muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/1894, Karar No: 2024/1196, Tarih: 28.02.2024

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

28.10.2020 tarihli celseye 27.10.2020 tarihinde mazeret dilekçesi sunulduğu ve ön alım bedelini yatırmak üzere ek süre talep edildiğini, Covid 19 salgını nedeniyle üretim yapılamadığından ve eldeki mal varlığının satılıp paraya çevrilmesinin de mümkün olmaması nedeniyle bedelin depo edilemediğini, olağanüstü koşullar nedeniyle ek süre talep edilmişse de bu talebin kabul edilmediğini, ön alım hakkı kullanan hissedarların tapuda sahip olduğu hisse dikkate alınmaksızın eşit şekilde ön alım hakkının kullandırılmasının hatalı olduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalı tarafça dava dışı ...'un dava konusu 91822 ada 1 parsel sayılı taşınmazdaki 561/5141 payının 11.05.2016 tarihinde 750.000,00 TL bedelle satın alındığı, birleştirilen dosya yönünden ön alım bedelinin depo edildiği, asıl dava yönünden ise ön alım bedelinin yatırılması için süre verildiği, 09.07.2019 ve13.11.2019 tarihli celselerde davacı vekilince mazeret dilekçeleri verildiği, bedelin yatırılmaması üzerine mahkemece, 11.03.2020 tarihli ve 15.06.2020 tarihli celselerde ön alım bedelinin yatırılması için kesin süre verildiği; 07.10.2020 ve 28.10.2020 tarihli celselere da mazeret dilekçesi sunulduğu ve ön alım bedelinin yatırılmadığı, bu durumda mahkemece verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle asıl davada davacı vekilinin istinaf kanun yolu başvuru isteminin 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b.1 inci maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

İstinaf başvuru dilekçesindeki sebepleri ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, ön alım hakkından kaynaklanan tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,

2. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (4721 sayılı Kanun) 732, 733,734 üncü maddeleri.

3. Değerlendirme

1. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

28.02.2024 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/663, Karar No: 2017/12307, Tarih: 05.10.2017

**3. Ceza Dairesi         2017/663 E.  ,  2017/12307 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

HÜKÜM : Mahkumiyet

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü;

Sanığın eylemi neticesinde mağdurdaki yaralanmanın, yaşamını tehlikeye sokan bir duruma neden olduğu ayrıca hayat fonksiyonlarını orta (2.) derecede etkileyen kemik kırığının meydana geldiği olayda, birden fazla nitelikli hal ihlaline neden olan sanık hakkında TCK'nin 86/1 maddesince temel cezaya hükmedilirken meydana gelen zararın ağırlığı ve kastının yoğunluğu da dikkate alınarak alt sınırdan uzaklaşılması gerektiğinin gözetilmemesi aleyhe temyiz olmadığından ve yine Anayasa Mahkemesinin 24.11.2015 tarih ve 29542 sayılı resmi gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 08.10.2015 tarih ve 2014/140 esas-2015/85 karar sayılı kararı ile 5237 sayılı TCK'nin 53. maddesindeki bazı ibareler iptal edilmiş ise de, bu husus infaz aşamasında dikkate alınabileceğinden bozma nedeni yapılmamıştır.

Yapılan yargılamaya, toplanan ve karar yerinde açıklanan delillere, mahkemenin kovuşturma sonucunda oluşan inanç ve takdirine, gösterilen gerekçeye ve uygulamaya göre sanığın yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün istem gibi ONANMASINA, 05.10.2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/25727, Karar No: 2014/18695, Tarih: 02.09.2014

**8. Ceza Dairesi         2014/25727 E.  ,  2014/18695 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Parada ve resmi belgede sahtecilik

HÜKÜM :- Parada sahtecilik suçundan hükümlülüklerine,

- Resmi belgede sahtecilik suçundan beraatlerine,

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Dairemizin 10.06.2014 gün ve 2014/17773 esas, 2014/14237 sayılı kara- rıyla ek tebliğname düzenlenmesi için dosyanın Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına tevdiine karar verildiği halde, Yargıtay C.Başsavcılığınca dosyanın sehven mahkemesine gönderildiği ve iade üzerine de ek tebliğname düzenlenmeden dairemize gönderilmekle yeniden esas numarası aldığı anlaşıldığından, hükmü temyiz eden sanık ...'un temyiz talebi ile ilgili ek tebliğname düzenlendikten sonra inceleme yapılmak üzere geri gönderilmesi için dosyanın incelenmeksizin Yargıtay C.Başsavcılığına (TEVDİİNE), 02.09.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/8239, Karar No: 2019/5598, Tarih: 07.05.2019

**17. Hukuk Dairesi         2016/8239 E.  ,  2019/5598 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasının yapılan yargılaması sonunda verilen hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davalı ... vekilince istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen 17.4.2019 Çarşamba günü davacı vekili Av. ... ile davalı ... ve vekili Av. ... geldi. Diğer davalı tarafından gelen olmadı. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan davacı vekili ile davalı ... ve vekili dinlendikten sonra vaktin darlığından dolayı işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmış olup dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı alacaklı vekili, müvekkilinin borçlu davalı Şura Mühendislik Elektrik Elektronik Telekominakasyon İnşaat Taahhüt ve Tic. Ltd. Şti.'den inşaat aşamasında olan yerden bağımsız bölüm satın alarak bedelini ödemesine rağmen, dairenin tesliminin yapılmadığından hakkında takip başlatıldığını, borçlunun alacağı karşılayacak mal varlığı bulunmadığını, dava konusu taşınmazını 28.07.2011 tarihinde davalı ...'e sattığını, satışın gerçek olmadığını inşaata borçlu şirketin devam ettiğini belirterek, bu tasarrufun iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili, satışın gerçek olduğunu, müvekkilinin taşınmazı raiç bedelden aldığını ve mal kaçırma amacı olmadığından haksız açılan davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Davalı borçlu şirket temsilcisi, yaptığı sitenin kaba inşaatı bitmeden borçlarını ödeme güçlüğü içine düştüğünü, bu sırada dava dışı Doğu Petrol şirketine olan borçlarını da ödeyemeyince taşınmazı mevcut hali ile anılan şirketin sahibi Memet'e devrettiğini, satışın alacaklıları zarara uğratmak amacı ile yapılmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.

Davalı borçlu şirket temsilcisi, yaptığı sitenin kaba inşaatı bitmeden borçlarını ödeme güçlüğü içine düştüğünü, bu sırada dava dışı Doğu Petrol şirketine olan borçlarını da ödeyemeyince taşınmazı mevcut hali ile anılan şirketin sahibi Memet'e devrettiğini, satışın alacaklıları zarara uğratmak amacı ile yapılmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, dava konusu taşınmazın tapuda 350.000,00 TL bedel ile satışının yapılmasına rağmen tasarruf tarihi (28/07/2011) itibariyle toplam değerinin 1.008.918,78 TL olduğu satış bedeli ile gerçek değerler arasında bariz fark bulunduğu, tapuda yazılı bedeller dışında başka bedel ödendiği de geçerli bir belge ile ispat edilmediği, bedel farkı nedeniyle İİK'nun 278. maddesi uyarınca tasarrufların iptale tabi olduğu, ayrıca davalı şirket ile diğer davalı arasında süregelen iş ilişkisi bulunduğu, daha önce yapılan inşaat işlerinde de satış görüşmelerinin davalı şirket temsilcisi Mehmet Abi ile yapılmasına rağmen tapuların benzer şekilde diğer davalı tarafından alıcılara devredildiği, yine davaya konu taşınmazın devrinden sonra da inşaat faaliyetlerinin davalı şirket tarafından sürdürüldüğü tanık anlatımlarıyla da sabit olduğu, diğer davalı ...'in davalı şirketin içinde bulunduğu mali durumu ve zarar verme kastını bildiği veya bilmesi gerektiği, borçlularından mal kaçırma ve hakkında yapılmakta olan icra takibinden kurtulma amaçlı hareket ettiğini bilmemesinin mümkün görünmediğinden yapılan tasarrufun İİK'nun 280. maddesi gereğince de iptali gerektiğinden bahisle davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosyadaki yazılara toplanan delillere hükmün dayandığı gerektirici sebeplere ve dava konusu taşınmaz üzerindeki 700.000,00 TL ipotek bedeli dikkate alındığında ivazlar arasında bedel farkı olmadığından mahkemenin bu yönde yaptığı tesbit yerinde olmamakla birlikte, davalılar arasında iptali istenilen satıştan önce devam eden ticari ilişkilerinin bulunduğu taraflarında kabulünde olup üçüncü kişinin borçlunun içinde bulunduğu mali durumu ve alacaklılarını ızrar kastını bilebilecek şahıslardan olduğu, buna göre İİK'nın 280. maddesi gereğince yapılan değerlendirme yerinde olduğu gibi, davalıların bu satışın alacağa mahsuben yapıldığı yönündeki kabulleri dikkate alındığında, İİK'nun 279/2-2 maddesine göre ödemenin mutad ödeme aracı ile yapılmadığından satışın batıl olması nedeni ile tasarrufun bu gerekçe ile de iptali gerektiğinden, karar sonuç itibari ile doğru olup davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının

reddi ile hükmün ONANMASINA, 2.037,00 TL vekalet ücretinin davalı ...'den alınarak duruşmada vekille temsil olunan davacıya verilmesine, aşağıda dökümü yazılı 4.918,32 TL kalan onama harcının temyiz eden davalı ...'den alınmasına 07/05/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/2925, Karar No: 2008/7859, Tarih: 01.07.2008

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2008/2925 E.  ,  2008/7859 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

1-Dava konusu ... 2085 ada 174 parsel sayılı taşınmazın imar planı içinde olup olmadığı, imar planı içinde ise plana alındığı tarihi, ölçeği ve türü (nazım-uygulama), belediye ve diğer altyapı hizmetlerinden, (yol, su, elektrik, çöp toplama, kanalizasyon, aydınlatma gibi) yararlanma durumu, etrafının meskun olup olmadığı, nazım imar planı içinde ise bu plandaki konumu, hangi amaçla plan kapsamına alındığı, yerleşim merkezine mesafesi, beldenin gelişme istikametinde olup olmadığının Belediye İmar Müdürlüğünden,

2-Dava konusu taşınmazın değerlendirilmesine esas alınan ... 1374 ada 12, 97, 99, 100, 107 ve 108 parsel sayı taşınmazların İmar Yasası gereğince düzenleme görüp görmediklerinin, görmüşler ise düzenleme ortaklık payına denk gelecek şekildi indirim yapılıp yapılmadığının Belediye İmar Müdürlüğü ile Tapu Sicil Müdürlüğünden,

3-Yukarıda belirtilen taşınmazların cadde, sokak ve bölge itibariyle belediye tarafından belirlenen ve emlak vergisine esas teşkil eden asgari vergi oranlarını gösterir 2007 yılına ait listenin Belediye Başkanlığından,

Temin edilerek dosya içerisine konulmasından sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere dosyanın iadesi için mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 1.7.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/5785, Karar No: 2018/14064, Tarih: 16.10.2018

**13. Ceza Dairesi         2017/5785 E.  ,  2018/14064 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇLAR : Mala zarar verme, hırsızlık, iş yeri dokunulmazlığını ihlal

HÜKÜMLER : Mahkumiyet

Mahalli mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle dosya incelenerek, gereği düşünüldü:

I-Suça sürüklenen çocuk hakkında mala zarar verme suçundan kurulan hükmün temyiz incelenmesinde;

14/04/2011 tarihinde yayınlanarak yürürlüğe giren 6217 sayılı Kanun'un 26. maddesi ile 5320 sayılı Kanuna eklenen ek 2. madde uyarınca doğrudan verilen 3.000. TL'ye kadar olan adli para cezalarından ibaret mahkumiyet hükümleri kesin olup, suça sürüklenen çocuk hakkında mala zarar verme suçundan dolayı tayin edilen adli para cezasına ilişkin hükmün, cezanın türü ve miktarı itibariyle temyizi mümkün bulunmadığından, 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi aracılığı ile 1412 sayılı CMUK'un 317. maddesi gereğince suça sürüklenen çocuk ... müdafiinin temyiz itirazının tebliğnameye uygun olarak REDDİNE,

II-Suça sürüklenen çocuk hakkında hırsızlık suçundan kurulan hükmün temyiz incelemesinde;

5237 sayılı TCK'nun 231.maddesi uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ilişkin kararın temyizi olanaklı bulunmayıp aynı maddenin 7. fıkrası uyarınca itirazı olanaklı kararlardan olduğu ve CMK'nun 264/1. maddesi uyarınca suça sürüklenen çocuk yönünden yasa yoluna başvuruda ve mercide yanılmanın haklarını ortadan kaldırmayacağının anlaşılması karşısında; 5271 Yasanın 264/2. maddesi uyarınca itirazı incelemeye yetkili ve görevli mahkemeye, Mahkemesince iletilmek üzere dosyanın incelenmeden İADESİNE,

III-Suça sürüklenen çocuk hakkında iş yeri dokunulmazlığını ihlal suçundan kurulan hükmün temyiz incelemesine gelince;

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve hakimin takdirine göre; suçun suça sürüklenen çocuk tarafından işlendiğini kabulde ve nitelendirmede usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmış, diğer temyiz itirazları da yerinde görülmemiştir.

Ancak;

İşyeri dokunulmazlığını ihlal suçundan kurulan hükmün incelenmesinde; adli sicil kaydında hükümlüğü bulunmayan suça sürüklenen çocuk hakkında, işyeri dokunulmazlığının ihlali suçunun maddi, somut bir zarar ihtiva etmemesi nedeniyle giderilmesi gereken bir zararın bulunmaması, iş yeri kapısının kırılmasına dair zararın mala zarar verme suçuna ilişkin olması ve suça sürüklenen çocuk hakkında yeniden suç işlemeyeceği konusunda olumlu kanaat edinildiğinden mahkemece cezasının ertelendiğinin anlaşılması karşısında, öncelikle yararına olan CMK'nın 231. maddesi uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmesi gerekirken, “İşyeri kapısının kırılması, müşteki zararının giderilmemesi” şeklindeki yasal ve yerinde olmayan gerekçe ile CMK'nın 231. maddesinin uygulanmasına yer olmadığına karar verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuk ... müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenle tebliğnameye aykırı olarak BOZULMASINA, 16/10/2018 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/12697, Karar No: 2012/3191, Tarih: 05.03.2012

**11. Hukuk Dairesi         2010/12697 E.  ,  2012/3191 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasında görülen davada Mengen Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 04.03.2010 tarih ve 2008/69 - 2010/25 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, Gökçesu ve Çıralı mevkiindeki benzin istasyonlarının mülkiyetinin 1/2 hissesinin müvekkiline, 1/2 hissesinin davalılardan B.Burhan’a ait olduğunu, her iki istasyonun davalı şirket tarafından kullanıldığı 23/04/2007 tarihinden itibaren 16 aylık ecrimisil bedeli 26.000,00 TL'nın tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekili, davacı ve müvekkili Burhan arasında 23.04.2007 tarihli protokol yapıldığını, sözleşme şartlarının davacı tarafından yerine getirilmediğini, gayrimenkulün davacı tarafça 3. kişiye satıldığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, tüm dosya kapsamına göre, dava konusu işyerlerinin bulunduğu taşınmazların davacı ve davalı ... adına 1/2 oranında kayıtlı olduğu, dava TTK'nun 520. maddesi kapsamında limited şirket hisse devri sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili istemine ilişkin olup, taraflar arasındaki protokolün TTK'nun 520. maddesi gereğince noterce tasdik edilme şartına haiz olmadığından dolayı geçersiz olduğu, bu sözleşmeye dayanarak alacak talep edilemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, tapu kaydına dayalı ecrimisil bedelinin tahsili istemine ilişkindir. Dava konusu iki parça taşınmazın davacı ile davalılardan B. Burhan Demirçakmak adına tapuda kayıtlı olduğu hususu taraflar arasında çekişmesizdir. Davacı mülkiyet hakkına dayalı olarak talepte bulunmuş olup, mahkemece taraflar arasındaki sözleşmenin TTK’nun 520. maddesi gereğince geçersiz olduğundan bahisle dava reddedilmiştir. Ancak, davacı ecrimisil talebinde mahkemece geçersiz olduğu belirtilen 23.04.2007 tarihli protokole dayanmamış, mülkiyet hakkına dayanmıştır. Bu durumda, davacın mülkiyet hakkına dayalı talebi hususunda değerlendirme yapmak suretiyle hüküm kurulması gerekirken yazılı gerekçe ile karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davacı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 05.03.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/3115, Karar No: 2025/1078, Tarih: 26.02.2025

**7. Hukuk Dairesi         2024/3115 E.  ,  2025/1078 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : Konya Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2024/900 E., 2024/1188 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ : Konya 6. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2022/473 E., 2024/72 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde;

1.Müvekkilleri ve davalıların Konya ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, 27161 ada 7 parsel sayılı taşınmazın paylı maliki olduklarını,

2. Taşınmazla ilgili olarak Konya 3. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2022/388 Esas sayılı dosyası ile ortaklığın giderilmesi davası açıldığını,

3. Taşınmaz üzerinde bina ile dükkanın ve bu taşınmazın etrafını saran duvar ve bahçe içerisinde bulunan ağaçların müvekkillerine ait olduğunu belirterek; dava konusu edilen taşınmaz üzerindeki bina ile dükkanın ve bu taşınmazın etrafını saran duvar ve bahçe içerisinde bulunan ağaçların müvekkillerine ait olduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalılar ..., ... ve ... vekili cevap dilekçesinde; davanın reddini istemiştir.

2. Davalılar ..., ..., ..., ..., ... ayrı ayrı verdikleri cevap dilekçelerinde, davayı kabul ettiklerini bildirmişlerdir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekillerince istinaf başvurusunda bulunması üzerinde Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalıların istinaf başvurusunun kabulü ile;

1-Davanın kısmen kabulüne; Konya ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, 27161 ada 7 No.lu parselde bulunan ve fen bilirkişisinin krokisinde A harfi ile gösterilen 3 katlı binanın 35 m²'lik bölümünün 474.240/763.644 pay oranında davacılara ait olduğunun tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

2-Davanın davalılar ..., ... ve ... yönünden hakdüşürücü süre nedeniyle usulden reddine, hükmün kaldırılmasına karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A.Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde; dava konusu taşınmazdaki binaların 25.04.2024 tarihinde yıkıldığını, ağaçların kesildiğini, davanın konusuz kaldığını ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, muhdesatın tespiti istemine ilişkindir.

2-Davanın davalılar ..., ... ve ... yönünden hakdüşürücü süre nedeniyle usulden reddine, hükmün kaldırılmasına karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A.Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde; dava konusu taşınmazdaki binaların 25.04.2024 tarihinde yıkıldığını, ağaçların kesildiğini, davanın konusuz kaldığını ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, muhdesatın tespiti istemine ilişkindir.

1. Bir şeye malik olan kimse, o şeyin bütünleyici parçalarına da malik olur (4721 s.lı TMK. mad. 684/1). Arazi üzerindeki mülkiyet, kullanılmasında yarar olduğu ölçüde, üstündeki hava ve altındaki arz katmanlarını kapsar. Bu mülkiyet kapsamına, yasal sınırlamalar saklı kalmak üzere kalıcı yapılar, bitkiler ve kaynaklar da girer (TMK mad. 718). 22.12.1995 tarih ve 1/3 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararında da vurgulandığı gibi Eşya Hukukunda, muhdesattan, bir arazi üzerinde kalıcı yapı ve tesisler ile bağ ve bahçe şeklinde dikilen ağaçları anlamak gerekir. Muhdesat, şahsi bir hak olup (TMK 722, 724, 729 m.ler), sahibine arazi mülkiyetinden ayrı bağımsız bir mülkiyet veya sınırlı bir ayni hak bahşetmez. Taşınmaz üzerindeki kalıcı yapı, ağaç gibi bütünleyici parça niteliğindeki muhdesatların taşınmazın arzından ayrı bir mülkiyetinin varlığından söz edilemez. Açıklanan bu ilke ve esaslara göre, kural olarak muhdesatın arz malikinden başkasına aidiyetinin tespiti istenemez.

2. Tespit davası, kendine özgü davalardan olup dava sonucunda istihsal edilecek ilâmın icra ve infaz kabiliyeti bulunmamaktadır. Bunun doğal sonucu olarak da bu davaların uygulama alanı sınırlıdır. Bilindiği üzere, tespit davalarının görülebilmesi için güncel hukuki yararın bulunması (6100 s.lı HMK mad.106/2) ve dava sonuçlanıncaya kadar da güncelliğini kaybetmemesi gerekir. Tespit davaları eda davalarının öncüsüdür, bu nedenle eda davası açılmasının mümkün olduğu hâllerde, tespit davası açılmasında hukuki yararın bulunmadığı kabul edilmektedir. Hukuki yararın bulunması dava şartı olup, yargılamanın her aşamasında taraflarca ileri sürülebileceği gibi, hâkim tarafından da re'sen gözetilir. Hukuki yararın bulunmadığının tespiti hâlinde davanın, dava şartı yokluğu gerekçesiyle usulden reddine karar verilmelidir. (HMK mad.114/1-h, 115).

3. Öğretide ve Yargıtayın devamlılık gösteren uygulamalarında, taşınmaz hakkında derdest ortaklığın giderilmesi davasının, kentsel dönüşüm uygulamasının ya da kamulaştırma işleminin bulunması gibi istisnai durumlarda muhdesatın tespiti davasının açılmasında güncel hukuki yararın bulunduğu kabul edilmektedir.