muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2025/280, Karar No: 2025/742, Tarih: 13.02.2025

**7. Hukuk Dairesi         2025/280 E.  ,  2025/742 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

EK KARAR TARİHİ : 18.12.2024

SAYISI : 2024/83 E., 2024/295 K.

Taraflar arasında görülen onaylama şeklinde noter senedine, tapu tahsis belgesine ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanun'un 724. maddesine dayalı tapu iptali ve tescil ikinci kademede tazminat davasından dolayı verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairemizin 19.12.2023 tarih ve 2023/3749 Esas, 2023/6370 Karar sayılı ilamı ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına, İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin kararının davacılar vekilince temyiz edilmesi üzerine ek karar ile temyiz dilekçesinin reddine karar verilmiştir.

Ek karar, davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, ek karara yönelik temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 361. maddesinin birinci fıkrası uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılması, İlk Derece Mahkemesi kararının bozulması sonrası İlk Derece Mahkemesince verilen kararlara karşı tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde temyiz yoluna başvurulabilir. Temyiz dilekçesinin süresinden sonra verilmesi hâlinde anılan Kanun’un 366. maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

Dosya içeriğine göre Mahkeme tarafından verilen karar davacılar vekili Av. ...'a 11.11.2024 tarihinde tebliğ edilmiş; bu vekil tarafından davacılar ... ve ... adına temyiz dilekçesi ise yasal süre geçirildikten sonra 26.11.2024 tarihinde verilmiştir.

Temyiz dilekçesinin süre aşımı sebebiyle reddine ilişkin Mahkemece verilen ek karar yukarıda anılan Kanun hükümlerine uygun olduğundan temyiz isteminin reddi ile söz konusu kararın onanması gerekir.

KARAR

Açıklanan sebeple;

Mahkemece verilen 18.12.2024 tarihli ek kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlere yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, karardan bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

13.02.2025 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/28921, Karar No: 2013/16463, Tarih: 29.05.2013

**8. Ceza Dairesi         2012/28921 E.  ,  2013/16463 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hakkı olmayan yere tecavüz

HÜKÜM : Beraat

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Sanıklar hakkında hazineye ait taşınmaza ev, narenciye bahçesi ve otel yapmak suretiyle tecavüz ettiğinden bahisle dava açılmış ise de; refakate inşaat mühendisi bilirkişi de alınarak keşif yapılıp taşınmazların niteliği, bina vasfında olup olmadığı, yapımı için ruhsat gerekip gerekmediği, İmar Mevzuatı kapsamına girip girmediği belirlenmek suretiyle sanıkların tecavüz ettiği iddia olunan taşınmazların Kıyı Kanunu'na göre kıyıda veya uygulama imar planı varsa sahil şeridinde kalıp kalmadığı, tecavüze konu binaların belediye sınırları içinde veya özel imar rejimine tabi yerde olup olmadığı ve yapım tarihi de araştırılarak sonucuna göre TCK.nun 184 ve Kıyı Kanunu'nun 15. maddesi uyarınca sanıkların hukuki durumunun tayin ve takdiri gerekirken, duruşma günü 21.05.2009 tarihine bırakılmasına rağmen, katılan kurum ve sanıklara duruşma günü usulüne uygun tebliğ edilmeden 27.03.2009 tarihinde duruşma açılarak beraat kararı verilmesi,

Yasaya aykırı, katılan hazine vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükümlerin bu sebepten dolayı 5230 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken CMUK.nun 321. maddesi uyarınca (BOZULMASINA), 29.05.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/21767, Karar No: 2014/42601, Tarih: 22.12.2014

**3. Ceza Dairesi         2014/21767 E.  ,  2014/42601 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 3 - 2013/40348

MAHKEMESİ : İnegöl(Kapatılan) 1. Sulh Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 02/06/2010

NUMARASI : 2009/441 (E) ve 2010/159 (K)

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü;

1) 5271 sayılı CMK'nin 231/5. maddesi uyarınca açıklanması geri bırakılan hükmün, kasten yeni bir suç işlenmesi halinde 5271 sayılı CMK'nin 231/11. maddesi uyarınca açıklanmasına dair kararın, 5271 sayılı CMK'nin 223. maddesi kapsamında mahkumiyet hükmü niteliğinde olup 5271 sayılı CMK'nin 232. maddesinde belirtilen hususları içermesi gerektiği, hükmün gerekçesinde, delillerin tartışılıp değerlendirilmesi, yargılama sonucu ulaşılan kanaatin belirtilmesi ve sanığın suç oluşturduğu sabit görülen fiilinin gösterilerek nitelendirilmesinin yapılması gerektiği gözetilmeden, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair önceki karara atıfta bulunulmak suretiyle 5271 sayılı CMK'nin 34, 223 ve 230/1. maddelerine aykırı davranılması,

2) Sanık hakkındaki hükmün açıklanmasının geri bırakılmasından sonra, sanığın denetim süresi içerisinde kasıtlı bir suç işlemesi nedeniyle 5271 sayılı CMK'nin 231/11. maddesi gereğince önceki hükmün aynen açıklanması ile yetinilmesi gerekirken, sanık hakkında 5237 sayılı TCK'nin 86/2. maddesindeki seçenekli cezalardan hapis cezası tercih edildikten sonra, bu cezanın yeniden adli para cezasına çevrilmesi suretiyle 5237 sayılı TCK'nin 50/2. maddesine ve 5271 sayılı CMK'nin 231/11. maddesine aykırı davranılması,

3) Sanığın sarfına sebebiyet verdiği yargılama gideri miktarının, 6183 sayılı Kanunun 106. maddesindeki terkin edilmesi gereken tutarlardan az olması nedeniyle, bu giderin Devlet Hazinesine yüklenmesine karar verilmesi gerekirken sanığa yükletilmesine karar verilmek suretiyle 6352 sayılı Kanunun 100. maddesi ile değişik 5271 sayılı CMK'nin 324/4. maddesine aykırı davranılması,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi ile yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK’un 321. maddesi uyarınca istem gibi BOZULMASINA, 1412 sayılı CMUK'un 326/son maddesi uyarınca ceza türü ve miktarı bakımından kazanılmış hakkın saklı tutulmasına, 22.12.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/18383, Karar No: 2015/26339, Tarih: 04.06.2015

**15. Ceza Dairesi         2013/18383 E.  ,  2015/26339 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Nitelikli dolanadırıcılık

HÜKÜM : Beraat

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için;

Failin bir kimseyi,kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla hataya düşürüp, onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir. Hile nitelikli bir yalandır. Fail tarafından yapılan hileli davranış belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı, sergileniş açısından mağdurun inceleme olanağını ortadan kaldıracak nitelikte bir takım hareketler olmalıdır. Kullanılan hileli davranışlarla mağdur yanılgıya düşürülmeli ve bu yanıltma sonucu yalanlara inanan mağdur tarafından sanık veya bir başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır. Hilenin kandırıcı nitelikte olup olmadığı olaysal olarak değerlendirilmeli, olayın özelliği, fiille olan ilişkisi, mağdurun durumu, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.

TCK'nın 158/1-e bendinde belirtilen, kamu kurum ve kuruluşlarının zararına olarak dolandırıcılık suçunun işlenmesi, nitelikli hal kabul edilmiştir. Hangi kurum ve kuruluşların, kamusal nitelik taşıdığı, o kurumun kadro bakımından bağlı olduğu durumu düzenleyen mevzuata göre belirlenir. Bu nitelikli halin oluşması için, eylemin kamu kurum ve kuruluşlarının mal varlığına zarar vermek amacıyla işlenmesi gerekir.

Zarar vermek, kamu kurum ve kuruluşlarından hakkı olmayan bir parayı almak ya da bir borcu geri vermemek şeklinde olabilir. Bu suçun zarar göreni kamu kurum ve kuruluşunun tüzel kişiliğidir. Kamu kurum ve kuruluşlarının zarar görmesi söz konusu değilse bu suç oluşmayacaktır. Dolandırıcılık suçunun kamu yararına çalışan hayır kurumlarının zararına işlenmesi madde kapsamında değildir.

2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 90. maddesinin 5. fıkrasına göre; usulüne göre yürürlüğe konulmuş milletlerarası antlaşmalar kanun hükmündedir. Bunlar hakkında Anayasaya aykırılık iddiası ile Anayasa Mahkemesi'ne başvurulamaz. (Ek cümle: 07/05/2004-5170/7 md.) Usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalarla, kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda milletlerarası antlaşma hükümleri esas alınır.

Buna göre, iç hukukta doğrudan hukuksal sonuçlar yaratan Uluslararası Sözleşmeler, yasalar üstü bir konumdadır ve iç hukukun bir parçası olarak yürütmeyi ve yargıyı bağlamaktadır.

İç hukukumuzun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin (AİHS) temel amacı, insan haklarının korunması ve bu haklara yönelik ihlallerin engellenmesidir. İnsan hakları, insan onurunu korumayı, insanın maddi ve manevi gelişmesini sağlamayı amaçlayan haller olup, insanın doğuştan var olan hak ve özgürlükleridir. Bu haklar, hak sahiplerini yetkili bir konuma getirirken,devleti ve diğer üçüncü kişileri o kişinin hakkına saygılı olma yükümlülüğü altına sokar.

İç hukukumuzun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin (AİHS) temel amacı, insan haklarının korunması ve bu haklara yönelik ihlallerin engellenmesidir. İnsan hakları, insan onurunu korumayı, insanın maddi ve manevi gelişmesini sağlamayı amaçlayan haller olup, insanın doğuştan var olan hak ve özgürlükleridir. Bu haklar, hak sahiplerini yetkili bir konuma getirirken,devleti ve diğer üçüncü kişileri o kişinin hakkına saygılı olma yükümlülüğü altına sokar.

AİHS. madde 1'e göre, sözleşmeye taraf devlet, hangi yolla olursa olsun sözleşmede öngörülen haklara riayet yükümlülüğü altındadır. Madde 2'ye göre, her ferdin yaşama hakkı kanunun himayesi altındadır. Madde 3'e göre, hiç kimse... aşağılayıcı muamele veya cezaya tabi tutulamaz. Madde 8'e göre, herkes özel ve aile yaşamına... saygı gösterilmesi hakkına sahiptir.

AİHS, özel ve aile yaşamına, haksız ve keyfi müdahalelere karşı, bireyi korumaktadır. Özel yaşam, bireyin içinde kişiliğini oluşturabileceği ve geliştirebileceği bir alanın garanti edilmesidir. Geniş manada tanımlanan aile, anne-baba ister meşru isterse gayrı meşru olsun bunların çocukları ile olan ilişkilerini içermektedir. Aile yaşamına saygı hakkı, anne-baba arasındaki ilişki sona ermiş artık birlikte yaşamıyor veya boşanmış olsalar bile, çocukla eşler arasında birlikte yaşama ve kişisel ilişki kurma hakkını da içermektedir.

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin pek çok kararlarında tanımladığı gibi, bir davranış eğer kişilerde aşağılık duygusu yaratıyorsa ve onları küçük düşürecek veya alçaltacak nitelikte ise aşağılayıcı muameledir. Bu muamelenin kamuya açık olarak yapılması onun aşağılayıcı nitelikte olup olmamasında rol oynamakla beraber kişinin kendi gözünde küçük düşmesi yeterli sayılmaktadır.

Somut olayda; sanıkların resmi nikahlı evli iken, sanıklardan ...'in vefat eden babasından kalan aylığı alabilmek için 28.07.2005 tarihinde muvazaalı olarak boşandıkları, ancak aynı evde birlikte yaşamaya devam ettikleri, SGK'dan maaş almak suretiyle haksız menfaat temin ederek kamu kurumunu dolandırdıkları iddia edilmiş ise de,

Mahkeme tarafından mutlak butlanla malul bir karar olduğuna hükmedilmeyen bu nedenle hukuken geçerli olan bir kararla boşandıktan sonra, eşlerin bir arada yaşamasını engelleyen birlikte yaşamanın suç olduğuna dair kanuni bir düzenlemenin bulunmaması karşısında, eşlerin bir arada yaşamasının boşanmanın maaş almak amacıyla yapıldığının ve hileli davranışın kanıtı olamayacağı, nitekim 5510 sayılı Kanun'un 56. maddesinde bu durumu tespit edilen kimselerin gelir ve aylığının kesileceği ve ödenmiş tutarların geri alınacağının belirtildiği, bu hususta cezai düzenlemenin bulunmadığı, sanıkların eyleminin hukuki ihtilaf mahiyetinde olduğu gözetilerek, dolandırıcılık suçunun yasal unsurlarının oluşmadığına yönelik kabulde, Anayasa, AİHS ve kanuni düzenlemeler dikkate alındığında, bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, katılan vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün ONANMASINA, 04.06.2015 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/3727, Karar No: 2010/1945, Tarih: 09.03.2010

**5. Ceza Dairesi         2009/3727 E.  ,  2010/1945 K.**

**"İçtihat Metni"**

Reşit olmayan mağdure ile rızasıyla cinsi münasebette bulunma, tehdit ve hakaret suçlarından sanık ...’un yapılan yargılanması sonunda; reşit olmayan mağdure ile rızasıyla cinsi münasebette bulunma suçundan açılan kamu davasının zanamaşımı nedeniyle düşmesine, tehdit ve hakaret suçlarından beraetine dair, ... 1. Asliye Ceza Mahkemesinden verilen 28.05.2007 gün ve 2005/526 Esas, 2007/317 Karar sayılı hükümlerin süresi içinde Yargıtay’ca incelenmesi katılan vekili tarafından istenilmiş olduğundan dava evrakı C.Başsavcılığından tebliğname ile daireye gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:

Gerekçesi gösterilmek suretiyle verilen reşit olmayan mağdure ile rızasıyla cinsi münasebette bulunma suçundan açılan kamu davasının düşmesine dair hüküm usul ve kanuna uygun olduğundan katılan vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA,

Tehdit ve hakaret suçlarından kurulan hükümlerin incelenmesine gelince;

Mağdurenin aşamalardaki özde değişmeyen anlatımları, 30.11.2005 tarihli tespit tutanağına göre mağdurenin telefonuna gelen “ ilk kiminle yattın bilmiyorum, namusun nasıl temizlenenecek, nikah yapılınca mutlu olacağını mı sanıyorsun, hayatı ben o zaman göstereceğim, yaptıklarına pişman olacaksın” şeklindeki mesaj içeriği ve GSM Operatörünün cevabi yazısı ile de mesajın gönderildiği telefonun sanığa ait olduğunun tespit edildiğinin anlaşılması karşısında, sanığın tehdit ve hakaret suçlarından mahkumiyeti yerine yazılı şekilde hüküm kurulması,

Kanuna aykırı, katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden hükümlerin 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi de gözetilerek CMUK.nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 09.03.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/6389, Karar No: 2024/10225, Tarih: 09.10.2024

**5. Ceza Dairesi         2023/6389 E.  ,  2024/10225 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2021/1939 Esas, 2022/1741 Karar

SUÇ : Tefecilik

HÜKÜM : İlk derece mahkemesince kurulan beraat hükümlerinin kaldırılarak zincirleme tefecilik suçundan mahkumiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Temyiz isteminin reddi, onama

Bölge Adliye Mahkemesince verilen hükümler temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın (2709 sayılı Kanun) 40 ıncı maddesinin ikinci fıkrası, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (5271 sayılı Kanun) 34 üncü maddesinin ikinci fıkrası, 231 inci maddesinin ikinci fıkrası, 232 nci maddesinin altıncı fıkrası ve 291 inci maddesinin birinci ve ikinci fıkraları uyarınca karar ve hükümlerde, başvurulabilecek kanun yolu, süresi, sürenin ne zaman başlayacağı, merci, başvuru şekli ve kanun yollarına başvurulmadığı takdirde hükmün kesinleşeceğinin tereddüde yer vermeyecek şekilde açıkça gösterilmesinin zorunlu olduğunun belirtilmesi ve 5271 sayılı Kanun'un 294 üncü maddesinin birinci fıkrasında, ''Temyiz eden, hükmün neden dolayı bozulmasını istediğini temyiz başvurusunda göstermek zorundadır'', aynı Kanun'un "Temyiz gerekçesi" başlığını taşıyan 295 inci maddesinin birinci fıkrasında ise; "Temyiz başvurusunda temyiz nedenleri gösterilmemişse temyiz başvurusu için belirlenen sürenin bitmesinden veya gerekçeli kararın tebliğinden itibaren yedi gün içinde hükmü temyiz olunan bölge adliye mahkemesine bu nedenleri içeren bir ek dilekçe verilir'' şeklindeki düzenlemeler karşısında;

08.06.2022 havale tarihli dilekçe ile hükmü temyiz eden sanık ...'a 5271 sayılı Kanun'un 295/1. maddesi uyarınca temyiz nedenlerini bildirir ek dilekçenin tebliğden itibaren (7) gün içerisinde verilmesi gerektiğinin bildirilmediği gibi bu hususun meşruhatlı tebligat ile de ihtar edilmediği anlaşıldığından, sanık ...'a yukarıda açıklanan ilkeler doğrultusunda usulüne uygun şekilde ''5271 sayılı Kanun'un 295/1. maddesi uyarınca gerekçeli temyiz nedenlerini bildirir ek dilekçenin tebliğden itibaren (7) gün içerisinde verilmesi halinde temyiz talebinin incelenebileceği, aksi halde sebep yokluğundan temyiz talebinin reddedileceği'' hususlarını içeren meşruhatlı tebligat ile gerekçeli kararın tebliğ edilmesi,

Temyiz nedenlerini bildirir ek dilekçe verilmesi halinde ise bu hususta ek tebliğname düzenlenmesi sonrasında iadesinin temini için dosyanın Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

09.10.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/4001, Karar No: 2010/7474, Tarih: 23.12.2010

**7. Hukuk Dairesi         2010/4001 E.  ,  2010/7474 K.**

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün BOZULMASINA ilişkin olarak Daireden verilen 30.03.2010 gün ve 2010/621-2010/1763 E.K. sayılı ilamın tashihi karar yoluyla incelenmesi davacılar tarafından istenilmekle, dosyadaki belgeler okundu. Gereği görüşüldü:

1-Karar düzeltme nedeni olarak ileri sürülen sair yönler daire kararında gerekçesi gösterilmek suretiyle karşılanmıştır. Düzeltilmesi istenilen karar, dosya içeriğine usul ve kanuna uygundur. Bu nedenlerle davacıların yerinde olmayan Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 440. maddesi hükmüne uymayan sair karar düzeltme itirazlarının REDDİNE,

2-Davacıların değer kaybının reddi gerektiğine ilişkin Dairemiz kararına yönelik karar düzeltme itirazlarına gelince; mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonunda bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hükmün davalı tarafça temyizi üzerine Dairemizce davacının değer kaybı isteminin reddine karar verilmesi gerektiği belirtilerek hüküm yeniden bozulmuştur. Haksız fiilden kaynaklanan tazminat davalarında kural olarak gerçek zarar ilkesi geçerli olup; maddi zarar, malvarlığının aktifinde bir azalma veya pasifinde bir çoğalmayı ifade eder. Zararı doğuran fiil malvarlığının çoğalmasına engel olmuş ise, bir başka deyişle fiil meydana gelmese idi gelecekte malvarlığının çoğalması söz konusu ise zarardan söz edilebilir. Değer kaybı da gerçek zarar kapsamındadır. Mahkemece önceki bozmadan sonra alınan bilirkişi raporu değer kaybı yönünden bozma kararında açıklanan hususları karşılar nitelik ve yeterlilikte olup, hükmün Dairemizce değer kaybı yönünden yeniden zuhûle dayalı olarak bozulduğu anlaşıldığından, davacının bu yöne ilişkin karar düzeltme itirazlarının kabulü gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacıların sair karar düzeltme itirazlarının reddine, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacıların karar düzeltme itirazının kabulü ile Dairemizce verilen 30.03.2010 gün ve 2010/621 E, 2010/1763 K. sayılı bozma ilamının ORTADAN KALDIRILMASINA, yerel mahkeme kararının değer kaybı yönünden de ONANMASINA, davacılar tarafından peşin ödenen 35,50 TL karar düzeltme harcının istek halinde davacılara iadesine, 23.12.2010 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/3936, Karar No: 2012/1595, Tarih: 08.03.2012

**7. Hukuk Dairesi         2011/3936 E.  ,  2012/1595 K.**

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtayca duruşmalı olarak incelenmesi istenilmiş ve isteğin süresinde olduğu anlaşılmış ise de HUMK'nun 438/1.maddesinde öngörülen duruşma istenebilecek hallerle ilgili olmadığından duruşma isteminin reddine, dosyanın duruşmasız olarak incelenmesine karar verildi. Dosya incelendi. Gereği görüşüldü:

Dava, mirasçılık belgesinin iptali ve yenisinin verilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece kesin süre gereklerinin yerine getirilmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, varılan sonuç davanın niteliğine ve yasal düzenlemelere uygun düşmemiştir.

Bir davada uyuşmazlığın çözümü başka bir uyuşmazlığın çözümüne bağlı ise mahkemenin öncelikle bu uyuşmazlığı çözmenin kendi görevine girip girmediğini incelemesi, kendi görevine giriyorsa bu uyuşmazlığı ön sorun yapması ve uyuşmazlığı kendisinin çözmesi, kendisinin görevini aşıyor ve başka mahkemenin görevine giriyorsa bu halde uyuşmazlığın çözümünü bekletici sorun yaparak ilgili tarafa görevli mahkemede dava açması için yetki ve süre vermesi, dava açıldığında açılan davanın sonucunu beklemesi gerekir.

Hukukumuzda mirasçılık belgesi verilmesi istemine ilişkin davaların kural olarak hasımsız olarak ve çekişmesiz yargı yolu ile görülüp sonuçlandırılması gerekir. Resen araştırma prensibi egemen olan bu tür davalarda davacı taraf sadece miras bırakanın öldüğünü, kendisinin soybağı, evlilik veya evlat edinme nedeniyle miras bırakanın mirasçısı olduğunu ve dava dilekçesindeki diğer iddialarını kanıtlamak zorundadır. Nüfus aile kayıtlarını getirterek miras bırakanın diğer mirasçılarını tespit etmek ve tüm mirasçıların miras paylarını belirlemek ise hakimin görevidir. Mirasçıların ve paylarının belirlenebilmesi için gider yapılması gerektiğinde bu giderlerin davacı tarafça karşılanması gerektiği kuşkusuzdur.

Mirasçılık belgesinin iptali davalarında ise mirasçılar arasında zorunlu arkadaşlık bulunmaktadır. Dava sonucunda verilecek hükümle hukuksal durumları etkilenebileceğinden bu tür davalarda iptali istenilen mirasçılık belgesinde mirasçı olarak gösterilen kişiler ile, ölmüşlerse bunların mirasçılarının davada taraf olmaları zorunludur. Taraf koşulu kamu düzenine ilişkin olup taraflarca öne sürülmese dahi mahkemelerce kendiliğinden incelenmesi gerekir. Mirasçılık belgesinin iptali davalarında da davacı taraf miras bırakanın mirasçısı olduğunu, iptali istenilen mirasçılık belgesinde mirasçı olarak gösterilmediğini ve pay verilmediğini veya mirasçı gösterilmesine rağmen mirastan kendisine olması gerekenden daha az pay verildiğini, bu nedenle önceki günlü mirasçılık belgesinin hatalı olduğunu kanıtlamak zorundadır. Bu tür davalarda da miras bırakanın diğer mirasçılarını tespit etmek ve mirasçıların miras paylarını belirlemek hakimin görevidir.