muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/11363, Karar No: 2014/14354, Tarih: 10.06.2014

Bu konuda ortaya çıkan uyuşmazlık sonucu Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nca verilen 17.09.2008 gün 2008/10-555 Esas 2008/530 sayılı kararda da; “dinlenen tanıkların da aynı davacı gibi başka köylerde usta öğretici olarak çalışan kişiler olduğu, resmi belgeler ve davacının imzasını taşıyan belgelerle çelişkili tanık beyanlarına itibar edilemeyeceği anlaşıldığından; tam gün esası ve aylık karşılığı olmayan çalışmaların, günlük çalışma saatine göre ve kısmi zamanlı çalışma olması nedeniyle bu çerçevede değerlendirme yapılarak sonucuna göre karar verilmek gerektiği” belirtilmiş olup, bu şekildeki bir çalışma ilişkisinde, tam süreli çalışmaya ilişkin hakların doğduğunu kabule olanak yok ise de; yasa ve sözleşmelerde belirtilen sınırlamalara aykırı, tam süreli hizmet sözleşmesinin unsurlarının gerçekleştiği bir çalışma durumunun, eylemli olarak oluştuğunun iddia edilip kanıtlanması olanak dâhilinde bulunmaktadır. Ancak, bu yöndeki iddia, hizmet tespiti davalarının kamu düzenine ilişkin niteliği gözetilerek kanıtlanmalı; işverenin resmi kurum niteliği, ücret ödemelerinin kayıtlara dayalı olma gerekleri dikkate alınarak; kurum kayıtlarına

yansıyan bilgilerin aksinin kanıtlanmasına yönelik kanıtların hüküm kurmaya elverişli olup olmadığı, sosyal güvenlik hakkının yaşama geçirilmesine yönelik davanın özelliklerinin gerektirdiği duyarlılık uyarınca denetlenmelidir.

Mahkemece; davacının; köyde görev yaptığı, kursun hazırlanması, ders öncesi ve sonrası temizlik ve kış aylarına göre soba yakılması gibi işlemlerin davacıya ait olduğu, yıllık mesaisinin 6 saati aştığı ve bildirilen dönemlerdeki çalışmalarının tam zamanlı olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Ne var ki; taraflar arasındaki çalışma ilişkisinin temel delillerden olan günlük çalışma saatlerini gösteren puantaj cetvellerinin önemli bölümü dosya içerisinde yer almayıp, bir kaç aya ait mevcut kayıtlar ise, düzensiz fotokopiden ibaret oldukları için denetime elverişsiz şekilde bulunmaktadır. Bu nedenle; dava konusu dönemlere ilişkin ders ve yoklama defterleri, ücret bordroları, puantajlar ve ödeme belgelerinin tamamı getirtilmeli, bu tür belgelerde noksanlık varsa, bunun nedeni araştırılmalı, davacının günlük ve haftalık çalışma saatleri tespit edilmeli, hüküm altına alınan süreler yönünden davacının resmi belgelerde belirtilen ders saatlerinden sonra kursta kalmasının haklı bir gerekçesinin bulunup bulunmadığı değerlendirilmeli, (bu değerlendirme yapılırken dosyada mevcut ders defterinde, ders saatleri içerisinde atölyenin tertip ve düzeninin sağlandığının yazılı olduğu hususu da dikkate alınmalı) çalışmaların kısmi zamanlı olduğu ve bildirimlerde noksan bulunmadığının anlaşılması halinde davanın reddine karar verilmelidir.

Mahkemece, açıklanan maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin, eksik inceleme ve araştırma sonucunda yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

Mahkemece, açıklanan maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin, eksik inceleme ve araştırma sonucunda yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davalılardan Kurum ile Milli Eğitim Bakanlığı adına Hazine vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 10.06.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/11689, Karar No: 2010/12934, Tarih: 11.10.2010

**(Kapatılan) 13. Hukuk Dairesi         2010/11689 E.  ,  2010/12934 K.**

**"İçtihat Metni"**

1-.... Tem. Temizlik Güvenlik .... İlaçlama Turizm Müh. Tic. Ltd. Şti, 2-... Özel Güvenlik Tem. Tabldot İnş. Dan. Belge. Him. Ltd. Şti, 3-... Tabldot Tem. Özel Güven. Dan. Belge Hiz. San. Ltd. Şti vekili avukat ... ile ... Bakanlığına izafeten Devlet Hastanesi vekili avukat ... Çengel aralarındaki dava hakkında Muğla 2. Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 21.4.2009 gün ve 296-344 sayılı hükmün Dairemizin 1.4.2010 tarih ve 13594-4303 sayılı ilamıyla düzeltilerek onanmasına karar verilmişti. Süresi içinde davacılar avukatınca kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla dosya incelendi, gereği konuşuldu.

K A R A R

Temyiz ilamında belirtilen gerektirici nedenler karşısında ve özellikle davacının davalının talepte bulunduğu yazısında temerrüt koşullarının oluşmadığının anlaşılmasına göre usulün 440. Maddesinde sayılan nedenlerden hiçbirisine uygun olmayan karar düzeltme isteğinin REDDİNE ve aynı kanunun 442 maddesi hükmünce 172.00 (Yüzyetmişiki) Lira para cezasının karar düzeltme isteyene yükletilmesine, 11.10.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.

...
Yargıtay — Esas No: 2014/16621, Karar No: 2016/2924, Tarih: 07.03.2016

**14. Hukuk Dairesi         2014/16621 E.  ,  2016/2924 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Davacı tarafından, davalılar aleyhine 15.10.2009 gününde verilen dilekçe ile geçit hakkı tesisi istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 03.09.2014 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı ... tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, Türk Medeni Kanununun 747. maddesi gereğince geçit hakkı kurulması isteğine ilişkindir.

Davacı, yola cephesi bulunmayan 130 ada 4 parsel sayılı taşınmazı lehine geçit hakkı kurulmasını istemiştir.

Davalı ... davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, 130 ada 4 parsel sayılı taşınmaz yararına 130 ada 3 ve 11 parsel sayılı taşınmazlar üzerinden geçit hakkı kurulmasına karar verilmiştir

Hükmü, davalı ... temyiz etmiştir.

Bu tür davalar ülkemizde arazi düzenlenmesinin sağlıklı bir yapıya kavuşmamış olması ve her taşınmazın yol ihtiyacına cevap verilmemesi nedeniyle zorunlu olarak açılmaktadır. Geçit hakkı verilmesiyle genel yola bağlantısı olmayan veya yolu bulunsa bile bu yol ile ihtiyacı karşılanamayan taşınmazın genel yolla kesintisiz bağlantısı sağlanır. Uygulama ve doktrinde genellikle bunlardan ilkine “mutlak geçit ihtiyacı” veya “geçit yoksunluğu”, ikincisine de “nispi geçit ihtiyacı” ya da “geçit yetersizliği” denilmektedir.

Saptanan geçit nedeniyle yükümlü taşınmaz malikine ödenmesi gereken bedel taşınmazın niteliği gözetilerek uzman bilirkişiler aracılığı ile objektif kıstaslar esas alınarak belirlenmelidir. Bu bedel de hükümden önce depo ettirilmelidir. Hemen belirtmek gerekir ki, bedelin belirlenmesinden sonra hüküm tarihine kadar taşınmazın değerinde önemli derecede değişim

yaratabilecek uzunca bir süre geçmiş veya bedel tespitinden sonra yörede taşınmazın değerini artıracak değişiklikler meydana gelmiş olabilir. Bu gibi durumlarda mülkiyet hakkı kısıtlanan taşınmaz malikinin mağduriyetine neden olmamak ve diğer tarafın hakkın kötüye kullanılması sonucunu doğuracak olası davranışlarını önlemek için hüküm tarihine yakın yeni bir değer tespiti yapılmalıdır.

Somut olaya gelince; mahkemece davacıya geçit bedelini depo etmesi için süre verilmediği ve bedelin davacı tarafından depo edilmediği anlaşılmıştır. Mahkemece yapılması gereken bilirkişiden ek rapor alınmak suretiyle geçit bedelinin hükme yakın bir tarihte tespit edilip depo ettirilmesi, karar kesinleştiğinde davalılara ödenmesine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bu sebeple bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenle temyiz olunan hükmün BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde yatırana iadesine, 07.03.2016 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/10043, Karar No: 2015/4955, Tarih: 28.05.2015

**20. Hukuk Dairesi         2014/10043 E.  ,  2015/4955 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki davadan dolayı yerel mahkemece verilen hüküm davacı ... ve davalı tarafından temyiz edilmekle, dosya incelendi gereği düşünüldü:

K A R A R

Temyiz incelemesi yapılabilmesi için;

Çekişmeli taşınmazın konumunun çevre parsellerle birlikte gösterir 1958 tarihli hava fotoğrafının stereoskop aleti vasıtasıyla üç boyutlu incelemesi yapılarak, taşınmazlar üzerindeki bitki örtüsünü oluşturan unsurların tek tek sayı olarak tarif edildiği, ağaçların cinsi, ortalama yaşı, kapalılık oranı, hakim ağaç türü ve kullanım şeklinin detaylı olarak incelendiği ek rapor düzenlettirilerek bu dosyaya konulması,

Ayrıca, dava dosyasının 6100 sayılı Kanunun geçici 3. maddesi atfıyla HUMK'nın 433/3. maddesi ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yönetmeliğine uygun olarak tarih ve işlem sırasına göre düzenlenip, dizi pusulasına bağlandıktan sonra gönderilmesi gerekmektedir.

SONUÇ: Değinilen eksiklikler giderilmek üzere, dosyanın yerel mahkemeye gönderilmesine 28/05/2015 günü oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/1098, Karar No: 2012/629, Tarih: 01.02.2012

**(Kapatılan)14. Ceza Dairesi         2011/1098 E.  ,  2012/629 K.**

**"İçtihat Metni"**

KARAR

Fuhuş için başkasına kadın tedarik etme suçundan sanıklar ... ve ... ile fuhuş için başkasına kadın tedarik etme ve ırza geçme suçlarından sanık ...’ın yapılan yargılamaları sonunda; sanık ...'nin atılı ırza geçme eyleminin reşit olmayan mağdureyle rızasıyla cinsi münasebette bulunma suçunu oluşturduğunun kabûlüyle bu ve diğer atılı suçtan, sanıklar ...,... 'nin de üzerlerine atılı suçtan mahkûmiyetlerine dair Kayseri 1. Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 14.11.2005 gün ve 2003/59 Esas, 2005/449 Karar sayılı hükümlerin süresi içinde Yargıtayca incelenmesi sanıklar müdafileri ile sanık ... tarafından istenilmiş olduğundan dava evrakı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığından tebliğname ile Daireye gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:

Oluşa uygun şekilde her üç sanığın işlediği kabul olunan fuhuş için başkasına kadın tedarik etme ve sanık ...’nin işlediği kabul olunan reşit olmayan mağdureyle rızasıyla cinsi münasebette bulunma suçlarının 765 sayılı TCK.nın 436/1 ve 416/son maddelerinde öngörülen cezalarının üst sınırları itibarıyla, aynı Kanunun 102/4 ve 104/2. maddelerinde belirlenen 7 yıl 6 aylık asli ve ilave zamanaşımına tâbi oldukları, suç tarihi olan 16.02.2003’den inceleme gününe kadar bu sürenin gerçekleştiği anlaşıldığından, 5237 sayılı TCK.nın 7/2 ile 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilmek suretiyle hükümlerin CMUK.nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, sanıklar hakkında açılan kamu davalarının aynı Kanunun 322 ve 5271 sayılı CMK.nın 223/8. maddeleri uyarınca zamanaşımı nedeniyle ayrı ayrı DÜŞMESİNE, 01.02.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/5092, Karar No: 2018/13441, Tarih: 21.06.2018

**9. Hukuk Dairesi         2018/5092 E.  ,  2018/13441 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ (İŞ)

DAVA TÜRÜ : ALACAK

DAVA : Davacı kıdem tazminatı ile yıllık izin ve fazla çalışma ücreti alacağının tahsilini istemiştir.

Yerel mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Yerel mahkeme kararının davalılar tarafından temyizi üzerine, Dairemizin 27/01/2015 Gün, 2014/37152 Esas, 2015/2340 sayılı kararıyla kararın bozulmasına karar verilmiştir.

Yerel mahkemece bozma kararına direnilmesi ve bu kararın davalı vekili tarafından temyizi üzerine Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 18/04/2018 Gün, 2016/9-928 Esas, 2018/795 sayılı kararıyla, ilk kararın Özel Dairece bozulmasından sonra davacı vekilinin 06.05.2015 tarihli dilekçesine eklediği parmak izi sistemine dayalı giriş çıkış kayıtları ile bu kayıtların önceki raporla paralellik gösterip göstermediği hususunda alınan 14.05.2015 havale tarihli bilirkişi ek raporuna dayalı olarak ve toplanan bu delillere gerekçede aynen yer verilmek suretiyle direnme adı altında yeni bir karar verildiği mahkemenin direnme olarak adlandırdığı bu karar gerçekte direnme olmayıp bozma konusu ile ilgili bozma sonrası ortaya çıkan yeni delil ve olgulara dayalı olarak oluşturulan yeni hüküm niteliğinde olduğu yeni hükme yönelik temyiz itirazlarının inceleme merciinin Özel Daire olduğu gerekçesiyle temyiz incelemesi yapılmak üzere dosya Dairemize gönderilmiştir.

Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, iş sözleşmesinin işverence haksız feshedildiğini ileri sürerek, kıdem tazminatı ile yıllık izin ücreti ve fazla çalışma alacaklarını istemiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalılar, davanın reddini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemenin önceki kararının davalılar tarafından temyizi üzerine, Dairemizce ispatlanmayan fazla çalışma ücreti alacağının reddine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle bozulmuş, mahkemece bozma sonrası yapılan yargılama sonucunda toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak parmak izi sisteminin 2011-2013 yılları arasında olduğu da nazara alınarak ve dava konusu edilen dönemin tamamının parmak izleri ile tespitinin parmak izi sisteminin devreye girme tarihi itibariyle de mümkün olmadığı, söz konusu parmak izi ile hazırlanan çizelgelerin parmak iziyle tespit edilmeyen dönem açısından da emsal ve karine teşkil edeceği kanaatine varıldığı tanık beyanlarının da fazla çalışmayı desteklediği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davalılar temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

D) Temyiz:

Kararı davalılar temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Mahkemenin önceki kararının Dairemizce tanık beyanlarından davalı işyerinde fazla çalışma yapıldığını söylemenin mümkün olmadığı, davacı tanıklarından ... davacının kendisinin yerine geldiğini, davacının haftanın 5 günü 08:00-17:00, diğer tanık Mahli Koç ise haftanın 6 günü 08:00-16:00 mesai ile çalıştığını beyan ettiği bu çalışma sistemine göre davacının davalı işyerinde haftalık 45 saati geçen çalışması bulunmadığı, ispatlanmayan fazla çalışma ücreti alacağının reddine karar verilmesi gerektiği noktasında bozulmuştur.

Dairemizin bozma ilamı sonrası davacı vekili 06.05.2015 havale tarihli dilekçeyle davacının fazla çalışmanın varlığını ortaya koyduğunu belirttiği parmak izi sistemine ait çıktılar sunmuştur.

Davalılar vekilleri 06.05.2015 tarihli celsede söz konusu belgelerin ilk kez sunulduğunu bozma ilamından sonra sunulan belgeleri kabul etmediklerini beyan etmişlerdir.

Mahkemece bu kayıtlar ve dosya bilirkişiye tevdi edilmek üzere bozma öncesi rapordaki fazla mesai hesaplamasıyla parmak izine bağlı giriş-çıkışların paralellik gösterip göstermediği noktasında rapor alınması yönünde karar verilmiştir. Bilirkişi 21.01.2012-28.02.2013 çalışma dönemine ilişkin parmak izine dayalı mesai giriş ve çıkış saatlerini içerir çıktılara dayalı hesaplanan fazla çalışma alacağını hesaplamış, mahkemece bozma ilamına konu karar gibi fazla çalışma ücreti alacağının tahsili yönünde hüküm kurulmuştur.

Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. Tanık anlatımları dikkate alındığında davacının fazla çalıştığını ispatlayamamıştır. Davacının daha önce sunmadığı bozma ilamından sonra sunduğu ve davalı tarafça açıkça muvafakat edilmeyen parmak izi kayıtları da değerlendirilerek fazla çalışma ücreti alacağına hükmedilmesi hatalıdır. Bu nedenle fazla çalışma ücreti alacağının reddi gerekirken kabulüne karar verilmesi bozma nedenidir.

F) SONUÇ:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgililere iadesine 21/06/2018 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

K A R Ş I O Y

Somut uyuşmazlıkta tanık beyanlarının elverişli olmaması nedeni ile bozmadan sonra sunulan işe giriş ve çıkış saatlerini gösteren parmak kayıtlarının delil olarak değerlendirilip değerlendirilmeyeceği tartışma konusudur.

F) SONUÇ:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgililere iadesine 21/06/2018 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

K A R Ş I O Y

Somut uyuşmazlıkta tanık beyanlarının elverişli olmaması nedeni ile bozmadan sonra sunulan işe giriş ve çıkış saatlerini gösteren parmak kayıtlarının delil olarak değerlendirilip değerlendirilmeyeceği tartışma konusudur.

Mahkemece yapılan ilk yargılamada tanık beyanlarına dayanarak verdiği ilk karar Dairemizin 27.01.2015 gün, 2014/37152 Esas, 2015/2340 Karar sayılı ilamı ile “davacı tanıklarının ortak beyanlarından davalı işyerinde 3'lü vardiya ile çalışıldığı sabit olup, tanıklar vardiya haricinde, arıza ve bakım işi çıktığında, davacının ekstra mesai yaptığını beyan ettikleri, ancak, bu anlatımların davacının haftada kaç gün ve ne kadar saat fazla çalıştığını tespit için ispata elverişli olmadığı, mahkemece ispatlanamayan fazla çalışma ücreti alacağının reddi yerine kabulüne karar verilmesi gerektiği gerekçesi ile bozulmuştur.

Bozma sonrası yerel mahkemeye davacı vekilinin işe giriş ve çıkış saatlerini gösteren bir dönem için parmak kayıtlarını sunması üzerine, yerel mahkeme önceki kararda direnerek, “dayanılan parmak izi sisteminin 2011-2013 yılları arasında olduğu da nazara alınarak ve dava konusu edilen dönemin tamamının parmak izleri ile tespitinin parmak izi sisteminin devreye girme tarihi itibariyle de mümkün olmadığı, söz konusu parmak izi ile hazırlanan çizelgelerin parmak iziyle tespit edilmeyen dönem açısından da emsal ve karine teşkil edeceği kanaatine varıldığı” gerekçesi ile fazla mesai ücret alacağına karar verilmiştir.

Direnme kararı önüne gelen Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 18.04.2018 gün ve 2016/9-928 Esas, 2018/795 Karar sayılı ilamı ile “mahkemenin direnme olarak adlandırdığı bu karar gerçekte direnme olmayıp bozma konusu ile ilgili bozma sonrası ortaya çıkan yeni delil ve olgulara dayalı olarak oluşturulan yeni hüküm niteliğinde olduğu” gerekçesi ile dosyanın temyizen incelenmesi için Dairemize göndermiştir.

Çoğunluk görüşü ile “Tanık anlatımlarının davacının haftada kaç gün ve ne kadar fazla çalıştığını tespit için ispata elverişli olmadığı, davacının daha önce sunmadığı, bozma ilamından sonra sunduğu ve davalı tarafça açıkça muvafakat edilmeyen parmak izi kayıtları da değerlendirilerek fazla çalışma ücreti alacağına hükmedilmesinin hatalı olduğu, bu nedenle fazla çalışma ücreti alacağının reddi gerekirken kabulüne karar verilmesinin bozma nedeni” olduğu gerekçesi ile yerel mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Öncelikle dosya içeriğine göre işyerinde üçlü vardiyalı çalışma düzeni olduğu konusunda tartışma yoktur. Ancak davacı ve diğer kendisi gibi çalışanlar arıza bakımında çalışmakta olup, iddia ve beyanlarında vardiya bitmesine rağmen haftanın birkaç günü iyileştirme ve bakım çalışmalarının uzaması nedeni ile 2-3 saat çalıştıklarını, bu çalışma saatinin arızanın durumuna göre değiştiğini iddia etmiş, tanıklarda bunu doğrulamışlardır.

Davacı taraf dava dilekçesinde çalışma koşulları hakkında tanık beyanları yanında işyeri kayıtlarına da dayanmıştır. Dinlenen tanıklar işyerinde işe giriş parmak okuma kayıtlarının bir dönem tutulduğunu doğrulamışlardır.

6100 sayılı HMK’un 31. maddesi uyarınca “Hâkim, uyuşmazlığın aydınlatılmasının zorunlu kıldığı durumlarda, maddî veya hukukî açıdan belirsiz yahut çelişkili gördüğü hususlar hakkında, taraflara açıklama yaptırabilir; soru sorabilir; delil gösterilmesini isteyebilir”. Maddi vakıa, konusunda tarafların ve tanıkların beyanları çelişkili veya belirsiz ise ayrıntılı tanık beyanı alınması ve tanık beyanlarındaki çelişkinin giderilmesi, hakimin aydınlatma görevine girmektedir(Y. 9. HD. HD. 03.05.2013 gün ve 2011/9221 E, 2013/13387 K. Aynı yönde 22. HD. 13.10.2011 gün ve 2011/947 E, 2011/2792 K. , 22. HD.05.04.2013 gün ve 2012/19887 E, 2013/7448 K.). İşin düzenlenmesi çalışma şartları açık değil ve çelişkili ise aydınlatma görevi kapsamında hakim tarafından açıklığa kavuşturulmalıdır(Y. 22. HD. 29.03.2013 gün ve 2012/10997 E, 2013/6778 K ). Bu madde kapsamında, hakim gerekirse yeni delil sunulmasını da isteyebilir.

Somut uyuşmazlıkta, her ne kadar üçlü vardiya var ise de işin niteliğinden iyileştirme ve arıza bakımının devamı nedeni ile vardiya mesai süresi sona ermesine rağmen davacının çalışmaya devam ettiği sabittir. Bu işin niteliğinden kaynaklandığı gibi tanıklarca doğrulanmıştır. Ayrıca bozmadan sonra sunulan giriş ve çıkışı gösteren parmak okuma kayıtları da aynı yöndedir.

Öncelikle tanık beyanları elverişli olup, burada haftanın kaç günü ve kaç saat vardiya bitmesine rağmen çalışıldığı konusunda açıklık bulunmamaktadır. Bu durum hakimin aydınlatma görevi kapsamında kaldığından tanıkların dinlenerek kayıtlı dönem dışında açıklığa kavuşturulması ve belirsizliğin giderilmesi gerekir.

Öncelikle tanık beyanları elverişli olup, burada haftanın kaç günü ve kaç saat vardiya bitmesine rağmen çalışıldığı konusunda açıklık bulunmamaktadır. Bu durum hakimin aydınlatma görevi kapsamında kaldığından tanıkların dinlenerek kayıtlı dönem dışında açıklığa kavuşturulması ve belirsizliğin giderilmesi gerekir.

Diğer taraftan davacının temyizden sonra sunduğu ve işin niteliği nedeni ile vardiyalı çalışmada vardiya bitmesine rağmen çalışmaya devam edildiğini gösteren işe giriş ve çıkış saatlerini gösteren parmak izi kayıtları, davalının elinde bulunan ve davacının dava dilekçesinde dayandığı işyeri kayıtlarındandır. Yeni delil değildir. Kaldı ki maddi vakıa da belirsizlik halinde hakim yeni delil gösterilmesini de isteyebilecektir. Fazla mesai konusunda belirsizlik bulunduğuna göre dayanılan bu kayıtların daha sonra sunulması da yasaya uygundur. Mahkemece kayıtların esas alınması isabetlidir. Ancak mahkemece “söz konusu parmak izi ile hazırlanan çizelgelerin parmak iziyle tespit edilmeyen dönem açısından da emsal ve karine teşkil edeceği” gerekçesi ile kayıt olmayan dönem için tanık beyanları önceki karardaki haftalık çalışma esasına göre alınmıştır. Oysa tanık anlatımları ve çalışma saatleri konusunda belirsizlik giderilmediği gibi kayıtlı dönemde ortalama haftalık çalışma süresi daha az tespit edilmiştir. Emsal alınacak ise kayıtlı dönemde ki ortalama haftalık çalışma süresi esas alınmalıdır. Kararın bu yönü ile bozulması gerektiği görüşünde olduğumuzdan Dairemiz çoğunluğunun bozma kararındaki gerekçelerine katılamıyoruz. 21.06.2018
Yargıtay — Esas No: 2015/3302, Karar No: 2015/4560, Tarih: 05.03.2015

**2. Ceza Dairesi         2015/3302 E.  ,  2015/4560 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 2 - 2013/397671

MAHKEMESİ : Bayındır Asliye Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 04/10/2013

NUMARASI : 2013/45 (E) ve 2013/415 (K)

SUÇ : Karşılıksız yararlanma

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Oluşa, dosya içeriğine, sanık savunmasına ve 15/04/2012 ve 05/06/2012 tarihli kaçak, usulsüz elektrik tespit tutanaklarına göre sanığın meskeninde suç tarihlerinde yapılan kontrollerde tellere çengel atmak suretiyle kaçak elektrik kullandığının tespit edildiği olayda öncelikle katılan kurumun gerçek zararının bilirkişiye hesap ettirildikten sonra, bilirkişi tarafından hesaplanacak kaçak kullanım bedelini ödemesi hususunda sanığa ihtar yapılıp makul bir süre verilerek sonucuna göre hakkında 6253 sayılı Kanun'un geçici 2. maddesi gereğince ceza verilmesine yer olmadığına karar verilip verilmeyeceğinin değerlendirilmesi gerekirken, katılan kurumun belirlediği zarar üzerinden ihtarat yapılarak eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın ve katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, diğer yönleri incelenmeyen hükmün bu sebepten dolayı BOZULMASINA, 05/03/2015 gününde oybirliğiyle karar verildi