muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2012/9162, Karar No: 2013/15437, Tarih: 11.04.2013

**3. Ceza Dairesi         2012/9162 E.  ,  2013/15437 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Mahkemesi

HÜKÜM : Mahkumiyet, beraat

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü;

Sanık ...’ın savunmasında suça konu ağaçları keserek açılan alana fındık fidanları diktiğine dair beyanı ve suç tutanağı ile bilirkişi raporuna göre, sanığın eylemi ayrıca ağaç kesme suçunu da oluşturduğundan, ağaç kesme suçu ile ilgili olarak zamanaşımı süresi içinde her zaman karar alınması mümkün görülmüştür.

Sanık ... hakkında 6831 sayılı yasanın 93/1. maddesi ile temel ceza belirlendikten sonra, kesinleşmiş orman kadastrosu sınırları içinde kalması nedeniyle 93/2. madde uyarınca artırma yapılması gerekirken, doğrudan 93/2. maddesi uygulanarak 1 yıl hapis cezasına hükmedilmesi sonuç cezaya göre sonuca etkili olmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

Katılan idare temsilcisinin temyiz itirazı, oluşa, yapılan yargılamaya, toplanan delillere, gerekçeye ve uygulamaya göre yerinde görülmediğinden, reddiyle hükmün istem gibi ONANMASINA, 11.04.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/16836, Karar No: 2015/19382, Tarih: 28.10.2015

**8. Hukuk Dairesi         2014/16836 E.  ,  2015/19382 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul 17. İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 05/05/2014

NUMARASI : 2014/389-2014/430

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki davacı ve davalı taraflarından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden Daire'ye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

K A R A R

İstanbul 17. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2014/389 Esas, 2014/430 Karar ve 05/05/2014 tarihli kararının hüküm bölümünün 1 nolu fıkrasında, İstanbul 22. İcra Müdürlüğü'nün 2014/7376 sayılı takip dosyasında borçlu .. Sitesi Blokları Yöneticiliği hakkındaki takibin iptali yerine İstanbul 6. İcra Müdürlüğü'nün 2013/10375 sayılı dosyasında borçlu S.. D.. hakkındaki takibin iptali yazılmasının, maddi hataya müstenit bulunduğunun anlaşılmasına, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, temyiz olunan kararda yazılı gerekçelere göre yerinde bulunmayan temyiz sebeplerinin reddiyle usul ve kanuna uygun Mahkeme kararının İİK'nun 366. ve HUMK'nun 438. maddeleri uyarınca ONANMASINA,taraflarca HUMK'nun 388/4. (HMK m.297/ç) ve İİK'nun 366/3. maddeleri gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 10 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine ve 25,20 TL peşin harcın onama harcına mahsubu ile kalan 2,50 TL'nin temyiz edenlerden ayrı ayrı alınmasına, 28.10.2015 tarihinde oyirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/13205, Karar No: 2017/1743, Tarih: 03.04.2017

**14. Ceza Dairesi         2016/13205 E.  ,  2017/1743 K.**

**"İçtihat Metni"**

Suça sürüklenen çocuk ... hakkında kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan yapılan yargılama sonunda, atılı suçtan mahkûmiyetine dair Kapatılan Kartal 2. Çocuk Mahkemesinden (İstanbul Anadolu 4. Çocuk Mahkemesi) verilen 22.05.2012 gün ve 2011/264 Esas, 2012/355 Karar sayılı hükmün suça sürüklenen çocuk müdafiince temyizi üzerine, Dairemizin 16.02.2016 gün ve 2014/2010 Esas, 2016/1372 Karar sayılı ilamı ile onama yönündeki kararına karşı, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 28.12.2016 gün ve 2016-280271 sayılı itiraznamesi ile 5271 sayılı CMK'nın 308. maddesinin iki ve üçüncü fıkraları gereğince itiraz etmesi üzerine dosya Daireye gönderilmekle incelendi;

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının itirazı yerinde görüldüğünden İTİRAZIN KABULÜNE, Dairemizin 16.02.2016 gün ve 2014/2010 Esas, 2016/1372 Karar sayılı onama kararının 6352 sayılı Kanunun 99. maddesiyle 5271 sayılı CMK'nın 308. maddesine eklenen 2 ve 3. fıkraları uyarınca KALDIRILMASINA karar verildikten sonra gereği düşünüldü:

Suça sürüklenen çocuğa yaşı nedeniyle 5271 sayılı CMK'nın 150/2. maddesi gereğince tayin edilen Avukat ... ... ile suça sürüklenen çocuğun vekaletnameli müdafii Avukat ...'in 26.07.2011 tarihli ilk celseye geldikleri, mahkemece suça sürüklenen çocuğun kendisini vekaletnameli müdafii ile temsil ettirmesi nedeniyle baro tarafından görevlendirilen Avukat ... ... müdafilik kararının kaldırılmasına karar verildiği ve 22.05.2012 tarihli son celse için vekaletnameli müdafiin yurtdışında olacağını belirtip uçak bileti fotokopisini ekleyerek mazeret dilekçesi verdiği anlaşılmakla, mahkemece vekaletnameli müdafiin mazereti hususunda herhangi bir karar verilmeden daha önceden müdafiliği kaldırılan zorunlu müdafiin katılımıyla mahkûmiyet hükmü kurulması suretiyle savunma hakkının kısıtlanması,

Kanuna aykırı, suça sürüklenen çocuk müdafiin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 03.04.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/6954, Karar No: 2024/5186, Tarih: 28.05.2024

**9. Ceza Dairesi         2021/6954 E.  ,  2024/5186 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ:Ağır Ceza Mahkemesi

Sanık hakkında kurulan hükümlerin; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33. maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8. maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305. maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 260/1. maddesi gereği temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310. maddesi gereği temyiz isteklerinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317. maddesi gereği temyiz isteklerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmiştir.

I. HUKUKÎ SÜREÇ - OLAY VE OLGULAR

1. Sanık hakkında katılan mağdurelere karşı ayrı ayrı çocuğun cinsel istismarı suçunu işlediği iddiası ile iki kez 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 103/1.a, 53. maddeleri uyarınca cezalandırılması talebiyle açılan kamu davasının yapılan yargılaması sonucunda, İnegöl Ağır Ceza

Mahkemesinin 14.05.2015 tarihli ve 2015/142 Esas, 2015/74 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında katılan mağdure Sümeyye Şerife'ye yönelik çocuğun cinsel istismarı suçundan; 103/1, 43/1, 62/1, 53. maddeleri uyarınca 3 yıl 7 ay 22 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına, katılan mağdure Ayşe Sıla'ya yönelik çocuğun cinsel istismarı suçundan 103/1, 62/1 ve 53. maddeleri uyarınca 3 yıl 4 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına karar verilmiştir.

2. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca onama ve bozma görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

A. Sanık Müdafiinin Temyiz İsteği

Çocukların vermiş olduğu ifadelerin sürekli farklılık gösterdiğine, Sümeyye Şerife'nin ifade verirken baskı altında olduğunun kamera kayıtlarından da anlaşıldığına, sanığın aşamalardaki beyanlarında çelişki bulunmadığına, tanık beyanında çocuklara eve bakmaya gittiğinde hiçbir olumsuzluğun olmadığını, televizyon seyrediyor olmaları ve kendisiyle gelmelerini söylemesine rağmen çocukların biz rahatız demesinin bile bu olayın olmadığını gösterdiğine, böyle bir olay olsa yardım istemeleri gerektiğine ve diğer hususlara ilişkindir.

B. Katılan Mağdureler Vekilinin Temyiz İsteği

Sanık hakkında 5237 sayılı Kanun'un 62. maddesi uyarınca indirim yapılmasının kanuna ve esasa aykırı olduğuna ilişkindir.

C. O Yer Cumhuriyet Savcısının Temyiz İsteği

Mahkemece sanığın, katılan mağdure Sümeyye Şerife'ye yönelik sübut bulan çocuğun cinsel istismarı eylemi nedeniyle zincirleme suç hükmü uygularak hükmolunan cezada artırıma gidilmiş ise de sanık hakkında zincirleme suç hükmünün uygulanma koşulunun bulunmadığına, cezasından 5237 sayılı Kanun'un 43/1. maddesi uyarınca artırım yapılması suretiyle sanık hakkında fazla ceza tayininin usul ve kanuna aykırı olduğuna ilişkindir.

III. GEREKÇE

C. O Yer Cumhuriyet Savcısının Temyiz İsteği

Mahkemece sanığın, katılan mağdure Sümeyye Şerife'ye yönelik sübut bulan çocuğun cinsel istismarı eylemi nedeniyle zincirleme suç hükmü uygularak hükmolunan cezada artırıma gidilmiş ise de sanık hakkında zincirleme suç hükmünün uygulanma koşulunun bulunmadığına, cezasından 5237 sayılı Kanun'un 43/1. maddesi uyarınca artırım yapılması suretiyle sanık hakkında fazla ceza tayininin usul ve kanuna aykırı olduğuna ilişkindir.

III. GEREKÇE

A. Katılan Mağdure ...'ya Yönelik Kurulan Hüküm Yönünden

Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olduğu, eyleme uyan suç vasfı ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği, anlaşıldığından kararda hukuka aykırılık bulunmamıştır.

B. Katılan Mağdure ...'ye Yönelik Kurulan Hüküm Yönünden

Sanığın katılan mağdureye yönelik aynı gün evde bulunduğu süre içinde gerçekleşen eylemleri arasında zaman aralığı ve fiili kesinti bulunmaması nedeniyle anılan eylemlerin tek suç olduğu gözetilmeden, sanık hakkında müsnet suçtan belirlenen temel cezanın koşulları oluşmadığı halde zincirleme suça ilişkin 5237 sayılı Kanun'un 43. maddesi ile arttırılması neticesinde fazla ceza tayini hukuka aykırı bulunmuştur.

IV. KARAR

A. Katılan Mağdure ...'ya Yönelik Kurulan Hüküm Yönünden

Gerekçenin (A) bölümünde açıklanan nedenlerle İnegöl Ağır Ceza Mahkemesinin 14.05.2015 tarihli ve 2015/142 Esas, 2015/74 Karar sayılı kararında sanık müdafii ve katılan mağdureler vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden temyiz sebeplerinin reddiyle hükmün, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

B. Katılan Mağdure ...'ye Yönelik Kurulan Hüküm Yönünden

Gerekçenin (B) bölümünde açıklanan nedenle İnegöl Ağır Ceza Mahkemesinin 14.05.2015 tarihli ve 2015/142 Esas, 2015/74 Karar sayılı kararına kararına yönelik sanık müdafii, o yer Cumhuriyet savcısı ve katılan mağdureler vekilinin temyiz isteği yerinde görüldüğünden hükmün, 1412 sayılı Kanun’un 321. maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA, Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 28.05.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/29535, Karar No: 2017/3222, Tarih: 17.01.2017

**(Kapatılan) 7. Hukuk Dairesi         2016/29535 E.  ,  2017/3222 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun 22/12/2016 tarih, 398 sayılı "Daireler Arasındaki İş Bölümünün Yeniden Belirlenmesine" yönelik kararı, 30/12/2016 tarih 29934 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu itibarla Amasya, Antalya, Burdur, Bursa, Çorum, Giresun, Isparta, Mersin, Ordu, Rize, Samsun, Sinop, Tokat, Trabzon illerinin merkez ve ilçe mahkemelerince verilen hüküm ve kararlarına ilişkin dosyaların temyiz incelemesi yapılmak üzere Yargıtay 9. Hukuk Dairesine GÖNDERİLMESİNE, 17/01/2017 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/3655, Karar No: 2022/1501, Tarih: 08.02.2022

**10. Hukuk Dairesi         2021/3655 E.  ,  2022/1501 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, iş kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkindir.

Mahkemece, bozmaya uyularak ilamda belirtildiği şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı ... Genel Müdürlüğü tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

A.Birinci birleşen dava dosyasında davacılar anne ve babanın maddi tazminat istemlerine ilişkin hükümler yönünden;

Mülga 5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 20.07.2016 tarihinden itibaren uygulanan 8. maddesinin 3. fıkrasına göre, “Bölge Adliye Mahkemesinin para ile değerlendirilemeyen dava ve işler hakkındaki kararları ile miktar veya değeri beşbin lirayı geçen davalar hakkındaki nihaî kararlara karşı tebliğ tarihinden başlayarak sekiz gün içinde temyiz yoluna başvurulabilir.” Bu fıkradaki “beşbin” ibaresi 6763 sayılı Kanunun 5. maddesi ile “kırk bin Türk Lirası” şeklinde değiştirilmiştir.

Mülga 5521 sayılı Kanun’un, 6763 sayılı Kanun 5. maddesi ile değişik beşinci fıkrasına göre parasal sınırların, her takvim yılı başından geçerli olmak üzere Maliye Bakanlığı’nca her yıl tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında artırılması suretiyle uygulanacağı öngörülmüştür.

25.10.2017 tarihinde yürürlüğe giren 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu’nun 8. maddesinde “temyiz edilemeyen kararlar” sayılmış ancak miktar itibariyle kesinliğe bu maddede yer verilmemiş, 7/3. maddede, 6100 sayılı HMK’nın kanun yollarına ilişkin hükümlerinin, iş mahkemelerince verilen kararlar hakkında da uygulanacağı belirtilmiştir.

6100 sayılı HMK’nın 362/1-a maddesi uyarınca, bölge adliye mahkemelerinin miktar veya değeri kırk bin Türk Lirası’nı (bu tutar dâhil) geçmeyen davalara ilişkin kararların temyiz yoluna başvurulamayacağı hükme bağlanmıştır. HMK Ek madde 1 hükmüne göre de, 362. maddedeki parasal sınırların, her takvim yılı başından geçerli olmak üzere, Maliye Bakanlığınca her yıl tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında artırılması suretiyle uygulanacağı belirtilmiştir.

HMK 362/2. maddesine göre “Birinci fıkranın (a) bendindeki kararlarda alacağın bir kısmının dava edilmiş olması durumunda, kırk bin Türk Liralık kesinlik sınırı alacağın tamamına göre belirlenir. Alacağın tamamının dava edilmiş olması hâlinde, kararda asıl talebinin kabul edilmeyen bölümü kırk bin Türk Lirasını geçmeyen tarafın temyiz hakkı yoktur. Ancak, karşı taraf temyiz yoluna başvurduğu takdirde, diğer taraf da düzenleyeceği cevap dilekçesiyle kararı temyiz edebilir”

HMK 362/2. maddesine göre “Birinci fıkranın (a) bendindeki kararlarda alacağın bir kısmının dava edilmiş olması durumunda, kırk bin Türk Liralık kesinlik sınırı alacağın tamamına göre belirlenir. Alacağın tamamının dava edilmiş olması hâlinde, kararda asıl talebinin kabul edilmeyen bölümü kırk bin Türk Lirasını geçmeyen tarafın temyiz hakkı yoktur. Ancak, karşı taraf temyiz yoluna başvurduğu takdirde, diğer taraf da düzenleyeceği cevap dilekçesiyle kararı temyiz edebilir”

HMK 366. maddenin yollaması ile temyiz yolunda da uygulanan 346. madde uyarınca, temyiz dilekçesi kesin olan bir karara ilişkin olursa, kararı veren mahkeme temyiz dilekçesinin reddine karar verir. Ancak temyiz edilen karar kesin olduğu halde bu konuda inceleme yapılıp karar verilmeksizin dosya Yargıtay’a gönderilmiş ise, 01.06.1990 tarih, 1989/3 E. - 1990/4 K. sayılı içtihadı birleştirme kararı gereğince dosyanın mahalline çevrilmesine gerek olmaksızın Yargıtay tarafından temyiz talebinin reddine karar verebilecektir.

Yukarıda belirtildiği şekilde, iş mahkemelerinin kararlarının istinaf incelenmesi sonucu Bölge adliye mahkemelerince verilen kararlarda karar tarihine göre kesinlik sınırı: 20.07.2016 - 01.12.2016 tarihleri arasında 5.000,00 TL; 02.12.2016 tarihi sonrası için 40.000,00 TL; 01.01.2017 sonrası için 41.530,00 TL ve 01.01.2018 tarihi sonrası için 47.530,00 TL, 01.01.2019 tarihi sonrası için 58.800,00 TL, 01.01.2020 tarihi sonrası için 72.070,00 TL, 01.01.2021 tarihi sonrası için 78.630,00 TL, 01.01.2022 tarihi sonrası için ise 107.090,00 TL‘dir.

Somut olay incelendiğinde, birinci birleşen dava dosyasında davacılar anne ve babanın maddi tazminat istemlerine ilişkin hükümlerin miktar yönünden yukarıda değinilen temyiz (kesinlik) sınırının altında bulunduğu anlaşılmakla, davalı ... Genel Müdürlüğü‘nün anılan hükme yönelik temyiz itirazlarının kesinlik nedeniyle reddine karar vermek gerekmiştir.

B.Diğer Hükümler Yönünden;

Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlerle temyiz edenin sıfatına temyizin kapsam ve nedenlerine göre; davalı ... Genel Müdürlüğü’nün aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine,

Dosya kapsamındaki kayıt ve belgelerden, ruhsat sahibi ... Genel Müdürlüğü olan Eynez yer altı sahasındaki kömür üretim işinin davalı ... Genel Müdürlüğü tarafından 22/07/2006 tarih ve 24046 yevmiye sayılı noter onaylı hizmet alım sözleşmesi ile...Tek. Elk. Mad. Tur. San.ve Tic. A.Ş.'ne verildiği ancak 30/10/2009 tarihinde davalı ... Genel Müdürlüğü'nün muvafakati ile kömür üretim işinin aynı şartlar altında Soma Kömür İşletmeleri A.Ş.'ne devredildiği anlaşılmaktadır.

Dosya kapsamındaki kayıt ve belgelerden, ruhsat sahibi ... Genel Müdürlüğü olan Eynez yer altı sahasındaki kömür üretim işinin davalı ... Genel Müdürlüğü tarafından 22/07/2006 tarih ve 24046 yevmiye sayılı noter onaylı hizmet alım sözleşmesi ile...Tek. Elk. Mad. Tur. San.ve Tic. A.Ş.'ne verildiği ancak 30/10/2009 tarihinde davalı ... Genel Müdürlüğü'nün muvafakati ile kömür üretim işinin aynı şartlar altında Soma Kömür İşletmeleri A.Ş.'ne devredildiği anlaşılmaktadır.

Sözleşmenin eki konumundaki Teknik Şartname'nin 2. maddesinde işin konusunun "1. maddede cins, mevkii ve sınır koordinatları belirtilen sahadan, idare tarafından bir kısmı yüklenicinin kullanımına bedelsiz olarak verilecek bina, tesis, makine, teçhizat, ve yeraltı galerileri ile yüklenicinin temin edeceği ilave makine, teçhizat, tesis ve personel ile bütün masraflar yükleniciye ait olmak üzere yeraltı işletme yöntemi ile kömür üretme işi" olarak tanımlandığı, bu kapsamda sahada mevcut bulunan şalt tesisleri, jeneratör, karo sahası, vantilatör tesisi, kompresör tesisi, tertip binası, işçi banyoları, lambahane, teshin merkezi, atölye, pres, kül tesisi, kriblaj tesisi, nefeslik vb. gibi tesislerle, Teknik Şartname'nin ek-2 listesinde tanımlanan makine ve teçhizat yüklenicinin kullanımına bedelsiz olarak bırakıldığı, ek-12 olarak tanımlanan listede işin yapılacağı yeraltı maden ocağında idareye ait zincirli ve bant konveyörler bulunduğu görülmektedir. Teknik Şartname'de yüklenici tarafından yapılacak iş programının ve işletme projesinin davalı ... Genel Müdürlüğü'ne sunulacağı, programın veya projenin yeterli bulunmaması halinde tespit edilen noksanlıkların idarece verilen süre içerisinde giderileceği, idarece onaylanan uygulama projesine yüklenicinin aynen uymak zorunda olduğu, uygulama projesinde ancak idarenin onayı ile revizyon yapılabileceği, sözleşmenin eki olan İdari Şartname'nin 7.,3.,2. maddesinde yüklenicinin çalıştıracağı işletme müdürü, proje mühendisi, vardiya daimi nezaretçisi, teknik nezaretçinin en az sayısı ve meslek kıdeminin davalı idare tarafından belirlendiği, Sözleşmenin eki olan Hizmet İşleri Genel Şartnamesi'nin 11. maddesinde ise, idarenin, uygunsuz davrandığı, görevlerini yerine getirmekte yetersiz olduğu kanısında olduğu veya işyerinde çalıştırılmasında sakınca gördüğü her kademe ve nitelikteki elemanların iş başından ve işyerinden uzaklaştırılmasını isteyebileceği, yüklenicinin buna uymak zorunda olduğu kurallar getirilmiştir.

Dosya kapsamından meydana gelen iş kazası dolayısı ile alınan bilirkişi kusur raporlarının hiçbirinde ölen veya yaralanan sigortalılara kusur izafe edilmemiştir.

Olay tarihinde yürürlükte bulunan 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'nun "İşverenin Genel Yükümlülüğü" kenar başlıklı 4. maddesine göre;

"(1)İşveren, çalışanların işle ilgili sağlık ve güvenliğini sağlamakla yükümlü olup, bu çerçevede;

Dosya kapsamından meydana gelen iş kazası dolayısı ile alınan bilirkişi kusur raporlarının hiçbirinde ölen veya yaralanan sigortalılara kusur izafe edilmemiştir.

Olay tarihinde yürürlükte bulunan 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'nun "İşverenin Genel Yükümlülüğü" kenar başlıklı 4. maddesine göre;

"(1)İşveren, çalışanların işle ilgili sağlık ve güvenliğini sağlamakla yükümlü olup, bu çerçevede;

a)Mesleki risklerin önlenmesi eğitim ve bilgi verilmesi dahil her türlü tedbirin alınması, organizasyonun yapılması, gerekli araç ve gereçlerin sağlanması, sağlık ve güvenlik tedbirlerinin değişen şartlara uygun hale getirilmesi ve mevcut durumun iyileştirilmesi için çalışmalar yapar.

b)İş yerinde alınan iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerine uyulup uyulmadığını izler, denetler ve uygunsuzlukların giderilmesini sağlar.

c)Risk değerlendirmesi yapar ve yaptırır.

ç)Çalışana görev verirken, çalışanın sağlık ve güvenlik yönünden işe uygunluğu göz önüne alır.

d)Yeterli bilgi ve talimat verilenler dışındaki çalışanların hayati ve özel tehlike bulunan yerlere girmemesi için gerekli tedbirleri alır.

(2)İşyeri dışındaki uzman kişi ve kuruluşlardan hizmet alınması, işverenin sorumluluklarını ortadan kaldırmaz.

(3)Çalışanların iş sağlığı ve güvenliği alanındaki yükümlülükleri, işverenin sorumluluklarını etkilemez.

(4)İşveren, iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerinin maliyetini çalışanlara yansıtamaz.".

Aynı kanunun "Risklerden Korunma İlkeleri " kenar başlıklı 5. maddesine göre,

"(1)İşverenin yükümlülüklerinin yerine getirilmesinde aşağıdaki ilkeler gözönünde bulundurulur.

a)Risklerden kaçınmak.

b)Kaçınılması mümkün olmayan riskleri analiz etmek.

c)Risklerde kaynağında mücadele etmek.

ç)İşin kişilere uygun hale getirilmesi için işyerlerinin tasarımı ile iş ekipmanı çalışma şekli ve üretim metodlarının seçiminde özen göstermek, özellikle tekdüze çalışma ve üretim temposunun sağlık ve güvenliğe olumsuz etkilerini önlemek, önlenemiyor ise en aza indirmek.

d)Teknik gelişmelere uyum sağlamak.

e)Tehlikeli olanı tehlikesiz veya daha az tehlikeli olanla değiştirmek.

f)Teknoloji, iş organizasyonu, çalışma şartları, sosyal ilişkiler ve çalışma ortamı ile ilgili faktörlerin etkilerini kapsayan tutarlı ve genel bir önleme politikası geliştirmek.

g)Toplu korunma tedbirlerine, kişisel korunma tedbirlerine göre öncelik vermek.

ğ)Çalışanlara uygun talimatlar vermek."

Yine 6331 sayılı Kanun "Risk Değerlendirmesi; Kontrol, Ölçüm ve Araştırma" karar başlıklı 10. maddesinde şu hüküm düzenlenmiştir.

"(1)İşveren, iş sağlığı ve güvenliği yönünden risk değerlendirmesi yapmak veya yaptırmakla yükümlüdür. Risk değerlendirmesi yapılırken aşağıdaki hususlar dikkate alınır.

a)Belirli risklerden etkilenecek çalışanların durumu,

b)Kullanılacak iş ekipmanı ile kimyasal madde ve müstahzarların seçimi,

c)İşyerinin tertip ve düzeni,

ç)Genç, yaşlı, engelli, gebe veya emziren çalışanlar gibi özel politika gerektiren gruplar ile kadın çalışanların durumu,