muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/24245, Karar No: 2023/10340, Tarih: 02.05.2023

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

A. Suça Sürüklenen Çocuk ... Müdafiinin Temyiz Sebepleri

Eylemin hırsızlık olduğuna, lehe hükümlerin uygulanmadığına, bir kez hüküm kurulması gerektiğine,

B. Suça Sürüklenen Çocuk ... Müdafiinin Temyiz Sebepleri

Beraat kararı verilmesi gerektiğine,

İlişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

1. Suça sürüklenen çocukların mağdurları kandırarak bisikletleri alıp satma niyetiyle parkta bisikletlerine binmekte olan mağdurların yanlarına gittikleri, mağdurlarla biraz konuştuktan sonra "bizim ilerde bisikletlerimiz var, bizimle gelin" diyerek bisikletlere mağdurlarla birlikte binip mağdurları trafo yanına doğru götürdükleri, mağdurları indirip bisikletlerle birlikte uzaklaşmaya çalışırken mağdurların direnmeleri üzerine suça sürüklenen çocuk ...'in bıçak çıkarıp küfür ederek mağdurlara doğru salladığı, bunun üzerine mağdurların direnmeyi bırakarak "hırsız var" diye bağırdıkları, devriye gezen polisin sesi duyarak mağdurların yanına geldiği, mağdurların beyanı üzerine park çıkışında ...'i kovalayarak yakaladıkları, ...'in üst aramasında yasak olmayan bıçak çıktığı, suça sürüklenen çocuk ...'in de yakındaki okul civarında yakalandığı anlaşılmış,

İlk Derece Mahkemesince, Hukukî Süreç başlığı altında (2) numaralı paragrafta bilgilerine yer verilen hükümlerin kurulduğu belirlenmiştir.

2. Olay akışına uygun yakalama tutanağı dosya içinde mevcuttur.

3. Suça sürüklenen çocuk ... niyetinin hırsızlık olduğunu, yağma suçu işlemediğini, suça sürüklenen çocuk ... ise ...'in niyetinden haberi olmadığını kendi niyetinin ödünç olarak binip geri vermek olduğunu savunmuştur.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

Bölge Adliye Mahkemesince duruşmalı olarak yapılan inceleme sonucunda, İlk Derece Mahkemesince kurulan hüküm kaldırılarak, suça sürüklenen çocuklar hakkında Hukukî Süreç başlığı altında (3) numaralı paragrafta bilgilerine yer verilen hükümlerin kurulduğu belirlenmiştir.

IV. GEREKÇE

A. Suça Sürüklenen Çocuk ... Müdafiinin Temyiz Sebepleri Yönünden

1. Eylemin Hırsızlık Olduğuna ilişkin Olarak,

Bir başkasının kendisinin veya yakınının hayatına, vücut ve cinsel dokunulmazlığına yönelik bir saldırı gerçekleştireceğinden yada mal varlığı itibariyle büyük bir zarara uğratacağından bahisle tehdit ederek veya cebir kullanarak bir malı teslime veya malın alınmasına karşı koymamaya mecbur kılan kişinin eylemi yağma suçunu oluşturur. Cebir ve tehdit karşısında mağdurun başka bir seçeneği kalmamaktadır. Olay ve Olgular başlığı altında (A-1) paragrafında izah edildiği şekilde gerçekleşen olay nedeniyle kurulan hükümde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

2. Lehe Hükümlere İlişkin Olarak,

2. Lehe Hükümlere İlişkin Olarak,

Suça sürüklenen çocuk hakkında hakkında hükmolunan netice ceza miktarının 5 yıl 6 ay 20 gün hapis cezası olması karşısında bu cezanın, 5237 sayılı Kanun'un 50 nci maddesinin birinci fıkrası gereği seçenek yaptırımlara çevrilmesine, 5237 sayılı Kanun'un 51 inci maddesinin birinci fıkrası gereği ertelenmesine, 5271 sayılı Kanun'un 231 inci maddesinin beşinci fıkrası gereği hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmesinin kanunen mümkün olmadığı belirlendiğinden ve suça sürüklenen çocuğun bisikletle birlikte kaçarken polis tarafından yakalanmış olması karşısında pişmanlık gösterilmek suretiyle iadeden bahsedilemeyeceğinden, hükümde bu yönüyle hukuka aykırılık bulunmamıştır.

3. Bir Kez Hüküm Kurulması Gerektiğine İlişkin Olarak,

Suça sürüklenen çocukların fikir ve eylem birliği içerisinde iki mağdura ait iki bisikleti aldıkları olayda hükümde bu yönüyle hukuka aykırılık bulunmamıştır.

B. Suça Sürüklenen Çocuk ... Müdafiinin Temyiz Sebepleri Yönünden

Mağdurların beyanları ve yakalama tutanağı içeriği karşısında, suça sürüklenen çocuğun eyleminin sabit olduğu belirlendiğinden, hükümde bu yönüyle hukuka aykırılık bulunmamıştır.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle ... Bölge Adliye Mahkemesi 6. Ceza Dairesinin 11.07.2018 tarihli ve 2018/437 Esas, 2018/1666 Karar sayılı kararında suça sürüklenen çocuklar müdafilerince öne sürülen temyiz sebepleri ile re’sen incelenmesi gereken konular yönünden 5271 sayılı Kanun'un 288 ve 289. maddeleri kapsamında yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden aynı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMLERİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKÜMLERİNİN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca ... 1. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise ... Bölge Adliye Mahkemesi 6. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına tevdiine,

02.05.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/2415, Karar No: 2012/4968, Tarih: 18.06.2012

**1. Ceza Dairesi         2012/2415 E.  ,  2012/4968 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Çocuğu öldürmeye teşebbüs

HÜKÜM : TCK.nun 82/1-e, 35/2, 31/3, 62, 326/son maddeleri uyarınca 3 yıl 4 ay hapis cezası.

TÜRK MİLLETİ ADINA

1-a) Olay tarihinden önce meydana gelen bir kavga nedeniyle mağdurla arasında husumet bulunan sanığın, arkasında gizlediği bıçakla mağdurun yanına giderek "benim hakkımda mı konuşuyorsun" şeklinde söz sarf ettiği, mağdurun "konuşmuyorum" şeklinde cevap vermesi üzerine, kavga ortamı bulunmadığı halde küfür ederek aniden arkasına gizlediği bıçakla batın bölgesine vurduğu, mağduru kaçmaya başlaması üzerine kovalayıp batın bölgesine ikinci kez bıçakla vurduğu, ince barsak, transvers kolon, omentum yaralanmasına, hayati tehlike geçirmesine neden olduğu olayda, teşebbüs nedeniyle 13 yıldan 20 yıla kadar hapis cezası öngören TCK.nun 35. maddesi uygulanırken, meydana gelen zararın ve tehlikenin ağırlığı dikkate alınarak, cezanın alt ve üst sınırlar arasında hakkaniyet gereğince makul düzeyde belirlenmesi yerine alt sınırdan 13 yıl olarak belirlenmesi,

b) CMK.nun 325.maddesi uyarınca cezaya mahkum edilen sanığa yargılama giderlerinin yüklenmesi gerektiğinin gözetilmemesi,

Aleyhe temyiz olmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

2) Toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanık ...'nın çocuğa yönelik kasten öldürmeye teşebbüs suçunun sübutu kabul, oluşa ve soruşturma sonuçlarına uygun şekilde suç niteliği tayin, yaş küçüklüğüne ve takdire ilişen

cezayı azaltıcı sebeplerin niteliği takdir kılınmış, savunması inandırıcı gerekçelerle değerlendirilmiş, incelenen dosyaya göre bozma üzerine verilen hükümde eleştiri ve düzeltme nedenleri dışında isabetsizlik görülmemiş olduğundan, sanık müdafiinin meşru savunmaya vesaireye yönelen ve yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, TCK.nun 53/4. maddesi uyarınca fiili işlediği sırada onsekiz yaşını doldurmamış olan sanık hakkında hak yoksunluğuna hükmedilemeyeceğinin gözetilmemesi yasaya aykırı ise de aykırılık yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, hüküm fıkrasının ilgili bölümündeki "sanık hakkında TCK.nun 53.maddesindeki 1. ve 2. fıkraları ile 3. fıkrasının 1.cümlesinin uygulanmasına" ibaresinin çıkartılmasına karar verilmek suretiyle CMUK.nun 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak DÜZELTİLEN hükmün kısmen tebliğnamedeki düşünce gibi (ONANMASINA), 18/06/2012 gününde oybifliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/2740, Karar No: 2012/5912, Tarih: 21.05.2012

**1. Hukuk Dairesi         2012/2740 E.  ,  2012/5912 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : KONYA 1. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ : 16/03/2010

Taraflar arasında görülen davada;

Davacılar, ortak miras bırakanları olan A.Y.'ın maliki olduğu 40 ile 42 parsel sayılı taşınmazlar ile bedelini ödeyip üçüncü kişiden satın aldığı 3 ile 16 parsel sayılı taşınmazları ikinci eşi olan davalı adına tescil ettirdiğini, yapılan işlemlerin mirasçıdan mal kaçırmak amaçlı ve muvazaalı olduğunu ileri sürerek, tapu iptali ve miras payları oranında adlarına tescilini istemişler; yargılama sırasında verdikleri 23.07.2009 tarihli ıslah dilekçesi ile çekişme konusu 40 ile 42 parsel sayılı taşınmazlar yönünden ihlal edilen saklı payları oranında tenkise karar verilmesini talep etmişlerdir.

Davalı, davanın reddini savunmuştur ıslah talebine de karşı çıkmıştır.

Mahkemece, çekişme konusu 40 ile 42 parsel sayılı taşınmazlar yönünden işlemin danışıklı olduğunun anlaşıldığı gerekçesiyle davanın kabulüne, 3 ile 16 parsel sayılı taşınmazlar yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.

Karar, taraf vekillerince süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi  raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp, düşünüldü.

Dava, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı tapu iptal tescil isteğine ilişkindir.

Davalı, davanın reddini savunmuş, mahkemece 3 ve 16 parsel sayılı taşınmazlar bakımından davanın reddine, 40 ile 42 parsel sayılı taşınmazlar bakımından iptal isteğinin kabulüne karar verilmiş, hüküm taraflarca temyiz edilmiştir.

Toplanan deliller ve dosya içeriğinden, muris A.Y.'ın 23.12.2006 tarihinde öldüğü, geriye mirasçı olarak eldeki dosyanın davacıları olan ilk eşten olma çocukları N., H., Hamza ve E.ile ikinci eşi olan davalı H.ve H.'den olma çocukları dava dışı Ş. F.ve H. kalmıştır. Çekişme konusu 3 ve 16 parsel sayılı taşınmazların 2001 ve 2002 yılarında davalı tarafından üçüncü kişilerden satın alma yoluyla edinildiği, 40 ve 42 parsel sayılı taşınmazların ise senetsizden, miras bırakanın bağışından söz edilerek davalı adına 09.08.1994 tarihinde kadastro suretiyle tespit ve tescil edildiği, davacıların 20.07.2009 tarihinde 40 ve 42 parsel sayılı taşınmazlar bakımından tenkis istediklerini belirtir ıslah dilekçesi verdikleri anlaşılmaktadır.

Bilindiği üzere, uygulamada ve öğretide "muris muvazaası" olarak tanımlanan muvazaa, niteliği itibariyle nisbi (mevsuf-vasıflı) muvazaa türüdür. Söz konusu muvazaada miras bırakan gerçekten sözleşme yapmak ve tapulu taşınmazını devretmek istemektedir. Ancak mirasçısını miras hakkından yoksun bırakmak için esas amacını gizleyerek, gerçekte bağışlamak istediği tapulu taşınmazını, tapuda yaptığı resmi sözleşmede iradesini satış veya ölünceye kadar bakma sözleşmesi doğrultusunda açıklamak suretiyle devretmektedir.

Bu durumda yerleşmiş Yargıtay İçtihatlarında ve 1.4.1974 tarih 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında açıklandığı üzere görünürdeki sözleşme tarafların gerçek iradelerine uymadığından, gizli bağış sözleşmesi de Medeni Kanunun 706, Borçlar Kanunun 213 ve tapu Kanunun 26. maddelerinde öngörülen şekil koşullarından yoksun bulunduğundan, saklı pay sahibi olsun veya olmasın miras hakkı çiğnenen tüm mirasçılar dava açarak resmi sözleşmenin muvazaa nedeni ile geçersizliğinin tespitini ve buna dayanılarak oluşturulan tapu kaydının iptalini isteyebilirler.

Hemen belirtmek gerekir ki, bu tür uyuşmazlıkların sağlıklı, adil ve doğru bir çözüme ulaştırılabilmesi, davalıya yapılan temlikin gerçek yönünün diğer bir söyleyişle miras bırakanın asıl irade ve amacının duraksamaya yer bırakmayacak biçimde ortaya çıkarılmasına bağlıdır. Bir iç sorun olan ve gizlenen gerçek irade ve amacın tespiti ve aydınlığa kavuşturulması genellikle zor olduğundan bu yöndeki delillerin eksiksiz toplanılması yanında birlikte ve doğru şekilde değerlendirilmesi de büyük önem taşınmaktadır. Bunun için de ülke ve yörenin gelenek ve görenekleri, toplumsal eğilimleri, olayların olağan akışı, miras bırakanın sözleşmeyi yapmakta haklı ve makul bir nedeninin bulunup bulunmadığı, davalı yanın alış gücünün olup olmadığı, satış bedeli ile sözleşme tarihindeki gerçek değer arasındaki fark, taraflar ile miras bırakan arasındaki beşeri ilişki gibi olgulardan yararlanılmasında zorunluluk vardır.

Somut olayda 40 ve 42 parsel sayılı taşınmazların senetsizden miras bırakanın bağışından söz edilerek davalı adına kadastroca tespit edilmiş olup, yargısal uygulamalarda kararlılıkla ifade edildiği üzere tapusuz taşınmazlar üzerindeki zilyetliğin devrinden ibaret olan geçerlilik unsuru taşıyan hak ya da haklar yönünden de 01.04.1974 tarih 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararının uygulama yeri yoktur. Ne varki, davacı taraf başlangıçta davalarını muris muvazaası hukuksal nedeniyle açmışlarsa da, vekilleri aracılığı ile verdikleri ve 23.07.2009 havale tarihli dilekçeleriyle davalarını ıslahla tenkise tebdil ettiklerini bildirmişlerdir.

Oysa mahkemece, bu konuda bir değerlendirme yapılmadan neticeye gidilmiştir.

Hal böyle olunca; davacıların muris muvazaasına ilişkin iptal-tescil isteğinin reddine karar verilmesi gerekeceğine göre ıslahla ilgili talep üzerinde durulup değerlendirme yapılarak neticesine göre bir karar verilmesi bakımından karar bozulmalıdır.

Açıklanan nedenlerden ötürü davacının temyiz itirazlarının reddine;

Davalının, temyiz itirazlarının kabulü ile, hükmün (6100 sayılı Yasanın geçici 3.maddesi yollaması ile) 1086 sayılı HUMK.'nın 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine,  21.05.2012  tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/9523, Karar No: 2015/9330, Tarih: 16.09.2015

**11. Hukuk Dairesi         2015/9523 E.  ,  2015/9330 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : NEVŞEHİR 2.ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ : 25/11/2014

NUMARASI : 2013/654-2014/498

Taraflar arasında görülen davada Nevşehir 2.Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 25/11/2014 tarih ve 2013/654-2014/498 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili; müvekkilinin Y.E.'un mirasçısı ve davalı bankadan kullandığı kredinin kefili sıfatını taşıdığını, muris Y. E.'un uzun yıllardır davalı bankadan kredi kullandığını ve bu krediler nedeni ile bankanın kendisine hayat sigortası yaptığını, ancak murisin 06.06.2006 tarihinde kullandığı kredi için hayat sigortası yapılmadığını, murisin kredi ödemeleri bitmeden 14/05/2011 tarihinde vefat ettiğini, bu durumda mirasçı ve kefil olarak kendisinin ödemek zorunda kalacağı tutar nedeniyle mağdur olacağını ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 10.000,00 TL zararın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili; murisin kullandığı kredinin teminatı olarak doğrudan gelir destek ödemelerini müvekkili bankaya temlik ettiğini, temlik olduğu durumlarda hayat sigortası yapılmadığını, her kredi için müşterilere sigorta yapma yükümlülüğünün bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; taraflar arasındaki kredi sözleşmesinin sigorta ile ilgili 11. maddesinde sigortaya ilişkin hükümlerin tercihli olduğunun belirtildiği, kredi sözleşmelerinde sigorta yaptırma, yeniletme ve prim ödeme yükümlülüğünün kredi lehtarına yüklendiği, bankanın kendi lehine bir düzenleme içeren kredi borcunun teminatından her zaman vazgeçebileceği, davalı bankanın murise hayat sigortası yaptırmamasından dolayı sorumlu tutulamayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davacı vekilinin bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 2,50 TL temyiz ilam harcının temyiz edenden alınmasına, 16/09/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/10781, Karar No: 2013/5276, Tarih: 09.04.2013

**8. Hukuk Dairesi         2012/10781 E.  ,  2013/5276 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

... ile Hazine aralarındaki tescil davasının kısmen kabulüne ve kısmen reddine dair ...Asliye Hukuk Mahkemesi'nden verilen 08.03.2012 gün ve 2295/232 sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı Hazine temsilcisi tarafından süresinde istenilmiş olmakla; dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı vekili, ...mevkiindeki 2089,56 m2 ve 335,15 m2 miktarındaki taşınmazların 1980 yılında yapılan kadastro çalışmaları sırasında tespit dışı bırakıldıklarını, bu taşınmazların müvekkilinin davasız ve aralıksız yirmi yılı aşkın malik sıfatıyla zilyetliğinde bulunduğunu, ... Barajı ve tesislerinin kurulabilmesi için gerekli taşınmazların kamulaştırılmaları kararı alındığını, dava konusu taşınmazların baraj suları altında kalması halinde müvekkilinin hak kaybına uğrayarak mağdur olacağını ileri sürerek, taşınmazların müvekkili adına tesciline karar verilmesini istemiştir.

Davalı Hazine vekili, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; hüküm davalı Hazine temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.

Dava konusu taşınmazların 1980 yılında yapılan kadastro çalışmaları sırasında ... yatağı ve kuru dere olarak tespit dışı bırakıldıkları, keşif esnasında davacı tarafın 335,15 metrekarelik taşınmaz yönünden davadan feragat ettiği, davanın diğer taşınmaz için devam ettirildiği, davacının babasının 1980 yılında vefat ettiği anlaşılmaktadır.

Dava, kazanmayı sağlayan zilyetlik ve muristen intikal hukuksal sebeplerine dayalı olarak TMK'nun 713/1, 996 ve 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14. maddesi gereğince açılan mülkiyetin aktarılmasına ilişkin tapuya tescil davasıdır. Mahkemece, yazılı gerekçe ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de; yapılan araştırma ve inceleme hüküm vermeye elverişli bulunmamaktadır.

Şöyle ki; Mahkemece, köy tüzel kişiliğine de davanın yöneltilmediği, keşif ara kararının usule uygun olmadığı, yasal uyarı yapılmadığı (HMK. m. 243, 244, 259.), vazgeçme olmadığı ve gerekçe gösterilmediği halde davacının bir tanığının dinlenmediği, kıyı kenar çizgisi araştırması yapılmadığı, davacı, muris ve mirasçılar için 3402 sayılı

.//..

2012/10781-2013/5276 -2-

Yasa'nın 14. maddesine uygun olarak miktar araştırması yapılmadığı ve dava koşulunun araştırılmadığı (TMK. m. 701, 702) taşınmazın tereke paylaşımı sonucu davacıya kalıp kalmadığının değerlendirilmediği, yasal ilanların da yapılmadığı anlaşılmıştır.

Bu durumda Mahkemece yapılacak iş; öncelikle davanın Köy Tüzel Kişiliğine yöneltilerek, taraf teşkili sağlanmalı, varsa delilleri toplanmalı, taraf tanıkları ile belirlenecek yerel bilirkişilerin HUMK'nun 243 ve 244. maddeleri gereğince yeniden yapılacak keşif yerine davetiye ile çağrılmaları, gelmedikleri takdirde zabıta yoluyla keşif yerinde hazır bulundurulmaları (HMK m. 245) uyuşmazlığın taşınmaza ilişkin olması sebebiyle yerel bilirkişi ve tanıklar keşif yerinde ayrı ayrı dinlenmeli, beyanlar arasındaki çelişki HUMK'nun 261. maddesi gereğince giderilmeli, taşınmazın tereke paylaşımı sonucu davacıya kalıp kalmadığına yönelik dava koşulu (TMK. md. 701, 702) araştırılmalı, çifte tapunun önlenmesi bakımından, teknik bilirkişinin rapor ve krokisi eklenmek suretiyle dava konusu yerin tapuda kayıtlı yerlerden olup olmadığının Tapu Sicil Müdürlüğü'nden sorulmalı, TMK’nun 713/4-5 maddeleri uyarınca yasal ilanlar yaptırılmalı, çekişme konusu taşınmazın Kızılırmak yatağı ve kuru dere olarak tespit dışı bırakıldığı gözetilerek teknik bilirkişilerin rapor ve krokileri eklenmek suretiyle uyuşmazlık konusu taşınmazın bulunduğu bölgede idarece çizilmiş bir kıyı kenar çizgisine ilişkin paftanın yada haritanın bulunup bulunmadığının öncelikle... ve... Bakanlığı İl Müdürlüğü'nden sorulmalı, varsa getirtilerek dosya arasına konulmalı, 3621 sayılı Kıyı Kanunu'nun 1, 2, 3, 4, 5, 6 ve 9. maddeleri göz önünde bulundurularak ve 9. maddede açıklandığı gibi bir Jeoloji Mühendisi veya Jeolog veya Jeomorfolog, bir harita ve Kadastro Mühendisi, bir Ziraat Mühendisi, bir Mimar ve Şehir Plancısı ve İnşaat Mühendisinden oluşacak en azından 5 kişilik bilirkişi kurulu aracılığıyla mahallinde keşif yapılmalı, İdarece çizilen kıyı kenar çizgisinin uygulanması suretiyle dava konusu yerin kıyı kenar çizgisi kapsamında kalıp kalmadığı saptanmalı, bu konuda bilirkişi kurulundan gerekçeli, tarafların ve Yargıtay’ın denetimine açık rapor istenmeli, şayet İdarece çizilmiş herhangi bir kıyı kenar çizgisine ilişkin harita veya pafta yok ise, bu takdirde 13.03.1972 tarih ve 1970/7 Esas, 1972/4 Karar sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı ile 28.11.1997 tarih ve 1996/5 Esas, 1997/3 Karar sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Hukuk Genel Kurulu Kararının kapsamları gözetilerek kıyı kenar çizgisinin 3621 sayılı Kanunun 9. maddesinde öngörülen ve yukarıda nitelikleri açıklanan bilirkişiler aracılığıyla saptanmalı, aynı biçimde gerekçeli ve denetime açık rapor istenmeli, taşınmazın su altında kalıp kalmadığı, kaldıysa hangi tarihte kaldığı hususu DSİ’den sorulmalı, koşulların davacı yararına oluştuğunun belirlenmesi ve su altında kaldığının saptanması halinde mülkiyetin davacıya ait olduğunun tespitine karar verilmesi düşünülmeli, ondan sonra iddia ve savunma çerçevesinde toplanan delillere göre hüküm kurulması gerekirken, eksik soruşturma ile yazılı gerekçelerle hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olmuştur.

Öte yandan, HMK'nun 27. maddesinde düzenlenen “hukuki dinlenilme hakkı” açıklama ve ispat hakkını da kapsamaktadır. Hukuki dinlenilme hakkı Anayasa'nın 36. maddesinde ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 6. maddesinde düzenlenen adil yargılanma hakkının en önemli unsurudur. Zira insan onurunun yargılamadaki zorunlu bir sonucu olarak, yargılama süjelerinin, yargılamada şeklen yer almaları dışında tam olarak bilgi sahibi olmaları, kendilerini ilgilendiren yargılama konusunda açıklama ve ispat haklarını tam ve eşit olarak kullanmaları ve yargı organlarının da bu açıklamaları dikkate alarak gereği gibi değerlendirme yapıp karar vermesi gereklidir. Mahkemece vazgeçme

.//..

2012/10781-2013/5276 -3-

olmadığı halde bir davacı tanığının dinlenilmemesi az önce açıklanan ilke ve yasa maddelerine aykırı olmuştur.

Ayrıca 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14. maddesi hükmüne göre; zilyetliğin bu Kanunda yazılı belgelerden birisi ile ispatı yoluna gidilmeyen hallerde, zilyedin aynı çalışma alanı içinde kazanabileceği miktar sulu toprakta 40, kuru toprakta 100 dönümü geçmeyecektir. Belgesizden edinilen taşınmazlar olup olmadığının Tapu Sicil ve Kadastro Müdürlüğü ile zilyetliğe dayalı tescil davası açıp açmadıklarının o yer Hukuk Mahkemeleri Yazı İşleri Müdürlüğü'nden sorulması, belgesizden edinilen taşınmazlara ait kadastro tutanakları ile tapu kayıtlarının Tapu Sicil Müdürlüğü'nden, zilyetliğe ait tescil davalarına ilişkin dosyaların ise, ait olduğu mahkemelerden getirtilerek 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14. Maddesinde öngörülen miktar sınırlamalarının aşılıp aşılmadığının göz önünde bulundurulması gerekirken, bu yönde bir araştırma yapılmamış olması da doğru değildir.

Açıklanan nedenle davalı Hazine temsilcisinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün 6100 sayılı HMK'nun Geçici 3. maddesi yollamasıyla halen yürürlükte bulunan 1086 sayılı HUMK'nun 428. maddesine uyarınca BOZULMASINA, HUMK'nun 388/4. (HMK. m.297/ç) ve HUMK'nun 440/1. maddeleri gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunabileceğine 09.04.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.