muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2016/18876, Karar No: 2017/2442, Tarih: 23.03.2017

**10. Hukuk Dairesi         2016/18876 E.  ,  2017/2442 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava, 06.06.2013 tarihinde meydana gelen olayın iş kazası olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde, dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Hükmün, davalı ...ile davalı Kurum avukatları tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davanın yasal dayanağı 5510 sayılı Yasa'nın 13 ve devamı maddeleridir.

5510 sayılı Yasanın 13. maddesinin birinci fıkrasında iş kazası,

“a- Sigortalının işyerinde bulunduğu sırada,

b-(Değişik bend:17.04.2008-5754 S.K./8.mad) İşveren tarafından yürütülmekte olan iş nedeniyle sigortalı kendi adına ve hesabına bağımsız çalışıyorsa yürütmekte olduğu iş nedeniyle,

c-Bir işverene bağlı olarak çalışan sigortalının, görevli olarak işyeri dışında başka bir yere gönderilmesi nedeniyle asıl işini yapmaksızın geçen zamanlarda,

d-(Değişik bend:17.04.2008-5754 S.K./8.mad) Bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamındaki emziren kadın sigortalının, iş mevzuatı gereğince çocuğuna süt vermek için ayrılan zamanlarda,

e-Sigortalıların, işverence sağlanan bir taşıtla işin yapıldığı yere gidiş gelişi sırasında, meydana gelen ve sigortalıyı hemen veya sonradan bedenen ya da ruhen özüre uğratan olaydır.” şeklinde tanımlanmıştır.

Ne var ki, dava açılmadan önce veya açıldıktan sonra meydana gelen bir olay nedeniyle dava konusunun ortadan kalkması; eş söyleyişle tarafların, davanın esası hakkında karar verilmesinde hukuki yararının kalmaması halinde, bu olayın hükümde göz önüne alınması ve Mahkemenin, davanın konusuz kalması nedeniyle esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekir. Dava tüm tarafları bakımından konusuz kalmadıkça inceleme yapılması ve uyuşmazlığın sonuçlandırılması gerekir.

Somut olayda, davacıların davalılara karşı 06.06.2013 tarihinde meydana gelen olayın 5510 Sayılı Yasanın 13’üncü maddesi kapsamında iş kazası olduğunun tespiti için açtığı davada, Mahkemece, davalılardan Kurum tarafından olay nedeniyle yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 14.3.2016 tarihli raporuyla olayın iş kazası olduğunun kabul edilmesi nedeniyle yazılı şekilde davanın konusuz kaldığı gerekçesi ile karar verilmiş ise de, aslen Kurumca yapılan teftiş raporu sonrasında alınan kararın tek taraflı ve sadece davalı ... bağlayıcı olduğu, diğer davalı bakımından da olayın nasıl olduğu ve 5510 Sayılı Yasanın 13’inci maddesinde belirlenen şartları taşıyıp taşımadığı ve iş kazası olup olmadığı hususunun belirlenmesi ve uyuşmazlığı tüm taraflar yönünden kesin surette çözülmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi isabetsizdir.

Mahkemece, bu maddî ve hukukî olgular gözönünde tutulmaksızın yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm kurulması, usûl ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O hâlde, davalılar avukatlarının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ : Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalı ... Aliminyum A.Ş.ye iadesine 23.03.2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/6399, Karar No: 2023/4678, Tarih: 23.05.2023

**10. Ceza Dairesi         2023/6399 E.  ,  2023/4678 K.**

**"İçtihat Metni"**

T U T U K L U

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2023/113 E., 2023/243 K.

SUÇ : Uyuşturucu madde ticareti yapma

SUÇ TARİHLERİ : 23.08.2019, 29.09.2019 (sanık ... hakkında)

23.08.2019, 21.09.2019, 24.09.2019, 29.09.2019, 08.10.2019 (sanık ... hakkında)

HÜKÜM : Mahkûmiyet

TEMYİZ EDENLER : Sanıklar ve müdafileri

Sanıklar hakkında bozma üzerine kurulan hükümlerin; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 286 ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca temyiz edilebilir olduğu, 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz istemlerinin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci

fıkrası gereği temyiz dilekçelerinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKİ SÜREÇ

A. ... 5. Ağır Ceza Mahkemesinin, 12.02.2021 tarihli ve 2019/322 Esas, 2021/11 Karar sayılı kararı ile;

1. Sanık ...'in uyuşturucu madde ticareti yapma suçundan, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 188 inci maddesinin üçüncü fıkrası, dördüncü fıkrasının (b) bendi, 43 üncü maddesinin birinci fıkrası, 52 nci maddesinin ikinci fıkrası, 53 üncü maddesinin birinci, ikinci fıkrası ile üçüncü fıkrasının ilk cümlesi ve 58 inci maddesi uyarınca 18 yıl 9 ay hapis ve 37.500,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına, hak yoksunluklarına ve sanık hakkında tekerrür hükümlerinin uygulanmasına karar verilmiştir.

2. Sanık ...'un uyuşturucu madde ticareti yapma suçundan, 5237 sayılı Kanun’un 188 inci maddesinin üçüncü fıkrası, dördüncü fıkrasının (b) bendi, 43 üncü maddesinin birinci fıkrası, 52 nci maddesinin ikinci fıkrası, 53 üncü maddesinin birinci, ikinci fıkrası ile üçüncü fıkrasının ilk cümlesi ve 58 inci maddesi uyarınca 22 yıl 6 ay hapis ve 45.000,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına, hak yoksunluklarına ve sanık hakkında tekerrür hükümlerinin uygulanmasına karar verilmiştir.

B. ... Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesinin, 08.04.2021 tarihli ve 2021/449 Esas, 2021/656 Karar sayılı kararı ile;

B. ... Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesinin, 08.04.2021 tarihli ve 2021/449 Esas, 2021/656 Karar sayılı kararı ile;

1. Sanık ... hakkında İlk Derece Mahkemesince kurulan ve re'sen de istinafa tabi olan hükme yönelik sanık ve müdafiinin istinaf başvurularına ilişkin olarak 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca duruşma açılmaksızın yapılan inceleme neticesinde aynı Kanun’un 280 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması ile sanığın uyuşturucu madde ticareti yapma suçundan, 5237 sayılı Kanun’un 188 inci maddesinin üçüncü fıkrası, dördüncü fıkrasının (b) bendi, 43 üncü maddesinin birinci fıkrası, 62 nci maddesi, 52 nci maddesinin ikinci fıkrası, 53 üncü maddesinin birinci, ikinci fıkrası ile üçüncü fıkrasının ilk cümlesi ve 58 inci maddesi uyarınca 15 yıl 7 ay 15 gün hapis ve 31.240,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına, hak yoksunluklarına ve sanık hakkında tekerrür hükümlerinin uygulanmasına karar verilmiştir.

2. Sanık ... hakkında İlk Derece Mahkemesince kurulan ve re'sen de istinafa tabi olan hükme yönelik sanık müdafiinin istinaf başvurusuna ilişkin olarak 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca duruşma açılmaksızın yapılan inceleme neticesinde aynı Kanun’un 280 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması ile sanığın uyuşturucu madde ticareti yapma suçundan, 5237 sayılı Kanun’un 188 inci maddesinin üçüncü fıkrası, dördüncü fıkrasının (b) bendi, 62 nci maddesi, 52 nci maddesinin ikinci fıkrası, 53 üncü maddesinin birinci, ikinci fıkrası ile üçüncü fıkrasının ilk cümlesi ve 58 inci maddesi uyarınca 18 yıl 9 ay hapis ve 45.500,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına, hak yoksunluklarına ve sanık hakkında tekerrür hükümlerinin uygulanmasına karar verilmiştir.

C. ... Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesi kararının, sanıklar ve müdafileri tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemizin 22.11.2022 tarihli ve 2021/14696 Esas, 2022/12113 Karar sayılı kararı ile;

C. ... Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesi kararının, sanıklar ve müdafileri tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemizin 22.11.2022 tarihli ve 2021/14696 Esas, 2022/12113 Karar sayılı kararı ile;

"CMK'nın 280/1-a maddesi gereğince Bölge Adliye Mahkemelerince "İlk derece mahkemesinin kararında usule veya esasa ilişkin herhangi bir hukuka aykırılığın bulunmadığını, delillerde veya işlemlerde herhangi bir eksiklik olmadığını, ispat bakımından değerlendirmenin yerinde olduğunu saptadığında istinaf başvurusunun esastan reddine, 303. maddenin birinci fıkrasının (a), (c), (d), (e), (f), (g) ve (h) bentlerinde yer alan ihlallerin varlığı hâlinde hukuka aykırılığın düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddine" karar verilebileceği düzenlenmiş olup, CMK'nın 303/1. maddesi kapsamında bulunmayan TCK'nın 62. maddesinin uygulanıp uygulanmayacağının CMK 280/1-g maddesi gereğince duruşma açılmaksızın belirlenemeyecek olması nedeniyle CMK 280/1-g. maddesi uyarınca duruşma açılarak değerlendirilmesi yapıldıktan sonra hüküm kurulması gerektiğinin gözetilmemesi, " nedeniyle bozulmasına ve dava dosyasının 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi uyarınca Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

D. ... Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesinin, 01/02/2023 tarihli ve 2023/113 Esas, 2023/243 Karar sayılı kararı ile;

1. Sanık ... hakkında, uyuşturucu madde ticareti yapma suçundan 5237 sayılı Kanun’un 188 inci maddesinin üçüncü fıkrası, dördüncü fıkrasının (b) bendi, 43 üncü maddesinin birinci fıkrası, 62 nci maddesi, 52 nci maddesinin ikinci fıkrası, 53 üncü maddesinin birinci, ikinci fıkrası ile üçüncü fıkrasının ilk cümlesi ve 58 inci maddesi uyarınca 15 yıl 7 ay 15 gün hapis ve 31.240,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına, hak yoksunluklarına ve sanık hakkında tekerrür hükümlerinin uygulanmasına karar verilmiştir.

2. Sanık ... hakkında, uyuşturucu madde ticareti yapma suçundan 5237 sayılı Kanun’un 188 inci maddesinin üçüncü fıkrası, dördüncü fıkrasının (b) bendi, 43 üncü maddesinin birinci fıkrası 62 nci maddesi, 52 nci maddesinin ikinci fıkrası, 53 üncü maddesinin birinci, ikinci fıkrası ile üçüncü fıkrasının ilk cümlesi ve 58 inci maddesi uyarınca 18 yıl 9 ay hapis ve 37.500,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına, hak yoksunluklarına ve sanık hakkında tekerrür hükümlerinin uygulanmasına karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

A. Sanık ... ve müdafiinin temyiz sebepleri özetle;

1. 5237 sayılı Kanun'un 188 inci maddesinin dördüncü fıkrasının (b) bendi ve aynı Kanun'un 43 üncü maddesi uyarınca hakkında fazla ceza tayin edildiğine,

2. Her türlü şüpheden uzak somut delil bulunmadığına,

3. Kararın hukuka aykırı olduğuna,

İlişkindir.

B. Sanık ... ve müdafiinin temyiz sebepleri özetle;

1. Her türlü şüpheden uzak somut delil bulunmadığına,

2. Kararın hukuka aykırı olduğuna,

İlişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

A. Sanık ... ve müdafiinin temyiz sebepleri özetle;

1. 5237 sayılı Kanun'un 188 inci maddesinin dördüncü fıkrasının (b) bendi ve aynı Kanun'un 43 üncü maddesi uyarınca hakkında fazla ceza tayin edildiğine,

2. Her türlü şüpheden uzak somut delil bulunmadığına,

3. Kararın hukuka aykırı olduğuna,

İlişkindir.

B. Sanık ... ve müdafiinin temyiz sebepleri özetle;

1. Her türlü şüpheden uzak somut delil bulunmadığına,

2. Kararın hukuka aykırı olduğuna,

İlişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Bölge Adliye Mahkemesince yapılan değerlendirme, Bölge Adliye Mahkemesince ...'de uyuşturucu madde ticareti yapan şahıslara yönelik yapılan çalışmalar kapsamında sanıklar ... ve ... hakkında iletişimin tespiti, dinlenmesi ve kayda alınması kararı verilmiş ve aşağıdaki yakalamalar yapılmıştır.

23.08.2019 günü hakkında kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan işlem yapılan ... ile sanık ... arasında ve sanıklar... ile ... arasında geçen telefon görüşmeleri üzerine yapılan fiziki takipte, ... ile ...un buluşarak camii bahçesine girdikleri, burada tokalaşarak

aralarında bir şeyler alıp verdikleri ve ayrıldıkları, ardından ...'tan esrar ele geçirilen olayda, ...'ın soruşturma aşamasında olayın gerçekleştiği gün alınan beyanında yakalandığı yerde bulunan cami çevresinde takılan ... isimli Çapıt lakaplı şahıstan 50,00 TL karşılığında esrar maddesini aldığını beyan etmesi, iletişimin tespiti kayıtları ve fiziki takip tutanakları birlikte değerlendirildiğinde, sanık ...'nın ...' esrar satmak suretiyle, diğer sanık ...'ın ise ...'ı ...a yönlendirmek ve ...a ...'ın uyuşturucu madde talebi olduğunu iletmek suretiyle cami bahçesinde satışın gerçekleşeceğini bildiği sanık ...'un eyleminin 5237 sayılı Kanun'un 39 uncu maddesi kapsamında suçun işlenmesinden önce veya işlenmesi sırasında yardımda bulunarak icrasını kolaylaştırdığı, bu suretle sanıklar... ve ...un üzerlerine atılı suçu işledikleri sabit kabul edilmiştir.

23.08.2019 günü hakkında kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan işlem yapılan... ile sanık ... arasında geçen telefon görüşmeleri üzerine yapılan fiziki takipte, sanıkların buluştukları birlikte sokak aralarına girdikleri ve ayrıldıkları, ardından...'ten metamfetamin ele geçirilen olayda,...'in soruşturma aşamasında olayın gerçekleştiği gün alınan beyanında sanık ...'ı arayarak kristal lazım olduğunu söylediğini ve 250,00 TL karşılığında ele geçen maddeyi aldığını beyan etmesi, iletişimin tespiti kayıtları, fiziki takip tutanakları hep birlikte gözetildiğinde, sanık ...'in...'e metamfetamin sattığı sabit kabul edilmiştir.

21.09.2019 günü hakkında kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan işlem yapılan Enver ile sanık ... arasında geçen telefon görüşmeleri üzerine yapılan fiziki takipte, sanık ...'un Enver'in aracına bindiği kısa bir süre sonra indiği, ardından Enver'den esrar ele geçirilen olayda, kolluk görevlileri tarafından icra edilen fiziki takip sırasında Enver'in aracına binen şahsın sanık ... olduğunun tespit edilmesi, Enver'in ''uyuşturucuyu satan kişi arabaya bindi ve parayı aldı'' şeklindeki beyanının fiziki takip tutanağı ile örtüşüyor olması hususu ile dosya kapsamında bulunan teknik ve fiziki takip tutanakları birlikte değerlendirildiğinde, sanık ...'un Enver'e esrar sattığı sabit kabul edilmiştir.

24.09.2019 günü hakkında kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan işlem yapılan ... ile sanık ... arasında geçen telefon görüşmeleri üzerine yapılan fiziki takipte, ... ile sanık ...'un camiye 79 metre mesafede buluşup ayrıldıkları, ardından ...'den esrar ele geçirilen olayda, ...'in soruşturma ve kovuşturma aşamasındaki beyanları ve soruşturma aşamasında sanık ...'u teşhis etmesi, dosya kapsamında bulunan teknik ve fiziki takip tutanakları birlikte değerlendirildiğinde; sanık ...'un ...'e uyuşturucu sattığı sabit kabul edilmiştir.

29.09.2019 günü hakkında beraat kararı verilen sanık ... ile sanık ... arasında geçen

telefon görüşmeleri ve sanıklar... ve ... arasında geçen telefon görüşmeleri üzerine yapılan fiziki takipte, sanıklar ...,... ve ...'in birlikte konuştuklarının görüldüğü, yaklaşık bir dakika sonra ...un bulundukları yerden ayrılarak hemen karşı tarafta bulunan düğün organizasyonunun arka tarafına geçtiği, bir süre sonra sanıklar ... ve...'in motosiklet ile biraz yol gittikten sonra durdukları, saat 20:30 sıralarında şahısların tekrardan ilk buluştukları yere geldikleri, sanık...'in motosikletten inerek düğün organizasyonunun arka tarafına doğru haklarında kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan ayrı işlem yapılan ... ve ... isimli şahısların yanına gittiği, şahısların aralarında kısa süreli görüştükten sonra sanık ...'in diğer şahıslara bir şey verdiğinin görüldüğü, ardından ...dan MDMA içeren tabletin ele geçirildiği olayda, sanık ...'in soruştırma aşamasında vermiş olduğu, ''yakalandığım gün ... isimli şahısla hap almak için görüştüm, kendisi beni ... isimli şahsa yönlendirdi, daha sonra bu şahıslarla birlikte Cuma Pazarında buluştuk ve ben ... tan 30,00 TL karşılığında bir adet hap satın aldım, bu hapın yarısını içtim, diğer yarısı yakalandı, bu şahısların uyuşturucu sattığını biliyordum fakat ilk defa satın aldım'' şeklindeki beyanı, sanık ...'in uyuşturucu maddeyi satın aldığı kişi olarak sanıklar ... ve ...'yı teşhis etmesi, iletişimin tespiti tutanakları ve fiziki takip tutanağı birlikte değerlendirildiğinde; sanıklar... ile ...un sanık ...'e iştirak iradesi ile uyuşturucu madde sattıkları sabit görülmüştür.

08.10.2019 günü hakkında kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan işlem yapılan ... ile ... arasında geçen telefon görüşmeleri üzerine yapılan fiziki takipte, olay yerine aracı ile gelen ...'in yanına sanık ...'un motosikletle gelerek işaret ettiği, bunun üzerine iki aracın da hareket ederek ... Caddesine giriş yaptıkları, bir süre sonra kolluk görevlilerince sokağa girildiğinde sanık ...'un aracın sürücü kapısının yanından ayrılarak motosikletine bindiği ve araçların farklı istikametlere yöneldikleri, ardından ...'den esrar ele geçirilen olayda, ...'in soruşturma ve kovuşturma aşamasındaki beyanları ve ...u teşhis etmesi, dosya kapsamında bulunan teknik ve fiziki takip tutanakları birlikte değerlendirildiğinde, sanık ...'un ...'e esrar sattığı sabit kabul edilmiştir.

Yukarıda değerlendirilen olaylar haricinde; 15.10.2019 günü sanık ...'in adresinde yapılan arama neticesinde, esrar, metamfetamin, MDMA ve metamfetamin kalıntılı plastik kutu bulunmuştur. Ele geçirilen uyuşturucu maddelerin çeşitlilik arz ediyor olması, yine kabın bulaşıklı olması hususu da dikkate alındığında sanığın ikametinde ele geçirilen uyuşturucu maddeleri ticaret amacıyla bulundurduğu değerlendirilmiştir.

Böylece sanık ...'ın ; ...,... ve ...'e uyuşturucu madde satma ve ikametinde arama sonucu ele geçen uyuşturucu maddeleri ticaret amacıyla bulundurma eylemlerinden,

zincirleme şekilde uyuşturucu madde ticareti yapma suçunu işlediği gerekçesiyle mahkûmiyetine karar verilmiştir.

Yine sanık ...'un; ...,... ..., ... ve ...'e zincirleme şekilde uyuşturucu madde sattığı gerekçesiyle mahkûmiyetine karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE

Bölge Adliye Mahkemesinin, suçun vasfına ve sübutuna ilişkin takdirinde bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmakla sanıklar ve müdafilerinin temyiz sebepleri yerinde görülmemiş, hükümde açıklanan gerekçeler tüm dosya kapsamına göre usul ve yasaya uygun bulunarak, hükümlerde hukuka aykırılık tespit edilmemiştir.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle ... Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesinin, 01.02.2023 tarihli ve 2023/113 Esas, 2023/243 Karar sayılı kararında sanıklar ve müdafilerince öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden; 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMLERİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKÜMLERİN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca ... 5. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise ... Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

23.05.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/9206, Karar No: 2009/13082, Tarih: 15.12.2009

**1. Hukuk Dairesi         2009/9206 E.  ,  2009/13082 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : EDREMİT 1. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ : 17/02/2009

Taraflar arasında görülen davada;

Davacı, davalılar adına kayıtlı bulunan 548 parsel sayılı taşınmazın kıyı kenar çizgisi kapsamında kaldığını ileri sürüp tapu kaydının iptaline karar verilmesini istemiştir.

Davalılar, davanın kadastro tespitinin kesinleşmesinden itibaren 10 yıllık hak düşürücü süre geçtikten sonra açıldığını, yıllardır kullandıkları taşınmazın kıyı ile ilgisi bulunmadığını, taraflar arasında aynı yer hakkında kesin hüküm bulunduğunu belirtip davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, çekişme konusu taşınmazın kıyı kenar çizgisi kapsamındaolduğu gerekçesiyle, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar, davalılar tarafından süresinde duruşma istekli temyiz edilmiş olmakla, duruşma günü olarak saptanan 15.12.2009 Salı günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden vs. vekili Avukat M. K.., Avukat Ö.E.. ile temyiz edilen Hazine vekili Avukat F. T.. geldiler duruşmaya başlandı, süresinde verildiği ve kayıt olunduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelen vekillerin sözlü açıklamaları dinlendi, duruşmanın bittiği bildirildi, iş karara bırakıldı. Bilahare Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelenerek gereği görüşülüp düşünüldü:

Dava, çekişmeli taşınmazın kıyı-kenar çizgisine göre kıyıda kaldığı iddiasına dayalı tapu iptal ve sicilin kütükten terkini isteğine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içeriğine ve toplanan delillere göre; çekişme konusu taşınmazın kadastro tespitinin 09.05.1979 tarihinde yapıldığı, 20.11.1979 ‘da kesinleştiği ve davanın 13.12.2007 tarihinde açıldığı anlaşılmaktadır.

Her nekadar, nizalı taşınmazın kıyı-kenar çizgisi içinde kalan bölümü devletin hüküm ve tasarrufu altında ve kamu malı niteliğinde özel mülkiyete konu olamayacak (Anayasanın 43, 3402 Sayılı Kadastro Yasasının 16/C maddesi gereğince) yerlerden olduğu keşfen saptanmış ise de; 25.2.2009 tarihinde kabul edilip, 14.3.2009 tarihinde yürürlüğe giren 5841 Sayılı Yasanın 2. maddesi ile 3402 Sayılı Yasanın 12. maddesinin 3. fıkrasına eklenen "bu hüküm iddia ve taşınmazın niteliğine yahut Devlet ve diğer kamu tüzel kişileri dahil tarafların sıfatına bakılmasızın uygulanır" ve 3. maddesi ile eklenen geçici 10. maddesinin " bu kanunun 12. maddesinin 3. fırkası hükmü devletin hüküm ve tasarrufu altında olduğu iddiası ile yürürlük tarihinden önce açılmış ve henüz kesin hükme bağlanmamış olan davalarda dahi uygulanır" şeklindeki hükmü gözetildiğinde kadastro tespitinin kesinleştiği tarih olan 20.11.1979 ile davanın açıldığı tarih arasında 3402 Sayılı Yasanın 12.maddesinde sözü edilen 10 yıllık hak düşürücü sürenin geçmiş olduğu sabittir.

Hemen belirtilmelidir ki; kural olarak sonradan yürürlüğe giren yasa hükümlerinin ve İçtihadı Birleştirme Kararlarının kazanılmış hak (usulü müktesep hak) ilkesinin 28.6.1960 tarih, 21/9 Sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı gereğince istisnai niteliği gereği kesin hüküm halini almamış eldeki davalarda da gözetilmesi ve uygulanması gerekeceği tartışmasızdır. Öte yandan, yürürlüğe konulan hükümler kamu düzeniyle ilgili bulunduğundan ve re'sen gözetilmesi gerektiğinden somut olayda, aleyhe bozma yasağı ilkesinin de uygulanma yeri bulunmadığı izahtan varestedir.

Hal böyle olunca, yukarıda belirtilen yasal düzenlemeler gözetilerek davanın hak düşürücü süreden dolayı reddine karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu üzere hüküm kurulması doğru değildir ve her dava açıldığı tarihteki koşullara tabi olup, mahkemece yapılan araştırma ve uygulama neticesinde çekişme konusu taşınmazın 28.11.1997 tarih, 5/3 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca belirlenen kıyı kenar çizgisine göre tanımı 3621 sayılı yasanın 4. maddesinde yapılan kıyıda kaldığı gözetildiğinde yargılama giderleri ve bu giderlerden sayılan avukatlık ücreti ile harçtan davalının sorumlu tutulması gerekeceği gözetilmek suretiyle bir karar verilmek üzere  hükmün HUMK.'nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 19.12.2008 tarihinde yürürlüğe giren Avukatlık Ücret Tarifesinin 14. maddesi gereğince gelen temyiz eden vekilleri için 625.00.'er-TL. duruşma avukatlık parasının temyiz edilenden alınmasına, 15.12.2009  tarihinde oybirliğiyle karar verildi.