muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/12506, Karar No: 2023/6853, Tarih: 05.10.2023

2. Katılan ... beyanında, iddiaların doğru olduğunu, sanık ..., ... ve ...'ı tanımadığını, ev hanımı olduğunu, olaylardan sonra sanık ...'in eski eşi......'un arkadaşı olduğunu öğrendiğini, kesinlikle ne sanıklardan ne de başka birisinden ödünç olarak para almadığını, imzasının ne şekilde ele geçirildiğini bilmediğini beyan ederek sanıklar hakkındaki şikayetini devam ettirmiştir.

3. Sanık ... savunmasında, suçlamayı kabul etmediğini, katılana dört yıl içerisinde peyderpey nakit para, altın ve döviz verdiğini, suça konu 710.000,00 TL tutarlı belgeyi aralarında tanzim ettiklerini, katılanın borcunu ödememesi üzerine sıkıştırdığını, diğer 630.000,00 TL tutarlı belgeyi ise teminat olarak aldığını, her iki belgeyi sanık ...'nın evinin yakınında yaptıklarını, yanında sanıklar ... ve...ın bulunduğunu, diğer sanıklar...ve ...'ün bu olaylarla uzaktan yakından ilgisinin olmadığını, icra takibini başlattıktan sonra katılanın daireleri ucuz bir şekilde sattığını duyunca paniğe kapılarak diğer belgeyi icraya koyduğunu, katılana borç verdiğinden sanıklar...ve ...'ün haberinin olmadığını, ne kadar para, ziynet ve döviz verdiğini kesin olarak hatırlamadığını, sanıklar...ve ...'ün kendisini yönlendirmediğini, hatta o dönemlerde sanık...ile kavgalı olduğunu, suçlamayı kabul etmediğini, ifade etmiştir.

4. Sanık ... savunmasında, sanık ...'in isteği üzerine belgeleri şahit olarak imzaladığını, katılan ile sanık ...'in birlikte geldiklerini, sanık ...'in de orada olduğunu, belgeleri sanık ...'in yazdığını, iki belge yazıldığını ve kendisinin imzaladığını, sanık......'u tanımadığını, müteahhitlik yaptığını bildiğini, sanıklar...ile ...'in birbirlerini tanıyıp tanımadığını bilmediğini ifade etmesine rağmen, soruşturma aşamasında, sanık ...'i tanıdığını,...in emekli olduğunu,...ile ...'in samimi arkadaş olduklarını, belge düzenlenirken sanık ...'in olmadığını,...in kendisini çağırdığını, durumu anlatarak şahit olmasını istediğini, katılanın da...in yanında olduğunu,...e güvendiği için imzaladığını, katılanın borcu olup olmadığını daha önceden bilmediğini, beyan etmiştir.

5. Sanık ... savunmasında, sanık ...'i tanıdığını, sanık ...'in talebi üzerine suça konu belgeleri kendisinin doldurduğunu ve imzaladığını, diğer kısımları da sanıklar ...ve...ile ... ...'un imzaladığını ifade etmesine rağmen, soruşturma aşamasında, suça konu belgeyi ... ve ... ...'un isteği üzerine düzenlediğini, belgeler düzenlenirken......'un da yanlarında olduğunu, aynı zamanda ... ... olarak tanıtılan bir kadının da yanlarında olduğunu, 630.000,00 TL'lik suça konu belgeyi ise yaklaşık 3 ay sonra yine sanık ...'in kendisini araması üzerine düzenlediklerini, beyan etmiştir.

6. Temyiz dışı sanık...... savunmasında, suçlamaların hiçbirisini kabul etmediğini, katılanın eski eşi olduğunu, suça konu belgelerden haberinin olmadığını, icraya verildikten sonra olaylardan haberdar olduğunu ifade etmiştir. Soruşturma aşamasında ise, müşteki eşiyle 2011 yılı Haziran ayında boşandığını, evlilik birliği içerisinde edinilen mallardan 18 adet daireyi müştekiye verdiğini, suça konu belgelerden haberinin olmadığını, kimin tarafından düzenlendiğini de bilmediğini, eski eşinin uğraştığı bir ticaretinin olmadığını, ...'in mahalleden arkadaşı olduğunu,...in bu kadar parayı eşine vermesinin mümkün olmadığını, ancak eşiyle 10 yıldır ayrı yaşadığını, ayrı yaşadığı dönemde para almış olabileceğini, belgenin düzenlendiği tarihte eşinin mal varlığının bulunmadığını, ... Tuna'nın beyanını kabul etmediğini, beyan etmiştir.

7. Temyiz dışı sanık ... ... savunmasında, suçlamayı kabul etmediğini, katılanın annesi olduğunu, gelen tebligatları annesine ilettiğini, olayları sonradan öğrendiğini, taraftar arasında alacak ve borç ilişkisi olduğunu bilmediğini, belirtmiştir.

8. Tetkik konusu belgelerin sağ alt köşelerinde bulunan "... ..." isim yazıları ile altında bulunan imzaların benzer mürekkepli kalem ile diğer yazı rakam ve atılı bulunan imzaların ise farklı mürekkeple ikinci bir kalem ile oluşturulduğu, belgelerin altında bulunan ... ... isim yazıları ve imzalarının katılanın elinden çıktığına dair BLG- 12/1421 sayılı ekspertiz raporunun dosyada mevcut olduğu anlaşılmıştır.

9. Suça konu belgelerde yer alan "... ..." isim yazısı ve imzasının adı geçenin eli ürünü olduğu, bunun dışında kalan yazıların ve imzaların katıların eli ürünü olmadığı, 23.10 2010 tarihli "Borç Ödeme Protokolü" başlıklı belgede yer alan "... ..." isim yazısı ve atfen atılmış imzanın mavi mürekkepli kalem ile oluşturulmuş ıslak yazı ve imza olduğu, belgedeki diğer yazı ve imzaların farklı fiziki esasta ikinci bir kalemle yazılmış olduğuna ve söz konusu belgelerin boş kağıda yazılmış isim yazısı ve imzadan yararlanılarak oluşturulmuş olmasının mümkün ve muhtemel görüldüğüne dair Adli Tıp Kurumunca düzenlenmiş raporların dosyada mevcut olduğu anlaşılmıştır.

10. ... 13. İcra Müdürlüğü'nün 2011/9595 Esas sayılı takip dosyası ile ... 1. İcra Hukuk Mahkemesinin 2011/1075 Esas, 2011/1125 Karar sayılı dosyasının dosya içerisine alındığı görülmüştür.

11. Dosyada mevcut Adli Tıp Uzmanı ve Grafolog tarafından tanzim edilen 30.01.2015 tarihli uzman görüşünde "her iki belgenin de evvelce üzerlerinde sadece "... ..." isim ve imzası mevcut iken diğer metin yazıları, tarih ve "borçlu" ibaresi, alacaklı ve şahit isimleri ve imzalarının ilave edilerek nihai haline getirilmiş oldukları kanaatine varıldığı" belirtilmiştir.

11. Dosyada mevcut Adli Tıp Uzmanı ve Grafolog tarafından tanzim edilen 30.01.2015 tarihli uzman görüşünde "her iki belgenin de evvelce üzerlerinde sadece "... ..." isim ve imzası mevcut iken diğer metin yazıları, tarih ve "borçlu" ibaresi, alacaklı ve şahit isimleri ve imzalarının ilave edilerek nihai haline getirilmiş oldukları kanaatine varıldığı" belirtilmiştir.

12. Sanıklar ..., ...,...... ve ... arasında özellikle icra takibinin yapıldığı 07.09.2011 tarihinde yoğun telefon görüşmelerinin yapıldığına, yine icra takibinin başlatıldığı 07.09.2011 tarihinde ve ilerleyen günlerde olaylar ile hiç bir bilgisi olmadığını beyan eden temyiz dışı sanık......'un icra takibinde alacaklı vekili sıfatıyla sanık ...'i temsil eden Av. Barış Konyar ile defalarca görüşme yaptığına dair BTK tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin dosya içerisinde mevcut olduğu anlaşılmıştır.

13. Sanık...... tarafından mal paylaşımı çerçevesinde düzenlenen 29.07.2011 tarihli protokole istinaden katılan ...'a verilmesi kararlaştırılan 18 adet taşınmazın 20.09.2011 tarihinde katılan adına tapuya tescil edildiği, aynı gün sanık ...'in vekili aracılığı ile katılanın adına tapuya kayıtlı tescil edilen taşınmazların bilgileri verilerek haciz işlemi yapıldığına dair bilgi ve belgeler dosyada mevcuttur.

14. Mahkemece suça konu belgeler duruşmaya getirtilerek incelenmiş, özellikleri tutanağı geçirilmiştir.

15. Yapılan yargılama sonucunda, mahkemece sanıklar ..., ... ve ... hakkında özel belgede sahtecilik suçundan temyize konu mahkumiyet kararları verildiği anlaşılmıştır.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

... Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesi, 03.05.2018 tarihli ve 2018/296 Esas, 2018/647 Karar sayılı kararı ile sanıkların eylemlerini bir suç işleme kararının icrası kapsamında değişik zamanlarda gerçekleştirdiklerini kabul ederek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması ile sanıkların özel belgede sahtecilik suçundan 5237 sayılı Kanun’un 37 nci maddesinin birinci fıkrası ile 209 uncu maddesinin ikinci fıkrası yollamasıyla, aynı Kanun'un 207 nci maddesinin birinci fıkrası, 43, 62 ve 53 üncü maddeleri uyarınca 2 yıl 1 ay hapis cezası ile cezalandırılmalarına ve hak yoksunluklarına karar vermiştir.

IV. GEREKÇE

IV. GEREKÇE

Olay ve Olgular bölümünde açıklanan hususlar ve tüm dosya kapsamından, temyiz dışı sanık......'un katılanın eski eşi olup boşandıkları, boşanmanın akabinde evlilik birliği içerisinde edinilen mallardan 18 adet daireyi 29.07.2011 tarihli protokole istinaden 20.09.2011 tarihinde tapuda katılanın adına tescil ettirdiği, bu sırada sanık ...'in 23.10.2010 tarihli katılanın imzasını taşıyan 710.000,00 TL bedelli "Borç Ödeme Protokolü" başlıklı belgeye istinaden 07.09.2011 tarihinde icra takibi başlattığı, yapılan usulsüz tebligat sonucunda takibin kesinleştiği ve 20.09.2011 tarihinde 18 adet taşınmaz katılanın adına tescil edilir edilmez haciz konulduğu, bir süre sonra tesadüfen taşınmazların üzerine haciz konulduğunu öğrenen katılanın şikayeti üzerine 09.01.2012 tarihinde icra takibinin durdurulduğu, sanık ...'in bu kez 23.10.2010 tarihli 630.000,00 TL bedelli aynı içerikteki belgeye istinaden ihtiyati haciz talebinde bulunulduğu, ancak talebin reddedildiği, suça konu belgeler üzerinde "... ..." isim yazısı ve imzalarının katılanın eli ürünü olduğunun belirlendiği, katılan ...'ın sanık ...'den bu miktarda borç alabilecek bir tanışıklığının ve hukuki ilişkisinin bulunmadığı, katılan ile sanık ...'in arasındaki tek bağlantının eski eşi sanık...... olduğu, sanıklar...ve ...'in samimi arkadaş oldukları gerek sanıkların beyanları gerekse taraflar arasındaki telefon görüşmeleri ile sabit olduğu, sanık ...'in katılana vermiş olduğu daireleri geri alabilmek amacıyla diğer sanıklar ile birlikte hareket ettiği, ev hanımı olup iş ve ticaret hayatına dair hiçbir bilgisi bulunmayan katılandan bir şekilde alınan açığa imzalı kağıtların sanık...tarafından arkadaşı sanık ...'e verildiği ve bu şekilde katılanın aleyhine icra takibi başlatıldığı, icra takibinden sonuç elde edilemeyince suça konu ikinci belge ile ihtiyati haciz talebinde bulunulduğu, somut olayda Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 01.05.2001 tarihli ve 2001/6-70-2001/77 sayılı ilamında da belirtildiği üzere, imza sahibinin tevdi ettiği kişinin kağıdın zilyetliğinden vazgeçerek bunu başka bir kişiye vermesi halinde, kağıdın yeni zilyedi olan kişi açısından “esasen kendisine tevdi ve teslim olunmayan kağıdı bertakrip (hukuka aykırı) ele geçirme” keyfiyetinin gerçekleşmiş olacağı; sanık ... açısından “esasen kendisine tevdi ve teslim olunmayan kağıdı bertakrip (hukuka aykırı) ele geçirme” keyfiyetinin gerçekleşmiş olduğu, diğer sanıkların eyleminin ise “bertakrip ele geçiren failin” fiiline iştirak suçunu oluşturduğu, sanıkların eylemlerini bir suç işleme kararının icrası kapsamında değişik tarihlerde gerçekleştirdikleri anlaşıldığından, sanıklar hakkında kurulan hükümlerde, hukuka aykırılık bulunmamıştır.

V. KARAR

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle ... Bölge Adliye Mahkemesinin 3. Ceza Dairesi, 03.05.2018 tarihli ve 2017/296 Esas, 2018/647 Karar sayılı kararında katılan vekili ve sanık ... müdafiince öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMLERİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKÜMLERİN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca ... 4. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise ... Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

05.10.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/10081, Karar No: 2017/2729, Tarih: 17.01.2017

**(Kapatılan) 7. Hukuk Dairesi         2016/10081 E.  ,  2017/2729 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun 22/12/2016 tarih, 398 sayılı "Daireler Arasındaki İş Bölümünün Yeniden Belirlenmesine" yönelik kararı, 30/12/2016 tarih 29934 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu itibarla Amasya, Antalya, Burdur, Bursa, Çorum, Giresun, Isparta, Mersin, Ordu, Rize, Samsun, Sinop, Tokat, Trabzon illerinin merkez ve ilçe mahkemelerince verilen hüküm ve kararlarına ilişkin dosyaların temyiz incelemesi yapılmak üzere Yargıtay 9. Hukuk Dairesine GÖNDERİLMESİNE, 17/01/2017 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/27908, Karar No: 2013/32542, Tarih: -

**12. Hukuk Dairesi         2013/27908 E.  ,  2013/32542 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Sakarya 1. İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 21/03/2013

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki davalı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

Her ne kadar mahkemece verilen işlemden kaldırma kararından dönülmesi doğru değil ise de, borçlunun geçerli bir mazeretinin bulunması karşısında HUMK'nun 428/son maddesi uyarınca sonuca etkisi olmayan bu usulü yanlışlık bozma nedeni yapılmamıştır.

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, temyiz olunan kararda yazılı gerekçelere göre yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun mahkeme kararının İİK. 366. ve HUMK. 438. maddeleri uyarınca (ONANMASINA), 24,30 TL onama harcı peşin alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 21/10/2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/1851, Karar No: 2019/7281, Tarih: 01.10.2019

**3. Hukuk Dairesi         2018/1851 E.  ,  2019/7281 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : GAZİANTEP BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 13. HUKUK DAİRESİ

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen alacak davasının yapılan yargılaması sonucunda, karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmiş olup, taraf vekillerinin istinaf kanun yoluna müracaat etmesi üzerine, bölge adliye mahkemesi tarafından yapılan inceleme neticesinde davacının istinaf başvurusunun reddine, davalının istinaf başvurusunun kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili, davalı tarafça düzenlenen faturalar ile müvekkilinden tahsil edilen dağıtım, iletim, PSH, okuma ve kayıp kaçak bedelinin fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00 TL 'sinin faizi ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, söz konusu kalemlerin mevzuat gereği tahsil edildiğini ve tahsilinin hukuka uygun olduğunu belirterek davanın reddini dilemiştir.

İlk Derece Mahkemesince; davanın konusuz kalması nedeniyle davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına, dava değeri ile sınırlı kalmak üzere davacı lehine vekalet ücretine hükmedilmiş, yargılama giderlerinin de davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesinin kararına karşı, taraflarca istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesince; dava açıldıktan sonra yürürlüğe giren 6719 sayılı yeni yasa hükümleri uyarınca davanın reddine karar verilmesi gerektiği, davanın açıldığı andaki içtihat durumuna göre davacının haklı olduğu değerlendirilebilir ise de, 6719 sayılı yasa ile yapılan değişiklik nedeniyle davacının haklılık durumunun da değiştiği, hakkaniyet gereğince taraflar yararına vekalet ücretine hükmedilmemesi, ayrıca davanın reddi kararının tabi sonucu olarak yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılması gerektiği gerekçe gösterilerek; davacı vekilinin istinaf başvurusunun reddine, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile usul ve yasaya aykırı olan ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyada yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığından, HMK'nun 353/1.b.2. maddesi uyarınca; davanın reddine, dava açıldıktan sonra yapılan yasal düzenleme nedeniyle haklılık durumu değişmesi dikkate alınarak taraflar yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmiş; hüküm, süresi içinde taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

1-) Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı bilgi ve belgelere, özellikle temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında yazılı gerekçelere göre, davalının tüm, davacının sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-) Dava, elektrik abonelerinden tahsil edilen; kayıp-kaçak vb. istirdatı istemine ilişkindir.

1-) Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı bilgi ve belgelere, özellikle temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında yazılı gerekçelere göre, davalının tüm, davacının sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-) Dava, elektrik abonelerinden tahsil edilen; kayıp-kaçak vb. istirdatı istemine ilişkindir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 21.05.2014 günlü ve 2013/7-2454 Esas 2014/679 Karar Sayılı ilamıyla; 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu’nun 4. maddesi ile Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu’na tüketicilere yapılacak elektrik satışlarında uygulanacak fiyatlandırmaya esas unsurları tespit etme görevi verildiği, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'nun bu maddeye dayanarak 11.08.2002 gün ve 24843 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “Perakende Satış Hizmet Geliri ile Perakende Enerji Satış Fiyatlarının Düzenlenmesi Hakkında Tebliği” yayımladığı, lisans sahibi şirketlerinde bu tebliğe uygun olarak tüketiciden kayıp-kaçak bedeli adı altında bedel tahsil ettikleri, ancak anılan madde ile Elektrik Piyasası Düzenleme Kurumu’na sınırsız bir fiyat belirleme hak ve yetkisinin verilmediği, özellikle kaçak bedelinin kurallara uyan abonelerden tahsili yoluna gitmenin hukuk devleti ve adalet düşünceleri ile bağdaşmadığı, bu faturalara yansıtılan bedel miktarlarının şeffaflık ilkesi ile denetlenebilmesi ve hangi hizmetin karşılığında ne kadar ücret ödendiğinin bilinmesininde hukuk devletinin vazgeçilmez unsuru olduğu, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu kararları ile bu bedelin mevcut mevzuat kapsamında tüketicilerden alınmasının hukuka uygun olmadığı kabul edilmiştir.

Anayasanın Vergi ödevi Başlıklı 73. maddesindeki “... Vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülükler kanunla konulur, değiştirilir veya kaldırılır..." şeklindeki düzenleme ve yukarıda açıklanan Hukuk Genel Kurulu kararı doğrultusunda, Dairemizce; kayıp-kaçak bedeli gibi dağıtım şirketleri tarafından faturalara yansıtılan dağıtım bedeli, sayaç okuma bedeli, parekende satış hizmeti bedeli ve iletim bedelinin, tüketicilerden tahsil edilemeyeceği kabul edilmiştir.

Ne var ki, 17.06.2016 tarih ve 29745 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 6719 sayılı kanunun 21. maddesi ile 6446 Sayılı Elektrik Piyasası Kanunu Kanunu'nun 17. maddesinin birinci, üçüncü ve dördüncü fıkraları ile altıncı fıkrasının (a), (ç), (d) ve (f) bentleri değiştirilmiş olup, eldeki davada dava konusu bedellerin alınmasında esas olan ilgili tarifelerin düzenlenmesinde Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'nun Kanundaki yetkileri genişletilerek, yukarıda sözü edilen bedeller maliyet unsuru kapsamına dahil edilmiştir.

Yine, 6719 sayılı kanunun 26. maddesi ile 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'na eklenen; Geçici madde 19; "Bu maddeyi ihdas eden Kanunla öngörülen düzenlemeler yürürlüğe konuluncaya kadar, Kurul tarafından yürürlüğe konulan mevcut yönetmelik, tebliğ ve Kurul kararlarının bu Kanuna aykırı olmayan hükümlerinin uygulanmasına devam olunur." hükmünü,Geçici madde 20; "Kurul kararlarına uygun şekilde tahakkuk ettirilmiş dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmeti, iletim ve kayıp-kaçak bedelleri ile ilgili olarak açılmış olan her türlü ilamsız icra takibi, dava ve başvurular hakkında 17 nci madde hükümleri uygulanır." hükmünü içermektedir.

Görüldüğü üzere, 6719 sayılı kanunun 21. maddesi ile 6446 Sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun 17. maddesine eklenen 10. bend ile dava konusu uyuşmazlığın da özünü oluşturan bedeller konusunda hem yeni bir düzenleme getirmiş; hem de, geçici 20. maddeyle, anılan düzenleme devam etmekte olan davalarda da uygulanacak şekilde geçmişe yürütülmüştür.

Bu aşamada, davanın konusuz kalması hakkında genel açıklama yapılmasında yarar görülmüştür.

İlke olarak her dava, açıldığı tarihteki fiili ve hukuki duruma göre hükme bağlanır (28.11.1956 tarih ve 15/15 sayılı İ.B.K). Ne var ki, dava açıldıktan sonra meydana gelen bir nedenle dava konusunun ortadan kalkması halinde işin esası hakkında infaz kabiliyeti olan bir hüküm kurulmamaktadır.

Dava konusu hakkın davacıya ödenmesi, verilmesi ya da müdahalenin kaldırılması, davacı ve davalı sıfatının birleşmesi, yeni çıkan bir kanun ya da Anayasa Mahkemesi kararı ile ya da kişiye sıkı sıkıya bağlı ve mirasçılara geçmeyen bir hakka ilişkin davalarda taraflardan birinin ölümü gibi nedenlerle artık dava konusu edilen talep hakkında olumlu ya da olumsuz bir karar verilmesine gerek ya da neden kalmıyorsa, burada davanın konusuz kalmasından söz edilebilir. Bu durumda, mahkemenin, bir tespit hükmü niteliğinde olmak üzere esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına hükmetmesi gerekmektedir.

Yapılan bu açıklamalar ışığında uyuşmazlık değerlendirildiğinde; yargılama sırasında yürürlüğe giren geçmişe etkili yasa değişikliklerinin, dava konusu hakkın özünü ortadan kaldırdığı açıktır. Diğer bir anlatımla, geçmişe etkili yeni yasa nedeniyle dava konusuz kalmıştır.

Bu noktada, mahkemece; HMK'nun 331/1. maddesi uyarınca, konusuz kalan dava hakkında yargılamaya devam edilerek, dava açıldığı zaman hangi tarafın haksız olduğu tespit edilmeli ve o tarafın yargılama giderlerine (ve bu giderlerden olan vekalet ücretine de) mahkum edilmesi gerekir.

Eldeki davada; davacı, davanın açıldığı andaki mevzuat ve içtihat durumuna göre dava açmakta haklıdır. Eş söyleyişle, davaya konu bedelleri tahsil eden davalı, davanın açılmasına sebebiyet vermiştir.

Bu noktada, mahkemece; HMK'nun 331/1. maddesi uyarınca, konusuz kalan dava hakkında yargılamaya devam edilerek, dava açıldığı zaman hangi tarafın haksız olduğu tespit edilmeli ve o tarafın yargılama giderlerine (ve bu giderlerden olan vekalet ücretine de) mahkum edilmesi gerekir.

Eldeki davada; davacı, davanın açıldığı andaki mevzuat ve içtihat durumuna göre dava açmakta haklıdır. Eş söyleyişle, davaya konu bedelleri tahsil eden davalı, davanın açılmasına sebebiyet vermiştir.

O halde, bölge adliye mahkemesince; yargılama sırasında yürürlüğe giren yasa değişiklikleri nedeniyle konusuz kalan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına, davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin ve bu giderlere dahil olan maktu vekalet ücretinin davalıdan tahsiline dair ilk derece mahkemesince verilen kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu gözetilerek, taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ : Yukarıda birinci bentte açıklanan nedenlerle davalının tüm, davacının sair temyiz itirazlarının reddine; ikinci bentte açıklanan nedenlerle 6100 sayılı HMK'nun 371. maddesi uyarınca temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının davacı yararına BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine, kararın bir örneğinin de İlk Derece Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, 01/10/2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.