muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/1195, Karar No: 2016/1246, Tarih: 25.02.2016

Bu durumda mahkemece öncelikle davacı vekiline dava dilekçesinde belirtip talep ettiği 9.000,00 TL maddi tazminattan, ıslah dilekçesinde açıkladığı hakedişten kaynaklanan 8.000,00 TL dışındaki kısım için de, hangi maddi tazminat kalemi için ne miktarda talepte bulunduğu açıklattırılarak varsa ve toplanmamış ise taleplerle ilgili deliller toplandıktan sonra, davacı vekilinin, dava dilekçesinin 3. maddesindeki açıklamaları da gözetilerek, kararda kabul edilme ve edilmeme gerekçeleri de gösterilmek suretiyle sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekirken, bu husus üzerinde durulmadan ve gerekçe gösterilmeden yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamıştır.

Öte yandan; davacı tarafından davalıya Bitlis 1. Noterliği'nden gönderilen 08.07.2011 gün 2772 yevmiye nolu ihtarnamede 7 günlük ödeme süresi verildiğinden, mahkemece bu ihtarnamenin tebliğ tarihi araştırılıp tanınan ödeme süresi de eklendikten sonra saptanacak temerrüt tarihinden itibaren, kabul edilen alacağa faiz uygulanması gerekirken, temerrüt tarihi saptanmadan, ihtarname tarihinden faiz uygulanması da kabul şekli itibariyle usul ve yasaya aykırı görülmüştür.

Kararın belirtilen sebeplerle bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle tarafların diğer temyiz itirazlarının reddine, 2. bent uyarınca kabulü ile hükmün taraflar yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davalıya geri verilmesine, karara karşı tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme isteminde bulunulabileceğine 25.02.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/5724, Karar No: 2019/1997, Tarih: 19.02.2019

**17. Ceza Dairesi         2018/5724 E.  ,  2019/1997 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇLAR : Hırsızlık, iş yeri dokunulmazlığının ihlali, mala zarar verme

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel mahkemece suça sürüklenen çocuklar hakkında hırsızlık, iş yeri dokunulmazlığının ihlali ve mala zarar verme suçlarından verilen hükümler temyiz edilmekle, başvuruların süresi ve kararların niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü:

I-Suça sürüklenen çocuklar ... ve ... hakkında mala zarar verme suçundan kurulan hükümlerin temyiz incelemesinde;

14/04/2011 tarihinde yayınlanarak yürürlüğe giren 6217 sayılı Kanun'un 26. maddesi ile 5320 sayılı Kanuna eklenen ek 2. madde uyarınca doğrudan verilen 3.000,00 TL'ye kadar olan adli para cezalarından ibaret mahkumiyet hükümleri kesin olup, mala zarar verme suçundan dolayı tayin edilen 1.000,00 TL adli para cezasına ilişkin hükümlerin, cezaların türleri ve miktarları itibarıyla temyizi mümkün bulunmadığından, 5320 sayılı Yasa'nın 8/1. maddesi aracılığı ile 1412 sayılı CMUK'nun 317. maddesi gereğince suça sürüklenen çocuklar ... ve ... müdafilerinin temyiz taleplerinin tebliğnameye uygun olarak ayrı ayrı REDDİNE,

II-Suça sürüklenen çocuklar ... ve ... hakkında hırsızlık suçundan kurulan hükümlerin temyiz incelemesinde;

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve hakimin takdirine göre, suça sürüklenen çocuklar ... ve ... müdafilerinin temyiz nedenleri yerinde görülmemiş olduğundan reddiyle, usul ve kanuna uygun bulunan hükümlerin tebliğnameye uygun olarak ONANMASINA,

III-Suça sürüklenen çocuklar ... ve ... hakkında iş yeri dokunulmazlığının ihlali suçundan kurulan hükümlerin temyiz incelemesinde;

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve hâkimin takdirine göre; suçun suça sürüklenen çocuklar ... ve ... tarafından işlendiğini kabulde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığından, diğer temyiz nedenleri yerinde görülmemiştir.

Ancak;

Suç tarihinde 12-15 yaş grubunda olan suça sürüklenen çocuklar hakkında TCK'nun 31/2. maddesi gereğince; işlediği iş yeri dokunulmazlığının ihlali suçunun hukuki anlam ve sonuçlarını algılayıp algılamadığı veya davranışlarını yönlendirme yeteneğinin azalıp azalmadığı hususunda rapor aldırılmadan duruşmaya devamla hükümlülüğüne karar verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuklar ... ve ... müdafilerinin temyiz nedenleri bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükümlerin açıklanan nedenle tebliğnameye aykırı olarak BOZULMASINA, 19/02/2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/5155, Karar No: 2022/11650, Tarih: 15.09.2022

**6. Ceza Dairesi         2022/5155 E.  ,  2022/11650 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SUÇ : Nitelikli yağmaya teşebbüs

HÜKÜM : Mahkumiyet

Bölge Adliye Mahkemesince verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek, gereği düşünüldü:

Hükmün niteliği ve tayin olunan cezanın miktarı itibarıyla 5271 sayılı CMK'nın 286/2. maddesi uyarınca hükmün temyiz edilemez olduğu, sanığın temyiz isteminin Bölge Adliye Mahkemesince bu gerekçe ile reddine ilişkin 11/10/2021 tarihli ek kararın usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından, ek karara yönelik temyiz isteminin CMK'nın 298. maddesi gereğince tebliğnameye uygun olarak REDDİ ile ek kararın ONANMASINA, 15/09/2022 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/9862, Karar No: 2015/9183, Tarih: 19.10.2015

**14. Hukuk Dairesi         2015/9862 E.  ,  2015/9183 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İnegöl 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 11/11/2014

NUMARASI : 2013/792-2014/666

Taraflar arasındaki mirasın hükmen reddi davasından dolayı mahal mahkemesinden verilen yukarıda gün ve sayısı yazılı hükmün; Dairemizin 09.04.2015 gün ve 2015/1702 Esas, 3830 Karar sayılı ilamı ile onanmasına karar verilmişti. Süresi içinde davalı vekili tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla, dosya içerisindeki bütün evrak incelenerek gereği düşünüldü:

\_ K A R A R \_

Mahkemece yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve Dairemizce de benimsenen mahkeme kararının gerekçesine göre hüküm usul ve yasaya uygun bulunmuş, temyiz istemi bu gerekçelerle karşılanarak karar onanmıştır.

Dairemizin onama ilamında düzeltilmesi gereken bir yön bulunmadığından, HUMK'nın 440. maddesindeki nedenlerden hiçbirisine uymayan karar düzeltme isteminin reddi gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan gerekçelerle, HUMK'nın 440. maddesinde öngörülen hususlardan hiçbirisine uymayan karar düzeltme isteminin REDDİNE, aynı yasanın 442/son ve 4421 sayılı Kanunun 2 ve 4/b-1 maddeleri delaletiyle takdiren 248,00 TL para cezasının düzeltme isteyenden tahsiline, davalı vergi dairesi harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, 19.10.2015 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/2132, Karar No: 2015/3461, Tarih: 04.05.2015

**20. Hukuk Dairesi         2015/2132 E.  ,  2015/3461 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Hükümlü hakkında vesayet hukukuna ilişkin olarak açılan davada ... Sulh Hukuk ve ... Sulh Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

Dava, 4721 sayılı TMK'nın 407 maddesi uyarınca hükümlüye vasi tayin edilmesine ilişkindir.

... Sulh Hukuk Mahkemesince; hükümlünün mernis adresinin “.... /....” olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

... Sulh Hukuk Mahkemesi ise, “......." adresinin ... Kapalı Ceza İnfaz Kurumu'nun adresi olduğu, kısıtlı adayı hükümlünün cezaevine girmeden önceki son ikamet adresinin hükümlü beyanına göre “.... Köyü .../....” olduğunu belirterek yetkisizlik yönünde hüküm kurmuştur.

Türk Medenî Kanununun 411. maddesine göre, "Vesayet işlerinde yetki, küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir." Aynı Kanunun 19/1. maddesi uyarınca da, “Yerleşim yeri, bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.”

Dosya kapsamındaki, nüfus kayıt sisteminde yerleşim yeri olarak bildirilen “... .....” adresinin cezaevi adresi olduğu, kısıtlı adayının cezaevine girmeden önceki yerleşim yerinin ise “... beldesi, .../....” adresi olduğu ve hükümlünün eşi olan vasi adayının da aynı yerde ikamet ettiği, ...Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumu Müdürlüğünün 14/08/2014 günlü cevabî yazısındaki hükümlü beyanı ile anlaşılmıştır.

Bu durumda uyuşmazlığın, ... Sulh Hukuk Mahkemesinde çözümlenmesi gerekmektedir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri gereğince ... Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 04/05/2015 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/7695, Karar No: 2019/2159, Tarih: 25.03.2019

**1. Hukuk Dairesi         2016/7695 E.  ,  2019/2159 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ : TAPU İPTALİ VE TESCİL

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil davası sonunda, yerel mahkemece davanın kabulüne ilişkin olarak verilen karar davalı vekili tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi ...'ın raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

Davacı, mirasbırakan ...'nın maliki olduğu 27577 ada 21 parsel sayılı taşınmazı davalı kızı ...'e satış suretiyle temlik ettiğini, temlikin mirastan mal kaçırma amaçlı ve muvazaalı olduğunu ileri sürerek, tapu kaydının iptali ile miras payı oranında adına tescile karar verilmesini istemiştir.

Davalı, mirasbırakanın çocukları arasında paylaştırma yaptığını, davacıya borçlarını ödemesi için nakit yardımında bulunduğunu, 27577 ada 19 parselde kayıtlı taşınmazı davacının çocuklarına devrettiğini, çekişme konusu taşınmazın temlikinde mal kaçırma amacının olmadığını, murisin uzun yıllar bakım ve sair ihtiyaçlarının kendisi ve eşi tarafından karşılandığı gibi satışın bedel karşılığında gerçekleştiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddianın sabit olduğu gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden, çekişme konusu taşınmazın mirasbırakan tarafından 19.03.2004 tarihinde davalı kızına satış suretiyle temlik edildiği, 3402 sayılı Yasanın 22/A maddesi uyarınca anılan davalı adına yenilemenin tescil edildiği , 1928 doğumlu mirasbırakanın 12.04.2012 tarihinde öldüğü, ikinci eşinden boşanmış olduğu, geride mirasçı olarak davacı oğlu, davalı kızı ve dava dışı oğlu kaldığı, başkaca mirasçının bulunmadığı, 2003 yılında tarlalarını ve evini çocukları arasında paylaştırdığı, 24.03.2004 tarihinde davacının boşandığı eşi ve çocuklarına da 27577 ada 19 parsel sayılı (uygulama öncesinde 1720 parsel) taşınmazı satış suretiyle temlik ettiği anlaşılmaktadır.

Bilindiği üzere; uygulamada ve öğretide "muris muvazaası" olarak tanımlanan muvazaa, niteliği itibariyle nisbi (mevsuf-vasıflı) muvazaa türüdür. Söz konusu muvazaada miras bırakan gerçekten sözleşme yapmak ve tapulu taşınmazını devretmek istemektedir. Ancak mirasçısını miras hakkından yoksun bırakmak için esas amacını gizleyerek, gerçekte bağışlamak istediği tapulu taşınmazını, tapuda yaptığı resmi sözleşmede iradesini satış veya ölünceye kadar bakma sözleşmesi doğrultusunda açıklamak suretiyle devretmektedir.

Bu durumda, yerleşmiş Yargıtay içtihatlarında ve 01.04.1974 tarihli 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında açıklandığı üzere görünürdeki sözleşme tarafların gerçek iradelerine uymadığından, gizli bağış sözleşmesi de Türk Medeni Kanunu'nun (TMK) 706., Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) 237. (Borçlar Kanunu'nun (BK) 213.) ve Tapu Kanunu'nun 26. maddelerinde öngörülen şekil koşullarından yoksun bulunduğundan, saklı pay sahibi olsun veya olmasın miras hakkı çiğnenen tüm mirasçılar dava açarak resmi sözleşmenin muvazaa nedeni ile geçersizliğinin tespitini ve buna dayanılarak oluşturulan tapu kaydının iptalini isteyebilirler.

Hemen belirtmek gerekir ki; bu tür uyuşmazlıkların sağlıklı, adil ve doğru bir çözüme ulaştırılabilmesi, davalıya yapılan temlikin gerçek yönünün diğer bir söyleyişle miras bırakanın asıl irade ve amacının duraksamaya yer bırakmayacak biçimde ortaya çıkarılmasına bağlıdır. Bir iç sorun olan ve gizlenen gerçek irade ve amacın tespiti ve aydınlığa kavuşturulması genellikle zor olduğundan bu yöndeki delillerin eksiksiz toplanılması yanında birlikte ve doğru şekilde değerlendirilmesi de büyük önem taşımaktadır. Bunun için de ülke ve yörenin gelenek ve görenekleri, toplumsal eğilimleri, olayların olağan akışı, mirasbırakanın sözleşmeyi yapmakta haklı ve makul bir nedeninin bulunup bulunmadığı, davalı yanın alım gücünün olup olmadığı, satış bedeli ile sözleşme tarihindeki gerçek değer arasındaki fark, taraflar ile miras bırakan arasındaki beşeri ilişki gibi olgulardan yararlanılmasında zorunluluk vardır.

Öte yandan, muvazaa iddiasına dayalı davalarda mirasbırakanın kastının açık bir şekilde saptanması gerekmektedir. Bu kapsamda HMK 190. madde ve TMK. 6 madde gereğince herkes iddiasını ispatla mükelleftir.

Somut olayda, murisin amacının davalı dışındaki mirasçılardan mal kaçırmak olmadığı, uzun yıllar kendisine bakan davalıya karşı minnet duygusuyla hareket ederek dava konusu temliki gerçekleştirdiği anlaşılmıştır.

Hal böyle olunca; davanın reddine karar verilmesi gerekirken değinilen hususlar göz ardı edilerek yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde davanın kabulüne karar verilmesi doğru değildir.

Davalının yerinde bulunan temyiz itirazlarının kabulü ile, hükmün (6100 sayılı Yasanın geçici 3.maddesi yollaması ile) 1086 sayılı HUMK'un 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, alınan peşin harcın temyiz eden davalıya geri verilmesine 25.03.2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/475, Karar No: 2022/4816, Tarih: 16.03.2022

**2. Ceza Dairesi         2022/475 E.  ,  2022/4816 K.**

**"İçtihat Metni"**

Dikili ağaç, fidan veya bağ çubuğuna zarar verme suçundan şüpheli ... hakkında yapılan soruşturma evresi sonunda Aydın Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 02/08/2020 tarihli ve 2020/8802 soruşturma, 2020/8524 sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair karara karşı yapılan itirazın reddine ilişkin mercii Aydın 1. Sulh Ceza Hâkimliğinin 16/09/2020 tarihli ve 2020/2827 değişik iş sayılı karar aleyhine Yüksek Adalet Bakanlığınca verilen 28/10/2021 gün ve 18090/2021 sayılı kanun yararına bozma talebine dayanılarak dava dosyası Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 07/12/2021 gün ve 2021/133131 sayılı tebliğnamesiyle dairemize gönderilmekle okundu.

Kanun yararına bozma isteyen tebliğnamede;

5271 sayılı Kanun’un 160. maddesi uyarınca, Cumhuriyet savcısının, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlaması gerektiği, aynı Kanun’un 170/2. maddesi gereğince yapacağı değerlendirme sonucunda, toplanan delillerin suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe oluşturduğu kanısına ulaştığında iddianame düzenleyerek kamu davası açacağı, aksi halde ise anılan Kanun’un 172. maddesi gereği kovuşturma yapılmasına yer olmadığına dair karar vereceği, buna karşın ortada yasaya uygun bir soruşturmanın bulunmadığı durumda, anılan Kanun’un 173/3. maddesindeki şartlar oluşmadığından, itirazı inceleyen merciin Cumhuriyet savcısının soruşturma yapmasını sağlamak maksadıyla soruşturmanın genişletilmesine karar verebileceği yönündeki açıklamalar karşısında,

Dosya kapsamına göre, şüpheli ile müşteki arasında arazi sınırı konusunda anlaşmazlık bulunduğu, şüphelinin müştekiye ait olan ağaç fidanlarını kırdığı, sebzeleri sökerek zarar verdiği, müştekiye hakaret ve tehdit içerikli söylemlerde bulunduğunun iddia edilmesi nedeniyle başlatılan soruşturmada, tanıkların müşteki ile şüpheli üzerine atılı suçlar bakımından görgüye dayalı beyanlarının olmadığı, 27/07/2020 günü kolluk tarafından tanzim edilen tutanak gereğince anlaşmazlık konusu patika yolun müştekinin taşınmazının içerisinde kaldığının tespit edildiği, şüphelinin müsnet suçları işlediğine dair kastının olduğuna dair her türlü şüpheden uzak ve kovuşturmaya yeter delil elde edilemediğinden bahisle kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmiş ise de, dosyada mevcut 27/07/2020 tarihli tutanakta müştekiye ait taşınmaz üzerinde yer alan ağaçların kesildiğinin tespit olunduğu, suça konu bu eylemin şüpheli tarafından işlendiğine ilişkin açıklamaların dosyada yer aldığı anlaşılmakla, kesilen ağaçların ve zarar gören ürünlerin bedelinin tespiti amacıyla zirai bilirkişi raporu alınması, anlaşmazlık konusu taşınmaz yönünden kadastro bilirkişi raporu alınarak zarar gören ağaçların ve sebzelerin müştekiye ait olup olmadığının belirlenmesi, neticeye göre şüphelinin hukuki durumunun tayin ve takdir edilmesi gerektiği, açıklanan nedenlerle, eksik soruşturmaya dayalı olarak verilen kovuşturmaya yer olmadığına dair karara karşı yapılan itiraz üzerine, soruşturmanın genişletilmesine karar verilmesi yerine, yazılı şekilde itirazın reddine karar verilmesinde isabet görülmediğinden 5271 sayılı CMK'nın 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu kanun yararına bozma talebine dayanılarak ihbar olunmuştur.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

5271 sayılı Kanun’un 160. maddesi uyarınca, bir suçun işlendiği ihbarını alan Cumhuriyet savcısı, delil toplayıp maddi gerçeği araştırmaya başlayarak, suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe bulunması halinde, aynı Kanun’un 170/2. maddesi uyarınca iddianame düzenleyip kamu davasını açmakla, yeterli şüphe bulunmaması halinde ise aynı Kanun’un 172. maddesi uyarınca kovuşturmaya yer olmadığına karar vermekle görevli bulunmaktadır. Cumhuriyet savcısının kararına itiraz üzerine Sulh Ceza Hakimliğince (Soruşturmanın genişletilmesi kararı verilmez ise) dosya kapsamındaki deliller itibariyle itiraz incelenip kabul veya reddedilecektir.

Dosya kapsamına göre, şüpheli ile müşteki arasında arazi sınırı konusunda anlaşmazlık bulunduğu, şüphelinin müştekiye ait olan ağaç fidanlarını kırdığı, sebzeleri sökerek zarar verdiği, müştekiye hakaret ve tehdit içerikli söylemlerde bulunduğunun iddia edilmesi nedeniyle başlatılan soruşturmada, tanıkların müşteki ile şüpheli üzerine atılı suçlar bakımından görgüye dayalı beyanlarının olmadığı, 27/07/2020 günü kolluk tarafından tanzim edilen tutanak gereğince anlaşmazlık konusu patika yolun müştekinin taşınmazının içerisinde kaldığının tespit edildiği, şüphelinin müsnet suçları işlediğine dair kastının olduğuna ilişkin her türlü şüpheden uzak ve kovuşturmaya yeter delil elde edilemediğinden bahisle kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmiş ise de, dosyada mevcut 27/07/2020 tarihli tutanakta müştekiye ait taşınmaz üzerinde yer alan ağaçların kesildiğinin tespit olunduğu, suça konu bu eylemin şüpheli tarafından işlendiğine ilişkin açıklamaların dosyada yer aldığı anlaşılmakla, kesilen ağaçların ve zarar gören ürünlerin bedelinin tespiti amacıyla zirai bilirkişi raporu alınması, anlaşmazlık konusu taşınmaz yönünden keşif yapılıp, kadastro bilirkişi raporu alınarak zarar gören ağaçların ve sebzelerin müştekiye ait olup olmadığının belirlenmesi, neticeye göre şüphelinin hukuki durumunun tayin ve takdir edilmesi gerektiği, açıklanan nedenlerle, eksik soruşturmaya dayalı olarak verilen kovuşturmaya yer olmadığına dair karara karşı yapılan itiraz üzerine, soruşturmanın genişletilmesine karar verilmesi yerine, yazılı şekilde itirazın reddine karar verilmesi nedeniyle kanun yararına bozma istemi yerinde görüldüğünden, (AYDIN) 1. Sulh Ceza Hakimliğinden kesin olarak verilen 16/09/2020 tarihli ve 2020/2827 Değişik İş sayılı kararın 5271 sayılı CMK’nın 309. maddesinin 3. fıkrası uyarınca BOZULMASINA, aynı maddenin 4. fıkra (a) bendi uyarınca sonraki işlemlerin itiraz merciince yerine getirilmesine, 16/03/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/30648, Karar No: 2016/26921, Tarih: 13.12.2016

**22. Hukuk Dairesi         2016/30648 E.  ,  2016/26921 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının davalı işverene ait işyerinde muvazaalı olarak alt işverenin işçisi olarak çalışmakta iken, iş sözleşmesinin geçerli sebep olmadan feshedildiğini ileri sürerek feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini, işe başlatılmama halinde ödenmesi gereken tazminat ile boşta geçen süre ücret ve diğer haklarının belirlenmesini istemiştir.

Davalı Savunmasının Özeti:

Davalı Belediye vekili cevap dilekçesinde, davalı Belediyenin ihale makamı olduğunu, davalı firma ile hizmet alım sözleşmesi imzaladığını, davalıya husumet düşmediğini belirterek, davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

Mahkeme Kararının Özeti

Mahkemece, yapılan yargılama sonucunda, davacının davalı ...... San. Tic. Ltd. Şti.'ne ait işyerinde çalışmakta iken iş sözleşmesinin sona erdirildiği davalı belediye ile bu firma arasındaki işlemlerin muvazaalı olduğunu, davacının davalı Belediyenin işçisi olduğu gerekçesiyle feshin geçersiz olduğunun tespiti ile işe iade talebinin kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar kanuni süresi içinde davalılar tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

Dosya içeriğine göre, davalılar arasındaki hukuki ilişkinin niteliği ve iş sözleşmesinin feshinin geçerli sebebe dayanıp dayanmadığı hususları uyuşmazlık konusudur.

4857 sayılı İş Kanunu'nun 2/6. maddesine göre bir işverenden işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik sebeplerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir.

Alt işveren uygulaması bir işletmesel karardır. Alt işverene devrin işletme gereklerine dayanan geçerli fesih sebebi olması, 4857 sayılı Kanun’un 2. maddesinin 6. ve 7. fıkraları uyarınca geçerli ve muvazaaya dayanmayan asıl işveren-alt işveren ilişkisinin kurulması şartına bağlıdır. Muvazaa Borçlar Kanununda düzenlenmiş olup, tarafların üçüncü kişileri aldatmak amacıyla ve kendi gerçek iradelerine uymayan ve aralarında hüküm ve sonuç meydana getirmesi arzu etmedikleri görünüşte bir anlaşma olarak tanımlanabilir. Üçüncü kişileri aldatmak kastı vardır ve sözleşmedeki gerçek amaç gizlenmektedir. Muvazaanın ispatı genel ispat kurallarına tabidir.

İşverenler arasında muvazaalı biçimde asıl işveren alt işveren ilişkisi kurulmasının önüne geçilmek istenmiş ve 4857 sayılı Kanun'un 2/7. maddesinde bu konuda bazı muvazaa kriterlerine yer verilmiştir. Bu kriterler, asıl işveren işçilerinin alt işveren tarafından işe alınarak çalıştırılmaya devam ettirilmesi sureti ile haklarının kısıtlanması veya daha önce o işyerinde çalıştırılan kimse ile alt işveren ilişkisinin kurulması olarak belirtilmiştir.