muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/7440, Karar No: 2022/16187, Tarih: 13.10.2022

(Karşı Oy)

KARŞI OY GEREKÇESİ

Dairemizin yukarıda esas ve karar numaraları belirtilen 13/10/2022 tarihli, ilamındaki hükümlerin tamamının bozulması yönündeki çoğunluk görüşüne aşağıdaki sebeplerle kısmen katılmıyorum.

Sayın çoğunlukla ortaya çıkan aykırılığın konusu her biri bağımsızlığını koruyan ancak zincirleme şekilde işlenen suçlar yönünden zaman aşımının ayrı ayrı mı yoksa son işlenen suç tarihinden geriye doğru (zincirdeki suçların tamamını kapsayacak şekilde) bir bütün olarak mı hesaplanacağına ilişkindir.

İnceleme konusu yerel mahkeme kararında sahte fatura düzenleme eylemleri ile ilgili olarak sanık hakkında birden fazla takvim yılına (2009, takvim yılı) ilişkin ayrı ayrı mahkumiyet hükümleri kurulduğu anlaşılmaktadır.

Zincirleme suç hükümlerini düzenleyen TCK’nin 43/1. maddesine göre; “Bir suç işleme kararının icrası kapsamında, değişik zamanlarda bir kişiye karşı aynı suçun birden fazla işlenmesi durumunda, bir cezaya hükmedilir. Ancak bu ceza, dörtte birinden dörtte üçüne kadar artırılır. Bir suçun temel şekli ile daha ağır veya daha az cezayı gerektiren nitelikli şekilleri, aynı suç sayılır. Mağduru belli bir kişi olmayan suçlarda da bu fıkra hükmü uygulanır.”

Zamanaşımının hesaplama yöntemini düzenleyen TCK’nin 66/6. maddesine göre; “... zincirleme suçlarda son suçun işlendiği günden... işlemeye başlar.”

Yerel mahkemece sanığın birden fazla takvim yılına ilişkin sahte belge düzenleme suçlarından ayrı ayrı mahkumiyetine dair hüküm kurulmuş olup, inceleme tarihi itibariyle bazı takvim yılına ilişkin suçlardan açılan kamu davalarının yasada öngörülen olağanüstü zamanaşımı süresinin dolmuş olması sebebiyle TCK’nin 66/1-e ve 67/4 maddeleri uyarınca düşürülmesi zorunludur.

Sanığa atılı sahte belge düzenleme suçuna öngörülen olağan zamanaşımı süresi TCK’nin 66/1-e maddesine göre 8 yıl, olağanüstü zamanaşımı süresi ise TCK’nin 67/4. maddesine göre 12 yıldır.

TCK’nin 43/1. maddesindeki düzenlemeye göre zincirleme suçlar aynı suç işleme kararı ile işlenmiş olmasına rağmen her biri bağımsızlığını korumaktadır. Buna karşılık bağımsızlığı koruyan suçlara tek bir ceza verilmesi, ancak bu cezanın artırılarak uygulanması benimsenmiştir. Dolayısıyla zincirleme suç kurumu sanık lehine bir düzenlemedir. Zincirleme olarak işlenen her bir suç bağımsızlığını koruduğu içinde birbirinden bağımsız olarak zamanaşımına uğraması gerekir. Diğer bir değişle zincirleme olarak işlenen suçlardan bazılarının zamanaşımına uğraması halinde bu suçların zincirden çıkarılması ve yalnızca zamanaşımına uğramayan suçların cezalandırılması gerekir. ( TANER, Fahri Gökçen, Ceza Hukukunda Zamanaşımı, A.Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, s.165; KUNTER, Ceza Hukukunda Zamanaşımı, s.69; ayrıca TAŞDEMİR Kubilay, Ceza Hukukunda Zamanaşımı, 2. Bası, Ocak 2015, s.134)

TCK’nin 66/6. Maddesindeki düzenleme zaman aşımının başlangıcının tespit açısından mahkemelere ışık tutan bir düzenlemedir. Diğer bir deyişle, yasa koyucu zincirleme şekilde işlenen suçlarda zamanaşımının zincirin hangi halkasından başlatılacağına ilişkin bir belirleme yapmaktadır. Esasen böyle bir düzenleme olmasaydı dahi suç teorisi gereği zamanaşımının zincirin en son halkasından başlatılması gereklidir.

Dolayısıyla kural olarak dava zamanaşımı süresi zincirleme suçlarda son suçun işlendiği günden itibaren başlarsa da bir suç işleme kararının icrası kapsamında, değişik zamanlarda bir kişiye karşı aynı suçun birden fazla işlenmesi durumunda bu suçlar arasındaki zaman aralıkları net ve ayrı ayrı belirlenebilecek durumda ise zincirin halkasını teşkil eden suçlardan bir kısmının diğer suçlardan bağımsız olarak dava zamanaşımına uğraması mümkündür. TCK’nin 43/1. maddesinde fiillerin çokluğu korunurken cezanın birliği ilkesi benimsendiğine göre inceleme tarihi itibariyle zincirleme suçun halkalarına oluşturan suçlardan biri ve birkaçının zamanaşımına uğraması halinde bu suçlar bakımından düşme kararı verilmesi zorunludur. Çünkü TCK’nin 66/6. maddesi fiillerin çokluğunu ortadan kaldıran bir düzenleme değildir.

Bu açıklamalar ışığında inceleme tarihi itibariyle olağanüstü zamanaşımı gerçekleşen (2009 takvim yılında sahte fatura düzenleme suçundan açılan) kamu davalarının düşürülmesi gerekir. Bu sebeplerle sayın çoğunluğun hükümlerin tamamının bozulması yönündeki düşüncesine katılmıyorum. 13/10/2022

...

11. Ceza Dairesi Üyesi
Yargıtay — Esas No: 2020/14352, Karar No: 2020/18184, Tarih: 07.12.2020

**(Kapatılan)3. Ceza Dairesi         2020/14352 E.  ,  2020/18184 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Köyde aralarında husumet bulunan iki aile arasında meydana gelen kavgada; sanığın mağduru birden fazla bıçak darbesi ile hayati tehlike meydana gelecek şekilde yaraladığına dair iddia ve kabul karşısında, sanığın kastının yoğunluğu, darbe sayısının çokluğu, yaralanmanın niteliği, suçun işleniş şekli gözetilerek; sanık hakkında temel cezanın tayininde TCK'nin 3. maddesindeki cezada orantılılık ilkesi gözetilerek TCK'nin 61. maddesindeki ölçütler gereğince sonuç cezaya etkili olacak şekilde asgari hadden uzaklaşılarak ceza tayini gerektiğinin gözetilmemesi, aleyhe temyiz olmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

Yapılan yargılamaya, toplanan ve karar yerinde açıklanan delillere, mahkemenin kovuşturma sonucunda oluşan inanç ve takdirine, gösterilen gerekçeye ve uygulamaya göre sanık müdafinin temyiz isteminin reddiyle hükmün istem gibi ONANMASINA, 07.12.2020 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/2500, Karar No: 2018/4065, Tarih: 10.10.2018

**1. Ceza Dairesi         2018/2500 E.  ,  2018/4065 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

MAĞDURLAR : ..., ...

SUÇ : Yakın akrabayı öldürme

HÜKÜM : 1- Sanığın oğlu ...'yi öldürmek suçundan TCK.nun 82/1-d, 29/1, 62, 53, 63, 54/1. maddeleri uyarınca 15 yıl hapis cezası,

2- Sanığın, eşi ...'yi olası kastla öldürmek suçundan TCK.nun 82/1-d, 21/2, 62, 53, 63. maddeleri uyarınca 25 yıl hapis cezası.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Oluşa ve tüm dosya kapsamına göre; sanığın oğlu maktul ...’nın sanığa önceden beri hakaret, tehdit ve darp eylemlerinde bulunduğu, olay günü bu durumun tekrarlandığı, bunun üzerine av tüfeğini alan sanığın oğlu maktul ... ve karısı maktule ...’ya ateş etmek suretiyle öldürdüğü anlaşılan olayda; sanığın maktul ...’ya karşı eyleminden kurulan hükümde; TCK’nun 29. maddesinin uygulanması sırasında, üst sınıra yakın indirim yapılmasının yeterli olduğu gözetilmeden yazılı şekilde üst sınırdan indirim yapılması, suretiyle eksik ceza tayini aleyhe temyiz olmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

Toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanık ...’in maktul ...’ya karşı nitelikli kasten öldürme ve maktule ...’ya karşı eyleminin sübutu kabul, Hamza yönelik eyleminin oluşa ve soruşturma sonuçlarına uygun şekilde suç niteliği tayin edilmiş, haksız tahrik ve her iki suç yönünden takdire ilişkin cezayı azaltıcı sebeplerin nitelik ve eleştiri nedeni saklı kalmak üzere derecesi takdir kılınmış, incelenen dosyaya göre; bozma üzerine verilen hükümlerde eleştiri ve bozma nedenleri dışında bir

../..

S/2

isabetsizlik görülmediğinden sanık müdafiinin meşru savunmaya, ceza ehliyeti yönünden rapor aldırılması gerektiğine yönelen ve yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddiyle, re’sen de yapılan incelemede;

1)Sanık ... hakkında maktul ...'ya karşı nitelikli kasten öldürme suçundan kurulan mahkumiyet incelenmesinde;

Hükmün tebliğnamedeki düşünceye uygun olarak ONANMASINA,

2)Sanık ... hakkında maktule ...'ya karşı eyleminden kurulan mahkumiyet hükmünün incelenmesinde;

İsabet alan bölge, kullanılan silahın elverişliliği, atış mesafesi, olay yeri ve sanığın birden fazla kez ateş etmesi dikkate alındığında, maktul ...'nın yanında bulunan maktule ...’nın da isabet almasının mutlak ve kaçınılmaz olduğu, sanığın buna rağmen ateş ederek eylemlerinin sonucunu bilerek ve isteyerek gerçekleştirdiği anlaşılmakla, sanığın maktule ...’ya yönelik doğrudan kastla öldürme suçundan cezalandırılması yerine, yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde olası kastla öldürme suçundan hüküm kurulması,

Bozmayı gerektirmiş olup, hükmün tebliğnamedeki düşünceye aykırı olarak CMUK.nun 326/son maddesi dikkate alınarak kazanılmış hakkı saklı kalmak üzere BOZULMASINA, 10/10/2018 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/11290, Karar No: 2017/25450, Tarih: 16.02.2017

**(Kapatılan) 7. Hukuk Dairesi         2016/11290 E.  ,  2017/25450 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun 22/12/2016 tarih, 398 sayılı "Daireler Arasındaki İş Bölümünün Yeniden Belirlenmesine" yönelik kararı, 30/12/2016 tarih 29934 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu itibarla Amasya, Antalya, Burdur, Bursa, Çorum, Giresun, Isparta, Mersin, Ordu, Rize, Samsun, Sinop, Tokat, Trabzon illerinin merkez ve ilçe mahkemelerince verilen hüküm ve kararlarına ilişkin dosyaların temyiz incelemesi yapılmak üzere Yargıtay 9. Hukuk Dairesine GÖNDERİLMESİNE, 16/02/2017 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/5529, Karar No: 2013/6026, Tarih: 30.05.2013

**16. Hukuk Dairesi         2013/5529 E.  ,  2013/6026 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :KADASTRO MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ : KULLANIM KADASTROSU

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kullanım kadastrosu sırasında  Karşı Mahalle çalışma alanında bulunan 793 ada 6 parsel sayılı 5123,44 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, beyanlar hanesine 6831 sayılı Yasa'nın 2/B maddesi gereğince orman sınırları dışına çıkarıldığı ve taşınmaz üzerindeki fındık ağaçlarının ... kızı ...'nin kullanımında olduğu şerhi verilerek Hazine adına tespit edilmiştir. Davacı ..., dava konusu taşınmazın 55 yıldan beri kendi kullanımında olup fındık ağaçlarını kendisinin diktiği ancak gelini ve torunları adına şerh verildiği iddiasıyla, taşınmazın kullanıcı olarak adına şerh edilmesi istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, çekişmeli taşınmazın kadastro tespitinin iptali ile tespit gibi 2/B vasfı ile Hazine adına tesciline, beyanlar hanesinin 1 nolu bendine "6831 sayılı Yasa'nın 2/B maddesi gereğince Hazine adına orman sınırları dışına çıkarılmıştır,"2 nolu bendine ise parsel üzerindeki fındık ağaçları Mehmet oğlu ...’nin kullanımında olup halen kendisine aittir“ şerhinin düşülmesine karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, Hazine harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

30.05.2013 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/9455, Karar No: 2021/697, Tarih: 03.02.2021

**16. Ceza Dairesi         2019/9455 E.  ,  2021/697 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ceza Dairesi

Suç : Silahlı terör örgütüne üye olma

Hüküm : TCK'nın 314/2, 3713 sayılı Kanunun 5/1, TCK'nın

62/1, 53, 58/9 ve 63. maddeleri uyarınca mahkumiyet

kararına ilişkin istinaf başvurusunun esastan reddi

Bölge Adliye Mahkemesince verilen hükümler temyiz edilmekle;

Temyiz edenin sıfatı, başvurunun süresi, kararın niteliği ve temyiz sebebine göre yapılan temyiz incelemesi sonunda dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Temyiz talebinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi;

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

Sanığın çocuğunu örgüte müzahir okula göndermesinin suçun delili veya örgütsel faaliyet olarak değerlendirilemeyeceği belirlenerek yapılan incelemede;

Yargılama sürecindeki usuli işlemlerin kanuna uygun olarak yapıldığı, hükme esas alınan tüm delillerin hukuka uygun olarak elde edildiğinin belirlendiği, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların temyiz denetimini sağlayacak biçimde eksiksiz sergilendiği, özleri değiştirmeksizin tartışıldığı, vicdani kanının kesin, tutarlı ve çelişmeyen verilere dayandırıldığı, eylemlerin doğru olarak nitelendirildiği ve kanunda öngörülen suç tipine uyduğu, yaptırımların kanuni bağlamda şahsileştirilmek suretiyle uygulandığı anlaşılmakla; sanık müdafiinin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler yerinde görülmediğinden CMK’nın 302/1. maddesi gereğince temyiz davasının esastan reddiyle hükmün ONANMASINA, 28.02.2019 tarihinde yürürlüğe giren 20.02.2019 tarih ve 7165 sayılı Kanunun 8. maddesiyle değişik 5271 sayılı

kanunun 304. maddesi uyarınca dosyanın Aydın 2. Ağır Ceza Mahkemesine, kararın bir örneğinin İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 2.Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 03.02.2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/8539, Karar No: 2018/1329, Tarih: 22.02.2018

**11. Hukuk Dairesi         2016/8539 E.  ,  2018/1329 K.**

**"İçtihat Metni"**

....

Taraflar arasında görülen davada .... 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nce verilen 09/03/2015 gün ve 2014/311 - 2015/226 sayılı kararı bozan Daire'nin 14/04/2016 gün ve 2015/8120 - 2016/4160 sayılı kararı aleyhinde davalı vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği de anlaşılmış olmakla, dosya için düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra gereği konuşulup düşünüldü:

Davacı vekili, davacının ürettiği ve satışa sunduğu ..... gargara ve sprey adlı ürünlerin davalı şirket tarafından yanlış ve yanıltıcı beyanlarla kötülendiğini, şirket bünyesinde çalışan ilaç satış temsilcilerinden 27 personelin işten ayrılmaları konusunda davalı tarafından teşvik edilerek, yine davalının vekalet ücretini ödediği aynı avukat vasıtasıyla bu çalışanların görevleri gereği üzerlerinde bulunan demirbaş malzemeleri şirkete toplu olarak gelerek teslim ettiklerini, akabinde davalının işbu çalışanları mesleki eğitim seminerine aldığını, seminer tarihi itibariyle çalışanların davacı şirket ile olan sözleşmelerinin henüz feshedilmemiş olduğunu, istifa eden 27 personelden 23'ünün topluca aynı tarihte davalı şirkette çalışmaya başladıklarını ileri sürerek, 6762 sayılı TTK'nin 57. maddesinin 1, 6 ve 8. bendleri uyarınca davalının eylemlerinin haksız rekabet teşkil ettiğinin tespitine, haksız rekabetin önlenmesine, 30.000,00 TL maddi zararın haksız rekabet teşkil eden işlem ve eylemlerden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, hükmün ilanına karar verilmesini talep ve dava etmiş; ıslah dilekçesiyle maddi tazminat talebini 96.043,03 TL'ye yükseltmiştir.

Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, davanın kabulüne, dava konusu yapılan, davalının davacı şirkette çalışan 23 personelin işten ayrılmasını sağlayarak kendi bünyesinde çalıştırmaya başlaması ve davacının satışını yaptığı Andorex gargara ve sprey ürünlerini karalayıcı, kötüleyici eylemlerinin haksız rekabet oluşturduğunun tespitine, haksız rekabet teşkil eden bu eylemlerin önlenmesine, 30.000,00 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda avans faizi ile birlikte, ıslahla arttırılan 66.043,03 TL maddi tazminatın ıslah dilekçesinde faiz talep edilmemiş olması dikkate alınarak faiz yürütülmeksizin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 6762 sayılı TTK'nin 61. maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde hüküm özetinin ilan edilmesine dair verilen kararın taraf vekillerince temyizi üzerine karar Dairemizce davacı yararına bozulmuştur.

Davalı vekili, bu kez karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

-/-

Davalı vekili, bu kez karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

-/-

Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, davalı vekilinin HUMK 440. maddesinde sayılan hallerden hiçbirini ihtiva etmeyen karar düzeltme isteğinin reddi gerekir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davalı vekilinin karar düzeltme isteğinin HUMK 442. maddesi gereğince REDDİNE, aşağıda yazılı bakiye 14,00 TL karar düzeltme harcının ve 3506 sayılı Yasa ile değiştirilen HUMK 442/3. maddesi hükmü uyarınca takdiren 314,79 TL para cezasının karar düzeltilmesini isteyen davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydedilmesine, 22/02/2018 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

....

KARŞI OY

Davacı, davanın devamı esnasında dava sonunda hükmedilecek tazminatı, bedeli mukabilinde ....e temlik etmiş ve bu nedenle bu aşamadan sonra davacı vekili vekaletname de ibraz ederek tazminat yönünden temlik alanın vekili sıfatıyla davaya devam etmiştir. Mahkemece verilen karar, davacı ve aynı zamanda temlik alanın vekiline tebliğ edilmiş olup davacı ve temlik alan vekili.....kararı davacı ... Ltd. Şti. yönünden temyiz etmiş, temlik alanın vekili sıfatıyla temyiz talebinde bulunmamış, Dairemizce kararın incelendiği tarihe kadar da maddi hata yaptığını ileri sürmemiştir. Müddeabih dava sırasında davacı tarafından üçüncü kişiye devredilirse, müdeabihi devralan üçüncü kişi, devreden davacının yerine geçer ve onun hak ve yetkilerini kullanır. (HMK 125/2. maddesi) Bu nedenle de verilen kararı temyiz hakkı da davacının değil temlik alanındır. .....avada hükmedilecek tazminatı temlik almış olduğundan tazminata ilişkin kararı temyiz hakkı da ....u hususu kabul etmekle birlikte temyiz dilekçesinde temlik alanın adının yazılmamasını maddi hata şeklinde telakki edip temlik alanın temyiz isteminin varlığından hareketle temlik alan yararına mahkeme kararı düzeltilerek onanmıştır. Ancak temlik alan temyiz dilekçesinden sonra verdiği davalının temyizine cevap dilekçesinde de maddi hata yaptığını ileri sürmemiştir. Bu nedenle temlik alanın adının temyiz dilekçesine yazılmamasının maddi hataya müstenit olduğunun kabulüyle yararına düzelterek onama yapılması maddi hataya ilişkin HMK'nın 183. maddesine aykırı olmakla davacının temyiz isteminin hukuki yarar yokluğundan reddine karar vermekle yetinilmesi gerektiği görüşünde olduğumuzdan Sayın Çoğunluğun bu yöndeki kararına katılmıyoruz.
Yargıtay — Esas No: 2010/3287, Karar No: 2011/4000, Tarih: 28.04.2011

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2010/3287 E.  ,  2011/4000 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, kesilen aylığını iptal eden Kurum işleminin iptali ile aylığının yeniden bağlanmasına karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir.

Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Davacı, yaşlılık aylığını iptaline ilişkin Kurum işleminin iptaline, iptal tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlanmasına, ödenmeyen aylıklarının yasal faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

Uyuşmazlık, 30.03.1990-17.08.1999 tarihleri arasında davacının esnaf ... sigortalısı sayılıp sayılamayacağı noktasında toplanmaktadır.

01.04.1972 tarihinde yürürlüğe giren, 1479 sayılı Yasa’nın 24. maddesi ilk şekliyle, sigortalılığın oluşumu için, kendi ad ve hesabına bağımsız çalışma olgusunun gerçekleşmesi yanında, ayrıca, kanunla kurulu meslek kuruluşlarına kayıtlı olma koşulunu da aramıştır. Bu kuruluşlara kayıt tarihi ise, sigortalılığın başlangıcı yönünden, yasal karine kabul edilmiştir. 04.05.1979 tarihinde yürürlüğe giren 2229 sayılı Yasa, ...’lu olabilme yönünden, söz konusu 24. maddenin öngördüğü meslek kuruluşlarına kayıtlı olma koşulunu kaldırmış, sadece Yasa’nın temel ilkesi olan kendi ad ve hesabına çalışma koşulunun gerçekleşmesi durumunda, sigortalılığın oluşacağını yeterli görmüştür. Buna karşın, 20.04.1982 tarihinde yürürlüğe giren 2654 sayılı Yasa bağımsız çalışanların sigortalı olabilmeleri yönünden vergi yükümlülüğünü öngörmüş, vergiden muaf olanların da kanunla kurulu meslek kuruluşlarına kayıtlı olmaları durumunda yine sigortalı sayılacaklarını kabul etmiştir. 22.03.1985 yürürlük tarihli 3165 sayılı Yasa ise, sigortalılığa karine yönünden vergi kaydının, bu kaydın bulunmaması veya vergiden muaf olunması halinde, esnaf ve sanatkar sicili veya kanunla kurulu meslek kuruluşu kayıtlarının esas alınacağını belirlemiştir. Anılan madde, 24.08.2000 tarihli ve 619 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile değiştirilmişse de, daha sonra söz konusu Kanun Hükmünde Kararname, Anayasa Mahkemesi’nin 26.10.2000 tarihli ve E:2000/61, K:2000/34 sayılı kararı ile iptal edilmiş ve iptal kararı 08.08.2001 tarihinde yürürlüğe girmiştir. 24.07.2003 tarih ve 4956 sayılı Yasa ile yapılan değişiklikte ise, bağımsız çalışanların ... sigortalısı sayılabilmeleri için, gelir vergisi mükellefi olmaları ile gelir vergisinden muaf olanlardan esnaf ve sanatkar sicili ile birlikte kanunla kurulu meslek kuruluşuna usulüne uygun olarak kayıtlı olmaları koşulu öngörülmüştür.

Davacının şahsi sicil dosyasının incelenmesinden, 22.09.1988 tarihli giriş bildirgesine istinaden vergi kaydı nedeniyle 20.12.1985 tarihinden itibaren 1479 sayılı Yasa’ya göre esnaf ... sigortalısı olarak resen tescil edildiği, 20.12.1985-30.12.1988 tarihleri arasında vergi kaydı nedeniyle esnaf ... sigortalısı kabul edildiği, söz konusu tarihler arasında davacının esnaf ... sigortalısı olduğu hususunda uyuşmazlık bulunmadığı, 06.01.1999 tarihinde Kuruma verilen sigortalılık belgesi ile oda kaydına istinaden davacının 02.02.1989 tarihinden itibaren yeniden esnaf ... sigortalısı olarak tescil edildiği, 16.12.1985 tarihinden itibaren prim ödemelerinin bulunduğu, 17.08.1999 tarihli yaşlılık aylığı tahsis talebine istinaden 01.09.1999 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlandığı anlaşılmaktadır.

Davacının 20.12.1985-30.12.1988 tarihleri arasında vergi kaydı ve 02.02.1989-29.01.2002 tarihleri arasında ... Odası'nda kaydı bulunmakta olup, esnaf ve sanatkar sicil kaydı bulunmamaktadır. 31.10.2006 tarih ve 7 sayılı Kurum müfettişinin raporunda, 30.03.1990 tarihi itibariyle ... Odası'nın münfesih hale geldiği tespit edildiğinden, davacının 30.03.1990 tarihinden sonraki esnaf ... sigortalılığı ile bağlanış tarihi itibariyle yaşlılık aylığı iptal edilmiştir. Bu durumda, davacının uyuşmazlık konusu dönem olan 30.03.1990-17.08.1999 tarihleri arasında vergi kaydı, esnaf ve sanatkar sicili kaydı veya kanunla kurulu meslek kuruluşu kaydı bulunmadığından bu tarihler arasındaki dönemde sigortalılık şartlarını taşımadığı açıktır. Ancak, davacı ... Odası aktif durumda iken usulüne uygun olarak kayıt edilmiş olup, davacının kaydının yapılmasından sonra anılan Odanın münfesih hale gelmesi nedeniyle üye kayıt defterinin ... Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliğine verildiği ve Birlik tarafından davacıya ilişkin kaydın davalı Kuruma bildirildiği, bu bildirim nedeniyle davacının bir kusurunun bulunmadığı, bu bildirimle ilgili hileli bir işleminin olmadığı anlaşılmaktadır. Öte yandan, davalı Kurumun prim tahsil etmesi ve uzun süre bu primleri kullanması ve daha sonra davacının sigortalılığını iptal etmesi Medeni Kanun’un 2. maddesinde ifadesini bulan objektif iyi niyet kurallarıyla da bağdaşmayacaktır. Sosyal Güvenlik Kurumunun anayasal görevlerini yerine getirirken, sigortalılara karşı olabildiğince yasal haklarını hatırlatması ve bu durumlarını izlemesi zorunlu görev olarak ortaya çıkar. Davalı Kurumun bu anayasal sosyal güvenlik ödevinin gereği olarak, sigortalısını uyarmaması sonucu, primleri tahsil edilen sürelerin 1479 sayılı Yasa’ya tabi zorunlu sigortalı olarak kabul edilmesi gerekmektedir. Nitekim, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 01.10.1997 gün ve E:1997/10-578, K:1997/758; 24.09.2003 gün ve E:2003/10-489, K:2003/490 sayılı kararları da bu doğrultudadır.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın davanın kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.