muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/144, Karar No: 2021/107, Tarih: 16.03.2021

Tanık ... Kollukta ve istinabe olunan Mahkemede benzer şekilde; olayla ilgili daha önce verdiği ifadesini aynen tekrar ettiğini, olay günü istirahatli olduğu için Emniyet Müdürlüğüne ait bekleme salonunda televizyon izlediğini, bu arada sanığın ve kızı katılan mağdurenin bekleme salonuna geldiklerini, oradan tuvalete geçtiklerini, yanlarında polis memuru tanık ...’un olduğunu ve tuvaletin önünde beklediğini, iki üç dakika geçtikten sonra sanığın elinde turuncu renkli bir çocuk elbisesi ile çıkarak polis merkezine doğru gittiğini, polis memuru tanık Mehmet’in de sanığa bekleme salonunun kapısına kadar eşlik ettiğini, sanığın polis merkezine doğru gittiğini, elinde pembe renkli bir çocuk elbisesi ile tekrar tuvalete girdiğini, tanık Mehmet’in tuvaletin önünde beklediğini, 3-4 dakika sonra tuvaletten kız çocuğunun ağlama sesi geldiğini, tanık Mehmet’in kapıyı zorlayarak açtığını ve kendisine hitaben “Abi koş, yardım et.” diye bağırdığını, olay yerine geldiğinde sanığın elindeki bıçakla kızı katılan mağdureyi zarar verdiğini gördüğünü, tuvalet kısmına vardığında sanığın da yaralı bir şekilde sol elinde bıçakla yerde yattığını, sanığın elinden bıçağı aldıklarını ve ambulans çağırdıklarını,

İfade etmişlerdir.

Sanık ... 11.09.2010 tarihinde saat 23.00 sıralarında Kırıkkale Hastanesi Acil Müşahede odasında müdafisi olmaksızın alınan savunmasında; 10.09.2010 tarihinde boşanmak üzere olduğu eşi katılana geçici olarak velayeti verilen öz kızı katılan mağdureyi görüşmek için aldığını, aynı gün katılan mağdureyi saat 18.00 sıralarında annesi katılana teslim etmesi gerekirken teslim etmeyerek 11.09.2010 tarihinde Sivas’tan otobüs ile Kayseri iline geçtiğini, bir süre burada akrabasının yanında kaldıktan sonra İnci Turizm firmasına ait otobüsle saat 13.30 sıralarında Ankara ilinde ikamet eden annesinin yanına gitmek için otobüse bindiğini, Kırıkkale ili, Keskin ilçesi civarında görevli polis memurlarının kimlik kontrolü sonrasında kızını ve kendisini otobüsten indirerek sivil ekip otoyla Polis Merkezine götürdüklerini, otobüsten inerken öz kızı katılan mağdureyi bir daha göremeyeceği korkusuna kapılarak kızından ayrılmamak için kendisinin ve kızının canına kıymayı düşündüğünü, Polis Merkezine geldikten sonra üstünün, kızının ve kendisinin eşyalarının bulunduğu el çantasının arandığını, çantasının içerisinde annesine hediye olarak aldığı gazete kağıdına sarılı bıçağı aldıklarını, çantayı da polislerin bulunduğu odaya koyduklarını, polislerin koyduğu yerden çantasını alarak odanın karşısında bulunan çay ocağı görünümlü yerin içinde bulunan üstü kapaklı çöp kovasının üstüne koyduğunu, içeride otururken kızı katılan mağdurenin “Babacığım çişim geldi

.” demesi üzerine orada bulunan polis memuruna “Kızını tuvalete götürüp götüremeyeceğini” sorduğunu, polis memurunun odadaki başka bir polis memurunu yanına vererek kızı mağdureyi tuvalete götürmesine izin verdiğini, görevli polis memuru ile birlikte kızını tuvalete götürdüğünü, tuvalete girdiklerinde çocuğun üzerine çisini yaptığını ve ıslattığını gördüğünü, kendisi ile birlikte gelen polis memuruna durumu anlattığını, "Polis Merkezindeki çantada kızının eşyalarının olduğunu, kızına ait eşyaları alarak kızının üzerini değiştirmek istediğini,” söylediğini, çantanın yanına gittiğini, içerisinden elbisesini aldığını ve kızı katılan mağdureyi bir daha göremeyeceği endişesi içinde bulunduğunu, çocuğundan ayrılıp bir daha görüşememek ve bir başkasına baba demesine hazmedemeyeceğinden çocuğunu ve kendisini öldürmeye karar verdiğini, kızı katılan mağdureyi ve kendisini öldürmeye yarayacak bir kesici veya delici alet aramaya başladığını, çay ocağında bulunan çekmecinin gözüne iliştiğini, çekmeceyi açtığında siyah saplı bir ekmek bıçağı gördüğünü ve yerinden alarak pantolonunun sol ön cebine koyduğunu, pantolonunun cebi büyük olduğu için bıçağın görünmeyecek şekilde cebine sığdığını, elindeki çocuğunun elbisesi ile tuvaletteki kızı katılan mağdurenin yanına döndüğünü, kızının tuvalet ihtiyacını giderdikten sonra yanında getirdiği elbiseyi kızına giydirdiğini, bir süre çocuğunun gözlerine baktığını, kızını bir daha göremeyecek olma korkusu ve duygusuna tekrar kapıldığını, cebindeki bıçağı çıkarttığını, bıçağı önce kendi boğazına sürttüğünü, boğazından kan gelmeye başladığını, daha sonra öldürmek amacıyla bıçağı kızına rastgele salladığını, kızı katılan mağdurenin ağlamaya ve “Baba, baba” diye bağırmaya başladığını, kendisinin de bu sırada kendini öldürmek amacıyla vücuduna rastgele bıçakla vurmaya başladığı esnada görevli polis memurunun tuvalet kabinine girdiğini ve çocuğu kucağına aldığını, bu sırada bilincini kaybettiğini, gerisini hatırlamadığını, çocuğunu bir daha göremeyeceği ve bir başkasına baba demesini hazmedemeyeceği için kızı katılan mağdureyi ve kendisini öldürmek istediğini,

28.10.2010 tarihinde Savcılıkta; daha önce konuya ilişkin emniyette ifade verdiğini, bu ifadeyi aynen tekrar ve kabul ettiğini, eşiyle boşanma davası süresince tek çocuğu olan katılan mağdurenin eşinin memleketi Sivas’ta eşi ve ailesi ile birlikte bulunduğunu, görmek amacıyla İcra Müdürlüğü kanalıyla teslim aldığını, eşi katılanın abilerinin çocuğun kendilerine verilmesi konusunda baskı yaptıklarını, çocuğu teslim aldıktan sonra önce Kayseri’ye halasının yanına, daha sonra Ankara’ya babası ve annesinin yanlarına gitmek maksadıyla otobüse bindiklerini, emniyet görevlilerinin Keskin ilçesinde otobüsü durdurduklarını, kendisini Emniyete aldıklarını, üç ay süre ile çocuğunu görmediğini, çocuğun tekrar elinden alınıp onu göremeyeceği korkusunun hâkim olduğunu, Kayseri'de bulunduklarını telefonda eşi katılana söylediğini, o esnada eşi katılanın kendisine “Bu çocuğa başkasına baba dedirteceğim, başkasıyla evleneceğim.” dediğini, eşi katılanın bu beyanları ve kızı katılan mağdureyi tekrar görememe korkusu ile Keskin İlçe Emniyet Müdürlüğünde bulunduğu sırada bu korkuyla kızı katılan mağdureyi başkasının bakım ve gözetimine bırakmamak için Emniyetin lokalindeki çekmecede bulunan bıçağı aldığını, polis memurlarını kızı katılan mağdureyi tuvalete götürme bahanesiyle yanından uzaklaştırdığını, o esnadan bıçakla önce kendine birkaç kez vurduğunu, daha sonra kızı katılan mağdureye vurduğunu, fakat kendine bıçakla zarar verdikten sonra kızı katılan mağdureye vurduğunu hatırlamadığını, isteyerek yapmadığını ve pişman olduğunu,

Tutuklanması talebiyle sevk edildiği Sulh Ceza Mahkemesinde; Cumhuriyet Başsavcılığında müdafisi huzurunda vermiş olduğu ifadesini aynen tekrar ettiğini, eşi katılanla boşanma aşamasında olduğunu ve kendisine “Başkasıyla evleneceğini, çocuğumuzun da başkasına baba diyeceğini” söylediğini, Sivas’tan icra memuru kanalıyla kızı katılan mağdureyi aldığını, Keskin ilçesinde otobüs çevirmesinde yakalandığını, Keskin Emniyetinde kızı katılan mağdureyi bir daha göremeyeceği korkusuyla çekmecede bulunan bıçakla kendisini yaraladığını, kendine beş altı bıçak darbesi vurduğunu, sonrasında katılan mağdureye vurduğunu hatırlamadığını, pişman olduğunu, kesinlikle kızı katılan mağdureye zarar vermek istemediğini,

Mahkemede; daha önce Ankara’da çalıştığını, eşi katılanın istediği üzerine Sivas’a taşındığını, önce iş bulamadığını, daha sonra kafede çalışmaya başladığını, eşiyle aralarında anlaşmazlık olduğunu, eşinin Sivaslı olduğunu, sık sık annesinin yanına gittiğini ve gelmediğini, hâlen de aralarında boşanma davası olduğunu, eşi katılanın kızları katılan mağdureyi göstermek istemediğini, kızı katılan mağdureyi Sivas’tan polislerin yardımı ile alıp Ankara’ya giderken Keskin de Karakola aldıklarını, eşi katılanın kızı katılan mağdureyi kaçırdığı şeklinde şikâyetçi olduğunu, katılan mağdureyi öldürmek gibi bir düşüncesi olamayacağını, polisler çevirince bunalıma girdiğini, tezgâhın üzerindeki bıçağı alıp kendine vurduğunu, ancak kızı katılan mağdureye vurup vurmadığını hatırlamadığını, hazırlık ifadesinin kısmen doğru olduğunu, ancak bazı kısımlarının yanlış anlaşıldığını, bıçağı tezgâhın üzerinde görünce bir şey hatırlayamaz olduğunu, kızı katılan mağdureye vurduğunu hatırlamadığını,

Bozma sonrası Mahkemede; Yargıtay bozma ilamına uyulmamasını talep ettiğini, önceki savunmalarını aynen tekrar ettiğini, kızı katılan mağdureyi canından daha çok sevdiğini, şu an hayatta tutunacağı hiçbir şey olmadığını, kasten hiçbir şey yapmadığını, önceki kararda direnilmesini talep ettiğini, olay anında kendisini kaybettiğini, olayın tuvalette meydana geldiğini, etrafında kimse olmadığını,

Savunmuştur.

Uyuşmazlık konularının ayrı ayrı değerlendirilmesinde yarar bulunmaktadır.

1-Sanığın eyleminin kasten öldürme suçuna teşebbüs mü yoksa kasten yaralama suçunu mu oluşturduğuna ilişkin uyuşmazlık konusunun incelenmesinde;

5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun "Suça teşebbüs" başlıklı 35. maddesinde;

“Kişi, işlemeyi kastettiği bir suçu elverişli hareketlerle doğrudan doğruya icraya başlayıp da elinde olmayan nedenlerle tamamlayamaz ise teşebbüsten dolayı sorumlu tutulur” hükmü yer almaktadır.

Buna göre suça teşebbüs, işlenmesi kast olunan bir suçun icrasına elverişli araçlarla başlanmasından sonra, elde olmayan nedenlerle suçun tamamlanamamasıdır. Maddenin açık hükmüne göre, icra hareketlerinin yarıda kalması ya da sonucun meydana gelmemesi failin iradesi dışındaki engel nedenlerden ileri gelmelidir.

Öte yandan, suça teşebbüsle ilgili değerlendirme yapılabilmesi, failin hangi suçu işlemeyi kastettiğinin belirlenmesini gerektirir ki buna "subjektif unsur" denir. Failin gerçekleştirdiği davranış ile bir suçu işlemeye teşebbüs edip etmediğini, eğer etmişse hangi suça teşebbüs ettiğini belirleyebilmek için öncelikle kastın varlığının belirlenmesi gerekmektedir. Başka bir deyişle, tıpkı tamamlanmış suçta olduğu gibi, teşebbüs aşamasında kalan suçta da, işlenmek istenen suç tipindeki bütün unsurlar failce bilinmelidir. (İçel Suç Teorisi, Kayıhan İçel, Füsun Sokullu-Akıncı, İzzet Özgenç, Adem Sözüer, Fatih S. Mahmutoğlu, Yener Ünver 2. Kitap, 2. Baskı, İstanbul, 2000, s.315.)

Bu husus, Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 765 sayılı TCK'nın yürürlükte olduğu dönemde verilmiş olup kabul edilen ilkeler açısından 5237 sayılı TCK'nın teşebbüse ilişkin 35. maddesi yönüyle de varlığını devam ettiren 04.06.1990 tarihli ve 101-156 sayılı kararında da; “Teşebbüste aranan kast, icrasına başlanmış cürmü teşebbüs aşamasında bırakma kastı olmayıp, söz konusu suçu tamamlamaya yönelmiş kasttır” şeklinde açıklanmıştır.

Kasten yaralama suçu ile kasten öldürme suçuna teşebbüs arasındaki ayırıcı kriter manevi unsurun farklılığına dayandığından, sanığın kastının öldürmeye mi, yoksa yaralamaya mı yönelik olduğunun çözülmesi gerekmektedir.

5237 sayılı TCK’nın 21/1. maddesine göre, suçun kanuni tanımındaki unsurlarının bilerek ve istenerek gerçekleştirilmesi olan ve failin iç dünyasını ilgilendiren kast, dış dünyaya yansıyan davranışlara bakılarak, daha açık bir ifadeyle, failin olay öncesi, olay sırası ve olay sonrası davranışları ölçü alınarak belirlenmelidir.

İlkeleri, Yargıtay Ceza Genel Kurulunun istikrar bulunan ve süregelen kararlarında açıklandığı üzere, bir eylemin kasten öldürmeye teşebbüs mü, yoksa kasten yaralama mı sayılacağının belirlenmesinde; fail ile mağdur arasında husumet bulunup bulunmadığı, varsa husumetin nedeni ve derecesi, failin suçta kullandığı saldırı aletinin niteliği, darbe sayısı ve şiddeti, mağdurun vücudunda meydana getirilen yaraların yerleri, nitelik ve nicelikleri, hedef seçme imkânı olup olmadığı, failin fiiline kendiliğinden mi, yoksa engel bir nedenden dolayı mı son verdiği gibi ölçütler esas alınmalıdır.

Kastın belirlenmesi açısından her bir olayda kullanılması gereken ölçütler farklılık gösterebileceğinden, tüm bu olguların olaysal olarak ele alınması gerekmektedir.

Bu açıklamalar ışığında uyuşmazlık konusu değerlendirildiğinde;

Kastın belirlenmesi açısından her bir olayda kullanılması gereken ölçütler farklılık gösterebileceğinden, tüm bu olguların olaysal olarak ele alınması gerekmektedir.

Bu açıklamalar ışığında uyuşmazlık konusu değerlendirildiğinde;

Sanık ... ile katılan ... (Ada) Ülker’in 20.07.2006 tarihinde resmî nikâhla evlendikleri, bu evliliklerinden 2007 doğumlu müşterek çocukları katılan mağdure ...’nın bulunduğu, sanık ve katılanın aralarında geçimsizlik sebebiyle boşanma davası olduğu, Sivas Aile Mahkemesinin 27.08.2010 tarih ve 755 değişik iş sayılı kararı ile müşterek çocukları olan katılan mağdurenin velayetinin geçici olarak boşanma davası süresince annesi katılana verildiği, babası sanık ile de kişisel ilişki tesis edildiği, bu karara istinaden sanığın Sivas İcra Müdürlüğünün 10.09.2010 tarih ve 7032 sayılı çocuk teslim tutanağı ile katılan mağdureyi teslim aldığı, aynı gün saat 18.00’e kadar katılan mağdureyi teslim etmesi gerekirken teslim etmediği, katılan ...'ın aynı gün saat 20.45 sıralarında Sivas Emniyet Müdürlüğüne giderek kızı katılan mağdurenin sanık tarafından kaçırıldığını belirterek ihbarda bulunduğu, sanığın önce katılan mağdure ile Kayseri iline gittiği, daha sonra 11.09.2010 tarihinde saat 13.00’de Kayseri İnci Turizm firmasına ait ...plakalı otobüsle Ankara iline gideceğinin öğrenildiği, Kırıkkale ili, Keskin ilçesi sınırlarında sabit bekleme görevi ifa eden ekiplerce saat 16.50 sıralarında otobüsün durdurulduğu, sanık ve katılan mağdurenin gerekli işlemler yapılmak üzere Keskin Emniyet Müdürlüğüne götürüldüğü, işlemlerin tamamlanmasını beklerken sanığın kızı katılan mağdurenin “Tuvaleti geldiğini, tuvaletin nerede olduğunu” polis memurlarına sorduğu, sanık ve katılan mağdurenin polis memuru tanık ... refakatinde İlçe Emniyet Müdürlüğü lokalinde bulunan tuvalete gittikleri, polis memurunun kapıda beklediği, sanığın bir süre sonra tuvaletten çıkarak katılan mağdurenin üzerini kirlettiğini, çantasından kıyafet alması gerektiği gerekçesiyle polis memuru tanık Mehmet'e hissettirmeden çay ocağının çekmecesinden bıçak aldığı, bıçak ve elbise ile tekrar tuvaletin içerisinde kendini bekleyen kızı katılan mağdurenin yanına döndüğü, önce bıçakla kendi boynunu yüzeysel yaraladığı, daha sonra katılan mağdureyi bıçakla sol koltuk altı, sol meme başı, boyun ve göbek hizasından 4 isabetle yaraladığı, göbek hizasına isabet eden bıçak yarasının yaşamsal tehlike oluşturacak şekilde olduğu, katılan mağdurenin “Baba, baba” diye bağırması üzerine polis memuru tanık Mehmet'in içeriye girdiği ve sanığa engel olduğu olayda;

Sanığın kızı katılan mağdureyi tekrar göremeyeceğini ve başkasına “Baba” demesini hazmedemeyeceğini düşünerek Polis Merkezinde işlemlerin tamamlanmasını beklediği esnada kızı katılan mağdureyi ve kendisini öldürmeye karar verdiği, kızı katılan mağdurenin tuvaleti geldiği gerekçesiyle nezaretçi polis eşliğinde kızını tuvalete götürdüğü, belli bir süre sonra kızı katılan mağdurenin üzerini kirlettiği bahanesiyle tuvaletten çıkarak polis memuruna hissettirmeden lokalin çay ocağından bıçak aldığı, tekrar kendisini tuvalette bekleyen savunmasız 3 yaş içerisindeki kızı katılan mağdurenin yanına döndüğü, katılan mağdureyi sap kısmı 13 cm, kesici kısmı 12 cm olan öldürme suçuna elverişli bıçakla sol koltuk altı, sol meme başı, boyun ve göbek hizasından 4 isabet ile yaraladığı, göbekteki bıçak yarasının yaşamsal tehlike oluşmasına neden olduğu, nezaretçi polisin katılan mağdurenin canı yandığı için “Baba, baba” diye bağırması üzerine içeriye girdiği ve sanığa engel olduğu hususunun sanığın Savcı huzurunda aynen tekrar ve kabul ettiğini beyan ettiği 11.09.2010 tarihli soruşturma aşamasındaki savunması ile de sabit olduğunun anlaşılması karşısında, sanığın olay öncesi, olay esnası ve sonrasındaki davranışları bir bütün olarak değerlendirildiğinde eylemine bağlı olarak ortaya çıkan kastının kasten öldürme suçuna yönelik olduğunun kabulü gerekmektedir.

Bu itibarla, Yerel Mahkemenin direnme kararına konu hükmünü sanığın eyleminin kasten öldürme suçuna teşebbüsü oluşturduğunun gözetilmemesi isabetsizliğinden bozulmasına karar verilmelidir.

Çoğunluk görüşüne katılmayan iki Ceza Genel Kurulu Üyesi de; sanığın eyleminin kasten yaralama suçunu oluşturduğu düşüncesiyle karşı oy kullanmışlardır.

2- 5271 sayılı CMK’nın 150, 234 ve 239. maddeleri gereğince sanık ve mağdura zorunlu olarak atanan müdafi ve vekil ücretlerinin mahkûmiyet hükümleri ile birlikte yargılama giderlerine dahil edilerek sanıktan tahsiline karar verilmesinin mümkün olup olmadığının;

İncelenen dosya kapsamından;

Kırıkkale Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 28.02.2011 tarihli ve 639-28 sayılı iddianame ile, sanık ...’nın üzerine atılı nitelikli kasten öldürme suçuna teşebbüs ettiği gerekçesiyle TCK’nın 82/1-d-e, 35, 53, 54 ve 63. maddeleri uyarınca cezalandırılmasına karar verilmesi istemiyle kamu davası açıldığı,

Mahkemece sanığa CMK’nın 150/3. maddesi uyarınca yargılama aşamasında zorunlu müdafi tayin edildiği,

Mahkemece yaşı küçük katılan mağdureye CMK’nın 234/2. maddesi uyarınca zorunlu vekil görevlendirildiği ,

Sanığın dosyaya yansıyan bir geliri bulunmadığı,

Anlaşılmaktadır.

Mahkemece sanığa CMK’nın 150/3. maddesi uyarınca yargılama aşamasında zorunlu müdafi tayin edildiği,

Mahkemece yaşı küçük katılan mağdureye CMK’nın 234/2. maddesi uyarınca zorunlu vekil görevlendirildiği ,

Sanığın dosyaya yansıyan bir geliri bulunmadığı,

Anlaşılmaktadır.

Savunma hakkı, Anayasamızın 36. maddesinde güvence altına alınmış ve herkesin meşru vasıta ve yollardan yararlanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma hakkına sahip olduğu belirtilmiştir. Sanık bu hakkını bizzat kullanabileceği gibi müdafisi aracılığı ile de kullanabilir. Bu açıdan, savunma hakkı “meşru bir yol”, müdafi de savunma hakkının kullanılması bakımından “meşru bir araçtır" (Nur Centel, Ceza Muhakemesi Hukukunda Müdafi, Kazancı Hukuk Yayınları, İstanbul, 1984, s. 13.).

5271 sayılı CMK’nın 2/1-c maddesinde “şüpheli veya sanığın ceza muhakemesinde savunmasını yapan avukatı” olarak tanımlanan müdafi, toplumsal savunmayı gerçekleştirmek amacıyla şüpheli veya sanık lehine hareket edip hukuki yardımda bulunan ve gerçeğin ortaya çıkarılmasını sağlayan kamusal bir muhakeme süjesidir (Nurullah Kunter-Feridun Yenisey-Ayşe Nuhoğlu, Muhakeme Hukuku Dalı Olarak Ceza Muhakemesi Hukuku, 18. Baskı, Beta Yayınevi, İstanbul 2010, s. 401 vd.; Nur Centel-Hamide Zafer, Ceza Muhakemesi Hukuku, Beta Yayınevi, 12. Baskı, İstanbul 2015, s. 180 vd.; Bahri Öztürk-Durmuş Tezcan-Mustafa Ruhan Erdem-Özge Sırma-Yasemin Saygılar Kırıt-Özdem Özaydın-Esra Alan Akcan-Efser Erdem, Nazari ve Uygulamalı Ceza Muhakemesi Hukuku, 9. Baskı, Seçkin Yayınevi, Ankara 2015, s. 245 vd.; Erdener Yurtcan, Ceza Yargılaması Hukuku, 12. Baskı, Beta Yayınevi, İstanbul 2007, s. 184; Sinan Kocaoğlu, Müdafi, 2. Baskı, Seçkin Yayınevi, Ankara 2012, s. 57.).

Şüpheli veya sanığın müdafisi aracılığıyla savunulması hususunda tercih yapma imkânına sahip olduğu hâllerde görev yapan müdafi ihtiyari müdafi, görevlendirilmesi hususunda şüpheli veya sanığın iradesinin önem taşımadığı hâllerde görev yapan müdafi ise zorunlu müdafidir. Görüldüğü gibi müdafinin zorunlu veya ihtiyari olması, şüpheli veya sanığın istemine ya da istemi olup olmadığına bakılmaksızın yani iradesi dikkate alınmadan atanıp atanmadığına bakılarak belirlenmektedir (Kunter-Yenisey-Nuhoğlu, s. 409; Centel-Zafer, s. 187; Yurtcan, s.192; Kocaoğlu, s.120.).

1412 sayılı CMUK, kişisel savunmada kural olarak ihtiyari müdafilik sistemini benimsemiş ve sınırlı bazı hâllerde zorunlu müdafilik sistemini getirmişken; 5271 sayılı CMK zorunlu müdafilik sistemini, önemli ölçüde genişletmiştir. 5271 sayılı CMK'ya göre; müdafisi bulunmayan şüpheli veya sanığın, çocuk, kendini savunamayacak derecede malul veya sağır ve dilsiz olması (150/2. md.), soruşturma veya kovuşturma konusu suçun cezasının alt sınırının beş yıldan fazla hapis cezasını gerektirmesi (150/3. md.), resmî bir kurumda kusur yeteneğinin araştırılması için gözlem altına alınmasına karar verilecek olması (74/2. md.), tutuklama talebiyle mahkemeye sevk edilmesi (101/3. md.), davranışları nedeniyle, hazır bulunmasının duruşmanın düzenli olarak yürütülmesini tehlikeye sokacağı anlaşılan sanığın yokluğunda duruşma yapılması (204/1. md.) ve kaçak sanık hakkında duruşma yapılması (247/4. md.) hâllerinde, şüpheli veya sanığın istemi bulunmasa hatta açıkça müdafi istemediğini beyan etse bile müdafi görevlendirme zorunluluğu bulunmaktadır. 5271 sayılı CMK'nın 150/3. maddesinin yürürlüğe giren ilk şeklinde üst sınırı en az beş yıl hapis cezasını gerektiren suçlar bakımından zorunlu müdafi görevlendirilmesi kabul edilmiş iken, 19.12.2006 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 5560 sayılı Kanun'un 21. maddesiyle bu süre "alt sınırı beş yıldan fazla hapis cezasını gerektiren" şeklinde değiştirilmiştir.

Yargılamanın yapıldığı tarih itibarıyla CMK’nın “Müdafiin Görevlendirilmesi” başlıklı 150. maddesinde;

“(1) Şüpheli veya sanıktan kendisine bir müdafi seçmesi istenir. Şüpheli veya sanık, müdafi seçebilecek durumda olmadığını beyan ederse, istemi halinde bir müdafi görevlendirilir.

(2) Müdafii bulunmayan şüpheli veya sanık; çocuk, kendisini savunamayacak derecede malul veya sağır ve dilsiz ise, istemi aranmaksızın bir müdafi görevlendirilir.

(3) Alt sınırı en az beş yıl olan fazla hapis cezasını gerektiren suçlardan dolayı yapılan soruşturma ve kovuşturmada ikinci fıkra hükmü uygulanır.

(4) Zorunlu müdafilikle ilgili diğer hususlar, Türkiye Barolar Birliğinin görüşü alınarak çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir.” hükmü yer almaktadır.

CMK’nın “ Mağdur ve şikâyetçinin hakları” başlıklı 234. maddesinde;

“(2) Mağdur, onsekiz yaşını doldurmamış, sağır veya dilsiz ya da meramını ifade edemeyecek derecede malûl olur ve bir vekili de bulunmazsa, istemi aranmaksızın bir vekil görevlendirilir.” hükmü yer almaktadır.

CMK'nın 150. maddesinin ikinci ve üçüncü fıkraları uyarınca görevlendirilecek zorunlu müdafinin ücreti ile CMK’nın 234/2. maddesi uyarınca atanan zorunlu vekil ücretinin niteliği ve kime yükleneceğinin değerlendirilmesine geçince;