muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/666, Karar No: 2025/677, Tarih: 06.02.2025

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

1. Mahkemenin 26.01.2012 tarihli kararına karşı davalı vekili tarafından temyiz isteminde bulunulması üzerine, Dairenin 06.05.2013 tarihli ilamıyla; meyveli ağaçların yaşamına son verilmesinden doğan zararın, bunların yerine geçen (kaim) değeri belirlenerek takdiri gerektiği, hem uzman, hem de yerin sürüm değerini bilen kişilerden seçilecek bilirkişiler eliyle belirtilen esaslar uyarınca zararın gerçek tutarının belirlenmesi gerekirken, getirebileceği ürün esasına göre düzenlenen bilirkişi raporuna göre karar verilmiş olmasının usul ve yasaya aykırı olduğu, kabule göre de; benzer olayların genellikle hasat mevsimi olan yaz aylarının en sıcak günlerinde, şiddetli rüzgarın da etkili olduğu olağanüstü hava koşullarında meydana geldiği, elektrik hatlarının bakım ve onarımının düzenli olarak yapılmaması yanında kaçak elektrik kullanımının sürekli artması nedeniyle elektrik hatlarının fazla yüklenmesi, ürün sahibi kişilerin de olası yangın olaylarına karşı gerekli önlemleri almamaları sonucu yaz aylarında bu şekilde çıkan çok sayıda yangına engel olunamadığı, davalının da kamu hizmeti gören bir kurum olduğu gözetilerek zarardan durum gereği uygun bir tutarda indirim yapılmamış olmasının hatalı olduğu gerekçesiyle, hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

2. Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda 16.06.2015 tarihli kararla; davanın kısmen kabulüne, 954 parsel sayılı taşınmaz için 9.951,40 TL'nin olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacı ...'e ödenmesine, 1000 nolu parsel sayılı taşınmaz için 17.964,24 TL'nin olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacı ...'a ödenmesine, fazlaya dair talebin reddine karar verilmiştir.

3. Mahkemenin 16.06.2015 tarihli kararının davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairenin 28.01.2016 tarihli ilamıyla; Mahkemece bozmaya uyulmuş olmasına rağmen bozma gereklerini tam olarak yerine getirilmediği, bozmada ağaçların bulunduğu yerin ağaçlı değeri ile ağaçsız değeri arasındaki farkın saptanmasıyla, bu farkın her ağaç bakımından göz önünde tutulup, toplamının o ağaçların yerine geçen değer olarak kabul edilmesi suretiyle gerçeğe en yakın zararın belirlenmesi yöntemine göre rapor hazırlanması gerektiği açıklandığı halde, yine dava konusu taşınmazların, getirebileceği yıllık net geliri üzerinden "2010 yılı verim ve ürün maliyeti cetveli" verilerinden yararlanılarak hesaplama yapıldığı gerekçesiyle, karar bozulmuştur.

4. Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda verilen 03.12.2019 tarihli kararla; 1000 nolu parselde hiçbir zaman tarımsal faaliyet yapılmadığı, daha önceki keşiflerin başka bir taşınmazda yapıldığı gerekçesiyle;1000 nolu parsel için davanın reddine, 954 nolu parsel sayılı taşınmaz için davanın kısmen kabulüne, 5.225,00 TL yanan ağaçların bedeli ve 5.300,21 TL verim kaybı olmak üzere toplam 10.525,21 TL'nin olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacı ...'e ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

5. Mahkemenin 03.12.2019 tarihli kararına karşı taraf vekillerince temyiz isteminde bulunulması üzerine, Dairenin 17.02.2021 tarihli ilamıyla; dosya kapsamında yer alan olay yeri inceleme tutanağında, davacıların kullandığı iki taşınmazın zarar gördüğünün belirlendiği, yine yargılama sırasında dinlenen tanıklar tarafından dava konusu edilen 1000 nolu parselin davacılar tarafından kullanıldığını ve burada asma ve fıstık ağaçlarının olduğunun belirtildiği, ayrıca 1000 nolu parselin maliki olan ... tarafından dosyaya sunulan muvafakatnamede, taşınmaz üzerindeki asma ve fıstık ağaçlarının davacılara ait olduğunu beyan ettiği, delil tespiti dosyasında 1000 nolu parsele ilişkin zarar belirlenmiş olup, yargılama sırasında fen bilirkişisinin katılımıyla yapılan ilk keşifte 1000 nolu parselin zarar gördüğü tespit edildiği, buna göre Mahkemece varsa revizyon kayıtları getirtilip olay tarihindeki 1000 nolu parselde keşif icra edilerek bu parselle ilgili çelişkinin giderilmesi ve davacının zararının hesaplanması gerektiği, hükme esas alınan bilirkişi raporunda ağaç sayısına göre maktu zarar ve verim kaybının hesaplandığı, her iki bozma ilamında da belirtilen kaim değer metodu ile hesaplama yapılmadığı, yine bozmada hakkaniyet indirimi yapılması gerektiği belirtilmiş olmasına rağmen Mahkemece belirlenen zarardan indirim yapılmadığı, Mahkemenin 16.06.2015 tarihli kararının davacı tarafından temyiz edilmemiş olması nedeniyle 954 parsel sayılı taşınmaz yönünden hükmedilen 9.951,40 TL'nin davalı lehine kazanılmış hak oluşturduğu, bundan fazlasına hükmedilemeyecek olmasının gözardı edildiği gerekçesiyle, kararın bozulmasına karar verilmiştir.

6. Mahkemece bozmaya uyarak yapılan yargılama sonucunda ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararla; geçen zaman, taşınmazdaki değişiklikler ve zararın izlerinin bu süreçte silinmiş olması sebebiyle yeniden keşif yapılmasının dosyaya bir katkı sağlamayacağı, dosyanın olay tarihine en yakın, dolayısıyla meydana gelen zararın en doğru şekilde gözlemlenebileceği tarihteki keşfe iştirak eden bilirkişilere tevdi edilerek 24.11.2011 tarihli bilirkişi raporunda zarar gördüğü tespit edilen meyve ağaçlarının kaim değeri hesaplanmak suretiyle ek rapor tanzim edilmesinin istendiği, bilirkişilerce ağaçların bulunduğu yerin ağaçlı değeri ile ağaçsız değeri arasındaki farkın saptanması ve bu farkın her ağaç bakımından göz önünde tutulup, toplamının o ağaçların yerine geçen değeri olarak kabul edilmesi ile gerçeğe en yakın zarar belirlendiğini, bu miktarın 954 parsel sayılı taşınmaz için 28.657,80 TL, 1000 parsel sayılı taşınmaz için ise 113.284,80 TL olarak tespit edildiğini, bozma gereği belirlenen miktar üzerinden %30 hakkaniyet indirimi yapıldığı ve bozma ilamında belirtildiği üzere 954 parsel sayılı taşınmaz için davalı lehine oluşan kazanılmış hakkın gözetildiği gerekçesiyle; davanın kısmen kabulüne, 954 parsel sayılı taşınmaz için 9.951,40 TL'nin olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacı ... 'e ödenmesine, 1000 parsel sayılı taşınmaz için 17.964,24 TL'nin olay tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacı ...'e ödenmesine karar verilmiş; karar, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; yangının başka sebepten ortaya çıkma ihtimalinin yüksek olduğunu, müvekkilinin gerekli bakım ve özeni yerine getirdiğini, müvekkilinin tam kusurlu kabul edilemeyeceğini, 02.11.2023 tarihli bilirkişi raporunun hüküm kurmaya elverişli olmadığını, hesaplamanın hatalı olduğunu, belirlenen tazminat miktarı ile 24.10.2011 tarihli raporda belirlenen tazminat miktarı arasında fahiş fark bulunduğunu, kök raporda ağaçların tamamen zarar görmediği, verim kaybı olduğu belirtilmesine rağmen ek raporda aksinin belirtildiğini, önceki raporlarla çelişkili olduğunu, 1000 nolu parselin alanı 4.893,89 m² olmasına rağmen raporda 7.200 m² alındığını, dekar başına ekilebilecek fıstık sayısının 27 olduğu dikkate alındığında raporda belirlenen miktarda ağaç olmasının mümkün olmadığını, önceki raporlarda 1000 nolu parselde hiçbir zaman tarımsal faaliyet yapılmadığının, dosyada daha önce yer alan tespitlerin farklı bir taşınmaz üzerinde yapıldığı belirtildiğini, raporun bozma ilamına uygun olmadığını belirterek, kararı temyiz etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, elektrik telinin kopması sonucu asma ve meyve ağaçlarının bulunduğu taşınmazlarda meydana gelen yangın nedeniyle oluşan zararın tazmini istemine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, elektrik telinin kopması sonucu asma ve meyve ağaçlarının bulunduğu taşınmazlarda meydana gelen yangın nedeniyle oluşan zararın tazmini istemine ilişkindir.

Mahkemece; bozma ilamında belirtilen hukuki esaslar gereğince hüküm verilmiş olmasına, bozmanın dışında kalan ve kesinleşmiş olan kısımlar hakkında yeniden inceleme yapılarak karar verilemeyeceğinin anlaşılmasına göre, davalı vekilinin davacı ... yönünden temyiz itirazlarının reddi ile kararın onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Davalı vekilinin davalı ...'e yönelik temyiz isteminin miktardan reddine,

2.Davalı vekili tarafından davalı ... yönünden temyiz olunan Mahkeme kararının ONANMASINA,

Aşağıda yazılı bakiye temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine,

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun Geçici 3. maddesi atfıyla 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 440. maddesi gereğince karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 06.02.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/617, Karar No: 2012/1318, Tarih: 13.02.2012

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2012/617 E.  ,  2012/1318 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, anataşınmazın ortak yerlerinde yapılan onarım ve tamir giderlerinin davalıdan tahsili için yapılan icra takibine itirazın iptali istenilmiştir. Mahkemece davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Mahkemece bozmaya uyulmuşsa da gereği yerine getirilmemiştir.

Bozma sonrasi alınan 23.03.2010 tarihli raporda; karar defteri ve işletme defteri incelenmiş, kat malikleri kurulunun 21.11.1999 tarihli kararında; depremden hasar gören binanın onarım ve güçlendirme işinin yapılmasına, bunun için yönetime yetki verilmesine, 15.07.2001 tarihli kararda; kanalizasyon, yağmur olukları, su ve elektrik tesisatı gibi onarımların yapılmasına, 15.09.2002 tarihli kararda; aylık 25 TL aidat alınmasına, Lider Mimarlığın teklifinin uygun bulunmasına ve 130,00 TL bedel ile anlaşma yapılmasına, 27.07.2003 tarihli kararda dış cephe ve merdiven boyasının yapılmasına, Eylül ayından başlamak üzere aylık 10 TL toplanmasına ve bunun yılda bir defada ödenmesine, iç ve dış cephe boya ve tamirleri için daire başına 300 TL toplanmasına, ödemelerin iki taksit halinde Eylül ve Ekim sonunda yapılmasına, 01.08.2004 tarihli kararda; binanın dış cephesi ve çatısının eksikliklerinin giderilmesine, sağ ve sol ön cephesinin mozaik veya benzeri ile kaplanmasına, yapılacak işler için 600 TL toplanmasına karar verildiği, işletme defterinin incelenmesinde davalının, 08.08.1999 tarihinde sadece 23 TL ödemesi görüldüğü, takip tarihine kadar anataşınmaza toplam 38.779,24 TL masraf yapıldığı, bu giderden davalının arsa payına düşenin 1.593,67 TL olduğu, bundan davalının 23 TL'lik ödemesi mahsup edilince kalan 1.570,67 TL'nın davacının alacağı olduğu açıklanmıştır. Davalının bilirkişi raporuna itirazı üzerine 11.07.2011 tarihinde alınan ikinci bilirkişi raporunda mahkemece icra takibinde talep edilen alacak kalemlerine göre karar verilecek ise harcamaların işletme defterinde görülmediği ve belgelerinin de bulunmadığı dikkate alınarak davacının davalıdan bir alacağı bulunmadığı, eğer icra takibinde gösterilen alacak kalemlerine göre değil de işletme defterinde yazılı tüm giderlere göre davalının arsa payı oranında borçlu olacağı kabul edilirse 21.11.1999 tarihli raporun esas alınması gerektiği belirtilmiş, mahkemece 11.07.2011 tarihli rapora göre, icra takibinde talep edilen alacak kalemlerine ilişkin harcamaların işletme defterinde görülmediği ve belgelerinin de bulunmadığı davanın ispatlanamaması gerekçesiyle reddine karar verilmiştir.

Bozma sonrası dinlenen davacı tanıkları; anataşınmazda deprem sonrası güçlendirme yapıldığı, güçlendirmeden ayrı olarak boya ve badana yapıldığı, 2003 yılında 950 TL, 2004 yılında 600 TL boya ve badana parası ödediklerini, 23 TL elektrik gideri ödendiği, 1999 yılında çatı aktarım bedelinin ödendiği, davalı tanığı da; ustalık yaptığını, apartman çatısının aktarımını yaptığını 21 TL'yi davalıdan aldığını beyan etmişlerdir.

Dosyadaki bilgi ve belgeler, karar defteri, tanık beyanlarından icra takibinde talep edilen ortak yerlerle ilgili boya, badana ve tamir işlerinin yapıldığı ve bunlarla ilgili aidatların kat maliklerinden toplandığı kanıtlandığından 21.11.1999 tarihli bilirkişi raporuna göre davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken yerinde olmayan gerekçeyle davanın reddi doğru görülmemiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 13.02.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/39243, Karar No: 2017/6533, Tarih: 24.01.2017

**(Kapatılan) 7. Hukuk Dairesi         2016/39243 E.  ,  2017/6533 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun 22/12/2016 tarih, 398 sayılı "Daireler Arasındaki İş Bölümünün Yeniden Belirlenmesine" yönelik kararı, 30/12/2016 tarih 29934 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu itibarla Amasya, Antalya, Burdur, Bursa, Çorum, Giresun, Isparta, Mersin, Ordu, Rize, Samsun, Sinop, Tokat, Trabzon illerinin merkez ve ilçe mahkemelerince verilen hüküm ve kararlarına ilişkin dosyaların temyiz incelemesi yapılmak üzere Yargıtay 9. Hukuk Dairesine GÖNDERİLMESİNE, 24/01/2017 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/4184, Karar No: 2019/4418, Tarih: 17.06.2019

**21. Hukuk Dairesi         2018/4184 E.  ,  2019/4418 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

TÜRK MİLLETİ ADINA

Davacılar murisinin iş kazası ölümünden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalılardan TKİ Genel Müdürlüğü vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

K A R A R

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere hükmün dayandığı gerektirici nedenlerle temyiz edenin sıfatına temyiz kapsam ve nedenlerine göre, davalı TKİ Genel Müdürlüğü aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temiyz itirazlarının reddine,

2-Dava, sigortalının iş kazası sonucunda vefatı nedeniyle yakınlarının manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece, davalı .... açısından davanın husumet nedeniyle reddine, diğer davalılar açısından davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosya kapsamındaki kayıt ve belgelerden, ruhsat sahibi ... Genel Müdürlüğü olan ... yer altı sahasındaki kömür üretim işinin davalı ... Genel Müdürlüğü tarafından 22/07/2006 tarih ve 24046 yevmiye sayılı noter onaylı hizmet alım sözleşmesi ile Park Tek. Elk. Mad. Tur. San.ve Tic. AŞ.'ne verildiği ancak 30/10/2009 tarihinde davalı ... Genel Müdürlüğü'nün muvafakati ile kömür üretim işinin aynı şartlar altında ....'ne devredildiği, mahkemece verilen 22/12/2015 tarihli kararın Dairemiz'in 18/04/2017 tarih 2017/754 Esas 2017/3215 Karar sayılı kararı ile davalı .... açısından eksik inceleme sonucu davanın husumet nedeniyle reddine karar verilmesinin hatalı olduğu, kabul edilen manevi tazminatlar açısından davacılar lehine takdir edilen avukatlık ücretilerinin hatalı olduğundan bahisle bozulduğu, mahkemenin 02/11/2017 tarihli celsede Dairemiz bozma ilamına uyduğu, aynı celsede davacılar vekilinin .... yönünden husumet itirazını kabul ettiklerini beyan ettiği anlaşılmaktadır.

Sözleşmenin eki konumundaki Teknik Şartname'nin 2. maddesinde işin konusunun "1. maddede cins, mevkii ve sınır koordinatları belirtilen sahadan, idare tarafından bir kısmı yüklenicinin kullanımına bedelsiz olarak verilecek bina, tesis, makine, teçhizat, ve yeraltı galerileri ile yüklenicinin temin edeceği ilave makine, teçhizat, tesis ve personel ile bütün masraflar yükleniciye ait olmak üzere yeraltı işletme yöntemi ile kömür üretme işi" olarak tanımlandığı, bu kapsamda sahada mevcut bulunan şalt tesisleri, jeneratör, karo sahası, vantilatör tesisi, kompresör tesisi, tertip binası, işçi banyoları, lambahane, teshin merkezi, atölye, pres, kül tesisi, kriblaj tesisi, nefeslik vb. gibi tesislerle, Teknik Şartname'nin EK-2 listesinde tanımlanan makine ve teçhizat yüklenicinin kullanımına bedelsiz olarak bırakıldığı, EK-12 olarak tanımlanan listede işin yapılacağı yeraltı maden ocağında idareye ait zincirli ve bant konveyörler bulunduğu görülmektedir. Teknik Şartname'de yüklenici tarafından yapılacak iş programının ve işletme projesinin davalı ... Genel Müdürlüğü'ne sunulacağı, programın veya projenin yeterli bulunmaması halinde tespit edilen noksanlıkların idarece verilen süre içerisinde giderileceği, idarece onaylanan uygulama projesine yüklenicinin aynen uymak zorunda olduğu, uygulama projesinde ancak idarenin onayı ile revizyon yapılabileceği, sözleşmenin eki olan İdari Şartname'nin 7.3.2 maddesinde yüklenicinin çalıştıracağı işletme müdürü, proje mühendisi, vardiya daimi nezaretçisi, teknik nezaretçinin en az sayısı ve meslek kıdeminin davalı idare tarafından belirlendiği, Sözleşmenin eki olan Hizmet İşleri Genel Şartnamesi'nin 11. maddesinde ise, idarenin, uygunsuz davrandığı, görevlerini yerine getirmekte yetersiz olduğu kanısında olduğu veya işyerinde çalıştırılmasında sakınca gördüğü her kademe ve nitelikteki elemanların iş başından ve işyerinden uzaklaştırılmasını isteyebileceği, yüklenicinin buna uymak zorunda olduğu kurallar getirilmiştir.

Dosya kapsamından meydana gelen iş kazası dolayısı ile alınan bilirkişi kusur raporlarının tamamında ölen veya yaralanan sigortalılara kusur izafe edilmemiştir.

Olay tarihinde yürürlükte bulunan 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'nun "İşverenin Genel Yükümlülüğü" kenar başlıklı 4. maddesine göre;

"(1) İşveren, çalışanların işle ilgili sağlık ve güvenliğini sağlamakla yükümlü olup, bu çerçevede;

a) Mesleki risklerin önlenmesi eğitim ve bilgi verilmesi dahil her türlü tedbirin alınması, organizasyonun yapılması, gerekli araç ve gereçlerin sağlanması, sağlık ve güvenlik tedbirlerinin değişen şartlara uygun hale getirilmesi ve mevcut durumun iyileştirilmesi için çalışmalar yapar.

b) İş yerinde alınan iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerine uyulup uyulmadığını izler, denetler ve uygunsuzlukların giderilmesini sağlar.

c) Risk değerlendirmesi yapar ve yaptırır.

ç) Çalışana görev verirken, çalışanın sağlık ve güvenlik yönünden işe uygunluğu göz önüne alır.

b) İş yerinde alınan iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerine uyulup uyulmadığını izler, denetler ve uygunsuzlukların giderilmesini sağlar.

c) Risk değerlendirmesi yapar ve yaptırır.

ç) Çalışana görev verirken, çalışanın sağlık ve güvenlik yönünden işe uygunluğu göz önüne alır.

d) Yeterli bilgi ve talimat verilenler dışındaki çalışanların hayati ve özel tehlike bulunan yerlere girmemesi için gerekli tedbirleri alır.

(2) İşyeri dışındaki uzman kişi ve kuruluşlardan hizmet alınması, işverenin sorumluluklarını ortadan kaldırmaz.

(3) Çalışanların iş sağlığı ve güvenliği alanındaki yükümlülükleri, işverenin sorumluluklarını etkilemez.

(4) İşveren , iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerinin maliyetini çalışanlara yansıtamaz.".

Aynı kanunun " Risklerden Korunma İlkeleri " kenar başlıklı 5. maddesine göre,

"(1) İşverenin yükümlülüklerinin yerine getirilmesinde aşağıdaki ilkeler gözönünde bulundurulur.

a)Risklerden kaçınmak.

b)Kaçınılması mümkün olmayan riskleri analiz etmek.

c) Risklerde kaynağında mücadele etmek.

ç) İşin kişilere uygun hale getirilmesi için işyerlerinin tasarımı ile iş ekipmanı çalışma şekli ve üretim metodlarının seçiminde özen göstermek, özellikle tekdüze çalışma ve üretim temposunun sağlık ve güvenliğe olumsuz etkilerini önlemek, önlenemiyor ise en aza indirmek.

d) Teknik gelişmelere uyum sağlamak.

e) Tehlikeli olanı tehlikesiz veya daha az tehlikeli olanla değiştirmek.

f) Teknoloji, iş organizasyonu, çalışma şartları, sosyal ilişkiler ve çalışma ortamı ile ilgili faktörlerin etkilerini kapsayan tutarlı ve genel bir önleme politikası geliştirmek.

g)Toplu korunma tedbirlerine, kişisel korunma tedbirlerine göre öncelik vermek.

ğ)Çalışanlara uygun talimatlar vermek."

Yine 6331 sayılı Kanun " Risk Değerlendirmesi; Kontrol, Ölçüm ve Araştırma" karar başlıklı 10. maddesinde şu hüküm düzenlenmiştir.

"(1) İşveren, iş sağlığı ve güvenliği yönünden risk değerlendirmesi yapmak veya yaptırmakla yükümlüdür. Risk değerlendirmesi yapılırken aşağıdaki hususlar dikkate alınır.

a) Belirli risklerden etkilenecek çalışanların durumu,

b) Kullanılacak iş ekipmanı ile kimyasal madde ve müstahzarların seçimi,

c) İşyerinin tertip ve düzeni,

ç) Genç, yaşlı, engelli, gebe veya emziren çalışanlar gibi özel politika gerektiren gruplar ile kadın çalışanların durumu,

2) İşveren, yapılacak risk değerlendirmesi sonucu alınacak iş sağlığı ve güvenliği tedbirleri ile kullanılması gereken koruyucu donanım veya ekipmanı belirler.

(3) İşyerinde uygulanacak iş sağlığı ve güvenliği tedbirleri, çalışma şekilleri ve üretim yöntemleri, çalışanların sağlık ve güvenlik yönünden korunma düzeyini yükseltecek ve işyerinin idari yapılanmasının her kademesinde uygulanabilir nitelikte olmalıdır.

(4) İşveren, iş sağlığı ve güvenliği yönünden çalışma ortamına ve çalışanların bu ortamda maruz kaldığı risklerin belirlenmesine yönelik gerekli kontrol, ölçüm, inceleme ve araştırmaların yapılmasını sağlar."