muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/31607, Karar No: 2017/15434, Tarih: 06.02.2017

**(Kapatılan) 7. Hukuk Dairesi         2015/31607 E.  ,  2017/15434 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun 22/12/2016 tarih, 398 sayılı "Daireler Arasındaki İş Bölümünün Yeniden Belirlenmesine" yönelik kararı, 30/12/2016 tarih 29934 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu itibarla Amasya, Antalya, Burdur, Bursa, Çorum, Giresun, Isparta, Mersin, Ordu, Rize, Samsun, Sinop, Tokat, Trabzon illerinin merkez ve ilçe mahkemelerince verilen hüküm ve kararlarına ilişkin dosyaların temyiz incelemesi yapılmak üzere Yargıtay 9. Hukuk Dairesine GÖNDERİLMESİNE, 06/02/2017 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/1051, Karar No: 2020/2878, Tarih: 10.06.2020

**3. Hukuk Dairesi         2020/1051 E.  ,  2020/2878 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasındaki muarazanın men'i ve sözleşmenin feshi işleminin iptali davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı, eczacı olduğunu, eczanede yapılan denetim  sonucunda reçete karşılığı bulunmayan ve kime ait olduğu ispatlanamayan bedeli 1896,24 TL değerinde ilaç küpürü, 20 adet sağlık karnesi ve 51 adet sağlık raporu bulunduğundan sözleşmenin 6.3.7  ve 6.3.2 maddelleri uyarınca 6 ay fesih ve 9.481,20 TL para cezası uygulandığını ileri sürerek ,davalı kurumun 31.12.2010 tarihli  haksız ve tek taraflı fesih ve para cezası işleminin  iptaline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine; Yargıtay 13. Hukuk Dairesinin 24/02/2016 tarihli 2015/7264 esas 2016/5665 karar sayılı ilamıyla; “ Davalı tarafın 2009 protokolünün 6.3.2 ve, 6.3.7 maddeleri uyarınca işlem yaptığı, eczanede bulunmaması gereken sağlık raporlarının ve kime ait olduğu belli olmayan küpürü kesik ilaçların bulunduğunun uyuşmazlık konusu olmadığı, işlem yapılan maddelerin yürürlükten kaldırıldığı sabit olmakla beraber 2012 protokolüne eklenen ek Protokolün 7.maddesi uyarınca; "01.02.2012 tarihinde imzalanan protokolden önceki protokollerde sözleşmenin feshi ve cezai şartı gerektiren maddelerden bu protokolde kaldırılmış olanlar nedeniyle sözleşme feshi ve/veya cezai şart uygulanmış olan işlemler, konusu kalmadığından durdurulur ve işlem yapılmaz " hükmünün düzenlendiği belirlenmekle, 2012 yılı "...Eczanelerden ilaç teminine ilişkin protokole" eklenen ek protokolün  7. maddesinin de mahkemece birlikte değerlendirilip sonucuna uygun karar verilmesi” gerekçesiyle bozulmuştur.

Mahkemece bozma ilamına uyulduktan sonra bu defa; ilgili maddelerin yürürlükten kaldırılması ve 2012 protokolüne eklenen ek Protokolün 7.maddesi uyarınca davanın kabulü ile; muarazanın men’i ile davalı kurumca davacıya yönelik uygulanan davaya konu fesih ve cezai şart ihdasına ilişkin işlemin iptaline karar verilmiş, hüküm süresi içerisinde davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-) Dosyadaki yazılara, kararın bozmaya uygun olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre; davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

1-) Dosyadaki yazılara, kararın bozmaya uygun olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre; davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2- )Davaya konu eylemlerle ilgili 2009 protokolünün 6.3.2 ve 6.3.7 maddelerinin 01.02.2012 tarihinden itibaren yürürlükten kaldırıldığı sabit olmakla beraber yine 2012 protokolüne eklenen ek Protokolün 7.maddesi uyarınca; "01.02.2012 tarihinde imzalanan protokolden önceki protokollerde sözleşmenin feshi ve cezai şartı gerektiren maddelerden bu protokolde kaldırılmış olanlar nedeniyle sözleşme feshi ve/veya cezai şart uygulanmış olan işlemlerin, konusu kalmadığından durdurulacağı ve işlem yapılamayacağı görülmekle; 2012 yılı protokolü nedeniyle davanın konusu kalmadığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi, davacının sözleşmeye aykırılığı nedeniyle de davanın açılmasına kendisi sebebiyet verdiğinden davalı aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Ne var ki, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden HUMK'un 438/7. maddesi gereğince hükmün düzeltilerek onanmasına karar verilmesi gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda 1.bentte açıklanan nedenlerle davalının sair temyiz itirazlarının reddine, 2.bentte açıklanan nedenlerle; “hüküm fıkrasının 1., 4. ve 7. maddelerinin hükümden çıkarılarak yerlerine sırasıyla ; 1- 2012 protokolüne eklenen ek Protokolün 7.maddesi uyarınca fesih ve cezai işlemin iptali hakkında davanın konusu kalmadığından karar verilmesine yer olmadığına 4- Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, 7- ”Davacı lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,” maddelerinin eklenmesi suretiyle suretiyle hükmün düzeltilmesine ve düzeltilmiş bu şekliyle ONANMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 6100 sayılı HMK'nun geçici madde 3 atfıyla 1086 sayılı HUMK'nın 440.maddesi gereğince karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 10/06/2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/8155, Karar No: 2021/11126, Tarih: 10.11.2021

**8. Hukuk Dairesi         2021/8155 E.  ,  2021/11126 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, çekişmeli taşınmazın (A) ve (B) işaretli toplam 2.524,93 m2'lik bölümünün tapu kaydının iptali ile orman niteliğiyle Hazine adına tapuya tesciline, davalıların elatmalarının önlenmesine, kabul edilen kısımlar üzerinde davalı ... lehine konulan takyidatların kaldırılmasına karar verilmiş olup, hükmün davacı Bakanlıklara vekaleten Hazine vekili, davacı ... Yönetimi vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Mahkemenin verdiği önceki karar Yargıtay tarafından bozulmuş olup, bozma ilamında özetle; '' (A) işaretli taşınmazın orman ağaçları ile kaplı olduğunun hâkim tarafından keşif gözlemi olarak tutanağa geçirildiği ve uzman bilirkişi raporunda da taşınmazın meşe, kestane, ıhlamur ağaçları ve orman bitki örtüsü ile kaplı olduğundan söz edildiği halde, ağaçların sayısı, yaşı, kapalılık oranı, hangi bölümde ne kadar ağaç olduğu hususlarının açıklanmadığı, bu konuda ziraat uzmanından rapor alınmadığı, taşınmazın eski tarihli memleket haritası ve hava fotoğraflarındaki konumunun da belirlenmediği, uyuşmazlığın çözümünde, çekişmeli 108 ada 10 parselin tapu kaydının oluştuğu 1959 yılı itibarıyla orman olup olmadığının belirlenmesinin önemli olduğu açıklanarak, mahallinde bir ziraat, bir orman bilirkişisi ve bir fen elemanının atılımıyla yeniden yapılacak keşifte, çekişmeli taşınmazı geniş çevresiyle gösteren arazi kadastro paftası ile yöreye ait en eski (1950'li yıllara ait) tarihli memleket haritası ve hava fotoğrafları getirtilip birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle çekişmeli taşınmazın konumunun belirlenmesi, yine aynı şekilde bilirkişilerden taşınmazdaki ağaçların sayısı, yaşı, kapalılık oranı, hangi bölümde ne kadar ağaç olduğu konusunda rapor alınması, 1950'li yıllar itibarıyla orman sayılmayan yerlerden ise, sonradan orman ağacı yetişmesi ile tapu kaydının geçersiz hale gelmeyeceğinin düşünülmesi; kabule göre de, davacı idarelerin çekişmeli taşınmazın tapu kaydının beyanlar hanesinde yazılı davalı ... lehine konulan irtifak hakkı şerhinin de silinmesini istediği ve ormanların korunmasına ilişkin Anayasa'nın 169. ve 6831 sayılı Kanun'un 93. maddeleri karşısında, ormanlar üzerinde herhangi bir şerh konulamayacağı halde, mahkemece beyanlar hanesindeki irtifak şerhinin mahkeme kararı ile konulduğu gerekçe gösterilerek talebin reddine karar verilmesinin doğru olmadığı, kullanım hakkı ile ilgili konuların idareler arasında yapılacak işlemlerle yeniden düzenlenmesinin her zaman mümkün olduğu belirtilerek, orman sayılan yerlerden olduğu belirlenerek orman niteliği ile Hazine adına tesciline karar verilen taşınmaz bölümlerinde bulunan bütün şerhlerin de silinmesine karar verilmesi"' gereğine değinilmiştir.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda, dava konusu taşınmazın A (bozma öncesi C) ve B işaretli toplam 2.524.93 m²'lik bölümünün tapu kaydının iptali ile orman niteliğiyle Hazine adına tapuya tesciline, davalıların elatmalarının önlenmesine, kabul edilen kısımlar üzerinde davalı ... lehine konulan takyidatların kaldırılmasına karar verilmiş; hüküm, davacı Bakanlıklara vekaleten Hazine vekili, davacı ... Yönetimi vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1. Davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde; Dosya muhtevasına, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına ve uyulan bozma ilâmında açıklandığı üzere işlem yapılıp sonucu dairesinde hüküm tesis edilmesine göre davalı ...'ın temyiz itirazları yerinde değildir.

2. Davacı Bakanlıklara vekaleten Hazine vekilinin vekalet ücretine yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde; Dosya muhtevasına, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına, mevcut deliller Mahkemece takdir edilerek karar verildiğine ve takdirde bir isabetsizlik bulunmamasına göre Hazine vekilinin vekalet ücretine yönelik temyiz itirazları yerinde değildir.

3. Davacı Bakanlıklara vekaleten Hazine vekili ve davacı ... Yönetimi vekilinin esasa ilişkin temyiz itirazlarının incelenmesine gelince; Bozma ilamına uyulmakla tarafların leh ve aleyhine usuli kazanılmış hak oluşacağı gibi, mahkeme için de bozma kapsamı çerçevesinde araştırma ve inceleme yaparak hüküm kurma yükümlülüğü ortaya çıkar. Ne varki, Mahkemece bozma ilamına uyulduğu halde bozma gerekleri tam olarak yerine getirilmemiştir. Şöyle ki; dava konusu taşınmazın (C) harfi ile gösterilen kısmının (bozma öncesi A) yöreye ait en eski (1950'li yıllara ait) tarihli memleket haritası ve hava fotoğraflarındaki konumu denetime ve infaza elverişli krokili rapor ile belirlenmeden, soyut bir şekilde, dava konusu taşınmazın tümünün hangi yıla ait olduğu belirtilmeyen hava fotoğrafında "kısmen ormanlık", 1958 yılına ait memleket haritasında "kısmen yeşil renkli", 1976 yılına ait memleket haritasında ise "kısmen açık renkli orman dışı" alanda kaldığını bildiren, bu alanların ölçüsünü, miktarını ve önceki niteliğini değerlendirmeyen yetersiz bilirkişi raporu esas alınmak suretiyle hüküm verilmiştir.

Hal böyle olunca; Mahkemece, hükmüne uyulan bozma ilamında ayrıntılı şekilde açıklandığı üzere, uyuşmazlığın çözümünde, çekişmeli 108 ada 10 parselin tapu kaydının oluştuğu 1959 yılı itibarıyla orman olup olmadığının belirlenmesi önem teşkil ettiğinden, bir ziraat, bir orman bilirkişi ve bir fen elemanının katılımıyla mahallinde yeniden yapılacak keşifte, çekişmeli taşınmazı geniş çevresiyle gösteren arazi kadastro paftası ile yöreye ait en eski (1950'li yıllara ait) tarihli memleket haritası ve hava fotoğrafları getirtilip birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle (C) harfi ile gösterilen kısmın (bozma öncesi A) konumu belirlenmeli, yine aynı şekilde bilirkişilerden taşınmazdaki ağaçların sayısı, yaşı, kapalılık oranı, hangi bölümde ne kadar ağaç olduğu konusunda rapor alınmalı, taşınmaz bölümü 1950'li yıllar itibarıyla orman sayılmayan yerlerden ise, sonradan orman ağacı yetişmesi ile tapu kaydının geçersiz hale gelmeyeceği düşünülmeli ve bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek oluşacak sonucuna göre bir karar verilmelidir.

Mahkemece, bu husus gözetilmeksizin, eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak karar verilmesi isabetsiz olduğundan, hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle, davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle, davacı Bakanlıklara vekaleten Hazine vekilinin vekalet ücretine ilişkin temyiz itirazlarının REDDİNE, (3) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı Bakanlıklara vekaleten Hazine vekili ve davacı ... Yönetimi vekilinin esasa ilişkin temyiz itirazları yerinde görüldüğünden kabulü ile usul ve kanuna aykırı bulunan hükmün 6100 sayılı HMK'nin Geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK'un 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, taraflarca HUMK'un 440/I maddesi gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine, 3402 sayılı Kanun'un 36/A maddesi gereğince davalı ...'tan harç alınmasına mahal olmadığına, 10.11.2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/4892, Karar No: 2015/16644, Tarih: 10.12.2015

**19. Hukuk Dairesi         2015/4892 E.  ,  2015/16644 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi

TARİHİ : 27/11/2014

NUMARASI : 2012/321-2014/570

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Davacı vekili, müvekkili şirket aracına gerekli akaryakıtın sürekli olarak davalı ......... A.Ş. bayii olan ................ A.Ş'den alındığını, davalıların satmış olduğu akaryakıtın kusurlu bulunması nedeniyle aracında arıza meydana geldiğini, arızanın giderilmesi için yapmış olduğu masrafın davalılar tarafından tazminine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ................. A.Ş vekili, davacının tüm akaryakıt alımını müvekkili şirketten temin edildiği iddiasını kabul etmediğini davacının arızanın müvekkili şirketten alınan akarkayıt nedeniyle meydana geldiğini ispat etmesi gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

Davalı ......... A.Ş. vekili, davacının aracında meydana gelen arızanın müvekkili şirket tarafından satılan akaryakıtla bir ilgisinin bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, toplanan deliller ve alınan bilirkişi raporuna göre, davanın ayıplı mal satımından kaynaklı tazminat istemine ilişkin olduğu, davacının ayıplı akaryakıtı davalı ........... Ltd. Şti.'den aldığı, tacir olan davacının ticari satış nedeniyle ticari ilişki içinde bulunduğu şirket dışında diğer şirkete dava açmasının mümkün bulunmadığı gerekçesiyle davalı ............. A.Ş. yönünden davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine, diğer davalı................. A.Ş yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, 10.12.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/6372, Karar No: 2009/10952, Tarih: 01.12.2009

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2009/6372 E.  ,  2009/10952 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz istemlerinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Mahkemece yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen raporlar hüküm kurmaya yeterli değildir.

Şöyle ki;

Belediye Başkanlığının 27.08.2008 günlü yazısından dava konusu parselin belediye sınırları ve meskun alan içerisinde bulunduğu, kamulaştırılan taşınmazın yer aldığı mahallenin belediye ve diğer alt yapı hizmetlerinden (yol, su, elektrik, çöp toplama, kanalizasyon ve aydınlatma hizmetlerinden) tamamen yararlandığı belediye yerleşim alanının devamında ve imar planı dışında olduğu anlaşılmaktadır.

Bakanlar Kurulunun Yargıtay'ca da kısmen benimsenen 28.02.1983 gün ve 1983/6122 sayılı kararı uyarınca, imar planında yer almayan bir taşınmazın arsa sayılabilmesi için belediye veya mücavir alan sınırları içinde olmakla beraber, belediye hizmetlerinden (belediyece meskun olduğu için veya meskun hale getirileceği için sunulan yol, su, elektrik, ulaşım, çöp toplama, kanalizasyon, aydınlatma vd.) yararlanan ve meskun yerler arasında bulunması gerekir. Dosyada bulunan bilgi ve belgelerden özellikle Belediye Başkanlığının 27.08.2008 günlü yazısı içeriğinden dava konusu taşınmazın belediye sınırları içerisinde olduğu, çevresinin meskun halde bulunduğu ve belediye hizmetlerinden yararlandığı belirlenmiş olması ve Bakanlar Kurulu Kararnamesi gözetildiğinde taşınmazın arsa olduğunun kabulü ile bu niteliğine göre kamulaştırma bedelinin saptanması gerekirken bilirkişi kurulunun tarım arazisi niteliğini esas alan raporlarına itibarla hüküm kurulmuş olması doğru görülmemiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile şimdilik diğer yönleri incelenmeksizin hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harçlarının istek halinde temyiz edenlere iadesine, 01.12.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/22446, Karar No: 2017/8937, Tarih: 14.12.2017

**10. Hukuk Dairesi         2015/22446 E.  ,  2017/8937 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, 08.05.1997 tarihinden itibaren 1479 sayılı Yasa kapsamında sigortalı olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmün, davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1479 sayılı Yasa, zorunlu sigortalılık şemsiyesi altına alınan “esnaf ve sanatkarlar ve diğer bağımsız çalışanlara” Yasada yazılı sosyal güvenlik hükümlerini uygulama amacını taşımakta olup, 26. madde ile sigortalı olma hak ve yükümlülüğünden vazgeçilemeyeceği ve kaçınılamayacağını, bu Kanuna göre sigortalı sayılanların, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren üç ay içinde Kuruma başvurarak kayıt ve tescil yaptırmalarının zorunlu olduğunu, aksi durumda, Kurum tarafından re’sen tescil işleminin yapılacağı hükme bağlanmıştır.

619 sayılı KHK’nin Geçici 1. maddesine göre “Bu Kanuna göre sigortalılık niteliği taşıdıkları halde bu Kanun Hükmünde Kararnamenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar kayıt ve tescilini yaptırmamış olan sigortalıların sigortalılık hak ve mükellefiyetleri bu Kanun Hükmünde Kararnamenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren başlar. Ancak, 1479 sayılı Kanuna göre zorunlu sigortalı olarak tescil edilmiş olmak kaydıyla, 20.4.1982 tarihinden bu Kanun Hükmünde Kararnamenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar vergi dairelerine kayıtlı olarak kendi nam ve hesabına bağımsız çalıştıklarını belgeleyen sigortalıların, vergiye kayıtlı bulundukları süreler, bu süreye ilişkin primleri, ödeme tarihinde bulundukları gelir basamağı prim tutarı üzerinden ödemek kaydıyla sigortalılık süresi olarak değerlendirilir.” denilmekte olup, 04.10.2000 tarihinde yürürlüğe girmiş ise de, Anayasa Mahkemesi’nin 8.8.2001 tarihinde yürürlüğe giren 26.10.2000 günlü kararı uyarınca 619 sayılı KHK. tüm hükümleriyle iptal edilmiştir.

02.08.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4956 sayılı Yasanın 47. maddesiyle, Bağ-Kur Kanununa eklenen Geçici 18. maddesine göre; “Bu Kanuna göre sigortalılık niteliği taşıdıkları halde 4.10.2000 tarihine kadar kayıt ve tescilini yaptırmamış olan sigortalıların sigortalılık hak ve mükellefiyetleri 4.10.2000 tarihinden itibaren başlar. Ancak, bu Kanuna göre zorunlu sigortalı olarak tescil edilmiş olanların sigortalılıkları, bu Kanunun yürürlük tarihinden itibaren altı ay içinde Kuruma yazılı olarak başvurmaları ve 20.4.1982-4.10.2000 tarihleri arasındaki vergi kayıtlarını belgelemek ve belgelenen bu sürelere ilişkin olarak 49 uncu ve ek 15 inci maddelere göre hesaplanacak prim borçlarının tamamını, tebliğ tarihinden itibaren bir yıl içinde, ödeme tarihinde bulundukları gelir basamağının yürürlükte olan prim tutarı üzerinden ödemek kaydıyla bu süreler sigortalılık süresi olarak değerlendirilir.”

Anılan hükümle belirtilen şartları yerine getiren kişiler maddede belirtilen sürelere ilişkin prim tutarlarını ödeyerek o döneme ilişkin süreleri sigortalı saydırabileceklerdir. Anılan düzenleme ile borçlanma hakkı, 4.10.2000 tarihinden sonra zorunlu sigortalı olarak Bağ-Kur’a tescil edilmiş olanlardan, daha önce vergi kaydı bulunanlara tanınmıştır.

Davaya konu olayda, davacı, 1479 sayılı Yasa kapsamında, 23.1.2001 tarihli giriş bildirgesi ile 1.1.2001 tarihinden itibaren Bağ-Kur sigortalısı olarak Kurumca tescil edilmiştir.

Davacının, Kuruma tescil edildiği tarihe göre, gerek 619 sayılı KHK’nin Geçici 1. maddesi hükmünün, gerekse benzer bir düzenlemeyi öngören 4956 sayılı Yasa ile değişik 1479 sayılı Yasanın Geçici 18. madde hükmünün somut olayda uygulanma olanakları bulunmamaktadır. Bu durumda, anılan tarih itibariyle yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerine göre uyuşmazlığın çözümünde yasal zorunluluk bulunmaktadır.

01.04.1972 tarihinde yürürlüğe giren 1479 sayılı Kanunun 24 ve 25. maddelerinde “...kendi adına ve hesabına çalışanlar olarak nitelendirilen bağımsız çalışanlardan kanunla kurulu meslek kuruluşlarına yazılı olan gerçek kişiler...”, “meslek kuruluşuna yazılarak çalışmaya başladıkları tarihten itibaren”, ayrıca “Limited şirketlerin ortakları” da ortaklık tarihinden itibaren zorunlu Bağ-Kur sigortalısı sayılmışken, anılan maddelerde 19.04.1979 gün ve 2229 sayılı Kanun ile yapılan değişiklik ile meslek kuruluş kaydı zorunluluğu kaldırılarak, “kendi adına ve hesabına” çalışma koşulu ve belirtilen nitelikte çalışmaya başlama tarihi sigortalılık niteliğini kazanmak için yeterli kabul edilmiştir.20.04.1982 tarihinde yürürlüğe giren 2654 sayılı Kanun ile yapılan düzenlemede, kendi adına ve hesabına çalışma koşuluna ek olarak “gerçek ve götürü usulde gelir vergisi mükellefi olanlar” için mükellefiyetin başlangıç tarihinden, “kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmakla beraber gelir vergisinden muaf olanlardan kanunla kurulu meslek kuruluşlarına usulüne uygun olarak kayıtlı olanlar” kayıtlı oldukları tarihten itibaren sigortalı sayılmaktadır.

22.03.1985 tarihinde yürürlüğe giren 3165 sayılı Kanun ile yapılan değişiklikte ise, bu kez, kendi adına ve hesabına bağımsız çalışanlardan; “gerçek ve götürü usûlde gelir vergisi mükellefi olanlar, Esnaf ve Sanatkarlar Siciline kayıtlı bulunanlar veya kanunla kurulu meslek kuruluşuna usulüne uygun kayıtlı bulunanlardan” gelir vergisi mükellefi olanlar, mükellefiyetin başlangıç tarihinden, gelir vergisinden muaf olanlar ile vergi kaydı bulunmayanlar da Esnaf ve Sanatkarlar Siciline veya kanunla kurulu meslek kuruluşlarına kayıt oldukları tarihten itibaren kendiliğinden sigortalı sayılmışlardır.