muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/9599, Karar No: 2023/7744, Tarih: 25.05.2023

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık; 08.06.2022 tarihli bozma ilâmına uygun karar verilip verilmediği ile yargılama gideri ve vekâlet ücretine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 326 ncı maddesi, 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 371 inci maddesi, 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’nun 15 inci maddesi, karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi.

3. Değerlendirme

1. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararında ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı ve bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; taraf vekillerinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Bozma kararına uymuş olan mahkemenin bozma gereklerini yerine getirmesi usuli bir zorunluluktur. Bu müesseseye usuli müktesep hak veya usule ilişkin kazanılmış hak denir. Bir başka ifadeyle Mahkemece Yargıtay bozma ilâmına uyulmasıyla bozma doğrultusunda taraflar yararına usuli kazanılmış hak doğar.

3. Somut uyuşmazlıkta asıl ve birleşen davalarda Disiplin Kurulu kararlarının iptali ile genel kurulun iptali talep edilmiş, bozmadan önce İlk Derece Mahkemesince tüm talepler bakımından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir. Dairemiz bozma ilâmı ile sair temyiz itirazlarının reddi ile sadece “25.12.2016 tarihinde yapılacağı belirtilen Olağanüstü Genel Kurulun tüm sonuçları ile birlikte iptali” talebi bakımından asıl ve birleşen davaların reddine karar verilmesi gerektiği belirtilmiştir.

4. İlk Derece Mahkemesince bozma ilâmına uyulmasına karşın tüm talepler bakımından asıl ve birleşen davaların reddine karar verilmesi doğru olmamıştır. Yapılacak iş, 25.12.2016 tarihinde yapılacağı belirtilen Olağanüstü Genel Kurulun tüm sonuçları ile birlikte iptali talebi bakımından asıl ve birleşen davaların reddine karar vermek; asıl ve birleşen davalarda iptali talep edilen Disiplin Kurulu kararları bakımından bozma öncesinde olduğu gibi karar verilmesine yer olmadığı yönünde hüküm tesis etmekten ibarettir. Eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsizdir.

5. Kabule göre de asıl ve birleşen davalar bakımından ayrı ayrı yargılama giderleri ve vekâlet ücretine hükmedilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi bu yönü itibarıyla de hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde ilgililere iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

25.05.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/5298, Karar No: 2022/9106, Tarih: 17.10.2022

**9. Ceza Dairesi         2022/5298 E.  ,  2022/9106 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SUÇ : Çocuğun nitelikli cinsel istismarı

HÜKÜM : Sanığın atılı suçtan mahkumiyetine dair İstanbul 6.Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 17.12.2021 gün ve 2021/517 Esas, 2021/544 Karar sayılı hükme yönelik istinaf başvurusunun düzeltilerek esastan reddi

Bölge Adliye Mahkemesince verilen hüküm temyiz edilmekle başvurunun muhtevası nazara alınarak dosya tetkik edildi, gereği görüşüldü:

Sanığın üzerine atılı çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçunun düzenlendiği 5237 sayılı TCK'nın 103/2. maddesinde öngörülen hapis cezasının alt sınırının beş yıldan fazla olması karşısında 03.10.2016 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 676 sayılı ve 24.12.2017 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 696 sayılı kanun hükmünde kararnameler ile yapılan değişiklikler de gözetilerek 5271 sayılı CMK'nın 150/3, 151 ve 188/1. maddeleri gereğince sanık müdafinin, mazeretsiz olarak duruşmaya gelmemesi veya duruşmayı terk etmesi halleri saklı kalmak kaydıyla duruşmada hazır bulunma zorunluluğunun olduğu ve 17.12.2021 tarihli duruşmaya ilk kez mazereti nedeniyle katılamayıp, Özel Medicana Bursa Hastanesi tarafından verilen 16.12.2021 tarihli istirahat raporuyla mazeretini kanıtlayan sanık müdafisinin mazeretini kabul etmek gerekirken, yokluğunda duruşma yapılıp mahkûmiyet kararı verilerek aynı Kanunun 150/3 ve 188/1. maddelerine aykırı davranılması suretiyle savunma hakkının kısıtlanması,

5271 sayılı CMK'nın 217. maddesinin birinci fıkrasında “Hâkim kararını ancak duruşmaya getirilmiş ve huzurunda tartışılmış delillere dayandırabilir. Bu deliller hâkimin vicdanî kanaatiyle serbestçe takdir edilir” ve aynı Kanunun 215. maddesinin birinci fıkrasında ise “Suç ortağının, tanığın veya bilirkişinin dinlenmesinden ve herhangi bir belgenin okunmasından sonra bunlara karşı bir diyecekleri olup olmadığı katılana veya vekiline, ... savcısına, sanığa ve müdafiine sorulur.” hükümlerine yer verilmiş olup, bu kapsamda ilk derece mahkemesince tanık Eylül’ün beyanı alındıktan sonra taraflara diyecekleri sorulmadan yaptığı yargılama neticesinde anılan delilleri hükme esas alması karşısında, söz konusu hükme yönelik istinaf başvurusunun kabulü yerine esastan reddedilmesi,

Mahkeme kararlarının, Yargıtay denetimine olanak verecek biçimde açık ve gerekçeli olmasının zorunlu olduğu, bu kapsamda gerekçe bölümünde iddia ve savunmada ileri sürülen görüşlerin belirtilmesi, mevcut delillerin tartışılarak değerlendirilmesi, hükme esas alınıp reddedilen delillerin açıkça gösterilmesi, ulaşılan kanaat ve sanığın suç oluşturduğu sabit görülen fiili ile bunun hukuki nitelendirmesinin yapılması suretiyle delillerle sonuç arasında bağ kurulması gerektiği, bu kapsamda ilk derece mahkemesince çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçundan kurulan hükmün gerekçesinde sübutu kabul edilen eylem ile bunun vasıflandırılmasına ilişkin değerlendirme yapılmasının zorunlu olduğu gözetilmeden Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 141 ve 5271 sayılı CMK'nın 230. maddesinde belirtildiği şekilde gerekçe içermeyen karar verilmesi karşısında anılan hükme yönelik istinaf başvurusunun kabulü yerine esastan reddedilmesi suretiyle aynı Kanunun 289/1-g. maddesine muhalefet edilmesi,

Kanuna aykırı, sanık müdafisi ile katılan Bakanlık vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 20. Ceza Dairesinin 27.01.2022 gün ve 2022/159 Esas, 2022/176 Karar sayılı vaki istinaf başvurusunun düzeltilerek esastan reddine dair hükmünün 5271 sayılı CMK'nın 302/2-4. madde ve fıkrası gereğince BOZULMASINA, dosyanın ilk derece mahkemesine, kararın bir örneğinin İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 20. Ceza Dairesine gönderilmesine, 17.10.2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/5055, Karar No: 2018/6769, Tarih: 12.09.2018

**11. Ceza Dairesi         2018/5055 E.  ,  2018/6769 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Vergi usul kanununa muhalefet

HÜKÜM : Beraat

Bozmaya uyularak yapılan yargılamada, 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 7 ve 5252 sayılı Türk Ceza Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun 9. maddeleri hükmü karşısında; sanıklara yüklenen "2003 ve 2004 takvim yıllarında sahte fatura düzenlemek" suçunun yasada gerektirdiği cezasının türü ve üst sınırı itibariyle tabi olduğu, suç tarihinde yürürlükte bulunan 765 sayılı TCK'nun 102/4 ve 104/2. maddelerinde öngörülen dava zamanaşımının, "2005 takvim yılında sahte fatura düzenlemek" suçunun yasada gerektirdiği cezasının türü ve üst sınırı itibariyle tabi olduğu, 5237 sayılı TCK’nun 66/1-e ve 67/4. maddelerinde öngörülen dava zamanaşımının, suç tarihlerinden hüküm tarihine kadar gerçekleştiği ve kamu davasının düşürülmesine karar verilmesi gerektiği gözetilmeden yargılamaya devamla yazılı şekilde hüküm kurulması,

Yasaya aykırı, katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, sair yönleri incelenmeyen hükmün 5320 sayılı Yasa'nın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak yeniden yargılamayı gerektirmeyen bu hususta aynı Yasanın 322. maddesinde öngörülen yetkiye dayanılarak karar verilmesi mümkün olduğundan sanıklar hakkındaki "2003 ve 2004 takvim yıllarında sahte fatura düzenlemek" suçundan açılan kamu davasının gerçekleşen dava zamanaşımı nedeniyle 765 sayılı TCK’nun 102/4, 104/2 ve 5271 sayılı CMK’nun 223/8. maddeleri uyarınca, "2005 takvim yılında sahte fatura düzenlemek" suçunun ise 5237 sayılı TCK’nun 66/1-e, 67/4 ve 5271 sayılı CMK’nun 223/8. maddeleri uyarınca DÜŞÜRÜLMESİNE, 12.09.2018 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/25707, Karar No: 2023/10287, Tarih: 02.05.2023

**6. Ceza Dairesi         2021/25707 E.  ,  2023/10287 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SUÇ : Nitelikli yağma

HÜKÜM : Mahkûmiyet

İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 286 ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca temyiz edilebilir olduğu, 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. ... Cumhuriyet Başsavcılığının, 30.11.2017 tarihli ve 2017/19346 soruşturma sayılı iddianamesi ile; suça sürüklenen çocuk hakkında nitelikli yağma suçundan 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 149/1-a-c, 31 ve 63 üncü maddesi uyarınca cezalandırılması istemiyle kamu davası açılmıştır.

2. ... 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 06.03.2018 tarihli ve 2017/592 Esas, 2018/102 Karar sayılı kararı ile suça sürüklenen çocuk hakkında nitelikli yağma suçundan, 5237 sayılı Kanun’un 149/1-a, 31/3 ve 62 nci maddesi uyarınca 6 yıl 8 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiştir.

3. ... Bölge Adliye Mahkemesi 8. Ceza Dairesinin, 06.11.2019 tarihli ve 2018/2928 Esas, 2019/2229 Karar sayılı kararı ile suça sürüklenen çocuk hakkında İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik suça sürüklenen çocuk müdafiinin istinaf başvurusunun 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca ilk derece mahkemesince kurulan hükmü kaldırarak "5237 sayılı Kanun’un 149/1-a-c, 31/3 ve 62 nci maddesi uyarınca 6 yıl 8 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına" karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Suça Sürüklenen Çocuk Müdafiinin Temyiz Sebepleri

1. Bıçak bulunamadığından teşdit uygulanmaması gerektiğine,

2. Beraat etmesi gerektiğine,

İlişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

Olay tarihinde saat 10.00 sıralarında katılan ... ve katılanın kızı tanık F. E.'nin yolda yürüdükleri esnada, suça sürüklenen çocuğun katılanın çantasını almaya çalıştığı, katılanın vermemesi üzerine suça sürüklenen çocuğun katılanı vücudunun muhtelif yerlerinden 5 kez bıçakladığı ve çantasını keserek içerisinden katılana ait eşyaları alarak kaçtığı olayda silahla yağma suçunun oluştuğu mahkemece kabul edilmiştir.

İlk derece mahkemesince suça sürüklenen çocuğun müsnet suçtan cezalandırılmasına, ancak yanında olduğu iddia olunan kişinin eyleme katkısının bulunmadığından bahisle hakkında 5237 sayılı Kanun’un 149/1-c maddesinin uygulanmamasına karar verildiği görülmüştür.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

İlk derece mahkemesince suça sürüklenen çocuğun müsnet suçtan cezalandırılmasına, ancak yanında olduğu iddia olunan kişinin eyleme katkısının bulunmadığından bahisle hakkında 5237 sayılı Kanun’un 149/1-c maddesinin uygulanmamasına karar verildiği görülmüştür.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

1. Suç tarihinde gündüz saatlerinde saat 10.00 sıralarında Suriye uyruklu olan katılan ... ile kızı tanık F.E'nin yolda yürüdükleri esnada arkalarından gelen iki kişinin katılanın çantasını almaya çalıştıkları, katılanın direnmesi üzerine bu şahıslardan birinin elinde bulunan ve düğmesine basarak açtığı bıçak ile katılanın vücuduna 10 defa vurduğu ve katılanın elindeki çantayı aldığı, çantayı bıçakla yırtarak içinde bulunan 350,00 TL para ile katılana ve ailesine ait tanıtım kartlarının bulunduğu cüzdanı alarak kaçtığı Bölge adliye mahkemesince kabul edilmiştir.

2. Katılanın şikâyetçi olması üzerine başlatılan tahkikatte katılanın ve kızı olan tanık F.E'nin suça sürüklenen çocuğu fotoğraftan teşhis ettikleri dosyasından anlaşılmaktadır.

3. Adli rapora göre, katılanın vücudunda 10 adet kesici delici alet yaralanmasının bulunduğu, ancak iç organ, büyük damar lezyonu tanımlanmadığı, yaralanmanın katılanın yaşamını tehlikeye sokmadığı, basit tıbbi müdahale ile giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edilmiştir.

4. Katılan, tanık ve suça sürüklenen çocuğun 23.01.2018 tarihli duruşmada, huzurda hazır bulundukları, katılanın ve tanığın olayı aynı şekilde anlattıkları ve eylemi gerçekleştiren kişi olarak suça sürüklenen çocuğu kesin ve net olarak teşhis ettikleri görülmüştür.

5. Suça sürüklenen çocuğun tüm aşamalarda suçlamayı reddettiği ve olayı kendisinin gerçekleştirmediğini savunduğu belirlenmiştir.

6. Suça sürüklenen çocuk hakkında düzenlenen 31.01.2018 tarihli sosyal inceleme raporu içeriğinde suça sürüklenen çocuğun Hilmi Kahraman isimli kişinin kendisine ikizi gibi benzediğini, eylemi bu şahsın gerçekleştirmiş olabileceğini beyan etmiş olması sebebiyle, Hilmi Kahraman isimli çocuğun açık kimlik ve adres bilgileri Dairemizce araştırılmış, tanık H.'nin Sincan Çocuk ve Gençlik Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda bulunduğunun tespit edilmesi üzerine, duruşmada katılan, tanık F.E., tanık H. ve suça sürüklenen çocuğun hazır bulunması sağlanmış, katılanın ve tanık F.E.'nin beyanları tekrar tespit edilerek eylemi gerçekleştiren kişinin suça sürüklenen çocuk mu, yoksa tanık H.'mi olduğu açık bir biçimde sorulmuş ve hem tanığın, hem de katılanın, katılanı bıçaklayarak eylemi gerçekleştiren kişinin suça sürüklenen çocuk olduğunu beyan ettikleri, katılanın tanık H.'nin olay esnasında suça sürüklenen çocuğun yanında bulunan şahıs olduğunu söylemesine karşın, tanık F.E.'nin tanık H.'yi daha önce hiç görmediğini beyan ettiği görülmüştür.

7. Bölge Adliye Mahkemesince mağdur ve tanığın olayın akabinde verdikleri ilk ifadelerinde kendilerini iki şahsın takip ettiğini, ara sokağa girmeleri üzerine her iki şahsın da arkalarından gelip ara sokağa girdikten sonra katılanın kolunda bulunan çantayı almaya çalıştıklarını, katılanın direnmesi üzerine şahıslardan birinin katılanı bıçaklayarak çantanın içindeki cüzdanı aldığını ve birlikte kaçtıklarını beyan ettikleri, hatta tanık F.E'nin olay sırasında her iki şahsın da bıçak gösterdiğini söylediği, ilk derece mahkemesinin 23.01.2018 tarihli duruşması sırasında katılanın açık bir biçimde suça sürüklenen çocukla yanındaki bir şahsın çantayı almaya çalıştıklarından bahsettiği, tanığın ifadesinin de aynı yönde olduğu, dolayısıyla suça sürüklenen çocuğun ve yanında bulunan ancak kimliği tespit edilemeyen şahsın fiil üzerinde hakimiyet kurdukları, bu şahsın kimliğinin tespit edilememesinin suça sürüklenen çocuk yönünden suçun vasfını değiştirmeyeceği dolayısıyla suça sürüklenen çocuğun eylemini birden fazla kişi ile birlikte gerçekleştirdiği sonucuna varılmıştır.

IV. GEREKÇE

A. Teşdit Uygulanmaması Gerektiğine İlişkin Temyiz Sebebi Yönünden

5237 sayılı Kanun’un 149/1 inci fıkrasının (a) bendine göre, yağmanın silâhla işlenmesi nitelikli bir hâl sayılmıştır. Silâhın cebir veya tehdit amaçlı olarak kullanılmasının bir önemi yoktur. Bu bakımdan, silâhın mağdura gösterilmesi veya yöneltilmesi suretiyle tehditte bulunulması ya da cebir aracı olarak kullanılması hâlinde, bu nitelikli unsur dolayısıyla cezaya hükmolunacaktır.

Bu açıklamalar sonucunda suça sürüklenen çocuğun mağduru bıçaklayarak yağmaladığı somut olayda yağma suçunun nitelikli halinin uygulanmasında hukuka aykırılık bulunmamıştır.

B. Suça Sürüklenen Çocuğun Beraat Etmesi Gerektiğine İlişkin Temyiz Sebebi Yönünden

Mağdurun beyanı, suça sürüklenen çocuğun tevil yollu ikrar içeren savunması, olay yeri inceleme raporu, yakalama tutanağı karşısında, suça sürüklenen çocuğun eyleminin sabit olduğu belirlendiğinden, hükümde bu yönüyle hukuka aykırılık bulunmamıştır.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle ... Bölge Adliye Mahkemesi 8. Ceza Dairesinin, 06.11.2019 tarihli ve 2018/2928 Esas, 2019/2229 Karar sayılı kararında suça sürüklenen çocuk müdafiince öne sürülen temyiz sebepleri ile resen incelenmesi gereken konular yönünden 5271 sayılı Kanun 'un 288 ve 289 uncu maddeleri kapsamında yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden 5271 sayılı Kanun'un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname'ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin ikinci fıkrası uyarınca ... 1. Ağır Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise ... Bölge Adliye Mahkemesi 8. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına tevdiine,

02.05.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/13423, Karar No: 2018/3600, Tarih: 05.04.2018

**3. Hukuk Dairesi         2016/13423 E.  ,  2018/3600 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı; taşınmazın maliki olmadığını, kiracı olduğunu, davalının kanal katılım bedeli tahakkuku yaptığını, bu tahakkukun usul ve yasaya uygun olmadığı gibi fahiş olduğunu belirterek, kanal katılım bedeli nedeni ile borçlu olmadığının tespitine, aksi düşünce ile davalı idarenin kanalizasyon katılım payı istemesinin haklı olduğuna kanaat getirilmesi durumunda ise mülk sahibi ...tarafından ödenen 44.529,00 TL tutarındaki kanalizasyon katılım payının/harcının tenzil edilmesi suretiyle hüküm kurulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiş, yargılama sırasında yaptıkları ödeme nedeniyle davaya istirdat davası olarak devam ettiklerini, 31.749,00 TL'nin ödeme tarihi olan 13.01.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı; müvekkili idarenin su ve kanalizasyon hizmetlerinden yararlanmak isteyen her kişi veya kuruluşun kanun gereği müvekkili idareye müracatla sözleşme imzalamakla ve tahakkuk eden borçlardan mer'i mevzuat hükümleri gereğince sorumlu olduğunu, davacının 13/01/2014 tarihinde borcunu ödediğini İSKİ Tarifeler Yönetmeliği hükümlerine göre davacının bu borçtan sorumlu olduğundan açılan davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece; 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanununun 87.maddesi ve bu yasaya dayalı olarak çıkartılan İSKİ Tarifeler Yönetmeliğinin 33. maddesi gereği, davalı idarece yasanın yürürlük tarihinden sonra yeni kanalizasyon ve içme suyu tesisleri yapılmış olması veya mevcutların iyileştirilmesinin yapılması halinde, tesislerin hizmet edeceği saha dâhilindeki gayrimenkul sahiplerinden yönetmelikte belirlenen ilkelere göre su ve kanalizasyon tesisleri katılım payı talebe hakkı olduğu, ancak bu katılım payının davalı tarafça hizmet götürülmesi koşuluna bağlı olarak alınacağı, İmar Kanununun 30/3. maddesi uyarınca iskân ruhsatının alınmış olmasının davalı idarenin kanal katılım payı istemesine engel teşkil etmeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Dava konusu uyuşmazlık, malik olmayıp kiracı olan davacının taşınmaza ilişkin ferdi su aboneliğinin tesisi için, davalı idareye kanal katılım ve şebeke hisse bedeli ödemekle yükümlü olup olmadığı konusundadır.

Uyuşmalığın çözümünde öncelikle konu ile ilgili mevzuat hükümlerinin açıklanması yerinde olacaktır.

01.07.1981 tarihinde yürürlüğe giren 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nda uyuşmazlık ile ilgili düzenlemelerinin incelenmesinde;

“ Kanalizasyon harcamalarına katılma payı:

Dava konusu uyuşmazlık, malik olmayıp kiracı olan davacının taşınmaza ilişkin ferdi su aboneliğinin tesisi için, davalı idareye kanal katılım ve şebeke hisse bedeli ödemekle yükümlü olup olmadığı konusundadır.

Uyuşmalığın çözümünde öncelikle konu ile ilgili mevzuat hükümlerinin açıklanması yerinde olacaktır.

01.07.1981 tarihinde yürürlüğe giren 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nda uyuşmazlık ile ilgili düzenlemelerinin incelenmesinde;

“ Kanalizasyon harcamalarına katılma payı:

Madde 87 – Belediyelerce ve belediyelere bağlı müesseselerce, aşağıdaki şekilde kanalizasyon tesisi yapılması halinde, bunlardan faydalanan gayrimenkullerin sahiplerinden, Kanalizasyon Harcamalarına Katılma Payı alınır:

a) Yeni kanalizasyon tesisi yapılması,

b) Mevcut tesislerin sıhhi ve fenni şartlara göre ıslah edilmesi.

İki ve daha fazla yol kenarında bulunan gayrimenkuller, hangi yoldaki kanalizasyona bağlanmış ise, payın hesabında o yola ait kanalizasyon giderleri nazara alınır.

Su tesisleri harcamalarına katılma payı:

Madde 88 – Belediyelerce veya belediyelere bağlı müesseselerce beldede aşağıdaki şekillerde su tesisleri yapılması halinde, dağıtımın yapıldığı saha dahilindeki gayrimenkullerin sahiplerinden, Su Tesisleri Harcamalarına Katılma Payı alınır:

a) Yeni içme suyu şebeke tesisleri yapılması,

b) Mevcut şebeke tesislerinin tevsii ve ıslahı.

Birden fazla yol kenarında bulunan gayrimenkullere ait payın hesabında, bunların yalnız suya bağlandıkları yol üzerindeki uzunlukları esas alınır." şeklinde düzenlendiği görülmektedir.

Payların hesaplanması:

Madde 89/a- Katılma payları bir program dahilinde veya istek üzerine doğrudan doğruya yapılan işlerde, bu hizmetlerden dolayı yapılan giderlerin tamamıdır. Şu kadar ki yapılacak giderler peşin ödendiği takdirde bu paylar ilgililerden % 25 noksanıyla alınır. Ancak bu tür hizmet giderleri bayındırlık ve iskan bakanlığı ile iller bankası tarafından tespit edilen ve yayınlanan rayiç ve birim fiyatlara göre hesaplanan tutarları aşamaz.

Özel devlet yardımları, karşılıksız fon tahsisleri, bu işler için yapılacak bağış ve yardımlar ve istimlak bedelleri giderler tutarından indirilir.

Payların tahakkuk şekli:

Madde 90- Yol Harcamalarına Katılma Payı, bu hizmetin yapıldığı yollardan faydalanan, Su Tesisleri İle Kanalizasyon Harcamalarına Katılma Payları ise hizmetten faydalanma şekillerine göre ilgili gayrimenkul sahipleri arasında ve 89'uncu maddeye göre hesaplanan katılma payları toplamının ilgili gayrimenkullerin vergi değerleri toplamına oranlanarak dağıtılması suretiyle hesaplanıp tahakkuk ettirilir. Şu kadar ki, ibadet yerleri hakkında harcamalara katılma payı tahakkuku yapılmaz.

Tahakkuk zamanı:

Madde 91- Harcamalara katılma paylarının tahakkuku, işler hangi ihale usulü ile yapılmış olursa olsun, hizmetin tamamlanarak halkın istifadesine sunulmuş olmasından sonra yapılır.