muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/7592, Karar No: 2023/7593, Tarih: 19.12.2023

**1. Hukuk Dairesi         2022/7592 E.  ,  2023/7593 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Trabzon Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi

EK KARAR TARİHİ : 22.09.2022

HÜKÜM/KARAR : Ret / Esastan Ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Pazar (Rize) 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2015/438 E., 2021/214 K.

Taraflar arasındaki kadastro öncesi nedene dayalı tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince 22.09.2022 tarihli ek karar ile temyiz dilekçesinin süreden reddine karar verilmiştir.

Ek karar davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartları ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

Temyiz istemi, temyiz dilekçesinin süre yönünden reddine yönelik Bölge Adliye Mahkemesinin 22.09.2022 tarihli ek kararına ilişkindir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 361 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca bölge adliye mahkemesince verilen kararlara karşı tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde temyiz yoluna başvurulabilir. Temyiz dilekçesinin süresinden sonra verilmesi hâlinde anılan Kanun’un 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352 nci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen karar, davacı vekili Av. ... (...)'a 10.07.2022 tarihinde tebliğ edilmiş; temyiz dilekçesi ise yasal süre geçirildikten sonra 15.09.2022 tarihinde verilmiştir.

Temyiz dilekçesinin süre aşımı sebebiyle reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesince verilen ek karar yukarıda anılan Kanun hükümlerine uygun olduğundan temyiz isteminin reddi ile söz konusu kararın onanması gerekir.

KARAR

Açıklanan sebeple;

Davacı vekilinin temyiz itirazının reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen 22.09.2022 tarihli ek kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı 189,15 TL bakiye onama harcının temyiz edenden alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

19.12.2023 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/1556, Karar No: 2011/5959, Tarih: 26.12.2011

**(Kapatılan)14. Ceza Dairesi         2011/1556 E.  ,  2011/5959 K.**

**"İçtihat Metni"**

Reşit olmayan mağdureyi rızaen kaçırıp alıkoyma ve rızaen cinsi münasebette bulunma suçlarından sanıklar ..., ... ve ...’in yapılan yargılamaları sonunda; rızaen kaçırıp alıkoyma suçlarından beraatlerine, rızaen cinsi münasebette bulunma suçlarından ise açılan kamu davalarının düşürülmesine dair Eskişehir 3. Asliye Ceza Mahkemesinden verilen 20.02.2007 gün ve 2003/1231 Esas, 2007/111 Karar sayılı hükümlerin Yargıtayca incelenmesi katılan vekili tarafından istenilmiş olduğundan dava evrakı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığından tebliğname ile Daireye gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:

Sanıklara atılı rızaen kaçırıp alıkoyma ve rızaen cinsi münasebette bulunma suçlarının kanunda öngörülen cezalarının üst sınırları itibarıyla 765 sayılı ...nun 102/4. maddesine göre 5 yıllık asli zamanaşımına tâbi oldukları, sanıklar Adem ve Arife’nin sorgularının yapıldığı 09.03.2005 tarihinden, sanık ...’un ise sorgusunun yapıldığı 21.03.2005 tarihinden inceleme gününe kadar bu sürelerin gerçekleştiği anlaşıldığından, hükümlerin 5237 sayılı ...nun 7 ve 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi de gözetilmek suretiyle CMUK.nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden aynı Kanunun 322/1 ve 5271 sayılı CMK.nun 223/8. maddeleri uyarınca sanıklar hakkında açılan kamu davalarının zamanaşımı nedeniyle DÜŞMESİNE, 26.12.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/13210, Karar No: 2019/16065, Tarih: 16.12.2019

**17. Ceza Dairesi         2019/13210 E.  ,  2019/16065 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇLAR : Hırsızlık, iş yeri dokunulmazlığının ihlali, mala zarar verme

HÜKÜMLER : Mahkumiyet

Yerel mahkemece suça sürüklenen çocuk hakkında hırsızlık, iş yeri dokunulmazlığının ihlali ve mala zarar verme suçlarından verilen hükümler temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararların niteliği ile suçların tarihine göre dosya görüşüldü:

I-Suça sürüklenen çocuk ... hakkında mala zarar verme suçundan kurulan hükme yönelik temyiz isteminin incelenmesinde;

Doğrudan tayin edilen adli para cezasının miktarı itibarıyla hüküm tarihinde yürürlükte bulunan ve 14.04.2011 tarihinde yayınlanarak yürürlüğe giren Ceza Muhakemesi Kanunu'nun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun'a 6217 sayılı Yasa ile eklenen geçici 2. maddesi uyarınca kesin nitelikte olup, temyizi olanaklı bulunmadığından, suça sürüklenen çocuk ... müdafiinin temyiz isteminin 5320 sayılı Yasa'nın 8/1. maddesi yollamasıyla 1412 sayılı CMUK'nun 317. maddesi uyarınca tebliğnameye uygun olarak REDDİNE,

II-Suça sürüklenen çocuk ... hakkında hırsızlık ve iş yeri dokunulmazlığının ihlali suçlarından kurulan hükümlere yönelik temyiz isteminin incelenmesinde;

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve hakimin takdirine göre, suça sürüklenen çocuk ... müdafiinin temyiz nedenleri yerinde görülmemiş olduğundan reddiyle, usul ve kanuna uygun bulunan hükümlerin tebliğnameye uygun olarak ONANMASINA, 16.12.2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/6678, Karar No: 2013/3586, Tarih: 17.04.2013

**5. Ceza Dairesi         2012/6678 E.  ,  2013/3586 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇA SÜRÜKLENEN ÇOCUK : ...

SUÇ : Görevi yaptırmamak için direnme

HÜKÜM : Mahkümiyet

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek, gereği düşünüldü:

Suç tarihinde devriye görevi yapmakta olan polis ekibinin, hakkında başkaca suçlardan yakalama kararı bulunan sanığın bir berber dükkanına girdiğini görüp peşinden aynı yere girerek sanığı yakalamak istemesi üzerine sanığın belinden çıkardığı bıçağı mağdur polislere savurduğu, bıçağın mağdur ...'un üniformasına isabet etmesi neticesi yırtıldığı, fakat daha sonra suça sürüklenen çocuğun etkisiz hale getirilerek elindeki bıçağın alınması şeklinde gerçekleşen eyleminde atılı suçu işlediği tüm dosya kapsamından anlaşılmakla,

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin soruşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya içeriğine göre yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine,

Ancak;

TCK 265/1-4 ve 43. maddelerinin uygulanması ile ulaşılan 11 ay 7 gün hapis cezası üzerinden TCK 31/3. maddesi uyarınca 1/3 oranında indirim yapılması sonucu 7 ay 14 gün yerine 7 ay 15 gün, bunun üzerinden de aynı Yasanın 62. maddesi uyarınca 1/6 oranında indirim yapılarak 6 ay 6 gün yerine 6 ay 8 gün hapis cezası bulunup, yine aynı Yasanın 50/1-a-3 ve 52/1-2 maddelerine göre hapis cezasının paraya çevrilmesi sonucu 3.720 TL yerine 3.760 TL'ye hükmedilerek fazla ceza tayini,

Kanuna aykırı, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden hükümlerin 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi de gözetilerek CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak bu cihetin yeniden duruşma yapılmaksızın CMUK'nın 322. maddesine göre düzeltilmesi mümkün bulunduğundan, TCK'nın 31/3. maddesinin uygulandığı hüküm fıkrasındaki "15 GÜN" ibaresi çıkarılıp yerine "14 GÜN"; TCK'nın 62. maddesinin uygulandığı hüküm fıkrasından "8 GÜN" ibaresi çıkarılıp yerine "6 GÜN" ve hapis cezasının paraya çevrildiği hüküm fıkrasından "3.760,00" ibaresi çıkarılıp yerine "3.720,00" ibaresi yazılmak suretiyle sair yönleri usul ve kanuna uygun olan hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 17/04/2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/9857, Karar No: 2020/2211, Tarih: 05.03.2020

**11. Ceza Dairesi         2017/9857 E.  ,  2020/2211 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Sahte fatura düzenleme, defter ve belge gizleme

HÜKÜM : Sanıklar haklarında defter ve belge gizleme suçundan: Beraat

Sanık ... hakkında sahte fatura düzenleme suçundan: Beraat

Sanık ... hakkında 2008 takvim yılında sahte fatura düzenleme suçundan: Mahkumiyet,

1-Sanıklar haklarında defter ve belge gizleme suçundan kurulan beraat hükümlerine yönelik katılan vekilinin temyiz taleplerinin incelenmesinde;

Sanıklara atılı, "Defter ve belge gizleme" suçunun öngörülen cezasının üst sınırına göre TCK'nin 66/1-e madde ve fıkrasında öngörülen asli dava zamanaşımı sürelerinin, kesici en son işlem olan sanıkların ilk sorgu tarihlerinden (07.07.2010 - 25.12.2009) temyiz inceleme tarihine kadar gerçekleştiği anlaşılmış, katılan vekilinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, diğer yönleri incelenmeyen hükümlerin 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi yollamasıyla 1412 sayılı CMUK'nin 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA; ancak bu husus yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, aynı Kanun'un 322. maddesinde öngörülen yetkiye dayanılarak sanıklar hakkında açılan kamu davalarının gerçekleşen zamanaşımı nedeniyle 5271 sayılı CMK'nin 223/8. maddesi uyarınca DÜŞMESİNE,

2-Sanık ... hakkında 2008 takvim yılında sahte fatura düzenleme suçundan kurulan mahkumiyet, sanık ... hakkında ise aynı takvim yılında sahte fatura düzenleme suçundan kurulan beraat hükümlerine yönelik sanık ... ve katılan vekilinin temyiz taleplerinin incelenmesinde;

2-Sanık ... hakkında 2008 takvim yılında sahte fatura düzenleme suçundan kurulan mahkumiyet, sanık ... hakkında ise aynı takvim yılında sahte fatura düzenleme suçundan kurulan beraat hükümlerine yönelik sanık ... ve katılan vekilinin temyiz taleplerinin incelenmesinde;

A)... İnşaat. Metal … Şirketi ortağı olan sanıkların 2008 takvim yılında sahte fatura düzenleme suçunu işlediklerinin iddia ve kabul edildiği olayda; vergi suçu ve teknik raporlarında sahte fatura düzenleme suçunun işlendiğine dair çok kısa değerlendirme yapılması, faturalar, ba-bs analizleri, beyanname, matrah bilgileri, yoklama tutanakları gibi verilere yer verilmemesi, sahte fatura düzenlendiğine dair yeterli somut tespitlerin bulunmaması, sanık ...‘ın ise sahte fatura düzenlemediğini, anılan şirketin müdürlüğünü yaptığını ancak daha sonra uzun bir süre cezaevine girdiğini beyan etmesi, UYAP kayıtlarında da, sanık ...‘ın 24.11.2006-25.01.2007 tarihleri ve 09.05.2008- 08.02.2012 tarihleri arasında cezaevinde olduğunun anlaşılması karşısında maddi gerçeğin kuşkuya yer vermeyecek şekilde tespiti için; vergi incelemesini yapan vergi dairesi müdürlüğünden, sahte fatura düzenlendiğine ilişkin bilgi ve belgelerin, mükellefin ulaşılabilen defter ve belgelerinden, tarh dosyasından veya vergi dairesi yönetim sisteminden temin edilerek gönderilmesinin istenilmesine, sahte olarak düzenlendiği iddia olunan fatura asıllarının, bu faturaları kullanan mükelleflerden veya bu mükelleflerin ve sanıkların bağlı bulunduğu vergi dairesinden sorulmak suretiyle getirtilip dosya içine konulması, faturaların sanıklara gösterilerek yazı ve imzaların kendilerine ait olup olmadığının sorulması, kendilerine ait olmadığını söyledikleri takdirde; yazı ve imza örnekleri temin edilerek, faturalardaki yazı ve imzaların sanıklara ait olup olmadığı konusunda uzman bir kurum veya kuruluştan rapor alınması, faturalardaki yazı ve imzaların sanıklara ait olmadığının anlaşılması halinde; faturaları kullandığı belirlenen mükellefler hakkında karşıt inceleme raporu düzenlenip düzenlenmediğinin ilgili vergi dairesinden sorularak, düzenlenmiş ise onaylı örneklerinin getirtilmesi, aynı mükellefler hakkında dava açılıp açılmadığının araştırılması, dava açılmış ise; dosyalarının getirtilerek incelenmesi ve bu davayla ilgili belgelerin onaylı örneklerinin çıkartılarak dosya içine konulması, faturaları kullanan şirket yetkilileri veya kişilerin, CMK'nin 48. maddesi uyarınca çekinme hakları hatırlatılarak tanık sıfatıyla dinlenmesi; kendilerinden, sözü edilen faturaları hangi hukuki ilişkiye dayanarak kimden aldıklarının, sanıkları tanıyıp tanımadıklarının ve faturaların alınması konusunda sanıkların bir iştirakinin bulunup bulunmadığının sorulması, sonucuna göre tüm deliller birlikte tartışılarak sanıkların hukuki durumunun belirlenmesi gerekirken, eksik araştırma ile yazılı şekilde hükümler kurulması,

B) Kabule göre de;

B) Kabule göre de;

a) 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 4369 sayılı Kanun ile değişik 359/b-1. maddesinde “onsekiz aydan üç yıla kadar hapis cezası“ öngörülmüş olup, 08.02.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5728 sayılı Kanun’un 276. maddesi ile değişik 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 359/b. maddesi ile cezanın “üç yıldan beş yıla kadar hapis cezasına“ çıkarıldığı, sahte fatura düzenleme suçunda suç tarihi, düzenlenen en son fatura tarihi olacağından, düzenlenen son fatura tarihinin tespit edilerek, sanık ... hakkında uygulanacak ceza miktarının tespit edilmesi gerektiği gözetilmeden, temel cezanın 18 ay hapis cezası olarak belirlenmesi,

b) 5237 sayılı TCK’nin 53. maddesine ilişkin uygulamanın Anayasa Mahkemesi’nin 08.10.2015 tarih ve 2014/140 Esas, 2015/85 Karar sayılı iptal kararı ile birlikte yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanık ... ve katılan vekilinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nin 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, sanık ...‘ın kazanılmış hakkının saklı tutulmasına, 05.03.2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/7777, Karar No: 2014/624, Tarih: 20.01.2014

**10. Hukuk Dairesi         2013/7777 E.  ,  2014/624 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : Manisa 1. İş Mahkemesi

Tarihi : 21.02.2013

No : 2007/269-2013/110

Dava, ödeme emirlerinin iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği gibi davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmü, tarafların avukatlarının temyiz etmeleri üzerine temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü, aşağıdaki karar tespit edildi.

Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici sebeplere ve özellikle; temyiz nedenlerine göre, davacının avukatının tüm, davalının avukatının sair temyiz itirazlarının REDDİNE;

Türk sosyal sigortalar sistemi, ağırlıklı olarak primli rejime dayanır. Kurumun sosyal sigorta yardımlarını sağlaması; önemli gelir kaynağı olan sigorta primlerinin zamanında ve eksiksiz ödenmesine bağlıdır. 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanun 80. madde hükmü, primlerin zamanında ve düzenli olarak tahsilini sağlamaya yöneliktir. Anılan maddenin birinci fıkrası hükmüne göre, işveren, bir ay içinde çalıştırdığı sigortalıların primlerine esas tutulacak kazançlar toplamı üzerinden bu Kanun gereğince hesaplanacak prim tutarlarını ücretlerinden kesmeye ve kendisine ait prim tutarlarını da bu miktara ekleyerek en geç ertesi ayın sonuna kadar Kuruma ödemeye mecburdur. Süresinde ödenmeyen prim ve diğer kamu alacakları 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri uyarınca Kurumca tahsil edilecektir. 6183 sayılı Kanunun 102. maddesine göre, "Amme alacağı, vadesinin rastladığı takvim yılını takip eden takvim yılı başından itibaren 5 yıl içinde tahsil edilmezse zamanaşımına uğrar." 103. maddesine göre, "Aşağıdaki hallerde tahsil zamanaşımı kesilir:...Ödeme emri tebliği,...Kesilmenin rastladığı takvim yılını takip eden takvim yılı başından itibaren zamanaşımı yeniden işlemeye başlar. "

Bu yasal çerçevede, davaya konu 2001 yılı 12. ve sonraki ayların primlerinin 2002 yılı içerisinde ödenmesi gerekir. Bu paralelde 01.01.2003 tarihinden itibaren başlayan 5 yıllık zamanaşımı süresi 01.01.2008 tarihinde sona eren ödeme emirlerinin, 12.07.2007 tarihinde davacıya tebliğ edilmesine göre, zamanaşımı sözkonusu olmayan 2002/691 ve 692 takip sayılı ödeme emirlerine ilişkin iptal isteminin reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O hâlde; davalı avukatının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ : Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz edilen hükmün BOZULMASINA, 20.01.2014 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/4708, Karar No: 2021/3970, Tarih: 31.03.2021

**19. Ceza Dairesi         2021/4708 E.  ,  2021/3970 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 5809 Sayılı Kanuna Aykırılık

HÜKÜM : Beraat

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle, başvuruların süresi, kararın niteliği ve suç tarihine göre, dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü:

5320 sayılı Kanun'un 8. maddesi gereğince hüküm tarihi itibariyle uygulanması zorunlu olan 1412 sayılı CMUK'nin 305. maddesi uyarınca “Yukarı sınırı onmilyar lirayı geçmeyen para cezasını gerektiren suçlardan dolayı verilen beraat hükümleri,” kesin olup, bu hükümler hakkında temyiz yasa yoluna başvurulamayacağı, 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu'nun 63/10. maddesinde yer alan “Bu Kanunun 56 ncı maddesinin birinci fıkrası hükümlerine aykırı hareket edenler bin günden beş bin güne kadar; ikinci, üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralarına aykırı hareket ederek bu işi bizzat yapanlar elli günden yüz güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır.” şeklindeki düzenleme ile 5237 sayılı TCK’nin 52/2. maddesindeki “En az yirmi ve en fazla yüz Türk Lirası olan bir gün karşılığı adlî para cezasının miktarı, kişinin ekonomik ve diğer şahsi halleri göz önünde bulundurularak takdir edilir.” hükmü birlikte dikkate alındığında, 5809 sayılı Kanun 63/10. maddesinde düzenlenen, sanığa atılı suçun üst sınırı 100 gün adli para cezası olup, TCK 52/2 gereğince bir gün karşılığı da en üst sınır olan 100 TL üzerinden adli para cezasına hükmedilmesi halinde dahi sonuç cezanın 10.000 TL adli para cezasını geçmeyeceği, dolayısıyla bu suçtan verilen beraat hükümlerinin 1412 sayılı CMUK'nin 305/1-2 maddesinde düzenlenen kesinlik sınırının altında kalacağı ve temyiz olanağının bulunmadığı cihetle, katılan vekilinin temyiz taleplerinin, 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nin 317. maddesi uyarınca, tebliğnameye uygun olarak, REDDİNE, 31/03/2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/12043, Karar No: 2014/25337, Tarih: 27.11.2014

**21. Hukuk Dairesi         2014/12043 E.  ,  2014/25337 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara 17. İş Mahkemesi

TARİHİ : 02/04/2014

NUMARASI : 2011/1425-2014/246

Davacı, Kurum işleminin iptaline, kesilen aylığın yeniden bağlanmasına karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Dava, davacının babası nedeniyle almakta olduğu ölüm aylığının kesilmesine ilişkin kurum işleminin iptali ile 20.10.2008 tarihi itibari ile yeniden bağlanması gerektiğinin tespiti istemine ilişkindir.

Yerel mahkemece, kurum işleminin yerinde olmadığı gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

Davanın, yasal dayanağı 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 56'ncı maddesinin ikinci fıkrasıdır. Fıkrada “Eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir. Bu kişilere ödenmiş olan tutarlar, 96'ncı madde hükümlerine göre geri alınır.” düzenlemesine yer verilmiştir. Anılan madde 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe girmiştir. 5510 sayılı Yasanın 56 maddesinin Anayasaya aykırı olduğu gerekçesiyle iptali istemiyle Anayasa Mahkemesi'ne yapılan 2009/86 Esas numaralı başvurunun, 28.04.2011 tarihinde verilen karar ile reddedilmiştir.

Somut olayda, davacının Antalya 2.Aile Mahkemesi'nin 14.3.2006 Tarih ve 2004/1269 Esas,2006/194 Karar Sayılı ilam ile anlaşmalı olarak boşandıkları,boşanma kararının aynı tarihde kesinleştiği,davacının vefat eden babası Abidin Kocaoğlu nedeni ile ölüm aylığı almak amacı ile 13.4.2006 tarihinde tahsis talebinde bulunduğu,davacıya 1.4.2006 tarihinden geçerli olmak üzere ölüm aylığı bağlandığı, Seçim Kurulunun cevabi yazısına göre davacı ve eski eşinin hangi adreslerde oy kullandıklarına ilişkin ayrıntılı cevap verilmediği, mahkemece tanık dinlenmeden sonuca gidildiği anlaşılmıştır.

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunun 56.maddesinin ikinci fıkrasına dayalı açılan bu tür davalarda, eylemi olarak birlikte yaşama olgusunun tüm açıklığıyla ve özellikle taraflar arasındaki uyuşmazlık konusu dönem yönünden ortaya konulması önem arz etmektedir. Bu aşamada, Anayasanın 20. maddesi ile 5510 sayılı Kanun, 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu, 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanun, 4857 sayılı İş Kanunu, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu ve diğer ilgili mevzuat hükümleri göz önünde bulundurulmak suretiyle yöntemince araştırma yapılmalı, tarafların göstereceği tüm deliller toplanmalı, bildirilen ve dinlenilmesi istenilen tanıkların ifadeleri alınmalı, davacı ile boşandığı eşinin yerleşim yerlerinin saptanmasına ilişkin olarak, muhtarlıktan ikametgah senetleri elde edilmeli, ilgili Nüfus Müdürlüklerinden sağlanan nüfus kayıt örnekleri ile yerleşim yeri ve diğer adres belgelerinden yararlanılmalı, adres değişiklik ve nakillerine ilişkin bilgilere ulaşılmalı, özellikle ilgili Nüfus Müdürlüğünden adres hareketleri, tarihleriyle birlikte istenilmeli, ilgililerin su, elektrik, telefon aboneliklerinin hangi adreste kimin adına tesis edildiği saptanmalı, seçmen bilgi kayıtları getirtilmeli, varsa çalışmaları nedeniyle resmi/özel kurum ve kuruşlara verilen belgelerde yer alan adresler dikkate alınmalı, boşanan eşler 4857 sayılı Kanun hükümleri kapsamında yer almakta iseler adlarına ödeme yapılabilecek özel olarak açılan banka hesabı bulunup bulunmadığı belirlenmeli, boşanan eşlerin kayıtlı oldukları bölge/bölgeler yönünden kapsamlı Emniyet Müdürlüğü/ Jandarma Komutanlığı araştırması yapılmalı, anılan mahalle/köy muhtar ve azaların tanık sıfatıyla bilgi ve görgülerine başvurulmalı, böylelikle “boşanılan eşle eylemli olarak birlikte yaşama” olgusunun gerçekleşip gerçekleşmediği toplanan kanıtlar ışığı altında değerlendirildikten sonra elde edilecek sonuca göre karar verilmelidir.

Mahkemece dosya kapsamına göre yukarıda belirtilen araştırmalardan bir kısmı yapılmış ise de yapılan araştırma yeterli olmayıp, davacının boşandığı eşi ile birlikte yaşama olgusunun ispatı için yukarıda açıklanan ve yerine getirilmeyen araştırmaların yanı sıra belirtilen açıklamalar doğrultusunda Sosyal Güvenlik Kontrol memurluğunca beyanını alınan kişilerin ve boşanan eşlerin uyuşmazlık konusu dönemde ikamet ettikleri adreslerde görev yapan muhtar ve azaların beyanlarının ayrıntılı olarak alınarak davacının boşandığı eşi ile birlikte yaşayıp yaşamadığının kuşkuya yer vermeyecek şekilde belirlenip, sonucuna göre karar verilmesi gerekmektedir.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece eksik inceleme ve araştırma sonucun davanın kabulüne karar verilmesi; usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.