muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/11829, Karar No: 2025/5623, Tarih: 14.04.2025

**10. Hukuk Dairesi         2024/11829 E.  ,  2025/5623 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

SAYISI : 2022/423 E., 2024/185 K.

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen hizmet tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabul kısmen reddine dair karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 1.06.2007- 26.12.2013 tarihleri arasında hizmet akdine dayalı olarak davalı işyerinde devamlı ve kesintisiz makineden sorumlu işçi konumuyla çalıştığını belirterek; eksik bildirilen günlerinin tespitini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar vekilleri cevap dilekçesinde özetle; hak düşürücü süre, yetki, husumet, hukuki yarar ve zamanaşımı itirazlarıyla birlikte, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 08.06.2021 tarihli kararıyla; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

V.BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı kurum vekili temyiz talebinde bulunmuştur.

2.Daire kararında; " ... davacının 2009/7. ayında 6 gün, 2009/10. ayında 24 gün süre ile çalıştığı yönünden kısmen kabule dair karar verilmiş ise de, bu dönemdeki ücret bordroları davacı tarafından imzalanmış olup, bu ücret bordrolarında, kuruma bildirilen gün kadar ücret aldığının belirtilmesi karşısında, davacıdan imzalara itirazı olup olmadığı sorulmak suretiyle, imzaya itirazı yoksa, bordroya geçerlilik tanınarak, sonuca gidilmelidir; davacı tarafından imzaya itiraz varsa, imza incelemesi yaptırılarak geçerliliği araştırılmalı, öte yandan imzanın hata, hile, ikrah gibi nedenlerle atıldığı iddiası var ise, bu husus da araştırılarak; oluşacak kanaate göre karar verilmelidir... "şeklindeki gerekçe ile karar bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabul kısmen reddine davacı ...'ın davalı Kozateks tekstil ürünleri imalat sanayi ve ticaret aş ye ait Malatya Sgk İl Müdürlüğünde işlem gören tekstil ürünleri imalatı iş yerinden bildirilen günlere ek olarak 2009/7. ayda 6 gün 2009/10. ayda 24 gün bildirilmeyen hizmeti bulunduğu ve bu günlerde 5510 sayılı yasa 4/1-a kapsamında sigortasız çalıştırıldığı bildirimi yapılmayan dönemlerde o günlerin asgari ücretini aldığının tespitine ve davacının 01.06.2007 ile 31.01.2008 tarihleri arasında 506 sayılı Kanun bağlamında sigortalı çalıştığına dair istemin reddine, dair karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde, davalı Kurum vekili tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili, kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, davanın tümden reddine dair kararı verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369. maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371. maddeleri ile 5510 sayılı Kanun'un 86. maddesidir.

3. Değerlendirme

Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davalı Kurum tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenlere göre kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının, temyiz nedenlerine göre ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

14.04.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/21650, Karar No: 2013/16127, Tarih: 30.10.2013

**(Kapatılan)15. Ceza Dairesi         2012/21650 E.  ,  2013/16127 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Nitelikli dolandırıcılık

HÜKÜM : Beraat

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için; failin bir kimseyi, kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla hataya düşürüp, onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir. Hile nitelikli bir yalandır. Fail tarafından yapılan hileli davranış belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı, sergileniş açısından mağdurun inceleme olanağını ortadan kaldıracak nitelikte bir takım hareketler olmalıdır. Kullanılan hileli davranışlarla mağdur yanılgıya düşürülmeli ve bu yanıltma sonucu yalanlara inanan mağdur tarafından sanık veya bir başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır. Hilenin kandırıcı nitelikte olup olmadığı olaysal olarak değerlendirilmeli, olayın özelliği, fiille olan ilişkisi, mağdurun durumu, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.

TCK'nın 158/1-e bendinde belirtilen, kamu kurum ve kuruluşlarının zararına olarak dolandırıcılık suçunun işlenmesi,nitelikli hal kabul edilmiştir. Hangi kurum ve kuruluşların, kamusal nitelik taşıdığı,o kurumun kadro bakımından bağlı olduğu durumu düzenleyen mevzuata göre belirlenir. Bu nitelikli halin oluşması için,eylemin kamu kurum ve kuruluşlarının mal varlığına zarar vermek amacıyla işlenmesi gerekir.

Zarar vermek, kamu kurum ve kuruluşlarından hakkı olmayan bir parayı almak yada bir borcu geri vermemek şeklinde olabilir. Bu suçun zarar göreni kamu kurum ve kuruluşunun tüzel kişiliğidir. Kamu kurum ve kuruluşlarının zarar görmesi söz konusu değilse bu suç oluşmayacaktır.

Dolandırıcılık suçunun Kamu yararına çalışan hayır kurumlarının zararına işlenmesi madde kapsamında değildir.

2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 90.ncı maddesinin 5. fıkrasına göre; Usulüne göre yürürlüğe konulmuş Milletlerarası andlaşmalar kanun hükmündedir. Bunlar hakkında Anayasaya aykırılık iddiası ile Anayasa Mahkemesine başvurulamaz. (Ek cümle: 7/5/2004-5170/7 md.)Usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası andlaşmalarla,kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda milletlerarası andlaşma hükümleri esas alınır.

Buna göre, iç hukukta doğrudan hukuksal sonuçlar yaratan Uluslararası Sözleşmeler, yasalar üstü bir konumdadır ve iç hukukun bir parçası olarak yürütmeyi ve yargıyı bağlamaktadır.

İç hukukumuzun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin (AİHS),temel amacı,insan haklarının korunması ve bu haklara yönelik ihlallerin engellenmesidir.İnsan hakları,insan onurunu korumayı, insanın maddi ve manevi gelişmesini sağlamayı amaçlayan haller olup,insanın doğuştan var olan hak ve özgürlükleridir.Bu haklar,hak sahiplerini yetkili bir konuma getirirken,devleti ve diğer üçüncü kişileri o kişinin hakkına saygılı olma yükümlülüğü altına sokar.

İç hukukumuzun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin (AİHS),temel amacı,insan haklarının korunması ve bu haklara yönelik ihlallerin engellenmesidir.İnsan hakları,insan onurunu korumayı, insanın maddi ve manevi gelişmesini sağlamayı amaçlayan haller olup,insanın doğuştan var olan hak ve özgürlükleridir.Bu haklar,hak sahiplerini yetkili bir konuma getirirken,devleti ve diğer üçüncü kişileri o kişinin hakkına saygılı olma yükümlülüğü altına sokar.

AİHS. madde 1'e göre, sözleşmeye taraf devlet,hangi yolla olursa olsun sözleşmede öngörülen haklara riayet yükümlülüğü altındadır. Madde 2'ye göre,her ferdin yaşama hakkı kanunun himayesi altındadır. Madde 3'e göre,hiç kimse .......aşağılayıcı muamele veya cezaya tabi tutulamaz. Madde 8'e göre,herkes özel ve aile yaşamına....saygı gösterilmesi hakkına sahiptir.

AİHS, özel ve aile Yaşamına,haksız ve keyfi müdahalelere karşı, bireyi korumaktadır. Özel yaşam, bireyin içinde kişiliğini oluşturabileceği ve geliştirebileceği bir alanın garanti edilmesidir.Geniş manada tanımlanan aile,anne-baba ister meşru isterse gayrı meşru olsun bunların çocukları ile olan ilişkilerini içermektedir. Aile yaşamına saygı hakkı,anne-baba arasındaki ilişki sona ermiş artık birlikte yaşamıyor veya boşanmış olsalar bile, çocukla eşler arasında birlikte yaşama ve kişisel ilişki kurma hakkını da içermektedir.

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin pek çok kararlarında tanımladığı gibi,bir davranış eğer kişilerde aşağılık duygusu yaratıyorsa ve onları küçük düşürecek veya alçaltacak nitelikte ise aşağılayıcı muameledir. Bu muamelenin kamuya açık olarak yapılması onun aşağılayıcı nitelikte olup

olmamasında rol oynamakla beraber kişinin kendi gözünde küçük düşmesi yeterli sayılmaktadır.

Somut olayda; sanıklar resmi nikahlı evli iken, sanık ...'ın vefat eden babasından yetim maaşını alabilmek için 18.11.1997 tarihinde muvazaalı olarak boşandıkları, ancak aynı evde birlikte yaşamaya devam ettikleri, SGK' dan maaş almak suretiyle haksız menfaat temin ederek kamu kurumunu dolandırdıkları iddia edilmiş ise de;

Mahkeme tarafından mutlak butlanla malul bir karar olduğuna hükmedilmeyen bu nedenle hukuken geçerli olan bir kararla boşandıktan sonra, eşlerin bir arada yaşamasını engelleyen birlikte yaşamanın suç olduğuna dair kanuni bir düzenlemenin bulunmaması karşısında, eşlerin bir arada yaşamasının boşanmanın maaş almak amacıyla yapıldığının kanıtı olamayacağı ve hileli davranış olarak kabul edilemeyeceği nitekim 5510 sayılı Kanunun 56. maddesinde bu durumu tespit edilen kimselerin gelir ve aylığının kesileceği ve ödenmiş tutarların geri alınacağının belirtildiği, bu hususta cezai düzenlemenin bulunmadığı, sanıkların eyleminin hukuki ihtilaf mahiyetinde olduğu gözetilerek,dolandırıcılık suçunun yasal unsurlarının oluşmadığına yönelik kabulde, Anayasa, AİHS ve kanuni düzenlemeler dikkate alındığında, bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, katılan vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün ONANMASINA, 30.10.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/10525, Karar No: 2010/10446, Tarih: 14.10.2010

**(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2010/10525 E.  ,  2010/10446 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 06.11.2007 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali ve kal istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın reddine dair verilen 03.03.2009 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacı Hazine, dava konusu 148 ada 12 parsel sayılı taşınmazın bir bölümünün kıyı kenar çizgisi içerisinde kaldığını ileri sürerek tapu iptali ve kıyı olarak terkinini istemiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yapılan inceleme ve araştırma sonucunda dava konusu taşınmazın toprak yapısı olarak kıyı kenar çizgisi içerisinde kalmadığı gerekçesiyle dava reddedilmiştir.

Hükmü davacı vekili temyize getirmiştir.

Bilindiği üzere 25.02.2009 tarihinde kabul edilerek 14.03.2009 tarihinde yürürlüğe giren 5841 Sayılı Kanunun 2. maddesi ile, 3402 sayılı Kadastro Kanununun 12. maddesinin 3.fıkrasına ekleme yapılmıştır. Anılan hüküm, “bu hüküm iddia ve taşınmazın niteliğine yahut Devlet veya diğer kamu tüzel kişileri dahil tarafların sıfatına bakılmaksızın uygulanır” şeklindedir.

5841 Sayılı Kanununun 3. maddesi ile de 3402 Sayılı Kadastro Kanununa geçici 10. madde eklenmiştir. Bu madde ise “bu kanunun 12. maddesinin 3.fıkrası hükmü, devletin hüküm ve tasarrufu altında olduğu iddiası ile yürürlük tarihinden önce açılmış ve henüz hükme bağlanmamış olan davalarda dahi uygulanır” kuralını getirmiştir.

Anılan hükümler gözetildiğinde, dava konusu taşınmazın kadastro tespitinin kesinleştiği 27.04.1992 tarih ile davanın açıldığı 06.11.2007 tarihi Arasında 3402 sayılı Kadastro Kanununun değişik 12.maddesinde sözü edilen on yıllık hak düşürücü sürenin geçtiği açıktır. Dava açıldıktan sonra yürürlüğe giren bu değişiklik nedeniyle davanın reddi gerekirken esastan reddi doğru değil ise de yukarıdaki gerekçe doğrultusunda sonucu itibari ile red kararı yerinde bulunduğundan hükmün onanması gerekmiştir.

Diğer taraftan dava açıldığı tarihte 5841 sayılı Kanunun yürürlükte olmadığından ve davacı Hazine dava açmakla haklı bulunduğundan ve kararın gerekçesi düzeltilerek dava hak düşürücü süre nedeniyle reddedildiğinden davacı aleyhine vekalet ücretine hükmedilmesi de doğru görülmemiştir. Ancak bu yanlışlık yeniden yargılamayı gerektirmediğinden HUMK'nun 438/VII maddesi gereğince hükmün ve gerekçesinin düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir.

Diğer taraftan dava açıldığı tarihte 5841 sayılı Kanunun yürürlükte olmadığından ve davacı Hazine dava açmakla haklı bulunduğundan ve kararın gerekçesi düzeltilerek dava hak düşürücü süre nedeniyle reddedildiğinden davacı aleyhine vekalet ücretine hükmedilmesi de doğru görülmemiştir. Ancak bu yanlışlık yeniden yargılamayı gerektirmediğinden HUMK'nun 438/VII maddesi gereğince hükmün ve gerekçesinin düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacının sair temyiz itirazlarının reddi ile temyize konu 2007/688 E-2009/200 K. sayılı gerekçeli kararın hüküm fıkrasının 4.numaralı paragrafında yazılı "Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan Avukatlı Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 310,00 TL.nin davacıdan alınarak davalı tarafa verilmesine" sözcüklerinin çıkartılmasına ve hükmün 433/VII. maddesince DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 14.10.2010 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/25014, Karar No: 2022/5666, Tarih: 24.03.2022

**2. Ceza Dairesi         2020/25014 E.  ,  2022/5666 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Mala zarar verme

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

28/06/2016 tarihli hükme karşı 29.08.2016 tarihinde o yer Cumhuriyet savcısının;05.09.2016 tarihinde üst Cumhuriyet savcısının itiraz talebinde bulundukları, o yer Cumhuriyet savcısı ve üst Cumhuriyet savcısının 1 aylık temyiz sürelerinin adli tatil içinde olması sebebiyle sürenin, 5271 sayılı CMK.nun 331/4.maddesi uyarınca adli tatilin bitmesinden itibaren 3 gün uzatılmış sayılacağı ve bu şekilde uzayan 3. Günün hafta sonu tatili olması ve üst Cumhuriyet savcısı tarafından temyiz dilekçesinin ertesi günü verildiğinin anlaşılması karşısında, O Yer Cumhuriyet Savcısı ve Üst Cumhuriyet Savcısının temyiz taleplerinin süresinde olduğu ve 5271 sayılı CMK'nın 264. maddesine göre de Kanun yolunun ve merciin belirlenmesinde yanılma başvuranın hakkını ortadan kaldırmayacağından o yer Cumhuriyet savcısı ile üst Cumhuriyet Savcısının dilekçeleri temyiz dilekçesi niteliğinde kabul edilerek O Yer Cumhuriyet Savcısının temyiz talebinin sanık ... hakkında mala zarar verme suçundan kurulan hükme yönelik,Üst Cumhuriyet Savcısının temyiz talebinin ise sanıklar ..., ..., ... hakkında mala zarar verme suçunda kurulan hükümlere yönelik olduğu kabul edilerek yapılan incelemede:

Sanık ... hakkında bir hukuki ilişkiye dayanan alacağı tahsil amacıyla hırsızlık suçundan mahallinde zamanaşımı süresi içinde hüküm kurulması mümkün görülmüştür.

1-5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 73/5. maddesinde "İştirak halinde suç işlemiş sanıklardan biri hakkındaki şikayetten vazgeçme, diğerlerini de kapsar." şeklindeki düzenleme nazara alındığında, düzenlemenin doğal sonucu olarak şikayetin bölünmezliği ilkesi gereğince iştirak halinde işlenen soruşturması ve kovuşturması şikayete bağlı suçlarda, şikayetçinin sanıklardan birisi hakkında şikayetinden vazgeçmesi halinin aynı suçu işleyen sanıkların tamamının bu vazgeçmeden yararlandırılmasını zorunlu kıldığı cihetle, incelenen dosya içeriğine göre, şikayetçinin 22/03/2016 tarihli celsede sanıklardan ... hakkındaki şikayetten vazgeçmesinin 5237 sayılı TCK.nın 73/5. maddeleri uyarınca mala zarar verme suçunu birlikte işledikleri kabul edilen sanıklar ... ve ...‘a da sirayet edeceği gözetilerek,sanıklar hakkında mala zarar verme suçundan dolayı açılan davanın kovuşturmada şikayet koşulunun gerçekleşmemesi nedeniyle düşmesine karar verilmesi gerekirken, soruşturulması ve kovuşturulması şikayete bağlı olan suçtan dolayı şikayet yokluğuna rağmen yargılamaya devamla yazılı şekilde tüm sanıklar hakkında mahkumiyet kararı verilmesi,

2-Sanıklar hakkında mala zarar verme suçundan mahkumiyet hükümü kurulup 5 aylık hapis cezasının paraya çevrilmemesine rağmen, "Sanık hakkında hükmedilen kısa süreli hürriyeti bağlayıcı cezanın adli para cezasına çevrilmesi nedeniyle 5237 sayılı TCK'nın 53. maddesinin uygulanmasına ve 5237 sayılı TCK'nın 51. maddesinin uygulanmasına yer olmadığına" denmek suretiyle hükümlerde çelişkiye neden olunması,

3-Mala zarar verme suçunda TCK'nın 151/1. maddesinde "dört aydan üç yıla kadar hapis veya adli para cezası" yaptırımının öngörüldüğü halde sanıklar hakkında 5237 sayılı TCK'nın 151/1 maddesinde hapis cezası ile birlikte ayrıca adli para cezasına da hükmedilemeyeceği gözetilmeyerek fazla ceza tayini,

Bozmayı gerektirmiş,o yer Cumhuriyet savcısı ve üst Cumhuriyet savcısının temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükümlerin bu sebeplerden dolayı istem gibi BOZULMASINA, 24.03.2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/11304, Karar No: 2013/13848, Tarih: 22.10.2013

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2013/11304 E.  ,  2013/13848 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, 2547 sayılı Yasanın 35. maddesi gereğince imzalanan re'sen taahhütname ve kefaletnamenin iptali istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı vekili dava dilekçesinde, davacının Harran Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Müzik Öğretmenliği bölümünde araştırma görevlisi iken, 19.08.2005 tarihinde 2547 Sayılı Kanunun 35. maddesi gereğince Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsüne araştırma görevlisi olarak görevlendirildiğini, anılan Kanun maddesine göre davacıdan re'sen taahhütname ve kefaletname senedi alındığını, 657 Sayılı Kanunun ek 35. maddesi hükmüne göre mecburi hizmet yükümlülüğünün getirilemeyeceği, Kanun maddesinin bu açık hükmüne rağmen taahhütname ve kefalet senedi düzenlenmesi ve bu senedin iade edilmeyip icra takibine konu edilmek istenmesinin kanuna aykırı olduğunu belirterek, 2547 Sayılı Kanunun 35. maddesi gereğince imzalanan "Re'sen Taahhütname ve Kefaletname" belgesinin iptaline ve hükümsüzlüğüne karar verilmesini istemiş, mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosyadaki bilgi ve belgelere, özellikle davacı tarafından verilen, 13.09.2005 tarihinde düzenlenen taahhütname ve kefalet senedi içeriğine göre; davacının taahhütnamenin 9. maddesinde “Gerek lisansüstü eğitimim sırasında ve gerekse mecburi hizmetimin ifası sırasında inzibati veya cezai yollardan meslekten veya devlet memurluğundan muvakkaten veya daimi olarak çıkarıldığım, veyahut istifa suretiyle ayrıldığım yada müstafi addedildiğim” takdirde ve 13. maddesinde ise “Askere alınmam halinde, askerlikte geçirdiğim sürenin mecburi hizmet süresinden sayılmayacağını, terhisimden sonra en geç 30 gün içinde Harran Üniversitesi’ne yazılı olarak başvurmadığım taktirde; bana herhangi bir Yükseköğretim Kurumunda görev verilmemekle, ayrıca Lisansüstü eğitim süresince (tatiller dahil) bana ödenen her türlü ödemelerin 9. maddede belirtilen nedenlerden dolayı eksik mecburi hizmet sürem bulunduğu takdirde, eksik hizmet süremle orantılı olarak hesaplanacak tutar protesto keşidesine ve hüküm istihsaline hacet kalmaksızın nakten ve defaten

ya da bana verilen süre içerisinde eşit taksitlerle Harran Üniversitesi’ne ödeyeceğimi, yine iş bu maddede yazılı giderler ile buna bağlı her türlü harcamayı taksitle ödediğim taktirde faiz başlangıcının taahhüdün ihlal tarihi olacağını ve faiz nisbetinin de tahsil edileceği yılda cari olan kanuni faiz olarak hesap edileceğini şimdiden kabul ve taahhüt ederim.” şeklinde taahhütte bulunduğu anlaşılmıştır.

ya da bana verilen süre içerisinde eşit taksitlerle Harran Üniversitesi’ne ödeyeceğimi, yine iş bu maddede yazılı giderler ile buna bağlı her türlü harcamayı taksitle ödediğim taktirde faiz başlangıcının taahhüdün ihlal tarihi olacağını ve faiz nisbetinin de tahsil edileceği yılda cari olan kanuni faiz olarak hesap edileceğini şimdiden kabul ve taahhüt ederim.” şeklinde taahhütte bulunduğu anlaşılmıştır.

Davacı sözü edilen bu taahhütnamenin imzalandığı ve davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan 818 sayılı Türk Borçlar Kanununun 24. vd. maddeleri anlamında hata, hile veya tehdit altında kendisine imzalatıldığını ileri sürmemiştir. Davacının özgür iradesi ile davalı üniversiteye böyle bir yüklenme senedi vermesini yasaklayan bir yasal düzenleme olmadığı gibi, davacı Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsüne kendi iradesi dışında da gönderilmiş değildir. O halde bu taahhütname davacıyı bağlar niteliktedir. Kaldı ki davalı üniversitece yükümlülükler yerine getirilmiş, davalı tarafından ise yerine getirilmemiştir. Davacının halen taahhütname gereğince mecburi hizmet yükümlülüğü devam ettiğine göre, adına tahakkuk edilen miktarı ödemekle sorumlu olup, ortada taahhütnameyi geçersiz kılan bir durum da bulunmamaktadır. Buna göre mahkemece davanın reddine karar verilmesi gerekirken, uyuşmazlığa uygulama imkanı bulunmayan 657 sayılı Kanunun ek 35. maddesi uyarınca davacının mecburi hizmet yükümlülüğü ve tazminat sorumluluğuna ilişkin 2547 Sayılı Yasanın 35/3 maddesinin ve bir üniversite adına bir diğer üniversitede lisansüstü eğitim gören araştırma görevlileri hakkında yönetmeliğin 4/4 maddesinin uygulanma olanağının kalmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, 22.10.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.