muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/24003, Karar No: 2014/5843, Tarih: 01.04.2014

Ne var ki; davacı karşı davalı M.. D.. vekili, tapuda yapılan resmi işlemle taşınmazı satın aldığını ileri sürerek istekte bulunmuştur. Davacı, tapuda kayıtlı olan nizalı taşınmazı devralan davalıya karşı tapu iptali ve tescil davası açtığına göre, dava açma iradesi davalının kötü niyetli olduğu iddiasını da taşır ve davacı karşı davalı M.. E.. TMK.nun 1023 maddesi hükmünden yararlanabilir. Davacı da davalının satın almada kötü niyetli olduğu hususunu iddia ve ispat edebilir.

TMK.nun 1023 maddesinin uygulaması ile ilgili uyuşmazlıklarda; davacının öncelikle dava konusu taşınmazın kendisine ait olduğunu, davalının satıcısı adına yapılan tescilin yolsuz olduğunu, daha sonra davalının tapudaki kazanımında iyi niyetli olmadığını kanıtlaması gerekmektedir. TMK.nun 1023. maddesine göre, tapu sicilindeki tescile iyi niyete dayanarak mülkiyet veya bir başka ayni hak kazanan üçüncü kişinin bu kazanımı korunur. Davalının yararlandığı bu madde ile yasal bir karine getirilmiştir. Usul Hukuku açısından bu karine itiraz niteliğinde olduğundan hakim tarafından doğrudan doğruya göz önünde tutulur. TMK.nun 1023 maddesinden yararlanma koşullarının oluşmadığı, karşı tarafın kötü niyetli olduğunun davacı tarafça kanıtlanması gerekmektedir. Mahkemece bu hususun davacı tarafa hatırlatılması, 08.11.1991 gün ve 3/5 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararında belirtilen ilkeler göz önünde tutularak karşı tarafın kazanımında kötü niyetli olduğu hususunda davacıya delillerini sunmak üzere süre ve imkân tanınması, davalı karşılık delil gösterdiği takdirde onların da yöntemine uygun bir biçimde toplanması ve tüm delillerin birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yetersiz araştırma ve eksik incelemeyle yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Davacı karşı davalı M.. E.. vekili ile birleşen dosya davalıları A.. A.. ve O.. D.. ile davalı Hazine vekilinin temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün 6100 sayılı HMK'nun Geçici 3. maddesi yollamasıyla HUMK'nun 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, HGK.nun 17.02.2011 tarih ve 2010/8-58 E, 2010/78 sayılı kararı uyarınca Avukatlık Ücreti takdirine yer olmadığına, taraflarca HUMK'nun 388/4. (HMK. m. 297/ç) ve HUMK'nun 440/I maddeleri gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine ve 1.952,50 TL peşin harcın davacı-birleşen dosya davalısına, 48,60 TL harcında birleşen dosya davalıları A.. A.. ve O.. K..l A..'a iadesine 01.04.2014 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY YAZISI

KARŞI OY YAZISI

Tapu kayıt malikleri ve mirasçılarının Devlet karşısında mülkiyet haklarının korunacağı yolunda haklı ve meşru bir beklentileri mevcuttur. Tapu kayıt malikinin ölümü üzerine intikalin yapılmamış olması, zilyetlikle mülkiyetin başkasına geçişi için yeterli kabul edilemez. Nitekim TMK.nun 713/2.maddesindeki ölüm sebebi dava açıldıktan sonra iptal edilmiştir. Bu sebeple karşı davanın reddine, asıl davanın kabulüyle el atmanın önlenmesine karar verilmek üzere hüküm bozulmalıdır. Değerli çoğunluğun bozma görüşüne katılmakla birlikte bozmanın içeriğine katılmıyorum.01.04.2014
Yargıtay — Esas No: 2021/10567, Karar No: 2022/8480, Tarih: 06.06.2022

**6. Ceza Dairesi         2021/10567 E.  ,  2022/8480 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇLAR : Nitelikli hırsızlık, iş yeri dokunulmazlığının ihlali ve mala zarar verme

HÜKÜMLER : Mahkumiyet

Mahalli mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle dosya incelenerek, gereği düşünüldü:

I- Suça sürüklenen çocuk hakkında mala zarar verme ve iş yeri dokunulmazlığının ihlali suçlarndan kurulan hükümlere yönelik yapılan temyiz incelemesinde;

Katılanının iş yerini gece saat 01:00 sıralarında kapattığını sabah saat 08:15 sıralarında iş yerini açmak için geldiğinde hırsızlık eyleminden haberdar olduğunu söylediğini, suça sürüklenen çocuğun ise suç tarihinden yaklaşık 1 yıl sonra cezaevinden getirilerek alınan ifadesinde hakkında birçok eylemden işlem yapıldığını ve birçok dava bulunduğunu atlı suçu ise hatırladığı kadarı ile geceleyin işlediğine ilişkin beyanda bulunduğu, suça sürüklenen çocuğun Uyap kayıtlarından yapılan inceleme ve adli sicil kaydında bir çok suçtan kaydının bulunduğu, suç tarihinden 1 yılı aşkın sonra verdiği ifadesinde suç saati ile ilgili şüpheden sanık yararlanır ilkesi gereğince gündüz sayılan zaman diliminde işlendiği kabul edilerek yapılan incelemede;

Suça sürüklenen çocuğa yüklenen ve 5237 sayılı TCK'nın 151/1, 31/3, 116/2, 31/3. maddelerine uyan suçların gerektirdiği cezaların türü ve üst sınırlarına göre; aynı Yasanın 66/1-e, 66/2. maddelerinde öngörülen 5 yıl 4 aylık asli dava zamanaşımının karar tarihi olan 21/04/2016 tarihinden inceleme tarihine kadar geçmiş bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuk ve müdafiinin temyiz istemleri bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükümlerin açıklanan nedenle tebliğnameye uygun olarak BOZULMASINA, bozma nedeni yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi yollamasıyla 1412 sayılı CMUK'un 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak, suça sürüklenen çocuk hakkında açılan kamu davasının 5271 sayılı CMK'nın 223/8. maddesi uyarınca zamanaşımı nedeniyle DÜŞMESİNE,

II- Suça sürüklenen çocuk hakkında nitelikli hırsızlık suçundan kurulan hükme yönelik yapılan temyiz incelemesinde;

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve hâkimin takdirine göre; suçun suça sürüklenen çocuk tarafından işlendiğini kabulde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmış, diğer temyiz istemleri de yerinde görülmemiştir.

Ancak;

II- Suça sürüklenen çocuk hakkında nitelikli hırsızlık suçundan kurulan hükme yönelik yapılan temyiz incelemesinde;

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve hâkimin takdirine göre; suçun suça sürüklenen çocuk tarafından işlendiğini kabulde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmış, diğer temyiz istemleri de yerinde görülmemiştir.

Ancak;

Katılanının iş yerini gece saat 01:00 sıralarında kapattığını sabah saat 08:15 sıralarında iş yerini açmak için geldiğinde hırsızlık eyleminden haberdar olduğunu söylediğini, suça sürüklenen çocuğun ise suç tarihinden yaklaşık 1 yıl sonra cezaevinden getirilerek alınan ifadesinde hakkında birçok eylemden işlem yapıldığını ve birçok dava bulunduğunu atlı suçu ise hatırladığı kadarı ile geceleyin işlediğine ilişkin beyanda bulunduğu, suça sürüklenen çocuğun Uyap kayıtlarından yapılan inceleme ve adli sicil kaydında bir çok suçtan kaydının bulunduğu, suç tarihinden 1 yılı aşkın sonra verdiği ifadesinde suç saati ile ilgili net bir beyanda bulunmadığı, beyanının muğlak olduğu gözetilerek suç saatinin şüpheden arınmış bir netlikte belirlenememesi karşısında; suçun gündüzden sayılan zaman diliminde işlendiğinin kabul edilmesi gerekirken, ilişkin kanıtlar karar yerinde açıklanıp tartışılmadan hırsızlık suçundan TCK'nın 143. maddesiyle hüküm kurulması,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuk ve müdafiinin temyiz istemleri bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenlerle tebliğnameye uygun olarak BOZULMASINA, 06/06/2022 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/14344, Karar No: 2017/12234, Tarih: 31.01.2017

**(Kapatılan) 7. Hukuk Dairesi         2015/14344 E.  ,  2017/12234 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yargitay Birinci Baskanlik Kurulunun 22/12/2016 tarih, 398 sayili "Daireler Arasindaki Is Bölümünün Yeniden Belirlenmesine" yönelik karari, 30/12/2016 tarih 29934 sayili Resmi Gazete'de yayimlanarak yürürlüge girmistir. Bu itibarla Amasya, Antalya, Burdur, Bursa, Çorum, Giresun, Isparta, Mersin, Ordu, Rize, Samsun, Sinop, Tokat, Trabzon illerinin merkez ve ilçe mahkemelerince verilen hüküm ve kararlarina iliskin dosyalarin temyiz incelemesi yapilmak üzere Yargitay 9. Hukuk Dairesine GÖNDERILMESINE, 31/01/2017 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/5070, Karar No: 2023/11097, Tarih: 16.11.2023

**5. Hukuk Dairesi         2023/5070 E.  ,  2023/11097 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/956 Esas, 2023/906 Karar

KARAR : Esastan ret

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkini davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk derece Mahkemesi kararı taraf vekillerince istinaf edilmekle Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekilince temyiz edilmekle yapılan incelemede; Dairemizce bozulmasına karar verilen karar, Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesinin 19.03.2019 tarihli ve 2018/3110 Esas, 2019/688 Karar sayılı kararıdır. Bölge Adliye Mahkemesinin verdiği karar Dairemizce bozulduğundan, dosyanın yeniden yargılama yapılmak üzere Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmiş Bölge Adliye Mahkemesince 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 373 üncü maddesinin ikinci ve üçüncü fıkraları uyarınca, bozmaya uyulup uyulmayacağı konusunda ve sonucuna göre işin esası hakkında karar verilmesi gerekirken Dairemiz bozma ilamından sonra İlk Derece Mahkemesinin kararı kaldırılarak dosyanın mahkemesine iadesine karar verildiği, böylece İlk Derece Mahkemesinin bozma ilamına uyarak davanın kabulüne karar verdiği ve taraf istinafı ile istinaf başvurusunun esastan reddedildiği anlaşılmıştır.

İlk Derece Mahkemesince, bozma ilamına uyularak iş bu temyize konu karar verilmiş ise de dosyanın maddi hata sonucu İlk Derece Mahkemesine gönderilmiş olması yasal olarak yetkisiz olan İlk Derece Mahkemesini yetkili hale getirmez, 6100 sayılı Kanun'un 373 üncü maddesinin ikinci ve üçüncü fıkraları uyarınca, bozmaya uyulup uyulmayacağı konusunda ve sonucuna göre işin esası hakkında karar verme yetkisi Bölge Adliye Mahkemesine ait olup, İlk Derece Mahkemesince bu husus gözetilmeden yargılamaya devamla hüküm kurulması doğru olmayıp, verilen karar yok hükmündedir.

Bu nedenle, yetkisiz İlk Derece Mahkemesi tarafından verilen kararın "yok hükmünde olduğunun tespitiyle; kararın ortadan kaldırılmasına" ve Dairemizin 30.06.2020 tarihli ve 2019/7265 Esas, 2020/6550 Karar sayılı bozma ilamı uyarınca inceleme ve işlem yapılmak üzere dosyanın Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi Başkanlığına gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.

KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1.Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1.Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının yok hükmünde olduğunun tespiti ile ORTADAN KALDIRILMASINA,

3. Dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmek üzere İlk Derece Mahkemesine İADESİNE,

16.11.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/1580, Karar No: 2015/200, Tarih: 31.03.2015

**23. Ceza Dairesi         2015/1580 E.  ,  2015/200 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Basit Dolandırıcılık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Sanık ...'nun yokluğunda 08/10/2010 tarihli duruşmaya katılıp sanığın vekili olacağını ve vekaletname ibraz edeceğini söyleyen AV. ...'ın,devam eden diğer duruşmalara mazeret dilekçesi vererek gelmediği,dosyaya vekaletname sunmadığı ve tefhim olunan hükme ilişkin gerekçeli kararın sanık müdafii olarak kendini tanıtan ...'a tebliğ edildiği anlaşılmakla, varsa vekaletnamesinin dosya içerisine alınması,aksi halde gerekçeli kararın sanığa usulünce tebliğ olunarak, tebellüğ (alındı) belgeleri ile verilmesi halinde temyiz dilekçelerinin de eklenerek Dairemize iadesinin temini için mahalline iletilmek üzere dosyanın Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına GÖNDERİLMESİNE, 31/03/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.üldü:

.
Yargıtay — Esas No: 2017/15696, Karar No: 2019/3998, Tarih: 02.05.2019

**3. Hukuk Dairesi         2017/15696 E.  ,  2019/3998 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 13. HUKUK DAİRESİ

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen alacak davasında yapılan yargılaması sonucunda, davanın reddine dair karar verilmiş olup, davacı vekilinin istinaf kanun yoluna müracaat etmesi üzerine, bölge adliye mahkemesi tarafından yapılan inceleme neticesinde davacının istinaf başvurusunun kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı, davalı şirketin ..., ... ve ... nolu elektrik abonesi olduğunu, davalı tarafından Temmuz 2013- Aralık 2014 döneminde kayıp kaçak bedeli tahakkuk ettirilerek tahsil edildiğini, söz konusu kaçak kullanım bedelinin yansıtılmasının haksız olduğunu beyan ederek fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla 69.500,00.TL'nin her bir faturanın tahsil edildiği günden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesi talep ve dava etmiş; 05.02.2016 havale tarihli dilekçesi ile dava değerini 89.122,99.TL'ye yükseltmiştir.

Davalı, dava konusu bedellerin tahsil edilmesinin yasal olduğunu belirterek davanın reddini dilemiştir.

İlk derece mahkemesince; davalı tarafından davacıya gönderilen faturaların, davanın açılmasından sonra yürürlüğe giren 6719 sayılı yasa ile değiştirilen 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu hükümlerine uygun olduğu gerekçe gösterilerek; davanın reddine, davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, davalı lehine vekalet ücreti takdirine karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesinin kararına karşı, davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesince; davacı tarafın istinaf başvurusunun vekalet ücreti yönünden kısmen kabulü ile, ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2015/239 Esas ve 2016/2201 sayılı kararının hüküm kısmının 4. maddesinin tümden hükümden çıkarılmasına ve yerine 4. madde olarak '' Dava açıldıktan sonra yapılan yasal düzenleme nedeniyle haklılık durumu değişmesi dikkate alınarak taraflar yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,'' hükmünün yazılmasına, düzeltilen bu hali ile karar usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından davacı tarafın sair istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiş, hüküm süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davacının sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2- Dava, elektrik abonelerinden tahsil edilen; kayıp-kaçak vs. bedellerinin istirdatı istemine ilişkindir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davacının sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2- Dava, elektrik abonelerinden tahsil edilen; kayıp-kaçak vs. bedellerinin istirdatı istemine ilişkindir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 21.05.2014 günlü ve ... Esas 2014/679 Karar Sayılı ilamıyla; 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu’nun 4. maddesi ile Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu’na tüketicilere yapılacak elektrik satışlarında uygulanacak fiyatlandırmaya esas unsurları tespit etme görevi verildiği, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'nun bu maddeye dayanarak 11.08.2002 gün ve 24843 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “Perakende Satış Hizmet Geliri ile Perakende Enerji Satış Fiyatlarının Düzenlenmesi Hakkında Tebliği” yayımladığı, lisans sahibi şirketlerinde bu tebliğe uygun olarak tüketiciden kayıp-kaçak bedeli adı altında bedel tahsil ettikleri, ancak anılan madde ile Elektrik Piyasası Düzenleme Kurumu’na sınırsız bir fiyat belirleme hak ve yetkisinin verilmediği, özellikle kaçak (elektrik enerjisinin hırsızlanması) bedelinin kurallara uyan abonelerden tahsili yoluna gitmenin hukuk devleti ve adalet düşünceleri ile bağdaşmadığı, bu faturalara yansıtılan bedel miktarlarının şeffaflık ilkesi ile denetlenebilmesi ve hangi hizmetin karşılığında ne bedel ödendiğinin bilinmesininde hukuk devletinin vazgeçilmez unsuru olduğu, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu kararları ile bu bedelin mevcut mevzuat kapsamında tüketicilerden alınmasının hukuka uygun olmadığı kabul edilmiştir.

Anayasanın Vergi ödevi Başlıklı 73. maddesindeki “... Vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülükler kanunla konulur, değiştirilir veya kaldırılır..." şeklindeki düzenleme ve yukarıda açıklanan Hukuk Genel Kurulu kararı doğrultusunda, Dairemizce; kayıp-kaçak bedeli gibi dağıtım şirketleri tarafından faturalara yansıtılan dağıtım bedeli, sayaç okuma bedeli, parekende satış hizmeti bedeli ve iletim bedelinin, tüketicilerden tahsil edilemeyeceği kabul edilmiştir.

Ne var ki, 17.06.2016 tarih ve 29745 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 6719 sayılı kanunun 21. maddesi ile 6446 Sayılı Elektrik Piyasası Kanunu Kanunu'nun 17. maddesinin birinci, üçüncü ve dördüncü fıkraları ile altıncı fıkrasının (a), (ç), (d) ve (f) bentleri değiştirilmiş ve aynı maddeye eklenen 10. bend ile; "Kurum tarafından gelir ve tarife düzenlemeleri kapsamında belirlenen bedellere ilişkin olarak yapılan başvurularda ve açılan davalarda; tüketici hakem heyetleri ile mahkemelerin yetkisi, bu bedellerin, Kurumun düzenleyici işlemlerine uygunluğunun denetimi ile sınırlıdır." hükmü getirilerek, Tüketici Hakem Heyetlerinin ve Mahkemelerin bu konularda açılacak davalarda inceleme ve araştırma yetkileri sadece bu dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmeti, iletim ve kayıp-kaçak bedellerinin Kurumun bu konulardaki düzenleyici işlemlerine uygunluğunun

denetimi ile sınırlanmış, bu bedellerin alınmasında esas olan ilgili tarifelerin düzenlenmesinde Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'nun Kanundaki yetkileri genişletilerek, yukarıda sözü edilen bedeller maliyet unsuru kapsamına dahil edilmiştir.

Yine, 6719 sayılı kanunun 26. maddesi ile 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'na eklenen;

Geçici madde 19; "Bu maddeyi ihdas eden Kanunla öngörülen düzenlemeler yürürlüğe konuluncaya kadar, Kurul tarafından yürürlüğe konulan mevcut yönetmelik, tebliğ ve Kurul kararlarının bu Kanuna aykırı olmayan hükümlerinin uygulanmasına devam olunur." hükmünü,

Geçici madde 20; "Kurul kararlarına uygun şekilde tahakkuk ettirilmiş dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmeti, iletim ve kayıp-kaçak bedelleri ile ilgili olarak açılmış olan her türlü ilamsız icra takibi, dava ve başvurular hakkında 17 nci madde hükümleri uygulanır." hükmünü içermektedir.

Görüldüğü üzere, 6719 sayılı kanunun 21. maddesi ile 6446 Sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun 17. maddesine eklenen 10. bend ile dava konusu uyuşmazlığın da özünü oluşturan bedeller konusunda, davanın açıldığı tarihteki içtihat durumundan farklı ve yeni bir düzenleme getirmiş; hem de, geçici 20. maddeyle, anılan düzenleme devam etmekte olan davalarda da uygulanacak şekilde geçmişe yürütülmüştür.

Bu aşamada, davanın konusuz kalması hakkında genel açıklama yapılmasında yarar görülmüştür.

İlke olarak her dava, açıldığı tarihteki fiili ve hukuki duruma göre hükme bağlanır (28.11.1956 tarih ve 15/15 sayılı İ.B.K). Ne var ki, dava açıldıktan sonra meydana gelen bir nedenle dava konusunun ortadan kalkması halinde işin esası hakkında infaz kabiliyeti olan bir hüküm kurulmamaktadır.

Dava konusu hakkın davacıya ödenmesi, verilmesi ya da müdahalenin kaldırılması, davacı ve davalı sıfatının birleşmesi, yeni çıkan bir kanun yada Anayasa Mahkemesi kararı ile ya da kişiye sıkı sıkıya bağlı ve mirasçılara geçmeyen bir hakka ilişkin davalarda taraflardan birinin ölümü gibi nedenlerle artık dava konusu edilen talep hakkında olumlu ya da olumsuz bir karar verilmesine gerek ya da neden kalmıyorsa, burada davanın konusuz kalmasından söz edilebilir. Bu durumda, mahkemenin, bir tespit hükmü niteliğinde olmak üzere esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına hükmetmesi gerekmektedir.

Yapılan bu açıklamalar ışığında uyuşmazlık değerlendirildiğinde; yargılama sırasında yürürlüğe giren geçmişe etkili yasa değişikliklerinin, dava konusu hakkın özünü ortadan kaldırdığı açıktır. Diğer bir anlatımla, geçmişe etkili yeni yasa nedeniyle dava konusuz kalmıştır.

Bu noktada, mahkemece; HMK'nun 331/1. maddesi uyarınca, konusuz kalan dava hakkında yargılamaya devam edilerek, dava açıldığı zaman hangi tarafın haksız olduğu tesbit edilmeli ve o tarafın yargılama giderlerine (bu bağlamda vekalet ücretine de) mahkum edilmesi gerekir.

Bu noktada, mahkemece; HMK'nun 331/1. maddesi uyarınca, konusuz kalan dava hakkında yargılamaya devam edilerek, dava açıldığı zaman hangi tarafın haksız olduğu tesbit edilmeli ve o tarafın yargılama giderlerine (bu bağlamda vekalet ücretine de) mahkum edilmesi gerekir.

Eldeki davada; davacı, davanın açıldığı andaki mevzuat ve içtihat durumuna göre dava açmakta haklıdır. Eş söyleyişle, davaya konu bedelleri tahsil eden davalı, davanın açılmasına sebebiyet vermiştir.

Mahkemece; yargılama sırasında yürürlüğe giren yasa değişiklikleri nedeniyle konusuz kalan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına, davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin ve bu giderlere dahil olan maktu vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ : Yukarıda açıklanan nedenlerle 6100 sayılı HMK'nun 371. maddesi uyarınca temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, 02/05/2019 gününde oybirliği ile karar verildi.