muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/4073, Karar No: 2014/15732, Tarih: 09.07.2014

**7. Hukuk Dairesi         2014/4073 E.  ,  2014/15732 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : Kastamonu İş Mahkemesi

Tarihi : 07/11/2013

Numarası : 2011/118-2013/166

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay’ca incelenmesi davalı Sosyal Hizmetler Çocuk Esirgeme Genel Müdürlüğü vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, dosya incelendi, gereği görüşüldü:

1-Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazlarının reddine

2-Davacı, davalı işyerinde temizlik görevlisi olarak çalıştığını, iş akdinin işveren tarafından haksız olarak sonlandırıldığını iddia ederek, kıdem ve ihbar tazminatı ile bazı işçilik alacaklarının ödetilmesini istemiştir.

Davalı, davacının iş akdinin haklı nedenle sonlandırıldığını, tüm haklarının ödendiğini hiçbir alacağı olmadığını savunarak, davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir

Fazla çalışma ücretlerinin hesabı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

4857 sayılı İş Kanunu'nun 63 ncü maddesinde çalışma süresi haftada en çok 45 saat olarak belirtilmiştir. Ancak tarafların anlaşması ile bu normal çalışma süresinin, haftanın çalışılan günlerine günde onbir saati aşmamak koşulu ile farklı şekilde dağıtılabileceği ilkesi benimsenmiştir. Yasanın 41 inci maddesine göre fazla çalışma, kanunda yazılı koşullar çerçevesinde haftalık 45 saati aşan çalışmalar olup, 63 üncü madde hükmüne göre denkleştirme esasının uygulandığı hallerde, işçinin haftalık çalışma süresi, normal haftalık iş süresini aşmamak koşulu ile bazı haftalarda toplam 45 saati aşsa dahi bu çalışmalar fazla çalışma sayılmaz.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulunca da benimsenen Dairemizin yerleşik uygulamasına göre, bir işçinin günde en fazla fiilen 14 saat çalışabileceğinin kabulü gerekir. Bu durumda 24 saat çalışıp 24 saat dinlenme usulüyle yapılan çalışmalarda bir hafta 3 gün diğer hafta ise 4 gün çalışma yapılacağından, yukarıda bahsedilen 63 ncü madde hükmü gereğince, haftalık normal çalışma süresi dolmamış olsa dahi günlük 11 saati aşan çalışmalar fazla çalışma sayılması nedeniyle, bu çalışma sisteminde işçi ilk bir hafta (3x3=) 9 saat takip eden hafta ise (4x3=) 12 saat fazla çalışma yapmış sayılmalıdır.

Çalışma şeklinin 24 saat mesai 48 saat dinlenme şeklinde olduğu durumlarda ise, işçi birinci hafta 3 gün ikinci ve üçüncü haftalar 2 gün dördüncü hafta yine 3 gün çalışacağından, ilk hafta (3x3=) 9 saat, ikinci ve üçüncü haftalarda (2x3=) 6 saat, dördüncü hafta ise yine (3x3=) 9 saat fazla çalışmış sayılacaktır.

Çalışma şeklinin 24 saat mesai 48 saat dinlenme şeklinde olduğu durumlarda ise, işçi birinci hafta 3 gün ikinci ve üçüncü haftalar 2 gün dördüncü hafta yine 3 gün çalışacağından, ilk hafta (3x3=) 9 saat, ikinci ve üçüncü haftalarda (2x3=) 6 saat, dördüncü hafta ise yine (3x3=) 9 saat fazla çalışmış sayılacaktır.

1475 sayılı önceki İş Yasasında günlük 11 saati aşan çalışmaların fazla çalışma sayılacağına ilişkin bir hüküm bulunmadığından, söz konusu Yasanın yürürlükte olduğu dönemde gerçekleşen, 24 saat çalışıp 48 saat dinlenme usulüyle yapılan çalışmalarda, haftalık 45 saatlik normal çalışma süresinden fazla çalışma yapılması mümkün olmadığından, işçinin fazla çalışma yaptığının kabulü mümkün değildir. Ancak değinilen Yasa döneminde gerçekleşen 24 saat mesai 24 saat dinlenme usulüyle yapılan çalışmalarda, 4 gün çalışılan haftalarda (4x14=) 56 saat çalışma yapılacağından, sadece bu haftalarda işçinin haftalık (5645=) 11 saat fazla çalışma yaptığının kabulü gerekir.

Sağlık Bakanlığı nezdinde Türkiye'deki hastanelerde statü hukuku dışında hemşire, ebe, doktor, eczacı, anestezi uzmanı vs. olarak çalışanlar, haftalık normal mesailerinde fazla çalışma yapmadıklarından, sadece tuttukları nöbetlerle sınırlı olarak fazla çalışma yapmış olmaktadırlar. Nöbet çizelgeleri ile belirlenen bu tür çalışmalar hafta içi ve hafta sonu olarak gerçekleşmektedir. Hafta içi nöbetler 17:00-08:00 saatleri arasında 15 saat olarak yapılmaktadır. İşçinin yaptığı işin niteliğine göre zorunlu ihtiyaçlar nedeniyle 3 saat ara dinlenmesi indirilerek hafta içi nöbette 12 saat fazla çalışma yaptığı kabul edilmektedir. Hafta sonu nöbetler 24 saat sürmekte, işin niteliğine göre zorunlu ihtiyaçlar nedeniyle 4 saat ara dinlenme indirildiğinde 20 saat fazla çalışma yapılmış olmaktadır. Ancak, bu durumlarda fazla çalışmalar, tutulan hafta içi ve sonu nöbet sayısına göre denetlemeye elverişli bilirkişi raporu ile belirlenmelidir. Nöbet tutan çalışanın çoğunlukla ertesi gün nöbet izni kullanarak çalışma yapmaması nedeniyle, normal mesai devam çizelgeleri de mutlaka getirtilmelidir. İşçi, nöbetin ertesi günü nöbet izni kullandığında, ertesi gün (8 saat normal mesai süresi kadar) çalışmadığından hafta içi nöbette (12-8=) 4 saat fazla çalışma yapmış sayılmalıdır. Hafta sonu nöbette ise, Cumartesi ve Pazar günü normal tatil olduğundan Cuma ve Cumartesi gecesi tutulan nöbetlerden, ertesi gün çalışılmadığı gerekçesi ile indirim yapılma olanağı yoktur. Öte yandan genel tatile denk gelen nöbet günlerinde de ayrıca genel tatil ücreti verildiğinden yukarıda anlatılan şekilde indirim yapılmalıdır. Dairemizin kökleşmiş uygulaması da bu doğrultudadır.

4857 sayılı İş Kanununun 41 nci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, fazla çalışma saat ücreti, normal çalışma saat ücretinin yüzde elli fazlasıdır. İşçiye fazla çalışma yaptığı saatler için normal çalışma ücreti ödenmişse, sadece kalan yüzde elli kısmı ödenir.

4857 sayılı İş Kanununun 41 nci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, fazla çalışma saat ücreti, normal çalışma saat ücretinin yüzde elli fazlasıdır. İşçiye fazla çalışma yaptığı saatler için normal çalışma ücreti ödenmişse, sadece kalan yüzde elli kısmı ödenir.

Kanunda öngörülen yüzde elli fazlasıyla ödeme kuralı nispi emredici niteliktedir. Tarafların sözleşmeyle bunun altında bir oran belirlemeleri mümkün değilse de, daha yüksek bir oran tespiti olanaklıdır.

Fazla çalışma ücretinin son ücrete göre hesaplanması doğru olmayıp, ait olduğu dönem ücretiyle hesaplanması gerekir. Yargıtay kararları da bu yöndedir. Bu durumda fazla çalışma ücretlerinin hesabı için işçinin son ücretinin bilinmesi yeterli olmaz. İstek konusu dönemler açısından da ücret miktarlarının tespit edilmesi gerekir. İşçinin geçmiş dönemlere ait ücretinin belirlenememesi halinde, bilinen ücretin asgari ücrete oranı yapılarak buna göre tespiti gerekir. Ancak işçinin işyerinde çalıştığı süre içinde terfi ederek çeşitli unvanlar alması veya son dönemlerde toplu iş sözleşmesinden yararlanılması gibi durumlarda, meslek kuruluşundan bilinmeyen dönemler için ücret araştırması yapılmalı ve dosyadaki diğer delillerle birlikte değerlendirmeye tabi tutularak bir karar verilmelidir.

İşçinin normal çalışma ücretinin sözleşmelerle haftalık kırbeş saatin altında belirlenmesi halinde, işçinin bu süreden fazla, ancak kırkbeş saate kadar olan çalışmaları “fazla sürelerle çalışma” olarak adlandırılır (İş Kanunu, Md. 41/3). Bu şekilde fazla saatlerde çalışma halinde ücret, normal çalışma saat ücretinin yüzde yirmibeş fazlasıdır.

4857 sayılı Yasanın 41 nci maddesinin dördüncü fıkrası, işçiye isterse ücreti yerine serbest zaman kullanma hakkı tanımıştır. Bu süre, fazla çalışma için her saat karşılığı bir saat otuz dakika, fazla süreli çalışmada ise bir saat onbeş dakika olarak belirlenmiştir. Bu sürelerin de sözleşmelerle attırılması mümkündür.

Fazla çalışmaların aylık ücret içinde ödendiğinin öngörülmesi ve buna uygun ödeme yapılması halinde, yıllık 270 saatlik fazla çalışma süresinin ispatlanan fazla çalışmalardan indirilmesi gerekir.

Somut olayda, davacı tanıkları iş yerinde 3 vardiya halinde çalışıldığını beyan etmişlerdir. Yargıtay’ın yerleşmiş içtihatlarına göre, 3 vardiya çalışma olan yerlerde fazla mesai olmayacağı yönünedir. Bu itibarla fazla çalışma alacağının reddine karar verilmesi gerekirken kabulüne karar verilmesi hatalıdır.

O halde davalı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve karar bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı nedenlerle BOZULMASINA, 09/07/2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/13907, Karar No: 2015/5249, Tarih: 28.05.2015

**6. Hukuk Dairesi         2014/13907 E.  ,  2015/5249 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Nazilli 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 03/09/2014

NUMARASI : 2014/53-2014/516

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı itirazın iptali davasına dair karar, davacı ve davalı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Dava, sözleşmeden kaynaklanan alacağın tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir mahkemece davanın kabulüne, davacının icra inkar tazminatı isteminin reddine karar verilmesi üzerine hüküm davalı vekili tarafından duruşma istekli olarak ve katılma yoluyla davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir. Her ne kadar hüküm süresi içinde davalı vekili tarafından duruşma istekli olarak temyiz edilmiş ise de duruşma pulları mevcut olmadığından duruşma isteğinin reddine karar verildikten sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü

1-) Hüküm katılma yoluyla temyiz isteminde bulunan davacı vekiline 20/10/2014 tarihinde tebliğ edilmiş, davalı vekilinin temyiz dilekçesi ise davacı vekiline 03/11/2014 günü tebliğ edilmiş, 10 günlük katılma yoluyla temyiz süresi 13/11/2014 günü dolmuş olup, davacı vekili hükmü 17/11/2014 günü temyiz etmiş olduğundan davacı vekilinin katılma yoluyla temyiz isteminin süresinde olmaması nedeni ile REDDİNE,

2-) Davalı vekilinin temyiz itirazlarına gelince;

01/10/2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 Sayılı HMK.nun 4/1-a maddesine göre “Kiralanan taşınmazların, 09.06.1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununa göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dâhil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davalarda” Sulh Hukuk Mahkemesi görevlidir. Mahkemelerin görev kamu düzenine ilişkin kurallardan olup, yargılamanın her aşamasında istek üzerine ya da re'sen gözetilmesi gerekir.

Somut olayda, taraflar arasında kira ilişkisi bulunduğu konusunda ihtilaf bulunmamaktadır. Davaya konu icra takibine esas teşkil eden davalı adına imzalı 11/04/2013 tarihli belgede; kiralanan dükkanın 31/12/2013 tarihinde bitecek olan sözleşmeye bağlı kalmaksızın kiracının istediği zaman dükkanı boşaltabileceği, dükkanın başka bir şahıs ya da şirkete sözleşme süresi veya bitiş tarihinden itibaren bir sene içerisinde kiraya verilmesi durumunda 70.000 TL yi yaptığı masraflardan dolayı şerefiye parası olarak almasını kabul ettiği, sözleşme bitmeden önce sebep fark etmeksizin tahliye ihtarnamesi gönderdiği takdirde yukarıda yazılı 70.000 TL ödemeyi kabul ettiği belirtilmiştir. Davalı kiralayan tarafından kiralananın tahliyesi ve kira alacağının ödenmesi için gönderilen ihtarname üzerine davaya konu icra takibi başlatılmış ve itiraz edilmesi üzerine eldeki dava açılmıştır. Bu durumda taraflar arasındaki uyuşmazlık kira ilişkisinden kaynaklanmaktadır. Dava, 05/02/2014

./..

./..

tarihinde 6100 sayılı HMK'nun yürürlüğe girmesinden sonra açıldığına göre görevli mahkeme Sulh Hukuk Mahkemesidir. Bu nedenle Mahkemece görevsizlik kararı verilmesi gerekirken, işin esası incelenerek yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.

Hüküm bu nedenle bozulmalıdır.

SONUÇ:Yukarıda (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile 6100 sayılı HMK.ya 6217 Sayılı Kanunla eklenen geçici 3.madde hükmü gözetilerek HUMK.nın 428.maddesi uyarınca hükmün BOZULMASINA ve hükmün esasına ilişkin temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına, istek halinde peşin alınan temyiz harcının temyiz edenlere iadesine 28/05/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/9052, Karar No: 2009/11101, Tarih: 02.07.2009

**(Kapatılan)20. Hukuk Dairesi         2009/9052 E.  ,  2009/11101 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi

Taraflar arasındaki orman kadastrosuna ve 2/B madde uygulamasına itiraz davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı ... Yönetimi tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacı gerçek kişi, ... (...) Köyünde zilyetliğinde bulunan taşınmazın 6831 Sayılı Yasa hükümlerine göre 2005 yılında yapılan ve 08.06.2005 tarihinde ilan edilen orman kadastro çalışmalarında orman sınırları içine alındığını belirterek orman sınırları dışına çıkarılması istemi ile 6 aylık askı ilan süresi içinde dava açmıştır. Yargılama sırasında tesis kadastrosu yapılmış ve konusu yerler ile etrafına 290 ada 1 parsel numarası verilmiştir. Mahkemece, çekişmeli (A) ve (B) ile işaretli taşınmazların orman sayılmayan yerlerden olması nedeni ile davanın kısmen kabulüne, ... bilirkişi krokisinde (A) ve (B) ile işaretli 7188.75 m2 ve 655.95 m2'lik taşınmazla ilgili olarak orman kadastro çalışmasının iptaline, bu taşınmazın orman sınırları dışına çıkarılmasına, tescil istemi yönünden mahkemenin görevsizliğine, (C) ile işaretli taşınmaza yönelik olarak ise davanın reddine karar verilmiş, hüküm davalı ... Yönetimi tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, 6 aylık ilan süresi içinde açılan orman kadastrosuna ve 2/B madde uygulamasına itiraza ilişkindir.

Dava, 6 aylık ilan süresi içinde açılan orman kadastrosuna ve 2/B madde uygulamasına itiraza ilişkindir.

Dosya kapsamından; ... ... Köyünde yapılan orman kadastro çalışmasına çok geniş yüzölçümlü olarak orman sınırları içine alınan taşınmazın çeşitli bölümlerine gerçek kişiler tarafından çok sayıda dava açılmış ve mahkemece kurulan hükümlerin temyiz incelemesi yapılmak üzere daireye gönderilmiş, Dairemizin değişik tarihlerdeki iade kararları ile tüm dosyalarda dava konusu olan taşınmazların orijinal memleket haritası üzerinde kadastro paftası ile çakıştırılmak suretiyle bulundukları yerlerin gösterilmesi istenmiş ve mahkemenin 2005/485, (Dairemizin 2009/ 7821) sayılı dosyası klavuz kabul edilerek bu dosya üzerinde iade gereği uzman orman ve fenni bilirkişiler tarafından yerine getirerek orijinal memleket haritası üzerinde (kadastro paftası ile çakıştırılmış olarak) çekişmeli taşınmazların konumları işaretlenmiştir. Orman kadastrosuna itiraz davasının yargılaması sırasında Şeyhler (Şıhlar) Köyünde 2006 yılında tesis kadastrosunun yapıldığı, 2005 yılında orman kadastro sınırları içine alınan ve bazı bölümleri hakkında orman kadastrosunu itiraz davaları devam eden taşınmaza 290 ada 1 parsel numarası verilerek ve yüzölçümü de 14.788.556.99 m2 olarak hesaplanıp tesbit tutanağı düzenlenmeden 3402 Sayılı Yasanın 22/4 maddesi gereğince işlem yapılarak tapu kütüğüne aktarılarak 15.08.2006 tarihinde tapu siciline Kalburca Devlet Ormanı niteliği ile tescil edildiğinden davaya konu taşınmazın bulunduğu yer 290 ada 1 sayılı parselin kadastro çapı içinde gösterilmiştir. Bu memleket haritası üzerinde yapılan incelemede, uzman bilirkişilerce davalı olarak gösterilen taşınmazların bulundukları yerin yeşil renkli ve bitişikteki ormanlık alanların devamı niteliğinde gözüktükleri ve münhani eğrilerinin sık olması nedeni ile eğimlerinin yüksek oldukları, kadastro paftasında ada parsel numarası verilerek şahıslar adına tesbit edilen ve orman sınırları dışında bırakılan taşınmazların ise, memleket haritasında açık renkli alanda kaldıkları, ancak ibreli ve yapraklı ağaç rumuzunun bulunduğu, yeşile ... alanlarda ise 0.5-10 metre boyunda çam ağaçlarının bulunduğunun belirtildiği anlaşılmaktadır.

"6831 Sayılı Yasanın 17/2. maddesinde orman içi açıklıkların özel mülk olarak kişiler adına tescil edilemeyeceği belirtilmiştir. 26.05.1958 tarihli Orman Tahdit ve Tescil Talimatnamesinde gerekse 25.06.1970 günlü Resmi Gazetede yayınlanan 31.05.1970 gün ve 531 sıra no'lu Orman Tahdit ve Tescil Yönetmeliğinin 33/3 ve 19.08.1974 günlü Resmi Gazetede yayınlanan 25.07.1974 tarihli Orman Kadastro Yönetmeliğinin 40/A ve 30.05.1984 günlü Resmi Gazetede yayınlanan Orman Kadastro Yönetmeliğinin 30/1 ve 02.09.1986 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan Orman Kadastro Yönetmeliğinin 23/1 ve 15.07.2004 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan Orman Kadastro Yönetmeliğinin 26/a maddesinde "... 6831 Sayılı Yasanın 17. maddesinde yer alan orman içinde bulunan doğal olarak ağaç ve ağaçcık içermeyen, genel olarak otsu bitki veya bazı durumlarda yer yer odunsu bitkiler içeren açıklıkların orman olarak sınırlandırılacağı" , aynı yönetmeliğin 26/j maddesinde ise ‘orman ve ... muhafaza karakteri taşıyan funda ve makilik alanların devlet ormanı olarak sınırlandırılacağı, aynı maddenin 2. Fıkrasında ise "orman rejimine girmiş olan bu gibi yerlerin komisyonlarca herhangi bir nedenle sınırlama dışı bırakılmış veya orman sayılmamış olmasının bu yerlerin orman olma vasfını kaldırmayacağı" konusunda hükümler öngörülmüştür.

Hükme esas alınan uzman orman bilirkişileri tarafından düzenlenen raporda bu dosyada temyize konu (A) ile işaretli 7188.75 m2'lik bölümün eski tarihli resmi belgelerde yeşil renkli meyve ağacı rumuzlu alanda kaldığı ve orman sayılmayan yerlerden olduğu, (B) ile işaretli bölümün ise açık renkli alanda kaldığı ve orman sayılmayan yerlerden olduğu açıklanmakta ise de dosyaya sunulan ek raporda orijinal memleket haritası üzerinde (A) harfli bölümün ibreli ve yapraklı ağaç rumuzlu alanların arasında yeşil renkli alanda yer aldığı, (B) ile işaretli taşınmazın ise açık renkli alanda olmasına rağmen memleket haritasında açık renkli alanda dahi ibreli ağaç rumuzunun bulunduğu, her iki taşınmazın eğimlerinin yüksek olduğu, (B) üzerinde meşe ağaçlarının bulunduğu, bu taşınmazların bulunduğu yer ile tahdit içindeki ormanlık alanın arasında renk ve rumuz olarak hiç bir farklılığın bulunmadığı, tümüyle güneydeki 5-8 metre rumuzlu ormanlık alanın devamı niteliğinde bulunduğu ve orman sayılan yerlerden oldukları, ayrıca davacının 6831 Sayılı Yasanın 11/1 maddesinde anılan ve orman kadastrosuna itiraz davası açmanın koşulu olan "hak sahipliği"ni de kanıtlayamadığı anlaşıldığından çekişmeli (A) ve (B) harfli taşınmazların orman sayılan yerlerden olması nedeni ile davanın tamamen reddine, dava dosyasının kadastro tesbit tutanağı aslı ile birleştirilmek ve tescil işlemi yapılmak üzere Tapu Sicil Müdürlüğüne gönderilmesine karar verilmesi gerekirken aksine düşünceler ile davanın kısmen kabulü yolunda kurulan hüküm doğru değildir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; Orman Yönetiminin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde iadesine 02/07/2009 günü oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/1623, Karar No: 2019/1372, Tarih: 06.03.2019

**20. Ceza Dairesi         2018/1623 E.  ,  2019/1372 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkeme : Ağır Ceza Mahkemesi

Suç : Uyuşturucu madde ticareti yapma

Hüküm : Mahkûmiyet

Temyiz incelemesi, usulüne uygun davetiye tebliğine rağmen sanık müdafii duruşmaya gelmediğinden mazeretinin reddine karar verilerek duruşmasız olarak yapılmıştır.

Dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:

Yargılama sürecindeki işlemlerin kanuna uygun olarak yapıldığı, delillerin gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eylemin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, eyleme uyan suç tipi ile yaptırımların aşağıda belirtilen dışında doğru biçimde belirlendiği anlaşıldığından; yerinde görülmeyen diğer temyiz itirazlarının reddine, ancak;

Kovuşturma aşamasında sanığa müdafii görevlendirilmediği halde 656 TL müdafii ücretinin sanıktan alınmasına karar verilmesi,

Kanuna aykırı, sanık müdafiinin temyiz itirazı bu nedenle yerinde olduğundan, CMUK’nın 321. maddesi gereğince re’sen de temyize tabi hükmün BOZULMASINA; ancak bu aykırılığın yeniden duruşma yapılmaksızın aynı Kanun'un 322. maddesi gereğince düzeltilmesi mümkün bulunduğundan;

Hüküm fıkrasının yargılama giderlerine ilişkin kısmın çıkarılarak yerine “soruşturma aşamasında görevlendirilen müdafii ücreti 214,00TL ve tanık ücreti 30TL olmak üzere toplam 244,00TL yargılama giderinin sanıktan alınmasına” ibaresinin yazılması suretiyle hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA, hükmolunan ceza ve tutuklulukta geçen süreye göre sanık hakkındaki salıverilme isteminin reddine, 06.03.2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/16586, Karar No: 2014/18378, Tarih: 10.11.2014

**15. Ceza Dairesi         2014/16586 E.  ,  2014/18378 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Nitelikli dolandırıcılık

HÜKÜM : Beraat

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için; failin bir kimseyi, kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla hataya düşürüp,onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir. Hile nitelikli bir yalandır. Fail tarafından yapılan hileli davranış belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı,sergileniş açısından mağdurun inceleme olanağını ortadan kaldıracak nitelikte bir takım hareketler olmalıdır. Kullanılan hileli davranışlarla mağdur yanılgıya düşürülmeli ve bu yanıltma sonucu yalanlara inanan mağdur tarafından sanık veya bir başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır. Hilenin kandırıcı nitelikte olup olmadığı olaysal olarak değerlendirilmeli, olayın özelliği, fiille olan ilişkisi, mağdurun durumu, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.

TCK'nın 158/1-e bendinde belirtilen, kamu kurum ve kuruluşlarının zararına olarak dolandırıcılık suçunun işlenmesi,nitelikli hal kabul edilmiştir. Hangi kurum ve kuruluşların, kamusal nitelik taşıdığı, o kurumun kadro bakımından bağlı olduğu durumu düzenleyen mevzuata göre belirlenir. Bu nitelikli halin oluşması için,eylemin kamu kurum ve kuruluşlarının mal varlığına zarar vermek amacıyla işlenmesi gerekir. Zarar vermek, kamu kurum ve kuruluşlarından hakkı olmayan bir parayı almak yada bir borcu geri vermemek şeklinde olabilir. Bu suçun zarar göreni kamu kurum ve kuruluşunun tüzel kişiliğidir. Kamu kurum ve kuruluşlarının zarar görmesi söz konusu değilse bu suç oluşmayacaktır. Dolandırıcılık suçunun kamu yararına çalışan hayır kurumlarının zararına işlenmesi madde kapsamında değildir.

2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 90. maddesinin 5. fıkrasına göre; usulüne göre yürürlüğe konulmuş milletlerarası andlaşmalar kanun hükmündedir. Bunlar hakkında Anayasa'ya aykırılık iddiası ile Anayasa Mahkemesi'ne başvurulamaz. (Ek cümle: 7/5/2004-5170/7 md.)Usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası andlaşmalarla, kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda milletlerarası andlaşma hükümleri esas alınır. Buna göre, iç hukukta doğrudan hukuksal sonuçlar yaratan Uluslararası Sözleşmeler, yasalar üstü bir konumdadır ve iç hukukun bir parçası olarak yürütmeyi ve yargıyı bağlamaktadır. İç hukukumuzun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin(AİHS) temel amacı, insan haklarının korunması ve bu haklara yönelik ihlallerin engellenmesidir. İnsan hakları, insan onurunu korumayı, insanın maddi ve manevi gelişmesini sağlamayı amaçlayan haller olup,insanın doğuştan var olan hak ve özgürlükleridir. Bu haklar,hak sahiplerini yetkili bir konuma getirirken,devleti ve diğer üçüncü kişileri o kişinin hakkına saygılı olma yükümlülüğü altına sokar.