muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2010/5386, Karar No: 2012/915, Tarih: 16.01.2012

**7. Ceza Dairesi         2010/5386 E.  ,  2012/915 K.**

**"İçtihat Metni"**

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 47/1-c. maddesine aykırı davranmak eyleminden dolayı Üsküdar Hâkimi ... hakkında İstanbul Emniyet Müdürlüğü C Bölgesi Trafik Ekipler Amirliğince 25/01/2008 tarihli ve ES 016067 sayılı trafik ceza tutanağı ile uygulanan 55,00 yeni Türk lirası idarî para cezasına yapılan itirazın kabulüne, idarî yaptırım kararının kaldırılmasına dair, Üsküdar 1. Sulh Ceza Mahkemesinin 31/10/2008 tarihli ve 2008/439 müteferrik sayılı kararı aleyhine Yüksek Adalet Bakanlığından verilen 06.04.2010 gün ve 21412 sayılı kanun yararına bozma istemini içeren dava dosyası Cumhuriyet Başsavcılığının 20.04.2010 gün ve KYB. 2010-90451 sayılı ihbarnamesi ile daireye verilmekle okundu.

Mezkür ihbarnamede;

Dosya kapsamına göre, 2802 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kanunu'nun "Kişisel suçlarda soruşturma ve kovuşturma" kenar başlıklı 93. maddesinde "Hâkim ve savcıların kişisel suçları hakkında soruşturma, ilgilinin yargı çevresinde bulunduğu ağır ceza mahkemesine en yakın ağır ceza mahkemesi Cumhuriyet savcısı ile sorgu hâkimine ve son soruşturma o yer ağır ceza mahkemesine aittir." hükmüne yer verilmiş bulunduğu cihetle, sürücünün trafik kurallarına aykırı davrandığını gören görevli trafik zabıtasının eylemi tespite yönelik tutanak düzenleyebileceği ancak, sürücünün 2802 sayılı Kanun'a tabi kişilerden olması halinde bu aşamadan sonra tutanağın Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından ağır ceza mahkemesine gönderilmesi gerektiği cihetle, görevsizlik kararı verilerek dosyanın en yakın ağır ceza mahkemesi Cumhuriyet başsavcılığına gönderilmesi yerine, yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmemiş ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu kanun yararına bozmaya atfen ihbar olunmuş bulunmakla Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

2802 sayılı kanunun 93.maddesine göre, trafik zabıtasınca hakim ve C.savcılarına karşı tespit tutanağı düzenlenebileceği, ceza tutanağı düzenlenemeyeceği gözetilerek, Üsküdar 1.Sulh Ceza Mahkemesinin başvurunun kabulü kararı doğru olduğundan Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin REDDİNE, 16.01.2012 tarihinde oyçokloğuyla karar verildi.

KARŞI OY

2802 sayılı Hakimler ve Savcılar Kanununa göre yargılanması gereken hükümlü hakkında kollukça idari para cezası verilemeceği ancak, kabahat nedeni ile yaptırımsız da bırakılamacağı ve kanun yararına bozma istemi yerinde olduğundan bozma kararı verilmesi ve CMK`nın 309/4-b kapsamında ve savunma hakkının kısıtlanması sonucunu doğuran bu karar tekriri muhakeme yasağına tabi olmadığından, müteakip işlemlerin mahallinde yapılmasına karar verilmesi gerektiğini düşündüğümden , kanun yararına bozma isteminin reddi kararına katılmıyorum.
Yargıtay — Esas No: 2016/9158, Karar No: 2018/7368, Tarih: 27.09.2018

**11. Ceza Dairesi         2016/9158 E.  ,  2018/7368 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Vergi Usul Kanununa muhalefet

HÜKÜM : Mahkumiyet

Sanığın aynı mükellefiyetine ilişkin 2007 takvim yılında sahte fatura düzenlemek suçundan dolayı yargılandığı İstanbul Anadolu 35. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 16.04.2013 tarih, 2012/971 Esas ve 2013/237 Karar sayılı dava dosyasının Dairemizin 2017/9036 Esasına kaydedildiği ve her iki dava dosyasının bağlantılı olduğu tespit edilerek birlikte yapılan incelemede;

1-Sanığın "2007 takvim yılında sahte fatura düzenlemek" suçunu işlediği iddiasıyla açılan kamu davasında; sanığın savunmasında 2006 yılının 11. ayında cezaevine girdiğini, 2008 yılının şubat ayında tahliye olduğunu, daha sonra babasını kaybettiğini ve bu nedenlerle işyeriyle ilgilenemediğini, komisyon karşılığı sahte fatura ticareti için bu iş yerini açmadığını belirtmesi ve Uyaptan yapılan sorgulamada sanığın 28.10.2006-19.02.2008 tarihleri arasında Sivas E Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda tutuklu, 01.12.2009-08.03.2012 tarihleri arasında ise hükümlü olarak bulunduğunun tespit edilmesi karşısında, maddi gerçeğin kuşkuya yer bırakmayacak şekilde tespiti bakımından; öncelikle sahte fatura düzenlemek suçunda, suçun maddi konusunun fatura olması, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 227. maddesinin 3. fıkrasındaki "Bu Kanuna göre kullanılan veya bu Kanunun Maliye ve Gümrük Bakanlığına verdiği yetkiye dayanılarak kullanma mecburiyeti getirilen belgelerin, öngörülen zorunlu bilgileri taşımaması halinde bu belgeler vergi kanunları bakımından hiç düzenlenmemiş sayılır" şeklindeki düzenlemeye göre de faturaların ve Vergi Usul Kanununun 230

. maddesinin 3. fıkrasındaki "Bu Kanuna göre kullanılan veya bu Kanunun Maliye ve Gümrük Bakanlığına verdiği yetkiye dayanılarak kullanma mecburiyeti getirilen belgelerin, öngörülen zorunlu bilgileri taşımaması halinde bu belgeler vergi kanunları bakımından hiç düzenlenmemiş sayılır" şeklindeki düzenlemeye göre de faturaların ve Vergi Usul Kanununun 230. maddesinde öngörülen zorunlu bilgileri içermesinin gerekmesi, 2007 takvim yılında düzenlendiği iddia olunan faturaların asılları ya da suretlerinin dosya içerisinde bulunmadığının anlaşılması karşısında, 2007 takvim yılına ait fatura asıl ya da örneklerinden de kanaat oluşturacak sayıda temin edilip dosya arasına konulması ve incelenmesi, suça konu faturaları kullanan şirketler veya kişiler hakkında karşıt inceleme yapılıp yapılmadığının ilgili vergi dairelerinden sorulması, yapılmış ise vergi raporlarının dosya arasına alınması, bu şirket yetkilileri hakkında sahte fatura kullanmaktan dava açılmış olup olmadığının araştırılması, açıldığının tespiti halinde dava dosyaları getirtilip incelenerek bu davayı ilgilendiren delillerin onaylı örneklerinin dava dosyasına intikal ettirilmesi, faturaların gerçek alım-satım karşılığı olup olmadığının belirlenmesi yönünden mal ve para akışını gösteren sevk ve taşıma irsaliyeleri, teslim tesellüm belgeleri, bedellerinin ödendiğine ilişkin ticari teamüle uygun kanıtlama yeteneği olan geçerli ödeme belgeleri ve satıcının kasasına ya da banka hesabına girip girmediğinin tespiti ile mükelleflerin yeterli üretimi, mal girişi ya da stoğu olup olmadığı da araştırılıp, karşılaştırmalı bilirkişi incelemesi yaptırılması, temyiz incelemesinde bozulmasına karar verilen Dairemizin 2017/9036 Esas sayılı dava dosyası ile mevcut dava dosyasının mümkünse birleştirilmesi, aksi durumda davayı ilgilendiren delillerin onaylı örneklerinin dosya arasına alınması, suça konu faturaları kullanan şirket yetkilileri veya kişiler de dinlenerek sözü edilen faturaları hangi hukuki ilişkiye dayanarak kimden aldıkları ve sanığı tanıyıp tanımadıklarının sorulması, suça konu faturalar üzerindeki imza ve yazıların sanığa ait olup olmadığı konusunda bilirkişi incelemesi yaptırılmasından sonra toplanan tüm delillere göre sanığın hukuki durumunun değerlendirilmesi gerektiği gözetilmeden eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması,

2-Kabule göre de;

a-Her takvim yılı içinde düzenlenen faturaların ayrı suçları oluşturduğu, ancak aynı takvim yılına ait birden fazla fatura düzenlenmesi halinde zincirleme suç hükümlerinin uygulanması gerektiği dikkate alınarak, vergi raporlarında 2007 yılında birden fazla faturanın düzenlendiğinin iddia olunması nedeniyle, sanık hakkında TCK'nın 43. maddesinin 1. fıkrasının uygulanması gerektiğinin gözetilmemesi,

b-5237 sayılı TCK’nin 53. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde yer alan haklardan sanığın sadece kendi alt soyu üzerindeki velayet, vesayet ve kayyımlık yetkileri yönünden koşullu salıverilme tarihine kadar uygulanması gerektiğinin gözetilmemesinin Anayasa Mahkemesinin 08.10.2015 gün 2014/140 Esas, 2015/85 sayılı iptal kararı ile birlikte yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Yasaya aykırı, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün bu sebeplerden dolayı, 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 27.09.2018 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/22326, Karar No: 2015/13760, Tarih: 15.04.2015

**22. Hukuk Dairesi         2014/22326 E.  ,  2015/13760 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA : Davacı, kıdem, ihbar tazminatı, yıllık izin, fazla çalışma ile ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin iş sözleşmesinin haksız şekilde işverence feshedildiğini ileri sürerek, kıdem ve ihbar tazminatı ile bir kısım işçilik alacaklarının tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni ğerektirici sebeplere göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Davacı işçinin fazla çalışma yapıp yapmadığı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

Somut olayda, karara esas teşkil eden bilirkişi raporunda, tanık beyanlarına dayanılarak, davacının yılın altıncı ayı ile onuncu ayı arasında haftada onbir saat fazla çalışma yaptığı, diğer dönemlerde ise haftada bir saat onbeş dakika fazla çalışma yaptığı saptanmış ise de. Dairemizce temyiz incelemesi yapılan 2014/1612, 2014/1479 esas sayılı emsal dosyalarında benzer işi yapan işçilerin kış döneminde fazla çalışma yapmadıkları, yaz döneminde ( haziran-ekim) ise haftada dokuz saat fazla çalışma yaptıkları kabul edilmiştir. Fazla çalışma alacağının yaz döneminde (haziran-ekim) haftada dokuz saat üzerinden hesaplanması dosya kapsamına, emsal dosyalara daha uygun düşecektir. Bu tespite göre davacının fazla çalışma ücreti alacağı yeniden hesaplanmalı ve uygun bir takdiri indirim ile hüküm altına alınmalıdır.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 15.04.2015 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/25891, Karar No: 2014/26529, Tarih: 15.09.2014

**9. Hukuk Dairesi         2012/25891 E.  ,  2014/26529 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İSTANBUL ANADOLU 4. İŞ MAHKEMESİ (KADIKÖY 2.İŞ)

TARİHİ : 10/05/2012

NUMARASI : 2007/988-2012/477

DAVA :Davacı, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, fazla mesai ücreti, yıllık izin ücreti, hafta tatil ücreti, bir kısım yan haklar, maaş bakiyesi alacağı, ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde taraflar avukatlarınca temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, davalı ile aralarında 01.08.2005 tarihinde 30.06.2006 tarihine kadar geçerli olan bir iş akdi imzalandığını, bu sözleşmenin 3. maddesi uyarınca tarafların birer yıllık iki uzatma hakkına sahip olduğunu, bu sözleşme ile kulüpde teknik koordinatör/takım analisti olarak çalışmaya başladığını, 21.04.2006 tarihli toplantıda sözleşmenin uzatılmasına karar verildiğini, ancak yazılı belgenin kendisine verilmediğini, 14.07.2006 tarihinde akdin fesh edildiğinin telefonla bildirildiğini, ileri sürerek, kıdem ve ihbar tazminatı ile fazla çalışma, yıllık izin, hafta tatili, bir kısım yan haklar, maaş bakiyesi, ulusal bayram ve genel tatil alacaklarının tahsilini, istemiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı, 2005/2006 dönemi bittikten sonra davacının kulübü terk ettiğini, görevine dönmediğini, yapılan özel sözleşmenin vekalet akdi hükümlerine tabi olduğunu, sözleşmenin yenilenmediğini savunarak davanın reddini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davacı ile davalı işveren arasında 30.07.2005 imza tarihli, 01.08.2005 başlangıç tarihli sözleşme ile 26.09.2005 imza ve 01.09.2005 başlangıç tarihli Türkiye Futbol Fedarasyonu Tip Sözleşmesi adı altında iki tane sözleşme imzalandığı, bu ikinci sözleşmenin bir takım yasal zorunlulukları dolanmak amacı ile yapılmış muvazaalı sözleşme olduğundan geçerli görülmeyeceği, tarafların 30.07.2005 imza tarihli sözleşmeyi uyguladıkları, taraflar arasındaki sözleşmenin vekalet akdi değil, bir iş akdi olduğunun kabul edildiği, delillerden sözleşmenin en azından 1 dönem daha uzatıldığı ve 2. dönem süresi dolmadan fesh edildiği, bakiye süreye ait ücretine hak kazandığı ancak bakiye süre ücretinden Borçlar Kanunun 43, 44. Maddesi gereğince takdiren %50 oranında indirim yapılması gerektiği, hizmet süresi 1 yılın altında kaldığından kıdem tazminatına hak kazanılamayacağı, yine ihbar tazminatının da belirli süreli iş sözleşmeleri için ödenmesinin yasal dayanağının bulunmadığı, diğer istemlerin de yerinde olmadığı, gerekçesi ile bakiye süre ücret alacağına hükmedilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı taraflar temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

D) Temyiz:

Kararı taraflar temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, tarafların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Uyuşmazlık taraflar arasındaki ilişkinin belirli süreli iş sözleşmesinin unsurlarını taşıyıp taşımadığı noktasında toplanmaktadır.

Belirli süreli iş sözleşmesinden söz edilebilmesi için sözleşmenin açık veya örtülü olarak süreye bağlanması ve bunun için objektif nedenlerin varlığı gerekir.

Borçlar Kanununun 338 inci maddesinde, “Hizmet akdi, muayyen bir müddet için yapılmış yahut böyle bir müddet işin maksut olan gayesinden anlaşılmakta bulunmuş ise, hilafı mukavele edilmiş olmadıkça feshi ihbara hacet olmaksızın bu müddetin müruriyle, akit nihayet bulur” kuralı mevcuttur. Anılan hükme göre tarafların belirli süreli iş sözleşmesi yapma konusunda iradelerinin birleşmesi yeterli görüldüğü halde, 1475 sayılı Yasa uygulamasında, Yargıtay kararları doğrultusunda belirli süreli iş sözleşmelerine sınırlama getirilmiş ve sürekli yenilenen sözleşmeler bakımından ikiden fazla yenilenme halinde, sözleşmenin belirsiz süreli hale dönüşeceği kabul edilmiştir (Yargıtay 9. HD. 7.12.2005 gün 2005/12625 E, 2005/38754 K).

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 430 uncu maddesinde, esaslı nedenlerin varlığı yenilemeler için öngörülmüş ve on yıldan uzun süreli belirli süreli iş sözleşmesi yapılamayacağı kabul edilmiştir.

İş güvencesi hükümlerinin yürürlüğe girmesiyle belirli - belirsiz süreli iş sözleşmesi ayrımının önemi daha da artmıştır (Yargıtay 9. HD. 13.6.2008 gün 2007/19368 E, 2008/15558 K.). 4857 sayılı İş Kanununun 11 inci maddesinde “İş ilişkisinin bir süreye bağlı olarak yapılmadığı halde sözleşme belirsiz süreli sayılır. Belirli süreli işlerde veya belli bir işin tamamlanması veya belirli bir olgunun ortaya çıkması gibi objektif koşullara bağlı olarak işveren ile işçi arasında yazılı şekilde yapılan iş sözleşmesi belirli süreli iş sözleşmesidir. Belirli süreli iş sözleşmesi, esaslı bir neden olmadıkça, birden fazla üst üste (zincirleme) yapılamaz. Aksi halde iş sözleşmesi başlangıçtan itibaren belirsiz süreli kabul edilir. Esaslı nedene dayalı zincirleme iş sözleşmeleri, belirli süreli olma özelliğini korurlar” şeklinde düzenleme ile bu konudaki esaslar belirlenmiştir. Borçlar Kanunundaki düzenlemenin aksine iş ilişkisinin süreye bağlı olarak yapılmadığı hallerde sözleşmenin belirsiz süreli sayılacağı vurgulanarak ana kural ortaya konulmuştur.

Öte yandan değinilen 11 inci madde, 18 Mart 1999 tarihli 1999/70 EC Konsey Yönergesi ile birlikte ele alınmalıdır. Çerçeve sözleşmesinin 4 üncü maddesinde ayrım gözetmeme ilkesi vurgulanmıştır. Buna göre iş koşulları açısından, belirli süreli iş sözleşmesi ile çalışan işçilere yapılacak farklı muamele esaslı nedenlere dayandırılmadığı sürece, yalnızca belirli süreli iş sözleşmesi ve iş ilişkisi ile çalışmasından dolayı, emsal kadrolu işçilerden daha dezavantajlı davranılmayacaktır.

Sözleşmenin 5 inci maddesinde ise kötü niyete karşı önlem konusu ele alınmıştır. Birbirini takip eden belirli süreli iş sözleşmeleri veya istihdam ilişkisinden kaynaklanan istismarların önlenmesini amaçlayan yasal düzenlemelerin bulunmaması halinde; üye devletlerin, sosyal taraflara danıştıktan sonra uluslararası yasalar, toplu sözleşmeler veya uygulamaya göre belli başlı bazı sektörlerin ihtiyaçlarını da dikkate alarak, aşağıdaki tedbirlerden bazılarını alma zorunluluğu vardır.

1.(a) Bu türden akit veya istihdam ilişkilerinin yenilenmesini haklı kılacak nesnel gerekçeler tespit edilmesi,

1.(b) Yinelenen belirli süreli iş sözleşmeleri veya istihdam ilişkilerinin azamî toplam süresini belirlenmesi,

1.(c) Bu türden sözleşme veya istihdam ilişkisinin kaç kez yenilenebileceğinin saptanması.

1.2. Sosyal taraflara danıştıktan sonra, üye devletler elverişli olan durumlarda belirli süreli iş sözleşmesi veya istihdam ilişkisinin,

1.(a) Yenilenmiş sayılacağına,

2.(b) Belirsiz süreli iş sözleşmesi veya istihdam ilişkisi sayılacağına dair koşullar belirleyeceklerdir.

Öte yandan 1999/70 sayılı Konsey Direktifinin önsözünde, Essen Konseyi sonuç bildirgesinde “çalışanların istemleri ve rekabetin gereklerini karşılayacak daha esnek bir iş örgütlenmesini özellikle göz önünde tutan istihdam yoğun büyüme” anlayışına uygun olarak alınması gerekli önlemler vurgulanmaktadır. 1999 yılı İstihdam Politikası Ana Hatları Hakkında 9 Şubat 1999 tarihli Konsey Tavsiye Kararı, “Sosyal tarafları işletmeleri daha verimli ve rekabetçi kılmak ve esneklik ile iş güvenliği arasında gereken dengeyi sağlayabilmek amacıyla, bulundukları her düzeyde esnek çalışma düzenlemeleri dahil, iş örgütlenmesinin modernize edilmesi için sözleşme görüşmeleri yapmaya” davet etmiştir. Ayrıca, Hizmet ilişkisine İşveren Tarafından Son Verilmesi Hakkında 158 sayılı Uluslararası Çalışma Sözleşmesine göre; bu sözleşmenin koruyucu hükümlerinden kaçınmak amacıyla belirli süreli iş sözleşmesi yapılmasına karşı yeterli güvenceler alınması gerektiği vurgulanmıştır (m 2/3).

Gerek 158 sayılı İLO Sözleşmesi gerekse 1699/70 sayılı Konsey Direktifi, bir taraftan esnek çalışmayı özendirirken diğer taraftan güvenliğe önem vererek bir denge amaçlamıştır. Başka bir anlatımla esnek çalışma modellerinin kötüye kullanılmaması gerektiğini özenle vurgulamıştır.

Gerek 158 sayılı İLO Sözleşmesi gerekse 1699/70 sayılı Konsey Direktifi, bir taraftan esnek çalışmayı özendirirken diğer taraftan güvenliğe önem vererek bir denge amaçlamıştır. Başka bir anlatımla esnek çalışma modellerinin kötüye kullanılmaması gerektiğini özenle vurgulamıştır.

Sözü edilen normatif dayanaklar uyarınca, işçinin niteliğine göre sözleşmenin belirli ya da belirsiz süreli olarak değerlendirilmesi imkânı ortadan kalkmıştır. Buna karşın, yapılan işin niteliği belirli süreli iş sözleşmesi yapılabilmesi için önem arzetmektedir. Belirli bir işin tamamlanması veya belirli bir olgunun ortaya çıkması gibi objektif koşullara bağlı olarak “belirli süreli iş sözleşmesi” yapılabilecektir. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 430 uncu maddesinde ilk defa yapılacak olan sözleşmelerde objektif neden öngörülmemiş oluşu, önceki özel kanun olan İş Kanunu’nun 11 inci maddesindeki objektif nedenlerin varlığını ortadan kaldırmaz.

4857 sayılı İş Kanununun 11 inci maddesinde, esaslı bir neden olmadıkça belirli süreli iş sözleşmelerinin birden fazla üst üste (zincirleme) yapılamayacağı kuralı ile bir ölçüde koruma sağlanmak istenilmiştir. Belirli süreli iş sözleşmesinin yapılması ve yenilenmesi, işçinin iş güvencesi dışında kalması sonucunu doğurmamalıdır. Belirli süreli iş sözleşmelerinde, 4857 sayılı Yasanın 15 inci maddesinde değinilen sürenin aşılmaması koşuluyla deneme süresi konulabilir.

2547 sayılı Yüksek Öğretim Kanununun 23 üncü maddesinin birinci fırkasında; “bir üniversite biriminde açık bulunan yardımcı doçentlik, isteklilerin başvurması için rektörlükçe ilan edilir. Fakültelerde ve fakültelere bağlı kuruluşlarda dekan, rektörlüğe bağlı enstitü ve yüksekokullarda müdürler; biri o birimin yöneticisi, biri de o üniversite dışından olmak üzere üç profesör veya doçent tespit ederek bunlardan adayların her biri hakkında yazılı mütalaa isterler. Dekan veya ilgili müdür kendi yönetim kurullarının görüşünü de aldıktan sonra önerilerini rektöre sunar. Atama, rektör tarafından yapılır” kuralı öngörülmüş; aynı maddenin ikinci fıkrasında, yardımcı doçentlerin bir üniversitede her seferinde ikişer veya üçer yıllık süreler için en çok 12 yıla kadar atanabilecekleri, her atama süresi sonunda görevin kendiliğinden sona ereceği düzenlenmiştir. Kanunun daha sonra yürürlüğe giren geçici 47 nci maddesinin ikinci fıkrasında ise yardımcı doçentlik kadrosunda görev yapan öğretim elemanlarının çalışma sürelerindeki sınırlamanın kaldırıldığı belirtilmiştir. Buna göre 2547 sayılı Kanunda yardımcı doçentlerle belirli süreli sözleşme yapılması yolunda bağlayıcı bir düzenleme bulunmamaktadır. Kanunun 23 üncü maddesinde belirtilen ikişer veya üçer yıllık süreler, atama tasarrufu ile ilgili olup, vakıf üniversitelerinde çalışacak yardımcı doçentlerle iş sözleşmesinin belirsiz süreli olarak yapılmasına engel bir durum teşkil etmemektedir. Dairemizin uygulaması da bu yöndedir (Yargıtay 9. HD. 23.2.2009 gün ve 2008/12778-2009/3194 sayılı kararı).

Somut olayda, Mahkemece taraflar arasında yapılan ve uygulanan 30/07/2005 tarihli iş sözleşmesinin belirli süreli olduğu kabul edilmiş ve davacı talepleri bu yönde değerlendirilmiş ise de, yukarıdaki ilke kararında da açıklanan şekilde, taraflar arasında belirli süreli iş sözleşmesi yapılmasını gerektirir objektif nedenler yoktur.

Taraflar arasında uygulandığı kabul edilen 30/07/2005 tarihli sözleşme 3 dönem için yapılmış ve tarafların anlaşmasına bağlı olarak sürenin uzatılabileceği öngörülmüştür. Yine davacının görevini tanımlayan belgede de sözleşmeyi belirli süreli kılacak görev tanımına rastlanmamıştır. Bu veriler de göz önüne alınarak sözleşme belirsiz süreli kabul edilip davacı teleplerinin buna göre değerlendirilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

F) Sonuç:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 15/09/2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.