muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2011/11250, Karar No: 2013/3261, Tarih: 25.02.2013

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2011/11250 E.  ,  2013/3261 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, 25/02/1992-30/11/1994 tarihleri arasında icraen yaptığı ödemelere göre 1479 sayılı yasanın kapsamında zorunlu ... sigortalısı olduğunun ve tahsis talep tarihinden itibaren yaşlılık aylığına hak kazandığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir.

Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Dava, davacının 25.02.1992-30.11.1994 tarihleri arasında icraen yaptığı ödemelere göre 1479 Sayılı Yasa kapsamında zorunlu ... sigortalısı olduğunun ve tahsis talep tarihinden itibaren yaşlılık aylığına hak kazandığının tesbiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

01.04.1972 tarihinde yürürlüğe giren, 1479 sayılı Yasanın 24. maddesi ilk şekliyle, sigortalılığın oluşumu için, kendi ad ve hesabına bağımsız çalışma olgusunun gerçekleşmesi yanında, ayrıca, kanunla kurulu meslek kuruluşlarına kayıtlı olma koşulunu da aramıştır. Bu kuruluşlara kayıt tarihi ise, sigortalılığın başlangıcı yönünden, yasal karine kabul edilmiştir. 04.05.1979 tarihinde yürürlüğe giren 2229 sayılı Yasa, ...’lu olabilme yönünden, söz konusu 24. maddenin öngördüğü meslek kuruluşlarına kayıtlı olma koşulunu kaldırmış, sadece yasanın temel ilkesi olan kendi ad ve hesabına çalışma koşulunun gerçekleşmesi durumunda, sigortalılığın oluşacağını yeterli görmüştür. Buna karşın, 20.04.1982 tarihinde yürürlüğe giren 2654 sayılı Yasa bağımsız çalışanların sigortalı olabilmeleri yönünden vergi yükümlülüğünü öngörmüş, vergiden muaf olanların da kanunla kurulu meslek kuruluşlarına kayıtlı olmaları durumunda yine sigortalı sayılacaklarını kabul etmiştir. Nihayet, 22.03.1985 yürürlük tarihli 3165 sayılı Yasa, sigortalılığa karine yönünden vergi kaydının, bu kaydın bulunmaması veya vergiden muaf olunması halinde, esnaf ve sanatkar sicili veya kanunla kurulu meslek kuruluşu kayıtlarının esas alınacağını belirlenmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının 20.07.1982 tarihli giriş bildirgesine göre vergi kaydına dayalı olarak 12.07.1982 tarihi itibarıyla 1479 sayılı Yasa kapsamında zorunlu ... sigortalısı olarak resen kayıt ve tescil edildiği, vergi kaydının 01.08.1986 tarihinde sona erdiği, davacının 03.08.1982 tarihinden itibaren prim ödemeye başladığı, aralıklarla 28.01.1985 tarihine kadar devam eden prim ödemelerinden sonra 06.01.1986 ve 29.09.1988 tarihlerinde birer kez prim ödemelerinin olduğu, daha sonra ise 25.02.1992- 30.11.1994 tarihleri arasında icraen ödemelerinin olduğu, İB formunu 12.07.1996 tarhinde verdiği ve aynı tarihli dilekçesi ile isteğe bağlı sigortalılık talebinde bulunduğu, 2009 yılında tahsis talebinde bulunmasından sonra Kurumun 09.04.2010 ve 22.07.2010 tarihli yazıları ile tescilinin vergi kaydına göre yapılıp 01.08.1986 tarihinde ticari faaliyetini sona erdirmesine rağmen 3 ay içinde bildirim yükümlülüğünü yerine getirmediği, İB formunu ilk defa 12.07.1996 tarihinde verdiğinden 25.02.1992- 30.11.1994 tarihleri arasında icraen yaptığı ödemelerin isteğe bağlı sigortalı olarak değerlendirildiğinin bildirildiği, Sarayköy İcra Memurluğu'nun 17.10.2010 tarihli yazısı ile yapılan icra takibine ilişkin 1995/306 Esas sayılı dosyanın infazla işlemden kaldırıldığından bu takiple hangi tarihler arasındaki borçların tahsil edildiğinin belli olmadığının bildirildiği anlaşılmaktadır.

Somut olayda, davalı Kurum davacının vergi kaydının 01.08.1986 tarihinde sona ermesinden sonra Sarayköy İcra Müdürlüğü'nün 1995/306 Esas sayılı takip dosyası ile geçmişe dönük olarak davacıdan 25.02.1992- 30.11.1994 tarihleri arasında devam eden taksitlerle prim borçlarını 10.775,215 TL olarak tahsil ederek uzun süre kullanmıştır. Davacıyı kendi hatalı işlemi nedeniyle yıllarca sigortalı sayan Kurumun, davacıya sigortalı olduğu inancını verdikten sonra yaptığı yanlışlığın farkına vararak sigortalılık süresini indirmesi iyiniyetten uzaktır. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 1.10.1997 gün 1997/10-578 E. ve 1997/758 K. sayılı Kararında da belirtildiği üzere davacının Sosyal güvenlik hukuku ilkeleri ve M.K'nun 2. maddesi gereği olarak icraen ödediği primlerin karşılığı olan sürelerde zorunlu sigortalı olarak kabul edilmesi gerekirken mahkemece yazılı şekilde hüküm kurulması yanlış olmuştur.

Yapılacak iş, davacının 03.08.1982-28.01.1985 tarihleri arasındaki aralıklı devam eden prim ödemeleri ve 06.01.1986 ve 29.09.1988 tarihlerinde birer kez prim ödemeleri ile 25.02.1992- 30.11.1994 tarihleri arasında icraen yaptığı ödemelerinin sigortalılık başlangıcından itibaren başlayarak, ödenmesi gereken günün rayiç primleri dikkate alınarak ne kadarlık sigortalılık süresine ilişkin prim borcunu karşıladığını tesbit etmek, tesbit edilecek bu sürelerde davacının 1479 sayılı Yasa kapsamında zorunlu ... sigortalısı olduğunu kabul etmek, yaşlılık aylığı şartlarını oluşacak duruma göre değerlendirmek ve sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine

25.02.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/2086, Karar No: 2011/5156, Tarih: 19.12.2011

**(Kapatılan)14. Ceza Dairesi         2011/2086 E.  ,  2011/5156 K.**

**"İçtihat Metni"**

Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ...'ın yapılan yargılamaları sonunda; atılı suçtan mahkûmiyetlerine ve sanık ... hakkında kurulan hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair İnegöl 2. Asliye Ceza Mahkemesinden verilen 02.04.2007 gün ve 2005/460 Esas, 2007/205 Karar sayılı hükümlerin süresi içinde Yargıtayca incelenmesi sanıklar müdafii tarafından istenilmiş olduğundan dava evrakı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığından tebliğname ile Daireye gönderilmekle dosya incelendi;

Dairemizce de benimsenen Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 03.02.2009 gün ve 2009/4-13-12 sayılı Kararında da açıklandığı üzere, sanık ... hakkında atılı suçtan verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair kararın 5271 sayılı CMK.nun 231/12. maddesi karşısında itiraza tâbi olup temyizi mümkün bulunmadığından, aynı Kanunun 264. maddesi de gözetilerek temyiz isteğinin itiraz mahiyetinde kabulü ile merciince 25.07.2010 tarihinde yayımlanarak yürürlüğe giren 6008 sayılı Kanun hükümleri de nazara alınıp gerekli karar verilebileceğinden, incelemenin diğer sanıklar hakkında kurulan hükümlerle sınırlı olarak yapılmasına karar verilerek gereği düşünüldü:

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin soruşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya içeriğine göre sanıklar müdafiin yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine,

Ancak;

Verilen cezaların türü ve miktarına nazaran sanıklar hakkında 5271 sayılı CMK.nun 231/5. maddesinde yer alan hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ilişkin hükümlerin, aynı Kanunun 231/7. maddesi gereğince ertelemeden önce tartışılması gerektiğinin gözetilmemesi,

Sanık ...'ın mağdureyi aynı suç işleme kararı ve kısa zaman aralıklarıyla evlenmek amacıyla hürriyetinden yoksun bırakması eylemlerine ilişkin 5237 sayılı TCK.nun 43/1. maddesinde öngörülen zincirleme suç hükümlerinin uygulanması gerektiğinin gözetilmemesi,

Sanıkların mağdureyi cinsel amaçla ve evlenmeye zorlamak için kaçırdıkları anlaşılmasına karşın, 5237 sayılı TCK.nun 109/5. maddesinin uygulanmaması suretiyle eksik ceza tayini,

Kanuna aykırı, sanıklar müdafiin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, ceza miktarı itibariyle sanıkların kazanılmış hakları korunmak kaydıyla hükümlerin 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi de gözetilerek 1412 sayılı CMUK.nun 321 ve 326. maddeleri uyarınca BOZULMASINA, 19.12.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/5343, Karar No: 2013/5064, Tarih: 23.09.2013

**1. Ceza Dairesi         2011/5343 E.  ,  2013/5064 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Kasten öldürmeye teşebbüs

HÜKÜM : TCY.nın 81, 35, 29, 62, 53. maddeleri uyarınca 5 yıl hapis cezası.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Sanık ... hakkında mağdur ...'ı kasten öldürmeye teşebbüs suçundan kurulan mahkumiyet hükmünün incelemesinde;

1-Oluşa ve dosya içeriğine göre; sanık ... ile mağdur ...'ın iş ortağı oldukları ve birlikte işlettikleri tekstil atölyesinin bulunduğu, sanık ...'ın iş ortağı ile eşi arasında ilişki olduğundan şüphe duymaya başladığı, olay tarihinde sanığın sabah saatlerinde iş için şehir dışına çıktığı ancak, işlerini çabuk bitirerek erken dönmesine rağmen eşine ve iş ortağına bu durumu haber etmediği, daha sonra işyerine giderek saklanıp eşi ve iş ortağının servisten dönmelerini beklediği, servisten dönen eşi ve mağdurun işyerine girerek öpüşmeye başlayıp soyunmaya başlamaları üzerine sanığın saklandığı yerden çıkarak tezgah üzerinde bulunan bıçağı alarak mağduru batın sol alt kadrandan ve sol el bileğinden toplam iki bıçak darbesiyle sigmoid kolon yaralanması nedeniyle ... tehlikeye neden olacak şekilde yaraladığı, mağdurun karşı koyması üzerine bıçağın yere düşmesinden yararlanan mağdurun iş yerinden dışarıya kaçarak kurtulduğu olayda;

a-Kullanılan silah, hedef alınan bölge, yara adedi ve engel sebep nedeniyle eylemin tamamlanamaması dikkate alındığında suçun nitelenmesinde bir isabetsizlik bulunmadığından,

b-Sanığın eşi ile iş ortağı mağdur ...'ın kendisini aldatmasının haksız tahrik nedeni olarak kabul edilmesinde, bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşıldığından,

Eksik soruşturma ve haksız tahrik bulunmadığı yönünden bozma öneren tebliğnamedeki 1 ve 2 nolu düşünceler benimsenmemiştir.

2-Toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanığın suçunun sübutu kabul, oluşa ve soruşturma sonuçlarına uygun şekilde suç niteliği tayin, takdire ve tahrike ilişen cezayı azaltıcı sebeplerinin nitelik ve derecesi takdir kılınmış, savunması inandırıcı gerekçeler ile kısmen kabul kısmen reddedilmiş, incelenen dosyaya göre verilen hükümde isabetsizlik görülmemiş olduğundan, sanık müdafiinin suç vasfına, haksız tahrikin derecesine yönelen, katılan vekilinin bir sebebe dayanmayan ve yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün tebliğnamedeki düşünceye aykırı olarak (ONANMASINA), 23/09/2013 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/423, Karar No: 2018/2130, Tarih: 08.02.2018

**9. Hukuk Dairesi         2018/423 E.  ,  2018/2130 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

DAVA : Davacı, doğum izni ücreti, süt izni ücreti, fazla mesai ücreti, eğitim birimlerine katıldığı günler ücreti ve 2010 yılı jestiyon prim alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

Hüküm süresi içinde taraflar avukatlarınca temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili müveklilinin davalıya ait ... Şubesinde 13/12/2001 tarihinde çalışmaya başladığını, 2005-2010 yılları arası ... Şubesinde 06/04/2011 tarihine kadar da ... Şubesinde görev yaptığını, 10/01/2010 tarihinde doğum yaptığını ancak 16 haftalık doğum izni ile günde 1,5 saat süt izni verilmediğini, Müvekkilinin 2001/2005 yılları arası .... Şubesinde 09,00-23,00 saatleri arası 2005-2010 yılları arası.... Şubesinde 09,00-22,00 saatleri arası, 2010-2011 tarihleri arası .... Şubesinde 09,00-20,00 saatleri arası çalıştığını, müvekkiline hafta sonları eğitim birimlerine gönderildiğini, 2010 yılına ait jestiyon priminin ödenmediğini, iddia ederek doğum izni ve süt izni, fazla mesai alacağı, eğitim birimlerine katıldığı günler, 2010 yılı jestiyon prim alacağının davalıdan tahsiline karar verilmesi talep ve dava edilmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili; zamanaşımı definde bulunduklarını, davacının 13/02/2001-06/04/2011 tarihleri arası çalıştığını, davacıya doğum izni ile 12/04/2010-12/10/2010 tarihleri arası 1,5 saat süt izni verildiğini, davacıya fazla mesai çalışması halinde ücretinin ödendiğini, performans kriterlerine uymadığı için jestiyon primi ödenmediğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan delillere dayanılarak, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı taraf vekilleri süresinde temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının tüm, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Anayasa’nın 138 ve 141. maddeleri uyarınca Hakimler, Anayasaya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdanı kanaatlerine göre hüküm verirler ve bütün mahkemelerin her türlü kararları gerekçeli olarak yazılır. Bu gerekçede hukuki esaslara ve kurallara dayanmalı, nedenleri açıklanmalıdır.

E) Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının tüm, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Anayasa’nın 138 ve 141. maddeleri uyarınca Hakimler, Anayasaya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdanı kanaatlerine göre hüküm verirler ve bütün mahkemelerin her türlü kararları gerekçeli olarak yazılır. Bu gerekçede hukuki esaslara ve kurallara dayanmalı, nedenleri açıklanmalıdır.

Diğer taraftan 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı HMK.un 27. maddesinde hukuki dinlenilme hakkı kurala bağlanmıştır. Hukukî dinlenilme hakkı, Anayasanın 36. maddesinde ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 6. maddesinde düzenlenen adil yargılanma hakkının en önemli unsurudur. Hukuki Dinlenilme Hakkı” gereğince davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diğer ilgilileri, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahip olup, bu hakkın yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunmasını, açıklama ve ispat hakkını, mahkemenin, açıklamaları dikkate alarak değerlendirmesini ve kararların somut ve açık olarak gerekçelendirilmesini içermektedir. Mahkemeler, kararlarını somut ve açık bir şekilde gerekçelendirmek zorundadırlar. Eksik, şeklî ve görünüşte gerekçe yazılması adil yargılanma hakkının (hukukî dinlenilme hakkının) ihlâlidir.

HMK.’un 297. maddesinde de, verilecek hükümde tarafların iddia ve savunmalarının özetinin, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususların, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delillerin, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesinin, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebeplerin yer alması gerektiği açıkça vurgulanmıştır. Kararın gerekçesinde maddi olay saptanmalı, hukuki niteliği ve uygulanacak hukuki kurallar belirlenmeli, bu konuda gerekli inceleme ve delillerden söz edilmeli, hukuk kuralları somut olaya uygulanmalı ve sonunda hüküm kurulmalıdır. Maddi olgularla hüküm fıkrası arasındaki hukuki bağlantı da ancak bu şekilde kurulabilecek, ayrıca yasal unsurları taşıyan bu gerekçe sayesinde, kararların doğruluğunun denetlenebilmesi mümkün olacaktır.

Somut uyuşmazlıkta davacı dava dilekçesinde diğer alacak kalemlerinin yanısıra eğitim birimlerine katıldığı günler karşılığı alacak talebinde bulunmuştur. Mahkeme süt izni dışındaki alacaklara yönelik olarak alacak kalemleri sayılmadan soyut bir şekilde ret kararı verilmiş ise de "eğitim birimlerine katıldığı günler" karşılığı alacak talebi hakkında hiçbir gerekçe oluşturmamıştır. Mahkemenin bu alacak kalemi açısından gerekçe oluşturmaması Anayasa'nın 141. ve HMK'nın 297. maddesine aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.

F) SONUÇ:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı nedenden dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 08.02.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/450, Karar No: 2019/664, Tarih: 06.02.2019

**1. Hukuk Dairesi         2018/450 E.  ,  2019/664 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 1. HUKUK DAİRESİ

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil, tazminat davası sonunda, İlk Derece Mahkemesince, temliğin muvazaalı olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesince de davalının istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin olarak verilen karar davalı vekili tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi ...'nün raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı tapu iptali ve tescili, olmazsa tazminat isteğine ilişkindir.

Davacı, mirasbırakan ...’ın 285 ada 47 parseldeki 8 nolu bağımsız bölümünü muvazaalı olarak davalıların mirasbırakanı ...’e devrettiğini ileri sürerek tapu kaydının 1/3 oranında iptali ile adına tescile, taşınmazın 3. kişilere devredilmiş olması halinde tazminata karar verilmesini istemiştir.

Davalılar, taşınmazın bedeli karşılığında satın alındığını, mirasbırakanın mal kaçırma amacı bulunmadığını, paylaştırma maksadıyla tasarruflar yaptığını belirterek davanın reddini savunmuşlardır.

İlk Derece Mahkemesince, temliğin muvazaalı olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesince de davalının istinaf başvurusu esastan reddedilmiştir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden; mirasbırakan ...’ın 20.01.2016 tarihinde ölümü ile geriye davacı oğlu ... , dava dışı oğlu ... ile kendisinden önce 18.10.2013 tarihinde ölen kızı ... ’ın çocukları davalılar ... ve ... ’ın mirasçı olarak kaldıkları, dava konusu 285 ada 47 parsel sayılı taşınmazda bulunan 18 nolu bağımsız bölüm mirasbırakan adına kayıtlı iken 13.08.2010 tarihli akit ile intifa hakkını üzerinde tutarak çıplak mülkiyetini 9.000YTL bedelle kızı ... ’a devrettiği anlaşılmaktadır.

Bilindiği üzere, uygulamada ve öğretide "muris muvazaası" olarak tanımlanan muvazaa, niteliği itibariyle nisbi (mevsuf-vasıflı) muvazaa türüdür. Söz konusu muvazaada miras bırakan gerçekten sözleşme yapmak ve tapulu taşınmazını devretmek istemektedir. Ancak mirasçısını miras hakkından yoksun bırakmak için esas amacını gizleyerek, gerçekte bağışlamak istediği tapulu taşınmazını, tapuda yaptığı resmi sözleşmede iradesini satış veya ölünceye kadar bakma sözleşmesi doğrultusunda açıklamak suretiyle devretmektedir.

Bu durumda, yerleşmiş Yargıtay içtihatlarında ve 01.04.1974 tarih 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında açıklandığı üzere görünürdeki sözleşme tarafların gerçek iradelerine uymadığından, gizli bağış sözleşmesi de Türk Medeni Kanunun 706., Türk Borçlar Kanunun 237. (Borçlar Kanunun 213.) ve Tapu Kanunun 26. maddelerinde öngörülen şekil koşullarından yoksun bulunduğundan, saklı pay sahibi olsun veya olmasın miras hakkı çiğnenen tüm mirasçılar dava açarak resmi sözleşmenin muvazaa nedeni ile geçersizliğinin tespitini ve buna dayanılarak oluşturulan tapu kaydının iptalini isteyebilirler.

Hemen belirtmek gerekir ki; bu tür uyuşmazlıkların sağlıklı, adil ve doğru bir çözüme ulaştırılabilmesi, davalıya yapılan temlikin gerçek yönünün diğer bir söyleyişle miras bırakanın asıl irade ve amacının duraksamaya yer bırakmayacak biçimde ortaya çıkarılmasına bağlıdır. Bir iç sorun olan ve gizlenen gerçek irade ve amacın tespiti ve aydınlığa kavuşturulması genellikle zor olduğundan bu yöndeki delillerin eksiksiz toplanılması yanında birlikte ve doğru şekilde değerlendirilmesi de büyük önem taşımaktadır. Bunun için de ülke ve yörenin gelenek ve görenekleri, toplumsal eğilimleri, olayların olağan akışı, mirasbırakanın sözleşmeyi yapmakta haklı ve makul bir nedeninin bulunup bulunmadığı, davalı yanın alım gücünün olup olmadığı, satış bedeli ile sözleşme tarihindeki gerçek değer arasındaki fark, taraflar ile miras bırakan arasındaki beşeri ilişki gibi olgulardan yararlanılmasında zorunluluk vardır.

Öte yandan, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun(HMK) 190. Maddesinde, "İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir."; 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun(TMK) 6. maddesinde, "Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür." şeklinde yer alan hükümlerle, açılmış bir davada ispat yükünün kural olarak davacıya yüklendiği tartışmasızdır.

Somut olayda, davacı tanıklarının temliğin muvazaalı olduğu yönünde beyanda bulunmadıkları, ortak tanık ... ve diğer davalı tanıklarının davacının borçları nedeniyle mirasbırakanın taşınmazı sattığını ve davalının alım gücü olduğunu bildirdikleri, ayrıca tanıkların mirasbırakanın davacıdan mal kaçırmasını gerektirir bir durum olduğunu ortaya koyamadıkları da açıktır. Salt bedeller arasındaki oransızlıkta tek başına muvazaanın delili değildir.

Bu durumda da, toplanan deliller ve yukarıda değinilen ilkeler birlikte değerlendirildiğinde temliğin mal kaçırmak amaçlı ve muvazaalı olduğu iddiasının ispat edilmediği sabittir.

Hal böyle olunca, davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile kabulüne karar verilmesi doğru değildir.

Davalının yerinde bulunan temyiz itirazlarının kabulü ile 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 373/1. maddesi uyarınca ... Bölge Adliye Mahkemesi 1.Hukuk Dairesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, İlk Derece Mahkemesi kararının yukarıda yazılı nedenlerden dolayı 6100 sayılı HMK’nın 371/1-a maddesi uyarınca BOZULMASINA, dosyanın kararı veren ... Asliye Hukuk Mahkemesi’ne, kararın bir örneğinin ... Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi’ne gönderilmesine, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 06.02.2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.