muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/5076, Karar No: 2024/8337, Tarih: 15.05.2024

**9. Hukuk Dairesi         2024/5076 E.  ,  2024/8337 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Adana Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/2650 E., 2023/1630 K.

KARAR : İstinaf başvurusunun esastan reddi

İLK DERECE MAHKEMESİ : Adana 11. İş Mahkemesi

SAYISI : 2021/428 E., 2022/75 K.

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince 24.09.2020 tarihli kararla, İlk Derece Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin (6) ncı alt bendi uyarınca kaldırılmasına ve dosyanın Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince, Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı doğrultusunda yapılan yargılama sonucunda, davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekilli tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalıların, müvekkili Bankanın eski çalışanları olduklarını ve dava dışı Y.S.G. ve M.İ.H'ye kullandırdıkları krediler nedeniyle müvekkili Bankayı zarara uğrattıklarını, başlatılan idari takibin sonuçsuz kaldığını ve bu nedenle Adana 11. İcra Müdürlüğünün 2009/12516, 2009/12514 ve Adana 3. İcra Müdürlüğünün 2016/16178 Esas sayılı dosyaları ile icra takibi başlatıldığını ancak alacağın tahsil edilemediğini, Disiplin Kurulunun raporuyla da davalıların kusurlu olduklarının tespit edildiğini, yargı kararlarıyla da kabul edildiği üzere davalıların kusurlarıyla sebebiyet verdikleri zararlardan sorumlu olduklarını belirterek uğranılan zarar karşılığı alacağın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiş, bilahare davalılar ... ..., ... ve ... aleyhine açtığı davadan feragat etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalılar ..., ..., ... ve ... murisi müteveffa ... vekili cevap dilekçesinde; dava konusu alacağın zamanaşımına uğradığını, dava konusu alacağın müvekkili tarafından verilen krediden değil yeni Kredi Komitesi tarafından 04.02.2009 tarihinde verilen krediden kaynaklandığını, müvekkili tarafından yapılan tüm işlemlerin Genel Müdürlük onaylı olduğunu, kredi dosyasının hazırlık aşamasında Banka mevzuatına aykırı hiçbir işlem yapmadıklarını, gerekli analizin Şube Kredi Komitesince yapıldığını, o dönemde uygun bulunduğunu, buna göre de kredinin onaylandığını, müvekkilinin herhangi bir sorumluluğunun olmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

2. Davalı ... ... cevap dilekçesinde; kullandırılan kredinin tahlisatının icra kanalıyla devam ettiğini, bu nedenle sorumlular hakkında dava açılmasının mümkün olmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

3. Davalılar ... ve ...; davaya karşı cevap dilekçesi sunmamış, duruşmalara katılmamışlardır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; Adana Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesinin kaldırma kararı doğrultusunda yargılamaya devam edildiği, yargılama sırasında davalı ...'in vefat ettiğinin anlaşıldığı ve mirasçılara yöntemine uygun biçimde tebligat yapılarak taraf teşkilinin sağlandığı, davacı tarafça ..., ... ve ... aleyhine açılan davadan, sorumluluk bedelleri tahsil edilmiş olduğu için feragat edildiğinden bu davalılar yönünden açılan davaların feragat nedeniyle reddine karar verildiği, Adana Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesinin 2019/424 Esas, 2020/1233 Karar sayılı kaldırma kararı doğrultusunda yeniden yapılan yargılamada, davacı tarafından işyerinin eski çalışanları olan davalılar aleyhine usulsüz olarak kredi kullandırmak suretiyle zarara uğratıldığından bahisle söz konusu krediler nedeniyle yapılan Adana 11. İcra Müdürlüğünün 2009/12516 ve 2009/12514 Esas ve Adana 3. İcra Müdürlüğünün 2016/16718 Esas sayılı takip dosyalarından, sadece Adana 11. İcra Dairesinin 2009/12514 Esas sayılı takip dosyasında 2010 yılı itibarıyla borç ödemeden aciz vesikası düzenlendiğinin görüldüğü, 10 yıllık zamanaşımı süresi dikkate alındığında, Adana 11. İcra Müdürlüğünün 2009/12514 Esas sayılı takip dosyasının zamanaşımına uğradığının tespit edildiği, yargılama sırasında dosyaya sunulan Adana 3. İcra Dairesinin 2016/16178 Esas sayılı takip dosyasının da tahsil nedeniyle kapatılmış olduğu ve dosyada herhangi bir borcun kalmadığının tespit edildiği, Adana 11. İcra Dairesinin 06.12.2021 tarihli cevabi müzekkeresinde 2009/12516 Esas sayılı takip dosyasının 07.12.2015 tarihinde infaz olarak kapatılmış olup dosya hesabının bulunmadığı tespit edilmekle; neticeten davalılar ..., ... ve ... yönünden davanın feragat nedeniyle reddine, müteveffa ...'in mirasçıları ..., ..., ... ve ... yönünden ise davanın esas yönünden reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili; İlk Derece Mahkemesi ret kararı gerekçesinin usul ve kanuna aykırı olduğunu, Adana 11. İcra Müdürlüğünün 2009/12516 Esas sayılı dosyasında alınan ve aslı taraflarında olan 04.09.2010 tarihli rehin açığı belgesinin dosyaya sunulduğunu, icra dairesi trafından bulunamadığı belirtilen bu dosyada, alacaklı müvekkili Banka tarafından borçlu Y.S.G. aleyhine 25.11.2009 tarihinde, 138.595,00.TL alacağın tahsili için ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile icra takibi başlatıldığını, yapılan kıymet değer sonucu taşınmaza 18.000,00 TL değer takdir edilmesi üzerine 147.928,70.TL üzerinden muvakkat rehin açığı belgesi alınarak aynı icra dosyasından ilâmsız takibe devam edildiğini, borçludan başkaca tahsilat yapılamadığını, bu durumda söz konusu icra takip dosyası aslının getirtilip, bakiye alacak miktarının da sorulması gerektiğini, zira yapılacak kapak hesabı miktarı kadar davalıların sorumlu olduğunu, icra dosyasının aslının icra müdürlüğünden temin edilmesinin mümkün olmaması hâlinde ise aslının taraflarında olduğu rehin açığı belgesi, dilekçe ekinde sundukları diğer belgeler ve icra dosyasının bulunabilen fiziki ve UYAP kayıtlarından müvekkilinin davalılar tarafından kullandırılan kredi ve semeresiz kalan icra dosyası nedeniyle uğradığı zararın tespitinin mümkün olacağını ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması ve davanın kabulüne karar verilmesi istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; Dairenin kararında belirtilen gerekçelerle İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın yeniden görülmesi için dosyanın Mahkemesine iadesine karar verildiği, yapılan yeniden yargılama sırasında İlk Derece Mahkemesi tarafından kaldırma kararı doğrultusunda, ilgili icra dosyalarının akıbetinin araştırıldığı, davacı vekilinin "... Adana 3. İcra Müdürlüğünün 2016/16178 esas sayılı icra dosyasının haricen tahsil edildiğine, Adana 11. İcra Müdürlüğünün 2009/12516 esas sayılı takip dosyası bakımından ise ipoteğin paraya çevrildiği, ancak dosya alacağını karşılamadığı için geçici rehin açığı belgesi alındığına" ilişkin beyanda bulunduğu, Mahkemece Adana 3. İcra Müdürlüğüne müzekkere yazılarak 2016/16178 Esas sayılı dosyanın taraflarının ve dosyanın akıbetinin bildirilmesinin istendiği ve Adana 11. İcra Müdürlüğünün 2009/12516 Esas sayılı dosyasının müzekkere ile fiziki istenmesine karar verildiği, Adana 11. İcra Müdürlüğünün 2009/12516 Esas sayılı takip dosyasında 04.03.2010 tarihi itibarıyla 165.928,70 TL alacak bulunduğu ve muvakkat rehin açığı belgesi ile 147.928,70 TL'lik rehin açığı bulunduğunun tespit edildiği, bilahare İcra Müdürlüğünün 06.12.2021 tarihli cevabi müzekkeresinde, borcun 07.12.2015 tarihinde infaz olarak kapatıldığı, UYAP ile oluşturulan elektronik ortama kaydedilmiş olan herhangi bir dosya hesabının bulunmadığı, alacaklı vekilince 08.04.2021 tarihinde talep edilen rehin açığı belgesi talebinin reddedildiğinin belirtilmiş olduğu, davacı tarafın bu talebinin daha önce rehin açığı belgesi düzenlendiğinden zühulen müstenit olduğunun anlaşıldığı, İlk Derece Mahkemesince verilen kararın yerinde olduğu gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Kanun'un 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (1) inci alt bendi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrarla ve inceleme sırasında resen gözetilmesi gereken sair nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılması ve davanın kabulüne karar verilmesi istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davalılar ..., ..., ... ve ... murisinin hukuka aykırı ... ve işlemeleri ile davacı Bankayı zarara uğratıp uğratmadığı, uğradığı iddia olunan zarar tutarının bilahare tahsil edilip edilmediği konularına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1.6100 sayılı Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 vd. maddeleri.

3. Değerlendirme

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davalılar ..., ..., ... ve ... murisinin hukuka aykırı ... ve işlemeleri ile davacı Bankayı zarara uğratıp uğratmadığı, uğradığı iddia olunan zarar tutarının bilahare tahsil edilip edilmediği konularına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1.6100 sayılı Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 vd. maddeleri.

3. Değerlendirme

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının davacı tarafa yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

15.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/13030, Karar No: 2014/17425, Tarih: 28.10.2014

**15. Ceza Dairesi         2014/13030 E.  ,  2014/17425 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Nitelikli dolandırıcılık

HÜKÜM : Beraat

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için; failin bir kimseyi, kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla hataya düşürüp, onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir. Hile nitelikli bir yalandır. Fail tarafından yapılan hileli davranış belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı, sergileniş açısından mağdurun inceleme olanağını ortadan kaldıracak nitelikte bir takım hareketler olmalıdır. Kullanılan hileli davranışlarla mağdur yanılgıya düşürülmeli ve bu yanıltma sonucu yalanlara inanan mağdur tarafından sanık veya bir başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır.Hilenin kandırıcı nitelikte olup olmadığı olaysal olarak değerlendirilmeli, olayın özelliği, fiille olan ilişkisi, mağdurun durumu, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.

TCK'nın 158/1-e bendinde belirtilen, kamu kurum ve kuruluşlarının zararına olarak dolandırıcılık suçunun işlenmesi, nitelikli hal kabul edilmiştir. Hangi kurum ve kuruluşların, kamusal nitelik taşıdığı, o kurumun kadro bakımından bağlı olduğu durumu düzenleyen mevzuata göre belirlenir. Bu nitelikli halin oluşması için, eylemin kamu kurum ve kuruluşlarının mal varlığına zarar vermek amacıyla işlenmesi gerekir.

Zarar vermek, kamu kurum ve kuruluşlarından hakkı olmayan bir parayı almak yada bir borcu geri vermemek şeklinde olabilir. Bu suçun zarar göreni kamu kurum ve kuruluşunun tüzel kişiliğidir. Kamu kurum ve kuruluşlarının zarar görmesi söz konusu değilse bu suç oluşmayacaktır. Dolandırıcılık suçunun kamu yararına çalışan hayır kurumlarının zararına işlenmesi madde kapsamında değildir.

2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 90. maddesininin 5. fıkrasına göre; usulüne göre yürürlüğe konulmuş Milletlerarası andlaşmalar kanun hükmündedir. Bunlar hakkında Anayasaya aykırılık iddiası ile Anayasa Mahkemesi'ne başvurulamaz. (Ek cümle:

7/5/2004-5170/7 md.) Usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası andlaşmalarla, kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda milletlerarası andlaşma hükümleri esas alınır.

Buna göre, iç hukukta doğrudan hukuksal sonuçlar yaratan Uluslararası Sözleşmeler, yasalar üstü bir konumdadır ve iç hukukun bir parçası olarak yürütmeyi ve yargıyı bağlamaktadır.

İç hukukumuzun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin(AİHS) temel amacı, insan haklarının korunması ve bu haklara yönelik ihlallerin engellenmesidir. İnsan hakları, insan onurunu korumayı, insanın maddi ve manevi gelişmesini sağlamayı amaçlayan haller olup, insanın doğuştan var olan hak ve özgürlükleridir. Bu haklar, hak sahiplerini yetkili bir konuma getirirken,devleti ve diğer üçüncü kişileri o kişinin hakkına saygılı olma yükümlülüğü altına sokar.

İç hukukumuzun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin(AİHS) temel amacı, insan haklarının korunması ve bu haklara yönelik ihlallerin engellenmesidir. İnsan hakları, insan onurunu korumayı, insanın maddi ve manevi gelişmesini sağlamayı amaçlayan haller olup, insanın doğuştan var olan hak ve özgürlükleridir. Bu haklar, hak sahiplerini yetkili bir konuma getirirken,devleti ve diğer üçüncü kişileri o kişinin hakkına saygılı olma yükümlülüğü altına sokar.

AİHS madde 1'e göre, sözleşmeye taraf devlet, hangi yolla olursa olsun sözleşmede öngörülen haklara riayet yükümlülüğü altındadır. Madde 2'ye göre, her ferdin yaşama hakkı kanunun himayesi altındadır. Madde 3'e göre, hiç kimse ... aşağılayıcı muamele veya cezaya tabi tutulamaz. Madde 8'e göre, herkes özel ve aile yaşamına... saygı gösterilmesi hakkına sahiptir.

AİHS, özel ve aile yaşamına, haksız ve keyfi müdahalelere karşı, bireyi korumaktadır. Özel yaşam, bireyin içinde kişiliğini oluşturabileceği ve geliştirebileceği bir alanın garanti edilmesidir. Geniş manada tanımlanan aile, anne-baba ister meşru isterse gayrı meşru olsun bunların çocukları ile olan ilişkilerini içermektedir. Aile yaşamına saygı hakkı, anne-baba arasındaki ilişki sona ermiş artık birlikte yaşamıyor veya boşanmış olsalar bile, çocukla eşler arasında birlikte yaşama ve kişisel ilişki kurma hakkını da içermektedir.

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin pek çok kararlarında tanımladığı gibi, bir davranış eğer kişilerde aşağılık duygusu yaratıyorsa ve onları küçük düşürecek veya alçaltacak nitelikte ise aşağılayıcı muameledir.Bu muamelenin kamuya açık olarak yapılması onun aşağılayıcı nitelikte olup olmamasında rol oynamakla beraber kişinin kendi gözünde küçük düşmesi yeterli sayılmaktadır.

Somut olayda; sanık resmi nikahlı evli iken, vefat eden babasından yetim maaşını alabilmek için 30.10.2009 tarihinde muvazaalı olarak eşi Yaşar Var'dan boşandığı, ancak aynı evde birlikte yaşamaya devam ettikleri, SGK' dan maaş almak suretiyle haksız menfaat temin ederek kamu kurumunu dolandırdığı iddia edilmiş ise de,

Mahkeme tarafından mutlak butlanla malul bir karar olduğuna hükmedilmeyen bu nedenle hukuken geçerli olan bir kararla boşandıktan sonra, eşlerin bir arada yaşamasını engelliyen birlikte yaşamanın suç olduğuna dair kanuni bir düzenlemenin bulunmaması karşısında, eşlerin bir arada yaşamasının boşanmanın maaş almak amacıyla yapıldığının ve hileli davranışın kanıtı olamayacağı, nitekim 5510 sayılı Kanun'un 56. maddesinde bu durumu tespit edilen kimselerin gelir ve aylığının kesileceği ve ödenmiş tutarların geri alınacağının belirtildiği, bu hususta cezai düzenlemenin bulunmadığı, sanıkların eyleminin hukuki ihtilaf mahiyetinde olduğu gözetilerek, dolandırıcılık suçunun yasal unsurlarının oluşmadığına yönelik kabulde, Anayasa, AİHS ve kanuni düzenlemeler dikkate alındığında, bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, katılan vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün ONANMASINA, 28.10.2014 tarihinde oybirlğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/1581, Karar No: 2022/12973, Tarih: 21.06.2022

**11. Ceza Dairesi         2018/1581 E.  ,  2022/12973 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇLAR : Sahte belge düzenleme, Defter, kayıt ve belgeleri gizleme

HÜKÜMLER : Mahkumiyet, beraat

A) Sanık ... hakkında 2009, 2010, 2011 ve 2012 takvim yıllarında sahte belge düzenleme suçundan verilen beraat hükümlerine yönelik katılan vekilinin temyizinin incelenmesi:

Sanığın UYAP aracılığıyla MERNİS üzerinden ulaşılan nüfus kaydına göre hükümden sonra 31.10.2018 tarihinde öldüğü belirlendiğinden, bu durumun kesin olarak tespiti halinde 5237 sayılı TCK’nin 64/1 ve 5271 sayılı CMK’nin 223/8. maddeleri uyarınca kamu davasının düşmesine karar verilmesinde zorunluluk bulunması,

B) Sanık ... ile sanık ... hakkında 2009, 2010, 2011 ve 2012 takvim yıllarında sahte belge düzenleme suçlarından ve sanık ... hakkında ayrıca defter, kayıt ve belgeleri gizleme suçundan verilen mahkumiyet hükümlerine yönelik sanıkların temyizinin incelenmesi:

Hükümden sonra 15.04.2022 tarihinde Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren, 7394 sayılı Kanun’un 4 ve 5. maddeleriyle değişik 213 sayılı Kanun’un 359. maddesinin 3, 4, 5 ve 6. fıkra hükümleri uyarınca 5237 sayılı TCK’nin 7/2. maddesi de gözetilerek öncelikle lehe Kanun'un tespit edilip uygulama yapılması ve her iki Kanunla ilgili uygulamanın gerekçeleriyle birlikte denetime olanak verecek şekilde ayrıntılı olarak kararda gösterilmesi suretiyle sanıkların hukuki durumunun yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, katılan vekili ve sanıkların temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görüldüğünden, diğer yönleri incelenmeyen hükümlerin bu sebepten dolayı 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nin 321. maddesi gereğince BOZULMASINA, 21.06.2022 tarihinde, 2009 takvim yılında sahte belge düzenleme suçundan açılan kamu davalarının gerçekleşen olağanüstü zamanaşımı nedeniyle düşmesi gerektiğine dair Başkan vekili ...'ın karşı oyu ve oy çokluğuyla diğer yönlerden ise oy birliğiyle karar verildi.

KARŞI OY GEREKÇESİ

Dairemizin yukarıda esas ve karar numaraları belirtilen 21/06/2022 tarihli, ilamındaki hükümlerin tamamının bozulması yönündeki çoğunluk görüşüne aşağıdaki sebeplerle kısmen katılmıyorum.

Sayın çoğunlukla ortaya çıkan aykırılığın konusu her biri bağımsızlığını koruyan ancak zincirleme şekilde işlenen suçlar yönünden zaman aşımının ayrı ayrı mı yoksa son işlenen suç tarihinden geriye doğru (zincirdeki suçların tamamını kapsayacak şekilde) bir bütün olarak mı hesaplanacağına ilişkindir.

İnceleme konusu yerel mahkeme kararında sahte fatura düzenleme eylemleri ile ilgili olarak sanık hakkında birden fazla takvim yılına (2009, 2010, 2011, 2012 takvim yılları) ilişkin ayrı ayrı mahkumiyet hükümleri kurulduğu anlaşılmaktadır.

İnceleme konusu yerel mahkeme kararında sahte fatura düzenleme eylemleri ile ilgili olarak sanık hakkında birden fazla takvim yılına (2009, 2010, 2011, 2012 takvim yılları) ilişkin ayrı ayrı mahkumiyet hükümleri kurulduğu anlaşılmaktadır.

Zincirleme suç hükümlerini düzenleyen TCK’nin 43/1 maddesine göre; “Bir suç işleme kararının icrası kapsamında, değişik zamanlarda bir kişiye karşı aynı suçun birden fazla işlenmesi durumunda, bir cezaya hükmedilir. Ancak bu ceza, dörtte birinden dörtte üçüne kadar artırılır. Bir suçun temel şekli ile daha ağır veya daha az cezayı gerektiren nitelikli şekilleri, aynı suç sayılır. Mağduru belli bir kişi olmayan suçlarda da bu fıkra hükmü uygulanır.”

Zamanaşımının hesaplama yöntemini düzenleyen TCK’nin 66/6 maddesine göre; “... zincirleme suçlarda son suçun işlendiği günden... işlemeye başlar.”

Yerel mahkemece sanığın birden fazla takvim yılına ilişkin sahte belge düzenleme suçlarından ayrı ayrı mahkumiyetine dair hüküm kurulmuş olup, inceleme tarihi itibariyle bazı takvim yılına ilişkin suçlardan açılan kamu davalarının yasada öngörülen olağanüstü zamanaşımı süresinin dolmuş olması sebebiyle TCK’nin 66/1-e ve 67/4 maddeleri uyarınca düşürülmesi zorunludur.

Sanığa atılı sahte belge düzenleme suçuna öngörülen olağan zamanaşımı süresi TCK’nin 66/1-e maddesine göre 8 yıl, olağanüstü zamanaşımı süresi ise TCK’nin 67/4 maddesine göre 12 yıldır.

TCK’nin 43/1 maddesindeki düzenlemeye göre zincirleme suçlar aynı suç işleme kararı ile işlenmiş olmasına rağmen her biri bağımsızlığını korumaktadır. Buna karşılık bağımsızlığı koruyan suçlara tek bir ceza verilmesi, ancak bu cezanın artırılarak uygulanması benimsenmiştir. Dolayısıyla zincirleme suç kurumu sanık lehine bir düzenlemedir. Zincirleme olarak işlenen her bir suç bağımsızlığını koruduğu içinde birbirinden bağımsız olarak zamanaşımına uğraması gerekir. Diğer bir değişle zincirleme olarak işlenen suçlardan bazılarının zamanaşımına uğraması halinde bu suçların zincirden çıkarılması ve yalnızca zamanaşımına uğramayan suçların cezalandırılması gerekir. ( TANER, Fahri Gökçen, Ceza Hukukunda Zamanaşımı, A.Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, s.165; KUNTER, Ceza Hukukunda Zamanaşımı, s.69; ayrıca TAŞDEMİR Kubilay, Ceza Hukukunda Zamanaşımı, 2. Bası, Ocak 2015, s.134)

TCK’nin 66/6. Maddesindeki düzenleme zaman aşımının başlangıcının tespit açısından mahkemelere ışık tutan bir düzenlemedir. Diğer bir deyişle, yasa koyucu zincirleme şekilde işlenen suçlarda zamanaşımının zincirin hangi halkasından başlatılacağına ilişkin bir belirleme yapmaktadır. Esasen böyle bir düzenleme olmasaydı dahi suç teorisi gereği zamanaşımının zincirin en son halkasından başlatılması gereklidir.