muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2009/12365, Karar No: 2010/7821, Tarih: 21.06.2010

**(Kapatılan)19. Hukuk Dairesi         2009/12365 E.  ,  2010/7821 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Sulh Hukuk Mahkemesi

Tarih :17.07.2008

No :404-770

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Davacı vekili, müvekkili şirkete ait yangın tüplerinin davalı ... tarafından pazarlanması, bakım ve dolumlarının yapılması için 01.03.2002 tarihli sözleşme imzalandığını, sözleşme gereğince, doğabilecek zararlara karşılık davalılardan teminat senedi alındığını, davalıların müvekkilinin edimlerini yerine getirmesine rağmen hiçbir neden göstermeksizin sözleşmeyi tek taraflı feshettikler, 01.01.2003 ile 28.06.2004 tarihleri arasında müvekkilinin emtia bedellerinden dolayı 4.679.TL alacağı oluştuğunu, çekilen ihtar üzerine müvekkiline 500 TL ödendiğini, bakiye borcun ödenmemesi üzerine başlatılan icra takibinin davalıların haksız itirazı sonucu durduğunu belirterek itirazın iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar, davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre, davaya konu edilen 4.679 TL’lik davalı bakiye borcuna ilişkin olarak davacının yasal defterlerinde muhasebe yönünden herhangi bir borç kaydına rastlanılmadığı, yine takibe ve davaya konu edilen 5.000 TL’lik senedin de davacı kayıtlarında yer almadığı, davacının takip tarihi itibariyle davalıdan yasal defter ve dayanak belgelere göre herhangi bir alacağının olmadığının tespit edildiği, bilirkişi raporunda belirtilen şekilde herhangi bir belge de ibraz edilmediği gerekçeleriyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2- Davacı, delilleri arasında yemin deliline de dayanmıştır. Bu durumda davacı tarafa yemin teklif hakkı hatırlatılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken bu yönün gözden kaçırılması doğru görülmemiştir.

SONUÇ:Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin öteki temyiz itirazlarının reddine, (2) nolu bentte açıklanan sebeplerle hükmün temyiz eden davacı yararına BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 21.06.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/4534, Karar No: 2015/7339, Tarih: 27.04.2015

**7. Hukuk Dairesi         2015/4534 E.  ,  2015/7339 K.**

**"İçtihat Metni"**

İş Mahkemesi

Dava Türü : Alacak

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

1-Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazlarının reddine

2-Davacı, davalı işyerinde vardiya amiri olarak çalışırken iş akdinin işveren tarafından haksız olarak feshedildiğinden bahisle kıdem ve ihbar tazminatı ile bazı işçilik alacaklarının hüküm altına alınmasını istemiştir.

Davalı, davacının iş akdinin işverene bir maaşını aşar şekilde zarar vermesi nedeniyle haklı nedenle feshedildiğini, tüm haklarının ödendiğini hiçbir alacağı olmadığını savunarak, davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, davacının iş akdinin geçerli nedenle feshedildiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İş sözleşmesinin, işçinin işverene zarar vermesi nedeniyle ve haklı olarak işverence feshedilip feshedilmediği noktasında taraflar arasında uyuşmazlık söz konusudur.

4857 sayılı İş Kanununun 25'inci maddesinin (II) numaralı bendinin (ı) alt bendinde, işverenin malı olan veya eli altında bulunan makine, tesisat, eşya ya da maddelere otuz günlük ücreti tutarını aşacak şekilde zarar vermesi halinde, işverenin haklı fesih imkânının bulunduğu belirtilmiştir.

İşçinin kusursuz olduğunun ortaya çıkması durumunda, işverenin haklı fesih imkânı olmadığı gibi işçinin kusuru belli bir yüzde ya da belli bir oran olarak saptanmışsa; zararın miktarının bu kusur nispetinde azaltıldıktan sonra otuz günlük ücreti aşıp aşmadığına bakılmalıdır .

Zararın işçinin kasıtlı davranışından ya da taksirli eyleminden kaynaklanmasının hukukî sonuca etkisi bulunmamaktadır. Örneğin işverene ait iş makinesi paletlerine kasten metal cisim sokmak suretiyle zarar veren veya trafik kazası sonucu işvereni zarara uğratan işçinin aynı şekilde iş sözleşmeleri haklı nedenle sona erdirilebilir. İşçinin kusuru ve zararı, ayrı ayrı uzman kişilerce belirlenmelidir. Zarar tutarı ile karşılaştırılacak olan işçinin otuz günlük ücretinin brüt ya da net olarak dikkate alınması gerektiği noktasında Yasada herhangi bir açıklık bulunmamakla birlikte, işçi lehine yorum ilkesi uyarınca brüt ücretin esas alınması gerekir. Otuz gün, bir aydan farklı bir kavramdır. Bu noktada işçiye aylık olarak ödenen ücret yerine, günlük yevmiyesinin otuz katı tutarı dikkate alınmalıdır.

Maddede sözü edilen ücret dar anlamda ücrettir. İkramiye, prim, fazla çalışma ücreti ve benzeri ödemeler bu maddede yer alan otuz günlük ücret içerisinde değerlendirilmemelidir.

Maddede sözü edilen ücret dar anlamda ücrettir. İkramiye, prim, fazla çalışma ücreti ve benzeri ödemeler bu maddede yer alan otuz günlük ücret içerisinde değerlendirilmemelidir.

Zararın otuz günlük ücreti aşması durumunda işverenin fesih hakkı doğar. İşçinin zararı derhal ödemiş ya da ödeyecek olması, işverenin bu hakkını ortadan kaldırmaz. İşverence zarar tutarının işçiden talep edilmemiş olması fesih hakkını ortadan kaldırmaz.

4857 sayılı İş Kanununun 26'ncı maddesi yönünden bir yıllık hak düşürücü süre, zarara neden olan olayın oluşumu tarihinden itibaren başlar. Ancak altı işgünlük ikinci süre, zarar miktarının belirlenmesinin ardından, bu durumun feshe yetkili makama iletilmesiyle işlemeye başlayacaktır. Zarar miktarının belirlenmesi bazen uzun zaman alabilir ve fesih hakkının kullanılması bakımından zarar miktarının belirlenmesi ve işçinin ücreti ile kıyaslanması zorunluluğu vardır.

Somut olayda, davacının iş akdinin fesih tarihinden yaklaşık 1,5-2 ay kadar önce plastik profil makinelerine yeni kalıplar bağlandığı, bu kalıplarla deneme üretimine geçildiği, yeni kalıpların uygun üretimi için ...'den teknisyen geldiği ve ayar işlemleri için davacıya gerekli bilgilerin verildiği, ancak davacının sorumlu olduğu üretim kısmından iki kez hatalı mal çıkışının olduğu, bu hatalı mal çıkışına ilişkin olarak davalı tarafın tutanak tanzim ettiği ve bu hatalı üretime ilişkin zarar miktarının da yazılı olarak belirtildiği dosya kapsamı ile sabittir. Davalının, davacının sebep olduğu 4.737,00 TL zararının bulunduğunu iddia ettiği, ancak Mahkemece, bu zarar miktarının davalının tek taraflı iddiasından ibaret bulunduğu, zararın davalı işveren tarafından tarafsız uzman kişilerce tespit ettirilemediği, oluşan zarardan davacının tek başına sorumlu tutulmasının mümkün olmadığı gerekçesiyle davacının iş akdinin haklı nedenle feshedilmediği kabul edilerek kıdem ve ihbar tazminatının kabulüne dair hüküm kurulduğu görülmektedir. HMK 31. Maddesi gereğince hakimin dosyayı aydınlatma görevi bulunmaktadır. Mahkemece yapılan bilirkişi incelemesinde 3'lü bilirkişi heyetinden rapor almış ancak bu heyete, davaya konu hatalı üretim nedeniyle oluşan zararı tespit edecek uzman bir bilirkişi dahil etmemiştir.

Yapılacak iş, hatalı üretilen kapılar geri dönüşüme gönderilse bile, davalının bu olay nedeniyle uğradığı bir zararının olup olmadığını işin uzmanı bilirkişiye tespit ettirerek zarar varsa tutarını gösterir rapor alarak çıkacak sonuca göre bir karar vermekten ibarettir.

O halde davalı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve karar bozulmalıdır.

SONUÇ:Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı nedenlerle BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde, davalıya iadesine, 27.04.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/33014, Karar No: 2013/20310, Tarih: 17.12.2013

**(Kapatılan)15. Ceza Dairesi         2013/33014 E.  ,  2013/20310 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Dolandırıcılık

HÜKÜM : Beraat

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için; failin bir kimseyi, kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla hataya düşürüp, onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir. Hile nitelikli bir yalandır. Fail tarafından yapılan hileli davranış belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı, sergileniş açısından mağdurun inceleme olanağını ortadan kaldıracak nitelikte bir takım hareketler olmalıdır. Kullanılan hileli davranışlarla mağdur yanılgıya düşürülmeli ve bu yanıltma sonucu yalanlara inanan mağdur tarafından sanık veya bir başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır. Hilenin kandırıcı nitelikte olup olmadığı olaysal olarak değerlendirilmeli, olayın özelliği, fiille olan ilişkisi, mağdurun durumu, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.

TCK'nın 158/1-e bendinde belirtilen, kamu kurum ve kuruluşlarının zararına olarak dolandırıcılık suçunun işlenmesi, nitelikli hal kabul edilmiştir. Hangi kurum ve kuruluşların, kamusal nitelik taşıdığı, o kurumun kadro bakımından bağlı olduğu durumu düzenleyen mevzuata göre belirlenir. Bu nitelikli halin oluşması için, eylemin kamu kurum ve kuruluşlarının mal varlığına zarar vermek amacıyla işlenmesi gerekir.

Zarar vermek, kamu kurum ve kuruluşlarından hakkı olmayan bir parayı almak yada bir borcu geri vermemek şeklinde olabilir. Bu suçun zarar göreni kamu kurum ve kuruluşunun tüzel kişiliğidir. Kamu kurum ve kuruluşlarının zarar görmesi söz konusu değilse bu suç oluşmayacaktır.

Dolandırıcılık suçunun kamu yararına çalışan hayır kurumlarının zararına işlenmesi madde kapsamında değildir.

2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 90. maddesininin 5. fıkrasına göre; usulüne göre yürürlüğe konulmuş Milletlerarası andlaşmalar kanun hükmündedir. Bunlar hakkında Anayasaya aykırılık iddiası ile Anayasa Mahkemesi'ne başvurulamaz. (Ek cümle: 7/5/2004-5170/7 md.) Usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası andlaşmalarla, kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda milletlerarası andlaşma hükümleri esas alınır.

Buna göre, iç hukukta doğrudan hukuksal sonuçlar yaratan Uluslararası Sözleşmeler, yasalar üstü bir konumdadır ve iç hukukun bir parçası olarak yürütmeyi ve yargıyı bağlamaktadır.

İç hukukumuzun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin (AİHS) temel amacı, insan haklarının korunması ve bu haklara yönelik ihlallerin engellenmesidir. İnsan hakları, insan onurunu korumayı, insanın maddi ve manevi gelişmesini sağlamayı amaçlayan haller olup, insanın doğuştan var olan hak ve özgürlükleridir. Bu haklar, hak sahiplerini yetkili bir konuma getirirken,devleti ve diğer üçüncü kişileri o kişinin hakkına saygılı olma yükümlülüğü altına sokar.

İç hukukumuzun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin (AİHS) temel amacı, insan haklarının korunması ve bu haklara yönelik ihlallerin engellenmesidir. İnsan hakları, insan onurunu korumayı, insanın maddi ve manevi gelişmesini sağlamayı amaçlayan haller olup, insanın doğuştan var olan hak ve özgürlükleridir. Bu haklar, hak sahiplerini yetkili bir konuma getirirken,devleti ve diğer üçüncü kişileri o kişinin hakkına saygılı olma yükümlülüğü altına sokar.

AİHS madde 1'e göre, sözleşmeye taraf devlet, hangi yolla olursa olsun sözleşmede öngörülen haklara riayet yükümlülüğü altındadır. Madde 2'ye göre, her ferdin yaşama hakkı kanunun himayesi altındadır. Madde 3'e göre, hiç kimse ...aşağılayıcı muamele veya cezaya tabi tutulamaz. Madde 8'e göre, herkes özel ve aile yaşamına...saygı gösterilmesi hakkına sahiptir.

AİHS, özel ve aile yaşamına, haksız ve keyfi müdahalelere karşı, bireyi korumaktadır. Özel yaşam, bireyin içinde kişiliğini oluşturabileceği ve geliştirebileceği bir alanın garanti edilmesidir. Geniş manada tanımlanan aile, anne-baba ister meşru isterse gayrı meşru olsun bunların çocukları ile olan ilişkilerini içermektedir. Aile yaşamına saygı hakkı, anne-baba arasındaki ilişki sona ermiş artık birlikte yaşamıyor veya boşanmış olsalar bile, çocukla eşler arasında birlikte yaşama ve kişisel ilişki kurma hakkını da içermektedir.

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin pek çok kararlarında tanımladığı gibi, bir davranış eğer kişilerde aşağılık duygusu yaratıyorsa ve onları küçük düşürecek veya alçaltacak nitelikte ise aşağılayıcı muameledir. Bu muamelenin kamuya açık olarak yapılması onun aşağılayıcı nitelikte olup

olmamasında rol oynamakla beraber kişinin kendi gözünde küçük düşmesi yeterli sayılmaktadır.

Somut olayda; sanığın resmi nikahlı evli iken, vefat eden babasından yetim maaşını alabilmek için 26.03.2002 tarihinde muvazaalı olarak eşinden boşandıktan sonra aynı evde birlikte yaşamaya devam ettikleri, SGK'dan maaş almak suretiyle haksız menfaat temin ederek kamu kurumunu dolandırdığı iddia edilmiş ise de,

Mahkeme tarafından mutlak butlanla malul bir karar olduğuna hükmedilmeyen bu nedenle hukuken geçerli olan bir kararla boşandıktan sonra, eşlerin bir arada yaşamasını engelliyen birlikte yaşamanın suç olduğuna dair kanuni bir düzenlemenin bulunmaması karşısında, eşlerin bir arada yaşamasının boşanmanın maaş almak amacıyla yapıldığının ve hileli davranışın kanıtı olamayacağı, nitekim 5510 sayılı Kanun'un 56. maddesinde bu durumu tespit edilen kimselerin gelir ve aylığının kesileceği ve ödenmiş tutarların geri alınacağının belirtildiği, bu hususta cezai düzenlemenin bulunmadığı,sanığın eyleminin hukuki ihtilaf mahiyetinde olduğu gözetilerek, dolandırıcılık suçunun yasal unsurlarının oluşmadığına yönelik kabulde, Anayasa, AİHS ve kanuni düzenlemeler dikkate alındığında, bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, katılan vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün ONANMASINA, 17.12.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/25963, Karar No: 2016/15887, Tarih: 14.11.2016

**5. Hukuk Dairesi         2016/25963 E.  ,  2016/15887 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Asliye Hukuk Mahkemesi

01.07.2016 tarihinde kabul edilip 23.07.2016 günlü Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6723 sayılı Yasa'nın 21. maddesi ile 2797 sayılı Yargıtay Kanununun 60. maddesinin 3. fıkrası değiştirilmiştir. Bu düzenlemeye göre dosya kendisine gönderilen ilgili hukuk dairesi 1 ay içinde yapacağı ön inceleme sonucunda işbölümü bakımından kendisini görevli görmez ise gerekçeleri ile birlikte dosyayı bir ay içinde görevli Daireye gönderecektir.

Bu durumda dosya içeriğine, temyizin kapsamına, uyuşmazlığın abonelik sözleşmesine dayalı kayıp kaçak bedelinin istirdadı istemine ilişkin bulunmasına göre, temyiz inceleme görevi Yargıtay Kanununun 14. maddesi ve Başkanlar Kurulu kararı uyarınca Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'ne aittir.

Yukarıdaki yasal düzenleme de dikkate alındığında dosyanın görevli Yargıtay 3. Hukuk Dairesine GÖNDERİLMESİNE, 14/11/2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/4788, Karar No: 2019/5384, Tarih: 19.06.2019

**11. Ceza Dairesi         2016/4788 E.  ,  2019/5384 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Sahte fatura düzenleme

HÜKÜM : Beraat

1- Sanık hakkında 2007 ve 2008 takvim yıllarında sahte fatura düzenlemek suçundan verilen beraat hükümlerine yönelik katılan vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Elde edilen delillerin hükümlülüğe yeter nitelik ve derecede bulunmadığı dosya içeriğine uygun şekilde gerekçeleri gösterilerek mahkemece kabul ve takdir kılınmış olduğundan katılan vekilinin temyiz itirazlarının reddiyle hükmün istem gibi ONANMASINA,

2- Sanık hakkında 2006 takvim yılında sahte fatura düzenlemek suçundan verilen beraat hükmüne yönelik katılan vekilinin temyiz itirazlarına gelince;

Sanığa yüklenen “2006 takvim yılında sahte fatura düzenleme” suçunun yasada gerektirdiği cezasının üst sınırına göre tabi olduğu 5237 sayılı Kanun‘un 66/1-e ve 67/4. maddelerinde öngörülen dava zamanaşımının, suç tarihi olan en aleyhe kabulle 31.12.2006 tarihinden temyiz inceleme tarihine kadar gerçekleştiği anlaşılmış ve katılan vekilinin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görülmüş olduğundan, sair yönleri incelenmeyen hükmün 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nin 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA; ancak yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen bu konuda aynı Kanun'un 322. maddesinde öngörülen yetkiye dayanılarak karar verilmesi mümkün olduğundan, sanık hakkında açılan kamu davasının gerçekleşen zamanaşımı nedeniyle 5271 sayılı CMK’nin 223/8. maddesi uyarınca DÜŞMESİNE, 19/06/2019 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/3147, Karar No: 2013/8540, Tarih: 14.05.2013

**(Kapatılan) 6. Hukuk Dairesi         2013/3147 E.  ,  2013/8540 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Tahliye

Davacı kiralayanlar tarafından davalı şirket aleyhine fuzuli işgal nedeniyle kiralananın tahliyesi istemiyle açılan davada mahkemece davanın reddine dair verilmiş bulunan kararın davacı kiralayanlar tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairemizin 17.12.2012 gün ve 2012 / 13974 esas 2012 / 16732 karar sayılı ilamı ile süre yönünden temyiz isteminin reddine karar verilmiş idi. Bu kararın incelenerek düzeltilmesi davacı kiralayanlar tarafından süresi içinde istenilmiş olmakla dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Davacı kiralayanlar tarafından fuzuli işgal nedeniyle kiralananın tahliyesine yönelik olarak açılan davada davanın reddine dair verilen karar, davacı kiralayanlar vekiline 16.07.2012 tarihinde tebliğ olunmuştur. Davacı kiralayanlar vekili ise, temyiz dilekçesini 1086 Sayılı HMUK'nun 437 / 1 maddesi gereğince yasal sekiz günlük temyiz süresi geçtikten sonra 25.07.2012 tarihinde vermiş ise de, 6100 Sayılı HMK'nun 102. maddesi gereği adli tatil temyiz dilekçesinin verildiği dönemde 20 Temmuz- 31 Ağustos tarihleri arasındadır. Aynı Yasanın 104. maddesi hükmü gereği, adli tatile tabi olan dava ve işlerde bu kanunun tayin ettiği sürelerin bitmesinin tatil zamanına rastlaması halinde, bu süreler adli tatilin bitiminden itibaren bir hafta uzatılmış sayılacaktır. Somut olayda ise, temyiz süresi adli tatile rastlayan 24.07.2012 tarihinde sona erdiğinden ve temyiz süresi 31 Ağustos'tan itibaren bir hafta uzamış sayılacağından, adli tatil içinde yapılan temyizin süresinde olduğu bu defaki incelemeden anlaşılmakla, davacı kiralayanlarınların karar düzeltme isteğinin kabulü ile Dairemizin 17.12.2012 gün ve 2012 / 13974 esas 2012 / 16732 karar sayılı süre yönünden temyiz isteminin reddine kararının kaldırılmasına oy birliği ile karar verilip, davacı kiralayanların temyiz itirazları yönünden dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Dosya kapsamına, toplanan delillere, mevcut deliller mahkemece takdir edilerek karar verilmiş olmasına ve takdirde de bir isabetsizlik bulunmamasına göre yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA ve aşağıda yazılı harcın karar düzeltme isteyenden alınmasına, 14.05.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/17886, Karar No: 2020/2022, Tarih: 01.06.2020

**1. Hukuk Dairesi         2016/17886 E.  ,  2020/2022 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ:ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ:TAPU İPTALİ VE TESCİL

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil davası sonunda, yerel mahkemece davanın kabulüne ilişkin olarak verilen karar davalı ve dahili davalı tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi ...'ın raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı tapu iptal ve tescil isteğine ilişkindir.

Davacılar, mirasbırakan anneleri ...’ın maliki olduğu 503 ada 61 parsel ve 503 ada 73 parsel sayılı taşınmazları davalı oğlu ...’a satış suretiyle temlik ettiğini, işlemin mirastan mal kaçırmak amaçlı ve muvazaalı olduğunu ileri sürerek miras payları oranında tapu iptali ve tescile karar verilmesini istemişler; yargılama sırasında, 28.04.2016 havale tarihli dilekçe ile 503 ada 61 parsel sayılı taşınmaz paydaşı ...’ı davaya dahil etmişlerdir.Davalı ... ve dahili davalı ..., çekişmeli 503 ada 61 parsel sayılı taşınmazı üçüncü kişiden satın aldıklarını, ancak mirasbırakan adına tescil edildiğini; diğer dava konusu 503 ada 73 parsel sayılı taşınmazın ise mirasbırakan tarafından temlik edilmediğini belirterek davanın reddini savunmuşlardır.Mahkemece, davanın kabulü ile çekişmeli taşınmazların tapu kaydının iptali ile miras payları oranında davacılar adına tesciline karar verilmiştir. Dosya içeriği ve toplanan delillerden; 1936 doğumlu mirasbırakan ...’ın 05.03.2013 tarihinde ölümü ile geride mirasçı olarak davacı kızları ..., ..., ..., ...davalı oğulları ...ve ... ile dava dışı oğlu ..., dava dışı kızları Hamdiye, ..., ..., ...’ı bıraktığı; mirasbırakanın 25.03.2005 tarihinde çekişmeli 503 ada 61 parseli davalı ...’ye satış suretiyle temlik ettiği, davalı ...’nin 25.06.2013 tarihinde 1/2 payını ipka ederek kalan 1/2 payı dahili davalı ...’a devrettiği; çekişmeli 503 ada 73 parsel sayılı taşınmazın ise kadastro tespiti ile Maliye Hazinesi adına tespit görmesi üzerine davalı ...’nin kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak ... Kadastro Mahkemesinin 2008/2 E-2 K sayılı dosyası ile dava açtığı, dava sonucunda anılan taşınmazın davalı ... adına hükmen tescil edildiği anlaşılmaktadır.Bilindiği üzere, uygulamada ve öğretide "muris muvazaası" olarak tanımlanan muvazaa, niteliği itibariyle nisbi (mevsuf-vasıflı) muvazaa türüdür. Söz konusu muvazaada miras bırakan gerçekten sözleşme yapmak ve tapulu taşınmazını devretmek istemektedir. Ancak mirasçısını miras hakkından yoksun bırakmak için esas amacını gizleyerek, gerçekte bağışlamak istediği tapulu taşınmazını, tapuda yaptığı resmi sözleşmede iradesini satış veya ölünceye kadar bakma sözleşmesi doğrultusunda açıklamak suretiyle devretmektedir.Bu durumda, yerleşmiş Yargıtay içtihatlarında ve 01.04.1974 tarihli 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında açıklandığı üzere görünürdeki sözleşme tarafların gerçek iradelerine uymadığından, gizli bağış sözleşmesi de Türk Medeni Kanunu'nun (TMK) 706., Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) 237., (Borçlar Kanunu'nun (BK) 213.) ve Tapu Kanunu'nun 26. maddelerinde öngörülen şekil koşullarından yoksun bulunduğundan, saklı pay sahibi olsun veya olmasın miras hakkı çiğnenen tüm mirasçılar dava açarak resmi sözleşmenin muvazaa nedeni ile geçersizliğinin tespitini ve buna dayanılarak oluşturulan tapu kaydının iptalini isteyebilirler