muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/304, Karar No: 2025/92, Tarih: 26.02.2025

23. Dava dışı sigortalının geçirdiği iş kazası 11.11.2013 tarihinde meydana gelmiş olup davalı ... A.Ş. ile DHMİ arasında imzalanan imtiyaz sözleşmesinden sonra gerçekleşmiştir. Ayrıca davalı ... A.Ş.'nin yürürlükte olan imtiyaz sözleşmesinden önce imzalanan kira sözleşmesi kapsamında ana müteahhit olarak ... A.Ş. ile sözleşme imzalayacağını 10.02.2012 tarihli yazı ile şirkete bildirdiği tespit edilmiştir.

24. Her ne kadar Bölge Adliye Mahkemesince İzmir 14. İş Mahkemesi'nin 2016/255 Esas, 2018/152 Karar sayılı ... isimli sigortalının geçirdiği iş kazasında vefat etmesi nedeniyle açılan rücuan tazminat davasında davalı ... A.Ş.'nin iş sahibi konumuyla kusurunun bulunmadığına ilişkin istinaf incelemesi sonucu kesinleşen kararın emsal olduğu vurgulanmak suretiyle davalı ... A.Ş. tarafından işin anahtar teslimi davalı ... A.Ş’ye verildiği, bu nedenle sorumluluğunun bulunmadığı kabul edilmiş ise de emsal alınan kararın temyiz incelemesinden geçmeksizin kesinleşmiş olması sebebiyle bu dava açısından bağlayıcı olduğunun kabulüne imkân bulunmamaktadır.

25. Öte yandan Kurum kayıtlarında davalı ... A.Ş'nin işyeri mahiyetinin "terminal inşaatı" olarak belirtildiği, diğer davalı şirketlerin de bu şirket sicil numarası üzerinden aracı kodu ile yer aldığı, davalı ... A.Ş. adına tescilli aracı kod üzerinden bildirimi yapılan sigortalının iş kazası geçirdiği ve davalılar ... A.Ş. ile davalı ... A.Ş. arasında 10.02.2012 tarihli yazıdan sonra sözleşme imzalanıp imzalanmadığı ve bu yazının içeriği Bölge Adliye Mahkemesince irdelenmemiştir.

26. Bu durumda temyiz talebi reddedilen davalı ... A.Ş. yönünden diğer taraflar lehine oluşan usuli kazanılmış hak gözetilerek ... A.Ş'nin asıl işveren-alt işveren ilişkisi açısından hukuki durumunun tüm yönleriyle irdelenerek sorumlu olup olmayacağı değerlendirilmeli ve oluşacak sonuca göre karar verilmelidir.

27. Hâl böyle olunca Hukuk Genel Kurulunca da benimsenen Özel Daire bozma kararına uyulması gerekirken önceki hükümde direnilmesi doğru olmamıştır.

28. Bu nedenle (1) numaralı uyuşmazlık yönünden direnme kararı bozulmalıdır.

ii. (2) Numaralı Uyuşmazlık Yönünden:

1. Öncelikle konuya ilişkin mevzuattaki düzenlemeler ve kavramlar üzerinde kısaca durulmasında fayda bulunmaktadır.

2. İş kazası geçiren sigortalı Kurumca yetkilendirilen sağlık hizmeti sunucuları tarafından tedavi altına alınmakta, sağlığına kavuşması için gerekli tüm tıbbi yardımlar sağlanmakla birlikte çalışamaması nedeniyle gelir kaybına uğramaktadır. Bu kaybın telafisi için Kurum tarafından sigortalıya geçici iş göremezlik ödeneği ödenmektedir. Geçici iş göremezlik ödeneğine ilişkin hükümlere 5510 sayılı Kanun'un 18. maddesinde yer verilmiştir.

2. İş kazası geçiren sigortalı Kurumca yetkilendirilen sağlık hizmeti sunucuları tarafından tedavi altına alınmakta, sağlığına kavuşması için gerekli tüm tıbbi yardımlar sağlanmakla birlikte çalışamaması nedeniyle gelir kaybına uğramaktadır. Bu kaybın telafisi için Kurum tarafından sigortalıya geçici iş göremezlik ödeneği ödenmektedir. Geçici iş göremezlik ödeneğine ilişkin hükümlere 5510 sayılı Kanun'un 18. maddesinde yer verilmiştir.

3. İş kazasına uğrayan sigortalı tedavi sonucunda tamamen sağlığına kavuşarak yeniden çalışma gücünü kazanabileceği gibi meslekte kazanma gücünü tamamen ya da kısmen yitirmesi de söz konusu olabilir. Sigortalı geçirdiği iş kazası nedeniyle meslekte kazanma gücünü tamamen yitirmiş başka bir deyişle sürekli iş göremez hâle girmiş ya da çalışmasını sürdürmekle birlikte meslekte kazanma gücünü kısmen kaybetmiş olabilir. 5510 sayılı Kanun'un 19. maddesinde Kurumca yetkilendirilen sağlık hizmeti sunucularının sağlık kurulları tarafından verilen raporlara istinaden Kurum sağlık kurulunca meslekte kazanma gücü en az %10 oranında azalmış bulunduğu tespit edilen sigortalının sürekli iş göremezlik gelirine hak kazanacağı hükme bağlanmıştır.

4. Ancak sigortalı geçirdiği iş kazası sonucunda hayatını kaybetmiş de olabilir. Bu durumda 5510 sayılı Kanun'un 37. maddesinin 3. fıkrasına göre hak sahiplerine Kurum Yönetim Kurulunca belirlenip Bakan tarafından onaylanan tarife üzerinden cenaze ödeneği ödenir. Yine iş kazasında vefat eden sigortalının hak sahiplerine 5510 sayılı Kanun'un 20. maddesi uyarınca Kurum tarafından ölüm geliri bağlanmakta olup sigortalının ölümü sebebiyle ölüm geliri bağlanmış olan kız çocuklarının evlenmeleri ve talepte bulunmaları hâlinde ise 5510 sayılı Kanun'un 37. maddesine göre bir defaya mahsus olmak üzere gelirlerin iki yıllık tutarı kadar evlenme ödeneği verilmesi sözkonusu olmaktadır.

5. Bununla birlikte Kuruma sigortalı için yaptığı her türlü gider ve ödemeleri, onun zarara uğramasına neden olanlardan geri isteyebilme (rücu) hakkı tanınmıştır. Bu yolla Kurum, bir yandan sigortalıya yardım yapma ödevi dolayısıyla malvarlığında meydana gelen eksilmeyi kısmen veya tamamen giderme olanağına kavuşmuş olacak, öte yandan (ve daha önemlisi) zararı ödemek durumunda kalan kişiler (işveren veya üçüncü kişiler) bundan böyle sigortalının sağlık ve can güvenliğini koruma hususunda özen göstereceklerdir. Ayrıca rücu kurumunun işçinin sağlığını ve can güvenliğini koruma hususunda işverenler ve üçüncü kişiler üzerinde hem yaptırım hem de caydırıcı özelliği olduğundan söz edilir (Aziz Can Tuncay, Ömer Ekmekçi, Sosyal Güvenlik Hukuku Dersleri,İstanbul,2012, Yenilenmiş 15. Baskı, s.334).

6.Kurumun rücu hakkına ilişkin düzenlemeler 5510 sayılı Kanun'un 21, 23 ve 76. maddelerinde yer almaktadır. 5510 sayılı Kanun'un 21. maddesine göre;

6.Kurumun rücu hakkına ilişkin düzenlemeler 5510 sayılı Kanun'un 21, 23 ve 76. maddelerinde yer almaktadır. 5510 sayılı Kanun'un 21. maddesine göre;

"İş kazası ve meslek hastalığı, işverenin kastı veya sigortalıların sağlığını koruma ve iş güvenliği mevzuatına aykırı bir hareketi sonucu meydana gelmişse, Kurumca sigortalıya veya hak sahiplerine bu Kanun gereğince yapılan veya ileride yapılması gereken ödemeler ile bağlanan gelirin başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değeri toplamı, sigortalı veya hak sahiplerinin işverenden isteyebilecekleri tutarlarla sınırlı olmak üzere, Kurumca işverene ödettirilir. İşverenin sorumluluğunun tespitinde kaçınılmazlık ilkesi dikkate alınır.

İş kazasının, 13 üncü maddenin ikinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen sürede işveren tarafından Kuruma bildirilmemesi halinde, bildirim tarihine kadar geçen süre için sigortalıya ödenecek geçici iş göremezlik ödeneği, Kurumca işverenden tahsil edilir.

Çalışma mevzuatında sağlık raporu alınması gerektiği belirtilen işlerde, böyle bir rapora dayanılmaksızın veya eldeki rapora aykırı olarak bünyece elverişli olmadığı işte çalıştırılan sigortalının, bu işe girmeden önce var olduğu tespit edilen veya bünyece elverişli olmadığı işte çalıştırılması sonucu meydana gelen hastalığı nedeniyle, Kurumca sigortalıya ödenen geçici iş göremezlik ödeneği işverene ödettirilir.

İş kazası, meslek hastalığı ve hastalık, üçüncü bir kişinin kusuru nedeniyle meydana gelmişse, sigortalıya ve hak sahiplerine yapılan veya ileride yapılması gereken ödemeler ile bağlanan gelirin başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değerinin yarısı, zarara sebep olan üçüncü kişilere ve şayet kusuru varsa bunları çalıştıranlara rücû edilir...."

7. Yeri gelmişken ceza davasında belirlenen kusur durumunun hukuk mahkemesindeki davaya etkisi üzerinde durulmalıdır.

8. Türk Borçlar Kanunu'nun " Ceza hukuku ile ilişkisinde" başlıklı 74. maddesinde;

"Hâkim, zarar verenin kusurunun olup olmadığı, ayırt etme gücünün bulunup bulunmadığı hakkında karar verirken, ceza hukukunun sorumlulukla ilgili hükümleriyle bağlı olmadığı gibi, ceza hâkimi tarafından verilen beraat kararıyla da bağlı değildir.

Aynı şekilde, ceza hâkiminin kusurun değerlendirilmesine ve zararın belirlenmesine ilişkin kararı da, hukuk hâkimini bağlamaz." hükmü bulunmakta olup bu hükümden de anlaşılacağı üzere hukuk hâkimi, ceza mahkemesinin kesinleşmiş kararları karşısında ilke olarak bağımsız kılınmıştır.

9. Türk Borçlar Kanunu'nun 74. maddesinde ifadesini bulan bu ilke, ceza kurallarının kamu yararı yönünden bir yasağın yaptırımını; aynı uyuşmazlığı kapsamına alan hukuk kurallarının ise kişi ilişkilerinin Medeni Hukuk alanında düzenlenmesi ve özellikle tazmin koşullarını öngörmesi esasına dayanmaktadır.

9. Türk Borçlar Kanunu'nun 74. maddesinde ifadesini bulan bu ilke, ceza kurallarının kamu yararı yönünden bir yasağın yaptırımını; aynı uyuşmazlığı kapsamına alan hukuk kurallarının ise kişi ilişkilerinin Medeni Hukuk alanında düzenlenmesi ve özellikle tazmin koşullarını öngörmesi esasına dayanmaktadır.

10. Türk Borçlar Kanunu'nun 74. maddesindeki açık hüküm karşısında ceza mahkemesince verilen beraat kararı, kusur ve derecesi, zarar tutarı, temyiz gücü ve yükletilme yeterliği, illiyet bağı gibi esasların hukuk hâkimini bağlamayacağı konusunda duraksama bulunmamaktadır.

11. Hemen belirtilmelidir ki hukuk hâkiminin yukarıda açıklanan bu bağımsızlığı sınırsız değildir. Gerek öğretide ve gerekse Yargıtayın yerleşmiş içtihatlarında ceza hâkiminin tespit ettiği maddi olaylarla ve özellikle “fiilin hukuka aykırılığı” konusu ile hukuk hâkiminin tamamen bağlı olacağı kabul edilmektedir. Diğer bir anlatımla maddi olayları ve yasak eylemlerin varlığını saptayan ceza mahkemesi kararı, taraflar yönünden kesin delil niteliğini taşır (Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 23.1.1985 tarihli ve 1983/10-372 Esas, 1985/21 Karar ile 10.1.975 tarihli ve 1971/406 Esas, 1975/1 Karar sayılı kararları).

12. Somut olayda, dava dışı sigortalının ölümü ile sonuçlanan iş kazası nedeniyle İzmir 7. Asliye Ceza Mahkemesinin 2015/361 Esas, 2015/343 Karar sayılı dosyasında İzmir Cumhuriyet Başsavcılığınca iş güvenliği uzmanından alınan 05.01.2014 tarihli bilirkişi raporunda ve ardından yapılan yargılamada mahkemece keşif icra edilerek iş güvenliği uzmanlarından oluşan bilirkişi kurullarından alınan raporlarda müteveffa sigortalının asli kusurlu olduğu belirtilmiştir. Eldeki davada 28.04.2017 tarihli ve daha sonra tarafların itirazları üzerine alınan 06.10.2017 tarihli bilirkişi heyet raporlarında ise müteveffa sigortalının %30 oranında kusurlu olduğu bildirilmiş ve gerek İlk Derece gerekse Bölge Adliye Mahkemesince müteveffa sigortalının %30 oranında kusurlu olduğu kabul edilerek karar verilmiştir.

13. Şu hâlde yukarıda yapılan açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde; ceza dosyasında alınan kusur raporlarında müteveffa sigortalının İzmir Havalimanı İç Hatlar Terminali inşaatında emniyet kemerini can halatına takmadan ve uygun bir yere sağlam bir şekilde bağlamadan çatıda çalıştığı sırada dengesini kaybederek 20 metre yükseklikten düşerek vefat ettiği, bu nedenle asli kusurlu olduğu belirtilmesine rağmen eldeki davada İlk Derece Mahkemesindeki yargılama sırasında alınan bilirkişi raporlarında müteveffa sigortalının %30 oranında kusurlu olduğu yönündeki raporlara göre karar verildiği dikkate alındığında raporlar arasında çelişki oluştuğu sonucuna varılmıştır. Bu durumda temyiz talebi reddedilen davalı ... A.Ş. yönünden diğer taraflar lehine oluşan usuli kazanılmış hak gözetilip raporlar arasındaki çelişki giderilmek suretiyle oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekmektedir.

14. Hâl böyle olunca Hukuk Genel Kurulunca da benimsenen Özel Daire bozma kararına uyulması gerekirken, önceki kararda direnilmesi doğru olmamıştır.

15. Bu nedenle (2) numaralı uyuşmazlık yönünden direnme kararı bozulmalıdır.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

A. Davalı ... A.Ş. vekilinin temyizi yönünden;

Davalı ... A.Ş. vekilinin temyiz başvurusunun HMK'nın atfıyla 352. maddesi uyarınca süreden REDDİNE,

B. Davacı vekilinin temyizi yönünden;

Davacı Kurum vekilinin (1) ve (2) numaralı uyuşmazlıklar bakımından temyiz itirazlarının kabulü ile direnme kararının Özel Daire bozma kararında gösterilen nedenlerden dolayı HMK'nın 371. maddesi gereğince BOZULMASINA,

İstek hâlinde temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine,

Dosyanın HMK'nın 373. maddesinin 2. fıkrası uyarınca kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

26.02.2025 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/319, Karar No: 2013/20181, Tarih: 08.07.2013

**8. Ceza Dairesi         2013/319 E.  ,  2013/20181 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hakkı olmayan yere tecavüz

HÜKÜM : Beraat

Gereği görüşülüp düşünüldü:

1- Bozma kararından sonra mahkemece usulen duruşma açılarak taraflardan bozma kararına karşı iddia ve savunmaları sorulmadan tensip kararı ile yazılı biçimde hüküm kurulması,

2- Dava konusu taşınmaza ilişkin olarak mahallinde yapılan keşif neticesinde alınan bilirkişi raporunda, tecavüz edilen yerin kıyı kenar çizgisi içinde kaldığının bildirilmesi karşısında; taşınmaz üzerindeki yapıların bina vasfında olup olmadığı, yapımı için ruhsat gerekip gerekmediği, İmar mevzuatı içinde kalıp kalmadığı araştırılarak sonu- cuna göre, gerekirse Belediye Başkanlığı da davadan haberdar edilerek TCK.nun 184 ve Kıyı Kanunu'nun 15. maddesi uyarınca sanığın hukuki durumunun tayin ve takdiri gere- kirken, eksik araştırma ile beraat kararı verilmesi,

3- Kabule göre, beraat eden ve kendisini vekil ile temsil ettiren sanık lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğinin gözetilmemesi,

Yasaya aykırı, sanık müdafii ve katılan hazine vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Yasa- nın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken CMUK.nun 321. maddesi uyarınca (BOZULMASINA), 08.07.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/4940, Karar No: 2023/4185, Tarih: 12.06.2023

**9. Ceza Dairesi         2021/4940 E.  ,  2023/4185 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇLAR : Beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun nitelikli cinsel istismarı, reşit olmayanla cinsel ilişki

HÜKÜMLER : Beraat

Sanık hakkında kurulan hükümlerin; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Kanun’un 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteklerinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Ödemiş Ağır Ceza Mahkemesinin 20.06.2014 tarihli ve 2013/219 Esas, 2014/167 Karar sayılı kararı ile; sanığın çocuğun nitelikli cinsel istismarı ve reşit olmayanla cinsel ilişki suçlarını işlediğinin sabit olmadığı gerekçesi ile 5271 sayılı Kanun'un 223 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (e) bendi uyarınca beraatine karar verilmiştir.

2. Dava dosyası Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim olunan, 20.02.2018 tarihli ve 14-2018/11941 sayılı, bozma görüşlü Tebliğname ile Daireye tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

A. Katılan Mağdure ... Vekilinin Temyiz İsteği

Katılan mağdure ...’in aksi ispat olunmayan istikrarlı anlatımları, tanık beyanları ile sanık ile katılan mağdure ...’in sık sık görüştüğünün sabit olması, olay günü katılan mağdure ...’in, sanığın ikametinde bulunması karşısında eylemlerin sabit olmasına karşın mahkumiyet yerine beraat kararı verilmesinin usul ve kanuna aykırı olduğuna ilişkindir.

B. O Yer Cumhuriyet Savcısının Temyiz İsteği

Katılan mağdure ... ve tanık ...’ın anlatımları ile sanık ve katılan mağdure ...’in sık sık görüştüğünün sabit olması, olay günü katılan mağdure ...’in, sanığın ikametinde bulunması, katılan mağdure ...’in iç beden muayenesinde eski yırtığa rastlanılması ve alınan heyet raporu ile eylemin hukuki anlam ve sonuçlarını algılama yeteneğinin gelişmediğinin bildirilmesi karşısında eylemlerin sabit olmasına karşın mahkûmiyet yerine beraat kararı verilmesinin usul ve kanuna aykırı olduğuna ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

III. OLAY VE OLGULAR

Katılan mağdure ... ile sanığın 2011 yılı içinde tanışarak duygusal mahiyette bir ilişki yaşadıkları ve ilk olarak 30.07.2011 tarihinde on üç yaş içinde bulunan katılan mağdure ...'in ikametine yakın bir mevkideki arazide rıza dahilinde vajinal yoldan cinsel ilişki yaşadıkları ve anılan tarihten 15.07.2013 tarihine kadar ki zaman zarfı içinde sanığın ikamet ettiği konutlarda farklı zamanlarda rıza dahilinde vajinal yoldan birden çok kez cinsel ilişki yaşadıklarının iddiası ve katılan mağdure ...'in şikâyeti üzerine yapılan yargılama neticesinde mahkemesince sanığın inkara dayalı savunmada bulunarak katılan mağdure ... ile yaptığı görüşmede yaşının küçük olduğunu öğrenerek görüşmeyi sonlandırdığına dair beyanı, katılan mağdure ...'in kuzeni tanık ...'ın savunmayı doğrular mahiyetteki anlatımı ve tüm dosya kapsamı itibariyle sanığın atılı suçu işlediğinin sabit olmadığı gerekçesi ile beraate dair hüküm kurulduğu anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE

1. Yargılama sürecindeki işlemlerin usul ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırılarak vicdani kanıya ulaşıldığı, eylemlere uyan suç vasfı ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği, buna ilişkin gerekçelerin hukuka uygun olduğu anlaşılmış olup, bu kapsamda hükümlerde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

2. Onama gerekçesine göre Tebliğname'de bozma isteyen düşünceye iştirak olunmamıştır.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle Ödemiş Ağır Ceza Mahkemesinin 20.06.2014 tarihli ve 2013/219 Esas, 2014/167 Karar sayılı kararında herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden katılan mağdure ... vekili ve o yer Cumhuriyet savcısının temyiz isteğinin reddiyle hükümlerin, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

12.06.2023 tarihinde karar verildi.

Hükme iştirak eden üye ...'un karar yazımından önce 28.07.2023 tarihinde vefat etmesi nedeniyle imza eksikliğinin giderilemediğine dair 5271 sayılı CMK'nın 232/5. maddesine istinaden düşülen iş bu şerhin altı imzalanmıştır.
Yargıtay — Esas No: 2022/3692, Karar No: 2024/2374, Tarih: 21.03.2024

**1. Hukuk Dairesi         2022/3692 E.  ,  2024/2374 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2021/314 E., 2021/445 K.

HÜKÜM : Kısmen Kabul

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, Mahkemece bozmaya uyularak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı bir kısım davacılar ve davalı vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar; Bingöl ili, ... ilçesi, ... Köyü, ... mevkiindeki taşınmazın 40 yıldan fazla bir zamandan beri nizasız ve fasılasız olarak malik sıfatıyla kendilerinin zilyetlik ve tasarrufunda bulunan bir yer olduğunu, bu yerin Doğusu: 103 (Büyükerten Köyünün) ve 1456 nolu parsel, Güneyi : Luyi Yusun Deresi, Batısı : Renk Deresi, Kuzeyi: Dere hudutlarıyla çevrili olduğunu, arpa, buğday ekmek suretiyle tarım yaptıklarını, dava konusu edilen yerin çok uzun zamandan beri kendileri tarafından imar ihyası sağlanan bir yer olduğunu, dört eşit hisse halinde kullandıkları bu yerin 2013 yılında yürütülen arazi toplulaştırma işlemleri sırasında tapusuz kaldığı gerekçesiyle 1851 nolu kadastro parseli adı altında 23.07.2013 tarihinde idari yoldan Hazine adına tescil edildiğini, tescilin yolsuz olduğunu ileri sürerek 1851 nolu parselin davacılara ait hudutları belirtilen kısmının tapu kaydının iptali ile adlarına eşit hisselerle tesciline karar verilmesini istemişler, aşamada 1851 parsel numarasını sehven bildirdiklerini, dava konusu ettikleri taşınmazın 1850 parsel olduğunu beyan etmişlerdir.

II. CEVAP

Davalı Hazine vekili, katıldığı duruşmalarda davanın reddini savunmuştur.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 08.10.2013 tarih ve 2013/431 Esas, 2013/525 Karar sayılı kararıyla; idari yargıda toplulaştırma işleminin iptali sağlanmadan bu davanın açılamayacağı gerekçesiyle HMK 114/1-c maddesi uyarınca Mahkemenin görevsizliğine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. İlk Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararlarına karşı süresi içinde davacılar tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 08.10.2013 tarih ve 2013/431 Esas, 2013/525 Karar sayılı kararıyla; idari yargıda toplulaştırma işleminin iptali sağlanmadan bu davanın açılamayacağı gerekçesiyle HMK 114/1-c maddesi uyarınca Mahkemenin görevsizliğine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. İlk Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararlarına karşı süresi içinde davacılar tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

2.Yargıtay (Kapatılan) 16.Hukuk Dairesinin 31.10.2014 tarihli ve 2014/16403 Esas, 2014/12162 Karar sayılı kararı ile; " ... Mahkemece, davacıların davasının toplulaştırma işleminden önceki zilyetlik nedenine dayalı tapu iptal ve tescil talebine yönelik olduğu, idari yargıda toplulaştırma işleminin iptali sağlanmadan bu davanın açılmayacağı belirtilmek suretiyle davanın görev nedeniyle usulden reddine karar verilmiş ise de, varılan sonuç dosya kapsamına uygun düşmemektedir. Davacılar imar-ihya ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak tapu iptal ve tescil istemiyle dava açmışlardır. Dava konusu 1851 parsel sayılı taşınmaza ait olan tapu kaydı toplulaştırma işlemi sonucu değil, kadastro sırasında tescil harici bırakılan taşınmazın idari yoldan tescili suretiyle oluşmuştur. Hal böyle olunca; işin esasına girilerek bir karar verilmesi gerekirken, hukuki nitelendirmede hataya düşülerek mahkemenin görevsizliğine karar verilmesi isabetsizdir" gerekçesiyle Mahkeme kararı bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin 12.04.2017 tarihli ve 2015/39 Esas, 2017/114 Karar sayılı kararı ile; davanın kısmen kabulüne, 195 ada 4 parselin (paftada eski 1850 sayılı ihdasen oluşan parsele karışılık gelen yer) 25.11.2015 tarihli bilirkişi raporunda ve 12.4.2017 tarihli ek bilirkişi raporunda (B) harfi ile gösterilen 35555,60 metrekarelik kısmının tapu kaydının iptali ile davacılar adına tapuya kayıt ve tesciline, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

C. İkinci Bozma Kararı

1.Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı davacılar vekili ve davalı Hazine vekili tarafından (vekalet ücreti ve yargılama giderlerine yönelik) temyiz isteminde bulunulmuştur.