muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/8130, Karar No: 2023/7473, Tarih: 22.05.2023

C. İkinci Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

2. Yargıtay (kapatılan) 22. Hukuk Dairesinin 08.04.2019 tarihli ve2019/1586 Esas, 2019/7909 Karar sayılı ilâmı ile; davalılar vekillerinin diğer temyiz itirazları reddedilerek, davacının işe başladığı 10.11.2003 tarihinde günlük brüt ücretinin 31,00 TL olduğu, davacının sendikaya üyelik başvurusunun 14.05.2004 tarihinde kabul edildiği, davacının günlük ücretinin sendika üyeliği sonrasında, işyerinde uygulanan toplu ... sözleşmesi gereğince günlük 24,44 TL olarak belirlendiği, davacının toplu ... sözleşmesinin hükümlerinden faydalanmaya başladığında ücretinin 24,44 TL olarak belirlenmesinde, davalı ve davacı adına hareket eden sendika ile işveren arasında imzalanan protokol hükümlerinin esas alındığının açık olduğu, bu bakımdan ücretin düşürülmesi iddiasının sözleşme dayanağının bulunmadığı yönündeki davacı iddialarının yerinde olmadığı, davacıya yürürlükte olan toplu ... sözleşmesi gereğince ödenmesi gereken menfaatlerin davalı tarafça ödenmekte olduğu, davacının sendika ile davalı işveren arasında bağıtlanan toplu ... sözleşmesinden yararlanmak amacıyla kendi isteği ile toplu ... sözleşmesi kapsamına gidiği, davacının toplu ... sözleşmesinden faydalanmasıyla birlikte toplu ... sözleşmesinin işçiler yararına getirdiği akçalı menfaatlerden (giyim yardımı, gıda yardımı, yemek yardımı, ikramiye, ilave tediye vs. gibi) de yararlanmakta olup böylelikle davacının gelirinde artış meydana geldiği, Mahkemece bu yönler gözden kaçırılarak davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğu gerekçesiyle Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

D. Mahkemece İkinci Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; bozma ilâmına uyularak bozma ilâmı uyarınca davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

D. Mahkemece İkinci Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; bozma ilâmına uyularak bozma ilâmı uyarınca davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; 2822 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin ikinci fıkrasına göre, toplu ... sözleşmesinde ... sözleşmesine aykırı hükümlerin bulunması hâlinde ... sözleşmesinin işçi lehindeki hükümlerinin geçerli olacağının düzenlendiği, bu hüküm ile 6 ncı maddenin ilk fıkrasındaki ... sözleşmelerinin toplu ... sözleşmesine aykırı olamayacağı ve aykırı hükümlerinin yerini toplu ... sözleşmesindeki hükümlerin alacağı kuralının işçi yararına olan konularda işlemeyeceğinin anlatılmak istendiğini, bu düzenlemelere göre ... sözleşmeleri toplu ... sözleşmesine aykırı olmakla birlikte işçi yararına olan hükümleri geçerli olmaya devam etmesi gerektiği, toplu ... sözleşmesi ile kararlaştırılan ve uygulanan önceki koşulların altına inilmemesi gerektiği, kanun ve uygulamanın bunları asgari koşullar olarak kabul ettiğini, bunların üstüne çıkma olanağının ise daima olduğunu ve sözleşme serbestisi bakımından kural olarak bir üst sınır olmadığını, toplu is sözleşmesi ile ... sözleşmesine aykırı olmayan ve işçi yararına iyileştirmelerin yapılması gerektiğini dolayısıyla işçi yararına olmayan koşulların kabul edilmemesi gerektiğini, işçiye yararlılık ilkesi gereğince günlük ücrette ve günlük ücrete bağlı haklarda düşüş yapılmasının yerinde olmadığını

ileri sürerek kararı temyiz etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyetine ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık davacının ücretinin toplu ... sözleşmesi ile düşürülüp düşürülemeyeceği hususundadır.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428 ... maddesi, 438 ... maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası.

2. 2822 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesi ile 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu ... Sözleşmesi Kanunu'nun 36 ncı maddesi.

3. Değerlendirme

1. Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun'un 428 ... maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer ... sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. 2822 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesi ile 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu ... Sözleşmesi Kanunu'nun 36 ncı maddesi.

3. Değerlendirme

1. Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun'un 428 ... maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer ... sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple;

Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

22.05.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/4202, Karar No: 2013/3557, Tarih: 14.02.2013

**13. Hukuk Dairesi         2013/4202 E.  ,  2013/3557 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi(Tüketici Mahkemesi Sıfatıyla)

KARAR

Dava, abonenin elektrik faturasına yansıtılan kaçak kayıp bedeli ile ilgili olarak Tüketici sorunları Hakem Heyitince verilen karara itirazı ilişkindir.

9.2.2011 gün ve 6110 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik yapılmasına Dair Kanunun 8.maddesi ile 2797 sayılı Yargıtay Yasasının 14.maddesinde yapılan değişiklik uyarınca; Yargıtay Büyük Genel Kurulunun 21.01.2013 günlü ve 2013/1 sayılı kararı uyarınca işbu davada temyizen incelenme görevi 1.2.2013 tarihinden itibaren Yargıtay 3.Hukuk Dairesine verilmiştir.

SONUÇ: Dosyanın görevli Yargıtay Yüksek 3.Hukuk Dairesi Başkanlığına GÖNDERİLMESİNE, 14.02.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/13482, Karar No: 2016/11376, Tarih: 22.12.2016

**1. Hukuk Dairesi         2015/13482 E.  ,  2016/11376 K.**

**"İçtihat Metni"**

....

Taraflar arasında görülen davada;

Davacı, kat irtifakı kurulu 3682 ada 1 parseldeki 340 nolu bölümün 204/665 payını cebri icrada satın aldığını, ancak ihaleye katılan davalı ile dava dışı ...'ın, tecrübesizliğinden yararlanıp ihalede pey ileri sürmeyerek taşınmazın kendisi tarafından alınmasına neden olduklarını, bankalardan kredi çekememesi sebebi ile ihale bedelini ödemekte zorlandığı için davalının yardım teklifini kabul etmek zorunda kaldığını, bir miktar temin ettiği, bir miktarda davalıdan aldığı borçla ihale bedelini ödeyerek taşınmazı adına tescil ettirdiğini ancak davalının borcunu ödemesi, yahut taşınmazı kendisine devretmesi konusunda sıkıştırması üzerine çaresiz kalarak 400.000.-TL olan taşınmazı 92.000.-TL bedelle 20.03.2012 tarihinde davalıya devrettiğini, borç ödenince taşınmazın geri devredileceği konusunda anlaştıklarını, paranın büyük bir kısmını temin edip taşınmazın devrini davalıdan talep ettiğinde davalının; dava dışı ...'ın şufa davası açtığını, tapuyu vermeyeceğini söylediğini, anılan şufa davasının muvazaalı açılan bir dava olduğunu ileri sürerek, tapu iptal ve tescile, mümkün olmazsa bedelinin tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davaya cevap vermemiş; feri müdahil ...., iddiaların doğru olmadığını, davacının kendi isteği ile ihaleye katılıp pey ileri sürdüğünü, daha sonrada payını davalıya devrettiğini, tarafları tanımadığını, davacı ile davalının anlaşıp açmış olduğu şufa davasının sonuçsuz bırakmak için eldeki davayı açtıklarını belirterek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, tarafların özgür iradeleri ile taşınmazın ihale bedelinin ödenmesi hususunda anlaştıkları ve akabinde devir işlemlerinin gerçekleştirildiği, davacının taşınmazı almış olduğu bedel mukabilinde devir işleminin yapıldığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

Karar, davacı vekili tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla, Tetkik Hakimi ...'nin raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp, düşünüldü.

-KARAR-

Dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve özellikle, inançlı işlem iddiasının 05.02.1947 tarih ve 20/6 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca yazılı belge ile kanıtlanabileceği, davacı tarafça anılan içtihadı birleştirme kararında öngörülen anlamda yazılı belge ibraz edilemediği gibi, 6100 sayılı ...nun 119/1-f maddesi uyarınca açıkça yemin deliline

./..

dayanılmadığı gözetilerek davanın reddine karar verilmesi doğru olduğuna göre; davacının temyiz itirazı yerinde değildir. Reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı 4.00.-TL. bakiye onama harcının temyiz eden davacıdan alınmasına, 22.12.2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

...
Yargıtay — Esas No: 2010/12567, Karar No: 2010/13659, Tarih: 20.12.2010

**1. Hukuk Dairesi         2010/12567 E.  ,  2010/13659 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : BODRUM 1. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ,

TARİHİ : 17/06/2010

Taraflar arasında birleştirilerek görülen davada;

Davacı Hazine, dava konusu 14 parsel sayılı taşınmazın kısmen kıyı-kenar çizgisi içerisinde kaldığını ileri sürerek, tapunun iptal ve terkini ile elatmanın önlenmesini istemiştir.

Davalılar, davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne ilişkin olarak verilen karar, Dairece; "dosya içeriğinden, toplanan delillerden, çekişme konusu taşınmazın kadastro tespitinin 25.06.1970 tarihinde yapıldığı, 26.02.1971 tarihinde kesinleştiği gözetildiğinde dava tarihine kadar 5841 Sayılı Yasa ile değişik 3402 Sayılı Yasanın 12/3 maddesinde öngörülen hak düşürücü sürenin geçtiği anlaşılmakla, davanın reddine karar verilmesi gerekeceği" gerekçesiyle bozulmuş, bozma ilamına uyularak davanın reddine karar verilmiştir.

Karar, davacı tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi   raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp, düşünüldü.

Asıl ve birleşen dava; çekişme konusu taşınmazın kıyı-kenar çizgisine göre kıyıda kaldığı iddiasına dayalı tapu iptal, sicil kaydının kütükten terkini ve elatmanın önlenmesi isteklerine ilişkin olup, mahkemece; 3402 Sayılı Yasanın 12.maddesinde 5841 Sayılı  Yasa ile yapılan değişiklik gözetilmek suretiyle  asıl ve birleşen davanın reddine karar verilmiş olmasında bir isabetsizlik yoktur.

Öte yandan, birleşen dava yönünden, dava konusu yerin belirlenen kıyı-kenar çizgisine göre kıyı içinde kalmadığı belirlenmekle, davacının birleşen davaya yönelik temyiz itirazlarının tümü ile asıl davaya yönelik öteki temyiz itirazları yerinde değildir, reddine.

Ancak, asıl dava yönünden hemen belirtilmelidir ki, bir taraf dava açıldığı andaki mevzuata ve içtihat durumuna göre  davasında haklı olupta, dava açıldıktan sonra yürürlüğe giren (geçmişe etkili) yeni bir yasa hükmü yada yeni bir İnançları Birleştirme kararı gereğince davayı kaybederse davada haksız çıkmış olmasına rağmen, yargılama giderlerinden sorumlu tutulamaz.

Anılan bu kural yasal ve yargısal uygulamada kararlılık kazanmıştır. (Baki Kuru, Hukuk Usulü Mahakemeleri 5. Cilt, sayfa 5338, dipnot 159; 10. H.D. 21.12.1976, 8770/8739 ve dipnot 160: 5. HD 12.09.1977, 5445/5655 dipnot 161: 10. HD 24.02.1976, 6296/1297)  Ayrıca, her dava açıldığı tarihteki koşullara bağlıdır. Öte yandan avukatlık ücreti 29.05.1957 tarih ve 4/16 sayılı İnançları Birleştirme Kararı uyarınca yargılama giderlerinden sayılır. Davacı Hazine, temyiz dilekçesinde sair nedenlerden söz etmek suretiyle bu hususa değinmiştir.

Hal böyle olunca,  somut olayda asıl davada mahkemece yapılan keşif sonucu çekişmeli bölümün 28.11.1997  tarih 5/3  sayılı  İçtihadı  Birleştirme  Kararı  uyarınca  belirlenen  kıyı kenar çizgisine göre  kıyıda  bulunduğu ve dava tarihinde davacı Hazine’nin haklı olduğu anlaşıldığına ve yargılama sırasında yürürlüğe giren 5841 Sayılı Yasa gereğince dava reddedildiğine göre davalının tüm yargılama giderlerinden ve avukatlık ücretinden sorumlu tutulması gerekirken, aksine yazılı düşüncelerle yazılı olduğu üzere hüküm kurulması isabetsizdir.

Davacı Hazine’nin yukarıda değinilen yargılama giderleri ve avukatlık ücreti açısından temyiz itirazı yerindedir. Kabulüyle hükmün açıklanan nedenlere hasren HUMK.'nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, 20.12.2010  tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/3249, Karar No: 2013/38172, Tarih: 04.11.2013

**3. Ceza Dairesi         2013/3249 E.  ,  2013/38172 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Mahkemesi

HÜKÜM : Düşme

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü;

Diğer temyiz itirazlarının reddine, ancak;

Mağdur ...'nın Cumhuriyet savcılığında alınan 23.09.2009 tarihli ifadesinde sanığın elinde bıçakla mağdur ...'nu kovalarken gördüğünü ifade etmesi, mağdur ... hakkında düzenlenen adli raporda kesi şeklinde yaralanmaların olması ve mağdurun ilk olarak sanığın kendisine kafa atması ve akabinde sanık ve kimliği teşhis edilemeyen arkadaşlarınca iştirak halinde yaralanması karşısında; sanığın eylemini ele geçmeyen ancak niteliği itibariyle silahtan sayılması gereken bıçak ile gerçekleştirdiğinin kabulü yerine, mağdurların kovuşturma aşamasında sanığı suçtan kurtarmaya yönelik beyanlarına itibar edilerek dosya içeriğine uygun olmayan gerekçelerle sanık hakkında şikayet yokluğu nedeniyle kamu davasının düşürülmesine karar verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, o yer Cumhuriyet savcısının temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı yasanın 8/1. maddesi ile yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK’un 321. maddesi uyarınca isteme aykırı olarak BOZULMASINA, 04/11/2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/39782, Karar No: 2022/135, Tarih: 11.01.2022

**11. Ceza Dairesi         2021/39782 E.  ,  2022/135 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SUÇ : Dolandırıcılık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Anayasa’nın 40/2, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 34/2, 231/2, 232/6 ve 291/1-2. maddeleri uyarınca karar ve hükümlerde, başvurulabilecek kanun yolu, süresi, sürenin ne zaman başlayacağı, mercii, başvuru şekli ve kanun yollarının açıkça gösterilmesinin zorunlu olduğunun belirtilmesi ve 5271 sayılı CMK’nin 294/1. maddesinde yer alan “Temyiz eden, hükmün neden dolayı bozulmasını istediğini temyiz başvurusunda göstermek zorundadır.” ile aynı kanunun 295/1. maddesindeki "Temyiz başvurusunda temyiz nedenleri gösterilmemişse temyiz başvurusu için belirlenen sürenin bitmesinden veya gerekçeli kararın tebliğinden itibaren yedi gün içinde hükmü temyiz olunan bölge adliye mahkemesine bu nedenleri içeren bir ek dilekçe verilir" şeklindeki düzenlemeler karşısında; somut olayda, cezaevinde bulunan sanığa gerekçeli kararın CMK’nin 35/3. maddesinde öngörülen usule uygun olarak tebliğ edilmediği ve sanığın yüzüne karşı 29.01.2020 tarihinde tefhim olunan hükümde 5271 sayılı CMK’nın 295/1.maddesi uyarınca temyiz nedenlerini içerir ek dilekçenin gerekçeli kararın tebliğinden itibaren başlayan ( 7) günlük süre içerisinde verilmesi gerektiğinin bildirilmediği anlaşılmakla, sanığa yukarıda açıklanan ilkeler doğrultusunda usulüne uygun şekilde “CMK’nin 295/1. maddesi uyarınca temyiz nedenlerini bildirir ek dilekçenin gerekçeli kararın tebliğinden itibaren başlayan (7) gün içerisinde verilmesi halinde temyiz talebinin incelenebileceği, aksi halde sebep yokluğundan temyiz talebinin reddedileceği” hususlarını içeren meşruhatlı tebligat ile gerekçeli kararın tebliğ edilmesi, temyiz nedenlerini içerir ek temyiz dilekçesi verilmesi halinde ise bu hususta ek tebliğname düzenlenmesinden sonra, iadesinin temini için dosyanın Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 11.01.2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/10634, Karar No: 2019/4058, Tarih: 24.06.2019

**1. Hukuk Dairesi         2016/10634 E.  ,  2019/4058 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ:ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ: TAPU İPTALİ VE TESCİL

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil - tazminat davası sonunda, yerel mahkemece davanın reddine ilişkin olarak verilen karar davacı vekili tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi ...'ın düzenlemiş olduğu rapor okundu açıklamaları dinlendi, dosya incelendi gereği görüşülüp düşünüldü;

KARAR

Dava, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı tapu iptal ve tescil, olmazsa tazminat istemine ilişkindir.Taraf vekilleri 02.02.2016 günlü oturumda Avukatlık Kanununun 35/A maddesi çerçevesinde anlaştıklarını birdirmişler, davacı vekili davalı ... dışındakilerin edimlerini yerine getirdiklerini ancak ... 'nin dairelerin devrini yapmadığını bu nedenle davaya devam ettiklerini bildirmiştir. Mahkemece, Avukatlık Kanununun 35/ A maddesi uyarınca yapılan sözleşmenin İİK'nun 38. maddesi anlamında ilam niteliğinde olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Gerçekten de dosyaya ibraz edilen sözleşmenin İİK 38. maddeye göre ilam niteliğinde olduğunda kuşku yoktur. Ancak bu tür bir belge mülkiyetin naklini sağlayacak nitelikte görülemez. Öte yandan aynı sözleşmenin 2. Maddesi "davalılardan ... tarafından davacıya devredilecek olan yukarıda ada ve parsel numaraları verilen 3 adet taşınmaz üzerinde ... 7. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2014/516 E sayılı dosyasında ihtiyati tedbir kararı bulunup, davalı ... yukarıda ada ve parsel numaraları verilen 3 adet taşınmazları makul süre içerisinde her türlü tedbir, haciz ve ipoteklerden arındırarak taşınmazların üzerindeki tüm takyidatları kaldırtarak devir işlemlerini takyidatların kalktığı tarihten itibaren en geç 3 üç iş günü içerisinde başlatacağını kabul beyan ve taahhüt eder" ve 5. Maddesi "davalılar tarafından yukarıda belirtilen şartlarda ve sürelerde edimlerin yerine getirilmemesi halinde, taraflarca yapılan bu uzlaşma sözleşmesi hiçbir ihtar ve bildirime gerek kalmaksızın kendiliğinden hükümsüz hale geleceği tarafların kabulünde olup uyuşmazlık konusu ... 5. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2015/145 E sayılı dosyası üzerinden kaldığı yerden devam edeceğini taraflar kabul beyan ve taahhüt eder" hükümlerine yer verilmiş, konulan süreler içeresinde de davalı taraf taahhüdünü yerine getirmemesi nedeniyle sözleşmenin 5. Maddesi gereğince hükümsüz hale gelmiştir. Bilindiği üzere, uygulamada ve öğretide "muris muvazaası" olarak tanımlanan muvazaa, niteliği itibariyle nisbi (mevsuf-vasıflı) muvazaa türüdür. Söz konusu muvazaada mirasbırakan gerçekten sözleşme yapmak ve tapulu taşınmazını devretmek istemektedir. Ancak mirasçısını miras hakkından yoksun bırakmak için esas amacını gizleyerek, gerçekte bağışlamak istediği tapulu taşınmazını, tapuda yaptığı resmi sözleşmede iradesini satış veya ölünceye kadar bakma sözleşmesi doğrultusunda açıklamak suretiyle devretmektedir.

Bu durumda, yerleşmiş Yargıtay içtihatlarında ve 01.04.1974 tarihli 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında açıklandığı üzere görünürdeki sözleşme tarafların gerçek iradelerine uymadığından, gizli bağış sözleşmesi de Türk Medeni Kanunu'nun (TMK) 706., Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) 237., (Borçlar Kanunu'nun (BK) 213.) ve Tapu Kanunu'nun 26. maddelerinde öngörülen şekil koşullarından yoksun bulunduğundan, saklı pay sahibi olsun veya olmasın miras hakkı çiğnenen tüm mirasçılar dava açarak resmi sözleşmenin muvazaa nedeni ile geçersizliğinin tespitini ve buna dayanılarak oluşturulan tapu kaydının iptalini isteyebilirler.

Hemen belirtmek gerekir ki; bu tür uyuşmazlıkların sağlıklı, adil ve doğru bir çözüme ulaştırılabilmesi, davalıya yapılan temlikin gerçek yönünün, diğer bir söyleyişle mirasbırakanın asıl irade ve amacının duraksamaya yer bırakmayacak biçimde ortaya çıkarılmasına bağlıdır. Bir iç sorun olan gizlenen gerçek irade ve amacın tespiti ile durumun aydınlığa kavuşturulması genellikle zor olduğundan bu yöndeki delillerin eksiksiz toplanılması yanında birlikte ve doğru şekilde değerlendirilmesi de büyük önem taşımaktadır. Bunun için de ülke ve yörenin gelenek ve görenekleri, toplumsal eğilimleri, olayların olağan akışı, mirasbırakanın sözleşmeyi yapmakta haklı ve makul bir nedeninin bulunup bulunmadığı, davalı yanın alım gücünün olup olmadığı, satış bedeli ile sözleşme tarihindeki gerçek değer arasındaki fark, taraflar ile mirasbırakan arasındaki beşeri ilişki gibi olgulardan yararlanılmasında zorunluluk vardır.Öte yandan, muris muvazaasından söz edebilmek için mirasbırakanın kastının diğer mirasçılarından mal kaçırmak olmak gerekir.Ne varki, mahkemece muris muvazası hukuksal nedenine dayalı tapu iptal ve tescil isteği bakımından bir inceleme ve değerlendirme yapılmış değildir.Hâl böyle olunca taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin hükümsüz hale geldiği gözetilerek taraf delilleri toplanıp yukarıdaki ilkeler uyarınca murisin gerçek irade ve amacı açıklığa kavuşturulduktan sonra bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.Davacının bu yöne ilişkin yerinde bulunan temyiz itirazlarının kabulü ile, hükmün (6100 sayılı Yasanın geçici 3.maddesi yollaması ile) 1086 sayılı HUMK'un 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 24.06.2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/31879, Karar No: 2017/15533, Tarih: 06.02.2017

**(Kapatılan) 7. Hukuk Dairesi         2015/31879 E.  ,  2017/15533 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun 22/12/2016 tarih, 398 sayılı "Daireler Arasındaki İş Bölümünün Yeniden Belirlenmesine" yönelik kararı, 30/12/2016 tarih 29934 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu itibarla Amasya, Antalya, Burdur, Bursa, Çorum, Giresun, Isparta, Mersin, Ordu, Rize, Samsun, Sinop, Tokat, Trabzon illerinin merkez ve ilçe mahkemelerince verilen hüküm ve kararlarına ilişkin dosyaların temyiz incelemesi yapılmak üzere Yargıtay 9. Hukuk Dairesine GÖNDERİLMESİNE, 06/02/2017 tarihinde karar verildi.