muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2010/7491, Karar No: 2011/5961, Tarih: 17.10.2011

**(Kapatılan)15. Hukuk Dairesi         2010/7491 E.  ,  2011/5961 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Hukuk Hakimliği (Tic.Mah.Sıf.)

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş ise de miktar itibariyle duruşma isteğinin reddiyle incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, fazla ödendiği ileri sürülen iş bedelinin iadesi istemi ile açılmış; mahkemece, davanın kabulüne ve 1.000,00 TL’nin davalıdan tahsiline karar verilmiş ve verilen karar davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Yanlar arasında 07.01.2005 tarihinde adi yazılı sözleşme yapılmıştır. Bu sözleşme, Borçlar Kanunu’nun 355. maddesinde tanımı yapılan bir “eser” sözleşmesidir. Davacı, yüklenici; davalı ise alt yüklenicidir. Davalı, ... Anadolu Öğretmen Lisesi’nin alüminyum doğrama işinin yapımını 287.390,18 TL götürü bedelle yüklenmiştir. Eser bedelinin tamamının, davacı tarafından davalıya ödenmiş olduğu çekişmesizdir. Davacı taraf, kesin hesap çıktığında davalının hakediş tutarının 199.029,40 TL olduğunu ileri sürmüş; davalı ise sözleşme konusu işin ayıpsız ve eksiksiz olarak yapılıp teslim edildiğini ve sözleşme konusu iş bedelinin hak edildiğini savunmuştur.

Borçlar Kanunu’nun 365/III. maddesi hükmü gereğince, eser önceden tahmin edilen miktardan daha az bir emekle meydana gelmiş olsa bile, eser sahibi, götürü bedelin tümünü ödemek zorundadır. Ancak, sözleşme konusu işin yüklenici ve somut olayda davalı alt yüklenici tarafından eksik bırakılması halinde alt yüklenicinin hak ettiği iş bedelinin, mahkemece, uzman bilirkişi aracılığıyla yerinde keşif yapılarak yüklenicinin işten el çektiği tarihteki yapılan işin varsa nefaset farkları da düşülerek tüm işe oranının saptanması; bu oranın götürü bedele uygulanması, çıkan bu miktardan ödenen miktar düşülerek varılacak sonucu göre belirlenmesi gerekir. Somut olayda ise; uzmanlığı dahi açıklanmayan bilirkişiye mahkemece, inceleme yaptırılmış ve sadece davalı tarafından keşide olunan faturalarla ödeme belgesi karşılaştırılarak 123.957,10 TL ödeme fazlası olduğu 07.06.2010 tarihli bilirkişi raporunda açıklanmıştır. Oysa, eksik işin varlığının somut olayda davacı yüklenici tarafından yasal delillerle kanıtlanması gerekir.

Diğer yandan, 213 Sayılı VUK.’nın 8. maddesi gereğince, vergi yükümlüsü, vergi kanunlarına göre kendisine vergi borcu terettüp eden gerçek ve tüzel kişilerdir. Vergi sorumlusu ise, verginin ödenmesi bakımından alacaklı vergi dairesine karşı muhatap olan kişidir. Mahkemece, açıklanan bu hususlar gözetilmeden eksik soruşturma ile ve yetersiz bilirkişi raporu dayanak alınarak yazılı gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmesi doğru olmamıştır.

Diğer yandan, 213 Sayılı VUK.’nın 8. maddesi gereğince, vergi yükümlüsü, vergi kanunlarına göre kendisine vergi borcu terettüp eden gerçek ve tüzel kişilerdir. Vergi sorumlusu ise, verginin ödenmesi bakımından alacaklı vergi dairesine karşı muhatap olan kişidir. Mahkemece, açıklanan bu hususlar gözetilmeden eksik soruşturma ile ve yetersiz bilirkişi raporu dayanak alınarak yazılı gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmesi doğru olmamıştır.

Mahkemece yapılacak iş; inşaat mühendisi ve mimarlardan oluşacak bilirkişi kurulu aracılığı ile yerinde keşif yapılmak suretiyle davacı tarafından yasal delillerle eksik işin varlığının kanıtlanması halinde yukarıda açıklanan yasal yönteme uygun şekilde davalının hak ettiği iş bedellerinin belirlenmesi ve varılacak sonuca göre uyuşmazlığın çözümlenmesinden ibaret olmalıdır.

Açıklanan nedenlerle karar bozulmalıdır.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulüne ve kararın davalı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davalıya geri verilmesine, 17.10.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/12929, Karar No: 2018/8460, Tarih: 05.07.2018

**8. Ceza Dairesi         2017/12929 E.  ,  2018/8460 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : İnfaz kurumuna veya tutukevine yasak eşya sokma

HÜKÜM : Mahkumiyet

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Yerinde görülmeyen sair temyiz itirazının reddine, ancak;

Sanığın yargılama aşamasında alınan ifadesinde ele geçen kesici aletin “kalemtraşlarda bulunan demir kısmıdır” şeklinde beyanda bulunduğu, buna karşın 24.01.2014 tarihli Cumhuriyet Savcılığınca tutulan tutanakta kesici aletin “ maket bıçak uçlarının” olduğunun tespit edildiği anlaşılmakla, sanığın infaz kurumunda bulundurduğu, çakmağa eritilerek yerleştirilmiş bıçağın niteliği ve silah kapsamında kalıp kalmadığı konusunda bilirkişiden rapor alındıktan sonra, TCK'daki silah tanımına uyması halinde eylemin 297/1. maddesi kapsamında kalacağı ya da hükümden sonra 02.12.2016 tarihinde yürürlüğe giren 6763 sayılı Kanunun 20. maddesi ile yapılan düzenleme uyarınca 5237 sayılı TCK.nun 297/2-b maddesi kapsamında kalıp kalmadığı tartışılarak sonucuna göre sanığın hukuki durumunun takdir ve tayini gerekirken yazılı şekilde eksik inceleme ve araştırma ile karar verilmesi,

Yasaya aykırı, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nun 321. maddesi gereğince BOZULMASINA, 05.07.2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/12486, Karar No: 2021/18624, Tarih: 28.12.2021

**7. Ceza Dairesi         2021/12486 E.  ,  2021/18624 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 5809 sayılı Yasaya muhalefet

HÜKÜM : Beraat

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun süresi, kararın niteliği ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

5320 sayılı Yasanın 8. maddesi gereğince hüküm tarihi itibariyle uygulanması zorunlu olan 1412 sayılı CMUK'nun 305. maddesi uyarınca “Yukarı sınırı onmilyar lirayı geçmeyen para cezasını gerektiren suçlardan dolayı verilen beraat hükümleri,” kesin olup, bu hükümler hakkında temyiz yasa yoluna başvurulamayacağı, 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu'nun 63/10. maddesinde yer alan “Bu Kanunun 56 ncı maddesinin birinci fıkrası hükümlerine aykırı hareket edenler bin günden beş bin güne kadar; ikinci, üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralarına aykırı hareket ederek bu işi bizzat yapanlar elli günden yüz güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır.” şeklindeki düzenleme ile 5237 sayılı TCK’nun 52/2. maddesindeki “En az yirmi ve en fazla yüz Türk Lirası olan bir gün karşılığı adlî para cezasının miktarı, kişinin ekonomik ve diğer şahsi halleri göz önünde bulundurularak takdir edilir.” hükmü birlikte dikkate alındığında, 5809 sayılı Kanun 63/10. maddesinde düzenlenen, sanığa atılı suçun üst sınırı 100 gün adli para cezası olup, TCK 52/2 gereğince bir gün karşılığı da en üst sınır olan 100 TL üzerinden adli para cezasına hükmedilmesi halinde dahi sonuç cezanın 10.000 TL adli para cezasını geçmeyeceği, dolayısıyla bu suçtan verilen beraat hükümlerinin 1412 sayılı CMUK'nun 305/1-2 maddesinde düzenlenen kesinlik sınırının altında kalacağı ve temyiz olanağının bulunmadığı cihetle,

Üst Cumhuriyet Savcısının temyiz inceleme isteğinin 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'nun 317. maddesi uyarınca, isteme aykırı olarak, REDDİNE, 28/12/2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/16549, Karar No: 2022/4109, Tarih: 02.03.2022

**7. Ceza Dairesi         2021/16549 E.  ,  2022/4109 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 6831 sayılı Kanuna muhalefet

HÜKÜM : Ağaç kesme suçundan beraat; Kaçak emval bulundurma suçundan hükümlülük; müsadere

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun süresi, kararın niteliği ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

I-O yer Cumhuriyet Savcısı'nın temyiz isteminin incelenmesinde;

O yer Cumhuriyet Savcısının, 23.03.2016 tarihinde verilen hükmü, 1412 sayılı CMUK'nun 310/3. maddesinde öngörülen bir aylık süre geçtikten sonra 02/05/2016 tarihinde temyiz etmesi nedeniyle, temyiz inceleme isteğinin 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'nun 317. maddesi uyarınca, REDDİNE,

II- Sanık ve katılan vekilinin sanık hakkında ağaç kesme suçundan kurulan beraat ile kaçak emval bulundurma suçundan kurulan mahkumiyet hükümlerine yönelik temyiz istemlerinin incelenmesinde;

1- Sanık hakkında ağaç kesme suçundan kamu davası açılmasına karşın tek eylemin ikiye bölünmesi suretiyle , ağaç kesme suçundan beraatine , kaçak emval bulundurma suçundan mahkumiyetine karar verilerek CMK'nun 225. maddesine muhalefet edilmesi,

2-02.12.2016 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanarak aynı gün yürürlüğe giren 6763 Sayılı Kanun'un 12. maddesi ile, 5237 Sayılı Türk Ceza Kanunu'nun önödemeyi düzenleyen 75. maddesinde yapılan değişiklik sonucu, 6831 sayılı Kanunun 108. maddesine aykırılık suçunun önödeme kapsamına alındığı ve Anayasa Mahkemesi'nin 14.01.2021 tarihli ve 2020/81 Esas 2021/4 Karar sayılı ve 25.06.2020 tarihli, 2020/16 E. 2020/33 K. Sayılı iptal kararları ile 7188 sayılı Kanunla değişik 5271 sayılı CMK'nun 251/1. maddesi ile; sadece adli para cezasını ve/veya üst sınırı iki yıl veya daha az süreli hapis cezasını gerektiren suçlarda "basit yargılama usulü"nün uygulanması mümkün hale getirilmiş olmakla; sanık hakkında önödeme prosedürü ve basit yargılama usulünün uygulanarak, sonucuna göre hukukî durumlarının yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

3-Suçta kullanıldığı sabit olmayan motorlu testere ve zincirin müsaderesine karar verilmesi,

4- Müsaderesi talep edilen emval hakkında bir karar verilmesi gerektiğinin gözetilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın ve katılan ... İdaresi vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 02/03/2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/3475, Karar No: 2012/9719, Tarih: 20.09.2012

**9. Ceza Dairesi         2012/3475 E.  ,  2012/9719 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Sulh Ceza Mahkemesi

Suç : Muhafaza görevini kötüye kullanma

Hüküm : Beraat

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Muhafaza görevini kötüye kullanma suçunda failin muhafaza edilmek üzere kendisine resmen teslim olunan rehinli veya hacizli veya herhangi bir nedenle elkonulmuş malı teslim amacına uygun olarak muhafaza ve istenildiğinde iade yükümlülüğünün bulunduğu, cezalandırılabilecek eylemin tipe uygun hukuka aykırı bir eylem olması gerektiği gözetildiğinde; Somut olayda borçlunun hacizli malları hazır etmediği gibi mazeret de bildirmediğinden tutanak tutulmuş ise de, savunmalarında hacizli malların evde olduğunu ancak işleri nedeniyle satış günü mahallinde bulunamadığını beyan etmesi karşısında, sanığın mallar üzerinde teslim amacı dışında tasarrufta bulunup bulunmadığı, amacı dışında kullanıp kullanmadığı, taksirle kaybolmasına veya bozulmasına neden olup olmadığı araştırılıp belirlendikten sonra hukuki durumunun takdir ve tayini gerekirken eksik soruşturma sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması,

Kanuna aykırı, Cumhuriyet savcısının ve katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün bu sebepten dolayı BOZULMASINA, 20.09.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/13391, Karar No: 2007/18723, Tarih: 18.10.2007

**21. Hukuk Dairesi         2007/13391 E.  ,  2007/18723 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi      : Sivas  İş Mahkemesi

Tarih                : 16.04. 2007

Davacı, 01.02.1986-26.04.2006 tarihleri arasında SSK.'ya tabi sigortalılık süresi ile çakışmayan tüm sürelerde 2926 sayılı Yasa kapsamında Bağ-Kur tarım sigortalısı olduğunun tesbitene  karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine  karar vermiştir.

Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan  ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

Dava nitelikçe, davacının 1.2.1986 ile 26.4.2006 tarihleri arasında 506 sayılı Yasa'ya tabi çalışmalar dışında 2926 sayılı Yasa'ya tabi sigortalı olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece istemin reddine karar verilmiştir

Mahkemece davacının prim ödemesinin olmadığı, 2926 sayılı Yasa'nın 10.maddesindeki kurum ve kuruluşlarda kaydının bulunmadığı gibi İstanbul’da  çalıştığından bahısle davanın reddine karar verilmişse de varılan bu sonuç hatalı olmuştur.

Gerçekten Tarım Bağ-Kur sigortası kapsamında kesintisiz tarımsal faaliyetin bulunduğunun anlaşıldığı hallerde, 506 sayılı Yasa kapsamındaki kısa süreli çalışmaların 2926 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılığı tümden sona erdirmeyeceği, 2926 sayılı Yasa'nın 36 ve 10.maddesindeki şartlarında gerçekleşmesi halinde 506 sayılı Yasa kapsamındaki kısa süreli çalışmalar dışında kalan süreler bakımından Tarım Bağ-Kur sigortalısı olunduğunun kabulünün gerekeceği, 506 sayılı Yasa kapsamındaki çalışmaların uzun süreli olduğu hallerde ise, tarımsal faaliyetin kesintiye uğradığının ve SSK’lı çalışmanın sona ermesinden sonra, 2926 sayılı Yasa kapsamında sigortalılığın yeniden başlatılabilmesi için, talepte bulunulması, doğrudan prim yatırılması veya aynı yasanın 36.maddesine göre ürün bedelinden tevkifat yapılması yoluyla yeniden kayıt ve tescil yolundaki iradenin ortaya konulması gerektiği dairemizin giderek Yargıtay’ın yerleşmiş görüşlerindendir.

Somut olayda davacının 2926 sayılı Yasa'nın 10 maddesinde sayılan kurum ve kuruluşlardan bir bölümünde kaydının bulunmadığı doğrudur. Ancak davacının 31.01.1986 tarihli giriş bildirgesine göre muhtar beyanı esas alınarak 01.02.1986 tarihinden itibaren 2926 sayılı Yasa kapsamında sigortalı olarak resen tescil edildiği, Belediye’den gönderilen yazıda ise 1920 ve 1974 iktisap tarihli 65 dönümü aşkın arazisi bulunduğu, muhtar beyanı esas alınarak düzenlenen  Jandarma tutanağına  göre 1986-2006 tarihleri arasında İstanbul’da oturduğu, aynı  muhtarın duruşmada tanık olarak alınan beyanında ise davacının kış aylarında İstanbul’a çalışmaya gittiği  yılın diğer dönmelerinde  kendi nam ve hesabına çiftçilik yaptığının bildirildiği, öte yandan 506 sayılı Yasa kapsamındaki zorunlu sigortalı çalışmalarının kısa süreli olduğu dosya içerisindeki bilgi ve belgelerden açıkça anlaşılmaktadır. Mahkemece Jandarma araştırmasının dayandığı muhtar beyanı  ile tanık olarak dinlenen aynı muhtarın beyanları arasında çelişki giderilmeden zabıta araştırmasına  dayanılarak karar verildiği görülmüştür.

Yapılacak iş;  Belediyece bildirilen arazilerin zilyetliğinin hangi tarihten beri davacıya ait olduğunu ilgili kurum ve kuruluşlardan sormak,  yeniden Emniyet Müdürlüğü aracılığıyla araştırma yaptırılarak davacının uyuşmazlık konusu dönemde tarımsal faaliyette bulunup bulunmadığını  her türlü kuşkudan  uzak   olacak şekilde saptamak suretiyle sonuca gitmek gerekir

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ:Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 18.10.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/2357, Karar No: 2021/1121, Tarih: 30.09.2021

**Hukuk Genel Kurulu         2017/2357 E.  ,  2021/1121 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

1. Taraflar arasındaki “rücuan tazminat” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İzmir 5. İş Mahkemesince verilen davanın reddine ilişkin karar davacı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 10. Hukuk Dairesince yapılan inceleme sonunda bozulmuş, mahkemece Özel Daire bozma kararına karşı direnilmiştir.

2. Direnme kararı davacı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

3. Hukuk Genel Kurulunca dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

I. YARGILAMA SÜRECİ

Davacı İstemi:

4. Davacı ... (SGK/Kurum) vekili asıl dava dilekçesinde; davalı ... Kimya Sanayi ve Ticaret A.Ş’nin (... Kimya A.Ş.) taşeronu olan diğer davalı... Lojistik Tahmil Tahliye Taşıma İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. (İltaş Ltd. Şti.) sigortalılarından Kadirhan Yıldız’ın 24.03.2008 tarihinde meydana gelen iş kazasında vefat ettiğini, ölen sigortalının hak sahiplerine 40.313,46TL peşin sermaye değerli gelir bağlandığını ayrıca 247,43TL cenaze yardımı yapıldığını, düzenlenen müfettiş raporlarında işyerinin polimer emülsiyon bölümündeki 2 nolu reaktör içine girilmemesi için gerekli denetim ve gözetim görevini yapmayan işveren hakkında 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu’nun (506 sayılı Kanun) 26. maddesinin uygulanması gerektiği sonucuna varıldığını, davalıların 506 sayılı Kanun’un 26 ve 87. maddeleri uyarınca müteselsilen sorumlu olduklarını ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 5.000TL peşin sermaye değerli gelir ile 247,43TL cenaze yardımı olmak üzere toplam 5.247,43TL Kurum zararının faizi ile birlikte davalılardan tahsilini talep etmiştir.

5. Davacı Kurum vekili birleşen dava dilekçesinde; 24.03.2008 tarihinde gece vardiyasında 2 nolu reaktör içerisine düşen sabun kapağını almak için reaktör tankının içine inen sigortalı Göktürk Şahin’in dengesini kaybederek sıcak suyun içine düştüğünü, diğer sigortalı Kadirhan Yıldız’ın da ona yardım etmek için tankın içine girdiğini, ancak tankın içindeki olumsuz koşullar nedeniyle her iki sigortalının vefat ettiğini, davalı işverenin iş sağlığı ve güvenliği konusundaki mevzuat hükümlerini ihlâl ettiğini, ayrıca vefat eden sigortalı....’in sigortalı bildiriminin dava dışı ... Kimya Tem. İnş. İns. Kay. San. ve Tic. Ltd. Şti. (... Kimya Temizlik Ltd. Şti) üzerinden yapıldığını ancak işe giriş bildirgesinin yasal süresi içinde Kuruma verilmediğini, ölen sigortalının hak sahiplerine 244.241,30TL peşin sermaye değerli gelir bağlandığını, 800,53TL sosyal yardım zammı ve 247,43TL cenaze yardımı ödemesi yapıldığını ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 122.644,63TL Kurum zararının faizi ile birlikte davalıdan tahsilini ve davanın İzmir 5. İş Mahkemesindeki dava ile birleştirilmesini talep etmiş; davanın İzmir 6. İş Mahkemesinin 06.07.2011 tarihli ve 2011/342 E., 2011/496 K. sayılı karar ile eldeki dava ile birleştirilmesine karar verilmiştir.

Davalı Cevabı:

Davalı Cevabı:

6. Davalı ... Kimya A.Ş. vekili asıl davada cevap dilekçesinde; 506 sayılı Kanun’un 26. maddesinde düzenlenen rücunun işverenin veya üçüncü kişinin kusuruna dayandığını, somut olayda savcılık ve ağır ceza mahkemesi tarafından alınan bilirkişi raporları ile davacı Kurum görevlilerinin düzenlediği inceleme raporlarında müvekkili şirketin kusuru bulunmadığının belirlendiğini ileri sürerek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

7. Davalı ... Kimya A.Ş. vekili birleşen davada cevap dilekçesinde; iş kazasının gerçekleşmesinde müvekkili şirketin kusuru bulunmadığının belirlendiğini, öte yandan davacı Kurumun sigortalı Göktürk Şahin’in dava dışı ... Kimya Temizlik Ltd. Şti’ndeki sigortalılık kaydını iptal ederek müvekkili şirkette sigortalı görünmesini sağladıktan sonra bu davayı açtığını, ancak sigortalının 07.02.2008 tarihli işe giriş bildirgesi ile grup şirketi olan dava dışı ... Kimya Temizlik Ltd. Şti’nde çalışmaya başladığını, çalışma dönemine ilişkin belgelerin Kuruma verilerek primlerinin ödendiğini, bu şekilde davacı Kurumun sigortalının çalışmasından haberdar olduğunu, prim kaybına da uğramadığını, bu nedenle 506 sayılı Kanun’un 10. maddesindeki kusursuz sorumluluk şartlarının oluşmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

8. Davalı İltaş Ltd. Şti. davaya cevap vermemiştir.

Mahkeme Kararı:

9. İzmir 5. İş Mahkemesinin 07.07.2014 tarihli ve 2009/619 E., 2014/442 K. sayılı kararı ile; iş mevzuatının güvenli çalışma hükümlerine uymayarak ölümleri ile sonuçlanan kazanın meydana gelmesine neden olan sigortalılar Göktürk Şahin ile Kadirhan Yıldız’ın %100 kusurlu olduğu, işverenin yerine getirmediği bir önlem ya da teknik eksiklik tespit edilemediğinden davalıların kusurunun bulunmadığı, bu kabulün bilirkişi raporları ve mahkeme kararları ile de uyumlu olduğu, ayrıca sigortalı Göktürk Şahin’in işe giriş bildirgesinin işe girdiği tarihte ve süresinde Kuruma verildiği, işe giriş bildirgesinin davalı ... Kimya A.Ş. yerine dava dışı ... Kimya Tem. Ltd. Şti. tarafından verilmesinin usule aykırı olmadığı, grup şirketlerinde ödünç işçi kullanımının olağan olduğu, alt işveren işçisi olan Kadirhan Yıldız’ın işe girişinin de işvereni tarafından süresinde Kuruma bildirildiği, bu nedenle davalı şirketler yönünden 506 sayılı Kanun’un 9 ve 10. maddeleri kapsamında objektif sorumluluk şartlarının oluşmadığı gerekçesiyle asıl ve birleşen davaların reddine karar verilmiştir.

Özel Daire Kararı:

10. İzmir 5. İş Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararı süresi içinde davacı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Özel Daire Kararı:

10. İzmir 5. İş Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararı süresi içinde davacı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

11. Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin 15.03.2016 tarihli ve 2014/23302 E., 2016/3310 K. sayılı kararı ile; “…1-Asıl dava; iş kazası sonucu ölen sigortalı Kadirhan Yıldız'ın hak sahiplerine bağlanan gelir ve cenaze gideri nedeniyle uğranılan Kurum zararının 506 sayılı Yasa'nın 26 ve 87. maddeleri, bileşen dava ise aynı iş kazasında ölen sigortalı Göktürk Şahin'in hak sahiplerine bağlanan gelir ve cenaze gideri nedeniyle uğranılan Kurum zararının 506 sayılı Yasanın 10 ve 26. maddeleri uyarınca tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunun 506 sayılı Yasa'nın 26. maddesi uyarınca yeterli inceleme ve irdeleme içermediği anlaşılmaktadır.

506 sayılı Yasa'nın 26. maddesi; kusur sorumluluğu ilkesine dayanmaktadır. Anılan maddede; kastı, işçilerin sağlığını koruma ve iş güvenliği ile ilgili mevzuat hükümlerine aykırı hareketi ya da suç sayılabilir bir eyleminin varlığı halinde işverenin rücû alacağından sorumluluğu olanağı tanınmıştır.

506 sayılı Yasa'nın 26. maddesindeki sorumluluğun kusur sorumluluğuna dayandığı dikkate alındığında kusur raporlarının 506 sayılı Yasa'nın 26., 4857 sayılı Yasa'nın 77. ve İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü'nün 2 vd maddelerine uygun olarak düzenlenmesi gerekir. 4857 sayılı Yasa'nın 77. maddesi; “İşverenler işyerlerinde iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması için gerekli her türlü önlemi almak, araç ve gereçleri noksansız bulundurmak, işçiler de iş sağlığı ve güvenliği konusunda alınan her türlü önleme uymakla yükümlüdürler. İşverenler, işyerinde alınan iş sağlığı ve güvenliği önlemlerine uyulup uyulmadığını denetlemek, işçileri karşı karşıya bulundukları mesleki riskler, alınması gerekli tedbirler, yasal hak ve sorumlulukları konusunda bilgilendirmek ve gerekli iş sağlığı ve güvenliği eğitimini vermek zorundadırlar...” düzenlemesini içermektedir. Anılan düzenleme, işçiyi gözetim ödevi ve insan yaşamının üstün değer olarak korunması gereğinden hareketle; salt mevzuatta öngörülen önlemlerle yetinilmeyip, bilimsel ve teknolojik gelişimin ulaştığı aşama uyarınca alınması gereken önlemlerin de işveren tarafından alınmasını zorunlu kılmaktadır.İş kazasının oluşumuna etken kusur oranlarının saptanmasına yönelik incelemede; ihlal edilen mevzuat hükümleri, zararlı sonuçların önlenmesi için koşulların taraflara yüklediği özen ve dikkat yükümüne aykırı davranışın doğurduğu sonuçlar, ayrıntılı olarak irdelenip, kusur aidiyet ve oranları gerekçeleriyle ortaya konulmalıdır.