muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/301, Karar No: 2023/589, Tarih: 08.11.2023

Ceza muhakemesinde, açılan her dava üzerine ayrı bir yargılama yapılmasının genel kural, yargılamaların birleştirilmesinin ise istisna olması, 5320 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkındaki Kanun’un "Temyiz ve karar düzeltme" başlıklı 8. maddesinin 1. fıkrasında yer alan; "Bölge adliye mahkemelerinin, 26.09.2004 tarihli ve 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun'un geçici 2. maddesi uyarınca Resmî Gazete'de ilân edilecek göreve başlama tarihinden önce aleyhine temyiz yoluna başvurulmuş olan kararlar hakkında, kesinleşinceye kadar Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu'nun 322. maddesinin dördüncü, beşinci ve altıncı fıkraları hariç olmak üzere, 305 ilâ 326. maddeleri uygulanır. Bu kararlara ilişkin dosyalar bölge adliye mahkemelerine gönderilemez." şeklindeki düzenlemeden, bölge adliye mahkemelerinin göreve başlama tarihi olan 20.07.2016 tarihinden önce aleyhine temyiz yoluna başvurulan kararlar hakkında, kesinleşinceye kadar CMUK'nın temyize kanun yoluna ilişkin maddelerinin, bu tarihten sonra verilen kararlar hakkında ise CMK'nın sırasıyla istinaf ve temyiz kanun yoluna dair hükümlerinin uygulanacağının, bu bağlamda dosyaların önce bölge adliye mahkemelerine gönderileceğinin anlaşılması, Yerel Mahkemece sanık ... hakkında ormandan ağaç kesme suçundan beraat hükmünün kurulduğu 07.12.2021 tarihi itibarıyla, bölge adliye mahkemelerinin faaliyete geçmiş ve istinaf kanun yolunun uygulamaya girmiş olması, sanığa ilişkin söz konusu bu hükmün bölge adliye mahkemelerinin göreve başlama tarihinden önce Yargıtay denetiminden geçmemiş olması nedeniyle, mülga CMUK'nın temyize ilişkin maddelerinin uygulanmasına imkân veren ve bu anlamda istisnai bir düzenleme olan 5320 sayılı Kanun’un 8. maddesinin 1. fıkrasının sanık hakkında uygulanma olanağının bulunmaması, usul kanunlarının zaman bakımından uygulanmasında asıl olan ve aksi kanunda açıkça düzenlenmiş bulunmadıkça hemen ve derhal uygulanma ilkesinin bir gereği olarak, bölge adliye mahkemelerinin göreve başlama tarihi olan 20.07.2016 tarihinden sonra verilmiş kararlar bakımından yürürlükte bulunan muhakeme usulü kanunu olan CMK'nın istinaf ve temyiz kanun yolu incelemelerine ilişkin hükümlerinin uygulanacak olması, istinaf kanun yolunun uygulamaya girmesiyle birlikte ilk derece mahkemelerince verilen hükümlerin, Yargıtay dışında bölge adliye mahkemelerince de incelemesinin, diğer bir anlatımla üç dereceli yargı sisteminin, hak arama özgürlüğü ve adil yargılanma hakkı bağlamında sanığa sağladığı güvence karşısında; sanık hakkındaki beraat hükmünün, CMK'nın 272 ve devamı maddeleri uyarınca istinaf kanun yolu incelemesinden geçmesi gerektiği ve bu bağlamda yetkili ve görevli yargı mercinin bölge adliye mahkemeleri olduğu gerekçesiyle dosyanın, istinaf yolunda incelenmesi amacıyla incelenmeksizin iadesine karar verilmesi gerektiği kabul edilmelidir.

Bu itibarla, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı itirazının kabulüne karar verilmelidir.

VI. KARAR

Açıklanan nedenlerle;

1- Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı itirazının KABULÜNE,

2- Yargıtay 7. Ceza Dairesinin 07.12.2022 tarihli ve 10128-17952 sayılı onama kararının KALDIRILMASINA,

3- Sanık hakkında ormandan ağaç kesme suçundan kurulan beraat hükmünün istinaf yolunda incelenmesi amacıyla dosyanın incelenmeksizin yetkili ve görevli Bölge Adliye Mahkemesine İADESİNE,

4- Dosyanın, mahalline gönderilmesi için Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 08.11.2023 tarihinde yapılan müzakerede oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/1654, Karar No: 2013/9986, Tarih: 12.11.2013

**(Kapatılan)20. Hukuk Dairesi         2013/1654 E.  ,  2013/9986 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tescil davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı Hazine vekili tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacılar vekili, 24.04.2002 tarihli dava dilekçesinde sınırlarını bildirdikleri ... Kasabasında bulunan yaklaşık 10.000 m2 yüzölçümündeki taşınmazın tapuda kayıtlı olmadığını, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği yoluyla taşınmaz edinme koşullarının yararlarına oluştuğunu iddia ederek, Medenî Kanunun 713. maddesi hükmüne göre davacılar adlarına tescilini istemiştir.

Mahkemece 09.06.2008 tarihli krokide (A) harfi ile gösterilen 1269,12 m2, (B) harfi ile gösterilen 160,92 m2 ve (C) harfi ile gösterilen 105,04 m2 yüzölçümündeki taşınmazlar hakkındaki davanın kabulü ile davacılar adına tapuya tesciline, (D) ve (E) bölümleri hakkındaki davanın feragat nedeniyle reddine ilişkin verilen karar, davalı Hazine tarafından temyiz edilmekle Dairenin 10.03.2010 gün 2010/195-2943 sayılı kararı ile bozulmuştur.

Dairenin az yukarıda tarih ve sayısı belirtilen bozma kararında özetle “...dava konusu taşınmazın orman olmadığı, 1. ve 2. derece arkeolojik sit alanında kalmadığı ve zilyetlikle kazanılabilecek yerlerden olduğunun belirlenmesi halinde, dava konusu taşınmaz ve etrafını gösterir ve ilk defa o yerde grafik ya da fotogrametri yöntemiyle düzenlenen 1/5000 ölçekli arazi kadastro paftasının orijinal fotokopi örneği , yine en eski tarihli memleket haritası ve hava fotoğrafları ile dava tarihinden, 15 - 20 yıl önce iki ayrı tarihte çekilmiş stereoskopik hava fotoğrafları ve bu fotoğraflara dayanılarak üretilmiş orijinal renkli memleket haritaları bulunduğu yerlerden istenerek, bu belgeler ziraat fakültelerinin toprak bölümünden mezun olan bir ziraat mühendisi, bir Harita-Kadastro (jeodezi ve fotogrametri) mühendisi ile bir orman yüksek mühendisinden oluşturulacak bilirkişi kurulu aracılığıyla, dava konusu taşınmaz ile çevresine uygulanıp bu belgelerde dava konusu yer belirlendikten sonra, hava fotoğrafları ve dayanağı haritalar stereoskop aletiyle ve üç boyutlu olarak incelettirilip taşınmazın niteliğinin bu belgelerde ne şekilde görüldüğü, imar-ihya ve zilyetliğin hangi tarihte başlanılıp tamamlandığı belirlenmeli, bu belgeler ile kadastro paftası, pafta düzenlenmemişse dava konusu taşınmazın 23/06/2005 gün ve 9070 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan BÖHHBÜY (Büyük Ölçekli Haritalar ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliği) hükümlerine göre koordinatlı olarak düzenlenecek haritası hem 1/5000 ve hem de 1/25000 ölçeklerinde eşitlenerek kadastro paftası ile düzenlenen harita, komşu ve yakın komşu taşınmazları da içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle çekişmeli

taşınmazın konumu, hava fotoğrafları ile orijinal renkli memleket haritaları üzerinde gösterir biçimde bilirkişi kurulundan ayrıntılı ve bilimsel verileri içerir, topografik ve memleket haritalarından yararlanılarak rapor alınmalı, yenileme öncesindeki durumu gösteren orjinal paftaya göre, komşu parsel kayıtları getirtilip uygulanmalı, 10 parsel hükmen tapuya tescil edildiğine göre, hüküm dosyası getirtilerek, çekişmeli taşınmaz yönünün ne olarak gösterildiği araştırılmalı...” gereğine değinilerek bozulmuştur.

Mahkemece, bozma kararına uyulduktan sonra, davanın KISMEN KABULÜNE ve kadastro teknisyeni ... tarafından düzenlenen 06.06.2011 tarihli rapor ve krokide (A)=1269,12 m², (B)=3160,92 m² ve (C)=1105,04 m² bölümlerin tarla vasfıyla tamamı 8 hisse kabul edilip 4/8 hissesinin Gülsüm Demir mirasçıları, 3/8 hissesinin Satılmış Demir mirasçıları, 1/8 hissesinin Osman Demir mirasçıları adına veraset ilâmlarındaki mirasçılık payları oranında tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş, hüküm Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava, Medenî Kanunun 713. maddesi hükmü uyarınca tapusuz olan taşınmazın tesciline ilişkindir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde 24.11.1989 tarihinde kesinleşen orman kadastrosu bulunmaktadır. Genel arazi kadastrosu işlemi ise 1956 yılında yapılmış ve kesinleşmiştir. Kesinleşme tarihi ile davanın açıldığı tarih arasında 20 yıllık süre geçmiştir. Çekişmeli taşınmaz bu çalışmada çalılık olarak tespit harici bırakılmıştır. Yörede 2000 yılında 2859 sayılı Kanuna göre yapılan pafta yenileme çalışması vardır.

Dosya kapsamına ve mahkemece uyulan bozma kararı gereğince işlem yapılarak hüküm kurulmuş olduğuna göre, yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, usûl ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, Harçlar Kanununun değişik 13/j maddesi gereğince harç alınmasına yer olmadığına 12/11/2013 gününde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/36572, Karar No: 2017/215, Tarih: 06.01.2017

**(Kapatılan) 7. Hukuk Dairesi         2016/36572 E.  ,  2017/215 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun 22/12/2016 tarih, 398 sayılı "Daireler Arasındaki İş Bölümünün Yeniden Belirlenmesine" yönelik kararı, 30/12/2016 tarih 29934 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu itibarla Amasya, Antalya, Burdur, Bursa, Çorum, Giresun, Isparta, Mersin, Ordu, Rize, Samsun, Sinop, Tokat, Trabzon illerinin merkez ve ilçe mahkemelerince verilen hüküm ve kararlarına ilişkin dosyaların temyiz incelemesi yapılmak üzere Yargıtay 9. Hukuk Dairesine GÖNDERİLMESİNE, 06/01/2017 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/7831, Karar No: 2016/4186, Tarih: 30.03.2016

**8. Ceza Dairesi         2015/7831 E.  ,  2016/4186 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Mahkemesi

SUÇ : 6136 sayılı Yasaya aykırılık

HÜKÜM : Hükümlülük ve müsadere

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Yapılan yargılamaya, dosya içeriğine, toplanıp karar yerinde gösterilen ve değerlendirilen delillere, oluşa ve mahkemenin soruşturma sonucunda oluşan inanç ve takdirine, suçun oluşumuna ve niteliğine uygun kabul ve uygulamasına, hukuka uygun, yasal ve yeterli olarak açıklanan gerekçeye göre Cumhuriyet Savcısının sair temyiz itirazlarının reddine, ancak:

5237 sayılı TCK.nda cezaların içtimaının düzenlenmediği gözetilmeden sanığa hükmolunan hapis cezası ile adli para cezasına esas alınan birim gün sayısı toplanarak, bir gün karşılığı belirlenen miktar ile çarpılmak suretiyle yazılı şekilde ceza tayini,

Yasaya aykırı ise de, yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen bu hususun, 5320 sayılı Yasanın 8/1, maddesi uyarınca uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nun 322. maddesi gereğince düzeltilmesi mümkün bulunduğundan, hükümden, TCK.nun 50/1 ve TCK.nun 52/2. maddelerinin uygulanmasına ilişkin bölümler ile "sanığın neticeten 170 gün adli para cezası ile cezalandırılmasına" ilişkin paragrafın çıkarılarak yerine "sanığa verilen kısa süreli hapis cezası, sanığın kişilik yapısı, sosyal durumu gözönüne alınarak verilen hürriyeti bağlayıcı cezanın TCK.nun 50/1-a maddesi uyarınca adli para cezasına çevrilmesine, TCK.nun 52/2. maddesi uyarınca sanığın ekonomik ve sosyal durumu gözönüne alınarak bir gün karşılığı takdiren 20 TL'den hesaplanarak 3.000 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına, sanığın ekonomik ve sosyal durumu gözönüne alınarak hapis cezası yanında tayin olunan adli para cezasına esas alınan 20 günün, TCK.nun 52/2. maddesi uyarınca bir gün karşılığı takdiren 20 TL'den hesaplanarak 400 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına" ibaresinin yazılması suretiyle sair yönleri usul ve yasaya uygun hükmün (DÜZELTİLEREK ONANMASINA), 30.03.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/7450, Karar No: 2015/18454, Tarih: 26.10.2015

**5. Hukuk Dairesi         2015/7450 E.  ,  2015/18454 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Çatalca 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 29/12/2014

NUMARASI : 2014/237-2014/821

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davacı idare vekilince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili istemine ilişkindir.

Arsa niteliğindeki taşınmaza emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesinde ve tespit edilen bedelin bloke ettirilerek hükmün kesinleşmesi beklenmeden davalı tarafa ödenmesine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Davacı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olmadığından usul ve yasaya uygun hükmün ONANMASINA, davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmamasına, 26/10/2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/15048, Karar No: 2011/27054, Tarih: 27.12.2011

**7. Ceza Dairesi         2009/15048 E.  ,  2011/27054 K.**

**"İçtihat Metni"**

5187 sayılı Basın Kanununa aykırı davranmak suçundan sanıklar ... ve ... haklarında yapılan yargılama sonunda mahkemenin görevsizliğine, dosyanın görevli ve yetkili Bakırköy 2. Asliye Ceza Mahkemesine gönderilmesine dair Bakırköy 16. Asliye Ceza Mahkemesinin 25.09.2007 tarihli ve 2007/205-288 sayılı kararını müteakip, asliye ceza mahkemeleri arasındaki ilişkinin görev değil, iş bölümü olduğundan bahisle mahkemenin görevsizliğine ilişkin Bakırköy 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 16.11.2007 tarihli ve 2007/911-770 sayılı kararı sebebiyle çıkan görev uyuşmazlığı üzerine, Bakırköy 16. Asliye Ceza Mahkemesinin görevsizlik kararının kaldırılmasına dair Bakırköy 9. Ağır Ceza Mahkemesinin 21.11.2007 tarihli ve 2007/348 değişik iş sayılı kararı aleyhine Yüksek Adalet Bakanlığından verilen 02.07.2009 gün ve 35834 sayılı kanun yararına bozma istemini içeren dava dosyası Cumhuriyet Başsavcılığının 28.07.2009 gün ve KYB. 2009-172592 sayılı ihbarnamesi ile daireye verilmekle okundu.

Mezkür ihbarnamede;

Dosya kapsamına göre, Yargıtay 4. Ceza Dairesinin 16/07/2008 tarihli ve 2008/7210-16565 sayılı ilâmında da belirtildiği üzere;

T.C. Anayasasının 37. maddesinde "Hiç kimse kanunen tâbi olduğu mahkemeden başka bir merci önüne çıkarılamaz.", 142. maddesinde "Mahkemelerin kuruluşu, görev ve yetkileri, işleyişi ve yargılama usulleri kanunla düzenlenir.", 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 3/1. maddesinde "Mahkemelerin görevleri kanunla belirlenir.", 4/1. maddesinde "Davaya bakan mahkeme, görevli olup olmadığına kovuşturma evresinin her aşamasında resen karar verebilir. 6. madde hükmü saklıdır.", 5/1. maddesinde "iddianamenin kabulünden sonra, işin davayı gören mahkemenin görevini aştığı veya dışında kaldığı anlaşılırsa, mahkeme bir kararla işi görevli mahkemeye gönderir.", 5187 sayılı Basın Kanunu'nun 27. maddesinin 1. fıkrasında "Basılmış eserler yoluyla işlenen veya bu Kanunda öngörülen diğer suçlardan dolayı açılan davalardan, ağır ceza işlerinden olanlar ağır ceza mahkemelerinde, diğerleri asliye ceza mahkemelerinde görülür.", 2. fıkrasında ise "Bir yerde ağır ceza veya asliye ceza mahkemesinin birden fazla dairesi bulunması halinde bu davalar iki numaralı mahkemede görülür.", 5320 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun'un 8. maddesi uyarınca yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu'nun 307/1. maddesinde "Temyiz ancak hükmün kanuna muhalif olması sebebine müstenit olur.", anılan Kanun'un 308. maddesinde "Aşağıda yazılı hallerde kanuna mutlaka muhalefet edilmiş sayılır... 4) Mahkemenin kanuna muhalif olarak davaya bakmaya kendini görevli veya yetkili görmesi …" hükümlerinin yer aldığı;

Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca, 12.07.2007 tarihli, 302 ve 16.07.2007 tarihli, 309 sayı ile, Bağcılar Adliyesinin Bakırköy Adliyesiyle birleştirilmek üzere kapatılmasına ve Bağcılar 2. Asliye Ceza Mahkemesinden devren gelen işlerin Bakırköy 16. Asliye Ceza Mahkemesinin esasına kaydı ile bu mahkemede görülmesine karar verildiği, Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun anılan kararlarının göreve ilişkin yasa hükümleri yürürlükten kaldırma niteliği taşımadığı, birleştirilen iki adliyenin mahkeme ve iş sayısı ile dosya dağılımını düzenlemeye yönelik olduğu ve mahkemelerin görevlerinin kanunla belirlenmesine ilişkin anayasal ve yasal kuralların idari nitelikte bir işlemle değiştirilemeyeceği gözetilmeden yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmemiş ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu kanun yararına bozmaya atfen ihbar olunmuş bulunmakla Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma istemine dayanan ihbarname içeriği yerinde görüldüğünden Bakırköy 9. Ağır Ceza Mahkemesinin 21.11.2007 gün ve 2007/348 D. İş sayılı kararının CMK.nun 309.maddesi uyarınca BOZULMASINA, müteakip işlemlerin mahallinde mahkemesince yapılmasına, 27.12.2011 günü oyçokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY

Kanun yararına bozma yolu olağanüstü bir kanun yolu olup meselenin bir başka şekilde çözümlenmesi mümkün ise bu yola başvurulamaz.

Görevsizlik konusunda uyuşmazlık olduğundan bu konunun çözümü müşterek yüksek mahkemece yada uyuşmazlık mahkemesince çözülebilir. Mahkemece yanlış görevsizlik kararı verilipte müşterek yüksek mahkemece bu konu kabul gördüğünde dahi dava Yargıtay`a ve Danıştay`a geldiğinde yanlışın düzeltilmesi mümkündür.

İzah edilen nedenlerle kanun yararına bozma talebinin reddi gerektiği düşüncesiyle çoğunluğun kabul kararına katılmıyorum.
Yargıtay — Esas No: 2016/11084, Karar No: 2017/25449, Tarih: 16.02.2017

**(Kapatılan) 7. Hukuk Dairesi         2016/11084 E.  ,  2017/25449 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun 22/12/2016 tarih, 398 sayılı "Daireler Arasındaki İş Bölümünün Yeniden Belirlenmesine" yönelik kararı, 30/12/2016 tarih 29934 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu itibarla Amasya, Antalya, Burdur, Bursa, Çorum, Giresun, Isparta, Mersin, Ordu, Rize, Samsun, Sinop, Tokat, Trabzon illerinin merkez ve ilçe mahkemelerince verilen hüküm ve kararlarına ilişkin dosyaların temyiz incelemesi yapılmak üzere Yargıtay 9. Hukuk Dairesine GÖNDERİLMESİNE, 16/02/2017 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/800, Karar No: 2017/3129, Tarih: 11.04.2017

**10. Hukuk Dairesi         2017/800 E.  ,  2017/3129 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, Kurumca tahakkuk ettirilen fark işçilik ve prim borcunun iptali ile Kuruma karşı borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, bozma sonrası yapılan yargılamada ilâmında belirtildiği şekilde, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Eldeki davada, mahkemece verilen ilk karar, dairemizin 08.06.2015 günlü ve 2015/9874E. 2015/11274K. Sayılı ilamıyla; “....davacının halen Adliyede makine teknisyeni olarak çalışmalarının ve yaz aylarında özellikle Adliyelerdeki makine ve tesisatların bakım ve onarımlarının yoğun olduğu dikkate alındığında, inşaatta ne şekilde ve nasıl çalıştığı hususunun irdelenmediği, bu hususta davacının malzemeli faturalarının bulunup bulunmadığının araştırılmadığı, diğer taraftan davaya konu inşaatın tamamlanma oranı, içerisinde yapılan çeşitli işçilikler ve özellikle inşaatın telefon, elektrik tesisatı, su tesisiatı, kanalizasyon tesisat ve yapımı dikkate alındığında davacının tek başına bu nitelikteki inşaatı beyan ettiği sürelerde çalışmak suretiyle yapmasının hayatın olağan akışına aykırı olacağı dikkate alınmalı ve tahakkuka konu inşaatın en az kaç kişi ile birlikte yapılabileceği hususunda aralarında yeminli mali müşavir ve ... uzmanının yer aldığı bilirkişi kurulundan somut verilere dayalı olarak ve kurum müfettişince yapılan hesaplamalardan ayrılma yönleri de denetime elverişli şekilde gerekçelendirilmek suretiyle bir hesap raporu aldırılarak davalı Kurum alacağının olup olmadığının belirlenmesi” gereğine işaret edilerek, araştırma yapılmak üzere bozulmuştur.

Mahkemenin, Yargıtay Dairesince verilen bozma kararına uyması sonunda, kendisi için o kararda gösterilen şekilde inceleme ve araştırma yaparak, yine, o kararda belirtilen hukuki esaslar gereğince hüküm verme yükümlülüğü doğar. “Usuli kazanılmış hak” olarak tanımlayacağımız bu olgu; mahkemeye, hükmüne uyduğu Yargıtay bozma kararında belirtilen çerçevede işlem yapma ve hüküm kurma zorunluluğu getirdiği gibi, mahkemenin kararını bozmuş olan Yargıtay Hukuk Dairesince; sonradan, ilk bozma kararı ile benimsemiş olduğu esaslara usuli kazanılmış hakka aykırı bir şekilde, ikinci bir bozma kararı verilememektedir (09.05.1960 gün ve 21/9 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı, Hukuk Genel Kurulu’nun 12.07.2006 gün, 2006/9-508 E., 2006/521 sayılı kararı).

Mahkemenin, Yargıtay’ın bozma kararına uyması ile bozma kararı lehine olan taraf yararına bir usuli kazanılmış hak doğabileceği gibi, bazı konuların bozma kararı kapsamı dışında kalması yolu ile de usuli kazanılmış hak gerçekleşebilir. (Prof. Dr. Baki KURU, Usuli Müktesep Hak (Usule İlişkin Kazanılmış Hak) Dr. A. Recai Seçkin’e Armağan, ... Üniversitesi Hukuk Fakültesi Yayınları No. 351 ..., 1974, sayfa 395 vd.)

Yargıtay tarafından bozulan bir hükmün bozma kararının kapsamı dışında kalmış olan kısımları kesinleşir. Bozma kararına uymuş olan mahkeme kesinleşen bu kısımlar hakkında yeniden inceleme yaparak karar veremez. Bir başka anlatımla, kesinleşmiş bu kısımlar, lehine olan taraf yararına usuli kazanılmış hak oluşturur. (04.02.1959 gün ve 13/5 sayılı YİBK).

Mahkemece Dairemizce verilen bozma kararına uyulmuş ise de, bozma gereğinin tam olarak yerine getirildiğinden bahsedilmesi mümkün değildir. Mahkemece, bozma sonrası aldırılan bilirkişi raporunda, öncelikle davacının yapı ruhsatı alırken başvurusunda beyanına göre belirlenen ve resmi evrak niteliğini haiz olmakla, aksi ancak yazılı delillerle ispatlanabilecek olan asgari işçilik incelemesine konu olan bina inşaatının metrekaresinin 644 metrekare olarak esas alınması gerekirken, yazılı şekilde inceleme yapılması ile aynı incelemede davacının Kurum denetmenine inceleme yapıldığı esnada sunması mümkün iken sunulmamış ve kayıt altına alınmamış olduğu anlaşılan ve her zaman tanzimi mümkün olan, fatura niteliği olmayan makbuz hükmündeki belgelerin işçilikli fatura olarak kabul edilmesi suretiyle karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

Mahkemece, açıklanan maddi ve hukuki ilkeler gözetilerek, uyulan bozma kararı gereklerine göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilerek hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 11.04.2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.