muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2009/2312, Karar No: 2009/10086, Tarih: 07.05.2009

5520 Sayılı Kanunun 5/1-f maddesi gereğince; “Bankalara borçları nedeniyle kanunî takibe alınmış veya Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonuna borçlu durumda olan kurumlar ile bunların kefillerinin ve ipotek verenlerin sahip oldukları taşınmazlar, iştirak hisseleri, kurucu senetleri ve intifa senetleri ile rüçhan haklarının, bu borçlara karşılık bankalara veya bu Fona devri….”, istisna kapsamında sayıldığına göre, bankaların yalnızca kredi sözleşmesinden kaynaklanan değil, her türlü alacaklarının tahsili için yaptıkları icra takibi nedeniyle yapılan ihale sonucu taşınmazı alacaklarına mahsuben almaları halinde, anılan işlemin damga vergisinden müstesna olduğunun kabulü gerekmektedir.

O halde alacaklı bankanın damga vergisine yönelik şikayetinin kabulü yerine reddi isabetsizdir.

3- Alacaklı vekilinin KDV alınmasından sorumlu olmadıklarına ilişkin temyiz itirazlarının incelenmesinde:

3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 1. maddesinde, “Türkiye’de yapılan aşağıdaki işlemler katma değer vergisine tabidir.” hükmü yer almaktadır. Aynı kanunun 1. maddesinin (d) bendinde; müzayede mahallerinde ve gümrük depolarında yapılan satışların katma değer vergisine tabi olduğu hükme bağlanmış 15 ve 48 seri nolu Katma Değer Vergisi genel tebliğlerinin müzayede mahallinde

yapılan satışları düzenleyen bölümünde cebri icra, izaleyi şuyu, ipoteğin paraya çevrilmesi ve tasfiye nedenleriyle müzayede mahallerinde yapılan açık artırma, pazarlık ve diğer şekillerdeki satışların katma değer vergisine tabi olduğu açıkça belirtilmiştir. Yasa maddesi ve uygulamaya ilişkin tebliğler birlikte değerlendirildiğinde müzayede mahallerinde yapılan aleni ve özel satışlar ile cebri satışların ticari olup olmadığına bakılmaksızın katma değer vergisine tabi olması gerekmektedir. Yüksek Mahkeme olan Danıştay’ın kararları da bu yöndedir. Uygulamada cebri icra satışlarında KDV alınmakta olup KDV Kanununda cebri icra ile ilgili özel bir düzenleme mevcut değildir. Cebri icradaki KDV alımı, Katma Değer Vergisi Kanununun 1/3-d bendi uyarınca yapılmaktadır. Yasa koyucu Katma Değer Vergisi Kanununun 11. ve sonraki maddelerinde, kanunun 1. maddesine göre KDV den sorumlu olanlarla ilgili olarak bazı hallerde muafiyete ilişkin düzenlemeler getirmiştir. Katma Değer Vergisi Kanununun 17.maddesinin değişik (r) bendinde ‘bankalara borçlu olanların ve kefillerinin borçlarına karşılık taşınmaz ve iştirak hisselerinin (müzayede mahallinde yapılan satışlar dahil) bankalara devir ve teslimleri’nin KDV den muaf olduğu açıkça belirtilmiştir. Bu durumda Danıştay kararları, Yargıtay ve diğer Daire görüşlerine ve uygulamaya uygun olarak yeniden oluşturulan içtihatlarımız doğrultusunda, alacaklı banka, alacağına karşılık borçlu ve kefilinin borçları ile ilgili olarak onlara ait taşınmazları cebri icra yolu ile aldığı takdirde KDV den muaftır.

Somut olayımızda, alacaklı banka, kredi alacağından dolayı icra takibi başlatmış, kesinleşen takip üzerine, yapılan ihalede borçluya ait taşınmazı alacağına mahsuben almıştır. Bu durumda, yukarıda açıklandığı üzere alacaklı banka KDV uygulamasından muaf olacağı için, kendisinden bu konuda ödeme yapılması istenemez. O halde, mahkemece şikayetin kabulü ile KDV alınmasına ilişkin icra memuru işleminin iptaline karar verilmesi gerekirken aksi düşünce ile şikayetin reddi isabetsizdir.

SONUÇ  : Alacaklı vekilinin temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı (2.) ve (3.) nolu bentlerde yazılı nedenlerle İİK 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), 07.05.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/15894, Karar No: 2008/1835, Tarih: 18.02.2008

**(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2007/15894 E.  ,  2008/1835 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacılar vekili tarafından, davalı aleyhine 21.03.2005 gününde verilen dilekçe ile elatmanın önlenmesi istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın görev yönünden reddine dair verilen 17.07.2007 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacılar vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

\_K A R A R\_

Dava, şahsi hakka dayalı davalı ... tarafından çıkarılan muarazanın giderilmesi istemi ile açılmıştır.

Davalı, ... Belediyesinin yaptığı kiralama işleminin usulsüz olduğunu, davacılara ait büfe’nin bulunduğu sahanın Büyükşehir Belediyesi denetim yetkisinde kaldığını, kaldı ki, davanın çözümünde Genel Mahkemelerin değil İdare Mahkemesinin yetkili olduğunu bildirmiştir.

Mahkemece, uyuşmazlığın giderilmesinde idari yargı yeri görevli olduğundan dava dilekçesinin yargı yolu nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Hükmü, davacılar temyiz etmiştir.

Davada davacılar, dava dışı .... İnşaat Ltd. Şti. ile yaptıkları 15.04.2004 günlü kira sözleşmesine dayanmıştır. Kiralama işleminin temelinde yine dava dışı ... Belediye Başkanlığının yaptığı ihale bulunmaktadır. Her ne kadar davalı ... Belediyesi çekişme konusu büfe’nin bulunduğu yerin Büyükşehir Belediyesinin yetki alanında kaldığını ileri sürerek, büfe üzerinde idari işlemle çekişme çıkartmışsa da ... Belediye Başkanlığının açtığı dava üzerine Büyükşehir Belediye Başkanlığının 20.03.2003 tarih ve 730 sayılı

işleminin iptaline karar verildiği görülmektedir. Dolayısıyla, davalı ...’nin kamu gücüne dayanan bir eyleminin olmadığı, İdare Mahkemesi kararı ile sabittir. O halde taraflar arasındaki çekişmenin özel hukuk hükümlerine göre adli yargı yerinde görülüp çözümlenmesi gerekirken, bazı gerekçelerle istemin yargı yolu nedeniyle reddi doğru olmamıştır.

Karar açıklanan nedenlerle bozulmalıdır.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA,peşin harcın istek halinde yatırana iadesine, 18.02.2008 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/9678, Karar No: 2014/15255, Tarih: 09.10.2014

**11. Hukuk Dairesi         2013/9678 E.  ,  2014/15255 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :TİCARET MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada .... Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 04.10.2012 tarih ve 2011/127-2012/508 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 03.10.2014 günü hazır bulunan davacı vekilleri Av. ... ile Av. ... ve davalı vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili ile davalı arasında 17.01.2008 tarihinde düzenlenen sigorta sözleşmesine göre müvekkili kuruluşa ait olan veya hukuki sorumluluğunda bulunan ham petrol ve doğalgaz boru hatlarının, boru hatlarında ve tanklarda bulunan ham petrol ve doğalgaz ile tüm tesislerdeki taşınır taşınmaz varlıkların teminat altına alındığını, sigorta dönemi içinde ham petrol fiyatlarının düşmesi nedeniyle müvekkili kuruluş lehine 282.064,19 USD’lik iade prim alacağı doğduğunu, bu konuda 16 adet zeyilname düzenlendiğini, davalıya 01.04.2010 tarihinde gönderilen yazıyla prim iade alacağının 22.04.2010 tarihine kadar ödenmesi istenmesine rağmen ödeme yapılmadığını ileri sürerek, 282.064,16 USD'nin prim iade zeyillerinin tanzim edildiği tarihlerden itibaren işleyecek en yüksek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesine talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacı tarafın prim iadesi talebinin ilgili reasürör şirketlere iletildiğini, ancak davacı tarafın prim iadesi hakkı doğduğuna ilişkin bir mutakabat oluşturulamadığını, ham petrol fiyatlarında düşüş olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalı vekili, davacı tarafın prim iadesi talebinin ilgili reasürör şirketlere iletildiğini, ancak davacı tarafın prim iadesi hakkı doğduğuna ilişkin bir mutakabat oluşturulamadığını, ham petrol fiyatlarında düşüş olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasındaki poliçenin özel şartlarının Özel Hükümler başlıklı bölümünün 1. bendinde stok beyanı ve prim ayarlamaları düzenlenmiş olup “… ham petrol ve doğalgaz değerlerinde herhangi bir değişiklik olması halinde sigortalanan değer farkına göre yeniden ayarlanacağı ve yeni bedele göre primlerde meydana gelebilecek farkın sigortalıya iade veya sigortalıdan tahsil edileceği…” hükmünün kararlaştırıldığı, davacı tarafın alacak talebine konu ettiği 3. ve 4. üçer aylık dönemlerde ham petrol, doğalgaz ve LNG fiyatlarında düşme meydana geldiğinden bahisle zeyilnameler tanzim edildiği, 25.12.2009 ve 05.02.2010 tarihli zeyilnameler kapsamında davacı lehine tahakkuk eden prim alacak toplamının davacının ödemesi gereken prim düşüldükten sonra 282.064,16 USD olduğu, davacı taraf 01.04.2010 tarihli yazısı ile dava konusu prim alacağının 22.04.2010 tarihine kadar ödenmesini talep etmiş olup bu yazının davalıya 05.04.2010 tarihinde tebliğ edilmesi nedeniyle davalı ... şirketinin temerrüdünün 22.04.2010 tarihinde gerçekleştiği, taraflar arasındaki sigorta sözleşmesinde alacak miktarı yabancı para üzerinden belirlendiğinden 3095 sayılı Kanun’un 4/a maddesinin uygulanması gerektiği kanaatiyle davanın kabulüne, 282.064,16 USD'nin 22.04.2010 tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanun’un 4/a maddesi uyarınca Devlet Bankalarının USD para cinsinden açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı ile davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir.

Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, davacı tarafça davalıya gönderilen 01.04.2010 tarihli yazıda dava konusu edilen prim iade alacağının ödenmesi için davalıya atıfet mehli verilmiş olup, faiz talep edilmemiş bulunmasına ve taraflar arasındaki poliçenin 5. maddesinin hasar halinde yapılacak ödemelere ilişkin olmasına göre, taraf vekillerinin temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle taraf vekillerinin temyiz itirazlarının reddi ile hükmün ONANMASINA, takdir olunan 1.100 TL duruşma vekalet ücretinin herbir yandan alınarak yek diğerine verilmesine, aşağıda yazılı bakiye 0,90 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davacıdan alınmasına, aşağıda yazılı bakiye 21.689,90 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davalıdan alınmasına, 09.10.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/5070, Karar No: 2023/5496, Tarih: 09.11.2023

**7. Hukuk Dairesi         2022/5070 E.  ,  2023/5496 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2020/1675 E., 2022/753 K.

KARAR : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Gemlik 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2018/273 E., 2019/568 K.

Taraflar arasındaki mülkiyet hakkına dayalı el atmanın önlenmesi, eski hale getirme ve tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne kısmen reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili, davalı vekili ve ihbar olunan şirket vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun HMK'nın 353/1-b-1 ... maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili ve ihbar olunan şirket vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; mülkiyeti müvekkiline ait ... ili, Gemlik ilçesi, Kurtul Köyü, 991 parselde kayıtlı 6100 m² yüzölçümlü zeytinlik vasıflı taşınmaza, davalı ...'nce İstanbul-İzmir otobanından çıkan hafriyatın dökülmesi neticesinde müvekkilinin bizzat diktiği ağaçların hafriyat altında kaldığını, ilgili kuruma yapılan başvurudan da netice alınamadığını, Gemlik 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2017/204 D.İş sayılı dosyasından yapılan keşif üzerine alınan bilirkişi raporunda taşınmaz üzerine 82.413 m3 hafriyat döküldüğünün, uydu fotoğraflarına göre 30 adet ağacın kesildiğinin ve toplam zararının 19.305,00 TL olduğunun tespit edildiğini, taşınmazda zeytin dışında dikilmiş meyve ağaçları da bulunup ayrıca taşınmazdan çıkan suyun da ... altında kaldığını ileri sürerek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla müvekkilinin bilgisi ve rızası dışında yapılan müdahalenin önlenmesini, davalı tarafından dökülen toprağın kaldırılarak taşınmazın eski hale getirilmesini aksi takdirde bedelinin tahsilini, davalı tarafça kesilen 30 ağaç bedeli olan 19.305,00 TL'in davalıdan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı ... vekili; davanın idari yargıda tam yargı davası olarak görülmesi gerektiğini, eğer adli yargıda görülecek ise de öncelikle pasif husumet yokluğundan usulden, aksi halde esastan reddi gerektiğini, tapu kaydında kamulaştırma şerhi bulunmadığını, kamulaştırma sahasında ve proje kapsamında kalmayan parsele üçüncü kişilerin verdikleri zarardan müvekkilinin sorumlu tutulamayacağını, uydu görüntülerine göre taşınmazın boş olup ayrıca eksik harcın tamamlanması gerektiğini ileri sürerek; davanın reddini savunmuştur.

2. İhbar olunan Makyol İnşaat Sanayi Turizm ve Tic. A.Ş. vekili; davanın idari yargıda tam yargı davası olarak görülmesi gerektiğini, yükleniciye karşı tazminat davası açılamayacağını, taleplerin zamanaşımına uğramış olup tespit dosyasında taraf sıfatları bulunmadığını, tespit dosyasındaki bilirkişi raporunu kabul etmediklerini ileri sürerek; davanın reddini savunmuştur.

3. İhbar olunan Otoyol Yatırım ve İşletme A.Ş. vekili; öncelikle husumet itirazlarının değerlendirilerek taraf sıfatını haiz olmayan müvekkil şirket açısından davanın reddini, itirazlarının yerinde görülmemesi halinde ise haksız fiili gerçekleştirmesi mümkün olmayan müvekkili açısından davanın esastan reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "... Fiili elatmanın keşfen delil tespiti dosyasıyla ... olması, elatmanın davalı idare tarafından yapılmış olması sebebiyle ... ili, Gemlik İlçesi, Kurtul Mahallesi, 991 parsel sayılı taşınmaza yapılan müdahalenin men'i ile masrafı davalıya ait olmak üzere kal'ine karar verildiği, ayrıca dava dilekçesinde taşınmazdaki ağaç bedellerinin tazmininin talep edildiği,tazminat sorumluluğundan söz edebilmek için en ... haliyle fiil ve zarar arasında nedensellik bağı gerekdiği, ... ve gayrimenkul değerleme uzmanı bilirkişilerden alınan 27/04/2019 tarihli raporda taşınmazın üzerinin tamamen toprakla kaplı olup mütemmim cüz'ün tespit edilemediği, ağaç bedelleri yönünden zararının oluşmadığı..." gerekçesiyle; davanın kısmen kabulü, kısmen reddi ile davalının, davacı adına kayıtlı ... ili, Gemlik ilçesi, Kurtul Mahallesi, 991 parsel sayılı taşınmaza ... atmak suretiyle vaki müdahalesinin men'ine, 20/05/2019 tarihli ... bilirkişi raporunda hesap edilen 82.413 m3'lük kısma dökülen toprağın kal'ine, dava konusu taşınmazın masrafı davalıya ait olmak üzere eski hale getirilerek davalıya teslimine, davacının ağaç bedeli talebinin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili, davalı vekili ve ihbar olunan şirket vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili, davalı vekili ve ihbar olunan şirket vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davacı vekili; hükümde; davalı tarafça hafriyatın kaldırılmaması durumunda ne yapılacağının gösterilmediğini, zira müvekkilinin kendi imkanlarıyla toprağı kaldıramayacağını, hafriyatı kaldırılıp sonradan eski hale getirme bedelini davalıdan tahsil etme imkanı bulunmadığını, hükmün bu yönüyle eksik kurulduğunu, taşınmaz üzerindeki ağaçların tespit dosyasında belirlenerek zarar hesabının yapıldığını, buna rağmen tespit dosyası dikkate alınmadan ağaç bedeline yönelik tazminat isteminin reddedilmesinin yerinde olmadığını, huzurdaki dosyada keşif sırasında ağaç bulunmadığı yönünde bilirkişilerce yapılan tespitin ve mahkemece de bu tespit esas alınarak verilen kararın yerinde olmadığını, tespit dosyasındaki uydu görüntülerine göre ağaçların var olduğunu, 19.305,00 TL ağaç bedeli belirlendiğini, üzerine yığılan ... nedeniyle keşif esnasında ağaca rastlanmamasının normal olduğunu belirterek; hükmün kaldırılmasını istemiştir.

2. Davalı ... İdaresi vekili; taşınmazın kaydında Kamulaştırma Kanunu 7 ... madde şerhi bulunmadığını ve Gebze-Orhangazi-İzmir Otoyolu emniyet ve inşaat sahası içerisinde kalmadığını, proje kapsamında olmayan bir parsele üçüncü şahısların gerçekleştirdiği haksız fiilden müvekkilinin sorumlu tutulamayacağını, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun’un 12. maddesi gereğince yargılama harçlarının müvekkiline yükletilemeyeceğini, öte yandan parsel üzerinde ağaç bulunmayıp boş arazi için tazminat istenemeyeceğini, otoyol inşaatı yapımının yap-işlet-devret modeliyle Otoyol Yatırım A.Ş. unvanlı şirkete verilmiş olması nedeniyle üçüncü kişilere verilecek zararlardan bu şirketin sorumlu olduğunu, davanın öncelikle müvekkili İdare yönünden pasif husumet yokluğuyla usulden, aksi halde ispatlanamayan haksız davanın esastan reddine karar verilmesi gerektiğini belirterek; kararın kaldırılmasını istemiştir.

3. İhbar Olunan Şirket vekili; kamu kurumlarının kişilere verdiği zararın tazminine yönelik davaların idare mahkemesinde görülmesi gerektiğini, yüklenici müvekkiline karşı tazminat davası açılamayacağını, zira müvekkilinin idari plan ve projelere uygun hereket ettiğini, tespit dosyasında taraf olmadıkları için dosyadaki raporun müvekkili yönünden hüküm ifade etmeyeceğini belirterek; kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

3. İhbar Olunan Şirket vekili; kamu kurumlarının kişilere verdiği zararın tazminine yönelik davaların idare mahkemesinde görülmesi gerektiğini, yüklenici müvekkiline karşı tazminat davası açılamayacağını, zira müvekkilinin idari plan ve projelere uygun hereket ettiğini, tespit dosyasında taraf olmadıkları için dosyadaki raporun müvekkili yönünden hüküm ifade etmeyeceğini belirterek; kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "... Dosya içindeki Gemlik 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2017/204 D. İş dosyası, bilirkişi raporu ve önceden çekilmiş fotoğraflara dayanılarak zarar tespiti yapıldığı, fiili olarak zeytin ağacı gözlemlenmediği, dosya kapsamından da zeytin ağaçlarının dava konusu hafriyat sonucu zarar gördüğü ispat edilemediği dikkate alındığında davacı tarafın istinaf sebepleri yerinde değildir.

Makyol İnşaat A.Ş'nin davada ihbar olunan sıfatı dışında başkaca sıfatı bulunmadığı, aleyhine hüküm de oluşturulmadığı, bu nedenle hükmü istinaf etmekte hukuki yararı bulunmadığı anlaşılmakla, ihbar olunan vekilinin istinaf isteminin reddine karar verilmesi gerekir...

Öte yandan dava konusu otoyol işi, davalı ... tarafından yap - işlet - devret modeli ile ihbar olunan Otoyol İnş. A.Ş.'ye ve taşeron firma Makyol İnşaat A.Ş.'ye yaptırıldığından sorumluluk Karayolları Otoyol A.Ş.'ye ve Makyol İnşaat A.Ş.'ye ait olup sadece Karayolları aleyhine dava açılması olanaklı olduğundan, ... yönünden 28 ve 29 nolu parsellerde kamulaştırma dışında kalan ve el atılan bölümler hakkında müdahalenin önlenmesi ve ka'l kararı verilmesinde bir isabetsizlik görülmediği..." gerekçesiyle; davacı, davalı ve ihbar olunan şirket vekillerinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nun 353-(1)-b/1 maddesi uyarınca esastan reddine, karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ve ihbar olunan şirket vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davalı ... İdaresi vekili: istinaf dilekçesindeki taleplerine ilave olarak; otoyol ve tesislerin yapımı sırasında ve işletme süresince her türlü hukuki, cezai ve mali sorumluluğun görevli ... şirkete ait olduğunu belirterek; kararın bozulmasını istemiştir.

2. İhbar olunan şirket vekili; istinaf dilekçesindeki taleplerine ilave olarak; kabul anlamına gelmemek üzere, tespit dosyasından alınan rapora göre eski haline bakıldığında taşınmazın topoğrafyasının düzelmiş halde olduğunu, eğimin azalıp tarım yapılabilir hale geldiğini, Türk Borçlar Kanunu'nun 52/1 hükmü uyarınca (müterafik kusur) nedeniyle tazminatın indirilmesi ya da tamamen kaldırılması gerektiğini, herkesin dürüstlük kurallarına uygun hareket etmesi gerektiğini, hakkın kötüye kullanılmasının hukuk düzenince korunamayacağını, eksik inceleme üzerine verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek; kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava; mülkiyet hakkına dayalı el atmanın önlenmesi, eski hale getirme ve tazminat istemlerine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun (TMK) 683 üncü maddesinde; "Bir şeye malik olan kimse, hukuk düzeninin sınırları içinde, o şey üzerinde dilediği gibi kullanma, yararlanma ve tasarrufta bulunma yetkisine sahiptir. Malik, malını haksız olarak elinde bulunduran kimseye karşı istihkak davası açabileceği gibi, her türlü haksız elatmanın önlenmesini de dava edebilir."

3. Değerlendirme

1. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 ... maddesinde yer ... sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar; tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile Bölge Adliye Mahkemesi kararında belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlere yükletilmesine,

Davalı ... İdaresi harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

09.11.2023 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.