muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/14469, Karar No: 2024/2589, Tarih: 17.04.2024

**1. Ceza Dairesi         2022/14469 E.  ,  2024/2589 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2021/3119 E., 2021/3738 K.

SUÇ : Kasten yaralama

HÜKÜM : Mahkûmiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Temyiz başvurusunun esastan reddi ile hükmün onanması

Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 20.03.2018 tarihli ve 2018/11-38 Esas, 2018/113 Karar sayılı kararı uyarınca, yerel mahkemece verilen düşme kararı kaldırılarak istinaf mercii tarafından mahkûmiyet kararı verilmesi suretiyle hüküm türü değiştirildiğinden kararın temyiz kanun yoluna tabi olduğu belirlenerek inceleme yapılmıştır.

İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 286 ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca temyiz edilebilir olduğu, 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Antalya 1. Çocuk Mahkemesinin, 25.01.2018 tarihli ve 2016/281 Esas, 2018/52 Karar sayılı kararı ile suça sürüklenen çocuk hakkında kasten yaralama suçundan, 5271 sayılı Kanun'un 254 üncü maddesinin ikinci fıkrası gereğince açılan kamu davasının düşürülmesine karar verilmiştir.

2.Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesinin, 29.12.2021 tarihli ve 2021/3119 Esas, 2021/3738 Karar sayılı kararı ile Cumhuriyet savcısının (aleyhe) istinaf başvurusu üzerine 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca duruşmalı yapılan inceleme neticesinde aynı Kanun’un 280 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca açıklanması geri bırakılan hükmün açıklanması suretiyle suça sürüklenen çocuk hakkında katılana karşı neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama suçundan, 5237 sayılı Türk Ceza Kanun'un (5237 sayılı Kanun) 86 ncı maddesinin birinci fıkrası, 87 nci maddesinin üçüncü fıkrası, 29 uncu maddesinin birinci fıkrası, 31 inci maddesinin üçüncü fıkrası, 62 nci maddesinin birinci fıkrası, 50 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi, 52 nci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca 3.220 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Suça sürüklenen çocuk müdafiinin temyiz sebepleri özetle; mahkûmiyete yeter delil bulunmadığından beraat kararı verilmesi gerektiğine ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Suça sürüklenen çocuk müdafiinin temyiz sebepleri özetle; mahkûmiyete yeter delil bulunmadığından beraat kararı verilmesi gerektiğine ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

1. Her ne kadar suça sürüklenen çocuk hakkında 5237 sayılı Kanun'un 86 ncı maddesinin birinci fıkrası ve 87 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca cezalandırılması istemiyle kamu davası açılmış ise de; suça sürüklenen çocuğun eyleminin, uzlaştırma kapsamında olması nedeniyle suça sürüklenen çocuk hakkında açılan kamu davasının düşmesine karar verildiği anlaşılmıştır.

2.Suça sürüklenen çocuk ... ve inceleme dışı suça sürüklenen çocukların savunmaları, katılan beyanları, tanık anlatımları, 25.03.2016 tarihli adli muayene raporu, nüfus ve adli sicil kayıtları, tutanaklar ve diğer tüm deliller dava dosyasında mevcuttur.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

Katılan ile suça sürüklenen çocuklar ... ve ... okulda sınıf arkadaşı oldukları, sınıfta iken aralarında rahatsızlık verme ve gürültü yapma hususunda tartışma çıktığı, suça sürüklenen çocuk ...'in "çıkışta kavga var" şeklinde söz söylediği, sınıftan çıktıklarında bu tartışmanın devamı olarak aralarında kavga çıktığı, kavga sırasında suça sürüklenen çocuklar ... ve ...'in birlikte katılan ...'a vurarak onu basit tıbbi müdahale ile giderilemeyecek ve vücudunda 1. Derecede kemik kırığı oluşturacak şekilde yaraladıkları, suça sürüklenen çocuk ...'nin eyleminin uzlaştırma kapsamında kalmadığı anlaşıldığından, suça sürüklenen çocuğun haksız tahrik altında kemik kırığı oluşturacak derecede kasten yaralama suçundan cezalandırılmasına karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE

Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan ve dosya kapsamına göre yeterli olduğu anlaşılan delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, hükme esas alınan ve reddedilen delillerin açıkça gösterildiği, vicdani kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, katılan ve tanık beyanları ile adli muayene raporunun içeriği karşısında, eylemin suça sürüklenen çocuk tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, yargılama sonucunda oluşan kanaat ve takdire göre ceza yaptırımının yasal bağlamda ve gerekçesi gösterilerek belirlendiği anlaşıldığından, suça sürüklenen çocuk müdafiinin temyiz sebeplerinin incelenmesinde hükümde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

V. KARAR

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesinin, 29.12.2021 tarihli ve 2021/3119 Esas, 2021/3738 Karar sayılı kararında suça sürüklenen çocuk müdafiince öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca Antalya 1. Çocuk Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

17.04.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/8498, Karar No: 2017/6170, Tarih: 02.10.2017

**11. Ceza Dairesi         2017/8498 E.  ,  2017/6170 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Vergi usul kanununa muhalefet

HÜKÜM : Mahkumiyet

1-Sanığın "2005 takvim yılında sahte fatura kullanmak" suçunu işlediğinin iddia ve kabul olunduğu olayda; suça konu faturaları düzenleyen şirket yönünden vergi tekniği raporu hazırlandığının anlaşılması karşısında; gerçeğin kuşkuya yer bırakmayacak şekilde tespiti bakımından, faturaları düzenleyen ...... Tic. Ltd. Şti. yetkilileri hakkında belirtilen takvim yılında sahte fatura düzenlemek suçundan dava açılıp açılmadığının araştırılması, açıldığının tespiti halinde dava dosyalarının celp edilip incelenmesi, bu davayı ilgilendiren delillerin onaylı örneklerinin dava dosyasına intikal ettirilmesi ve toplanan tüm deliller değerlendirilip sonucuna göre sanığın hukuki durumunun tayin ve takdiri gerektiği gözetilmeden eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması,

2-Kabule göre;

a).... Vergi Dairesi Müdürlüğü’nün 13.05.2011 tarihli yazısında, sanığın yetkilisi olduğu şirketin vergi borcu bulunmadığının, .... Vergi Dairesi Müdürlüğü’nün 06.11.2011 tarihli yazısında ise, şirketin borçlarını yapılandırdığının ve ilk 3 taksidin süresinde ödendiğinin bildirilmesi karşısında, suç tarihindeki adli sicil kaydına göre sabıkasız olup hakkında takdiri indirim nedenleri uygulanan ve cezası ertelenen sanık hakkında, katılan kurum zararının giderilip giderilmediğinin yeniden araştırılması ile CMK’nın 231. maddesi uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilip verilmeyeceği tartışılmadan, "katılan idarenin zararını gidermediği" şeklindeki gerekçe ile CMK’nın 231. maddesinin uygulanmasına yer olmadığına karar verilmesi,

b)Aynı takvim yılı içerisinde farklı dönemlerde birden çok sahte fatura kullandığı anlaşılan sanık hakkında zincirleme suça ilişkin hükümlerin uygulanmaması,

c)2005 takvim yılında kullanılan son fatura tarihinin 31.12.2005 olması ve sahte faturaların KDV indiriminde kullanılmış olmaları nedeniyle 21.01.2006 olan suç tarihinin gerekçeli karar başlığında 2005 yılı olarak yanlış gösterilmesi,

d)Uzun süreli hapis cezası ertelenen sanık hakkında 5237 sayılı TCK'nın 53. maddesinde gösterilen hak yoksunluklarına hükmedilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanık müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, kazanılmış hakkın saklı tutulmasına, 02.10.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/17654, Karar No: 2008/3677, Tarih: 10.03.2008

**(Kapatılan)20. Hukuk Dairesi         2007/17654 E.  ,  2008/3677 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi

Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı ... Yönetimi tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Kadastro sırasında, Hebeler Köyü 109 ada 7 parsel sayılı 9800,03 m2 yüzölçümündeki taşınmaz tarla niteliği ile belgesizden kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanılarak davalı adına tespit edilmiştir. Davacı ... Yönetimi taşınmazın orman sayılan yerlerden olduğu iddiası ile dava açmıştır. Mahkemece davanın reddine dava konusu parselin tespit gibi davalı adına tapuya tesciline karar verilmiş, hüküm davacı ... Yönetimi tarafından temyiz edilmiştir.

Dava kadastro tespitine itirazdır.

Çekişmeli taşınmazların bulunduğu yörede tespit tarihinden önce yapılan orman kadastrosu yoktur.

Dava kadastro tespitine itirazdır.

Çekişmeli taşınmazların bulunduğu yörede tespit tarihinden önce yapılan orman kadastrosu yoktur.

Dairece ayni gün temyiz incelemesi yapılan mahkemenin 2006/69-2006/63 -2006/56-2006/44 Esas sayılı dava dosyalarında 109 ada 5, 9, 10 ve 3 parsel sayılı taşınmazlarında itirazlı olduğu ve mahkemece davanın reddi ile bu parsellerinde tespit gibi davalılar adına tesciline karar verildiği ,ayrıca dairece daha önce temyiz incelemesi yapılan mahkemenin 2006/24 Esas sayılı dava dosyasında 109 ada 1 parsel sayılı taşınmazın itirazlı olduğu ve mahkemece davanın reddi ile taşınmazın tespit gibi tesciline karar verildiği ve hükmün dairemizin 2007/17646 sayılı kararı ile bozulduğu anlaşılmaktadır. Dava konusu parsele birlikte 109 ada 1, 5, 9, 10 ve 3 parsel sayılı taşınmazlarında orman yönetimi tarafından aynı nedenle davaya konu edildiği anlaşılmakta olup mahkemece ... yüzölçümlü bu taşınmazların her biri için ayrı keşifler yapıldığı, orman bilirkişiler tarafından taşınmazların durumu memleket haritasında incelenmekle birlikte memleket haritasının kenarındaki lejant işaretlerini taşımadığı ve taşınmazların bir bütün halinde değerlendirilmediği anlaşılmaktadır. Ayrıca resmi belgelerin uygulanmasına dayalı 6.07.2007 tarihli keşif sonucu Orman Yüksek Bilirkişiler ... ..., ... Sargıncı ve ... ... ... tarafından düzenlenen raporda çekişmeli parselin 1959 ve 1981 tarihli memleket haritalarında ... renkli açıklık- ... arazisi olarak görüldüğü ve sonuç olarak taşınmazın orman sayılmayan yerlerden olduğu bildirilmiş ve rapora eklenen orijinalinden renkli memleket haritasında parselin yeri nokta şeklinde işaretlenmiştir. Ayni bilirkişiler tarafından düzenlenen 09.11.2007 tarihli ek rapora eklenen orijinalinden renkli memleket haritasında ise çekişmeli taşınmazın bir kısmı iğne yapraklı ağaç sembolü bulunan yeşil alanda gösterilmiştir. Rapor ile ek rapor çelişkili olup bu raporlara dayanılarak hüküm kurulamaz.Orman sınırlandırılması yapılmayan veya sınırlandırılmanın ilk olarak yapıldığı yerlerde, bir yerin orman niteliğinin ve hukuki durumunun 3116, 4785 ve 5658 Sayılı Yasa hükümlerine göre çözümlenmesi gerekir. 3116 Sayılı Yasa ile sadece devlet ormanları belirlenmiştir. 13.07.1945 tarihinde yürürlüğe giren 4785 Sayılı Yasanın 1. maddesi gereğince 2. maddesinde sayılan istisnalar dışında bütün ormanlar devletleştirilmiş, devletleştirilen ormanlardan bazıları sonradan yürürlüğe giren 5658 Sayılı Yasa ile iadeye tabi tutulmuştur. İadenin koşulları yasada gösterilmiştir.

O halde, Mahkemece, çekişmeli parsel ile birlikte aynı nedenle dava konusu edilen aynı adada ve yakın komşu ada da ki tüm parseller belirlenmeli, ... yüzölçümlü kadastro parsellerinin aynı nedenle dava konusu edilmesi nedeniyle parsel bazında yapılacak incelemeyle sonuca gidilemeyeceği gözetilerek, aynı adada ve yakın komşu ada da aynı nedenle dava konusu edilen parsellerden birine ilişkin dava dosyası ... dosya olarak belirlenmeli, aynı adada ve yakın komşu ada da ki tüm parsellerin kadastro tesbit tutanakları ve var ise dayanağı olan tapu ve vergi kayıtları ile kadastro tesbitleri itirazsız kesinleşmişse bu yolla oluşan tapu kayıtları, hükmen kesinleşenlerin yada davalı olanların dava dosyaları, eski tarihli memleket haritası, ... fotoğrafları ve varsa Amenejman planı ilgili yerlerden getirtilip, dosya keşif hazırlanmalı, ... dosyada önceki bilirkişiler dışında bu konuda uzman serbest orman mühendisleri arasından seçilecek üç orman mühendisi ve bir ... elemanı aracılığıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte çekişmeli taşınmaz ile birlikte ... araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli; 3116, 4785 ve 5658 Sayılı Yasalar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyedlikle ormandan ... kazanma olanağı sağlayan 3402 Sayılı Yasanın 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 gün ve 31/13 E.K.; 14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03.03.2005 gününde yürürlüğe giren 5304 Sayılı Yasanın 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; ... yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; kesinleşmiş orman kadastrosu bulunmadığından, yukarıda değinilen diğer belgeler ... ve uzman orman bilirkişiler eliyle yerine uygulattırılıp; orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ölçeğine çevrildikten sonra, her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri ada bazında gösterecek şekilde birbiri üzerine ablike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazın konumunu ... parsellerle birlikte haritalar üzerinde bulunduğu ada bazında gösterecekleri yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli rapor alınmalı, çekişmeli taşınmazın etrafındaki parsellerin kadastro tesbitinin kesinleşmesi suretiyle yada hükmen belirlenen hukuki durumlarına göre orman içi açıklığı olup olmadığı üzerinde durulmalı, orman içi açıklıkların etrafındaki orman alanları ile bütünlük arz eden ve orman sayılan yerlerden olduğu, 6831 Sayılı Yasanın 17. maddesi gereğince özel mülkiyete konu edilemeyecekleri düşünülmeli ve oluşacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmelidir

. maddesi gereğince özel mülkiyete konu edilemeyecekleri düşünülmeli ve oluşacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmelidir. Açıklanan hususlar gözetilmeksizin, eksik inceleme ve yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak yazılı biçimde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; davacı ... Yönetiminin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde yatırana iadesine 10/03/2008 günü oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/21441, Karar No: 2017/7632, Tarih: 06.11.2017

**10. Hukuk Dairesi         2015/21441 E.  ,  2017/7632 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, rücuan tazminat istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilâmında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, taraflar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davacı Kurum, 13.03.2009 tarihinde geçirdiği iş kazası sonucu yaralanan işçiye ödenen geçici iş göremezlik ödeneği ve yapılan tedavi masrafı nedeniyle Kurum zararının rücûan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı işverene ait, yer altı kömür ocağı işyerinde, pano ayak üretim işçisi (yedek) olarak tertip edilen kazazede işçi, 24:00-08:00 vardiyasında, tertip edilen ayakta arından gelen bir taşın sol eline isabet etmesi sonucu yaralamıştır.

Mahkemece, yapılan yargılama sonucu alınan bilirkişi raporunda, kazanın gerçekleşmesinde % 35 oranında işçinin kusurunun, %35 oranında işveren TTK Genel Müdürlüğünün ve % 30 oranında kaçınılmazlık olgusunun olduğu kabul edilmiş ve Mahkemece hükme esas alınan bu rapor doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmiştir.

Somut olayda, kaçınılmazlık olgusunun raporda yanılgılı olarak değerlendirildiği anlaşılmaktadır.

Davanın yasal dayanağı 5510 sayılı Kanunun 21. maddesi olup, davalı işverenin, kurumun rücu alacağından sorumluluğu ancak kusurunun varlığı halinde mümkündür.

İş kazalarında ilgililerin kusur durumları belirlenirken kaçınılmazlığın da göz önünde bulundurulması ve belirlenen kaçınılmazlık payından işverenin sorumlu tutulmaması gerekmektedir. Kaçınılmazlık olgusundan ise, işçi sağlığı ve iş güvenliği konusunda geçerli mevzuat hükümleri çerçevesinde, doğabilecek olası zararlı sonuçların önlenmesi yönünde, duruma ve koşullara göre ilgililerden beklenebilecek tüm özenli ve dikkatli çabaya karşın sigortalıyı bedence veya ruhça arızaya uğratan iş kazasının meydana gelmesi durumunda söz edilebilir. Günümüz teknolojisinde bir takım olayların sonuçlarının kısmen kaçınılmazlık/kötü rastlantılarla açıklanması, alınabilecek önlemler düşünüldüğünde olanaksızdır. Kaçınılmazlık/kötü rastlantı olarak adlandırılan olguların birçoğunun temelinde insan yanılgı ve savsamaları, özen eksikliği bulunduğu bir gerçektir. Unutulmamalıdır ki, her birey, zararlı sonuçların önlenmesi için durum ve koşulların kendisine yüklediği özen ve dikkat yükümünü göstermek zorundadır. Öngörülebilir sonuçlar karşısında kaçınılmazlık/kötü rastlantı yönünde değerlendirme yapılamaz.

Ayrıca, “kaçınılmazlık, sosyal sigortalar uygulamasında, hukuksal ve teknik anlamda, olayın meydana geldiği tarihte geçerli olan bilimsel ve teknik tüm önlemlere rağmen zararın meydana geldiği ve önlenemediği durumları anlatan bir kavram …” (Prof. Dr. A.Can Tuncay, Kurumun işverene Rücuu - Olayda Kaçınılmazlık Durumu, Sicil İş Hukuku Dergisi, Sayı 4, s. 185) olup, bu olgunun kabulünün koşulu, “ … vuku bulan olaya karşı koyulmazlık hali ve her türlü tedbirin alınmasına rağmen gerçekleşmesi önlenemeyen ve objektif bir kaçınılmazlık durumunun söz konusu olmasıdır. Umulmadık bir hal kaçınılmazlık olarak nitelenemeyecektir. Ummamak, ummayı düşünmemek ve zarar verici olay ile karşılaşmak, kaçınılmazlık olarak değerlendirilemez.” (Prof. Dr. Berin Engin, Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu İşverene Rücuya Nasıl Bakıyor?, Sicil İş Hukuku Dergisi, Sayı 4, s. 139).

Anayasanın “Kişinin dokunulmazlığı, maddi ve manevi varlığı” başlıklı 17’nci maddesinin birinci fıkrasında, herkesin, yaşama, maddi ve manevi varlığını koruma ve geliştirme hakkına sahip olduğu belirtildikten sonra “yaşama hakkı” güvence altına alınmış, bu yasal güvencenin yaşama geçirilmesinde, iş ve sosyal güvenlik mevzuatında da işçilerin korunması, işin düzenlenmesi, iş güvenliği, sosyal düzen ve adaletin sağlanması düşüncesi ile koruyucu bir takım hükümler getirilmiştir. Kamu düzeni düşüncesi ile oluşturulan işçi sağlığı ve iş güvenliği mevzuat hükümleri; işyerleri ve eklerinde bulunması gereken sağlık koşullarını, kullanılacak alet, makineler ve hammaddeler yüzünden çıkabilecek hastalıklara engel olarak alınacak önlemleri, aynı şekilde işyerinde iş kazalarını önlemek üzere bulundurulması gerekli araçların ve alınacak güvenlik tedbirlerinin neler olduğunu belirtmektedir. Burada amaçlanan, yapılmakta olan iş nedeniyle işçinin vücut tamlığı ve yaşama hakkının önündeki tüm engellerin giderilmesidir. Uygulamada önemli olan, işverenin iş

kazasına neden olmuş hareketinin işçilerin sağlığını koruma ve iş güvenliği ile ilgili mevzuat hükümlerine aykırı bulunup bulunmadığının belirlenmesi işidir. Bu konuda yapılacak ilk yargı işlemi, mevcut hükümlere göre alınacak önlemlerin neler olduğunun saptanmasıdır. Mevzuat hükümlerince öngörülmemesine karşın, alınması gerekli başkaca bir tedbir varsa, bunların da tespiti zorunluluğu açıktır. Anılan önlemlerin işverence tam olarak alınıp alınmadığı (=işverenin koruma tedbiri alma ödevi), alınmamışsa zararın bundan doğup doğmadığı, duruma işçinin önlemlere uymamasının etkili bulunup bulunmadığı (=işçinin tedbirlere uyma yükümlülüğü) ve bu doğrultuda tarafların kusur oranı belirlenecektir. Sorumluluğun saptanmasında kural, sorumluluğu gerektiren ve kanunda belirlenmiş bulunan durumun kendi özelliğini göz önünde bulundurmak ve araştırmayı bu özelliğe göre yürütmektir.

İşçi sağlığı, iş güvenliği ve yapılmakta olan iş nedeniyle işçinin eğitimi, bir kısım mevzuat hükümlerini içerir belgelerin kendilerine verilmesini değil, eylemli olarak, bu bilgilerin aktarımı ve öneminin kavratılması ile sağlanabilir. Eğitimden sonraki aşama ise, işçi sağlığı ve iş güvenliği ile ilgili önlemlerin alındığının ve uygulandığının denetlenmesidir. İşverenlerce, iş güvenliği açısından yaşamsal öneme sahip bulunan araç ve gereçlerin sigortalılar tarafından kullanılması sağlandığında, kazalanma olasılığının tamamen ortadan kaldırılabileceği de yadsınamaz bir gerçektir.

Meydana gelen iş kazasında; şayet, işveren, tüm önlemleri almış bulunmasına karşın, zararlandırıcı sigorta olayı ortaya çıkmışsa kaçınılmazlıktan söz edilebilir. Bu açıklamalar ışığı altında inceleme konusu dava değerlendirildiğinde; somut olayda artık, kaçınılmazlıktan bahsedilemez. Yani somut olayda alınması gereken tüm tedbirler alınmış değildir. Kaçınılmazlık olgusunun var olabilmesi için öncelikle tüm tedbirler alınmalı, buna rağmen beklenmedik olaylar nedeniyle kaza meydana gelmelidir. Yanılgıya dayalı, yargısal denetime elverişli olmayan raporun hükme dayanak alınması yerinde değildir.

Mahkemece, tarafların kusur durum ve oranlarının belirlenmesi için yeniden alanında uzman bilirkişilerden oluşan heyet raporu alınmalı ve oluşacak sonuca göre karar verilmelidir.

Yukarıda açıklanan maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece eksik inceleme ve araştırma sonucu karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, taraf vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ : Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz edilen hükmün BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine, 06.11.2017 gününde oy birliğiyle karar verildi.