muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/8926, Karar No: 2020/2039, Tarih: 03.03.2020

**11. Ceza Dairesi         2017/8926 E.  ,  2020/2039 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Vergi Usul Kanununa aykırılık

HÜKÜM : Mahkumiyet

1- 213 sayılı Yasanın 367. maddesi uyarınca dava şartı olan vergi dairesi başkanlığı mütalaası ve dayanağı olan 14.03.2011 tarihli 2011/31 sayılı vergi suçu (kaçakçılık) raporunun sahte belge düzenleme suçuna ilişkin olduğu, iddianamede ise “sahte fatura kullanma” suçundan dava açıldığı, düzenleme ve kullanma suçları birbirinden ayrı ve bağımsız suçlar olup birbirine dönüşmeyeceği gözetilmeden hükmün gerekçesinde sanığın düzenleme hem de kullanma suçunu işlediği anlatılmasına karşın hüküm fıkrasında “sahte fatura kullanma” suçundan hüküm kurulmak suretiyle çelişkiye düşülmesi,

2- Sanık hakkında 2008-2009 takvim yıllarında işlenen suçlardan dolayı dava açılmasına karşın her bir takvim yılında işlenen suçların birbirinden bağımsız suçlar olduğu gözetilmeden, hangi takvim yılı olduğu belirtilmeden tek hüküm kurulması,

Yasaya aykırı, sanık ve katılan vekilinin temyiz talepleri bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan sair yönleri incelenmeyen hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nin 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 03.03.2020 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/4232, Karar No: 2015/10487, Tarih: 11.05.2015

**5. Hukuk Dairesi         2015/4232 E.  ,  2015/10487 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Kilis 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 02/04/2014

NUMARASI : 2013/257-2014/75

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, taraf vekillerince verilen dilekçeler ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Dava konusu taşınmaz mal arsa niteliğindedir. Kamulaştırma Kanununun kıymet takdir esaslarını belirleyen 11. maddesinin 1. fıkrasının arsalara ilişkin (g) bendi uyarınca arsaların bedelinin değerlendirme gününden önceki özel amacı olmayan emsal satışlara göre hesaplanması zorunludur.

Bilirkişi raporunda, farklı mahallede bulunan ve uzak mesafedeki taşınmaz emsal alınarak değer biçildiğinden, bu rapora göre hüküm kurulması mümkün değildir.

Bu durumda; taraflara dava konusu taşınmaza yakın bölgelerden ve yakın zaman içinde satışı yapılan benzer yüzölçümlü satışları bildirmeleri için imkan tanınması, lüzumu halinde resen emsal celbi yoluna gidilmesi, dava konusu taşınmazın, değerlendirme tarihi itibariyle, emsal alınacak taşınmazın ise satış tarihi itibariyle imar ya da kadastro parselleri olup olmadığı ilgili Belediye Başkanlığı ve Tapu Müdürlüğünden sorulması, ayrıca dava konusu taşınmazın; imar planındaki konumu, emsallere olan mesafesini de gösterir krokisi ve dava konusu taşınmaz ile emsal taşınmazların resen belirlenen vergi değerleri ve emsal taşınmazların satış akit tablosu getirtilerek, dava konusu taşınmazın değerlendirmeye esas alınacak emsallere göre ayrı ayrı üstün ve eksik yönleri ve oranları açıklanmak suretiyle yapılacak karşılaştırma sonucu değerinin belirlenmesi bakımından, yeniden oluşturulacak bilirkişi kurulu ile mahallinde keşif yapılarak alınacak rapor sonucuna göre hüküm kurulması gerektiğinin düşünülmemesi,

Doğru görülmemiştir.

Taraf vekillerinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, davacı idareden peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, 11.05.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/5492, Karar No: 2016/5440, Tarih: 28.04.2016

**23. Ceza Dairesi         2016/5492 E.  ,  2016/5440 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Dolandırıcılık

HÜKÜM : Katılan ...’e karşı: TCK'nın 157/1, 52/2-4, 53/1, 63. maddeleri uyarınca 4 yıl hapis ve 25.000 TL adli para cezası

Mağdur ...’e karşı: TCK'nın 157/1, 52/2-4, 53/1, 63. maddeleri uyarınca 4 yıl hapis ve 1.000 TL adli para cezası

Katılan ...’ye karşı: TCK'nın 157/1, 35/1, 52/2-4, 53/1, 63. maddeleri uyarınca 3 yıl hapis ve 7.500 TL adli para cezası

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Katılan ...’in 12.10.2015 günü evinde bulunduğu esnada ev telefonundan bir kişinin arayarak kendisini komiser olarak tanıttığı, kuyumcular sokağında bir kuyumcunun soyulduğunu, olay yerinde kendisine ait kimlik bulduklarını, hırsızı yakalamaları için yardımcı olması gerektiğini söyleyip evde altın ve para olup olmadığını sordukları, duruma inanan katılanın telefondaki kişilere altın ve para olduğunu söylemesi üzerine, gönderecekleri sivil polis memuruna çalınan altın ve paraların seri numaraları ile karşılaştırmak üzere vermesini, katılanın oğlu...'ın da yanlarında olduğunu, inceleme bittiğinde altın ve paraları oğluna verip geri göndereceklerini söylemeleri üzerine katılanın evde bulunan iki adet yarım altın, iki adet saç örgülü bilezik, dört tane çeyreğin bir büyüğü altın, bir çift küpe ve 130 TL parayı kapının önüne gelen sanığa verdiği, aradan bir süre geçtikten sonra oğlunu aradığı ve böyle bir durumun olmadığını öğrendiği,

Mağdur ...’in, 16.10.2015 günü evde bulunduğu sırada ev telefonunun çaldığı, arayan kişinin kuyumcular çarşısında bir soygun olduğu, üç kişinin yakalandığı söylenip mağduru “bu kişileri görsen tanır mısın” dendiği, mağdurun ise “benim soygunla bir ilgim yok, bilgim de yok” dediği, arayan kişinin evde altın veya para olup olmadığını sorduğu, duruma inanıp telaşa kapılan mağdurun evde 950 TL para olduğunu söylediği, telefondaki kişinin mağdura para üzerinde karşılaştırma yapacaklarını, parayı alarak evin yakınındaki parka gelmesini ve parayı orada bekleyen sivil polise vermesini söylediği, mağdurun parka giderek yanına gelen ve sivil polis olduğunu söyleyen sanığa 950 TL parayı verdiği,

Katılan ...’nin 16.10.2015 günü ev telefonundan arandığı, arayan kişinin kendisini emniyetten aradığını söyleyerek “senin kimliğin kayboldu mu” diye sorduğu, katılanın kimliğini yitirmediğini söylemesi üzerine kendisine ait kimlik bilgilerini söyleyerek bu kimlik bilgilerini ele geçiren kişilerin ...'da kuyumcu dükkanı soyduklarını, soyguncuları yakalamak için operasyon yapacaklarını, eşinin de yanlarında olduğunu, evde para olup olmadığını sordukları, para var ise torbaya koyup evlerinin alt tarafındaki trafo direğinin oraya gelmesini söyledikleri, duruma inanan katılanın evde bulunan 10.000 TL tutarındaki altınları çantasına koyup söylenen yere gitmek için dışarı çıktığı, yolda kızı tanık ...ile karşılaştığı, katılan ve tanığın yanına gelen sanığın parayı ve altını istediğini, bu sırada tanık...’in durumdan kuşkulanıp sanığın kolundan tuttuğu, telaşa kapılan sanığın olay yerinden kaçtığı,

Anlaşıldığından katılan ... ve mağdur ...’ye karşı tamamlanmış, katılan ...’ye karşı teşebbüs aşamasında kalmış dolandırıcılık suçlarının oluştuğuna yönelik kabulde bir isabetsizlik görülmemiştir.

5237 sayılı TCK'nın 53/1. maddesinde düzenlenen hak yoksunluklarının, Anayasa Mahkemesi'nin 24.11.2015 tarih ve 29542 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 08.10.2015 gün ve 2014/140 E. 2015/85 K. sayılı iptal kararı doğrultusunda infaz aşamasında gözetilmesi olanaklı görülmüştür.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanığın yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükümlerin ONANMASINA, 28.04.2016 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/37725, Karar No: 2015/36383, Tarih: 11.12.2015

**13. Hukuk Dairesi         2014/37725 E.  ,  2015/36383 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, maliki bulunduğu binayı ...Dönüşüm Projesi Kanunu ve buna bağlı yönetmelik ve belediye meclis kararına dayanarak davalıya devrettiğini, 3881 analiz numaralı kıymet taktir komisyonu raporunda bina, müştemilat ve ağaç bedelinin 6917 TL olarak belirlenmesine rağmen davalının tüm yapı bedelini değil sadece enkaz bedelini ödediğini, oysa tüm yapı bedelinin ödenmesi gerektiğini ileri sürerek 5718 TL bakiye bedelin tahsili için yaptığı icra takibine vaki itirazın iptaline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davanın kabulüne ile 5718 TL'ye yönelik itirazın iptaline karar verilmiş, hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

1-Davacıya ait belgesiz ve tapusuz gecekondunun kentsel dönüşüm projesi kapsamında davalı belediyeye devri hususunda taraflar arasında sözleşme akdedildiği, davalı belediyenin elemanlarınca 3881 analiz numaralı kıymet takdir raporu düzenlenerek davacının gecekondusu, müştemilat ve ağaçları için toplam 6917 TL yapı bedeli ile 1198,40 TL enkaz bedelinin belirlendiği, belirlenen bu bedellerden sadece enkaz bedelinin davacıya ödendiği, davacının kendisine enkaz bedeli değil tüm yapı bedelinin ödenmesi gerektiği iddiasıyla eldeki davayı açtığı, mahkemece de davanın kabulüne karar verildiği anlaşılmakta olup, çözülmesi gereken sorun davacıya yapı bedelinin tamamının mı yoksa sadece enkaz bedelinin mi ödenmesi gerektiği hususudur.

5104 sayılı ...Kentsel Dönüşüm Projesi Kanununun 5. maddesinin 2. fıkrasında "Gerçek kişilerin ve özel hukuk tüzel kişilerinin mülkiyetinde bulunan gayrimenkuller ile 24.02.1984 tarihli ve 2981 sayılı imar ve Gecekondu mevzuatına aykırı yapılara uygulanacak bazı işlemler ve 6785 sayılı imar Kanununun bir maddesinin değiştirilmesi hakkında kanuna göre hak sahibi olan kişilerin haklarına konu gayrimenkuller, malikler ve hak sahipleri ile yapılacak anlaşmalar çerçevesinde projede kullanılır. Bu anlaşmaların usul ve esasları yönetmelikle belirlenir" hükmü ile ...Kentsel Dönüşüm Projesi Yönetmeliğinin Belgesiz ve Kaçak Gecekondulara Uygulanacak Esaslar başlıklı 18. maddesinde; "Hak sahiplerine ait gecekondu, tesis, müştemilat ve ağaçlar için Belediyece oluşturulacak kıymet takdir komisyonunca belirlenecek kıymet takdir bedelinin %10'u enkaz bedeli olarak hesaplanır. Bu bedel, yapılacak sözleşme ile hak sahiplerine verilecek konuta ait inşaat maliyetinden düşülüp kalan bedel hak sahibi tarafından ödenir." hükmü yer almaktadır.

Öte yandan tarafların anılan mevzuat hükümleri çerçevesinde imzaladıkları taahhütnamede hak sahibinin alacağı belirlenirken arsa üzerindeki tesis ve müştemilata ait enkaz bedeli esas alınarak bakiye alacağın belirleneceği kararlaştırılmış olup, taraflar arasında düzenlenen bu taahhütname özel hukuk hükümlerine tabi ve geçerli olduğundan taraflar yönünden bağlayıcıdır.

Yukarıda belirtilen açıklamalar bir bütün olarak değerlendirildiğinde davacının sözleşme kapsamında davalıya devrettiği gecekondusu için sadece enkaz bedeli isteyebileceği, enkaz bedelinin de davacıya ödenmiş olması karşısında davacının başka bir şey talep edemeyeceği anlaşıldığından davanın tümüyle reddine karar verilmesi gerekir. Mahkemece değinilen bu yön gözardı edilerek yazılı şekilde davanın kabulüne karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

2-Bozma nedenine göre davalının diğer temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.

SONUÇ : Birinci bentte açıklanan nedenlerle temyiz olunan kararın davalı yararına BOZULMASINA, İkinci bentte açıklanan nedenlerle davalının diğer temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, 11/12/2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/326, Karar No: 2020/516, Tarih: 07.07.2020

**Hukuk Genel Kurulu         2019/326 E.  ,  2020/516 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi Sıfatıyla)

1. Taraflar arasındaki “tespit” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda Tire 1. Asliye (İş) Hukuk Mahkemesince verilen davanın kabulüne ilişkin karar davalı Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı vekili ve davalı işveren vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 21. Hukuk Dairesince yapılan inceleme sonunda bozulmuş, Mahkemece Özel Daire bozma kararına karşı direnilmiştir.

2. Direnme kararı davalı Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

3. Hukuk Genel Kurulunca dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

I. YARGILAMA SÜRECİ

Davacı İstemi

4. Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 10.10.1995-05.12.2011 tarihleri arasında davalı işyerinde çalıştığını, davalı işyerinin mahiyetinin basım (matbaacılık) işyeri olduğunu, bildirimlerinin 3A kodundan yapılması gerekli iken 1A kodunda yapıldığını, üretim bölümünde bobin ebatlama ustası olarak çalışan müvekkilinin karton ambalajların basımında çalıştığını ve birçok kimyasala maruz kaldığını bu nedenle itibari hizmetten yararlandırılması ve çalışılan iş alanının basım işyeri kabul edilmesi gerektiğini ileri sürerek, müvekkilinin yaptığı iş ve işyerinin özelliği göz önüne alınarak davalı işyerinde geçen çalışmaları yönünden itibari hizmet süresinin tespitini talep etmiştir.

Davalı Cevabı

5. Davalı Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı vekili cevap dilekçesinde; davaya konu işyerinin itibari hizmet kapsamında bulunmadığını belirterek davanın reddinin gerektiğini savunmuştur.

6. Davalı işveren vekili cevap dilekçesinde; davacının talep ettiği itibari hizmet yönünden beş yıllık hak düşürücü sürenin dolduğunu, davacının işyerindeki çalışmalarının 506 sayılı Kanun'un Ek 5. maddesinde düzenlenen itibari hizmetten sayılmasının mümkün olmadığını, müvekkil şirketin itibari hizmet kapsamına alınabilecek işyerleri arasına girmediğini, müvekkil işyerinin basım işi değil, ambalaj ürünü üzerine baskı işi yapan işyeri olduğunu, işyerinde kağıt ve kutu üretimi yapıldığını, davacının kimyasal gazlara maruz kalmadığını, davalı işyeri basım işyeri kabul edilse dahi davacı yönünden şartların oluşmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkeme Kararı

7. Tire 1. Asliye (İş) Hukuk Mahkemesinin 06.10.2015 tarihli ve 2014/472 E., 2015/440 K. sayılı kararı ile; 506 sayılı Kanun'a 2098 sayılı Kanun'un Ek 1. maddesi ile eklenen Ek 5/II. madde hükmüne göre, itibari hizmet süresinden yararlanabilmesi için birinci koşulun sigortalının basım ve gazetecilik işyerinde çalışmış olması, ikinci koşulun ise maddede belirtilen yazılı fiziksel dış etkenlerden birinin gerçekleşmesi olduğu, davacının çalışmaları yönünden her iki şartın sağlandığı ve davalı işyerinin basım işi niteliğinde olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

8. Tire 1. Asliye (İş) Hukuk Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı ve davalı işveren vekili tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

9. Yargıtay 21. Hukuk Dairesinin 08.02.2016 tarihli ve 2016/192 E., 2016/1325 K. sayılı kararı ile; davacının davalı işyerinde üretim bölümünde bobin ebatlama ustası olarak çalıştığı, işyerinde yapılan keşif sonucu düzenlenen bilirkişi raporunda tesisin basım işyeri olduğu ve 506 sayılı Kanun'un Ek 5-II/a. maddesinde tanımlanan solunum ve cilt yoluyla vücuda geçen gaz ve diğer zehirleyici madde ile çalışılan işyeri sınıfına girdiğinin tespit edildiği, davacının hizmet cetvelinden 12.10.1992-30.09.1995 tarihleri arasında 284122 sicil numaralı Tipaş Tire Pazarlama A.Ş. ve 01.10.1995-01.10.2008 tarihleri arasında davalı 94540 sicil numaralı işyerinden 1A kodu ile hizmetlerinin bildirildiği ancak davalı işveren ile tespit edilen dönemde davacı adına hizmet bildiriminde bulunan Tipaş Tire Pazarlama A.Ş. arasında organik bağ olup olmadığının araştırılıp sonuca göre karar verilmesi gerektiği belirtilerek bozma kararı verilmiştir.

10. Tire 1. Asliye (İş) Hukuk Mahkemesinin 14.06.2016 tarihli ve 2016/216 E., 2016/519 K. sayılı kararı ile; Özel Dairenin bozma kararına uyularak yapılan araştırmada sonucunda 284122 sicil numaralı Tipaş Tire Pazarlama A.Ş.'nin davalı işyeri bünyesinde yer alan şirketlerden olduğu, davacının tüm çalışmalarının davalı işyerinde ofset bölümünde geçtiği, ancak bir dönem bağlantılı işyerlerinden bildirimlerin yapıldığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Özel Daire Bozma Kararı

11. Tire 1. Asliye (İş) Hukuk Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı ve davalı işveren vekili tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

12. Yargıtay 21. Hukuk Dairesince 19.02.2018 tarihli ve 2016/17545 E., 2018/1389 K. sayılı kararı ile;

"... Dava, itibari hizmet süresinin tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, Dairemizin 2016/192 Esas sayılı, 08.02.2016 günlü ilamı üzerine yapılan araştırmadan sonra davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının davalı işyerinde, 12.10.1992 ile 01.10.2008 tarihleri arasında üretim bölümünde bobin ebatlama ustası olarak çalıştığı, mahkemece keşif yapıldığı, bilirkişi raporunda, işyerinde yapılan işin dışarıdan temin edilen atık kağıdın hamur haline getirilerek, kağıt bobin elde edilmesi ve bundan oluklu mukavva kağıt plakaları imal edilerek istenilen boyutlarda kesim ve baskı yapıldıktan sonra karton ambalaj üretilmesi işi olduğu tespitine yer verilerek, 506 sayılı yasanın Ek 5. maddesinin II.bendinde yer alan basım işleri yapıldığı, solunum ve cilt yolu ile vücuda geçen gaz, toz veya diğer zehirli maddelerle çalışıldığı kanaatinin belirtildiği anlaşılmıştır.

Uyuşmazlık, davalı iş yerinin basım işi niteliğinde olup olmadığı ve davacının davalı iş yerinde geçen çalışmaları yönünden itibari hizmetten yararlanıp yararlanamayacağı noktasında toplanmaktadır.

İtibari hizmet süresi, ağır ve yıpratıcı işlerde çalışanların erken yıpranmaları nedeniyle daha erken emekli olabilmeleri için kanun koyucu tarafından belirlenmiş erken emeklilik sağlayan düzenlemelerden biridir. İtibari hizmet süresi fiilen olmayan ancak kanun koyucu tarafından verilen imkân nedeniyle varsayılan bir sürenin sigortalılık süresine eklenmesi şeklinde ortaya çıkmaktadır.

506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunun’un Ek 5’inci maddesi:

“506 sayılı Kanuna göre sigortalı sayılanların, aşağıda sayılan görevlerde geçen sigortalılık sürelerine, bu sürelerin her tam yılı için, hizalarında gösterilen süreler, sigortalılık süresi olarak eklenir.

Sigortalılar Hizmetin Geçtiği Yer Eklenecek Süre

I - a) 212 sayılı Kanunla değiştirilen 5953 sayılı basın mesleğinde çalışanlarla çalıştıranlar arasındaki münasebetleri düzenliyen kanun kapsamına tabi olarak çalışan sigortalılar.

5953 sayılı Kanunu Değiştiren 212 sayılı Kanunun birinci maddesi kapsamıma giren, 90 gün,

b) Basın kartı yönetmeliğine göre basın kartına sahip olmak suretiyle gazetecilik yaparken, kamu kurumlarına giren ve bu kurumlarda meslekleriyle ilgili görevlerde istihdam edilen sigortalılar.

Basın müşavirlikleri

II - (Değişik bent: 20/06/1987 - 3395/13 md.)

Basım ve gazetecilik işyerlerinden 1475 sayılı Kanun ve değişikliklerine göre çalışan sigortalılar,

a) Solunum ve cilt yoluyla vücuda geçen gaz veya diğer zehirleyici maddelerle çalışılan iş yerleri,

b) Fazla gürültü ve ihtizaz yapıcı makine ve aletlerle çalışarak iş yapılan işyerleri,

c) Doğrudan doğruya yüksek hararete maruz bulunarak çalışılan işyerleri,

d) Fazla ve devamlı adali gayret sarf edilerek iş yapılan işyerleri,

e) Tabii ışığın hiç olmadığı ve münhasıran suni ışık altında çalışılan işyerleri,

f) Günlük mesainin yarıdan fazlası saat 20.00'den sonra çalışılarak yapılan işyerleri

III - (Ek bent: 20/06/1987 - 3395/13 md.) Denizde Gemi adamları, gemi ateşçileri, kömürcüler, dalgıçlar.

IV - (Ek bent: 20/06/1987 - 3395/13 md.)

1. Çelik, demir ve tunç döküm,

(...)\*, fabrika,

2. Zehirli, boğucu, yakıcı, öldürücü atölye, havuz ve depolarda, trafo binalarında ve patlayıcı gaz, asit, boya işleriyle gaz da çalışanlar, maskesi ile çalışmayı gerektiren işlerde,

3. Patlayıcı maddeler yapılmasında,

4. Kaynak işlerinde çalışanlarda,

Kesirlerin hesaplanmasında tam yıl 360 gün olarak alınır. Fiilen çalışılmış güne eklenecek itibari hizmet günü sayısının bulunmasında (Çalışılan gün sayısı x 0,25) formülü uygulanır.”

Düzenlemesini içermektedir.

(...)\*, fabrika,

2. Zehirli, boğucu, yakıcı, öldürücü atölye, havuz ve depolarda, trafo binalarında ve patlayıcı gaz, asit, boya işleriyle gaz da çalışanlar, maskesi ile çalışmayı gerektiren işlerde,

3. Patlayıcı maddeler yapılmasında,

4. Kaynak işlerinde çalışanlarda,

Kesirlerin hesaplanmasında tam yıl 360 gün olarak alınır. Fiilen çalışılmış güne eklenecek itibari hizmet günü sayısının bulunmasında (Çalışılan gün sayısı x 0,25) formülü uygulanır.”

Düzenlemesini içermektedir.

Bu yönüyle davanın yasal dayanağı, 506 sayılı Kanunun Ek 5’inci maddesidir. Anılan maddeye göre, sigortalıların itibari hizmetten yararlanabilmesi için iki koşulun birlikte gerçekleşmesi gerekir. Birinci koşul sigortalının Basım ve gazetecilik iş yerlerinde çalışması, ikinci koşul ise; II. bendin (a-f) alt bendlerinde yazılı fiziksel dış etkenlerin ve olumsuz çalışma koşullarının olayda ayrıca gerçekleşmesidir. Söz konusu maddede, basım ve gazetecilik iş yeri birlikte ifade edilmişse de, gazetecilik işi yapılmayan sadece basım işi yapılan iş yerlerinde çalışan sigortalılarda, maddenin alt bentlerinde sayılan koşullardan herhangi birisi oluştuğu takdirde itibari hizmetten yaralanacakları açıktır. Ancak "Basım" işinin matbaa iş yerinde mevkute çıkarmaya yönelik olduğunun kabulü gerekmektedir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 2015/21-3371 Esas, 2018/129 Karar sayılı, 07.02.2018 tarihli ilamı da bu yöndedir.

Somut olayda, davalı iş yerinde karton kutu ambalaj üretimi ve ambalaj üzerine baskı yapıldığı, söz konusu iş yerinde basım ve gazetecilik adına herhangi bir faaliyette bulunulmadığı, basım iş yerinin mevkute çıkarmaya yönelik olarak faaliyet göstermesi gerektiği, bu nedenle davalı iş yerinin 506 sayılı Kanunun Ek 5’inci maddesinde belirtilen itibari hizmet süresinden yararlanılabilecek iş kollarına girmediği, davacının "basım" işyeri özelliği bulunmayan bu işyerinde bobin ebatlama bölümünde çalıştığı, itibari hizmet süresinde işçi yararına yorum ilkesi ile iş yeri alanlarının genişletilemeyeceği bu durumda davanın reddi gerektiği anlaşılmaktadır.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın, davanın reddine karar vermek gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır..." gerekçesiyle karar bozulmuştur.

Direnme Kararı

13. Tire 1. Asliye (İş) Hukuk Mahkemesinin 25.09.2018 tarihli ve 2018/293 E., 2018/650 K. sayılı kararı ile; önceki gerekçeler tekrar edilmek suretiyle direnme kararı verilmiştir.

Direnme Kararının Temyizi

14. Direnme kararı süresi içinde davalı Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

II. UYUŞMAZLIK