muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/472, Karar No: 2024/592, Tarih: 27.11.2024

8. Yukarıdaki açıklamalar ışığında somut olay incelendiğinde; 21.06.2016 tarihli haciz tutanağının İİK'nın 105 inci maddesi uyarınca geçici aciz vesikası yerine geçtiği ve alacaklıya 277 nci maddede yazılı hakları (tasarrufun iptali davası açma hakkını) verdiği, davacının 23.06.2016 tarihinde dava açtığı ve alacağın dava açıldıktan sonra ödendiği, dosya kapsamında yer alan Erciyes Üniversitesi 29.06.2016 tarihli cevabında borçlunun kendilerinden 314.544,58 TL alacağı bulunduğu, alacak üzerinde başka hacizlerinde bulunduğu ve davacı alacağının sıraya kaydedildiğine yönelik yazı içerinden de başka hacizlerin olduğu, davacı alacağının sıraya kaydedildiği belirtildiğinden davacının alacağını tahsil imkânı olup olmadığı netleşmemiştir. Dolayısıyla, dava tarihinde davacının bu davayı açmakta haksız olduğu söylenemeyeceği gibi neticeten borçların istihkaktan ve kısmi temlikten karşılanması da eldeki davanın açılma tarihindeki haklılık durumunu değiştirmeyeceğinden Özel Dairece verilen bozma kararı sonucu itibariyle yerindedir. Bozma kararında dava tarihinin 23.06.2016 yerine hatalı olarak 22.09.2016 yazılması ve borçlu adresinde yapılan 21.06.2016 tarihli haciz yerine sehven borçlu adresinde yapılmayan 13.07.2016 tutanağın yazılması ise sonuca etkili değildir.

9. Hukuk Genel Kurulunda yapılan görüşmeler sırasında; davacının takip konusu alacaklarının borçlunun haciz konulan, haciz ihbarnamesi gönderilen Üniversitelerdeki istihkakları nedeniyle karşılıksız olmadığının anlaşıldığı, 22.06.2016 tarihli haciz ihbarnamelerinin cevapları beklenmeden ihbarnamelerden bir gün sonra 23.06.2016 tarihinde işbu tasarrufun iptali davasının açıldığı, davalı Şirketin adresinde 21.06.2016 tarihinde haciz tutanağı düzenlenmiş ve adreste haczi kabil mal bulunamadığı tutanağa yazılmış ve bu haciz tutanağı İcra İflas Kanunu hükümlerine göre geçici aciz belgesi niteliğinde ise de icra dosyaları kapsamında borcu karşılayacak mal varlığı bulunduğu ve üçüncü şahıslara gönderilen haciz ihbarnamelerinin de karşılığı olduğu anlaşıldığından bu belgenin geçerli bir sonuç doğurmayacağı, üniversitelerin cevabi yazılarında istihkakının bulunduğunu belirtmesi ve takip dosyalarındaki alacak miktarını karşılayacak miktarda olması ve nitekim icra dosyalarına Üniversiteler tarafından ödemelerin yapılarak borcun infaz edildiği nazara alındığında, tacir olan davacının tedbirli bir tacir gibi davranarak haciz ihbarnamesi cevabını beklemesi ve ona göre işbu tasarrufun iptali davasını açması gerekirken, henüz tasarrufun iptali davasının açma süresinin dolması gibi bir durum yok iken haciz ihbarnamesi gönderildikten bir gün sonra bu davayı açmakta haksız olduğu ve yargılama giderlerinden davacının sorumlu olması gerektiğinden direnme kararının onanması gerektiği görüşü ileri sürülmüş ise de bu görüş yukarıda açıklanan gerekçelerle Kurul çoğunluğunca benimsenmemiştir.

10. Hâl böyle olunca Bölge Adliye Mahkemesince önceki kararda direnilmesi doğru olmadığından, hükmün dava tarihi ve haciz tarihine yönelik yukarıda açıklanan değişik gerekçe ve nedenlerle bozulması gerekmiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeple;

Davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile direnme kararının yukarıda açıklanan değişik gerekçe ve nedenlerden dolayı 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesi gereğince BOZULMASINA,

İstek hâlinde temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine,

Dosyanın 6100 sayılı Kanun'un 373 üncü maddesinin ikinci fıkrası uyarınca kararı veren Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesine gönderilmesine,

27.11.2024 tarihinde yapılan ikinci görüşmede oy çokluğuyla kesin olarak karar verildi.

"K A R Ş I O Y"

Dava, İcra ve İflas Kanunu’nun 277 vd. maddelerine dayalı tasarrufun iptali davasıdır.

Yargılama sırasında borcun ödenmesi nedeniyle dava konusuz kaldığından esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş ancak davalılar tarafından davanın açılmasına sebebiyet verildiğinden dolayı davalılar aleyhine vekâlet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmesi gerektiği gerekçesiyle davalılardan yargılama gideri ve vekâlet ücreti tahsiline karar verilmiştir. Kararın istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince dava açılmasına davalıların sebep olmadığı gerekçesiyle, HMK’nın 331/1 inci gereğince davacı tarafın yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, davalıların yargılama gideri olmadığından karar verilmesine yer olmadığına, davalı ... yararına vekâlet ücretine hükmedilmiş; Özel Dairece davacının bu davayı açmakta haksız olduğu söylenemeyeceğinden aleyhine yargılama gideri hükmedilmesi hatalı olduğu gerekçesiyle karar bozulmuştur. Bunun üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince direnme kararı verilmiştir.

Uyuşmazlık, ödeme nedeniyle konusu kalmayan tasarrufun iptali davasında yargılama gideri ve vekâlet ücreti bakımından yapılan incelemede davacının mı davayı açmakta haksız olduğu yoksa davanın açılmasına davalıların mı sebep olduğu noktasında toplanmaktadır.

Davacı Şirketin davalı Şirketten alacaklı olduğu, mal kaçırmak amacıyla diğer davalıya 780.00,00 TL bedelli senet vermek suretiyle borçlandığı, ...’ın bu senedi icra takibine koyduğu ve anılan takip dosyasından bir kısım alacağını tahsil ettiği, bu senet verme işleminin gerçek alacağa ilişkin olmayıp muvazaalı olduğu ileri sürülerek tasarrufun iptali ve muvazaalı takip dosyasından tahsil edilen paranın davalı ...’dan tahsili talep edilmiştir.

Davacı Şirketin davalı Şirketten alacaklı olduğu, mal kaçırmak amacıyla diğer davalıya 780.00,00 TL bedelli senet vermek suretiyle borçlandığı, ...’ın bu senedi icra takibine koyduğu ve anılan takip dosyasından bir kısım alacağını tahsil ettiği, bu senet verme işleminin gerçek alacağa ilişkin olmayıp muvazaalı olduğu ileri sürülerek tasarrufun iptali ve muvazaalı takip dosyasından tahsil edilen paranın davalı ...’dan tahsili talep edilmiştir.

Davacı ile borçlu Şirket arasında 07.04.2016 tarihli Temlik Sözleşmesi düzenlenmiş olup; borçlu Şirketin Erciyes Üniversitesindeki istihkaklarından 55.000,00 TL’sini davacı Şirkete temlik etmiştir. Davacı Şirket, borçlu Şirket hakkındaki icra takiplerini asıl alacak ve fer’îleri ile birlikte 142.586,22 TL ve 57.989,48 TL olarak 05.06.2016 tarihinde başlattığı anlaşılmaktadır. Erciyes ve Niğde Üniversitesine 08.06.2016 ve 22.06.2016 tarihlerinde haciz ihbarnameleri gönderilmiş; Erciyes Üniversitesi 29/06/2016 tarihinde haciz ihbarnamesine cevap verip borçlunun 314.544,58 TL istihkakının bulunduğunu bildirmiş ve 2016/7858 sayılı takip dosyasına 26.10.2016 tarihinde 66.743,30 TL ödeme yapmıştır. Niğde Üniversitesi tarafından 28.10.2016 tarihinde 5.111,00 TL ödeme yapılarak borcun infaz edildiği, 2016/7857 sayılı takip dosyasına da Erciyes Üniversitesi tarafından 26.10.2016 tarihinde 165.809,61 TL ödeme yapıldığı ve borcun infaz edildiği görülmektedir.

Bu durumda, davacının takip konusu alacaklarının borçlunun haciz konulan, haciz ihbarnamesi gönderilen Üniversitelerdeki istihkakları nedeniyle karşılıksız olmadığı anlaşılmaktadır. 22.06.2016 tarihli haciz ihbarnamelerinin cevapları beklenmeden ihbarnamelerden bir gün sonra 23.06.2016 tarihinde işbu tasarrufun iptali davası açılmıştır. Her ne kadar davalı Şirketin adresinde 21.06.2016 tarihinde haciz tutanağı düzenlenmiş ve adreste haczi kabil mal bulunamadığı tutanağa yazılmış ve bu haciz tutanağı İcra İflas Kanunu hükümlerine göre geçici aciz belgesi niteliğinde ise de icra dosyaları kapsamında borcu karşılayacak mal varlığı bulunduğu ve üçüncü şahıslara gönderilen haciz ihbarnamelerinin de karşılığı olduğu anlaşılmakla, bu belge geçerli bir sonuç doğurmamaktadır. Ayrıca, Üniversitenin 29.06.2016 tarihinde verdiği cevabi yazıda borçlunun 314.544,58 TL istihkakının bulunduğunu belirtmesi ve takip dosyalarındaki alacak miktarını karşılayacak miktarda olması ve nitekim icra dosyalarına Üniversiteler tarafından ödemelerin yapılarak borcun infaz edildiği nazara alındığında, tacir olan davacının tedbirli bir tacir gibi davranarak haciz ihbarnamesi cevabını beklemesi ve ona göre işbu tasarrufun iptali davasını açması gerekirken, henüz tasarrufun iptali davasının açma süresinin dolması gibi bir durum yok iken haciz ihbarnamesi gönderildikten bir gün sonra bu davayı açması haksız olup; yargılama giderlerinden davacının sorumlu olması gerekir. Erciyes Üniversitesinin cevabi yazısında borçlunun Üniversitedeki istihkaklarından alacağı bulunduğu ancak alacak üzerinden başka hacizlerin de bulunduğu ve davacının alacağının sıraya kaydedildiği belirtilmiş olmasının alacaklıda tereddüte yol açtığının, alacağın tahsil imkânının olup olmadığının netleşmediğinin Özel Dairece kabulü ile bu davayı açmakta davacının haksız olduğunun söylenemeyeceği gerekçesi, dosya kapsamına uygun olmamıştır.

Yargılama sırasında icra dosyalarına borçlunun istihkakından ödeme yapılmıştır. Alacaklı davacının tedbirli bir tacir gibi davranarak haciz ihbarnamesine cevap geldiğinde Üniversiteden araştırma yaparak hangi sırada alacağının kaydedildiğini ve önündeki sıralarda ne miktar alacak bulunduğunu belirlemesi ve ona göre bu davayı açması gerekirken haciz ihbarnamesinin gönderilmesinin ertesi günü cevap beklemeden eldeki davayı açması yerinde olmamıştır.

Belirtilen gerekçelerle, Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanması gerektiği, kanatinde olduğunuzdan Sayın Çoğunluğun bozma gerekçesine katılamıyoruz.
Yargıtay — Esas No: 2022/8659, Karar No: 2022/9796, Tarih: 05.10.2022

**12. Hukuk Dairesi         2022/8659 E.  ,  2022/9796 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesi'nce verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki davacı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

1-Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında yazılı gerekçelere göre, şikâyetçinin ihalenin feshi talebinin reddine yönelik temyiz itirazları ile aşağıdaki bendin dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2-Davacı aleyhine taktir edilen para cezasına ilişkin re'sen yapılan değerlendirmede;

İİK'nun ihalenin feshi şikayetine ilişkin usül ve esasları belirten 134. maddesine 24/11/2021 tarih ve 7343 sayılı Yasa'nın 27.maddesi ile eklenen fıkra ile;

" İhalenin feshi talebi üzerine icra mahkemesi talep tarihinden itibaren yirmi gün içinde duruşma yapar ve taraflar gelmeseler bile icap eden kararı verir.

Ancak ihalenin feshi talebinin usulden reddi gereken hâllerde duruşma yapılmadan da karar verilebilir. İcra mahkemesi;

1. Satış isteyen alacaklı, borçlu, mahcuzun resmî sicilinde kayıtlı olan ilgililer ve sınırlı ayni hak sahipleri ile pey sürmek suretiyle ihaleye iştirak edenler dışında kalan kişilerce talep edilmesi nedeniyle,

2. Satış isteyen alacaklı, borçlu, mahcuzun resmî sicilinde kayıtlı olan ilgililer ve sınırlı ayni hak sahipleri dışında kalan kişiler bakımından feragat nedeniyle,

3. İşin esasına girerek, talebin reddine karar verirse ihalenin feshini talep edeni feshi istenen ihale bedelinin yüzde onuna kadar para cezasına mahkûm eder. " hükmü getirilmiştir.

Düzenlemenin gerekçesi, ihalenin feshi talebi yukarıdaki sebeplerle reddedilen davacının ihale sürecini uzatma amacı ile hareket edip, etmediğine ve fesih iddiasının ağırlığına göre para cezasının taktir edilebilmesini sağlamaktır.

Mahkeme, para cezasına hükmedecekse oranını davacının ihale sürecini uzatma amacı ile hareket edip, etmediğine ve fesih iddiasının ağırlığına göre ölçülü şekilde belirlemelidir.

Para cezasının oranı, hem istinaf aşamasında, hem de temyiz aşamasında re'sen değerlendirilir.

Para cezasının oranına ilişkin değişikliğin, ne zaman, ne şekilde uygulanacağına ilişkin olarak İİK'na 24/11/2021 tarih ve 7343 sayılı Yasa'nın 33. maddesi ile eklenen GEÇİCİ MADDE 18/4. maddesi;

Mahkeme, para cezasına hükmedecekse oranını davacının ihale sürecini uzatma amacı ile hareket edip, etmediğine ve fesih iddiasının ağırlığına göre ölçülü şekilde belirlemelidir.

Para cezasının oranı, hem istinaf aşamasında, hem de temyiz aşamasında re'sen değerlendirilir.

Para cezasının oranına ilişkin değişikliğin, ne zaman, ne şekilde uygulanacağına ilişkin olarak İİK'na 24/11/2021 tarih ve 7343 sayılı Yasa'nın 33. maddesi ile eklenen GEÇİCİ MADDE 18/4. maddesi;

"134 üncü maddede bu maddeyi ihdas eden Kanunla yapılan değişiklikler, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte ilk derece mahkemeleri ve bölge adliye mahkemeleri ile Yargıtayda görülmekte olan ihalenin feshi talepleri hakkında uygulanmaz. Ancak, ihale bedelinin yüzde onuna kadar para cezasına mahkûmiyete ilişkin hüküm görülmekte olan ihalenin feshi talepleri hakkında da uygulanır. Temyiz kanun yolu incelemesi aşamasında bulunan dosyalar bakımından para cezasının oranına ilişkin olarak yapılan değişiklik tek başına bozma nedeni yapılamaz. Yargıtay değişikliği uygulamak suretiyle hükmü düzeltebilir." hükmünü içermektedir.

Bu yasal düzenlemeler ve lehe değişiklik dikkate alınarak ihalenin feshi talebinin esastan reddi nedeni ile şikayetçi aleyhine hükmedilen para cezasının oranı değerlendirildiğinde;

Somut uyuşmazlıkta, şikayetçi/borçlu aleyhine ihale bedelinin % 10'u oranında para cezasına hükmedilmiş ise de, 7343 sayılı Kanun'la değişik İİK'nun 134/5-3 maddesi gereğince fesih gerekçeleri ve fesih isteyenin sıfatı gözönünde bulundurulduğunda davanın ihale sürecini uzatmaya matuf olmadığı görülmekle, Anayasa'nın 13.maddesinde düzenlenen ölçülülük ilkesi de nazara alınarak ihale bedelinin % 10'u olarak belirlenen para cezasının %5 oranında belirlenmesinin hak, nesafet ve ölçülülük ilkelerine uygun olacağı anlaşıldığından, Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına, İlk Derece Mahkemesi kararının para cezası yönünden düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ:

1-Şikayetçi-borçlunun temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi’nin 26.05.2022 tarih ve 2021/2386 E. - 2022/1880 K sayılı kararının, 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK'nun 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nun 373/1. maddeleri uyarınca (KALDIRILMASINA),

SONUÇ:

1-Şikayetçi-borçlunun temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi’nin 26.05.2022 tarih ve 2021/2386 E. - 2022/1880 K sayılı kararının, 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK'nun 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nun 373/1. maddeleri uyarınca (KALDIRILMASINA),

2-Küçükçekmece 2. İcra Hukuk Mahkemesi’nin 03.06.2021 tarih ve 2021/118 E. - 2021/468 K. sayılı kararının hüküm fıkrasının para cezasına ilişkin “2” numaralı bendinde yer alan “ % 10’u olan 32.200,00 TL ” ibaresinin hüküm fıkrasından çıkarılarak yerine “ % 5’i ” ibaresinin yazılmasına, İlk Derece Mahkemesi kararının 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK'nun 364/2 ve 7343 sayılı Yasa' nın 33.maddesi ile eklenen GEÇİCİ MADDE 18/4. maddelerinin göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nun 370/2. maddesi uyarınca bu şekli ile DÜZELTİLEREK ONANMASINA, harç alınmasına yer olmadığına, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine, dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, 05/10/2022 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/6294, Karar No: 2018/10906, Tarih: 25.12.2018

**11. Ceza Dairesi         2018/6294 E.  ,  2018/10906 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Sahte fatura düzenlemek

HÜKÜM : Beraat

Sahte fatura düzenleme suçunda suç tarihinin son fatura tarihi olduğu, sanığın yetkilisi olduğu ... Bilgisayar Kırtasiye Ürünleri Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. tarafından 2005 takvim yılında düzenlenen son faturanın 26.10.2005 tarihli olduğu tespit edilerek inceleme yapılmıştır.

Sanığa yüklenen “2005 takvim yılında sahte fatura düzenleme’’ suçunun gerektirdiği cezasının türü ve üst sınırına göre, TCK’nin 66/1-e ve 67/4. maddelerinde öngörülen uzatılmış dava zamanaşımının, 26.12.2005 olan suç tarihinden hüküm tarihine kadar gerçekleştiği anlaşılmış, katılan vekilinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, diğer yönleri incelenmeyen hükmün 5320 sayılı Kanun’un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nin 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA; ancak bu husus yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, aynı Kanun’un 322. maddesindeki yetkiye dayanılarak, sanık hakkında “2005 takvim yılında sahte fatura düzenleme” suçundan açılan kamu davasının gerçekleşen zamanaşımı nedeniyle 5271 sayılı CMK’nin 223/8. maddesi uyarınca DÜŞMESİNE, 25.12.2018 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/17963, Karar No: 2014/10967, Tarih: 03.06.2014

**15. Ceza Dairesi         2012/17963 E.  ,  2014/10967 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Nitelikli dolandırıcılık

HÜKÜM : Davanın reddi

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için; failin bir kimseyi, kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla hataya düşürüp, onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir. Hile nitelikli bir yalandır. Fail tarafından yapılan hileli davranış belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı, sergileniş açısından mağdurun inceleme olanağını ortadan kaldıracak nitelikte bir takım hareketler olmalıdır. Kullanılan hileli davranışlarla mağdur yanılgıya düşürülmeli ve bu yanıltma sonucu yalanlara inanan mağdur tarafından sanık veya bir başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır. Hilenin kandırıcı nitelikte olup olmadığı olaysal olarak değerlendirilmeli, olayın özelliği, fiille olan ilişkisi, mağdurun durumu, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.

TCK'nın ......bendinde belirtilen, kamu kurum ve kuruluşlarının zararına olarak dolandırıcılık suçunun işlenmesi nitelikli hal kabul edilmiştir. Hangi kurum ve kuruluşların, kamusal nitelik taşıdığı, o kurumun kadro bakımından bağlı olduğu durumu düzenleyen mevzuata göre belirlenir. Bu nitelikli halin oluşması için, eylemin kamu kurum ve kuruluşlarının mal varlığına zarar vermek amacıyla işlenmesi gerekir.

Zarar vermek, kamu kurum ve kuruluşlarından hakkı olmayan bir parayı almak ya da bir borcu geri vermemek şeklinde olabilir. Bu suçun zarar göreni kamu kurum ve kuruluşunun tüzel kişiliğidir. Kamu kurum ve kuruluşlarının zarar görmesi söz konusu değilse bu suç oluşmayacaktır. Dolandırıcılık suçunun kamu yararına çalışan hayır kurumlarının zararına işlenmesi madde kapsamında değildir.

2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın .... maddesinin 5. fıkrasına göre; usulüne göre yürürlüğe konulmuş milletlerarası andlaşmalar kanun hükmündedir. Bunlar hakkında anayasaya aykırılık iddiası ile Anayasa Mahkemesi’ne başvurulamaz (Ek cümle: ......2004-5170/...md). Usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası andlaşmalarla kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda milletlerarası andlaşma hükümleri esas alınır.

Buna göre iç hukukta doğrudan hukuksal sonuçlar yaratan uluslararası sözleşmeler; yasalar üstü bir konumda olduğundan iç hukukun bir parçası olarak yürütmeyi ve yargıyı bağlamaktadır.

İç hukukumuzun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin (AİHS) temel amacı; insan haklarının korunması ve bu haklara yönelik ihlallerin engellenmesidir. İnsan hakları, insan onurunu korumayı, insanın maddi ve manevi gelişmesini sağlamayı amaçlayan haller olup, insanın doğuştan var olan hak ve özgürlükleridir. Bu haklar, hak sahiplerini yetkili bir konuma getirirken, devleti ve diğer üçüncü kişileri o kişinin hakkına saygılı olma yükümlülüğü altına sokar.

İç hukukumuzun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin (AİHS) temel amacı; insan haklarının korunması ve bu haklara yönelik ihlallerin engellenmesidir. İnsan hakları, insan onurunu korumayı, insanın maddi ve manevi gelişmesini sağlamayı amaçlayan haller olup, insanın doğuştan var olan hak ve özgürlükleridir. Bu haklar, hak sahiplerini yetkili bir konuma getirirken, devleti ve diğer üçüncü kişileri o kişinin hakkına saygılı olma yükümlülüğü altına sokar.

AİHS’nin 1. maddesine göre, sözleşmeye taraf devlet, hangi yolla olursa olsun sözleşmede öngörülen haklara riayet yükümlülüğü altında altındadır. Sözleşmenin 2. maddesi uyarınca da, her ferdin yaşama hakkı kanunun himayesi altındadır. Anılan sözleşmenin 3. maddesine göre, hiç kimse ... aşağılayıcı muamele veya cezaya tabi tutulamaz. Aynı sözleşmenin 8. maddesine göre de, herkes özel ve aile yaşamına ... saygı gösterilmesi hakkına sahiptir.

AİHS, özel ve aile yaşamına, haksız ve keyfi müdahalelere karşı, bireyi korumaktadır. Özel yaşam, bireyin içinde kişiliğini oluşturabileceği ve geliştirebileceği bir alanın garanti edilmesidir. Geniş manada tanımlanan aile, anne - baba ister meşru isterse gayrı meşru olsun bunların çocukları ile olan ilişkilerini içermektedir. Aile yaşamına saygı hakkı ise, anne-baba arasındaki ilişkinin sona ermesinden sonra birlikte yaşamamaları ile boşanmış olsalar bile, eşler arasında birlikte yaşama ve çocukla kişisel ilişki kurma hakkını içerir.

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin pek çok kararlarında tanımladığı gibi, bir davranış eğer kişilerde aşağılık duygusu yaratıyorsa ve onları küçük düşürecek veya alçaltacak nitelikte ise aşağılayıcı muameledir. Bu muamelenin kamuya açık olarak yapılması onun aşağılayıcı nitelikte olup olmamasında rol oynamakla beraber kişinin kendi gözünde küçük düşmesi yeterli sayılmaktadır.

Somut olayda; sanık ...'ın, sanık ... ile resmi nikahlı evli iken, vefat eden babasından yetim maaşını alabilmek için 08/...2003 tarihinde anlaşmalı olarak boşandıkları, ancak sanıkların aynı evde birlikte yaşamaya devam ederek SGK'dan maaş almak suretiyle haksız menfaat temin ederek kamu kurumunu dolandırdıkları iddia edilmiş ise de, aynı fiil nedeni ile aynı sanıklar hakkında Ceyhan Ağır Ceza Mahkemesi'nce 2005/...- 2005/... K. sayılı dosyası ile yargılama yapıldığı anlaşılmakla, mahkemenin kabul ve uygulamasında bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, katılan vekilinin temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, 03/06/2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.