muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/525, Karar No: 2019/307, Tarih: 11.04.2019

Norma aykırı davranışın maddede belirtilen sonuçları doğurup doğurmadığının saptanabilmesi için öncelikle “mağduriyet, kamunun zarara uğraması ve haksız menfaat” kavramlarının açıklanması ve somut olayda bunların gerçekleşip gerçekleşmediklerinin belirlenmesi gerekmektedir.

Mağduriyet kavramının, sadece ekonomik bakımdan uğranılan zararla sınırlı olmayıp, bireysel hakların ihlali sonucunu doğuran her türlü davranışı ifade ettiği kabul edilmelidir. Bu husus madde gerekçesinde; "Görevin gereklerine aykırı davranışın, kişinin mağduriyetine neden olunması gerekir. Bu mağduriyet, sadece ekonomik bakımdan uğranılan zararı ifade etmez. Mağduriyet kavramı, zarar kavramından daha geniş bir anlama sahiptir." şeklinde vurgulanmış, öğretide de mağduriyetin sadece ekonomik bakımdan ortaya çıkan zararı ifade etmeyeceği, mağduriyet kavramının ekonomik zarar kavramından daha geniş bir anlama sahip olduğu, bireyin, sosyal, siyasi, medeni her türlü haklarının ihlali sonucunu doğuran hareketlerin ve herhangi bir çıkarının zedelenmesine neden olmanın da bu kapsamda değerlendirilmesi gerektiğine işaret edilmiştir. (Mehmet Emin Artuk - Ahmet Gökçen - Ahmet Caner Yenidünya, Ceza Hukuku Özel Hükümler, Turhan Kitapevi, 11. Bası, Ankara, 2011, s. 911 vd.; Mahmut Koca - İlhan Üzülmez, Türk Ceza Hukuku Özel Hükümler, Adalet Yayınevi, Ankara, 2013, s. 772; Veli Özer Özbek - Mehmet Nihat Kanbur - Koray Doğan - Pınar Bacaksız - İlker Tepe, Türk Ceza Hukuku Özel Hükümler, Seçkin Yayınevi, 2. Bası, Ankara, 2011, s. 974.)

Bu aşamada “asli norm” ve “tali norm” üzerinde de durulmasında fayda vardır.

Yardımcı (tali) normlar, asli normlarla benzer hukuki yararları koruyan normlardır. Bu tür normlar, asli normların tatbik edilemeyeceği durumlarda kanunda boşluk oluşmasını engellemek amacıyla getirilmiş düzenlemelerdir. Asli-yardımcı norm ilişkisinin olduğu durumda fiile yardımcı norm değil asli norm uygulanacaktır. Bir normun yardımcı norm mu asli norm mu olduğunun, asli normun uygulanamadığı yerlerde başvurulan bir norm olmasından anlaşılması bir yana, düzenleme içinde, "fiil daha ağır cezayı gerektiren başka bir suç oluşturmadığı takdirde", "kanunda ayrıca suç olarak tanımlanan hâller dışında" ve "eylemin başka bir suç oluşturmaması hâlinde" gibi ifadelerin yer alıp almamasına göre de belirlenmekte, bu gibi ifadelerin yer aldığı normların yardımcı norm olduğu kabul edilmektedir.

Bu açıklamalar ışığında uyuşmazlık konuları birlikte değerlendirildiğinde;

Bornova İlçe Emniyet Müdürlüğünde mutemet olarak görev yapan tanık ...'ın altı ayda bir telsiz zimmetlerinde güncelleme yapmak amacıyla gerçekleştirdiği sayım sırasında Aselsan marka 4415 model 58204415400/A106 seri numaralı telsiz bulunamayınca sanığın söz konusu telsizi katılana teslim etmiş gibi 27.10.2008 tarihli teslim tesellüm belgesini ve bu belgeye dayanarak 20.02.2009 tarihli Asayiş Büro Amirliğine başlıklı raporu gerçeğe aykırı şekilde düzenlediğinin iddia olunduğu olayda; sanık aşamalarda, telsizi arızalanan katılanın yanına gelerek bununla ilgili rapor yazdığını, bu nedenle katılana kullanmak üzere telsiz seçmesini ve seçtiği telsizin numarasını bildirmesini istediğini, katılanın bir telsiz seçerek bunun numarasını söylediğini, kendisinin de bu numaraya göre teslim tesellüm belgesi düzenlediğini ve katılanın bu belgeyi imzaladığını savunmuş ise de katılanın, Aselsan 4015 marka el telsizinin bozulması üzerine sanığa giderek buna ilişkin düzenlediği raporu verdiğini, sanığın kademenin şu an yoğun olduğunu ve bu telsizi kullanmaya devam etmesini söylemesi üzerine telsizi kullanmaya devam ettiğini, daha sonra ise bu telsizi kademeye götürerek tamir ettirip aynı gün teslim aldığını, bu sırada sanıktan suça konu 106 numaralı telsizi almadığını ve teslim tesellüm belgesini imzalamadığını, bu belgedeki imzanın kendisine ait olmadığını beyan etmesi, düzenlenen 04.10.2011 tarihli bilirkişi raporunda suça konu teslim tesellüm belgesindeki teslim alan kısmındaki katılan adına atılı imzanın katılanın eli ürünü olmadığının tespit edilmesi, 4015 marka 008511 seri numaralı el telsizinin katılan tarafından 04.11.2008 tarihinde kademeye götürülerek tamir edildikten sonra aynı gün geri teslim alındığının ve 106 numaralı telsizin ise katılan henüz Bornova İlçe Emniyet Müdürlüğünde göreve başlamadan önce 24.06.2008 tarihinde başka bir polis memuru tarafından kademeye gönderildiğinin anlaşılması, tanık Murat’ın da zimmetlemelerde güncelleme yapacağı sırada sanığa elindeki telsizleri sorduğunda sanığın kendisinde dokuz tane telsiz olduğunu söylediğini, kendisinin ise on tane telsiz olması gerektiğini söyleyerek buna yönelik zimmet belgelerini gösterdiğini, karşılaştırma yaptıklarında sanığın 106 numaralı telsizin olmadığını fark ettiğini ve birlikte telsizi aramaya başladıklarını, kayıp telsizi iki aya yakın aradıklarını fakat bulamadıkları için durumu yetkili müdürlerine ilettiklerini, müdürlerinin kendilerine bu telsizin kimin zimmetinde olduğuna dair rapor tutmaları gerektiğini söylediğini, bunun üzerine sanığın da telsiz kendi üzerine göründüğü için buna ilişkin rapor tuttuğunu, daha sonra yine araştırma yaparken sanığın "Hatırladım, bu telsizi Nihat Beye verdim." dediğini beyan etmesi karşısında; sanığın suça konu 27.10.2008 tarihli teslim tesellüm belgesini ve 20.02.2009 tarihli Asayiş Büro Amirliğine başlıklı belgeyi sahte olarak düzenlediğinin sabit olduğu ve bu eylemlerinin bir bütün hâlinde asli norm niteliğindeki TCK’nın 204

." dediğini beyan etmesi karşısında; sanığın suça konu 27.10.2008 tarihli teslim tesellüm belgesini ve 20.02.2009 tarihli Asayiş Büro Amirliğine başlıklı belgeyi sahte olarak düzenlediğinin sabit olduğu ve bu eylemlerinin bir bütün hâlinde asli norm niteliğindeki TCK’nın 204. maddesinin ikinci fıkrasında düzenlenen kamu görevlisinin resmî belgede sahteciliği suçunu oluşturması nedeniyle ayrıca tali norm niteliğindeki aynı Kanun’un 257. maddesinin birinci fıkrasında düzenlenen görevi kötüye kullanma suçunu oluşturmayacağı kabul edilmelidir.

Öte yandan, Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 04.12.2007 tarihli ve 245-264 sayılı kararına göre; "...Başvuru tarihinde yürürlükte bulunup, 11.05.2007 gün ve 26519 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Denklik Yönetmeliği’nin 11. maddesi ile yürürlükten kaldırılan, Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Denklik Yönetmeliği’nin 5. maddesi uyarınca, diploma denklik komisyonunca, belgelerin orijinal olup olmadığının araştırılması zorunludur. ...İlgili ülke nezdinde, Yönetmeliğin 5. maddesine uygun bir araştırma yapılmış olsa idi, böyle bir diplomanın belirtilen üniversiteden verilmediği kolaylıkla anlaşılacak, diploma denklik belgesinin verilmesi de söz konusu olmayacaktı, idarenin yönetmelik hükümlerini farklı veya eksik uygulamasının sonuçları sanık aleyhine yorumlanamayacağı gibi, bu şekilde eksik inceleme sonucu verilen denklik belgesine de hukuki sonuç bağlanamaz." şeklinde karar verildiği, somut olayımızda ise suça konu teslim tesellüm belgesinin gerçek olup olmadığına yönelik mutat araştırma yükümlülüğünün bulunmadığı, faydasız sahteciliğin ise sahtecilik eylemi yapılmadan da gerçekleştirilebilecek bir sonucun bilgisizlik ya da gerekli olduğuna inanılarak herhangi bir zarara neden olmayacak şekilde işlenmesi durumunda söz konusu olabileceği, bu bağlamda somut olayımızda, sanığın suça konu belgelerle katılan hakkında idari soruşturma yapılmasına neden olması nedeniyle faydasız sahtecilikten söz edilemeyeceği, ayrıca resmî belgede sahtecilik suçlarında suçun oluşması için, genel kast yeterli olup failin eyleminin haksız ve hukuka aykırı olduğunu bilerek hareket edip TCK'nın 204. maddesinde sayılan hareketlerden birini gerçekleştirmesinin yeterli olacağı, bunun yanında bir zarar veya tehlikenin doğmasının gerekmeyeceği göz önünde bulundurulduğunda; sanığın, katılana 106 seri numaralı el telsizini teslim etmediğini bildiği hâlde teslim etmiş gibi suça konu teslim tesellüm belgesi ve buna yönelik tutanak düzenlemesi nedeniyle sanığın suç işleme kastının mevcut olduğu, yine Ceza Genel Kurulunun 29.04.2014 tarihli ve 221-214 sayılı kararına göre; kendisini soruşturmadan kurtarmak amacıyla kimliği konusunda gerçek dışı beyanda bulunan sanığın, sahtecilik suçunu oluşturabilecek şekilde 765 sayılı TCK'nın 339 ve 342. maddeleri ile 5237 sayılı TCK'nın 204. maddesinde sayılan bir hareketinin ya da bu hareketlere yönelik kastının bulunmadığının belirtildiği, somut olayımızda ise sanığın TCK'nın 204. maddesinde düzenlenen bir eyleminin söz konusu olduğu ve yukarıda açıklandığı gibi sahte olarak suça konu belgeleri düzenlediği anlaşılmakla muhalefet şerhinde belirtilen Yargıtay Ceza Genel Kurulu kararları ile somut olayımızın bağdaşmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla, Yerel Mahkeme direnme kararına konu hükümlerinin, sanık hakkında, kamu görevlisinin resmî belgede sahteciliği suçundan mahkûmiyet hükmü kurulması gerekirken yazılı şekilde kamu görevlisinin resmî belgede sahteciliği ve görevi kötüye kullanma suçlarından beraat hükümleri kurulması isabetsizliğinden bozulmasına karar verilmelidir.

Birinci uyuşmazlık konusu yönünden çoğunluk görüşüne katılmayan bir Ceza Genel Kurulu üyesi; Yerel Mahkemenin direnme kararına konu hükümlerinin isabetli olduğu görüşüyle,

Birinci uyuşmazlık konusu yönünden çoğunluk görüşüne katılmayan dört Ceza Genel Kurulu üyesi de; sanığa atılı resmî belgede sahtecilik suçunun sabit olmadığı düşüncesiyle,

İkinci uyuşmazlık konusu yönünden çoğunluk görüşüne katılmayan Ceza Genel Kurulu Üyesi ...;

"Resmi belgede sahtecilik suçlarında kast, gerçeğin değiştirildiğini 'bilme' ve bunu 'isteme' şeklinde oluşmalıdır. Düzenleme, değiştirme veya taklit iradesi yeterli değildir. Failde başkalarına zarar verme bilinci olmalı ve bu bilinçle hareket etmelidir.

Diğer yandan sahtecilik suçlarından söz konusu olan genel kast ise de kastın varlığı için gerçeğe aykırı belge düzenleme fiilinden bir zarar doğabileceğini failin öngörmüş olması lazımdır. Ancak, belge düzenlenirken maddi bir hatanın düzeltilmesi veya bir unutkanlığın giderilmesi ya da görevi ihmalle beyanın gerçeğe uygunluğu araştırılmaksızın haraket edilmesi halinde failde sahtecilik kastının bulunduğu söylenemez.(Erman/Özek Kamu Güvenine Karşı İşlenen Suçlar s. 279)

Somut olayda Bornova Emniyet Müdürlüğü asayiş büro idari kısımda çalışan ve ekiplere telsiz dağıtma görevide bulunan polis memuru olan sanığın Aselsan marka 4415 model 106 seri numaralı telsizin kademeye tamire gönderilmiş olduğu halde bunu unutup katılan polis memuruna teslim ettiğini düşünerek gerekli araştırmayı yapmadan dikkatsiz ve özensiz davranarak suç konusu teslim tesellüm belgesini düzenlemek biçiminde gelişen eylemde, sanığın sahtecilik bilinciyle haraket etmediği, katılanın disiplin soruşturması geçirmesi nedeniyle zarar gördüğü gözönüne alındığında eylemin bir bütün halinde TCK'nın 257. maddesinde düzenlenen görevi kötüye kullanma suçunu oluşturduğu düşüncesiyle eylemin resmi belgede sahtecilik suçunu oluşturduğu yönündeki Sayın Çoğunluğun kararına katılmıyorum." düşüncesiyle,

İkinci uyuşmazlık konusu yönünden çoğunluk görüşüne katılmayan Ceza Genel Kurulu Üyesi ...;

İkinci uyuşmazlık konusu yönünden çoğunluk görüşüne katılmayan Ceza Genel Kurulu Üyesi ...;

"Sanık ... hakkında; resmi evrakta sahtecilik ve görevi kötüye kullanmak suçlarından İzmir 11. Ağır Ceza Mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonucunda beraat kararı verilmiş, anılan kararın Cumhuriyet Savcısı ve katılan vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Yargıtay Yüksek 21. Ceza dairesinin 30/09/2015 tarihli kararı ile eylemin kül halinde resmi evrakta sahtecilik suçunu oluşturduğundan bahisle yerel mahkemece verilen beraat kararının bozulmasına karar verilmiş, yerel mahkemece bozma kararına direnilerek her iki suçtan beraat kararı verilmiş, anılan direnme kararının temyiz edilmesi üzerine Yargıtay Yüksek 21. Ceza Dairesinin 28/02/2017 tarihli kararı ile direnme kararı yerinde görülmeyerek dosya Yargıtay Yüksek Ceza Genel Kuruluna gönderilmiş, Yargıtay Yüksek Ceza Genel Kurulunun sayın çoğunluğu tarafından, sanığın eyleminin kül halinde TCK'nın 204/2 maddesindeki suçu oluşturduğundan bahisle, direnme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Yargıtay Yüksek Ceza Genel Kurulunun, direnme kararının bozulmasına ilişkin kararına aşağıda arz ve izah edilecek sebeplerle iştirak edilmemiştir.

Uyuşmazlığa konu somut olayımızda; zimmetinde bulunan telsizlerinin sayımı sırasında bir adet telsizin bulunamaması üzerine söz konusu telsizi katılana teslim etmiş gibi gerçeğe aykırı 27.10.2008 tarihli teslim-tesellüm belgesi tanzim edip buna dair de 20.02.2009 tarihli gerçeğe aykırı rapor düzenlediği iddia edilen sanığın bütün aşamalardaki savunmasında; katılana teslim ettiği telsiz yerine yanlışlıkla kademeye gönderilen telsiz için teslim-tesellüm tutanağı ve buna ilişkin rapor düzenlediğini iddia edip ileri sürmüş olmasına karşın, dosya içeriğine göre sanığın gerçekte arızalı olan telsizi tamir için kademeye göndermesine rağmen kayıtlara zamanında işlemediği için aradan geçen süre içerisinde katılan ile aralarında geçen diyaloğu hatırlayarak arızalı telsizi katılana teslim ettiğini düşünerek buna ilişkin belge düzenlediği, kademeye gönderilen arızalı telsizin Ankara iline gönderilerek tamiri yapıldıktan sonra geriye gönderilmesi nedeniyle herhangi bir zararın doğmadığı, ancak ilk aşmada düzenlenen teslim-tesellüm tutanağına istinaden katılan hakkında idari soruşturmanın başlatıldığı dosya içeriğinden anlaşılmıştır.

Uyuşmazlığın çözümü için öncelikle yargılamaya konu edilen teslim-tesellüm belgesi ile buna ilişkin raporun somut olayımızda düzenlenmesinin zorunlu olup olmadığı, sanık ile katılan açısından idari soruşturmanın seyrini etkilemesinin dışında resmi evrakta sahtecilik suçunun olmazsa olmazını teşkil eden herkese karşı hukuki sonuç doğurma özelliğinin mevcut olup olmadığı, suça konu belgelerle hakkında idari soruşturma başlatılan katılan tarafından suça konu belgelerin düzenlenmediğinin bilindiği gibi imza incelemesi ile gerçek durumun rahatlıkla ispat edileceği dikkate alındığında iğfal yeteneğine haiz olup olmadığı açıklanarak TCK'nın 204/2 maddesindeki resmi evrakta sahtecilik suçunun unsurları itibariyle oluşup oluşmadığının yargı kararları ışığında öğretideki görüşlerden de yararlanılarak ortaya konması gerekmektedir.

Yeşim DAĞOĞLU tarafından, Prof. Dr. Veli Özer ÖZBEK danışmanlığında düzenlenen yüksek lisans tezinde;

Bu, sahtecilik yapılmasa dahi arzu edilen sonucun gerçekleşeceği durumlar için söz konusudur. Bu nedenle bu tür sahtecilik fiillerine doktrinde 'gereksiz(faydasız, lüzumsuz) sahtecilik' adı verilmektedir. Gereksiz sahtecilikte failin istediği sonuç aslında gerçekleşmiştir; ancak fail bunu bilmediği için belgede sahtecilik yaparak o sonucu elde etmeye çalışmaktadır.

32 Kaylan, s. 8; Aşıcıoğlu, s. 229; İsmail Malkoç, Memur Yargılaması 4483 Sayılı Kanun, Malkoç Kitabevi, Ankara, 2006, (Memur Yargılaması), s. 120. 33 Gökcan, Resmi Belge, s. 94; Yaşar, Gökcan ve Artuç, Cilt IV, s. 5619; Erem, s. 103. 34 Bakıcı ve Yalvaç, s. 701; Esen, s. 471; Ekinci ve Esen, ss. 250, 278; Gündel, s. 810. '…İdil Noterliğinde yeminli noter katibi olarak görev yapan sanık M. Y. un, suç tarihinde izinsiz olarak ilçe dışında bulunan İdil Noteri sanık G. K. nun telefon talimatıyla, sanık G. K. un görev mahalli dışında olduğunun anlaşılmaması için 28.04.2008 tarihli bir kısım evraklara sanık G. K. un adını yazarak imzasını atmaktan ibaret eylemlerinde, sanık M. Y. ya, İdil Noteri sanık G. K. tarafından 20.10.2006 tarihinde imza yetkisi verilerek İdil Asliye Hukuk Mahkemesinin 20.10.2006 tarihli işlemiyle yemini yaptırmış olması ve tüm noterlik işlemlerini yapma yetkisinin bulunması, bu tarihte düzenlenen belgelerin tarafların isteklerine uygun ve içerik itibariyle gerçeği yansıtması, noter olan G. K. un Özel Eybek Polikliniğinin 28.04.2008 gün ve 40 protokol no.lu raporuna göre de dört gün istirahatli olması ve böyle bir işlem yaptırma ihtiyacının bulunmaması karşısında, yüklenen eylemlerin sübuta ermesi halinde dahi sahteciliğin gereksiz olarak yapıldığı ve yüklenen suçun unsurları itibariyle oluşmadığı gözetilmeden, sanıkların beraatleri yerine yazılı şekilde mahkumiyetlerine karar verilmesi yasaya aykırı olup, …hükmün bozulmasına…' 11. CD. 23.11.2011 tarih, E. 2011/11193, K. 2011/22134

(Erhan Günay, Dolandırıcılık ve Belgede Sahtecilik Davalarında Yargılama Süreci, Seçkin Yayıncılık, Haziran 2012, s. 111).'...Medeni Kanundan doğan velayet hakkını kaybetmeden veli sıfatıyla çocuğunun okulunu kendi adı ile de değiştirmesi mümkün bulunan sanığın, karısının adını kullanarak yaptığı müracaatın gereksiz ve icapsız bir işlem olması karşısında sahtecilik suçunun unsurlarının oluşmayacağı gözetilmeden yazılı şekilde hükümlülüğüne karar verilmesi bozmayı gerektirmiş…' 6. CD. 27.12.1990 tarih, E. 1990/8619, K. 1990/ 10498, Sinerji Mevzuat ve İçtihat Programı, (09.08.2015).

'…Avukat olan sanığın, katılan tarafından kendisine verilen vekaletnamede ahzu kabz yetkisi olmadığı halde bu ibareyi sahte olarak ekleyerek Dışişleri Bakanlığı'na sunduğunun iddia olunması, sanığın suçlamayı kabul etmemesi, katılanın aşamalarda, sanığa vekaletname verdiğini ancak ahzu kabz yetkisi verip vermediğini hatırlamadığını beyan etmesi, Dışişleri Bakanlığı'nın 05.05.2010 gün ve 2010/618881 sayılı yazısında, katılanın AİHM'e yaptığı başvuru kapsamında sanığın, 23.11.1994 ve 11.08.1995 tarihli iki adet vekaletname sunduğunun belirtilmesi, dosyada fotokopisi bulunan ancak dava konusu yapılmayan 11.08.1995 tarihli vekaletnamede sanığın katılan tarafından ahzu kabza yetkili kılındığının anlaşılması karşısında; gerçeğin kuşkuya yer bırakmayacak şekilde belirlenmesi için; 11.08.1995 tarihli vekaletnamenin gerçek olup olmadığı ilgili noter ve katılandan sorularak, gerçek olduğunun tespiti halinde suç tarihinde sanığa ahzu kabz yetkisi tanıyan gerçek bir vekaletname bulunacağından, eylemin gereksiz olarak yapılmış olacağı ve sahtecilik suçunun oluşmayacağı gözetilmeden eksik inceleme sonucu yazılı şekilde karar verilmesi, yasaya aykırı…' 11.CD. 13.05.2014 tarih, E. 2012/26149, K. 2014/9290, Sinerji Mevzuat ve İçtihat Programı

'Sanık, resmi belgede sahtecilik suçundan yargılanmıştır. Uyuşmazlık, suça konu belgenin aldatma yeteneğinin bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır. Dosya kapsamından, sanığın yurt dışındaki bir üniversiteden aldığı diploma için denklik işlemi yapılmasını talep ettiği ve neticede denklik belgesi verildiği, daha sonradan söz konusu diplomanın sahte olduğunun tespit edildiği anlaşılmaktadır. Başvuru tarihinde yürürlükte olan bu husustaki yönetmeliğe göre, belgelerin orijinal olup olmadığının araştırılması zorunludur. Bu araştırma ise belgeyi veren kurum nezdinde yapılabilir. Somut olayda, bu hususta bir inceleme yapılmamıştır. İnceleme yapılmış olsaydı, suça konu diplomanın sahte olduğu kolaylıkla anlaşılacak, denklik belgesinin verilmesi de söz konusu olmayacaktı. İdari görevin gerektirdiği araştırma yapılması halinde belgenin sahteliği anlaşılabilecek ise bu durumda belgenin aldatıcılık niteliğine sahip olduğu kabul edilemez. Açıklanan nedenlerle resmi belgede sahtecilik suçundan dolayı berat kararı verilmesi usul ve yasaya uygundur.(Yargıtay Ceza Kurulu 2007/11-245, 2007/264K)

Açıklanan şu hale ve sanığın sözü edilen parayı edinmesinin düzenlediği belgelerin aldatıcı nitelikte olmalarından ileri gelmeyip, saymanlık görevlilerinin görevlerini savsayıp bordrolardaki dikey toplamları kontrol etmemelerinden kaynaklandığına ve sanığın yaptığı sahte işlemlerin saymanlıkça yapılacak olan basit bir kontrolle kolayca ve kesin bir biçimde meydana çıkacağından, suça konu olan maaş bordrolarında aldatıcılık yeteneği olmadığı (Yargıtay Ceza Genel Kurulu 12.06.1989 tarihli, 1989/161 E. ve 1989/226 K. sayılı kararı)

Resmi belgede sahtecilik suçu 5237 sayılı TCK’nun 204. maddesinde;

(1) Bir resmî belgeyi sahte olarak düzenleyen, gerçek bir resmî belgeyi başkalarını aldatacak şekilde değiştiren veya sahte resmî belgeyi kullanan kişi, iki yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.

(2) Görevi gereği düzenlemeye yetkili olduğu resmi bir belgeyi sahte olarak düzenleyen, gerçek bir belgeyi başkalarını aldatacak şekilde değiştiren, gerçeğe aykırı olarak belge düzenleyen veya sahte resmi belgeyi kullanan kamu görevlisi üç yıldan sekiz yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.

(3) Resmi belgenin, kanun hükmü gereği sahteliği sabit oluncaya kadar geçerli olan belge niteliğinde olması halinde, verilecek ceza yarısı oranında artırılır' şeklinde düzenlenmiştir.

Buna göre, resmi belgede sahtecilik suçu seçimlik hareketli bir suç olup, resmi belgenin sahte olarak düzenlenmesi, gerçek bir resmi belgenin başkalarını aldatacak şekilde değiştirilmesi, resmi belgenin gerçeğe aykırı olarak düzenlenmesi veya sahte resmi belgenin kullanılması durumunda suç oluşacaktır.

Sahtecilik suçlarının hukuki konusu kamu güveni olup, belgelerin gerçeğe aykırı olarak düzenlenmesi, gerçek bir belgeye eklemeler yapılması, tamamen veya kısmen değiştirilmesi eylemlerinin kamu güvenini sarstığı kabul edilerek suç olarak düzenlenmiş ve yaptırıma bağlanmıştır.

Sahteciliği konu edilen belgenin unsurları,

1-)Yazılı Olma

Hasan Tahsin GÖKCAN • Resmi Belgede Sahtecilik Suçu (TCK m. 204) kendine özgü varlığının bulunabilmesi için, yazının üzerine yazılmasına, taşınmasına ve devredilmesine elverişli bir şey üzerine tespit edilmesi de lazımdır. Dolayısıyla, bir kağıda veya bez, parşömen, deri, levha veya metal plakaya harf veya rakamın elle ya da baskı yöntemiyle iz şeklinde basılması halinde yazı koşulu gerçekleşmiştir.

2-)Hukuki değer taşıyan bir içeriğinin bulunması,

Erman/Özek, Kamu Güvenine Karşı İşlenen Suçlar, s.306. Aynı doğrultuda madde gerekçesinde de, belgenin hukuki bir sonuç doğurmaya elverişli olması gerektiği belirtilmiştir.

Yazılı evrakın belge olarak kabul edilebilmesi için; hukuken korunmaya değer bir içeriğinin bulunması gerekir.30 Yoksa, hukuki bir değeri bulunmayan yazının belge değeri yoktur. Belgenin belirli bir düşünce veya olayın aktarımını ya da bir hukuki ilişkinin varlığı ya da yokluğunu gösterme gibi bir irade beyanını içermesi halinde hukuken korunduğu, delil niteliğinin bulunduğu kabul edilir.