muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/15000, Karar No: 2025/5610, Tarih: 14.04.2025

**10. Hukuk Dairesi         2024/15000 E.  ,  2025/5610 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

SAYISI : 2024/77 E., 2024/227 K.

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen hizmet tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne dair karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, Nisan 2013 ile 08 Ocak 2016 arası müvekkilinin eksiksiz ve kesintisiz çalıştığını belirterek, hizmetlerinin tespitini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle; yersiz ve hukuka aykırı olarak açılan hizmet tespitine ilişkin davanın reddine karar verilmesi talep etmiştir.

Fer'i müdahil Kurum vekili, cevap dilekçesinde özetle; davacının iddiaları ile Kurum kayıtlarının eşleşmediğini belirterek davanın reddine dair karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 14.12.2022 tarihli ve 2022/47 Esas 2022/146 Karar sayılı kararıyla; davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesi kararıyla istinaf istemlerinin esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Daire kararında; "...Eldeki davada, davacının talebinin 30.04.2013 ile 08.01.2016 tarihleri arasında depo bölümünde çalışmanın tespitine dair olduğu, davacı asil 14.12.2022 tarihli duruşmada ise sosyal güvenlik destek primine tabi olarak çalışmanın tespitini talep etmiş olup talep sonu gözetilmeksizin ve gerekmediği halde süreler dışlanarak karar verilmesi isabetsiz bulunmuştur. ..." şeklindeki gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne dair karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne dair karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri temyiz dilekçesinde; eksik araştırmaya dayalı hüküm kurulduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesince verilen kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369. maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371. maddeleri, 5510 sayılı Kanun'un ilgili maddeleri.

3. Değerlendirme

1.Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davalı ve fer'i müdahil Kurum vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden ilgiliye yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

14.04.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/9518, Karar No: 2018/7652, Tarih: 05.12.2018

**4. Hukuk Dairesi         2016/9518 E.  ,  2018/7652 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... aleyhine 14/04/2015 gününde verilen dilekçe ile basın yoluyla kişilik haklarına saldırıdan kaynaklanan manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 31/03/2016 günlü kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, basın yoluyla kişilik haklarına saldırıdan kaynaklanan manevi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı vekili, davacının organize sanayi bölgesinde faaliyet gösteren bir firmanın sahibi olduğunu, 12/03/2015 ve 14/03/2015 tarihli Sabah Gazetesinin ... ekinde, davalı tarafından kaleme alınan köşe yazılarında, davacıya iftira atıldığını, doğrudan davacının manevi şahsını hedef alan ve tümüyle hakaret ve iftira içeren köşe yazılarının kamuoyunda davacıyı küçük düşürdüğünü, bu şekilde davacının kişilik haklarına alenen saldırıda bulunulduğunu belirterek oluşan manevi zararın tazminini talep etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, dava konusu haberlerde, davacıya yönelik bir kısım sözlerin, davacının kişilik haklarına saldırı oluşturduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Basın özgürlüğü, Anayasanın 28. maddesi ile 5187 sayılı Basın Kanunu'nun 1. ve 3. maddelerinde düzenlenmiştir. Bu düzenlemelerde basının özgürce yayın yapmasının güvence altına alındığı görülmektedir. Basına sağlanan güvencenin amacı; toplumun sağlıklı, mutlu ve güvenlik içinde yaşayabilmesini gerçekleştirmektir. Bu durum da halkın dünyada ve özellikle içinde yaşadığı toplumda meydana gelen ve toplumu ilgilendiren konularda bilgi sahibi olması ile olanaklıdır. Basın, olayları izleme, araştırma, değerlendirme, yayma ve böylece kişileri bilgilendirme, öğretme, aydınlatma ve yönlendirmede yetkili ve aynı zamanda sorumludur. Basının bu nedenle ayrı bir konumu bulunmaktadır. Bunun içindir ki, bu tür davaların çözüme kavuşturulmasında ayrı ölçütlerin koşul olarak aranması, genel durumlardaki hukuka aykırılık teşkil eden eylemlerin değerlendirilmesinden farklı bir yöntemin izlenmesi gerekmektedir. Basın dışı bir olaydaki davranış biçiminin hukuka aykırılık oluşturduğunun kabul edildiği durumlarda, basın yoluyla yapılan bir yayındaki olay hukuka aykırılık oluşturmayabilir.

Ne var ki basın özgürlüğü sınırsız olmayıp, yayınlarında Anayasanın Temel Hak ve Özgürlükler bölümü ile Türk Medeni Kanununun 24 ve 25. maddesinde yer alan ve yine özel yasalarla güvence altına alınmış bulunan kişilik haklarına saldırıda bulunulmaması da yasal ve hukuki bir zorunluluktur.

Ne var ki basın özgürlüğü sınırsız olmayıp, yayınlarında Anayasanın Temel Hak ve Özgürlükler bölümü ile Türk Medeni Kanununun 24 ve 25. maddesinde yer alan ve yine özel yasalarla güvence altına alınmış bulunan kişilik haklarına saldırıda bulunulmaması da yasal ve hukuki bir zorunluluktur.

Basın özgürlüğü ile kişilik değerlerinin karşı karşıya geldiği durumlarda; hukuk düzeninin çatışan iki değeri aynı zamanda koruma altına alması düşünülemez. Bu iki değerden birinin diğerine üstün tutulması gerektiği, bunun sonucunda da, daha az üstün olan yararın daha çok üstün tutulması gereken yarar karşısında o olayda ve o an için korumasız kalmasının uygunluğu kabul edilecektir. Bunun için temel ölçüt kamu yararıdır. Gerek yazılı ve gerekse görsel basın bu işlevini yerine getirirken, özellikle yayının gerçek olmasını, kamu yararı bulunmasını, toplumsal ilginin varlığını, konunun güncelliğini gözetmeli, haberi verirken özle biçim arasındaki dengeyi de korumalıdır. Yine basın, objektif sınırlar içinde kalmak suretiyle yayın yapmalıdır. O anda ve görünürde var olup da sonradan gerçek olmadığı anlaşılan olayların yayınından da basın sorumlu tutulmamalıdır.

Somut olaya gelince; ... Gazetesinin 12/03/2015 ve 14/03/2015 tarihli ... ekinde yayınlanan ve davalı ... tarafından yazılan yazılar, birer köşe yazısıdır. Gerek Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararlarında, gerekse Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarında; köşe yazılarının, yazarın kişisel değer yargılarını içeren yayınlar olduğu, değer yargılarının kısıtlanamayacağı ve olaylar ile değer yargılarının birbirinden ayrı irdelenmesi gerektiği kabul edilmektedir. Ayrıca, basının belli ölçüde abartma, hatta tahrik etme ve polemik olarak kabul edilebilecek, kişisel açıdan taşkın ifadeler kullanma hakkı da bulunmaktadır. Bu, tarafı olduğumuz Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 10. maddesiyle teminat altına alınan fikir özgürlüğünün bir gereğidir.

Tüm bu ilkeler ve dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davaya konu yazılar, yayınlandığı tarihte kamuoyunun ilgisini çeken güncel olaylara ilişkin ve tartışmaların yapıldığı bir ortamda yazılmış yazılardır. Bu itibarla basın ve ifade özgürlüğü sınırlarında, sert eleştiriler ve değer yargıları içeren dava konusu yazılar davacının kişilik haklarına saldırı oluşturmaz. Şu durumda mahkemece, davanın tümden reddine karar verilmesi gerekirken, yanılgılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz edilen kararın yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 05/12/2018 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/23805, Karar No: 2011/8431, Tarih: 12.12.2011

**(Kapatılan)13. Ceza Dairesi         2011/23805 E.  ,  2011/8431 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

HÜKÜMLÜ : ...

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek, gereği düşünüldü:

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve Hakimin takdirine göre; diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

Ancak;

1-Hüküm tarihinden önce yürürlüğe giren 5252 sayılı Kanunun 5349 sayılı Kanunla değişik 5 maddesi uyarınca ağır para cezalarının, adli para cezalarına dönüştürüldüğünün gözetilmemesi,

2-5335 sayılı Kanunun 22.maddesi ile 5083 sayılı Türkiye Cumhuriyeti'nin Para Birimi Hakkındaki Kanunun 2.maddesine eklenen ve 01.05.2005 tarihinde yürürlüğe giren son fıkrada yer alan ilgili kanunları gereğince "uygulamada adli ve idari para cezalarının hesaplanması ve ödenmesinde 1.00 TL altındaki tutarlar dikkate alınmaz" şekildeki düzenlemenin hüküm tarihinden önce yürürlüğe girmesi karşısında; 647 sayılı Kanunun 4 maddesi ile uygulama yapılırken hapis cezasının günlüğünün 4.00-6.00 TL arasında adli para cezasına çevrilmesi gerektiğinin gözetilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş, hükümlü ... müdafiin temyiz itirazları bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan hükmün açıklanan nedenle tebliğnameye uygun olarak BOZULMASINA, bozma nedeni yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 5320 Sayılı Yasanın 8/1.maddesi yollamasıyla 1412 Sayılı CMUK’nın 322.maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak, hükümlü hakkında 765 sayılı TCK’nın 491/4, 522, 81/1-3, 59/2.maddeleri uyarınca verilen 11 ay hapis cezasının 647 sayılı Yasanın 4.maddesi gereğince 5083 sayılı Yasaya, 5335 sayılı Yasa ile eklenen 2/3. maddesi de dikkate alınmak suretiyle beher günü 4,00 TL üzerinden 1.320,00 TL adli para cezasına dönüştürülmesi suretiyle usul ve yasaya uygun bulunan hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 12.12.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/12341, Karar No: 2017/25973, Tarih: 16.02.2017

**(Kapatılan) 7. Hukuk Dairesi         2016/12341 E.  ,  2017/25973 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun 22/12/2016 tarih, 398 sayılı "Daireler Arasındaki İş Bölümünün Yeniden Belirlenmesine" yönelik kararı, 30/12/2016 tarih 29934 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu itibarla Amasya, Antalya, Burdur, Bursa, Çorum, Giresun, Isparta, Mersin, Ordu, Rize, Samsun, Sinop, Tokat, Trabzon illerinin merkez ve ilçe mahkemelerince verilen hüküm ve kararlarına ilişkin dosyaların temyiz incelemesi yapılmak üzere Yargıtay 9. Hukuk Dairesine GÖNDERİLMESİNE, 16/02/2017 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/17376, Karar No: 2016/2156, Tarih: 02.03.2016

**9. Ceza Dairesi         2015/17376 E.  ,  2016/2156 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ağır Ceza

Suç : Uyuşturucu madde ticareti yapma, 6136 sayılı Kanuna muhalefet

Hüküm : Mahkumiyet

Usulüne uygun tebligata rağmen sanık müdafiinin duruşmaya gelmediği ve geçerli bir mazeret de bildirmediği anlaşıldığından duruşmasız olarak yapılan inceleme sonunda gereği düşünüldü:

Hükümden sonra 24.11.2015 tarih ve 29542 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren ve TCK'nın 53. maddesinin bazı hükümlerini iptal eden Anayasa Mahkemesi'nin 08.10.2015 tarih ve 2014/140-2015/85 sayılı kararının infaz aşamasında dikkate alınması mümkün görülmüştür.

Yapılan yargılama sonunda aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda tartışılıp sanığın suçlarının sübutu kabul, olay niteliğine ve kovuşturma sonuçlarına uygun şekilde vasfı tayin edilmiş, cezayı azaltıcı sebebin niteliği takdir kılınmış, incelenen dosyaya göre verilen hükümlerde bir isabetsizlik görülmemiş olduğundan, sanık müdafiinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükümlerin ONANMASINA, 02.03.2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/3903, Karar No: 2023/4071, Tarih: 04.12.2023

**6. Hukuk Dairesi         2023/3903 E.  ,  2023/4071 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi

EK KARAR TARİHİ : 26.09.2023

SAYISI : 2021/1463 E., 2023/1467 K.

DAVA TARİHİ : 18.12.2019

HÜKÜM/KARAR : Başvurunun Esastan Reddi

İLK DERECE MAHKEMESİ : Konya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi

SAYISI : 2019/737 E., 2021/313 K.

Taraflar arasındaki haksız işgal tazminatı davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince 26.09.2023 tarihli ek karar ile temyiz dilekçesinin miktardan reddine karar verilmiştir.

Ek karar davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

Temyiz istemi, temyiz konusu miktar veya değerin kesinlik sınırının altında olduğu gerekçesiyle davacı vekilinin temyiz dilekçesinin reddine yönelik Bölge Adliye Mahkemesinin 26.09.2023 tarihli ek kararına ilişkindir.

Miktar veya değeri temyiz kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 362 nci maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

Dosya içeriğine göre temyize konu edilen miktar 80.000,00 TL olup Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 238.730,00 TL nin altında kalmaktadır.

Temyiz dilekçesinin reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesince verilen ek karar yukarıda anılan Kanun hükümlerine uygun olduğundan temyiz isteminin reddi ile söz konusu kararın onanması gerekir.

KARAR

Açıklanan sebeple;

Bölge Adliye Mahkemesince verilen 26.09.2023 tarihli ek kararın ONANMASINA,

Alınması gereken temyiz harcı peşin olarak yatırıldığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

04.12.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/13756, Karar No: 2010/4513, Tarih: 16.04.2010

**(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2009/13756 E.  ,  2010/4513 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 17.05.2004 gününde verilen dilekçe ile kişisel hakka dayalı elatmanın önlenmesi ve tazminat istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; elatmanın önlenmesi isteminin reddine, tazminat isteminin kabulüne dair verilen 24.05.2007 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi taraf vekillerince istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacı İR.2632 sayılı işletme ruhsat sahasındaki faaliyetlerini davalı tarafından tutanak düzenlenerek ve toprak dökerek durdurulduğunu, haksız elatmanın kaldırılmasını, maden sahasının işletilememesi sebebiyle oluşan zararlarına karşılık fazla haklar saklı kalmak kaydı ile 12.000.00 TL.nin davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı maden sahasının bulunduğu alanda imar uygulama çalışmaları yapıldığını, davacının işletme faaliyetini ancak belediyeden izin alarak yapabileceğini, bu hali ile sürdürülen maden işletme faaliyetlerinin kaçak olduğunu, mevzuata aykırı bir durum bulunmadığını, açılan davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece istekle bağlı kalınarak 12.000.00 TL.nin dava tarihinden yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacının işletme faaliyetlerini ancak belediyeden izin alarak sürdürmesi mümkün bulunduğundan elatmanın önlenmesi isteminin reddine karar verilmiştir.

Hükmü taraflar temyiz etmiştir.

1- Dosyada yer alan bilgi ve belgelerden davacının sahada 11.08.1988 tarihinde başlayan ruhsatla madencilik faaliyetine başladığı, ruhsatın en son 11.08.2003 tarihinde on yıl süre ile yenilendiği anlaşılmaktadır. Gerçekten, 3213 sayılı Maden Kanununun 7.maddesinin 4.bendine göre imar alanları içinde kalan madencilik faaliyetlerinin yerel merciinden izin alınarak yapılması gerekir ise de, bu fıkranın son cümlesindeki hüküm uyarınca ruhsat alındıktan sonra imar alanları içine alınan maden sahalarında bu hükmün uygulanma olanağı yoktur. Maden işletme ruhsatı bulunan yer belediye imar hudutlarına 27.2.2001 tarihinde alındığından davacının sürdürdüğü madencilik faaliyetleri için davalı belediyeden ayrıca izin alınması gerekmez. Davalı, davacının maden ruhsatı alanındaki sahaya toprak dökerek elattığından yasayla korunamayacak haksız elatmasının önlenmesi yerine bu konudaki davacı isteğinin reddi doğru olmadığından karar davacı yararına bozulmalıdır.

2- Davalının temyiz itirazlarına gelince;

2- Davalının temyiz itirazlarına gelince;

Eldeki dava 17.5.2004 tarihinde açılmıştır. 28.11.1956 tarih ve 15/15 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca kural olarak her davada açıldığı tarihte tespit edilen vaziyet hükme esas alınır. Dolayısıyla davacının kar yoksunluğu talebi ile açtığı davanın zaman olarak sınırlanması zararın meydana geldiği gün ile davanın açıldığı günler arasıdır. Oysa bilirkişiler davacı zararını davanın açıldığı günü geçerek 18.5.2004-6.10.2006 tarihleri arasında hesaplamıştır.

Bu temel yanlışlığa değinildikten sonra bazı genel açıklamalar yapılması gerekmektedir.

Haksız fiile ilişkin olarak B.K. m. 41. maddesinde ; “gerek kasten, gerek ihmal ve teseyyüp yahut tedbirsizlik ile haksız bir surette diğer bir kimseye zarar veren şahsın o zararı tazmine mecbur olduğu” ifade edilmiştir. Bu nedenle zarar haksız fiil sorumluluğunun baş unsurunu teşkil eder. Zarar, bir kimsenin malvarlığında rızası dışında meydana gelen eksilmelerdir.

Zarar miktarının tayininde olduğu gibi, tazminat miktarının tayin ve tespitinde de rol oynayan bazı haller vardır. Bu hallerin hakim tarafından göz önünde tutulması ve tazminatın derecesinin ona göre takdir olunması gerekir.

Nitekim BK’nun 43. maddesine göre: “Hakim hal ve mevkiin icabına ve hatanın (yani kusurun) ağırlığına göre tazminatın suretini ve şumu¬lünün derecesini tayin eyler.” Bu hüküm gereğince hakim tazminatın derecesini, sadece zarara bakarak değil, zarardan başka nedenlere de bakarak tespit etmelidir.

Kusur, haksız fiil sorumluluğunun bir unsuru olarak, bu sorumluluğun varlığına etkili olduktan başka, sorumluluğun müeyyidesinde, yani tazminatın derecesinde de büyük rol oynar. Zarar görenin müterafik kusuru (BK m.44), zarar miktarının önceden tespitinin mümkün olmadığı haller (BK m. 42), ayrıca zarar gören ile sorumlu tarafların mali ve sosyal durumlarını da göz önünde tutmayı emreden hakkaniyet düşünceleri (BK m. 44/2) de zararın derecesinin tayini bakımından önemli hususlar arasında yer alır. Bu haller, tazminatın tam olarak değil, fakat indirilmiş olarak hükmedilmesine, hatta bazan da tazminattan tamamen vazgeçilmesine neden olur.

Diğer taraftan, gerçekleşen zararla sorumluluğu doğuran olay veya davranış arasındaki sebep sonuç ilişkisine “illiyet bağı" denilmektedir. Haksız fiil sorumluluğunun bir diğer unsuru olan illiyet bağından maksat, meydana gelen zararın o fiilin sonucu hasıl olmuş bulunmasıdır. Başka bir deyişle burada fiil ile zarar arasındaki bağlılık derecesi söz konusudur. O fiil olmasaydı, o zararın meydana gelmeyeceği kesin bir şekilde söylenebilmekte ise zarar ile fiil arasında illiyet bağı var demektir. Diğer bütün unsurlar bulunsa bile, eğer olayda böyle bir illiyet bağı yoksa haksız fiilden ve haksız fiil sorumluluğundan söz edilemez.