muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/7501, Karar No: 2024/3, Tarih: 09.01.2024

4721 sayılı Kanun'un 297 nci, 298 inci, 299 uncu, 300 üncü maddeleri, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu, 370 inci ve 371 inci maddeleri, 31.07.2004 tarihli ve 25539 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Adli Tıp Kurumu Kanunu Uygulama Yönetmeliğinin 13 üncü, 19 uncu maddeleri.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen ..., tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

09.01.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/3120, Karar No: 2015/7013, Tarih: 11.11.2015

**19. Ceza Dairesi         2015/3120 E.  ,  2015/7013 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 11 - 2011/140100

MAHKEMESİ : Sakarya 4. Asliye Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 20/10/2010

NUMARASI : 2009/177 (E) ve 2010/691 (K)

SUÇ : 213 Sayılı Kanuna Aykırılık

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun süresi, kararın niteliği ve suç tarihine göre dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

1- Sanığın, 2005 takvim yılında sahte fatura kullandığının iddia olunması, faturayı düzenleyen A. N. (A. Metal) isimli firma ile ilgili dosya içinde bulunan 29.06.2009 tarihli vergi tekniği raporunda; yapılan yoklamalarda işyerinin bulunduğu, firmanın küçük çaplı faaliyetinin yanında sahte fatura ticareti de yaptığının belirtilmesi, sanık hakkında düzenlenen 13.10.2009 tarihli vergi raporu ve eklerinde, sanığın şirketi tarafından, düzenleyen firmaya fatura tarihlerini de kapsayacak şekilde 2005 yılı içerisinde çek ve banka kanalıyla 517.687,60 TL ödenerek yevmiye defterine kaydedildiği ancak buna ilişkin bir belgenin ibraz edilmediğinin belirtilmesi karşısında; gerçeğin kuşkuya yer bırakmayacak şekilde belirlenmesi için faturaların gerçek alım-satım karşılığı olup olmadığının belirlenmesi yönünden, vergi raporunda belirtildiği şekilde çek ve banka kanalıyla ödeme yapılıp yapılmadığına dair gerekli araştırma da yapılarak mal ve para akışını gösteren sevk ve taşıma irsaliyeleri, teslim ve tesellüm belgeleri, bedelinin ödendiğine dair ticari teamüle uygun, kanıtlama yeterliliği olan banka hesapları ve kasa mevcuduyla uyumlu geçerli belgeler, faturaları düzenleyenin yeterli mal girişi veya üretimi olup olmadığı da dikkate alınarak faturaları düzenleyen firma ile sanığın şirketine ait ticari defter ve belgeler üzerinde yeniden karşılaştırmalı bilirkişi incelemesi yaptırılması, kullandığı ve sahte olduğu iddia edilen faturayı düzenleyen A. N. (A. Metal) isimli firma hakkında sahte fatura düzenlemek suçundan düzenlenen 29.06.2009 gün ve VDENR-2009-1709/58 sayılı vergi tekniği raporu nedeniyle şirket yetkilileri hakkında ''2005 takvim yılında sahte fatura düzenlemek'' suçundan dava açılmış olup olmadığının ilgili vergi dairesinden araştırılması, açıldığının tespiti halinde mümkünse birleştirilmesi mümkün olmadığı takdirde dava dosyaları getirtilip incelenerek bu davayı ilgilendiren delillerin onaylı örneklerinin dava dosyasına intikal ettirilmesinden sonra sanığın hukuki durumunun belirlenmesi gerektiği gözetilmeden eksik kovuşturma sonucu yazılı şekilde karar verilmesi,

2-Kabule göre ise;

2-Kabule göre ise;

a- Vergi suçu raporunda, kullanıldığı iddia edilen ve dökümü yapılarak dosya içine konulan faturaların farklı tarihli olması nedeniyle aynı takvim yılı içerisinde farklı dönemlerde sahte fatura kullanıldığının iddia edilmiş olması nedeniyle TCK'nın 43/1. maddesindeki zincirleme suç hükümlerinin uygulanması gerektiğinin gözetilmemesi,

b- Suça konu 18.10.2005 tarihli son faturanın, KDV indiriminde kullanılmış olması nedeniyle suç tarihinin 21.11.2005 olduğu gözetilmeden gerekçeli karar başlığına hatalı olarak 01.04.2006 yazılması,

Kanuna aykırı ve sanık müdafiinin temyiz nedenleri yerinde görüldüğünden, tebliğnameye aykırı olarak hükmün BOZULMASINA, CMUK'nın 326/son maddesi uyarınca ceza miktarı itibariyle sanığın kazanılmış hakkının saklı tutulmasına, yargılamanın bozma öncesi aşamadan başlayarak sürdürülüp sonuçlandırılmak üzere dosyanın esas/hüküm mahkemesine gönderilmesine, 11.11.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/4633, Karar No: 2008/3838, Tarih: 02.06.2008

**(Kapatılan)16. Hukuk Dairesi         2008/4633 E.  ,  2008/3838 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasında genel kadastro ile oluşan tapunun, tapu kaydına dayanarak açılan iptali davası sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu. GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

1- Davacıların dayanağını oluşturan 9.2.1935 tarih ve 1095 sıra numaralı tapu kaydının iktisap sebebi sütununda “İskan tevzi defterinin 183 sıra numarasındaki kaydına göre ve miktarı muteber olmak şartıyla tescil edildiği” yazılı bulunduğundan, dosyada mevcut bulunan tapu kaydının fotokopisi de eklenerek, tapu kaydının iktisabına dayanak teşkil eden ... ... ve karısı ... ve oğlu ... adına kayıtlı iskan tevzi defterinin 183 sıradaki iskan kaydının yeniden Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü, Mahalli Tapu Sicil Müdürlüğü ve Başbakanlık Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğünden ayrı ayrı istenerek iskan kaydının dosyasına konulması,

2-Dava konusu 3351 sayılı parselin bulunduğu yere ilişkin idarece yapılıp kesinleşmiş kıyı kenar çizgisi bulunup bulunmadığı araştırılarak varsa kıyı kenar çizgisine ilişkin haritaların kesinleşmesine (ilgilisine tebliğine) dair ve tüm diğer belgelerle birlikte dairesinden getirtilerek dosyasına konulması, bundan sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi için dosyanın yeniden Mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 2.6.2008 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/3470, Karar No: 2024/9880, Tarih: 26.11.2024

**12. Hukuk Dairesi         2024/3470 E.  ,  2024/9880 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Trabzon Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Genel haciz yolu ile ilamsız icra takibinde borçlunun ödeme emrinin tebliği üzerine, yasal süre içinde icra dairesine verdiği dilekçe ile borca itiraz ettiği, alacaklının itirazın kaldırılması istemiyle icra mahkemesine başvurduğu, ilk derece mahkemesince dayanak belgenin yetkili makamların yetkileri dahilinde verdikleri belge niteliğinde olup İİK’nun 68.maddesi kapsamında sayılan belgelerden olduğu gerekçesi ile itirazın kaldırılmasına ve takibin devamına karar verildiği, karara karşı borçlu tarafından istinaf isteminde bulunulduğu, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf isteminin esastan reddine karar verildiği, kararın borçlu tarafından temyiz edildiği anlaşılmaktadır.

İİK’nın 68/1. maddesi gereğince, talebine itiraz edilen alacaklının takibi, imzası ikrar veya noterlikçe tasdik edilen borç ikrarını içeren bir senede yahut resmi darelerin veya yetkili makamların yetkileri dahilinde ve usulüne göre verdikleri bir makbuz veya belgeye müstenit ise, alacaklı itirazın kaldırılmasını isteyebilir.

İİK’nın 68/1. maddesi gereğince, talebine itiraz edilen alacaklının takibi, imzası ikrar veya noterlikçe tasdik edilen borç ikrarını içeren bir senede yahut resmi darelerin veya yetkili makamların yetkileri dahilinde ve usulüne göre verdikleri bir makbuz veya belgeye müstenit ise, alacaklı itirazın kaldırılmasını isteyebilir.

Somut olayda şikayetçi borçlular vekili tarafından Erzurum Asliye Ticaret Mahkemesinde konkordato talep edildiği, mahkemece talep üzerine 30.03.2022 tarihli tensip tutanağı ile 3 aylık geçici mühlet verilip, konkordato komiserlerinin tayin edildiği, söz konusu tensip tutanağının 7/1-a maddesinde “ 7101 sayılı Kanun’la değişik İİK’nun 288/1 maddesine göre geçici mühlet kesin mühletin sonuçlarını doğuracağından İİK’nun 294, 295, 296 ve 297 maddelerinin uygulanmasına, bu çerçeve mühlet içinde davacılar ... İnşaat… AŞ. ve gerçek kişi firması ...’ün aleyhine 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’a göre yapılan takiplerde dahil olmak üzere hangi nedene dayanırsa dayansın, her türlü tedbir, ihtiyati haciz ve muhafaza işlemleri de dahil tüm takip işlemlerinin yapılmasının ihtiyati tedbir yolu ile durdurulmasına karar verildiği, Konkordato komiserlerinin Ticaret mahkemesine sundukları talep dilekçesinde, konkordato talep edenlerin hesaplarına gelen tutarlara bankalar tarafından bloke konulduğu ve tutarların kendilerine iade edilmediği beyanı üzerine Ticaret Mahkemesince Anadolubank A.Ş. hitaben 21.4.2022 tarihli müzekkere yazıldığı, müzekkerede mahkememizin 30.3.2022 tarihli geçici mühlet verilmesi ve ihtiyati tedbir kararından söz edilerek “Tensip, tutanağının yukarıda belirtilen maddesi uyarınca; konkordato talep edenler ... ve ... İnşaat A.Ş. ait Trabzon Şubesi nezdinde bulunan 1000472-2 TL numaralı banka hesabına gelen 1.126.934,79 TL tutarındaki bedele bankanız tarafından CTK ve teminat mektup riskine karşılık bloke konulmuş olup yapılan bu işlem yukarıda belirtilen kararına aykırı olduğundan bloke işleminin kaldırılması ve tutarın hesap sahibine iade edilmesi hususunda gerekli işlemlerin yapılması rica olunur” şeklinde olduğu bu kararın gereğinin yapılması için konkordato komiserlerinin Anadolubanka 13.5.2022 tarihli dilekçesi ile başvurduğu anlaşılmaktadır.

İİK’nun 287. maddesinin birinci fıkrası “Konkordato talebi üzerine mahkemece, 286’ncı maddede belirtilen belgelerin eksiksiz olarak mevcut olduğunu tespit ettiğinde derhal geçici mühlet kararı verir ve 297’nci maddenin ikinci fıkrasındaki haller de dahil olmak üzere borçlunun malvarlığının muhafazası için gerekli gördüğü bütün tedbirleri alır.” hükmünü düzenlenmektedir.

İİK’nun 287. maddesinin birinci fıkrası “Konkordato talebi üzerine mahkemece, 286’ncı maddede belirtilen belgelerin eksiksiz olarak mevcut olduğunu tespit ettiğinde derhal geçici mühlet kararı verir ve 297’nci maddenin ikinci fıkrasındaki haller de dahil olmak üzere borçlunun malvarlığının muhafazası için gerekli gördüğü bütün tedbirleri alır.” hükmünü düzenlenmektedir.

Mahkeme bu madde uyarınca verdiği, muhafaza tedbir kararları ile borçlunun malvarlığının dağılmasına engel olunarak geçici hukuki koruma sağlamaktadır. HMK’nun 406 maddesinin ikinci fıkrası muhafaza tedbirlerini geçici hukuki koruma niteliğinde kabul etmiştir. Konkordato talebi üzerine geçici mühlet kararı veren Ticaret mahkemesinin verdiği ihtiyati tedbir kararı da bu nitelikte bir karardır.

HMK 393 maddesinin ikinci fıkrası uyarınca “Tedbir kararının uygulanması kararı veren mahkemenin yargı çevresinde bulunan veya tedbir konusu mal ya da hakkın bulunduğu yer icra dairesinden talep edilir. Mahkemece, kararında belirtmek suretiyle tedbirin uygulanmasında yazı işleri müdürünün de görevlendirilebilir.Mahkeme doğrudan ilgili kişi veya kuruma müzekkere yazmak suretiyle tedbir kararının uygulanmasını isteyebilir. HMK’nın 393.maddesi uyarınca ihtiyati tedbir kararının uygulanmasına ilişkin ... uymayan veya tedbir kararına aykırı davranan kimse hakkında görevli ve yetkili mahkemece altı aya kadar disiplin hapsi ile cezalandırılmasına karar verilebilir.

Somut olayda genel haciz yolu ile ilamsız icra takibine dayanak yapılan Ticaret Mahkemesinin müzekkeresi ilam niteliğinde belge olmadığı gibi İİK’nun 68. maddede belirtilen “…. Resmi dairelerin veya yetkili makamların yetkileri dahilinde ve usulüne göre verdikleri makbuz veya belge…” niteliğinde de değildir.Geçici hukuki himaye tedbirinin uygulanması için Anadolubanka yazılan bir müzekkeredir. Yukarıda açıklanan nedenlerle genel haciz yolu ile ilamsız icra takibinde takip borçlusu konumunda olan Anadolubank A.Ş’nin süresinde icra dairesine yaptığı itirazın kaldırılması isteminin reddi yerine itirazın kaldırılmasına ve borçlunun asıl alacağın yüzde yirmisi oranında hesaplanan 225.386,95 TL. icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, bu tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine şeklinde hüküm tesisi isabetsiz olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ:

Borçlunun temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile,yukarıda yazılı nedenlerle 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK'nun 364/2. maddesinin göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nun 373/1. maddesi uyarınca, Trabzon Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesinin 29/03/2024 tarih, 2023/1794 E.- 2024/632 K. sayılı istinaf talebinin esastan reddine ilişkin kararının KALDIRILMASINA,

Trabzon 1. İcra Hukuk Mahkemesi’nin 18.07.2023 tarih 2023/202 E.2023 /304 K. sayılı kararının BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 26.11.2024 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/28113, Karar No: 2015/15053, Tarih: 15.09.2015

**7. Hukuk Dairesi         2015/28113 E.  ,  2015/15053 K.**

**"İçtihat Metni"**

Asliye Hukuk Mahkemesi

(İş Mahkemesi Sıfatıyla)

Dava Türü : İşe İade

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Davacı vekili, davalı işyerinde 270 işçiden davacı dahil 190 civarı işçinin 2014 yılı Şubat ayında ... sendikasına üye olduğunu, 30.03.2014 tarihinde yapılan yerel seçimlerde Belediye yönetiminin el değiştirdiğini ve Belediye Başkanlığına ...'in seçildiğini, bu tarihten itibaren sendika üyesi olan şirket işçilerine yönelik üyelikten istifa etmeleri için baskı yapılmaya başladığını, istifa etmemeleri halinde işlerinden olacaklarının dile getirildiğini, hatta belediye başkanının işçilerle yaptığı ilk toplantıda sendikaya karşı olduğunu açık açık dile getirdiğini, sendika üyesi işçilerle üye olmayan işçiler arasında ayrım yapıldığını, sendika üyesi olmayan işçilere 150,00.-TL fazla ücret ödenirken davalı şirket ile sendika arasında T.İ.S. imzalandığı halde bu sözleşmede hüküm altına alınan ücret zamları dahi ödenmediğini, baskılara dayanamayan sayısı belirsiz işçi sendika üyeliğinden istifa ettiğini, üye işçilerin çoğunluğunun sendikadan istifa ettirilmeyince bu kez de 28.11.2014 tarihli yazı ile ilk etapta 64 işçinin iş sözleşmesinin 30.11.2014 tarihinden itibaren 5 ay süreyle askıya alındığını, ancak sadece sendika üyesi işçilerin sözleşmelerinin askıya alındığını, üye olmayanlara ise hiçbir işlem yapılmadığını, askıya alma gerekçesinin samimi olmadığını, zira davalı işverenin askıya alma işlemini yaptığı 30.11.2014 tarihine kadar işyerine çok sayıda yeni işçi aldığını, işyerine yeni işçi alımı yapılırken yıllardır çalışan ve sendika üyesi olan çok sayıda işçinin iş sözleşmesinin gerçek olmayan bir gerekçe ile askıya alınması, işverenin asıl amacının baskılara rağmen istifa etmeyen sendika üyesi işçilerin iş sözleşmelerini sonlandırmak ve bu şekilde sendikalaşmayı bitirmek olduğunun açık olduğu, askıya alma işleminin işveren tarafından tek taraflı olarak yapıldığını, işin niteliğinden veya yasadan kaynaklanmadığından yerleşik Yargıtay kararlarına göre açıkça iş sözleşmesinin feshi niteliğinde olduğunu, önceki yıllarda böyle bir askıya alma işlemi yapılmadığını, mevsimlik işçi olmadığını, askı işleminin geçerli olması için işçinin rıza göstermesi gerektiğini, ancak davacı ve arkadaşlarının askı işlemine rıza göstermediklerini, askı süresinin 5 ay gibi çok uzun bir süre olarak belirlenmesi de işverenin gerçekte fesih iradesini taşıdığını ortaya koyduğunu belirterek feshin geçersizliğinin tespitine, işe iadesine, en az 1 yıllık brüt ücreti tutarında işe başlatmama tazminatı ile boşta geçen süre ücreti ve diğer haklara karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili, şirketin aslı faaliyet konusunun inşaat, çevre düzenleme, park taşı-kilitli parke döşeme ve imalatı gibi işler olup bunun yanında ise taşımacılık, soğuk hava depo işletmeciliği gibi tali işler de faaliyet konusunu oluşturduğunu, bu yıl itibariyle ilçede de kış şartlarının çok ağır geçmesi nedeniyle şirketin asli faaliyet konusu olan işleri yapma olanağı kalmadığını, bu durum nedeniyle dava konusu işçilere mevsim itibariyle verebileceği, yaptırabileceği bir iş bulunmaması karşısında kış mevsimi geçinceye kadar olmak üzere ( 5 ay süreyle) iş akitlerinin askıya alınmak zorunda kalındığını, aksi halde mevcut ve süregelen hava şartları nedeniyle bu işçilerin hiçbir iş yaptırılmadan oturtularak ücret ödenmek zorunda kalınacağını ve bu durumun da bir kamu şirketi olan şirketin ve kamunun zarara uğramasına neden olacağını, yapılan bu işleme rağmen davacı tarafından bu durumun sendikal nedenlerle iş aktinin feshi olarak ileri sürülmesinin son derece gerçek dışı olduğunu, zira iş akdinin askıya alınma tarihi olan 30.11.2014 tarihi itibariyle sendika üyeliği bulunan 61 adet daha işçi bulunmasına rağmen bu işçilerin iş akitlerinin askıya alınmadığını, yine iş akitleri askıya alınan ..., ... ve ... adlı işçilerin herhangi bir sendika üyeliği mevcut olmadığı halde bu işçilerin de iş akitlerinin askıya alındığını, bu durum karşısında davacının iş aktinin tamamen kış mevsiminin gelmesi nedeniyle şirketin faaliyet konusu işlerin azalması nedeniyle askıya alındığını, davalı şirketin inşaat sektörünün yanında toplu taşımacılık ( Eğirdir-Isparta arası yolcu taşımacılığı) soğuk hava depoları işletmeciliği, tarım işletmeleri gibi işlerle de iştigal ettiğini, kız sezonunda da devam edebilen bu mevattan işleri nedeniyle bu işlerden anlayan kişileri işe alması, davacının iş akdinin askıya alınmasının haksız olduğunu göstermeyeceğini, bu işlerin yapılması amacıyla ihtiyaç duyduğu işçileri işe aldığını, ihtiyaç duyulan işçilerin işe alınmış olması, kış mevsimi itibariyle davacı ve diğer davacılar dahil olmak üzere kendilerine yaptırılacak iş bulunmayan işçilere de herhangi bir iş yaptırılmadan maaş ödeneceği anlamına gelmediğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iş sözleşmesinin askıya alınmasının fesih olarak değerlendirilemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

1- Taraflar arasında davalının askıya alma işleminin, fesih olarak değerlendirilip değerlendirilemeyeceği hususu çekişme konusudur.

4857 sayılı İş Kanununda, iş sözleşmesinin askıya alınma hali ayrıca ve açıkça düzenlenmiş değildir. Bununla birlikte, taraflar sözleşme özgürlüğü kapsamında hukuki sınırlar içinde kalmak suretiyle sözleşmenin süresini, konusunu, görev ve yükümlülüklerini, alacak ve borçlarını serbestçe düzenleyebilir. Sözleşmenin kurulmasında ve devamında tarafların tasarrufta bulunma hakkı bulunduğu gibi aynı durum iş sözleşmenin askıya alınması halinde de söz konusu olacaktır.

4857 sayılı İş Kanununda, iş sözleşmesinin askıya alınma hali ayrıca ve açıkça düzenlenmiş değildir. Bununla birlikte, taraflar sözleşme özgürlüğü kapsamında hukuki sınırlar içinde kalmak suretiyle sözleşmenin süresini, konusunu, görev ve yükümlülüklerini, alacak ve borçlarını serbestçe düzenleyebilir. Sözleşmenin kurulmasında ve devamında tarafların tasarrufta bulunma hakkı bulunduğu gibi aynı durum iş sözleşmenin askıya alınması halinde de söz konusu olacaktır.

Sürekli bir borç ( iş) ilişkisini ortaya koyan iş sözleşmesi, ortaya çıkacak bazı nedenlerden dolayı geçici süre ile askıya alınabilir. İş sözleşmesinin askıya alınması için çeşitli nedenlerin birlikte bulunması gerekir. Söz konusu nedenler işçi ya da işverene ilişkin nedenler olabilir. İşçi yönünden işçinin hastalık, iş kazası, doğum, gebelik, askerlik veya diğer kamusal ödevin yerine getirilmesi, işçinin işe devamını engelleyen mücbir sebepler, greve katılma veya lokavta maruz kalma başlıca askı halleri olarak sıralanabilir.

İşçi yönünden askıya alma hallerinin bir kısmı 4857 sayılı İş Kanununda ayrıca fesih nedeni olarak düzenlenmiştir. Örneğin işçinin hastalık hali işçinin kusuru olmaksızın hastalık veya kaza hallerinde bildirim süresi ile 6 hafta; doğum ve gebelik hallerinde ise doğum izni, bildirim süresi ve 6 hafta işe devam edemediği sürede iş sözleşmesi askıda olup işveren iş sözleşmesini 4857 sayılı İş Kanununun 25/1-b bendi gereği haklı nedenle feshetmediği sürece de askı hali devam edecektir. Benzer durum aynı Kanununu 25/3 fıkrasındaki işçiyi işyerinde 1 haftadan fazla süre ile çalışmaktan alıkoyan zorlayıcı bir sebebin ortaya çıkması halinde de geçerli olup iş sözleşmesi feshedilmediği sürece askı halinde olacaktır. İşçi yönünden askı halini oluşturan nedenler değerlendirildiğinde askı halini oluşturan nedeninin geçici olması, iş görme ediminin ifasının imkansızlığının kusura dayanmaması gerekir.

Buna karşılık işveren yönünden ise işletmenin faaliyetine ara vermesi ya da geçici olarak kapanmasına yol açan boyuttaki ekonomik, teknik gereklilikler ile yangın, deprem, su basması gibi doğal afetler ya da grev ve lokavt, ücretsiz izin uygulaması gibi nedenler gösterilebilir.

İş sözleşmesinin askıya alınabilmesi için iş görme borcunun ifası ya da bu ifayı kabulde imkansızlığın ortaya çıkması, ifa etmemenin ya da ifayı kabul etmemenin geçici olması, ifa etmemenin kusursuz olması ve tarafların rızası gereklidir. İfayı engelleyen durum iş görme ediminin ifa edilmesini tamamen ortadan kaldırıyorsa yani devamlı bir imkansızlık ortaya çıkıyorsa veya işçi ile işveren arasındaki iş ilişkisinin toplam süresi ile çalışılmayan süre arasındaki orantı gözetildiğinde ifa imkansızlığının geçici sayılmayacağının ortaya çıkması, işçinin iş görme borcunda ortaya çıkan imkansızlıkta kusurunun bulunması hallerinde askı halinden söz edilemez. ( aynı yönde Prof.Dr.Sarper Süzek, İş Hukuk, Yenilenmiş 11.Baskı Beta Yayınları, sh.510 vd)