muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2016/6401, Karar No: 2016/6677, Tarih: 27.04.2016

**3. Hukuk Dairesi         2016/6401 E.  ,  2016/6677 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :AİLE MAHKEMESİ

Taraflar arasındaki iştirak nafakasının indirilmesi davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili, dava dilekçesinde; davalı ile 9.Aile Mahkemesinin 2010/510 - 569 Esas ve Karar sayılı ilamı ile boşandıklarını, boşanma kararı ile birlikte ortak çocuk 1997 d.lu ...'in velayet hakkının davacı anneye verildiğini, boşanma protokolü gereği reşit olmayan ortak çocuk ...yararına aylık 1.000 TL, reşit olan ortak çocuk....ödeyeceği 1.000 TL nafakanın, reşit olmayan ortak çocuk ...'e ödeyeceği nafakaya dahil edildiğini, ortak çocuk ...'in özel okula devam ettiğini ve bu nedenle nafakanın tahsiline devam edildiğini, ancak boşanma tarihinden bu yana işlerinin kötüye gittiğini, maddi sıkıntı içerisinde olduğunu belirterek; ortak çocuk ... yararına ödediği iştirak nafakasının aylık 250 TL'ye indirilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, cevap dilekçesinde; boşanmadan sonra davacının ekonomik durumunda herhangi bir değişiklik olmadığını, emekli olması dışında bir fabrikada kayıt dışı çalıştığını, ortak çocuklar ... ile ...'ın eğitim hayatlarına devam ettiğini, masraflarının yıllık 30.000 TL civarında olduğunu savunarak; davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece; davanın kısmen kabulü ile müşterek çocuk ... için ödenen aylık 2.000TL iştirak nafakasının 1.000TL' ye indirilmesine karar verilmiş, hükmün davalı vekili tarafından temyizi üzerine Dairemiz 24.05.2012 tarih 2012/8636 E., 2012/13272 K. Sayılı ilamı ile "...davalı annenin sosyal ve ekonomik durumu ile gelir ve malvarlığının tam olarak tespiti yapılmadan, davacı babanın ise boşanma sırasında ve şimdiki gelir ve malvarlığı da tam olarak araştırılıp tespit edilip varsa sosyal ve ekonomik durumunda ne kadar değişiklik bulunduğu belirlenmeden eksik inceleme ile hüküm kurulmuş olması, ayrıca taraflar boşanma davasının yargılaması esnasında, iştirak nafakasına ilişkin “2.000 TL”yi kabul edip anlaştıkları halde mahkemece, “müşterek çocuk ... için 1.000 TL” kararlaştırıldığı gerekçe gösterilmek suretiyle yukarıda belirtilen hususlar incelenmeden hüküm kurulması doğru görülmemiştir..." gerekçesiyle bozulmasına karar verildiği, mahkemece bozma ilamına uyulması kararı verilerek yapılan yargılama sonrasında davanın kısmen kabulü ile müşterek çocuk için ödenen aylık 2.000TL iştirak nafakasının 500TL' ye indirilmesine karar verilmiş; hüküm, davalı vekili tarafından süresi içerisinde temyiz edilmiştir

Taraflardan yalnız birinin temyizi halinde, Yargıtay, hükmü temyiz edenin aleyhine bozamaz. (Aleyhe bozma yasağı). Bundan başka, taraflardan yalnız birinin hükmü temyiz etmesi halinde, Yargıtay'ın (temyiz eden tarafın lehine olarak) verdiği bozma kararına uyan yerel mahkeme de artık, temyiz eden tarafın, önceki (bozulan) karara oranla daha aleyhine olan bir hüküm veremez. Buna da "aleyhe hüküm verme yasağı" denir.

Somut olayda; tarafları 20.04.2010 tarihinde anlaşmalı olarak boşanmışlar; bu dava sırasında imzalanan protokolde davacı taraf, müşterek çocuk ... için 2.000TL iştirak nafakası ödemeyi kabul etmiştir. Mahkeme ilk (bozma ilamından önceki) kararında nafakanın 1.000TL' ye indirilmesine karar vermiş, davalı tarafın temyizi ile de, kararın bozulması sonrası mahkemece temyize konu kararda 500TL' ye indirilmesine karar verildiği; davacı tarafın... Müsteşarlığı'ndan 03.10.2008 tarihinde emekli olduğu, 48.000TL emeklilik ikramiyesi aldığı, 1.730TL maaş aldığı, 6.200TL ve 12.100TL 2008 yılı takip tarihli icra takip dosyalarına borçları olduğu; davalının ise yapı malzemeleri satışına ilişkin işyerinin bulunduğu, kendisine ait evde 2 çocuğuyla birlikte yaşadığı; müşterek çocuk 11.03.1997 doğumlu ...' in ise kolejde okuduğu, yıllık 21.380TL eğitim ve yemek ücreti ile 290TL servis ücreti olduğu anlaşılmaktadır.

Mahkemece, bozma ilamına uyulduğu halde, bozma gereği tam olarak yerine getirilmemiştir. İştirak nafakasının 2.000TL olarak hükmedildiği 20.04.2010 tarihindeki tarafların ekonomik durumu ile bu davanın açıldığı 10.08.2011 tarihindeki durumları arasında farklılık olması ve çocuğun ihtiyaçlarında bir azalma bulunması halinde iştirak nafakasının indirilmesine karar verilebilir.

Bu itibarla, mahkemece; tarafların mali durum araştırmasında boşanma davasındaki tarafların mali durumu ile bu davanın açıldığı tarihteki durumları arasında farklılık olmadığı ve müşterek çocuğun ihtiyaçlarında azalma meydana geldiği de ispatlanamadığı nazara alınarak, davanın reddine karar verilmesi gerekirken önceki kararı temyiz eden davalı aleyhine olacak şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 27.04.2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/5193, Karar No: 2006/8876, Tarih: 19.06.2006

**(Kapatılan)20. Hukuk Dairesi         2006/5193 E.  ,  2006/8876 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi

Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı ... tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi gereği düşünüldü:

K A R A R

Kadastro sırasında ... Köyü 116 ada 22 parsel sayılı 9576.58 m2 yüzölçümündeki taşınmaz, tarla ve fıstıklık niteliği ile kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle davalı adına tesbit edilmiştir. Davacı ..., taşınmazın orman sayılan yerlerden olduğu iddiasıyla dava açmıştır. Mahkemece davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı ... tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, kadastro tespitine itiraz niteliğindedir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde tesbit tarihinden önce orman kadastro çalışması yapılmamıştır.

Hükmü temyiz eden davacı ..., temyiz dilekçesinde dava konusu yerin bilirkişice evveliyatının incelenmediğini, bu yerlerin memleket haritasında ormanlık alanda kaldığını, yetiştirilmiş olan fıstık ağaçlarının ekim-dikim yoluyla değil, Sakız (Menengiç) ağaçlarının aşılanması yoluyla tesis edildiğini, kararın eksik ve yerinde olmadığını ileri sürerek kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, bilirkişi incelemesi yaptırılmış ise de, alınan rapor taşınmazın orman niteliğinde olup olmadığı yönünden hüküm kurmaya yeterli değildir. Şöyle ki;

Kural olarak; orman sınırlandırılması yapılmayan yerlerde, bir yerin orman niteliğinin ve hukuki durumunun 3116, 4785 ve 5658 Sayılı Yasa hükümlerine göre çözümlenir. 3116 Sayılı Yasa ile sadece Devlet Ormanları belirlenmiştir. 13.07.1945 tarihinde yürürlüğe giren 4785 Sayılı Yasanın 1. maddesi gereğince 2. maddesinde sayılan istisnalar dışında bütün ormanlar hiç bir işleme lüzum olmaksızın devletleştirilmiş, devletleştirilen ormanlardan bazıları sonradan yürürlüğe giren 5658 Sayılı Yasa ile iadeye tabi tutulmuştur. İadenin koşulları yasada gösterilmiştir.

Dairemizde değişik tarihlerde incelenen ... Köyünde bulunan taşınmaz veya taşınmazlara ait dava dosyalarında hükme esas alınan bilirkişi raporunda, bitki örtüsü itibariyle Antep fıstığı bulunduğu açıklanmış, bu ağaçların ne şekilde elde edildiği, sayısı, aşılama yoluyla elde edilmişse, aşı yaşları konusunda herhangi bir araştırma yapılmamıştır.

Bu anlatımla; ..., ladin, gürgen, ..., kayın gibi ağaçlar asıl orman ağacı olmakla birlikte, meyveli-meyvesiz fıstık çamı, palamut meşesi, aşısız kestane, ..., ..., ..., akasya, okalüptüs ağaçları ile aşılı ve aşısız zeytinliklerle, yabani veya aşılanmış fıstık, sakız ve sakız nevileri olan menengiç, buttun, yabani sakız, (mezdeki sakız) adi sakız, filistin sakızı ve harnup ağaçları da orman örtüsüdür.

Bu anlatımla; ..., ladin, gürgen, ..., kayın gibi ağaçlar asıl orman ağacı olmakla birlikte, meyveli-meyvesiz fıstık çamı, palamut meşesi, aşısız kestane, ..., ..., ..., akasya, okalüptüs ağaçları ile aşılı ve aşısız zeytinliklerle, yabani veya aşılanmış fıstık, sakız ve sakız nevileri olan menengiç, buttun, yabani sakız, (mezdeki sakız) adi sakız, filistin sakızı ve harnup ağaçları da orman örtüsüdür.

Bu gibi yerler 6831 Sayılı Yasanın 1/I maddesi gereğince toprağıyla birlikte orman sayılır hükmü karşısında, 09.07.1956 gün ve 6777 Sayılı Yasada sayılan yabani veya aşılanmış fıstıklık, sakızlık ve harnupluklar 6831 Sayılı Yasanın 1/I madde kapsamı dışındaysa da, bu ayrıcalığın ana koşulu (sahipli arazi) kavramı olup, bu da cinsi yasada yazılı ağaç nitelikli tapuda kayıtlı taşınamzı ifade eder. Vergi kaydının bulunması, yasada öngörülen sahiplik belgesi (tapu olmayıp) zilyetliği doğrulayan ve kanıtlayan bir belgedir. 6777 Sayılı Yasayla Antep fıstığı ve harnupluk tesisi için sakız ve nevileri olan menengiç, buttun, yabani sakız, adi sakız, filistin sakızı ağaçlarını aşılamak suretiyle istifade etmek isteyenler hakkında, Zeytinciliğin Islahı ve Yabanilerin Aşılattırılmasına dair 26.01.1939 gün, 3573 Sayılı Yasa ve yönetmeliklerin aynen uygulanacağı kabul edilmişse de, sözü edilen yasalardaki koşulların oluşup oluşmadığının da araştırılıp incelenmesi gerekir. Bu nedenlerle;

Mahkemece, eski tarihli memleket haritası, ... fotoğrafları ve varsa amenajman planı ilgili yerlerden getirtilip, önceki bilirkişiler dışında bu konuda uzman serbest orman mühendisleri arasından seçilecek bir orman yüksek mühendisi ve bir ... elemanı aracılığıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte, çekişmeli taşınmaz ile birlikte ... araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli; 3116, 4785 ve 5658 Sayılı Yasalar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyedlikle ormandan ... kazanma olanağı sağlayan 3402 Sayılı Yasanın 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 gün ve 31/13 E.K.; 14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03.03.2005 gününde yürürlüğe giren 5304 Sayılı Yasanın 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; ... yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; kesinleşmiş orman kadastrosu bulunmadığından, yukarıda değinilen diğer belgeler ... ve uzman orman bilirkişiler eliyle yerine uygulattırılıp; orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ölçeğine çevrildikten sonra, her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine ablike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazın konumunu ... parsellerle birlikte haritalar üzerinde gösterecekleri yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli rapor alınmalı ve oluşacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmelidir. Açıklanan hususlar gözetilmeksizin, eksik inceleme ve yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak yazılı biçimde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; Orman Yönetiminin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde iadesine 19/06/2006 günü oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/3098, Karar No: 2013/7761, Tarih: 15.05.2013

**1. Hukuk Dairesi         2013/3098 E.  ,  2013/7761 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ : TAPU İPTALİ VE TESCİL

Taraflar arasında görülen davada;

Davacı, mirasbırakanı teyzesi ...'in dul ve çocuksuz olarak 102 yaşında öldüğünü, diğer mirasçılardan mal kaçırmak amacıyla ve muvazaalı olarak 4910 ada 3 parsel sayılı taşınmazdaki bağımsız bölümü yeğeni Erkin Kollu'nun kızı davalıya satış göstererek devrettiğini ileri sürüp miras payı oranında iptal-tescil istemiştir.

Davalı, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddianın ispatlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Karar, davacı vekili tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi ...'ın raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp, düşünüldü.

-KARAR-

Dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre; davacının temyiz itirazı yerinde değildir. Reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, 15.05.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/12969, Karar No: 2010/122, Tarih: 18.01.2010

**1. Hukuk Dairesi         2009/12969 E.  ,  2010/122 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : AKÇAABAT 1. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ : 27/05/2009

Taraflar arasında görülen davada;

Davacı, davalılara ait Yaylacık mh. 293 ada 40 parsel sayılı taşınmazın konumunun Kıyı Kanunu, Yönetmelik ve Anayasa’nın 43. maddesine aykırı olduğunu, idarece tespit edilen kıyı kenar çizgisinin uygulanarak, taşınmazın kıyıda kalan kısmının tapusunun iptaline karar verilmesini istemiştir.

Davalılar, davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, çekişme konusu taşınmazın kadastro tespitinin kesinleşme tarihine göre 3402 Sayılı Yasanın 12/3. maddesinde öngörülen hak düşürücü sürenin geçtiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Karar, davacı tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla, Tetkik Hakimi .... raporu okundu. Düşüncesi alındı. Dosya incelendi. Gereği görüşülüp, düşünüldü.

Dava, çekişmeli taşınmazın kıyı-kenar çizgisine göre kıyıda kaldığı iddiasına dayalı tapu iptal ve terkin isteğine ilişkindir.

Mahkemece, davanın hak düşürücü sürenin geçtiği gerekçesiyle reddine karar verilmiştir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden, tapulama çalışmaları sırasında 3 parsel sayılı taşınmazın 28.08.1954 tarihinde üçüncü kişiler adına tespit edildiği, Akçaabat Gezici Kadastro Hakimliği’nin 15.09.1956 tarih ve 1956/28-184 E.K. sayılı kararı ile 3 parselin fen bilirkişisi krokisinde (b) harfi ile gösterilen 4232 M² lik kısmının tarla niteliği ile üçüncü kişiler adına, krokide (a) harfi ile gösterilen 4308 M² lik kısmının ise Hazine adına tespit ve tesciline karar verildiği ve bu kısmın 514 parsel sayılı taşınmaz olarak kumluk vasfı ile 08.10.1957 tarihinde tapuya hükmen tescil edildiği, bilahare Hazine tarafından 22.10.1958 tarihinde Türk Petrol ve Madeni Yağlar T.A.Ş.’ne satıldığı, 14.07.1967 tarihinde ifraz edilerek 293 ada 599 ila 611 parsellere ayrıldığı, bu ifraz parsellerinden olan 609 parsel sayılı taşınmazın yenileme ile 40 parsel sayılı taşınmaz olduğu, 40 parselin son olarak 10.08.1970 tarihinde satış suretiyle davalı F.B. ve diğer davalıların murisi N. B. adına tescil edildiği, mahkemece yapılan uygulama sonucu uzman bilirkişilerce düzenlenen raporlara göre, çekişmeli taşınmazın kıyı kenar çizgisine göre 3621 Sayılı Yasa’nın 4. maddesinde tanımı yapılan kıyıda kaldığı anlaşılmaktadır.

O halde, 3 sayılı parselle ilgili görülen dava sonucunda 4308 M² lik bölümün kumluk vasfında olduğu belirlenmiş olmasına göre, bu niteliğiyle sicile bağlanmasına yasal olanak bulunmamasına karşın sicil kaydı oluşturulmuş ise de, bu kaydın temelinin illetten yoksun olduğu, bir başka söyleyişle yolsuz tescil sonucu oluştuğu, bu kayda hukuksal bir değer izafe edilemeyeceği, taşınmazın niteliği itibariyle kumluk olması nedeniyle bunu görerek satın alan kişinin sicile bağlanamayacağını bilmesi gerekmesine göre, iyiniyet kuralından, yani Türk Medeni Kanunu’nun 1023. maddesinin koruyuculuğundan da yararlanamayacağı açıktır. Esasen sözü edilen Gezici Arazi Kadastro Mahkemesinin tescil kararı, sicil oluşturulması ile tevhit ve ifraz işlemleri kadastro tespitinden sonra gerçekleşen olaylardır. Başka bir anlatımla eldeki davada kadastro tespitinden önceki sebeplere değil,sonraki nedenlere dayanılmış olup. Somut olayda 3402 Sayılı Yasanın 12/3. Maddesi hükmünün ve bu hükme ilaveler yapan 14.3.2009 tarihinde yürürlüğe giren 5841 Sayılı Yasanın uygulanamayacağı tartışmasızdır.

Hal böyle olunca, anılan Gezici Kadastro Mahkemesi’nin 15.09.1956 tarih ve 1956/28-184 E.K. sayılı ilamıyla Hazine adına kumluk vasfı ile tescil edilen 514 parsel sayılı taşınmazdan ifrazen oluştuğu anlaşılan çekişme konusu 293 ada 40 parsel bakımından davanın kabulüne karar verilmesi gerekir.

Ancak, Mülkiyet hakkı gerek Anayasa ve yasalarla iç hukuk yönünden, gerekse Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve ek protokolleri ile kabul edilmiş temel haklardandır. (Anayasa Md. 35/1, AİHS Ek Prot. 1-1). Türk Medeni Yasasının 683. maddesinde de bir şeye malik olan kimsenin hukuk düzeninin sınırları içerisinde o şey üzerinde dilediği gibi kullanma, yararlanma ve tasarrufta bulunma yetkisi belirtilmiş, malikin malını haksız olarak elinde bulunduran kimseye karşı istihkak davası açabileceği gibi her türlü haksız el atmanın önlenmesini de dava konusu edebileceği hüküm altına alınmıştır.

Öte yandan, Yargıtay İçtihatları Birleştirme Hukuk Genel Kurulunun 28.11.1997 tarih 5/3 Sayılı Kararında da ifade edildiği gibi, kıyılar doğal nitelikleri itibariyle herkesin kullanımına açık, diğer taraftan da bu nitelikleri nedeniyle özel mülkiyet alanı dışında ve özel mülkiyete konu olamayacak yerlerdir. Kıyılar, herhangi bir tahsis işlemine gerek olmaksızın doğrudan doğruya herkesin serbestçe yararlanmasına sunulmuş sahipsiz kamu mallarıdır. Bunun sonucu; kıyının zamanaşımı yoluyla kazanılması, tapu sicili hükümlerine bağlı tutulması, haczedilmesi mümkün değildir. Kıyılar, bu özelliklerinden dolayı Anayasanın 43.maddesinde ayrı bir bölümde düzenlenmiş, düzenlemede yukarıda sayılan nitelikler vurgulanmıştır.

Bilindiği ve yukarıda sözü edilen yasa ve sözleşmelerin hakkı tanımlayan maddelerini takip eden fıkralarda ifade edildiği gibi, mülkiyet hakkı da kamu yararının bulunduğu hallerde sınırlandırılabilir veya tamamen kaldırılabilir.

Bilindiği ve yukarıda sözü edilen yasa ve sözleşmelerin hakkı tanımlayan maddelerini takip eden fıkralarda ifade edildiği gibi, mülkiyet hakkı da kamu yararının bulunduğu hallerde sınırlandırılabilir veya tamamen kaldırılabilir.

Ne varki, bu sınırlandırma veya kaldırma gerçekleştirilirken; T.C.Anayasasının 90/5.maddesi ile iç hukukun üstünde sayılan AİHS. Hükümlerince AİHM tarafından oluşturulan 30.5.2006 tarih 1262/02 sayılı kararda ifade edildiği üzere; “… bir kişiyi mülkünden yoksun bırakan bir önlemin…”, “kamu yararına meşru bir amaç gütmesi gerektiği…”, bu önlem alınırken “… başvurulan yollar ve gerçekleştirilmesi amaçlanan hedef arasında makul bir oransallık ilişkisi olması gerektiği…”, kişinin “… kişisel ve haddinden fazla yük taşıma zorunda kalması halinde gerekli dengenin kurulamayacağı…” açıktır .

Diğer bir anlatımla, kamu yararı ile mülkiyet hakkından kısmen veya tamamen yoksun bırakılan kişinin hakkı arasında makul, kabul edilebilir, hak ve adalet dengesini sağlayacak bir oranın kurulması asıldır.

Bu arada, üzerinde durulması gereken konulardan biri de; çekişme yaratılan tapu kaydına bağlanan ve böylece kişi adına mülkiyet hakkı oluşturulan kıyı kapsamındaki yere ait tapunun niteliğinin belirlenmesidir.

Devlet tarafından verilen, doğru esasa ve geçerli kayda dayalı tapu ile sağlanan mülkiyet hakkına değer verileceği kuşkusuzdur. Böyle bir yer kıyı kapsamında kalmakla, temel vasfı yani kamu malı olma niteliği değişmemekle birlikte, kişinin söz konusu tapuya dayalı hakkının yukarıda ifade edildiği gibi korunması gerekeceği muhakkaktır.

Aksi düşünce tarzının, devletin verdiği tapunun geçersizliğini ileri sürerek, hiçbir karşılık ödemeksizin iptalini istemesi, geçerli kayda dayalı mülkiyet hakkı ile bağdaşmayacağı gibi, devletin saygınlığını zedeler nitelikte bir tutum olacaktır.

Bu durumda, kıyılar kamunun yararlanacağı yerlerden olup buralarda yukarda belirtilen nitelikte tapu kaydı oluşturulmuş ise tapunun iptalinde, Anayasanın 43., Tapu Kanununun 33., Kadastro Kanununun 16.maddesi gözönüne alınarak, kamu yararının bulunduğunun kabulü gerekir. Ancak, kişinin mülkiyet hakkı sona erdirilirken karşılıklı hak dengesinin sağlanması için mülkiyet hakkı sahibine tazmini nitelikte bir bedelin ödeneceği de kuşkusuzdur. Tazminatın nedeni yasa dışı bir işlemden değil, hak dengesinin sağlanmasından kaynaklandığından, taşınmazın tam değerini karşılaması da gerekli değildir. Bu düşünce, AİHM.’sinin bir kararında “…Ulusal hukuk ihlalin yol açtığı sonuçları tam olarak gidermeye imkan tanımıyorsa 41. madde AİHM.’ni uygun gördüğü adil bir tazminata hükmetmeye yetkili kılar…” şeklinde dile getirilmiştir.

Hal böyle olunca, yukarıda belirtilen ilkeler doğrultusunda somut olay incelendiğinde, kamu yararı nedeni ile, Hazine adına kumluk olarak tescilden gelen davalının tapusunun iptal edilmesinden dolayı, davalının ancak, tazminat talebinde bulunabileceği gözetilerek, davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, yazılı olduğu üzere hüküm kurulması doğru değildir.

Davacının, temyiz itirazları bu nedenle yerindedir. Kabulü ile hükmün açıklanan neden ötürü HUMK.'nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, 18.1.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.