muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/8641, Karar No: 2021/15655, Tarih: 08.12.2021

Davalı SGK vekili cevap dilekçesinde özetle, davacı ile diğer davalılar arasında işçi işveren ilişkisi olmadığını, davalıların iş kazasının meydana geldiği tarihte vergi mükellefi olmadıklarını, SGK inceleme raporuyla bu hususların sabit olduğunu, davacının olaydan hemen sonra hastanede sıcağı sıcağına alınan ifadesinde kendi işini yaparken düştüğünü söylediğini, davalıların kazadan sonra davacıya bakım masrafları için düzenli olarak verdikleri paranın kesilmesi üzerine davacının davalılardan toplu para istediğini, parayı alamayınca dava açmasının kötüniyetli olduğunu gösterdiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep ettiğini bildirmiştir.

III-MAHKEME KARARI

A-İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece Mahkemesince, davanın kabulüne karar verilmiştir.

B-BAM KARARI

Bölge Adliye Mahkemesince Davalılar vekillerinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı Yasa'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine, karar verilmiştir.

IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU

Davalı SGK vekili temyiz dilekçesinde özetle, verilen kararı kabul etmediklerini, eksik soruşturma ile karar verildiğini, davacı ile diğer davalılar arasında işçi işveren ilişkisi olmasının mümkün olmadığını, davalıların iş kazasının meydana geldiği tarihte vergi mükellefi olmadıklarını, davacının hastanedeki ifadesinde kendi işini yaparken düştüğünü söylediğini, iş kazası tespitinin hukuka aykırı olduğunu belirterek

IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU

Davalı SGK vekili temyiz dilekçesinde özetle, verilen kararı kabul etmediklerini, eksik soruşturma ile karar verildiğini, davacı ile diğer davalılar arasında işçi işveren ilişkisi olmasının mümkün olmadığını, davalıların iş kazasının meydana geldiği tarihte vergi mükellefi olmadıklarını, davacının hastanedeki ifadesinde kendi işini yaparken düştüğünü söylediğini, iş kazası tespitinin hukuka aykırı olduğunu belirterek

Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle, davacının dava açarak 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 2. ve 3. maddeleri hükümlerine aykırı davrandığını, davacının 6100 Sayılı HMK 114/1-h maddesi uyarınca davacının bu davayı açmakta hukuksal yararı bulunmadığını, müvekkili ... ile davacı arasında 4857 Sayılı İş Kanunu'nun belirlediği içerik ve kapsam açısından geçerli sayılabilecek sözlü veya yazılı bir iş sözleşmesi yapılmadığı gibi, işveren-işçi ilişkisine dayalı herhangi bir bağ ve bağlantı da bulunmadığını, olmayan bir duruma veya olguya hukuksal sonuç bağlamanın mümkün olmadığını, olayın oluş nedeni, niteliği, yeri, işveren-işçi ilişkisi, iş güvenliği, işçi sağlığı, iş akdi gibi temel belirleyici kıstaslara itibar edilmeden, tanık anlatımlarıyla bilirkişi raporları arasındaki bariz açık çelişkiler giderilmeden, davacının ... Devlet Hastanesi'nde alınan ifadesi dikkate alınmadan verilen kararın hakkaniyet ilkeleri, hukuk mantığı ve adalet duygusuyla bağdaşmadığını, gerekçenin hükmü desteklemediğini, davacı tanıklarının görgüye dayalı bilgilerinin olmadığını, duyumsal ve duygusal ifadelerine dayalı karar verilmesinin hatalı olduğunu, ... Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü Sosyal Güvenlik Denetmenliği'nin 28/09/2017 tarihli raporunda, ..., ... ve ...’ın adına sigortasız olarak çalışırken 16/11/2013 tarihinde geçirdiği iş kazasına ilişkin kaza tarihinde davalıların mükellefiyetlerinin bulunmadığı, işyeri sahibi olmadığı, kaza olayının hastane kayıtlarında ...’nun beyanına istinaden kendi işyerinde düşme olarak yer aldığı, ..., ... ve ... adına çalıştığını kanıtlayacak kayıt ve belge bulunmadığı, davalılar arasında hizmet akdinin ana unsurları olan iş, hukuki bağımlılık, ücret ve süre yönünden işçi işveren varlığının tespit edilemediğinden iş kazası olarak kabul edilmediğinin bildirildiği, Mahkeme'nin bu raporu gözönüne almamasının eksik inceleme ürünü olduğunu, davacı müvekkili ...’ ın işyerinde iş sözleşmesine bağlı olarak ücret karşılığı çalışmadığını, kendi adına ve hesabına açtığı hurdacılık işiyle uğraştığını, SGK kaydına rastlanılmadığını

Davalılar ..., ... vekili temyiz dilekçesinde özetle, davacı ile müvekkilleri arasında işçi işveren ilişkisi olmadığını, davacının olaydan hemen sonra hastanede sıcağı sıcağına alınan ifadesinde kendi işini yaparken düştüğünü söylediğini, davacının "davalılar sana bakarız " dedikleri için bu şekilde ifade verdiğine ilişkin iddiasını kabul etmediklerini, davacının tehdit edildiğini iddia etmediğini, davacının hurdacılık yaptığını söylediğini, taraflar arasında bağımlılık unsuru olmadığını, bunu davacının kız kardeşinin de ifadesinde söylediğini, davalı ...'nın kazanın meydana geldiği yerde bulunmadığını, olaydan sonra alınan hurdaların davalı ...'ya satıldığını, davacı ile davalı ...'ın denetmene bu doğrultuda ifade verdiklerini, tanıkların hiçbirinin görgüye dayalı bilgisi olmadığını, beyanlarının çelişkili olduğunu belirterek temyiz kanun yoluna başvurmuşlardır.

V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE İNCELEME

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Dava, davalılar ..., ... ve ...’ın işveren olduğu belirtilerek, davacının 16/112013 tarihinde davalıların birlikte yaptıkları sac kesme ve hurda işi sebebi ile davacıyı götürdükleri ..., .... kenarındaki fabrikada üzerine 400 kg'lık sac düşmesi şeklinde gerçekleşen olayın iş kazası olduğunun tespitine dayanmakta olup Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş ise de, işverenlerin kimler olduğunun tespiti yönünde yanılgılı değerlendirme yapılarak hüküm kurulmuştur.

Kaza tarihinde yürürlükte bulunan 5510 sayılı Kanunun 13. maddesinin birinci fıkrasında iş kazası,

a- Sigortalının işyerinde bulunduğu sırada,

b-(Değişik bend:17.04.2008-5754 S.K./8.mad) İşveren tarafından yürütülmekte olan iş nedeniyle sigortalı kendi adına ve hesabına bağımsız çalışıyorsa yürütmekte olduğu iş nedeniyle,

c-Bir işverene bağlı olarak çalışan sigortalının, görevli olarak işyeri dışında başka bir yere gönderilmesi nedeniyle asıl işini yapmaksızın geçen zamanlarda,

d-(Değişik bend:17.04.2008-5754 S.K./8.mad) Bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamındaki emziren kadın sigortalının, iş mevzuatı gereğince çocuğuna süt vermek için ayrılan zamanlarda,

e-Sigortalıların, işverence sağlanan bir taşıtla işin yapıldığı yere gidiş gelişi sırasında, meydana gelen ve sigortalıyı hemen veya sonradan bedenen ya da ruhen özüre uğratan olaydır.” şeklinde tanımlanmıştır.

Somut olaya dönüldüğünde, mahkemece, kazaya konu işin kim için yapıldığı bir başka deyişle işverenlik sıfatının belirlenmeden karar verildiği görülmüştür.

e-Sigortalıların, işverence sağlanan bir taşıtla işin yapıldığı yere gidiş gelişi sırasında, meydana gelen ve sigortalıyı hemen veya sonradan bedenen ya da ruhen özüre uğratan olaydır.” şeklinde tanımlanmıştır.

Somut olaya dönüldüğünde, mahkemece, kazaya konu işin kim için yapıldığı bir başka deyişle işverenlik sıfatının belirlenmeden karar verildiği görülmüştür.

Yukarıda maddi ve hukuki olgular ışığında, davalıların ve tanıkların beyanları ile dosyadaki tüm bilgi belgelere göre, davalı ...’nin ...’da hurda alım satım işi yaptığı, diğer davalılar ... ve ...’ın kazanın meydana geldiği işyerindeki hurdaları parçalama ve boşaltma işini ortak aldıkları, parçaladıkları hurdaları ...’ye sattıkları, aralarında ticari bir ilişki olduğu, davacıyı da davalılar ... ve ...’ın birlikte hurda kesim işinde çalıştırdıkları anlaşılması karşısında ... hakkında tespit hükmü kurulması hatalı görülmüştür.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece yanılgılı değerlendirme sonucu, yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve ... Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesinin istinaf başvurularının esastan reddine ilişkin kararı kaldırılarak İlk Derece Mahkemesince verilen hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: ... Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi kararının HMK’nın 373/1 maddesi gereği kaldırılarak temyiz edilen ilk derece mahkemesi hükmünün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde temyiz eden ilgililere iadesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine, dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, 08/12/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/11591, Karar No: 2022/13968, Tarih: 26.12.2022

**12. Hukuk Dairesi         2022/11591 E.  ,  2022/13968 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

1- Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında yazılı gerekçelere göre şikayetçinin ihalenin feshi talebinin reddine yönelik temyiz itirazları ile aşağıdaki bendin dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2- Borçlu aleyhine taktir edilen para cezasına ilişkin re' sen yapılan değerlendirmede;

İİK'nun ihalenin feshi şikayetine ilişkin usül ve esasları belirten 134. maddesine 24/11/2021 tarih ve 7343 sayılı Yasa' nın 27.maddesi ile eklenen fıkra ile;

" İhalenin feshi talebi üzerine icra mahkemesi talep tarihinden itibaren yirmi gün içinde duruşma yapar ve taraflar gelmeseler bile icap eden kararı verir.

Ancak ihalenin feshi talebinin usulden reddi gereken hâllerde duruşma yapılmadan da karar verilebilir. İcra mahkemesi;

1. Satış isteyen alacaklı, borçlu, mahcuzun resmî sicilinde kayıtlı olan ilgililer ve sınırlı ayni hak sahipleri ile pey sürmek suretiyle ihaleye iştirak edenler dışında kalan kişilerce talep edilmesi nedeniyle,

2. Satış isteyen alacaklı, borçlu, mahcuzun resmî sicilinde kayıtlı olan ilgililer ve sınırlı ayni hak sahipleri dışında kalan kişiler bakımından feragat nedeniyle,

3. İşin esasına girerek,

talebin reddine karar verirse ihalenin feshini talep edeni feshi istenen ihale bedelinin yüzde onuna kadar para cezasına mahkûm eder. " hükmü getirilmiştir.

Düzenlemenin gerekçesi, ihalenin feshi talebi yukarıdaki sebeplerle reddedilen davacının ihale sürecini uzatma amacı ile hareket edip, etmediğine ve fesih iddiasının ağırlığına göre para cezasının taktir edilebilmesini sağlamaktır.

Mahkeme, para cezasına hükmedecekse oranını davacının ihale sürecini uzatma amacı ile hareket edip, etmediğine ve fesih iddiasının ağırlığına göre ölçülü şekilde belirlemelidir.

Para cezasının oranı, hem istinaf aşamasında, hem de temyiz aşamasında re'sen değerlendirilir.

Para cezasının oranına ilişkin değişikliğin, ne zaman, ne şekilde uygulanacağına ilişkin olarak İİK'na 24/11/2021 tarih ve 7343 sayılı Yasa'nın 33. maddesi ile eklenen GEÇİCİ MADDE 18/4. maddesi;

Mahkeme, para cezasına hükmedecekse oranını davacının ihale sürecini uzatma amacı ile hareket edip, etmediğine ve fesih iddiasının ağırlığına göre ölçülü şekilde belirlemelidir.

Para cezasının oranı, hem istinaf aşamasında, hem de temyiz aşamasında re'sen değerlendirilir.

Para cezasının oranına ilişkin değişikliğin, ne zaman, ne şekilde uygulanacağına ilişkin olarak İİK'na 24/11/2021 tarih ve 7343 sayılı Yasa'nın 33. maddesi ile eklenen GEÇİCİ MADDE 18/4. maddesi;

"134 üncü maddede bu maddeyi ihdas eden Kanunla yapılan değişiklikler, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte ilk derece mahkemeleri ve bölge adliye mahkemeleri ile Yargıtayda görülmekte olan ihalenin feshi talepleri hakkında uygulanmaz. Ancak, ihale bedelinin yüzde onuna kadar para cezasına mahkûmiyete ilişkin hüküm görülmekte olan ihalenin feshi talepleri hakkında da uygulanır. Temyiz kanun yolu incelemesi aşamasında bulunan dosyalar bakımından para cezasının oranına ilişkin olarak yapılan değişiklik tek başına bozma nedeni yapılamaz. Yargıtay değişikliği uygulamak suretiyle hükmü düzeltebilir." hükmünü içermektedir.

Bu yasal düzenlemeler ve lehe değişiklik dikkate alınarak ihalenin feshi talebinin esastan reddi nedeni ile şikayetçi aleyhine hükmedilen para cezasının oranı değerlendirildiğinde;

Somut uyuşmazlıkta, şikayetçi/borçlu aleyhine ihale bedelinin %10'u oranında para cezasına hükmedilmiş ise de, 7343 sayılı Kanun'la değişik İİK'nun 134/5-3 maddesi gereğince fesih gerekçeleri ve fesih isteyenin sıfatı gözönünde bulundurulduğunda davanın ihale sürecini uzatmaya matuf olmadığı görülmekle, Anayasa'nın 13.maddesinde düzenlenen ölçülülük ilkesi de nazara alınarak ihale bedelinin %10'u olarak belirlenen para cezasının %5 oranında belirlenmesinin hak, nesafet ve ölçülülük ilkelerine uygun olacağı anlaşıldığından, Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına, İlk Derece Mahkemesi kararının para cezası yönünden düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ:

1-Şikayetçi-borçlunun temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi’ nin 05/07/2022 tarih ve 2022/1104 E. - 2022/2025 K. sayılı kararının, 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK' nun 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK' nun 373/1. maddeleri uyarınca (KALDIRILMASINA),

SONUÇ:

1-Şikayetçi-borçlunun temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi’ nin 05/07/2022 tarih ve 2022/1104 E. - 2022/2025 K. sayılı kararının, 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK' nun 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK' nun 373/1. maddeleri uyarınca (KALDIRILMASINA),

2-... İcra Hukuk Mahkemesi’nin 27/01/2022 tarih ve 2021/841 E. - 2022/66 K. sayılı kararının hüküm fıkrasının para cezasına ilişkin ikinci bendinde yer alan “ İhale bedelinin 100.100,00 TL' nin %10'u oranında ” ibaresinin hüküm fıkrasından çıkarılarak yerine “İhale bedeli 100.100,00 TL'nin %5'i oranında ” ibaresinin yazılmasına, İlk Derece Mahkemesi kararının 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK'nun 364/2 ve 7343 sayılı Yasa'nın 33. maddesi ile eklenen GEÇİCİ MADDE 18/4. maddelerinin göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nun 370/2. maddesi uyarınca bu şekli ile DÜZELTİLEREK ONANMASINA, harç alınmasına yer olmadığına, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine, dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, 26/12/2022 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/6441, Karar No: 2012/8206, Tarih: 18.10.2012

**(Kapatılan)16. Hukuk Dairesi         2012/6441 E.  ,  2012/8206 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... İCRA MAHKEMESİ

Ticareti terk hükümlerine muhalefet etmek suçundan sanıklar ... ve ...'un beraatine karar verilmiş, hüküm şikayetçi vekili tarafından temyiz edildiğinden, Yargıtay C.Başsavcılığının bozma istemli tebliğnamesiyle dosya gönderilmekle Dairemizce yapılan inceleme sonunda ... tarihli karar ile mahkeme hükmünün onanmasına karar verilmiş, bu karara karşı Yargıtay C.Başsavcılığının ... tarihli itirazı üzerine, Ceza Genel Kurulunun ... tarih ve ... Karar sayılı kararı ile 6352 sayılı Yasanın 99 ve 101. maddeleri uyarınca itirazın Dairemizce değerlendirilmesi için dosya yeniden gönderilmiş olmakla, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okunarak; GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Somut olayda, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının itiraz yazısında; İİK'nun 44. maddesinde “ticareti terk eden tacir” ifadesi kullanılmış olup bu ifadenin yalnızca gerçek kişi tacirleri kapsadığına ilişkin herhangi bir kısıtlayıcı hükmün bulunmadığı, bu sebeple limited şirketlerin temsil ve idareye yetkili müdürlerinin de, şirketin ticareti terk etmeleri halinde İİK'nun 44. maddesindeki yükümlülükleri yerine getirmeyeceklerine ilişkin bir istisna getirilmediğine göre, tıpkı gerçek kişi tacirler gibi cezalandırılmalarına da bir engel bulunmadığı; diğer yandan, İİK'nun 44. maddesinde yapılan değişikliğin “ticareti terk eden kötü niyetli borçluların” bu davranışlarının önlenmesi amacıyla yapıldığının da gerekçede açıkça ifade edildiği, Yüksek Özel Dairenin kararında tüzel kişi tacirler hakkında 44. maddesinin 2. fıkrasının uygulama kabiliyetinin olmadığı belirtilmiş ise de, aynı maddenin 1. fıkrasının gözönüne alınmadığına değinilmiş ve bozma kararı verilmesi gerekirken onama kararı verilmesinin isabetsizliği ileri sürülerek hükmün bozulması talep edilmiştir.

Cumhuriyet Başsavcılıkları İle Adli Yargı İlk Derece Ceza Mahkemeleri Kalem Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliği'nin 92. maddesinin yollamasına göre ceza mahkemeleri kalem yönetmeliğinde hüküm bulunmayan hallerde Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yönetmeliği (eski Hukuk ve Ticaret Mahkemeleri Yazı İşlerine Ait Yönetmelik) 36. maddesinin uygulanması gerekmekte olup, buna göre de, “dava, dava dilekçesinin tevzi edilerek kaydedildiği tarihte açılmış sayılır.” hükmü dikkate alınarak dosyanın incelenmesinde; şikayete dayanak yapılan ... İcra Müdürlüğünün... Esas sayılı dosyasında kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla yapılan takipte, ödeme emri ... tarihinde Tebligat Kanununun 35. maddesine göre tebliğ edilmesine rağmen,

takip kesinleşmeden ...tarihinde davanın açıldığının anlaşılması nedeniyle sanığın beraati yerine, ticaret şirketlerinin ticareti terk edemeyecekleri gerekçesi ile sanığın beraatine karar verilmesi isabetsiz ise de, sonucu itibariyle doğru olan kararın bu gerekçe ile onanmasının gerekmesi karşısında Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının itirazı değişik gerekçe ile yerinde görülmediğinden dosyanın 6352 sayılı Yasanın 99. maddesi ile eklenen 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 308. maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Yargıtay Ceza Genel Kuruluna gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına tevdiine, 18.10.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/17414, Karar No: 2013/22798, Tarih: 29.11.2013

**10. Hukuk Dairesi         2013/17414 E.  ,  2013/22798 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde,davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi Dr. ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davacı şirket, murisin verdiği vekaletnameye istinaden tedavide kullanılan yara bakım ürünü bedelinin tahsiline yönelik takibe vaki itirazın iptalini talep etmiştir. Mahkemece, asıl alacak ve işlemiş faiz yönünden davanın kabulüne, icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.

1) Aktif dava ehliyetinin bulunup bulunmadığının incelenmesinde;

Hukuk Genel Kurulu'nun 01.03.2006 gün ve 2006/21-5-33 sayılı kararında da belirtildiği gibi, Borçlar Kanununda düzenlenen alacağın temliki, ister sözleşmeye, ister kanun hükmüne yada yargı kararına dayansın, üçlü ilişkiye dayanan hukuki bir yapıyı ifade eder. Yasa, temlik için yazılı şekil şartını yeterli görmektedir.

Alacaklı, bir borç ilişkisinden doğan alacağını üçüncü bir kişiye (temlik alan/temellük edene) devretmekte, alacak, temlik edenden üçüncü kişiye geçerken borç ilişkisinin aktif süjesi değişmekte, temlik eden borç ilişkisinden çıkarak onun yerine alacaklı sıfatıyla, alacağı devralan üçüncü kişi geçmektedir.

Temlik, mevcut bulunan bir alacağın varlık ve tutarını üçüncü kişiye aktaran bir işlem olup, yeniden borç doğurmaz (Yargıtay 4. HD. 13.4.1972 gün ve 1976 E-3333 K.)

Temlik ile birlikte üçüncü kişi, alacağı tamamen veya kısmen, alacaklı ile borçlu arasındaki borç ilişkisinin koşullarıyla iktisap etmektedir. Burada değişen sadece borç ilişkisinin tarafı (süjesi) olup, konusu (objesi) değildir (A.Kılıçoğlu-Borçlar Hukuku, 4. Bası, Syf.596 vd.).

Alacaklı, alacağını üçüncü kişiye olan borcunu ifa amacıyla temlik edebileceği gibi, borçludan olan alacağını tahsil amacıyla da temlik edebilir. Alacağın bir ivaz karşılığında temlik edilmesi halinde Yasa temlik edene bir garanti (sağlama, tekeffül) borcu yüklemektedir. Temlik eden, her şeyden önce alacağın temlik zamanındaki varlığından sorumlu bulunmaktadır. Alacağın tahsil amacıyla temlik edilmesi halinde de temlik edene bir garanti borcu öngörülmüştür.

Temellük eden (üçüncü kişi), borçluya karşı, alacağın kendisine temlik edildiğini ve alacağın varlığını kanıtlamakla yükümlüdür. Üçüncü kişi bunu ispat edebilmek için, alacaklının elinde bulunan ve alacağın varlığını gösterir bilgi ve belgelere dayanabilecektir. Üçüncü kişi ile borçlu arasındaki ilişki, alacaklı ile borçlu arasında borcun doğumuna yol açan borç ilişkisine dayanmaktadır.

Temellük eden (üçüncü kişi), borçluya karşı, alacağın kendisine temlik edildiğini ve alacağın varlığını kanıtlamakla yükümlüdür. Üçüncü kişi bunu ispat edebilmek için, alacaklının elinde bulunan ve alacağın varlığını gösterir bilgi ve belgelere dayanabilecektir. Üçüncü kişi ile borçlu arasındaki ilişki, alacaklı ile borçlu arasında borcun doğumuna yol açan borç ilişkisine dayanmaktadır.

Borçlu, temliki öğrendiği zaman temlik edene karşı haiz olduğu defileri üçüncü kişiye karşı da ileri sürebileceği gibi, alacak hakkının doğumunu önleyen olaylarla, alacak hakkını ortadan kaldıran olayları da itiraz olarak ileri sürebilir. Borçlunun ileri sürdüğü itirazlar sabit olduğu takdirde, yapılan temlik işlemi geçerli olmayacaktır.

Bir diğer ifadeyle, temlike rağmen borç ilişkisinin, özellikle sözleşmenin aktif süjesi olarak (temlik eden) alacaklı sıfatını korumakta, bu nedenle de, borçlunun borç ilişkisiyle ilgili irade beyanlarının muhatabı, temlikten önce olduğu gibi temlikten sonra da alacağı temlik eden ilk alacaklı olmaktadır.

506 sayılı Kanun kapsamında, sağlık sigortasının yasal temeli, anılan Kanunun 32. vd maddesidir.

Bununla birlikte, vefat eden sigortalı tarafından davacı şirkete verilen vekaletname bulunup bulunmadığı ve kapsamı yöntemince araştırılmamıştır.

Mahkemece, vekaletnamenin bulunup bulunmadığı araştırılarak celbi ile kapsamı araştırılmalı, alacak hakkının, kullanılan sözlere göre çok geniş kapsamlı ve anlam olarak, alacağın temlik anında mevcut durumu yargılama usulüne ilişkin bütün haklar dahil kapsamına alıp almadığının belirlenerek, davacının aktif dava ehliyeti bulunup bulunmadığı hususunun açıklığa kavuşturulması gerekir. (4.HD. 9.7.1974 gün ve 5767 E. 4470 K).

2) Yara bakım ürünü bedelinin ödenip ödenemeyeceği konusuna gelince;

Somut olayda, Mahkemece, yara bakım ürününün ödenmesi konusunda 2008 yılı Sağlık Uygulama Tebliğinde herhangi bir sınırlandırma yapılmadığı, ilaçlar yönünden bir sınırlamanın yer aldığı ve Kurumun iç yazışmalarında sigortalıların mağdur olmamaları için ödemelerin yapılarak hastanelerin istihkakından kesileceğinin belirtildiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmişse de, verilen hüküm eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirmeye dayalıdır.

Mahkemece, malzeme bedelinin denetlenip, faturadaki haliyle ödenecek nitelikte olup olmadığının ve buna bağlı olarak Kurum tarafından karşılanabilir miktarının belirlenmesi için fiyat tespitinin makul süre içerisinde Sosyal Güvenlik

Kurumu tarafından gerçekleştirilmemesi halinde ise, konu hakkında teknik ve mali bilgiye sahip eczacı bilirkişiden, piyasa değerleri ve ilgili kuruluşların görüşü ışığında fiyat tespitine ilişkin rapor alınarak, tüm kanıtlar ışığında yapılacak değerlendirmeyle bir sonuca varılması gerekirken eksik inceleme ile karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, taraf vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.