muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/14147, Karar No: 2024/12558, Tarih: 10.12.2024

**4. Hukuk Dairesi         2022/14147 E.  ,  2024/12558 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

SAYISI : 2022/677 E., 2022/677 K.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili ve davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalıya Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile sigortalı aracın 01.06.2019 tarihinde kaza yapması sonucunda araçta yolcu olan çocuğun vefat ettiğini, davacının destekten yoksun kaldığını belirterek fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla 5.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş; yargılama sırasında dava değerini 245.247,37 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davadan önce başvuru üzerine 65.672,11 TL'lik 31.10.2019 tarihli ibraname feragatname sulh anlaşması imzalandığını, 12.11.2019 tarihinde ödeme yapıldığını, hak düşürücü süre dolduktan sonra eldeki davanın açıldığını, eksik evrak ile başvuru yapıldığını, hesaplamanın TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,65 teknik faize göre yapılması gerektiğini, ödemenin güncellenmesi gerektiğini, kazada müterafik kusur olduğunu, istiap haddinin aşıldığını, faiz ve yargılama giderlerinden sorumlu olmadıklarını, davacı lehine vekalet ücretinin 1/5 oranında verilmesi gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; başvurunun kabulüne ve 245.247,37 TL destekten yoksun kalma tazminatının 12.11.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine; İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalı vekilinin itirazının kısmen kabulüne, davanın kısmen kabulüyle 172.734,23 TL destekten yoksun kalma tazminatının 12.11.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; ibraname imzalandığını, 2 yıllık hak düşürücü sürenin geçtiğini, usulüne uygun başvuru yapılmadığını, müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, kısmen red durumunda davalı lehine tam vekalet ücreti verilmesi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; ibraname imzalandığını, 2 yıllık hak düşürücü sürenin geçtiğini, usulüne uygun başvuru yapılmadığını, müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, kısmen red durumunda davalı lehine tam vekalet ücreti verilmesi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; İtiraz Hakem Heyeti tarafından verilen karara dayanak yapılan 06.07.2022 tarihli ek bilirkişi raporunun hatalı olduğunu, bilirkişi raporunda TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,65 teknik faize göre hesap yapıldığını, Yargıtay yerleşik kararlarına göre hesaplama yapılırken gelirin %10 artırılıp %10 iskonto edilmesi esasına dayanan progresif rant yöntemi kullanılması gerektiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, davalı ... tarafından ZMSS poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle, ölenin desteğinden yoksun kalan davacının destekten yoksun kalma tazminatı talebine ilişkindir.

1-Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre, davalı vekilinin (aşağıdaki 2/a-b numaralı bent) kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2- a- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 51 inci maddesi uyarınca tazminatın kapsamı ve ödenme biçimi, durumun gereği ve özellikle kusurun ağırlığı göz önüne alarak belirlenen; aynı Kanun’un 52 nci maddesi uyarınca da zarar gören, zararı doğuran fiile razı olmuş veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olmuş yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırmış ise tazminat indirilebilir veya tamamen kaldırılabilir.

Davalı vekili, desteğin olay tarihinde çocuk olduğunu ve emniyet kemeri takmadığını, araçtan fırlaması sonucu vefat ettiğini belirterek müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini savunmuş, İtiraz Hakem Heyetince bu talep reddedilmiştir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 78 inci maddesi ile Karayolları Trafik Yönetmeliği’nin 150 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca belirli sınıf araçlarda 150 cm’den kısa ve 36 kg’ın altındaki çocukların taşınması sırasında çocukların ağırlığına uygun anılan Yönetmelik ekinde yer alan (1) sayılı cetvelde yer alan çocuk bağlama sistemlerinin kullanılması zorunludur.

Desteğin olay tarihinde 5 yaşında olduğu dikkate alındığında araç içerisinde yolculuk yaptığı esnada mevzuatta belirlendiği üzere koruyucu tertibatla taşınması gerektiği açık olup bu hususta gerekli tedbirleri alma yükümlülüğü velayet hakkı kapsamında anne ve sürücü babaya aittir.

Desteğin olay tarihinde 5 yaşında olduğu dikkate alındığında araç içerisinde yolculuk yaptığı esnada mevzuatta belirlendiği üzere koruyucu tertibatla taşınması gerektiği açık olup bu hususta gerekli tedbirleri alma yükümlülüğü velayet hakkı kapsamında anne ve sürücü babaya aittir.

Dosya kapsamındaki ifadelerden aracın seyri sırasında müteveffa çocuğun arka koltukta başka bir yolcunun kucağında oturduğu sırada kazanın gerçekleşmesi ile araçtan fırlayarak vefat ettiği, bu kapsamda yönetmelikte belirtilen çocuk bağlama sisteminin kullanılmadığı anlaşılmaktadır. O halde müterafik kusurun varlığının kabulü ile hesaplanan tazminattan Dairemizin istikrar kazanmış uygulaması gereği %20 oranında indirim yapılarak hüküm tesisi için kararın bozulması gerekmiştir.

b-Türk Medeni Kanunu'nun 185. madde hükmü gereğince, anne-baba birlikte çocukların bakımından sorumludur, aynı yasanın 327. maddesinde ise “Çocuğun bakımı, eğitimi ve korunması için gerekli giderler ana ve baba tarafından karşılanır” denilmektedir.

Her anne ve babanın çocuğunu belli bir yaşa kadar büyütmek, yetiştirmek ödevi olup çocuğun ölümü nedeni ile artık yapılması gerekmeyecek yetiştirme giderlerinin belirlenecek destekten yoksun kalma tazminatından düşülmesi gerekmektedir.

Somut olayda, Hakem Heyetince hükme esas alınan bilirkişi raporunda, desteğin kaza tarihinde 5 yaşında olduğu, davacı annesine destek olacağı kabul edilmiş, ancak hesaplanan destek tazminatından yetiştirme gideri tenzil edilmemiştir. Rapor bu yönüyle hatalıdır.

O halde, 5 yaşındaki desteğin, kazanç elde edeceği 18 yaşına kadar davacı annenin de yetiştirme gideri yapacağı kabul edilerek, hesaplanan tazminattan dairemiz uygulamasına göre %5 yetiştirme gideri tenzil edilerek sonucuna göre hüküm tesisi gerekirken, bu yönün gözetilmemesi doğru olmamıştır.

3- Davacı vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesine gelince;

Trafik kazası sonucu ölüm ve buna dayalı olarak destekten yoksun kalma tazminatı isteminde bulunan hak sahiplerinin bakiye ömürlerinin belirlenmesi gerekmektedir. Gerçek zarar hesabı, özü itibariyle varsayımlara dayalı bir tespit olduğundan gerçeğe en yakın verilerin kullanılması esastır. Bu nedenle yapılan bilimsel çalışmalar sonucu “TRH 2010” adı verilen “Ulusal Mortalite Tablosu” hazırlanmış olup bu tablonun ülkemize özgü ve güncel verileri içermesi ve yargı mercileri arasında tazminat hesabında birliğin sağlanması açısından Dairemizce de tazminata esas bakiye ömür sürelerinin belirlenmesinde TRH 2010 Yaşam Tablosu’nun kullanılmasının uygun olacağına karar verilmiştir.

Öte yandan Anayasa Mahkemesi'nin 17.07.2020 tarihli ve 2019/40 Esas, 2020/40 Karar sayılı kararıyla 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 90 ıncı maddesindeki Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (ZMMS) Genel Şartlar’a yapılan atıf hükmü iptal edilmiştir. Söz konusu iptal kararı sonrası, ZMSS Genel Şartlar ve ekindeki cetvellerle getirilen ve iş gücü kaybı tazminatının hesaplanmasında uygulama alanı bulan %1,8 teknik faiz ile devre başı ödemeli belirli süreli rant formülünün uygulanması artık mümkün değildir. Tazminatın, %1,8 teknik faiz uygulanmadan, Yargıtay'ın yerleşik uygulamaları ile kabul edilen Progresif Rant Formülü kullanılarak hesaplanması gerekir.

Somut olayda; davacının hak kazanabileceği destekten yoksun kalma tazminatının hesaplanması için alınan 22.03.2022 tarihli aktüer raporunda; TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant esasına göre ve davalının davadan önceki ödemesinin güncellenerek düşülmesi suretiyle tazminat belirlenmiş, davacı bu hesaba göre dava değerini artırmış , Uyuşmazlık Hakem Heyetince işbu rapor hükme esas alınarak davanın kabulüne karar verilmiştir. Davalı vekilinin karara itirazı üzerine İtiraz Hakem Heyetince ek hesap raporu alınmış ve 06.07.2022 tarihli raporda bu kez TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,65 teknik faize göre hesaplama yapılmıştır. Davacı vekili tazminatın progresif rant yöntemine göre belirlenmesi gerektiğini, bu kapsamda dava değerini artırdıklarını, ek hesap raporunun hükme esas alınamayacağını beyanla rapora itiraz etmiştir.

İtiraz Hakem Heyetince davacı vekilinin itirazına itibar edilmemiş, ek hesap raporu hükme esas kabul edilerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Ancak varılan sonuç az yukarıda izah edildiği üzere hatalı olmuştur.

Açıklanan nedenlerle; Dairemizin yerleşik uygulamaları gereği, hesaplamada TRH 2010 Yaşam Tablosu’nun kullanılması yerinde olmakla birlikte işleyecek devre bakımından progresif rant esasına göre hesap yapılması gerekirken, %1,65 teknik faiz yöntemine göre tazminatın belirlenmesi doğru olmamış, yazılı biçimde hüküm tesisi bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

1.Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2.Yukarıda (2/a-b) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının ve (3) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalı ve davacıya iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,10.12.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/1051, Karar No: 2013/27098, Tarih: 27.11.2013

**12. Ceza Dairesi         2013/1051 E.  ,  2013/27098 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ağır Ceza Mahkemesi

Suç : Taksirle öldürme

Hükümler: 1-Katılan-Sanık ... hakkında : TCK'nın 85/2,62/1, 53/6. maddeleri gereğince mahkumiyet, sürücübelgesinin geri alınması

2-Sanık ... hakkında : TCK'nın 85/2, 62/1, 50/1-a, 52/2-4, 5/6. maddeleri gereğince mahkumiyet, sürücü belgesinin geri alınması

Taksirle öldürme suçundan sanık ... ve katılan-sanık ...'ın mahkumiyetlerine ilişkin hükümler, sanık ... ve katılan-sanık ... müdafii tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü :

1- Sanık ...'ın mahkumiyetine yönelik sanık ... müdafinin temyiz itirazlarının incelemesinde;

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanık müdafinin, olay sırasında sanığın kullandığı servis aracının, karşı yönden gelen ...'nin aracı ile çarpışmasında ölüm ve ağır yaralanmaların meydana gelmediğine, arkadan gelen Tır'ın çarpması neticesinde ölüm olayı ve yaralanmanın olduğuna, sanığın olayda asli kusurlu olmadığına, cezanın alt sınırdan tayini gerektiğine, adli para cezasına ve ertelemeye karar verilmemesinin usul ve kanuna aykırı olduğuna ilişkin temyiz itirazlarının reddiyle hükmün isteme uygun olarak ONANMASINA,

2- Sanık ...'ın mahkumiyetine yönelik katılan-sanık ... müdafiinin ve sanığın temyiz itirazlarının incelemesine gelince;

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, katılan-sanık ... müdafinin, olayda sanık ...'ın idaresindeki kamyon ile okul servisine arkadan çarpma kuralını ihlal ettiğine, çarpmanın etkisi ile minibüsün aşağıya sürüklendiğine, sanığın alt sınırdan cezalandırılmasının usul ve kanuna aykırı olduğuna ilişkin yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine, ancak ;

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, katılan-sanık ... müdafinin, olayda sanık ...'ın idaresindeki kamyon ile okul servisine arkadan çarpma kuralını ihlal ettiğine, çarpmanın etkisi ile minibüsün aşağıya sürüklendiğine, sanığın alt sınırdan cezalandırılmasının usul ve kanuna aykırı olduğuna ilişkin yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine, ancak ;

Katılan-sanık sürücü ... yönetimindeki okul taşıtı minibüs ile, 02.04.2009 günü, saat 15:20 sıralarında, 7,8 m genişliğinde, iki yönlü ve virajlı, iki şeritli, zemini asfalt, yağmur nedeniyle ıslak, her iki tarafında iki metre genişliğinde emniyet şeridi ve sonrasında yaya kaldırımı bulunan, meskûn mahal içi yolda Adem baba bulvarını takiben Maslak istikametinden Ayazağa istikametine seyretmekte iken, olay yeri olan viraj mahalline geldiğinde, yola gereken dikkati vermemesi, hızını; hava, yol ve trafik durumuna göre ayarlamaması ve direksiyon hakimiyetine özen göstermemesi sonucu sevk ve idare hatası ile ıslak zeminde vasıtasını kaydırıp karşı şeride geçerek karşı yönden gelmekte olan beraat eden sanık sürücü ... yönetimindeki ticari yolcu minibüsü ile çarpışması; akabinde sanık sürücü ... ile aynı yönde daha geride seyir halinde bulunan sanık sürücü ...'ın, ancak virajı döndükten sonra görebildiği ilk çarpışmaya karışan vasıtalardan çarpışma sonrası gidiş şeridini çapraz şekilde kapatan katılan-sanık ... yönetimindeki okul taşıtı minibüsün sol arka köşesine, yönetimindeki kamyonun sürücü kabininin sol ön veya kasasının sol yan kısmıyla çarpıp daha sonra yolun sağında bulunan tepenin yamacına yönelerek ön kısmıyla yamaca çarptıktan sonra geri gelerek kasasının arka tarafıyla, çarpma sonrası sürüklenip son duruş şeklini alan okul taşıtı minibüsün sol yan tarafına yaslanarak durması sonucu, okul taşıtındaki yolculardan birinin ölümü ve her iki minibüsteki yolcuların muhtelif derecelerde yaralanmaları şeklinde gerçekleşen olayda, kamyonunu sağa direksiyon manevrasıyla tepe tarafına çevirdiği esnada kayarak önce önünde duran ve arka kısmıyla kısmen şeridini kapatan okul taşıtı minibüsün sağ arka kısmına sürücü kabini veya kasasının sol ön kısmıyla çarpmak durumunda kalan ve bu oluşa göre araçları zamanında fark edip çarpmamak için alabileceği başkaca bir tedbir bulunmayan sanık sürücü ...'ın, karıştığı olayda ölüm ve yaralanma olayında kusurunun bulunmadığı ve bu doğrultudaki İstanbul Teknik Üniversitesi öğretim üyelerince düzenlenen 04/05/2011 tarihli heyet raporunun olaya uygun bulunduğu gözetilmeyerek, yazılı şekilde sanığın mahkumiyetine karar verilmesi,

Kanuna aykırı olup, sanık ...'ın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün bu nedenle, 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi gereğince halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 27/11/2013 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/5999, Karar No: 2012/2450, Tarih: 09.02.2012

**(Kapatılan) 13. Hukuk Dairesi         2011/5999 E.  ,  2012/2450 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki sözleşmenin iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün davacı avukatınca duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vekili avukat ......ile vekili avukat ... davalı vekili avukat ....'nun gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanılmış ve hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra karar için başka güne bırakılmıştı. Bu kez temyiz dilekçesinin süresinde olduğu saptanarak dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, idareye ait ....Otelinin 9.6.1997 tarihli sözleşme ile davalı şirkete kiraya verildiğini, kira bedelinin ödenmemesi üzerine temerrüt nedeni ile tahliye ve alacak davası açılarak davanın kabul edildiğini ve tahliye kararının infazına 8.11.2006 tarihinde başlanıldığını, otelde tahliye işlemleri devam ederken davalının oteli kendiliğinden boşaltacağını söyleyip mehil verilmesini talep edince, idare Genel Sekreteri ile davalı şirket arasında 24.11.2006 tarihinde protokol imzalandığını, ancak bu protokolün idare adına sözleşme imzalama yetkisi olmayan idari amir tarafından imzalandığından yetki yönünden geçersiz bir sözleşme olduğunu, temsil edilen olarak protokole icazet verilmediğinden idarenin BK.nun 38. maddesine göre geçerli olmayan bir protokolle bağlı olamayacağını, bu nedenle protokolün yetkisiz temsil hükümlerine göre icazet verilmediğinden geçersiz sayılmasına, mümkün olmazsa davalının protokol hükümlerini yerine getirmemiş olması nedeni ile feshine ve tüm sonuçları ile ortadan kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir..

Davalı, tahliye davası ve açılan alacak davasında dava konusu protokolün geçersizliğinin ileri sürülmediğini, bu nedenle bu davanın açılmasında hukuki yararın bulunmadığını, kaldı ki tahliye aşamasında dava konusu protokolün icranın geri bırakılması niteliğinde bir belge olduğunun Yargıtay 12. Hukuk Dairesi'nce kabul edilip HGK'nca tasdik edildiğini, tüm bu sürecin tereddütsüz bir temsil yetkisinin varlığına karine teşkil ettiğini, protokolün sulh niteliği taşıdığını ve asli edimlerinin bilirkişi raporu ile belirlenen tazminatın ödenmesi, otel satılırsa tahliye edilmesi, satılmazsa kira sözleşmesinin yenilenmesi olduğunu, satış gerçekleşmediğinden tali nitelikteki diğer edimlerin muaccel hale gelmediğini, davacı idarenin protokolün 1 ve 3 nolu edimlerini yerine getirmediğini savunarak davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Davacı idareye ait otel binasının 9.6.1997 tanzim 1.5.1998 başlangıç tarihli ve 15 yıl süreli sözleşme ile davalı şirkete kiraya verildiği, davacı idarenin 4.11.1999 tarihinde davalı şirket aleyhine temerrüt nedeni ile tahliye ve ödenmeyen kira bedellerinin tahsili amacıyla açtığı davanın kabul edilerek kesinleştiği, tahliyeye ilişkin ilamın 30.5.2001 tarihinde infazı için icraya konulduğu, tahliye ilamının kesinleşmesi aşamasında takipsiz kalan icra işleminin 18.1.2006 tarihinde yenilenerek 2. İcra Müdürülüğü'nün 2006/207 esasına kayıt edildiği, 8.11.2006 tarihli tahliye tutanağı tutularak davalı şirket temsilcisinin 13.11.2006 gününe kadar süre verilmesi halinde bizzat tahliyeyi gerçekleştireceğine dair talebi doğrultusunda bu tarihli tahliye tutanağı tutularak tesbit işlemlerine başlandığı, 24.11.2006 tarihinde aynı tarihli davaya konu protokolün icra dosyasına sunularak davalı şirket tarafından icra dosyasına 15.1.2007 tarihinde otelin tahliye edileceğinin taahhüt edildiği ve bu taahhüdün davacı idare tarafından kabul edilerek aynı tarihli iki taraf imzalı tutanak tutularak imza altına alındığı 6.8.2007 tarihine kadar herhangi bir işlem yapılamadığı , en son 18.10.2007 tarihli tahliye tutanağı üzerine, tahliye işleminin reddine dair verilen icra işleminin iptali için davalı şirket tarafından yapılan şikayetin İcra Mahkemesince reddedilmesi üzerine, kararın 12.Hukuk Dairesince 6.5.2007 tarihli ilamla “ taraflar arasında imzalanan 24.11.2006 tarihli protokolün 2011/5999-2012/2450

Aynı gün icra müdürlüğüne ibraz edilmiş olup, bu protokol alacaklı vekili, icra müdürü ve borçlu şirket temsilcisi huzurunda imzalanan tutanakta belirtilmek suretiyle İİK'nun 41. maddesinin göndermesi ile uygulanması gereken İİK'nun 33. maddesinde yazılı icra dairesi önünde ikrar edilmiş senet niteliği taşıması nedeni ile icranın geri bırakılmasına karar verilmesi gerektiği açıklanarak bozulduğu ve Hukuk Genel Kurulu'nca da direnme kararının 15.10.2008 tarihinde bozulduğu dosyadaki bilgi ve belgelerle tüm dosya kapsamından anlaşılmaktadır.

Davaya konu 24.11.2006 tarihli protokol hükümleri incelendiğinde; tarafların uzlaşma ortamı yaratarak aşağıdaki şartlarda karşılıklı olarak anlaşmaya varıldığı açıklandıktan sonra, 1. maddesinde; kiracı şirketin tahliye işlemlerine başlanılmış olan Büyük Samsun Otel'ini kendiliğinden boşaltmayı taahhüt ettiği ve ve bu taahhüdü 2006/207 esastaki icra dosyasına protokol atıf gösterilerek tahliye taahhüdünde bulunulacağı , 2. maddesinde; davalı şirket tarafından 2006/1290 esasta görülen yargılamanın iadesine ilişkin davanın temyizinden ve yine idare aleyhine 2006/350 esasta kayıtlı olarak açılan tescil davasından vazgeçmeyi, bu tarihten sonra otelin tahliyesinin durdurulması gibi bir taleple yeni dava açmayacağının kabul ve taahhüt edildiği, 3.maddesinde; idarenin kira alacakları toplamı ile şirketin sebepsiz zenginleşme davası kapsamındaki alacaklarının takas ve mahsup edileceği, olayın devamı süresince, ihale suretiyle mülkiyeti satılacak otelin satış tarihine kadar işletilmesi ve satışı müteakip derhal kayıtsız ve şartsız otelin boşaltılacağı, 15.1.2007 tarihinde otelin satışının yapılması halinde otelin şirket tarafından tahliye edileceği, satışın yapılamaması halinde ek protokol ile kira bedeli karşılığında taraflarca yeniden kullanma süresi taahhüt alınarak belirleneceği , 2006/207 esastaki takip dosyasına verilecek taahhüdün bu protokol hükümlerinin yerine getirilmesi sonucu geçerlik kazanacağının yazılı olduğu anlaşılmaktadır.

Yukarıda hükümleri açıklanan 24.11.2006 tarihli protokolün, taraflar arasında nihai uzlaşmanın sağlanması amacına yönelik iradelerin ortaya konulduğu sulh sözleşmesi niteliğinde bulunduğu ve bu niteliği ile tam iki tarafa borç yükleyen sözleşme olarak kabulü gerektiği gözetildiğinde; taraflardan birinin asli edim yükümlülüğünü yerine getirmemesi durumunda karşı tarafın sözleşmeyi feshetme, sözleşmenin iptalini talep etme hakkının bulunduğu gözden uzak tutulmamalıdır. O halde, uyuşmazlığın çözümü için anılan protokol ile iki tarafa yüklenen yükümlülüklerin yerine getirilip getirilmediğinin tesbiti önem arzetmektedir.

Protokol hükümleri genel olarak değerlendirildiğinde, dava konusu otelin 15.1.2007 tarihinde satışının yapılamadığı gibi, buna istinaden davacı ile davalı arasında otelin yeniden kullanımına ilişkin olarak herhangi bir ek protokolün de yapılmadığı tüm dosya kapsamı ile anlaşıldığı gibi, taraflar arasında da ihtilafsızdır. Davalı şirkete protokolün 1. ve 2. madde ile yükümlenen 2006/1290 esasta görülen yargılamanın iadesine ilişkin davanın temyizinden vazgeçilmediği, 1.12.2006 tarihinde temyize gönderildiği, yine davalı şirket tarafından açılan ve 2006/350 esasta görülen tapu iptali ve tescil davasının da feragat edilmeyerek davaya devam edildiği, tahliye işlemlerine ilişkin şikayet yolu ile ihtilaflara devam ettiği de tüm dosya kapsamı ile anlaşılmaktadır.