muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/5656, Karar No: 2013/6863, Tarih: 29.04.2013

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2013/5656 E.  ,  2013/6863 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasal gerektirici nedenlere ve özellikle kanıtların takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre sair temyiz itirazları yerinde değildir.

Ancak;

Dava konusu taşınmazın ulaşımında bir sıkıntısının olmaması, sanayi tesislerine ve soğuk hava depoları ile Bursa-Eskişehir otoyoluna bitişik ve köye yakınlığı, İnegöl ilçesi alt yapı hizmetleri ile ana arterlere mesafesi nedeniyle sosyal kültürel etkinliklerden yararlanma imkanının bulunması gibi hususların tarım arazisi niteliğindeki taşınmazın değerinde en fazla %10 oranında objektif değer artışına neden olabileceği düşünülmeden, %30 oranında objektif değer artışı uygulayan bilirkişi raporuna göre karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, 29.04.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/15722, Karar No: 2013/24280, Tarih: 19.12.2013

**21. Hukuk Dairesi         2012/15722 E.  ,  2013/24280 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, davalı Kurum tarafından tahakkuk ettirilen borcun iptaline karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

1) Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici nedenlere göre davalı Kurumun aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddine,

2) Dava, asgari işçilik incelemesi sonucu Kurumca re'sen tahakkuk ettirilen prim ve gecikme zammından davacının sorumlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile davacının 8.602,94 TL prim ve bu miktara işleyecek gecikme cezası ve zammı dışında borcu bulunmadığının tespitine karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacı şirketin ... Şubesinin 01.02.2009-31.12.2009 tarihleri arasında tahmil-tahliye (yükleme-boşaltma) işini ihale yoluyla yüklendiği, ön değerlendirme (araştırma) aşamasında istihkak bedelinin 672.178,17 TL, asgari işçilik oranının % 40 (% 25 eksiği % 30 olarak alındı), prim oranının % 34, Kuruma bildirilen işçilik tutarının 13.782,00 TL kabulü ile 187.871,45 TL fark işçilik tutarı üzerinden 63.876,29 TL prim ve 7.293,01 TL gecikme zammı (06.04.2010 tarihi itibariyle) olmak üzere 71.169,30 TL borcun hesaplandığı anlaşılmaktadır.

Dosya kapsamından Kurumun inceleme aşamasına geçip geçmediği anlaşılamamaktadır.

Kurum dosya memurunca yapılan araştırma (ön değerlendirme) aşaması sonucunda Kurumca tebliğ edilen prim borcu ve fer'ilerinin ödenmesi veya ödeneceğinin yazılı olarak taahhüt edilmesi halinde, Kurumun inşaat ve ihale konusu işyerinde her zaman inceleme yapma hakkı saklı kalmak üzere süreç tamamlanır.

Ancak işverenlerin ilişiksizlik belgesine daha kolay ulaşmalarını sağlamaya yönelik araştırma aşaması sonucunda tebliğ edilen prim borcunun ödenmemesi veya taahhütname verilmemesi halinde artık gerçek bir inceleme yapılması gerekir. Bu aşamadan sonra yapılacak inceleme; işverene ilişiksizlik belgesi vermeye değil Kurumun prim alacağını tahsile yöneliktir.

Ancak işverenlerin ilişiksizlik belgesine daha kolay ulaşmalarını sağlamaya yönelik araştırma aşaması sonucunda tebliğ edilen prim borcunun ödenmemesi veya taahhütname verilmemesi halinde artık gerçek bir inceleme yapılması gerekir. Bu aşamadan sonra yapılacak inceleme; işverene ilişiksizlik belgesi vermeye değil Kurumun prim alacağını tahsile yöneliktir.

Kurumun ön değerlendirme aşamasından inceleme aşamasına geçmesi halinde fark işçilik tutarı, fark prim ve gecikme cezasının miktarı, asgari işçilik oranı değişebildiği gibi ön değerlendirme aşamasında yapılan işlemler ve belirlenen fark işçilik tutarı kesinleşmediğinden bu aşamadan sonra uyuşmazlık konusu Kurum müfettişince belirlenen fark işçilik tutarıdır. Bu nedenledir ki dosya kapsamına göre ön değerlendirme aşamasında Kurumun eksik işçilik tutarına dair işleminin kesinleşmediği anlaşılır ise Kurum müfettişince inceleme yapılıp yapılmadığı sorularak yapılmış ise asgari işçilik inceleme raporu ve ekleri getirtilerek taraflar arasındaki uyuşmazlığın doğru bir biçimde belirlenmesi gerekir.

Yapılacak iş, dava konusu ihaleli iş nedeniyle Kurum müfettişince inceleme yapılıp yapılmadığını Kurumdan sormak, Kurum müfettişince inceleme yapılmış ise asgari işçilik inceleme raporunu tüm ekleri ile birlikte getirtmek, bu rapora dayalı re'sen prim tahakkuku işlemi sonucunda hesaplanan fark prim ve gecikme zammı borcunun işverene bildirilmesine dair Kurum yazısı ve tebliğ belgesini istemek, işverenin prim tahakkuku işlemine yönelik itiraz dilekçesini ve Prim Tahakkuk İtiraz Komisyonu kararı ile bu kararın tebliğ belgesini getirmekten ibarettir.

Mahkemece, Kurum müfettişince inceleme yapılıp yapılmadığı araştırılmadan ve taraflar arasındaki uyuşmazlık belirlenmeden eksik inceleme ve araştırma sonucunda yazılı biçimde karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır.

3) Asgari işçilik uygulamasına dair uyuşmazlıkların sağlıklı çözümü için kayıt ve defterler üzerinde inceleme yapılması, faturaların doğruluğunun ve niteliğinin belirlenmesi, incelemeye konu işin (sektörün) özelliklerine göre işçilik miktarının ve asgari işçilik oranının tespiti gerekir. Bu hususların incelenmesi ise özel ve teknik bilgiyi gerektirdiğinden; HMK'nın 266.maddesine göre asgari işçiliği teknik usullerle saptamasını bilen bir hukukçu, serbest muhasebeci mali müşavir bilirkişi (veya yeminli mali müşavir) ve asgari işçilik incelemesine konu iş (sektör) konusunda bilgi sahibi (inşaat mühendisi, elektrik mühendisi, otel yöneticisi vb.) bir bilirkişi olmak üzere üç kişilik bilirkişi kurulundan açıklayıcı ve denetime elverişli rapor alınmalıdır.

Somut olayda, yukarıda açıklanan biçimde hukukçu, makina mühendisi ve serbest muhasebeci mali müşavir (veya yeminli mali müşavir) bilirkişilerden oluşturulacak kuruldan özellikle yapılan işin niteliği ve asgari işçilik oranını belirten açıklayıcı ve denetime elverişli bilirkişi raporu alınması gerekirken hukukçu bilirkişiden alınan rapor doğrultusunda yazılı biçimde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

4) Asgari işçilik uygulamasının "ön değerlendirme" aşamasında dosya memurunca "ihale mevzuatına göre yaptırılan her türlü işlerde" ve " özel nitelikteki inşaat işyerleri hakkında" yapılacak asgari işçilik araştırmasında Kurumca yayımlanan tebliğ ile belirlenen asgari işçilik oranının % 25 eksiği uygulanmak suretiyle işin yürütümü için gerekli olan asgari işçilik tutarı belirlenir.

Dosya memurunca yapılan "asgari işçilik ön değerlendirme" işlemi esnasında işverenin kayıt ve belgeleri incelenmediğinden işverenin söz konusu ihale yada inşaat nedeniyle dışarıdan satın aldığı hizmetin bedeli (malzemeli işçilik veya salt işçilik bedeli) ile işverenin sigorta primine esas kazancın üst sınırının üzerinde bildirimde bulunduğu haller nazara alınamadığından Kurumca yayımlanan tebliğ ile belirlenen asgari işçilik oranının %25 eksiği uygulanmak suretiyle, nazara alınamayan bu hususlarla ilgili yaklaşık bir indirim yapılarak asgari işçilik tutarı belirlenmekte ve böylece göreceli olarak adalet sağlanmaktadır.

Asgari işçilik oranının %25 eksiği uygulanmak suretiyle işin yürütümü için gerekli olan asgari işçilik tutarının belirlenmesi "ön değerlendirme" aşamasına özgü olup müfettiş incelemesi yapılması veya uyuşmazlığın yargı önüne gelmesi halinde artık asgari işçilik oranının %25 eksiği uygulanmak suretiyle asgari işçilik tutarının belirlenmesi mümkün değildir.

Somut olayda, uyuşmazlığın yargı önüne gelmesi nedeniyle işverenin malzemeli ve salt işçilikli ödemeleri de gözetilerek gerçek bir asgari işçilik uygulaması yapılması gerekeceğinden, bu aşamadan sonra asgari işçilik oranının % 25 eksiği ile nazara alınması mümkün olmadığı halde bilirkişinin % 7 asgari işçilik oranının % 25 eksiği üzerinden fark işçilik hesabı yapması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

5) 27.09.2008 tarih ve 27010 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Sosyal Güvenlik Kurumu Asgari İşçilik Tespit Komisyonunun (AİTK) Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik'in 4.maddesinin (b) bendine göre asgari işçilik oranı; ihale yoluyla yapılan işlerde istihkak (hakediş) tutarı, özel bina inşaatlarında ise maliyet bedeli içerisindeki işçilik miktarının yüzdesini (oranını) ifade eder ya da başka bir deyişle bir işin yapılması için çalıştırılması gereken sigortalıların sayısı ve çalışma süresine göre Kuruma bildirilmesi gereken sigorta primine esas kazanç tutarının (işçilik tutarının) istihkak tutarı/inşaat maliyetine yaklaşık oranı olarak tanımlanabilir.

AİTK'nın asgari işçilik oranını belirlemesi Kanun ve alt mevzuat ile verilmiş bir görev olduğu kadar bu Komisyon üyeleri asgari işçilik oranının belirlenmesi konusunda bilgi ve tecrübe sahibidir.

Mahkemece oluşturulacak bilirkişi kurulunun AİTK'nın belirlediği oran dışında bir oranı kabul etmesi mümkün ise de Komisyonun vardığı sonucun hangi bilimsel ve hukuki nedenlerle yerinde olmadığını raporlarında açıklamaları zorunludur.

Bu nedenlerle mahkemece, AİTK'nın "Asgari İşçilik Oranını Belirleme Kararı" ve "Asgari İşçilik Oranının Tespitine İlişkin Hesap Cetveli (Ek-1)" getirtilmelidir.

Somut olayda, yukarıda anlatılan biçimde AİTK'nın "Asgari İşçilik Oranını Belirleme Kararı" ve "Asgari İşçilik Oranının Tespitine İlişkin Hesap Cetveli (Ek-1)" getirtilmeden Komisyonun belirlediği asgari işçilik oranının hangi hukuki ve bilimsel nedenlerle yerinde olmadığını açıklamayan bilirkişi raporu doğrultusunda hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 19/12/2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/15580, Karar No: 2023/159, Tarih: 17.01.2023

**2. Ceza Dairesi         2022/15580 E.  ,  2023/159 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkûmiyet

Suça sürüklenen çocuk hakkında bozma üzerine kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1.... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 16.10.2015 tarihli ve 2015/9083 Esas, 2015/1177 İddianame numaralı iddianamesi ile suça sürüklenen çocuğun 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 141 inci maddesinin birinci fıkrası, 31 inci maddesinin üçüncü fıkrası 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu'nun 5 inci maddesi gereğince cezalandırılması talebiyle kamu davası açılmıştır.

2.... 1. Çocuk Mahkemesinin, 17.05.2016 tarihli ve 2015/665 Esas, 2016/441 Karar sayılı kararı ile suça sürüklenen çocuk hakkında hırsızlık suçundan 5237 sayılı Kanun'un 141 inci maddesinin birinci fıkrası, 31 inci maddesinin üçüncü fıkrası, 62 nci maddesi, 50 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi, 52 nci maddesini ikinci fıkrası uyarında 4.000,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiştir.

3. ... 1. Çocuk Mahkemesinin, 17.05.2016 tarihli ve 2015/665 Esas, 2016/441 Karar sayılı kararının suça sürüklenen çocuk ve müdafii tarafından temyizi üzerine Yargıtay 2. Ceza Dairesinin 22.06.2020 tarihli ve 2020/15590 Esas, 2020/6313 Karar sayılı kararı ile hüküm tarihinde Maltepe Çocuk ve Gençlik Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda başka bir suçtan hükümlü olduğu anlaşılan suça sürüklenen çocuğa, duruşmadan bağışık tutulmak isteyip istemediği sorulmadan ve bu hususta bir karar alınmadan, hükmün açıklandığı 17.05.2016 tarihli duruşmada hazır edilmeyerek hükümlülüğüne karar verilmesi suretiyle, 5271 sayılı Kanun'un 196 ncı maddesine aykırı olarak savunma hakkının kısıtlanmış olması ve 02.12.2016 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak aynı tarihte yürürlüğe giren 6763 sayılı Kanun'un 34 üncü maddesi ile değişik 5271 sayılı Kanun'un 253 üncü maddesi ile suça sürüklenen çocuğun eylemine uyan 5237 sayılı Kanun'un 141 inci maddesinin birinci fıkrasında düzenlenen hırsızlık suçunun uzlaşma kapsamına alındığı, uzlaştırma işlemi yapılıp sonucuna göre suça sürüklenen çocuğun hukuki durumunun değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması nedenleriyle diğer yönleri incelenmeyen hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

3. ... 1. Çocuk Mahkemesinin, 29.06.2021 tarihli ve 2020/280 Esas, 2021/440 Karar sayılı kararı ile suça sürüklenen çocuk hakkında hırsızlık suçundan, 5237 sayılı Kanunu’nun 141 inci maddesinin birinci fıkrası, 31 inci maddesinin üçüncü fıkrası, 62 nci maddesi, 50 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi, 52 nci maddesini ikinci fıkrası uyarında 4.000,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Suça sürüklenen çocuk müdafiinin temyiz isteği; suça sürüklenen çocuğun atılı suçu işlememiş olduğuna, suça konu motosikleti arkadaşından aldığına, müvekkilinin suça konu motosikleti alırken görülmemiş olup buna ilişkin herhangi bir bir delil de bulunmadığına, suça sürüklenen çocuğun lehine olan hükümlerin uygulanmadığına, müvekkili suça sürüklenen çocuk hakkında beraat kararı verilmesi gerekirken verilen mahkumiyet kararının usul ve yasaya aykırı olduğuna ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

1.Müşteki tarafından, olay günü saat 19.50 sıralarında Prestige Turizm isimli iş yeri önüne, cadde üzerine anahtarı üzerinde unutularak park edilen 21 ... 956 plakalı TVS Apache marka motosikletin, park edildikten yaklaşık 40 dk sonra çalındığı fark edilerek kolluk birimlerine ihbarda bulunulduğu, aynı gece saat 00:30 sıralarında, tren sitasyonu yanında, terk edilmiş halde bulunan suça konu motosikletin sol dikiz aynası üzerinden tespit edilen parmak izi ile suça sürüklenen çocuğa ulaşıldığı, suça sürüklenen çocuğun, üzerine atılı suçlamayı kabul etmediği belirlenmiştir.

2.Parmak izi incelemesine ilişkin 29.07.2015 tarihli uzmanlık raporu dava dosyasında mevcuttur.

3.Mahkemece, Hukukî Süreç başlığı altında (2) numaralı paragrafta bilgilerine yer verilen Yargıtay bozma ilâmına uyulmasına karar verildiği ve gereğinin yerine getirildiği belirlenmiştir.

IV. GEREKÇE

A. Mahkûmiyet Kararı Yönünden

Eylemin gerçekleştiği gün, olaydan kısa bir süre sonra terk edilmiş halde bulunan suça konu motosiklet üzerine suça sürüklenen çocuğun parmak izinin tespit edilmiş olması ve savunmasında belirttiği şekilde motosikleti başkasından aldığını ya da kiraladığını somut delille ispatlayamamış olması karşısında, suça sürüklenen çocuğun eyleminin sübuta erdiği belirlenmekle, hakkında mahkûmiyet hükmü kurulmasında bir isabetsizlik görülmediğinden, hükümde bu yönüyle hukuka aykırılık bulunmamıştır.

B. Lehe Hükümlerin Uygulanması Talebi Yönünden

B. Lehe Hükümlerin Uygulanması Talebi Yönünden

Suça sürüklenen çocuk hakkında hırsızlık suçundan hükmedilen netice ceza miktarının 4.000,00 TL adli para cezası olduğu, 5237 sayılı Kanun'un 51 nci maddesinde düzenlenen erteleme hükümleri bakımından, suça sürüklenen çocuk hakkında tayin olunan kısa süreli hapis cezasının daha lehe olan 5237 sayılı Kanun'un 50 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca zorunlu olması sebebi ile de adli para cezasına çevrildiği, 5271 sayılı Kanun'un 231 inci maddesinin beşinci fıkrası uyarınca Mahkemece "suça sürüklenen çocuğun sabıka kaydında hükmün açıklanmasının geri bırakılması ilamının bulunması ve bu ilamın deneme süresi içerisinde suç işlemesi nedeniyle" hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına yer olmadığına karar verildiği, lehe hükümlerin uygulanmamasına dayanak olan gerekçenin yerinde, yeterli ve kanunî olduğu anlaşılmakla, hükümde lehe hükümlere ilişkin uygulamalar yönüyle hukuka aykırılık bulunmamıştır.

C. Diğer Temyiz İtirazları Yönünden

Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin suça sürüklenen çocuk tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eyleme uyan suç vasfı ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği anlaşıldığından, suça sürüklenen çocuk müdafiinin yerinde görülmeyen diğer temyiz sebepleri de reddedilmiştir.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle ... 1. Çocuk Mahkemesinin, 29.06.2021 tarihli ve 2020/280 Esas, 2021/440 Karar sayılı kararında suça sürüklenen çocuk müdafiince öne sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden suça sürüklenen çocuk müdafiinin temyiz sebeplerinin reddiyle hükmün, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

17.01.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/4486, Karar No: 2019/7940, Tarih: 11.09.2019

**5. Ceza Dairesi         2019/4486 E.  ,  2019/7940 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Zimmet

KARAR : Memnu hakların iadesi talebinin reddi

Mahalli mahkemece verilen ek karar temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Mahkemece 01/06/2010 tarih ve 2009/201 Esas, 2010/133 sayılı Karar ile sanığın zimmet suçundan 5237 sayılı TCK'nın 247/1-2, 62/1, 53/1-2-3. maddeleri gereğince 7 yıl 6 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluğuna karar verildiği ve bu kararın Dairemizce 29/05/2013 tarihinde onanarak kesinleştiği, hükümlü müdafin 04/02/2019 havale tarihli memnu hakların iadesi talebinin 12/02/2019 tarihli ek karar ile bihakkın tahliye tarihinden itibaren 5352 sayılı Kanunun 13/A/1-a maddesinde öngörülen 3 yıllık sürenin geçmediğinden bahisle reddedildiği anlaşılmakla; gerekçesi gösterilmek suretiyle verilen memnu hakların iadesi talebinin reddine dair ek karar usul ve kanuna uygun olduğundan yerinde görülmeyen hükümlü müdafin temyiz itirazlarının reddiyle ek kararın ONANMASINA 11/09/2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/12140, Karar No: 2014/14430, Tarih: 14.05.2014

**12. Hukuk Dairesi         2014/12140 E.  ,  2014/14430 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Kastamonu 1. İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 28/01/2014

NUMARASI : 2013/211-2014/13

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklı tarafından genel haciz yolu ile başlatılan ilamsız icra takibinde borçlunun yetkiye ve borca itirazı üzerine takibin durduğu, alacaklının, itirazın kaldırılması istemi ile icra mahkemesine başvurduğu, mahkemece; borçlunun yetki itirazının yerinde olmadığı, ancak alacağın varlığının yargılamayı gerektirdiği gerekçesiyle istemin reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

İİK'nun 68/1. maddesi gereğince; talebine itiraz edilen alacaklının takibi, imzası ikrar veya noterlikçe tasdik edilen borç ikrarını içeren bir senede yahut resmi dairelerin veya yetkili makamların yetkileri dahilinde ve usulüne göre verdikleri bir makbuz veya belgeye müstenit ise, alacaklı icra mahkemesinden itirazın kaldırılmasını isteyebilir. Ancak, borçlu, borç doğuran ilişkiyi kabul etmişse, alacaklının artık İİK'nun 68/1.maddesinde belirtilen belgelere dayanmasına gerek yoktur.

Somut olayda icra takibinin dayanağının 25.11.2010 tarihli, “Alacağın temliki, Sulh, İbra ve Feragat sözleşmesi” başlıklı belge olduğu, borçlunun, icra dairesine verdiği itiraz dilekçesinde ise borcun tamamına itiraz ettiği görülmektedir. Ancak borçlu cevap dilekçesinde, sözleşme uyarınca edimlerini ifa etmekte olduğunu, alacaklının ise zamanı gelmeyen taksitleri tahsil etmeyi amaçladığını beyan etmek suretiyle borç doğuran hukuki ilişkiyi kabul edip, itirazını ödeme olgusuna dayandırdığına göre, itirazın kaldırılması isteminin mahkemede incelenmesi sırasında alacaklının artık İİK'nun 68/1. maddesinde belirtilen bir belgesinin mevcut olup olmadığı üzerinde durulmasına gerek ve yer yoktur. Çünkü anılan maddede yazılı belgelerle ispatlanacak olan hukuki ilişki ve borçtur. Borçlu hukuki ilişkiyi ve borcu kabul edip sözleşmede belirtilen vadesi gelmiş taksitlere ilişkin ödemelerde bulunduğunu ileri sürdüğüne göre, kabul edilen bir hususun ayrıca İİK'nun 68/1. maddesinde yazılı belgelerle ispatına yer olmadığı kabul edilmelidir (H.G.K.'nun 04.12.1985 tarih ve 1984/12-527 E. 984. K.sayılı kararı).

O halde mahkemece, borçludan, takip konusu borcun ödendiğine dair elinde İİK'nun 68/1. maddesinde belirtilen belgelerden birinin bulunup bulunmadığı sorularak, sunması halinde gerektiğinde bilirkişi incelemesi de yaptırılarak oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçe ile alacağın varlığının yargılamayı gerektirdiğinden bahisle itirazın kaldırılması isteminin reddi yönünde hüküm tesisi isabetsizdir.

O halde mahkemece, borçludan, takip konusu borcun ödendiğine dair elinde İİK'nun 68/1. maddesinde belirtilen belgelerden birinin bulunup bulunmadığı sorularak, sunması halinde gerektiğinde bilirkişi incelemesi de yaptırılarak oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçe ile alacağın varlığının yargılamayı gerektirdiğinden bahisle itirazın kaldırılması isteminin reddi yönünde hüküm tesisi isabetsizdir.

SONUÇ : Alacaklının temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK'nun 366. ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), peşin alınan harcın istek halinde iadesine, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 14/05/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.