muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/1546, Karar No: 2024/6568, Tarih: 26.06.2024

Birleşen davada ise; 09.05.2014 tarihinde meydana gelen su baskını nedeniyle ödenen 23.947,75 TL'lik ödemenin rücuen tahsili için başlatılan takibe vaki itirazın iptali talep edilmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; dava konusu zarara neden olan su baskınının, yol kotunun ve yağmur suyu tahliye rögarlarının yetersiz olması nedeniyle meydana geldiğini, bu sebeple bu zarardan kaynaklanan sorumluluğun Özel Büsan Organize Sanayi Bölgesi Yönetimi ile Karatay Belediyesine ait olduğunu, meydana gelen zarardan öncelikle Özel Büsan Organize Sanayi Bölgesi Yönetiminin sorumlu olduğunu, kaldı ki Özel Büsan Organize Sanayi Bölgesinin kanalizasyon ve altyapı hizmetinin idare tarafından yapılmadığını, ayrıca bakımının da Koski tarafından yapılmadığını, sadece ücreti mukabilinde ve istendiğinde ticari faaliyetlerin durmasını engellemek amacıyla onarım işlerine destek verildiğini, 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 14.maddesinin 6. fıkrasında 4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu hükümleri saklıdır." denilerek belediye sınırları içerisindeki sanayi bölgelerinin planlaması ve altyapı hizmetlerine ilişkin yetki ve sorumlulukların ilgili sanayi bölgesi yönetimine devredildiğini, bu nedenlerle müvekkili idarenin bir kusur ve sorumluluğunun olmadığını, dolayısı ile zararın sorumlularının gerekli özeni göstermeyen ve tedbir almayan Karatay Belediyesi, Organize Sanayi Bölgesi ve işletme malikleri olduğunu, KOSKİ' ye husumet yöneltilmesinin mümkün olmadığını, hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 03.03.2015 tarih ve 2014/303 E.-2015/54 K. sayılı kararı ile; davanın yargı yolu nedeni ile reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 03.03.2015 tarih ve 2014/303 E.-2015/54 K. sayılı kararı ile; davanın yargı yolu nedeni ile reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 24.10.2018 tarihli, 2015/18972 Esas ve 2018/9516 Karar sayılı ilamıyla "... TTK'nın 3, 11, 16/1. maddeleri ve 2560 sayılı Kanun hükümleri uyarınca davalının tacir, davacının iddia ettiği olayın ise haksız fiil niteliğinde olduğu ve tacirin haksız fiilinden kaynaklanan tazminat davasının adli yargıda bakılması gerektiği nazara alınarak işin esasına girilip sonucuna göre bir hüküm kurulması gerekirken davalı ... ile ilgili yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir. Bozma neden ve şekline göre, davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir. Kabule göre de 1086 Sayılı HUMK'nun 388 ve 389. maddeleri ile 6100 Sayılı HMK'nun karşılık 297/1-2 maddeleri uyarınca, mahkeme kararında; hüküm sonucunun, taraflara yükletilen hak ve sorumlulukların şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde ayrı ayrı ve açıkça gösterilmesi gerekir. Ayrıca; 1086 Sayılı HUMK'nun 45. maddesi ile 6100 Sayılı HMK'nun karşılık 166. maddesi uyarınca, asıl ve birleştirilen dava dosyaları birbirlerinden bağımsız ayrı bir dava olup, asıl ve birleştirilen her dava hakkında usul hükümlerine göre ayrı ayrı hüküm kurulması gerekir. Yukarıda belirtilen ilkeler gözardı edilerek, infazda tereddüt oluşturacak şekilde asıl ve birleştirilen dava yönünden ayrı ayrı hüküm kurulmamış olması da doğru görülmemiştir." gerekçeleri ile karar bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda; asıl dava yönünden; davacı ...Ş' nin davalı ... (KOSKİ) aleyhine açtığı itirazın iptali davasının kısmen kabulü ile dosyaya konu Konya 13. İcra Müdürlüğünün 2014/4291 Esas sayılı takip dosyasındaki itirazın kısmen iptali ile takibin 11.084,32 TL asıl alacak üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %9 ve değişen oranlarda yasal faiz işletilmesine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine, şartları oluşmayan icra inkar tazminatının reddine, birleşen dava yönünden; davacı ...Ş'nin davalı ... (KOSKİ) aleyhine açtığı itirazın iptali davasının kısmen kabulü ile dosyaya konu Konya 13. İcra Müdürlüğünün 2014/6344 Esas sayılı takip dosyasındaki itirazın kısmen iptali ile takibin 11.973,88 TL asıl alacak üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %9 ve değişen oranlarda yasal faiz işletilmesine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine, şartları oluşmayan icra inkar tazminatının reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; davacının iş yerinde davaya konu hasarın 26.01.2014 tarihinde iş yerinin önünde yol eğimine bağlı olarak suyun birikmesi sonucu meydana geldiğini, bundan sigortalı işletmenin hasar gördüğünü ve bunun sorumlusunun Koski Genel Müdürlüğü olduğu iddia ederek işbu davayı açtığını, ancak hasar gören dava konusu iş yerinin Büsan 4. Organize Sanayi Sitesi içerisinde bulunduğunu, Organize Sanayi Bölgelerinin kendilerine ilişkin özel bir mevzuatı ve yapılanması olduğunu, bu nedenle olayın davalı idareyle bir ilgisinin bulunmadığını, husumetin Büsan Organize Sanayi Bölgesi Yönetimine yöneltilmesi gerektiğini, 5393 sayılı Belediye Kanun'un 14.maddesinin 6. fıkrasında " 4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanunun hükümleri saklıdır." denilerek belediye sınırları içerisindeki sanayi bölgelerinin planlaması ve altyapı hizmetlerine ilişkin yetki ve sorumluluklar ilgili sanayi bölgesi yönetimine devredilmiştir." şeklinde düzenlendiğini, Organize Sanayi Bölgeleri Uygulama Yönetmeliğinin Alt Yapı Tesisleri Kurma, Kullanma ve İşletme Hakkı başlıklı 114. maddesinin, 5393 sayılı Belediye Kanun'un 14. ve 15. maddesinin dikkate alınması gerektiğini, dava konusu zarara ilişkin işletmenin bulunduğu yerdeki Organize Sanayi Bölgesi yönetiminin gerekli

tedbirleri almak zorunda olduğunu, zarar gören işletme sahibinin de zararın gelişiminde açıkça kusurlu olduğunu, bundan dolayı davacı ... şirketinin rucu hakkı olmadığını, oluşan zararda gerekli özeni göstermeyen, öngörülebilecek olguları dikkate almayan, bunların sonucunda zarara uğrayan, ayrıca gözetim ve denetim sorumluğunu yerine getirmeyenlerin de sorumlu tutulması gerektiğini, 4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu'nun Alt Yapı Tesisleri Kurma, Kullanma ve İşletme Hakkı başlıklı 20. maddesinde "OSB'lerin ihtiyacı olan elektrik, su, kanalizasyon, doğalgaz, arıtma tesisi, yol, haberleşme, spor tesisleri gibi alt yapı ve genel hizmet tesislerini kurma ve işletme, kamu ve özel kuruluşlardan satın alarak dağıtım ve satışını yapma, Üretim tesisleri kurma ve işletme hakkı sadece OSB'nin yetki ve sorumluluğundadır. Ancak, atıkların ortak arıtma tesisinin kabul edebileceği standartlara düşürülmesi amacıyla münferiden ön arıtma tesisi yapılması gerekir. OSB de yer alan kuruluşlar, alt yapı ihtiyaçlarını OSB'nin tesislerinden karşılamak zorundadır. OSB'nin izni olmaksızın alt yapı ihtiyaçları başka bir yerden karşılanamaz ve bu amaçla münferiden tesis kurulamaz. Bu kuruluşlar kendilerine tahsis edilen alt yapı kullanma hakkını başka kuruluşlara devir ve temlik edemez ve başkalarının istifadesine tahsis edemez." şeklinde düzenlendiğini, olay tarihinde Konya şehir merkezine yağan şiddetli yağmurun dava konusu olaya sebep olduğunu, yağışın şiddetli, ani ve m2'ye düşen yağış itibariyle mevsim normallerinin çok üzerinde afet niteliğinde olduğunu, dolayısı ile olay tabii afet boyutunda olup kaçınılmazlık olgusu bulunduğundan yersiz olan rücuen tazminat talebinin reddi gerektiğini belirterek kararı temyiz etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık; asıl ve birleşen davada 26.01.2014 ve 09.05.2014 tarihlerinde aşırı yağış nedeni ile iş yerinde meydana gelen maddi zararın iş yerim paket sigorta poliçesi kapsamında davacı ... tarafından ödenmesi nedeni ile sorumlu kuruluştan rücuen tazmini talebiyle başlatılan takiplere vaki itirazın iptali istemlerine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu 1472 nci maddesi.

3. Değerlendirme

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu 1472 nci maddesi.

3. Değerlendirme

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere, özellikle de 07.04.2021, 08.01.2022, 21.04.2022, 23.06.2022 ve 20.06.2014 tarihli bilirkişi raporlarının hükme esas alınmasında usul ve kanuna aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davalı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Mahkeme kararının ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davalıya yükletilmesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

26.06.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/9355, Karar No: 2020/15081, Tarih: 07.07.2020

**8. Ceza Dairesi         2018/9355 E.  ,  2020/15081 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇLAR : Kumar oynanması için ve imkan sağlama, 1072 sayılı Yasaya aykırılık

HÜKÜMLER : Mahkumiyet

Gereği görüşülüp düşünüldü:

1072 sayılı Rulet, Tilt ve Benzeri Oyun Aletleri ve Makineleri hakkında Kanunun 1. maddesinde rulet, tilt, langırt ve benzeri baht ve talihe bağlı veya maharet isteyen otomatik, yarı otomatik, el veya ayakla kullanılan oyun makineleri ve benzerlerini bulundurmak veya ''çalıştırmak'' veya yurda sokmak yahut imal etmeyi yasakladığı ve madde kapsamında bu aletlerle kumar oynatılması halinde ayrıca kumar oynanması için yer ve imkan sağlama suçundan da ceza verileceğine ilişkin bir hüküm bulunmadığı, 1072 sayılı Kanun kapsamındaki tombala makinesi ''çalıştırmak'' suretiyle tombala oynatılması eyleminde TCK.nun 44/1. maddesinde yer alan “işlediği bir fiil ile birden fazla farklı suçun oluşmasına sebebiyet veren kişi, bunlardan en ağır cezayı gerektiren suçtan dolayı cezalandırılır” hükmü karşısında sanığın sadece özel norm niteliğinde olan 1072 sayılı Kanunun 1 ve 2. maddesi uyarınca cezalandırılması gerekirken hem 1072 sayılı kanuna aykırılık hem de kumar oynanması için yer ve imkan sağlama suçlarından hükümler kurulması,

Yasaya aykırı, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nın 321. ve 326/son maddeleri gereğince ceza miktar yönünden kazanılmış hak saklı kalmak kaydıyla BOZULMASINA, 07.07.2020 gününde Dr ...'ın değişik gerekçesiyle ve oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY GEREKÇESİ

Kumar oynanması için yer ve imkan sağlama ve 1072 sayılı Kanuna aykırılık suçlarından sanık ...'ın eylemine uyan TCK.nın 228/1. maddesi ve 1072 sayılı Kanun'un 2/1. maddesi uyarınca cezalandırılmasına ilişkin,

Antalya 12. Asliye Ceza Mahkemesinin 28.05.2015 gün ve 2015/84 Esas 2015/434 Karar sayılı kararının sanık tarafından temyiz edilmesi üzerine yapılan incelemede,

KARŞI OY GEREKÇESİ

Kumar oynanması için yer ve imkan sağlama ve 1072 sayılı Kanuna aykırılık suçlarından sanık ...'ın eylemine uyan TCK.nın 228/1. maddesi ve 1072 sayılı Kanun'un 2/1. maddesi uyarınca cezalandırılmasına ilişkin,

Antalya 12. Asliye Ceza Mahkemesinin 28.05.2015 gün ve 2015/84 Esas 2015/434 Karar sayılı kararının sanık tarafından temyiz edilmesi üzerine yapılan incelemede,

1072 sayılı Rulet, Tilt ve Benzeri Oyun Aletleri ve Makinaları hakkında Kanunun 1. maddesinde rulet, tilt, langırt ve benzeri baht ve talihe bağlı veya maharet isteyen otomatik, yarı otomatik, el veya ayakla kullanılan oyun makinaları ve benzerlerini bulundurmak veya ‘’çalıştırmak’’ veya yurda sokmak yahut imal etmeyi yasakladığı ve madde kapsamında bu aletlerle kumar oynatılması halinde ayrıca kumar oynanması için yer ve imkan sağlama suçundan da ceza verileceğine ilişkin bir hüküm bulunmadığı, 1072 sayılı Kanun kapsamındaki tombala makinasını ‘’çalıştırmak’’ suretiyle tombala oynatılması eyleminde TCK.nın 44/1. maddesinde yer alan “işlediği bir fiil ile birden fazla farklı suçun oluşmasına sebebiyet veren kişi, bunlardan en ağır cezayı gerektiren suçtan dolayı cezalandırılır” hükmü karşısında sanığın aynı zamanda özel norm niteliğinde olan 1072 sayılı Kanunun 1 ve 2. maddesi uyarınca cezalandırılması gerekirken hem 1072 sayılı kanuna aykırılık hem de kumar oynanması için yer ve imkan sağlama suçlarından hükümler kurulması,

Yasaya aykırı bulunarak hüküm oyçokluğu ile bozulmuştur.

Ancak 1072 sayılı Rulet, Tilt ve Benzeri Oyun Aletleri ve Makinaları Hakkında Kanunun 1. maddesi “Türk Ceza Kanununun 228 inci maddesinin kapsamı dışında kalsa bile umuma mahsus veya umuma açık yerlerde her ne ad altında olursa olsun kazanç kasdiyle oynanmasa dahi rulet, tilt, (…) (2) ve benzeri baht ve talihe bağlı veya maharet istiyen, otomatik, yarı otomatik el veya ayakla kullanılan oyun alet veya makinaları ile benzerlerini bulundurmak veya çalıştırmak veya yurda sokmak yahut imal etmek yasaktır." hükmünü haiz olup, madde içeriğinden açıkça anlaşılacağı üzere yasa koyucunun amacı Türk Ceza Kanununun 228 inci maddesinin kapsamı dışında kalsa bile; bu niteliği haiz oyun alet ve makinaları ile benzerlerinin bulundurulması, çalıştırılması, yurda sokulması veya imal edilmesi eylemlerini cezalandırmaktır. Bu alet ve makinalar ile kumar oynanmasa dahi bulundurulması bizatihi suç teşkil etmektedir.

Türk Ceza Kanununun 228/1 maddesi “ Kumar oynanması için yer ve imkan sağlayan kişi, bir yıldan üç yıla kadar hapis ve iki yüz günden aşağı olmamak üzere adlî para cezası ile cezalandırılır.” 228/6 maddesi ise, “ Ceza Kanununun uygulanmasında kumar, kazanç amacıyla icra edilen ve kar ve zararın talihe bağlı olduğu oyunlardır.” hükümlerine haizdir.

Türk Ceza Kanununun 228/1 maddesi “ Kumar oynanması için yer ve imkan sağlayan kişi, bir yıldan üç yıla kadar hapis ve iki yüz günden aşağı olmamak üzere adlî para cezası ile cezalandırılır.” 228/6 maddesi ise, “ Ceza Kanununun uygulanmasında kumar, kazanç amacıyla icra edilen ve kar ve zararın talihe bağlı olduğu oyunlardır.” hükümlerine haizdir.

1072 sayılı Rulet, Tilt ve Benzeri Oyun Aletleri ve Makinaları Hakkında Kanunun 1. maddesinde öngörülen suçun kanuni tanımında bir unsur olarak neticeye yer verilmemesi sebebiyle bu suç sırf hareket suçudur. Bu sebeple sayılan alet ve makineleri bulundurma, çalıştırma, yurda sokma veya imal etme anında suç tamamlanmaktadır. Bu suçta yer alan alet ve makineleri bulundurma, çalıştırma, yurda sokma veya imal etme fiilleri ile Türk Ceza Kanununun 228. maddesinde düzenlenen kumar oynanması için yer ve imkân sağlama fiilleri birbirinden ayrı fiillerdir. Öyle ki çoğu zaman 1072 sayılı Kanunun 1. maddesinde sayılan fiiller, Türk Ceza Kanununun 228. maddesindeki suç

açısından hazırlık hareketi niteliğindedir. Ancak bu hazırlık hareketi niteliğindeki fiiller 1072 sayılı Kanunun 1. maddesinde suç olarak düzenlendiğinden cezalandırılabilir hale gelmiştir. Üstelik iki suçtaki fiiller birbirinden bağımsız fiillerdir. Bu sebeple tek fiille birden fazla suçun gerçekleştirilmesi de söz konusu olmamaktadır. İki suç arasında gerçek içtima söz konusudur.

Aksi düşünce 6136 sayılı Kanuna göre gerekli izinler alınmadan taşınan, bulundurulan, yurda sokulan ateşli silah veya bıçakla yaralama, tehdit, genel güvenliğin kasten tehlikeye sokulması gibi suçlarda da Türk Ceza Kanununun 44/1 maddesi uyarınca fiilin tek kabul edilerek eylem için öngörülen en ağır cezayı gerektiren suçtan ötürü yargılama yapılmasını gerektirir ki, bu durumun yasal mevzuata ve yerleşik uygulamalara uygun olmadığı düşünülmektedir.

Anlaşılacağı üzere, başlı başına bulundurulması suç teşkil etmeyen aletlerle (oyun kağıdı, taşlar, pullar vs ) kumar oynanması halinde eylem Türk Ceza Kanununun 228. maddesi kapsamında değerlendirilecektir. Oysa 1072 sayılı Kanunun kapsamına giren bir alet ve makine ile kumar oynanmasa dahi eylem aynı Kanunun 1 ve 2. maddesi uyarınca suç teşkil edecek ve cezalandırılacaktır. Bu kanunda sayılan alet ve makinelerle aynı zamanda kumar oynatılması halinde de her iki eylem nedeniyle cezalandırma yoluna gidilecektir. Somut olayda işlenen fiil birden fazladır. Bu nedenle Türk Ceza Kanununun 44/1. maddesinde yer alan “işlediği bir fiil ile birden fazla farklı suçun oluşmasına sebebiyet veren kişi, bunlardan en ağır cezayı gerektiren suçtan dolayı cezalandırılır.” hükmünün somut olayda uygulanma imkanı mevcut değildir.

Belirtilen gerekçeler ile yapılan yargılamaya, dosya içeriğine, toplanarak karar yerinde gösterilen ve değerlendirilen delillere, mahkemenin takdirine, yasal ve yeterli gerekçeye göre temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükümlerin ONANMASI görüşüyle, sayın çoğunluğun hükmün bozulması yönündeki görüşüne katılmıyorum. 07.07.2020

DEĞİŞİK GEREKÇE

I- OLAY VE OLGULAR

1- Sanığın 28/09/2013 tarihinde işlediği ve (kısaca) “1072 sayılı Kanuna göre yasak olan tombala makinasıyla kumar oynatmak” olarak tanımlanabilecek fiili sebebiyle hakkında hem 1072 sayılı Kanuna aykırılık hem de kumar oynanması için yer ve imkan sağlamak suçlarından iki ayrı kamu davası açılarak her iki suç yönünden de ayrı ayrı iki hükümle cezalandırılmasına karar verilmiştir.

II- TEMYİZ DAVASINA KONU UYUŞMAZLIK

&1. Sanık hakkında kumar oynanmasına yer ve imkan sağlamak suçundan kurulan mahkumiyet hükmü sanık tarafından süresi içinde temyiz edilmiştir.

&2. Uyuşmazlığın konusu: Sanığın işyerinde 28/09/2013 tarihinde ika ettiği ve (kısaca) “1072 sayılı Kanuna göre yasak olan tombala makinasıyla kumar oynatmak” olarak ifade edilebilecek fiilinin hukuki nitelendirilmesine ve uygulanması gereken müeyyidenin belirlenmesine ilişkindir.

III- DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A) İLGİLİ HUKUK

Uyuşmazlık konusuna ilişkin olarak 1072 sayılı Kanun ile TCK’nin 44. ve 228. maddelerinde yer alan normlar, bunlar arasındaki ilişki ve anılan suç tipleriyle düzenlenen suçun maddi konusu ile yine bu suçlarla korunan hukuki değerler ayrı ayrı irdelenmelidir.

&3. 27 Aralık 1968 tarihinde yürürlüğe giren 1072 sayılı Rulet, Tı̇lt, Langırt ve Benzerı̇ Oyun Alet ve Makinaları Hakkında Kanun şu kuralları içermektedir:

Madde 1: “Türk Ceza Kanununun 228 inci maddesinin kapsamı dışında kalsa bile umuma mahsus veya umuma açık yerlerde her ne ad altında olursa olsun kazanç kasdiyle oynanmasa dahi rulet, tilt, (...) ve benzeri baht ve talihe bağlı veya maharet istiyen, otomatik, yarı otomatik el veya ayakla kullanılan oyun alet veya makinaları ile benzerlerini bulundurmak veya çalıştırmak veya yurda sokmak yahut imal etmek yasaktır.

Bu kanunun uygulanmasında spor kulüpleri, gençlik teşekkülleri ve dernekler umuma açık yer sayılır.”

Madde 2: “Bu kanuna aykırı hareket edenler bir yıldan beş yıla kadar hapis ve yüz günden bin güne kadar adlî para cezası ile cezalandırılır.”

&4. 1 Haziran 2005 tarihinde yürürlüğe giren 5237 sayılı TCK’nin “Kumar oynanması için yer ve imkan sağlama” başlıklı 228. maddesi ise şu kuralı içermektedir:

Madde 228- “(1) Kumar oynanması için yer ve imkan sağlayan kişi, bir yıldan üç yıla kadar hapis ve iki yüz günden aşağı olmamak üzere adlî para cezası ile cezalandırılır.

(2) Çocukların kumar oynaması için yer ve imkan sağlanması halinde, verilecek ceza bir katı oranında artırılır.”

&4. 1 Haziran 2005 tarihinde yürürlüğe giren 5237 sayılı TCK’nin “Kumar oynanması için yer ve imkan sağlama” başlıklı 228. maddesi ise şu kuralı içermektedir:

Madde 228- “(1) Kumar oynanması için yer ve imkan sağlayan kişi, bir yıldan üç yıla kadar hapis ve iki yüz günden aşağı olmamak üzere adlî para cezası ile cezalandırılır.

(2) Çocukların kumar oynaması için yer ve imkan sağlanması halinde, verilecek ceza bir katı oranında artırılır.”

&5. TCK’nin aynı neviden fikri içtima kurumunu (TCK’nin 44. maddesinin kenar başlığına uygun olarak kısaca “fikri içtima” olarak anılacaktır) düzenleyen “Fikri içtima” başlıklı 44. maddesi şu kuralı içermektedir:

Madde 44- “(1) İşlediği bir fiil ile birden fazla farklı suçun oluşmasına sebebiyet veren kişi, bunlardan en ağır cezayı gerektiren suçtan dolayı cezalandırılır.”

B) İLGİLİ HUKUKUN İRDELENMESİ

&6. Suçun maddi konusu bakımından, TCK’nin 228. ve 1072 sayılı Kanun’un 1. maddesindeki suç olarak tanımlanan fiiller arasında temel farklılıklar bulunduğu dikkat çekmektedir. Suçun maddi konusu, failin hareketinin yöneldiği, suçun üzerinde gerçekleştirildiği, suç ile zarara veya tehlikeye uğrayan kişi ya da şeydir.

TCK’nın 228. maddesindeki anılan suç ile sadece “genel olarak” kumar oynanması için yer ve imkan sağlama fiili yasaklanmaktadır. Bu norma göre kumar oynamaya yer ve imkan sağlama fiilinin bir makinayla veya el ile oynanıp oynanmamasının bir önemi bulunmamaktadır. Öte yandan, “imkan sağlama” hareketinin de nasıl gerçekleştirileceğine ilişkin olarak maddenin gerekçesinde bir tanımlama bulunmamakla; bu hareket oyunculara sanal ortam hazırlamak şeklinde de gerçekleştirilebilecektir (Hafızoğulları, Zeki/ Özen, Muharrem, Türk Ceza Kanunu Özel Hükümler Topluma Karşı Suçlar, 3. Baskı, Ankara 2017, s. 363). Benzer şekilde oyun oynanmasını kolaylaştıracak, daha keyifli hale getirecek bir alet veya makine temini şeklinde de “imkan sağlama” hareketinin yapılması mümkündür.

1072 sayılı Kanun ise, adından da anlaşılacağı üzere “baht ve talihe bağlı veya maharet istiyen oyun alet ve makinalarını kapsamına almakta” ve “bu makinaların umumun bulunduğu yerlerde bulundurulmasını ve kullanılmasını” yasaklamaktadır. İlave olarak, bu tür makinaların toplumda yaygınlaşmasının fevkalade surette tehlikeli olarak görülmesi sebebiyledir ki yasağı bir adım daha ileri taşıyarak “bu makinaların üretimi ile ülkeye sokulmasını dahi” yasak kapsamına almaktadır.

Bu itibarla, suçun maddi konusunu TCK’nin 228/1. maddesindeki fiil yönünden “(genel olarak) kumar” oluştururken; 1072 sayılı Kanun’daki fiil yönünden ise “baht ve talihe bağlı veya maharet isteyen oyun alet ve makinaları” oluşturduğu gözetildiğinde, “her iki suç tipinin maddi konularının farklı olduğu” ortaya çıkmaktadır.

&7. Suçun hukuki konusu yani suçla korunmak istenen hukuki yarar bakımından, TCK’nın 228. ve 1072 sayılı Kanun’un 1. maddesindeki suç olarak tanımlanan fiiller arasında farklılıklar bulunmaktadır.