muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/4789, Karar No: 2024/6782, Tarih: 25.09.2024

**11. Hukuk Dairesi         2023/4789 E.  ,  2024/6782 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2020/1295 Esas, 2023/993 Karar

HÜKÜM : Esastan Ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesi

SAYISI : 2018/249 E., 2019/1258 K.

Taraflar arasındaki haksız rekabetin tespiti, menni ve haksız rekabetten kaynaklanan manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 07.02.2018 tarihinde ntv.com haber sitesinde yayınlanan "Geçtiğimiz yılın ikinci yarısında yapılan ... Eğitimden Orta Öğretime Geçiş Sınavının (TEOG) en başarılı 50 özel okul belirlendi. Milli Eğitim Bakanlığının açıkladığı listenin ilk 5 sırasında İzmir, Bursa, Antalya ve Ankara ile İstanbul'daki Özel Bilfen Orta okulları yer alıyor. İlk 50'de İstanbul'dan 20, İzmir ve Bursa'dan 5'er Ankara ve Antalya'dan ise 3'er okul var. İlk sırada yer alan İzmir Bilfen Ortaokulunun TEOG yeterlilik puanı 494.59 olduğu, 50. Sıradaki okulun yeterli puanı ise ortalama 478,37" şeklindeki haberinden sonra Milli Eğitim Bakanlığının verilerine göre oluşturulduğu bildirilen bu haber içeriğini davacı müvekkilinin kendisine ait sosyal medya hesabından ve ntv.com.tr haber sitesini ve haberin linkini kaynak göstermek suretiyle paylaştığını; bunu takiben müvekkilinin üyesi olmadığı davalı ... ve dernek yönetimi tarafından sosyal medya hesapları üzerinden 08.02.2018 tarihli yazının paylaşıldığını, davalı derneğin sitesindeki bu haberde "söz konusu haberi takiben, dernek yöneticilerinin Milli Eğitim Bakanlığı ile görüştüğü; bakanlığın liste veya sıralama ilan etmediği, haberin gerçeği yansıtmadığı, haksız rekabet yaratan asılsız haberlere itibar edilmemesi" nin belirtildiğini, bunu takiben 15.02.2018 tarihli Milli Eğitim Bakanlığının sitesinde "Bakanlık tarafından bugüne kadar hiçbir başarı sıralaması kamuoyu ile paylaşılmamıştır" şeklinde yayın yapıldığını, bundan sonra 19.02.2018'de davalı derneğin Hürriyet / HaberTürk ve Sabah gazetelerinde yarım sayfa bir ilan yayınlatıp, bu ilanlarda isim vermeden "bazı eğitim kurumlarının bu kurgusal sıralamaları sosyal medyada ve gazete ilanlarında kullandığı görülmektedir. MEB açıklama yaptı, böyle bir sıralama yoktur; tam kayıtların başladığı dönemde velilerimiz buna itibar etmesin" şeklinde yayın yaptırdıklarını belirtmek suretiyle bu yayınlar üzerine müvekkilinin aleyhine sosyal medyada bazı tepkilerinde oluştuğunu, buna ilişkin şahısların sosyal medya üzerinden fikirlerini bildirdiklerini, müvekkilinin zor durumda kaldığını; müvekkili aleyhine bu yayınlarla haksız rekabet yaratıldığını; müvekkilinin kötülendiğini, itibarına haksız olarak saldırıldığını, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 sayılı Kanun) 55 inci maddede düzenlenen dürüstlük kuralına aykırı davrandığını, davalı ... derneğinin başkanı olan ... ve diğer üyelerininde buna neden olduklarını ileri sürerek davalıların haksız rekabet oluşturan eylemlerinin tespitine, bu eylemlerin gerek intarnet üzerinden ve gerekse yazılı ve görsel medya üzerinden menine ve önlenmesine, kararın Türkiye çapında yayın yapan trajı en yüksek 3 gazetede ilanına, haksız rekabet ve aynı zamanda müvekkilinin kişilik haklarına saldırı oluşturan eylemleri nedeniyle davalılardan Türkiye Özel Okullar Derneğinden 4.000.000,00 TL'nin diğer davalıların her birinden ayrı ayrı 500.000,00 TL'nin ve toplamda 8.500

.000.000,00 TL'nin diğer davalıların her birinden ayrı ayrı 500.000,00 TL'nin ve toplamda 8.500.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; Milli Eğitim Bakanlığı tarafından resmi twitter hesabından 15.02.2018 tarihinde söz konusu olayla ilgili orta öğretim kurumlarına yerleştirmeye ilişkin sınavlarla ilgili olarak bugüne kadar resmi / özel okullar arasında sınav sonuçları üzerinden bir başarı sıralamasının bakanlık tarafından kamuoyu ile paylaşılmadığı hususunda haber yapıldığını; devletin resmi kurumu tarafından davacının iddia ettiği başarı sıralamasının söz konusu olmadığının bildirildiğini, müvekkili derneğin özel okulların ve eğitimin geliştirilmesi, eğitim sisteminde yaşanan sorunlara çözüm aranması ve bu hususta Milli Eğitim Bakanlığına yardımcı olunması gibi amaçlarla 1951 yılında kurulduğunu, halihazırda Türkiye'nin 39 ilinde yaklaşık 1.000 adet özel öğretim kurumunun müvekkili derneğe üye olduğunu, bu nedenle müvekkili derneğin bu üyelerinin hakkını korumakla sorumlu olduğunu, Milli Eğitim Bakanlığı tarafından yayınlanmayan, açıklanmayan ve özel okulların başarısı üzerinden düzenlendiği iddia edilen bir sıralama listesine elbette müvekkili derneğin karşı çıkacağını, bu amaçla davaya konu edilen 08.02.2018 tarihli ve 19.02.2018 tarihli yayın ve yazıların yayınlatıldığını ancak bu yazı ve yayınlarda davacının tüzel kişiliğinin hedef alınmadığını, amacın haksız rekabet yaratmak olmadığını, davacıyı zarara sokmak olmadığını, böyle bir listenin Milli Eğitim Bakanlığı tarafından yayınlanmadığının kamuoyu tarafından bilinmesinin amaçlandığını yerleştirmeye esas puan sıralamasına göre bir özel okulun diğerinden başarılı olduğunun belirlenemeyeceğini, pek çok usulle ve okul puanının abartılması suretiyle okul başarısının artırılabileceğinin, bunların adil ve objektif ölçüler olmadığını, Milli Eğitim Bakanlığı tarafından kamuoyuna açıklanmayan ancak gizli bilgilerin hukuk dışı yollarla sızdırılıp sızdırılmadığı hususunda soruşturmanın devam ettiğini, bakanlık tarafından kamuoyu ile paylaşmayan bu gizli bilgilerin davacının eline geçmesininde hukuki sayılamayacağını, bu nedenle davacının zarar gördüğünü ileri süremeyeceğini savunarak davanın reddini savunmuştur.

Bir kısım davalılar vekili Avukat ... ve ... ... vekili cevap dilekçesinde; müvekkillerine husumet düşmediğini, davalı şahısların dernek yönetim kurulu üyeleri olduğunu, şirket yöneticisi sıfatında olmadıklarını, bu nedenle şirket yöneticisine karşı açılabilecek zarar ziyan davasının dernek yöneticilerine karşı açılamayacağını savunarak davanın husumetten reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Bir kısım davalılar vekili Avukat ... ve ... ... vekili cevap dilekçesinde; müvekkillerine husumet düşmediğini, davalı şahısların dernek yönetim kurulu üyeleri olduğunu, şirket yöneticisi sıfatında olmadıklarını, bu nedenle şirket yöneticisine karşı açılabilecek zarar ziyan davasının dernek yöneticilerine karşı açılamayacağını savunarak davanın husumetten reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince, davalı ... Derneğinin çok sayıda üyesi olan ve özel okulların bir yerde korunması ve geliştirilmesine ilişkin çalışmalar yapmak üzere kurulan bir dernek olduğu, üyesi olmayan davacı tarafından 07.02.2018 tarihinde Bilfen'in kendi sitesinde yayınlanan habere karşı 08.02.2018 tarihli yazısının ve 19.02.2018 tarihli gazetelerde yayınlanan ilanının haksız sayılamayacağı, söz konusu ilan yazılarının, 15.02.2018 tarihli Milli Eğitim Bakanlığının kendi sitesinde paylaşılan ve bu sıralamanın bakanlık tarafından hazırlanmadığı, kamuoyu ile paylaşılmadığı yönündeki haberle doğrulandığı, bu durumda Türkiye Özel Okullar Derneğinin internet sitesinde yayınlanan 08.02.2018 tarihli yazının ve gazetelerde 19.02.2018 tarihinde yayınlatılan yazının "görünüşte gerçeklik" ilkesine uygun olduğu, gerek internet sitesindeki haber gerekse gazetede yayınlatılan haberlerde davacı şirketin manevi şahsiyetini incitecek ağırlıkta bir dil kullanılmadığı, hakaret teşkil eden ifadelerin bulunmadığı, bu nedenle davacı şirket yönünden haksız rekabet sayılacak ve ona zarar verecek seviyede bulunmadığı, 08.02.2018 tarihli davalı derneğin sitesinde yayınlanan yazının ve 19.02.2018'de gazetelerde yayınlatılan yazısının haksız rekabet teşkil etmeyeceğinin tespit edildiği gerekçesiyle davalı dernek yönünden açılan davanın esastan reddine, diğer davalıların dernek başkanı ve yöneticileri olduğu, derneğin eylemlerinden dolayı onlardan doğrudan zarar istenemeyeceği ancak bunların şahsen ve kasten davacıya zarar vermek için hareket ettiklerinin ispatı halinde zarardan sorumlu olabileceğinden diğer davalılar yönünden davanın husumetten reddine karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince istinaf edilmiştir.

IV. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

IV. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

Bölge Adliye Mahkemesince, ilk derece mahkemesince davalı derneğin beyanının yanlış olmadığı tespit edilmekle birlikte bu beyanın yanıltıcı veya lüzumsuz olmadığının da anlaşıldığı, davalı derneğe ait özel yasal düzenleme, tüzük ve yönetmelik hükümleri gereğince bir anlamda davalı tarafça bu duyurunun yapılması gerektiği, davacı şirkete karşı haksız rekabet oluşturacak herhangi bir eylemden söz etmenin mümkün olmadığı, yasadaki düzenleme kapsamında davacı şirket yanıltıcı veya gereksiz yere incitici açıklamalarla kötülenmediği, duyurunun içeriğinin gerçek olduğu, davacı tarafça aksine bir delilde ileri sürülmediği gerekçesiyle davacının davasının subuta erdiğinden söz edilemeyeceğinden davalılardan dernek hakkında açılan davanın reddinde bir isabetsizlik görülmediği, söz konusu duyuru dernek adına gerçekleştirilmiş olduğu ve duyurunun altında yönetim kurulu üyelerinin isim veya imzaları mevcut olmadığından davalı gerçek kişiler yönünden usulden ret kararında da bir isabetsizlik görülmediği gerekçesiyle taraf vekillerinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, karar davacı vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ İNCELEMESİ

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, 6102 sayılı Kanun'un 54 üncü ve devamı maddeleri gereğince duyuru yoluyla gerçekleştirildiği iddia edilen haksız rekabet oluşturan eylemlerin tespiti, önlenmesi, sonuçlarının kaldırılması ile aynı zamanda kişilik haklarına saldırı nedeniyle manevi tazminatın tahsili istemine ilişkindir.

2. 6102 sayılı Kanun'un 54 üncü ve devamı maddeleri.

2. İlgili Hukuk

1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

3. Değerlendirme

Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Kanun'un 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (1) numaralı alt bendi uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. SONUÇ: Yukarda açıklanan nedenlerle, davacının temyiz isteminin reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372 nci maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, 25.09.2024 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/11490, Karar No: 2013/21188, Tarih: 19.11.2013

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2013/11490 E.  ,  2013/21188 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacılar, murisinin iş kazası sonucu ölümünden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesi davasının yapılan yargılaması sonunda; ilamda ... nedenlerle, 125.776,00.-TL maddi ve manevi tazminatın yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine ilişkin hükmün süresi içinde temyizen incelenmesi taraf vekillerince istenilmesi ve davalılardan ... vekilince de duruşma talep edilmesi üzerine, dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 19/11/2013 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü davalılardan ... vekili Avukat ..., davalı ... vekili Avukat ... ile karşı taraf Avukat ... geldiler. Duruşmaya başlanarak hazır bulunan Avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek aynı gün Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği konuşulup düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre tarafların aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,

2- Dava 14.04.2003 tarihinde meydana gelen iş kazası sonucu 26.03.2003 tarihinde 52 yaşında ölen sigortalının hak sahiplerinin maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece davacı çocukların maddi zararları Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından bağlanan ilk gelirin ilk peşin sermaye değerinin rücu edilebilir bölümü ile karşılandığından maddi tazminat istemlerinin reddine, davacı eşin maddi tazminat istemi ile davacı eş ve çocukların manevi tazminat istemlerinin kısmen kabulüne karar verilmiş ve bu karar süresinde davacılar ile davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

Dava dilekçesinin içeriği ile davalılar arasında üst-alt işveren ilişkisinin bulunduğunun dosya içerisindeki bilgi ve belgelerden belli bulunmasına göre Yerel Mahkemenin hüküm altına alınan tazminatlardan davalıların müteselsilen sorumlu olduklarına ilişkin değerlendirmesi ve hüküm altına alınan maddi tazminat için 26.03.2003 tarihinden itibaren faiz işletilmesine ilişkin kararı ile davacı çocuklar bakımından maddi tazminat istemlerinin reddine karar verilmesi sonucu itibarıyla isabetlidir. Ne var ki davacı çocuklar yararına manevi tazminatın takdirinde yanılgıya düşülerek manevi tazminatın fazla takdir edildiği gibi, maddi tazminatın hesabında hata yapıldığı ve hüküm altına alınan manevi tazminatlara ölüm tarihinden faiz işletilmesine ilişkin davacı talebi ile ilgili olarak olumlu ya da olumsuz bir karar verilmediği anlaşılmaktadır.

Davacıların eşi ve babaları olan sigortalı Hüseyin Karagöz’ün öldüğü iş kazasında sigortalının % 30, asıl ve alt işveren oldukları anlaşılan davalıların ise toplam olarak % 70 oranında kusurlu olduğu dosya içeriğinden anlaşılmaktadır.

Davacıların eşi ve babaları olan sigortalı Hüseyin Karagöz’ün öldüğü iş kazasında sigortalının % 30, asıl ve alt işveren oldukları anlaşılan davalıların ise toplam olarak % 70 oranında kusurlu olduğu dosya içeriğinden anlaşılmaktadır.

Borçlar Kanunu’nun 47. maddesi hükmüne göre hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 26.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları tarafların sosyal ve ekonomik durumları paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu olayın ağırlığı, olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması, hükmedilecek tutarın manevi tatmin duygusu yanında caydırıcılık uyandıran oranda olması gerektiği de söz götürmez.

Bu ilkeler gözetildiğinde davacı çocuklardan her biri yararına hükmolunan 25.000,00’er TL manevi tazminatın fazla olduğu ortadadır.

Maddi tazminata yönelik temyize gelince: Dava, sigortalının, iş kazası sonucu ölümü nedeniyle hak sahiplerinin uğramış olduğu zararın giderilmesi istemine ilişkindir. Kusurun aidiyeti ve oranı uyuşmazlık konusu değildir. Uyuşmazlık, tazminatın belirlenmesi noktasında toplanmaktadır.

Tazminatın saptanmasında ise; zarar ve tazminata doğrudan etkili olan işçinin net geliri, bakiye ömrü, iş görebilirlik çağı, iş görmezlik ve karşılık kusur oranları, destek görenlerin gelirden alacakları pay oranları, eşin evlenme olasılığı, Sosyal Sigortalar tarafından bağlanan peşin sermaye değeri gibi tüm verilerin hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek şekilde öncelikle belirlenmesi gerektiği tartışmasızdır.

Tazminatın saptanmasında ise; zarar ve tazminata doğrudan etkili olan işçinin net geliri, bakiye ömrü, iş görebilirlik çağı, iş görmezlik ve karşılık kusur oranları, destek görenlerin gelirden alacakları pay oranları, eşin evlenme olasılığı, Sosyal Sigortalar tarafından bağlanan peşin sermaye değeri gibi tüm verilerin hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek şekilde öncelikle belirlenmesi gerektiği tartışmasızdır.

Öte yandan tazminat miktarı; işçinin olay tarihindeki bakiye ömrü esas alınarak aktif ve pasif dönemde elde edeceği kazançlar toplamından oluştuğu yönü ise söz götürmez. Başka bir anlatımla, işçinin günlük net geliri tespit edilerek bilinen dönemdeki kazancı mevcut veriler nazara alınarak iskontolama ve artırma işlemi yapılmadan hesaplanacağı, bilinmeyen dönemdeki kazancının ise; yıllık olarak %10 arttırılıp %10 iskontoya tabi tutulacağı, 60 yaşına kadar (aktif) dönemde, 60 yaşından sonrada bakiye ömrüne kadar (pasif) dönemde elde edeceği kazançların ortalama yöntemine başvurulmadan her yıl için ayrı ayrı hesaplanacağı Yargıtay'ın oturmuş ve yerleşmiş görüşlerindendir. Pasif devre zararının asgari ücretle yapılması gerektiği dairemizin yerleşmiş içtihatlarındandır.

Kuşkusuz, açıklanan zarar ve tazminatın hesaplanması yönteminde, pasif devre de herhangi bir işte çalışılmasa bile, sigortalının salt yaşamsal faaliyetlerinin sürdürülmesinin de ekonomik bir değer taşıması nedeniyle bundan yoksun kalan hak sahipleri bakımından zarar oluşacağı, bu nedenlerle de pasif devre zararın asgari ücret esas alınarak hesaplanması gerekeceği, kaçınılmazlık, kusursuzluk veya kusurun ağırlığı gibi nedenlerden ötürü Türk Borçlar Kanununun 51-52. maddeleri gereğince zarardan indirim yapılacağı ve en son olarak da, aktif ve pasif dönemde, elde edilen kazançlar toplamından, Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından bildirilen ilk peşin sermaye değerinin rücu edilebilir bölümünün indirileceği, böylece belirlenen tazminata olay tarihinden itibaren yasal faiz yürütüleceği gibi, hususların göz önünde tutulacağı hukuksal gerçeği de ortadadır.

Mahkemece hükme esas alınan 29.04.2012 tarihli hesap bilirkişi raporunda hak sahiplerinin zararı hesaplanırken yukarıda açıklanan ilkelere aykırı biçimde 18.03.1951 doğumlu olan sigortalının aktif devre hesabının 60 yaşını bitirdiği 18.03.2011 tarihi yerine 31.12.2012 tarihine kadar süreceğinin kabul edilerek aktif devre zararının fazla hesaplanması isabetsizdir.

Pasif devreye gelince: hesap tarihindeki asgari ücretin bakiye ömrüne kadar her yıl için %10 artırılıp %10 ıskonto uygulanmak suretiyle bulunan ücretlerin pasif devre zararının belirlenmesinde esas alınması yerindedir. Ancak anılan raporda ücretin netleştirilmesi sırasında asgari geçim indiriminin dikkate alınması hatalı olmuştur.

Pasif devreye gelince: hesap tarihindeki asgari ücretin bakiye ömrüne kadar her yıl için %10 artırılıp %10 ıskonto uygulanmak suretiyle bulunan ücretlerin pasif devre zararının belirlenmesinde esas alınması yerindedir. Ancak anılan raporda ücretin netleştirilmesi sırasında asgari geçim indiriminin dikkate alınması hatalı olmuştur.

Gerçekten 01.01.2008 tarihinden itibaren yürürlüğe giren 5615 sayılı yasanın 2.maddesiyle değişik 193 sayılı gelir vergisi kanununun Asgari geçim indirimi başlıklı 32.maddesine göre “Ücretin gerçek usûlde vergilendirilmesinde asgarî geçim indirimi uygulanır. Asgarî geçim indirimi; ücretin elde edildiği takvim yılı başında geçerli olan ve sanayi kesiminde çalışan 16 yaşından büyük işçiler için uygulanan asgarî ücretin yıllık brüt tutarının; mükellefin kendisi için % 50’si, çalışmayan ve herhangi bir geliri olmayan eşi için % 10’u, çocukların her biri için ayrı ayrı olmak üzere; ilk iki çocuk için % 7,5 diğer çocuklar için % 5’idir. Gelirin kısmî döneme ait olması halinde, ay kesirleri tam ay sayılmak suretiyle bu süreye isabet eden indirim tutarları esas alınır. Asgarî geçim indirimi, bu fıkraya göre belirlenen tutar ile 103 üncü maddedeki gelir vergisi tarifesinin birinci gelir dilimine uygulanan oranın çarpılmasıyla bulunan tutarın, hesaplanan vergiden mahsup edilmesi suretiyle uygulanır. Mahsup edilecek kısmın fazla olması halinde iade yapılmaz." Öte yandan, yukarıda da açıklandığı üzere, pasif devre de herhangi bir işte çalışılmasa bile, sigortalının salt yaşamsal faaliyetlerini sürdürmesinin ekonomik bir değer taşıması nedeniyle bundan yoksun kalan hak sahipleri bakımından oluşan zararın karşılanması amacıyla pasif devre zararının hesaplanmaktadır. Diğer bir deyişle pasif devre zararının hesaplanması sırasında esas alınan asgari ücret, bir çalışmanın karşılığı değil ekonomik bir değer taşıyan yaşamsal faaliyetlerin sürdürülmesinin karşılığıdır. Bu duruma göre ücretle fiilen çalışanlara uygulanmak için getirilen asgari geçim indiriminin, ücretli bir çalışmanın söz konusu olmadığı pasif devre zararının hesaplanması sırasında dikkate alınamayacağı açık ve seçiktir. Hal böyle olunca da asgari geçim indiriminin dikkate alınmak suretiyle belirlenen ücretle hak sahiplerinin pasif devre zararlarının hesaplanmasının isabetsiz olduğu açıktır.

Davacılar vekili 08.01.2010 havale tarihli dava dilekçesinde hüküm altına alınacak tazminatlara 26.06.2003 ölüm tarihinden itibaren faiz işletilmesini istemiştir.

Davacılar vekili 08.01.2010 havale tarihli dava dilekçesinde hüküm altına alınacak tazminatlara 26.06.2003 ölüm tarihinden itibaren faiz işletilmesini istemiştir.

Öte yandan iş kazası sonucu ölüm nedeniyle hak sahipleri tarafından açılan davalarda faizin ölüm tarihinden itibaren yürütüleceği, haksız eylem sonucu ölümle birlikte zarar veren bakımından temerrüte düşüldüğünün kabulünün gerektiği dairemizin ve giderek Yargıtay’ın yerleşmiş uygulamalarındandır. Hal böyle olunca: davanın niteliğine göre, hüküm altına alınan manevi tazminatlar için haksız eylem sonucu ölümün meydana geldiği 26.06.2003 tarihinden itibaren faize karar verilmek gerekirken, bu konuda olumlu ya da olumsuz bir karar verilmemiş bulunması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın ... şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, taraf vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, davacı ile davalılar yararına takdir edilen 990.00.-TL duruşma Avukatlık parasının karşılıklı olarak birbirlerine yükletilmesine, temyiz harcının istek halinde davalılara iadesine, 19/11/2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.