muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2000/1609, Karar No: 2000/1699, Tarih: 15.11.2000

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın ve özellikle kesinleşen kısmi davaları olumlu tesbit davası olarak nitelendirmek suretiyle iş bu ek davanın 10 yıllık zamanaşımı süresinin dolmasından sonra açıldığı gözardı edilerek işin esasına girip yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır...) gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda; mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

TEMYİZ EDENLER : 1-Davacı vekili

2-Davalı vekili

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulu'nca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve direnme kararının verildiği tarih itibariyle H.U.M.K.nun 2494 sayılı Yasa ile değişik 438/II.fıkrası hükmü gereğince duruşma isteğinin reddine karar verilip dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

1-Davacı vekili önceki hükmü temyiz etmediğinden hakkındaki karar kesinleşmiş olup temyiz itirazının reddi gerekir.

2-Yerel mahkeme ile Özel Daire arasındaki uyuşmazlık; görülmekte olan ve olay tarihinden yaklaşık on beş yıl sonra açılan bu davanın; zaman aşımına uğrayıp uğramadığı konusuna ilişkindir. Yerel Mahkeme; zaman aşımı süresi içerisinde açılan önceki davanın maddi zararın miktarı yönünden bir sorumluluğun tesbiti davası niteliği taşıdığını ve tesbit davalarının zaman aşımını keseceği görüşü ile maddi tazminat istemini kabul etmiş, Özel Daire ise, ortada bir kısmi eda davasının bulunduğunu, o nedenle davanın zaman aşımına uğradığını ve dinlenemiyeceği görüşü ile yerel mahkeme kararını bozmuştur.

Öncelikle belirtelim ki, kısmi eda davası olarak açılan bir davayı tesbit davası olarak nitelemek ve buna bağlı sonuç çıkarmak, Yargıtay'ın bu güne değin sürdürdüğü uygulamayla bağdaşmaz. Ne var ki, dava konusu olayın kendine özgü durumu özellikle davacının yeni bir olgu olarak ortaya çıkan, beden gücü kayıp oranı ve buna bağlı dava hakkı gözönünde tutulduğunda olumlu sonuca ulaşılması gerekir.

Gerçekten, davacının 18.10.1990 tarihinde %79 olarak kabul edilen beden gücü kayıp oranı; daha sonra Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Ana Bilim Başkanlığının 3 kişilik Kurul raporu ile %100 olarak belirlenmiştir. Davacının, beden gücü kayıp oranının tartışmalı bulunması ve iyileşme gösterdiği iddia ve dava edilmesi üzerine bu kerre, sorunun çözümü için Adli Tıp Kurumundan görüş sorulmuş ve bu Kurum, davacının son ve kesin durumunu 22.9.1999 tarihinde %46,2 beden gücü kayıp oranı olarak saptanmıştır. İşte davacı ortaya çıkan bu yeni ve kesin olguya dayalı olarak zamanaşımını kesmek amacıyla istemde bulunduğuna göre davanın zaman aşımına uğradığını kabul etmek mümkün değildir.

Belirtilen neden ve gerekçelerle yerel mahkemenin direnme kararı uygun bulunmakla; işin esası incelenmek üzere dosya dairesine gönderilmelidir.

SONUÇ :

Belirtilen neden ve gerekçelerle yerel mahkemenin direnme kararı uygun bulunmakla; işin esası incelenmek üzere dosya dairesine gönderilmelidir.

SONUÇ :

1-Davacı vekili önceki hükmü temyiz etmediğinden hakkındaki karar kesinleşmiş olduğundan temyiz itirazının REDDİNE, istek halinde temyiz harcının iadesine,

2-Yerel mahkemenin direnme kararı uygun bulunmakla işin esası incelenmek üzere dosyanın 21.HUKUK DAİRESİNE gönderilmesine, 15.11.2000 gününde ikinci görüşmede oyçokluğu ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/20202, Karar No: 2024/6175, Tarih: 05.06.2024

**7. Ceza Dairesi         2023/20202 E.  ,  2024/6175 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2015/397 E., 2021/423 K.

SUÇ : 6831 sayılı Orman Kanunu'na muhalefet

HÜKÜM : Mahkûmiyet

EK KARAR : Müsadere talebinin kabulü ile nakil aracının müsaderesi

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Bozma

Sanık hakkında bozma üzerine kurulan ek kararın; karar tarihi itibarıyla temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenlerin hükmü temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, temyiz isteklerinin süresinde olduğu, temyiz isteklerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. TEMYİZ SEBEPLERİ

1-Sanığın temyiz sebepleri; suçta kullanılan nakil aracının müsadere kararının usul ve yasaya aykırı olduğuna, eşya sahibine iadesi gerektiğine ilişkindir.

2-Malen sorumlunun temyiz sebepleri; mülkiyet hakkının ihlal edildiğine, suçta kullanılan nakil aracının müsadere edilmesinin haksız, hukuka ve usule aykırı olduğuna, aracın kendisine iadesi gerektiğine ilişkindir.

II. GEREKÇE

1.İnegöl 4. Asliye Ceza Mahkemesinin, 28.04.2021 tarihli kesinleşen asıl kararından sonra, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 257 nci maddesi gereği müsadere davasında, Mahkemece duruşma açılıp taraflar davadan haberdar edilerek hüküm kurulması gerekirken, duruşma açılmaksızın ek kararla yazılı şekilde karar verilmesi,

2.Sanık hakkında zamanaşımı nedeniyle düşme kararı verildiği gözetilerek, nakil aracının sahibine iadesi yerine yazılı şekilde müsaderesine karar verilmesi, hukuka aykırı görülmüştür.

III. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle sanık ile malen sorumlunun temyiz istekleri yerinde görüldüğünden hükmün, 1412 sayılı Kanun’un 321 inci maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

05.06.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/11097, Karar No: 2024/2127, Tarih: 26.02.2024

**5. Hukuk Dairesi         2023/11097 E.  ,  2024/2127 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SAYISI : 2023/199 Esas, 2023/199 Karar

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. Karaman 2. Aile ( Çocuk Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemesinin 15.03.2022 tarihli, 2022/118 Esas, 2022/198 Karar Sayılı Kararı

Küçük hakkında eğitim ve sağlık tedbirlerinin uygulanmasına karar verilmiş, kararın istinaf edilmesi üzerine Konya Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesince 08.09.2022 tarihli ve 2022/1785 Esas, 2022/1468 Karar sayılı kararıyla mahkemece küçüğün yasal temsilcisine hukuki dinlenilme hakkı çerçevesinde delillerinin sorulması ve gösterdiği takdirde usulünce toplanıp, gerektiğinde uzman bilirkişilerden görüş alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, duruşma açılmadan ve ilgililere tebliğ yapılmadan evrak üzerinde, yasal temsilcinin savunma haklarının kısıtlanması sonucunu doğuracak şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiş, emredici usul kurallarına aykırılık halinde delillerin toplandığının ve değerlendirildiğinin kabulüne imkan bulunmadığından davalı veli anne ...'in istinaf talebinin kısmen kabulü ile sair istinaf sebepleri incelenmeksizin 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının a bendinin 6 ıncı alt bendi gereğince İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak, dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

B. Karaman 2. Aile ( Çocuk Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemesinin 18.05.2023 Tarihli, 2022/677 Esas, 2023/382 Karar Sayılı Kararı

Küçüğün babası ve babaannesiyle birlikte halihazırda Antalya ilinde yaşadığının tespit edildiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

C. Antalya 3. Çocuk Mahkemesinin 11.07.2023 Tarihli, 2023/199 Tedbir Talep sayılı kararı

Küçük hakkındaki tedbir kararının ilk olarak Karaman 2. Aile (Çocuk Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemesi tarafından alınmış olması ve koruyucu ve destekleyici tedbir kararlarının, hangi hakim ya da mahkeme tarafından alınmış ise uygulanmasını takip, uygulanan tedbirin sonuçlarını inceleyerek kaldırma, süresini uzatma veya değiştirme görevinin de kararı veren hakim veya mahkemeye ait olacağı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu'nun (5395 sayılı Kanun) 5 inci maddesinin birinci fıkrasının b ve d bentleri uyarınca verilen eğitim ve sağlık tedbirlerinin uygulanmasının devamı istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Kanunu’nun 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Kanunu’nun 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 5395 sayılı Kanun’un “Koruyucu ve destekleyici tedbirler” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasının ( b, d ) alt bentleri şöyledir:

" Eğitim tedbiri, çocuğun bir eğitim kurumuna gündüzlü veya yatılı olarak devamına; iş ve meslek edinmesi amacıyla bir meslek veya sanat edinme kursuna gitmesine veya meslek sahibi bir ustanın yanına yahut kamuya ya da özel sektöre ait işyerlerine yerleştirilmesine,"

" Sağlık tedbiri, çocuğun fiziksel ve ruhsal sağlığının korunması ve tedavisi için gerekli geçici veya sürekli tıbbî bakım ve rehabilitasyonuna, bağımlılık yapan maddeleri kullananların tedavilerinin yapılmasına," yönelik tedbirlerdir.

3. 5395 sayılı Kanun’un “Tedbirlerde yetki” başlıklı 8 inci maddesinin birinci fıkrası şöyledir:

“Korunma ihtiyacı olan çocuklar hakkında koruyucu ve destekleyici tedbirler, çocuğun menfaatleri bakımından kendisinin, ana, baba, vasisi veya birlikte yaşadığı kimselerin bulunduğu yerdeki çocuk hâkimince alınır. Tedbir kararlarının uygulanması, kararı veren hâkim veya mahkemece en geç üçer aylık sürelerle incelettirilir. Hâkim veya mahkeme; denetim memurları, çocuğun velisi, vasisi, bakım ve gözetimini üstlenen kimselerin, tedbir kararını yerine getiren kişi ve kuruluşun temsilcisi ile Cumhuriyet savcısının talebi üzerine veya re'sen çocuğa uygulanan tedbirin sonuçlarını inceleyerek kaldırabilir, süresini uzatabilir veya değiştirebilir.

”

C. Değerlendirme

Dosya kapsamından, korunmaya ihtiyacı olan çocuğun yerleşim yeri adresinin Antalya olduğu anlaşıldığından uyuşmazlığın Antalya 3. Çocuk Mahkemesince çözümlenmesi gerekmektedir.

III. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

6100 sayılı Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Antalya 3. Çocuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,

26.02.2024 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/9082, Karar No: 2023/6213, Tarih: 14.12.2023

**2. Hukuk Dairesi         2023/9082 E.  ,  2023/6213 K.**

**"İçtihat Metni"**

...

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SAYISI : 2021/4 Tedbir talep 2021/4 K.

DAVA TARİHİ : ...

KARAR : Ret

EK KARAR : Temyiz talebinin reddi

Taraflar arasındaki korunma kararının kaldırılması davasından dolayı bozma sonrası yapılan yargılama sonunda Erzurum Çocuk Mahkemesince korunmaya ihtiyacı olan çocuk ve vekilinin 10.02.2020 tarihli talebinin reddine karar verilmiştir.

Kararın hakkındaki korunma kararı kaldırılan ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Mahkemece 28.04.2022 tarihli ek karar ile kararın temyize tabi olmadığı gerekçesi ile temyiz talebinin reddine karar verilmiştir.

Ek karar hakkındaki korunma kararı kaldırılan ... vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

Temyiz istemi, kararın temyize tabi olmadığı gerekçesiyle temyiz talebinin reddine yönelik Mahkemenin 28.04.2022 tarihli ek kararına ilişkindir.

Dava, 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu'na (2828 sayılı Kanun) göre verilmiş bulunan korunma kararının kaldırılmasına ilişkindir. Sözü edilen Kanunun 22 nci maddesinin birinci fıkrası; korunmaya muhtaç çocukların, ergin oluncaya kadar, bu kanun hükümlerine göre kurulan sosyal hizmet kuruluşlarında bakılıp gözetilmeleri hususundaki tedbirin 5395 Sayılı Çocuk Koruma Kanunu'na (5395 sayılı Kanun) göre, görevli ve yetkili mahkemece alınacağını hükme bağlamıştır. 5395 sayılı Kanun hükümlerine göre, çocuk hakimi tarafından verilen kararlara karşı itiraz edilebilir. İtiraz, 04.12.2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun itiraza ilişkin hükümlerine göre en yakın çocuk mahkemesine yapılır. (5395 sayılı Kanun 14 üncü madde) Çocuk hakimi ise, hakkında kovuşturma başlatılmış olanlar hariç, suça sürüklenen çocuklarla korunma ihtiyacı olan çocuklar hakkında uygulanacak tedbir kararlarını veren çocuk mahkemesi hakimini ifade eder.

Somut olayda, karar Erzurum Çocuk Mahkemesince 2021/4 tedbir talep dosyası üzerinden verildiğine göre karar temyize tabi değil, yukarıda yapılan açıklamalar gereğince itiraza tabidir. Bu sebeple temyiz dilekçesinin reddine ilişkin ek karar yukarıda anılan Kanun hükümlerine uygun olduğundan temyiz isteminin reddi ile söz konusu kararın onanması gerekir.

KARAR

Açıklanan sebeple;

Erzurum Çocuk Mahkemesince verilen 28.04.2022 tarihli ek kararın ONANMASINA,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere

14.12.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.

...
Yargıtay — Esas No: 2020/7925, Karar No: 2021/7203, Tarih: 31.03.2021

**2. Ceza Dairesi         2020/7925 E.  ,  2021/7203 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık, iş yeri dokunulmazlığını bozma

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

I- Suça sürüklenen çocuklar ..., ... ve ... hakkında hırsızlık suçundan kurulan hükümler ile suça sürüklenen çocuklar ... ve ... hakkında iş yeri dokunulmazlığını bozma suçundan kurulan hükümlere yönelik yapılan temyiz itirazının incelenmesinde ;

Suça sürüklenen çocuklar ... ve ... hakkında hırsızlık suçundan 5237 sayılı TCK’nın 142/2-h, 143/1 ve 168/1. maddeleri uyarınca belirlenen 2 yıl 6 ay hapis cezasından aynı Kanun’un 31/3. maddesi uyarınca 1/3 oranında indirim yapılması sırasında hesap hatası yapılarak 1 yıl 8 ay yerine 1 yıl 6 ay hapis cezasına, aynı Kanun’un 62/1. maddesi uyarınca 1/6 oranında indirim yapılması sırasında 1 yıl 4 ay 20 gün yerine 1 yıl 3 ay hapis cezasına hükmedilmesi suretiyle eksik ceza tayini aleyhe temyiz olmadığından; suça sürüklenen çocuklar hakkında hırsızlık suçundan hüküm kurulurken 5237 sayılı TCK'nın 31/2. ve 31/3. maddesinin aynı Kanun'un 168/1. maddesinden sonra uygulanması suretiyle aynı Kanun'un 61/5. maddesine aykırı davranılmış ise de sonuç ceza değişmediği için bozma nedenleri yapılmamıştır.

Yapılan duruşmaya, toplanan delillere, gerekçeye, hâkimin kanaat ve takdirine göre temyiz itirazları yerinde olmadığından reddiyle hükümlerin istem gibi ONANMASINA,

II- Suça sürüklenen çocuk ... hakkında iş yeri dokunulmazlığını bozma suçundan kurulan hükme yönelik yapılan temyiz itirazının incelenmesine gelince;

Suç tarihi itibariyle 12-15 yaş grubunda olan suça sürüklenen çocuk ... hakkında 5237 sayılı TCK'nın 31/2. maddesi uyarınca işlediği fiilin hukukî anlam ve sonuçlarını algılayıp algılamadığı veya davranışlarını yönlendirme yeteneğinin yeterince gelişip gelişmediği hususunda iş yeri dokunulmazlığını bozma suçundan da uzman hekim raporu alınması gerektiği gözetilmeyerek sadece hırsızlık suçundan alınan rapor ile yetinilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuk ... müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan diğer yönleri incelenmeyen hükmün bu sebepten dolayı istem gibi BOZULMASINA, 31/03/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/18897, Karar No: 2013/19946, Tarih: 12.12.2013

**(Kapatılan)15. Ceza Dairesi         2013/18897 E.  ,  2013/19946 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Mala zarar verme

HÜKÜM : Beraat

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Mala zarar verme suçu başkasının mülkiyetinde bulunan taşınır veya taşınmaz malın kısmen veya tamamen yıkılması, tahrip edilmesi, yok edilmesi, bozulması kullanılamaz hâle getirilmesi veya kirletilmesiyle oluşur. Bu bakımdan, söz konusu suç, seçimlik hareketli bir suçtur. Yıkma, yalnızca taşınmazlar için söz konusudur. Taşınmazın önceki kullanış biçimine uygun olarak bir daha kullanılamaz duruma getirilmesini ifade eder. Yok etme, suça konu şeyin maddî varlığını ortadan kaldırmaktır. Bozma, suça konu şeyin, amacına uygun olarak kullanılması olanağını ortadan kaldırmaktır. Kirletme, başkasının binasının duvarına yazı yazmak, resim yapmak, afiş ve ilân yapıştırmak şeklinde gerçekleştirilmektedir.

Mağdurun, sanığın amcası olduğu, kendilerine miras kalan tarlayı birlikte ekip biçtikleri, olay günü ürünlere zarar veren çalıları yakan sanığın mağdura ait üç adet zeytin ile bir adet nar ağacını da yaktığının iddia edildiği somut olayda; sanığın aşamalardaki savunmasında ürünlere zarar vermemesi için topladığı çalıları yaktığını, bu sırada ağaçların da zarar gördüğünü, kastının bulunmadığını beyan etmesi ve kolluk tarafından düzenlenen 25.07.2011 tarihli görgü tespit tutanağına göre çalıların yakılması sırasında ağaçların da zarar gördüğünün anlaşılması karşısında mala zarar verme suçunun manevi unsuru olan kastın oluşmadığı gerekçesi ile verilen beraat kararında bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, katılan vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün ONANMASINA, 12.12.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/27683, Karar No: 2014/7488, Tarih: 07.04.2014

**7. Hukuk Dairesi         2013/27683 E.  ,  2014/7488 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : Antalya 5. İş Mahkemesi

Tarihi : 09/10/2013

Numarası : 2012/799-2013/409

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda; hüküm süresi içinde duruşmalı olarak davalı karşı davacı vekili tarafından temyiz edilmiş ise de; HUMK'nun 438.maddesi gereğince duruşma isteğinin miktardan reddine ve incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

1-Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davalı- karşı davacı işverenin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine.

2-Davacı-karşı davalı işçi, 06.06.2012 tarihli noter ihtarnamesi ile iş akdini İş Kanununun 24.maddesinin 2.fıkrasının (E) bendi gereği "fazla mesai ücretlerinin" ödenmemesi sebebi ile haklı sebeple feshettiğini öne sürerek, kıdem tazminatı ve fazla çalışma ücreti alacaklarının tahsilini talep etmiştir.

Davalı- karşı davacı işveren, davacının iş akdini haklı ve geçerli bir sebebe dayalı olarak feshetmediğini savunarak davanın reddine karar verilmesini, açmış olduğu karşı davada ise, işçinin sezon ortasında hiçbir haber vermeden ve mazerette bulunmadan işyerine gelmemeye başladığını, işyerinde bu yönde tutanaklar tutulduğunu, daha sonra işçinin 06.06.2012 tarihli ihtarnamesinin tebliğ alındığını, düşük sezon olan kış sezonunda diğer işletmelerden farklı olarak işçiyi çalıştırmış olmasına karşın, tam sezon ortasında işçinin bu tasarrufu ile karşı karşıya kaldığını öne sürerek ihbar tazminatı alacağının tahsilini talep etmiştir.

Mahkemece davacı-karşı davalı işçinin iş akdini ücret nevinden fazla çalışma ücreti alacağının ödenmemesi nedeniyle haklı olarak feshettiğini bu nedenle kıdem tazminaına hak kazandığını, fazla çalışma alacağının bulunduğunu, davalı-karşı davacı işverenin ihbar tazminatı talep hakkının olmadığını kabul ederek davacı-karşı davalı işçinin davasının kısmen kabulüne, davalı-karşı davacı işverenin davasının reddine karar verilmiştir.

Davacı- karşı davalı işçinin fazla çalışma yapıp yapmadığı, yapmış ise karşılığının ödenip ödenmediği hususlarında ataraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. Ücret bordrolarına ilişkin kurallar burada da geçerlidir. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp kanıtlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.

Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. Ücret bordrolarına ilişkin kurallar burada da geçerlidir. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp kanıtlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.

Fazla çalışmanın ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın yazılı belgelerle kanıtlanamaması durumunda tarafların, tanık beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada göz önüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır.

İmzalı ücret bordrolarında fazla çalışma ücreti ödendiği anlaşılıyorsa, işçi tarafından gerçekte daha fazla çalışma yaptığının ileri sürülmesi mümkün değildir. Ancak, işçinin fazla çalışma alacağının daha fazla olduğu yönündeki ihtirazi kaydının bulunması halinde, bordroda görünenden daha fazla çalışmanın ispatı her türlü delille yapılabilir. Bordroların imzalı ve ihtirazi kayıtsız olması durumunda, işçinin bordroda belirtilenden daha fazla çalışmayı yazılı belge ile kanıtlaması gerekir. İşçiye bordro imzalatılmadığı halde, fazla çalışma ücreti tahakkuklarını da içeren her ay değişik miktarlarda ücret ödemelerinin banka kanalıyla yapılması durumunda, ihtirazi kayıt ileri sürülmemiş olması, ödenenin üzerinde fazla çalışma yapıldığının yazılı delille ispatlanması gerektiği sonucunu doğurmaktadır.

Fazla çalışmaların uzun bir süre için hesaplanması ve miktarın yüksek çıkması halinde Yargıtay’ca son yıllarda hakkaniyet indirimi yapılması gerektiği istikrarlı uygulama halini almıştır Ancak fazla çalışmanın tanık anlatımları yerine yazılı belgelere ve işveren kayıtlarına dayanması durumunda böyle bir indirime gidilmemektedir. Yapılacak indirim, işçinin çalışma şekline ve işin düzenlenmesine ve hesaplanan fazla çalışma miktarına göre taktir edilmelidir. Hakkın özünü ortadan kaldıracak oranda bir indirime gidilmemelidir.

Somut olayda; hükme esas alınan bilirkişi raporunda, imzalı ücret bordrolarında tahakkuk bulunan aylar bulunduğunu belirterek bu aylardaki fazla çalışma alacaklarının dışlanması gerektiği belirtildiği halde hesaplama sırasında bordroda tahakkuk bulunan ayların dışlanmadığı anlaşılmaktadır: Mahkemece, imzalı ücret bordrolarında tahakkuk bulunan aylar dışlanmadan yapılan hesaplama itibar edilerek hüküm kurulması isabetsiz olduğu gibi fazla çalışma tanık beyanları ile ispatlandığı halde hesaplanan fazla çalışma miktarından hakkaniyet indirimi yapılmaması da hatalı olup bozma nedenidir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı nedenle BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalı-karşı davacı işverene iadesine 07/04/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.