muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2011/2790, Karar No: 2012/7530, Tarih: 30.04.2012

**10. Hukuk Dairesi         2011/2790 E.  ,  2012/7530 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

No :1722-3

Dava, iş kazası sonucu vefat eden sigortalının hak sahiplerine bağlanan gelirlerle diğer ödemelerin ilk davadan kalan kusur farkının 506 sayılı Kanunun 26. maddesi uyarınca tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1- Aynı iş kazası sebebiyle açılıp dairemizin 02.12.2010 gün ve 7131-15903 sayılı açıklamalı onaması ile kesinleşen ilk rücu davasında, hükmedilen miktarın ilk peşin sermaye değerlerinin kusur karşılığının aşılmaması sebebiyle bozma sebebi yapılmayan, ancak kazalanan sigortalının hak sahiplerine gelir bağlanmasında uygulanan 506 sayılı Yasanın 92. maddesi hükümü gözetilerek, bağlanan gelirlerin ilk peşin sermaye değerinin belirlenmemiş olması;

2- Hukuk Genel Kurulunun 07.5.2008 gün ve 10-363 E, 366 K. sayılı ilamında da belirttiği üzere, sigortalı veya hak sahiplerine bağlanan gelirde meydana gelen her artış ya da değişikliğin ayrı bir olgu niteliğinde bulunup, ilk peşin değerli gelir ile artışlar nedeniyle açılan ilk rücu davasının kesinleşmiş olmasının, ilk peşin değerli gelirin (ilk davada hüküm altına alınmayan) kusur farkı nedeniyle kesin hüküm engeli oluşturmayacağının, eldeki davada, sürekli iş göremezlik gelirinin ilk peşin sermaye değerinin, artışlardan bağımsız, ayrı bir olgu, ayrı bir değer ifade ettiğinin, davacı Kurum yönünden kazanılmış hak oluşturması ve kesin hüküm nedeniyle olumsuz dava şartı niteliğinde bulunmaması karşısında, mahkemece, ilk peşin değerli gelirin hüküm altına alınmayan bölümünün kabulü gerektiğinin dikkate alınmaması usul ve yasaya aykırı olup bozma sebebidir.

O halde, davalı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, istek halinde temyiz harcının davalıya iadesine, 30.4.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/9498, Karar No: 2010/17703, Tarih: 19.10.2010

**5. Hukuk Dairesi         2010/9498 E.  ,  2010/17703 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın ...yönünden husumetten reddine, Melikgazi Belediye Başkanlığı yönünden kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı ... Belediye Başkanlığı vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

1- Dava konusu taşınmazın doğu tarafında bulunan ... Bulvarı'nın taşınmazı da kapsayacak şekilde açılıp açılmadığının,

2- Dava konusu taşınmaz içerisinde kalan parkın yapımı ve bakım sorumluluğunun Büyükşehir Belediye Başkanlığına mı yoksa Melikgazi Belediye Başkanlığına mı ait olduğunun her iki Belediye Başkanlığından ayrı ayrı,

Sorulmasından sonra, alınacak cevaplarla birlikte gönderilmek üzere dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 19.10.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/5267, Karar No: 2020/8276, Tarih: 30.06.2020

**18. Ceza Dairesi         2019/5267 E.  ,  2020/8276 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇLAR : İmar kirliliğine neden olma, Kıyı Kanunu'na muhalefet

HÜKÜMLER : Düşme

KARAR

Yerel Mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararların niteliği ile suç tarihine göre katılan sıfatını alabilecek surette imar kirliliğine neden olma suçundan zarar gören ve CMK'nın 260/1. maddesi uyarınca hükmü temyize hakkı bulunduğu belirlenen ve 30/04/2015 tarihli duruşmada sanığın cezalandırılmasını istediğini belirten müşteki ...’na davaya katılmak isteyip istemediği sorulmamış ise de, temyiz dilekçesinin içeriği karşısında, CMK’nın 237/2. maddesi uyarınca şikayetçi ...’nın davaya katılan, vekilinin katılan vekili olarak davaya katılmasına karar verilerek dosya görüşüldü:

1- Sanık hakkında Kıyı Kanunu'na muhalefet suçu için kurulan hükmün incelenmesinde;

Kıyı Kanunu'na muhalefet suçundan doğrudan zarar görmediği, bu nedenle davaya katılma, Kanun yoluna başvurma hak ve yetkisi bulunmadığından, 5320 sayılı Kanunun 8/1 ve 1412 sayılı CMUK’nın 317. maddeleri uyarınca şikayetçi ... vekilinin tebliğnameye uygun olarak, TEMYİZ İSTEĞİNİN REDDİNE,

2- Sanık hakkında imar kirliliğine neden olma suçu için kurulan hükmün incelenmesinde;

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

Eyleme, yükletilen suça ve verilen düşme kararına yönelik katılan ... vekilinin temyiz iddiaları yerinde görülmediğinden tebliğnameye uygun olarak, TEMYİZ DAVASININ ESASTAN REDDİYLE HÜKMÜN ONANMASINA, 30/06/2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/5044, Karar No: 2023/15460, Tarih: 20.12.2023

**6. Ceza Dairesi         2023/5044 E.  ,  2023/15460 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2016/3 E., 2016/312 K.

SUÇ : Şantaj

HÜKÜM : Mahkûmiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama

Sanık hakkında kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Sanık hakkında Iğdır Cumhuriyet Başsavcılığının 2015/6014 soruşturma numaralı iddianamesi ile sanık hakkında şantaj suçundan 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 107 nci maddesinin ikinci fıkrasının delaletiyle birinci fıkrası, 53 üncü ve 58 inci maddesi uyarınca kamu davası açılmıştır.

2. Iğdır 2. Asliye Ceza Mahkemesinin, 22.03.2016 tarihli ve 2016/3 Esas, 2016/312 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında şantaj suçundan, 5237 sayılı Kanun'un 107 nci maddesinin ikinci fıkrasının delaletiyle 107 nci maddesinin birinci fıkrası, 62 nci maddesinin birinci fıkrası, 53 üncü maddesi, 52 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca 10 ay hapis hapis cezası ve 500,00 TL adli para cezasıyla cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına, aynı Kanun'un 58 inci maddesi uyarınca tekerrür hükümlerinin uygulanmasına, karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanığın Temyiz Sebepleri

1. Temyiz ettiğine,

2. Vesaire,

İlişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

1. Sanığın şikayetçi ile facebook sosyal paylaşım sitesi aracılığıyla tanışarak arkadaş oldukları, sonrasında da sanığın birçok kez şikayetçinin ikametine geldiği ve tarafların rızası ile cinsel ilişkiye girdikleri, bu cinsel birlikteliklerin birkaçını yine tarafların bilgisi dahilinde sanığın cep telefonunun kamerası ile çekmek suretiyle kayıt altına aldığı, sonrasında da ilki 22.10.2015 tarihinde olmak üzere sanığın, şikayetçinin kullanımında olan telefon numaralarını arayarak ve mesaj atarak söz konusu cinsel ilişkileri içerir kayıtları yayınlamakla tehdit ederek şikayetçiden para istediği, anlaşılmıştır.

2. Şikayetçinin 23.10.2015 tarihinde polis merkez amirliğinde bulunduğu esnada sanığın kullanımında olan telefondan şikayetçiyi aradığı ve konuşma sesinin dışarıya verildiği, konuşmada sanığın şikayetçiye hitaben "elinde bulunan görüntüleri silmek için şikayetçiden 1.000.00 TL para istediği senden para daha fazla isterdim ancak sen kızın Yağmur'a dua et dediği, benim göndereceğim hesap numarasına 1.000.00 TL yi iki saat içerisinde göndermezsen görüntüleri vereceğim, dediği" ve sonrasında aynı numaradan "Banka hesap numarası 902005200574 iş bankası ..." içerikli mesaj attığının tutanak altına alındığı, sanığın kullanımında olan 0538 ... .. .. numaralı telefon hattından 24.10.2015 günü "Benden günah gitti yarın senin için zehir olacak", "Ulan am.na koydğumun 1.000.00senin hayatını bitirecek face nede kırıp sayfanda kimliğine vidyonu paylaşacağım yarın bütün internetlerde rekor kıracan seni Iğdır'a gazete yapacam ", "bunu sen istedin by by", "bi fecene baksana senin ananı s.ktim artık internete attım", "benden bu kadar şimdi kaybol am.na koyduğumun kızı" içerikli mesajlar geldiği görülerek tutanağa bağlandığı, anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE

Sanığın bir suç işleme kararı icrası kapsamında, değişik zamanlarda aynı şikayetçiye karşı aynı suçu birden fazla işlemesi nedeniyle cezasında, 5237 sayılı Kanun'un 43/1 maddesi gereğince zincirleme suç artırımı yapılması gerektiğinin gözetilmemesi aleyhe temyiz olmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eyleme uyan suç vasfı ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği anlaşıldığından, sanığın yerinde görülmeyen diğer temyiz sebepleri de reddedilmiştir.

V. KARAR

1. Sanığa ait dijital materyallerin incelenmesi sonucu düzenlenen rapora göre, dijital materyaller içerisinde Atatürk'e ve Türk Bayrağına hakaret içeren yazışmalar bulunduğu anlaşıldığından, bu hususta zamanaşımı süresi içerisinde mahallinde gereğinin yapılması mümkün görülmüştür.

2. Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle Iğdır 2. Asliye Ceza Mahkemesinin, 22.03.2016 tarihli ve 2016/3 Esas, 2016/312 Karar sayılı kararında sanık tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden Gerekçe bölümünün ilk paragrafında izah edilen eleştiri dışında herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden sanığın temyiz sebeplerinin reddiyle hükmün, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına tevdiine,

20.12.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/643, Karar No: 2023/147, Tarih: 01.03.2023

**Hukuk Genel Kurulu         2022/643 E.  ,  2023/147 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Taraflar arasındaki işçilik alacağı davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 9. Hukuk Dairesince yapılan inceleme sonunda bozulmuş, İlk Derece Mahkemesi tarafından Özel Daire bozma kararına karşı direnilmiştir.

Direnme kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne verildikten sonra Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan gündem ve dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalıya ait işyerinde 30.11.1998 tarihinden beri gemiadamı olarak görev yapmakta olduğunu, müvekkilinin üyesi olduğu Türkiye Denizciler Sendikası (Sendika) ile davalı arasında imzalanan toplu iş sözleşmesi gereği her altı ayda bir ücret zammı yapıldığını, fazla çalışma ve resmî tatil ücretlerinin % 25 zamlı olarak hesaplanmak suretiyle ücret bordrosuna yansıtılarak ödendiğini, ancak 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun (6098 sayılı Kanun) 402 nci maddesinin birinci fıkrası ve 4857 İş Kanunu’nun (4857 sayılı Kanun) 41 inci maddesinin ikinci fıkrası gereği fazla çalışma ücretinin en az % 50 zamlı saat ücreti üzerinden hesaplanmasının öngörüldüğünü, Toplu İş Sözleşmesinin 111 inci maddesinin (a) bendinde de fazla çalışma ücretinin yüzde elli zamlı ödeneceğinin ve 110 uncu maddesinde fazla çalışmaya esas bir saatlik ücretin gemiadamları için 1/208 esası üzerinden tespit edileceğinin belirtildiğini, Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin 20.11.2018 tarihli ve 2015/27849 Esas, 2017/14749 Karar sayılı kararında fazla çalışma ve resmî tatil günlerinde yapılan çalışmaların ücretlerinin gemiadamları için de % 50 zamlı olarak hesaplanması gerektiği yönünde karar verildiğini, 854 sayılı Deniz İş Kanunu'nun (854 sayılı Kanun) 48 inci maddesinde bu kanun hükümlerinin daha elverişli menfaat sağlayan Kanun veya toplu iş sözleşmesinin uygulanmasına engel olmayacağının, daha sonra yürürlüğe giren ve daha üstün haklar tanıyan kanunun müvekkili lehine uygulanarak fazla çalışma ücretlerinin % 50 zamlı saat ücreti üzerinden hesaplanması gerektiğini ileri sürerek fark fazla çalışma ücreti alacağının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; zamanaşımı süresinin dolduğunu, talep edilen alacaklara kanuni faiz uygulanması gerektiğini, davacının toplu iş sözleşmesi kapsamında 854 sayılı Kanun'a tâbi gemiadamı olarak makinistlik yaptığını, davacıya Toplu İş Sözleşmesinde belirlenen oran esas alınarak fazla çalışma ücreti ödendiğini, dava konusu olaya özel kanun niteliğinde olan 854 sayılı Kanun'un uygulanması gerektiğini, gemiadamının çalışma koşullarının farklılık arz ettiğini ve çalışma usullerinin ulusal ve uluslararası kurallar ile 854 sayılı Kanun'a göre belirlendiğini, 854 sayılı Kanun'da boşluk olması hâlinde 6098 sayılı Kanun'un hizmet sözleşmesine ilişkin hükümlerinin kıyasen uygulanması gerekmekle birlikte 854 sayılı Kanun'da fazla çalışmaya ilişkin açık hüküm bulunduğunu, öte yandan genel kanun niteliğinde olan Türk Borçlar Kanunu'nun 402 nci maddesinin gerekçesinde sadece 4857 sayılı Kanun'dan bahsedildiğini, genel kanunun özel kanun hükmünü bertaraf etmesinin ancak kanun koyucunun amacını açık ve net olarak ortaya koyması hâlinde mümkün olacağını belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 24.02.2020 tarihli ve 2019/354 Esas, 2020/263 Karar sayılı kararı ile 4857 sayılı Kanun'un "İstisnalar" başlıklı 4 üncü maddesinin (a) bendinde deniz taşıma işlerinde bu Kanun hükümlerinin uygulanmayacağının belirtildiği, bu maddeye göre de deniz taşıma işinin söz konusu olmadığı hâllerde gemide çalışılsa bile 4857 sayılı Kanun'un uygulanacağı, bir gemiadamının Deniz İş Kanunu kapsamına girmesi için deniz taşıma işinde çalışması gerektiği, deniz taşıma işinin ise yolcu, hayvan veya eşyanın deniz veya iç sularda bir noktadan diğer bir noktaya taşınması faaliyeti olarak anlaşılması gerektiği, dosyada mevcut davalının Ana Statüsü’nün 4 üncü maddesinde belirtilen faaliyet konuları içerisinde deniz taşıma işinin sayılmadığı, davalının faaliyetlerinin seyir emniyeti ve güvenliği, can kurtarma, kılavuzluk, römorkörcülük, palamar, batık çıkarma, balıkadam, seyir emniyetine yönelik arama hizmetleri vb. konularda tekel şeklinde faaliyette bulunmak olarak sayıldığı, ayrıca davalıya ait gemilerde çalışanların uzun seferlere çıkmadığı, 854 sayılı Kanun'un özel bir kanun olarak 4857 sayılı Kanun'dan ayrı özel hükümler içermesinin gemi taşıma işinde çalışan gemiadamlarının aylarca hatta bazen bir yıl boyunca seferde olmalarından kaynaklandığı, davalı çalışanlarının uzun seferlere çıkacak şekilde bir çalışmalarının olmaması nedeni ile 854 sayılı Kanun kapsamında değerlendirilmelerinin de kanunun ihdas edilme nedeni ile bağdaşmadığı, sonuç itibari ile davalı nezdinde çalışanların 4857 sayılı Kanun kapsamına girdiklerinin sabit olduğu, bu durumda 854 sayılı Kanun ile daha sonra yürürlüğe giren 6098 sayılı Kanun arasında hangi kanunun uygulanacağı yönünde bir tartışmanın davalının faaliyetleri nazara alındığında gerekli olmadığı, 4857 sayılı Kanun kapsamında kalan durumlarda 6098 sayılı Kanun hükümlerinin değil 4857 sayılı Kanun hükümlerinin uygulanacağının açık olduğu, 4857 sayılı Kanun'da her bir saat fazla çalışma için verilecek ücretin normal çalışma ücretinin saat başına düşen miktarının yüzde elli yükseltilmesi sureti ile ödeneceğinin düzenlendiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 24.06.2021 tarihli ve 2020/2656 Esas, 2021/1380 Karar sayılı kararı ile oy çokluğu ile davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 24.06.2021 tarihli ve 2020/2656 Esas, 2021/1380 Karar sayılı kararı ile oy çokluğu ile davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "...Açıklanan sebeplerle; somut uyuşmazlık bakımından, Deniz İş Kanunu’nun 28. maddesinde yer alan açık düzenleme karşısında fazla çalışma ücretinin % 25 zamlı ücretten hesaplanması gerektiği, sonradan yürürlüğe giren Türk Borçlar Kanunu’nun 402. maddesinin Deniz İş Kanununa tabi çalışanlar açısından uygulanamayacağı gemi adamının fazla çalışma ücretinin % 25 zamlı olarak hesaplanarak hüküm altına alınması gerektiği anlaşıldığından fazla çalışma ücretlerine dair fark taleplerin reddi gerekirken, yazılı şekilde kabule dair hüküm kurulması hatalıdır.

Diğer yandan; dava, Dairemizin önceki tarihli kararı doğrultusunda karara bağlanmış olsa da; Yargıtay 22. Hukuk Dairesi'nin kapatılması üzerinde yeniden oluşan Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin Eylül 2020 tarihinde aldığı ilke kararı doğrultusunda Deniz İş Kanunu’na tabi işçiler bakımından fazla çalışma ücreti alacağının % 50 zamlı hesaplanması talebinin reddi gerekeceğinden sözü edilen redden dolayı davalı yararına avukatlık ücreti ve yargılama giderine hükmedilmemesi gerektiği de gözetilmelidir..." gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Verilen Direnme Kararı

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davanın kabulüne karar verilmesinin nedeninin 854 sayılı Kanun ile daha sonra yürürlüğe giren 6098 sayılı Kanun arasında hangi kanunun uygulanacağı tartışmasında 6098 sayılı Kanun'un uygulanmasının gerektiği sonucuna ulaşılması olmadığı, 4857 sayılı Kanun'un 4 üncü maddesinin (a) bendinde yazılı istisnalar arasında yer almayan davalı işyeri çalışanların bu sebeple 854 sayılı Kanun'a tabi olmayıp 4857 sayılı İş Kanunu kapsamına girmeleri olduğu, davalı işyerinde deniz taşıma işi yapılmadığı, deniz taşıma işinin yapılmadığı hâllerde ise gemide çalışma söz konusu olsa dâhi 4857 sayılı Kanun hükümlerinin uygulanması gerektiği, bu yönde bir değerlendirme yapılmadan kararın bozulduğu gerekçesiyle önceki hükümde direnilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Direnme kararına karşı süresi içinde davalı vekilince temyiz isteminde bulunulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Direnme kararına karşı süresi içinde davalı vekilince temyiz isteminde bulunulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili, müvekkilinin asli görevlerinin can, mal ve gemi kurtarma olduğunu, bu görevi yapmak için de gemisi ve bu gemilerde çalıştırdığı gemiadamları bulunduğunu, çalışan gemiadamlarının 854 sayılı Kanun'a tâbi olduklarını, toplu iş sözleşmelerinde de gemiadamlarının fazla çalışmalarının 854 sayılı Kanuna tabi gemiadamı ibaresi kullanılarak belirlendiğini, 854 sayılı Kanun'un özel bir kanun olduğunu, Kanun kapsamına sadece deniz yoluyla eşya veya yolcu taşınmasına tahsis edilmiş gemilerin girmediğini, 4857 sayılı Kanun'un 4 üncü maddesinde sayılan istisnaların dar yorumlanması gerektiğini, bozma kararında davacının 4857 sayılı Kanun’a tabi olup olmadığı yönünde bir gerekçe bulunmamasının davacının 854 sayılı Kanuna tabi olup olmadığına ilişkin değerlendirme yapılmadığı anlamına gelmeyeceğini, davacının çalışmalarının 4857 sayılı Kanun kapsamında olmadığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Uyuşmazlık

Direnme yoluyla Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık; davalı işverenin faaliyet konusunun deniz taşıma işi olmadığı ve bu nedenle davacının 854 sayılı Deniz İş Kanunu kapsamında olmayıp 4857 sayılı İş Kanunu’na tabi olduğu gerekçesiyle fazla çalışma ücretinin % 50 zamlı saat ücreti üzerinden hesaplanarak hüküm altına alındığı eldeki davada, davacının yaptığı işin 854 sayılı Deniz İş Kanunu kapsamına mı yoksa 4857 sayılı İş Kanunu kapsamına mı girdiği noktasında toplanmaktadır.

D. Gerekçe

1. İlgili Hukuk

1.4857 sayılı Kanun'un 1 inci maddesi şöyledir:

"Bu Kanunun amacı işverenler ile bir iş sözleşmesine dayanarak çalıştırılan işçilerin çalışma şartları ve çalışma ortamına ilişkin hak ve sorumluluklarını düzenlemektir.

Bu Kanun, 4 üncü Maddedeki istisnalar dışında kalan bütün işyerlerine, bu işyerlerinin işverenleri ile işveren vekillerine ve işçilerine faaliyet konularına bakılmaksızın uygulanır.

İşyerleri, işverenler, işveren vekilleri ve işçiler, 3 üncü maddedeki bildirim gününe bakılmaksızın bu Kanun hükümleri ile bağlı olurlar."

2. 4857 sayılı Kanun'un "İstisnalar" başlıklı 4 üncü maddesinin ilgili bölümü şöyledir:

"Aşağıda belirtilen işlerde ve iş ilişkilerinde bu Kanun hükümleri uygulanmaz;

a) Deniz ve hava taşıma işlerinde,

...

Şu kadar ki;

a) Kıyılarda veya liman ve iskelelerde gemilerden karaya ve karadan gemilere yapılan yükleme ve boşaltma işleri,

...

f) Deniz İş Kanunu kapsamına girmeyen ve tarım işlerinden sayılmayan, denizlerde çalışan su ürünleri üreticileri ile ilgili işler,

Bu Kanun hükümlerine tabidir."

3. 854 sayılı Kanun'un 1 inci maddesi şöyledir:

"Bu Kanun denizlerde, göllerde ve akarsularda Türk Bayrağını taşıyan ve yüz ve daha yukarı grostonilatoluk gemilerde bir hizmet akti ile çalışan gemi adamları ve bunların işverenleri hakkında uygulanır.