muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/6463, Karar No: 2024/7088, Tarih: 25.06.2024

6.Aynı Kanun'un 59 uncu maddesinin başlığı Kurumun denetleme ve kontrol yetkisi olup maddeye göre; "bu kanunun uygulanmasına yönelik işlemlerin denetimi, Kurumun denetim ve kontrol ile görevlendirilmiş memurları eli ile yürütülür ...", maddenin 2 nci fıkrasında "Kurumun denetim ve kontrol ile görevlendirilmiş memurlarına görevleri sırasında tespit ettikleri kurum alacağını doğuran olay ve bu olaya ilişkin işlemler, yemin hariç her türlü delile dayandırılabilir. Bunlar tarafından düzenlenen tutanaklar aksi sabit oluncaya kadar geçerlidir..." şeklinde düzenlenmiştir.

7.Sonuç olarak; 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 56 ncı maddesinin ikinci fıkrasına dayalı açılan bu tür davalarda eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun tüm açıklığıyla ve özellikle taraflar arasındaki uyuşmazlık konusu dönem yönünden ortaya konulması önem arz etmektedir. Bu aşamada, özellikle Anayasa'nın 20., 5510 sayılı Kanun'un 59 uncu, 100 üncü, 298 sayılı Seçimlerin ... Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanun'un 28 inci, 45 inci, 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu'nun 3 üncü, 45–53 üncü, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 32 nci, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 6 ncı, 24 – 33 üncü, 189 uncu, 190 ıncı, 191 inci, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 6 ncı, 19 uncu, 20 nci, maddeleri ve diğer ilgili mevzuat hükümleri göz önünde bulundurulmak suretiyle yöntemince araştırma yapılmalı, tarafların göstereceği tüm kanıtlar toplanmalı, bildirilen ve dinlenilmesi istenilen tanıkların ifadeleri alınmalı, davacı ile boşandığı eşinin yerleşim yerlerinin saptanmasına ilişkin olarak muhtarlıktan ikametgah senetleri elde edilmeli, ilgili Nüfus Müdürlüklerinden sağlanan nüfus kayıt örnekleri ile yerleşim yeri ve diğer adres belgelerinden yararlanılmalı, adres değişiklik ve nakillerine ilişkin bilgilere ulaşılmalı, özellikle ilgili nüfus müdürlüğünden adres hareketleri, tarihleriyle birlikte istenilmeli, ilgililerin su, elektrik, telefon aboneliklerinin hangi adreste kimin adına tesis edildiği saptanmalı, seçmen bilgi kayıtları getirtilmeli, varsa çalışmaları nedeniyle resmi-özel kurum ve kuruluşlara verilen belgelerde yer alan adresler dikkate alınmalı, boşanan eşler 4857 sayılı Kanun hükümleri kapsamında yer almakta iseler adlarına ödeme yapılabilecek özel olarak açılan banka hesabı bulunup bulunmadığı belirlenmeli, boşanan eşlerin kayıtlı oldukları bölge-bölgeler yönünden kapsamlı Emniyet Müdürlüğü-Jandarma Komutanlığı araştırması yapılmalı, anılan mahalle-köy muhtar ve azalarının tanık sıfatıyla bilgi ve görgülerine başvurulmalı, böylelikle “boşanılan eşle eylemli olarak birlikte yaşama” olgusunun gerçekleşip gerçekleşmediği, toplanan kanıtlar ışığı altında değerlendirildikten sonra elde edilecek sonuca göre karar verilmelidir.

3.Değerlendirme

3.Değerlendirme

1.İnceleme konusu eldeki davada, davacı, boşandığı eşiyle birlikte yaşadığından bahisle ölüm aylığının kesilmesine dair Kurum işleminin iptali ile aylığın yeniden bağlanmasını ve ödenmeyen aylıkların yasal faizi ile tahsiline karar verilmesini istemiştir.

2.Somut olayda, Kurum denetmeni tarafından 07.09.2017 tarihinde ifadesine başvurulan ...'nın, bulunduğu adreste 16 yıldır oturduğu, yaklaşık 9 yıldır yönetici olduğu, ... ve ... ...'ın aynı binada 2 nolu dairede yaklaşık 6 yıldır çocukları ...'le birlikte yaşadıkları, tarafların ayrı yaşamalarının söz konusu olmadığına yönelik imzalı beyanı ile davacı ve boşandığı eşinin 22.09.2012 tarihinde İstanbul Küçükçekmece'de bulunan ... Merkez Hastanesine birlikte gittiklerinin anlaşılması karşısında, istirdat döneminin 01.10.2008-31.12.2017 tarihleri arası olduğu gözetildiğinde, 2011 yılı ve öncesi yönünden yapılan incelemenin eksik araştırmaya dayalı olduğu, 01.10.2008-2011 arası dönemde davacı ve eski eşinin birlikte yaşama olgusunun şüpheye yer bırakmayacak şekilde ortaya konulamadığı anlaşılmaktadır.

3.Bu itibarla Mahkemece yapılacak iş; 01.10.2008-2011 arası dönemde davacı ve boşandığı eşine ait adreslerde birlikte yaşayıp yaşamadıkları kolluk marifetiyle ayrıntılı araştırılmalı, söz konusu adreslerdeki komşular, mahalle muhtar ve azaları dinlenerek bilgi ve görgülerine başvurulmalı, tanık ...'nın duruşmada verdiği ifadesinde, davacının boşandığı eşi ... ...'ın hapisten çıktığını beyan ettiği anlaşılmakla, boşanılan eş ... ...'ın 01.10.2008-2011 arasında cezaevinde olup olmadığı, davacının eşini ziyaret edip etmediği araştırılmalı, böylelikle; dosya kapsamındaki tüm bilgi ve belgeler değerlendirilerek, 01.10.2008-2011 arası dönemde boşanılan eşle eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun gerçekleşip gerçekleşmediği, toplanan kanıtlar ışığında şüphe bırakmayacak şekilde ortaya konulduktan sonra hüküm kurulmalıdır.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan, Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz eden ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

25.06.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/5513, Karar No: 2011/9309, Tarih: 17.10.2011

**(Kapatılan)17. Hukuk Dairesi         2011/5513 E.  ,  2011/9309 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki istihkak davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın açılmamış sayılmasına dair verilen hükmün süresi içinde davacı üçüncü kişi vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı (3.kişi) vekili, davalı (alacaklı) tarafça dava dışı borçlu aleyhine 6183 S.K.uyarınca yapılan takipte, müvekkilinin haciz tarihinden önce 10.2.2010 tarihli noter satış sözleşmesi ile satın almış olduğu 03 UZ 189 plakalı araç üzerine 05.5.2010 gün ve 42/5946 sayılı yazı ile 5.409,00 TL.lık alacak için haciz konulduğunu ileri sürerek, haczin kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı (alacaklı) vekili, davanın öncelikle yargı yolu bakımından reddine karar verilmesini, esas yönünden de dava açıldıktan sonra araç üzerindeki haczi kaldırdıklarını, davanın konusuz kaldığını ve dava açılmasına sebebiyet vermediklerini savunmuştur.

Mahkemece; HUMK.nun 409/5.maddesi uyarınca, dosyanın işlemden kaldırıldığı 29.9.2010 tarihinden itibaren yasal üç aylık süre içinde yenilenmemiş olması nedeniyle, 03.1.2011 tarihi itibariyle davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiş; hüküm, davacı 3.kişi vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Uyuşmazlık, alacaklı kurumun 6183 Sayılı Yasa uyarınca yaptığı haciz nedeniyle, aynı yasanın 66 ve devamı maddelerine dayalı istihkak davasına ilişkindir.

1-) Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 36. ve HUMK.nun 73. maddeleri (H.M.K.nun 27.md.) uyarınca, taraflar dinlenmeden, iddia ve savunmalarını beyan etmeleri için davet edilmeden hüküm verilemez.

Somut olayda, mahkemece, dosyanın HUMK.nun 409/1 maddesi uyarınca, takipsizlik nedeniyle işlemden kaldırıldığı 29.9.2010 tarihli duruşmaya yönelik olarak, davacı 3.kişi vekili tarafından verilen 07.9.2010 tarihli dilekçede, “yokluklarında” karar verilmesini talep etmiştir. Davacı vekilinin bu istemi mazeret bildirimi niteliğindedir. O halde, mahkemece, mazeret hakkında olumlu ya da olumsuz bir karar verilmesi gerekirken, dosyanın işlemden kaldırılması ve sonrasında davanın açılmamış sayılmasına karar verilerek savunma hakkının kısıtlanması doğru değildir.

2-) Bozma neden ve şekline göre, davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.

SONUÇ; Yukarıda açıklanan nedenlerle, 1- Davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, 2- Bozma neden ve şekline göre, diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davacı 3.kişiye geri verilmesine 17.10.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/44940, Karar No: 2018/4330, Tarih: 22.02.2018

**22. Hukuk Dairesi         2017/44940 E.  ,  2018/4330 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

AVUKAT ...

DAVALILAR : 1-SARAN TUĞLA KİREMİT SAN. TİC. A. Ş.

2-SAİTOĞULLARI İNŞ.GID.MAD.NAK. TAAH. PAZ. TİC.LTD.ŞTİ.

ADLARINA VEKİLİ AVUKAT VEDAT ALAN

DAVA TÜRÜ : ALACAK

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalılar vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı isteminin özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin davalılara ait işyerinde yılın on iki ayı ve haftanın yedi günü olmak üzere çalıştığını, iş sözleşmesinin işverence haklı neden olmaksızın feshedildiğini beyanla kıdem ve ihbar tazminatı, yıllık ücretli izin, fazla mesai, hafta tatili ve genel tatil ücreti alacaklarını istemiştir.

Davalıların cevaplarının özeti:

Davalı Saitoğlu İnşaat Gıd. Mad. Nak. Taah. Paz. Tic. Ltd. Şti. vekili, davacının müvekkili şirkette iddia edilen kadar çalışmasının bulunmadığını, yapılan işin niteliği gereği kış aylarında çalışma olmadığını, yapılan işin mevsimlik iş olduğunu ve davacının çalışma sezonunda işe gelmeyerek iş sözleşmesini feshettiğini beyanla davanın reddini savunmuştur.

Davalı Saran Tuğla Kiremit San. Tic. A. Ş. vekili, davacının müvekkili şirkette iddia edilen kadar çalışmasının bulunmadığını, müvekkilinin 2003 yılında faaliyete başladığını, yapılan işin niteliği gereği sadece yedi aylık yaz döneminde üretim yapıldığını, kış aylarında çalışma olmadığını, yapılan işin mevsimlik iş olduğunu ve davacının çalışma sezonunda işe gelmeyerek iş sözleşmesini feshettiğini beyanla davanın reddini savunmuştur.

Yerel Mahkeme kararının özeti:

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar süresi içinde davalılar vekilince temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalıların aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Somut olayda davacı işçi, davalı işyerinde 1997 yılı Haziran ayından 2014 yılı Mart ayına kadar aralıksız olarak çalıştığını ileri sürmüş, davalı işveren ise davacının SGK’ya bildirilen dışında çalışmasının olmadığını savunmuştur. Mahkemece hükme esas teşkil eden bilirkişi raporunda davacının 01.05.2010-29.03.2014 tarihleri arası aralıksız toplam üç yıl on ay yirmi sekiz gün çalıştığı kabulü ile dava konusu alacaklar hesaplanmıştır.

2-Somut olayda davacı işçi, davalı işyerinde 1997 yılı Haziran ayından 2014 yılı Mart ayına kadar aralıksız olarak çalıştığını ileri sürmüş, davalı işveren ise davacının SGK’ya bildirilen dışında çalışmasının olmadığını savunmuştur. Mahkemece hükme esas teşkil eden bilirkişi raporunda davacının 01.05.2010-29.03.2014 tarihleri arası aralıksız toplam üç yıl on ay yirmi sekiz gün çalıştığı kabulü ile dava konusu alacaklar hesaplanmıştır.

Kabul edilen hizmet süresi yönünden Sosyal Güvenlik Kurumu kayıtlarına göre, davacının davalı işyerinde 26.05.2008-30.12.2013 tarihleri arası üç ayrı dönem halinde aralıklı olarak çalıştığı anlaşılmaktadır. Davacının talebi, Kurum kayıtları, yapılan işin niteliği, davalı tarafından ibraz edilen işyeri kayıtları birlikte değerlendirildiğinde davacının aralıksız çalıştığının ispatlanamadığı bu nedenle dava konusu alacakların davacının hizmet döküm cetvelinde çalıştığı bildirilen sürelere göre hesaplanması gerekirken yazılı şekilde kabulü hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

3-4857 sayılı İş Kanun'unda 32. maddenin ilk fıkrasında, genel anlamda ücret, bir kimseye bir iş karşılığında işveren veya üçüncü kişiler tarafından sağlanan ve para ile ödenen tutar olarak tanımlanmıştır.

İş sözleşmesinde ücretin kararlaştırılmadığı hallerde ücretin miktarı, işçinin kişisel özellikleri, işyerindeki ya da meslekteki kıdemi, meslek unvanı, yapılan işin niteliği, iş sözleşmesinin türü, işyerinin özellikleri, emsal işçiler o işyerinde ya da başka işyerlerinde ödenen ücretler, örf ve adetler göz önünde tutularak belirlenir.

İşçinin kıdemi, meslek unvanı, fiilen yaptığı iş, işyerinin özellikleri ve emsal işçilere ödenen ücretler gibi hususlar dikkate alındığında imzalı bordrolarda yer alan ücretin gerçeği yansıtmadığı şüphesi ortaya çıktığında, bu konuda tanık beyanları gözetilmeli ve işçinin meslekte geçirdiği süre, işyerinde çalıştığı tarihler, meslek unvanı ve fiilen yaptığı iş bildirilerek ilgili işçi ve işveren kuruluşlarından emsal ücretin ne olabileceği araştırılmalı, ayrıca davacının çalıştığı işyerinin faaliyet gösterdiği alanda uzman bir bilirkişiden de görüş alınarak davacının fesih tarihindeki gerçek ücreti saptanmalı ve tüm deliller birlikte değerlendirilerek bir sonuca gidilmelidir.

Davacı işçi aylık net 1.200,00 TL ücret aldığını iddia etmiş, davalılar davacının asgari ücretle çalıştığını savunmuştur. Mahkemece tanık beyanları ve davacının banka hesap dökümleri değerlendirilerek emsal ücret araştırılmaksızın davacının net 1200TL ücret aldığı kabul edilmiştir.

Davacı işçi aylık net 1.200,00 TL ücret aldığını iddia etmiş, davalılar davacının asgari ücretle çalıştığını savunmuştur. Mahkemece tanık beyanları ve davacının banka hesap dökümleri değerlendirilerek emsal ücret araştırılmaksızın davacının net 1200TL ücret aldığı kabul edilmiştir.

Davacının ücreti hakkında yukarıda işaret edilen ilkeler çerçevesinde araştırılma yapılmaksızın karar verilmesi isabetli olmamıştır. Ne var ki Diyarbakır 1. İş Mahkemesi 2014/396 esas 2016/256 karar sayılı dosyasında davacı ile birlikte çalışan emsal işçinin emsal ücretinin araştırıldığı, yapılan emsal ücret araştırması sonucu Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odasının davacı gibi tuğla taşıma işinde çalışan bir işçinin fesih tarihinde net 1.100TL ücret alabileceğini bildirdiğinin anlaşılmasına göre dava konusu alacakların net 1.100,00TL aylık ücret üzerinden hesaplanması gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olmuştur.

4-Somut olayda, Mahkemece karara esas teşkil eden bilirkişi raporunda tanık beyanlarına göre davacının haftanın yedi günü 04:00-13:00 saatleri arasında bir saat ara dinlenme ile haftada on bir saat fazla mesai yaptığı kabulü ile fazla çalışma alacağının hesaplandığı anlaşılmaktadır.

Davacının fazla mesai ücreti, hafta tatili ücreti talebi dikkate alınmaksızın, mükerrer ödemeye yol açacak şekilde hesaplanmıştır. Davacı lehine ayrıca hafta tatili ücretine hükmedildiğinden, mükerrer ödemenin önüne geçilebilmesi için hafta tatili günlerindeki fazla çalışmanın yarım saat olarak hesaplamaya dahil edilmesi gereklidir. Hal böyle olunca davacının fazla mesaisi, haftalık üç buçuk saat fazla çalıştığı kabulüne göre hesaplanması gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması hatalıdır.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebeplerden BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 22/02/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.

N.E.
Yargıtay — Esas No: 2017/42447, Karar No: 2017/22858, Tarih: 25.10.2017

**22. Hukuk Dairesi         2017/42447 E.  ,  2017/22858 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : ALACAK

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacılar vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili, müvekkilinin ...'de lojman tahsis edilmesi, yılda 500 ton ham tuz üretimi yapması halinde 10.000TL prim ödeneceği belirtilerek şube müdürü olarak atandığını, ancak daha sonra oturduğu lojmanı boşaltmanın istendiği, primlerin ödenmediğini, haklı sebeple iş sözleşmesini feshettiğini belirterek kıdem, ihbar tazminatı ve birkısım işçilik alacaklarının, birleşen dava ile ödenmeyen teşvik primi alacağının hüküm altına alınmasını talep etmiştir.

Davalı vekili, davacının iş sözleşmesinin devamsızlık nedeni ile feshedildiğini belirterek davanın ve birleşen davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, dosyanın ikinci kez takipsiz bırakılması nedeni ile açılmamış sayılmasına ilişkin verilen karar, davacı tarafın temyizi üzerine dairemizin 03/06/2013 tarih, 2013/14761 Esas- 2013/13381 Karar sayılı ilamı ile bozulmuştur. Bozma ilamına karşı verilen direnme kararının temyizi üzerine Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 13/04/2016 tarih, 2014/22-833 Esas-2016/513 Karar sayılı ilamı ile direnme kararı bozulmuş ve dosya mahkemesine gönderilmiştir. Hukuk Genel Kurulu bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda toplanan delilere göre davanın tümü ile reddine karar verilmiştir.

Karar, süresi içerisinde davacı mirasçılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davacı-mirasçıların aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Taraflar arasındaki ilk uyuşmazlık davacı-murisin ödenmeyen fazla mesai, hafta tatili ve yıllık izin ücreti alacağı bulunup bulunmadığı konusundadır.

Fazla çalışma yaptığını, hafta tatilerinde çalıştığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. Ücret bordrolarına ilişkin kurallar burada da geçerlidir. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp kanıtlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma ve hafta tatili alacağının ödendiği varsayılır.

Fazla çalışma yaptığını, hafta tatilerinde çalıştığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. Ücret bordrolarına ilişkin kurallar burada da geçerlidir. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp kanıtlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma ve hafta tatili alacağının ödendiği varsayılır.

Fazla çalışma ve hafta tatili çalışmasının ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları delil niteliğindedir. Ancak, bu çalışmaların yazılı belgelerle kanıtlanamaması durumunda tarafların, tanık beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada göz önüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma ve hafta tatili çalışması olup olmadığı araştırılmalıdır.

Yıllık izinlerin kullandırıldığı noktasında ispat yükü ise işverene aittir. İşveren yıllık izinlerin kullandırıldığını imzalı izin defteri veya eşdeğer bir belge ile kanıtlamalıdır.

Dosya içeriğine göre, 18/06/2008 tarihli yönetim kurulu kararında üretim sürecinde mesai saatlerinin 06:30-19:30 saatleri arasında olacağı genel ve hafta tatillerinde çalışmanın devam edeceği belirtilmiştir. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda, tanık beyanları ve yönetim kurulu kararına göre davacının üretim sezonunda (temmuz ve kasım ayları arasında) hafta tatillerinde de çalıştığı kabul edilerek hafta tatili ücreti ve kullandırıldığı ispatlanamayan dört gün karşılığı izin ücreti alacağı hesaplanmıştır. Mahkemece, 09/01/2013 tarihli bilirkişi heyeti raporu doğrultusunda davacının ödenmeyen hafta tatili ve yıllık izin ücreti alacağı bulunduğu ancak davacının, davalı şirkete avans borcu bulunduğu gerekçesi ile anılan isteklerin reddine karar verilmiştir. Bu gerekçe davalı tarafından temyiz edilmemiştir.

Davalı şirketin, avans alacağının tahsili istemi ile açtığı, eldeki dosya ile birleştirilerek daha sonra tefrik edildiği anlaşılan itirazın iptali davasında verilen kabul kararı temyiz üzerine dairemizin 16/05/2017 tarih, 2017/32912 Esas- 2017/11182 Karar sayılı ilamı ile davalı mirasçıların yemin teklif etme talebi nedeni ile bozulmuştur.

Bu durumda, süresi içerisinde takas mahsup definde bulunulmadığı gibi davalı şirketin avans alacağı talebini ayrı bir dava konusu yapmış olması karşısında, varlığı tespit edilen hafta tatili ve yıllık izin ücreti alacaklarının kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile reddedilmiş olması hatalıdır.

Bu durumda, süresi içerisinde takas mahsup definde bulunulmadığı gibi davalı şirketin avans alacağı talebini ayrı bir dava konusu yapmış olması karşısında, varlığı tespit edilen hafta tatili ve yıllık izin ücreti alacaklarının kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile reddedilmiş olması hatalıdır.

Yine, fazla mesai ücreti talebi, davacının üzerinde daha yetkili bir çalışan bulunmadığı, kendi mesaisini kendisinin belirlediği, diğer işçiler için öngörülen çalışma saatlerinin davacı için uygulanamayacağı gerekçesi ile reddedilmiştir. Ancak tanık beyanlarından şube işletme müdürü olarak çalışan davacının üzerinde genel müdürün bulunduğu anlaşılmaktadır. Bu durumda tanık beyanları ve dosya kapsamındaki diğer deliller birlikte değerlendirilerek davacı-murisin hak kazandığı halde ödenmeyen fazla mesai ücreti alacağı bulunup bulunmadığı denetime açık şekilde açıklığa kavuşturulmalı ve sonucuna göre anılan alacak hakkında bir karar verilmelidir. Eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi hatalıdır.

2-Taraflar arasındaki diğer uyuşmazlık işverence çalışma koşullarının uygulanmaması ve ödenmeyen işçilik alacakları sebebi ile iş sözleşmesinin işçi tarafından haklı olarak feshedilip feshedilmediği konusudur.

4857 sayılı İş Kanununun 24üncü maddesinde işçinin haklı fesih halleri düzenlenirken (II) bendinin (f) alt bendinde son cümle olarak “yahut çalışma şartları uygulanmazsa” şeklinde ifadeye yer verilerek, çalışma koşullarının uygulanmaması durumu işçinin haklı fesih nedenleri arasında yerini almıştır.

Davacı, ailesi ile ...'de ikamet etmesine rağmen, davalı işyerinde çalışmak için ...'ye geldiğini, işe başlarken cep telefonu, araç ve lojman tahsisi yapıldığını, ancak 2009 yılı mayıs ayında oturduğu lojmandan çıkartıldığı ve diğer çalışma koşullarının uygulanmadığı, ücretlerinin ödenmediğini, haklı sebeple sözleşmesini feshettiğini belirtmiştir. Davalı vekili, davacının mazeretsiz olarak devamsızlık yapması nedeni ile haklı sebeple sözleşmesinin feshedildiğini savunmuştur. Mahkemece davacının iş sözleşmesinin devamsızlık nedeni ile haklı sebeple feshedildiği gerekçesi ile kıdem ve ihbar tazminatı alacaklarının reddine karar verilmiştir.

Dosya içeriğine göre, 10/05/2006 tarihli yönetim kurulu kararı ile ... Şubesinin açılmasına ve davacının bu şubeye işletme müdürü olarak atanmasına karar verilmiştir. Davalı tarafından sağlanan lojmanda ikamet ederek çalışmaya başlamıştır. 14/05/2009 tarihinde tebliğ edilen yazı ile 24/03/2009 tarihli yönetim kurulu kararı gereğince, davacının oturduğu lojmanı boşaltması istenmiştir. Davalı tanığı ... kendisinin genel müdür olduğunu ve aslında davacının oturduğu lojmanın genel müdüre tahsis edilmiş bir lojman olduğunu, kendisinin oturması gerektiğini, yönetim kurulu kararı gereğince tüm lojmanların boşaltılması yönünde karar alındığını, davacının da kendisine bir yer ayarlaması için ikaz edildiğini beyan etmiştir. Davacının barınma ihtiyacının, bundan sonra eşdeğer şekilde ayni veya nakti olarak karşılandığı ispat edilememiştir.

Tüm bu hususlar bir bütün olarak değerlendirildiğinde, davacı murisin iş sözleşmesini çalışma koşullarında aleyhine yapılan değişiklikler ve yukarıda açıklanan ve karşılığı ödenmeyen ücret alacaklarının varlığı nedeni ile haklı sebeple feshettiği anlaşılmaktadır. Bu durumda ihbar tazminatı talebinin reddedilmesi isabetli ise de, kıdem tazminatının hüküm altına alınması gerekirken yazılı gerekçe ile reddedilmiş olması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ:Hükmün yukarıda açıklanan sebeplerden BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde ilgililere iadesine 25/10/2017 gününde oybirliği ile karar verildi.