muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2018/307, Karar No: 2019/716, Tarih: 24.12.2019

765 sayılı TCK’da cezanın artırım nedeni olarak öngörülen mükerrirlik hâli, yeni sistemde koşullu salıverilme süresini de etkileyecek şekilde bir infaz rejimi kurumu olarak düzenlenmiştir.

Bu açıklamalar ışığında uyuşmazlık konusu değerlendirildiğinde;

Yerel Mahkemenin, sanık ...'nun zincirleme şekilde hırsızlık suçundan mahkûmiyetine ve sanık hakkında tekerrür hükümlerinin uygulanmasına dair hükmünün, sanık müdafisi tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince yargılama giderleri yönünden düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildiği, bu kararın da sanık müdafisi tarafından temyizi üzerine Özel Dairece, tekerrüre esas alınan ilama konu suçu işlediği tarihte 18 yaşını doldurmadığı anlaşılan ve adli sicil kaydına göre başkaca tekerrüre esas mahkûmiyeti bulunmayan sanık hakkında hükmolunan cezanın, mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine ve denetimli serbestlik tedbirine karar verilmesi suretiyle TCK'nın 58/5. maddesine aykırı davranılmasının hukuka açık aykırılık teşkil ettiği ancak temyiz dilekçesinde bu yönde bir temyiz nedeni ileri sürülmemesi nedeniyle inceleme konusu yapılamayan bu hususta kanun yararına bozma yoluna gidilmesinin mümkün olduğu açıklanarak, temyiz isteminin esastan reddi ile hükmün onanmasına karar verilen olayda;

Sanık müdafisinin temyiz dilekçesinde; 01.04.2017 tarihli hırsızlık olayına ilişkin olarak usulüne uygun bir teşhis işlemi yaptırılmadığı, bu olayı sanığın gerçekleştirdiğine dair tek delilin usule aykırı yöntemlerle elde edilmiş olan tanık ...'un ifadeleri olduğu, 02.04.2017 tarihli hırsızlık olayında ise sanığın, çöpe atılmış ve sahipsiz olduğunu düşündüğü malzemeleri alması nedeniyle hırsızlık kastının bulunmadığı, bu nedenle delillerin takdirinde hataya düşüldüğü, ayrıca alt sınırdan uzaklaşmayı gerektirecek bir neden bulunmadığı hâlde TCK'nın 43. maddesinin tatbik edildiği sırada alt sınırdan uzaklaşılarak uygulama yapılmasının hatalı olduğu şeklinde gösterdiği temyiz nedenlerinin hem muhakeme hukuku ve hem de maddi hukuka aykırılık iddiasını taşıdığının anlaşılması karşısında,

Temyiz dilekçesinde maddi hukuka aykırılık iddiasının ileri sürüldüğü hâllerde, Özel Dairece, temyiz nedeni olarak gösterilen maddi hukuka aykırılıklar yanında dilekçede açıklanmış olmasa dahi dosyaya yansıyan tüm maddi hukuka aykırılıkların temyiz denetiminde incelenmesi, ileri sürülen maddi hukuka aykırılık nedeniyle hüküm bozulduğunda dilekçede gösterilmeyen ancak temyiz incelemesi sırasında saptanacak olan tüm maddi hukuka aykırılıklar nedeniyle de temyiz edenin sıfatı dikkate alınmak suretiyle bozma kararı verilmesi gerektiği; temyiz dilekçesinde muhakeme hukukuna aykırılık iddiasının ileri sürüldüğü hâllerde ise, temyiz nedeni olarak gösterilen muhakeme hukukuna aykırılığın hükme etki edecek nitelikte bulunması durumunda, hükmün bu nedenle ve varsa mutlak hukuka aykırılıklar nedeniyle bozulacağı; temyiz nedeni olarak gösterilen muhakeme hukukuna aykırılığın hükme etki edecek nitelikte bulunmaması ya da temyiz nedeni olarak ileri sürülmemekle birlikte inceleme sırasında saptanan ve mutlak hukuka aykırılıklar dışında kalan muhakeme kurallarına aykırılık bulunması durumunda ise bu hususun bozma nedeni yapılmayarak ilamda gösterilmesiyle yetinilmesi, varsa inceleme sırasında tespit edilen veya dilekçede gösterilen 5271 sayılı CMK'nın 289. maddesinde yazılı hukuka kesin aykırılıklar nedeniyle kararın bozulması yoluna gidileceği hususları dikkate alınarak,

Her ne kadar sanık müdafisi tarafından sunulan temyiz dilekçesinde usul hukuku ve maddi hukuka aykırılıklardan dolayı birden çok temyiz nedeni gösterilmesine rağmen sanık hakkında koşulları bulunmadığı hâlde tekerrür hükümlerinin hatalı bir şekilde uygulandığı hususuna değinilmemiş ise de, tekerrür uygulamasına esas alınan fiili işlediği tarihte on sekiz yaşından küçük olan ve adli sicil kaydında tekerrüre esas başkaca da ilam bulunmayan sanık hakkında hatalı bir şekilde tekerrür hükümlerinin uygulanmasının maddi ceza hukukuna aykırılık teşkil ettiğinin anlaşılması karşısında, sanık müdafisinin temyiz dilekçesinin kapsamı gözetilerek, Yargıtay 13. Ceza Dairesince, dosyaya yansıyan tüm maddi hukuka aykırılıklar ile muhakeme hukukuna aykırılık bulunup bulunmadığı yönlerinden hükmün temyizen incelenmesi, dilekçede ileri sürülen ve inceleme sırasında tespit edilecek maddi hukuka aykırılıklar ile hukuka kesin aykırılıkların bozma nedeni yapılması, diğer muhakeme hukukuna aykırılıklara ise kararda işaret edilmesinin gerektiği; kaldı ki, etkin ve adil yargılama ilkeleri uyarınca, sanık hakkında mükerirlere özgü infaz rejiminin uygulanmasına ilişkin koşullu salıverilme süresini de etkileyen hukuka aykırılığın incelenmesinde zorunluluk bulunduğu kabul edilmelidir.

Bu itibarla, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı itirazının kabulüne, Özel Dairenin temyiz isteminin esastan reddi ile hükmün onanmasına dair kararının kaldırılmasına, sanık müdafisinin temyiz dilekçesinin içeriği de gözetilerek uygulamanın denetlenmesi amacıyla dosyanın Özel Daireye gönderilmesine karar verilmelidir.

Bu itibarla, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı itirazının kabulüne, Özel Dairenin temyiz isteminin esastan reddi ile hükmün onanmasına dair kararının kaldırılmasına, sanık müdafisinin temyiz dilekçesinin içeriği de gözetilerek uygulamanın denetlenmesi amacıyla dosyanın Özel Daireye gönderilmesine karar verilmelidir.

Çoğunluk görüşüne katılmayan iki Ceza Genel Kurulu Üyesi; itirazın reddine karar verilmesi gerektiği düşüncesiyle karşı oy kullanmışlardır.

SONUÇ:

Açıklanan nedenlerle;

1- Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı itirazının KABULÜNE,

2- Yargıtay 13. Ceza Dairesinin 12.04.2018 tarihli ve 1305-5609 sayılı sanık ... hakkında hırsızlık suçundan kurulan hükme yönelik temyiz isteminin esastan reddi ile hükmün onanmasına dair kararının KALDIRILMASINA,

3- Dosyanın, temyiz incelemesi yapılması amacıyla Yargıtay 13. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİ EDİLMESİNE, 24.12.2019 tarihinde yapılan müzakerede oy çokluğuyla karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/8533, Karar No: 2018/4387, Tarih: 23.05.2018

**4. Hukuk Dairesi         2016/8533 E.  ,  2018/4387 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

DAVALILAR : 1-TCDD İşletmesi Genel Müdürlüğü vekili Avukat ... 2-...

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... Müdürlüğü ve ... aleyhine 09/06/2014 gününde verilen dilekçe ile haksız fiil nedeniyle maddi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 22/12/2015 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalı ... Müdürlüğü vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, İdarenin hizmet kusurundan kaynaklanan maddi zararın ödetilmesi istemine ilişkindir. Mahkemece, işin esasına girilerek istemin kısmen kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı ... Müdürlüğü vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı vekili; müvekkilinin tren yolu kenarlarına dikilecek elektrik direkleri için çukur kazma çalışmasını gerçekleştiren iş makinesinin operatörü olduğunu, çalışma sırasında tren yolu güzergahının belirlenen saatlerde trafiğe kapatılması gerekirken kapatılmayarak davalı kuruma ait ve yol bakım onarım işçilerini taşıyan raylı çekici otonun iş makinesine çarpması sonucu meydana gelen kaza nedeniyle oluşan maddi zararın tazminini talep etmiştir.

Davalı ... Müdürlüğü vekili; kaza nedeniyle iş makinesinde herhangi bir hasar meydana gelmediğini, davanın reddi gerektiğini savunurken, diğer davalı ... ise, kurum yetkililerinin talimatları doğrultusunda iş yaptığını, kazanın meydana geldiği yerde güvenlik tedbirlerinin alınıp alınmadığının değerlendirilmesi gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, meydana gelen kazada davalı İdarenin işleten, diğer davalı ...’ın ise araç sürücüsü sıfatıyla sorumlu oldukları kanaatiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Davalı ... Müdürlüğü bir kamu tüzel kişisidir. Anılan tüzel kişiliğin eylem ve işlemleri kamusal nitelikte olup kamu kurumunun yasalar uyarınca yapılmış olan tesislere bakım ve o tesisleri kullanım yükümlülüğü yasalardan doğan kamusal bir görevdir. O halde anılan nitelikteki bir kamu tesisinin gerek yapılmasındaki, gerekse kullanılması veya muhafazasındaki kusurdan doğan zararlar, idari karar ve eylemlerden doğan zararlar niteliğinde bulunduğundan onların ödetilmesi istekleri 11/02/1959 günlü ve 17/15 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararının II. bendi hükmünce tam yargı davasının konusunu oluştururlar.

./...

-2-

İstemin ileri sürülüşü, olayın gerçekleşme biçimi ve olay yerinin hemzemin geçit olmaması da nazara alındığında, davanın davalı idarenin hizmet kusurundan doğan zararın ödetilmesi istemine ilişkin olduğu, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2/1-b maddesi gereğince bu tür istemlerin tam yargı davası olarak idari yargı yerinde açılacak davada ileri sürülmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

./...

-2-

İstemin ileri sürülüşü, olayın gerçekleşme biçimi ve olay yerinin hemzemin geçit olmaması da nazara alındığında, davanın davalı idarenin hizmet kusurundan doğan zararın ödetilmesi istemine ilişkin olduğu, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2/1-b maddesi gereğince bu tür istemlerin tam yargı davası olarak idari yargı yerinde açılacak davada ileri sürülmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

Görev sorunu, kamu düzenine ilişkin olup, açıkça veya hiç ileri sürülmese bile yargılamanın her aşamasında mahkemelerce kendiliğinden araştırılır (HMK 114,115/1).

Mahkemece, istemin hizmet kusurundan kaynaklandığı kabul edilerek davalı idare yönünden uyuşmazlığın çözümünde idari yargı yerinin görevli olduğu benimsenerek yargı yolu bakımından mahkemenin görevsizliği nedeni ile davanın usulden reddine karar verilmesi gerekirken, işin esasının incelenmesi doğru değildir. Bu nedenle kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda gösterilen nedenle BOZULMASINA ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 23/05/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/40319, Karar No: 2015/36427, Tarih: 11.12.2015

**13. Hukuk Dairesi         2014/40319 E.  ,  2015/36427 K.**

**"İçtihat Metni"**

... vekili avukat ... ile ...vekili avukat ... aralarındaki dava hakkında... Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 13/05/2014 tarih ve...sayılı hükmün Dairenin 01/09/2014 tarih ve .... sayılı ilamıyla onanmasına karar verilmişti. Süresi içinde davalı avukatınca kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla dosya incelendi, gereği konuşuldu.

KARAR

Davacı, maliki bulunduğu binayı .... Dönüşüm Projesi Kanunu ve buna bağlı yönetmelik ve belediye meclis kararına dayanarak davalıya devrettiğini, 197 analiz numaralı kıymet taktir komisyonu raporunda bina, müştemilat ve ağaç bedelinin 19469 TL olarak belirlenmesine rağmen davalının tüm yapı bedelini değil sadece enkaz bedelini ödediğini, oysa tüm yapı bedelinin ödenmesi gerektiğini ileri sürerek 14390,10 TL bakiye bedelin tahsili için yaptığı icra takibine vaki itirazın iptaline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davanın kabulüne 14390,10 TL'ye yönelik itirazın iptaline karar verilmiş, hüküm davalı tarafından temyiz edilmiş hükmün onanması üzerine davalı karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

1-Davacıya ait belgesiz ve tapusuz gecekondunun kentsel dönüşüm projesi kapsamında davalı belediyeye devri hususunda taraflar arasında sözleşme akdedildiği, davalı belediyenin elemanlarınca 197 analiz numaralı kıymet takdir raporu düzenlenerek davacının gecekondusu, müştemilat ve ağaçları için toplam 19469 TL yapı bedeli ile 5078,90 TL enkaz bedelinin belirlendiği, belirlenen bu bedellerden sadece enkaz bedelinin davacıya ödendiği, davacının kendisine enkaz bedeli değil tüm yapı bedelinin ödenmesi gerektiği iddiasıyla eldeki davayı açtığı, mahkemece de davanın kabulüne karar verildiği anlaşılmakta olup, çözülmesi gereken sorun davacıya yapı bedelinin tamamının mı yoksa sadece enkaz bedelinin mi ödenmesi gerektiği hususudur.

5104 sayılı ... Kentsel Dönüşüm Projesi Kanununun 5. maddesinin 2. fıkrasında "Gerçek kişilerin ve özel hukuk tüzel kişilerinin mülkiyetinde bulunan gayrimenkuller ile 24.02.1984 tarihli ve 2981 sayılı imar ve Gecekondu mevzuatına aykırı yapılara uygulanacak bazı işlemler ve 6785 sayılı imar Kanununun bir maddesinin değiştirilmesi hakkında kanuna göre hak sahibi olan kişilerin haklarına konu gayrimenkuller, malikler ve hak sahipleri ile yapılacak anlaşmalar çerçevesinde projede kullanılır. Bu anlaşmaların usul ve esasları yönetmelikle belirlenir" hükmü ile ...Dönüşüm Projesi Yönetmeliğinin Belgesiz ve Kaçak Gecekondulara Uygulanacak Esaslar başlıklı 18. maddesinde; "Hak sahiplerine ait gecekondu, tesis, müştemilat ve ağaçlar için Belediyece oluşturulacak kıymet takdir komisyonunca belirlenecek kıymet takdir bedelinin %10'u enkaz bedeli olarak hesaplanır. Bu bedel, yapılacak sözleşme ile hak sahiplerine verilecek konuta ait inşaat maliyetinden düşülüp kalan bedel hak sahibi tarafından ödenir." hükmü yer almaktadır.

Öte yandan tarafların anılan mevzuat hükümleri çerçevesinde imzaladıkları taahhütnamede hak sahibinin alacağı belirlenirken arsa üzerindeki tesis ve müştemilata ait enkaz bedeli esas alınarak bakiye alacağın belirleneceğinin kararlaştırılmış olup, taraflar arasında düzenlenen bu taahhütname özel hukuk hükümlerine tabi ve geçerli olduğundan taraflar yönünden bağlayıcıdır.

Yukarıda belirtilen açıklamalar bir bütün olarak değerlendirildiğinde davacının sözleşme kapsamında davalıya devrettiği gecekondusu için sadece enkaz bedeli isteyebileceği, enkaz bedelinin de davacıya ödenmiş olması karşısında davacının başka bir şey talep edemeyeceği anlaşıldığından davanın tümüyle reddine karar verilmesi gerekir. Mahkemece değinilen bu yön gözardı edilerek yazılı şekilde davanın kabulüne karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup kararın bu nedenle bozulması gerekirken zuhulen onandığı bu kez yapılan incelemeden anlaşılmakla, davalının bu yöne ait karar düzeltme isteminin kabulü ile mahkeme kararının bozulmasına karar verilmesi gerekmiştir.

2-Bozma nedenine göre davalının diğer karar düzeltme itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.

SONUÇ : Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle; davalının değinilen yöne ilişkin karar düzeltme isteminin kabulü ile dairemizin 1.9.2014 gün ve... sayılı onama kararının kaldırılmasına ve mahkeme kararının gösterilen nedenle bozulmasına, (2) numaralı bent uyarınca davalının diğer karar düzeltme itirazlarının incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, 11/12/2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/15686, Karar No: 2018/15538, Tarih: 22.11.2018

**18. Ceza Dairesi         2016/15686 E.  ,  2018/15538 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇLAR : Hakaret, görevi yaptırmamak için direnme

HÜKÜMLER : Mahkumiyet

KARAR

Yerel Mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararın niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

A-Sanıklara yükletilen hakaret eylemleriyle ulaşılan çözümü haklı kılıcı zorunlu öğelerinin ve bu eylemlerin sanıklar tarafından işlendiğinin Kanuna uygun olarak yürütülen duruşma sonucu saptandığı, bütün kanıtlarla aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların temyiz denetimini sağlayacak biçimde ve eksiksiz sergilendiği, özleri değiştirilmeksizin tartışıldığı, vicdani kanının kesin, tutarlı ve çelişmeyen verilere dayandırıldığı,

Eylemlerin doğru olarak nitelendirildiği ve Kanunda öngörülen suç tipine uyduğu,

TCK'nın 53/1-b maddesinin Anayasa Mahkemesinin 08/10/2015 tarih ve 2014/140 esas, 2015/85 sayılı kararıyla iptal edilmesinin infaz evresinde resen gözetilebileceği,

Anlaşıldığından, sanıklar ... ve Hami Büyükli ile O Yer Cumhuriyet Savcısının ileri sürdüğü nedenler yerinde görülmemiş olmakla, tebliğnameye uygun olarak, TEMYİZ DAVASININ ESASTAN REDDİYLE HÜKÜMLERİN ONANMASINA,

B- Görevi yaptırmamak için direnme suçundan kurulan hükümlerin temyizine gelince;başkaca nedenler yerinde görülmemiştir.

Ancak;

1- TCK'nın 265. maddesinde "görevi yaptırmamak için direnme" başlığıyla "seçenekli hareketli" ve "amaçlı bir fiil" olarak düzenlenen ve görevin yapılmasını önleme maksadıyla kamu görevlisine karşı gelinmesi eylemleri cezalandırılan suç tipinde; hareketin icra vasıtalarının "cebir veya tehdit" şeklindeki icrai davranışlarla işlenebileceğinin öngörüldüğü ve belirtilen tipik hareketleri içermeyen pasif direnme fiillerinin bu suçu oluşturmayacağı göz önüne alınmalıdır.

Somut olayda; sanık ...'ın , polis memuruna “ biz buradan gideriz,bizi kim alacak...” diyerek sanık ...'yi karakoldan işlemleri bitmeden çıkarmak şeklinde kabul edilen eyleminde, direnme suçunun cebir veya tehdit unsurlarının ne şekilde gerçekleştiği kanıtlara dayalı olarak tartışılıp gösterilmeden, yetersiz gerekçeyle mahkumiyet kararı verilmesi,

2- Kabule göre de;

a- Tutanak ve katılan anlatımlarına göre, sanık ...'nin sağlık raporu almak için devlet hastanesine götürüldüğü sırada direndiği, sanık ... ... ise daha sonra polis merkezine gelerek ... hakkında işlem yapılmasını engellemek için direndiği olayda, sanıkların ne şekilde birden fazla kişiyle birlikte direndiği kanıtlara dayalı olarak açıklanıp tartışılmadan TCK'nın 265/3. maddesinin uygulanması,

b-Sanıkların, birden fazla görevliye karşı bir suç işleme kararı kapsamında tek bir fiille direnmesine karşın, TCK'nın 43/2. maddesinin uygulanmaması,

b-Sanıkların, birden fazla görevliye karşı bir suç işleme kararı kapsamında tek bir fiille direnmesine karşın, TCK'nın 43/2. maddesinin uygulanmaması,

c-TCK'nın 53/1-b maddesinin Anayasa Mahkemesi'nin, 08.10.2015 tarih ve 2014/140 esas, 2015/85 karar sayılı kararıyla, iptal edilmiş olması nedeniyle, uygulanma olanağının ortadan kalkmış olması,

Bozmayı gerektirmiş, sanıklar ... ve ... ... ile O Yer Cumhuriyet Savcısının temyiz nedenleri yerinde görüldüğünden, tebliğnameye aykırı olarak HÜKÜMLERİN BOZULMASINA, yeniden hüküm kurulurken 1412 sayılı CMUK'nın 326/son maddesinin gözetilmesine, yargılamanın bozma öncesi aşamadan başlayarak sürdürülüp sonuçlandırılmak üzere dosyanın esas/hüküm mahkemesine gönderilmesine, 22/11/2018 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/7760, Karar No: 2018/6044, Tarih: 16.10.2018

**14. Ceza Dairesi         2018/7760 E.  ,  2018/6044 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SUÇ : Çocuğun basit cinsel istismarı

HÜKÜM : Sanığın atılı suçtan mahkumiyetine dair Ünye Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 17.10.2017 gün ve 2017/177 Esas, 2017/194 Karar sayılı hükme yönelik istinaf başvurusunun esastan reddi, temyiz isteminin reddi

Bölge Adliye Mahkemesince temyiz isteminin reddine dair verilen Ek karar temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Gerekçesi gösterilmek suretiyle temyiz isteminin reddine dair verilen Ek karar usul ve kanuna uygun olduğundan, Bölge Adliye Mahkemesi Cumhuriyet Savcısının yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle Ek kararın ONANMASINA, 16.10.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/29091, Karar No: 2013/20575, Tarih: 19.12.2013

**(Kapatılan)15. Ceza Dairesi         2013/29091 E.  ,  2013/20575 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Dolandırıcılık

HÜKÜM : Beraat

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için; failin bir kimseyi, kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla hataya düşürüp, onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir.

Hile nitelikli bir yalandır. Fail tarafından yapılan hileli davranış belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı, sergileniş açısından mağdurun inceleme olanağını ortadan kaldıracak nitelikte bir takım hareketler olmalıdır. Kullanılan hileli davranışlarla mağdur yanılgıya düşürülmeli ve bu yanıltma sonucu yalanlara inanan mağdur tarafından sanık veya bir başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır.

Hilenin kandırıcı nitelikte olup olmadığı olaysal olarak değerlendirilmeli, olayın özelliği, fiille olan ilişkisi, mağdurun durumu, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.

TCK'nın 158/1-e bendinde belirtilen, kamu kurum ve kuruluşlarının zararına olarak dolandırıcılık suçunun işlenmesi, nitelikli hal kabul edilmiştir. Hangi kurum ve kuruluşların, kamusal nitelik taşıdığı, o kurumun kadro bakımından bağlı olduğu durumu düzenleyen mevzuata göre belirlenir. Bu nitelikli halin oluşması için, eylemin kamu kurum ve kuruluşlarının mal varlığına zarar vermek amacıyla işlenmesi gerekir.

Zarar vermek, kamu kurum ve kuruluşlarından hakkı olmayan bir parayı almak yada bir borcu geri vermemek şeklinde olabilir. Bu suçun zarar göreni kamu kurum ve kuruluşunun tüzel kişiliğidir. Kamu kurum ve kuruluşlarının zarar görmesi söz konusu değilse bu suç oluşmayacaktır. Dolandırıcılık suçunun kamu yararına çalışan hayır kurumlarının zararına işlenmesi madde kapsamında değildir.

2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 90. maddesinin 5. fıkrasına göre; usulüne göre yürürlüğe konulmuş Milletlerarası andlaşmalar kanun hükmündedir. Bunlar hakkında Anayasaya aykırılık iddiası ile Anayasa Mahkemesi'ne başvurulamaz. (Ek cümle: 07/05/2004-5170/7 md.) Usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası andlaşmalarla, kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda milletlerarası andlaşma hükümleri esas alınır.

Buna göre, iç hukukta doğrudan hukuksal sonuçlar yaratan Uluslararası Sözleşmeler, yasalar üstü bir konumdadır ve iç hukukun bir parçası olarak yürütmeyi ve yargıyı bağlamaktadır.

İç hukukumuzun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin (AİHS) temel amacı, insan haklarının korunması ve bu haklara yönelik ihlallerin engellenmesidir. İnsan hakları, insan onurunu korumayı, insanın maddi ve manevi gelişmesini sağlamayı amaçlayan haller olup, insanın doğuştan var olan hak ve özgürlükleridir. Bu haklar, hak sahiplerini yetkili bir konuma getirirken, devleti ve diğer üçüncü kişileri o kişinin hakkına saygılı olma yükümlülüğü altına sokar.