muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/117, Karar No: 2025/218, Tarih: 09.04.2025

2. Ülkemizde iki dereceli yargı sistemi uygulanmakta iken, 2004 yılında kabul edilen ve 01.06.2005 tarihinde yürürlüğe giren 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun ve HMK ile istinaf kanun yolu hükümlerinin düzenlenmesi, bu düzenlemeye uygun olarak 20.07.2016 tarihinde bölge adliye mahkemelerinin faaliyete başlaması ile üç dereceli yargı sistemine geçilmiş bulunmaktadır.

3. Bir davanın, talepler ve belirtilen sebeplerle sınırlı olarak, bir üst derece yargı yerince, yeniden görülmesini, gerekiyorsa yeniden hükme bağlanmasını amaçlayan kanun yoluna istinaf denir. Hemen belirtilmelidir ki istinafta, davanın bir üst derece yargı yerince, tüm boyutları itibari ile değil; sadece tarafların talepleri ve ileri sürmüş oldukları sebeplerle sınırlı bir biçimde ikinci kez ele alınıp görülür.

4. Gerek Türk hukukunda gerekse mukayeseli hukukta, istinaf kanun yolu incelemesi somut olay adaletinin sağlanması ihtiyacı üzerine doğmuş ve uygulanmaya başlanmıştır. Hukuk yargılamasında istinaf; ilk derece mahkemelerinin henüz kesinleşmemiş kararlarının, hem maddi vakıa incelemesi yapan hem de hukukîlik denetimi yapma yetkisi bulunan daha üst dereceli mahkemece tekrar incelenmesini, taleplerle belirlenen sınırlar içerisinde ikinci kez görülerek, hatalı hâllerin düzeltilmesi suretiyle karara bağlanmasını istemek olarak tanımlanabilir. İstinaf kavramı, incelemenin içeriği itibari ile dar ve geniş anlamda istinaf olarak ikiye ayrılır. Türk hukuk sisteminde kanun koyucu tercihini dar anlamda istinaf sisteminden yana kullanmıştır. Buna göre; ilk derece mahkemesi tarafından verilen kararın denetlenmesi anlamında sadece gerekli ve itiraz konusu edilen hususlarda inceleme yapılarak bir karar verilir.

5. İstinaf kanun yolu, HMK'nın sekizinci kısmının birinci bölümünün 341 ilâ 360. maddeleri arasında, temyiz kanun yolu da ikinci bölümünün 361 ilâ 373. maddeleri arasında düzenleme altına alınmıştır.

5. İstinaf kanun yolu, HMK'nın sekizinci kısmının birinci bölümünün 341 ilâ 360. maddeleri arasında, temyiz kanun yolu da ikinci bölümünün 361 ilâ 373. maddeleri arasında düzenleme altına alınmıştır.

6. İstinaf incelemesinin kapsamı ise 6100 sayılı Kanun'un 355. maddesi ile düzenlenmiş olup buna göre inceleme istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır. Ancak bölge adliye mahkemesi kamu düzenine aykırılık gördüğü takdirde bunu kendiliğinden gözetir. Buna göre; bölge adliye mahkemesi, incelemesini istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplere bağlı olarak yapmak zorundadır. Temyiz incelemesinden farklı olarak, bölge adliye mahkemesinde yapılacak incelemede tarafların ileri sürdüğü sebeplerle bağlı kalınmasının nedeni, bölge adliye mahkemesinin ilk derece mahkemesinin kararının kanuna aykırılığını tespit etmesi hâlinde, çoğu zaman yeniden yargılama yaparak yeni bir karar verebilmesidir. Tercih edilen istinaf sisteminde, ilk derecedeki yargılama tümüyle tekrarlanmamaktadır. Bu sebeple, istinaf sebepleri ile sınırlı tutulmuştur. Zira, istinaf incelemesi ilk derece mahkemesi kararını denetleyerek ondan sonra yapılan yargılama özelliği taşımaktadır. Bununla beraber, kamu düzenini ilgilendiren hususlarda bölge adliye mahkemesi istemle bağlı olmaksızın resen inceleme yapar.

7. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 357. maddesinin Yapılamayacak işlemler başlığı altında "...bölge adliye mahkemesi hukuk dairelerinde karşı dava açılamaz, davaya müdahale talebinde bulunulamaz, davanın ıslahı ve 166 ncı maddenin birinci fıkrası hükmü saklı kalmak üzere davaların birleştirilmesi istenemez, bölge adliye mahkemesince re'sen göz önünde tutulacaklar dışında, ilk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunmalar dinlenemez, yeni delillere dayanılamaz..." düzenlemesi ile bölge adliye mahkemesinde karşı dava açılamayacağı, davaya müdahale talebinde bulunulamayacağı, ıslah ve HMK'nın 166/1. maddesi saklı kalmak şartıyla birleştirme talebinde bulunamayacağı, resen dikkate alınması gereken durumlar dışında ilk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunmaların dinlenmeyeceği ve yeni delillere dayanılmayacağı açıkça hükme bağlanmıştır. Dolayısıyla istinaf kanun yolunda tamamen yeni bir yargılama yapıldığını söylemek mümkün değildir. Asıl amaçlanan ilk derece mahkemesi kararını hukuki ve maddi yönden denetleyerek eksiklikleri gidermek ve hataları düzeltmektir. İlk derece yargılamasının usulüne uygunluğu, vakıa tespitlerinin doğru olup olmadığı, hukukun doğru uygulanıp uygulanmadığı denetlenmektedir (Hukuk Genel Kurulunun 24.01.2024 tarihli ve 2023/11-848 Esas, 2024/4 Karar sayılı Kararı).

8. Öte yandan uyuşmazlığın çözümü için HMK'nın yargı yeri belirlenmesine ilişkin yasal düzenlemelerin açıklanması da gerekir.

9. Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 21. maddesine göre yargı yeri belirlenmesini gerektiren sebepler;

a) Davaya bakmakla görevli ve yetkili mahkemenin davaya bakmasına herhangi bir engel çıkarsa.

8. Öte yandan uyuşmazlığın çözümü için HMK'nın yargı yeri belirlenmesine ilişkin yasal düzenlemelerin açıklanması da gerekir.

9. Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 21. maddesine göre yargı yeri belirlenmesini gerektiren sebepler;

a) Davaya bakmakla görevli ve yetkili mahkemenin davaya bakmasına herhangi bir engel çıkarsa.

b) İki mahkeme arasında yargı çevrelerinin sınırlarının belirlenmesi konusunda bir tereddüt ortaya çıkarsa.

c) İki mahkeme de görevsizlik kararı verir ve bu kararlar kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleşirse.

ç) Kesin yetki hâllerinde, iki mahkeme de yetkisizlik kararı verir ve bu kararlar kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleşirse şeklinde belirtilmiştir.

10. Görev ve yetki kuralları Kanun'da düzenlenmiş olmasına rağmen bazı hâllerde davaya hangi mahkemenin bakacağı konusunda tereddüt ortaya çıkabilir veya davaya bakan mahkemenin bu davaya bakmasına engeller bulunabilir. Böyle bir durumda davaya hangi mahkemenin bakacağının belirlenmesi gerekir. Bunun için yargı yeri (merci) tayini yoluna gidilerek yetkili ve görevli mahkeme belirlenir (Hakan Pekcanıtez, Muhammet Özekes, Mine Akkan, Hülya Taş Korkmaz, Medenî Usûl Hukuku, Cilt I, İstanbul 2017, s. 332).

11. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 22. maddesine göre, yetkili mahkemenin bir davaya bakmasına herhangi bir engel bulunduğu yahut iki mahkeme arasında yargı çevrelerinin sınırlarının belirlenmesinde tereddüt ortaya çıktığı takdirde, yetkili mahkemenin tayininde, ilk derece mahkemeleri için bölge adliye mahkemelerine, bölge adliye mahkemeleri için Yargıtaya başvurulur. İki mahkemenin aynı dava hakkında göreve veya yetkiye ilişkin olarak verdikleri kararlar kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleştiği takdirde, görevli veya yetkili mahkeme, ilgisine göre bölge adliye mahkemesince veya Yargıtayca belirlenir.

12. Bölge adliye mahkemesince veya Yargıtayca verilen yargı yeri belirlenmesi ile kanun yolu incelemesi sonucunda kesinleşen göreve veya yetkiye ilişkin kararlar, davaya ondan sonra bakacak mahkemeyi bağlar. Böyle bir durumda üst mahkeme yani duruma göre bölge adliye mahkemesi veya Yargıtay görevli veya yetkili mahkemeyi göstermişse, artık doğrudan o mahkemede davanın görülmesi gerekir. Başka bir anlatımla yargı yeri belirlenmesi üzerine gösterilen mahkeme tekrar görevsizlik veya yetkisizlik kararı yani direnme kararı veremez (L. Şanal Görgün, Levent Börü, Mehmet Kodakoğlu, Medenî Usûl Hukuku, Ankara 2024, s. 171,172, Hukuk Genel Kurulunun 04.11.2021 tarihli ve 2021/(13)3-765 Esas, 2021/1323 Karar sayılı kararı).

13. Tüm bu maddi ve hukukî olgular ışığında somut olay değerlendirildiğinde; davacı vekili 03.07.2009 tarihli dava dilekçesiyle, taraflar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmesi kapsamında müvekkili şirket alacağının iflas masasına kaydı için yaptıkları başvurunun iflas idaresince reddine karar verildiğini ileri sürerek alacağın davalı müflis şirketin iflas masasına kaydına karar verilmesini talep etmiş, İlk Derece Mahkemesince 05.07.2019 tarihli ve 2019/376 Esas, 2019/623 Karar sayılı kararı ile, davalıya dava dilekçesi tebliğ edilmeden, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda arabuluculuk dava şartı yerine getirilmeden davanın açılması nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmiş, kararın davacı tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince 26.02.2020 tarihli ve 2020/372 Esas, 2020/378 Karar sayılı kararı ile, İlk Derece Mahkemesinin kayıt kabul davaları yönünden aksi yöndeki gerekçesinde isabet bulunmadığı, alacağın kayıt kabul istemine konu olabilecek müflis borçlarından olmayıp, iflastan sonra doğan ve müflisin genel hükümlere göre sorumlu olduğu bir alacak niteliğinde bulunduğu, buna göre İlk Derece Mahkemesinin somut uyuşmazlığın arabuluculuk dava şartı kapsamında kaldığı yönündeki kabulünün sonucu itibariyle doğru olduğu, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinin düzelterek yeniden esas hakkında karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, İlk Derece Mahkemesince verilen kararın düzeltilerek yeniden esas hakkında karar verilmesine, davanın usulden reddine karar verilmiştir.

14. Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın Özel Dairece bozulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince 17.05.2022 tarihli ve 2022/723 Esas, 2022/810 Karar sayılı kararı ile; Özel Dairenin bozma kararına uyulduktan sonra, İlk Derece Mahkemesince verilen ilk kararın dosya üzerinden verildiği, dava dilekçesinin dahi tebliğ edilmediği, uyuşmazlığın esası yönünden İlk Derece Mahkemesince yapılması gereken ve dava dilekçesinin tebliği ile başlayan dilekçeler teatisi, ön inceleme, tahkikat aşamalarının yapılmadığı, def'ilerin incelenmediği, İlk Derece Mahkemesinde henüz yargılama yapılmadığı gerekçesiyle, İlk Derece Mahkemesince verilen kararın kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine kesin olarak karar verilmiştir.

15. İlk Derece Mahkemesince 27.10.2022 tarihli ve 2022/424 Esas., 2022/702 Karar sayılı kararı ile mahkemece verilen ilk kararın Bölge Adliye Mahkemesince kaldırılarak yeniden hüküm kurulduğu ve Özel Dairece verilen bozma kararının da Bölge Adliye Mahkemesince verilen karara yönelik olduğu gerekçesiyle davanın görevsizlik nedeniyle usulden reddine dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesince de 08.03.2023 tarihli ve 2023/503 Esas, 2023/459 Karar sayılı kararı ile yargılama yapma yetki ve görevinin İlk Derece Mahkemesince olduğu gerekçesiyle görevsizlik nedeniyle davanın usulden reddine, kararın kesinleşmesini müteakip talep hâlinde dosyanın yetkili ve görevli Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine, kararın taraflardan birince kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmesi halinde dosyanın HMK'nın 21/1-c maddesi uyarınca yargı yeri belirlenmesi için Yargıtay 6. Hukuk Dairesine gönderilmesine karar verilmiştir.

16. Bölge Adliye Mahkemesince verilen görevsizlik nedeniyle davanın usulden reddine ilişkin kararın da temyiz edilmeksizin kesinleşmesi üzerine davacı vekili 20.03.2023 tarihli dilekçesiyle, görevli mahkemenin belirlenmesi için dosyanın Yargıtay 6. Hukuk Dairesine gönderilmesini talep etmiş, Özel Dairece 12.06.2023 tarihli ve 2023/1638 Esas, 2023/2323 Karar sayılı kararı ile, Bölge Adliye Mahkemesince verilen görevsizlik kararının yerinde olmadığı gerekçesiyle Bölge Adliye Mahkemesince verilen görevsizlik kararının bozulmasına, dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesince önceki karar gerekçesi yanında, Bölge Adliye Mahkemesince verilen karara yönelik bir temyiz başvurusu bulunmadığı ve dosyanın merci tayini için gönderildiği hâlde Özel Dairece temyiz incelemesi yapıldığı gerekçesiyle direnme kararı verilmiştir.

17. Az yukarıda açıklandığı üzere bölge adliye mahkemelerinin temel görevi, ilk derece mahkemelerince verilen ve kesin olmayan hüküm ve kararlara karşı yapılacak başvuruları inceleyip karara bağlamak olup, kanun ile açıkça düzenlenmedikçe bölge adliye mahkemelerine doğrudan dava açılması mümkün değildir. HMK'nın Yapılamayacak işlemler başlıklı 357/1. maddesine göre de bölge adliye mahkemesi hukuk dairelerinde karşı dava açılamayacağı, davaya müdahale talebinde bulunulamayacağı, davanın ıslahı ve 166. maddenin 1. fıkrası hükmü saklı kalmak üzere davaların birleştirilmesinin istenemeyeceği, bölge adliye mahkemesince resen göz önünde tutulacaklar dışında, ilk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunmaların dinlenemeyeceği ve yeni delillere dayanılamayacağı dikkate alındığında, bölge adliye mahkemesinde ilk derece mahkemesince yapılmayan ilk derece yargılama aşamalarının yapılmasına yasal olanak bulunmamaktadır.

18. Somut olayda her ne kadar Bölge Adliye Mahkemesinin 26.02.2020 tarihli ve 2020/372 Esas, 2020/378 Karar sayılı ilk kararında, İlk Derece Mahkemesinin kararı düzeltilerek yeniden karar verilmiş ise de Bölge Adliye Mahkemesince incelenen İlk Derece Mahkemesi kararında, uyuşmazlığın esası yönünden ilk derece mahkemesince yapılması gereken dava dilekçesinin tebliği ile başlayan dilekçeler teatisi, ön inceleme ve tahkikat aşamalarının yapılmadığı, davalı tarafın olası ilk itirazlarının, def'ilerin incelenmediği ve dosya üzerinden karar verildiği anlaşılmaktadır.

19. Bölge Adliye Mahkemesince istinaf incelemesi yapılabilmesi öncelikle ilk derece mahkemesince usulüne uygun şekilde yargılama yapılarak karar verilmiş olması gerekir. Bölge adliye mahkemelerinin temel görevinin adlî yargı ilk derece mahkemelerince yapılan yargılama sonucu verilen ve kesin olmayan hüküm ve kararlara karşı yapılacak başvuruları inceleyerek karara bağlamaktır. İlk derece mahkemesince yapılmayan işlemlerin bölge adliye mahkemesince yapılması HMK'nın üç aşamalı yargılama sistematiğine uygun olmadığı gibi ilk derece yargılamasının yapılmamış olması sonucunu doğurur.

20. Bununla birlikte İlk Derece Mahkemesi ile Bölge Adliye Mahkemesince ayrı ayrı verilen görevsizlik kararlarının temyiz edilmeksizin kesinleşmesi üzerine dava dosyası yargı yeri belirlenmesi için Özel Daireye gönderilmiş ve Özel Dairece Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın bozulmasına karar verilmiş ise de Bölge Adliye Mahkemesince verilen görevsizlik kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmediği, yargı yerinin belirlenmesi için dosyanın Özel Daireye gönderilmesi talep edildiği hâlde Özel Dairece temyiz talebi varmış gibi değerlendirme yapılarak bozma kararı verilmesi yerinde değildir.

21. Az yukarıda açıklandığı üzere, ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasında olumsuz görev uyuşmazlığı bulunması ve bu kapsamda yargı yerinin belirlenmesi HMK'da düzenlenmemiş, yasa koyucu ilk derece mahkemesi ile bölge adliye mahkemeleri arasında olumsuz görev uyuşmazlığının çıkmasını mümkün görmemiştir. Nitekim Bölge Adliye Mahkemesince verilen 17.05.2022 tarihli ve 2022/723 Esas, 2022/810 Karar sayılı kararı ile, HMK'nın 353/(1)-a.4. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesince verilen kararın kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine kesin olarak karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesinin bu kararından sonra İlk Derece Mahkemesince yargılamaya kaldığı yerden devam edilerek karar verilmesi gerekirken görevsizlik nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesi yerinde değildir.

22. Hâl böyle olunca İlk Derece Mahkemesinin 27.10.2022 tarihli ve 2022/424 Esas, 2022/702 Karar sayılı görevsizlik kararının, Bölge Adliye Mahkemesinin 08.03.2023 tarihli ve 2023/503 Esas, 2023/459 Karar sayılı görevsizlik kararının, Özel Dairenin 12.06.2023 tarihli ve 2023/1638 Esas, 2023/2323 Karar sayılı bozma kararının ve Bölge Adliye Mahkemesinin direnme kararının kaldırılmasına, dosyanın incelenmek üzere İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

23. O hâlde yargılamanın kaldığı yerden devam edilmesi için dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesi gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

İlk Derece Mahkemesinin 27.10.2022 tarihli ve 2022/424 Esas, 2022/702 Karar sayılı görevsizlik kararının, Bölge Adliye Mahkemesinin 08.03.2023 tarihli ve 2023/503 Esas, 2023/459 Karar sayılı görevsizlik kararının, Özel Dairenin 12.06.2023 tarihli ve 2023/1638 Esas, 2023/2323 Karar sayılı bozma kararının ve Bölge Adliye Mahkemesinin direnme kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

Yargılamanın kaldığı yerden devam edilmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine,

İstek hâlinde temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine,

09.04.2025 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/6271, Karar No: 2007/7333, Tarih: 04.06.2007

**(Kapatılan)20. Hukuk Dairesi         2007/6271 E.  ,  2007/7333 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi

Taraflar arasındaki kadastro tesbitine itiraz davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı ... Yönetimi vekili tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Hükmüne uyulan Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin 03.07.2006 gün ve 6954-9746 sayılı bozma kararında özetle: "Tarım uzmanı ziraat bilirkişi raporunda çekişmeli taşınmaz üzerinde muhtelif yaşlarda meyve ağaçları bulunduğu söylendiği halde Dairece aynı gün incelemesi yapılan diğer dava dosyalarında 107 ada 13, 16 ve 17 ve 101 ada 39 nolu parsellerin kısmen orman sayılan 107 ada 11 parsel ise, tamamının orman sayılan yerlerden olduğu uzman orman bilirkişi raporunda bildirilmiştir. Bu dosyalarda görüşüne başvurulan ziraat yüksek mühendisi ayrıntılı raporunda taşınmazlar üzerinde genel olarak 45-50, 70-89 yaşlarında ceviz, (20-25) yaşlarında kavak, (25, 30 ve 35 yaşlarında) kiraz, erik, armut ağaçları bulunduğu, eğimin % (2-3) (7-8) olduğu, orman bütünlüğünü bozmadığı açıklanmıştır. Uzman orman bilirkişi raporunda ise, taşınmazların 1957 tarihinde bütünlemesi yapılan memleket haritasında ve hava fotoğrafında kısmen yeşile boyalı orman alanı içerisinde kaldığı ve kısmen orman sayılan yerlerden olduğu söylenmiştir. Orman raporu ile ziraat raporu çelişmektedir. Bu nedenle, yeniden yapılacak keşifte hava fotoğraflarının çekim tarihinde tüm parseller üzerinde ne tür ağaçların bulunduğu, (geniş yapraklı meyve ya da dikenli yapraklı orman ağaçları v.s.) memleket haritasına yeşil olarak aktarılmasının nedeni, hangi rumuzlarla aktarıldığı ve işaretlendiği saptandıktan sonra bu hususun rapora tereddüte meydan vermeyecek biçimde yansıtılması, ziraat bilirkişi raporu ile olan çelişkinin giderilmesi ve sonucuna göre bir karar verilmesi" gereğine değinilmiştir. Mahkemece, bozma kararına uyulduktan sonra davanın reddine ve dava konusu ... Köyü 136 ada 5 sayılı parselin tesbit gibi davalı adına tapuya tesciline karar verilmiş, hüküm davacı ... Yönetimi vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava, kadastro tesbitine itiraz niteliğindedir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde orman kadastrosu 3402 Sayılı Yasanın 4. maddesi hükmüne göre yapılmış, çekişmeli parsel orman alanı dışında bırakılmıştır.

Dosya kapsamına ve mahkemece uyulan bozma kararı gereğince işlem yapılarak hüküm kurulmuş olduğuna göre, yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edene yükletilmesine 04/06/2007 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/1767, Karar No: 2020/5742, Tarih: 15.06.2020

**15. Ceza Dairesi         2020/1767 E.  ,  2020/5742 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Dolandırıcılık

HÜKÜM : TCK.nın 157/1, 52/2-4, 58/6. maddeleri gereğince mahkumiyet

Dolandırıcılık suçundan sanığın mahkumiyetine ilişkin hüküm, sanık tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Sanığın, kendisini ...olarak tanıtıp, bu isimde yabancı ülkeye ait üzerinde fotoğrafının bulunduğu ehliyet örneği sunduğu ve katılanın yetkilisi olduğu... Turizm Limited Şirketi’nden, ...adına kira sözleşmesi imzalayarak 34 ER 1660 plakalı aracı üç günlüğüne kiraladığı, ancak sanığın kira süresi bitmesine rağmen aracı iade etmediği, bu şekilde sanığın hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma suçunu işlediği iddia edilen olayda; sanığın ...adına tanzim olunmuş yabancı ülkeye ait sürücü belgesi örneği ile araç kiraladığının iddia olunması karşısında;

Dosya kapsamına göre; her ne kadar mahkemenin takdir ve teşdit uygulamak suretiyle alt sınırdan uzaklaşılarak, ceza tayin edilmesinde bir isabetsizlik görülmemiş ise de; sanığın, ...adına sahte kira sözleşmesi imzlayarak, kiraladığı aracı iade etmeme şekilde gerçekleşen eylemlerinin, 5237 sayılı TCK’nın 207/1 ve 157/1 maddeleri uyarınca ayrı ayrı özel belgede sahtecilik ve dolandırıcılık suçlarını oluşturduğu gözetilmeksizin, suç vasfında hataya düşülmek suretiyle; eylemin kül halinde dolandırıcılık suçunu oluşturduğu kabul edilerek, yazılı şekilde mahkumiyet hükmünün tesisi,

Kabule göre;

Sanığa yüklenen dolandırıcılık suçu nedeniyle, hükümden sonra ve 02.12.2016 tarih ve 29906 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak aynı tarihte yürürlüğe giren 6763 sayılı Kanun’un 34. maddesi ile değişik 5271 sayılı CMK'nın 253. ve 254. maddeleri gereğince uzlaştırma işlemleri yapılmasından sonra sonucuna göre sanığın hukuki durumunun değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nın 321. maddesi uyarınca sair hususlar incelenmeksizin hükmün BOZULMASINA, aynı Kanunun 326/son maddesi uyarınca ceza miktarı bakımından kazanılmış haklarının saklı tutulmasına, 15/06/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.