muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/9122, Karar No: 2024/2222, Tarih: 26.02.2024

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme

Uyuşmazlık, temel olarak davacı idare ile davalı tapu maliki arasındaki kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 359 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 2942 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrası ile 11 inci maddesinin birinci ve ikinci fıkraları.

3. Değerlendirme

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arazi niteliğindeki Bursa ili, ..., ... Mahallesi ... ve ... parsel sayılı taşınmazlara 2942 sayılı Kanun’un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca gelir metodu esas alınarak, dava konusu taşınmazların konumu özelliklerine göre objektif değer artışı uygulanması, dava konusu taşınmazların davalı adına olan tapu kaydının iptali ile davacı idare adına tapuya tescili ile yol olarak tapudan terkinine karar verilmesi yerindedir.

3. 01.08.2023 tarihli ve 32266 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Anayasa Mahkemesinin 05.04.2023 tarihli ve 2022/83 Esas, 2023/69 Karar sayılı kararı ile 04.11.1983 tarihli ve 2942 sayılı Kanun’un 24.04.2001 tarihli ve 4650 sayılı Kanun’un 5 inci maddesiyle değiştirilen 10 uncu maddesine 11.04.2013 tarihli 6459 sayılı Kanun’un 6 ncı maddesiyle eklenen dokuzuncu fıkrası iptal edilmiştir. Dava 01.08.2023 tarihinden önce açılmıştır. Anayasa’nın 153 üncü maddesinin beşinci fıkrasında yer alan; “İptal kararları geriye yürümez.” hükmü ve Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kurulunun; “Her davada açıldığı tarihte tespit edilen vaziyet hükme ittihaz olunması iktiza eylemesine…” gerekçesini içeren 28.11.1956 tarihli ve 15/15 sayılı kararı ile; “Her dava açıldığı tarihteki fiili ve hukukî duruma göre karara bağlanır.” genel hukukî prensibini hâvi Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 10.05.2017 tarihli ve 2017/3-990 Esas, 2017/954 Karar sayılı kararları nazara alındığında fark kamulaştırma bedeline 2942 sayılı Kanun’un 10 uncu maddesinin dokuzuncu fıkrası gereğince davanın açıldığı tarihten 4 ay sonrasından başlamak üzere yasal faiz uygulanması yerindedir.

4. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, davalıdan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, davalıdan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

26.02.2024 tarihinde oy çokluğuyla karar verildi.

K A R Ş I O Y

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 21.01.2004 tarihli ve 2004/10-44 Esas, 2004/19 Karar sayılı kararı ve müstakar kararlarında Anayasa Mahkemesinin iptal kararlarının derdest davalara uygulanacağına dair bizim de iştirak ettiğimiz kabulü nazara alınarak; davalı tarafın açıkça, “Yasal Faiz”in dışında bir “Faiz”in uygulanmasına ilişkin Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 26/1 inci maddesinde düzenlenen “Taleple bağlılık ilkesi” kapsamında değerlendirilebilecek bir temyiz talebi de bulunmadığından, sonucu itibarıyla katıldığım, Dairemiz Sayın çoğunluğu tarafından verilen kararın, “Değerlendirme” bölümünün 3 No’lu bendinde yazılı olan gerekçesine açıkladığım nedenlerle katılmıyorum. 26.02.2024
Yargıtay — Esas No: 2016/10534, Karar No: 2018/10260, Tarih: 27.06.2018

**18. Ceza Dairesi         2016/10534 E.  ,  2018/10260 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : İmar kirliliğine neden olma

HÜKÜM : Beraat

KARAR

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararın niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede,

Bozma sonrası aldırılan bilirkişi raporunda, suça konu istinat duvarının onaylı imar planına uygun olmadığının belirtilmesi karşısında, öncelikle hukuki kesintinin oluştuğu iddianame tarihinden sonra yapılaşmaya devam edilip edilmediği ve açılan başka dava olup olmadığı belirlenip, sonucuna göre lüzumu halinde suç duyurusunda bulunulup, açılması halinde davaların birleştirilmesi ve 3621 sayılı Kıyı Kanunu'nun 15. maddesindeki düzenleme uyarınca suça konu fiilin "kıyının doğal yapısını bozacak" bir etki meydana getirip getirmediği hususları araştırılarak sonucuna göre sanığın hukuki durumunun değerlendirilmesi gerektiğinin gözetilmemesi,

Kanuna aykırı ve katılan ... vekilinin temyiz nedenleri yerinde görüldüğünden, tebliğnamedeki isteme aykırı olarak, HÜKMÜN BOZULMASINA, yargılamanın bozma öncesi aşamadan başlayarak sürdürülüp sonuçlandırılmak üzere dosyanın esas/hüküm mahkemesine gönderilmesine, 27.06.2018 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/7528, Karar No: 2014/7801, Tarih: 14.04.2014

**21. Hukuk Dairesi         2013/7528 E.  ,  2014/7801 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Balıkesir 1. İş Mahkemesi

TARİHİ : 05/03/2013

NUMARASI : 2012/654-2013/174

Davacı, 14/09/1983-01/02/1984 tarihleri arasında Bağ-Kur'lu olduğunun tespitine 01/10/2012 tarihinden itibaren yaşlılık aylığına hak kazandığına karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

K A R A R

Dava, davacının 14.9.1983-1.2.1984 tarihleri arasında zorunlu Esnaf Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespiti ile 1.10.2012 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlanması istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, ;davacının 05/02/1988 tarihli giriş bildirgesi üzerine 10/ 08/1983 tarihinde başlayan vergi kaydına dayalı olarak 10/08/1983 tarihinden geçerli olmak üzere kayıt ve tescilinin yapıldığı, daha sonra sigortalılık başlangıç tarihinin 18 yaşını doldurduğu tarih nazara alınarak 14/09/1983 olarak değiştirildiği, 28/09/2012 tarihinde tahsis talebinde bulunması üzerine yapılan araştırma sonucu 10/08/1983 tarihinde başlayan vergi kaydının aynı tarih itibarıyla sona erdiğinin tesbiti üzerine 17/10/2012 tarihinde yapılan işlem ile önceden 14/09/1983 olarak kabul edilen sigortalılık başlangıç tarihinin vergi mükellefiyetinin tekrar başladığı 01/02/1984 olarak değiştirildiği, dolayısıyla 14/09/1983 - 01/02/1984 tarihleri arasındaki hizmetlerinin geçersiz sayılarak tahsis talebinin reddedildiği, 10/08/1983 – 10/08/1983, 01/02/1984 – 31/12/2003, 01/01/2004 – 31/08/2008 tarhleri arası ve 01/09/2008 tarihinden itibaren devam eden vergi kaydının, 07/07/1983 tarhinden itibaren devam eden oda kaydının ve ticaret sicili kaydının bulunduğu, uyuşmazlık konusu 14/09/1983 – 01/02/1984 tarihleri arasındaki prim borçlarını 1992 yılında af kapsamında ödediği anlaşılmaktadır.

1.4.1972 tarihinde yürürlüğe giren 1479 sayılı Yasanın 24. maddesinde zorunlu Bağ-Kur sigortalılığı için esnaf sicili veya kanunla kurulu meslek kuruluşu kaydı aranırken 20.4.1982 tarihinde yürürlüğe giren 2654 sayılı Yasa ile 1479 sayılı Yasanın 24. maddesi değiştirilerek zorunlu Bağ-Kur sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olması şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için meslek kuruluşuna kayıtlı olma yeterli görülmüş, 22.3.1985 tarihinde yürürlüğe giren 3165 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu Bağ-Kur sigortalılığı için vergi kaydı veya esnaf sicil kaydı veya oda kaydının bulunması yeterli görülmüş, 2.8.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4956 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu Bağ-Kur sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olma şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için esnaf sicil kaydı ve oda kaydının bir arada bulunması yeterli görülmüştür.

Davacının 1479 sayılı Yasa gereği tescili 1983 tarihinden itibaren yapılmış olmakla, 1983 yılında yürürlükte bulunan 1479 sayılı Yasanın 24.maddesi gereğince vergi kaydının bulunmadığı uyuşmazlık konusu döneme ilişkin sigortalılık koşullarının oluşmadığı ortadadır. Davacının sigortalılık koşullarının bulunmadığı halde sehven kayıt ve tescil edildiğinden ve başlangıç tescili hatalı olduğundan prim tahsili davacıya sigortalılık hakkı bahşetmez.

Yapılacak iş; uyuşmazlık konusu 14.9.1983-1.2.1984 tarihleri arası dönem yönünden davacının sigortalılık koşulları bulunmadığı halde sehven kayıt edildiği ve prim tahsil edilmesinin de sigortalılık hakkı vermeyeceği gözetilerek bu döneme ilişkin talep yönünden davanın reddine karar vermek, yaşlılık aylığı koşullarını da yeniden değerlendirmekten ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve karar bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 14/04/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/6995, Karar No: 2025/65, Tarih: 13.01.2025

**2. Hukuk Dairesi         2024/6995 E.  ,  2025/65 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2023/1659 E., 2023/2569 K.

DAVA TÜRÜ : Soybağının Reddi

İLK DERECE MAHKEMESİ : Pazarcık 1. Asliye Hukuk (Aile) Mahkemesi

SAYISI : 2017/743 E., 2020/517 K.

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davacı vekili tarafından hükmün tamamı yönünden temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

1.04.06.1958 tarihli ve 15/6 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme kararı gereğince, maddi olayları açıklamak taraflara; ileri sürülen olayları hukuken nitelemek, uygulanacak Kanun hükümlerini tespit etmek ve uygulamak görevi hakime aittir. Nitekim 6100 sayılı Kanun'un 33 üncü maddesinde hâkimin, Türk Hukuku'nu res'en uygulayacağı belirtilmiştir. Bu ilke gereği açılan davayı nitelemek ve açılmış bir dava hakkında doğru hukuk kurallarını bulup uygulamak hâkime düşen bir görevdir.

2. Davacı, davalı ...'nin müteveffa Eşey ve davalı ...'nin birlikteliklerinden dünyaya geldiğini, daha sonra davalı ... ile kendisinin evlilik yaptığını, bu esnada İnci'nin kendi kızı olarak sehven tescil edilip nüfus hanesine eklendiğini, ...'nin ... ve ... in evliliklerinden olma çocukları olduğunu, İnci nin kendi nüfus hanesinden alınarak gerçek babası olan ... hanesine tashih edilerek, soyisminin de baba soyadı olan "Kına" olarak düzletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın reddine dair verilen kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince karar usul ve kanuna uygun bulunarak davacı tarafın istinaf başvurusu esastan reddedilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

3. Öncelikle çözümlenmesi gereken husus; somut uyuşmazlığın soybağının reddi veya nüfus kayıtlarının düzeltilmesi davası olup olmadığıdır. Bilindiği üzere, soybağı birbirinin soyundan gelen kişiler arasındaki ilişkiyi ifade ettiğinden bu kavram içerisinde kan bağının yanında hukuki münasebetin de bulunması, diğer bir ifadeyle kan bağının hukuk düzeninin aradığı koşullar içerisinde oluşması zorunludur. Türk Medeni Kanunu'nun 282 nci maddesi uyarınca, çocuk ile ana arasında soybağı doğumla, baba ile arasında soybağı ise ana ile evlilik, tanıma veya hakim hükmüyle kurulur. Soybağı ayrıca evlat edinme yoluyla da kurulur. Yine kısaca af kanunları olarak nitelendirilen bir evlenme aktine dayanmayan birleşmelerden doğan çocukların neseplerinin düzeltilmesine ilişkin kanunlara göre de soybağı düzeltilebilir (Hukuk Genel Kurulu'nun 30.01.2008 tarihli ve 2008/2 Esas, 36-47 Karar sayılı kararı).

4. Kayıt düzeltilmesi, aile kütüğüne işlenmiş kaydın bir kısmının düzeltilmesi veya değiştirilmesidir. Nüfus kütüklerindeki doğru olmayan kayıtların düzeltilmesi için mahkemeden karar alınması zorunludur. İşte bu noktada, nüfus kütüğünde yer alan doğru olmayan kayıtlar, ilgilileri veya Cumhuriyet Savcısı tarafından açılacak olan kayıt düzeltme davası ile gerçek durumuna uygun hale getirilebilir ki, bu dava uygulamada nüfus kaydının düzeltilmesi davası olarak adlandırılmakta olup zamanaşımı ve hak düşürücü süreye bağlı olmayan nüfus kaydının düzeltilmesine ilişkin davalarda, her türlü kanıta başvurulabilir. Soybağının reddi ve tanımanın iptali davaları ile kayıt düzeltme davası, sonuçları (hane dışına çıkarmak) bakımından benzerlik göstermekte ise de, içerik ve yargılama kuralları açısından kendi özel hükümlerine bağlıdır. Soy bağının reddinde, kişisel duruma ilişkin nüfus kaydında yer alan bilgi doğru olarak meydana gelmiş ve kütüğe tescil edilmiştir. Ancak bu doğru daha sonra soybağının reddi davası ile teknik anlamda bir yanlışlığa dönüştürülmüştür. Nüfus kaydının düzeltilmesi davasında ise, gerçeği yansıtmayan nüfus kaydının, baştan yanlış olarak kütüğe geçirilmesi söz konusudur.

5. Somut olayda davacı, çocuğun annesi ile evlendiğinde çocuğun 11-12 yaşında olduğunu ve çocuğun kendisinden olmadığını bildiği halde çocuğun okul kaydının yapılabilmesi için kendi nüfusuna kaydettirdiğini beyan etmektedir. Dosya arasında bulunan 27.11.2020 tarihli nüfus müdürlüğü yazısından da çocuğun nüfusa geç kaydedildiği anlaşılmaktadır. Bu durumda davanın Aile Hukuku kitabında düzenlenen davalarla ilgisi bulunmamaktadır. Davacı kendi çocuğu zannederek çocuğu kendi nüfusuna kaydettirmediğinden davanın sonradan evlenme yoluyla kurulan soybağına itiraz davası olmadığı, evlilik devam ederken babalık karinesine dayalı olarak da davacının nüfusuna kaydedilmediğinden soybağının reddi davası da olmadığı, dosya içerisindeki bilgi ve belgelere göre, çocuğun nüfusa yalan beyanla kaydedildiği anlaşılmakla dava nüfus kaydının düzeltilmesi davası olup asliye hukuk mahkemesi görev alanında kalmaktadır. Nüfus kaydının düzletilmesi davalarında hak düşürücü süreninin de olmadığı gözetilerek asliye hukuk mahkemesinin görevli olması nedeniyle görevsizlik kararı verilmesi gerekirken işin esasının incelenerek karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın munhasıran bu nedenle bozulmasına karar verilmesi gerekmiştir.

KARAR

Açıklanan sebeple;

1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,13.01.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/8923, Karar No: 2018/18792, Tarih: 22.10.2018

**9. Hukuk Dairesi         2018/8923 E.  ,  2018/18792 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ : İŞE İADE

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının davalı işverenliğe ait ...’daki fabrikada işe başladığını ve iş akdinin feshedildiği güne kadar işçi olarak bu fabrikada çalıştığını, her zamanki gibi rutin bir şekilde çalışırken insan kaynakları uzmanı tarafından insan kaynakları bölümüne çağrılıp iş akdinin tazminatsız ve işsizlik maaşı alamayacak şekilde feshedileceği kendisine bildirildiğini, insan kaynakları müdürünün de eğer bu şekilde iş akdinin feshedilmesini istemiyor ise kıdem ve ihbar almak koşulu ile kendilerine bir istifa dilekçesi yazıp vermesi gerektiğini beyan ettiğini, bu teklifi müvekkilinin kabul etmediğini bunun üzerine şifahi olarak iş akdinin feshedildiği kendisine söylenerek iş yerinden çıkarıldığını, davacının çalıştığı süre zarfında işveren ve işveren vekilleri ile herhangi bir sorunun olmadığını, müvekkilinin iş akdinin feshini gerektiren herhangi geçerli bir neden olmadığını, iş akdinin gerçekte fesih nedeninin Anayasal bir hak olan sendika üyeliği ve sendikal faaliyet olduğunu iddia ederek; feshin geçersizliğine davacının işe iadesine ve sendikal tazminata hükmedilmesini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, şirketin kuruluşundan bu yana çalışanlara temsil edilme ve örgütlenme haklarını tamamen özgür iradeleri ile kullanmaları için gereken huzurlu ve özgür ortamı sağlama çabası içinde olduğunu, müvekkil şirket yönetim kurulu başkanının da Türkiye'nin en önemli sivil toplum örgütlerinden birisinin başkanlığını yaptığını, davacının iş akdinin 4857 sayılı İş Kanunu'nun 25/II-ı maddesi gereğince haklı nedenle feshedildiğini, davacının sendika üyesi olduğunun huzurdaki davaya ilişkin dilekçe ile öğrenildiğini, fesih işleminin sendikal nedene dayandığı iddiasının gerçek dışı olduğunu, sendikaca için başlatılmış bir yetki prosedürünün mevcut olmadığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, Dairemiz’in 18.06.2015 tarihli bozma ilamına uyulmak suretiyle, yapılan yargılamada; ... 3. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2014/716 Esas, 2017/631 sayılı kararında sendikal hakların kullanılmasının engellenmesi suçundan beraat kararı verilmiş olup bozma ilamı doğrultusunda ilgili sendikaya ve davalı işvrenliğe müzekkere yazıldığı, davalı işverenliğe ait işyerinde ... Sendikası'na üye olan işçilerden %26’sının sendika üyeliğinden istifa ettiği, sendika üyesi olan işçilerin %16,71‘inin iş sözleşmelerinin sonlandırıldığı, yine sendika üyesi olan işçilerden sadece %63,14’ünün işyerinde çalışmaya devam ettiği; davacı işçinin çalıştığı işyeri ve yine davacı işçinin iş sözleşmesinin sonlandırıldığı dönem açısından da verilerin benzer yönde bulunduğu, sendika üye sayısında görülen toplam %36,86 oranındaki dikkat çeken düşüşün yanı sıra işveren firma yetkilileri aleyhinde sendikal haklarının kullanımını engelledikleri yönünde düzenlenmiş olan iddianamenin ciddi bulunarak bir ceza yargılama sürecinin de yürütüldüğü, fesihlerde sendikal örgütlenme sürecinin başını çeken işçilerin de hedeflendiği, yine sendika üyeleri açısından süreklilik içeren söz konusu fesihlerle anılan sendikanın işyerindeki örgütlenme sürecinin bir yavaşlamaya girdiği, fesihlerle birlikte işyerinde yoğun bir şekilde yeni işçi alımlarının da yapıldığı aynı iş yerinde çalışmış ve işverene karşı davası bulunmayan davacı tanıklarının da ayrıntılı beyanlarında 15-20 işçiyle başlayan sendika üyelerinin 650 işçiye ulaştıktan sonra sendikalı işçilerin davacı da dahil olmak üzere toplu olarak işten çıkartıldıkları hususları bütünüyle dikkate alındığında feshin haksız olup sendikal nedene dayandığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davalı vekili yasal süresi içinde temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

Mahkemenin önceki feshin geçersizliği ve feshin sendikal nedene dayandığı yönündeki kararı Dairemizce "feshin geçersizliğine karar verilmesinin yerinde olduğu ancak feshin sendikal nedene dayanıp dayanmadığı yönündeki araştırmanın eksik olduğu, sendikal nedenle işten çıkarıldığı belirtilen işçilerin iş sözleşmelerinin fesih tarihlerinin ne olduğu fesih tarihinde toplam kaç işçi çıkarıldığı, bunun sendikalı olup işten çıkarılan işçilere oranının tespit edilmesi, ayrıca fabrika yetkilileri aleyhine sendikal hakların kullanılmasının engellenmesi suçundan ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nca açılan kamu davasının sonucunun da tüm delillerle birlikte değerlendirilip karar verilmesi" noktasında bozulmuştur.

Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonunda gerekçede feshin sendikal nedene dayandığı kabul edilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonunda gerekçede feshin sendikal nedene dayandığı kabul edilmiştir.

Ancak her ne kadar davacının iş sözleşmesinin feshinin sendikal nedene dayandığı kabul edilmişse de, bozma sonrası yapılan yargılama sonucunda yapılan araştırma bir kez daha yeterli değildir. Bozma sonrası fabrika yetkilileri aleyhine sendikal hakların kullanılmasının engellenmesi suçundan açılan kamu davasının beraatla sonuçlandığı ve kararın onanarak kesinleştiği görülmüştür.

Bozma sonrası ... İş Sendikası’ndan gelen listede ... ve ...’da bulunan işyerlerinden (...’de 42, ...’da 75) toplam 117 işçinin iş sözleşmesinin feshedildiği tarihler ve bunlara karşı işe iade davaları açıldığı bildirilmiştir. ...’de işten çıkarılan işçilerin 26’sının iş sözleşmeleri 2012 yılı içerisinde feshedilmiştir. ... ve ...’daki işyerlerinde çalışan diğer işçilerin ise 2014 yılı içerisinde muhtelif tarihlerde iş sözleşmelerinin feshedildiği görülmektedir. Öncelikle 2012 yılında iş sözleşmesi feshedilen işçilerin fesihlerin 2 yıl öncesine ilişkin olduğu dikkate alınmalıdır. Yine davalı, ...’daki 75 işçinin açtığı sendikal fesih nedenine dayanan işe iade davalarının bir kısmında feshin geçerli veya haklı nedene dayandığından davanın reddine karar verildiği belirtilerek bunlara ilişkin bir kısım Dairemizin kararları sunulmuştur. Gerçekten bir kısım işçilerin açtığı davalarda feshin haklı veya geçerli nedene dayandığı belirtilerek Dairemizce davanın reddine karar verilmiştir. Bu ret kararı verilen işçilerin ve iş sözleşmeleri iki yıl önce feshedilen işçilerin sendikal fesih değerlendirmesinde dikkate alınmamaları gerekir. Bunları dikkate almayan ... ... 9. İş Mahkemesi'nin 2015/541 Esas sayılı işçi ... dosyasında aldırılan hatalı oranlama yapan bilirkişi raporuna dayanılarak karar verilmesi isabetsizdir.

Yukarıda yazılı ilke kararımız ve açıklamalar dikkate alınarak; fesih tarihi olan 2014 yılı Nisan ayı ve öncesi 3 aylık dönem içerisinde toplam kaç işçinin hangi sebeple iş sözleşmesinin feshedildiği, bu işçilerden kaçının sendikalı olduğu, aynı gün ya da peş peşe fesih gerçekleşip-gerçekleşmediği, sendikalı olup sendika üyeliğinden istifa ederek ayrılıp da iş yerinde çalışmaya devam eden işçi olup-olmadığı hususlarının bilirkişi raporu aldırılmak suretiyle tespiti ile tanık beyanları da değerlendirilerek sendikal tazminat talebi hakkında karar verilmesi için hükmün bozulması gerekmiştir.

F) SONUÇ:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 22.10.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.