muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2018/73, Karar No: 2018/370, Tarih: 25.09.2018

Yerel Mahkeme ise 06.07.2017 tarih ve 110-142 sayı ile;

"...Öncelikle katılma kararı kaldırılan Kabushki Kaisha Sony Computer Entertaiment Sony (Play Station)'nin davaya katılma hakkının bulunup bulunmadığının belirlenmesi gerekir. Yargıtay 19. Ceza Dairesi bu şirketin davaya katılma hakkının bulunduğu görüşünden hareketle şikâyetin varlığına dayanarak mahkememizin kararını bozmuştur.

Keza Yargıtay 7. Ceza Dairesinin 08.04.2013 tarihli 2010/14622 esas, 2013/8260 karar sayılı kararı ile Play Station oyun makinelerinin üreticisi olan Kabushiki Kaisha Sony Computer Entertainment Sony (Play Station) şirketinin ibraz ettiği marka tescil belgesine göre tescilli markanın yazılımlarını da içerdiği, yazılımların koruma kapsamında bulunduğu ve şikâyetçinin hak sahibi olduğu belirtilerek, şikâyetçi lehine verilen katılma kararının kaldırılması nedeniyle mahkememizin benzer nitelikteki başka bir bir kararı da bozulmuştur.

Eylem marka hakkının ihlali değildir. Bilgisayar oyunlarının izinsiz çoğaltılıp bandrolsüz olarak satışa sunulması nedeniyle bandrol zorunluluğuna aykırılıktır. Play Station oyun makinelerinde oynanmak üzere bir çok firma tarafından oyun üretilmektedir. Kabushiki Kaisha Computer Entertainment Sony (Play Station) şirketi sadece Play Station oyun makinelerinin üreticisidir. Bu durum benzer nitelikteki bir çok davada ilgili şirketin vekili tarafından belirtilmiştir. Yüksek Daire bir çok davamızın temyiz incelemesi sırasında bu beyanları görmüş, değerlendirmiştir.

Marka tescil belgesinde belirtilen yazılımlar olsa olsa oyun makinelerinin çalıştırılmasına ve güncellenmesine ilişkin yazılımlar olabilir. Marka hakkı bilgisayar oyunlarının yazılımları üzerinde hak sahipliği bahşetmez. Bu şirket Play Station oyun makinelerinde oynanmak üzere üretilen hiçbir oyunun hak sahibi değildir. Bu durum bir video oynatıcısını üreten marka sahibinin, o videoda gösterilmek üzere üretilen video kasetlerdeki sinema eserleri üzerinde hak sahibi olduğunun kabul edilmesi anlamına gelir ki, bu kabul edilebilir bir durum değildir. Başkasının hak sahibi olduğu oyunlar, o şirketin ürettiği makinelerde oynanacak diye oyunlar üzerinde hak sahipliği doğmaz.

Katılma talep eden şirket vekili somut olarak isim bildirerek hangi bilgisayar oyunundan dolayı zarar gördüğünü belirtmemiş, o bilgisayar oyununun hak sahibi olduğunu gösteren bir belge ibraz etmemiştir. Sadece soyut beyana ve marka hakkına dayanılarak katılma talep edilemez. Çünkü; Play Station oyun makinelerinin aynısı veya benzeri üretilmemiş, satışa sunulmamış, iktibas veya iltibas edilerek marka hakkı ihlal edilmemiştir. Marka hakkı ile telif hakkı aynı haklar değildir. Başka bir ürünün marka hakkı sahibi, eser sahibi değilse, eser koruması altındaki bir oyunun çoğaltılması, yayılması, temsil edilmesi vs. gibi haklardan yararlanamaz. Bu hak ancak eser sahibi ile eser sahibinden hakları devralanlar tarafından kullanılabilir. O nedenle başka bir ürünün marka hakkı sahibinin şikâyet hakkı da yoktur.

Mahkememizin benzer nitelikteki birçok kararı Yargıtay 7. ve 19. Ceza Dairesi tarafından benimsenmiş, kararlarımız onanmış veya ilgili şirketin temyiz talepleri reddedilmiş iken, Yargıtay 19. Ceza Dairesi bu kez kararı bozmuştur. Mahkememiz Yüksek Daire ile aynı görüşte değildir. Mahkememiz açıklanan nedenlerle Kabushiki Kaisha Sony Computer Entertainment Sony (Play Station) lehine verilen katılma kararını kaldırmış, tekrar katılma kararı vermemiştir.

Şikâyet hakkının varlığı kabul edilse dahi;

5728 sayılı Kanun ile değişik, 5846 sayılı Kanun'un 81/4. maddesinde bandrol zorunluluğuna ya da bandrol yükümlülüğüne aykırılık eylemleri suç olarak düzenlenmiştir. Madde 'ya da' diyerek iki ayrı suç işleme şeklinden bahsetmektedir. 5728 sayılı Kanun ile değişik 5846 sayılı Kanun'un 81/13. maddesinde bandrol yükümlülüğüne aykırılığın aynı eser ile ilgili olarak mali ve manevi hak ihlali suçu ile birlikte işlenmesi hâlinde fikri içtima hükümlerinin uygulanacağı, aynı Kanun'un 71/1. maddesine göre verilecek olan cezanın 81/13. maddesi uyarınca 1/3 oranında artırılacağı öngörülmüştür. Kanun koyucu bu seçimi bilinçli yapmış, bandrolsüz olarak dememiş, gerçek hak sahibi olan kişilerin bandrol yükümlülüğünü ihlal ederken aynı zamanda 71/1. maddedeki diğer mali ve manevi hakları da ihlal etmesi hâlinde daha ağır cezalandırılmalarını istemiştir.

5728 sayılı Kanun'la değişik 5846 sayılı Kanun'un 81. maddesinin 1. fıkrasında bandrol zorunluluğu, ikinci fıkrasında bandrol yükümlülüğü düzenlenmiştir. Bandrol alabilecek kişilerden olmayan sanık bandrol yükümlüsü değildir. Yargıtay 7. ve 19. Ceza Daireleri benzer bir çok kararında olduğu gibi 5846 sayılı Kanun'un 81/4. maddesindeki 'ya da' bağlacına rağmen şikâyetin varlığı hâlinde bandrol yükümlüsü olmayan kişiler hakkında 5846 sayılı Kanun'un 81/13. maddesinin yollaması ile 71/1. maddesinin uygulanacağını belirtmiştir. Maddede sadece bandrol yükümlülüğüne aykırılık hâlinde cezanın artırılacağı düzenlenmiştir. Kanun koyucu Yargıtay 19. Ceza Dairesinin görüşünü benimsese idi, 81/13. maddeye 81/4. maddedeki 'ya da' bandrolsüz olarak sözünü de eklerdi veya sadece badrolsüz olarak derdi. Sanık sadece bandrolsüz yayma eylemini gerçekleştirmiştir. Sanık aynı zamanda mali ve manevi hak ihlali suçunu da işlemiştir. Sanık bandrol yükümlüsü olmadığı için burada genel fikri içtima devreye girmeli ve daha ağır cezayı gerektiren 5728 sayılı Kanun ile değişik 5846 sayılı Kanun'un 81/4. maddesi ile 5101 sayılı Kanun'la değişik 5846 sayılı Kanun'un 81/9-1-b maddesi karşılaştırılarak lehe olan kanun belirlenmelidir.

Ceza Genel Kurulunun 12.7.2005 tarihli ve 67-97 sayılı kararına göre, eylem aynı zamanda mali hak ihlali olsa da, mali hak ihlali bandrolsüzlük eylemi ile birlikte işlendiğinde, bandrolsüzlükten dolayı tek ceza verileceğine ilişkin kararı da sayın Yüksek Dairenin değil mahkememizin kararını doğrulamaktadır. O tarihte bandrolsüzlük suçunun sadece bandrol yükümlüleri tarafından işlenebileceğine ilişkin görüş değerlendirilmiş, çoğunluk tarafından eserlerin bandrole tabi olması nedeniyle suçun bandrol yükümlüleri de dahil herkes tarafından işlenebileceği yönünde karar verilmiştir. 5728 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikle bu tereddüt giderilmiş, suçun unsurlarına hem bandrol yükümlülüğü hem bandrolsüzlük alınarak her iki seçimlik hareket ceza yaptırımına bağlanmıştır. Sayın Yüksek Daire bu seçimlik hareketleri bire indirmekte ve hepsini bandrol yükümlülüğü kategorisinde değerlendirmektedir. 5846 sayılı Kanun'un 81/13. maddesinde 'bandrolsüz olarak' dense idi sayın Yüksek Dairenin görüşü doğru olurdu. Ne var ki, kanuni düzenleme bu görüşe uygun değildir.

5101 ve 5728 sayılı sayılı Kanunlar ile değişik 5846 sayılı Kanun'un 81. maddesinin başlığı haklara tecavüzün önlenmesidir.

5846 sayılı Kanun'daki haklar mali ve manevi haklardır.

5728 sayılı Kanun ile değişik 5846 sayılı Kanun'un 71. maddesi tüm hakların yaptırımını düzenlemiştir. Yayma hakkının basit şeklinin ihlali de bu maddededir.

5101 sayılı Kanun ile değişik 5846 sayılı Kanun'un 81/9-1-a ve b maddesi bazı eserlerin tespit edildiği materyalleri bandrole tabi tutmuş, bu eserleri içeren materyallerin (CD, DVD, plak, kaset, yayın vs.) bandrolsüz olarak ticaret konusu edilmesi hâlinde takibi şikâyete bağlı olmayan suç olarak düzenlemiştir. Maddede açıkça 5846 sayılı Kanun'un 23. maddesinde gösterilen hareketlerin bir kısmı sayılmak suretiyle bandrolsüz yaymanın suç olduğundan bahsedilmiştir.

5728 sayılı Kanun ile değişik 5846 sayılı Kanun'un 81/4. maddesinin metninde yayma sözcüğü geçmemektedir. Ancak belirtilen hareketler (çoğaltıp satışa sunma, satma, dağıtma, ticari amaçla satın alma, kabul etme) Kanun'un 23. maddesinde tek tek belirtilen ve yayma hakkının kapsamında kalan hareketlerdir. Kanun yayma demese bile hareketlerin özellikleri nedeniyle ihlal edilen hakkın yayma olduğu açıkça bellidir.

Yayma hakkının ihlalinin iki yaptırımı vardır. Bandrole tabi olmayan veya bandrole tabi olsa bile bir materyale tespit edilmemiş eserlerin yayılması 71. maddenin 1. fıkrasında, bandrole tabi olan eserler bir materyale tespit edilmiş iseler 81. maddenin 4. fıkrasında yaptırıma bağlanmıştır. Suçun basit şekli 71. madenin 1. fıkrasında, nitelikli şekli ise 81. maddenin 4. fıkrasındadır. 81/4 daha ağır ceza verilmesini gerektiren nitelikli bir hâldir.

Yayma hakkının ihlalinin iki yaptırımı vardır. Bandrole tabi olmayan veya bandrole tabi olsa bile bir materyale tespit edilmemiş eserlerin yayılması 71. maddenin 1. fıkrasında, bandrole tabi olan eserler bir materyale tespit edilmiş iseler 81. maddenin 4. fıkrasında yaptırıma bağlanmıştır. Suçun basit şekli 71. madenin 1. fıkrasında, nitelikli şekli ise 81. maddenin 4. fıkrasındadır. 81/4 daha ağır ceza verilmesini gerektiren nitelikli bir hâldir.

Yargıtay 7. ve 19. Ceza Daireleri 5846 sayılı Kanun'un 81/4. maddesini bandrolsüz yayma olarak değil bandrol yükümlülüğüne aykırılık olarak isimlendirmiştir. Bu isimlendirme kanuna uymamaktadır. Aslında suç bandrolsüz yaymadır. Ceza Genel Kurulu da suçu bu isimle tanımlamıştır. Bandrolsüz yayma uçunun iki tür faili vardır. Bandrol alma hakkına sahip olmayanlar ve bandrol alma hakkına sahip olan bandrol yükümlüleri.

5846 sayılı Kanun'un 81/13. maddesi bandrol yükümlülüğüne aykırılığın 71/1. maddedeki suçla birlikte işlenmesi hâlinde cezanın artırılacağını, ancak cezanın 71/1. maddeye göre verileceğini belirtmiştir. Fail birden fazla hakkı ihlal ettiği için cezanın artırılmasını gerektiren başka bir nitelikli hâl ortaya çıkmıştır. Bandrolsüz yayma fiilinin faili ayrıca 71/1. maddede yaptırıma bağlanan, işleme, temsil, umuma iletim, umuma arz gibi hakları da ihlal ederse faile daha fazla ceza verilmesini istemiştir. Eser orijinal olduğundan kanun koyucu bu hâlde ayrıca para cezası verilmesini istememiştir. Ceza Genel Kurulu kararına göre bandrolsüz yayma fiili genel yaymaya göre daha fazla ceza verilmesini gerektiren nitelikli bir hâl idi. Fail zaten 71/1. maddede düzenlenen basit yayma fiilini de işlemişti. Sadece yayma hakkı ihal edilenler tarafından kamu davasına katılma söz konusu olduğunda nitelikli hâlden dolayı verilecek olan ceza, ayrıca suçun temel şekli de işlenmiştir denilerek artırılamaz. Nitekim nitelikli yaralama, basit yaralamayı da içerir.

Ceza Genel Kurulu kararında 5101 sayılı Kanun ile değişik 5846 sayılı Kanun'un 81/9-1-a ve b maddesi, 72 ve 73. maddeye göre nitelikli bir hâldir denmiştir. 81/13. maddenin murat ettiği, bandrol yükümlüsü olanlar orijinal bir eseri yayarken ayrıca yayma dışında kalan hakları da ihlal etmişlerse cezanın artırılmasıdır. Yayma dışında başka bir hak da ihlal edildiği takdirde o hak dolayısı ile davaya katılma olunca 81/13. maddeye göre cezanın 71/1. maddeden seçilmesi ve artırılması gerekecektir.

Ceza Genel Kurulu kararında 5101 sayılı Kanun ile değişik 5846 sayılı Kanun'un 81/9-1-a ve b maddesi, 72 ve 73. maddeye göre nitelikli bir hâldir denmiştir. 81/13. maddenin murat ettiği, bandrol yükümlüsü olanlar orijinal bir eseri yayarken ayrıca yayma dışında kalan hakları da ihlal etmişlerse cezanın artırılmasıdır. Yayma dışında başka bir hak da ihlal edildiği takdirde o hak dolayısı ile davaya katılma olunca 81/13. maddeye göre cezanın 71/1. maddeden seçilmesi ve artırılması gerekecektir.

81/4. maddedeki bandrole tabi materyale tespit edilmiş, basılmış eser dolayısı ile bandrol yükümlülüğüne aykırılık hâlinde, 81/13. maddenin uygulanması yayma eyleminin mağduru veya suçtan zarar göreninin şikâyeti ile sınırlandırılırsa, aynı eser dolayısı ile diğer mali ve manevi haklar birlikte ihlal edilidiğinde 81/13. maddenin uygulanması ciddi sorunlara neden olacaktır. Nitelikli yaymanın içinde basit yayma olduğu hâlde şikâyet olunca ceza artırılırsa, yayma eylemine diğer mali ve manevi hak ihlalleri eklenince ortaya çıkacak olumsuzluk nasıl bertaraf edilecektir? Ceza Genel Kurulu kararına göre faile sadece 81/4. maddeye göre ceza verilmesi gerekeceği hâlde, bozma doğrultusunda karar verilirse bu durum suç ve cezalarda orantılılık ilkesini ihlal etmeyecek midir?

Sanık bandrol yükümlüsü olmadığından bandrolsüz yayma basit yayma ile birlikte işlendi diye şikâyetle ceza artırılması ceza kanunumuzun sistemine uymadığından sanık hakkında 5846 sayılı Kanun'un 71/1, 81/13. maddesi uygulanmamıştır...." gerekçesi ile direnerek, sanığın önceki hükümdeki gibi cezalandırılmasına karar vermiştir.

Bu hükmün de sanık tarafından temyiz edilmesi üzerine, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 11.10.2017 tarihli ve 51046 sayılı "onama" istekli tebliğnamesiyle gönderilen dosyayı 6763 sayılı Kanun'un 38. maddesi ile 5320 sayılı Kanun'a eklenen geçici 10. madde uyarınca inceleyen Yargıtay 19. Ceza Dairesince 15.01.2018 tarih ve 4929-46 sayı ile direnme kararının yerinde görülmemesi üzerine Yargıtay Birinci Başkanlığına gönderilen dosya, Ceza Genel Kurulunca değerlendirilmiş ve açıklanan gerekçelerle karara bağlanmıştır.

TÜRK MİLLETİ ADINA

CEZA GENEL KURULU KARARI

TÜRK MİLLETİ ADINA

CEZA GENEL KURULU KARARI

Özel Daire ile Yerel Mahkeme arasında oluşan ve Ceza Genel Kurulunca çözümlenmesi gereken uyuşmazlık; şikâyetçi vekilince ibraz edilen belgelerin hak sahipliğini kanıtlamaya yeterli sayılıp sayılamayacağının, buna bağlı olarak şikâyetçinin kamu davasına katılmasına ilişkin verilen kararın kaldırılmasının isabetli olup olmadığının, bu bağlamda; sanık lehine olan kanunun tespitinin, 5846 sayılı Kanun'un suç tarihinde yürürlükte bulunan 5101 sayılı Kanun ile değişik 81. maddesinin 9. fıkrasının 1/b alt bendinin, aynı Kanun'un hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 5728 sayılı Kanun ile değişik 81/13 ve 71/1. maddeleriyle mi yoksa 81/4. maddesiyle mi karşılaştırılarak yapılması gerektiğinin belirlenmesine ilişkin ise de; şikâyetçinin kamu davasına katılmasına ilişkin verilen kararın kaldırılmasının isabetli olmadığı sonucuna varılması hâlinde, Yargıtay İç Yönetmeliği'nin 27. maddesi uyarınca öncelikle dava ve şikâyet konusu oyun CD'lerine ilişkin olarak, hak sahiplerinin ilgili bakanlıktan bandrol yapıştırılması talebinde bulunup bulunmadıkları sorulmadan eksik araştırma ile hüküm kurulup kurulmadığının değerlendirilmesi gerekmektedir.

İncelenen dosya kapsamından;

03.10.2006 tarihli iş yeri denetim yakalama ve muhafaza altına alma tutanağına göre; İl Denetim Komisyonunda görevlendirilen kolluk görevlilerinin sanığa ait iş yerine denetim amacıyla gittikleri, sanığın kimliğinin tespitinden sonra yaptıkları denetimde, girişe göre sol ve sağ yanlarda bulunan raflarda dizili ve satışa hazır vaziyette olan bandrolsüz 876 adet PS Oyun CD'si, 232 adet DVD film CD'si, 1093 adet PS-2 oyun CD'si, 70 adet PC DVD oyun CD'si olmak üzere toplam 2271 adet CD ile rafların altındaki tezgâhların üzerinde bulunan 7 çuval kapak resim kâğıdının sanık tarafından teslim edilmesi üzerine bahse konu materyallerin muhafaza altına alındıkları,

Şikâyetçi vekilinin, şikâyet ve katılma talebini içeren dilekçesi ekinde Kabushiki Kaisha Sony Entertaıntment firmasının sahibi olduğu Play Station marka ve logosuna ait marka tescil ve yenileme belgelerini sunduğu, belgelerin içeriği itibarıyla “CD-ROM sürücüleri ile kombine kompütürize oyun oynatıcıları ve bunlarla ilgili yazılımlar”ın da tescilli markanın koruması kapsamında oldukları,

Bilirkişi raporunda; suça konu CD'lerin tamamının bandrolsüz oldukları ve orijinallerinden kopyalama yöntemiyle çoğaltıldıkları, kartonetlerin kalitelerinin düşük ve orijinallerinden fotokopi yöntemiyle çoğaltıldıkları, birçok üründe birden çok kopya bulunduğu belirtilerek bazı eserlerden seçme yoluyla yapılmış ürünlere ait listenin rapor ekinde sunulduğunun, listede yer alan CD'ler arasında müşteki vekilinin şikâyetçi olduğu PS/2 türünde 42 adet oyun CD'sinin de bulunduğunun bildirildiği,

Bilirkişi raporunda; suça konu CD'lerin tamamının bandrolsüz oldukları ve orijinallerinden kopyalama yöntemiyle çoğaltıldıkları, kartonetlerin kalitelerinin düşük ve orijinallerinden fotokopi yöntemiyle çoğaltıldıkları, birçok üründe birden çok kopya bulunduğu belirtilerek bazı eserlerden seçme yoluyla yapılmış ürünlere ait listenin rapor ekinde sunulduğunun, listede yer alan CD'ler arasında müşteki vekilinin şikâyetçi olduğu PS/2 türünde 42 adet oyun CD'sinin de bulunduğunun bildirildiği,

03.05.2007 tarihli tensip zaptında; bilirkişi incelemesi yaptırılan CD'lerin yasal süre içerisinde hak sahiplerince başvuruda bulunulmadığından bahisle, 5846 sayılı Kanun'un 86/1. maddesi uyarınca “adli emanette kayıtlı her bir materyalden bir numunenin emanette saklanmasına, kalanların bir daha kullanılamayacak şekilde vasıflarının bozulması sağlanarak imhasına ve bu konuda Cumhuriyet Başsavcılığına müzekkere yazılmasına” karar verildiği,

31.10.2007 tarihli celse sonrasında, ele geçen CD'lerin tamamının tasnifi yaptırılmadığından suça konu ürünlerin tamamı hakkında liste düzenlenmesi için celse arasında bilirkişiden ek rapor alınmasına, ek rapor geldiğinde hak sahiplerinin davadan haberdar edilmelerinin sağlanması için listenin Kültür Bakanlığına gönderilmesine karar verildiği, ancak suç konusu CD'lerin tamamının Milli Emlak Genel Müdürlüğüne teslim edilmesi nedeniyle ek bilirkişi raporu düzenlenemediğinden bildirimde bulunulamadığı,

İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı Adli Emanet Memurluğunun 05.11.2007 tarihli yazısına göre; adli emanetin 2006/10446 sırasında kayıtlı suç eşyasının 09.10.2007 tarihinde İzmir Defterdarlığı Milli Emlak Daire Başkanlığı Konak Milli Emlak Genel Müdürlüğüne teslim edildiği,

04.11.2008 tarihli celsede; daha önce kamu davasına katılmasına karar verilen şikâyetçinin ibraz ettiği belgelerin hak sahipliğinin ispatı için yeterli olmadığı ve başkaca hak sahipliğini ispata yeter belge de ibraz edilmediği gerekçesiyle katılma kararının kaldırılmasına karar verildiği,

Anlaşılmaktadır.

Sanık, soruşturmada ve kovuşturma aşamalarında yakalama emri üzerine talimat ile alınan ifadelerinde; iş yerinin ve suça konu CD'lerin kendisine ait olduğunu, suçunu kabul ettiğini,

Mahkemede alınan 04.11.2008 tarihli ifadesinde farklı olarak; sadece oyun CD'si sattığını, film ve müzik CD'lerinin kendisine ait olmadığını, iş yerine gelen başka bir kişiye ait olduğunu,

Savunmuştur.

Ön sorunun çözümlenmesindeki önemi nedeniyle öncelikle şikâyetçinin kamu davasına katılmasına ilişkin verilen kararın kaldırılmasının isabetli olup olmadığının değerlendirilmesinde fayda bulunmaktadır.

1- Şikâyetçi vekilince ibraz edilen belgelerin hak sahipliğini kanıtlamaya yeterli bulunup bulunmadığının, bu kapsamda şikâyetçinin kamu davasına katılmasına ilişkin verilen kararın kaldırılmasının isabetli olup olmadığının değerlendirilmesi:

Savunmuştur.

Ön sorunun çözümlenmesindeki önemi nedeniyle öncelikle şikâyetçinin kamu davasına katılmasına ilişkin verilen kararın kaldırılmasının isabetli olup olmadığının değerlendirilmesinde fayda bulunmaktadır.

1- Şikâyetçi vekilince ibraz edilen belgelerin hak sahipliğini kanıtlamaya yeterli bulunup bulunmadığının, bu kapsamda şikâyetçinin kamu davasına katılmasına ilişkin verilen kararın kaldırılmasının isabetli olup olmadığının değerlendirilmesi:

Uyuşmazlığın sağlıklı bir çözüme kavuşturulabilmesi için "mağdur", "suçtan zarar gören" ve "malen sorumlu" kavramları ile "kamu davasına katılma" kurumu üzerinde de durulması gerekmektedir.

5271 sayılı CMK'nın 237/1. maddesindeki; “Mağdur, suçtan zarar gören gerçek ve tüzel kişiler ile malen sorumlu olanlar, ilk derece mahkemesindeki kovuşturma evresinin her aşamasında hüküm verilinceye kadar şikâyetçi olduklarını bildirerek kamu davasına katılabilirler” hükmü ile kamu davasına katılma hak ve yetkisi bulunanlar üç grup hâlinde belirtilmiştir. Bu düzenleme, 1412 sayılı CMUK'nın 365. maddesindeki; “Suçtan zarar gören herkes, soruşturmanın her aşamasında kamu davasına müdahale yolu ile katılabilir” hükmü ile benzerlik göstermekte ise de yeni hükme, önceki kanunda yer almayan malen sorumlu ve dar anlamda suçtan zarar göreni ifade eden mağdur da eklenmek suretiyle, madde; öğreti ve uygulamadaki görüşlere uygun olarak, katılma hak ve yetkisi bulunduğu kabul edilenleri kapsayacak şekilde düzenlenmiştir.

Mağdur, suçtan zarar gören gerçek ve tüzel kişiler ile malen sorumlu olanların kanunun kendilerine tanıdığı hak ve yetkileri haiz olarak davada Cumhuriyet savcısının yanında yer almasına öğreti ve uygulamada “davaya katılma” veya “müdahale” denilmekte, davaya katılma talebinin kabul edilmesi hâlinde ise davaya katılma isteminde bulunan kişi “katılan” ya da “müdahil” sıfatını almaktadır.

Gerek 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nda, gerekse 1412 sayılı Ceza Muhakemesi Usulü Kanunu'nda kamu davasına katılma konusunda suç bakımından bir sınırlama getirilmemiş, ilke olarak şartların varlığı hâlinde tüm suçlar yönünden kamu davasına katılma kabul edilmiştir. Öğreti ve uygulamada kamu davasına katılma yetkisi bulunan kişinin “suçtan zarar görmesi” şartı aranmış, ancak kanunda “suçtan zarar gören” ve “mağdur” kavramlarının tanımı yapılmadığı gibi, zararın maddi ya da manevi olduğu hususu bir ayrıma tâbi tutulmamış ve sınırlandırılmamıştır. Bu nedenle konuya açıklık kazandırılırken öğretideki görüşlerden de yararlanılarak, maddede katılma yetkisi kabul edilen, “mağdur”, “suçtan zarar gören” ve “malen sorumlu olan” kavramlarının, kamu davasına katılma hususundaki uygulamaya ışık tutacak biçimde tanımlanması gerekmektedir.

Malen sorumlu; işlenmiş olan suçun hükme bağlanması ve bunun kesinleşmesinden sonra, maddi ve mali sorumluluk taşıyarak hükmün sonuçlarından etkilenecek veya bunlara katlanacak kişidir.

Malen sorumlu; işlenmiş olan suçun hükme bağlanması ve bunun kesinleşmesinden sonra, maddi ve mali sorumluluk taşıyarak hükmün sonuçlarından etkilenecek veya bunlara katlanacak kişidir.

Mağdur; Türk Dil Kurumu Büyük Türkçe Sözlüğünde, “haksızlığa uğramış kişi” olarak tanımlanmaktadır. Ceza hukukunda ise mağdur kavramı, suçun konusunun ait olduğu kişi ya da kişilerdir. 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun hazırlanmasında esas alınan suç teorisinde suçun maddi unsurları arasında yer alan mağdur, ancak gerçek bir kişi olabilecek, tüzel kişilerin suçtan zarar görmeleri mümkün ise de, bunlar mağdur olamayacaklardır. Suçtan zarar gören ile mağdur kavramları da aynı şeyi ifade etmemektedir. Mağdur suçun işlenmesiyle her zaman zarar görmekte ise de, suçtan zarar gören kişi her zaman suçun mağduru olmayabilir. Bazı suçlarda mağdur belli bir kişi olmayıp; toplumu oluşturan herkes (geniş anlamda mağdur) olabilecektir. (Mehmet Emin Artuk-Ahmet Gökcen-A. Caner Yenidünya, Ceza Hukuku Genel Hükümler, 9. Bası, Adalet Yayınevi, Ankara, 2015, s. 289; İzzet Özgenç, Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler, 11. Bası, Seçkin Yayıncılık, Ankara, 2015, s. 214-217; Mahmut Koca-İlhan Üzülmez, Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler, 8. Bası, Seçkin Yayıncılık, Ankara, 2015, s. 106-107; Osman Yaşar-Hasan Tahsin Gökcan-Mustafa Artuç, Türk Ceza Kanunu, 6. cilt, Ankara, 2010, s. 7702-7703)

Kamu davasına katılmak için aranan “suçtan zarar görme” kavramı kanunda açıkça tanımlanmamış, gerek Ceza Genel Kurulu, gerekse Özel Dairelerin yerleşmiş kararlarında; “suçtan doğrudan doğruya zarar görmüş bulunma hâli” olarak anlaşılıp uygulanmış, buna bağlı olarak da dolaylı veya muhtemel zararların, davaya katılma hakkı vermeyeceği kabul edilmiştir. Nitekim bu husus, Ceza Genel Kurulunun 03.05.2011 gün ve 155–80, 04.07.2006 gün ve 127–180, 22.10.2002 gün ve 234–366 ile 11.04.2000 gün ve 65–69 sayılı kararlarında; “dolaylı veya muhtemel zarar, davaya katılma hakkı vermez” şeklinde açıkça ifade edilmiştir.

Bu açıklamalar ışığında uyuşmazlık konusu değerlendirildiğinde;