muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/10894, Karar No: 2018/23869, Tarih: 06.12.2018

**5. Hukuk Dairesi         2017/10894 E.  ,  2018/23869 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, taraf vekillerince verilen dilekçeler ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Alınan rapor, hüküm kurmaya elverişli değildir.Şöyle ki;

... ili, ... ilçesi, ... mahallesi, 4961 ada 1 parsel sayılı taşınmaz arsa niteliğindedir. Kamulaştırma Kanunu'nun kıymet takdir esaslarını belirten 11.maddesinin 1.fıkrasının arsalara ilişkin (g) bendi uyarınca, arsaların bedelinin değerlendirme gününden önceki özel amacı olmayan emsal satışlara göre hesaplanması zorunludur.

Bu itibarla, emsal satışların değerlendirme tarihindeki karşılıklarının fiyat artış endekslerinin uygulanması suretiyle tespiti, bundan sonra emsal ile dava konusu taşınmazın eksik ve üstün yönlerinin neler olduğu ve oranları açıklanmak suretiyle değer biçilmesi gerekir.

Hükme esas alınan bilirkişi raporunda emsal olarak kabul edilen taşınmaz ile dava konusu taşınmazın Arsa Metrekare Rayiç Bedeli Takdir Komisyonunca belirlenen emlak vergisine esas m² değerleri karşılaştırıldığında, dava konusu taşınmazın emsalden daha değerli olduğu anlaşılmasına rağmen, bilirkişi kurulunca emsal taşınmaz dava konusu taşınmazdan daha değerli olduğu kabul edildiğinden alınan rapor inandırıcı ve hüküm kurmaya elverişli değildir.

Bu durumda; taraflara, dava konusu taşınmaza yakın bölgelerden ve yakın zaman içinde satışı yapılan benzer yüzölçümlü satışları bildirmeleri için imkan tanınması, lüzumu halinde re'sen emsal celbi yoluna gidilmesi, taşınmazın, değerlendirme tarihi

itibariyle, emsal alınacak taşınmazın ise satış tarihi itibariyle imar ya da kadastro parselleri olup olmadığı ilgili Belediye Başkanlığı ve Tapu Müdürlüğünden sorulması, ayrıca dava konusu taşınmazın; imar planındaki konumu, emsallere ve değerini etkileyen merkezi yerlere olan uzaklığını da gösterir krokisi ve dava konusu taşınmaz ile emsal taşınmazların resen belirlenen vergi değerleri ve emsal taşınmazların satış akit tablosu getirtilerek, dava konusu taşınmazın değerlendirmeye esas alınacak emsallere göre ayrı ayrı üstün ve eksik yönleri ve oranları açıklanmak suretiyle yapılacak karşılaştırma sonucu değerinin belirlenmesi bakımından, yeniden oluşturulacak bilirkişi kurulu marifetiyle mahallinde keşif yapılarak alınacak rapor sonucuna göre hüküm kurulması gerektiğinin düşünülmemesi,

Doğru görülmemiştir.

Doğru görülmemiştir.

Taraf vekillerinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harçlarının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harçlarının Hazineye irad kaydedilmesine, 06/12/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/978, Karar No: 2025/1204, Tarih: 27.02.2025

**3. Hukuk Dairesi         2024/978 E.  ,  2025/1204 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Tüketici Mahkemesi

SAYISI : 2021/457 E., 2022/534 K.

Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar, taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Asıl davada davacı vekili; davalıdan gayrimenkul satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesi uyarınca aldıkları taşınmazların, teslim süresi ve taahhüt edilen inşai faaliyetler bakımından, ayıplı ve eksik ifalar nedeniyle maddi-manevi tazminat ve gecikme ve iskan bedeli talebinde bulunmuştur.

2. Dairece verilen 04.07.2018 tarihli bozma ilam sonrası Birleşen Bakırköy 3. Tüketici Mahkemesinin 2019/204 E. sayılı dosyasında davacı vekili; davalıdan gayrimenkul satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesi uyarınca aldıkları taşınmazların, teslim süresi ve taahhüt edilen inşai faaliyetler bakımından, ayıplı ve eksik ifalar nedeniyle taşınmazın değerinde meydana gelen satış fiyatı olan 250.000,00 TL'nin %15'lik değer kaybına ilişkin olarak 37.500,00 TL'nin daire tesliminin yapıldığı tarihten itibaren yasal faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; maddi ve manevi tazminat taleplerine dayanak olacak bir zararın mevcut olmadığını, teslimin zamanında yapıldığını ve herhangi bir gecikme söz konusu olmadığını, satış sözleşmesinin 5.11 maddesine göre iskan vergi ve harçlarının ödenmesinin davacının sorumluğunda olduğunu, Bakırköy 6. Sulh Hukuk Mahkemesi tarafından 2009/490 D. İş sayılı dosyası ile yapılan tespitlerin davaya dayanak gösterilemeyeceğini, söz konusu raporun tebliğ edilmediğini, itiraz imkanı olmadığını, satış sözlemesinin 5.7 maddesine göre eksik ve kusurlu işlerin tespiti satıcı ve alıcı tarafından birlikte yapılacağını, mutabık kalınmaması halinde İstanbul Ticaret Odası tarafından atanacak bilirkişi marifetiyle yapılacağını, mevcut tespit raporunun sözleşmeye aykırı olduğunu, muayene ve ihbar külfetini yerine getirmeyen alıcının ayıptan dolayı hak talep edemeyeceğini, davacıların anahtar teslimi sırasında herhangi bir tespit veya bildirimde bulunmadığını, satış sözleşmesinin 5.6 maddesine göre alıcının teslim tarihinden itibaren 7 gün içinde sözleşmeye veya teknik şartnameye uygun olup olmadığını kontrol ederek teslim alması gerektiğini, davacıların bu işlemi yapmadığını, daire bazındaki eksiklikler için teknik destek hizmeti sağlandığını, davaya konu taşınmazın değerinin azalmadığını, aksine arttığını, tazminat taleplerine dayanak olarak gösterilen ve yerine getirilmediği iddia edilen edimlerde herhangi bir eksiklik olmadığını beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. MAHKEME KARARI

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 26.02.2015 tarihli kararıyla; davanın kısmen kabulü ile taşınmazlardaki ayıp nedeni ile 8.585,00 TL tazminatın davalıdan alınarak davacılara dava tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte ödenmesine, manevi tazminat taleplerinin reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

Mahkemenin 26.02.2015 tarihli kararının süresi içinde taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine, Dairece verilen 04.07.2018 tarihli ilamla; tefhim edilen kısa kararla, gerekçeli karar arasında çelişki olduğu gerekçesiyle bozma kararı verilmiştir. Bozmaya uyan Mahkemenin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; asıl davanın kısmen kabulü ile 3.636 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, kira tazminatına yönelik talebin reddine, manevi tazminat ve iskan harcına yönelik taleplerin reddine; Bakırköy 3. Tüketici Mahkemesinin 2019/204 E. sayılı dosyası ile birleşen dava yönünden davanın HMK 114/1-I ve HMK 115/2 maddeleri uyarınca davanın usulden reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1. Davacı vekili; birleşen dosyalar ve uzun yargılama süreci dikkate alınarak yargılamanın duruşmalı yapılmasına, yargıtay yerleşik içtihatlarına göre %15 değer kaybının toplam bedelden indirilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

2. Davalı vekili; davacının süresi içinde ayıp ihbarında bulunmadığına ve hükme esas alınan 11.01.2013 tarihli rapordaki tespitlere yönelik itirazlarının dikkate alınmadığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, asıl ve birleşen davalar ile, davalıdan gayrimenkul satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesi uyarınca aldıkları taşınmazların, teslim süresi ve taahhüt edilen inşai faaliyetler bakımından, ayıplı ve eksik ifalar nedeniyle değer kaybı, maddi-manevi tazminat ve gecikme bedeli istemine ilişkindir.

1. Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, manevi tazminatın koşullarının oluşmamış olmasında ve taraflar arasındaki sözleşmede iskan harcının alıcı tarafından ödeneceğinin kararlaştırıldığının anlaşılmasına ve sözleşmeye göre taşınmazın Kasım 2008 de teslim edileceğinin taahhüt edildiği ve davacı vekilinin, dava dilekçesinde açıkça taşınmazın Aralık 2008 tarihinde teslim edildiğini beyan etmesi nedeniyle davacı ve davalı vekillerinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2. Yürürlük tarihi itibariyle uyuşmazlıkta dikkate alınması gereken 4077 sayılı Kanun'un 4. ve 30. maddelerinin ikinci fıkrası hükmüne göre; tüketici, malın teslimi tarihinden itibaren otuz gün içerisinde açık ayıpları satıcıya bildirmekle yükümlüdür. Aynı Kanun’da gizli ayıpların ne kadar sürede satıcıya ihbar edileceğine dair bir hüküm bulunmamaktadır. Öyle olunca, Kanun'un 30. maddesi gereğince, bu kanunda hüküm bulunmayan hallerde, genel hükümlere göre uyuşmazlığın çözümü gerekli olduğundan, dava tarihinde yürürlükte bulunan 818 sayılı Kanun'un 198. maddesine göre (6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun) bu konudaki 223. maddesi ) alıcı, teslim aldığı malı işlerin olağan akışına göre, imkân bulunur bulunmaz gözden geçirmek ve satıcının sorumluluğunu gerektiren bir ayıp gördüğü zaman bunu satıcıya uygun süre içinde ihbar etmekle yükümlüdür. Bunu ihmal ettiği takdirde, satılanı kabul etmiş sayılır. Ancak, satılanda olağan bir gözden geçirme ile meydana çıkarılamayacak bir ayıp bulunması halinde, bu ayıp sonradan meydana çıkarsa, bu durumu da hemen satıcıya bildirmediği takdirde yine satılanı bu ayıp ile birlikte kabul etmiş sayılır. O halde, gizli ayıpların, dava zamanaşımı süresi içinde ve ayıp ortaya çıktıktan sonra hemen (dürüstlük kuralına uygun olan en kısa sürede), ihbar edilmesi; ayıbın açık mı, yoksa gizli mi olduğunun tayininde ise ortalama (vasat) bir tüketicinin bilgisinin dikkate alınması gerekmektedir.

Bu açıklamalar ışığında somut olaya bakıldığında; davacının 18.07.2006 tarihinde satın aldığı bağımsız bölümün davacıya 2008 Aralık ayında teslim edildiği ve 23.10.2019 tarihinde de eldeki davanın açıldığı dosya kapsamı ile anlaşılmaktadır.

Bu açıklamalar ışığında somut olaya bakıldığında; davacının 18.07.2006 tarihinde satın aldığı bağımsız bölümün davacıya 2008 Aralık ayında teslim edildiği ve 23.10.2019 tarihinde de eldeki davanın açıldığı dosya kapsamı ile anlaşılmaktadır.

Hükme esas alınan bilirkişi heyet raporunda ve mahkemece gizli ayıplı olarak belirtilen imalatlar ile ilgili olarak; gizli ayıp olarak nitelendirilen ayıplar yönünden kullanım ve mevsimlerdeki yağmur, kar, güneş ve ısı durumları dikkate alınarak ne zaman oluştuğu yada oluşacağı ve bunu normal vasıflardaki tüketicinin ne zaman farkedebileceği ile bağımsız bölümün teslim tarihi ve tespit tarihi de göz önünde bulundurularak yasal süresi içinde ayıp ihbarında bulunulup bulunulmadığı hususlarına yeterince yer verilmediği anlaşılmaktadır. Yine TBK'nun 223 (BK'nun 198. maddesi) hükmü ile gizli ayıplar yönünden kendisine yüklenen hemen ihbar mükellefiyetini yerine getirip getirmediğini ispat yükü davacıdadır. Site yönetiminin veya diğer tüketicilerin, tüketici adına ayıp ihbarında bulunma hak ve yetkisi bulunmamaktadır. Hal böyle olunca mahkemece, hükme esas alınan raporu düzenleyen bilirkişi heyetinden gizli ayıp olarak nitelendirilen imalatlara ilişkin ayıpların tek tek neler olduğunun belirlenerek, ihbarının süresinde yapılıp yapılmadığı hususunda ayıpların niteliği ve ortaya çıktıkları zaman dilimi ve tarafların delilleri dikkate alınarak taraf ve yargı denetimine esas gerekçeli ek rapor tanzimi sağlanarak hasıl olacak sonuca uygun bir karar verilmesi gerekirken bu konuda gerekli inceleme ve araştırma yapılmaksızın eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirmiştir.

3. 6100 sayılı Kanun'un 324. maddesince taraflardan her biri ikamesini talep ettiği delil için mahkemece belirlenen avansı, verilen kesin süre içinde yatırmak zorunda olup, kesin süre içinde delil avansı yatırılmadığı takdirde mahkemece o delile dayanmaktan vazgeçmiş sayılır ve bu durumda mevcut deliller değerlendirilerek karar verilir.

Eldeki davada ispat yükü üzerinde olan davacılar, taşınmazın, teslim süresi ve taahhüt edilen inşai faaliyetler bakımından, ayıplı ve eksik ifalar nedeniyle tazminat ve gecikme bedeli talepli asıl davayı ikame etmiş, gayrımenkul satış vaadi sözleşmesini sunmak suretiyle alacağının varlığını ve tutarını ispat yükünü yerine getirmiştir. Davalı taraf ise, taşınmazın tesliminin sözleşmeden belirlenen tarihte yapıldığını savunarak davanın reddini istemiştir. Bu durumda davacı taraf iddiasını ispat etmiş, artık ispat yükü borcunu ödediğini savunan ve kendisi lehine vakıalar ileri süren davalıya geçmiştir.

Hâl böyle olunca İlk Derece Mahkemesince; ispat yükünün davalı tarafa geçtiği gözetilmeksizin davacı tarafa delil avansını yatırmak üzere süre verilmesi ve delil avansı yatırılmadığından davacının davasını ispatlayamadığı gerekçesiyle bağımsız bölüm içerisindeki eksik iş ve ayıplara ilişkin taleplerinin reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir. Dosyanın incelenmesinden, dosyada daha önce keşifler yapılarak raporlar alındığı, davalı tarafından ek rapor alınması talebinde bulunulduğu, önceki bilirkişi raporlarındaki tespitlerin yeterli olmaması halinde davalıdan delil avansı talep edilebilecekken aksine karar verilmiş olması uygun görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Taraf vekillerinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE,

(2) ve (3) bentlerde açıklanan nedenlerle temyiz olunan Mahkeme kararının 1086 sayılı Kanun'un 428. maddesi gereğince taraflar yararına BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine,27.02.2025 tarihinden oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/9303, Karar No: 2010/11456, Tarih: 26.10.2010

**(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2010/9303 E.  ,  2010/11456 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 22.05.2007 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali ve kıyı olarak terkini, elatmanın önlenmesi istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın reddine dair verilen 29.04.2010 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı ve davalı vekilleri tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

\_K A R A R\_

Davacı Hazine 526 parsel sayılı taşınmazın bir bölümünün kıyı kenar çizgisi kapsamında kaldığını belirterek bu kısma ait tapu kaydının iptali ile kıyı olarak terkinini istemiştir.

Mahkemece, bozmaya uyularak verilen kararda davanın hak düşürücü sürenin geçmiş olması nedeniyle reddine karar verilmiş, hükmü her iki taraf vekili temyize getirmiştir.

1-Yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerekçeye göre davacı vekilinin temyiz isteminin reddi gerekmiştir.

2-Dvalı vekilinin temyizine gelince;

HUMK'nun 417. maddesi uyarınca yargılama giderleri ve bu giderlerin içinde bulunan avukatlık ücretinin aleyhine hüküm kurulan taraftan alınmasına karar verilir. Genel kural budur. Bu nedenle dava reddedildiğine göre davacı yararına vekalet ücreti takdiri doğru değildir. Kararın açıklanan bu nedenle bozulması gerekir ise de bu yanlışlık tekrar yargılamayı gerektirmediğinden hükmün HUMK.nun 438/VII maddesi gereğince düzeltilerek onanması gerekmiştir.

SONUÇ:Yukarıda 1. bentte yazılan nedenle davacının temyiz isteminin reddine, 2. bentte yazılı nedenle mahkemenien 2010/56 E, 2010/78 K. sayılı ve 29.04.2010 tarihli gerekçeli kararının hüküm kısmında 4. bent olarak yer alan "davacı idarenin dava tarihi itibariyle haklılık durumu gözetilerek, davacı Hazine kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davacı idare vekiline ödenmesi gereken vekalet ücreti maktu vekalet ücretinin altında olamayacağından 1000.00 TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı idare vekiline ödenmesine" sözcüklerinin hükümden çıkartılmasına, hükmün DÜZELTİLMİŞ BU ŞEKLİ İLE ONANMASINA, 26.10.2010 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/13777, Karar No: 2021/18652, Tarih: 29.12.2021

**7. Ceza Dairesi         2021/13777 E.  ,  2021/18652 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 5809 sayılı Yasaya aykırılık

HÜKÜM : Beraat

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun süresi, kararın niteliği ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

5320 sayılı Kanunun 8. maddesi gereğince hüküm tarihi itibariyle uygulanması zorunlu olan 1412 sayılı CMUK'nin 305. maddesi uyarınca “Yukarı sınırı onmilyar lirayı geçmeyen para cezasını gerektiren suçlardan dolayı verilen beraat hükümleri,” kesin olup, bu hükümler hakkında temyiz yasa yoluna başvurulamayacağı, 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu'nun 63/10. maddesinde yer alan “Bu Kanunun 56 ncı maddesinin birinci fıkrası hükümlerine aykırı hareket edenler bin günden beş bin güne kadar; ikinci, üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralarına aykırı hareket ederek bu işi bizzat yapanlar elli günden yüz güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır.” şeklindeki düzenleme ile 5237 sayılı TCK’nun 52/2. maddesindeki “En az yirmi ve en fazla yüz Türk Lirası olan bir gün karşılığı adlî para cezasının miktarı, kişinin ekonomik ve diğer şahsi halleri göz önünde bulundurularak takdir edilir.” hükmü birlikte dikkate alındığında, 5809 sayılı Kanunun 63/10. maddesinde düzenlenen, sanığa atılı suçun üst sınırı 100 gün adli para cezası olup, TCK'nun 52/2. maddesi gereğince bir gün karşılığı da en üst sınır olan 100 TL üzerinden adli para cezasına hükmedilmesi halinde dahi sonuç cezanın 10.000 TL adli para cezasını geçmeyeceği, dolayısıyla bu suçtan verilen beraat hükümlerinin 1412 sayılı CMUK'nun 305/1-2 maddesinde düzenlenen kesinlik sınırının altında kalacağı ve temyiz olanağının bulunmadığı cihetle, katılan ... vekilinin temyiz talebinin, 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nun 317. maddesi uyarınca REDDİNE, 30/12/2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/26560, Karar No: 2013/19403, Tarih: 09.12.2013

**(Kapatılan)15. Ceza Dairesi         2013/26560 E.  ,  2013/19403 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Nitelikli dolandırıcılık

HÜKÜM : Beraat

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için; failin bir kimseyi, kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla hataya düşürüp, onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir.

Hile nitelikli bir yalandır. Fail tarafından yapılan hileli davranış belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı, sergileniş açısından mağdurun inceleme olanağını ortadan kaldıracak nitelikte bir takım hareketler olmalıdır. Kullanılan hileli davranışlarla mağdur yanılgıya düşürülmeli ve bu yanıltma sonucu yalanlara inanan mağdur tarafından sanık veya bir başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır.

Hilenin kandırıcı nitelikte olup olmadığı olaysal olarak değerlendirilmeli, olayın özelliği, mağdurun durumu, fiille olan ilişkisi, kullanılan hilenin şekli, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.

TCK'nın 158/1-e bendinde belirtilen, kamu kurum ve kuruluşlarının zararına olarak dolandırıcılık suçunun işlenmesi, nitelikli hal kabul edilmiştir. Hangi kurum ve kuruluşların, kamusal nitelik taşıdığı, o kurumun kadro bakımından bağlı olduğu durumu düzenleyen mevzuata göre belirlenir. Bu nitelikli halin oluşması için, eylemin kamu kurum ve kuruluşlarının mal varlığına zarar vermek amacıyla işlenmesi gerekir.

Zarar vermek, kamu kurum ve kuruluşlarından hakkı olmayan bir parayı almak yada bir borcu geri vermemek şeklinde olabilir. Bu suçun zarar göreni kamu kurum ve kuruluşunun tüzel kişiliğidir. Kamu kurum ve kuruluşlarının zarar görmesi söz konusu değilse bu suç oluşmayacaktır. Dolandırıcılık suçunun kamu yararına çalışan hayır kurumlarının zararına işlenmesi madde kapsamında değildir.

2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 90. maddesinin 5. fıkrasına göre; Usulüne göre yürürlüğe konulmuş Milletlerarası antlaşmalar kanun hükmündedir. Bunlar hakkında Anayasaya aykırılık iddiası ile Anayasa Mahkemesine başvurulamaz. (Ek cümle: 7/5/2004-5170/7 md.) Usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalarla, kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda milletlerarası antlaşma hükümleri esas alınır.

Buna göre, iç hukukta doğrudan hukuksal sonuçlar yaratan Uluslararası Sözleşmeler, yasalar üstü bir konumdadır ve iç hukukun bir parçası olarak yürütmeyi ve yargıyı bağlamaktadır.

Buna göre, iç hukukta doğrudan hukuksal sonuçlar yaratan Uluslararası Sözleşmeler, yasalar üstü bir konumdadır ve iç hukukun bir parçası olarak yürütmeyi ve yargıyı bağlamaktadır.

İç hukukumuzun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin(AİHS), temel amacı, insan haklarının korunması ve bu haklara yönelik ihlallerin engellenmesidir. İnsan hakları, insan onurunu korumayı, insanın maddi ve manevi gelişmesini sağlamayı amaçlayan haller olup, insanın doğuştan var olan hak ve özgürlükleridir. Bu haklar, hak sahiplerini yetkili bir konuma getirirken, devleti ve diğer üçüncü kişileri o kişinin hakkına saygılı olma yükümlülüğü altına sokar.

AİHS madde 1'e göre, sözleşmeye taraf devlet, hangi yolla olursa olsun sözleşmede öngörülen haklara riayet yükümlülüğü altındadır. Madde 2'ye göre, her ferdin yaşama hakkı kanunun himayesi altındadır. Madde 3'e göre, hiç kimse… aşağılayıcı muamele veya cezaya tabi tutulamaz. Madde 8'e göre, herkes özel ve aile yaşamına… saygı gösterilmesi hakkına sahiptir.

AİHS, özel ve aile yaşamına, haksız ve keyfi müdahalelere karşı, bireyi korumaktadır. Özel yaşam, bireyin içinde kişiliğini oluşturabileceği ve geliştirebileceği bir alanın garanti edilmesidir. Geniş manada tanımlanan aile, anne-baba ister meşru isterse gayrı meşru olsun bunların çocukları ile olan ilişkilerini içermektedir. Aile yaşamına saygı hakkı, anne-baba arasındaki ilişki sona ermiş artık birlikte yaşamıyor veya boşanmış olsalar bile, çocukla eşler arasında birlikte yaşama ve kişisel ilişki kurma hakkını da içermektedir.

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin pek çok kararlarında tanımladığı gibi, bir davranış eğer kişilerde aşağılık duygusu yaratıyorsa ve onları küçük düşürecek veya alçaltacak nitelikte ise aşağılayıcı muameledir. Bu muamelenin kamuya açık olarak yapılması onun aşağılayıcı nitelikte olup olmamasında rol oynamakla beraber kişinin kendi gözünde küçük düşmesi yeterli sayılmaktadır.

Somut olayda; sanıklar resmi nikahlı evli iken, sanık ...’ın vefat eden babasından yetim maaşını alabilmek için 16/07/2004 tarihinde muvazaalı olarak boşandıkları, ancak aynı evde birlikte yaşamaya devam ettikleri, SGK'dan maaş almak suretiyle haksız menfaat temin ederek kamu kurumunu dolandırdıkları iddia edilmiş ise de,