muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/5303, Karar No: 2017/10369, Tarih: 11.09.2017

**12. Hukuk Dairesi         2017/5303 E.  ,  2017/10369 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Hukuk Mahkemesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklı tarafından borçlu aleyhine çeke dayalı olarak genel haciz yolu ile ilamsız takip başlatıldığı, ödeme emrinin tebliği üzerine borçlu vekilinin süresinde borca itirazı ile duran takibin devamını sağlamak amacıyla, alacaklının itirazın kaldırılması talebiyle icra mahkemesine başvurduğu, mahkemece, talebin kabulüyle itirazın kaldırılmasına karar verildiği görülmektedir.

İİK'nun 68/1. maddesi gereğince; talebine itiraz edilen alacaklının takibi, imzası ikrar veya noterlikçe tasdik edilen borç ikrarını içeren bir senede yahut resmi dairelerin veya yetkili makamların yetkileri dahilinde ve usulüne göre verdikleri bir makbuz veya belgeye müstenitse, alacaklı itirazın kaldırılmasını isteyebilir.

6102 sayılı TTK'nun 808/1-b maddesi gereğince; çekin süresinde muhatap bankaya ibraz edildiği (ibraz günü de gösterilmek suretiyle), çekin üzerine yazılmış olan tarihli bir beyanla tespit edilmelidir. Aksi takdirde alacaklı müracaat hakkını kaybeder. Yine aynı Kanunun 809/1. maddesi gereğince de; çekin, ibraz müddeti içinde muhatap bankaya ibrazı, protesto veya buna denk işlemle belirlendiği takdirde, yasal şekilde ibraz edildiğinin kabulü gerekir.

Somut olayda, takip dayanağı olan 31/03/2015 ve 31/05/2015 keşide tarihli çeklerde, süresinde muhatap bankaya ibraz edildiklerine ilişkin ibraz kaşeleri bulunmadığından ve dolayısıyla TTK.nun 796. ve 808. maddeleri gereğince, alacaklı müracaat hakkını kaybettiğinden, borçlu hakkında kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip yapılamayacağı gibi, dayanak belge bu hali ile adi havale vasfını taşımakta olup borç ikrarını içeren nitelikte belge sayılamayacağından, başka bir anlatımla, İİK.nun 68/1. maddesinde belirtilen belge mahiyetinde de olmadığından alacaklının sözü edilen belgeye dayalı olarak icra mahkemesinde itirazın kaldırılmasını istemesi mümkün değildir.

O halde, mahkemece, istemin reddi gerekirken kabulü ile itirazın kaldırılması yönünde hüküm tesisi isabetsizdir.

SONUÇ : Borçlunun temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK'nun 366. ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), peşin alınan harcın istek halinde iadesine, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 11/09/2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/2379, Karar No: 2014/596, Tarih: 21.01.2014

**22. Hukuk Dairesi         2013/2379 E.  ,  2014/596 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Y A R G I T A Y K A R A R I

İncelenmesine ihtiyaç duyulan;

1-Dava dilekçesi ekinde sureti sunulan Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Malatya Bölge Müdürlüğünün 13.04.2011 tarih ve 1444 sayılı bildirimine dayanak iş müfettişi rapor ve eklerinin ilgili Bölge Müdürlüğü'nden istenilmesi,

2-Davacının hizmet döküm cetvelinde kayıtlı "... , "... " ve "1... " nolu işyerlerine ait tescil bilgilerinin Sosyal Güvenlik Kurumu'ndan sorulmasıyla, alınacak cevabi yazı ve eklerinin dosyaya eklendikten sonra gönderilmesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 21.01.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/21105, Karar No: 2017/5552, Tarih: 20.03.2017

**22. Hukuk Dairesi         2017/21105 E.  ,  2017/5552 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemes

DAVA TÜRÜ : ALACAK

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacının Behçet hastalığı nedeniyle ilaç raporu dosyaya sunulmuştur. ... .... Hastanesi ... hasta no ile davacıya ait dosyanın onaylı örneğinin .... ... Hastanesinden istenilmesine, ayrıca davacının ... firmasına verdiği ... mazereti nedeniyle işten ayrılma talebine dair dilekçe ve eki ile çalışma süresine ait ... raporlarının davalılar ve Sosyal Güvenlik Kurumundan sorulmasına, gelen yazı cevapları ile belgelerin eklendikten sonra tekrar Dairemize gönderilmesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, ....03.2017 gününde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/4637, Karar No: 2020/1904, Tarih: 12.02.2020

**15. Ceza Dairesi         2018/4637 E.  ,  2020/1904 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Güveni kötüye kullanma

HÜKÜM : TCK' nın 155/1, 62, 50/1a. maddeleri gereğince mahkumiyet

Güveni kötüye kullanma suçundan sanığın mahkumiyetine ilişkin hüküm katılan vekili ve sanık müdafi tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Sanığın, Rent a Car işletmeciliği yapan katılandan araç kiralayıp süre bitmesine rağmen geri getirmediği, bu suretle üzerine atılı güveni kötüye kullanma suçunu işlediği iddia edilen olayda; sanığın savunması, katılan beyanı, araç kiralama sözleşmesi, uzlaşma sağlanamadığına dair tutanak ile dosya kapsamından sanığın üzerine atılı suçu işlediğine yönelik mahkemece verilen mahkumiyet hükmü ve uygulamasında bir isabetsizlik görülmemiştir.

Bozmaya uyularak yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, katılan vekili ve sanık müdafiinin verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğuna, eksik incelemeye, ceza miktarına yönelik temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, 12/02/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/12328, Karar No: 2013/14039, Tarih: 16.09.2013

**5. Hukuk Dairesi         2013/12328 E.  ,  2013/14039 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Yasa ile değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesi uyarınca kamulaştırma bedelinin tespiti ile kamulaştırılan taşınmazın Hazine adına tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, davalı vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, 4650 sayılı Yasa ile değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesi uyarınca kamulaştırma bedelinin tespiti ile kamulaştırılan taşınmazın Hazine adına tescili istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Arazi niteliğindeki dava konusu taşınmaza gelir metodu esas alınarak değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. Ancak;

Mahkemece yapılan keşif sırasında dava konusu taşınmaz baraj suları altında kaldığından, bilirkişi kurulunca taşınmaz üzerindeki ağaçlarla ilgili olarak Kamulaştırma Kanununun 27. maddesi uyarınca taşınmaza acele el konulmasına ilişkin dosyadaki veriler esas alınmış olup; söz konusu tespit dosyasında, taşınmaz üzerinde bulunan ağaçların sık dikildiği ve bu nedenle gelişme ve verim seviyelerinin düşük olduğu yönünde bir tespit bulunmadığı halde, hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda, dava konusu taşınmaz üzerinde bulunan ağaçların sık dikim olduğu için normal taç genişliklerinin teşekkül edemeyeceği ve gelişme ve verim seviyelerinin düşeceği yönündeki yasal olmayan gerekçelerle ağaç bedellerinden %50 oranında indirim yapılması,

Doğru görülmemiştir.

Davalı vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz edenden peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 16.09.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/9354, Karar No: 2017/2854, Tarih: 17.01.2017

**(Kapatılan) 7. Hukuk Dairesi         2016/9354 E.  ,  2017/2854 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun 22/12/2016 tarih, 398 sayılı "Daireler Arasındaki İş Bölümünün Yeniden Belirlenmesine" yönelik kararı, 30/12/2016 tarih 29934 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu itibarla Amasya, Antalya, Burdur, Bursa, Çorum, Giresun, Isparta, Mersin, Ordu, Rize, Samsun, Sinop, Tokat, Trabzon illerinin merkez ve ilçe mahkemelerince verilen hüküm ve kararlarına ilişkin dosyaların temyiz incelemesi yapılmak üzere Yargıtay 9. Hukuk Dairesine GÖNDERİLMESİNE, 17/01/2017 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/1491, Karar No: 2014/1668, Tarih: 26.02.2014

**16. Hukuk Dairesi         2014/1491 E.  ,  2014/1668 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ILGAZ KADASTRO MAHKEMESİ

TARİHİ : 11/12/2012

NUMARASI : 2008/176-2012/77

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında Ç.. Köyü çalışma alanında bulunan 157 ada 6 parsel sayılı 302,23 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle B.. İ.. ve müşterekleri adına tesbit edilmiştir. Davacı H.. İ.. miras yolu ile gelen hak ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın reddine, çekişmeli parselin tespit gibi tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, davacının, dava konusu taşınmaz üzerindeki zilyetliğini ispat edemediği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir. Davacı tarafından 16.6.2009 tarihinde dosyaya sunulan tanık listesinde H..T.., M..S.. ve N.. M..tanık olarak bildirilmiş, yargılama sırasında da tanıkların dinlenilmesinden vazgeçildiğine dair bir beyanda bulunulmamış olduğu halde Mahkemece, davacıya adı geçen tanıkların keşif mahallinde hazır edilmesi için gerekli masrafı yatırması için 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 36. maddesi uyarınca usulünce süre verilmeden keşif yapılarak hüküm kurulmuş olması nedeniyle, yapılan araştırma ve inceleme hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır. Eksik araştırma ve inceleme ile hüküm kurulamaz. Hal böyle olunca; doğru sonuca varılabilmesi için, tarafların bildirdikleri deliller toplanıp dosya ikmal edildikten sonra; özellikle uyuşmazlığın çözümüne katkı sağlaması mümkün olan teknik bilirkişi, yerel bilirkişi ve tanıklarla ilgili giderler tek tek kalem kalem belirlenerek bu giderler toplamını yatırması için ispat yükü kendisine düşen davacı tarafa makul süre verilmeli, ara kararına uyulmamasının sonuçları açıkça bildirilmeli, masraf yatırıldığında çekişmeli taşınmazı ve evveliyatını iyi bilen üç kişilik yerel bilirkişi kurulu ve keşifte usulünce hazır edilecek taraf tanıkları ile yeniden keşif yapılmalı, yapılacak keşifte çekişmeli taşınmazın öncesinin kime ait olduğu, kimden kime ne şekilde intikal ettiği, duraksamaya yer vermeyecek şekilde belirlenmeli, tespite aykırı sonuca varılması halinde tüm tespit bilirkişileri tanık sıfatı ile dinlenilerek aykırılıkların giderilmesine çalışılmalı, bundan sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir. Davacı vekilinin temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerinde görüldüğünden hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan temyiz karar harcının talep halinde temyiz edene iadesine, 26.02.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/21946, Karar No: 2021/11613, Tarih: 08.06.2021

**2. Ceza Dairesi         2020/21946 E.  ,  2021/11613 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

22/04/2015 tarihli CD izleme tutanağında 14/04/2015 günü farklı bir hırsızlık olayından yakalanan ve dava konusu olayda tanık olarak dinlenen ...'e müştekiye yönelik hırsızlık eylemindeki kamera görüntüleri gösterildiğinde; olayı gerçekleştiren şahısların ... ve ... olduklarını beyan ettiği, yargılama aşamasında yapılan bilirkişi incelemesinde gece vakti olması, şahısların kapişonlu elbise giymeleri, kamera çözünürlüklerinin düşük olması nedenleriyle yüz anatomileri belirgin olmadığından teşhislerinin mümkün olamadığının ifade edildiği, tanık ...'in Cumhuriyet savcılığınca dinlenilmesinde kendisi sokak başında beklerken ... ve ...'in motosikleti kullandıklarını ve motosiklet ile yanına geldiklerini söylediği, yargılama aşamasında dinlenilmesinde ise olay tarihinde ilk başta ... ve ... ile birlikte gezdiklerini, daha sonra ...'ın tek başına giderek dönüşte bir motosiklet ile geldiğini ve ... ile kendisinin evlerine gittiklerini söylediği anlaşılmakla; olay esnasında diğer suça sürüklenen çocuklar ile birlikte bulunduğunu ikrar eden ve dosya kapsamında tanık olarak dinlenen ...'in atfı cürüm niteliğinde olan ve çelişkili bulunan beyanları dışında her türlü şüpheden uzak, kesin, inandırıcı ve mahkumiyetine yeterli delil elde edilemeyen suça sürüklenen çocuk ... bakımından şüpheden sanık yararlanır ilkesi de gözetilmek suretiyle, üzerine atılı hırsızlık suçundan beraati yerine, hatalı değerlendirme sonucu yazılı şekilde mahkumiyetine karar verilmesi,

Kabule göre;

1)Müştekinin soruşturma aşamasında alınan beyanında motosikletini ikamet bahçesindeki korkuluk borusuna kilitlemek suretiyle bıraktığını söylemesine rağmen, yargılama aşamasındaki beyanında motorunun bir yere bağlı olmadan evinin önünde

kilitli vaziyette durduğunu söylediği, motosiklet herhangi bir kilitle bağlı olmasa bile ikamet veya eklentilerinin içerisinden çalınmış ise suç tarihi itibarıyla TCK'nın 142/2-h maddesi uyarınca hüküm kurulması gerektiği, aksi halde 142/1-e maddesi uyarınca hüküm kurulacağı dikkate alınmadan; mahkeme kararının gerekçesinde müştekiye ait ikamet bahçesindeki korkuluk borusuna kilitlenmek suretiyle park edilen motosikletin çalındığı kabul edilmesine rağmen, hüküm kısmında TCK'nın 142/1-e maddesi uyarınca ceza verilmek suretiyle hükümde çelişkiye sebep olunması,

2)CD izleme tutanağına göre eylemin 02.00'de gerçekleştirilmiş olduğu anlaşılmasına rağmen TCK'nın 143.maddesinin tartışılmaması,

2)CD izleme tutanağına göre eylemin 02.00'de gerçekleştirilmiş olduğu anlaşılmasına rağmen TCK'nın 143.maddesinin tartışılmaması,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuk müdafiinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı kısmen istem gibi BOZULMASINA, aleyhe temyiz bulunmadığından yeniden hüküm kurulurken 5320 sayılı Yasa'nın 8/1. maddesi yollamasıyla 1412 sayılı CMUK'un 326/son maddesi uyarınca suça sürüklenen çocuğun kazanılmış hakkının korunmasına, 08/06/2021 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/6643, Karar No: 2013/23455, Tarih: 23.09.2013

**9. Hukuk Dairesi         2013/6643 E.  ,  2013/23455 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

DAVA :Davacı ve karşı davalı, kıdem tazminatı, maaş, bakiye süre ücreti alacaklarının ödetilmesine, davalı ve karşı davacı ise ihbar tazminatı alacağının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkeme, asıl davayı kısmen hüküm altına almış, karşı davayı reddetmiştir.

Hüküm taraflar avukatlarınca temyiz edilmiş olup, davalı ve karşı davacı avukatı tarafından duruşma talep edilmiş ise de; HUMK.nun 435.maddesi gereğince duruşma isteğinin süreden reddine ve incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verilmiş olmakla Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor sunuldu, dosya incelendi. gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı,davalı vakfın ... ofisinde ve davalının yürüttüğü Kaçkar Projesinde proje asistanı olarak 07.05.2007 tarihinde çalışmaya başladığını,1200 Euro net ücret aldığını,çalışma koşullarının yaratılmaması,görev tanımında olmayan işlerin yaptırılması,sigorta girişinin geç bildirilmesi,ilk aya ait ücret alacağının halen ödenmemiş olması,diğer ücretlerinin eksik ödenmesi nedenleriyle iş akdini haklı olarak feshettiğini iddia ederek kıdem tazminatı ile maaş,fazla mesai ve bakiye süre ücreti alacaklarını istemiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı,davacı taleplerinin haksız olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak,davacının görev tanımına uymayan işlerde çalıştırılmasına karşı,düzeltme talebinin dikkate alınmaması,işe girişinin geç bildirilmesi birlikte değerlendirildiğinde feshin haklı olduğu,davacının belli bir proje kapsamında işe alındığı ve buna göre sözleşme imzalandığı,aralarındaki sözleşmenin belirli süreli olduğu gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı Taraflar temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davacının tüm davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Uyuşmazlık taraflar arasındaki ilişkinin belirli süreli iş sözleşmesinin unsurlarını taşıyıp taşımadığı noktasında toplanmaktadır.

Belirli süreli iş sözleşmesinden söz edilebilmesi için sözleşmenin açık veya örtülü olarak süreye bağlanması ve bunun için objektif nedenlerin varlığı gerekir.

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davacının tüm davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Uyuşmazlık taraflar arasındaki ilişkinin belirli süreli iş sözleşmesinin unsurlarını taşıyıp taşımadığı noktasında toplanmaktadır.

Belirli süreli iş sözleşmesinden söz edilebilmesi için sözleşmenin açık veya örtülü olarak süreye bağlanması ve bunun için objektif nedenlerin varlığı gerekir.

Borçlar Kanununun 338 inci maddesinde, “Hizmet akdi, muayyen bir müddet için yapılmış yahut böyle bir müddet işin maksut olan gayesinden anlaşılmakta bulunmuş ise, hilafı mukavele edilmiş olmadıkça feshi ihbara hacet olmaksızın bu müddetin müruriyle, akit nihayet bulur” kuralı mevcuttur. Anılan hükme göre tarafların belirli süreli iş sözleşmesi yapma konusunda iradelerinin birleşmesi yeterli görüldüğü halde, 1475 sayılı Yasa uygulamasında, Yargıtay kararları doğrultusunda belirli süreli iş sözleşmelerine sınırlama getirilmiş ve sürekli yenilenen sözleşmeler bakımından ikiden fazla yenilenme halinde, sözleşmenin belirsiz süreli hale dönüşeceği kabul edilmiştir (Yargıtay 9. HD. 7.12.2005 gün 2005/12625 E, 2005/38754 K).

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 430 uncu maddesinde, esaslı nedenlerin varlığı yenilemeler için öngörülmüş ve on yıldan uzun süreli belirli süreli iş sözleşmesi yapılamayacağı kabul edilmiştir.

İş güvencesi hükümlerinin yürürlüğe girmesiyle belirli - belirsiz süreli iş sözleşmesi ayrımının önemi daha da artmıştır (Yargıtay 9. HD. 13.6.2008 gün 2007/19368 E, 2008/15558 K.). 4857 sayılı İş Kanununun 11 inci maddesinde “İş ilişkisinin bir süreye bağlı olarak yapılmadığı halde sözleşme belirsiz süreli sayılır. Belirli süreli işlerde veya belli bir işin tamamlanması veya belirli bir olgunun ortaya çıkması gibi objektif koşullara bağlı olarak işveren ile işçi arasında yazılı şekilde yapılan iş sözleşmesi belirli süreli iş sözleşmesidir. Belirli süreli iş sözleşmesi, esaslı bir neden olmadıkça, birden fazla üst üste (zincirleme) yapılamaz. Aksi halde iş sözleşmesi başlangıçtan itibaren belirsiz süreli kabul edilir. Esaslı nedene dayalı zincirleme iş sözleşmeleri, belirli süreli olma özelliğini korurlar” şeklinde düzenleme ile bu konudaki esaslar belirlenmiştir. Borçlar Kanunundaki düzenlemenin aksine iş ilişkisinin süreye bağlı olarak yapılmadığı hallerde sözleşmenin belirsiz süreli sayılacağı vurgulanarak ana kural ortaya konulmuştur.

Öte yandan değinilen 11 inci madde, 18 Mart 1999 tarihli 1999/70 EC Konsey Yönergesi ile birlikte ele alınmalıdır. Çerçeve sözleşmesinin 4 üncü maddesinde ayrım gözetmeme ilkesi vurgulanmıştır. Buna göre iş koşulları açısından, belirli süreli iş sözleşmesi ile çalışan işçilere yapılacak farklı muamele esaslı nedenlere dayandırılmadığı sürece, yalnızca belirli süreli iş sözleşmesi ve iş ilişkisi ile çalışmasından dolayı, emsal kadrolu işçilerden daha dezavantajlı davranılmayacaktır.

Öte yandan değinilen 11 inci madde, 18 Mart 1999 tarihli 1999/70 EC Konsey Yönergesi ile birlikte ele alınmalıdır. Çerçeve sözleşmesinin 4 üncü maddesinde ayrım gözetmeme ilkesi vurgulanmıştır. Buna göre iş koşulları açısından, belirli süreli iş sözleşmesi ile çalışan işçilere yapılacak farklı muamele esaslı nedenlere dayandırılmadığı sürece, yalnızca belirli süreli iş sözleşmesi ve iş ilişkisi ile çalışmasından dolayı, emsal kadrolu işçilerden daha dezavantajlı davranılmayacaktır.

Sözleşmenin 5 inci maddesinde ise kötü niyete karşı önlem konusu ele alınmıştır. Birbirini takip eden belirli süreli iş sözleşmeleri veya istihdam ilişkisinden kaynaklanan istismarların önlenmesini amaçlayan yasal düzenlemelerin bulunmaması halinde; üye devletlerin, sosyal taraflara danıştıktan sonra uluslararası yasalar, toplu sözleşmeler veya uygulamaya göre belli başlı bazı sektörlerin ihtiyaçlarını da dikkate alarak, aşağıdaki tedbirlerden bazılarını alma zorunluluğu vardır.

1.(a) Bu türden akit veya istihdam ilişkilerinin yenilenmesini haklı kılacak nesnel gerekçeler tespit edilmesi,

1.(b) Yinelenen belirli süreli iş sözleşmeleri veya istihdam ilişkilerinin azamî toplam süresini belirlenmesi,

1.(c) Bu türden sözleşme veya istihdam ilişkisin kaç kez yenilenebileceğinin saptanması.

1.2. Sosyal taraflara danıştıktan sonra, üye devletler elverişli olan durumlarda belirli süreli iş sözleşmesi veya istihdam ilişkisinin,

1.(a) Yenilenmiş sayılacağına,

2.(b) Belirsiz süreli iş sözleşmesi veya istihdam ilişkisi sayılacağına dair koşullar belirleyeceklerdir.

Öte yandan 1999/70 sayılı Konsey Direktifinin önsözünde, Essen Konseyi sonuç bildirgesinde “çalışanların istemleri ve rekabetin gereklerini karşılayacak daha esnek bir iş örgütlenmesini özellikle göz önünde tutan istihdam yoğun büyüme” anlayışına uygun olarak

alınması gerekli önlemler vurgulanmaktadır. 1999 yılı İstihdam Politikası Ana Hatları Hakkında 9 Şubat 1999 tarihli Konsey Tavsiye Kararı, “Sosyal tarafları işletmeleri daha verimli ve rekabetçi kılmak ve esneklik ile iş güvenliği arasında gereken dengeyi sağlayabilmek amacıyla, bulundukları her düzeyde esnek çalışma düzenlemeleri dahil, iş örgütlenmesinin modernize edilmesi için sözleşme görüşmeleri yapmaya” davet etmiştir. Ayrıca, Hizmet ilişkisine İşveren Tarafından Son Verilmesi Hakkında 158 sayılı Uluslararası Çalışma Sözleşmesine göre; bu sözleşmenin koruyucu hükümlerinden kaçınmak amacıyla belirli süreli iş sözleşmesi yapılmasına karşı yeterli güvenceler alınması gerektiği vurgulanmıştır (m 2/3).

Gerek 158 sayılı ... Sözleşmesi gerekse 1699/70 sayılı Konsey Direktifi, bir taraftan esnek çalışmayı özendirirken diğer taraftan güvenliğe önem vererek bir denge amaçlamıştır. Başka bir anlatımla esnek çalışma modellerinin kötüye kullanılmaması gerektiğini özenle vurgulamıştır.