muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2012/2962, Karar No: 2013/10288, Tarih: 03.06.2013

**7. Hukuk Dairesi         2012/2962 E.  ,  2013/10288 K.**

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davacı Hazine tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Kadastro sırasında dava ve temyiz konusu 50, 127 ve 145 parsel sayılı sırasıyla 46375 m2, 41625 m2 ve 54875 m2 yüzölçümündeki taşınmazlar vergi kaydına, miras yoluyla gelen hakka ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanılarak, 104 parsel sayılı 31250 m2 yüzölçümündeki taşınmaz ise miras yoluyla gelen hakka ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanılarak davalı ... oğlu ..., ..., ... mirasçıları ... ve arkadaşları adlarına tespit edilmiştir. İtirazı Kadastro Komisyonunca reddedilen davacı Hazine vergi kayıtlarının gayri sabit sınırlı, dava ve temyiz konusu taşınmazların devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olduğunu öne sürerek ayrı ayrı dava açmıştır. Mahkemece dava dosyaları birleştirilmek suretiyle yapılan yargılama sonunda davacı Hazine'nin davasının reddine, dava ve temyiz konusu 50, 104, 127 ve 145 parsel sayılı taşınmazların payları oranında davalı ... oğlu ..., ..., ... mirasçıları ... ve arkadaşları adlarına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı Hazine tarafından temyiz edilmiştir.

Dava ve temyiz konusu 50 parsel sayılı taşınmazın tespite esas alınan ve davalı tarafın tutunduğu 1937 tarih ve 83 tahrir nolu vergi kaydının sabit hudutları ile kapsamında kaldığı, 145 parsel sayılı taşınmazın da tespitine esas ve davalı tarafın tutunduğu 1937 tarih ve 101 tahrir nolu vergi kaydı kapsamında kaldığı, taşınmazın vergi kayıt miktar fazlası ile dava ve temyiz konusu 104 ve 127 parsel sayılı taşınmazlar üzerinde tespit tarihinde zilyet davalılar yararına 3402 Sayılı Kadastro Kanununun 14. maddesi hükmünde öngörülen kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile taşınmaz edinme koşullarının gerçekleştiği mahkemece yapılan keşif, uygulama ve toplanıp değerlendirilen delillerle belirlenmiştir. Bu nedenler ve hüküm yerinde gösterilen gerekçelere göre mahkemece verilen kararda bir isabetsizlik bulunmadığından davacı Hazine'nin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile hükmün ONANMASINA, Hazine harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, 03.06.2013 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/4402, Karar No: 2010/7926, Tarih: 07.06.2010

**(Kapatılan)20. Hukuk Dairesi         2010/4402 E.  ,  2010/7926 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki davadan dolayı Yerel Mahkemece verilen hüküm davalı Hazine tarafından temyiz edilmekle, dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Temyiz incelemesi yapılabilmesi için;

1) Dava konusu taşınmazın içinde bulunduğu en eski tarihli memleket haritasının renkli fotokopisinin Orman İşletme Müdürlüğünden istenip,

2) Dava konusu taşınmazın içinde bulunduğu geniş arazi kadastro paftasının orjinalinden çekilmiş fotokopisinin Kadastro Müdürlüğünden istenip,

3) 1 ve 2. bentlere cevap geldikten sonra; Dava dosyasının, hükme esas alınan raporu düzenleyen ... ve orman bilirkişilerine verilerek;

A) Keşif sırasında uygulandığı bildirilen orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritası, kesinleşen orman kadastrosu, varsa aplikasyon ve 2/B madde uygulama haritalarının ölçekleri kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de bu haritaların ölçeğine bilgisayar ortamında (... veya benzeri programlar kullanılarak) çevrildikten sonra, bu haritalar birbiri üzerine ablike edilerek düzenlenecek bu haritalarda komşu ve yakın komşu parsellerin birlikte gösterilmesi,

B) Yine değişik açı ve uzaklıklarda olan, en az 4 ya da 5 orman tahdit sınır (OTS) noktası görülecek biçimde, dava konusu taşınmaz ile komşu taşınmazların, memleket haritası, kadastro paftası, orman kadastro haritası ile aplikasyon ve 2/B madde uygulama haritasına göre konumu ve orman kadastro haritasındaki sınır noktaları ile varsa aplikasyon haritasındaki sınır noktaları bu haritalar ile paftaların tümü üzerinde ayrı renkli kalemlerle çizilip gösterilecek şekilde kendilerinden müşterek imzalı krokili rapor alınıp dava dosyası içine konulması,

4) Dava konusu taşınmaza en yakın kadastro parselleri tespit edilerek, kadastro tutanak örnekleri ve tapu kayıtları ilgili yerlerden istenip dosya arasına konulması, tescil ilamı ile oluşanların tescil dosyasının aslının istenmesi,

5) Dava konusu taşınmazın arazi kadastrosu sırasında niçin tescil harici bırakıldığının ve paftasına bu bölüme ne yazıldığının Kadastro Müdürlüğünden sorularak alınacak cevabın,

6) ... bilirkişiden orjinal pafta üzerinde taşınmazın konumunun kırmızı kalemle ve ölçekli olarak çizilerek gösterilmesinin istenmesi,

Ayrıca, dava dosyasının da H.Y.U.Y.’nın 433/3. maddesi ve Hukuk Mahkemeleri Yazı İşleri Yönetmeliğine uygun olarak tarih ve işlem sırasına göre düzenlenip, dizi pusulasına bağlandıktan sonra gönderilmesi için dava dosyasının mahkemesine gönderilmesi gerekmiştir.

SONUÇ: Değinilen eksiklikler giderilmek üzere dosyanın Yerel Mahkemeye Gönderilmesine 07/06/2010 günü oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/5677, Karar No: 2024/595, Tarih: 17.01.2024

**5. Hukuk Dairesi         2023/5677 E.  ,  2024/595 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2021/1976 Esas, 2022/2542 Karar

KARAR : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Antalya 4. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2021/1 Esas, 2021/37 Karar

Taraflar arasında görülüp kesinleşen kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm Yargıtay denetiminden geçerek kesinleşmiş, idarece yargılamanın iadesi talebi ile yeniden dava açılmıştır.

İlk derece Mahkemesince yargılamanın iadesi talepli davanın reddine ilişkin verilen karar, yargılamanın iadesi davasının davacısı olan idare vekili tarafından kanun yoluna götürülmüş ve dosya Dairemize gönderilmiş, 20.07.2016 tarihinden sonra verilen bağımsız yeni bir dava niteliğinde olan yargılamanın iadesine dair hükmün kanun yolu inceleme görevi Bölge Adliye Mahkemesine ait olduğundan, Dairemizce Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmek üzere dosyanın İlk Derece Mahkemesine iadesine karar verilmiş, bunun üzerine dosya kendisine gelen Bölge Adliye Mahkemesi istinaf dilekçesi olarak değerlendirdiği davacı idarenin itirazlarını esastan reddetmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı yargılamanın iadesi davasının davacısı olan idare vekili tarafından temyiz edilmekle yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Yargılamanın iadesi talebinde bulunan idare vekili dava dilekçesinde; Antalya ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 20061 ada 2 sayılı taşınmaza ilişkin davalılar tarafından müvekkili aleyhine açılan kamulaştırmasız el atma nedeni ile tazminat davasında Antalya 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/426 Esas, 2018/400 Karar sayılı ilamı ile tazminata hükmedildiğini ve kararın Dairemizin 15.01.2020 tarihin ve 2020/93 Esas, 2020/5750 Karar sayılı ilamı ile onandığını, kararın 09.09.2020 tarihinde kesinleştiğini, davacılar tarafından başlatılan ilamlı icra takibi sonucunda bir kısım davacıların kararın kesinleşmesinden önce vefat ettiğinin icra emrinin 02.10.2020 tarihinde tebliğ edilmesi üzerine öğrenildiğini, mükerrer takibin şikayet yolu ile iptal edildiğini, kişinin ölümü ile birlikte vekâlet ilişkisinin son bulduğunu, davacı ...’ın 05.05.2017 tarihinde, İsmet Abay’ın ise 21.06.2020 tarihinde vefat ettiğini, davacıların ölümünden sonra vekilin yaptığı hiçbir işlemin geçerli olmadığını belirterek 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 375 maddesinin (c) bendindeki yargılamanın yenilenmesi şartlarının gerçekleştiğini belirterek iş bu davayı açtıklarını belirtmiştir.

II. CEVAP

II. CEVAP

Davalılar vekili dilekçesinde; davalı ... Belediyesinin bu davayı açmakta tamamen kötüniyetli olduğunu, ... vefat ettiğinde kararın zaten kesinleşmiş durumda olduğunu, davanın olayın esasına etkili olmadığını, davanın süresinde olmadığını, ... Belediyesinin ...’ın vefat ettiğinden mahkemede görülen dava dosyaları ve 15.03.2019 tarih ve 4210 sayılı dilekçeleri ile haberdar olduğunu, bu tarihte ilgili dilekçe ile ... Belediyesi’ne ...’ın vefat ettiği hususu bildirilerek vekaletnameler ile veraset ilamının ibraz edildiğini, yargılamanın yenilenmesi için üç aylık sürenin geçtiğini, ...’ın vefatından ... Belediyesi’nin 15.03.2019 tarihli hesap tablosu ile haberdar olduğunu, mirasçılarına bu parayı ödediğini, üstelik mirasçıların da belediyeye başvuruda bulunduklarını, her seferinde de veraset ilamını belediyeye ibraz ettiklerini, davalı idarenin dava hakkını en geç 15.06.2019 tarihinde dava yoluyla kullanması gerektiğini, tazminat bedelinin tahsilini sürüncemede bırakmak amacıyla ve süresinde açılmayan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde yargılamanın iadesi davasının davacısı olan idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; ölü kişi adına devam eden yargılama sonucunda verilen Antalya 4. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2016/426 Esas 2018/400 Karar sayılı ilamının hükümsüz olduğunu, hükümsüz ilama ilişkin icra takibinin durdurulmasını talep ettiklerini, yargılamanın yenilenmesi şartları oluştuğundan davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

B. İstinaf Sebepleri

Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; ölü kişi adına devam eden yargılama sonucunda verilen Antalya 4. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2016/426 Esas 2018/400 Karar sayılı ilamının hükümsüz olduğunu, hükümsüz ilama ilişkin icra takibinin durdurulmasını talep ettiklerini, yargılamanın yenilenmesi şartları oluştuğundan davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; yargılamanın iadesini talep eden davalı vekili, yargılamanın yenilenmesi sebebi olarak 6100 sayılı Kanun'un 375 maddesinin (c) bendine dayanmış olup aynı kanunun 377 nci maddesinde ise yargılamanın iadesi süresinin düzenlendiği, vekil veya temsilci olmayan kimselerin huzuruyla davanın görülmüş ve karara bağlanmış olması halinde kararın gerçek vekil veya temsilciye tebliğ edildiği tarih veya alacaklı veya davalı yerine geçenlerin karardan usulen haberdar olunduğu tarihten itibaren üç aylık süre öngörüldüğü, somut olayda kamulaştırmasız el atma nedeni ile tazminat istemine ilişkin davanın yargılaması sonucunda Antalya 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 02.11.2018 tarihin ve 2016/426 Esas, 2018/400 Karar sayılı ilamı ile Gençlik ve Spor Bakanlığına yönelik davanın pasif husumet yokluğu sebebiyle reddine, ... Belediyesine yönelik davanın kabulüne ve 1.135.865,60 TL kamulaştırmasız el atma tazminatının 24.02.2012 tarihinden işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacılara verilmesine, Antalya ili, ... ilçesi, Arapsuyu Mahallesi 20061 ada 2 parseldeki davacılara ait payların tapusunun iptali ile davalı adına tapuya kayıt ve tesciline karar verildiği, söz konusu kararın davalı ... vekilince temyiz edilmesi üzerine Dairemizce onandığı, 09.09.2020 tarihinde kesinleştiği, tazminat davasında davacılar vekili tarafından davalı ... Başkanlığına sunulan 15.03.2019 dilekçe kayıt tarihli talep ile davacılardan ...’ın öldüğü bildirilerek veraset ilamı ve mirasçıların vekaletnamelerinin dosyaya sunulduğu, bu tarihin kararın onanmasından daha önceki bir tarih olduğu, ileri sürülen yargılamanın iadesi sebebi hüküm temyiz aşamasında iken ileri sürülmediği gibi esasen davalının da söz konusu durumdan 15.03.2019 tarihi itibarıyla haberdar olduğu, eldeki davanın da 30.12.2020 tarihinde açıldığı gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince yargılamanın yenilenmesi isteminin esasa girilmeksizin reddine dair yazılı şekilde karar verilmiş olmasında usul ve kanuna aykırı bir yön bulunmadığından istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme

Uyuşmazlık, yargılamanın iadesi istemine ilişkindir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme

Uyuşmazlık, yargılamanın iadesi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371, 375 inci maddeleri.

3. Değerlendirme

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davacı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Peşin alınan temyiz harçlarının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

17.01.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/4572, Karar No: 2022/18736, Tarih: 09.11.2022

**11. Ceza Dairesi         2022/4572 E.  ,  2022/18736 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Vergi Usul Kanunu'na aykırılık

...

...

1- 2008 takvim yılında sahte fatura düzenleme suçu yönünden kurulan düşme hükmüne yönelik temyiz incelemesinde;

Sanığa yüklenen “2008 takvim yılında sahte fatura düzenleme” suçunun Kanundaki cezasının türü ve üst sınırına göre, 5237 sayılı TCK’nin 66/1-e ve 67/4. maddelerinde öngörülen olağanüstü dava zamanaşımının, en aleyhe kabulle 31.12.2008 olan suç tarihinden hüküm tarihine kadar gerçekleştiği ve sanık hakkındaki kamu davasının düşmesine karar verilmesi gerektiği Mahkemece gerekçeleri gösterilerek kabul ve takdir kılınmış olmakla; katılan vekilinin temyiz nedenleri yerinde görülmediğinden hükmün ONANMASINA,

2- 2009, 2010 ve 2011 takvim yıllarında sahte fatura düzenleme suçları yönünden kurulan beraat hükümlerine yönelik temyiz taleplerinin incelenmesinde;

Sanığa yüklenen “2009, 2010 ve 2011 takvim yıllarında sahte fatura düzenleme” suçlarının Kanundaki cezasının türü ve üst sınırına göre, 5237 sayılı TCK’nin 66/1-e maddesinde öngörülen olağan dava zamanaşımının, kesen son sebep olan sanığın sorgusunun yapıldığı 27.04.2014 tarihinden temyiz inceleme tarihine kadar gerçekleştiği ve bu itibarla katılan vekilinin temyiz nedenleri yerinde görüldüğünden, diğer yönleri incelenmeyen hükümlerin 5320 sayılı Kanun’un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nin 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA; ancak yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen bu hususta aynı Kanun’un 322. maddesindeki yetkiye dayanılarak karar verilmesi mümkün olduğundan, sanık hakkındaki kamu davasının gerçekleşen olağan dava zamanaşımı nedeniyle 5271 sayılı CMK’nin 223/8. maddesi uyarınca DÜŞMESİNE, 09.11.2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/5842, Karar No: 2012/9227, Tarih: 24.05.2012

**4. Hukuk Dairesi         2012/5842 E.  ,  2012/9227 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı ... vekili Avukat ... Dişçi tarafından, davalı ... vd. aleyhine 28/12/2010 gününde verilen dilekçe ile manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 30/12/2011 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, haksız eylem nedeni ile uğranılan maddi ve manevi zararın ödetilmesi istemine ilişkindir. Yerel mahkemece, manevi zararın bir bölümünün ödetilmesine karar verilmiş; karar, davacı tarafından temyiz olunmuştur.

Davacı, davalıların birlikte gerçekleştirdikleri cinsel saldırı eylemi nedeni ile uğradığı maddi ve manevi zararın ödetilmesini istemiş, yargılama sırasında maddi tazminat isteminden feragat etmiştir.

Davalılardan ... adına çıkarılan dava dilekçesi ve duruşma gününü bildirir davetiye hükümlü olduğundan bahisle vasisinin adresine sevk olunmuş ve vasisine tebliğ edilmiş olup davaya cevap vermemiştir.

Davalı ... adına çıkarılan dava dilekçesi ve duruşma gününü bildirir davetiye ise, şahsın hükümlü olduğu ancak henüz kendisine vasi atanmadığı gerekçesi ile iade edilmiştir.

Yerel mahkemece, davalı ... adına dava dilekçesi ve duruşma günü tebliğ edilemediği halde yargılamaya devam olunarak hüküm kurulmuştur.

Dava ehliyeti, kişinin kendisinin veya yetkili kılacağı bir temsilci(vekil) aracılığı ile davayı takip etme ve usul işlemlerini yapabilme ehliyetidir. Medeni Hakları kullanma ehliyetine sahip olan bütün gerçek ve tüzel kişiler dava ehliyetine de sahiptir. Mümeyyiz ve ergin olup kısıtlı olmayan her gerçek kişinin tam dava ehliyeti mevcuttur. Kısıtlıların ise dava ehliyetleri bulunmayıp davalarda kanuni temsilcileri tarafından temsil olunurlar. Türk Medeni Kanunu 407 maddesinde ise “Bir yıl veya daha uzun süreli özgürlüğü bağlayıcı bir cezaya mahkum olan her ergin kısıtlanır” biçiminde ve aynı yasanın 14. maddesinde de “ Ayırt etme gücü bulunmayanların, küçüklerin ve kısıtlıların fiil ehliyeti yoktur” biçimindeki kanuni düzenlemeler uyarınca davalı ...’nun 1 yıldan fazla süreli hapis cezasına mahkum olması nedeni ile kısıtlılık halinde bulunduğu ve dava ehliyetine sahip olmadığı anlaşılmaktadır.

6100 sayılı HMK 51. maddesinde “ dava ehliyeti medeni hakları kullanma ehliyetine göre belirlenir” biçiminde, aynı yasanın 114. maddesinde de “(1) Dava şartları şunlardır…, dendikten sonra d) Tarafların, taraf ve dava ehliyetine sahip olmaları; kanuni temsilin söz konusu olduğu hâllerde, temsilcinin gerekli niteliğe sahip bulunması” biçiminde yasal düzenleme mevcuttur.

6100 sayılı HMK 51. maddesinde “ dava ehliyeti medeni hakları kullanma ehliyetine göre belirlenir” biçiminde, aynı yasanın 114. maddesinde de “(1) Dava şartları şunlardır…, dendikten sonra d) Tarafların, taraf ve dava ehliyetine sahip olmaları; kanuni temsilin söz konusu olduğu hâllerde, temsilcinin gerekli niteliğe sahip bulunması” biçiminde yasal düzenleme mevcuttur.

Şu durumda, davanın açıldığı gün itibari ile 1 yıldan fazla süreli hürriyeti bağlayıcı cezaya mahkum olması nedeni ile yasal kısıtlılık hali içinde olduğu anlaşılan davalı ...’nun davada taraf olma ehliyeti bulunmadığı sonucuna varılarak, tarafların dava ve taraf ehliyetine sahip bulunması dava şartları arasında olup mahkemece resen gözetilmesi gerektiğinden davalı ...’ya vasi tayin edilmesinin beklenmesi, vasi tayin edilmemesi halinde yasal zorunluluk gereği durumun yetkili mercilere ihbar edilerek vasi tayin ettirilmesinden sonra dava dilekçesi ve duruşma gününün vasiye tebliği ile usulüne uygun biçimde taraf teşkili sağlandıktan sonra yargılama yapılması gerekirken anılan eksiklik gözetilmeden işin esası hakkında karar verilmiş bulunması doğru olmayıp kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda açıklanan nedenle BOZULMASINA, bozma nedenine göre öteki temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 24/05/2012 gününde oyçokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY YAZISI

TMK’nun 404, 405, 406, 407 ve 408. maddelerinde düzenlenen vesayeti gerektiren hallerin davanın herhangi bir tarafı için yargılamanın devamı sırasında ortaya çıkması halinde, kısıtlılık altına girecek olan tarafın dava ehliyet, varsa vekilinin kısıtlıyı temsil etme yetkisi ortadan kalkar.

Dava ehliyeti ve taraf teşkili, kamu düzeni ile ilgili olup, önemli usul kurallarından olduğundan mahkeme hakimi tarafından taraf teşkili sağlanana kadar yargılamaya ara verilerek re’sen bu konudaki usuli işlemler bekletici mesele kabul edilerek, kısıtlılık altına alınacak tarafa (kişiye) vasi tayin ettirilmesi bakımından ya davanın taraflarına mehil vererek, ya da vesayet makamı olan Sulh Hukuk Mahkemesine re’sen ihbarda bulunarak kısıtlılık altına alınacak kişiye vasi tayin ettirilmesini, vasiye husumet izni alınması gereken hallerde bu izninde vesayet makamından alınmasını ve bu suretle tayin edilecek vasi veya onun vekalet vereceği vekili huzuru ile taraf teşkilini sağladıktan sonra yargılamaya devam ederek nihai kararın verilmesini sağlaması gerekir.

Yukarıda açıklanan ve bekletici mesele yapılması gereken usuli işlemler yapılmadan yargılamaya devam edilmesi ve esasa ilişkin karar verilmesi halinde kısıtlılık nedeniyle dava ehliyeti kalmayan kişi ve bunun varsa vekili huzuru ile yargılama yapılması taraf teşkili yönündeki eksikliktir. Bunların yapacağı yargılama işlemleri geçersizdir. Ve yok hükmündedir. Bu durum, kısıtlı olan taraf yönünden iddia ve savunma hakkının ortadan kaldırılması sonucunu doğurur ki böyle bir sonuç bozma nedenidir.

Bu durumda olan bir dosyadaki kısıtlılık hali ile ilgili yukarıda açıklanan usuli eksiklikler giderilmeden karar verilmesi ve kararın temyiz edilmesi üzerine dosyanın bu eksikliklerin giderilmesi için geri çevrilmesi yolu ile giderilmesi, yasalara ve benim düşünceme göre doğru değildir.

Zira, öncelikle yargılama sırasında kısıtlılık hali ortaya çıkmakla, o andan itibaren dosyada taraf teşkili kalmayacağından ve bunun sonucu olarak kısıtlılık altına giren tarafın iddia ve savunma hakkı kısıtlanacağından ve bu durumda bozma nedeni olduğundan,

Ayrıca, vesayet makamı Sulh Hukuk Mahkemesi olup, vasi tayini ayrı bir yargılamayı ve yargılama sürecini gerektirdiğinden ve geri çevrilmiş dosyada, dosya ele alınmadan bu süreci takip etmek ve eksiklikler giderildikten sonra dosyayı Yargıtay’a göndermek kalem mevzuatı açısından güvenilir olmadığı gibi, bir an için bunların zamanında yerine getirildiği kabul edilse dahi bu çevirme ile sağlanan gelişmeler yargılama sırasındaki taraf teşkili eksikliğini hiçbir zaman gidermeyeceğinden, iddia ve savunmanın kısıtlandığının re’sen veya ileri sürülmesi halinde kararın bozulması zorunlu olacağından ve bunun sonucu olarak da geri çevirme işlemlerinin zaman kaybından başka dosyaya bir katkısı olmayacağından dosyanın geri çevrilmesi yolu ile kısıtlılık hali ile ilgili işlem ve uygulama yapılması doğru değildir.

Bu nedenlerle sayın çoğunluğun görüşüne katılmıyorum. 24/05/2012