muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/33992, Karar No: 2024/6123, Tarih: 07.05.2024

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle Adana Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesinin kararında katılan Kurum vekilince öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun'un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden, 5271 sayılı Kanun'un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname'ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun'un 304 üncü uyarınca Kadirli 2. Asliye Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Adana Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

07.05.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/3374, Karar No: 2014/5867, Tarih: 08.05.2014

**9. Ceza Dairesi         2014/3374 E.  ,  2014/5867 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ağır Ceza Mahkemesi

Suç : Silah sağlama

Hüküm : TCK’nın 315, 35/2, 62, 53/1, 58/9, 63, 3713 sayılı

Kanunun 5. maddeleri uyarınca mahkumiyet

Usulüne uygun tebligata rağmen sanık müdafiinin duruşmaya gelmediği ve geçerli bir mazeret de bildirmediği anlaşıldığından, duruşmasız olarak yapılan inceleme sonunda gereği düşünüldü:

Yapılan yargılama sonunda toplanan deliller karar yerinde incelenip sanığın suçunun sübutu kabul, olay niteliğine ve kovuşturma sonuçlarına uygun şekilde vasfı tayin edilmiş, cezayı azaltıcı sebebin niteliği takdir kılınmış, savunması inandırıcı gerekçelerle reddedilmiş, incelenen dosyaya göre verilen hükümde bir isabetsizlik görülmemiş olduğundan, sanık müdafiinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, 08.05.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/205, Karar No: 2010/1305, Tarih: 26.01.2010

**5. Hukuk Dairesi         2010/205 E.  ,  2010/1305 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasının kısmen kabulüne dair verilen yukarıda tarih ve numaraları yazılı hükmün Yargıtay’ca incelenmesi davacılar vekili ve davalı ... Belediye Başkanlığı vekili tarafından verilen dilekçelerle istenilmiş davacılar vekilince de temyiz dilekçesinde duruşma isteminde bulunulmuş olmakla duruşma için belirlenen 10.11.2009 günü temyiz eden davalı ... Belediye Başkanlığı vekili Av. ....'ın yüzüne karşı; usulüne göre çağrı kağıdı gönderilmesine rağmen gelmediklerinden temyiz eden davacılar vekili ve davalı ESKİ vekilinin yokluklarında duruşmaya başlanarak temyiz isteminin süresinde olduğu görülüp, davalı ... Belediye Başkanlığı vekili sözlü açıklamaları dinlendikten sonra, Dairemizin geri çevirme kararı üzerine gelen dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü.

- K A R A R -

Dava, kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece, davalılardan ... hakkındaki davanın husumetten reddine, Tepebaşı Belediye Başkanlığı ve ESKİ Genel Müdürlüğü yönünden davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacılar ve davalı ... Belediye Belediye Başkanlığı vekillerince temyiz edilmiştir.

Bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Arsa niteliğindeki taşınmaza emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesi yöntem itibariyle doğrudur.

Bu nedenle, Tepebaşı Belediye Başkanlığı vekilinin temyiz itirazları yerinde değildir.

Davacılar vekilinin temyizine gelince;

Dava konusu taşınmazlara bitişik ESKİ Genel Müdürlüğü tarafından 3. şahsa satışı yapılan 1382 Ada, 66 parsel sayılı taşınmazın da emsal olarak değerlendirilmesi için bilirkişi kurulundan ek rapor alınıp, sonucuna göre karar verilmesi gerektiği düşünülmeden, eksik inceleme ile hüküm kurulması,

Doğru görülmemiştir.

Davacılar vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenle HUMK’nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, davacılardan peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine ve taraflardan peşin alınan temyize başvurma harçlarının Hazineye irad kaydedilmesine, davalı ... Belediye Başkanlığı'ndan aşağıda yazılı kalan onama harcının alınmasına, 26.01.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/17810, Karar No: 2016/20914, Tarih: 21.12.2016

**3. Ceza Dairesi         2016/17810 E.  ,  2016/20914 K.**

**"İçtihat Metni"**

Kasten yaralama suçundan şüpheli ... hakkında yapılan soruşturma sonucunda... Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 17/11/2015 tarihli ve 2015/1863 soruşturma sayılı ek kovuşturmaya yer olmadığına dair karara karşı yapılan itirazın reddine ilişkin ... Sulh Ceza Hakimliğinin 17/12/2015 tarihli ve 2015/1717 değişik iş sayılı kararına karşı Adalet Bakanlığı'nın 14.11.2016 tarih ve 2016/11985 sayılı yazısıyla kanun yararına bozma isteminde bulunulduğundan bu işe ait dava dosyası Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 24.11.2016 tarih ve 2016/391172 sayılı tebliğnamesi ile Dairemize gönderilmekle incelendi.

Dosya aslının müşteki-şüpheli ... hakkındaki kasten öldürmeye teşebbüs suçundan dolayı ... Ağır Ceza Mahkemesinin 2015/193 esasına kayden derdest olması nedeniyle, onaylı dosya sureti üzerinden yapılan incelemede,

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 160. maddesinde yer alan “Cumhuriyet savcısı, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlar. Cumhuriyet savcısı, maddî gerçeğin araştırılması ve adil bir yargılamanın yapılabilmesi için, emrindeki adlî kolluk görevlileri marifetiyle, şüphelinin lehine ve aleyhine olan delilleri toplayarak muhafaza altına almakla ve şüphelinin haklarını korumakla yükümlüdür.” şeklindeki düzenleme karşısında, Cumhuriyet savcısının soruşturma yapmak zorunda olduğu, somut olayda müşteki-şüpheli ... ile şüpheli ... arasında önceye dayalı husumet bulunduğu, olay günü ...’nın yolda yürümekte olduğu esnada balkonda ...’ü gördüğü ve aralarındaki sözlü atışma meydana gelmesini müteakip...’ün de aşağı yola indiği, bu esnada müşteki-şüpheli ...’nın yanında bulunan bıçakla ...’ü boynundan yaralaması üzerine kasten öldürmeye teşebbüs suçundan hakkında dava açıldığı, ancak aynı olayda müşteki-şüpheli ...’nın da ...’ten şikayetçi olarak olayda ilk önce şüpheli ...’in yüzüne kafa atarak kendisini yaraladığını ve ayrıca ...’in elinde de bıçak olduğunu beyan ettiği cihetle, her ne kadar şüpheli ...’in müşteki ...’e kafa atarak yaraladığı iddiası doktor raporları ve tanık beyanları ile doğrulanmamış ise de, şüpheli...’in hastaneye kaldırıldığı sırada eşyalarının kontrol edilmesi üzerine eşofmanının sağ cebinde 08/05/2015 tarihli tutanakta tarif edilen meyve bıçağının bulunması karşısında, şüpheli ...’in olay sırasında yanında bulundurduğu meyve bıçağı ile yaralamaya teşebbüs veya tehdit suçlarını işlediğine dair kamu davasının açılması hususunda şüphe oluşturacak delil bulunduğu, ancak ek kovuşturmaya yer olmadığına dair kararda bu hususa ilişkin her hangi bir değerlendirme yapılmadığı gözetilmeden, itirazın bu yönden kabulü yerine, yazılı şekilde reddine karar verilmesinde, isabet görülmediğinden bahisle, 5271 sayılı CMK'nin 309.maddesi gereğince anılan kararın bozulması lüzumunun ihbar olunduğu anlaşıldı.

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Adalet Bakanlığı'nın kanun yararına bozma isteyen yazısına dayanan tebliğnamede ileri sürülen düşünce yerinde görüldüğünden; ... Sulh Ceza Hakimliğinin 17/12/2015 tarihli ve 2015/1717 değişik iş sayılı kararının 5271 sayılı CMK'nin 309/4.maddesi gereğince kanun yararına BOZULMASINA; müteakip işlemlerin mahallinde yerine getirilmesine, dosyanın mahalline gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE; 21.12.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/3004, Karar No: 2012/5706, Tarih: 16.05.2012

**1. Hukuk Dairesi         2012/3004 E.  ,  2012/5706 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ : ELATMANIN ÖNLENMESİ

Taraflar arasında görülen davada;

Davacı, devletin hüküm ve tasarrufu altındaki kıyı kenar çizgisi içinde alan taşınmaz ve deniz yüzeyini davalı şirketin çeşitli muhdesatlar yapmak ve kullanmak suretiyle işgal ettiğini ileri sürüp, kıyı vasfındaki alana ve deniz yüzeyine yönelik elatmasının önlenmesini ve üzerindeki muhdesatların yıkımını istemiştir.

Davalı, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddianın sabit olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar, davalı vekili tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi ...'ın raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp, düşünüldü.

-KARAR-

Dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve özellikle, davacının devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan kıyı niteliğindeki taşınmaza haklı ve geçerli bir nedeni bulunmaksızın elattığı belirlenerek davanın kabulüne karar verilmiş olması doğrudur. Bunun yanı sıra Hazine'nin dava dilekçesinde kıyıda elatıldığı belirlenecek yerlere ilişkin olarak dava açtığı gözetildiğinde davanın tümden kabul edilmiş olmasında da bir isabetsizlik bulunmamaktadır. Mahkemece, kararın gerekçesinde "davanın tümden kabulüne" deneceği yerde, "kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir" şeklindeki ibareye yer verilmiş olmasının neticeye etkili bulunmadığına göre; davalının temyiz itirazı yerinde değildir. Reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı 3.626.44.-TL. bakiye onama harcının temyiz eden davalıdan alınmasına, 16.05.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/7377, Karar No: 2021/12505, Tarih: 06.12.2021

**3. Hukuk Dairesi         2021/7377 E.  ,  2021/12505 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :SULH HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen tahliye davası sonucunda verilen hüküm davalılarca istinaf edilmesi üzerine ilk derece mahkemesi tarafından istinaf talebinin reddine yapılan istinaf incelemesi sonucunda; davalıların istinaf başvurusunun esastan reddine yönelik olarak verilen kararın, süresi içinde davalılar tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen tahliye davası sonucunda verilen hükmün davalılarca istinaf edilmesi üzerine ilk derece mahkemesince davalıların istinaf talebinin süre yönünden reddine dair verilen ek karara karşı davalılarca istinaf yoluna başvurulması üzerine bölge adliye mahkemesi tarafından yapılan istinaf incelemesi sonucunda; davalıların istinaf başvurusunun reddine yönelik olarak verilen hükmün, süresi içindedavalılar atarfından temyiz edilmesi üzerine; dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Dosyanın incelenmesinde; ilk derece mahkemesince verilen nihai karara karşı davalılar tarafından istinaf dilekçesi verildiği, ilk derece mahkemece 15/09/2020 tarihli ek karar ile davalıların istinaf talebinin süre yönünden reddedildiği, bu kez ek karara karşı davalılarca istinaf yoluna başvurulması üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 35. Hukuk Dairesi tarafından yapılan istinaf incelemesi sonucunda davalıların ek karara yönelik istinaf talebinin reddine karar verildiği ve kararın davalılar tarafından temyiz edildiği anlaşılmıştır. Ancak dosyanın Yargıtay ilgili hukuk dairesine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından gönderilmesi gerekirken, ilk derece mahkemesince düzenlenen temyiz formu ile doğrudan ilk derece mahkemesince Dairemize gönderildiği, dolayısıyla UYAP sisteminde ilk derece mahkemesi tarafından temyiz incelemesine gönderilme kayıtlarının oluşturulduğu anlaşılmıştır.

Bu itibarla; istinaf incelemesi sonucunda verilen karara karşı yapılan temyiz başvurusu gereği dosyanın Yargıtay’a gönderilmesi işlemlerinin İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 35. Hukuk Dairesi tarafından yapılması için dosyanın bölge adliye mahkemesine gönderilmek üzere ilk derece mahkemesine İADESİNE, 06/12/2021 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/4790, Karar No: 2015/11786, Tarih: 10.11.2015

**11. Hukuk Dairesi         2015/4790 E.  ,  2015/11786 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İSTANBUL ANADOLU 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 23/10/2014

NUMARASI : 2014/1237-2014/344

Taraflar arasında görülen davada İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce bozmaya uyularak verilen 23/10/2014 tarih ve 2014/1237-2014/344 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili ve davalı Ü.Beynelminel Nakliyat A.Ş. vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi . tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili ile davalı Ü.Uluslararası Nakliyat A.Ş. arasında her iki tarafın kendi bölgelerinden yapılan sevkıyatları ve yüklemeleri birlikte yürütme konusunda anlaşma bulunduğunu, 29.08.2005 tarihinde hiçbir makul gerekçe göstermeksizin işbirliği sözleşmesinin tek taraflı olarak davalı Ü. Beynelminel Nakliyat A.Ş. tarafından feshedildiğini, oysa taraflar arasındaki sözleşmeye göre feshin ancak 2 ay öncesinden bildirilmesi gerektiği, feshin haksız olduğunu, bu nedenle müvekkilinin zarara uğradığını ileri sürerek, 61.349,48 Euro’nun temerrüt faizi ile birlikte davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı Ü. Uluslararası Nakliyat A.Ş. vekili, müvekkili tarafından sözleşmenin feshedilmediğini, sözleşmenin halen ayakta olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Diğer davalı vekili, taraflar arasında yazılı bir anlaşmanın bulunmadığını, bu nedenle fesih için önel gerekmediğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak, taraflar arasında sözlü olarak kurulan taşıma iş birliği sözleşmesinin herhangi bir mehil verilmeden davalı tarafından 01/09/2005 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere fesedildiği, sözleşmenin haklı nedenlerle feshedildiğinin davalı tarafça ispatlanamadığı, davalı tarafın sözleşmenin feshi için iki ay öncesinden bildirimde bulunmadığı, 2 aylık dönem içinde davacının ödeyeceği işçi giderlerinin yapması zorunlu giderler arasında bulunması sebebiyle iki işçiye ödenen 13.000 Euro'luk kısmın reddi gerektiği, davacının kâr kaybı zararı olan 14.634,98 Euro'nun dava tarihindeki karşılığı olan 25.128,26TL'den davalının sorumlu olduğu gerekçesiyle, davalı Ü, Uluslararası Nakliyat A.Ş. bakımından pasif husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine, davalı Ü. Beynelminel Nakliyat A.Ş. aleyhine açılan davanın kısmen kabulü ile, sözleşmenin fesih tarihi olan 01/09/2005 tarihi itibariyle 25.128,26 TL'nin davalından avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili ile davalı Ü. Beynelminel Nakliyat A.Ş. vekili temyiz etmiştir.

Kararı, davacı vekili ile davalı Ü. Beynelminel Nakliyat A.Ş. vekili temyiz etmiştir.

Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, karar başlığında davalıların sıralamasının yanlış yapılmış olması maddi hataya müstenit olup mahallinde her zaman düzeltilebilecek olmasına göre, davacı vekili ile davalı Ü.Beynelminel Nakliyat A.Ş. vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde değildir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekili ile davalı Ü. Beynelminel Nakliyat A.Ş. vekilinin temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 1.286,95 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davalıdan alınmasına, istek halinde aşağıda yazılı 402,30 TL harcın temyiz eden davacıya iadesine, 10/11/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/14212, Karar No: 2013/20260, Tarih: 11.11.2013

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2012/14212 E.  ,  2013/20260 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, ... sigortalılık tescil tarihinin 01/01/1988 olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir.

Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Davacı, vergi kaydının olduğu 01.01.1988-04.10.2000 tarihleri arasında 1479 sayılı Yasa'ya tabi ... sigortalısı sayılması gerektiğinin tesbitini istemiştir.

Mahkemece davanın reddine karar verilmiş ise de; verilen bu karar usul ve yasaya uygun bulunmamaktadır.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının 27.4.2002 tarihli giriş bildirgesi ile 4.10.2000 tarihinden itibaren 1479 sayılı Yasa'ya tabi ... sigortalısı olarak kayıt ve tescilinin yapıldığı, 01.01.1988-31.12.1988, 01.03.1989-19.12.1990, 31.12.1991-24.04.2001 tarihleri arasında vergi kaydının olduğu anlaşılmaktadır.

Davanın yasal dayanağını oluşturan, 1.4.1972 tarihinde yürürlüğe giren 1479 sayılı Yasa'nın 24. maddesinde zorunlu ... sigortalılığı için esnaf sicili veya kanunla kurulu meslek kuruluşu kaydı aranırken 4.5.1979 tarihinde yürürlüğe giren 2229 sayılı Yasa ile 1479 sayılı Yasa’nın 24. maddesinin öngördüğü meslek kuruluşlarına kayıtlı olma koşulu kaldırılmış sadece yasanın temel ilkesi olan kendi ad ve hesabına çalışma koşulu getirilmiş, 20.4.1982 tarihinde yürürlüğe giren 2654 sayılı Yasa ile 1479 sayılı Yasa'nın 24. maddesi değiştirilerek zorunlu ... sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olması şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için meslek kuruluşuna kayıtlı olma yeterli görülmüş, 22.3.1985 tarihinde yürürlüğe giren 3165 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu ... sigortalılığı için vergi kaydı veya esnaf sicil kaydı veya oda kaydının bulunması yeterli görülmüş, 2.8.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4956 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu ... sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olma şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için esnaf sicil kaydı ve oda kaydının bir arada bulunması yeterli görülmüştür.

Sosyal güvenlik hakkı, temel insan haklarından olup, uluslararası hukuk normları ile Anayasalarda güvence altına alınmıştır. Ülkemizin ekonomik, sosyal ve kültürel değişimi sosyal güvenlik haklarına olumlu yansımakla birlikte, kimi zaman bu hakları sınırlayıcı düzenlemelere gidildiği de görülmektedir.

Uyuşmazlığın çözümü, sigortalılık niteliğini taşıdıkları halde ...’a kayıt ve tescil yaptırmamış olanlar hakkında ... Kanununda öngörülen düzenlemelerin irdelenmesini zorunlu kılmaktadır.

Sosyal güvenlik hakkı, temel insan haklarından olup, uluslararası hukuk normları ile Anayasalarda güvence altına alınmıştır. Ülkemizin ekonomik, sosyal ve kültürel değişimi sosyal güvenlik haklarına olumlu yansımakla birlikte, kimi zaman bu hakları sınırlayıcı düzenlemelere gidildiği de görülmektedir.

Uyuşmazlığın çözümü, sigortalılık niteliğini taşıdıkları halde ...’a kayıt ve tescil yaptırmamış olanlar hakkında ... Kanununda öngörülen düzenlemelerin irdelenmesini zorunlu kılmaktadır.

1479 sayılı Kanunda sigortalılık hak ve mükellefiyetlerinin belirli tarihlerden başlatılmasını zorunlu kılan düzenlemeler yer almaktadır. Bunlardan ilki, “Tescilini yaptırmayanlar hakkında yapılacak işlemler” başlıklı Ek-Geçici 13. madde hükmünde, tescilleri yapılmamış ancak sigortalılık niteliğini taşıyanlar yönünden Yasanın tanıdığı hak ve mükellefiyetlerin 2654 sayılı Kanunun yürürlük tarihi olan 20.4.1982 tarihinden başlatılacağı öngörülmüştür.

619 sayılı KHK’nin Geçici 1. maddesi hükmünde ise; “Bu Kanuna göre sigortalılık niteliği taşıdıkları halde bu Kanun Hükmünde Kararnamenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar kayıt ve tescilini yaptırmamış olan sigortalıların sigortalılık hak ve mükellefiyetleri bu Kanun Hükmünde Kararnamenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren başlar. Ancak, 1479 sayılı Kanuna göre zorunlu sigortalı olarak tescil edilmiş olmak kaydıyla, 20.4.1982 tarihinden bu Kanun Hükmünde Kararnamenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar vergi dairelerine kayıtlı olarak kendi nam ve hesabına bağımsız çalıştıklarını belgeleyen sigortalıların, vergiye kayıtlı bulundukları süreler, bu süreye ilişkin primleri, ödeme tarihinde bulundukları gelir basamağı prim tutarı üzerinden ödemek kaydıyla sigortalılık süresi olarak değerlendirilir.”denilmekte olup, 4.10.2000 tarihinde yürürlüğe girmiş ise de, Anayasa Mahkemesi’nin 8.8.2001 tarihinde yürürlüğe giren 26.10.2000 günlü kararı uyarınca 619 sayılı KHK. tüm hükümleriyle iptal edilmiştir.

24.07.2003 tarihli 4956 sayılı Yasa'nın 47. maddesi ile 1479 sayılı Yasa'ya eklenen Geçici 18. maddede, "bu Kanuna göre sigortalılık nitelikleri taşıdıkları halde 04.10.2000 tarihine kadar kayıt ve tescilini yaptırmamış olan sigortalıların hak ve mükellefiyetlerinin 04.10.2000 tarihinden itibaren başlayacağı ancak bu kanuna göre zorunlu sigortalı olarak tescil edilmiş olan sigortalıların sigortalılıklarının bu kanunun yürürlük tarihinden itibaren altı ay içinde kuruma ... olarak başvurmaları ve 20.04.1982-04.10.2000 tarihleri arasındaki vergi kayıtlarını belgelemek ve belgelenen bu sürelere ilişkin olan hesaplanacak prim borçlarının tamamını tebliğden itibaren bir yıl içinde ödemede bulundukları takdirde bu sürelerin sigortalılık süresi olarak değerlendirileceği bildirilmiştir.