muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2011/5869, Karar No: 2012/5066, Tarih: 08.03.2012

**2. Hukuk Dairesi         2011/5869 E.  ,  2012/5066 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sincan 1. Aile Mahkemesi

TARİHİ :12.02.2010

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

Davalı koca, 26.01.2009 tarihli delil listesinde tanık deliline de dayanmış, yedi tanık ismi bildirmiştir. Mahkemece 20.03.2009 tarihli celsede tarafların tanıklarından üçünün dinlenilmesine, diğer tanıklarını dinletme talebinin reddine karar verilmiştir.

Delil çekişmeli vakıalar ve bu vakıaların ispatı için gösterilir (6100 S.HMK.d.187/1, 1086 S.HUMK.md.238/1). Çekişmeli vakıanın ispatı için tanık bildiren tarafın tanık sayısı sınırlanamaz ve hakim tanık sayısını belirleyemez. Aksi tutum adil yargılanma ve savunma hakkının kısıtlanmasına yol açar. Ancak, hakim hangi tanığın hangi vakıanın ispatı için dinletilmek istendiğini ilgili taraftan sorarak (6100 S.HMK.md.240/2, 1086 s.HUMK.md.258/1); vakıa dinlenen bir kısım tanıklar anlatımı ile ispatlanmışsa, geri kalan tanıkların dinlenilmemesine karar verebilir (6100 s.HMK.md.241). Taraflarca fazla sayıda tanık bildirildiği takdirde; usulün bu zorlayıcı ve kolaylaştırıcı hükümlerinden yararlanarak, tanık dinlenmesi kolaylaştırılabileceği gibi, bir kısım tanıklar da dinlenmeyebilir.

Davalı diğer tanıklarının dinlenilmesinden açıkça vazgeçmemiştir. Davalının diğer tanıkların 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 240-265 maddelerinde gösterilen usul çerçevesinde dinlenilmesi, davacı kadının, kocanın psiklolojik ve cinsel sorunlarına ilişkin delil listesinde dayandığı hasta dosyası getirtilerek, tüm delillerin toplanıp birlikte değerlendirilerek; gerçekleşecek sonucu uyarınca karar verilmesi gerekirken; eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan sebeple BOZULMASINA, bozma sebebine göre tarafların diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, temyiz peşin harcının yatıranlara geri verilmesine, işbu kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi. 08.03.2012 (Prş.)
Yargıtay — Esas No: 2021/34629, Karar No: 2024/7869, Tarih: 30.05.2024

**4. Ceza Dairesi         2021/34629 E.  ,  2024/7869 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2019/36 E., 2019/1118 K.

SUÇ : Hakaret

HÜKÜM : İstinaf talebinin esastan reddi

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Ret

Bölge Adliye Mahkemesince verilen hükmün sanık tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde gereği düşünüldü:

Anayasa'nın 40 ıncı maddesinin ikinci, 5271 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu'nun (5271 sayılı Kanun) 34 üncü maddesinin ikinci ve 232 nci maddesinin altıncı fıkraları gereğince, kararlar ve hükümlere karşı başvurulabilecek yasa yolları, süreleri, sürelerin ne zaman başlayacağı, başvuru mercii, şekli ve sonuçlarının, kuşkuya yer vermeyecek şekilde ilgililere açıkça bildirilmesinin gerekmesi, anılan Kanun'un 294 üncü maddesinin birinci fıkrasında “Temyiz eden, hükmün neden dolayı bozulmasını istediğini temyiz başvurusunda göstermek zorundadır.” şeklinde, 295 inci maddesinin ilk fıkrasında ise "Temyiz başvurusunda temyiz nedenleri gösterilmemişse temyiz başvurusu için belirlenen sürenin bitmesinden veya gerekçeli kararın tebliğinden itibaren yedi gün içinde hükmü temyiz olunan bölge adliye mahkemesine bu nedenleri içeren bir ek dilekçe verilir" biçiminde düzenlemeler bulunması, sanığın sunmuş olduğu temyiz dilekçesinin, hükmün hukuki yönüne ilişkin bir sebep içermemesi ve Bölge Adliye Mahkemesince kurulan hükümde, temyiz başvurusunda hükmün neden dolayı bozulmasının istendiğine dair temyiz sebebi gösterilmesinin zorunlu olduğuna, gösterilmemesi halinde ise temyiz isteminin reddedileceğine dair bildirimin yer almadığının anlaşılması karşısında, sanığa yukarıda açıklanan ilkeler doğrultusunda tebliğden itibaren yedi günlük süre içerisinde yasal düzenlemeye uygun şekilde temyiz nedenlerini bildirir ek dilekçe verebileceği, aksi halde sebep yokluğundan temyiz isteminin reddedileceği hususunda ihtarlı şekilde kararın tebliği ile tebliğ - tebellüğ evrakının ve hükmü temyiz etmesi durumunda ek temyiz dilekçesinin dava dosyasına eklenmesi ve bu durumda ileri sürülen yeni temyiz istemi hakkında ek Tebliğname düzenlenmesinden sonra dava dosyasının Dairemize gönderilmek üzere, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

Oy birliğiyle, 30.05.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/6724, Karar No: 2016/7801, Tarih: 28.04.2016

**8. Hukuk Dairesi         2016/6724 E.  ,  2016/7801 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Tapu İptali ve Terkin

... ile ... aralarındaki tapu iptali ve terkin davasının kabulüne dair ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nden verilen ... sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davacı ... vekili tarafından süresinde istenilmiş olmakla; dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacı ... vekili, dava dilekçesinde; ... parsel sayılı taşınmazın kıyı kenar çizgisi içerisinde kalan kısmının tapu kaydının iptali ile tescil harici bırakılmasına karar verilmesini istemiş, iptal ve terkinini talep ettiği kısım hakkında yüzölçümü belirtmemiştir.

Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece davanın kabulü ile ... parselde davalı adına kayıtlı, kıyı kenar çizgisi içerisinde kalan 1488 m²'lik taşınmazın tapu kaydının iptali ile tescil harici bırakılmasına karar verilmesi üzerine; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, taşınmazın bulunduğu yerde yapılan keşif sonrası bilirkişi heyetince düzenlenen ve hükme dayanak yapılan 09.02.2015 tarihli rapor ve eki krokiye göre ... numaralı parselin tamamının (1488 m2) oluşturulan kıyı kenar çizgisi içerisinde kaldığı belirlenmiştir. Söz konusu bilirkişi heyeti raporunun Mahkemeye sunulması üzerine davacı ... vekilinin dosyaya sunduğu 09.03.2015 havale tarihli dilekçede "şayet hüküm kurulurken söz konusu raporlar dayanak alınacaksa heyet bilirkişi raporunun esas alınmasını ve neticeten haklı davamızın kabulüne karar verilmesini...talep ederim." şeklinde beyanda bulunduğu görülmektedir.

Tüm bu açıklamalar çerçevesinde Mahkemece davacı ...'nin talebinin tamamı kabul edildiğinden ve esas alınmasını istediği bilirkişi heyet raporuna göre karar verildiğinden, verilen karara karşı davacı ... vekilinin temyizinde hukuki yararı bulunmamaktadır.

SONUÇ: Davacı ... vekilinin temyizinde hukuki yararı bulunmadığından temyiz dilekçesinin REDDİNE, HUMK'nun 440/III-1, 2, 3 ve 4. bentleri gereğince ilama karşı karar düzeltme yolu kapalı bulunduğuna, 28.04.2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/1739, Karar No: 2012/4007, Tarih: 07.06.2012

**23. Hukuk Dairesi         2012/1739 E.  ,  2012/4007 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün onanmasına ilişkin olarak Dairemizin 01.12.2011 gün ve 2011/1322 Esas 2011/2248 Karar sayılı ilamının karar düzeltme yoluyla incelenmesi davacı vekilince istenilmekle, dosya incelendi, gereği görüşüldü:

- KARAR -

Davacı vekili, 44.551,73 TL alacağın masaya kaydına karar verilmesini istemiş, daha sonra davayı ıslah ederek dava değerini 107.683,84 TL’ye çıkartmıştır.

Davalı vekili iflas idaresinin red kararının yerinde olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, davanın 40.444,06 TL’lik kısmının kabulüne, kendi hukuki değerlendirmesine göre hak sahibi olduğu sonucuna varacağı yasal haklarını kullanmakta özgür olmak üzere ıslah isteminin reddine dair verilen karar Dairemizce onanmıştır.

Bu kez, davacı vekili karar düzeltme talep etmiştir.

Davacı yanca 44.551,73 TL alacağın masaya kaydı talebinin, iflas idaresince reddedilmesi üzerine, bu miktar üzerinden kayıt kabul davası açılmış; yargılama devam ederken davacı yan bu kez 63.132,11 TL’nin masaya kaydı için iflas idarese başvurmuştur. İflas idaresinin bu tutarı da reddetmesi üzerine davacı ıslah adı altında verdiği dilekçe ile bu tutarın da aynı kayıt kabul davası içinde masaya kaydını istemiştir.

Teknik anlamda ıslah, karşı tarafın iznine veya hâkimin iznine bağlı olmaksızın, bir tarafın usule ilişkin olarak yaptığı işlemleri, gerekli giderleri vermek koşuluyla, yasada belirtilen süre içinde yöntemine uygun olarak tamamen veya kısmen düzeltmesini sağlayan hukuki bir çözüm yoludur. Somut olayda davacı bir işlemi düzeltmek istememekte, ayrı bir dava olarak açabileceği bir davanın, eldeki dava içinde görülmesini sağlamaya çalışmaktadır. Bu itibarla davacının talebinin ıslah olarak değerlendirilmesi mümkün değildir.

Vakıaların ileri sürülmesi taraflara, hukuki niteleme ise hâkime aittir. İcra ve İflâs Kanunu'nun 236 ncı maddesine göre iflasın kapatılması ânına kadar masaya alacak kaydı mümkündür. Davacı eldeki dava ve iflas tasfiyesi devam ederken masaya bir alacağının daha yazılması talebinde bulunmuş ve talebin reddi üzerine bu yola gitmiştir. Davacı yasal on beş günlük süresi içinde (İİK.m.235) ayrı bir kayıt kabul davası açabilir ve özellikle delillerin bir elden değerlendirilebilmesi amacıyla, irtibatlı bulunan bu iki dava birleştirilebilirdi. Hak kaybına yol açılmaması ve usul ekonomisi ilkesi bakımından davacının talebinin bu şekilde yorumlanması gerekir.

Bu durumda, mahkemece davacı yanın talebinin ayrıca açılmış ve birleştirilmiş bir dava gibi incelenip, özellikle süre hususunun da değerlendirilmesi suretiyle, karara bağlanması gerekirken, hatalı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

Bu durumda, mahkemece davacı yanın talebinin ayrıca açılmış ve birleştirilmiş bir dava gibi incelenip, özellikle süre hususunun da değerlendirilmesi suretiyle, karara bağlanması gerekirken, hatalı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

Ne var ki, önceki karar Dairemizin 01.12.2011 gün ve 2011/1322-2248 E.K. sayılı kararı ile onandığından, davacı vekilinin karar düzeltme isteminin kabulü ile bu onama kararının kaldırılması ve hükmün bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenle davacı vekilinin karar düzeltme isteminin kabulü ile Dairemizin 01.12.2011 gün ve 2011/1322-2248 E.K. sayılı onama kararının kaldırılmasına ve hükmün BOZULMASINA, evvelce alınan onama harcı ile tashihi karar harcının istek halinde davacıya iadesine, 07.06.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/12778, Karar No: 2024/13821, Tarih: 17.10.2024

**9. Hukuk Dairesi         2024/12778 E.  ,  2024/13821 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairemizce Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi kararının ortadan kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; yapılan ön inceleme sonucunda gereği düşünüldü:

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 341 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, ilk derece mahkemeleri tarafından verilen ve miktar veya değeri 28.250,00 Türk lirasını geçmeyen malvarlığı davalarına ilişkin kararlar kesindir. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

Dosya içeriğine göre somut uyuşmazlıkta; 01.01.2021-31.12.2022 yürürlük süreli toplu iş sözleşmesindeki taban ücret uygulaması sebebiyle davacının bireysel iş sözleşmesinde belirlenen ücretinin, asgari ücretle olan bağının 01.01.2021 tarihi itibarıyla kesildiği görülmekle; somut davadaki ücret tespitinin ileriye yönelik bir etkisinin bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Dosya içeriğine göre Dairenin bozma kararından sonra İlk Derece Mahkemesince, 6100 sayılı Kanun’un 373 üncü maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca bozmaya uygun olarak verilen kararda hüküm altına alınan ve temyize konu edilen toplam miktar, İlk Derece Mahkemesinin karar tarihi itibarıyla kesinlik sınırı olan 28.250,00 TL’nin altında kalmaktadır.

KARAR

Açıklanan sebeple;

Davalı vekilinin temyiz dilekçesinin miktardan REDDİNE,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

17.10.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/776, Karar No: 2014/4406, Tarih: 24.02.2014

**7. Hukuk Dairesi         2014/776 E.  ,  2014/4406 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : Bolu İş Mahkemesi

Tarihi : 12/12/2013

Numarası : 2013/132-2013/492

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Davacı, Ç.. B..nca Balorman Orman Ürünleri .... San. ve Tic. AŞ’nin Organize Sanayi Bölgesi, ..cadde No.., Bolu adresinde bulunan tek işyeri dikkate alınarak, anılan işyerinde 104 işçinin çalıştığı, bunlardan 62’sinin ... İş Sendikası üyesi olduğundan bahisle çoğunluk tespiti yapıldığını, firmanın aynı işkolunda faaliyet gösteren, öteden beri ve fiilen aynı işkolundaki (ağaçla ilgili) işlerin yapıldığı; Darıca / Kocaeli, Dilovası / Kocaeli, Kemalpaşa / İzmir,Maslak / İstanbul adreslerinde bulunan toplam 5 işyeri karşısında isletme düzeyinde çoğunluk tespiti yapılması zorunluluğuna uyulmadığını belirterek, Ç.. B..'nın ... İş Sendikası lehine tesis ettiği çoğunluk tespit işleminin iptali ile 27.03.2013 başvuru tarihi itibarıyla yasanın aradığı çoğunluğu sağlayamadığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Davalı Ç.. B.. idare tarafından yapılan inceleme sonucunda söz konusu işyerlerinde 104 işçinin çalıştığı, 62 işçinin adı geçen sendikaya üye olduğu tespit edildiğini, müvekkili idare tarafından yapılan incelemede Kocaeli' de bulunun iki (2) işyerinin İşkolları Tüzüğünün 5 nolu "Dokuma, Hazır Giyim ve Deri" işkolunda yer aldığı, İzmir ilinde bulunan bir (1) işyerinin 15 numaralı Taşımacılık işkolunda yer aldığı ve İstanbul ilinde bulunan bir (1) işyerinin de İş Kolları Tüzüğünün 16 sıra numaralı “Gemi Yapımı ve Deniz Taşımacılığı Ardiye, Antrepoculuk” işkolunda yer alması nedeniyle işletmeye dahil edilmediğinin anlaşıldığını, ileri sürülerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Selülöz İş Sendikası vekili davacı tarafın itirazının sadece işletme niteliği bulunduğu iddiası ile sınırlı olduğunu ileri sürerek hiçbir somut delillere dayanmayan itirazın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.

Taraflar arasında, Balorman Orman Ürünleri ... San ve Tic. A.Ş. işyerlerinin hangi işkoluna girdiği, bu anlamda işverene ait işyerlerinin işletme kapsamında yer alıp almadığı, sendikanın Toplu İş Sözleşmesi yapmaya yetkili olup olmadığı konularında uyuşmazlık vardır.

Mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.

Taraflar arasında, Balorman Orman Ürünleri ... San ve Tic. A.Ş. işyerlerinin hangi işkoluna girdiği, bu anlamda işverene ait işyerlerinin işletme kapsamında yer alıp almadığı, sendikanın Toplu İş Sözleşmesi yapmaya yetkili olup olmadığı konularında uyuşmazlık vardır.

Öncelikle 6356 sayılı Yasa'nın geçici 6/3). maddesinde “Ocak 2013 istatistiklerinin yayımlandığı tarihe kadar, (26 Ocak 2013 tarih ve 28540 sayılı Resmi Gazete’de yayımlandı) Bakanlığa yapılmış olan yetki tespit başvuruları ile taraf oldukları bu Kanunun yürürlüğünden önce imzalanmış Toplu İş Sözleşmesi Ocak 2013 istatistiklerinin yayımı tarihinden sonra yetkisi sona erecek olan sendikaların, bir sonraki toplu iş sözleşmesiyle sınırlı olmak üzere yapacakları yetki tespit başvuruları mülga 2822 sayılı Kanun'un 12 nci maddesine göre Bakanlıkça yayımlanmış Temmuz 2009 istatistiklerine ve mülga 2822 sayılı Kanunda belirtilen hükümlere göre sonuçlandırılır. (Ek cümle: 10.01.2013 - 6385 S.K./20. md.) Ancak, en son yayımlanan 2009 istatistiğinde toplu iş sözleşmesi yapma yetkisi için başvuru hakkına sahip işçi sendikalarının 7/11/2012 tarihinde ve sonraki bu fıkraya göre yapacakları yetki tespit talepleri, 41 nci maddede yer alan işyeri veya işletme çoğunluğu şartlarına göre sonuçlandırılır.” düzenlemesi yer almakta olup, somut olayda yetki başvuru tarihinin 27.03.2013 olması sebebi ile uyuşmazlığın 6356 sayılı Kanunda belirtilen hükümlere göre sonuçlandırılması gerekir.

Bakanlık yetki tespit kararında, 27.03.2013 başvuru tarihi itibari ile Balorman Orman Ürünleri ... San Ve Tic A.Ş Organize Sanayi Bölgesi, ...cadde No: ..., Bolu adresindeki işyerinde 104 (yüz dört) işçi çalıştığı, 64 (altmış beş) işçinin sendika üyesi olduğu, toplu iş sözleşmesi yapmak için Selüloz İş Sendikasının gerekli çoğunluğu sağladığı tespit edilmiştir.

ÇSGB’lığı yazısı ile işverenin Kocaeli -Gebze adresindeki “Depo, Palet Tamiratı” işyerinin, “Dokuma Hazır Giyim Deri” işkolunda, İzmir -Kemalpaşa “Yükleme Boşaltma İşyerinin” “Ağaç Kağıt İşkolunda”, Kocaeli-Darıca “Depolama” işyerinin “Gemi Yapımı Ve Deniz Taşımacılığı Ardiye Ve Antrepoculuk” İşkolunda, Maslak “İşlet. Diğer İdari Dnş. Faal” işyerinin “Ticaret Büro Eğitim Güzel Sanatlar” işkolunda olduğu açıklanmış, ayrıca şirkete ait söz konusu işyerleri ile ilgili herhangi bir işkolu başvurusunun olmadığı bu nedenle işkolu tespitinin yapılamadığı açıklanmıştır.

Toplu İş Sözleşmesinin kapsamı ve düzeyi başlıklı 6356 sayılı Kanunun 34.maddesinde “1-Bir toplu iş sözleşmesi aynı işkolunda bir veya birden çok işyerini kapsayabilir.(2) Bir gerçek ve tüzel kişiye veya bir kamu kurum ve kuruluşuna ait aynı işkolunda birden çok işyerinin bulunduğu işyerlerinde, toplu iş sözleşmesi ancak işletme düzeyinde yapılabilir…(4) İşletme toplu iş sözleşmesi yapılacak işyerlerinin aranılan niteliğe sahip olup olmadıklarına ilişkin uyuşmazlıklar, işletme merkezinin bulunduğu yerdeki mahkemede on beş gün içinde karara bağlanır. Kararın temyizi halinde Yargıtay on beş gün içinde kesin olarak karar verir.” hükmüne yer verilmiştir.

Yine Yasanın 5.maddesinde “(1) Bir işyerinin girdiği işkolunun tespiti Bakanlıkça yapılır. Bakanlık, tespit ile ilgili kararını Resmi Gazete’de yayımlar. Bu tespite karşı ilgililer, kararın yayımından itibaren on beş gün içinde dava açabilir. Mahkeme iki ay içinde kararını verir. Kararın temyiz edilmesi halinde Yargıtay uyuşmazlığı iki ay içinde kesin olarak karara bağlar. (2) Yeni bir toplu iş sözleşmesi için yetki süreci başlamış ise işkolu değişikliği tespiti bir sonraki dönem için geçerli olur. İşkolu tespit talebi ve buna ilişkin açılan davalar, yetki işlemlerinde ve yetki tespit davalarında bekletici neden sayılmaz.” düzenlemesi yer almıştır.

Dolayısı ile yetki tespiti davasında bir gerçek ve tüzel kişiye ait aynı işkolunda birden çok işyerinden oluşan bir işletme olduğu iddiası var ise, işletme düzeyinde ancak tek bir TİS yapılacak olması (işletme toplu iş sözleşmesi) ve bu hususun kamu düzeni ile ilgili olması karşısında, işverene ait işyerlerinin işletme oluşturup oluşturmadığının tespiti için, iddia konusu işyerlerinde bakanlıkça 6356 sayılı Yasanın 5. maddesi uyarınca yapılmış işkolu tespit kararları var ise buna göre, yoksa yapılacak işkolu tespiti bekletici mesele yapılarak sonucuna göre değerlendirme yapılarak karar verilmesi gerekecektir.

Her ne kadar 6356 sayılı Yasanın 5/(2).fıkrasında “Yeni bir toplu iş sözleşmesi için yetki süreci başlamış ise işkolu değişikliği tespiti bir sonraki dönem için geçerli olur. İşkolu tespit talebi ve buna ilişkin açılan davalar, yetki işlemlerinde ve yetki tespit davalarında bekletici neden sayılmaz” denilmekte ise de, bu düzenlemenin Toplu İş Hukukunda bir toplu iş sözleşmesi ünitesi olan ve 6356 sayılı Kanunun 34. maddesinde tanımlanan işletme iddiası kapsamı dışında haller için uygulanması gerektiği değerlendirilmelidir. Aksi halde işletme kapsamına giren bir gerçek ve tüzel kişiye ait işyerlerinde, işletme bütünlüğü gözetilmeden yasanın emredici hükümleri dikkate alınmadan toplu iş sözleşmesi yapılması gibi bir durum ortaya çıkacaktır.

O halde, 6356 sayılı Kanunun 5. maddesinin 2. fıkrasında yer alan düzenlemeyi, işyeri düzeyinde yeni bir toplu iş sözleşmesi için yetki süreci başlamışken ve çözümü aynı maddenin 1. fıkrasında düzenlenen işkolu tespit prosedürü ile mümkün olan işkolu uyuşmazlıklarıyla sınırlı olarak değerlendirilmek gereklidir. 6356 sayılı Kanunda işletme kapsamına ilişkin uyuşmazlıkların bekletici mesele yapılamayacağına dair bir hüküm yer almamaktadır. Ayrıca işletme toplu iş sözleşmesi yapılmasına ilişkin kural yukarıda da kısaca bahsedildiği üzere kamu düzenine ilişkindir. Bu nedenlerle işletme kapsamına ilişkin bir uyuşmazlık söz konusu ise, mahkemenin bu uyuşmazlığı çözmeye de yetkili olması halinde işletme olup olmadığı 6356 sayılı Kanun’un 34. maddesinin 4. fıkrası hükmüne göre ön mesele olarak çözüme kavuşturulması gereklidir. Yetki uyuşmazlığını inceleyen mahkemenin işletme olup olmadığına ilişkin uyuşmazlığı çözmeye yetkili olmaması halinde ise yine aynı hükümlere göre bu problemin çözümü bekletici mesele yapılmalıdır.

Sonuç olarak, dava dilekçesi ve dosya kapsamından anlaşılacağı şekilde, uyuşmazlık konuları arasında yetki tespitin iptali ile birlikte, Balorman Orman Ürünleri ....San. ve Tic. A.Ş. işyerlerinin İşkolları Yönetmeliğinin hangi sıra numarasına girdiğinin ve işletme oluşturup oluşturmadığının belirlenmesi de yer almaktadır. Bu halde uyuşmazlıkta 6356 sayılı Yasa'nın 5. maddesinin uygulanması da söz konusu olmaktadır. Bu maddeye göre bir işyerinin girdiği işkolunun tespiti Ç.. B..'nca yapılır. Ç.. B..’nın Resmi Gazete'de yayımlanan tespit kararına karşı ilgililer 15 gün içerisinde dava açabilirler. Bu halde öncelikle davacı tarafa şirkete ait işyerlerinin işkolunun tespiti için Ç.. B..na başvurması için süre verilmeli yapılan başvuru ve bu tespit sonucu ön mesele yapılarak işkolu tespit başvurusunun sonucuna göre işin esası çözüme kavuşturulmalıdır.