muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/21648, Karar No: 2017/8868, Tarih: 30.10.2017

**19. Ceza Dairesi         2015/21648 E.  ,  2017/8868 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Ceza Mahkemesi

SUÇ : 2004 Sayılı Kanuna Aykırılık

HÜKÜMLER : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle; başvurunun süresi, kararın niteliği ve suç tarihine göre dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

Sanığın şikayet tarihi itibariyle borçlu şirketin yetkili temsilcisi olup olmadığı tam olarak belirlenirken, yetkinin devam edip etmediği hususunda ana sözleşmede hüküm olup olmadığı araştırılmadan eksik inceleme ile yazılı şekilde mahkumiyet kararı verilmesi,

Kabule göre de;

02.12.2016 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6763 sayılı Kanun'un 34. maddesiyle Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 253. maddesinde değişiklik yapılarak madde içeriğinden "etkin pişmanlık hükümlerine yer verilen suçlar ile" ibaresinin çıkarılması nedeniyle özel bir etkin pişmanlık hükmü olan 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 354. maddesinin aynı Kanun'un 331 maddesinde düzenlenen suç yönünden uzlaştırma kurumunun uygulanmasına engel teşkil etmemesi, suçun işlenmesinden sonra fail ile mağdur arasındaki çekişmeyi bir uzlaştırmacının girişimiyle kısa zamanda tarafların özgür iradeleriyle ve adli merciler daha fazla meşgul edilmeden sonuçlandırmayı amaçlayan uzlaştırmanın soruşturma ve kovuşturmalarda mutlaka öncelikle uygulanması zorunlu bir maddi ceza ve ceza muhakemesi hukuku kurumu olması ve İcra ve İflas Kanunu'nun 354. maddesinin yerine geçip anılan maddenin uygulanmasını ortadan kaldırmaması karşısında, sanıklar hakkında 6763 sayılı Kanun'un 34. maddesiyle değişik CMK'nın 253, 254. maddelerinin uygulanması zorunluluğu,

Bozmayı gerektirmiş; şikayetçi vekili ve sanık vekilinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görüldüğünden HÜKÜMLERİN, 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, yargılamanın bozma öncesi aşamadan başlayarak sürdürülüp sonuçlandırılmak üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine, 30.10.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/14244, Karar No: 2015/14495, Tarih: 21.12.2015

**17. Hukuk Dairesi         2014/14244 E.  ,  2015/14495 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Şanlıurfa 4. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 14/01/2014

NUMARASI : 2011/625-2014/27

-K A R A R-

Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) kullanılarak Yargıtay'a elektronik ortamda gönderilen dosyaların elektronik ortamda incelenebilmesi için dosyadaki tüm evrakların “taranma” suretiyle okunaklı biçimde elektronik ortama aktarılmış olması zorunludur. (HMK'nin 445. maddesi) Hiç kaydedilmemiş veya sisteme kaydedildiği halde taranmamış, eksik ya da hatalı taranmış veya usulüne uygun tarandığı halde doğru isimlendirilmemiş evrak barındıran dosyaların elektronik ortamda incelenebilmesi mümkün değildir. Açıklanan sebeple, fiziki imkansızlık sebebiyle taranmayan belge var ise, dosyanın elektronik ortamda değil, fiziki olarak gönderilmesi gerekmektedir.

Temyize konu, dairemize elektronik ortamda gönderilen ve sisteme kaydedilen dosyanın yapılan ön incelemesinde yukarıdaki esaslara uyulmadığı görülmektedir. (Örn: Tebligatların şerhli bölümleri, harç tahsil makbuzları ve bunun gibi bir kısım evraklar dosyada görülmediği gibi var olan bir kısım evrakların okunaklı olmadığı görülmüştür.) Bu halde dosyanın elektronik ortamda incelenebilmesi mümkün değildir. Temyiz denetiminin sağlıklı bir şekilde yapılabilmesi için dosyanın fiziken incelenmesi gerektiğinden dava dosyasının tümünün fiziken gönderilmesi için dosyanın mahalline geri çevrilmesine karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle dosyanın yerel mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE 21/12/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/12319, Karar No: 2011/13972, Tarih: 21.11.2011

**14. Hukuk Dairesi         2011/12319 E.  ,  2011/13972 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :SULH HUKUK MAHKEMESİ

Davacı tarafından, davalı aleyhine 20.09.2010 gününde verilen dilekçe ile elatmanın önlenmesi, komşuluk hukukuna aykırılığın giderilmesi ve kal istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın reddine dair verilen 18.05.2011 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacı, 2319 sayılı parselin maliki olduğunu, taşınmazına komşu 2318 parsel sayılı taşınmaz maliki davalının evinin pencerelerinin kendi taşınmazı tarafına açılması nedeni ile komşuluk hukukuna aykırılığın giderilmesini ve evin saçağının kendi parseline tecavüzlü olması nedeni ile kaldırılması suretiyle elatmasının önlenmesini istemiştir.

Davalı, evinin konumu gereği pencerelerin bu şekilde yapıldığını, saçakların tecavüzlü olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davacının istemlerinden; komşuluk hukukuna aykırılığın giderilmesi yönünden, davalının evinin pencerelerinin yerel örf ve adete aykırı yapılmadığı tespit edildiğinden, elatmanın önlenmesine ilişkin olarak da zarar unsuru oluşmadığından davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmü, davacı temyiz etmiştir.

1-Yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve tüm dosya içeriğine göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

2-Türk Medeni Kanununun “mülkiyet hakkının içeriği” başlıklı 683. maddesi hükmüne göre bir şeye malik olan kimse, o şey üzerinde dilediği gibi kullanma, yararlanma ve tasarrufta bulunma yetkisine sahiptir. Aynı yasanın 2. fıkrasına göre de mülkiyet hakkına haksız bir elatma varsa giderilmesi mahkemeden istenebilir. Yasanın 718. maddesine göre de mülkiyet hakkı kapsamına; kullanılmasında yarar olduğu ölçüde, üstündeki hava ve altındaki arz katmanları girer. 719. madde hükmüne göre de mülkiyet hakkının kapsamı tapu planlarıyla (çapla) belirlenir.

Eldeki davada, bilirkişi raporu ve krokisinde yeşil ve kırmızı renkle gösterilen saçak ve yağmur oluğunun davacının mülkiyet hakkı kapsamı dışında (çap kaydı kapsamı dışında) kaldığı, diğer bir anlatımla davalının taşınmazına tecavüzlü olduğu belirlenmiştir. Mahkemece bu tespite rağmen zarar unsuru oluşmadığından davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1). bentte açıklanan nedenlerle davalının diğer temyiz itirazlarının reddine, hükmün (2). bentte yazılı nedenlerle davacı yararına BOZULMASINA, peşin yatırılan temyiz harcının istek halinde yatırana iadesine, 21.11.2011 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/7406, Karar No: 2024/3213, Tarih: 13.06.2024

**12. Ceza Dairesi         2021/7406 E.  ,  2024/3213 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2018/221 - 2019/3663

SUÇ : 2863 sayılı Kanuna aykırılık

HÜKÜM : Mahkûmiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Temyiz isteminin esastan reddi

İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın, sanıklar müdafii tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde, 5271 sayılı CMK'nın 298/1. maddesindeki temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle işin esasına geçildi, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

İlk Derece Mahkemesince sanıklar hakkında 2863 sayılı Kanuna aykırılık suçundan, 5271 sayılı CMK'nın 223. maddesinin ikinci fıkrasının (e) bendi uyarınca beraat kararı verilmiş, katılan vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile duruşmalı yapılan inceleme neticesinde aynı Kanun’un 280/2-2. cümlesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması ile sanıklar hakkında 2863 sayılı Kanunun 65/1, 5237 sayılı TCK'nın 62, 52/2, 53. maddeleri uyarınca 1 yıl 8 ay hapis cezası ile cezalandırılmalarına ve hak yoksunluklarının uygulanmasına karar verilmiş, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim olunan temyiz isteminin esastan reddi görüşünü içerir tebliğname ile dava dosyası Dairemize tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanıklar müdafinin temyiz isteği, sanıkların atılı suçu işlemediklerine ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Kentsel sit alanı ve koruma amaçlı imar planı içerisinde kalan tescilli taşınmazların bulunduğu parselde izinsiz ağaç kesimi yapıldığının, kesilen ağaçların çaplarının 15 cm'den büyük olduğunun tespit edilmesi üzerine taşınmaz maliki sanık ... ile 22.02.2011 tarihli vekaletname ile yetkilendirdiği sanık ... hakkında dava açıldığı anlaşılmıştır.

İlk derece mahkemesince dosyada mevcut bilgi ve belgeler, soruşturma ve kovuşturma evrelerinde alınan beyanlarla birlikte dikkate alınarak yapılan değerlendirmede, keşif esnasında mahkemece yapılan gözlemde arsanın terk edilmiş vaziyette olduğunun görülmesi, tanık ...'nın yeminli beyanında sanıkların arsada bulunan ağaçlara önem verdiklerini beyan etmesi, sanıkların söz konusu ağaçları kesmediklerine yönelik sabit beyanları, sanık ...'nin suç tarihi itibariyle Geyve Açık Ceza İnfaz kurumunda bulunması, sanıkların arazi üzerinde bulunan 15 adet ağacı kestiklerine veya kestirdiklerine ilişkin kesin, inandırıcı, şüpheden uzak delillerin bulunmaması, arsanın sanığa ait olmasının söz konusu ağaçların sanıklar tarafından kesildiği yönünde yorumlanamayacağı değerlendirilerek sanıkların 5271 sayılı CMK'nın 223/2-e maddesi uyarınca beraatlerine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince, katılan vekilinin istinaf başvurusu üzerine duruşmalı yapılan inceleme neticesinde, her ne kadar sanıklar savunmalarında suça konu ağaçları kendilerinin kesmediğini, başka şahıslar tarafından kesildiğini belirterek suçlamaları kabul etmemişlerse de, sanık beyanlarında suça konu yerde turistik tesis çalışmaları yapıldığı, proje aşamasında olduğunu beyan etmeleri, ağaçların kesilmesi neticesinde sanıkların lehine fayda sağlanacağı, sanıkların bu şekilde atılı suçları işledikleri vicdani kanaatine varılarak ilk derece mahkemesi hükmü kaldırılıp sanıklar hakkında mahkûmiyet hükmü tesis edilmiştir.

IV. GEREKÇE VE KARAR

1. Sanık ...'nin Mahkumiyetine İlişkin Temyiz İstemi Yönünden

Sanık ...'in aşamalardaki savunmalarında, suça konu arazide turizm amaçlı tesis projesi yürütülmekte olduğunu, ağaçların kesilmesinin projelerine zarar verdiğini, yeniden ağaçlandırma yapılacağını, arazinin etrafının açık olduğunu, ağaçların meçhul kişiler tarafından kesildiğini, suç tarihinde başka bir suçtan cezaevinde olduğunu beyan ederek atılı suçlamayı kabul etmediği, sanık ...'ın savunmasında, suça konu arazinin etrafının duvarlarla çevrili olduğunu, ancak kapısının ahşap olduğunu, rahatlıkla başkaları tarafından girilebilecek nitelikte bulunduğunu beyan ettiği anlaşılmış ise de, tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde, sanık ...'e ait arazide 15 adet yetişkin ağacın kesilmesi eyleminin sanığın bilgisi ve talimatı dışında gerçekleştirilmesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğu gözetilerek, sanığın atılı suçtan mahkûmiyetine dair hüküm tesis edilmesinde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve Kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eyleme uyan suç vasfı ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği anlaşıldığından, sanık müdafii tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı CMK'nın 289/1. maddesi ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden 5271 sayılı Kanun’un 302/1. maddesi gereği, Tebliğnameye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,

2. Sanık ...'nın Mahkumiyetine İlişkin Temyiz İstemi Yönünden

2. Sanık ...'nın Mahkumiyetine İlişkin Temyiz İstemi Yönünden

Sanık ...'nın aşamalarda değişmeyen istikrarlı savunmalarında, suça konu ağaçların kesilmesi eylemiyle bir ilgisinin olmadığını, ağaçların kesildiğini proje mimarı tanık ...'nun haber vermesiyle öğrendiğini, sanık ...'in verdiği vekaletname uyarınca belediye ve koruma bölge kurulunda evrak takibi yaptığını beyan ederek atılı suçlamayı kabul etmediği, sanık ...'in de 27.03.2015 tarihli talimat duruşmasındaki beyanında, sanık ...'ın konuyla bir ilgisinin bulunmadığını, proje ile ilgili iş takibi yapmadığını, sadece evrak takibi yaptığını ve mağdur olduğunu beyan ettiği anlaşılmakla, atılı suçu işlediği sabit olmayan sanığın beraati yerine yazılı şekilde mahkumiyetine dair hüküm tesis edilmesi,

Hukuka aykırı olup, açıklanan nedenle sanık müdafiinin temyiz istemi yerinde görüldüğünden Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 9. Ceza Dairesinin kararının 5271 sayılı CMK'nın 302/2. maddesi gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı CMK'nın 304/2. maddesi uyarınca Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 9. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

13.06.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/11972, Karar No: 2017/25765, Tarih: 16.02.2017

**(Kapatılan) 7. Hukuk Dairesi         2016/11972 E.  ,  2017/25765 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun 22/12/2016 tarih, 398 sayılı "Daireler Arasındaki İş Bölümünün Yeniden Belirlenmesine" yönelik kararı, 30/12/2016 tarih 29934 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu itibarla Amasya, Antalya, Burdur, Bursa, Çorum, Giresun, Isparta, Mersin, Ordu, Rize, Samsun, Sinop, Tokat, Trabzon illerinin merkez ve ilçe mahkemelerince verilen hüküm ve kararlarına ilişkin dosyaların temyiz incelemesi yapılmak üzere Yargıtay 9. Hukuk Dairesine GÖNDERİLMESİNE, 16/02/2017 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/9359, Karar No: 2022/21012, Tarih: 27.12.2022

**11. Ceza Dairesi         2021/9359 E.  ,  2022/21012 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇLAR : Sahte fatura düzenleme, sahte fatura kullanma

...

...

...

1)2010 takvim yılında sahte fatura düzenleme ile 2011 takvim yılında sahte fatura düzenleme ve kullanma suçlarından kurulan beraat hükümlerine yönelik katılan vekilinin temyizinin incelenmesinde;

Sanığa yüklenen “2010 takvim yılında sahte fatura düzenleme ile 2011 takvim yılında sahte fatura düzenleme ve kullanma” suçlarının Kanundaki cezasının türü ve üst sınırına göre, 5237 sayılı TCK’nin 66/1-e maddesinde öngörülen olağan dava zamanaşımının, kesen son sebep olan sanığın sorgusunun yapıldığı 13/03/2014 tarihinden temyiz inceleme tarihine kadar gerçekleştiği ve bu itibarla katılan vekilinin temyiz nedenleri yerinde görüldüğünden, diğer yönleri incelenmeyen hükümlerin 5320 sayılı Kanun’un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nin 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA; ancak yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen bu hususta aynı Kanun’un 322. maddesindeki yetkiye dayanılarak karar verilmesi mümkün olduğundan, sanık hakkındaki kamu davalarının gerçekleşen olağan dava zamanaşımı nedeniyle 5271 sayılı CMK’nin 223/8. maddesi uyarınca DÜŞMESİNE,

2)2010 takvim yılında sahte fatura kullanma suçundan kurulan mahkumiyet hükmüne yönelik sanık müdafiin temyizinin incelenmesinde;

Hükümden sonra 15.04.2022 tarihinde Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren, 7394 sayılı Kanun’un 4 ve 5. maddeleriyle değişik 213 sayılı Kanun’un 359. maddesinin 3, 4, 5 ve 6. fıkra hükümleri uyarınca 5237 sayılı TCK'nin 7/2. maddesi de gözetilerek öncelikle lehe Kanun’un tespit edilip uygulama yapılması ve her iki Kanunla ilgili uygulamanın gerekçeleriyle birlikte denetime olanak verecek şekilde ayrıntılı olarak kararda gösterilmesi suretiyle sanığın hukuki durumunun yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanık müdafiin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görüldüğünden, diğer yönleri incelenmeyen hükmün 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nin 321. maddesi gereğince BOZULMASINA, 27.12.2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.

...
Yargıtay — Esas No: 2014/34111, Karar No: 2014/39645, Tarih: 12.12.2014

**13. Hukuk Dairesi         2014/34111 E.  ,  2014/39645 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara 21. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 17/07/2014

NUMARASI : 2014/107-2014/446

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı Yeni Mamak Kentsel Dönüşüm Projesi Kanunu ve buna bağlı yönetmelik ile belediye meclisi kararına dayanarak evini kendisine konut verilmesi karşılığında davalı belediyeye devrettiğini 4959 numaralı kıymet takdir komisyonu raporunda bina, müştemilat ve ağaç bedelinin 10745,38 TL olarak belirlendiğini, davalının bu bedelin tamamını ödemesi gerekirken sadece enkaz bedeli ödediğini ileri sürerek fazlası saklı kalmak üzere 100 TL'nin tahsilini istemiş, ıslah dilekçesi ile talebini 9274 TL'na çıkarmıştır.

Davalı, Kentsel Dönüşüm Projesi Kanunu ve yönetmelik ile belediye meclis kararı uyarınca davalının ancak enkaz bedelini isteyebileceğini idari yargının görevli olduğunu savunarak davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davanın kabulü ile toplam 9274 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmiş, hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dava, davacı ile davalı belediye arasında Kentsel Dönüşüm Projesi çerçevesinde imzalanan sözleşme uyarınca, arsa üzerinde bulunan gecekonduya, müştemilat ve ağaç bedellerinin tamamına takdir edilen bedelin eksik ödendiği iddiasıyla açılmıştır. Eldeki davada öncelikle çözülmesi gereken sorun, davanın görüm ve çözüm yerinin İdari Yargı Mahkemelerine mi, yoksa Adli Yargı Mahkemelerine mi ait olduğu hususudur. Bu itibarla idari işlem ve idari eylemin kapsamının ne olduğunun açıklığa kavuşturulması zorunludur.

İdarenin yürütmekle yükümlü bulunduğu kamu hizmetine ilişkin olarak uygulamaya koyduğu plan ve projeye göre meydana getirdiği yol, kanal, baraj, su yolları, su şebekesi gibi tesislerin kurulması, işletilmesi, bakım ve onarımı sırasında kişilere verdiği zararların tazmini istemiyle açılacak davaların görüm ve çözümünde, idari eylem ve işlemlerden dolayı kişisel hakları ihlal olanlar tarafından açılacak tam yargı davaları kapsamında yargısal denetim yapan idari yargı yerleri görevli bulunmaktadır.

Anayasanın 125'inci maddesinin son fıkrasında, idarenin kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlü olduğu kurala bağlanmış; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2'nci maddesinin 1'inci fıkrasının (b) bendinde, idari eylem ve işlemlerden dolayı kişisel hakları ihlal edilenler tarafından açılan tam yargı davaları, idari dava türleri arasında sayılmıştır.

Anayasanın 125'inci maddesinin son fıkrasında, idarenin kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlü olduğu kurala bağlanmış; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2'nci maddesinin 1'inci fıkrasının (b) bendinde, idari eylem ve işlemlerden dolayı kişisel hakları ihlal edilenler tarafından açılan tam yargı davaları, idari dava türleri arasında sayılmıştır.

Uygulama ve öğreti'de, kamu idarelerinin, kamu hizmetinin yürütümü sırasında, kamu gücü kullanarak tek yanlı irade açıklamalarıyla yapmış oldukları işlemler, “idari işlem”; herhangi bir işlem ya da karara dayanmaksızın gerçekleştirdikleri maddi faaliyetleriyle, görevleriyle ilgili hareketsizlikleri de, “idari eylem” olarak tanımlanmaktadır.

Bu tanıma göre, idarelerin 3194 sayılı İmar Kanunu uyarınca tek yanlı irade açıklamaları ile tesis ettikleri, genel ve düzenleyici imar planları, kentsel dönüşüm ve gelişim projeleri, 2981 sayılı Yasa uyarınca tek yanlı irade açıklamaları ile tesis ettikleri, genel ve düzenleyici ıslah imar planları ve bu planlara dayanılarak tesis edilen parselasyon, kamulaştırma, ruhsat, tahliye, arsa payı tahsisi gibi bireysel işlemlerin, “idari işlem”; bu imar planı uyarınca yapmak zorunda oldukları program ve uygulamaları bunun için gerekli zamanda gerçekleştirmemeleri; yani, bu konudaki hareketsizliklerinin de, idari eylem niteliği taşıdığı açıktır.

Bu durumda, idarenin yürütmekle yükümlü bulunduğu kamu hizmetine ilişkin olarak uygulamaya koyduğu Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Projesinin uygulanması sırasında idarece kamu gücüne dayanılarak, re'sen ve tek yanlı şekilde tesis edilen arsa payı tahsis işlemi nedeniyle açılan davanın, imar hukuku ilkeleri ve 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu kapsamında idari yargı yerince çözümlenmesi gerekmektedir.

Dava konusu taşınmazın söz konusu proje kapsamında kaldığı ve dava konusu uyuşmazlığın, davacının yapısına karşılık kıymet takdir komisyonu raporu ile saptanan bedelin eksik takdir edildiği ve takdir edilen bedelin de tamamının ödenmemesi nedeniyle bakiye kalan miktardan kaynaklandığı

dikkate alındığında; davanın, 2577 sayılı Kanun'un 2/1-b maddesinde yer alan idari eylem ve işlemlerden dolayı kişisel hakları doğrudan zarar görenler tarafından açılan tam yargı davaları kapsamında idari yargı yerinde çözümlenmesi gerekmektedir. Nitekim Uyuşmazlık Mahkemesi Hukuk Bölümü'nün 2.6.2014 gün ve 2014/279-626 sayılı karar ile, 14.7.2014 gün ve 2014/712-768 sayılı kararları da açılacak bu tür davalarda İdari Yargının görevli olduğu belirtilmiş bulunmaktadır. Hal böyle olunca mahkemece idari yargı yerinin görevli olduğu gözetilerek yargı yolu nedeniyle dava dilekçesinin usulden reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde işin esasına girilerek karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırıdır. Bozmayı gerektirir.

2-Bozma nedenine göre davalının diğer temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.

2-Bozma nedenine göre davalının diğer temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle; temyiz olunan kararın bozulmasına, (2) numaralı bent uyarınca davalının diğer temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, 12.12.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.