma nedeni yapılmamıştır.

Ancak;

Sanığın adli sicil kaydındaki tekerrüre esas olabilecek ilamın, TCK'nın 106/1-1. cümle kapsamındaki suça ilişkin olması nedeniyle, hükümden sonra yürürlüğe giren 6763 sayılı Kanun'un 34. maddesiyle değişik 5271 sayılı CMK'nın 253. maddesi ve maddeye eklenen fıkraya göre uzlaştırma kapsamına alındığının anlaşılması karşısında, anılan hükme ilişkin, uyarlama yargılaması yapılıp yapılmadığı araştırılarak sonucuna göre tekerrür hükümlerinin uygulanıp uygulanmayacağının yeniden değerlendirilmesi zorunluluğu,

Bozmayı gerektirmiş, sanık ...'in temyiz itirazları bu nedenle yerinde görülmüş olduğundan, HÜKÜMLERİN BOZULMASINA, yargılamanın bozma öncesi aşamadan başlayarak sürdürülüp sonuçlandırılmak üzere dosyanın esas/hüküm mahkemesine gönderilmesine, 30.05.2018 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

I- İTİRAZ

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 21.07.2018 gün ve KD- 2018/11409 sayılı yazısı ile,

"Yüksek Dairenizin, 30.05.2018 gün ve 2014/20378 esas, 2018/10802 sayılı kararının düzeltilmesi talep edilmektedir.

ANLATIM VE TALEP: "Muş Cumhuriyet Savcılığının 27/05/2011 tarihli iddianamesiyle, sanık ...'in, katılan ...'ın kız kardeşinin eski eşi olduğu, yaklaşık 4 yıl önce sanık ... ile katılanın kız kardeşi olan Nurten Güler'in şiddetli geçimsizlik nedeniyle boşandıkları, bu nedenlerle sanık ile katılan arasında husumet bulunduğu, sanığın kendi adına kayıtlı olan ve kendisinin kullandığı 0 534 262 37 05 numaralı cep telefonundan katılan ...'in kullanmakta olduğu 0 533 737 25 67 numaralı cep telefonuna tehdit ve hakaret içeren mesajlar gönderdiği, ayrıca katılana 14/05/2011 tarihinde gönderilen resimli mesajlarda pkk terör örgütü elebaşısı Abdullah Öcalan'ın resimlerinin gönderildiği tespit edildiği, sanık ... hakkında eylemine uyan TCK'nun 106/2.d, 43/1, 125/2, 43/1 53/1 maddeleri gereğince cezalandırılması istemiyle kamu davası açıldığı,

Muş 2 Asliye Ceza Mahkemesinin 05/09/2012 tarih ve 2011/305 esas ve 2012/ 521 Karar sayılı ilamıyla, 1- TCK 106/2-a, 43/1, 62 md 1 yıl 13 ay hapis ve TCK 53/1, 58/6 md mükerrirlere özgü infaz rejiminin tatbikine, 2- TCK 125/2, 43/1, 62 md 3 ay 3 gün hapis ve TCK 53/1 58/6 md mükerrirlere özgü infaz rejiminin tatbikine ilişkin mahkumiyet kararı verildiği,

Hüküm yasal süresi içinde, sanık tarafından temyiz edildiği ve Yargıtay 4. Ceza Dairesinin 30/05/2018 gün ve 2014/20378 Esas, 2018/10802 Karar sayılı kararıyla,

Tehdit suçuna ilişkin hükümde TCK'nın 62. maddesi uygulanırken hesap hatası yapılması suretiyle sonuç cezanın 2 yıl 1 ay hapis yerine, 1 yıl 13 ay hapis cezası olarak eksik belirlenmiş ise de aleyhe temyiz olmadığından bu husus bozma nedeni yapılmamıştır.

Ancak;

Sanığın adli sicil kaydındaki tekerrüre esas olabilecek ilamın, TCK'nın 106/1-1. cümle kapsamındaki suça ilişkin olması nedeniyle, hükümden sonra yürürlüğe giren 6763 sayılı Kanun'un 34. maddesiyle değişik 5271 sayılı CMK'nın 253. maddesi ve maddeye eklenen fıkraya göre uzlaştırma kapsamına alındığının anlaşılması karşısında, anılan hükme ilişkin, uyarlama yargılaması yapılıp yapılmadığı araştırılarak sonucuna göre tekerrür hükümlerinin uygulanıp uygulanmayacağının yeniden değerlendirilmesi zorunluluğu, usul ve yasaya aykırı görüldüğünden hükmün bozulmasına karar verildiği,

Yargıtay 4. Ceza Dairesinin 30/05/2018 gün ve 2014/20378 Esas, 2018/10802 Karar sayılı bozma kararının da, Muş 2. Asliye Ceza Mahkemesince sanık hakkında TCK'nın 62. maddesinin uygulanması sırasında 2 yıl 1 ay hapis cezası yerine yasaya aykırı olarak ve sanık lehine 1 yıl 13 ay eksik hapis cezasına hükmedilmesi hukuka aykırı nitelikte olduğu kabul edilerek, bu husus ilamda eleştiri yapılmak suretiyle; sanık aleyhine karşı temyiz bulunmadığından bozma nedeni yapılmamıştır, şeklinde açıklama ile yetinildiği ve sonrasında sanık hakkında adli sicil kaydında yer alan tekerrüre esas olabilecek ilamın, TCK'nın 106/1-1. cümle kapsamındaki suça ilişkin olması nedeniyle, uzlaştırma hükümleri kapsamında değerlendirilmesi istemiyle hükmün bozulmasına karar verildiği,

Yargıtay Ceza Genel Kurulunun ve pek çok Ceza Dairelerinin kararlarında görüldüğü üzere, hükmün bozulmasını gerektiren başka bir nedenin bulunması halinde ise, yerel mahkemece düzeltilmesi mümkün olabilecek nitelikteki hukuka aykırılıklar da eleştiri konusu yapılmakla yetinilmeyerek bozma nedenine eklenmesi gerektiğine ilişkin bozma kararları bulunmaktadır.

Bu kapsamda sanık hakkında 2 yıl 1 ay hapis cezası yerine 1 yıl 13 ay hapis cezası verilmesi usul ve yasaya aykırı görüldüğünden hükmün 1412 sayılı CMUK'nun 326/son maddesinde yazılı kazanılmış haklar gözetilmek suretiyle bozulmasına ilişkin kararın, sanık hakkında uzlaştırma hükümlerinin uygulanmasına dair bozma kararına ilave edilmesi gerekmektedir.

Bunun sonucunda, sanık hakkında verilen bozma kararı sonrasında, yeniden kurulan hükümde 2 yıl 1 ay hapis cezası adli sicil kaydına yansıyacaktır.

Bunun sonucunda, sanık hakkında verilen bozma kararı sonrasında, yeniden kurulan hükümde 2 yıl 1 ay hapis cezası adli sicil kaydına yansıyacaktır.

Ancak ilamda eleştiri ile yetinilmesi durumunda; sanığın adli sicil kaydına 1 yıl 13 ay hapis cezası yansıtılacak ve buna bağlı olarak sanık hakkında iki kez lehe uygulama yapılacağı ve çifte atıfet müessesesinden yararlanmasının sağlanacağı açıkça görülmektedir.

Bu itibarla, Yargıtay 4. Ceza Dairesinin 30/05/2018 gün ve 2014/20378 Esas, 2018/10802 Karar sayılı ve sanığın adli sicil kaydındaki tekerrüre esas olabilecek ilamın, TCK'nın 106/1-1. cümle kapsamındaki suça ilişkin olması nedeniyle, hükümden sonra yürürlüğe giren 6763 sayılı Kanun'un 34. maddesiyle değişik 5271 sayılı CMK'nın 253. maddesi ve maddeye eklenen fıkraya göre uzlaştırma kapsamına alındığının anlaşılması karşısında, anılan hükme ilişkin, uyarlama yargılaması yapılıp yapılmadığı araştırılarak sonucuna göre tekerrür hükümlerinin uygulanıp uygulanmayacağının yeniden değerlendirilmesi zorunluluğu nedeniyle verilen bozma kararına ilave olarak,

Sanık hakkında nitelikli tehdit suçundan hükmü kurulurken TCK'nın 62. maddesinin uygulanması sırasında 2 yıl 1 ay hapis cezası yerine yasaya aykırı olarak ve sanık lehine 1 yıl 13 ay eksik hapis cezasına hükmedilmesi usul ve yasaya aykırı görüldüğünden, 1412 sayılı CMUK'nun 326/son maddesinde yazılı kazanılmış haklar gözetilmek suretiyle hükmün bu nedenle de bozulması istemiyle anılan karara itiraz edilmiştir.

II-İTİRAZ NEDENLERİ

İtiraza konu uyuşmazlık; sanık ... hakkında tehdit suçundan dolayı yanlış hesap sonucu eksik hapis cezası tayini, aleyhe temyiz olmaması durumunda, ilamda eleştiri yapılarak karşılanması ya da görülen eksik ceza tayinine ilişkin hususun başka bozma nedenlerinin bulunması durumunda kazanılmış haklar gözetilerek ilave bozma nedeni yapılıp yapılmayacağına ilişkindir.

1412 sayılı CMUK'nun 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca halen yürürlükte bulunan 320. maddesinde; “Yargıtay, temyiz dilekçesi ile layihasında irad olunan hususlar ile temyiz talebi usule ait noksanlardan dolayı olmuş ise temyiz dilekçesinde bu cihete dair beyan edilecek vakıalar hakkında tetkikler yapabileceği gibi hükme tesiri olacak derecede Kanuna muhalefet edilmiş olduğunu görürse talepte mevcut olmasa dahi bu hususu tetkik eder”, 321. maddesinde ise; “Yargıtay, aleyhine itiraz olunan hükmü hangi cihetten Kanuna muhalif görmüşse o cihetten bozar.

Hükmün bozulmasına sebep olan Kanuna muhalefet keyfiyeti, bu hükme esas olarak tespit edilen vakıalarda olmuş ise bu muameleler dahi aynı zamanda bozulur” hükümleri yer almaktadır.

Hükmün bozulmasına sebep olan Kanuna muhalefet keyfiyeti, bu hükme esas olarak tespit edilen vakıalarda olmuş ise bu muameleler dahi aynı zamanda bozulur” hükümleri yer almaktadır.

Temyiz nedenini oluşturacak hukuka aykırılıklar Kanunun 307 ve 308. maddelerinde gösterilmiştir. CMUK'nun 307. maddesinin 1. fıkrasında, "Temyiz ancak hükmün Kanuna muhalif olması sebebine müstenit olur" denildikten sonra 2. fıkrasında, "Hukuki bir kaidenin tatbik edilmemesi yahut yanlış tatbik edilmesini" Kanuna muhalefet olarak belirtilmiş, 308. maddesinde ise sekiz bent halinde gösterilen hususlarda Kanuna "mutlaka muhalefet" edilmiş sayılacağı kabul edilmiştir.

Maddi hukuka aykırılıkların nelerden ibaret oldukları kanunda gösterilmemiş ise de bunların, kurulacak hükmün niteliğini etkileyen ve sonuç doğuran maddi hukuka aykırılıklar olduğunda tereddüt bulunmamaktadır.

Bu maddelere göre, Yargıtay temyiz nedenleriyle bağlı olmaksızın, temyiz dilekçesinde ileri sürülsün veya sürülmesin son karara etkili olan tüm hukuka aykırılıkları kendiliğinden inceleyip hükmü bozabilecektir. Yargıtay'ca yapılacak denetimde, mevcut delillerin yerel mahkemece yanlış değerlendirildiği ve bu nedenle somut olaya ilişkin hukuki nitelemenin yanlış yapıldığı sonucuna varılırsa, karar esastan bozulmakla birlikte, uygulanması gereken hukuki kurallar da gösterilmelidir.

Lehe temyiz davasında ise, suç niteliğinin belirlenmesinde yanılgıya düşüldüğü belirlenirse, cezanın tür ve miktarı yönünden önceki hükümle belirlenmiş olan cezadan daha ağır olamayacağı şartı ile Kanuna aykırı olan hükmün bozulmasına karar verilmeli, suç niteliği dışındaki sair hallerde ise, yol göstermek ve uygulamada birliği sağlamak amacıyla eleştiri ile yetinilerek, aleyhe temyiz olmadığı vurgulanmak suretiyle hüküm onanmalıdır.

Hükmün bozulmasını gerektiren başka bir nedenin bulunması halinde ise, yerel mahkemece düzeltilmesi mümkün olabilecek nitelikteki hukuka aykırılıklar da eleştiri konusu yapılmakla yetinilmeyerek bozma nedenine eklenmelidir. Böylece bozma üzerine kurulacak yeni hükümde cezanın tür ve miktarı yönünden kazanılmış hak gözetilerek hukuka aykırılıklar giderilmiş olunacaktır. Ancak, şartlarının oluşmasına karşın yerel mahkemece sanık hakkında tekerrür hükümlerinin uygulanmaması gibi bazı hukuka aykırılıklar başka bozma nedeni bulunsa bile bozma nedenlerine eklenmemeli ve eleştiri ile yetinilmelidir. Zira bu halde, önceki hükmün sadece sanık lehine temyiz edilmiş olması nedeniyle, tespit edilen bu tür bir hukuka aykırılığın bozma üzerine verilecek hükümde 1412 sayılı CMUK'nun 326/son maddesi gözetildiğinde giderilmesi imkanı bulunmamaktadır.

Bu açıklamalar çerçevesinde, yapılan incelemede,

Bu açıklamalar çerçevesinde, yapılan incelemede,

Sanığın adli sicil kaydındaki tekerrüre esas olabilecek ilamın, TCK'nın 106/1-1. cümle kapsamındaki suça ilişkin olması nedeniyle, hükümden sonra yürürlüğe giren 6763 sayılı Kanun'un 34. maddesiyle değişik 5271 sayılı CMK'nın 253. maddesi ve maddeye eklenen fıkraya göre uzlaştırma kapsamına alındığının anlaşılması karşısında, anılan hükme ilişkin, uyarlama yargılaması yapılıp yapılmadığı araştırılarak sonucuna göre tekerrür hükümlerinin uygulanıp uygulanmayacağının yeniden değerlendirilmesi zorunluluğu, bozmayı gerektirdiği nedenle hükmün bozulmuş olması karşısında,

Sanık hakkında tehdit suçuna ilişkin kurulan hükümde TCK'nın 62. maddesi uygulanırken hesap hatası yapılması suretiyle sonuç cezanın 2 yıl 1 ay hapis yerine, 1 yıl 13 ay hapis cezası olarak eksik belirlenmiş olması karşısında, söz konusu hukuka aykırılığının da ceza miktarı bakımından kazanılmış haklar saklı kalmak kaydıyla bozma nedenlerine eklenmesine karar verilmeli, böylece yerel mahkemece yeniden kurulacak hükümde temyiz merciince tespit edilen bütün hukuka aykırılıkların giderilmesi sağlanmalıdır.

Bu itibarla; Yargıtay 4. Ceza Dairesinin 30/05/2018 gün ve 2014/20378 Esas, 2018/10802 Karar sayılı ilamında yer alan, "Tehdit suçuna ilişkin hükümde TCK'nın 62. maddesi uygulanırken hesap hatası yapılması suretiyle sonuç cezanın 2 yıl 1 ay hapis yerine, 1 yıl 13 ay hapis cezası olarak eksik belirlenmiş ise de aleyhe temyiz olmadığından bu husus bozma nedeni yapılmamıştır." şeklindeki eleştirinin, karardan çıkartılmak suretiyle sanık hakkında tehdit suçundan verilen eksik hapis cezasının bozma nedeni olarak karara eklenmesine ve kararın son bölümüne 1412 sayılı CMUK'nun 326/son maddesi uyarınca hakaret suçundan ceza miktarı bakımından kazanılmış hakkın saklı tutulduğu ifadesinin ilave edilmesine karar verilmesi istemiyle anılan karara itiraz edilmiştir."

III- İTİRAZIN KAPSAMI

İtiraz, sanık hakkında tehdit suçuna ilişkin olarak mahkumiyet kararının bozulmasına dair Dairemizin 30.05.2018 tarihli ilamına yönelik olup, ilamda yer alan TCK'nın 62. maddesi uygulanırken hesap hatası yapılması suretiyle sonuç cezanın 2 yıl 1 ay hapis yerine, 1 yıl 13 ay hapis cezası olarak eksik belirlenmiş ise de aleyhe temyiz olmadığından bu hususun bozma nedeni yapılmadığına dair eleştirinin bozma ilamına eklenmesine ve diğer bozma nedeni yanında bu hususunda bozma nedeni yapılması gerektiğine ilişkindir.

IV- KARAR

Anayasamızdaki düzenlemelere göre, Yasa yoluna başvurma (Anayasa, m. 40/2) ve hak arama ( Anayasa, m. 36) Anayasal temel haklar arasındadır.

Yasakoyucu da Kanun yoluna başvurmayı hak olarak düzenlemiş (5271 sayılı CMK. m 260); ayrıca hüküm sadece sanık lehine temyiz edilmiş ise, yeniden verilen hükmün önceki hükümle belirlenmiş olan cezadan daha ağır olamayacağını (5271 sayılı CMK, m. 307/4 ve 283/1 ) kabul etmiştir.

IV- KARAR

Anayasamızdaki düzenlemelere göre, Yasa yoluna başvurma (Anayasa, m. 40/2) ve hak arama ( Anayasa, m. 36) Anayasal temel haklar arasındadır.

Yasakoyucu da Kanun yoluna başvurmayı hak olarak düzenlemiş (5271 sayılı CMK. m 260); ayrıca hüküm sadece sanık lehine temyiz edilmiş ise, yeniden verilen hükmün önceki hükümle belirlenmiş olan cezadan daha ağır olamayacağını (5271 sayılı CMK, m. 307/4 ve 283/1 ) kabul etmiştir.

Sanık hakkında verilen "cezanın aleyhe değiştirememe yasağı"; öğreti ve uygulamada; "temyiz davası yalnızca sanık veya müdafii ya da sanık lehine Cumhuriyet savcısı veya sanığın eşi ya da yasal temsilcisi tarafından açıldığında, hükümde yaptırımın türü ve ağırlığı bakımından sonucu sanığın aleyhine ağırlaştırıcı, diğer bir anlatımla aleyhe sonuç verici düzeltmelerin yapılamaması veya kurulacak yeni hükümdeki cezanın sanığın aleyhine olarak ilk hükümden daha ağır olamaması" şeklinde tanımlanmaktadır.

Yasada yer alan ''yeniden verilen hüküm önceki hükümle belirlenmiş olan cezadan daha ağır olamaz'' şeklindeki düzenlemede yer alan ''ceza '' kavramının sanık hakkında hükmolunan sonuç cezayı da kapsadığında tereddüt bulunmamaktadır.

Kanundaki açık düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere; yaptırımı ve sonuçlarını aleyhe değiştirme yasağının kapsamı yalnızca ceza miktarı ile sınırlı olup, sanık veya onun lehine ilgililer tarafından temyiz davası açıldığında, lehe bozma üzerine yeniden kurulan hükümle belirlenen ceza ve sonuç önceki hükümle belirlenen ceza ve sonuçtan daha ağır olamayacaktır.

Dairemizce de benimsenen Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 09.02.2016 tarihli ve 2014/8-71 Esas, 2016/42 sayılı kararında belirtildiği üzere, kurulan hükmün hukuki sonuç doğurmamasını ifade eden hükmün açıklanmasının geri bırakılması müessesesinin ve sanık lehine hükmün temyiz edilmesi durumunda daha sonra kurulacak hüküm ya da hükümlerdeki cezanın sanığın aleyhine olarak ilk hükümdeki cezadan daha ağır olmamasını ifade eden "cezayı aleyhe değiştirmeme" kuralının sanık lehine getirilen düzenlemeler olduğu açıktır.

Aksi uygulama, yukarıda belirttiğimiz Anayasa ve Yasa hükümlerinde yer alan hak arama, Yasa yoluna başvurma ve aleyhe bozma yasağı gibi temel hukuk ilkelerinin askıya alınması sonucunu doğurur.