muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2016/15585, Karar No: 2019/13346, Tarih: 18.06.2019

Somut olayda; davalı işyerinde röntgen teknisyeni olarak çalışan davacının daha önce 24.01.2011 tarihine kadar olan fazla çalışmaları bakımından ... 3. İş Mahkemesi’nin 2011/59 esas 2012/29 karar sayılı dosyasından dava açtığı, Mahkemece davanın kabulüne dair verilen kararın Yargıtay 9. Hukuk Dairesi’nin 2012/9737 esas sayılı ilamı ile 12.05.2014 tarihinde onanarak kesinleştiği, eldeki dava ile 24.01.2011 tarihinden sonraki fazla çalışma alacakları bakımından talepte bulunduğunu anlaşılmaktadır. Mahkemece, Yargıtay 9. Hukuk Dairesi’nin onama kararına atıfta bulunularak hesaplamaların yapıldığı bilirkişi raporuna göre davanın kabulüne karar verilmiş ise de; söz konusu rapor 3153 sayılı Kanun'a 5947 sayılı Kanun'la 30.01.2010 tarihinde yapılan değişiklikle getirilen ek 1. madde dikkate alınmaksızın hazırlanmış olup, anılan kanunun ek 1. maddesi ile getirilen haftalık çalışma süresinin 35 saat olduğu yönündeki düzenleme gereğince, davacının günlük 5 saati aşan çalışmaları yönünden değil, haftalık 35 saati geçen çalışmaları yönünden fazla çalışma yaptığı kabul edilerek hesaplama yapılması gerektiğinden, eksik incelemeye dayalı yazılı şekilde verilen karar hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.

Sonuç:

Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebeplerden BOZULMASINA, 18.06.2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/22432, Karar No: 2013/30852, Tarih: 01.10.2013

**12. Hukuk Dairesi         2013/22432 E.  ,  2013/30852 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Gölbaşı(Ankara) İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 07/02/2013

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için  Tetkik Hakimi tarafından  düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de;

Borçlu vekili, satış ilanının borçlu vekille temsil edildiği halde vekiline tebliğ edilmediğini, alıcı belediye olup belediye tarafından ihaleye fesat karıştırıldığını, mükellefiyetler listesinin ilgililere tebliğ edilmediğini ileri sürürek ihalenin feshini talep etmiş, mahkemece borçlu vekilinin ilk satışta hazır bulunduğu, en geç bu tarih itibariyle satıştan haberdar olduğu, diğer taleplerinin de yerinde olmadığı gerekçesiyle istemin reddine karar verilmiştir.

Şikayetçi vekiline, talimat icra dosyasından satış ilanının 7201 Sayılı Tebligat Kanunu'nun 21/1.maddesine göre tebliğ edildiği görülmüştür.

7201 Sayılı Tebligat Kanunu’nun “Tebliğ imkansızlığı ve tebellüğden imtina” başlıklı 21/1. maddesinde; “Kendisine tebligat yapılacak kimse veya yukarıdaki maddeler mucibince tebligat yapılabilecek kimselerden hiçbiri gösterilen adreste bulunmaz veya tebellüğden imtina ederse, tebliğ memuru tebliğ olunacak evrakı, o yerin muhtar veya ihtiyar heyeti azasından birine veyahut zabıta amir ve memuruna imza mukabilinde teslim eder ve tesellüm edenin adresini ihtiva eden ihbarnameyi gösterilen adresteki binanın kapısına yapıştırmakla beraber, adreste bulunmama halinde tebliğ olunacak şahsa keyfiyetin haber verilmesini de mümkün oldukça en yakın komşularından birine, varsa yönetici veya kapıcıya da bildirir. İhbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarih, tebliğ tarihi sayılır” hükmü yer almaktadır. Madde burada, iki hali birlikte düzenlemiştir. Bunlardan ilki “adreste bulunmama”, diğeri ise “tebellüğden imtina”dır. Muhatabın adreste bulunmaması halinde tebliğ memurunun ne şekilde davranması gerektiğini düzenleyen Tebligat Kanunu'nun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin 30. maddesinin birinci fıkrasında; "Adres kayıt sistemindeki yerleşim yeri adresine meşruhat verilerek çıkarılan tebligatlar hariç olmak üzere, muhatap veya muhatap adına tebliğ yapılabilecek olanlardan hiçbiri gösterilen adreste sürekli olarak bulunmazsa, tebliğ memurunun, adreste bulunmama sebebini bilmesi muhtemel komşu, yönetici, kapıcı, muhtar, ihtiyar kurulu veya meclisi üyeleri, zabıta amir ve memurlarından tahkik ederek beyanlarını tebliğ mazbatasına yazıp imzalatması, imzadan çekinmeleri halinde bu durumu yazarak imzalaması gerekir” düzenlemesine yer verilmiştir.

Burada Yönetmeliğin 30. maddesi, tebliğ memuruna ilgilinin neden adreste bulunmadığını “tahkik etme” görevini yüklemiştir. Buna göre tebliğ memuru tahkik etmekle kalmayıp, bunu tevsike yönelik olarak yaptığı tahkikatın sonucunu Tebligat Kanunu'nun 23/7 ve Tebligat Yönetmeliği'nin 35/f bendi gereğince tebliğ evrakına yazacak ve maddede açıkça belirtildiği üzere ilgilisine imzalatacaktır. Ancak bu şekilde, yapılan işlemin, usulüne uygun olup olmadığı hakim tarafından denetlenebilir.

Muhatabın tebliğ adresinde ikamet etmekle birlikte, kısa ya da uzun süreli ve geçici olarak adreste bulunmadığının, tevziat saatlerinden sonra geleceğinin beyan ve bunun tevsik edilmesi halinde ancak; maddede sayılanlardan, örneğin muhtara imza karşılığı tebliğ edilip, iki numaralı fişin kapıya yapıştırılması ve komşunun durumdan haberdar edilmesi işlemlerine geçilebilecektir. Tahkikatta muhatabın adresten kesin olarak ayrıldığının ya da öldüğünün veya tebligatın, tebliğ evrakında belirtilen tarihten önce yapılamayacağının anlaşılması halinde Tebligat Yönetmeliği'nin 30. maddesinin 2,3,4 ve 5. fıkraları gereğince işlem yapılacaktır.

Bu itibarla; Tebligat Yönetmeliği'nin 30. maddesinde öngörülen şekilde ve maddede belirtilen kişilere sorularak imzaları da alınmak suretiyle, imzadan çekinmeleri halinde bu husus da belirtilerek; Tebligat Yönetmeliği'nin 35. maddesi gereğince muhatabın adreste geçici olarak bulunmama sebebi ve tevziat saatlerinden sonra geleceği “tevsik edilmeden”, Tebligat Kanunu’nun 21/1. maddesine göre yapılan tebligat işlemi geçersizdir. Zira bu belgeleme işlemi, devamı işlemleri belirlemesi yanında muamelenin doğru olup olmadığına karar verilmesi yönünden yardımcı olacak ve tebliği isteyen makam ve hakimin denetimini sağlayacaktır.

Tebligat Kanununun 21/1. maddesine göre yapılan tebligatlarda tebliğ tarihi, maddenin son cümlesinde açıkça belirtildiği üzere, iki numaralı fişin yani ihbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarihtir. Tebliğ tarihinin bu şekilde belirlenmesi ve geçerli sayılabilmesi, tebliğ memurunun yukarıda açıklanan araştırmayı mutlaka yapmasına ve belgelemesine bağlıdır.

Somut olayda, şikayetçi vekiline gönderilen satış ilanı tebligatı; "Gösterilen adrese gidildi. Adresin kapalı olması sebebiyle kapalı soruldu. Muhatabın bilinmiyor olduğunu imzalı/sözlü beyan etti. TK.21.maddesi ve Teb.Tüz.28.mad.gereğince Çankaya mahallesi muhtarına teslim edildi. 2 nolu haber kağıdı kapıya yapıştırılıp Apt.görevlisine haber verildi" şeklinde yapılmış olup yukarıda açıklandığı üzere tebligat memuru, kendisine yüklenen tahkik etme görevini yerine getirmediğinden usulsüzdür.

Somut olayda, şikayetçi vekiline gönderilen satış ilanı tebligatı; "Gösterilen adrese gidildi. Adresin kapalı olması sebebiyle kapalı soruldu. Muhatabın bilinmiyor olduğunu imzalı/sözlü beyan etti. TK.21.maddesi ve Teb.Tüz.28.mad.gereğince Çankaya mahallesi muhtarına teslim edildi. 2 nolu haber kağıdı kapıya yapıştırılıp Apt.görevlisine haber verildi" şeklinde yapılmış olup yukarıda açıklandığı üzere tebligat memuru, kendisine yüklenen tahkik etme görevini yerine getirmediğinden usulsüzdür.

Mahkemece, vekilin ilk satışta hazır olduğu, en geç bu tarih itibariyle satıştan haberdar olduğu gerekçesiyle usulsüz tebligat şikayeti reddedilmişse de, satışın, birinci ihale gününde öğrenilmiş olması,  borçlunun, satışa hazırlanabilmesi, kendince gerekli duyuruları yapabilmesi ve daha fazla müşteri bulabilmesi için satıştan makul bir süre önce haberdar olması gereği karşısında sonuca etkili değildir.

İİK'nun 127.maddesine göre satış ilanı tebligatının usulsüz yapılması başlı başına ihalenin feshi sebebidir.

Ayrıca, asıl takip dosyası ve ihalenin yapıldığı talimat icra dosyasına göre takibin 10.04.1997 tarihinde başladığı, o zamanki imar planında taşınmazın niteliğinin "ticari alan-motel-benzin-servis istasyonu" şeklinde olduğu anlaşılmış, daha sonra 02.11.2001 tarihinde yapılan imar  planı tadilatıyla "belediye hizmet alanı" olarak değiştirilmiştir. Bu durumda belediyenin söz konusu  taşınmazı 2942 Sayılı Kamulaştırma Kanunu hükümlerine göre kamulaştırma imkanının bulunduğu görülmektedir. Ancak belediyenin bu imkanı kullanarak taşınmazı rayiç bedel üzerinden almak yerine, icra müdürlüğü dosyasından ihaleyle daha düşük bedelle satın alması, İİK'nun 134/2 maddesinde belirtilen ve 818 Sayılı BK'nun 226 maddesindeki (6098 Sayılı TBK'nun 281.maddesi) ihaleye fesat karıştırılmasının tipik bir örneğidir. İhaleye fesat karıştırılması halinde mahkemece ihalenin feshine karar verilmesi gerekirken yanlış değerlendirme ile istemin reddi de isabetsizdir.

Öte yandan, takip tarihi itibari ile uygulanması gereken İİK.nun 150/e maddesi gereğince, "Alacaklı, taşınır rehnin satışını ödeme veya icra emrinin tebliğinden itibaren nihayet bir sene içinde, taşınmaz rehnin satışını da aynı tarihten itibaren nihayet iki sene içinde isteyebilir. Satış yukarıdaki fıkrada gösterilen müddetler içinde istenmez veya talep geri alınıp da bu müddetler içinde yenilenmezse takip düşer.” Yasanın bu hükmü emredici nitelikte olup mahkemece resen gözetilmesi gerekir. Takibin düşmesi halinde yapılan işlemler yok hükmünde olacağından bu tarihten sonra yapılan ihalenin de sırf bu nedenle feshi gerekir.

O halde mahkemece, yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda İİK.nun 150/e. maddesi kapsamında inceleme ve değerlendirme yapılarak oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken bu hususun gözardı edilerek eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesisi de doğru görülmemiştir.

O halde mahkemece, yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda İİK.nun 150/e. maddesi kapsamında inceleme ve değerlendirme yapılarak oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken bu hususun gözardı edilerek eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesisi de doğru görülmemiştir.

SONUÇ  : Borçlunun temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), peşin alınan harcın istek halinde iadesine, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,  01.10.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/8093, Karar No: 2023/8312, Tarih: 18.09.2023

**10. Hukuk Dairesi         2023/8093 E.  ,  2023/8312 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 47. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/203 E., 2022/377 K.

KARAR : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : ... Anadolu 22. İş Mahkemesi

SAYISI : 2021/353 E., 2021/919 K.

Taraflar arasındaki iş kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacıların babası ...'ın davalı işyerinde tır şoförü olarak çalışmakta iken İspanya’da direksiyon başında kalp krizi geçirerek vefat ettiğini, olayın iş kazası olduğunu, müteveffanın kaza tarihinde maaşının asgari ücret kısmını bankadan aldığını, ayrıca yurt dışı servis başı 500 Euro olmak üzere elden maaş aldığını beyanla her davacı için ayrı olmak üzere 2.500'er TL destekten yoksun kalma tazminatı ve her bir davacı için 40.000'er TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş, ıslah dilekçesi ile ... için 137.234,97 TL, ... için 119.761,11 TL olarak talebini arttırmıştır.

Davacı vekili birleşen dava dilekçesinde, istinaf mahkemesi kararı doğrultusunda alınan yeni rapor ile ... için 54.689,81 TL, davacı ... için 6.637,56 TL maddi tazminat talepli ek dava açmış ve bu dosya ile birleştirilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; zamanaşımı itirazında bulunmuş, kalp krizi nedeniyle gerçekleşen vefatın iş kazası sayılamayacağını, olayda davalı şirketin kusurunun bulunmadığını, müteveffanın maaşının banka kayıtlarında ve bordrolarda sabit olduğu üzere net 3.000,00 TL olduğunu belirterek, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; zamanaşımı itirazında bulunmuş, kalp krizi nedeniyle gerçekleşen vefatın iş kazası sayılamayacağını, olayda davalı şirketin kusurunun bulunmadığını, müteveffanın maaşının banka kayıtlarında ve bordrolarda sabit olduğu üzere net 3.000,00 TL olduğunu belirterek, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile müteveffa ...'ın davalı şirkette çalışırken İspanya'da araç yükünü boşaltma esnasında, araç içerisinde kalp krizi geçirerek 21.08.2016 tarihinde vefat ettiği, olayın iş kazası olduğu ve davacıların müteveffanın çocukları olduğu, tarafların kusur durumunun belirlenmesi için dosyanın kardiyolog dahil heyete tevdi edildiği ve olayda kaçınılmazlık/kötü tesadüf faktörünün %100 etkili olduğunun belirlendiği, nimet ve külfet dengesinin sağlanması için kusurun %40'ının kazalıya ve kalan kısmının işverene verilmesinin kabul edildiği, müteveffanın asgari ücret+sefer başına 500 Euro prim aldığı, yurda giriş çıkış kayıtlarına göre ayda ortalama 2.28 sefer yaptığı, ortalama sefer priminin 1.140 Euro olduğu, Merkez Bankasının 22.08.2016 tarihli Euro alış kuruna göre 1 Euro = 3.3228 TL olmakla kaza tarihi itibari ile sefer priminin 3.787,99 TL olduğu, davacının ücretinin, brüt 1.647 TL asgari ücret, 3.787,99-TL sefer primi ile aylık brüt 5.434,99 TL, net 3.558,67 TL ve Ramazan ayında kumanya yardımı olarak 120 TL verildiği sonucu aylık ortalama 10,00 TL eklemesi ile net 3.568,67 TL ücret ile çalıştığının tespit edildiği, bölge adliye mahkemesinin kaldırma ilamına uyularak TRH 2010 tablosuna göre yeniden hesaplama yaptırıldığı, meydana gelen iş kazasında kaçınılmazlık faktörünün etkili olduğu, davalının %60 kusurlu olduğu ve davacıların maddi zararının oluştuğunun dikkate alındığı, hak ve nesafet kuralları, davacıların olaydan sonra duyduğu elem ve ızdırabın derecesi, psikolojik olarak etkilenme durumu, müteveffanın 48 yaşında olup kalp krizi sonrası vefat etmesi, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü ve tarafların kusur durumu da gözetilerek manevi tazminatın takdir edildiği gerekçesi ile maddi tazminat davasında asıl dava ve birleşen davanın kabulü ile, davacı ... için 191.924,78 TL ve davacı ... için 126.398,67 TL olmak üzere toplam 318.323,45 TL maddi tazminatın iş kazası tarihi olan 21.08.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara verilmesine, manevi tazminat davasında davanın kısmen kabulü ile, davacı ... için 15.000,00 TL ve davacı ... için 15.000,00 TL manevi tazminat olmak üzere toplam 30.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olanan 21.08.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin manevi tazminat taleplerinin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili, ücret tespitinin hatalı olduğunu, mahkemenin hükme esas aldığı bilirkişi raporunda davacının sefer başına 500 Euro prim aldığı yönünde hatalı tespit yapıldığını, ücretin banka kayıtları ile uyumlu ücret bordrolarındaki tutar olduğu hususunun beyan edilmesine rağmen her hangi bir somut delille desteklenmeyen davacı tarafın iddialarının kabul edilmesinin hatalı olduğunu, bilirkişi raporunda her iki davacı çocuk hakkında da yüksek öğrenim görecekleri ihtimaline binaen tazminat hesaplama yapıldığını, davacıların kaza tarihinde 9 ve 13 yaşında olduğunu, davacıların kaza tarihi itibari ile devam eden yüksek öğrenimleri bulunmadığından yerel mahkeme tarafından verilen kararın bu yönden usul ve yasaya aykırı olduğunu, mahkeme kararında destek paylarının eksik değerlendirildiğini belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile tanık anlatımları, emsal ücret bilgisi davacının yaptığı işin niteliği bir arada değerlendirildiğinde, davacıların murisinin davalı işveren bünyesinde, uluslar arası tır şoförü olarak çalıştığı, ücretinin asgari ücret + sefer pirimi olduğu, dosya kapsamı ile de davacının sefer başına 500 Euro aldığı, yurt dışı giriş çıkış kayıtlarına göre 2016 yılında ortalama ayda ortalama 2.28 sefer yaptığı, aylık ortama sefer priminin 500 Euro x 2.28= 1.140 Euro olduğu, Merkez Bankasının kaza tarihi 22.08.2016 tarihli efektif Euro alış kuruna göre 1 Euro: 3.3228 TL olmakla, kaza tarihi itibari ile sefer priminin TL cinsinden = 3.787,99 TL olduğu, hükme esas bilirkişi raporunda davacının ücretinin kaza tarihi itibari ile 2016 yılı asgari ücret + aylık sefer primi kabul edilerek yapılan tespitin dosya kapsamına uygun olduğu, ... ve ... ın ortaöğrenime devam etmesi nedeni ile 25 yaşına kadar destek zararı hesabı yapılmasının doğru olduğu, Yargıtayın güncel içtihatları dikkate alınarak tazminat hesaplamalarında bakiye ömrün belirlenmesinde TRH 2010 tablosu esas alınarak mirasçılara düşecek pay oranları aktif dönem için (12 yıl) 1/4 ve pasif dönemde kızı ... için 1/3 olarak hükme esas bilirkişi raporunda yapılan hesaplamanın dosya içeriğine uygun olduğu gerekçesi ile davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili, ücret tespitine ilişkin itirazlarının incelenmediğini, destekten yoksun kalma tazminatının hatalı hesaplandığını belirterek temyiz isteminde bulunmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, iş kazasında vefat eden sigortalının yakınlarının maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili, ücret tespitine ilişkin itirazlarının incelenmediğini, destekten yoksun kalma tazminatının hatalı hesaplandığını belirterek temyiz isteminde bulunmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, iş kazasında vefat eden sigortalının yakınlarının maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunun 417 inci maddesi, 5510 sayılı Kanun'un 13 üncü maddesi ile 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunun 4 üncü maddesi hükümleridir.

3. Değerlendirme

Gerek destek kaybından kaynaklı hak sahiplerinin, gerekse iş göremezlikten kaynaklı sigortalının maddi tazminat alacağının hesaplanmasında, gerçek ücretin esas alınması ön koşuldur. Çalışma yaşamında daha az vergi ya da sigorta pirimi ödemek amacıyla zaman zaman iş sözleşmesi veya ücret bordrolarında gösterilen ücretlerin gerçeği yansıtmadığı görülmektedir.

Gerçek ücretin ise; öncelikle toplu iş sözleşmesi ile imzalı bordrolara, bunların yokluğu halinde ise işçinin kıdemi ve yaptığı işin özelliği ve niteliğine göre işçiye ödenmesi gereken ücrete göre tespit edileceği, işyeri veya sigorta kayıtlarına geçmiş olan miktarın ücret olarak değerlendirilemeyeceği, Yargıtay’ın yerleşmiş görüşlerindendir.

Somut olayda, öncelikle işveren kayıtları da araştırılmak ,gerekirse bu yönde bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle ve aylık sefer sayısının 2.28 olduğu hususu da gözetilerek sefer başı davacılar murisine ödenen sefer primi belirlenmeli, bu husus açıklığa kavuşturulduktan sonra sefer yapılan güzergahlar dikkate alınıp bu çerçevede araca ilişkin zorunlu giderler belirlendikten sonra bakiye sefer priminin ücrete dahil edileceği dikkate alınarak hesap raporu alınmalıdır. Diğer yandan, hesap raporuna esas olmak üzere ve davacının sendikalı olup olmadığı belirlenmeksizin sendika nezdinde emsal ücret araştırması yapılmasının yerinde olmadığı ve kuruma yapılan bildirimlere ilişkin ücret bordrolarının imzalı olmadığı da gözetilerek , müteveffa sigortalının yaptığı iş, yaşı, kıdemi belirtilmek suretiyle ilgili meslek odalarından, TÜİK 'ten bilinen devrede alabileceği ücret sorulmalı, yukarıdaki açıklamalar da gözetilerek elde edilecek sonuçlar, dosyadaki diğer verilerle birlikte değerlendirip gerçek ücret tereddütsüz olarak belirlenmeli, usuli kazanılmış hakların gözetilmesi suretiyle oluşacak sonuca göre bir karar verilmelidir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin, eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin, eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve Bölge Adliye Mahkemesinin istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin kararı kaldırılarak İlk Derece Mahkemesince verilen hüküm bozulmalıdır.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

18.09.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/13649, Karar No: 2014/27472, Tarih: 26.11.2014

**5. Hukuk Dairesi         2014/13649 E.  ,  2014/27472 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Çatalca 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 20/12/2013

NUMARASI : 2012/254-2013/598

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkini davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, davacı idare vekilince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkini istemine ilişkindir.

Arazi niteliğindeki taşınmaza gelir metodu esas alınarak değer biçilmesinde ve tespit edilen bedelin bloke ettirilerek hükmün kesinleşmesi beklenmeden davalı tarafa ödenmesine, dava konusu taşınmazın davalı adına olan tapu kaydının iptali ile yol olarak terkinine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Davacı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olmadığından usul ve yasaya uygun hükmün ONANMASINA, idare harçtan bağışık olduğundan harç alınmamasına, 26.11.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.