muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2011/25378, Karar No: 2012/10168, Tarih: 29.03.2012

**12. Hukuk Dairesi         2011/25378 E.  ,  2012/10168 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Geyve İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 08/09/2011

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü :

27/08/2009 tarihinde yapılan ihalede, menkulleri alacağına mahsuben alan alacaklı,  ihalenin kesinleşmesi üzerine, ihale konusu menkullerin teslimi talebinin icra müdürlüğünce reddedildiğini belirterek, bu kararın kaldırılması istemi ile icra mahkemesine başvurmuş, mahkemece, istemin görev yönünden reddine, talep halinde dosyanın görevli ve yetkili Geyve Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar  verilmiştir.

Menkul bir malı ihalede satın alan kişi, o malın mülkiyetini ihale anında kazanır (B.K. 231. maddesi). İhale ile mülkiyet alıcıya geçerse de satılan mal ihale kesinleşmeden alıcıya teslim olunmaz (İİK 118/1-c-3. md.). Artırma ile yapılan satışlarda, mülkiyet ihale ile alıcıya geçtiğinden, bu andan itibaren mal fiilen teslim edilmemiş olsa dahi, malın nef'i ve hasar da alıcıya ait olacağından, mal teslim edilinceye kadar malın kıymetinin çoğalmasından, malın semerelerinden alıcı yararlanır; ya da telef olmasına, zararlı sonuçlarına katlanır. Artırma şartnamesinde açık bir taahhüdün bulunması veya artırmaya katılanlara karşı hile yapılmış olması halleri müstesna (ayrık) olmak üzere, satıcının zapta karşı teminat (BK 189-193. maddeleri) ve satılanın ayıplı olmasından dolayı bir tekeffül borcu (BK 194-207. maddeleri) yoktur (BK 230/ı mad.-24.06.1953 gün ve 14/6 sayılı İBK). Bu gibi durumlarda, alıcının; malın yok olmasına ya da zarar görmesine neden olmuş kişiler hakkında genel mahkemelerde tazminat davası açma hakkı bulunduğu gibi, malın korunmasında, kusuru bulunan icra dairesi görevlileri hakkında da idare aleyhine tazminat davası açma hakkı vardır (İİK 5. mad.). Bu itibarla koruma görevinde olanların yasalarla düzenlenmiş hukuki ve cezai sorumlulukları bulunmaktadır. 08.03.1950 tarih ve 22/4 sayılı İBK da, başkasının malını, haklı bir nedene dayanmadan işgal edenin fiili, "haksız fiil" olarak nitelendirilmiş ve tazminat talep edebilmek için malik veya zilyet olmak koşulu getirilmiştir.

Somut olayda, ihale konusu menkullerin, bina yapımında kullanıldığı için tesliminin imkansız hale geldiği tespit edildiğine göre menkuller kendisine bırakılan ve istenildiğinde teslimle yükümlü olan kişiler hakkında alıcının yukarıda açıklandığı üzere genel mahkemelere başvuru hakkı bulunmaktadır.

Açıklanan nedenlerle mahkemece, şikayetin reddi gerekirken yazılı gerekçe ile istemin görev yönünden reddiyle talep halinde dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesine dair karar vermesi doğru değildir.

Açıklanan nedenlerle mahkemece, şikayetin reddi gerekirken yazılı gerekçe ile istemin görev yönünden reddiyle talep halinde dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesine dair karar vermesi doğru değildir.

SONUÇ  : Alacaklının  temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), 29/03/2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/8452, Karar No: 2007/9397, Tarih: 03.10.2007

**1. Hukuk Dairesi         2007/8452 E.  ,  2007/9397 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : KEŞAN 1. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ : 21/02/2007

Taraflar arasında görülen davada;

Davacılar, miras bırakanlarının çekişme konusu 16 adet taşınmazı kadastro çalışmasında oğlu olan davalılar S. ve H. adına tespit ettirdiğini, bu taşınmazlardan 848 parselin davalı Selahattin tarafından önce dava dışı N. Y.’a, ondanda N. Y.’a satış suretiyle devredildiğini, yapılan temliklerin mirastan mal kaçırma amaçlı muvazaalı olduğunu ileri sürerek, tapu kayıtların iptal edilerek mirasçılar adına payları oranında tesciline karar verilmesini istemişlerdir.

Davalılar, kadastro öncesi muris tarafından taşınmazların zilyetliğinin kendilerine devredildiğini, tapusuz taşınmazlarda muvazaa iddiasının dinlenemeyeceğini belirtip davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, tapuda kayıtlı olmayan taşınmazların temlikinde muvazaa iddiasının dinlenemeyeceği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

Karar, davacılar vekili tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp, düşünüldü.

-KARAR-

Dava, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı tapu iptal ve tescil isteğine ilişkindir.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

Dosya içeriğinden ve toplanan delillerden; çekişme konusu 848 parsel sayılı taşınmazın davacıların miras bırakanı üzerine kayıtlı iken satış suretiyle davalı oğullarına, onlardan da 16.6.1988 tarihinde dava dışı üçüncü kişiye devredildiği, 15.5.1990 tarihinde de geri aldıkları ve 28.9.1995 tarihinde ½ payın davalı N.’ye diğer ½ payın ise dava dışı üçüncü kişiye satış suretiyle intikal ettirildiği, 02.10.2000 tarihinde ise davalı Necati’nin üçüncü kişiden diğer payı da satın aldığı; öte yandan 1865, 2025, 2207, 2208, 2493, 2678, 3450, 3838, 3981, 3982, 5285, 5286 ve 5287 parsel sayılı taşınmazların öncesinin tapusuz olduğu ve kadastro tespitinde miras bırakanın temlikiyle, ayrıca 3440 ve 3666 parsel sayılı taşınmazların ise üçüncü kişiden satın alındığından davalılar Hayati ve Selahattin adına tespiti ile çap kaydının oluştuğu anlaşılmaktadır.

Gerçekten de; öncesi tapusuz olan taşınmazların temlikinde 1.4.1974 tarih ½ Sayılı İçtihatı Birleştirme Kararının uygulanamayacağı, keza davalıların üçüncü kişiden haricen satın aldıkları 3440 ve 3666 parsel sayılı taşınmazların kadastro tespiti sırasında adlarına tespit edildiği, miras bırakandan intikal etmediği gözetilmek suretiyle bu taşınmazlar bakımından mahkemece davanın reddedilmiş olmasında bir isabetsizlik yoktur. Bu yönlere değinen davacıların temyiz itirazları yerinde değildir, reddine.

Ancak, miras bırakan tarafından satış suretiyle davalılara intikal ettirilen 848 parsel sayılı taşınmaz ile ilgili olarak mahkemece yapılan araştırma ve incelemenin hükme yeterli olduğunu söyleyebilme olanağı yoktur

Ancak, miras bırakan tarafından satış suretiyle davalılara intikal ettirilen 848 parsel sayılı taşınmaz ile ilgili olarak mahkemece yapılan araştırma ve incelemenin hükme yeterli olduğunu söyleyebilme olanağı yoktur

Bilindiği üzere; Uygulamada ve öğretide "muris muvazaası" olarak tanımlanan muvazaa,niteliği itibariyle nisbi (mevsuf-vasıflı) muvazaa türü dür. Söz konusu Muvazaada miras bırakan gerçekten sözleşme yapmak ve tapulu taşınmazını devretmek istemektedir. Ancak mirasçısını miras hakkından yoksun bırakmak için esas amacını gizleyerek, gerçekte bağışlamak istediği tapulu taşınmazını, tapuda yaptığı resmi sözleşmede iradesini satış veya ölünceye kadar bakma sözleşmesi doğrultusunda açıklamak suretiyle devretmektedir.

Bu durumda yerleşmiş Yargıtay İçtihatlarında ve l-4-1974 tarih 1/2 Sayılı İnançları Birleştirme Kararında açıklandığı üzere görünürdeki sözleşme tarafların gerçek iradelerine uymadığından, gizli bağış sözleşmeside Medeni Kanunun 706, Borçlar Kanunun 213 ve Tapu Kanunun 26. maddelerinde öngörülen şekil koşullarından yoksun bulunduğundan, saklı pay sahibi olsun veya olmasın miras hakkı çiğnenen tüm mirasçılar dava açarak resmi sözleşmenin muvazaa nedeni ile geçersizliğinin tesbitini ve buna dayanılarak oluşturulan tapu kaydının iptalini isteyebilirler.

Hemen belirtmek gerekir ki bu tür uyuşmazlıkların sağlıklı, adil ve doğru bir çözüme ulaştırılabilmesi, davalıya yapılan temlikin gerçek yönünün diğer bir söyleyişle miras bırakanın asıl irade ve amacının duraksamaya yer bırakmayacak biçimde ortaya çıkarılmasına bağlıdır. Bir iç sorun olan ve gizlenen gerçek irade ve amacın tespiti ve aydınlığa kavuşturulması genellikle zor olduğundan bu yöndeki delillerin eksiksiz toplanılması yanında birlikte ve doğru şekilde değerlendirilmesi de büyük önem taşınmaktadır. Bunun içinde ülke ve yörenin gelenek ve görenekleri, toplumsal eğilimleri, olayların olağan akışı, miras bırakanın sözleşmeyi yapmakta haklı ve makul bir nedeninin bulunup bulunmadığı, davalı yanın alış gücünün olup olmadığı, satış bedeli ile sözleşme tarihindeki gerçek değer arasındaki fark, taraflar ile miras bırakan arasındaki beşeri ilişki gibi olgulardan yararlanılmasında zorunluluk vardır.

Somut olaya gelince; çekişme konusu 848 parsel sayılı taşınmazın ara maliklere devrinin muvazaalı olup olmadığının belirlenmesi için yukarıda değinilen ilkeler gözetilerek sonuca gidilecek nitelikte araştırma ve inceleme yapılması, yapılan temliklerin muvazaalı olduğunun anlaşılması halinde son kayıt maliki olan Necati hakkında ediniminin Türk Medeni Kanunun 1023. maddesi kapsamında korunup korunmayacağının açıklığa kavuşturulması ve hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı olduğu üzere hüküm kurulması isabetsizdir. Davacıların bu yöne ilişkin temyiz itirazları yerindedir. Kabulü ile hükmün belirtilen nedenlerle, HUMK.'nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 03.10.2007 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/16767, Karar No: 2017/26673, Tarih: 20.02.2017

**(Kapatılan) 7. Hukuk Dairesi         2016/16767 E.  ,  2017/26673 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun 22/12/2016 tarih, 398 sayılı "Daireler Arasındaki İş Bölümünün Yeniden Belirlenmesine" yönelik kararı, 30/12/2016 tarih 29934 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu itibarla Amasya, Antalya, Burdur, Bursa, Çorum, Giresun, Isparta, Mersin, Ordu, Rize, Samsun, Sinop, Tokat, Trabzon illerinin merkez ve ilçe mahkemelerince verilen hüküm ve kararlarına ilişkin dosyaların temyiz incelemesi yapılmak üzere Yargıtay 9. Hukuk Dairesine GÖNDERİLMESİNE, 20/02/2017 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/16012, Karar No: 2021/22887, Tarih: 15.12.2021

**8. Ceza Dairesi         2020/16012 E.  ,  2021/22887 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇLAR : İftira, kamu görevlisine karşı görevinden dolayı hakaret

HÜKÜMLER : Mahkumiyet

Gereği görüşülüp düşünüldü:

1-Sanık hakkında katılan ...'a yönelik iftira suçundan kurulan mahkumiyet hükmüne yönelik sanık ve Cumhuriyet Savcısı tarafından yapılan temyiz taleplerinin incelenmesinde;

Yapılan yargılamaya, dosya içeriğine, toplanıp karar yerinde gösterilen ve değerlendirilen delillere, oluşa ve mahkemenin soruşturma sonucunda oluşan inanç ve takdirine, suçun oluşumuna ve niteliğine uygun kabul ve uygulamasına, hukuka uygun, yasal ve yeterli olarak açıklanan gerekçeye göre sanığın hakkını aradığına, verilen kararın haksız olduğuna, kastının bulunmadığına ve lehine olan hükümlerin uygulanmadığına; Cumhuriyet Savcısının ise adli sicil kaydına göre lehe hükümlerin uygulanmasına engel teşkil edecek mahiyette sabıkası bulunmayan sanık hakkında lehe hükümlerin tartışılmamasının usul ve yasaya aykırı olduğuna yönelik yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA,

2- Sanık hakkında katılan ... ve şikayetçi ...'ya kamu görevlisine karşı görevinden dolayı hakaret suçundan kurulan mahkumiyet hükmüne yönelik Cumhuriyet Savcısı ve sanık tarafından yapılan temyiz taleplerinin incelenmesinde;

TCK’nın 128. maddesinde düzenlenen ve Anayasanın 36. maddesiyle de güvence altına alınan iddia ve savunma dokunulmazlığı; şahısların yargı mercileri veya idari makamlar nezdinde, serbestçe ve hiçbir endişenin etkisi altında kalmaksızın haklarını özgürce iddia edebilmeleri veya kendilerini savunabilmeleri imkanının sağlanmasını ifade eder. Eğer böyle bir hak olmazsa, iddia ve savunma serbestçe yapılamayacak ve söylenmesi gereken, cezai yaptırıma maruz kalma korkusuyla ifade edilemeyeceğinden, yapılan yargılama sonucunda hedeflenen, “gerçeğe ulaşma” ve “adaletin gerçekleşmesi” de söz konusu olamayacaktır.

Madde gerekçesinde de açıklandığı üzere; iddia ve savunma hakkının kullanılması bağlamında, kişiler açısından somut isnat ifade eder nitelikte maddi vakıaların ortaya konulması ya da kişilerle ilgili olumsuz değerlendirmelerde bulunulması mümkündür. Bu somut isnatlar veya olumsuz değerlendirmeler, iddia ve savunma hakkının kullanılmasıyla ilişkilendirilememesi durumunda, hakaret veya iftira suçunu oluşturur.

İddia ve savunma kapsamında, kişilerle ilgili olarak bulunulan somut isnatların yapılan olumsuz değerlendirmelerin uyuşmazlıkla ilişkili olması lazımdır ancak, uyuşmazlığın çözümü açısından faydalı olması aranmamalıdır.

Somut uyuşmazlıkla bağlantılı olmayan isnatlar gerçek olsa bile iddia ve savunma dokunulmazlığının varlığından bahsedilemez. Keza, somut vakalara dayansa dahi uyuşmazlıkla alakası olmayan olumsuz değerlendirmeler açısından iddia ve savunma hakkının kullanılması söz konusu değildir.

Somut uyuşmazlıkla bağlantılı olmayan isnatlar gerçek olsa bile iddia ve savunma dokunulmazlığının varlığından bahsedilemez. Keza, somut vakalara dayansa dahi uyuşmazlıkla alakası olmayan olumsuz değerlendirmeler açısından iddia ve savunma hakkının kullanılması söz konusu değildir.

Yukarıda yapılan açıklamalar ışığında oluşa ve tüm dosya kapsamına göre; sanığın katılan ... hakkında 10.06.2014 tarihinde BİMER'e yaptığı başvuru dilekçesinde başka bir manevi tazminat dosyasından bahsederek katılan ... ve şikayetçi ...'nın yalancı şahitlik yapması nedeniyle aleyhine tazminata hükmedildiğini belirtmesi şeklinde gerçekleşen eyleminin TCK'nın 128. maddesinde düzenlenen iddia ve savunma dokunulmazlığı kapsamında kaldığı ve kamu görevlisine karşı görevinden dolayı hakaret suçunun unsurlarının oluşmadığı gözetilmeden,atılı suçtan beraati yerine mahkumiyetine karar verilmesi,

Kabule göre de;

Sanığın polis memurları katılan ... ve şikayetçi ...'ya yönelik hakaret içerikli sözlerinin görevlerinden dolayı gerçekleşmediğinin anlaşılması karşısında eyleminin TCK'nın 125/1. madde kapsamında kaldığı gözetilmeden sanığın TCK'nın 125/3-a maddesinden cezalandırılması suretiyle fazla ceza tayini,

Yasaya aykırı, Cumhuriyet Savcısı ve sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nın 321. maddesi gereğince BOZULMASINA, 15.12.2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/15514, Karar No: 2024/3788, Tarih: 02.05.2024

**8. Ceza Dairesi         2024/15514 E.  ,  2024/3788 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2022/3729 E., 2022/4052 K.

SUÇ : Genel güvenliğin taksirle tehlikeye sokulması

HÜKÜM : Beraat

İTİRAZA KONU KARAR : Onama

İTİRAZ EDEN : Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı

Yargıtay 8. Ceza Dairesinin, 25.01.2024 tarihli ve 2023/3598 Esas, 2024/806 sayılı kararına karşı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 22.02.2024 tarihli ve KD - 2023/26076 sayılı itirazı üzerine yapılan inceleme neticesinde;

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun’un) 308 inci maddesinin birinci fıkrasının ikinci cümlesi uyarınca yapılan itiraz başvurusu üzerine dava dosyası, aynı Kanun’un 308 inci maddesinin ikinci fıkrası gereği Dairemize gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İTİRAZ SEBEPLERİ

Cumhuriyet savcısının temyiz başvurusunun hüküm tarihindeki yasal düzenlemeler itibarıyla 5271 sayılı Kanun'un 286 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (d) bendi ve aynı Kanun'un 298 inci maddesi uyarınca reddine karar verilmesi talebine ilişkindir.

II. GEREKÇE

Sanığın üzerine atılı genel güvenliğin taksirle tehlikeye sokulması suçunun düzenlendiği 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 171 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde " Taksirle yangına neden olan kişi fiilin başkalarının hayatı, sağlığı veya malvarlığı bakımından tehlikeli olması halinde üç aydan bir yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır" hükmüne yer verilmiştir.

5271 sayılı Kanun'un Temyiz kenar başlıklı 286 ncı maddesinin birinci fıkrasında kural olarak bölge adliye mahkemesi ceza dairelerinin bozma dışında kalan hükümlerinin temyiz edilebileceği düzenlenmiş olup, temyiz edilemeyecek hükümlere ilişkin istisnalara yer verilen aynı maddenin ikinci fıkrasının, Anayasa Mahkemesinin 27.12.2018 tarihli 2018/71 Esas, 2018/118 Karar sayılı iptal kararı üzerine 20.02.2019 tarihli 7165 sayılı Kanun'un 7 nci maddesi ile yeniden düzenlemeye konu edilen (d) bendinde, "İlk defa bölge adliye mahkemesince verilen ve 272 nci maddenin üçüncü fıkrası kapsamı dışında kalan mahkûmiyet kararları hariç olmak üzere, ilk derece mahkemelerinin görevine giren ve kanunda üst sınırı iki yıla kadar (iki yıl dâhil) hapis cezasını gerektiren suçlar ve bunlara bağlı adlî para cezalarına ilişkin her türlü bölge adliye mahkemesi kararları" temyiz edilemez hükmüne yer verilmiştir.

İlk derece mahkemelerinin görevine giren ve kanunda üst sınırı iki yıla kadar (iki yıl dâhil) hapis cezasını gerektiren suçlar ve bunlara bağlı adlî para cezalarına ilişkin, ilk defa bölge adliye mahkemesince verilen mahkumiyet hükümleri hariç olmak üzere diğer her türlü bölge adliye mahkemesi kararları kesin niteliktedir.

İlk derece mahkemelerinin görevine giren ve kanunda üst sınırı iki yıla kadar (iki yıl dâhil) hapis cezasını gerektiren suçlar ve bunlara bağlı adlî para cezalarına ilişkin, ilk defa bölge adliye mahkemesince verilen mahkumiyet hükümleri hariç olmak üzere diğer her türlü bölge adliye mahkemesi kararları kesin niteliktedir.

Dava konusu olayda sanığın üzerine atılı taksirle genel güvenliğin tehlikeye sokulması suçunun ceza miktarının üst sınırı bir yıla kadar hapis cezası olup, Cumhuriyet savcısının temyizinin de vasfa ilişkin olmadığı değerlendirildiğinde; Bölge Adliye Mahkemesince verilen hükmün temyize tabi olmadığı belirlenmiştir.

III. KARAR

1. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı İTİRAZININ KABULÜNE,

2. 5271 sayılı Kanun’un 308 inci maddesinin ikinci fıkrası gereği Yargıtay 8. Ceza Dairesinin, 25.01.2024 tarihli ve 2023/3598 Esas, 2024/806 Karar sayılı kararın onanmasına dair ilâmının KALDIRILMASINA,

3. Cumhuriyet savcısının temyizinin incelenmesinde;

Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesinin, 29.12.2022 tarihli ve 2022/3729 Esas, 2022/4052 sayılı kararının gerekçede açıklanan nedenlerle 5271 sayılı Kanun'un 298 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca talebe uygun olarak, oy çokluğuyla REDDİNE,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 02.05.2024 tarihinde karar verildi.

(K.D)

KARŞI OY

Yüksek Dairenin sayın çoğunluğu ile aramızdaki uyuşmazlık CMK.286/2-d bendinde düzenlenen "ilk derece mahkemelerin görevine giren ve kanunda üst sınırı iki (iki yıl dahil) yıla kadar hapis cezasını gerektiren suçlar ve bunlara bağlı adli para cezalarına ilişkin "her türlü" bölge adliye mahkemesi kararlarının temyiz edilemeyeceğine" ilişkin düzenlemeye yerel mahkemece verilmiş mahkumiyet kararlarının bölge adliye mahkemesince beraat kararına çevrilmesi halininde dahil olup olmadığı hususundadır.

Bölge adliye mahkemelerinin faaliyete geçmesiyle birlikte, ilk derece mahkemelerinden verilen hükümlere karşı olağan kanun yolu olarak CMK'nun 272. maddesi uyarınca istinaf kanun yoluna, istinaf üzerine verilen bölge adliyesi mahkemesi hükümlerine karşı olağan kanun yolu olarak da CMK'nun 286. maddesi uyarınca temyiz kanun yoluna başvurulabilecektir. Kural bu olmakla birlikte, ilk derece mahkemelerinden verilen hükümlerden hangilerine karşı istinaf yoluna başvurulamayacağı CMK'nun 272. maddesinin üçüncü fıkrasında, istinaf üzerine bölge adliye mahkemesi ceza dairelerince verilen hükümlerden hangilerine karşı temyiz kanun yoluna başvurulamayacağı da CMK'nun 286. maddesinin ikinci fıkrasında sayılmak suretiyle kuralın istisnaları gösterilmiştir. Karşı oyun konusunu oluşturması nedeni ile burada temyiz kanun yolunun istisnaları üzerinde durulmuştur.

"...CMK'nun 286. maddesi;

“(1) Bölge adliye mahkemesi ceza dairelerinin bozma dışında kalan hükümleri temyiz edilebilir.

(2) Ancak;

"...CMK'nun 286. maddesi;

“(1) Bölge adliye mahkemesi ceza dairelerinin bozma dışında kalan hükümleri temyiz edilebilir.

(2) Ancak;

a) İlk derece mahkemelerinden verilen beş yıl veya daha az hapis cezaları ile miktarı ne olursa olsun adlî para cezalarına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine dair bölge adliye mahkemesi kararları,

b) İlk derece mahkemelerinden verilen beş yıl veya daha az hapis cezalarını artırmayan bölge adliye mahkemesi kararları,

c) (Ek: 20/7/2017 - 7035/20 md) Hapis cezasından çevrilen seçenek yaptırımlara ilişkin ilk derece mahkemesi kararları ile ilgili olarak bölge adliye mahkemesince verilen; seçenek yaptırımlara ilişkin her türlü kararlar ve istinaf başvurusunun esastan reddine dair kararlar,

d) (Değişik: 18/6/2014 - 6545/78 md.) İlk derece mahkemelerinin görevine giren ve kanunda üst sınırı iki yıla kadar (iki yıl dâhil) hapis cezasını gerektiren suçlar ve bunlara bağlı adli para cezalarına ilişkin her türlü bölge adliye mahkemesi kararları,

e) Adlî para cezasını gerektiren suçlarda ilk derece mahkemelerinden verilen hükümlere ilişkin her türlü bölge adliye mahkemesi kararları,

f) (Değişik: 18/6/2014 - 6545/78 md) Sadece eşya veya kazanç müsaderesine veya bunlara yer olmadığına ilişkin ilk derece mahkemesi kararları ile ilgili olarak istinaf başvurusunun esastan reddine dair kararları,

g) On yıl veya daha az hapis cezasını veya adlî para cezasını gerektiren suçlardan, ilk derece mahkemesince verilen beraat kararları ile ilgili olarak istinaf başvurusunun esastan reddine dair kararları,

h) (Değişik: 18/6/2014 - 6545/78 md.) Davanın düşmesine, ceza verilmesine yer olmadığına, güvenlik tedbirine ilişkin ilk derece mahkemesi kararları ile ilgili olarak bölge adliye mahkemesince verilen bu tür kararlar veya istinaf başvurusunun esastan reddine dair kararlar,

ı) Yukarıdaki bentlerde yer alan sınırlar içinde kalmak koşuluyla aynı hükümde, cezalardan ve kararlardan birden fazlasını içeren bölge adliye mahkemesi kararları,

Temyiz edilemez.” şeklinde düzenlenmiştir.

h) (Değişik: 18/6/2014 - 6545/78 md.) Davanın düşmesine, ceza verilmesine yer olmadığına, güvenlik tedbirine ilişkin ilk derece mahkemesi kararları ile ilgili olarak bölge adliye mahkemesince verilen bu tür kararlar veya istinaf başvurusunun esastan reddine dair kararlar,

ı) Yukarıdaki bentlerde yer alan sınırlar içinde kalmak koşuluyla aynı hükümde, cezalardan ve kararlardan birden fazlasını içeren bölge adliye mahkemesi kararları,

Temyiz edilemez.” şeklinde düzenlenmiştir.

Bilindiği üzere, bir karar veya hükme ilişkin kanun yolunun belirlenmesi sırasında öncelikle kanunun sistematiği ve normları dikkate alınacak, bu belirleme yapılırken kıyas ve yorum yoluna başvurulabilecektir. Ceza muhakemesinde kıyas ve her türlü yorum mümkün olmakla birlikte, temel hak ve özgürlükleri daraltan normlar ile istisnai normlarda kıyas yasağı mevcuttur. Kanun koyucunun düzenlediğinin aksine sonuçlara ulaşmaya izin verecek şekilde, kıyas veya yorum yoluyla temel hak ve özgürlüklere ilişkin normları daraltıcı, istisnai normları genişletici şekilde hareket etmek mümkün değildir. CMK'nun 286. maddesinin ikinci fıkrasındaki istisnaların hem uluslararası sözleşmeler ve Anayasa'nın 36. maddesinde düzenlenen "hak arama özgürlüğü"ne ilişkin temel hak ve özgürlükler kapsamında kalması, hem de istisnai bir norm olma özelliği taşıması nedeni ile, bir bölge adliye mahkemesi kararının bu bentler kapsamında kalıp kalmadığına ilişkin yorum yapılırken, hak arama özgürlüğünü daraltıcı nitelikte kıyas yapılamayacağı gibi bu düzenlemenin istisnai nitelikte olması nedeniyle kapsamını genişletici şekilde yorum da yapılamayacağı gözetilmelidir.