muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/3110, Karar No: 2013/3690, Tarih: 25.02.2013

Kararı süresi içinde davacı vekili temyiz etmiştir.

Uyuşmazlık, taraflar arasındaki ilişkinin 4857 sayılı İş Kanun'u kapsamında değerlendirilip değerlendirilemeyeceği ve bu bağlamda iş mahkemesinin görevi noktasında toplanmaktadır.

6100 sayılı Kanun'un 114/1. maddesine göre mahkemenin görevi dava şartlarından olup, yargılamanın her aşamasında mahkemece re'sen ve öncelikle dikkate alınmalıdır.

5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'na göre, bir uyuşmazlığın iş mahkemesinde görülebilmesi için işçi sayılan kişilerle işveren veya işveren vekilleri arasında iş sözleşmesinden veya iş kanununa dayanan her türlü hak iddialarından doğan hukuki uyuşmazlığın bulunması gerekir.

4857 sayılı İş Kanunu’nun 4. maddesinin 1. fıkrasının g bendi uyarınca, “sporcular” hakkında bu kanun hükümleri uygulanmaz.

29.03.2011 tarihli 27903 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Bazı Yasalarda Değişiklik Yapan 6215 sayılı yasanın 10., 11 ve 12. maddeleri ile 3289 sayılı Gençlik ve Spor Genel müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunda bazı değişiklikler yapılmış, Spor Federasyonlarının oluşumu ve federasyon bünyesinde oluşturulacak kurullarla ilgili düzenlemelere yer verilmiştir. 5894 sayılı Türkiye Futbol Federasyonu Kuruluş ve Görevleri Hakkındaki Kanunla uyuşmazlıkların çözüm yeri olarak İlk Derece Hukuk Kurulları (ki bunlar arasında uyuşmazlık Çözüm Kurulu da yer almaktadır) ile bunların üstünde olmak üzere Tahkim Kurulu gösterilmişse de, bu kurulların görevine girecek uyuşmazlıkların nelerden ibaret olduğu konusunda açık bir düzenleme getirilmemiş, bu düzenleme TFF ana statüsüne bırakılmıştır. Uyuşmazlık Çözüm Kurulunun görev ve yetkileri de Futbol Federasyonunun ana statüsünde belirlenmiştir.

TFF ana statüsünde TFF Genel Kurulunca yapılan değişiklik 21.7.2011 tarih ve 28001 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Ana Statünün 21.7.2011 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanıp yürürlüğe giren değişik 56.maddesi gereğince Kulüpler, futbolcular teknik direktörler, antrenörler, futbolcu temsilcileri, sağlık personelleri ve müsabaka organizatörleri aralarındaki futbolla ilgili her türlü sözleşmeden doğan ihtilafların çözümü için uyuşmazlık çözüm kurulunun yetkisini kabul edip etmemekte serbesttirler. Uyuşmazlık Çözüm Kurulu’nun yetkili olabilmesi için tarafların ihtilafın ortaya çıkmasından sonra kurulun yetkisini yazılı olarak kabul etmeleri şarttır. Aynı madde gereğince, sportif cezalarla, yetiştirme tazminatına ilişkin ihtilaflar münhasıran uyuşmazlık Çözüm Kurulu önünde çözülür.

TFF Yönetim Kurulunun 04.08.2010 tarihli Teknik Adamların Eğitimi Ve Sınıflandırılması Talimatının, Kısaltmalar ve Tanımlar başlığı altındaki 2/h-ı maddesinde “Teknik direktör, antrenör ve çalıştırıcıları”, teknik adam olarak belirtilmiş, aynı maddenin i ve j bentlerinde “Antrenör”, TFF tarafından düzenlenen kurslardan mezun olarak, -Antrenör Lisansı- almış veya TFF Yönetim Kurulunca belgelerinin denkliği kabul edilmiş olan kişi, “Teknik Sorumlu” ise, Profesyonel ve amatör takımları olan kulüpler ile imzalamış oldukları -Teknik Sorumlu Sözleşmesine dayanarak görev yapan kişi olarak tanımlanmıştır. Aynı Talimatın 3. maddesinde antrenörler ve teknik direktör sınıflandırılarak teknik direktörün, TFF tarafından düzenlenen “Teknik Direktör Kursu”ndan mezun olarak “Teknik Direktör Lisansı” almış veya TFF Yönetim Kurulunca belgelerinin denkliği kabul edilmiş olan eğitici kişiler olduğu belirtilmiştir. Öte yandan, Ağustos 2010 tarihli Teknik Adamların Statüsü ve Çalışma Esasları Talimatının, Tanımlar başlığı altındaki 2/h. maddesine göre, teknik adam; “ teknik sorumlu, antrenör ve amatör çalıştırıcıları” olarak tanımlanmış, 3. ve 4. maddelerinde teknik adamlar, profesyonel ve amatör lisanslı olarak farklı statüde değerlendirmeye tabi tutulmuştur.

Bu düzenlemelere göre; antrenör, gerekli bilgiyi bilim ışığında sporcunun başarısı için kullanan daha sonra bu bilgileri spor becerileri ve strateji ile birleştiren kişi; teknik direktör ise, eğitim sonucu aldığı teknik bilgileri sporcunun ve doğal olarak çalıştırdığı takımın başarısı için kullanan daha sonra bu bilgileri spor becerileri, strateji ve eğitici kimliği ile birleştiren ve antrenör ve yardımcıları aracılığı ile uygulatan, eğiten, bu anlamda direktif veren kişi olarak tanımlamak mümkündür.

Yargıtay İçtihadı Birleştirme Genel Kurulu’nun 23.05.1960 gün ve 11-10 ile 10.05.1974 gün ve 3-4 sayılı kararları uyarınca özellikle iş hukukunda istisnai hükmün genişletilerek değil, dar yorumlanması gerekir. İşçiler yararına konulan hükümlerin, işçiler yararına yorumlanması asıldır.

Yargıtay İçtihadı Birleştirme Genel Kurulu’nun 23.05.1960 gün ve 11-10 ile 10.05.1974 gün ve 3-4 sayılı kararları uyarınca özellikle iş hukukunda istisnai hükmün genişletilerek değil, dar yorumlanması gerekir. İşçiler yararına konulan hükümlerin, işçiler yararına yorumlanması asıldır.

Yukarda ki tanımlar ve içtihadı birleştirme kararları ışığında sporla doğrudan uğraşan sporcunun iş kanunu kapsamında kalmadığı açıktır. Ancak doğrudan aktif spor yapmayan, sporcuyu aktif spor yapması için hazırlayan antrenör ve teknik sorumlu ile aktif görevi daha çok direktif vermek olan ve takımı başarıya ulaştırma görevi de bulunan teknik direktörün sporcu sayılmaması ve iş kanunu kapsamında bir işçi olarak kabul edilmesi, bu şekilde çalışan teknik direktör veya teknik sorumlunun kulüpleri olan işverenle arasındaki iş sözleşmesinden kaynaklanan uyuşmazlıkların iş mahkemesinde görülmesi gerekir. İş güvencesi hükümleri dışında, İş Kanununda işçilik alacakları ile ilgili tahkim şartı öngörülmediğinden, teknik direktör veya teknik sorumlu ile işveren arasındaki uyuşmazlıkların çözümü için, açık yasa düzenlemesi dışında bağlı bulunduğu federasyonun yönetmelik veya genelge ile özel hukuk kurulu ve tahkim kurulu öngörmesi, iş mahkemesinin görevini ortadan kaldırmayacaktır.

Dosya içeriğinde göre; taraflar arasında imzalanan 02.12.2011 tarihli Teknik Adam Sözleşmesinde davacının Profesyonel Takım Teknik Sorumlusu olduğu, lisansının UEFA /A lisansı olduğunun belirtildiği, davacının sporcuyu aktif spor yapması için hazırlayan teknik sorumlu ve eğitici kişi olduğu, davalı kulüpte 01.12.2011-31.05.2012 dönemi için ve 2011-2012 futbol sezonundan kaynaklanan ücretin ödenmediğini ileri sürerek dosyaya mübrez kıymetli senette belirtilen 20.000,00 TL bedelin tahsili talebinde bulunduğu, uyuşmazlıkta mecburi tahkimin uygulanması imkanı olmadığı gibi ihtiyari tahkimin de taraflarca benimsenmediği, Uyuşmazlık Çözüm Kuruluna uyuşmazlığı çözüm yetkisi tanındığına dair davalı kulüp tarafından herhangi bir başvuruda bulunulmadığı anlaşılmaktadır.

O halde dava görevli iş mahkemesinde açıldığından verilen görevsizlik kararında isabet bulunmamaktadır. İşin esasına girilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi, usul ve kanuna aykırı olup, bozma sebebi olmakla davacı vekilinin bu yönü amaçlayan temyiz itirazının kabul edilmesi ve hükmün bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan sebeplerle BOZULMASINA, bozma sebebine göre sair temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına, temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine, 25.02.2013 gününde oyçokluğu ile karar verildi.

MUHALEFET ŞERHİ

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, kararın onanması gerekir görüşünde olduğumdan sayın çoğunluğun bozma kararına katılamıyorum.25.02.2013

Üye ...
Yargıtay — Esas No: 2006/10919, Karar No: 2006/12772, Tarih: 18.12.2006

**1. Hukuk Dairesi         2006/10919 E.  ,  2006/12772 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : AKŞEHİR ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ : 12/07/2004

Taraflar arasında görülen davada;

Davacı Hazine.parsel sayılı taşınmazın  kıyı kenar çizgisinin kıyı tarafında kaldığını ileri sürerek,tapu kaydının iptali ile kıyı olarak terkini isteğinde bulunmuştur.

Davalı,davaya yanıt vermemiştir.

Mahkemece,davanın kabulüne karar  verilmiştir.

Karar,davacı Hazine tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla;Tetkik Hakimi raporu okundu,düşüncesi alındı.Dosya incelendi,gereği görüşülüp düşünüldü:

-KARAR-

Dava, 3621 Sayılı Yasadan kaynaklanan taşınmazın sicil kaydının terkini isteğine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden; çekişme konusu olup kayden davalılara ait .. parsel sayılı taşınmazın 28.11.1997 tarih 5/3 Sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca belirlenen kıyı kenar çizgisine göre göl tarafında kaldığı belirlenmek suretiyle davanın kabul edilmiş olmasında bir isabetsizlik yoktur.

Ancak, dava kabul edildiğine göre yargılama giderleri ve avukatlık ücretinden davalıların sorumlu tutulması gerekirken, giderlerin davacı Hazine üzerinde bırakılması ve davada vekille temsil edilen davacı yararına avukatlık ücretine karar verilmemiş olması doğru değildir.Davacı Hazinenin temyiz itirazları yerindedir.Kabulü ile hükmün açıklanan nedenlerle HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, 18.12.2006 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/9240, Karar No: 2022/14014, Tarih: 07.11.2022

**4. Hukuk Dairesi         2022/9240 E.  ,  2022/14014 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Adana Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi

İLK DERECE MAHKEMESİ : Hatay 4. Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki trafik kazasında yaralanma nedeniyle maddi tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükme karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine dair verilen kararın süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacı vekili; müvekkilinin karşıdan karşıya geçerken davalı nezdinde ... poliçesi olan motosikletin müvekkiline çarptığını, müvekkilinin meydana gelen kazada yaralanarak malul kaldığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla belirsiz alacak olarak 30.000,00 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

İlk derece mahkemesince; davanın kısmen kabulü ile; 12.545,88 TL sürekli iş göremezlik tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

Hükme karşı davacı vekili ve davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesince; HMK'nın 353/1-a-6 bendine göre davanın esasıyla ilgili gereken delillerin toplanmadığı anlaşıldığından taraf vekillerinin istinaf talepleri incelenmeksizin HMK'nın 353/1-a/6. maddesi uyarınca kararın kaldırılarak dosyanın mahalline gönderilmesine karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesince; davanın kısmen kabulü ile, davacının geçici iş göremezliğe yönelik 100,00 TL maddi tazminat talebinin reddine, davacının sürekli iş göremezlik tazminatı talebinin kısmen kabulü ile 18.961,88 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacının fazlaya dair isteminin reddine karar verilmiştir.

Hükme karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesince; davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, karar davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak davacı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusu üzerine HMK'nın 355 vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi, HMK’nın 371. maddesinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-Davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarına gelince;

2-Davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarına gelince;

Dava, trafik kazası sonucu oluşan bedensel zarar nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir.

Trafik kazasında bedensel zarara uğrayan ve buna dayalı olarak işgücü kaybı tazminatı isteminde bulunan hak sahiplerinin bakiye ömürleri daha önceki yıllarda Fransa'dan alınan 1931 tarihli "PMF" cetvellerine göre saptanmakta ise de; Başbakanlık Hazine Müsteşarlığı, Hacettepe Üniversitesi Fen Fakültesi Aktüerya Bilimleri Bölümü, BNB Danışmanlık, Marmara Üniversitesi ve Başkent Üniversitesi'nin çalışmalarıyla "TRH 2010" adı verilen "Ulusal Mortalite Tablosu" hazırlanmıştır. Gerçek zarar hesabı, özü itibariyle varsayımlara dayalı bir hesap olup, gerçeğe en yakın verilerin kullanılması esastır. Bu durumda; Yargıtay Daireleri arasında tazminat hesabında birliğin sağlanması açısından ve yine bu tablonun ülkemize özgü ve güncel verileri içerdiği göz önüne alındığında, Dairemizce de tazminat hesaplamalarında TRH 2010 Tablosu'na göre bakiye ömür sürelerinin belirlenmesinin, güncel verilere ve ülkemiz gerçeklerine daha uygun olacağına karar verilmiştir.

Diğer yandan; Anayasa Mahkemesi'nin 17/07/2020 tarih- 2019/40-2020/40 sayılı kararı ile; KTK'nun 90. maddesindeki "bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir" bölümündeki "bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda" ibaresinin Anayasa'ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptaline karar verilmiştir. Bu nedenle; işgücü kaybı tazminatı hesabında, yeni ... Genel Şartları ekindeki cetvellerin kullanılması mümkün olmadığından ve %1,8 teknik faiz ile devre başı ödemeli belirli süreli rant formülü uygulaması anılan cetvellerle getirildiğinden, artık uygulanması mümkün değildir. Tazminat hesaplamasının, %1,8 teknik faiz uygulanmadan ve Yargıtay uygulamaları ile kabul edilen progresif rant yöntemi kullanılarak yapılması gereklidir.

Somut olayda; davacının hak kazanabileceği işgücü kaybı tazminatının hesaplanması için alınan ve ilk derece mahkemesi tarafından da karara esas kabul edilen 30/06/2020 tarihli aktüer bilirkişi raporunda; TRH 2010 Yaşam Tablosu'na göre ve % 1,8 teknik faiz uygulanarak, işleyecek devre bakımından "devre başı ödemeli belirli süreli rant" yöntemi kullanılarak tazminat hesabı yapıldığı; ilk derece mahkemesi tarafından, TRH 2010 yaşam tablosu ve % 1,8 teknik faiz esas alınarak hesaplanan sürekli işgücü kaybı tazminatına karar verildiği, davacı vekilinin istinaf başvurusunda söz konusu hesaplama yöntemine itiraz ettiği, Bölge Adliye Mahkemesince davacı vekiline 30/06/2020 tarihli aktüer bilirkişi raporunun usulüne uygun tebliğ edildiği, ancak davacı vekili tarafından söz konusu bilirkişi raporuna karşı yargılama aşamasında süresi içinde ilk derece mahkemesine herhangi bir itirazda bulunulmadığı, bu nedenle davacı vekili yönünden süresinde ilk derece mahkemesinde bilirkişi raporuna itiraz edilmemekle kesinleşen rapora karşı artık istinaf aşamasında itiraz edilemeyeceğinden bu yöndeki istinaf itirazının kabul edilmediği anlaşılmıştır.

İlk derece mahkemesince hükme esas alınan aktüer bilirkişi raporunun tarihi 30/06/2020 olup, Anayasa Mahkemesi'nin 17/07/2020 tarihli 2019/40-2020/40 sayılı iptal kararından önce olduğu anlaşılmaktadır. Buna göre davacı vekilinin söz konusu iptal kararından önce iptal kararına konu sebeplerle anılan bilirkişi raporuna itiraz edemeyeceği anlaşılmasına göre, davacı vekilinin söz konusu bilirkişi raporuna itiraz etmemesi sebebiyle davalı yararına kazanılmış hak oluşmayacağı, söz konusu bilirkişi raporundaki hesaplama yönteminin de davacı yönünden kesinleşmeyeceği anlaşılmaktadır.

Şu durumda Dairemizin içtihatları gereği, hesaplamada TRH 2010 Yaşam Tablosu'nun kullanılması yerinde olmakla birlikte % 1,8 teknik faiz ve işleyecek devre bakımından "devre başı ödemeli belirli süreli rant" yöntemi kullanılması doğru olmamıştır. Ancak davacı tarafın PMF 1931 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemi ile hesaplama yapılmasını talep ettiği anlaşılmakla, davacı için, PMF 1931 Yaşam Tablosu'na göre muhtemel bakiye ömür süresinin belirlenmesi, % 1,8 teknik faiz uygulanmadan ve işleyecek devre bakımından "progresif rant" formülü kullanılarak tazminat hesaplamasının yapılması gerektiği dikkate alınmak suretiyle, bilirkişiden ek rapor alınıp oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirmeyle, yazılı biçimde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ : Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının HMK 373/1. maddesi gereğince KALDIRILMASINA ve İlk Derece Mahkemesi kararının HMK 371. maddesi uyarınca BOZULMASINA, dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine ve peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davacıya geri verilmesine 07.11.2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/8105, Karar No: 2016/7144, Tarih: 30.05.2016

**4. Hukuk Dairesi         2015/8105 E.  ,  2016/7144 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı ... tarafından, davalılar ... ve diğerleri aleyhine 06/08/2014 gününde verilen dilekçe ile haksız şikayet nedeni ile manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davalılar ... ve ... yönünden davanın açılmamış sayılmasına, diğer davalı ... yönünden davanın kısmen kabulüne dair verilen 16/04/2015 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalı ... tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, haksız şikâyet nedeniyle kişilik haklarının ihlaline dayalı manevi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece, davalılar ... ve ... yönünden davanın açılmamış sayılmasına, diğer davalı ... yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı ... tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı, davalılar tarafından zımmetine para geçirdiği iddiası ile gerçeğe aykırı olarak şikayet edildiğini, kişilik haklarının ihlal edildiğini belirterek uğramış olduğu manevi zararın tazminini talep etmiştir.

Davalılar, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davalı ... ve ... yönünden açılan davanın takip edilmemesi nedeni ile davanın açılmamış sayılmasına, diğer davalı ... yönünden ise şikayet hakkı ve hak arama özgürlüğü sınırlarının aşıldığı, hiç bir delile dayanmadan şikayet ettikleri gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Şikayet hakkı, diğer bir deyimle hak arama özgürlüğü; Anayasa’nın 36. maddesinde; “Herkes, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir” şeklinde yer almıştır. Hak arama özgürlüğü bu şekilde güvence altına alınmış olup; kişiler, gerek yargı mercileri önünde gerekse yetkili kurum ve kuruluşlara başvurmak suretiyle kendilerine zarar verenlere karşı haklarının korunmasını, yasal işlem yapılmasını ve cezalandırılmalarını isteme hak ve yetkilerine sahiptir.

Anayasa’nın güvence altına aldığı hak arama özgürlüğünün yanında, yine Anayasa'nın “Temel Haklar ve Hürriyetlerin Niteliği” başlığını taşıyan 12. maddesinde herkesin kişiliğine bağlı dokunulmaz, devredilmez, vazgeçilmez temel hak ve özgürlüklere sahip olduğu belirtildikten başka, 17. maddesinde de, herkesin yaşama, maddi ve manevi varlığını koruma ve geliştirme hakkına sahip bulunduğu da düzenleme altına alınmış bulunmaktadır. Türk Medeni Kanunu’nun 24. maddesinde, kişilik haklarına yapılan saldırının unsurları belirtilmiş ve hukuka aykırılığı açıklanmıştır. 25. maddesinde ise, kişilik haklarına karşı yapılan saldırının dava yolu ile korunacağı açıklanmış, BK’nın 49. maddesinde ise saldırının yaptırımı düzenlenmiştir.

Hak arama özgürlüğü ile kişilik haklarının karşı karşıya geldiği durumlarda; hukuk düzeninin bu iki değeri aynı zamanda koruma altına alması düşünülemez. Daha az üstün olan yararın, daha çok üstün tutulması gereken yarar karşısında o olayda ve o an için korumasız kalmasının uygunluğu kabul edilecektir. Hak arama özgürlüğü, diğer özgürlüklerde olduğu gibi sınırsız olmayıp kişi salt başkasını zararlandırmak için bu hakkı kullanamaz. Bu hakkın hukuken korunabilmesi ve yerinde kullanıldığının kabul edilebilmesi için şikâyet edilenin cezalandırılmasını veya sorumlu tutulmasını gerektirecek yeterli kanıtların mevcut olması da zorunlu değildir. Şikâyeti haklı gösterecek bazı emare ve olguların zayıf ve dolaylı da olsa varlığı yeterlidir. Bunlara dayanarak başkalarının da aynı olay karşısında davalı gibi davranabileceği hallerde şikâyet hakkının kullanılmasının uygun olduğu kabul edilmelidir. Aksi halde şikâyetin hak arama özgürlüğü sınırları aşılarak kullanıldığı, kişilik değerlerine saldırı oluşturduğu sonucuna varılmalıdır.

Dosya kapsamından, davalıların şikayet dilekçesini ... Cumhuriyet Başsavcılığına verdiği, davacının muhtar olması nedeni ile Valilik tarafından yapılan ön inceleme sonucunda soruşturma izni verilmemesine karar verildiği, davacının olay tarihinde köy muhtarı olduğu, köyde yağmur duası için köyden ve merkezden hayvan toplandığı, bir miktarda para toplandığı ve toplanan para karşılığında makbuz verilmediği anlaşılmaktadır.

Bu durumda, yukarıda özetlenen durum karşısında, davalıların toplanan para karşılığında makbuz verilmemesi nedeni ile şüphe duyarak şikâyetçi olmasında bir takım emareler bulunduğu anlaşılmakla, şikâyetin olağan kuşku üzerine emarelere dayandırılarak yapıldığı gerekçesi ile istemin tümden reddi gerekirken, şikâyetin haksız olduğundan bahisle istemin kısmen kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiştir. Kararın bu nedenle bozulması gerekir.

SONUÇ: Temyiz edilen kararın yukarıda gösterilen nedenlerle davalı ... yararına BOZULMASINA ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 30/05/2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.