muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/20528, Karar No: 2024/175, Tarih: 10.01.2024

**9. Hukuk Dairesi         2023/20528 E.  ,  2024/175 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :... Mahkemesi

SAYISI : 2022/1078 E., 2023/795 K.

KARAR : Davanın kısmen kabulü

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece ... Bölge Adliye Mahkemesi 29. Hukuk Dairesi kararının bozularak ortadan kaldırılmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalıdan ihale alan alt işverenler nezdinde çalıştığını, alt işverenler ile davalı asıl işveren arasındaki ilişkinin muvazaalı olduğunu, müvekkilinin davalı işyerinde yapmış olduğu işin asıl ... niteliğinde olduğunu ve çalıştığı dönemde en başından itibaren davalının asıl işçisi sayılması gerektiğini, benzer mahiyetteki ... 1. ... Mahkemesinin 14.03.2018 tarihli ve 2016/1248 Esas, 2018/350 Karar ... kararında muvazaa olgusunun tespiti yönünde karar verildiğini ileri sürerek davacı asılın en başından beri davalının işçisi sayılması gerektiğinin tespiti ile 17.09.2009-31.12.2018 tarihleri arasındaki döneme ait ilave tediye, ücret farkı, ... ... ve genel tatil ücret farkı ve sendikal haklar ücretinin (prim, sosyal yardım, giyim yardımı, yol yardımı, kira yardımı, ek ödeme) davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin 4734 ... Kamu İhale Kanunu kapsamında dava dışı ... İnş. Tekstil. Tem. Taş. ve Tic. Ltd. Şti- ... İnş. Tur. Gıda Sos. Hizm. San.ve Tic. Şti. ... Ortaklığı ile torbalama, istifleme, yükleme faaliyetleri kapsamında hizmet alım sözleşmesi imzaladığını, yapılan işin yardımcı ... olduğunu ve asıl işin bir bölümü olmadığını, bu nedenle davacının müvekkili İdarenin çalışanı sayılmasının söz konusu olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 21.03.2022 tarihli kararı ile; ... 1. ... Mahkemesinin 14.03.2018 tarihli ve 2016/1248 Esas, 2018/350 Karar ... kararında; paketleme, istifleme ve torbalama işi ile ilgili olarak muvazaa tespitinin yapıldığı, bu işin davalının asıl işi olduğunun belirlendiği, belirtilen kararın ... Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesinin 12.11.2019 tarihli ve 2018/2441 Esas, 2019/2828 Karar ... kararıyla kesinleştiği, davacının kesinleşen dava dosyasında muvazaalı olduğu belirlenen işle aynı işi yaptığı ve aynı Şirketlerde çalıştığı gerekçesiyle davacının baştan itibaren davalının işçisi olduğunun tespiti ile davaya konu alacakların kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

... Bölge Adliye Mahkemesi 29. Hukuk Dairesinin 21.....2022 tarihli kararıyla; davalı ile dava dışı yüklenici şirketler arasındaki ilişkinin muvazaalı olduğu yönündeki İlk Derece Mahkemesi kabulünün dosya kapsamına uygun olduğu, hükme esas alınan ek bilirkişi raporunda, davacının sendika üyesi olmadığı dönemler bakımından fiilen aldığı ücrete göre yapılan hesaplama kapsamında davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olmasının dosya içeriğine ve Yargıtay içtihatlarına uygun olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. ... Bölge Adliye Mahkemesi 29. Hukuk Dairesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 14.10.2022 tarihli ilâmı ile; İlk Derece Mahkemesince; davalı ile dava dışı Şirketler arasındaki ilişkinin muvazaalı olup olmadığı hususunun işletme uzmanı, maden mühendisi ve hukukçu bilirkişilerden oluşan heyet tarafından yapılacak keşif ile belirlenmesi gerektiği, muvazaanın belirlenmesi durumunda, davacı işçinin toplu ... sözleşmesinin tarafı olan sendikaya üyeliğinin davalı işverene bildirilip bildirilmediği de araştırılarak buna göre sonuca gidilmesi gerektiği gerekçeleriyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; bozma doğrultusunda yapılan keşif sonucunda davalı ile dava dışı alt işverenler arasındaki ilişkinin muvazaalı olduğu, davacının en başından beri davalının işçisi olduğu, ancak; davacının sendika üyeliği davalı işverene bildirilmediğinden sendikal alacak taleplerinin ve fark ücret taleplerinin reddi gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; yapılan ihale sonucunda müvekkili İdare ile ... İnş. Teks. Tem. Taş. ve Tic. Ltd. Şti. - ... İnş. Tur. Gıda Sos. Hizm. San. ve Tic. Şti. ... Ortaklığı arasında hizmet alım sözleşmesi imzalandığını, teknik şartname ve sözleşme gereği yapılan işin yüklenici firmalara verilmesinin muvazaa olarak adlandırılamayacağını belirterek davanın reddi istemiyle temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık; asıl işveren alt işveren ilişkisinin kanuna uygun kurulup kurulmadığı, muvazaaya dayanıp dayanmadığı ve davacının ilave tediye alacağına hak kazanıp kazanmadığına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 371 inci maddesi.

2. 4857 ... ... Kanunu’nun 2 nci maddesinin yedi ve sekizinci fıkraları, 6098 ... ... Borçlar Kanunu'nun (6098 ... Kanun) 19 uncu maddesi, 6356 ... Sendikalar ve Toplu ... Sözleşmesi Kanunu'nun 39 uncu maddesi, 6772 ... Devlet ve Ona Bağlı Müesseselerde Çalışan İşçilere İlave Tediye Yapılması ve 6452 ... Kanunla 6212 ... Kanunun 2 nci Maddesinin Kaldırılması Hakkında Kanun'un 1 vd. maddeleri.

3. 27.09.2008 tarihli ve 27010 ... Resmî Gazete'de yayımlanan Alt İşverenlik Yönetmeliği'nin (Yönetmelik) 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c), (g) ve (ğ) bentleri ile 4 ve 11 inci maddeleri ve 12 nci maddesinin ikinci fıkrası.

4. Dairemizin 25.10.2023 tarihli ve 2023/9237 Esas, 2023/15952 Karar ... ilâmı.

3. Değerlendirme

1. Somut uyuşmazlıkta İlk Derece Mahkemesince verilen karar muvazaaya yönelik incelemenin eksik olduğu gerekçesiyle bozulmuştur. Mahkemece, bozma ilâmı doğrultusunda mahallinde yapılan keşif sonucu bilirkişi kurulu tarafından hazırlanan raporda; davacının çalıştığı işyerinin faaliyet alanı itibarıyla üretim süreci içerisinde yer aldığı, davacının çalıştığı boşaltma, istifleme, paketleme, sevkiyat işlerinin asıl işten ayrı düşünülemeyeceği, alt işverene verilen işin işyerinde asıl işveren tarafından yürütülen mal veya hizmet üretimine ilişkin asıl ... niteliğinde olduğu, işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren bir ... olmadığı, yani yardımcı nitelikte bir ... olmayıp asıl ... niteliğinde olduğu, bu nedenle davalı ile alt işverenler arasındaki ilişkinin muvazaalı olduğunun kabul edildiği ve bu kabule göre ilave tediye alacağı hesaplandığı, rapordaki kabulün yerinde görüldüğü gerekçesiyle muvazaanın tespitine ve ilave tediye alacağının davalıdan tahsiline dair hüküm kurulmuş ise de ulaşılan sonuç yerinde değildir.

2. İlk Derece Mahkemesince yapılan keşif sonrası bilirkişi kurulu tarafından hazırlanan rapor ve dosya kapsamından; davalı Kuruma ait ... Bor İşletme Müdürlüğü fabrikalarında üretilen ürünlerin davacıların çalıştığı tesislerde; dökme olarak silobaslara/vagonlara/tank konteynerlere, inner tip konteynerlere dolumu, torbalanması, paketlenmesi, şirinklenmesi gerektiğinden çemberlenmesi, ambalajlı ürünlerin kamyon ve konteynerlere yüklenmesi, konteyner ve kamyonların sevkiyata uygun hâle getirilmesi işlerinin yapıldığı anlaşılmaktadır.

3. Yönetmelik'in 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine göre mal veya hizmet üretiminin esasını oluşturan ..., asıl iştir. Aynı maddenin birinci fıkrasının (ğ) bendine göre ise işyerinde yürütülen mal veya hizmet üretimine ilişkin olmakla beraber doğrudan üretim organizasyonu içerisinde yer almayan, üretimin zorunlu bir unsuru olmayan ancak asıl ... devam ettikçe devam eden ve asıl işe bağımlı olan ..., yardımcı iştir. Yukarıda yapılan açıklamalar ve sözü edilen Yönetmelik'teki bu tanımlar dikkate alındığında; davalı Kurumda nihai ürün çıkarıldıktan sonra yapılan paketleme, depolama işlemlerinin yardımcı ... olduğu ve üretimin esasını oluşturan bir ... olmadığı sonucuna varılmaktadır.

4. Dosya içeriğine göre, davacının çalıştığı Değirmenözü Tesislerinde; ürünlerin müşteri isteklerine göre paketlenerek sevkiyata hazır hâle getirilme işlemleri yapılmaktadır. Davacı bu bölümünde makine tamir bakım işçisi olarak çalışmaktadır. Şu hâlde davacının ifa ettiği görev, yardımcı ... kapsamında olup davalı Kurum tarafından bu işin hizmet alımı yoluyla gördürülmesi ile taraflar arasında geçerli bir asıl işveren alt işveren ilişkisi kurulmuş sayılmalıdır. Mahkemece davanın tümden reddi yerine asıl işveren alt işveren ilişkisinin muvazaalı olduğunun kabulü ile ilave tediye alacağının hüküm altına alınması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde davalıya iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

10.01.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/6985, Karar No: 2014/1119, Tarih: 22.01.2014

**12. Ceza Dairesi         2013/6985 E.  ,  2014/1119 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 9 - 2011/222255

Mahkemesi : İskilip Asliye Ceza Mahkemesi

Karar Tarihi : 09/03/2011

Numarası : 2010/71 - 2011/37

Suç : Taksirle öldürme

Taksirle yaralama suçundan sanığın mahkumiyetine ilişkin hüküm, sanık müdafii tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanık müdafinin yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine, ancak;

Sanığın ortağı ve müdürü olduğu İ. Maden Limited Şirketinin maden ocağınca kancacı olarak çalışan C.. B..'nın maden ocağındaki işinin bitmesiyle, yeryüzüne çıkmak için birbirine bağlı iki vagonun arasındaki kanca üzerinde yukarı çıktığı sırada, başının tünel tavanında boyunduruk diye tabir edilen tahtalara çarpması ve vagonla tünel arasına sıkışması sonucu öldüğü olayda; şirkette ocaktan sorumlu maden mühendisinin ve işçilerin başında vardiya çavuşu olarak görevli vardiya çavuşunun bulunduğu, aynı vagonlara binerek ölenle birlikte yukarı çıkmaya çalışan diğer işler Bayram Ceyhan ve İ.. E..'ın aşamalardaki ifadelerinde; vagonlara binmenin yasak olduğunu bildiklerini ancak buna rağmen vagona bindiklerini, B.. C..'ın ayrıca öleni iki vagon arasına binmemesi konusunda uyardıklarını beyan ettikleri, sanığın savunmasında işçilerin inip çıkması için merdiven bulunduğunu, vagonlara binmenin yasak olduğunun ölen tarafından bilindiği gibi, diğer işçilerin vagonlara binmesini engelleme konusunda kancacı olarak çalışan ölenin görevli olduğunu beyan ettikleri dikkate alındığında; işçilerin vagonlara binerek yukarı çıkmalarını önlemek konusunda sanığa yüklenebilecek kusur bulunmadığı gözetilmeksizin sanığın beraati yerine yazılı şekilde mahkumiyetine karar verilmesi,

Kanuna aykırı olup, sanık müdafinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi gereğince isteme uygun olarak BOZULMASINA, 22.01.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/4480, Karar No: 2011/4999, Tarih: 28.04.2011

**1. Hukuk Dairesi         2011/4480 E.  ,  2011/4999 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : KAYSERİ 3. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ : 08/04/2010

Taraflar arasında görülen davada;

Davacı, miras bırakan H. Ö.'nin, 4525 ada 2 parsel (geldisi 934 ada 10 parsel) ile 5054 parsel sayılı taşınmazlarını davalı oğlu M.e, M.in de bir kısım payını diğer bir mirasçı olan davalı Hörmet'e satış sureti ile devrettiğini, yapılan temliklerin mirasçılardan mal kaçırma amaçlı ve muvazaalı olduğunu ileri sürerek, tapu iptal ve miras payları oranında tescile karar  verilmesini istemiştir.

Davalılar, muvazaa ididasının doğru olmadığını belirterek, davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, muvazaa iddiasının ispat edilemediği gerekçesi ile davanın reddine karar  verilmiştir.

Karar, davacı vekili  tarafından süresinde duruşma istemli temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi .raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, duruşma isteği dava değeri yönünden reddedildi, gereği görüşülüp, düşünüldü.

Dava, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı tapu iptali ve miras payı oranında tescil isteğine ilişkindir.

Mahkemece, davanın reddine karar  verilmiştir.

Tüm dosya içeriği, toplanan deliller ve eksiğin tamamlanması yolu ile getirtilen kayıtlardan;  miras bırakan H. Ö.'nin 5054 parsel sayılı taşınmazını 10.07.2001 tarihinde davalı M.e  satış suretiyle, M.n de ½ payı üzerinde bırakıp ½ payı 11.07.2001 tarihinde kardeşi olan diğer davalıya yine satış suretiyle temlik ettiği, davalı Hörmet'in payını 10.10.2002 tarihinde dava dışı N. H.a sattığı, 18.01.2006 tarihinde yine satış suretiyle geri aldığı, yine murisin çekişme konusu 4525 ada 2 parsel sayılı taşınmazın geldisi olan 934 ada 10 parsel sayılı taşınmazdaki ½ payını eşine, kalan ½ payını 06.07.2001 tarihinde satış suretiyle davalı M.'e, M.'in de ¼ payı üzerinde bırakıp ¼ payı 09.07.2001 tarihinde davalı Hörmet'e satış suretiyle devrettiği, diğer bir mirasçı olan davacının yapılan  temliklerin muvazaalı olduğunu ileri sürerek eldeki davayı açtığı, yargılama sonunda muvazaa iddiasının ispat edilemediği gerekçesi ile davanın reddine karar verildiği  anlaşılmaktadır.

Bilindiği üzere; uygulamada ve öğretide "muris muvazaası" olarak tanımlanan muvazaa,niteliği itibariyle nisbi (mevsuf-vasıflı) muvazaa türü dür. Söz konusu Muvazaada miras bırakan gerçekten sözleşme yapmak ve tapulu taşınmazını devretmek istemektedir. Ancak mirasçısını miras hakkından yoksun bırakmak için esas amacını gizleyerek, gerçekte bağışlamak istediği tapulu taşınmazını, tapuda yaptığı resmi sözleşmede iradesini satış veya ölünceye kadar bakma sözleşmesi doğrultusunda açıklamak suretiyle devretmektedir.

Bu durumda, yerleşmiş Yargıtay İçtihatlarında ve l-4-1974 tarih 1/2 sayılı İnançları Birleştirme Kararında açıklandığı üzere görünürdeki sözleşme tarafların gerçek iradelerine uymadığından, gizli bağış sözleşmeside Medeni Kanunun 706, Borçlar Kanunun 213 ve Tapu Kanunun 26. maddelerinde öngörülen şekil koşullarından yoksun bulunduğundan, saklı pay  sahibi olsun veya olmasın miras hakkı çiğnenen tüm mirasçılar dava açarak resmi sözleşmenin muvazaa nedeni ile geçersizliğinin tesbitini ve buna dayanılarak oluşturulan tapu kaydının iptalini isteyebilirler.

Hemen belirtmek gerekir ki; bu tür uyuşmazlıkların sağlıklı, adil ve doğru bir çözüme ulaştırılabilmesi, davalıya yapılan temlikin gerçek yönünün diğer bir söyleyişle miras bırakanın asıl irade ve amacının duraksamaya yer bırakmayacak biçimde ortaya çıkarılmasına bağlıdır. Bir iç sorun olan ve gizlenen gerçek irade ve amacın tespiti ve aydınlığa kavuşturulması genellikle zor olduğundan bu yöndeki delillerin eksiksiz toplanılması yanında birlikte ve doğru şekilde değerlendirilmesi de büyük önem taşımaktadır. Bunun içinde ülke ve yörenin gelenek ve görenekleri, toplumsal eğilimleri, olayların olağan akışı, miras bırakanın sözleşmeyi yapmakta haklı ve makul bir nedeninin bulunup bulunmadığı, davalı yanın alış gücünün olup olmadığı, satış bedeli ile sözleşme tarihindeki gerçek değer arasındaki fark, taraflar ile miras bırakan arasındaki beşeri ilişki gibi olgulardan yararlanılmasında zorunluluk vardır.

Somut olayda, ileri sürülen iddialar bakımından yukarıdaki ilkeleri kapsar biçimde hükme yeterli bir araştırma yapıldığını söyleyebilme olanağı yoktur.

Hal böyle olunca, çekişmeli taşınmazların davalılara temliklerine dayanak  resmi akitlerin getirilmesi, tarafların iddiaları ve savunmaları doğrultusunda tüm delillerin toplanması, değinilen ilkeler çerçevesinde gerekli araştırma, incelemenin yapılması, soruşturmanın eksiksiz tamamlanması ondan sonra bir hüküm kurulması gerekirken eksik incelemeye  dayalı olarak yazılı olduğu üzere karar  verilmiş olması doğru değildir.

Davacı vekilinin, temyiz itirazları yerindedir. Kabulüyle, hükmün açıklanan nedenlerden ötürü HUMK.'nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine,  28.4.2011  tarihinde oybirliğiyle karar  verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/4092, Karar No: 2007/4915, Tarih: 18.09.2007

8. Hukuk Dairesi 2007/4092 E., 2007/4915 K.

**8. Hukuk Dairesi 2007/4092 E., 2007/4915 K.**

**- MÜLKİYETİN TESPİTİ

- SU ALTINDA KALAN TAŞINMAZ**- 4721 S. TÜRK MEDENİ KANUNU [ Madde 715 ]

**"İçtihat Metni"**

Kazım ve müşterekleri ile Hazine, Kumgölü Köyü Tüzel Kişiliği aralarındaki mülkiyetin tespiti davasının kabulüne dair (Silvan Asliye Hukuk Hakimliğ'O'nden verilen 21.04.2006 gün ve 177/174 sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı Hazine vekili tarafından süresinde istenilmiş olmakla, dosya incelendi, gereği düşünüldü:

Davacılar vekili, baraj göl suları altında kalan 790 parselin vekil edenlerinin mülkiyetinde olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir.

Davalı Hazine vekili, su altında kalması nedeniyle tespit dışı bırakılmış olan bu yer hakkındaki davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

Mahkemece, istek doğrultusunda davanın kabulüne, 33000 m2 yüzöl-çüme sahip 790 parselin mülkiyetinin davacılara aidiyetinin tespitine karar verilmesi üzerine; hüküm, davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mülkiyetinin tespitine karar verilmesi istenen 13300 m2 yüzölçüme sahip taşınmazın tapulama tutanağında, 30.03.1967 gün 11 numaralı tapu kaydı ve geldilerine dayanılarak 21.12.1986 tarihinde Afife ve arkadaşları adına tespit edilmiş, Ayşe ve arkadaşlarının itirazı üzerine Silvan Kadastro Mahkemesi'nde görülen tespite itiraz davasının yargılaması sırasında taşınmazın baraj göl suları altında kalması nedeniyle 29.11.2002 gün, 81-98 esas ve sayılı kararla tespit dışı bırakılmasına karar verilmiştir.

Davacılar; görülmekte olan davada, dava konusu parselin kayıt malikinin mirasçılarından haricen satın ve devraldıklarını belirterek mülkiyetinin tespitine karar verilmesini istemişlerdir. Taşınmazın su altında kalması nedeniyle çevresinde yapılan keşifte dinlenen yerel bilirkişi ve tanıklar, dava konusu parselin kayıt malikinin mirasçıları tarafından 30 sene kadar önce davacılara satılıp devredildiğini, davacıların tespit tarihine kadar koşullarına uygun olarak tasarrufta bulunduğunu bildirmişlerdir.

Dava konusu taşınmaz su altında kalması nedeniyle kamu emlakine dönüşmüştür. Başka bir anlatımla, böyle bu taşınmaz TMK'nın 715. maddesinde yazılı Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan bir taşınmaz niteliğindedir. Su altında kalması nedeniyle taşınmazın özel mülkiyet şeklinde tapu kütüğüne tescili olanaksızdır. Ancak, tespit tarihine kadar kazanma koşulları oluşmuş ise, mülkiyetinin tespitini istemekte hukuki yararı bulunmaktadır. Davacıların dava haklarının bulunduğunda duraksamamak gerekir. Davacılar iddialarını Hazine'ye karşı kanıtlamakla yükümlüdürler. Uyuşmazlık taşınmaza ilişkin bulunduğuna göre delillerin taşınmazın başında görülerek toplanması ve değerlendirilmesi gereklidir. Ancak, su altında kalmadan önceki evrede toplanan delillere göre davanın sonuçlandırılması da mümkündür. Görülmekte olan davada taşınmaz su altında kalmadan önce toplanmış herhangi bir delil veya inceleme bulunmamaktadır. Su altında kalmasından sonra toplanan delillere göre davanın kanıtlandığı sonucuna varılamaz. Ancak somut olaydaki, tespit karşısında durum farklılık arzetmektedir. Kadastro tutana-ğındaki açıklamalara göre, dava konusu parselin yukarıda tarih ve sayısı yazılı tapu kaydının kapsamında kaldığı görüşünden hareketle tespit yapılmıştır. Bu durumda, taşınmazın tapulu olduğunun kabulü gerekmektedir. Ancak bu tür durumlarda kadastro tespiti sırasında nazara alınan tapu kaydının başka parsellere revizyon görüp görmediğinin araştırılması, revizyon görmemiş ise yüzölçümünün belirlenip, bu miktar kadar mülkiyetin tespitine karar verilmesi gerekir. Hiç şüphesiz, miktar fazlasının zilyetlik yoluyla edinilmesi mümkün ise de, taşınmazın su altında kalmış olması nedeniyle delil toplanmamış bulunduğundan, kayıt miktarı fazlasının da davacılar tarafından kazanıldığı kabul edilemez. Bunlardan ayrı, 790 parsele uygulanan dosya arasındaki tapulama tutanağının, tapu kayıtlarına ilişkin özel sütununda tapu kayıtlarının tarih ve sayısı üzerinde kalemle oynama yapmak suretiyle birtakım değişikliklerin yapıldığı da görülmüştür. Bu yön gözönünde tutularak gerekirse dava konusu parsele revizyon gören tapu kayıtlarının miktarlarının Tapu Sicil Müdürlüğümden istenilmesi, bu kayıtlar başka yere uygulanmamış ise istek de gözönünde tutularak tapu kayıtlarında yazılı miktar kadar yerin davacılar adına tespitine, karar verilmesi gerekmektedir. Yazılı şekilde araştırma ve inceleme yapılmadan istek gözönünde tutularak 33000 m2 yerin davacıların mülkiyetinde bulunduğunun tespitine karar verilmiş olması doğru görülmemiştir.

Davalı Hazine vekilinin temyiz itirazları bu bakımlardan yerinde olduğundan kabulü ile hükmün açıklanan nedenlerle ve HUMK'nın 428. maddesi uyarınca (BOZULMASINA), 18.09.2007 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.