muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2016/212, Karar No: 2019/6587, Tarih: 25.03.2019

Dosya içinde işveren tarafından düzenlenen bir kısım puantaj kayıtları mevcut olup 09.07.2014 havale tarihli bilirkişi raporunda puantaj kayıtları ile imzalı bordrodaki tahakkuk ve rakamların tam olarak uygun olmadığı belirlenmiş ve puantaj kayıtlarında görünen fazla mesai ücretlerinin bir kısmının bordroya yansıtılmadığı tespit edilmiştir.

İşçinin imzasını taşıyan ve fazla mesai tahakkuku içeren bordrolarda tahakkuku aşan fazla mesainin tanıkla ispatı mümkün değil ise de işverenden sadır olan puantaj kayıtlarının dikkate alınması ile mahsup sisteminin uygulanması gerekir. Başka bir anlatımla puantaj kayıtları ile imzalı bordrolardaki tahakkukun karşılaştırılıp puantajlarda geçen süreler yönünden hesaplamaya gidilmeli ve bordrolarda yer alan tahakkuklar mahsup edilmelidir. Dosya içinde yer alan 09.07.2014 havale tarihli bilirkişi raporu bu yönden değerlendirmeye tabi tutularak fazla mesai yönünden bir karar verilmelidir.

F) SONUÇ:

Temyiz olunan kararın açıklanan sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgililere iadesine, 25.03.2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/6489, Karar No: 2020/14927, Tarih: 19.10.2020

**7. Ceza Dairesi         2017/6489 E.  ,  2020/14927 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 5607 sayılı Kanuna muhalefet

HÜKÜM : Hükümlülük, müsadere

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

Hükümden sonra 15.04.2020 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7242 sayılı Yasanın 61. maddesi ile 5607 sayılı Yasanın 3/22. maddesine eklenen "Eşyanın değerinin hafif olması halinde verilecek cezalar yarısına kadar, pek hafif olması halinde ise üçte birine kadar indirilir." şeklindeki düzenlemenin sanıklar lehine hükümler içermesi, yine aynı Yasanın 62. maddesi ile değiştirilen 5607 sayılı Yasanın 5/2. maddesine eklenen fıkra uyarınca kovuşturma aşamasında etkin pişmanlık uygulamasının olanaklı hale geldiği anlaşılmakla, 5237 sayılı TCK'nun 7. maddesi ve 7242 sayılı Yasanın 63. maddesi ile 5607 sayılı Yasaya eklenen geçici 12. maddenin 2. fıkrası gözetilerek ilgili hükümlerin yasal koşullarının oluşup oluşmadığının saptanması ve sonucuna göre uygulama yapma görevinin de yerel mahkemeye ait bulunması zorunluluğu,

Kabule göre de;

1. İddianamede davaya konu kaçak eşyanın müsaderesi talep edilmediği halde, ek savunma hakkı tanınmadan müsadere kararı verilmesi,

2. Dairemizce de kabul gören Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 08.04.2014 tarihli, 2013/7-591 Esas ve 2014/171 Karar sayılı kararında ayrıntıları belirtildiği gibi; suçun işleniş biçimi, suçun işlenmesindeki özellikler, fiillerin işleniş yer ve zamanı, fiiller arasında geçen süre, korunan değer ve yarar, hareketin yöneldiği maddi konunun niteliği, olayların oluş ve gelişimi ile dış dünyaya yansıyan diğer tüm özellikler birlikte değerlendirilip, sanığın eylemlerini bir suç işleme kararının icrası kapsamında gerçekleştirip gerçekleştirmediği ve hakkında TCK'nun 43. maddesinin uygulanıp uygulanmayacağı hususlarının tartışılarak belirlenmesi bakımından;

İncelemeye konu bu dosyaya ilişkin suç tarihinin 09.10.2014, iddianame düzenleme tarihinin ise 30.10.2014 olduğu,

Aynı gün incelenen Dairemizin 2017/14860 Esas numarasında kayıtlı İnegöl 1. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2014/577 Esas, 2015/130 Karar sayılı dosyasında sanığa atılı eylem ile ilgili olarak suç tarihinin 22.10.2014, iddianame düzenleme tarihinin ise 25.11.2014 olduğu,

Aynı gün incelenen Dairemizin 2017/14894 Esas numarasında kayıtlı İnegöl 1. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2014/619 Esas, 2015/131 Karar sayılı dosyasında sanığa atılı eylem ile ilgili olarak suç tarihinin 30.10.2014, iddianame düzenleme tarihinin ise 15.12.2014 olduğu,

Aynı gün incelenen Dairemizin 2017/14894 Esas numarasında kayıtlı İnegöl 1. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2014/619 Esas, 2015/131 Karar sayılı dosyasında sanığa atılı eylem ile ilgili olarak suç tarihinin 30.10.2014, iddianame düzenleme tarihinin ise 15.12.2014 olduğu,

Anılan dosyalarda sanığın eyleminin benzer mahiyette olduğu dikkate alınarak anılan dosyanın incelenip gerektiğinde birleştirilerek sanığın bu eylemi bir suç işleme kararı icrası kapsamında işleyip işlemediği ve hakkında TCK'nun 43. maddesi uyarınca zincirleme suç hükümlerinin uygulanıp uygulanamayacağı hususu tartışıldıktan sonra bir karar verilmesinin gerekmesi,

Yasaya aykırı, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'nun 321. maddesi uyarınca sair yönleri incelenmeksizin BOZULMASINA, 19.10.2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/1040, Karar No: 2018/4542, Tarih: 10.05.2018

**10. Hukuk Dairesi         2016/1040 E.  ,  2018/4542 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, rücuan tazminat istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dava, 10.02.2012 tarihinde meydana gelen iş kazası sonucu sürekli iş göremezlik durumuna giren sigortalıya bağlanan gelir, geçici iş göremezlik ve tedavi masrafları edeniyle uğranılan Kurum zararının davalıdan tahsili istemine ilişkin olup, davanın yasal dayanağı 5510 sayılı Yasa'nın 21. maddesidir.

05.08.2015 tarihli kusur raporunada davalı ... 'ya % 50 oranında, sigortalıya % 50 oranında kusur atfında bulunulduğu, 19.10.2015 tarihli raporda ise davalı işverenın % 50 oranında kusurunun bulunduğu ve kazada % 50 oranında kazçınılmazlık faktörünün etkili olduğunun belirtilmiş olup 19.10.2015 tarihli raporun hükme esas alındığı anlaşılmıştır.

İş kazası ve meslek hastalıklarının büyük bölümü işverenler tarafından iş sağlığı ve iş güvenliği konusundaki mevzuat hükümlerine uyulması ile önlenebilecek niteliktedir. Ancak kaçınılmaz dış etkenler ve kötü rastlantılar nedeniyle işçi sağlığı ve iş güvenliği konusunda hukuki ve teknik tüm gerekler yerine getirildiği halde iş kazası veya meslek hastalığı gerçekleşebilmektedir ki; bunlar “kaçınılmazlık” olarak değerlendirilmektedir. Bu bağlamda; kaçınılmazlık, olayın meydana geldiği tarihte ve iş kazaları bakımından süreçte bilimsel ve teknik kurallar ve olanaklar gereğince alınacak tüm önlemlere rağmen zararın kısmen veya tamamen meydana gelmesi durumu olarak tanımlanabilir. Bu gerçekten hareketle 5510 sayılı Kanun’un 21/1’inci maddesinde “İşverenin sorumluluğunun tespitinde kaçınılmazlık ilkesi dikkate alınır” hükmüne yer verilmiştir. Bu düzenleme gereği; kaçınılmazlığın varlığı durumunda işverenin rücu tazminatı sorumluluğunu aynı oranda sınırlandırması gerekecektir.

Kaçınılmazlık olgusunda, işçi sağlığı ve iş güvenliği konusunda geçerli mevzuat hükümleri çerçevesinde, doğabilecek olası zararlı sonuçların önlenmesi yönünde, duruma ve koşullara göre ilgililerden beklenebilecek tüm özenli ve dikkatli çabaya karşın, sigortalıyı bedence veya ruhça arızaya uğratan iş kazasının meydana gelmesi durumunda söz edilebilir. Günümüz teknolojisinde bir takım olayların sonuçlarının kısmen kaçınılmazlık/kötü rastlantılarla açıklanması, alınabilecek önlemler düşünüldüğünde olanaksızdır. Kaçınılmazlık/kötü rastlantı olarak adlandırılan olguların birçoğunun temelinde insan yanılgı ve savsamaları, özen eksikliği bulunduğu bir gerçektir. Unutulmamalıdır ki, her birey, zararlı sonuçların önlenmesi için durum ve koşulların kendisine yüklediği özen ve dikkat yükümünü göstermek zorundadır. Öngörülebilir sonuçlar karşısında kaçınılmazlık/kötü rastlantı yönünde değerlendirme yapılamaz.

Ayrıca, “kaçınılmazlık, ... uygulamasında, hukuksal ve teknik anlamda, olayın meydana geldiği tarihte geçerli olan bilimsel ve teknik tüm önlemlere rağmen zararın meydana geldiği ve önlenemediği durumları anlatan bir kavram…” (Prof. Dr. y, Kurumun işverene Rücuu - Olayda Kaçınılmazlık Durumu, Sicil İş Hukuku Dergisi, Sayı 4, s. 185) olup; bu olgunun kabulünün koşulu, “…vuku bulan olaya karşı koyulmazlık hali ve her türlü tedbirin alınmasına rağmen gerçekleşmesi önlenemeyen ve objektif bir kaçınılmazlık durumunun söz konusu olmasıdır. Umulmadık bir hal kaçınılmazlık olarak nitelenemeyecektir. Ummamak, ummayı düşünmemek ve zarar verici olay ile karşılaşmak, kaçınılmazlık olarak değerlendirilemez.” (Prof. Dr. , ... ve ... Sigortası Kanunu İşverene Rücuya Nasıl Bakıyor?, Sicil İş Hukuku Dergisi, Sayı 4, s. 139).

Anayasanın “Kişinin dokunulmazlığı, maddi ve manevi varlığı” başlıklı 17’nci maddesinin birinci fıkrasında; herkesin, yaşama, maddi ve manevi varlığını koruma ve geliştirme hakkına sahip olduğu belirtildikten sonra “yaşama hakkı” güvence altına alınmış, bu yasal güvencenin yaşama geçirilmesinde, iş ve ... güvenlik mevzuatında da işçilerin korunması, işin düzenlenmesi, iş güvenliği, ... düzen ve adaletin sağlanması düşüncesi ile koruyucu bir takım hükümler getirilmiştir. Kamu düzeni düşüncesi ile oluşturulan işçi sağlığı ve iş güvenliği mevzuat hükümleri; işyerleri ve eklerinde bulunması gereken sağlık koşullarını, kullanılacak alet, makineler ve hammaddeler yüzünden çıkabilecek hastalıklara engel olarak alınacak önlemleri, aynı şekilde işyerinde iş kazalarını önlemek üzere bulundurulması gerekli araçların ve alınacak güvenlik tedbirlerinin neler olduğunu belirtmektedir. Burada amaçlanan, yapılmakta olan iş nedeniyle işçinin vücut tamlığı ve yaşama hakkının önündeki tüm engellerin giderilmesidir. Uygulamada önemli olan, işverenin iş kazasına neden olmuş hareketinin işçilerin sağlığını koruma ve iş güvenliği ile ilgili mevzuat hükümlerine aykırı bulunup bulunmadığının belirlenmesi işidir. Bu konuda yapılacak ilk yargı işlemi, mevcut hükümlere göre alınacak önlemlerin neler olduğunun saptanmasıdır. Mevzuat hükümlerince öngörülmemesine karşın, alınması gerekli başkaca bir tedbir varsa, bunların da tespiti zorunluluğu açıktır. Anılan önlemlerin işverence tam olarak alınıp alınmadığı (=işverenin koruma tedbiri alma ödevi), alınmamışsa zararın bundan doğup doğmadığı, duruma işçinin önlemlere uymamasının etkili bulunup bulunmadığı (=işçinin tedbirlere uyma yükümlülüğü) ve bu doğrultuda tarafların kusur oranı belirlenecektir. Sorumluluğun saptanmasında kural, sorumluluğu gerektiren ve kanunda belirlenmiş bulunan durumun kendi özelliğini göz önünde bulundurmak ve araştırmayı bu özelliğe göre yürütmektir. İşçi sağlığı, iş güvenliği ve yapılmakta olan iş nedeniyle işçinin eğitimi, bir kısım mevzuat hükümlerini içerir belgelerin kendilerine verilmesini değil, eylemli olarak, bu bilgilerin aktarımı ve öneminin kavratılması ile sağlanabilir. Eğitimden sonraki aşama ise, işçi sağlığı ve iş güvenliği ile ilgili önlemlerin alındığının ve uygulandığının denetlenmesidir. İşverenlerce, iş güvenliği açısından yaşamsal öneme sahip bulunan araç ve gereçlerin sigortalılar tarafından kullanılması sağlandığında, kazalanma olasılığının tamamen ortadan kaldırılabileceği de, yadsınamaz bir gerçektir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, belirtilen maddi ve hukuki olgular gözetilerek, iş kazasının oluşumunda kaçınılmazlık faktörünün uygulama yeri ve etkisinin bulunmadığı hususunda ve tazminat dosyası da olup olmadığı araştırılarak yeniden oluşa uygun rapor alınması gerekirken, yetersiz bilirkişi heyet raporuna dayalı olarak karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, belirtilen maddi ve hukuki olgular gözetilerek, iş kazasının oluşumunda kaçınılmazlık faktörünün uygulama yeri ve etkisinin bulunmadığı hususunda ve tazminat dosyası da olup olmadığı araştırılarak yeniden oluşa uygun rapor alınması gerekirken, yetersiz bilirkişi heyet raporuna dayalı olarak karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece, eksik inceleme ve araştırma sonucu hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, taraf vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine, 10.05.2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/6607, Karar No: 2014/2977, Tarih: 24.02.2014

**4. Hukuk Dairesi         2013/6607 E.  ,  2014/2977 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Diyarbakır 2. Sulh Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 29/11/2012

NUMARASI : 2011/217-2012/1544

Davacı S.. B.. vekili Avukat H. B.. tarafından, davalı V.. Ş.. aleyhine 01/03/2011 gününde verilen dilekçe ile itirazın iptali istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın reddine dair verilen 29/11/2012 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı, davalının yeşil kart kullandığı dönemde vergi mükellefiyet kaydının bulunduğu tespit edildiğinden yeşil kartının iptal edildiğini, tedavi harcamaları usulsüz olarak yeşil karttan karşılandığından yersiz harcamalarının tahsili için başlatılan icra takibine davalının itiraz ettiğini belirterek, itirazın iptaline, takibin devamına ve icra inkar tazminatına karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davalının vergi kaydı mevcut olsa da yasada belirlenen gelir koşulunu aştığı hususunun ispatlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Dosya kapsamından; davalının, yeşil kart başvurusunu yaparken vergi mükellefiyetini bildirmediği, sonradan yapılan incelemede ise yeşil kartın aktif olduğu dönemde davalının 1996 yılından beri vergi mükellefi olduğu tespit edilerek yeşil kartının iptal edildiği anlaşılmaktadır.

Şu durumda; vatandaşların 3816 sayılı Kanun kapsamında davalının yeşil karttan yararlanma hakkı olup olmadığı belirlenirken herhangi bir sosyal güvencesinin bulunup bulunmadığına göre değerlendirme yapılması, hane halkından olanların sosyal güvenlik ve gelir durumlarına ilişkin bilgilerin başvuru sahibi tarafından doğru bir şekilde bildirilmesi gerektiği ve davalının vergi kaydı bulunduğunu başvuru sırasında bildirmediği gözetilerek, bu şekilde temin edilen yeşil karta bağlı olarak davacı tarafından yapılan ödemelerin yersiz olduğunun kabulü gerekirken, davanın reddine karar verilmesi doğru değildir. Kararın bu nedenle bozulması gerekir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda gösterilen nedenle BOZULMASINA 24/02/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/10980, Karar No: 2019/13295, Tarih: 12.09.2019

**2. Ceza Dairesi         2019/10980 E.  ,  2019/13295 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık, iş yeri dokunulmazlığının ihlali, mala zarar verme

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

I-Suça sürüklenen çocuk hakkında mala zarar verme suçundan kurulan hükme yönelik temyiz isteminin incelenmesinde;

14.04.2011 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak aynı gün yürürlüğe giren 31.03.2011 tarih ve 6217 sayılı Yasa'nın 26. maddesi ile 5320 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun'a eklenen geçici 2. maddesi gereğince doğrudan hükmolunan 3.000 TL dahil adli para cezasına ilişkin mahkumiyet hükmünün temyizi mümkün olmadığından suça sürüklenen çocuk ve müdafiinin temyiz isteğinin 1412 sayılı CMUK'nın 317. maddesi gereğince istem gibi REDDİNE,

II-Suça sürüklenen çocuk hakkında hırsızlık ve iş yeri dokunulmazlığının ihlali suçlarından kurulan hükümlere yönelik temyiz isteminin incelenmesinde;

Dosya içeriğine göre diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. Ancak;

1-Dairemizce de benimsenen Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 20.11.2018 tarihli ve 2016/6-986 E., 2018/554 K. sayılı içtihadında belirtildiği üzere 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu'nun 35. maddesi ve Çocuk Koruma Kanunu'nun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkındaki Yönetmeliğin 20 ve 21. maddeleri uyarınca; fiil işlendiği sırada 15-18 yaş grubu içerisinde bulunan suça sürüklenen çocuğun işlediği fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını algılama ve bu fiille ilgili olarak davranışlarını yönlendirme yeteneğinin olup olmadığının takdiri bakımından, sosyal yönden inceleme yaptırılması gerekli olduğu halde, mahkemece sosyal inceleme raporu alınmadan veya alınmaması durumunda gerekçesi kararda gösterilmeden yazılı şekilde hüküm kurulması,

2-Suça sürüklenen çocuğun katılanın iş yerine 22/09/2011 tarihinde gece saatinde asma kilidi açarak girmesi ve masa çekmecesinde bulunan 600 TL' yi alması, 31/01/2012 tarihinde gece vakti iş yerinin kapı kilidini kırarak girmek suretiyle 790 TL'yi çalması ve 20/02/2012 tarihinde yine gece vakti 03.00 sıralarında kapı kilidini kırmak suretiyle iş yerine girdiği, ancak iş yerinde para bulamadığı için hiçbir şey alamadan çıkması şeklinde gerçeklen olaylarda, 31/01/2012 ve 20/02/2012 tarihlerinde gerçekleşen hırsızlık suçları bakımından, suça sürüklenen çocuğun eylemlerinin aynı suçu işleme kararının icrası kapsamında, suç tarihleri arasındaki zaman dilimi de dikkate alındığında bir bütün olarak zincirleme suçu oluşturması karşısında; suça sürüklenen çocuğun hırsızlık ve iş yeri dokunulmazlığının ihlali suçları bakımından cezasının 5237 sayılı TCK'nın 43/1. maddesi gereğince arttırılması yerine yazılı şekilde hüküm kurulması,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuk müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükümlerin bu sebepten dolayı isteme aykırı olarak BOZULMASINA, 12/09/2019 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/7605, Karar No: 2013/9017, Tarih: 26.09.2013

**(Kapatılan)16. Hukuk Dairesi         2013/7605 E.  ,  2013/9017 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ : TESCİL

KANUN YOLU : TEMYİZ

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında Kalın Köyü çalışma alanında bulunan davaya konu taşınmaz tescil harici olarak bırakılmıştır. Davacı ..., kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak taşınmazın adına tescil istemi ile dava açmıştır. Yargılama sırasında Ahmet ve ..., tapu kaydına dayanarak davaya katılmışlardır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda katılanların davasının açılmamış sayılmasına, davacı ...'in davasının kısmen kabulüne, tespit dışı bırakılan ve fen bilirkişi rapor ve krokisinde (B) harfi ile gösterilen 4106.982 metrekare ve (C) harfi ile gösterilen 11549.312 metrekare yüzölçümündeki taşınmazın ayrı parsel numaralarıyla davacı adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı vekili ve davalı Hazine temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece; davacı ... yararına zilyetlikle mülk edinme koşullarının gerçekleştiği kabul edilmek suretiyle karar verilmiş ise de; yapılan araştırma ve inceleme hüküm vermeye elverişli bulunmamaktadır. Uyuşmazlık ırmak yatağı kenarında olan taşınmazın kadastro tespiti sonrası kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayalı tescili istemine ilişkindir. Tescile konu taşınmazın 1974 yılında yapılan kadastrosu sırasında ne sebeble tescil harici bırakıldığı belirlenmemiş, hava fotoğrafları üzerinde inceleme yapılmamış, imar-ihya ve zilyetlikle edinme koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediği değerlendirilmemiş, kıyı kenar çizgisi belirlenmeye çalışılması suretiyle taşınmazın davacı adına tesciline karar verilen (B) ve (C) bölümlerinin kıyı kenar çizgisi içinde kalıp kalmadığı da saptanmamış ve belgesiz araştırması da yapılmamıştır. Bu nitelikte bir taşınmaz ırmak yatağı değilse ancak 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 17. maddesinde belirtilen koşullar altında para ve emek sarfedilmek suretiyle kültür arazisi haline getirilmesi ve imar-ihyanın tamamlandığı tarihten itibaren 20 yıldan fazla süre ile koşullarına uygun olarak tasarruf edilmiş olması halinde kazanılabilir. Bu tür uyuşmazlıklarda taşınmazın niteliği, üzerinde sürdürülen zilyetliğin başlangıç ve sürdürülüşünün yerel bilirkişi ve tanık sözleri yanında hava fotoğrafları ve topoğrafik haritalardan yararlanmak suretiyle belirlenmesi gerekir. Doğru sonuca varılabilmesi için, öncelikle dava tarihinden geriye doğru en az 20 yıl (1988 tarihi ve öncesine ait beşer yıllık dönemlere ilişkin) öncesine ait iki ayrı zamanda çekilmiş hava fotoğraflarının Harita Genel Komutanlığı'ndan, fotoplan, fotometrik, fotogrametrik paftaların ise İl Kadastro Müdürlüğü'nden, komşu parselleri gösterir biçimde kadastro paftasının

2013/7605-9017

2013/7605-9017

onaylı örneğinin Kadastro Müdürlüğü'nden getirtilerek dosyasına konulmalı, taraflara tanık ve delillerini bildirmeleri için süre verilmelidir. Çekişmeli taşınmazın kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile kazanılabilecek yerlerden olup olmadığının belirlenmesi için "kıyı kenar çizgisinin" de saptanması gerekmektedir. 3621 sayılı Kıyı Kanunu'nun "kıyı kenar çizgisini" belirleme yöntemine ilişkin 5 ve 9. maddelerinin uygulanmasına yorum getiren ve görülmekte olan davalarda uygulanması zorunlu bulunan 28.11.1997 gün ve 5/3 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme kararına göre kıyı kenar çizgisi kural olarak, uzman bilirkişi kurulundan yararlanılmak suretiyle Adliye Mahkemesince belirlenmeli, ancak idarece tespit edilerek kişiye tebliğ edilmek suretiyle kesinleşmiş ya da İdare Mahkemesinin bu konudaki kararıyla kesinleşmiş bir kıyı kenar çizgisi mevcut ise, bu çizgiye değer verilmelidir. Nizalı taşınmazın bulunduğu bölgede idari yönden tespit edilmiş ve yöntemince kesinleştirilmiş kıyı kenar çizgisi olup olmadığı araştırılmamıştır. İdari yönden tespit edilmiş ve kesinleşmiş kıyı kenar çizgisi varsa öncelikle kıyı kenar çizgisinin saptanması buna göre, olmadığı takdirde üç jeologdan oluşturulacak uzman bilirkişi kurulu ve tapu fen memuru aracılığıyla belirlenmeli ve belirlenen bu çizgi harita mühendisi veya tapu fen memuru sıfatını taşıyan uzman bilirkişinin krokisinde infazda kuşkuya yer bırakmayacak biçimde işaretlenmeli, taşınmazın ırmak yatağı ya da tarım arazisi olup olmadığı ile niteliği kesin olarak saptanmalıdır. 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14.maddesi hükmüne göre zilyetliğin bu Kanunda yazılı belgelerden birisi ile ispatı yoluna gidilmeyen hallerde, zilyedin aynı çalışma alanı içinde kazanabileceği miktar sulu toprakta 40, kuru toprakta 100 dönümü geçemeyecektir. Buna göre davacı adına kadastro yolu ile veya açılan dava sonunda tescil edilmiş taşınmaz veya taşınmazlar var ise bunların miktarlarının, çalışma alanlarının, tescil tarihlerinin Tapu Sicil Müdürlüğü ile Kadastro Müdürlüğünden, açılmış dava olup olmadığının o yer Hukuk Mahkemeleri Yazı İşleri Müdürlüğünden sorulup belirlendikten sonra iddia ve savunma çerçevesinde toplanan delillere göre hüküm kurulması gerekirken, eksik soruşturma ile yazılı gerekçelerle hüküm kurulması isabetsizdir. Davalı Hazine temsilcisinin temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün BOZULMASINA, 26.09.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.