muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/21146, Karar No: 2014/10364, Tarih: 26.05.2014

Adli para cezalarının taksitlendirilmesi usulünün 5237 sayılı TCK'nın 52/4. maddesinde düzenlendiği ve sanık hakkında tayin edilen para cezasının taksitlendirilmesi sırasında uygulama maddesi olarak ''TCK'nın 52/4'' yerine ''TCK 54/4'' maddesinin yazılması suretiyle yapılan yanlışlığın mahkemesinde düzeltilebilir yazım hatası olduğu değerlendirilmiştir.

1- Sanık hakkında mala zarar verme suçundan kurulan hükme yönelik yapılan temyiz incelemesinde;

Hükmolunan cezanın miktar ve türüne göre karar tarihi itibariyle; 5320 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkındaki Kanuna, 6217 sayılı Yargı Hizmetlerinin Hızlandırılması Amacıyla Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 26. maddesiyle eklenen geçici 2. maddesi uyarınca, doğrudan verilen 3.000 TL ve altında kalan adli para cezalarının temyizinin mümkün olmaması karşısında, sanığın temyiz isteminin 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 317. maddesi gereğince REDDİNE,

2- Sanık hakkında tehdit suçundan kurulan hükme yönelik yapılan temyiz incelemesinde;

Oluşa, sanığın savunmalarına, katılanın anlatımlarına, olay tutanağına, tanıkların beyanlarına ve tüm dosya kapsamına göre; sanığın, bu şekilde gerçekleştirdiği sabit görülen eyleminin tehdit suçunu oluşturduğuna yönelik mahkemenin kabulünde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanığın yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün ONANMASINA, 26/05/2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/14278, Karar No: 2012/887, Tarih: 12.01.2012

**8. Ceza Dairesi         2011/14278 E.  ,  2012/887 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hakkı olmayan yere tecavüz

HÜKÜM : Beraat

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Dava konusu taşınmaza ilişkin olarak mahallinde yapılan keşif neticesinde alınan bilirkişi raporunda tecavüz edilen yerin kıyı kenar çizgisi içinde kaldığının bildirilmesi karşısında taşınmazın belediye sınırları içinde veya özel imar rejimine tabi yerde olup olmadığı ve binanın yapım tarihide araştırılarak sonucuna göre TCK.nun 184 ve Kıyı Kanunu'nun 15. maddeleri uyarınca sanığın hukuki durumunun tayin ve takdiri gerekirken eksik araştırma ile beraat kararı verilmesi,

Yasaya aykırı, katılan hazine vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken CMUK.nun 321. maddesi uyarınca (BOZULMASINA), 12.01.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/1337, Karar No: 2011/7505, Tarih: 14.12.2011

**15. Hukuk Dairesi         2011/1337 E.  ,  2011/7505 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi:Ticaret Mahkemesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

K A R A R -

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan bakiye iş bedeli alacağının tahsili için başlatılan ilâmsız icra takibine itirazın iptâli, takibin devamı ve icra inkâr tazminatının tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece; davanın kısmen kabulüne dair verilen karar, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-Mahkemece taraflar arasında düzenlenen 05.11.2008 tarihli protokolde yazılı 30.000,00 TL davacı alacağından yapılan 8.000,00 TL ödeme mahsup edilerek kalan 22.000,00 TL asıl alacak yönünden itirazın iptâline karar verilmiştir.Davalı cevabında sözü edilen protokol uyarınca 5.000,00 TL + 8.000,00 TL =13.000,00 TL ödeme yaptığını savunmuş, mahkemece ödeme miktarı 8.000,00 TL kabul edilerek, dava sonuçlandırılmıştır. 5.000,00 TL’lik ödeme ile ilgili olarak davalı tarafından yazılı belge ibraz edilmemiş ise de, davalı 15.07.2010 havale tarihli delil listesinde yemin deliline de dayanmıştır. Bu durumda, mahkemece davalıya 5.000,00 TL’lik ödeme yönünden yemin teklifine hakkı hatırlatılıp, sonucuna göre işlem yapılması gerekirken, yemin teklif hakkının hatırlatılmaması doğru görülmemiştir.

3-Mahkemece 22.000,00 TL asıl alacak yönünden itirazın iptâline karar verilmiş, icra takibinden sonra işleyecek faiz ile ilgili bir hüküm tesis edilmemiştir.Bu durum, infazda tereddütlere yol açacağından usule aykırı bulunmuştur. SONUÇ:Yukarıda 1. bentte yazılı nedenlerle davalının sair temyiz itirazlarının reddine, 2 ve 3. bentlerde yazılı nedenlerle kararın davalı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davalıya geri verilmesine, 14.12.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/13595, Karar No: 2012/18811, Tarih: 13.09.2012

**3. Hukuk Dairesi         2012/13595 E.  ,  2012/18811 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ:SULH HUKUK MAHKEMESİ

Dava dilekçesinde müdahalenin önlenmesi ve tahliyenin durdurulması istenilmiştir. Mahkemece davanın görevsizlik nedeniyle reddi cihetine gidilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü.Davacı vekili dilekçesinde; Milli Emlak Müdürlüğü ve davacı arasında 2004 yılında imzalanan 5 yıl süreli kira sözleşmesinin süresi bitmesine rağmen kira bedellerinin düzenli olarak ödendiğinden kira ilişkisinin devam ettiğini, ancak davalı tarafından taşınmazın 15 gün içinde tahliye edilmesi için ihtarname çekildiğini, davalının sözleşmede taraf olmadığını belirterek, yasal şartlar gerçekleşmeden tahliyenin sağlanamayacağı, bu nedenle muarazanın giderilmesi ve kiracılık hakkına yönelik davalı kurumca yapılan müdahalenin önlenmesi istenilmiştir.Mahkemece; davanın, davalı idarenin tek yönlü yetkisini kullanarak düzenlediği ihtarname sebebiyle muazaranın giderilmesi, tahliyenin durdurulması istemine yönelik olduğu, idarenin işlemine karşı açılmış bir dava olup, idari yargının görevine girdiği, idarenin 2886 sayılı Yasadan kaynaklanan ihtarname hakkını usulüne uygun kullanmışlığının denetiminin idari yargı tarafından yapılması gerekçe gösterilerek görevsizlik nedeniyle davanın usul yönünden reddine karar verilmiştir.Uyuşmazlık ve dava; davacının 2004 tarihli sözleşmesinin geçerliliği ve kiracı olduğunun tespiti ile muazaranın giderilmesine ilişkindir. Diğer bir deyişle özel hukuk hükümlerine bağlı kira sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Belirtilen nedenlerle davanın adli yargı yerinde görülmesi gerekir.Mahkemece, yukarıdaki hususlar gözetilmeden yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 13.09.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/11057, Karar No: 2014/19369, Tarih: 23.10.2014

**7. Hukuk Dairesi         2014/11057 E.  ,  2014/19369 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : İnegöl 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

(İş Mahkemesi Sıfatıyla)

Tarihi : 01/04/2014

Numarası : 2012/605-2014/245

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi taraf vekillerince istenilmekle, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

1-Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davalı vekilinin yerinde bulunmayan bütün temyiz itirazlarının reddine,

2-Davacının temyizine gelince; Dava, iş aktinin işveren tarafından haksız feshedildiği iddiasına dayalı kıdem ve ihbar tazminatı istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Taraflar arasında davacının ihbar ve kıdem tazminatının hesabı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Dosyada bulunan davacının üyesi bulunduğu TEKSİF sendikası ile davalı arasında imzalanmış T.İ.S'nin 36.maddesinde "prim konusunda işyerinde var olan uygulamalara devam edileceği" düzenlenmiştir. Davacının maaş bordroları da incelendiğinde ödül adı altında prim ödemelerinin olduğu; ayrıca bir kısım bordrolarda davacıya giyim ve gıda yardımı yapıldığı görülmektedir. Bunların ihbar ve kıdem tazminatlarına esas giydirilmiş ücretin hesabında dikkate alınması gerekir. Mahkemenin bu yönü gözetmeden hesaplama yapan bilirkişi raporuna göre karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ:Temyiz olunan kararın yukarıda açıklanan nedenle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine,

aşağıda yazılan temyiz harcının davalıya yükletilmesine, 23/10/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/37275, Karar No: 2013/1948, Tarih: 21.01.2013

**9. Hukuk Dairesi         2010/37275 E.  ,  2013/1948 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

DAVA :Davacı, ücret alacağı, ikramiye alacağı, vasıta yardımı alacağı, hizmet zammı alacağı, sosyal yardım alacağı, giyim yardımı alacağı, konut yardımı alacağı, fazla mesai ile yıllık izin ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkeme, isteği hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

1. Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2. İşçiye, işyerinde çalıştığı sırada ara dinlenmesi verilip verilmediği ve süresi konularında taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

İşçinin günlük iş süresi içinde kesintisiz olarak hiç ara vermeden çalışması beklenemez. Gün içinde işçinin yemek, çay, sigara gibi ihtiyaçlar sebebiyle ya da dinlenmek için belli bir zamana ihtiyacı vardır.

Ara dinlenme 4857 sayılı İş Kanununun 68 inci maddesinde düzenlenmiştir.

Anılan hükümde ara dinlenme süresi, günlük çalışma süresine göre kademeli bir şekilde belirlenmiştir. Buna göre dört saat veya daha kısa süreli günlük çalışmalarda ara dinlenmesi en az onbeş dakika, dört saatten fazla ve yedibuçuk saatten az çalışmalar için en az yarım saat ve günlük yedibuçuk saati aşan çalışmalar bakımından ise en az bir saat ara dinlenmesi verilmelidir.

Uygulamada yedibuçuk saatlik çalışma süresinin çok fazla aşıldığı günlük çalışma sürelerine de rastlanılmaktadır.

İş Kanununun 63 üncü maddesi hükmüne göre, günlük çalışma süresi onbir saati aşamayacağından, 68 inci maddenin belirlediği yedibuçuk saati aşan çalışmalar yönünden en az bir saatlik ara dinlenmesi süresinin, günlük en çok onbir saate kadar olan çalışmalarla ilgili olduğu kabul edilmelidir.

Başka bir anlatımla günde onbir saate kadar olan çalışmalar için ara dinlenmesi en az bir saat, onbir saat ve daha fazla çalışmalarda ise en az birbuçuk saat olarak verilmelidir.

İşçi, ara dinlenme saatinde tamamen serbesttir. Bu süreyi işyeri içinde ya da dışında geçirebilir. İşyerinde geçirmesi ve bu süre içinde çalışmaya devam etmesi durumunda ara dinlenmesi verilmemiş sayılır. Ancak işçi işyerinde kalsa bile, ara dinlenmesi süresini serbestçe kullanabilir, bu süre içinde çalışmaya zorlanamaz.

Ara dinlenmesi için ücret ödenmesi gerekmez.

Ancak, bu süre işçiye dinlenme zamanı olarak tanınmamışsa, işçinin normal ücretinin ödenmesi gerekir. Bu sürenin haftalık 45 saati aşan kısmını oluşturması halinde ise, zamlı ücret ödenmelidir.

Ara dinlenme süreleri kural olarak aralıksız olarak kullandırılır.

Ara dinlenmesi için ücret ödenmesi gerekmez.

Ancak, bu süre işçiye dinlenme zamanı olarak tanınmamışsa, işçinin normal ücretinin ödenmesi gerekir. Bu sürenin haftalık 45 saati aşan kısmını oluşturması halinde ise, zamlı ücret ödenmelidir.

Ara dinlenme süreleri kural olarak aralıksız olarak kullandırılır.

Ara dinlenmesinin kullandırılması zorunlu ise de, bunun kullanılacağı zamanı belirlemek işverenin yönetim hakkıyla ilgilidir. İşçilerin tamamı aynı anda ara dinlenme zamanını kullanılabileceği gibi, belli bir plan dahilinde sırayla kullanmaları da mümkündür. Ancak ara dinlenme süresinin, işe, ara dinlenme süresi kadar geç başlama veya aynı süreyle erken bırakma şeklinde kullandırılması doğru olmaz. Ara dinlenme süresinin günlük çalışma içinde belli bir zamanda amaca uygun şekilde kullandırılması gerekir (Yargıtay 9.HD. 17.11.2008 gün 2007/35281 E, 2008/30985 K.).

İş Kanununa İlişkin Çalışma Süreleri Yönetmeliğinin 3 üncü maddesinin ikinci fıkrasında, ara dinlenmelerinin iklim, mevsim, yöredeki gelenekler ve işin niteliğine göre yirmidört saat içinde kesintisiz oniki saat dinlenme süresi dikkate alınarak verileceği hükme bağlanmıştır. Değinilen maddenin birinci fıkrasında ise, ara dinlenme süresinin çalışma süresinden sayılmayacağı açıklanmıştır.

Somut olayda; röntgen teknisyeni olan davacı işçinin günde 5 saat çalışması gereken işinde, 3 saat de diğer birimlerde çalıştığı uyuşmazlık konusu değildir. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda, davacının 8 saat süren bu çalışmasından ara dinlenme indirilmeden fazla çalışma hesaplanması hatalıdır.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, 21.01.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/543, Karar No: 2022/648, Tarih: 17.01.2022

**7. Ceza Dairesi         2022/543 E.  ,  2022/648 K.**

**"İçtihat Metni"**

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 48/5. maddesine aykırı davranmak eyleminden dolatyı kabahatli ... hakkında, ... Emniyet Müdürlüğü Trafik Denetleme Şube Müdürlüğünün 07/09/2020 tarihli ve ... sayılı trafik idari para cezası karar tutanağı ile uygulanan 1.228,00 Türk lirası idarî para cezası ile kabahatlinin sürücü belgesinin 6 ay süreyle geri alınmasına dair aynı tarihli ve 362881 sayılı sürücü belgesi geri alma tutanağına karşı yapılan başvurunun reddine dair ... Sulh Ceza Hâkimliğinin 18/09/2020 tarihli ve 2020/4794 değişik iş sayılı kararına yönelik itirazın reddine ilişkin mercii ... Sulh Ceza Hakimliğinin 12/10/2020 tarihli ve 2020/6089 değişik iş sayılı kararı aleyhine Yüksek Adalet Bakanlığından verilen 26/10/2021 tarihli kanun yararına bozma istemini içeren dava dosyası Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 07/12/2021 tarihli ve KYB. 2021/133325 sayılı ihbarnamesi ile daireye verilmekle okundu.

Mezkür ihbarnamede;

Dosya kapsamına göre,

1) 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun "Alkol, Uyuşturucu veya Uyarıcı Maddelerin Etkisi Altında Araç sürme Yasağı" başlıklı 48. maddesinde "(Değişik madde: 24/05/2013-6487 S.K./19. Md) Uyuşturucu veya uyarıcı maddeleri almış olan sürücüler ile alkollü olan sürücülerin karayolunda araç sürmeleri yasaktır.

Uyuşturucu veya uyarıcı maddelerin kullanılıp kullanılmadığı ya da alkolün kandaki miktarını tespit amacıyla, kollukça teknik cihazlar kullanılır.

Alkol, uyuşturucu veya uyarıcı maddelerin tespiti için kullanılacak teknik cihazların sahip olacağı asgari koşullar ile diğer usul ve esaslar yönetmelikte gösterilir." ve

Karayolları Trafik Yönetmeliğinin "Alkol, uyuşturucu veya uyarıcı maddeler etkisi altında araç sürme yasağı" başlıklı 97. maddesinde yer alan ".....Trafik görevlilerince sürücülerin alkol oranlarının tespitinde aşağıdaki usul ve esaslar uygulanır:

a) Sürücülerin alkol oranlarının tespitinde; tarih, saat ve ölçüm sonucu ile cihaza ait seri numarasını gösterir çıktı verebilen ve kalibrasyon ayarı yapılmış teknik cihazlar kullanılır.

Karayolları Trafik Yönetmeliğinin "Alkol, uyuşturucu veya uyarıcı maddeler etkisi altında araç sürme yasağı" başlıklı 97. maddesinde yer alan ".....Trafik görevlilerince sürücülerin alkol oranlarının tespitinde aşağıdaki usul ve esaslar uygulanır:

a) Sürücülerin alkol oranlarının tespitinde; tarih, saat ve ölçüm sonucu ile cihaza ait seri numarasını gösterir çıktı verebilen ve kalibrasyon ayarı yapılmış teknik cihazlar kullanılır.

b) Yapılan ölçüm sonucunda yasal sınırların üzerinde alkollü olarak araç kullandığı tespit edilen sürücüye 2918 sayılı Kanunun 48 inci maddesinin beşinci fıkrasında belirtilen miktarlarda idari para cezası verilerek, son ihlalin gerçekleştiği tarihten itibaren geriye doğru beş yıl içinde sürücü belgeleri birinci defasında altı ay, ikinci defasında iki yıl, üç veya üçten fazlasında ise her seferinde beşer yıl süreyle geri alınır.." şeklindeki düzenlemelerin yer aldığı, somut olayımızda ise, Sağlık Bilimleri Üniversitesi ... Eğitim ve Araştırma Hastanesi tarafından tanzim edilen 07/09/2020 tarihli raporda numunenin 01:03'te numune alındığı, kabahatlinin solunum testi sonucuna göre negatif değer aralığının tespit edildiği, alkolmetre cihazı ile yapılan ölçümün ise 07/09/2020 tarih ve 00:26 saatinde yapıldığı ve kabahatlinin 0.53 promil alkollü olduğunun tespit edildiği anlaşılmakla, her iki ölçüm arasında 37 dakikaya yakın fark bulunduğu ve tıbben her bir saatte kişinin kanındaki alkol oranının ortalama 0.15 promil düzeyinde azalma göstereceği nazara alındığında, itirazın bu yönden kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmemiş ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu kanun yararına bozmaya atfen ihbar olunmuş bulunmakla Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

Sağlık Bilimleri Üniversitesi ... Eğitim ve Araştırma Hastanesi tarafından tanzim edilen 07/09/2020 tarihli raporda numunenin 01:03'te numune alındığı, alkolmetre cihazı ile yapılan ölçümün ise 07/09/2020 tarih ve 00:24 saatinde yapıldığı; ihbarnamede, iki ölçüm arasındaki farkın 37 dakika olduğu belirtilmesine karşın esasında her iki ölçüm arasında 39 dakika fark bulunduğu anlaşılmakla;

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma istemine dayanan ihbarname içeriğindeki husus yerinde görüldüğünden ... Sulh Ceza Hakimliği'nin 12/10/2020 tarihli ve 2020/6089 değişik iş sayılı kararının CMK'nun 309/4-d maddesi uyarınca BOZULMASINA, muteriz hakkında uygulanan idari para cezası ile sürücü belgesinin 6 ay süre ile geri alınmasına ilişkin kararların kaldırılmasına; idari para cezası karar tutanağı ile sürücü belgesinin 6 ay süre ile geri alınmasına ilişkin karar tutanağının ayrı ayrı iptaline, 17/01/2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/28096, Karar No: 2013/20933, Tarih: 25.12.2013

**(Kapatılan)15. Ceza Dairesi         2013/28096 E.  ,  2013/20933 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Nitelikli dolandırıcılık

HÜKÜM : Beraat

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için; failin bir kimseyi, kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla hataya düşürüp, onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir. Hile nitelikli bir yalandır. Fail tarafından yapılan hileli davranış belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı, sergileniş açısından mağdurun inceleme olanağını ortadan kaldıracak nitelikte bir takım hareketler olmalıdır. Kullanılan hileli davranışlarla mağdur yanılgıya düşürülmeli ve bu yanıltma sonucu yalanlara inanan mağdur tarafından sanık veya bir başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır. Hilenin kandırıcı nitelikte olup olmadığı olaysal olarak değerlendirilmeli, olayın özelliği, mağdurun durumu, fiille olan ilişkisi, kullanılan hilenin şekli, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.

TCK'nın 158/1-e bendinde belirtilen, kamu kurum ve kuruluşlarının zararına olarak dolandırıcılık suçunun işlenmesi, nitelikli hal kabul edilmiştir. Hangi kurum ve kuruluşların, kamusal nitelik taşıdığı,o kurumun kadro bakımından bağlı olduğu durumu düzenleyen mevzuata göre belirlenir. Bu nitelikli halin oluşması için, eylemin kamu kurum ve kuruluşlarının mal varlığına zarar vermek amacıyla işlenmesi gerekir.

Zarar vermek, kamu kurum ve kuruluşlarından hakkı olmayan bir parayı almak yada bir borcu geri vermemek şeklinde olabilir. Bu suçun zarar göreni kamu kurum ve kuruluşunun tüzel kişiliğidir. Kamu kurum ve kuruluşlarının zarar görmesi söz konusu değilse bu suç oluşmayacaktır. Dolandırıcılık suçunun Kamu yararına çalışan hayır kurumlarının zararına işlenmesi madde kapsamında değildir.

2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 90. maddesinin 5. fıkrasına göre; usulüne göre yürürlüğe konulmuş Milletlerarası andlaşmalar kanun hükmündedir. Bunlar hakkında Anayasaya aykırılık iddiası ile Anayasa Mahkemesi'ne başvurulamaz. (Ek cümle: 7/5/2004-5170/7 md.) Usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası andlaşmalarla, kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda milletlerarası andlaşma hükümleri esas alınır.

Buna göre, iç hukukta doğrudan hukuksal sonuçlar yaratan Uluslararası Sözleşmeler, yasalar üstü bir konumdadır ve iç hukukun bir parçası olarak yürütmeyi ve yargıyı bağlamaktadır.

Buna göre, iç hukukta doğrudan hukuksal sonuçlar yaratan Uluslararası Sözleşmeler, yasalar üstü bir konumdadır ve iç hukukun bir parçası olarak yürütmeyi ve yargıyı bağlamaktadır.

İç hukukumuzun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin(AİHS) temel amacı, insan haklarının korunması ve bu haklara yönelik ihlallerin engellenmesidir. İnsan hakları, insan onurunu korumayı, insanın maddi ve manevi gelişmesini sağlamayı amaçlayan haller olup, insanın doğuştan var olan hak ve özgürlükleridir. Bu haklar, hak sahiplerini yetkili bir konuma getirirken,devleti ve diğer üçüncü kişileri o kişinin hakkına saygılı olma yükümlülüğü altına sokar.

AİHS madde 1'e göre, sözleşmeye taraf devlet, hangi yolla olursa olsun sözleşmede öngörülen haklara riayet yükümlülüğü altındadır. Madde 2'ye göre, her ferdin yaşama hakkı kanunun himayesi altındadır. Madde 3'e göre, hiç kimse ...aşağılayıcı muamele veya cezaya tabi tutulamaz. Madde 8'e göre, herkes özel ve aile yaşamına...saygı gösterilmesi hakkına sahiptir.

AİHS, özel ve aile yaşamına, haksız ve keyfi müdahalelere karşı, bireyi korumaktadır. Özel yaşam, bireyin içinde kişiliğini oluşturabileceği ve geliştirebileceği bir alanın garanti edilmesidir. Geniş manada tanımlanan aile, anne-baba ister meşru isterse gayrı meşru olsun bunların çocukları ile olan ilişkilerini içermektedir. Aile yaşamına saygı hakkı, anne-baba arasındaki ilişki sona ermiş artık birlikte yaşamıyor veya boşanmış olsalar bile, çocukla eşler arasında birlikte yaşama ve kişisel ilişki kurma hakkını da içermektedir.

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin pek çok kararlarında tanımladığı gibi, bir davranış eğer kişilerde aşağılık duygusu yaratıyorsa ve onları küçük düşürecek veya alçaltacak nitelikte ise aşağılayıcı muameledir.Bu muamelenin kamuya açık olarak yapılması onun aşağılayıcı nitelikte olup olmamasında rol oynamakla beraber kişinin kendi gözünde küçük düşmesi yeterli sayılmaktadır.

Somut olayda; sanıklar resmi nikahlı evli iken, sanık ...'ün vefat eden babasından yetim maaşını alabilmek için 29/01/2008 tarihinde eşi ile muvazaalı olarak boşandıkları, ancak aynı evde birlikte yaşamaya devam ettikleri, SGK'dan maaş almak suretiyle haksız menfaat temin ederek kamu kurumunu dolandırdıkları iddia edilmiş ise de,