muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/3153, Karar No: 2024/1379, Tarih: 24.04.2024

**3. Hukuk Dairesi         2023/3153 E.  ,  2024/1379 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2021/588 E., 2023/73 K.

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, Mahkemece bozmaya uyularak davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı taraf vekillerince temyiz edilip, davalı vekili tarafından temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılması istenilmiş olmakla, duruşma istemi miktar ve mahiyeti itibarıyla reddedilerek; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; davalının sahibi olduğu ... Eczanesinin sözleşmeli olarak müvekkili kurumun sigortalılarına hizmet verdiğini, kurumca yapılan denetimler sonucunda, davalının ........,Sağlık Ocağı'nda görevli ağabeyi dava dışı Dr. ...tarafından sağlık karnelerinin boş nüshalarına muayene yapılmaksızın tarih ve protokol numarası yazılarak resmileştirilen 583 adet reçeteyi eczanede ilaçlar yazarak tanzim ettiğini ve böylelikle düzenlenen 583 adet reçeteyi kuruma fatura ederek tahsil ettiğini ve kurumu toplam 47.857,43 TL'lik zarara uğrattığını, düzenlenen müfettiş raporunun "C.Mali Yönden" bölümünde davalı eczacının kurumu bu miktarda zarara uğrattığının tespit edildiğini, reçetelerin ödeme tarihlerinden 29.12.2006 tarihine kadar 21.912,91 TL faiz tahakkuk ettirilerek ve davalının hakedişleri mahsup edilmek suretiyle bakiye alacak için Ankara 15. İcra Müdürlüğünün 2007/100 E. sayılı dosyası ile takibe geçildiğini, davalının itirazı üzerine takibin durdurulduğunu beyan ederek; 24.301,16 TL asıl alacak ve 24.107,76 TL işlemiş faiz için haksız itirazın iptali ile inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili, davalının Kocaeli Ağır Ceza Mahkemesinin 2005/80 E. sayılı dosyasında görülen davada beraat ettiğini, böylece iddiaların doğru olmadığının sabit olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 2007/528 E., 2013/90 K. sayılı kararıyla; davanın kısmen kabulü ile, davalı borçlunun Ankara 15 İcra Müdürlüğünün 2007/100 sayılı dosyasında asıl alacağa ve işlemiş faizin 6.780,00 TL’lik kısmına yönelik itirazının iptali ile asıl alacak üzerinden ve takip tarihinden itibaren faiz yürütülmek koşuluyla takibin devamına, fazla talebin reddine, asıl alacak 29.429,11 TL üzerinden %40 inkar tazminatının davalı borçludan alınarak davacı alacaklıya verilmesine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Birinci Bozma Kararı

1. Mahkeme kararına karşı, süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 13. Hukuk Dairesinin 2014/16885 E., 2015/8636 K. sayılı kararıyla; talepten fazlasına karar verildiği gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

B. İkinci Bozma Kararı

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Birinci Bozma Kararı

1. Mahkeme kararına karşı, süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 13. Hukuk Dairesinin 2014/16885 E., 2015/8636 K. sayılı kararıyla; talepten fazlasına karar verildiği gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

B. İkinci Bozma Kararı

1. Bozmaya uyan Mahkemece verilen 2015/475 E., 2016/95 K. sayılı kararla; bozmaya uyularak 24.301,16 TL asıl alacak, 6.222,42 TL işlemiş faizin üzerinden itirazın iptali ile takibin devamına, asıl alacak 24.301,16 TL nin %40 ı oranında hesaplanan 9.720,00 TL icra inkar tazminatının davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine karar verilmiş, karara karşı, süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 13. Hukuk Dairesinin 2019/6177 E., 2020/359 K. sayılı kararıyla; Mahkemece davalı yanın aynı olaya ilişkin olarak daha önce verilen kararın kesinleştiği yönündeki iddiaları değerlendirilerek ve Ankara 25. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2009/339 E. sayılı dosyası ile eldeki dava dosyası arasında bağlantı bulunup bulunmadığı konusunda inceleme yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla, Ankara 25. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2006/339 E. sayılı dosyasındaki kesintinin sebebinin aynı soruşturma raporuna istinaden gerçekleştirildiğinin tespit edildiği, ancak Ankara 25. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2006/339 E. sayılı dosyasındaki kesintinin işbu davadaki alacaktan mahsup edilmiş olduğu gerekçesiyle taleple bağlı kalınarak davanın kabulü ile Ankara 15. İcra Müdürlüğünün 2007/100 E. sayılı dosyasındaki 24.301,16 TL asıl alacak, 6.222,42 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 30.523,58 TL'lik takibe yapılan itirazının iptali ile takibin bu miktar üzerinden aynı şartlarla devamına, 24.301,16 TL'nin %40'ı oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davalı vekili, hukuki gerekçe gösterilmeden ve bozmaya uyulmayarak davanın kabul edildiğini, kararın dayanağı olan 29.08.2022 tarihli bilirkişi raporunda "Ankara 25. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2006/339 Esas sayılı dosyasındaki kesintinin sebebinin aynı soruşturma raporuna istinaden gerçekleştirildiği.." tespiti nedeniyle Ankara 25 Asliye Hukuk Mahkemesi 2006/339 E., 2009/364 K. sayılı kararının bu dava için kesin hüküm niteliğinde olduğu gözetilerek itirazın iptali davasının reddine karar verilmesi gerekirken, hukuki gerekçe gösterilmeden davanın kabulüne karar verildiğini, Ankara 25. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2006/339 E., 2009/364 K. sayılı kararının iş bu dava için kesin hüküm nedeniyle kesin delil teşkil edip etmediğinin tartışılarak kesin hüküm / kesin delil kabul edilmemesi halinde bunun gerekçesinin belirtilmesi gerektiğini, davada likit bir alacak bulunmadığından icra inkar tazminatına hükmedilemeyeceğini, dava kısmen kabul edildiğinden vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin yanlış hesap edildiğini ileri sürerek; kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

2. Davacı vekili, Mahkeme gerekçesinde yersiz ödemelerin gerçekleştirildiği tarihlerden itibaren faiz işletilmesi gerektiği ve talep edilen faiz tutarının mevzuat hükümlerine uygun olduğunun belirtilmesine rağmen, dava dilekçesindeki 24.107,76 TL işlemiş faize yönelik talebe. dikkat edilmeden sanki 6.222,42 TL işlemiş faize yönelik itirazın iptali talep edilmiş gibi karar verilmesinin gerekçeyi kendi içerisinde tutarsız hale getirdiğini ve talepten noksanına karar verildiğini ileri sürerek; kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davalı eczacının davacı ... zarara uğrattığı gerekçesiyle zararın tahsiline yönelik başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

09.05.1960 tarihli ve 21/9 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı.

3. Değerlendirme

1. Mahkemenin, Yargıtayın bozma kararına uyması ile bozma kararı lehine olan taraf yararına bir usuli kazanılmış hak doğabileceği gibi, bazı konuların bozma kararı kapsamı dışında kalmış olan kısımları kesinleşir. Bozma kararına uymuş olan mahkeme kesinleşen bu kısımlar hakkında yeniden inceleme yaparak karar veremez. Bir başka anlatımla, kesinleşmiş bu kısımlar, lehine olan taraf yararına usuli kazanılmış hak oluşturur (Hukuk Genel Kurulunun 20/12/2013 tarihli ve 2013/23-131 E., 2013/1681 K. sayılı kararı).

2. Temyizen incelenen karar, tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre, davalı vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki sair, davacı vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

3. İlk derece mahkemesince davanın kısmen kabulüne, Ankara 15. İcra Müdürlüğünün 2007/100 E. sayılı dosyasındaki 24.301,16 TL asıl alacak, 6.222,42 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 30.523,58 TL'lik takibe yapılan itirazının iptali ile takibin bu miktar üzerinden aynı şartlarla devamına, 24.301,16 TL'nin %40'ı oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

4. Ancak dava değeri 24.301,16 TL asıl alacak, 24.107,76 TL işlemiş faiz olarak gösterilmiş olduğu halde, hüküm fıkrasında yargılama gideri ve vekalet ücreti yönünden kabul ret oranına göre hesaplama yapılmadan buna ilişkin herhangi bir hususun yer almaması doğru görülmemiştir.

5. Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Davalı vekilinin sair, davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Mahkeme kararının hüküm fıkrasının üçüncü, dördüncü ve beşinci bentlerinin hükümden çıkarılarak ikinci bentten sonra gelmek üzere yerine üçüncü bent olarak "3.Davacı tarafından yapılan toplam 2.489,60 TL yargılama giderinin kabul ve ret oranına göre 1.458,78 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan miktarın davacı üzerinde bırakılmasına" ibaresinin yazılmasına,

3. Devamında dördüncü bent olarak "4.Davalı tarafından yapılan toplam 3.089,40 TL yargılama giderinin kabul ve ret oranına göre 1.279,16 TL'sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, kalan miktarın davalı üzerinde bırakılmasına" ibaresinin yazılmasına,

4. Beşinci bent olarak "5.AAÜT uyarınca 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine" yazılmasına,

5. Altıncı bent olarak "6.AAÜT uyarınca 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa ödenmesine" yazılmasına,

6. Yedinci bent olarak "7.Karar kesinleştiğinde artan gider avansının davacı tarafa iadesine" bendinin eklenmesine, bu şekilde hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz eden davalıya iadesine,

6100 sayılı Kanun’un Geçici 3 üncü maddesi atfıyla 1086 sayılı Kanun’un 440 ıncı maddesi gereğince karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere,

24.04.2024 tarihinde oy biriliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/14671, Karar No: 2008/18344, Tarih: 24.10.2008

**12. Hukuk Dairesi         2008/14671 E.  ,  2008/18344 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Bolu 2. İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 06/05/2008

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı vekili tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü :

İtiraz eden borçlu, 30.06.2007 keşide tarihli ve 4.000 YTL tutarlı çekin ibrazı müddetinin bitiminden itibaren 6 ay geçtikten sonra takibe konduğunu, bu nedenle zamanaşımı nedeniyle takibin iptalini ve alacaklının tazminata mahkum edilmesini istemiştir.

Dayanak çekin keşide yeri Mihalıççık, muhatap banka ise Bolu Yapı Kredi Bankası şubesidir. TTK'nun 708/1.maddesinde "bir çek, keşide edildiği yerde ödenecekse 10 gün, keşide edildiği yerden başka yerde ödenecekse 1 ay içinde muhataba ibraz edilmelidir" düzenlemesi mevcuttur. Aynı Kanun'un 726/1.maddesinde de "hamilin, cirantalarla keşideci ve diğer çek borçlularına karşı haiz olduğu müracaat hakları ibraz müddetinin bitiminden itibaren 6 ay geçmekle müruru zamana uğrayacağı" belirtilmiştir. Bu durumda 30.06.2007 tarihinde Mihalıççık ilçesinde keşide edilen çekin, Bolu Yapı Kredi Bankası şubesine 30.07.2007 mesai saati sonuna kadar ibraz edilmesi gerekecektir. Bu tarihten itibaren henüz 6 ay bitmeden 16.01.2008 tarihinde yapılan kambiyo takibi, TTK'nun 726/1.maddesinde belirtilen zamanaşımı süresi dolmadan, 6 ay içinde yapıldığından, mahkemenin uyuşmazlık konusu çek yönünden şikayetin reddine karar verilmesi gerekirken kabulüne karar verilmesi isabetsizdir.

SONUÇ  : Alacaklı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), 24.10.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/14585, Karar No: 2014/1515, Tarih: 29.01.2014

**15. Ceza Dairesi         2012/14585 E.  ,  2014/1515 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Nitelikli dolandırıcılık

HÜKÜM : Beraat

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için; failin bir kimseyi, kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla hataya düşürüp, onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir. Hile nitelikli bir yalandır. Fail tarafından yapılan hileli davranış belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı, sergileniş açısından mağdurun inceleme olanağını ortadan kaldıracak nitelikte bir takım hareketler olmalıdır. Kullanılan hileli davranışlarla mağdur yanılgıya düşürülmeli ve bu yanıltma sonucu yalanlara inanan mağdur tarafından sanık veya bir başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır. Hilenin kandırıcı nitelikte olup olmadığı olaysal olarak değerlendirilmeli, olayın özelliği, fiille olan ilişkisi, mağdurun durumu, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.

TCK'nın, 158. maddenin İkinci fıkrasında yer alan,bu düzenlemeyle failin, kamu görevlileriyle ilişkisi olduğunu, onlar nezdinde hatırı sayıldığını ileri sürerek ve belli bir işin gördürüleceği vaadiyle aldatarak, başkasından menfaat temin etmesi nitelikli dolandırıcılık kabul edilmektedir. Suçun maddî unsuru, kamu görevlileri yanında hatıra sayıldığının, onlarla ilişkisi bulunduğunu iddia ederek, yapılacak aracılık karşılığında kamu görevlisine verilmek üzere, para veya başkaca menfaat almak, kabul etmektir.

Kamu görevlisi, TCK md.6’da tanımlanmış ve açıklanmıştır. Bu suçun meydana gelmesi için, suç konusunun resmî nitelikte bir iş olması ve failin kamu görevlileriyle

ilişkisi olduğundan bahsederek dolandırıcılık eylemini gerçekleştirmesi gerekir. Faildeki ahlaki kötülüğün, yalnız başkalarını dolandırmakla kalmayıp, aynı zamanda kamu görevlilerini şüphe altına sokmasındaki vahameti, suçu nitelikli hâle getirmiştir.

Kamu görevlisi, TCK md.6’da tanımlanmış ve açıklanmıştır. Bu suçun meydana gelmesi için, suç konusunun resmî nitelikte bir iş olması ve failin kamu görevlileriyle

ilişkisi olduğundan bahsederek dolandırıcılık eylemini gerçekleştirmesi gerekir. Faildeki ahlaki kötülüğün, yalnız başkalarını dolandırmakla kalmayıp, aynı zamanda kamu görevlilerini şüphe altına sokmasındaki vahameti, suçu nitelikli hâle getirmiştir.

Bu iddia yapıldığında, o kamu görevlisinin gerçekten var olup olmadığı, yada o işi yapmaya yetkili bulunup bulunmadığının bir önemi yoktur. Ancak nüfuzdan faydalanacağı söylenen kişinin kamu görevlisi olması gerekir. Kamu görevlisi sayılmayan bir kişiyle ilişkisinden dolayı bir yarar sağlanması halinde bu nitelikli hal uygulanmayacaktır. Kamu görevlisinin taraflarca tanınan ve bilinen bir görevli olması aranmaz. Asıl olan tarafların anladıkları ve anlattıkları memurun makam olarak belirlenebilen bir görevli olmasıdır. Failin mağdurdan sağladığı çıkarı…. Başsavcısına,… kaymakamına, vereceğim şeklindeki beyanında Başsavcının, Kaymakamın kişi, makam ve görev olarak yeterince belirliliği bulunmaktadır. Failin, belirli bir memur yanında hatırı sayıldığından bahsedilmeksizin, bakanlardan, milletvekillerinden, hakimlerden, tanıdıkları olduğu ve işi halledeceğini söyleyerek çıkar sağlanması halinde basit dolandırıcılık söz konusu olacak ve TCK'nın 158/2. maddesi uygulanamıyacaktır. Keza, failin, belli bir memur yanında hatırı sayıldığından söz etmeksizin kendisini kamu kurumunda görevli (müfettiş, genel müdür vb.)olarak tanıtıp müştekinin tayinini yaptırabileceğini söylemesi halinde eylemi, basit dolandırıcılık suçunu oluşturacaktır.

Olay tarihinde Buca Belediyesi Encümen üyesi olan sanığın, Buca İlçe Emniyet Müdürlüğü Ruhsatlar Büro Amirliğinde görevli olması nedeniyle tanıdığı ve emekli olduğunu öğrendiği katılana, ... Huzur evinin karşısında bulunan araziyi şirketi ... Tekstil adına kiraladığını, arazinin üzerine lunapark kurulacağını, %25 kar ortağı olduğunu, 5 yıl için belediyeden izin alındığını, isterse bu süreyi 10 yıla kadar uzatabileceğini, lunaparkın içine büfe ve kafeterya yapacaklarını, burada halkla ilişkiler müdürü çalıştıracaklarını, 600 TL maaş verileceğini söyleyerek katılanı işe alabileceklerini söylediği, katılanın kabul etmesi üzerine söz konusu lunaparkta halkla ilişkiler müdürü olarak çalışmaya başladığı, bir süre sonra lunaparkın önüne ve üst tarafına yapılacak büfe ve kafeterya için acil paraya ihtiyacı olduğunu söyleyerek katılana ortak olmayı teklif ettiği, katılanın kabul etmesi üzerine 30.000 TL'yi kafeterya ve büfe inşaatı sırasında masraflar için harcadığı, yaklaşık 2 ay büfe ve kafeteryayı işleten katılanın gazete

haberlerinden lunapark, kafeterya ve büfenin kuruluş ve işletme işlemlerinin yasal olmadığını öğrendiği, belediye tarafından büfe ve kafeteryanın yıkıldığı, sanığın bu şekilde gerçekleşen eyleminin kamu görevlileri nezdinde hatırı sayıldığından bahisle belli bir işin gördürüleceği vaadiyle dolandırıcılık suçunu oluşturduğunun iddia edildiği olayda, sanığın savunmasında söz konusu lunaparkın bulunduğu arsanın şahsa ait olup sahibinden 1 yıllığına kiraladığı, belediyeden gerekli numarataj ve izni aldıklarını, katılan ile büfe ve kafeteryanın işletilmesi konusunda ortaklık yaptıklarını, ancak belediyenin yıkım kararı üzerine karın paylaşımı konusunda aralarında anlaşmazlık çıktığını belirtmesi, sanığın lunaparkı işleten ... Ticaret adına kendisine verilmiş vekaletname ile belediyeye başvurarak izin ve numarataj alma talebinde bulunduğuna dair evrakların dosyada bulunması, yine söz konusu arazinin sahibi ile aralarında arsanın 1 yıllığına kiralandığına dair kira sözleşmesinin bulunduğunun anlaşılması, son olarak katılanın şikayet dilekçesinde sanığın kendisine bu arsayı 1 yıllığına kiraladığını, ancak arsanın yol olarak göründüğünü, yol yapıldığında lunaparkın yıkılacağını, ancak belediyeden öğrendiğine göre bu işin 10-15 yıl süreceğini söylediğini beyan etmesi karşısında katılanın lunaparkın işletmesi ile ilgili riski bildiği ancak belediye meclis üyesi olan sanığın siyasi nufuzunu kullanarak süreyi uzatabileceğine güvenerek ortaklığı kabul ettiğinin anlaşılması karşısında taraflar arasındaki uyuşmazlık hukuki mahiyette olup suçun unsurları itibariyle oluşmadığına yönelik kabulde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, katılanın yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün ONANMASINA, 29.01.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/16633, Karar No: 2016/24063, Tarih: 25.10.2016

**22. Hukuk Dairesi         2016/16633 E.  ,  2016/24063 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA : Taraflar arasındaki, toplu iş sözleşmesine göre ücret farkı, ikramiye ve ilave tediye, vardiya dönüş ücreti, gece primi, yer altında çalışma tazminatı, vardiya zammı ücreti, yemek-iaşe-katık ücretleri, yakımlık ... yardımı, giyim yardımı, sabun ve aydınlatma yardımı, sosyal yardım, fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücretleri ile eşit davranma ilkesine aykırılık tazminatı alacaklarının ödetilmesi davasının yapılan yargılaması sonunda; ilamda yazılı sebeplerle davanın reddine ilişkin hükmün süresi içinde taraflar avukatlarınca temyiz edilmesi ve davacı avukatınca duruşma talep edilmesi üzerine, dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 25.10.2016 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü davacı adına vekili Avukat ... ile karşı taraf adına vekili Avukat ... geldiler. Duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor sunuldu, dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili, müvekkili işçinin, işletme ruhsatı davalı ... Kurumuna ait olan maden ocağında kayden alt işveren işçisi olarak çalıştığı, asıl işveren-alt işveren arasındaki ilişkinin kanuna uygun kurulmadığından geçersiz olduğunu ve muvazaya dayandığını, müvekkilinin baştan itibaren davalı kurumun işçisi sayılması gerektiğini ve davalının işyerinde uygulanan toplu iş sözleşmeleri hükümlerinden yararlandırılması gerektiğini, diğer taraftan, 94 sayılı İLO sözleşmesi uyarınca da davalı kurum işyerinde uygulanan toplu iş sözleşmesinde düzenlenen ücret miktarı ve diğer hakların müvekkiline ödenmesi gerektiğini ileri sürerek, toplu iş sözleşmesine göre ücret farkı, ikramiye ve ilave tediye, vardiya dönüş ücreti, gece primi, yer altında çalışma tazminatı, vardiya zammı ücreti, yemek-iaşe-katık ücretleri, yakımlık ... yardımı, giyim yardımı, sabun ve aydınlatma yardımı, sosyal yardım, fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücretleri ile eşit davranma ilkesine aykırılık tazminatı alacaklarının hüküm altına alınmasını talep etmiştir.

Davalı ... Kurumu vekili, müvekkili kurum ile davacının çalıştığı müteahhit arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisinin bulunmadığını, müvekkilinin ihale makamı konumunda olduğunu, ihale konusu işi bir bütün olarak ihale ettiğini, bu işlemin mevzuata uygun olduğunu, muvazaya dayanmadığını, dava konusu iddia ve taleplerin haksız olduğunu ileri sürerek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... Kurumu vekili, müvekkili kurum ile davacının çalıştığı müteahhit arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisinin bulunmadığını, müvekkilinin ihale makamı konumunda olduğunu, ihale konusu işi bir bütün olarak ihale ettiğini, bu işlemin mevzuata uygun olduğunu, muvazaya dayanmadığını, dava konusu iddia ve taleplerin haksız olduğunu ileri sürerek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, toplanan delillere dayanılarak, yazılı gerekçeyle fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacakları yönünden iddianın kanıtlanamadığı gerekçesiyle davanın esastan reddine, diğer talepler yönünden ise davanın belirsiz alacak davası türünde açılamayacağı gerekçesiyle hukuki yarar yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmiştir.

Kararı, taraflar vekilleri temyiz etmiştir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 27. maddesinde düzenlenen hukuki dinlenilme hakkı kapsamında tarafların yargılama konusunda tam olarak bilgi sahibi olmaları, açıklama ve ispat haklarını tam olarak kullanabilmeleri gerekir.

Somut uyuşmazlıkta, davacı vekili, duruşmanın 17.03.2016 tarihli celsesine mazeret bildirerek katılamayacağını, mazeretinin kabulü ile tebligat giderinin yatırılmış olan gider avansından karşılanmak suretiyle yeni duruşma gününün kendisine bildirilmesini istemiştir. Mahkemece, davacı vekilinin mazeretinin kabulüne karar verilmesine rağmen, aynı celse davacı vekilinin yokluğunda davanın nihai karara bağlanması usule ve kanuna aykırı olup, bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, bozma sebebine göre sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, davanın seri dava olması ve toplamda yüzonaltı adet dava dosyasının aynı gün temyiz duruşmasının yapılması nazara alınarak tarife uyarınca davacı yararına takdir edilen 810,00 TL duruşma vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgililere iadesine, 25.10.2016 gününde oybirliği ile karar verildi.