muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/18364, Karar No: 2016/12751, Tarih: 14.11.2016

KARŞI OY YAZISI

Davada; elektrik abonelerinden, kayıp-kaçak bedeli, sayaç okuma bedeli vs. adlarında yasal olmayan bedeller alınmasının haksız şart olduğu ileri sürelerek; söz konusu bedellerin haksız şart olduğunun tespitine ve iptaline, bundan sonra bu bedellerin alınmamasına karar verilmesi ve fazlaya ilişkin hak saklı tutularak 100,00 TL'nin faizi ile birlikte davalıdan tahsili istenilmiştir.

Mahkemece; "...her ne kadar, dava kısmi dava olarak açılmış ise de;... dosyada dava konusu edilen değerin 6502 sayılı Kanun'un 68.maddesinde gösterilen hakem heyetine zorunlu başvuru sınırının altında kaldığı ve dava tarihi itibari ile değeri 3.000,00 TL'nin altında bulunan uyuşmazlıklara tüketici hakem heyetlerine başvuru yapılmadan tüketici mahkemesi nezdinde dava açılmayacağı, hakem heyetine müraacatın dava şartı olduğu kanaatine varıldığından; davacı tarafından açılan davanın, HMK'nun 114/1-4,2 maddesi delaletiyle HMK'nun 115/2 maddesi gereğince dava şartı yokluğundan reddine karar verilmiştir." Gerekçesiyle, davanın HMK'nun 115/2 maddesi gereğince reddine karar verilmiştir. Hükmün, davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine de; ek kararla, kararın kesin olduğundan bahisle temyiz talebinin reddine karar verilmiş, ek karar da davacı vekili tarafından temyiz edilmektedir.

Dairemizce yapılan temyiz incelemesinde; çoğunluk görüşü ile, açıklanan gerekçelerle karar bozulmuştur.

Bozma gerekçesinde de belirtildiği gibi, davacının dava dilekçesindeki talebi, istirdat isteminin yanında aynı zamanda taraflar arasında çıkan muarazanın (çekişmenin) giderilmesine de yönelik bulunduğu; bu nedenle, kararın kesin olmadığı; temyiz talebinin reddine ilişkin ek kararın kaldırılarak hükmün temyiz incelemesinin yapılması gerektiği hususu tarafımca da kabul edilmektedir. Bununla birlikte, dairenin, davanın esası hakkında da bir inceleme yaparak vereceği kararla, uyuşmazlığın esasını bir çözüme kavuşturması gerektiği düşüncesindeyim.

Anayasının 141/4. maddesine göre; "Davaların en az giderle ve mümkün olan süratle sonuçlandırılması, yargının görevidir." 6100 sayılı HMK'nun Usul Ekonomisi İlkesi başlıklı 30. maddesine göre "Hakim, yargılamanın makul süre içinde ve düzenli bir biçimde yürütülmesini ve gereksiz gider yapılmasını sağlamakla yükümlüdür."

Maddenin gerekçesinden de anlaşılacağı üzere; Yargılamada basitlik, çabukluk, ucuzluk ilkesi olarak bilinen usul ekonomisi, dava ikame eden tarafların iddia ve savunmalarını en makul ve kabul edilebilir adalet ölçüleri temelinde değerlendirerek karar verilmesi gereğini konu alır. Usul ekonomisi, insan ile iç içe girmiş, sosyal boyuta haiz uluslararası bir hukuk konusudur ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 6'ncı maddesindeki adil yargılanma hakkına sıkı sıkıya bağlıdır. Basitlik (sadelik), çabukluk (makul süre bağlamında) ve ucuzluk (gereksiz harcamalardan kaçınma) usul ekonomisinin bileşenleridir.

Usul ekonomisi, yargılamanın etkinliğine hizmet etmekte, hakimin kanunun öngördüğü çerçevede yargılamayı kolaylaştırmak, gereksiz zaman kaybına ve gereksiz masrafa sebebiyet vermeden karar vermesini sağlamaktır. Davanın çabuk, basit ve ucuz bir biçimde görülmesinde tarafların olduğu kadar toplumun (kamunun) da yararı bulunmaktadır. Dolayısıyla hakim davayı mümkün olduğu kadar çabuk ve düzenli olarak sonuçlandırmakla yükümlüdür.

Öte yandan, HUMK.nun 436/2.maddesinde "Temyiz olunan kararın, kanunun olaya uygulanmasında hata edilmiş olmasından dolayı bozulması gerektiği ve kanuna uymayan husus hakkında yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde Yargıtay, kararı değiştirerek ve düzelterek onayabilir." 436/son maddesinde ise "Karar, usul ve kanuna uygun olup da gösterilen gerekçe doğru bulunmazsa, gerekçe değiştirilerek ve düzeltilerek onanır" hükmüne yer verilmiş bulunmaktadır.

Yargıtay içtihatlarındaki amaç; çelişik hükümlerin önüne geçmek, mümkün olduğu kadar yargılama giderlerini azaltmak, tahkikat ve yargılamayı kolaylaştırmak ve nihayet tarafları fazla külfete sokmamak ve en adilane kararın verilerek, taraflar arasındaki uyuşmazlığı nihai olarak sona erdirmektir.

Yargıtay'ın dava konusu taleple ilgili (elektrik abonelerinden tahsil edilen kayıp- kaçak, sayaç okuma vs. bedelleri ile ilgili) istikrar kazanmış kararlarında; sözü edilen bedellerin, EPDK Kararları ve tebliğleri çerçevesinde alındığını; oysa mevcut hukuki düzenlemenin EPDK'ya sınırsız bir fiyatlandırma ve tarife unsuru belirleme hak ve yetkisi vermediğini; özellikle, kaçak kullanılan elektrik bedelinin kurallara uyan abonelerden tahsili yoluna gidilmesinin hukuk devleti ve adalet düşünceleri ile bağdaşmadığını; faturalara yansıtılan diğer kalemlere ilişkin bedel miktarının şeffaf bulunmadığı ve yasal bulunmadığı belirtilerek; tüketicilerden alınmasının doğru olmadığı vurgulanmış; bu nedenlerle, faturalarda tahsili talep edilen sözü edilen bedellerin iadesi gerektiği içtihadında bulunulmuştur.

Ne var ki, somut uyuşmazlığın temyiz yolu ile Dairemize geldiği aşamada, taraflar arasındaki bu uyuşmazlıkla ilgili kanuni düzenleme gereği duyulmuş ve 17.06.2016 tarih ve 29745 sayılı Resmi Gazetede yayımlarak yürürlüğe giren 6719 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun çıkarılmıştır.

6719 sayılı Kanunun 21.maddesi ile 6446 sayılı Kanunun 17.maddesinin birinci, üçüncü ve dördüncü fıkraları ile altıncı fıkrasının (a), (ç), (d) ve (f) bentleri değiştirilmiş, sözü edilen bedellerin alınmasında esas olan ilgili tarifelerin düzenlenmesinde EPDK'nun Kanundaki yetkileri genişletilerek, uyuşmazlık konusu bedeller maliyet unsuru kapsamına dahil edilmiştir.

6719 sayılı Kanunun 21.maddesi ile 6446 sayılı Kanunun 17.maddesinin birinci, üçüncü ve dördüncü fıkraları ile altıncı fıkrasının (a), (ç), (d) ve (f) bentleri değiştirilmiş, sözü edilen bedellerin alınmasında esas olan ilgili tarifelerin düzenlenmesinde EPDK'nun Kanundaki yetkileri genişletilerek, uyuşmazlık konusu bedeller maliyet unsuru kapsamına dahil edilmiştir.

Yine, aynı kanunun 26.maddesi ile 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'na eklenen Geçici 20.maddeyle de; "Kural kararlarına uygun şekilde tahakkuk ettirilmiş dağıtım, sayaç okuma perakende satış hizmeti, iletim ve kayıp-kaçak bedelleri ile ilgili olarak açılmış olan her türlü ilamsız icra takibi, dava ve başvurular hakkında 17'nci madde hükümleri uygulanır." denilmek suretiyle geçmişe etkili düzenlemeye yer verilmiştir.

Dolayısıyla, karar tarihinden sonra yürürlüğe girmiş bulunan bu kanun değişikliğinin somut olayda uygulanması gerekmektedir.

Davacının dava dilekçesindeki taleplerinin hukuki dayanağı yeni düzenlemeyle ortadan kalkmış bulunmaktadır. Bu durumda, mahkemece yapılacak iş; konusu kalmayan davada, karar verilmesine yer olmadığına ilişkin hüküm kurmaktan ibarettir. Bu husus ise, yeniden yargılama yapılmasını gerektirmemektedir. Yukarıda açıklanan ilke ve esaslar gözetilerek, HUMK'nun 436/2. maddesi uyarınca kararın değiştirilerek ve düzeltilerek ONANMASININ, usul ekonomisine ve adil yargılanma hakkına daha uygun olacağını düşündüğümden, Sayın Çoğunluğun yerel mahkeme kararının bozulması yönündeki kararına katılmamaktayım.
Yargıtay — Esas No: 2015/15573, Karar No: 2016/2814, Tarih: 07.03.2016

**17. Hukuk Dairesi         2015/15573 E.  ,  2016/2814 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davası üzerine yapılan yargılama sonunda, kararda yazılı nedenlerle davalı ... şirketi hakkındaki davanın reddine, diğer davalılar hakkındaki davanın kısmen kabulüne ilişkin verilen hüküm, davacı vekili ile davalılar ... ve ... vekili tarafından süresi içinde temyiz edilmekle, dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, davalı sigortacının kasko poliçesi ile sigortaladığı davacı aracının, kaza tarihinde diğer davalı gerçek kişilere ait büyükbaş hayvanlara çarpıp hasarlandığını, hasar bedelinin davalı ... şirketi tarafından aracın alkollü kullanıldığı gerekçesiyle ödenmediğini, araçta değer kaybı oluştuğunu ve davacının aracını 20 gün kullanamadığını belirterek 36.889,43 TL. hasar bedeli, 10.000,00 TL. değer kaybı ve 3.000,00 TL. kazanç kaybı toplamı olan 49.889,43 TL. tazminatın kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle davalılardan müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

Davalı ... ve ... vekili, davalıların hayvanlarını kontrollü şekilde yolun karşısına geçirmesi esnasında kazanın meydana geldiğini, kazada tüm kusurun davacıda olduğunu, davacının kazadan çok sonra yapılan ölçümde 1,05 promil alkollü olduğunun saptandığını, davalıların tüm dikkat ve özeni gösterdiğini, kaza tespit tutanağının gerçeği yansıtmadığını, yokluklarındaki tespit raporunu kabul etmediklerini, talebin fahiş olduğunu, davalıların hayvanlarına çarpılması nedeniyle 10.000,00 TL. zararlarının olduğunu, davalılar aleyhine tazminata hükmolunması halinde bu bedelin tazminattan takas ve mahsubuna verilmesi gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı .... vekili, davacı aracını kasko poliçesi ile sigortaladıklarını, kazanın münhasıran davacının alkollü olmasından meydana geldiğini, davacı zararının bu nedenle teminat dışı olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma, yapılan yargılama ve toplanan delillere göre; kazanın münhasıran alkolün etkisiyle meydana gelmesi nedeniyle oluşan hasarın sigorta teminatı kapsamında olmadığı gerekçesiyle, davalı ... şirketi yönünden davanın reddine; diğer davalılar yönünden davanın kısmen kabulü ile 33.419,54 TL'nin kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline verilmiş; hüküm, davacı vekili ile davalılar ... ve ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, trafik kazası nedeniyle oluşan araç hasar bedeli, değer kaybı ve kazanç kaybının, davalı ... şirketinden kasko poliçesi gereği, diğer davalılardan ise hayvan tutucusunun sorumluluğu hükümlerine göre tahsili istemine ilişkindir.

Dava, trafik kazası nedeniyle oluşan araç hasar bedeli, değer kaybı ve kazanç kaybının, davalı ... şirketinden kasko poliçesi gereği, diğer davalılardan ise hayvan tutucusunun sorumluluğu hükümlerine göre tahsili istemine ilişkindir.

1-Davalılar ... ve ... vekilinin temyiz talebinin incelenmesinde; dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, özellikle oluşa uygun olarak düzenlenen uzman bilirkişi raporunda belirtilen kusur oranlarının hükme esas alınmasında bir usulsüzlük bulunmamasına göre, davalılar vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine vermek gerekmiştir.

2-Mahkeme gerekçeli kararında; alkolün kazanın oluşumuna münhasıran etkili olup olmadığının belirlenmesi bakımından, ...'nden alınan 27.10.2014 tarihli rapor gereği kazanın münhasıran alkolün etkisinde meydana geldiği kabul edilerek davalı ... şirketi hakkındaki davanın reddine verildiği ifade olunmuştur. Yine mahkeme kararının gerekçesinde, davalılar ... ve ...'in kazanın meydana gelmesinde % 80 oranında kusurlu olduklarına dair ....'nin 03.12.2014 tarihli raporundaki kusur oranlarına göre belirlenen tazminatın bu davalılardan tahsiline hükmolunduğu ifade edilmiştir.

Davaya konu kazanın gerçekleşmesinde davacının alkollü olmasının münhasıran etkili olduğunun kabulünden sonra, davalıların kazada kusurlu olmaları nedeniyle tazminattan sorumlu olduklarının kabulü, oluşa ilişkin mahkeme kabulünü çelişkili hale getirmektedir. Mahkemece hükme esas alınan denetime açık ve yeterli bulunan ... raporundaki taraf kusur oranlarına göre hüküm tesisinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamakta ise de; ifade olunan şekildeki çelişkili mahkeme kabulü yerinde görülmemiş, davalılar vekilinin gerekçenin çelişkili oluşuna ilişkin temyiz itirazının kabulü gerekmiştir.

3-Davacı vekilinin temyiz talebinin incelenmesinde; 2 numaralı bentte de ifade olunduğu üzere, davaya konu kazanın meydana gelmesinde, tarafların kusur oranlarını belirleyen ... 'nin 03.12.2014 tarihli raporu ile saptanan kusur oranları, oluşa ve dosya kapsamına uygundur.Hayvan tutucusu konumunda olan davalılar ... ve ...'in asli kusurlu hareketleri nedeniyle dava konusu kazanın meydana geldiği, davalıların kusurlu hareketleri kazada etkili olduğundan davacının alkollü olmasının, kazanın oluşumuna münhasıran etki ettiğinden bahsedilemeyeceği göz önünde bulundurulduğunda; davacı aracının kasko sigortacısı olan davalı ...'nin de mahkemece hüküm altına alınan davacı zararları kasko sigorta poliçesi teminatları da gözönüne alınarak sorumluluğuna hükmedilmesi gerekirken; yazılı gerekçelerle bu davalı hakkındaki davanın reddine verilmesi doğru görülmemiştir.

Kabule göre ise; davacı aracının kazada oluşan hasar onarım bedeli, mahkemece alınan 11.05.2015 tarihli bilirkişi raporunda 42.666,25 TL, tespit dosyasında alınan 20.09.2013 tarihli bilirkişi raporunda 36.889,43 TL. olarak belirlenmiş; davacı aracının piyasa rayiç değeri tespit dosyasında 61.000,00 TL. olarak; kasko poliçesinde aracın sigorta bedeli 59.506,00 TL. olarak kabul edilmiştir.Aracın hasarsız rayiç fiyatı ile dava konusu kaza nedeniyle oluşan hasarlarının onarım bedelleri göz önünde bulundurularak, aracın onarımının ekonomik olup olmadığının uzman bilirkişiden alınacak rapor ile saptanması; tamirin ekonomik olmadığının bildirilmesi halinde davacı aracının hasardan önceki piyasa rayiç değeri ile sovtaj bedeli arasındaki fark olan davacı gerçek zararı belirlenerek sonucuna göre verilmesi gerekirken, anılan hususlarda inceleme yapılmamış olması doğru görülmemiştir.

SONUÇ : Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle, davalılar ... ve ... vekilinin, yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine; (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle, davalılar ... ve ... vekilinin ve (3) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davacıya ve davalılar ... ile ...'e geri verilmesine 07/03/2016 gününde oybirliğiyle verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/11458, Karar No: 2013/13254, Tarih: 16.09.2013

**(Kapatılan)15. Ceza Dairesi         2013/11458 E.  ,  2013/13254 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Mala zarar verme suçu başkasının mülkiyetinde bulunan taşınır veya taşınmaz malın kısmen veya tamamen yıkılması, tahrip edilmesi, yok edilmesi, bozulması kullanılamaz hâle getirilmesi veya kirletilmesiyle oluşur. Bu bakımdan,söz konusu suç,seçimlik hareketli bir suçtur. Yıkma,yalnızca taşınmazlar için söz konusudur. Taşınmazın önceki kullanış biçimine uygun olarak bir daha kullanılamaz duruma getirilmesini ifade eder. Yok etme, suça konu şeyin maddî varlığını ortadan kaldırmaktır. Bozma,suça konu şeyin, amacına uygun olarak kullanılması olanağını ortadan kaldırmaktır. Kirletme, başkasının binasının duvarına yazı yazmak, resim yapmak, afiş ve ilân yapıştırmak şeklinde gerçekleştirilmektedir.

Sanığın, kendilerine ait işyerinde kiracı olan katılanın, kira kontratı süresinin bitmesine rağmen işyerini boşaltmadığını gerekçe göstererek, bu işyerinin camını kasten kırmak suretiyle içeriye çöp döktüğü, bu şekilde mala zarar verme suçunu işlediğinin iddia edildiği olayda, sanığın ikrarı, yapılan görgü ve tespit tutanağı, tanık beyanları ve tüm dosya kapsamına göre, suçun sanık tarafından işlendiğinin sabit olduğu gerekçesine dayanan mahkemenin kabulünde bir isabetsizlik bulunmamıştır.

Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 19/06/2012 tarih ve 2012/3- 97 Esas, 2012/245 Karar sayılı kararı çerçevesinde, katılanın, zararının giderilmediğini belirtmesi, sanığın da aşamalarda zararı karşılamak istediğine ilişkin bir savunmada bulunmaması ve zararın ödenmesi yönünde herhangi bir irade de ortaya koymamış olması karşısında, olayda

hükmün açıklanmasının geri bırakılmasının objektif koşullarından birisi olan zararın tamamen giderilmesi koşulu yerine getirilmemesi nedeniyle, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına yer olmadığına ilişkin mahkeme hükmünün usul ve yasaya uygun olması karşısında tebliğnamedeki bozma düşüncesine iştirak edilmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanığın temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, 16/09/2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/35537, Karar No: 2017/16043, Tarih: 06.02.2017

**(Kapatılan) 7. Hukuk Dairesi         2015/35537 E.  ,  2017/16043 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun 22/12/2016 tarih, 398 sayılı "Daireler Arasındaki İş Bölümünün Yeniden Belirlenmesine" yönelik kararı, 30/12/2016 tarih 29934 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu itibarla Amasya, Antalya, Burdur, Bursa, Çorum, Giresun, Isparta, Mersin, Ordu, Rize, Samsun, Sinop, Tokat, Trabzon illerinin merkez ve ilçe mahkemelerince verilen hüküm ve kararlarına ilişkin dosyaların temyiz incelemesi yapılmak üzere Yargıtay 9. Hukuk Dairesine GÖNDERİLMESİNE, 06/02/2017 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/23159, Karar No: 2015/919, Tarih: 21.01.2015

**15. Ceza Dairesi         2014/23159 E.  ,  2015/919 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Nitelikli dolandırıcılık

HÜKÜM : Beraat

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için; failin bir kimseyi, kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla hataya düşürüp, onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir. Hile nitelikli bir yalandır. Fail tarafından yapılan hileli davranış belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı, sergileniş açısından mağdurun inceleme olanağını ortadan kaldıracak nitelikte bir takım hareketler olmalıdır. Kullanılan hileli davranışlarla mağdur yanılgıya düşürülmeli ve bu yanıltma sonucu yalanlara inanan mağdur tarafından sanık veya bir başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır. Hilenin kandırıcı nitelikte olup olmadığı olaysal olarak değerlendirilmeli, olayın özelliği, fiille olan ilişkisi, mağdurun durumu, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.

TCK'nın 158/1-e bendinde belirtilen, kamu kurum ve kuruluşlarının zararına olarak dolandırıcılık suçunun işlenmesi, nitelikli hal kabul edilmiştir. Hangi kurum ve kuruluşların, kamusal nitelik taşıdığı, o kurumun kadro bakımından bağlı olduğu durumu düzenleyen mevzuata göre belirlenir. Bu nitelikli halin oluşması için, eylemin kamu kurum ve kuruluşlarının mal varlığına zarar vermek amacıyla işlenmesi gerekir. Zarar vermek, kamu kurum ve kuruluşlarından hakkı olmayan bir parayı almak yada bir borcu geri vermemek şeklinde olabilir. Bu suçun zarar göreni kamu kurum ve kuruluşunun tüzel kişiliğidir. Kamu kurum ve kuruluşlarının zarar görmesi söz konusu değilse bu suç oluşmayacaktır. Dolandırıcılık suçunun kamu yararına çalışan hayır kurumlarının zararına işlenmesi madde kapsamında değildir.

2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 90. maddesinin 5. fıkrasına göre; usulüne göre yürürlüğe konulmuş milletlerarası antlaşmalar kanun hükmündedir. Bunlar hakkında Anayasa'ya aykırılık iddiası ile Anayasa Mahkemesi'ne başvurulamaz. (Ek cümle: 7/5/2004-5170/7 md.) Usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalarla, kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda milletlerarası antlaşma hükümleri esas alınır. Buna

göre, iç hukukta doğrudan hukuksal sonuçlar yaratan Uluslararası Sözleşmeler, yasalar üstü bir konumdadır ve iç hukukun bir parçası olarak yürütmeyi ve yargıyı bağlamaktadır. İç hukukumuzun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin (AİHS) temel amacı, insan haklarının korunması ve bu haklara yönelik ihlallerin engellenmesidir. İnsan hakları, insan onurunu korumayı, insanın maddi ve manevi gelişmesini sağlamayı amaçlayan haller olup, insanın doğuştan var olan hak ve özgürlükleridir. Bu haklar, hak sahiplerini yetkili bir konuma getirirken, devleti ve diğer üçüncü kişileri o kişinin hakkına saygılı olma yükümlülüğü altına sokar.

AiHS'nin 1. maddesine göre, sözleşmeye taraf devlet, hangi yolla olursa olsun sözleşmede öngörülen haklara riayet yükümlülüğü altındadır. Madde 2'ye göre, her ferdin yaşama hakkı kanunun himayesi altındadır. Madde 3'e göre, hiç kimse aşağılayıcı muamele veya cezaya tabi tutulamaz. Madde 8'e göre, herkes özel ve aile yaşamına saygı gösterilmesi hakkına sahiptir. AiHS, özel ve aile yaşamına, haksız ve keyfi müdahalelere karşı, bireyi korumaktadır. Özel yaşam, bireyin içinde kişiliğini oluşturabileceği ve geliştirebileceği bir alanın garanti edilmesidir. Geniş manada tanımlanan aile, anne-baba ister meşru isterse gayrı meşru olsun bunların çocukları ile olan ilişkilerini içermektedir. Aile yaşamına saygı hakkı, anne-baba arasındaki ilişki sona ermiş artık birlikte yaşamıyor veya boşanmış olsalar bile, çocukla eşler arasında birlikte yaşama ve kişisel ilişki kurma hakkını da içermektedir. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin pek çok kararlarında tanımladığı gibi, bir davranış eğer kişilerde aşağılık duygusu yaratıyorsa ve onları küçük düşürecek veya alçaltacak nitelikte ise aşağılayıcı muameledir. Bu muamelenin kamuya açık olarak yapılması onun aşağılayıcı nitelikte olup olmamasında rol oynamakla beraber kişinin kendi gözünde küçük düşmesi yeterli sayılmaktadır.

Sanık ...'in resmi nikahlı evli iken, vefat eden babasından sigorta maaşını alabilmek için muvazaalı olarak eşi sanık ...'tan boşandığı, ancak sanıkların aynı evde birlikte yaşamaya devam ederek SGK'dan maaş almak suretiyle haksız menfaat temin ederek kamu kurum ve kuruluşlarının zararına dolandırıcılık suçunu işlediklerinin iddia edildiği olayda; mahkeme tarafından mutlak butlanla malul bir karar olduğuna hükmedilmeyen bu nedenle hukuken geçerli olan bir kararla boşandıktan sonra, eşlerin bir arada yaşamasını engelleyen birlikte yaşamanın suç olduğuna dair kanuni bir düzenlemenin bulunmaması karşısında, eşlerin bir arada yaşamasının boşanmanın maaş almak amacıyla yapıldığının ve hileli davranışın kanıtı olamayacağı, nitekim 5510 sayılı Kanun'un 56. maddesinde bu durumu tespit edilen kimselerin gelir ve aylığının kesileceği ve ödenmiş tutarların geri alınacağının belirtildiği, bu hususta cezai düzenlemenin bulunmadığı, sanıkların eyleminin hukuki ihtilaf mahiyetinde olduğu gözetilerek, dolandırıcılık suçunun yasal unsurlarının oluşmadığına yönelik kabulde, Anayasa, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve kanuni düzenlemeler dikkate alındığında, bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, katılan vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün ONANMASINA, 21/01/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/14737, Karar No: 2012/1012, Tarih: 13.01.2012

**8. Ceza Dairesi         2011/14737 E.  ,  2012/1012 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hakkı olmayan yere tecavüz

HÜKÜM : Beraat

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Sanığın bina yapmak suretiyle tecavüz ettiği iddia olunan taşınmazın Kıyı Kanununa göre kıyıda veya uygulama imar planı varsa sahil şeridinde kalıp kalmadığı, tecavüze konu binanın belediye sınırları içinde veya özel imar rejimine tabi yerde olup ol- madığı ve binanın yapım tarihi de araştırılarak sonucuna göre TCK.nun 184 ve Kıyı Kanunu'nun 15. maddesi uyarınca sanığın hukuki durumunun tayin ve takdiri gerekirken beraat kararı verilmesi,

Yasaya aykırı, katılan hazine vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken CMUK.nun 321. maddesi uyarınca (BOZULMASINA), 13.01.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.