muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/1817, Karar No: 2022/643, Tarih: 17.05.2022

20. Bilindiği üzere borç ilişkisi alacaklı ile borçlu arasındaki ilişki olup, hukukî işlemden doğabileceği gibi doğrudan doğruya kanundan da doğabilir. Hukukî işlemden doğan borç ilişkilerinin başlıca kaynağı sözleşmedir. Her sözleşme, taraflar arasında bir hukukî ilişki meydana getirir, bu ilişkiye “sözleşmeye dayalı=akdî ilişki” denir. Sözleşme; hukukî bir sonuç doğurmak üzere, iki veya daha ziyade kişinin karşılıklı ve birbirine uygun irade beyanlarının uyuşmasını ifade eder.

21. Borçlar Hukukunda egemen olan “sözleşmelerin nispiliği” kuralı gereğince borç ilişkilerinden doğan alacak hakkının aynî haklarla kişilik haklarının aksine, hukukî nitelikleri itibariyle nispî bir hak olması, başka bir anlatımla alacaklının bu hakkı sadece borçluya karşı ileri sürebilmesi anlamına gelir ve üçüncü kişiler, borç ilişkisi ile ilke olarak borç altına girmedikleri, bir hak kazanmadıkları için, bu hakkın onlara karşı ileri sürülebilmesi istisnaî hâller dışında kural olarak mümkün değildir. Ne var ki sözleşmelerdeki nispilik mutlak bir kural olmayıp, bu ilişkinin kanundan veya sözleşmeden kaynaklanan istisnaları söz konusu olabilir.

22. Borç doğuran sözleşmelerden biri olan eser sözleşmesi hükümlerine kısaca değinecek olursak; somut olayda uygulanması gereken ve uyuşmazlığın ortaya çıktığı tarihte yürürlükte bulunan mülga 818 sayılı Borçlar Kanunu’nun (BK) 355. maddesinde “İstisna akdi” olarak tanımlanan, 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun ise (TBK) 470. ve devamı maddelerinde düzenlenen “Eser sözleşmesi,” yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, iş sahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşmedir.

23. Her iki tarafa karşılıklı borç yükleyen bir tür iş görme sözleşmesi olan eser sözleşmelerinde “eser” ve “bedel” olmak üzere iki temel unsur vardır. Bu sözleşmelerde yüklenici, iş sahibine karşı yüklendiği özen borcu nedeniyle eseri yasa ve sözleşme hükümlerine, fen, teknik ve sanat kurallarına uygun olarak yapıp zamanında tamamlayarak teslim etmeyi, iş sahibi de bu çalışma karşılığında ivaz ödemeyi üstlenmektedir.

24. Bu noktada eser sözleşmesinin bir türü olan “kat karşılığı inşaat sözleşmesi” başka bir ifadeyle “arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi” ile ilgili açıklama yapılmasında fayda vardır.

25. Kat karşılığı inşaat sözleşmesi; bir yönüyle arsa sahibinin koşullar gerçekleştiğinde sahibi olduğu taşınmazın mülkiyetinin bir kısmını yükleniciye devretmesini öngörürken, diğer yönüyle de, yüklenicinin yapacağı inşaat bakımından arsa sahibine karşı yükümlülüklerini gösteren, tapulu taşınmazın mülkiyetinin bir kısmının devrine ilişkin vaadi ve eser sözleşmesini içeren, iki tipli karma bir sözleşmedir. Başka bir anlatımla yüklenici yönünden inşaat yapma yükümlülüğünü, arsa sahibi yönünden ise tapuda pay intikal ettirme yükümlülüğünü içeren kat karşılığı inşaat sözleşmesi, hem inşaat yapma hem de satış vaadi sözleşmesini bünyesinde birleştiren özel bir sözleşme türüdür.

26. Kat karşılığı inşaat sözleşmesinin konusu, arsa sahibinin maliki olduğu arsa üzerine yapılacak bina inşaatıdır. Yüklenici, finansmanını sağlayarak, lüzumunda sanat, beceri ve emek sarfıyla bir bina (inşaat) meydana getirmeyi üstlenirken, arsa sahibi de buna karşılık arsa payı devri suretiyle bir bedel ödemeyi borçlanmaktadır. Bu sözleşmede ücret (bedel) arsa sahibi tarafından ayın olarak ödenmektedir.

27. Hukukumuzda egemen ilke “şekil serbestisi” olup, kural olarak eser sözleşmesi herhangi bir geçerlilik şartına tabi değildir. Yasada aksi öngörülmedikçe, sözlü veya yazılı yahut resmî biçimde yapılabilir. Bununla birlikte bazı sözleşmelerin geçerli olabilmesi için yasada belirlenen şekle uygun olarak yapılması zorunludur.

28. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun “Hukuki işlem” başlıklı 706. maddesi, “Taşınmaz mülkiyetinin devrini amaçlayan sözleşmelerin geçerli olması, resmî şekilde düzenlenmiş bulunmalarına bağlıdır” şeklindedir. Mülga 818 sayılı BK’nın 213. maddesinde de (6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK) m. 237) “Akdin şekli” başlığı altında; taşınmaz satımının geçerli olması için getirilen resmî senede bağlanması şartı, taşınmaz satış vaadi sözleşmeleri için de öngörülmüştür. 2644 sayılı Tapu Kanunu’nun 26. maddesine göre taşınmaz satışları için tapu sicil müdürü veya tapu sicil görevlileri yetkili iken, 1512 sayılı Noterlik Kanunu'nun 60/3. ve 89. maddelerinde taşınmaz satış vaadi sözleşmelerinin noterlerce re’sen düzenleme şeklinde yapılacağı kuralı getirilmiştir.

29. Anılan düzenlemeler uyarınca tapulu taşınmazlarda mülkiyetin devrini öngören sözleşmelerin geçerli olmaları için resmî şekilde yapılmaları zorunlu olup; kat karşılığı inşaat sözleşmeleri, arsa sahibi yönünden taşınmaz mülkiyetinin ileride yükleniciye devrine ilişkin bir yükümlülüğü (mülkiyetin nakline yönelik vaadi) içerdiğinden, bu tür sözleşmelerin noterde re’sen düzenleme şeklinde yapılmaları geçerlilik koşuludur. Emredici kural gereği, resmî şekle uyulmadan yapılan sözleşmeler geçersizdir.

30. Nitekim Hukuk Genel Kurulunun 24.06.2021 tarihli ve 2017/(23)15-2930 E., 2021/831 K.; 08.04.2021 tarihli ve 2017/(23)15-1612 E., 2021/441 K.; 23.12.2021 tarihli ve 2018/(23)6-1057 E., 2021/1756 K.; 08.02.2022 tarihli ve 2021/(15)6-843 E., 2022/80 K. sayılı kararlarında da aynı hususlara değinilmiştir.

30. Nitekim Hukuk Genel Kurulunun 24.06.2021 tarihli ve 2017/(23)15-2930 E., 2021/831 K.; 08.04.2021 tarihli ve 2017/(23)15-1612 E., 2021/441 K.; 23.12.2021 tarihli ve 2018/(23)6-1057 E., 2021/1756 K.; 08.02.2022 tarihli ve 2021/(15)6-843 E., 2022/80 K. sayılı kararlarında da aynı hususlara değinilmiştir.

31. Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulunun 30.09.1988 tarihli ve 1987/2 E., 1988/2 K. sayılı kararında belirtildiği gibi, bazı istisnaî hâllerin gerçekleşmesi durumunda, TMK’nın 2. maddesi gereğince zorunlu şekil koşuluna uygun biçimde yapılmayan kat karşılığı inşaat sözleşmesi de tarafları bağlayıcı nitelikte olabilmektedir. Öngörülen bu şekle uymaksızın imzalanan sözleşmelerin sonradan geçerlilik kazanması için ya tapuda pay devrinin yapılmış olması ya da ifanın tamamlanmış olması gerekir. Yine, şekil bakımından geçersiz olan bir kat karşılığı inşaat sözleşmesine göre yapılan karşılıklı ve kısmî ifada da tarafların yaptıkları sözleşme ile bağlı oldukları kabul edilmelidir.

32. Açıklanan bu maddî ve hukukî olgular ışığında somut olayın kronolojik sıralaması incelendiğinde; davalı arsa sahipleri ile yüklenici ... arasında noterde ve geçerlilik koşullarına uygun biçimde 16.12.1994 tarihli kat karşılığı inşaat sözleşmesi düzenlenmiş; daha sonra davalı arsa sahipleri ile davalı ... ve diğer davalı yüklenici ... arasında 16.12.1994 tarihli asıl sözleşmenin tadili ve eki olarak 16.06.1995 tarihli ek sözleşme imzalanmış; ek sözleşme ile davalı arsa sahipleri, 16.12.1994 tarihli asıl sözleşmenin yüklenicisi Nesibe’ye ortak olarak Ayhan’ın katılmasına muvafakat vermiş, yüklenici Ayhan ve Nesibe, arsa sahiplerine karşı müşterek borçlu ve müteselsil kefil sıfatıyla inşaatın yapımını üstlenmişlerdir.

33. Yapılan bu eser sözleşmelerinden sonra davalı yükleniciler ile dava dışı... Bilgi İşlem Tic. ve San. Ltd. Şti. arasında 04.08.1995 tarihli arsa üzerine kat karşılığı eser sözleşmesi düzenlenmiş, bu sözleşmeyi yüklenici Nesibe ve Ayhan davalı arsa sahiplerinin vekili olarak imzalamıştır. Dava dışı... Bilgi İşlem Tic. ve San. Ltd. Şti. ile imzalanan 04.08.1995 tarihli sözleşme ile davalı yükleniciler 11.11.1997 tarihinde son şeklini alarak tapu kayıtlarına geçen İçel İli, Erdemli İlçesi, Tömük Köyü, Kale Mevkiinde bulunan 5 Pafta, 220 Ada 7 Nolu parsel üzerindeki inşaatı kısmen... Bilgi İşlem Tic. ve San. Ltd. Şti’ne yaptırmayı taahhüt etmişler, sonradan davalı arsa sahipleri ile yükleniciler noterde düzenlenen 28.11.1995 tarihli muvafakatname ile dava dışı... Bilgi İşlem Tic. ve San. Ltd. Şti.’nin 04.08.1995 tarihli sözleşmeden doğan tüm hak ve alacakları ile yükümlülüklerinin davacı ...-Gönen Konut Yapı Kooperatifine devir ve temlik edilmesine onay vermişlerdir.

34. Öte yandan davalı arsa sahipleri Mersin 3. Noterliğinde düzenlenen 22.07.1996 tarihli muvafakatname ile, 16.12.1994 ve 16.06.1995 tarihli sözleşmelere göre taşınmazın ifrazından sonra meydana gelen İçel İli, Erdemli İlçesi, Tömük Köyü, Kale Mevkiinde bulunan 5 Pafta, 220 Ada 2 numaralı parselde ana sözleşmenin genel maddelerine gerekli maddeleri ilave ederek veya değiştirerek düzenleme şeklinde kat karşılığı inşaat sözleşmesini davacı ...-Gönen Konut Yapı Kooperatifi ve dava dışı S.S. Aynes Konut Yapı Kooperatifi ile yapmaları için davalı yükleniciler Nesibe ve Ayhan’a muvafakat vermişlerdir. Ayrıca davacı kooperatif ile dava dışı... Bilgi İşlem Tic. ve San. Ltd. Şti. arasında düzenlenen 12.08.1996 tarihli temlikname ile... Bilgi İşlem Tic. ve San. Ltd. Şti.’nin 04.08.1995 tarihli sözleşmeden doğan tüm yükümlülük, sorumluluk, hak ve alacaklarının tamamı davacı kooperatife devir ve temlik edilmiştir.

35. Bu arada davacı kooperatif ile davalı yükleniciler Nesibe ve Ayhan arasında 12.08.1996 tarihli “Arsa Üzerine Kat Karşılığı Eser Sözleşmesi” düzenlenmiş; bu sözleşmeyi davalı yükleniciler arsa malikleri vekili/yaptırımcı sıfatıyla imzalamışlardır. Sözleşmenin paylaşım esaslarına ilişkin 6. maddesine göre imâl edilecek inşaatın konutlarda %44’ü yaptırımcıya, %56’sı da kooperatife ait olacak, işyerlerinin tamamı ise yaptırımcıya verilecektir. Sözleşmenin 9. maddesinde kat irtifakının kurulmasına dair ilkeler belirlenmiş, 11. maddesinde de inşaat tamamlandıktan sonra tapuların kooperatife verileceği kararlaştırılmıştır. Davacı tarafından 25.10.2000 tarihinde kat irtifakı tesis edilmiş; kooperatif ile arsa sahipleri vekili sıfatıyla yükleniciler arasında 25.10.2000 tarihli ve 01.08.2003 noter onaylı kat dağılım ve paylaşım cetveli düzenlenmiştir. Kat dağılım ve paylaşım cetvelinde inşaattaki dairelerin %56’sı karşılığı yüz otuz iki adet dairenin davacı kooperatife, %44’üne karşılık gelen yüz altı adet dairenin de davalı arsa sahiplerine ait olduğu kararlaştırılmıştır.

36. Devam eden süreçte davalı arsa sahipleri tarafından yüklenici Ayhan’a dava konusu dairelerle birlikte tüm yüklenici payına düşen bağımsız bölümlerin satışı için 08.11.2000 tarihli vekâletname verilmiş, dava konusu yedi adet daire dava dışı üçüncü kişilere satılmış, davacı kooperatif tarafından sözleşme konusu sekiz bloktan oluşan inşaat tamamlanmış, davacı ile davalı yüklenici Ayhan arasında davacının müteahhit, davalı ...’ın da yaptırımcı olarak imzaladığı 30.12.2003 tarihli geçici kabul tutanağı düzenlenmiş, sonrasında da yine aynı taraflar arasında 10.01.2005 tarihinde kesin kabul tutanağı tanzim edilerek işin bitirildiği ve geçici kabulün yapıldığı tarihin 30.12.2003 olduğu onaylanmıştır. Diğer taraftan dosya kapsamında bulunan Erdemli İlçesi, Tömük Belediye Başkanlığının 04.12.2006 tarihli yazısında; sözleşme konusu sekiz blok inşaatın bittiği, genel iskâna açılmasının uygun görüldüğü, bağımsız bölüm sahiplerinin ferdi yapı kullanma izin belgesi almasında herhangi bir sakıncanın bulunmadığı belirtilmiştir.

37. Gelinen aşamada Erdemli 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2006/16 E., 2006/371 K. sayılı dava dosyasından söz etmek gereklidir.

38. Anılan davanın davacısı ...-Gönen Konut Yapı Kooperatifi, davalıları da arsa sahipleri ..., ..., ... ve ... olup, kooperatif vekili 23.01.2006 tarihli dava dilekçesinde işbu temyiz incelemesi yapılan eldeki dava konusu ile aynı olan taşınmaz üzerinde kat karşılığı inşaat sözleşmesi gereğince yüklenici olarak müvekkili kooperatif tarafından yapılan inşaatın tamamlandığını, buna rağmen arsa sahiplerince tapusu verilmeyen yüz on beş adet daire bulunduğunu ileri sürerek henüz tapusu verilmeyen toplam yüz on beş adet bağımsız bölümün kooperatif adına temliken tesciline karar verilmesini talep etmiş; davalı arsa sahipleri vekili ise 05.12.2006 ve 26.12.2006 tarihli beyan dilekçelerinde kooperatifin payına düşen yüz sekiz adet dairenin tapusunu davacıya vermeyi kabul ettiklerini, kalan yedi dairenin ise fiilen arsa sahipleri adına kayıtlı olmadığını ve tapularının verilmesinin mümkün olmadığını, yedi daire için davanın tefrik edilerek ayrı bir esasa kaydedilmesi gerektiğini belirtmiştir.

39. Mahkemece 26.12.2006 tarihinde, tescili talep edilen yüz sekiz adet bağımsız bölümün taksim sözleşmesinde davacı kooperatife isabet ettiği, davacı kooperatifin yapımını taahhüt ettiği işleri sözleşme hükümlerine göre ve sözleşme dışı sitenin değerini arttırıcı işler de yapmak suretiyle yerine getirdiği, davalılar vekilinin yüz sekiz adet daire ile ilgili davayı kabul ettiği, davacı kooperatife düşen ancak ana yüklenici ... tarafından üçüncü şahıslara satılan bağımsız bölümlerin yerine kaim taşınmaz verilmesinin mümkün olmadığı ve satılan yerlerin ancak tazminata konu olacağı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, yüz sekiz adet bağımsız bölümün tapusunun iptali ile davacı kooperatif adına tapuya kayıt ve tesciline, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş; davalı arsa sahipleri vekilinin davanın kabul edilen kısmı yönünden müvekkilleri aleyhine harç, mahkeme masrafı ve vekâlet ücreti ödenmesine ilişkin bölümün bozulması veya düzeltilerek onanması istemiyle yaptığı temyiz başvurusu Özel Dairece reddedilerek hüküm onanmış, onama kararı üzerine davalılar vekili karar düzeltme isteminde bulunmuş, Özel Dairece karar düzeltme isteminin reddedilmesiyle karar derecattan geçmek suretiyle 10.10.2008 tarihi itibariyle kesinleşmiştir.

40. Netice itibariyle kural olarak “sözleşmelerin nispiliği” ilkesi gereğince davacı alt yüklenici/taşeron olan kooperatif davalı arsa sahiplerinden talepte bulunamayacak ise de; kanun yolu denetiminden geçerek kesinleşen Erdemli 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2006/16 E. sayılı davasında, davalı arsa sahiplerinin hasım olduğu kabul edilerek işin esası incelenmek suretiyle karar verildiği ve sıfatın varlığının belirlendiği gözetildiğinde, davacı kooperatifin dava konusu bağımsız bölümlerin bedelini talep ettiği eldeki davada arsa sahiplerine husumet yöneltilmesi yerinde ve isabetlidir.

41. Bu durumda mahkemece davacı kooperatifin dava konusu yedi adet dairenin bedeli talebine yönelik eldeki davada arsa sahiplerine husumet düştüğü kabul edilerek hüküm kurulmalıdır.

42. Hâl böyle olunca; direnme kararının Özel Daire bozma kararında ve yukarıda açıklanan genişletilmiş gerekçe ve nedenlerle bozulması gerekmiştir.

43. Bu nedenle direnme kararı bozulmalıdır.

IV. SONUÇ:

Açıklanan nedenlerle;

Davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile direnme kararının yukarıda belirtilen genişletilmiş gerekçe ve Özel Daire bozma kararında gösterilen nedenlerden dolayı, 6217 sayılı Kanun’un 30. maddesi ile 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’na eklenen “Geçici Madde 3” atfıyla uygulanmakta olan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 429. maddesi gereğince BOZULMASINA,

İstek hâlinde temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine,

Aynı Kanun’un 440. maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren on beş gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 17.05.2022 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/2819, Karar No: 2015/11888, Tarih: 15.06.2015

**10. Hukuk Dairesi         2015/2819 E.  ,  2015/11888 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, Hollanda yaşlılık sigortası rejimine ilk tabi olunan tarihin Türkiye’de sigorta başlangıcı olarak tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Türkiye Cumhuriyeti ile... arasındaki... Sözleşmesinin 29’uncu maddesi hükmü gereğince, ...a ülkesinde çalışmağa başlanılan ve 18 yaşın ikmal edildiği 10.05.1978 tarihinin, Türkiye’de sigorta başlangıcı olarak tespiti istemine ilişkin olan davada, istem gibi davanın kabulüne karar verilmiştir.

Anılan sözleşmenin 29’uncu maddesine uygun şekilde, yurtdışı çalışmalarını gösterir tercümeli... sigorta mercii hizmet cetveli ve ikamet belgesi celbedilmeksizin, sigorta başlangıcına ilişkin mahkeme kabulü, eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır.

Her ne kadar Çalışma ve ... yazısıyla, davacının 13.09.1976 tarihinden itibaren... da çalıştığı işyeri ve dönemi ve 18.01.1971 tarihinden itibaren ...’da ikamet ettiği gösterilmiş ise de, anılan belgenin, davacının... ibraz ettiği belgeler üzerine düzenlenmiş olması, ..sigorta Merciine ait bir belge niteliğinde bulunmaması ve H... yaşlılık sigorta rejimi bilgilerini içermemesi karşısında hükme esas alınamaz.

Türkiye Cumhuriyeti ile ... arasında imzalanan ... Sözleşmesinin, konuya ilişkin 29’uncu maddesi hükmü, Malullük, Yaşlılık ve Ölüm sigortaları hakkındaki Türk mevzuatının uygulanmasında, sigortalı, Türkiye’de yaşlılık sigortasına tabi işe girmeden önce, ...’da bir yaşlılık sigortasına tabi olmuşsa, bahis konusu ... rejimine tabi olduğu ilk günün, Türk mevzuatına göre yaşlılık sigortasına tabi işe ilk defa girdiği gün olarak kabul edileceğini öngörmüştür.

./..

Şu halde yapılması gereken iş ; yukarıdaki açıklamalar çerçevesinde, öncelikle, davacıya ait Hollanda yaşlılık sigorta rejimine tabi sigortalılık sürelerini gösterir ... Mercii hizmet cetvelleri ve ikamet belgesi gibi ilgili kayıt ve belgeler davalı Kurum’dan usulünce celbedilip, gerekirse tercümesi de yaptırılarak, ... yaşlılık sigortası rejimine ilk tabi olunan tarih usulünce belirlenmeli ve davacı istemi bu çerçevede yeniden değerlendirilerek varılacak sonuca göre bir karar verilmelidir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın, eksik inceleme ve araştırmayla yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O hâlde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz edilen hükmün BOZULMASINA, 15.06.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/12334, Karar No: 2014/14669, Tarih: 16.07.2014

**7. Ceza Dairesi         2014/12334 E.  ,  2014/14669 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : K.Y.B. - 2014/98989

Üçüncü kez alkollü araç kullandığı iddiası ile C.. Y.. hakkında, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 118/7. maddesine aykırılıktan Çekmeköy İlçe Emniyet Müdürlüğünün 19/10/2011 tarihli ve E seri 814372 sıra sayılı tutanak düzenlenmesini müteakip, hakkında 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 48/5. maddesi uyarınca 6.300,00 Türk Lirası idari para cezası uygulanmasına ilişkin Ümraniye Cumhuriyet Başsavcılığının 04/11/2011 tarihli ve 2010/1542 kabahat, 2011/1502 sayılı idari yaptırım kararı sonrası, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 48/5. maddesi uyarınca sürücü belgesinin 5 yıl süre ile geri alınması talebinin kabulüne dair İstanbul Anadolu 22. Sulh Ceza Mahkemesinin 27/02/2013 tarihli ve 2012/1216 değişik iş sayılı kararı aleyhine Yüksek Adalet Bakanlığından verilen 11.03.2014 gün ve 17622 sayılı kanun yararına bozma istemini içeren dava dosyası Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 20.03.2014 gün ve KYB. 2014-.... sayılı ihbarnamesi ile daireye verilmekle okundu.

Mezkür ihbarnamede;

Dosya kapsamına göre;

1- Alkollü araç kullanma yasağına aykırı eylemin tespiti tarihinde yürürlükteki 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 48/5. maddesinde belirtilen “....Yönetmelik ile belirtilen miktarların üzerinde alkollü araç kullandığı tespit edilen sürücülerin, suçun işlendiği tarihten itibaren geriye doğru beş yıl içinde; birinci defasında sürücü belgeleri altı ay süreyle geri alınır ve haklarında 265.300.000 Lira para cezası uygulanır. İkinci defasında sürücü belgeleri iki yıl süreyle geri alınır ve haklarında 332.600.000 Lira para cezası uygulanır” hükmü ile karardan sonra, 11/06/2013 tarihli ve 28674 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 6487 sayılı Bazı Kanunlar ile 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’un 19. maddesi ile 2918 sayılı Karayoları Trafik Kanun’un değişik 48/5. maddesinde yer alan "... Alkollü olarak araç kullanma nedeniyle sürücü belgesi geri alınan kişiye, son ihlalin gerçekleştiği tarihten itibaren geriye doğru beş yıl içinde; ikinci defasında 877 Türk Lirası idari para cezası verilir ve sürücü belgeleri iki yıl süreyle, üç veya üçten fazlasında ise, 1.407 Türk Lirası idari para cezası verilir ve sürücü belgeleri her seferinde beşer yıl süreyle geri alınır. Sürücü belgelerinin herhangi bir nedenle geçici olarak geri alınmış olması hâlinde belirtilen süreler, geçici alma süresinin bitiminde başlar" hükmüne göre, ilgilinin alkollü araç kullanma yasağını daha önce 13/06/2011 tarihinde olmak üzere bir kez işlediğinin anlaşılması karşısında, kişinin sürücü belgesinin 5 yıl süreyle geri alınmasına yönelik istemin reddine karar verilmesi gerektiğinin gözetilmemesinde,

2- 6487 sayılı Kanun’un 19 maddesi ile değişik 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 48/12. maddesine göre, “Sürücü belgelerinin geçici geri alma işlemleri bu Kanunun 6 ncı maddesinde sayılan görevliler tarafından yapılır”, hükmüne göre, alkollü araç kullanma yasağını ilgilinin daha önce 13/06/2011 tarihinde olmak üzere bir kez işlediğinin anlaşılması karşısında, ikinci kez geri alma işleminin trafik zabıtasınca yapılması icap ettiği ve anılan hükme göre mahkemece görev yönünden dosyanın Emniyet Müdürlüğüne gönderilmesi gerektiğinin gözetilmeden yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmemiş ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu kanun yararına bozmaya atfen ihbar olunmuş bulunmakla Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma istemine dayanan ihbarname içeriği yerinde görüldüğünden İstanbul Anadolu 22. Sulh Ceza Mahkemesinin 27.02.2013 gün ve 2012/1216 sayılı kararının CMK.nun 309/4. maddesi uyarınca BOZULMASINA, müteakip işlemlerin mahallinde mahkemesince yapılmasına, 16.07.2014 günü oybirliğiyle karar verildi.