muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/4280, Karar No: 2024/7623, Tarih: 24.09.2024

**12. Hukuk Dairesi         2024/4280 E.  ,  2024/7623 K.**

**"İçtihat Metni"**

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 19. Hukuk Dairesi

İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 1. İcra Hukuk Mahkemesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen 19.01.2024 tarihli ek kararın temyizi üzerine Dairemizin 22/04/2024 tarih ve 2024/1503 E. 2024/3725 K. sayılı temyiz dilekçesinin süre aşımı nedeniyle reddine dair kararının maddi hataya dayalı olduğu belirtilerek, iş bu kararın kaldırılarak süresinde yapılan temyiz talebinin değerlendirilmesi şikayetçi/borçlu tarafından istenilmesi üzerine dava dosyası daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

Genel haciz yolu ile başlatılan ilamsız takipte, borçlunun sair şikayetleri ile icra mahkemesine başvurduğu, şikayetin reddine karar verildiği,

Hükme karşı şikayetçi/borçlu tarafından istinaf yoluna başvurulması neticesinde, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildiği,

Borçlunun Bölge Adliye Mahkemesinden HMK.nın 305/a maddesi kapsamında hükmün tamamlanmasına ilişkin talepte bulunduğu,

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 19. Hukuk Dairesi’nin 19.01.2024 tarih 2023/1413 E.-2023/1921 K. sayılı ek kararı ile hükmün tamamlanması talebinin reddine karar verildiği,

Bölge Adliye Mahkemesi'nin ek kararına yönelik şikayetçi/borçlunun temyiz başvurusunda bulunduğu,

Ek kararın temyizi üzerine Dairemizin 22/04/2024 tarih ve 2024/1503 E.-2024/3725 K. sayılı kararı ile temyiz talebinin süre aşımından reddine karar verildiği,

Şikayetçi/borçlu tarafından, temyiz talebinin süresinde olduğu, maddi hata yapıldığı gerekçesiyle maddi hatanın düzeltilerek temyiz incelemesinin yapılması isteminde bulunulduğu görülmüştür.

Bu talep üzerine dosyanın yeniden yapılan incelemesinde;

Bölge Adliye Mahkemesinin temyize konu 19.01.2024 tarihli ek kararının temyiz edene henüz tebliğ edilmeden 22.01.2024 tarihinde temyiz edildiği, dolayısıyla temyiz isteminin süresinde olduğu, Dairemizin temyiz dilekçesinin reddine dair kararında tebliğ tarihi esas alınmış ise de, temyize konu ek kararda karar tarihinin 19.01.2024 yerine 19.01.2023 olarak yazılması nedeni ile sürenin belirlenmesinde maddi hata yapıldığı ve Dairemizin temyizin süreden reddi kararının maddi hataya müstenit olduğu anlaşıldığından, borçlunun maddi hatanın düzeltilmesi isteminin kabulü ile Dairemizin 22/04/2024 tarih ve 2024/1503 E. 2024/3725 K. sayılı temyiz dilekçesinin süre aşımı nedeniyle reddine dair kararının kaldırılmasına, esasa ilişkin temyiz incelemesinin yapılmasına oybirliği ile karar verilerek yapılan temyiz incelenmesinde;

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesinin kararında yazılı gerekçelere göre yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesinin 19.01.2024 tarihli ek kararının 5311 Sayılı Kanun ile değişik İİK'nin 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 Sayılı HMK'nin 370. maddeleri uyarınca ONANMASINA, alınması gereken 427,60TL temyiz harcından, evvelce alınan harç varsa mahsubu ile eksik harcın temyiz edenden tahsiline, 24/09/2024 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/562, Karar No: 2006/1634, Tarih: 02.03.2006

18. Hukuk Dairesi 2006/562 E., 2006/1634 K.

**18. Hukuk Dairesi 2006/562 E., 2006/1634 K.**

**- TEMYİZ EDİLEBİLEN KARARLAR**- 4721 S. TÜRK MEDENİ KANUNU [ Madde 23 ]

- 4721 S. TÜRK MEDENİ KANUNU [ Madde 25 ]

- 4721 S. TÜRK MEDENİ KANUNU [ Madde 26 ]

**"İçtihat Metni"**

Davacı C…

…. K…

….. vd. ile davalı Nüfus Müdürlüğü arasındaki davada Reşadiye Asliye Hukuk Mahkemesince verilen ve Yargıtay'ca incelenmeksizin kesinleşmiş bulunan 27/4/2004 günlü ve 2003/200 esas, 2004/74 karar sayılı kararın yürürlükteki hukuka aykırı olduğu savıyla Cumhuriyet Başsavcılığının 23/1/2006 gün ve Hukuk 2005/203241 sayılı yazısıyla kanun yararına temyiz edilerek bozulması istenilmiş olmakla, dosyadaki tüm kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı dava dilekçesinde, ölmüş olan babasının nüfus kütüğünde yazılı olan D…

…. adının A…

….. D…

…. olarak değiştirilmesini istemiş, mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Aile Nüfus kayıt tablosu içeriğinden davacı C…

….. K…

……'ın babası D…

…..'un 1320 doğumlu olarak 29/1/1944 tarihinde nüfusa tescil edildiği ve 14/6/1977 günü öldüğü, davacının baba adının da Durmuş olduğu anlaşılmaktadır.

Özel hukuk açısından ad, kişiyi tanıtan ve onu diğer bireylerden ayırmaya yarayan bir kavramdır. Kendine özgü kişiliği ve özvarlığı olan her birey, başkalarından adıyla ayırt edilir, toplum ve ailesi içinde bununla yer alır. Onun içindir ki her kişinin bir adının olması ve adının nüfus siciline yazılması yasayla zorunlu kılınmıştır. Bu zorunluluk aynı zamanda kişinin yaşamıyla özdeşleşen ve kişiliğinin ayrılmaz bir öğesini oluşturan adını özgürce seçmesi ve onunla tanınması için kendisine tanınmış bir temel kişilik hakkıdır. Türkiye Cumhuriyeti Anayasası ile güvence altına alınmış olan adın, kişilik hakları içerisinde taşıdığı önemi gözönünde bulunduran 4721 Sayılı Türk Medeni Yasasında kişiliği korumaya ilişkin hükümlerle yetinilmeyip (m.23-25), onu ayrıca düzenlemek yoluna gidilmiştir (m.26-27). Buna göre anılan Yasanın 27.maddesi hükmü uyarınca adın değiştirilmesi, ancak haklı nedenlere dayanılarak hakimden istenebilir ise de kişiye sıkı sıkıya bağlı olan ad üzerindeki bu hakkı, kişinin kendisinden başkası kullanamaz.

O halde somut olayda, yaşamı süresince nüfus kütüğünde yazılı (D…

…..) adını taşıyıp bu adla öldüğü anlaşılan kişinin (babanın) adının değiştirilmesi istemiyle davacı (oğlu) tarafından açılan davanın aktif husumet ehliyeti yokluğundan reddi gerekirken, mahkemece işin esasına girilerek istem gibi hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı görülmüştür.

Bu itibarla yukarıda açıklanan nedenlerle Cumhuriyet Başsavcılığının temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün HUMK.'nun 427. maddesi gereğince sonuca etkili olmamak kaydıyla kanun yararına BOZULMASINA ve gereği yapılmak üzere kararın bir örneği ile dosyanın Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine, 2/3/2006 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/22464, Karar No: 2014/1117, Tarih: 23.01.2014

**8. Hukuk Dairesi         2013/22464 E.  ,  2014/1117 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 3. İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 10/07/2013

NUMARASI : 2012/347-2013/649

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki davacı ile davalı A.. E.. tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden Daire'ye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

K A R A R

Şikayet eden borçlu İ.. İ.. Genel Müdürlüğü vekili İcra Mahkemesi'ne başvurusunda; kamulaştırmasız el atmadan kaynaklanan ilama dayalı başlatılan takipte, 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu’na 5999 sayılı Kanun 1. maddesiyle eklenen Geçici 6. ve 6111 sayılı Kanunun geçici 2. maddesine göre, kamulaştırmasız el atma nedeniyle hüküm altına alınan tazminatın tahsili için idarelerin mal, hak ve alacakları haczedilmeyeceği gibi, İ.. İ..’nin mallarının niteliği gereği kamuya tahsisli olmaları nedeniyle haczedilemeyeceğini, öte yandan 2560 sayılı İ.. İ.. Kanunu’nun 27. maddesine göre İ.. İ..’ye ait mallar devlet malı sayıldığından yapılan haciz işlemlerinin İİK'nun 82/1. maddesine de aykırı olduğunu açıklayarak, hacizlerin kaldırılmasını talep etmiştir.

Mahkemece, 6111 sayılı Yasa'nın geçici 2.maddesinin göndermesiyle 2942 sayılı Yasa'nın Geçici 6.maddesine eklenen hüküm uyarınca kamulaştırmasız el atmadan kaynaklanan tazminatların tahsili için idarelerin mal, hak ve alacaklarının haczedilemeyeceğini, ilamın karar tarihinin 6111 sayılı Yasa ile 5999 sayılı Yasa'nın yürürlük tarihlerinden sonra olduğundan şikayetin kabulüne, icra dosyasından konulan tüm hacizlerin kaldırılmasına karar verilmiş, şikayetin niteliği gereği yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına ve davacı lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına karar verilmesi üzerine hüküm, alacaklı vekili ve şikayetçi borçlu vekili tarafından temyiz temyiz edilmiştir.

Yukarıda açıklanan sorun konusunda sağlıklı bir sonuca ulaşmak için öncelikle konuya ilişkin yasal düzenlemelerin irdelenmesi gerekir.

Yukarıda açıklanan sorun konusunda sağlıklı bir sonuca ulaşmak için öncelikle konuya ilişkin yasal düzenlemelerin irdelenmesi gerekir.

30.06.2010 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 5999 sayılı Yasa'nın 1.maddesi ile 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'na eklenen Geçici 6. maddesinin 1. fıkrasında; kamulaştırma işlemleri tamamlanmamış veya kamulaştırması hiç yapılmamış olmasına rağmen 09.10.1956 tarihi ile 04.11.1983 tarihi arasında fiilen kamu hizmetine ayrılan veya kamu yararına ilişkin bir ihtiyaca tahsis edilerek üzerinde tesis yapılan taşınmazlara veya kaynaklara kısmen veya tamamen veyahut irtifak hakkı tesis etmek suretiyle malikin rızası olmaksızın fiili olarak el konulması sebebiyle açtıkları davalar sonunda tazminat almaya hak kazanmış olanlar hakkında bu madde hükümlerinin uygulanacağı, son fıkrasında ise bu madde uyarınca ödenecek olan tazminatın tahsili sebebiyle idarelerin mal, hak ve alacaklarının haczedilemeyeceği düzenlenmiş olup, 6111 sayılı Kanun'un Geçici 2. maddesi ile 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun Geçici 6. maddesi hükmünün 04.11.1983 tarihinden sonraki kamulaştırmasız el koyma işlemlerine de uygulanacağı düzenlenmiştir. Ancak; 6111 sayılı Kanun'un Geçici 2. maddesi 01.11.2012 tarihinde Anayasa Mahkemesi'nce iptal edilmiş, kararın Resmi Gazete’de yayımlanmasından başlayarak altı ay sonra yürürlüğe girmesine karar verilmiştir. Anayasa Mahkemesi’nin bu kararı 22.02.2013 günlü 28567 numaralı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır. Son olarak; 11.06.2013 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Bazı Kanunlar ile 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılması Hakkındaki 6487 sayılı Kanunu’nun 21 maddesi ile 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun Geçici 6. maddesi başlığıyla birlikte değiştirilmiştir. Anılan 6. maddenin yeni halinin 11. fıkrasında bu madde uyarınca ödenecek olan bedelin tahsili sebebiyle idarelerin mal, hak ve alacaklarının haczedilemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Her ne kadar; 6111 sayılı Kanun'un Geçici 2. maddesi 01.11.2012 tarihinde Anayasa Mahkemesi'nce iptal edilerek, kararın Resmi Gazete’de yayımlanmasından başlayarak altı ay sonra, yani 22.08.2012 tarihinde yürürlüğe girmesine karar verilmiş ise de; Anayasa'nın 11. maddesinde, Anayasa'nın bağlayıcılığı ve üstünlüğü ilkesi düzenlenmiş, 138. maddesi ise hakimlere herşeyden önce Anayasa'ya uygun olarak hüküm verme yetkisi tanımıştır. Anayasa'nın 11. ve 138. maddeleri, hakime Anayasa'ya aykırılığı saptanmış, yasa hükmünü iptal kararı yürürlüğe girmemiş olsa bile uygulamama yetkisini hatta yükümlülüğünü vermektedir. Zira iptal edilen hükmün uygulanması, hak arama hürriyetinin içini boşaltma anlamına gelecek ve Hukuk Devleti ilkesi ihlal edilmiş olacaktır. Nitekim, Uyuşmazlık Mahkemesi ve Danıştay'ın iptal kararının yürürlüğe girmemiş olması halinde dahi Anayasa'ya aykırılığı saptanmış yasa hükümlerinin uygulanamayacağına işaret eden kararları vardır. Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararını duyurması, iptal edilen yasanın uygulanmasını durdurucu bir tedbir niteliğine bürünmektedir. Karar gerekçelerinin yazımı ve yayımlanmasının uzun süre alması karşısında hiç olmazsa iptal kararının duyurulması, Anayasa'ya aykırı yasa hükmünün uygulanmasını engelleyecektir. (Turan Yıldırım Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi İd. Huk. Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi-Amme İdaresi Dergisi, cilt:26) İptal hükmünün Resmi Gazete'de yayımlanmasından 6 ay sonra yürürlüğe girecek olması Kanun Koyucuya Anayasa'ya uygun yeni yasa maddesi hazırlanması için verilmiş süre olup, bu süre iptal hükmünün uygulanmasını engellemeyeceğinden idarenin mal, hak ve alacakları haczedilebilir. Öte yandan 6111 sayılı Yasa’nın Geçici 2. maddesinin iptaline ilişkin Anayasa Mahkemesi’nin 01.11.2012 tarihli kararı sadece iptal tarihinden sonra konulan hacizler için değil, Anayasa'nın 153. maddesindeki geriye yürümeme ilkesinin kesinleşmiş yargı kararları için geçerli olması nedeniyle iptal tarihinden önce konulan hacizlerde de uygulanır.

Ayrıca 6487 sayılı Yasa’nın 21. maddesi ile değişik 2942 sayılı Yasa’nın Geçici 6. maddesinin son fıkrasında bu fıkra hükmünün bu fıkra kapsamında kalan taşınmazlar hakkında açılan ve kesinleşmeyen davalarda da uygulanacağı düzenlemesinin İdare tarafından kamulaştırılmaksızın el konulan taşınmazlara ilişkin tazminat davaları ile kamulaştırma bedeli tespitine ilişkin davalar için geçerli olduğunun kabulü gerekir. Dava niteliği taşımayan İcra İflas Kanunu hükümlerine göre yapılan şikayet başvuruları bu kapsamda kalmamaktadır. Bu nedenlerdir ki haczedilmezlik şikayetleri para alacaklarına ilişkin olup doğrudan taşınmaza ilişkin dava olarak nitelendirilemez, anılan son fıkra kapsamında düşünülemez.

Tüm bu yasal düzenlemeler ve Anayasa Mahkemesi’nin iptal kararı değerlendirildiğinde; kamulaştırmasız elatmadan kaynaklanan tazminatlara ilişkin ilamların, icra takibine konu edilmesi halinde, elatma tarihi 09.10.1956 tarih ile 04.11.1983 tarihi arasında ise; takibe konu ilamın 5999 sayılı Yasa'nın 1.maddesi ile 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'na eklenen Geçici 6. maddesinin yürürlüğe girdiği 30.06.2010 tarihinden önce olması durumunda İdarenin mal, hak ve alacaklarının haczedilebileceği, ilam tarihi 30.06.2010 tarihinden sonra ise İdarenin mal, hak ve alacaklarının haczedilemeyeceğinin kabulü gerekir.

04.11.1983'den sonraki el koymalarda ise; 6111 sayılı Yasa'nın Geçici 2. maddesi haciz yasağı getirmekle birlikte anılan Yasa maddesi Anayasa'ya aykırı görülerek 01.11.2012 tarihinde Anayasa Mahkemesi'nce iptal edilmiş olmakla uygulanırlığı kalmamıştır. Bu durumda ilam tarihi yeniden haciz yasağının getirildiği 11.06.2013 tarihinden önce olması halinde haciz konulabileceğinden şikayetin reddi, ilam tarihi 11.06.2013 tarihinden sonra olması halinde ise haciz yasağı mevcut olduğundan şikayetin kabulü gerekir.

Somut olayda; 14.10.2011 Karar tarihli takip konusu ilamda; İdarenin kamulaştırmasız elatma eyleminin 1983 yılından öncesine ait olduğuna ilişkin iddia ve bilgi bulunmamaktadır. Bu nedenle kamulaştırmasız el atmaya ilişkin eylemin 1983 yılından sonra olduğunun kabulü gerektiğinden ve olayda uygulanması gerekli 6111 sayılı Yasanın Geçici 2. maddesinin iptal edildiği, ilam tarihinin 11.06.2013'den öncesine ait olduğu da nazara alınarak, borçlu aleyhine haciz uygulanmasında anılan yasal çerçevede hukuka aykırı bir yön bulunmadığı kabul edilmelidir. Mahkemenin yazılı gerekçesi isabetli olmamıştır.

Bu kapsamda; haciz yazısında belirtilen hesap numarasına uygun hesap ekstreleri getirtilerek, hesaptaki paraların mahiyeti ve kaynağı belirlenerek, diğer şikayet nedenleri kapsamında değerlendirme yapılarak sonuca gidilmesi yerine, yazılı gerekçeyle hüküm tesisi isabetsiz olmuştur.

SONUÇ: Alacaklı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile Mahkeme hükmünün yukarıda yazılı nedenlerle İİK'nun 366 ve 6100 sayılı HMK'nun Geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK'nun 428. maddeleri uyarınca BOZULMASINA, bozma nedenine göre borçlu vekilinin sair temyiz itirazının incelenmesine yer olmadığına, taraflarca HUMK'nun 388/4. (HMK m.297/ç) ve İİK'nun 366/3. maddeleri gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 10 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine, 23.01.2014 tarihinde oybirliği ile karar verilmiştir.
Yargıtay — Esas No: 2015/5924, Karar No: 2015/17655, Tarih: 19.10.2015

**5. Hukuk Dairesi         2015/5924 E.  ,  2015/17655 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Çaykara Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 09/06/2014

NUMARASI : 2014/70-2014/196

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davacı idare vekilince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

1-Dava konusu taşınmazın, Çaykara Belediye Başkanlığı'nın, 08.04.2014 tarihli cevabi yazısına göre, imar planı sınırları ve belediye sınırları dışında olduğu, 14.04.2014 tarihli cevabi yazısına göre ise, imar planı dışında olmakla birlikte belediye sınırları içinde bulunduğu bildirildiğinden taşınmazın, belediye veya mücavir alan sınırları dahilinde bulunup bulunmadığı, belediye hizmetlerinden yararlanıp yararlanmadığı ve etrafının meskun olup olmadığının söz konusu cevabi yazılardaki çelişkiyi giderecek şekilde, Çaykara Belediye Başkanlığı'ndan sorulduktan,

2-Değerlendirme tarihi olan 2014 yılında, dava konusu taşınmaz ile hükme esas alınan bilirkişi raporunda emsal kabul edilen ..... Mahallesi, .... ada, .... parsel sayılı taşınmazın, Arsa Metrekare Rayiç Bedeli Takdir Komisyonu tarafından re'sen belirlenen emlak vergisine esas olan m2 değerlerinin, ilgili Belediye Başkanlığı Emlak Vergi Dairesinden istenildikten,

3-Dava konusu taşınmazın değerlendirme tarihi itibariyle; hükme esas alınan bilirkişi raporunda somut emsal kabul edilen taşınmazın bilirkişilerce değerlendirmeye esas alınan satış tarihi itibariyle fiili imar uygulaması sonucu oluşan imar parseli mi, yoksa imar planına dahil olmakla birlikte olduğu gibi bırakılan kadastro parseli mi olduklarının, ilgili Belediye İmar Müdürlüğü ile Tapu Müdürlüğünden ayrı ayrı sorulduktan,

4-Bilirkişi kurulunca incelenen ve değer biçmeye esas emsal kabul edilen ..... Mahallesi, .... ada, .... parsel sayılı taşınmazın, bilirkişi raporunda belirtilen tarihteki satışına ilişkin akit tablosunun, Tapu Müdürlüğünden istenildikten,

5-Dava konusu taşınmaz ile somut emsalin şehir halihazır haritasında konumları, birbirlerine olan uzaklıkları ve Kaymakamlık, Belediye Binası, Adliye, ticari nitelikte olan yerlere olan mesafelerinin fen bilirkişisi tarafından işaretlettirildikten,

Sonra, alınacak cevaplarla birlikte gönderilmek üzere dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 19/10/2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/3454, Karar No: 2024/4247, Tarih: 05.06.2024

**1. Hukuk Dairesi         2023/3454 E.  ,  2024/4247 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2015/240 E., 2023/156 K.

HÜKÜM : Kabul

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve terkin davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay 8. Hukuk Dairesince kararın bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece, bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı, davacı Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı Hazine vekili; Trabzon ili, ... ilçesi, 18 ada 6 parsel sayılı taşınmazın bir kısmının Kıyı Kanunu uyarınca kıyı kenar çizgisi kapsamında kaldığını ileri sürerek tapu kaydının iptali ile kıyı olarak terkinine karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalılar, davanın reddini savunmuşlardır.

III. MAHKEME KARARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

1. Mahkemece; 10 yıllık hak düşürücü sürenin geçtiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, kararın davacı Hazine vekili tarafından temyizi üzerine Dairenin 10.05.2010 tarihli ve 2010/4281 Esas, 2010/5496 Karar sayılı kararı ile; 5841 sayılı Kanun ile değişik 3402 sayılı Kanun'un 12 nci maddesinin 3 üncü fıkrasındaki düzenleme gereği davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı, ancak yargılama giderlerinden sorumluluğun tespiti bakımından kıyı kenar çizgisinin belirlenmesi, sonucuna göre yargılama giderlerinin hüküm altına alınması gerektiği gerekçesiyle mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir. Mahkemece, bozmaya uyularak yapılan yargılama neticesinde, hak düşürücü süre nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir. Karara karşı süresi içinde davacı Hazine vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay 8. Hukuk Dairesinin 30.09.2013 tarihli ve 2012/13283 Esas, 2013/13625 Karar sayılı kararı ile; mahkeme kararının temyizi aşamasında Anayasa Mahkemesi kararıyla 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 12 nci maddesinin 3 üncü fıkrasına eklenen cümlenin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verildiği, kesin hüküm halini almamış ve kazanılmış hakkın istisnasını teşkil eden bu durum karşısında davanın reddine ilişkin olarak kurulan hükmün, verildiği tarih itibariyle doğru olduğu düşünülse dahi Anayasa Mahkemesinin anılan iptal kararından sonra doğru olduğunun söylenemeyeceğinden bahsedilerek iptal kararından sonra oluşan yeni yasal durum dikkate alınarak, inceleme yapılıp sonuca ulaşılması, işin esasının ve dava konusu taşınmazın 28.11.1997 tarih 5/3 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararıyla belirlenen veya belirlenecek olan kıyı kenar çizgisine göre değerlendirilmesi ve ayrıca 3402 sayılı Kanun'un 36/A maddesi hükmüne göre kadastro işlemleri sebebiyle açılan davalar nedeniyle yargılama giderlerinden ve avukatlık ücretinden davalı tarafın sorumlu tutulamayacağı hususunun da gözetilmesi, ondan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

3. Mahkemenin 28.03.2023 tarihli ve 2015/240 Esas, 2023/156 Karar sayılı kararıyla; bozmaya uyularak yapılan yargılama neticesinde, davacının dava dilekçesi ve aşamalarda yer almayan kal talebi, yönünden taşınmaz üzerinde bulunan yapının dava tarihinden sonra inşa edildiği, sonradan ıslahla dahi müddeabih eklenemeyeceği gerekçesiyle bu hususta değerlendirme yapılmaksızın hüküm kurulmak suretiyle dava konusu eski 18 ada 6 parsel sayılı taşınmazın ifrazı ile oluşan yeni 18 ada 10, 11 ve 12 parsel sayılı taşınmazların bir bölümünün kıyı kenar çizgisinde kaldığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı Hazine vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı Hazine vekili temyiz dilekçesinde özetle; dava dilekçesinde dava konusu taşınmaz üzerinde bulunan binanın kal'i talebi de bulunduğunu, ancak kal konusunda değerlendirme yapılmamasının doğru olmadığını, binanın tamamının kal'ine karar verilmesi gerektiğini, taşınmazın ifraz öncesi halinin tamamının kıyıda kaldığının sabit olmasına rağmen bir kısmı için karar verilmesi, bakiye kısım yönünden hüküm kurulmamasının da hatalı olduğunu, davacı lehine vekalet ücretine hükmedilmesi, yargılama giderlerinin davalı tarafa yükletilmesi gerektiğini bildirerek ve önceki beyanlarını tekrarla mahkeme kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava; çekişmeli taşınmazın kıyı-kenar çizgisine göre kıyıda kaldığı iddiasına dayalı tapu iptali ve terkin istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk