muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2008/5897, Karar No: 2009/7579, Tarih: 16.11.2009

Motorlu Kara Taşıt Araçları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın "sigorta teminatının kapsamı başlığını taşıyan 1.maddesinde, sigortacının aracın işletenine yüklenebilecek hukuki sorumluluğu poliçe teminatı kapsamında olmak şartıyla ZMSS haddi üstünde kalan kısmının poliçede yazılı azami miktara kadar temin edeceği hükme bağlanmıştır.

Bu durumda, davacı İMSS'nın ödeyeceğei poliçe limitini, 3.kişiye ödediğinden davacının sigortaya karşı dava açmakta hukuki menfaati vardır.

O halde, davacı dava dilekçesinde, karşı araçta 12.500.TL. Hasar meydana geldiği bu hasarın 8.000.TL.sinin zorunlu mali sorumluluk sigortası tarafından, kalan 4500 TL. ise, davacı tarafından karşılandığı ifade edilmekle; davacının kazaya karışan aracın malikine ödediği 4.500.TL. tazminat yönünden seçilecek hasar uzmanı bilirkişiden araçtaki

../...

-3-

2008/5897

2009/7579

hasar bedeli tesbit edilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile hüküm kurulması bozmayı gerekmiştir.

3-Kabule göre de; davalı tarafından cevap dilekçesinde davacının 0,59 promil alkollü olduğu ve ihtiyari mali sorumluluk sigortasından tazminat talebinin bu nedenle reddedilmiş olduğu ileri sürüldüğünden kazanın münhasıran alkolün etkisi altında meydana gelip gelmediği de belirlenmelidir.

2918 sayılı KTK.nun 48. maddesinde; alkollü içki alması nedeniyle güvenli sürme yeteneklerini kaybetmiş kişilerin karayolunda araç sürmelerinin yasak olduğu ifade edilmiştir.

Karayolları Trafik Yönetmeliğinin "Uyuşturucu ve Keyif Verici Maddeler ile İçkilerin Etkisinde Araç Sürme Yasağı" başlıklı 97. Maddesinde alkollü içki almış olması nedeniyle güvenli sürme yeteneğini kaybetmiş kişilerin karayolunda araç sürmelerinin yasak olduğu açıklandıktan sonra konu ile ilgili olan "b-2" bendinde "alkollü içki almış olarak kandaki alkol miktarına göre araç sürme yasağı kenar başlığı altında; alkollü içki almış olarak araç kullandığı tesbit edilen diğer araç sürücülerinden kandaki alkol miktarı 0.50 promil üstünde olanların araç kullanamayacakları açıklanmıştır.

Ayrıca İhtiyari Mali Sorumluluk Genel Şartlarının 4/c maddesinde; aracın alkollü içkilerin etkisi altında olup, güvenli sürme yeteneklerini kaybetmiş olan veya keyif verici maddeler almış kimseler tarafından sevk ve idare edilmesi halinde sigortacının sigorta ettirene rücu hakkı olduğu açıklanmıştır.

Ayrıca İhtiyari Mali Sorumluluk Genel Şartlarının 4/c maddesinde; aracın alkollü içkilerin etkisi altında olup, güvenli sürme yeteneklerini kaybetmiş olan veya keyif verici maddeler almış kimseler tarafından sevk ve idare edilmesi halinde sigortacının sigorta ettirene rücu hakkı olduğu açıklanmıştır.

Bununla birlikte İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4/c maddesinin dayanağını teşkil eden KTK'nun 48. Maddesinin yasaklamayı düzenleyen ilk fıkrasında, alkollü içki almış olması nedeniyle güvenli araç sürme yeteneklerini kaybetmiş kişilerin karayolunda araç sürmeleri yasaklanmış olup, aynı maddenin 2. fıkrasındaki yönetmelik düzenlenmesine olanak tanıyan hükümde, yasaklama yetkisi yönetmeliğe bırakılmış olmadığından, Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 97. maddesinde,yukarıda anılan yasa hükmü tekrarlandıktan ve mütakip, uyuşturucu veya keyif verici maddeler ile alkollü içkilerin oranlarının ne şekilde saptanacağı belirlendikten sonra, yasada yer alan hükmü dikka-

../...

-4-

2008/5897

2009/7579

te almadan salt 0.50 promilin üstünde alınan alkol miktarına göre araç kullanma yasayağı getirilmesinin yasal dayanağı bulunmadığından geçersiz bulunmaktadır. Geçersiz yönetmelik hükümlerinin yasaya aykırı bir şekilde genel şart olarak kabülü de mümkün değildir.

O halde, hasarın teminat dışı kalabilmesi için kazanın meydana geliş şekli itibariyle sürücünün salt (münhasıran) alkolün etkisi altında kaza yapmış olması gerekmektedir. Diğer bir anlatımla sürücünün alkollü olması tek başına hasarın teminat dışı kalmasını gerektirmez. Üstelik, böyle bir durumda hasarın teminat dışı kaldığının ispat yükü TTK'nun 1281.maddesi hükmü gereğince sigortacıya düşmektedir.

Yargıtay'ın yerleşik uygulamalarında; sürücünün aldığı alkolün oranının doğrudan doğruya sonuca etkisi bulunmadığından, mahkemece nöroloji uzmanı, hukukçu ve trafik konusunda uzman bilirkişilerden oluşan bilirkişi kurulu aracılığıyla olayın salt alkolün etkisiyle gerçekleşip gerçekleşmediğinin, alkol dışında başka unsurlarında olayın meydana gelmesinde rol oynayıp oynamadığının saptanması, sonuçta olayın tek başına alkolün etkisiyle meydana geldiğinin saptanması durumunda, oluşan hasarın poliçe teminatı dışında kalacağından davanın reddine aksi halinde kabulüne karar verilmesi gerekeceği ilkesi benimsenmektedir. (Bkz.YHGK 23.10.2002 gün ve 2002/11-768-840; YHGK 7.4.2004 gün ve 2004/11-257-212; YHGK 2.3.2005 gün ve 2005/11-81-18; YHGK 14.12.2005 gün 2005/11-624-713 sayılı ilamları)

Bu durumda mahkemece yapılacak iş; aralarında nöroloji doktor ve trafik uzmanının da bulunduğu bilirkişi kurulundan, olayın oluş şekli, hava, yol durumu gibi unsurlar bir bütün olarak değerlendirilip, rizikonun sadece alkolün etkisi altında gerçekleşip gerçekleşmediğinin, başka unsurların da etkili olup olmadığının, davacının üçüncü şahsa ödediği 4.500.-TL yönünden karşı araçta meydana gelen gerçek zararın tesbiti için ayrıntılı, gerekçeli rapor alınarak sonucuna göre bir karar verilmekten ibarettir.

SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı vEkilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, 625.00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak

../...

- 5 -

2008/5897

2009/7579

duruşmada vekille temsil olunan davacıya verilmesine ve peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davacıya geri verilmesine 16.11.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/22039, Karar No: 2023/274, Tarih: 11.01.2023

**4. Hukuk Dairesi         2021/22039 E.  ,  2023/274 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

SAYISI : 2021/467 E., 2021/579 K.

SAYISI : 2021/İHK-18424

HÜKÜM/KARAR : Davalı İtirazının Reddi, Davacı İtirazının Kısmen

Kabulü / Davanın kısmen kabulü

SAYISI : 2021/43714

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda, Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karara taraf vekilleri tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince; davacının itirazının kısmen kabulüne, davalının itirazının reddine karar verilmiştir.

... kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 12.01.2020 tarihinde davalıya zorunlu trafik sigortalı aracın karıştığı tek taraflı kazada araçta yolcu olarak bulunan davacının yaralandığını en az %32.1 oranında sürekli malul kaldığını belirterek fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 50.000 TL tazminatın davalıdan tahsilini talep etmiş, 09.03.2021 tarihli bedel arttırım dilekçesi ile talebini 106.792.69 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; usule uygun başvuru yapılmadığını, araç sürücüsünün kusuru bulunmadığını, maluliyeti kabul etmediklerini, hatır ve müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini belirterek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. ... KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile hesaplanan maluliyet tazminatı miktarından %30 müterafik kusur indirimi yapılmak suretiyle 56.478.26 TL tazminatın 25.12.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davacı vekili itiraz dilekçesinde; tazminat hesabının TRH yaşam tablosu ve %0 teknik faiz kullanılarak yapılması ve müterafik kusur oranının %20 oranında olması gerektiğini belirterek Uyuşmazlık Hakem Heyetince verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; eksik evrakla başvuru yapıldığından usulden ret kararı verilmesi gerektiği, araç sürücüsünün kusuru olmadığı, TRH yaşam tablosunun kullanılması gerektiğini, maluliyeti kabul etmediklerini, raporun usule uygun olmadığını, hatır ve müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, tarifeye göre hesaplanacak ücretin 1/5'i oranında hükmedilmesi gerektiğini belirterek, Uyuşmazlık Hakem Heyetince verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; eksik evrakla başvuru yapıldığından usulden ret kararı verilmesi gerektiği, araç sürücüsünün kusuru olmadığı, TRH yaşam tablosunun kullanılması gerektiğini, maluliyeti kabul etmediklerini, raporun usule uygun olmadığını, hatır ve müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, tarifeye göre hesaplanacak ücretin 1/5'i oranında hükmedilmesi gerektiğini belirterek, Uyuşmazlık Hakem Heyetince verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "...usule uygun başvuru yapıldığı, tek taraflı kaza olması ve bunun aksini ispat edecek bir delil sunulmamış olması nedeniyle %100 kusur oranının alınmasında isabetsizlik bulunmadığı, kaza tarihi gözetildiğinde TRH yaşam tablosu kullanılarak hesap yapılması gerektiği, müterafik kusur indirim oranının %20 olması gerektiği..." gerekçeleriyle, davalı ... şirketinin itirazının reddine, davacının itirazının kısmen kabulüne, itiraza konu kararın kaldırılmasına, yeniden hüküm kurulmasına, başvurunun kısmen kabulüne 85.434.15 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 25.12.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; ... kararına karşı yaptığı itiraz başvurusunda bildirdiği sebepler ile ... kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe:

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davalı ... tarafından karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası (...) poliçesi ile teminat altına alınan araçta yolcu olarak bulunan davacının yaralanması nedeniyle uğradığı sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 17 nci maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre, davalı vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

3. Değerlendirme

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre, davalı vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. İtiraz Hakem Heyetince; kazanın tek taraflı gerçekleştiği, davacının araçta yolcu olarak bulunduğu gerekçesiyle %100 kusur oranına göre karar verilmesinde isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle kusur oranına yönelik itiraz reddedilmiş ise de varılan sonuç için yapılan araştırma yeterli değildir.

Davaya konu edilen trafik kazasında davacı yolcu ise de; olaya ilişkin soruşturma dosyasında davacının elbisesinin motosikletin zincirine takıldığı belirtilmiştir. Kazanın oluşumuna bu durumun etkisinin olması halinde davacının kusuru oranında indirim yapılması gerektiğinin de düşünülmesi gerekir. Bu duruma ilişkin kusur raporu alınmadığı dikkate alındığında, eksik inceleme ile hüküm kurulduğu anlaşılmaktadır. Bu durumda, ceza dosyası da getirtilmek suretiyle davacının elbisesinin motosikletin zincirine takılması durumunun kazanın oluşumuna etki edip etmediğinin irdelendiği böylelikle dava konusu kazada davacının kusuru bulunup bulunmadığının tespiti bakımından konusunda uzman bilirkişi heyetinden tüm dosya kapsamı incelenmek suretiyle, ayrıntılı, gerekçeli, denetime açık bir rapor alınarak, oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, yazılı olduğu biçimde hüküm tesisi doğru görülmemiş ve kararın bozulması gerekmiştir.

3. Haksız fiil sonucu çalışma gücünde kayıp olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması hâlinde, zararın kapsamının tespiti açısından geçici iş göremezlik süresi ile sürekli iş göremezlik oranının doğru bir şekilde belirlenmesi zorunludur. Söz konusu belirlemenin, bağlı oldukları mevzuat uyarınca sağlık kurulu raporu vermeye yetkili hastaneler veya sağlık kuruluşları tarafından çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden kaza tarihinde yürürlükte bulunan mevzuata göre yapılması gerekir.

Davaya konu kazanın meydana geldiği 12.01.2020 tarihinde Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik yürürlükte olup bu Yönetmelik’in ekinde yer alan “Engel Oranları Cetveli”nin “alt ekstremiteye ait sorunlarda engellilik oranları” başlıklı 3 üncü maddesinde, “... engellilik hastanın mevcut durumuna göre belirlenmeli, kişi engelinin zaman içerisinde değişebilme ihtimali varsa rapor süreli olarak verilmelidir. Devamlı engellilik raporu verilmeden önce, hastada iyileşmenin durduğu, son bir senedir herhangi bir düzelmenin olmadığı tespit edilmelidir. Alt ekstremitenin sürekli bozukluklarının değerlendirilmesinde anatomik, tanısal ve fonksiyonel yöntemler kullanılır.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Somut olayda; yaralanma alt ekstremiteye ilişkin olup kazanın meydana geldiği tarih ile hükme esas alınan sağlık kurulu raporunun düzenlendiği tarih arasında bir yıllık süre geçmemiştir. Bu nedenle hastada iyileşmenin durduğu, son bir senedir herhangi bir düzelmenin olmadığı tespit edilmeden alınan rapora itibar edilerek karar verilmesi doğru değildir.

Açıklanan hukuki ve maddi vakıalar karşısında; davacının yeniden muayenesi yapılarak kaza nedeniyle sürekli iş göremezlik oranının belirlenmesi amacıyla kaza tarihinde yürürlükte bulunan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine ve ekindeki Özür Oranları Cetveli’ne göre yukarıda açıklandığı şekilde yetkili sağlık kurulundan rapor alınıp sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.

4. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 87 nci maddesinin birinci fıkrası yollamasıyla 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun (TBK) 51 inci maddesi uyarınca hatır için karşılıksız yolcu taşıma veya aracı kullandırmada genel hükümlere göre tazminattan uygun bir indirim yapılması, doktrinde ve Yargıtay içtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiştir.

Hatır için yolcu taşıma veya aracı kullandırmadan söz edebilmek için, ölen veya yaralananın bir menfaat karşılığı olmaksızın taşınması veya aracın kullanılması, diğer bir deyişle taşıma veya kullanmada ölen veya yaralananın menfaatinin bulunması gerekir. Bu nedenle taşıma veya kullanmada işletenin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin bir menfaatinin bulunması hâlinde hatır taşımasından söz edilemez. Bu bakımdan hatır ilişkisinin değerlendirilmesinde taşıma veya kullanmanın kimin menfaatine olduğunun belirlenmesi önemlidir. Taşıma veya kullandırma, ekonomik yarar için olabileceği gibi ortak toplumsal değerler nedeniyle de olabilir. Ancak yakın akrabaların ve eşin taşınmasında bir menfaatten söz edilemeyeceği için hatır için taşımadan da bahsedilemez. Hâkim, gerekçesini kararında tartışmak ve nedenlerini göstermek koşuluyla tazminattan mutlaka indirim yapmak zorunda da değildir.

Somut olayda; davalı vekilince başvuruya cevap ve itiraz dilekçelerinde hatır için taşıma def’inde bulunulmuştur. Davacının, davalı şirkete sigortalı araçta yolcu olarak bulunduğu anlaşılmaktadır. Ancak soruşturma dosyasındaki ifadeler dosya içerisinde bulunmadığından taşımanın hatır için yapılıp yapılmadığı konusu anlaşılamamakta olup soruşturma dosyası da dosya içerisine alınarak taşımanın hatır için yapılıp yapılmadığı değerlendirilmeli , hatır için taşındığının anlaşılması durumunda TBK’nın 51 inci maddesi gereğince Dairemizin yerleşik uygulamasına göre %20 oranında hatır taşıması indirimi yapılmak suretiyle karar verilmesi gerekirken eksik araştırma ile hüküm tesisi doğru görülmemiştir.

5. Trafik kazası sonucu bedensel zarara uğrayan ve buna dayalı olarak iş gücü kaybı tazminatı isteminde bulunan hak sahiplerinin bakiye ömürlerinin belirlenmesi gerekmektedir. Gerçek zarar hesabı, özü itibariyle varsayımlara dayalı bir tespit olduğundan gerçeğe en yakın verilerin kullanılması esastır. Bu nedenle yapılan bilimsel çalışmalar sonucu “TRH 2010” adı verilen “Ulusal Mortalite Tablosu” hazırlanmış olup bu tablonun ülkemize özgü ve güncel verileri içermesi ve yargı mercileri arasında tazminat hesabında birliğin sağlanması açısından Dairemizce de tazminata esas bakiye ... sürelerinin belirlenmesinde TRH 2010 Yaşam Tablosu’nun kullanılmasının uygun olacağına karar verilmiştir.

Öte yandan Anayasa Mahkemesinin 17.07.2020 tarihli ve 2019/40 Esas, 2020/40 Karar sayılı kararıyla 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 90 ıncı maddesindeki Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (...) Genel Şartlar’a yapılan atıf hükmü iptal edilmiştir. Söz konusu iptal kararı sonrası, ... Genel Şartlar ve ekindeki cetvellerle getirilen ve iş gücü kaybı tazminatının hesaplanmasında uygulama alanı bulan %1,8 teknik faiz ile devre başı ödemeli belirli süreli rant formülünün uygulanması artık mümkün değildir. Tazminatın, %1,8 teknik faiz uygulanmadan, Yargıtayın yerleşik uygulamaları ile kabul edilen progresif rant formülü kullanılarak hesaplanması gerekir.

Somut olayda; davacının hak kazanabileceği iş gücü kaybı tazminatının hesaplanması için alınan ve ... tarafından karara esas kabul edilen aktüer raporunda; seçenekli hesap yapılmış olup ... tarafından PMF yaşam tablosu ve prograsif rant uygulanarak yapılan hesap doğrultusunda karar verilmiş, ... tarafından ise aynı rapordaki diğer seçenek olan TRH 2010 Yaşam Tablosu’na göre ve % 1,8 teknik faiz uygulanarak tazminat hesap doğrultusunda karar verildiği anlaşılmaktadır. Dairemizin yerleşik uygulamaları gereği, hesaplamada TRH 2010 Yaşam Tablosu’nun kullanılması yerinde olmakla birlikte %1,8 teknik faiz ve işleyecek devre bakımından “devre başı ödemeli belirli süreli rant” yöntemi kullanılması doğru olmamıştır.

Açıklanan nedenlerle; davacı için, TRH 2010 Yaşam Tablosu’na göre muhtemel bakiye ... süresinin belirlenmesi, %1,8 teknik faiz uygulanmadan ve işleyecek devre bakımından progresif rant formülü kullanılmak suretiyle tazminatın belirlenmesi için bilirkişiden rapor alınarak temyiz eden sıfatına göre davalının kazanılmış hakları dikkate alınarak karar verilmesi gerekirken hatalı değerlendirmeyle yazılı biçimde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.

6. 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16/13. maddesi ve karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT'nin 17/2. maddesi gereği, davacı yararına hükmedilecek vekalet ücretinin, tarifeye göre belirlenen nisbi vekalet ücretinin 1/5'i tutarında (maktu ücretin altında kalmamak kaydıyla) olması gerektiği gözetilmeden fazla vekalet ücretine karar verilmesi de doğru görülmemiştir.

VI. KARAR

6. 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16/13. maddesi ve karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT'nin 17/2. maddesi gereği, davacı yararına hükmedilecek vekalet ücretinin, tarifeye göre belirlenen nisbi vekalet ücretinin 1/5'i tutarında (maktu ücretin altında kalmamak kaydıyla) olması gerektiği gözetilmeden fazla vekalet ücretine karar verilmesi de doğru görülmemiştir.

VI. KARAR

1- Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2- Değerlendirme bölümünün (2), (3), (4), (5) ve (6) numaralı bentlerinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan ... kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde davalıya iadesine,

Dosyanın, İtiraz Hakem Heyetine iletilmek üzere mahkemeye gönderilmesine,

11.01.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/25215, Karar No: 2017/2111, Tarih: 20.02.2017

**8. Hukuk Dairesi         2014/25215 E.  ,  2017/2111 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Muhdesatın Tespiti

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın kabul ve kısmen kabulüne karar verilmiş olup hükmün davacı-karşı davalı ve davalı-karşı davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.

K A R A R

Davacı-karşı davalı vekili, 576 parsel sayılı taşınmazda vekil edeni ile davalıların malik olduklarını, dava konusu taşınmazın tarafların murisi olan babaları Mehmet Kaya'dan miras yoluyla intikal ettiğini, vekil edeni tarafından davalılara karşı Ula Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2010/196 Esas sayılı dosyası ile ortaklığın giderilmesi davası açıldığını, bu davada alınan bilirkişi raporunda belirtilen 15-20 yaşlarındaki 140 adet narenciye ağacının vekil edeni tarafından dikildiğini belirterek, dava konusu taşınmaz üzerinde mevcut bulunan ağaçların vekil edeni tarafından dikildiğinin ve vekil edenine ait olduğunun tespitine karar verilmesini istemiş, 23/12/2013 tarihli dilekçesi ile bilirkişi raporu doğrultusunda da davasını ıslah etmiştir.

Davalı-karşı davacılar vekili, 576 parsel numaralı taşınmazda yer alan, 10 numaralı evin vekil edeni tarafından tamamen yenilendiğini, 11 numaralı evin vekil edeni tarafından yapıldığını, bu konuda taraflar arasında uyuşmazlığın bulunmadığını, 3 ve 4 numaralı ahırların da İbrahim Kasap tarafından yapıldığını, yine 273 adet narenciye ağacının da İbrahim Kasap tarafından dikilmiş olduğunu, diğer vekil edeni ...'ın ise 12 ve 14 numaralı evleri yaptığını, 13 numaralı evin ise tamamen yenilendiğini, bu konuda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmadığını, 1 ve 2 numaralı ahırların da ... tarafından yapıldığını yine 202 adet narenciye ağacının da vekil edeni ... tarafından dikildiğini belirterek, belirtilen muhdesatların tespiti ile diğer dava dışı 577, 578 ve 1626 parsel sayılı taşınmazlardaki ağaçların vekil edenleri tarafından dikildiğinin tespitini, davacı-karşı davalının ise davasının reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, davacı ...'ın davasının kabulü ile; dava konusu ... Mevkiindeki... parsel sayılı taşınmazın güneybatı kısmında kalan, fen bilirkişisi ... 06.12.2013 tarihli raporu ekindeki krokide (A) harfiyle gösterilen alanda yer alan 144 adet narenciye ağacının davacıya ait olduğunun tespitine, karşı davacı İbrahim Kasap'ın karşı davasının kabulü ile; dava konusu... parsel sayılı taşınmazın kuzeybatı kısmında kalan, fen bilirkişisi Hasan Şevki Hepşen'in 06.12.2013 tarihli raporu