muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/5023, Karar No: 2015/12089, Tarih: 16.11.2015

Davalı .............. Nakliyat ve Tic. A.Ş. vekili, dava konusu emtianın taşımasında müvekkili şirketin taşıyıcının acentesi sıfatına sahip olup, taşıma işinin dava dışı başka bir taşıma şirketi tarafından ifa edildiğini, davanın husumet yokluğu nedeniyle usul yönünden reddini, müvekkili şirketin hasardan sorumlu olmaması nedeniyle esas yönünden reddini, talep etmiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasındaki uyuşmazlığın Uluslararası Kara Taşıması Sözleşmesi'nden kaynaklandığı, dava konusu taşımanın CMR Konvansiyonu hükümlerine tabi olduğu, Almanya'ya gönderilen pirinç profil emtiasının alıcı tarafından teslim alındıktan sonra sandıklardan birisindeki malın kısmen ıslanma nedeniyle hasarlı olduğunun görüldüğü, 400 adet profilin ıslanma suretiyle lekelendiği, bu nedenle alıcı tarafından kabul edilmediği, alıcı tarafından 28/09/2009 tarihinde nakliyeci firma .......... A.Ş.'ye ihbar edildiği, CMR Konvansiyonu'nun 30. maddesinde belirtilen hasarın açıkça görülmediği hallerde teslimden 7 günlük sürede durumun taşıyana bildirildiği, 25/09/2009 tarih 118633 nolu faturada ............ Nakliyat ve Tic. A.Ş.'nin taşıyıcı olarak gözüktüğü, gerek Türk Ticaret Kanunu'nda ve gerekse CMR'de öngörülen sorumluluk sistemine göre, taşıyıcı eşyanın kendisi tarafından teslim alındığı tarih ile gönderilene teslim ettiği tarih arasında uğramış olduğu hasar ve ziyadan sorumlu olduğu, davacı tarafça sigortalısına 21 Ekim 2009 tarihli ibraname ile euro karşılığı olarak 3338 TL ödenmiş olduğu, davacının 3338 TL davalıdan talep etmekte haklı olduğu gerekçesiyle vaki itirazın 3338 TL kısım için iptaline karar verilmiştir.

Kararı, davalı ............. Nakliyat ve Tic. A.Ş. vekili temyiz etmiştir.

Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına ve davalılardan ............................. A.Ş. firmasına dava dilekçesi ve karar yurtdışında usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş olup kararı temyiz eden ...................... A.Ş. bu davada davalının acentesi olmayıp, karar başlığında bu şekilde gösterilmesinin maddi hataya müstenit olmasına ve mahallinde her zaman düzeltilebilecek bulunmasına ayrıca, davalı ........... A.Ş. kendisinin taşıyıcı olmadığını savunmuş ise de gönderene navlun faturası düzenlemiş olmasına göre, davalı vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davalı vekilinin bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, temyiz harcı peşin alındığından başkaca harç alınmasına mahal olmadığına, 16.11.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/11033, Karar No: 2024/50, Tarih: 08.01.2024

**5. Hukuk Dairesi         2023/11033 E.  ,  2024/50 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2023/276 Esas, 2023/290 Karar

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. İkizdere (Kapatılan) Sulh Hukuk Mahkemesinin 13.01.2009 Tarihli ve 2008/122 Esas, 2009/1 Karar ... Kararı

Kısıtlı ..., 4721 ... Türk Medenî Kanunu’nun (4721 ... Kanun) 405 inci maddesi gereğince kısıtlanmış ve ...'ın velayeti altına alınmasına karar verilmiştir.

Vasi 11.08.2014 tarihli dilekçesinde, vasisi olduğu dosyanın Rize Sulh Hukuk Mahkemesine gönderilmesini talep etmiştir.

Mahkemece 11.08.2004 tarihli ek kararıyla; Hakimler Savcılar Yüksek Kurulu Genel Kurulunun 12.06.2013 tarih ve 464 ... Kararı ile İkizdere ilçesi, Kalkandere Adliyesi yargı alanından çıkarılarak Rize Adliyesi yargı alanına bağlandığı ve vasi ve kısıtlının yerleşim yerinin Yağcılar köyü İkizdere ilçesinde olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. Rize Sulh Hukuk Mahkemesinin 16.12.2014 Tarihli ve 2014/825 Esas, 2014/1208 Karar ... Kararı

Kısıtlı adayının yerleşim yerinin Muratpaşa/Antalya olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

C. Antalya 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 04.03.2015 Tarihli ve 2015/276 Esas, 2015/273 Karar ... Kararı

Kısıtlının ... adresinde ikamet ettiği gerekçesiyle mahkemenin yetkili olduğuna, daha önce İkizdere Sulh Hukuk Mahkemesinin 2008/122 Esas, 2009/1 Karar ... kararı ile kısıtlanan kısıtlıya vasi olarak atanan ...'ın görev ile yükümlülüklerinin aynen devamına karar verilmiştir.

Vasi 17.07.2023 tarihli dilekçesinde, kısıtlı ile birlikte ...adresinde ikamet ettiklerinden dolayı dosyanın Kalkandere Adliyesine gönderilmesini talep etmiştir.

Mahkemece 26.07.2023 tarihli ek kararıyla; kısıtlı adayının daimi ikamet adresinin İkizdere/Rize olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

D. Kalkandere Sulh Hukuk Mahkemesinin 03.10.2023 Tarihli ve 2023/276 Esas, 2023/290 Karar ... Kararı

Kısıtlının vasi tayini kararındaki ikamet adresinin Gebizli Mah. 1116 Sk. No:2 İç Kapı No:9 Muratpaşa/Antalya olduğu, bu kararın ardından herhangi bir adres değişikliği talebi veya kararı verilmediği ve kısıtlının mernis adresi İkizdere/Rize olsa dahi 4721 ... Kanun’un 412 nci maddesi uyarınca mahkeme tarafından talep olmadan adres değişikliği yapılarak yetkisizlik kararı verilemeyeceği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, 4721 ... Kanun’un 405 inci maddesi uyarınca kısıtlanan kısıtlının yerleşim yeri değişikliği istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, 4721 ... Kanun’un 405 inci maddesi uyarınca kısıtlanan kısıtlının yerleşim yeri değişikliği istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1.Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanun’un (6100 ... Kanun) Kanunu’nun 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 ... Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 ... Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2.4721 ... Kanun’un “Yerleşim yeri” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrası şöyledir:

“Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.”

3. 4721 ... Kanun’un “Vesayet işlerinde yetki” başlıklı 411 inci maddesi şöyledir:

“Vesayet işlerinde yetki küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.”

4. 4721 ... Kanun’un “Yerleşim yerinin değişmesi” başlıklı 412 nci maddesi şöyledir:

“Vesayet makamının izni olmadıkça vesayet altındaki kişi yerleşim yerini değiştiremez. Yerleşim yerinin değişmesi hâlinde yetki, yeni vesayet dairelerine geçer. Bu takdirde kısıtlama yeni yerleşim yerinde ilân olunur.

C. Değerlendirme

Kısıtlının yerleşim yeri değişikliğine izin verilmesine ilişkin vesayet makamı olan Antalya 1. Sulh Hukuk Mahkemesince 4721 ... Kanun’un 412 nci maddesinin birinci fıkrasına göre verilmiş bir izin kararı olmadığından konu ile ilgili karar vermekte Antalya 1. Sulh Hukuk Mahkemesi yetkilidir.

III. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

6100 ... Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 ... Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince, Antalya 1.Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,

08.01.2024 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/22651, Karar No: 2010/4055, Tarih: 11.03.2010

**4. Ceza Dairesi         2008/22651 E.  ,  2010/4055 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İnegöl Asliye 1.Ceza Mahkemesi

SUÇ(LAR) : Tehdit, hakaret, kasten yaralama

HÜKÜM(LER) : Hükümlülük

TEBLİĞNAMEDEKİ İSTEK: Ret, bozma

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle, başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

1- Tehdit suçundan kararda öngörülen cezanın nitelik ve niceliğine göre hükmün temyiz edilemez olduğu,

Anlaşıldığından, 5320 ... Yasanın 8/1 ve 1412 ... CYY.nın 317.maddesi uyarınca sanık ... müdafiinin tebliğnameye uygun olarak, TEMYİZ İSTEĞİNİN REDDİNE,

2- Sanık ... hakkındaki kasten yaralama, hakaret ve tehdit suçlarına yönelik temyize gelince;

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

Hükümlerden sonra 08.02.2008 tarihinde yürürlüğe giren ve TCY.nın 7/2 madde ve fıkrası uyarınca sanık yararına olan 5728 ... Yasanın 562.maddesinin 1.fıkrası ile CYY.nın 231/5 madde ve fıkrasında öngörülen, hükmolunan cezanın geri bırakılması sınırının iki yıla çıkarılması ve söz konusu 562.maddesinin 2.fıkrası ile de CYY.nın 231/14 madde ve fıkrasındaki, suçun soruşturulması ve kovuşturulmasının şikayete bağlı olması koşulunun kaldırılması karşısında, mahkemece hükmün açıklanmasının geri bırakılıp bırakılmayacağının tartışılması zorunluluğu,

Bozmayı gerektirmiş ve sanık ... müdafiinin temyiz nedenleri ile tebliğnamedeki düşünce yerinde görüldüğünden HÜKÜMLERİN başkaca yönleri incelenmeksizin BOZULMASINA, yargılamanın bozma öncesi aşamadan başlayarak sürdürülüp sonuçlandırılmak üzere dosyanın esas/hüküm mahkemesine gönderilmesine, 11.03.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/4907, Karar No: 2011/6214, Tarih: 24.05.2011

**(Kapatılan)20. Hukuk Dairesi         2011/4907 E.  ,  2011/6214 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi

Taraflar arasındaki kadastro tesbitine itiraz davasının yapılan yargılaması sonunda kurulan 10.02.2011 günlü hükmün Yargıtayca duruşmalı olarak incelenmesi ... ... ve ... ... tarafından istenilmekle, tayin olunan 24.05.2011 günü için yapılan tebligat üzerine, temyiz eden Hazine vekili Avukat ... ile davalılar ..., ... ve ... vekili Avukat ... ... ... geldi, karşı taraftan Orman Yönetimi vekili Avukat ... ... ... geldi, başka gelen olmadı, açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, gelenlerin sözlü açıklamaları dinlendi, duruşmanın bittiği bildirildi. İş karara bırakıldı. Daha sonra dosya içindeki tüm belgeler incelenip gereği düşünüldü:

K A R A R

Kadastro sırasında ... Köyü 140 ada 332, 342 ve 345 parsel sayılı 626,78 m2 1069,61 m2 ve 6937,69 m2 yüzölçümündeki taşınmaz incirlir niteliğiyle, Orman Kadastro Komisyonunca 6831 sayılı Yasanın 2/B madde uygulamasıyla Hazine adına orman sınırları dışına çıkarıldığından söz edilerek, tesbit tutanağının beyanlar hanesine, 332 sayılı parselin üzerindeki incir ağaçlarının ... oğlu ...’e, 342 sayılı parsel üzerindeki incir ağaçlarının ... ve 345 sayılı parsel üzerindeki incir ağaçlarının da Muammer Gülere ait olduğu yazılarak Hazine adına tesbit edilmiştir. Davacı ... Yönetimi tarafından 07.12.2006 tarihli dava dilekesinde, davalı sıfatıyla ilçe Kadastro Müdürlüğü gösterilerek, taşınmazın ancak orman kadastro komisyonunca 2/B uygulamasına konu edilebileceği böyle bir yetkisi olmadığı halde, arazi kadastrosunda taşınmazın 2/B gereği Hazine adına tesbit edilmesinin yasaya aykırı olduğu iddiasıyla tesbitin iptali ve parselin orman niteliğiyle Hazine adına tapuya tescilini istemiştir. Mahkemenin, davanın idare tarafından yapılıp askıya çıkarılan idari işlemin iptali istemiyle açıldığı, davada İdari Yargının görevli olduğuna değinerek, davanın görev nedeniyle reddine ilişkin 04.10.2007 gün ve 2006/154-99 sayılı kararı, Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin 02.07.2008 gün ve 2008/7327-9745 sayılı kararıyla “süresi içinde açılan 6831 Sayılı Yasanın 2/B uygulamasına itiraz niteliğindeki davada adliye mahkemesinin görevli olduğu, davanın ... ile hak sahibine yaygınlaştırılarak davaya devam edilmesi” gereğine değinilerek BOZULMUŞ, Yerel Mahkemenin 16.0.2008 günlü direnme kararı da Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 03.06.2009 gün ve 2009/20-147, 2009/23 sayılı kararıyla, Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin bozma kararındaki gerekçeler kabul edilerek bozulmuştur. Dava, ... ve Orman bakanlığıyla, tesbit tutanağında hak sahibi olarak gösterilen gerçek kişilere yaygınlaştırıldıktan sonra yapılan araştırma sonunda, mahkemece bu kez davanın KABULÜNE, çekişmeli parsellerin tesbitlerinin iptaline ve orman niteliğiyle Hazine adına tapuya tesciline karar verilmiş, hüküm Orman Yönetimi, ... ile davalılar Muammer ve ... tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, kadastro tespitine itiraza ilişkindir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yörede 14.05.1967 tarihinde ilan edilerek bir yıl sonra kesinleşen orman kadastrosu vardır. Daha sonra 3402 sayılı Yasanın 4/3 maddesi hükmüne gore 185 Numaralı Orman Kadastro Komisyonunca yapılan aplikasyon ve 2/B uygulaması, genel arazi kadastrosu sonuçları ile birlikte 09.11.2006 ila 08.12.2006 tarihinde ilan edilmiştir.

İncelenen dosya kapsamına kararın dayandığı gerekçeye ve eski tarihli memleket haritası, amenajman planı ve ... fotoğrafları ile orman kadastro tutanak ve haritalarının uygulanmasına dayalı araştırma, inceleme ve keşif sonucu düzenlenen orman bilirkişi, ... bilirkişi ve ziraat uzmanı bilirkişi raporlarıyla çekişmeli parsellerin öncesi itibariyle orman sayılan yerlerden olduğu, 1968 yılında kesinleşen orman kadastrosunda orman olarak sınırlandırıldığı, 3402 sayılı yasanın 4. Maddesi hükmüne göre 2005 yılında yapılıp sonuçları arazi kadastrosu ile birlikte ilan edilen ve dava nedeniyle kesinleşmeyen aplikasyon ve 2/B uygulamasıyla Hazine adına orman sınırları dışına çıkarılmışsa da, çekişmeli parsellerdeki nitelik kaybının doğal yollarla olmayıp, insan eliyle meşe ve çalıların temizlenip yerine incir ve kestane ağaçları dikilmek suretiyle insan eliyle gerçekleştirildiği, taşınmazların bulunduğu yerin erezyona hassas, toprak muhafaza karakteri taşıyan bölge ekolojisi yönünden orman niteliğinin devamında yarar bulunan, kendi haline bırakıldığında ormana dönüşebileceği belirlenip,

6831 sayılı Yasanın değişik 2/B maddesi ile (bilim ve ... bakımından orman niteliğini tam olarak kaybetmiş yerlerin orman rejimi dışına çıkartılacağı) hükmünün bulunduğu, bundan doğal ve gerçek anlamda nitelik kaybının anlaşılması gerektiği, her isteyenin ormanlarda doğal olarak bulunan deliceleri aşılaması, bina ya da eklentilerini inşa etmesi, erozyona sebep olacak biçimde araziyi teraslaması ya da orman bitkilerini kökleyip tarım yapmaya teşebbüs etmesi veya 6831 Sayılı Yasanın 17/2. maddesi gereğince hiçbir zaman kişiler adına tapuya tescil edilemeyecek ve özel mülk olamayacak orman içi açıklığı niteliğinde olan yerlerin yasa maddesinde anlatılan bilim ve ... bakımından nitelik kaybı olmayıp, zorla ve ormanın tahribi sonucu niteliğinin kaybettirilmesi olduğu, bu yöntemin, toprak erozyonu, ormanların ortadan kalkması, doğanın ve çevrenin bozulup yok olması sonuçlarını doğuracağı, yasada tanımlanan (…bilim ve ... bakımından orman niteliğini tam olarak kaybetme…) kavramında bu tür olayların amaçlanmadığı, 6831 Sayılı Yasanın 2/B maddesinin başka türlü yorumu, ormanların bilinçli şekilde niteliğinin kaybettirilmesine, tahribine ve yok edilmesine izin vereceği sonucuna ulaştıracağı, bu durumun Anayasanın 169 ve 170. maddelerine aykırı olduğu, suç teşkil edecek eylemlerle ve zorlama yolu ile ormanların niteliğinin kaybettirilmesinin yasalarla korunamayacağı, davanın niteliğine göre davada Kadastro Müdürlüğünün davalı sıfatının bulunmadığı gözetilerek, ... ile tesbit tutanaklarının beyanlar hanesinde ağaçların sahibi olarak gösterilen kişiler aleyhine açılan davalarının kabulüyle çekişmeli parsellerin tesbitinin iptaline ve orman niteliğiyle Hazine adına tapuya tesciline karar verilmesinde isabetsizlik yoktur. Ancak, orman sayılan yerler ile orman içi açıklıklardaki zilyetliğin hukuki değeri bulunmadığı gibi suç oluşturacağı, bu nedenlerle devlet ormanlarında kullanıma, zilyetliği ve muhdesata ilişkin şerh verilemeyeceği gözetilmeden, devlet ormanı olarak Hazine adına tesciline karar verilen çekişmeli parsellerin, kadastro tesbit tutanağının beyanlar hanesinde yer alan “6831 SAYILI YASANIN 2/B MAD. GEREĞİNCE ORMAN SINIRLARI DIŞINA ÇIKARTILMIŞ OLUP” şerhi ile 332 sayılı parselin tesbit tutanağının beyanlar hanesinde yer alan “PARSEL İÇİNDEKİ İNCİR AĞAÇLARI ... OĞLU ...’E AİTTİR”, 140 ada 342 sayılı parselin tesbit tutanağının beyanlar hanesinde yer alan “ PARSEL İÇİNDEKİ İNCİR AĞAÇLARI ... OĞLU ... ...’E AİTTİR”, 140 ada 345 sayılı parselin tesbit tutanağının beyanlar hanesinde yer alan “ PARSEL İÇİNDEKİ İNCİR AĞAÇLARI ... OĞLU ...’E AİTTİR”, şeklindeki şerhlerin silinmesine karar verilmemesi doğru değilse de, bu husus hükmün bozulmasını ve yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, hükmün

düzeltilerek onanması uygun görülmüştür. Bu sebeple, hüküm fıkrasında üçüncü paragrafta yer alan “... İli, ... İlçesi ... köyü ... ... mevkiinde bulunan 140 ada 332 parsel, 140 aad 342 parsel ve 140 ada 345 parsel sayılı taşınmazların TESBİTİNİN İPTALİNE, AYRI AYRI ORMAN VASFI İLE MALİYE HAZİNESİ ADINA TAPUYA KAYIT VE TESCİLİNE, cümlesinden sonra gelmek üzere, “6831 SAYILI YASANIN 2/B MAD. GEREĞİNCE ORMAN SINIRLARI DIŞINA ÇIKARTILMIŞ OLUP” şerhi ile 332 sayılı parselin tesbit tutanağının beyanlar hanesinde yer alan “PARSEL İÇİNDEKİ İNCİR AĞAÇLARI ... OĞLU ...’E AİTTİR”, 140 ada 342 sayılı parselin tesbit tutanağının beyanlar hanesinde yer alan “ PARSEL İÇİNDEKİ İNCİR AĞAÇLARI ... OĞLU ... ...’E AİTTİR”, 140 ada 345 sayılı parselin tesbit tutanağının beyanlar hanesinde yer alan “PARSEL İÇİNDEKİ İNCİR AĞAÇLARI ... OĞLU ...’E AİTTİR cümlelerinin silinmesine” cümlesinin yazılması suretiyle düzeltilmesine ve hükmün H.Y.U.Y.’nın 438/7. maddesine göre bu düzeltilmiş şekliyle ONANMASINA, 19.01.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6099 sayılı Yasanın 16. maddesi ile getirilen 3402 sayılı Yasanın 36/A maddesi gereğince, duruşmada kendini avukat ile temsil ettiren davacı ... Yönetimi, davalılar Hazine ve davalı ... yararına, davalı taraf aleyhine avukatlık ücretine hükmedilmesine ve onama harcının alınmasına yer olmadığına, peşin alınan temyiz harcının istek halinde yatırana iadesine 24.05.2011 günü oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/2872, Karar No: 2019/246, Tarih: 17.01.2019

**1. Hukuk Dairesi         2016/2872 E.  ,  2019/246 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen tazminat davası sonunda, yerel mahkemece davanın kısmen kabulüne ilişkin olarak verilen karar davalı vekili tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi ...'nin raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı tazminat isteğine ilişkindir.

Davacılar, mirasbırakan ...’ın maliki olduğu 863 ada 219 parsel sayılı taşınmazdaki 14 nolu bağımsız bölümü davalı ikinci eşine satış suretiyle, davalının da intifa hakkını üzerinde saklı tutarak dava dışı Türk Silahlı Kuvvetleri ...Vakfına bağış suretiyle devrettiğini, mirasbırakan ile davalı arasındaki işlemin mirasçılardan mal kaçırma amaçlı ve muvazaalı olduğunu ileri sürerek, taşınmazın dava tarihindeki gerçek değerinin tespiti ile miras paylarına düşen bölümün davalıdan tahsiline karar verilmesini istemişlerdir.

Davalı, ilk eşinden miras kalan para ile taşınmazı mirasbırakandan satın aldığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, muvazaa olgusunun sabit olduğu gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden, mirasbırakan ...’ın maliki olduğu 863 ada 219 parsel sayılı taşınmazdaki 14 numaralı bağımsız bölümü 15.08.2006 tarihinde davalıya satış suretiyle devrettiği, davalının da taşınmazın intifa hakkını üzerinde bırakıp çıplak mülkiyeti 18.12.2006 tarihinde dava dışı Türk Silahlı Kuvvetleri Mehmetçik Vakfına bağış suretiyle temlik ettiği, 1930 doğumlu mirasbırakanın 11.05.2012 tarihinde öldüğü, geride mirasçı olarak kendisinden önce ölen ilk eşi ...’dan olma çocukları davacılar ..., ... ve ... ile ikinci eşi davalı ...’nin mirasçı olarak kaldıkları anlaşılmaktadır.

Bilindiği üzere, uygulamada ve öğretide "muris muvazaası" olarak tanımlanan muvazaa, niteliği itibariyle nisbi (mevsuf-vasıflı) muvazaa türüdür. Söz konusu muvazaada miras bırakan gerçekten sözleşme yapmak ve tapulu taşınmazını devretmek istemektedir. Ancak mirasçısını miras hakkından yoksun bırakmak için esas amacını gizleyerek, gerçekte bağışlamak istediği tapulu taşınmazını, tapuda yaptığı resmi sözleşmede iradesini satış veya ölünceye kadar bakma sözleşmesi doğrultusunda açıklamak suretiyle devretmektedir.

Bu durumda, yerleşmiş Yargıtay içtihatlarında ve 1.4.1974 tarihli 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında açıklandığı üzere görünürdeki sözleşme tarafların gerçek iradelerine uymadığından, gizli bağış sözleşmesi de Türk Medeni Kanunu'nun (TMK) 706., Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) 237., (Borçlar Kanunu'nun (BK) 213.) ve Tapu Kanunu'nun 26. maddelerinde öngörülen şekil koşullarından yoksun bulunduğundan, saklı pay sahibi olsun veya olmasın miras hakkı çiğnenen tüm mirasçılar dava açarak resmi sözleşmenin muvazaa nedeni ile geçersizliğinin tespitini ve buna dayanılarak oluşturulan tapu kaydının iptalini isteyebilirler.

Hemen belirtmek gerekir ki; bu tür uyuşmazlıkların sağlıklı, adil ve doğru bir çözüme ulaştırılabilmesi, davalıya yapılan temlikin gerçek yönünün diğer bir söyleyişle miras bırakanın asıl irade ve amacının duraksamaya yer bırakmayacak biçimde ortaya çıkarılmasına bağlıdır. Bir iç sorun olan gizlenen gerçek irade ve amacın tespiti ile durumun aydınlığa kavuşturulması genellikle zor olduğundan bu yöndeki delillerin eksiksiz toplanılması yanında birlikte ve doğru şekilde değerlendirilmesi de büyük önem taşımaktadır. Bunun için de ülke ve yörenin gelenek ve görenekleri, toplumsal eğilimleri, olayların olağan akışı, mirasbırakanın sözleşmeyi yapmakta haklı ve makul bir nedeninin bulunup bulunmadığı, davalı yanın alım gücünün olup olmadığı, satış bedeli ile sözleşme tarihindeki gerçek değer arasındaki fark, taraflar ile miras bırakan arasındaki beşeri ilişki gibi olgulardan yararlanılmasında zorunluluk vardır.

Öte yandan, muvazaa iddiasına dayalı davalarda mirasbırakanın kastının açık bir şekilde saptanması gerekmektedir. Bu kapsamda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun (HMK) 190. maddesi ile TMK'nin 6. maddesi uyarınca herkes iddiasını ispatla mükelleftir. Bir başka ifade ile temlikin mirasçılardan mal kaçırma amaçlı olduğunu ispat külfeti davacı tarafa aittir.

Somut olayda, mirasbırakan tarafından davalıya yapılan temlikin mirastan mal kaçırma amaçlı ve muvazaalı olduğu ileri sürülerek eldeki dava açılmış ise de, davacı tanıklarının duyuma dayalı kesin olmayan bilgiler verdikleri, olaya ilişkin soyut beyanlarda bulundukları gözetilerek salt bu beyanlar ile temlikin muvazaalı olduğu söylenemeyeceği gibi dosya kapsamındaki diğer deliller ile de davacıların iddiasını ispat ettiğinden bahsedilemez.

Öte yandan, bedeller arasındaki fark tek başına muvazaanın kanıtı değildir.

Hal böyle olunca, davanın reddine karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde davanın kabulüne karar verilmesi doğru değildir.

Davalı vekilinin yerinde bulunan temyiz itirazlarının kabulü ile, hükmün (6100 sayılı Yasanın geçici 3.maddesi yollaması ile) 1086 sayılı HUMK'un 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 17.01.2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.