muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/4172, Karar No: 2024/5397, Tarih: 26.06.2024

**8. Ceza Dairesi         2024/4172 E.  ,  2024/5397 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2023/122 E., 2023/624 K.

SUÇ : Uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti yapma veya sağlama

HÜKÜMLER : İstinaf başvurularının düzeltilerek esastan reddi

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama

İlk Derece Mahkemesince verilen hükümlere yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 286 ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca temyiz edilebilir olduğu, 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz istemlerinin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçelerinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmiştir.

Sanık ... müdafiilerinin duruşmalı inceleme taleplerinin, 7079 sayılı Kanun’un 94 üncü maddesiyle değişik 5271 sayılı Kanun’un 299 uncu maddesinin birinci fıkrası gereği takdîren reddine karar verilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Erciş Cumhuriyet Başsavcılığının 11.11.2020 tarihli iddianamesiyle, sanıklar hakkında uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti yapma veya sağlama suçundan 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 188 inci maddesinin üçüncü fıkrası, dördüncü fıkrasının (a) bendi ve beşinci fıkrası uyarınca cezalandırılmaları istemiyle kamu davası açılmıştır.

2. Erciş Ağır Ceza Mahkemesinin 18.05.2022 tarihli kararıyla, sanıklar hakkında uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti yapma veya sağlama suçundan 5237 sayılı Kanun'un 188 inci maddesinin üçüncü fıkrası, dördüncü fıkrasının (a) bendi ve 62 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca 21 yıl 3 ay hapis ve 125.000,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmalarına karar verilmiştir.

3. Van Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesinin, 13.06.2023 tarihli ve 2023/122 Esas, 2023/624 Karar sayılı kararı ile sanıklar hakkında İlk Derece Mahkemesince kurulan hükümlere yönelik sanıklar müdafilerinin istinaf başvuruları üzerine, düzeltilerek istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

A. Sanık ... müdafiilerinin temyiz isteği;

Sanığın cezalandırılması için yeterli delil olmadığına, eksik araştırma sonucu karar verildiğine, sanık hakkında etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanması gerektiğine ilişkindir.

B.Sanık ... müdafiinin temyiz isteği;

Sanığın üzerine atılı suçu işlemediğine, somut delil bulunmadığına, sanığın eyleminin yardım eden olarak 5237 sayılı Kanun'un 39 uncu maddesinin ikinci fıkrasının (c) bendi kapsamında değerlendirilmesi gerektiğine ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

B.Sanık ... müdafiinin temyiz isteği;

Sanığın üzerine atılı suçu işlemediğine, somut delil bulunmadığına, sanığın eyleminin yardım eden olarak 5237 sayılı Kanun'un 39 uncu maddesinin ikinci fıkrasının (c) bendi kapsamında değerlendirilmesi gerektiğine ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

1. Dava konusu olay, sanık ...'nın uyuşturucu madde ticareti yaptığına yönelik edinilen istihbari çalışmalar neticesinde iletişiminin dinlenmesi, kayda alınması ve sinyal bilgilerinin değerlendirilmesine başlanıldığı, 14.08.2020 tarihinde 10.22'de hakkında tedbir uygulanan sanıklar ... ile ...'un arasında yaptıkları görüşmede sanık ...'nın sanık ... 'a ''gözün onların üzerinde olsun, iyi sakla ha'' dediği, sanık ...'ın da ''kuran ben onları iyi saklamışım çıkaracaklar betogil kuzuları oraya bırakıyorlar çıkarırlar, sürülmüş tarlanın oraya'' diyerek cevap verdiği, devam eden görüşmede sanık ...'ın sanık ...'a ''2 tane getir'' dediği, sanık ...'ın da ''2 tane büyük mü'' diye sorduğu, sanık ...'ın ''yok yok 2 tane parça parça'' diye cevap verdiği, sanık ...'ın ''6 parça'' dediği, sanık ...'ın ''paketler küçük küçük demi diğerleri'' diye sorduğu, sanık ...'ın ''bunlar at yüküdür'' diye cevap verdiği ve tape kayıtlarına yansıyan diğer görüşmeleri neticesinde kollukça yapılan araştırmada sanıkların uyuşturucu maddeleri Çaldıran İlçesi Osmanlı Mahallesi Çayır Mevkiinde bulunan sanıklar (temyiz dışı) ... ve ...'un kalmış oldukları çadırın yanında sanık ...'nın sürülü tarlasına gömdüklerinin tespit edilmesi üzerine alınan arama kararı doğrultusunda 22.08.2020 tarihinde yapılan aramada bahse konu tarlada 5 farklı noktada toprağa gömülü vaziyette ve paketlenmiş halde daralı ağırlıkları 10.684 gr, 3064 gr ve 29.844 gr olan uyuşturucu maddelerden sırasıyla eroin, metamfetamin ve afyon sakızı olduğu değerlendirilen maddelerin ele geçirildiği, yine 21.09.2020 tarihinde sanık ...'nın evinde yapılan aramada daralı ağırlığı toplam 2.138 gr olan uyuşturucu maddelerden metamfetamin olduğu

değerlendirilen maddenin ele geçirildiği, sanık ...'un evinde yapılan aramada ise evin farklı farklı yerlerinden 4 gram, 24 gram ve 514 gram ağırlığında uyuşturucu maddelerden metamfetamin olduğu değerlendirilen maddenin ele geçirildiği iddiasına ilişkindir.

2. İlk Derece Mahkemesi tarafından sanıkların üzerlerine atılı suçtan mahkumiyetlerine karar verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

İlk Derece Mahkemesince kabul edilen olay ve olgularda, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE

2. İlk Derece Mahkemesi tarafından sanıkların üzerlerine atılı suçtan mahkumiyetlerine karar verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

İlk Derece Mahkemesince kabul edilen olay ve olgularda, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE

1. Sanık ...'nın tarlasından ele geçirilen madde hakkında Van Jandarma Kriminal Laboratuvarı Amirliği'nden alınan 26.10.2020 tarihli Uzmanlık Raporu'nda, toplam net ağırlığı 10.035 gram (on kilogram otuz beş gram) olan maddeden incelenmek üzere gönderilen 3,755 gram ağırlığındaki kahverengi renkli toz maddenin uyuşturucu maddelerden yüzde 9,84 eroin ve yüzde 0,64 6-MAM içerdiğinin, bahse konu 29.746 gram (29 kilogram yedi yüz kırk altı gram) olan maddeden incelenmek üzere gönderilen 3,880 gram ağırlığındaki siyah renkli macunumsu maddenin uyuşturucu maddelerden yüzde 4,33 morfin ve yüzde 1,23 kodein içeren afyon sakızı olduğunun, net 2.982,20 gram (iki kilogram dokuz yüz seksen iki gram iki yüz miligram) olan maddeden incelenmek üzere gönderilen 6,615 gram ağırlığındaki beyaz renkli kristalize maddenin ise uyuşturucu maddelerden metamfetamin içerdiğinin belirtildiği, yine sanık ...'nın evinde yapılan aramada ele geçirilen net ağırlığı 1.839,20 gram olan maddeden incelenmek üzere gönderilen 4,106 gram ağırlığındaki beyaz renkli kristalize maddenin uyuşturucu maddelerden metamfetamin içerdiğinin, sanık ...'un evinde yapılan aramada ise ele geçirilen net ağırlığı 1,917 gram ağırlığındaki beyaz renkli kristalize maddenin uyuşturucu maddelerden metamfetamin içerdiğinin belirtildiği anlaşılmıştır.

2. Dosya kapsamında yer alan 13.07.2020 tarihli ihbar ve araştırma tutanağı, uzmanlık raporları, sanıkların birbirleri ile yaptıkları görüşmelere ilişkin iletişimin dinlenmesi ve kayda alınmasına ilişkin tutanaklar, sanık ...'nın soruşturma aşamasında alınan tevilli ikrara dönük savunması ile diğer tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde, sanıkların ele geçirilen uyuşturucu maddeleri sanık ...'nın ......, İlçesi ........,Mahallesinde bulunan tarlasının farklı noktalarına gömdükleri, sanık ...'un bu tarlanın 40 metre uzağında bulunan çadırda uyuşturucu maddeleri kontrol ettiği ve sanıkların sürekli birbirleri ile iletişimde bulunarak uyuşturucu maddenin alışverişinde tedarikçi oldukları anlaşılmakla, sanıklar hakkında verilen kararda hukuka aykırılık bulunmamıştır.

3. Yapılan yargılamaya, dava dosyası içeriğine, toplanıp karar yerinde gösterilen ve değerlendirilen delillere, oluşa ve mahkemenin soruşturma sonucunda oluşan inanç ve takdirine, suçun oluşumuna ve niteliğine uygun kabul ve uygulamasına, hukuka uygun, yasal ve yeterli olarak açıklanan gerekçeye göre, sanıklar müdafilerinin yerinde görülmeyen temyiz sebeplerinin reddine karar verilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

V. KARAR

3. Yapılan yargılamaya, dava dosyası içeriğine, toplanıp karar yerinde gösterilen ve değerlendirilen delillere, oluşa ve mahkemenin soruşturma sonucunda oluşan inanç ve takdirine, suçun oluşumuna ve niteliğine uygun kabul ve uygulamasına, hukuka uygun, yasal ve yeterli olarak açıklanan gerekçeye göre, sanıklar müdafilerinin yerinde görülmeyen temyiz sebeplerinin reddine karar verilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle Van Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesinin, 13.06.2023 tarihli ve 2023/122 Esas, 2023/624 Karar sayılı kararında sanıklar müdafilerince öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMLERİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKÜMLERİN ONANMASINA,

Hükmün niteliğine ve sanığın tutuklulukta geçirdiği süre dikkate alınarak sanık ... müdafilerinin tahliye talebinin REDDİNE,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca Erciş Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Van Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 26.06.2024 tarihinde karar verildi.

...
Yargıtay — Esas No: 2016/32716, Karar No: 2020/4651, Tarih: 09.03.2020

**(Kapatılan)22. Hukuk Dairesi         2016/32716 E.  ,  2020/4651 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : ALACAK

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin davalı şirkete ait otel işyerinde aşçı olarak 01.06.2012 tarihinden iş sözleşmesinin haklı neden olmaksızın feshedildiği 05.02.2015 tarihine kadar çalıştığını, fazla çalışma yaptığını, ulusal bayram genel tatil günlerinde çalıştığını ancak karşılığının ödenmediğini ileri sürerek kıdem ve ihbar tazminatı ile bir kısım işçilik alacaklarının davalıdan tahsilini istemiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili davacının 05.02.2015 tarihinde mesaisini yarım saat erken bıraktığını, 06-07-08-09.02.2015 tarihlerinde devamsızlık yaptığını, 12.02.2015 tarihinde mazeret bildirmesi için ihtar gönderildiğini, davacının devamsızlık sebebi ile iş sözleşmesinin haklı nedenle feshedildiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece yapılan yargılama toplanan deliller ve yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmiştir

Temyiz:

Kararı davacı vekili temyiz etmiştir

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-4857 sayılı İş Kanunu'nun 25. maddesinin (II) numaralı bendinin (g) alt bendinde, “işçinin işverenden izin almaksızın veya haklı bir sebebe dayanmaksızın ardı ardına iki işgünü veya bir ay içinde iki defa herhangi bir tatil gününden sonraki iş günü yahut bir ayda üç iş günü işine devam etmemesi” halinde, işverenin haklı fesih imkanının bulunduğu kurala bağlanmıştır.

2-4857 sayılı İş Kanunu'nun 25. maddesinin (II) numaralı bendinin (g) alt bendinde, “işçinin işverenden izin almaksızın veya haklı bir sebebe dayanmaksızın ardı ardına iki işgünü veya bir ay içinde iki defa herhangi bir tatil gününden sonraki iş günü yahut bir ayda üç iş günü işine devam etmemesi” halinde, işverenin haklı fesih imkanının bulunduğu kurala bağlanmıştır.

Somut olayda davacı iş sözleşmesinin işveren tarafından 05.02.2015 tarihinde feshedildiğini iddia etmiştir. Davalı taraf ise davacının devamsızlık yaptığını tutulan tutanaklar doğrultusunda mazeretini bildirmesinin istendiğini davacının iş sözleşmesinin devamsızlık sebebi ile haklı nedenle feshedildiğini savunmuştur. Dosya içinde davacının 04.02.2015 tarihinde ustabaşı ile tartıştığına ve üzerine yürüdüğüne ilişkin tutanak ile ayrıca 06-07-08-09.02.2015 tarihlerinde devamsızlık yaptığına ilişkin tutanaklar tutulmuştur. Dosya içeriğinde yer alan 04.02.2015 tarihli tutanakta adı geçen ...'in yargılama sırasında davacı tanığı olarak verdiği ifade de davacının ustabaşı ile sözlü tartıştığını, karşılıklı küfür ve hakaret edildiğini davacının bu olay sebebi ile işveren tarafından işten çıkarıldığını beyan etmiştir. Davalı tarafından ise davacının iş sözleşmesinin 04.02.2015 tarihinde meydana gelen sataşma ve hakaret sebebi ile sona erdirildiğine ilişkin savunma yapılmamış devamsızlığa dayanılmıştır. Davacının 06.02.2015 tarihli PTT' den gönderdiği belgede işten 05.02.2015 tarihinde çıkartıldığını ve tarafına kıdem ve ihbar tazminatı ile izin ücretinin diğer alacaklarının 3 gün içinde ödenmesini istediği görülmüştür. Davacının gönderdiği ihtarname ile devamsızlığın işveren tarafından 05.02.2015 tarihine çıkarılması sebebine dayandığı gibi işyerinde çalışan ve davacı tanığı olan aynı zamanda işverenin 04.02.2015 tarihli ustabaşı ile davacı arasında tartışma yaşandığına ilişkin tutanakta imzası bulunan tanık ... tarafından işveren tarafından çıkarıldığı doğrulandığından davacının kıdem ve ihbar tazminatının kabulü gerekirken reddine karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebeple BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 09.03.2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/23476, Karar No: 2021/12883, Tarih: 22.06.2021

**2. Ceza Dairesi         2020/23476 E.  ,  2021/12883 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Dosya içeriğine göre diğer temyiz nedenleri yerinde görülmemiştir. Ancak;

1-Sanığın, ... Havalimanı binasının içerisinde bulunan kayıp eşya ofisi önünde duran, müştekiye ait valizi çalması şeklinde gerçekleşen eylemine uyan TCK’nun 142/2-h maddesine göre sanık hakkında uygulama yapılması gerektiğinin gözetilmemesi,

2-Yabancı uyruklu olan müştekinin soruşturma aşamasında verdiği adresinin geçerli olup olmadığı, geçerli değilse yeniden adres araştırması yapılarak, müştekinin temini ile hırsızlık suçu nedeniyle oluşan tüm zararının karşılanıp karşılanmadığı hususunun sorulması, tüm zararın karşılanmamış olması halinde kısmi iadeye rızası bulunup bulanmadığı sorularak sonucuna göre sanık hakkında 5237 sayılı TCK'nın 168/1-4 maddesinin uygulanma koşullarının tartışılması gerektiğinin gözetilmemesi,

3-5237 sayılı TCK'nın 53. maddesinde öngörülen hak yoksunlukları uygulanırken, 15.04.2020 gün ve 31100 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak aynı gün yürürlüğe giren 7242 sayılı Kanun’un 10. maddesi ile TCK’nın 53. maddesinde yapılan değişikliğin infaz aşamasında gözetilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanık müdafinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı istem gibi BOZULMASINA, bozma sonrası kurulacak hükümde 1412 sayılı CMUK'nın 326/son maddesinin gözetilmesine, 22.06.2021 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/8244, Karar No: 2021/498, Tarih: 02.02.2021

**(Kapatılan)17. Hukuk Dairesi         2020/8244 E.  ,  2021/498 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

-K A R A R-

6100 sayılı HMK m. 310/3 “(Ek:22/7/2020-7251/29 md.) Feragat veya kabul, dosyanın temyiz incelemesine gönderilmesinden sonra yapılmışsa, Yargıtay temyiz incelemesi yapmaksızın dosyayı feragat veya kabul hususunda ek karar verilmek üzere hükmü veren mahkemeye gönderir.” düzenlemesini içermektedir.

Davacı vekili Av.... dosya temyiz incelemesine gönderildikten sonra 24.11.2020 tarihli dilekçe ile davaya konu başvurularından feragat ettiğini bildirdiğinden, davacı vekilinin vekaletnamesinde davadan feragat yetkisi bulunup bulunmadığı da denetlenmek suretiyle davadan feragat hususunda ek karar verilmesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 02.02.2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/6835, Karar No: 2014/21010, Tarih: 01.12.2014

**6. Ceza Dairesi         2012/6835 E.  ,  2014/21010 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Yağma

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

5237 sayılı TCK'nın 150.maddesinin 2.fıkrasındaki “malın değerinin azlığı” kavramının, 765 sayılı TCK'nın 522.maddesindeki “hafif” veya “pek hafif” ölçütleriyle her iki maddenin de cezadan indirim olanağı sağlaması dışında benzerliği bulunmadığı, “değerin azlığının” 5237 sayılı Yasaya özgü ayrı ve yeni bir kavram olduğu, Yasa koyucunun amacı ile suçun işleniş biçimi, olayın özelliği ve sanığın özgülenen kastı da gözetilmek suretiyle, daha çoğunu alma olanağı varken yalnızca gereksinimi kadar ve değer olarak da gerçekten az olan şeylerin alınması durumunda, yasal ve yeterli gerekçeleri de açıklanarak uygulanabileceği gözetilmeden, somut olayda koşulları bulunmadığı halde, 150.maddenin 2.fıkrasına sevk amacının dışında yorumlar getirilerek cezadan indirim yapılması, karşı temyiz olmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan elverişli kanıtlara, gerekçeye ve Hakimler Kurulunun takdirine göre; sanık ... savunmanının temyiz itirazları yerinde görülmemiş olduğundan reddiyle, eleştiri dışında usul ve kanuna uygun bulunan hükmün istem gibi ONANMASINA, 01.12.2014 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/8879, Karar No: 2014/13688, Tarih: 03.06.2014

**10. Hukuk Dairesi         2014/8879 E.  ,  2014/13688 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Niğde 1. Asliye Hukuk(İş) Mahkemesi

Tarihi :17.12.2013

No :2013/682-2013/677

Dava, ölüm aylığının kesilmesi yönündeki Kurum işleminin iptali ile aylığın yeniden bağlanması istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Hakkında verilen boşanma kararı 01.03.2007 tarihinde kesinleşen davacıya, yaşamını yitiren babası üzerinden hak sahibi kız çocuğu sıfatıyla bağlanan ölüm aylıklarının, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığının belirlendiği gerekçesiyle, davalı Kurumca gerçekleştirilen işlemle kesilerek, yersiz ödendiği ileri sürülen aylıklar yönünden borç tahakkuk ettirildiği anlaşılmaktadır.

506, 1479, 2925, 2926, 5434 sayılı Kanunlarda yer almamakla birlikte ilk kez 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun “Gelir ve aylık bağlanmayacak haller” başlığını taşıyan 56. maddesinin ikinci (son) fıkrasında düzenlenen davanın yasal dayanağı niteliğindeki norm 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe girmiş, fıkrada “Eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir. Bu kişilere ödenmiş olan tutarlar, 96'ncı madde hükümlerine göre geri alınır.” düzenlemesine yer verilmiş olup, hükmün Anayasa'ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptali istemiyle yapılan başvurunun, Anayasa Mahkemesi'nin 15.12.2011 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 28.04.2011 gün ve 2009/86 Esas - 2011/70 Karar sayılı kararı ile reddedildiği, dolayısıyla iptal edilmeyen fıkranın yürürlükte olduğu belirgindir.

Anılan maddeye dayalı açılan bu tür davalarda eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun tüm açıklığıyla ve özellikle taraflar arasındaki uyuşmazlık konusu dönem yönünden ortaya konulması önem arz etmektedir. Bu aşamada, özellikle Anayasa'nın 20., 5510 sayılı Kanunun 59., 100., 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanunun 28., 45., 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanununun 3., 45 – 53., 4857 sayılı İş Kanununun 32., 01.10.2011 günü yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 6., 24 – 33., 189., 190., 191., 4721 sayılı Türk Medeni

Kanununun 6., 19., 20., maddeleri ve diğer ilgili mevzuat hükümleri göz önünde bulundurulmak suretiyle yöntemince araştırma yapılmalı, tarafların göstereceği tüm kanıtlar toplanmalı, bildirilen ve dinlenilmesi istenilen tanıkların ifadeleri alınmalı, davacı ile boşandığı eşinin yerleşim yerlerinin saptanmasına ilişkin olarak; muhtarlıktan ikametgah senetleri elde edilmeli, ilgili Nüfus Müdürlüklerinden sağlanan nüfus kayıt örnekleri ile yerleşim yeri ve diğer adres belgelerinden yararlanılmalı, adres değişiklik ve nakillerine ilişkin bilgilere ulaşılmalı, ilgililerin su, elektrik, telefon aboneliklerinin hangi adreste kimin adına tesis edildiği saptanmalı, seçmen bilgi kayıtları getirtilmeli, varsa çalışmaları nedeniyle resmi/özel kurum ve kuruluşlara verilen belgelerde yer alan adresler dikkate alınmalı, boşanılan eş 4857 sayılı Kanun hükümleri kapsamında yer almakta ise adına ödeme yapılabilecek özel olarak açılan banka hesabı bulunup bulunmadığı, talep konusu dönemde boşanan eşlerin kayıtlı oldukları yerde görev yapmış/yapmakta olan, mahalle/köy muhtar ve azalarından kanaat edinmeye yetecek kadarının tanık sıfatıyla bilgi ve görgülerine başvurulmalı, böylelikle “boşanılan eşle eylemli olarak birlikte yaşama” olgusunun gerçekleşip gerçekleşmediği, toplanan kanıtlar ışığı altında değerlendirildikten sonra elde edilecek sonuca göre hüküm kurulmalıdır.

Bu yasal düzenleme ve açıklamalar ışığı altında, Mahkemece yapılacak iş; öncelikle, davalı Kurumdan, ölüm aylığı tahsis ve kesilmesine ilişkin belgeler celbedilerek, dava konusu dönem belirlenmeli, davacı ve boşandığı eşinin adreslerinin aynı olduğu hususu gözetilmeli, Kurum denetiminde ifadesine başvurulan aza tanığın beyanları arasındaki çelişkiler giderilmeli, var ise, dava konusu dönemde görev yapan imam ve öğretmenler tespit edilerek dinlenilmeli, medula ve GSM operatör kayıtlarında yer alan adresler istenilmeli, dinlenilen diğer tanık beyanları arasındaki çelişkiler de giderilmeli ve böylelikle “boşanılan eşle eylemli olarak birlikte yaşama” olgusunun gerçekleşip gerçekleşmediği, toplanan kanıtlar ışığı altında değerlendirildikten sonra, elde edilecek sonuca göre hüküm kurulmalıdır.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece eksik inceleme ve araştırma sonucu davanın kabulüne karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır

S O N U Ç : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 03.06.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.