muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/25477, Karar No: 2023/3999, Tarih: 20.03.2023

Açıklanan nedenlerle; davacı için, TRH 2010 Yaşam Tablosu'na göre muhtemel bakiye ... süresinin belirlendiği, % 1,8 teknik faiz uygulanmadan ve işleyecek devre bakımından progresif rant formülü kullanılmak suretiyle tazminatın hesaplandığı ve davacı tarafın kabul edip ıslah talebinde bulunduğu 31.07.2021 tarihli hesap raporunun karara esas alınması gerekirken hatalı değerlendirmeyle yazılı biçimde karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın davacı yararına bozulması gerekmiştir.

2. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre ve özellikle geçici iş göremezlik ve geçici bakıcı gideri zararının trafik sigortası ... kapsamında olmasına, davalı itirazı doğrultusunda TRH 2010 Yaşam Tablosu ve 1,8 teknik faiz esasıyla tazminat hesaplanması İtiraz Hakem Heyetince kabul edildiğinden bu yöne ilişkin temyizinde hukuki yarar bulunmamasına, kaza sonucu oluşan maluliyet ile kask takmama arasında illiyet bağı olamayacağı açıkça anlaşıldığından, bu nedenle tazminattan indirim yapılmayışının yerinde görülmesine göre davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

3. Haksız fiil sonucu çalışma gücünde kayıp olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması hâlinde, zararın kapsamının tespiti açısından varsa geçici iş göremezlik süresi ile sürekli iş göremezlik oranının doğru bir şekilde belirlenmesi gerekmektedir. Söz konusu belirleme için ise bağlı oldukları mevzuat uyarınca sağlık kurulu raporu vermeye yetkili hastanelerin adli tıp anabilim dalı başkanlıkları ve benzeri kuruluşların çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden kaza tarihinde yürürlükte bulunan mevzuata göre sağlık kurulu raporu alınmalıdır.

11.10.2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 ilâ 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013 ilâ 01.06.2015 tarihleri arasında Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01.06.2015 ilâ 20.02.2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik ve 20.02.2019 tarihinden sonra ise Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik yürürlükte olduğundan kaza tarihinde geçerli mevzuat uyarınca sağlık kurulu raporu düzenlenmelidir. Eldeki davada kaza, 18.08.2018 tarihinde meydana gelmiştir.

Bu durumda İtiraz Hakem Heyetince; davacının kazaya ilişkin tüm tedavi evrakı eklenip (eksik varsa temini ile) dosyada bulunan sağlık kurulu raporu da irdelenmek ve bizzat muayene edilmek suretiyle kaza tarihinde yürürlükte olan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olarak ve yukarıda açıklandığı üzere yetkili sağlık kurulundan rapor alınıp sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.

4. 5684 sayılı Kanun'un 30 uncu maddesinin (17) numaralı fıkrası, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik’in 16 ncı maddesinin (13) numaralı fıkrası ve AAÜT’nin 17 nci maddesinin (2) numaralı fıkrası bir bütün olarak yorumlandığında tarafların avukat ile temsil edildiği hâllerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücretinin, her iki taraf için de AAÜT’de yer alan Asliye Mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biri olarak hükmolunması gerektiği anlaşılmaktadır.

Bu itibarla; İtiraz Hakem Heyetince davacı lehine hükmedilecek vekâlet ücretine ilişkin olarak anılan mevzuat uyarınca maktu vekâlet ücretinin altında kalmamak kaydıyla Asliye Mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin 1/5’i oranında vekâlet ücreti yerine nispi ve tam vekalet ücretine hükmedilmesi doğru olmamıştır.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (1) nolu bendinde açıklanan sebeplerle davacı vekilinin (3) ve (4) numaralı bentlerinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile temyiz olunan ... kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davacı ve davalıya iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,

20.03.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/1196, Karar No: 2018/2351, Tarih: 14.03.2018

**17. Hukuk Dairesi         2017/1196 E.  ,  2018/2351 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ:Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın usulden reddine dair verilen hükmün süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, davacının idaresindeki aracın seyir halindeyken kontrolden çıkarak trafik kazası meydana geldiğini, araçta maddi hasar oluştuğunu ve davacının yaralandığını, yağmur nedeniyle meydana gelen selin yolda bıraktığı toprak ve kum yığınının kazaya sebebiyet verdiğinin tespit edildiğini, yol çalışması yapan yüklenicinin kusurlarından ihale makamı olarak Karayolları Genel Müdürlüğünün de sorumlu olduğunu, yaşadığı sıkıntı nedeniyle davacı için 10.000,00-TL manevi tazminatın, maddi hasarın giderilmesi için fazlaya dair talep ve dava hakkı saklı kalmak kaydı ile 20.000,00-TL maddi tazminatın, olay tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.Davalı vekili, davanın yargı yolu ve esas yönünden reddini savunmuştur.Mahkemece, Davanın İdari Yargı görevli olduğundan HMK'nın 115/2 maddesi gereğince usulden reddine,karar kesinleştiğinde görevli yargı yerinin belirlenmesi için dosyanın Uyuşmazlık Mahkemesine gönderilmesine, karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

1-)Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-)Davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Mahkemece yargı yolu nedeniyle usulden reddedilen davada davacı aleyhine yazılı şekilde vekalet ücretine hükmedilmiş ise de; dava, dava şartı bulunmadığından ve yargı yolu nedeniyle usulden red edildiğine göre AAÜT'nin 7.maddesi uyarınca tarifenin 2.kısmının 2.bölümünde yazılı miktarı geçmemek üzere 1.800,00 TL maktu vekalet ücretine karar verilmesi gerekirken, fazla vekalet ücretine hükmedilmesi doğru değildir.

2-)Davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Mahkemece yargı yolu nedeniyle usulden reddedilen davada davacı aleyhine yazılı şekilde vekalet ücretine hükmedilmiş ise de; dava, dava şartı bulunmadığından ve yargı yolu nedeniyle usulden red edildiğine göre AAÜT'nin 7.maddesi uyarınca tarifenin 2.kısmının 2.bölümünde yazılı miktarı geçmemek üzere 1.800,00 TL maktu vekalet ücretine karar verilmesi gerekirken, fazla vekalet ücretine hükmedilmesi doğru değildir.

Açıklanan husus bozma sebebi ise de bu yanılgının giderilmesi yargılamanın tekrarını gerektirir nitelikte görülmediğinden, hükmün 6100 sayılı HMK'nın geçici 3/II. maddesi delaletiyle 1086 sayılı HUMK’nın 438/7. maddesi uyarınca düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir.SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin vekalet ücretine ilişkin temyiz itirazlarının kabulü ile hüküm fıkrasının vekalet ücretine ilişkin 5 nolu bendinin hükümden çıkartılarak yerine “AAÜT'nin 7.maddesi uyarınca 1.800,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine” ibaresinin yazılmasına ve hükmün bu şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davacıya geri verilmesine 14.03.2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/1577, Karar No: 2016/5197, Tarih: 24.03.2016

**13. Ceza Dairesi         2015/1577 E.  ,  2016/5197 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 13 - 2014/51556

MAHKEMESİ : Antalya 2. Çocuk Mahkemesi

TARİHİ : 20/12/2013

NUMARASI : 2012/1218 (E) ve 2013/773 (K)

SUÇ : Hırsızlık

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek, gereği düşünüldü:

SSÇ ... ...'ın, okul bahçesinde masa üzerinde bırakılan cep telefonunu çaldığının anlaşılması karşısında; hakkında 5237 sayılı TCK'nın 142/1-b maddesi yerine aynı Yasa'nın 142/1-a maddesiyle hüküm kurulması, sonuç ceza değişmediğinden ve tanık ... beyanlarıyla SSÇ'nin telefonu sattığı telefoncu ... ulaşıldığı ve tanık ... cep telefonunu iade ederek, cep telefonunun katılana teslim edilmek üzere adli emanete alındığı ve yargılama aşamasında ise SSÇ tarafından telefonun bedelinin katılana ödendiği olayda, telefonun iadesini sağlamayan SSÇ hakkında şartları oluşmadığı halde TCK'nın 168/2. maddesinin uygulanması, karşı temyiz olmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve Hâkimin takdirine göre SSÇ ... ... müdafiinin temyiz itirazı yerinde görülmemiş olduğundan reddiyle, eleştiri dışında, usul ve kanuna uygun bulunan hükmün istem gibi ONANMASINA, 24.03.2016 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/1816, Karar No: 2012/2262, Tarih: 20.02.2012

**20. Hukuk Dairesi         2012/1816 E.  ,  2012/2262 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi

Taraflar arasındaki davadan dolayı yerel mahkemece verilen hüküm davalılardan Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle, dosya incelendi gereği düşünüldü:

K A R A R

Temyiz incelemesi yapılabilmesi için hükme dayanak alınan orman bilirkişiler kurulu ile İ....,... ve ... tarafından düzenlenen 27.10.2010 havale tarihli raporun orjinal renkli aslı dosyada bulunmamaktadır. Siyah-beyaz örneğinden uygulamayı denetleme olanağı yoktur. Bu nedenle; öncelikle adı geçen bilirkişilerden raporun renkli orjinal aslının temin edilerek dosyaya konulması, bundan ayrı; uzman orman bilirkişiler kurulu tarafından eski ve yeni tarihli memleket haritalarının hazırlanmasına esas alınan eski ve yeni tarihli hava fotoğrafları getertilerek yerleri işaretlenmemiş ve çekişmeli parseller 1967 tarihli ve 1992 baskı tarihli memleket haritalarında lokal olarak işaretlenmiştir. Bu nedenle, temyize konu ... köyü 847, 848, 1147 ve 1148 parseller ile 828, 829, 830, 1144, 1145 ve 1146 parseller ile bu parselerin kuzeyinde kalan 249, 826 ve 827 parselleri de gösterecek şekilde kadastro paftası örneği dosyaya konulduktan sonra, çekişmeli taşınmazlara en yakın komşu parsellerle birlikte irtabatlandırılarak görülecek biçimde aşağıda belirtilen yöntemle uygulama yapılmak üzere dosya; hükme esas alınan raporu düzenleyen fen ve orman bilirkişilerine verilerek keşif sırasında uygulandığı bildirilen orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritasının ölçeğini kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeğinin de memleket haritası ölçeğine bilgisayar ortamında (Net-Cad veya benzeri programlar kullanılarak) çevrildikten sonra, her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de gösterecek şekilde birbiri üzerine ablike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazın konumunu çevre parsellerle birlikte haritalar üzerinde gösterecekleri müşterek imzalı rapor kendilerinden alınarak dosya içine konulması,Ayrıca, dava dosyasının da 6100 sayılı Yasanın geçici 3. maddesi göndermesiyle H.Y.U.Y.’nın 433/3. maddesi ve Hukuk Mahkemeleri Yazı İşleri Yönetmeliğine uygun olarak tarih ve işlem sırasına göre düzenlenip, dizi pusulasına bağlandıktan sonra gönderilmesi gerekmektedir.

SONUÇ: Değinilen eksikliklerin giderilmesi için, dosyanın yerel mahkemeye gönderilmesine 20.02.2012 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/1335, Karar No: 2019/4048, Tarih: 19.06.2019

**10. Ceza Dairesi         2019/1335 E.  ,  2019/4048 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkeme : Bölge Adliye Mahkemesi

Suç : Uyuşturucu madde ticareti yapma

Hüküm : Mahkûmiyet

Dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:

Sanığın ikametinde yapılan aramada ele geçirilen esrarın miktarı, gazete kağıtları ve cam kavanozlar içerisinde ikametin farklı yerlerinde gizlenmiş şekilde ele geçirilmesi ve tüm dosya kapsamı nazara alınarak tebliğnamedeki bozma düşüncesine iştirak edilmemiştir.

Yargılama sürecindeki işlemlerin yasaya uygun olarak yapıldığı, delillerin gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eyleme uyan suç tipinin doğru biçimde belirlendiği ve istinaf isteminin esastan reddine dair karar hukuka uygun bulunduğundan, sanık ve müdafiinin temyiz itirazlarının yerinde görülmemesi nedeniyle, 5271 sayılı CMK'nın 302/1. maddesi uyarınca, usul ve yasaya uygun olan bölge adliye mahkemesi kararına yönelik TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA, hükmolunan ceza miktarı ile tutuklu kalınan süre göz önüne alınarak sanık hakkındaki tahliye talebinin reddine, dosyanın Kırklareli 1. Ağır Ceza Mahkemesine kararın bir örneğinin ise İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 4. Ceza Dairesine gönderilmek üzere, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına verilmesine, 19/06/2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/16934, Karar No: 2017/10318, Tarih: 05.07.2017

**12. Hukuk Dairesi         2016/16934 E.  ,  2017/10318 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Hukuk Mahkemesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkikinin alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden Daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklı tarafından borçlular hakkında bonoya dayalı olarak başlatılan kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile icra takibinde; örnek 10 numaralı ödeme emrinin tebliği üzerine borçluların yasal süresi içerisinde icra mahkemesine yaptıkları başvuruda, takip dayanağı senedin sözleşmeye istinaden teminat senedi olarak verildiğini, senedin üst kısmındaki “teminat senedidir” yazılı kısmın kesilerek çıkarıldığını ve senedin anlaşmaya aykırı doldurulduğunu ileri sürerek takibin iptalini talep ettikleri, mahkemece, istemin kabulü ile takibin iptaline karar verildiği görülmektedir.

HGK'nun 14.03.2001 tarih 2001/12-233 ve 20.06.2001 tarih, 2001/12-496 sayılı kararlarında da benimsendiği üzere, dayanak belgenin hangi ilişkinin teminatı olduğu yazılı belge ile kanıtlanmalıdır. İİK'nun 169/a maddesi uyarınca, belgede, takip dayanağı senede açıkça atıf yapılması zorunlu olup, açıkça atıf yapıldığının kabulü için senedin, vade ve tanzim tarihleriyle miktarlarının belirtilmesi gereklidir.

Yine, senedin tanzim tarihi itibariyle uygulanması gereken 6762 sayılı TTK.nun 690. maddesi yollamasıyla uygulanması gerekli TTK. nun 592. maddesi uyarınca, açık bono düzenlenmesi mümkündür. Borçlunun, bononun anlaşmaya aykırı doldurulduğu yönündeki iddiasını yazılı belge ile kanıtlaması gerekir.

Mahkemece alınan, ... Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesi'nin 26/02/2009 tarihli raporu ile “..."22/08/2007", " 25/10/2007", " 25 Ekim 2007" ve kefil bölümündeki "S." ile "..." yazı ve rakamlarının bir kalemle diğer tüm yazı ve rakamlar ile imzaların ise farklı fiziki evsafta bir kalemle atılmış olduğunun...” tespit edildiği, ... Kriminal Polis Laboratuvarı Müdürlüğü'nün 27/01/2016 tarihli raporu ile de “....senedin üst bölümünde evvelce mevcut el yazılarının ve altı çizili vaziyetteki "Teminat Senedir" bölümünün kesilerek çıkartılmış olduğu ve senet üzerinde sonradan senedin ilk tanziminde kullanılan kalemden farklı bir kalemle "25.10.2007-25 Ekim 2007-22.08.2007-S.-..." ibareli el yazılarının yazıldığının tespit edildiğinin” bildirildiği görülmüştür.

Somut olayda, takip dayanağı senedin ön veya arka yüzünde senet metninde senedin teminat amaçlı verildiğine yönelik bir açıklama olmadığı gibi "teminat senedidir" ibaresi mevcut olması halinde de hangi hukuki ilişkinin teminatı olduğu açıkça yazılmamış ise bono üzerindeki bu ibare tek başına senedin teminat senedi olduğu iddiasını ispata yeterli değildir. Bononun üst kısmının deforme olmuş olması bononun kambiyo vasfını ortadan kaldırmaz. İcra mahkemesi tarafından varsayıma dayalı olarak bono metni dışında kalan kısmın kesildiği ve kesilen kısımda kayıtlar bulunduğu savıyla sonuca gidilemez. Asıl olan senet aslı olup, takip dayanağı senedin unsurları tam olduğundan kambiyo senedi vasfındadır. Alacaklının senedin teminat senedi olduğu yönünde bir kabul beyanı da yoktur. Yine mahkemece gerekçeye esas alınan ve borçlu şirket yetkilileri ile alacaklı arasında düzenlenen 20/03/2005 tarihli ... Satış Sözleşmesinin 9. maddesinde “500.000,00 TL'lik senet alınacağı” belirtilmiş ise de takibe dayanak bononun tanzim, vade tarihi ve miktarı dikkate alındığında senede açıkça atıf olmayıp, bu sözleşmenin de teminat iddiasına delil teşkil etmesi mümkün değildir. Bononun anlaşmaya aykırı doldurulduğu da İİK'nun 169/a-1.maddesinde belirtilen nitelikte yazılı bir belge ile ispatlanamamıştır.

Öte yandan, İcra mahkemesi, önüne gelen itiraz ve şikayetleri, İcra ve İflas Kanunu'nda düzenlenen özel usul kurallarını uygulayarak takip hukuku bakımından kesin hükme bağladığından, anılan mahkemenin kararları kural olarak maddi anlamda kesin hüküm niteliği taşımaz. Bu nedenle borca veya imzaya itirazın incelenmesi sırasında sahtelik iddiasına dayalı olarak genel mahkemelerde açılan davaları bekletici mesele yapamaz. Cumhuriyet savcılığına aynı nedenle yapılan şikayet ve ceza mahkemesinde açılan dava da kendiliğinden icra takibini durdurmaz ve bekletici mesele yapılamaz. Somut olayda ceza yargılamasında alacaklı kooperatifin başkanı olan sanığın ölümü üzerine düşme kararı verilmesi nedeniyle kesinleşmiş bir mahkumiyet kararı olmadığı gibi açıklanan nedenlerle mahkemece ceza davası yargılamasının bekletici mesele yapılması da doğru görülmemiştir.

O halde mahkemece, borçluların itirazının reddi gerekirken, yazılı gerekçe ile istemin kabulü ile takibin iptali yönünde hüküm tesisi isabetsizdir.

SONUÇ : Alacaklının temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK'nun 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), peşin alınan harcın istek halinde iadesine, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 05/07/2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/9257, Karar No: 2023/15930, Tarih: 25.10.2023

**9. Hukuk Dairesi         2023/9257 E.  ,  2023/15930 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/2990 E., 2023/293 K.

KARAR : İstinaf başvurusunun kabulü ile davanın kısmen kabulü

İLK DERECE MAHKEMESİ : Emet Asliye Hukuk (...) Mahkemesi

SAYISI : 2021/143 E., 2021/552 K.

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin Eti Maden İşletmeleri Genel Müdürlüğünde muvazaalı hizmet alımı yoluyla ... alan görünüşte alt işveren şirketler bünyesinde ... İşletme Müdürlüğü triyaj bölümünde işçi olarak çalıştığını, müvekkili tarafından yapılan işin davalı Kurumun asli ve sürekli işi olduğunu, eskiden işin tamamının kadrolu işçiler eliyle yapılmaktayken kadrolu personelin emeklilik gibi çeşitli nedenlerle azalması sonucu bu işçilerin yerine ucuz işçi teminine yönelik alt işveren şirketler vasıtasıyla işçi temini yoluna gidildiğini, personel eksikliğinin bu şekilde giderildiğini, davalı Kurumun dava konusu tahliye, taşıma, ayıklama, istifleme, bunkere cevher beslemesi sair işlerine ilişkin hizmet alımı gerçekleştirdiğini, birbirini takip eden bu hizmetlerin işletme süresinin bir parçası olduğunu, bir bütün olan üretimin bir unsuru olarak değerlendirilen ihale konusu hizmetlerin özel sektör eliyle gerçekleştirilmesinin mümkün olmadığını, davalı Kurum ile alt işverenler arasında imzalanan hizmet alım sözleşmelerinin muvazaa nedeniyle geçersiz olduğunu, müvekkilinin başlangıçtan itibaren davalı Kurumun işçisi olduğunu ileri sürerek ilave tediye alacağı ile davalı Kurumun toplu ... sözleşmesinden kaynaklanan alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının müvekkili Kurumun işçisi olmayıp değişen yüklenici firmalarda çalıştığını, müvekkili ile arasında işçi ve işveren ilişkisi bulunmadığını, yönetim hakkı doğrudan alt işverenlere ait olup Kurumun alt işveren işçileri üzerinde yönetim hakkı bulunduğundan söz edilemeyeceğini, müvekkili Kurumun ana faaliyet alanının bor ve türevi cevherlerin çıkarılıp üretilerek satışa hazır hâle getirilmesi olduğunu, esas işin sevk ve idaresinin kadrolu ve vasıflı işçileri tarafından yapıldığını, alt işveren eliyle yapılan işlerin, asıl işin üretim faaliyetlerini oluşturan kimyasal ve metalürjik süreçler kapsamında değil doğrudan üretimle ilişkisi olmayan yardımcı işler kapsamında olduğunu, davacının çalışmış olduğu hizmet alım işinin müvekkili Kurum tarafından baştan itibaren ihale yoluyla satın alınarak gördürüldüğünü, bu nedenle muvazaa iddialarının haksız olduğunu, davacının alt işveren işçisi olduğunu, ilave tediyeden yararlanamayacağını, toplu ... sözleşmelerinin asıl işveren işçileri için imzalandığını ve yürütüldüğünü, alt işveren toplu ... sözleşmesinin tarafı olmadığına göre onun işçilerinin sözleşmeden yararlanmasının mümkün olmadığını, kabul anlamına gelmemek üzere davacının bir an için asıl işverenin işçisi sayılması gerektiği kabul edilse dahi sendika üyeliği bulunmayan işçinin toplu ... sözleşmesinden yararlanmasının 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu ... Sözleşmesi Kanunu (6356 sayılı Kanun) gereği mümkün olmadığını, yine davacının çalışmış olduğu dönemlerde imzalanan tüm toplu ... sözleşmelerinde "bu sözleşmenin işçilere hak ve menfaat sağlayan hükümleri ise yalnız taraf sendikası üyesi işçilere uygulanır." ibaresinin yer aldığını, davacının talep etmiş olduğu tüm alacaklar hakkında zamanaşımı def'inde bulunduklarını, ayrıca davanın belirsiz alacak davası türünde açılamayacağını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI