muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2018/1006, Karar No: 2018/1745, Tarih: 26.02.2018

Aldırılan hesap ve kusur raporu ile tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; müteveffanın davalı ... Kömür İşletmeleri tarafından işletilen yer altı maden ocağında çalışırken 13/05/2014 tarihinde iş kazası geçirerek vefat ettiği, iş kazasının oluşumunda, müteveffanın kusurunun bulunmadığı, davalı ... Kömür İşletmeleri A.Ş.' nin %70, ... İşletmeleri A.Ş.' nin %15, Maden İşleri Genel Müdürlüğünün %10, ... ve ... Bakanlığı İş Teftiş Kurulu Başkanlığının %5 oranında kusurlu oldukları, davanın kusura dayanılarak müteselsil tahsil istemi ile açılmış olduğu, tek bir olaya bağlı aynı haksız eylemden değişik hukuki nedenlerle sorumlu olanlardan her birinin, 6098 sayılı Borçlar Kanunu md. 61 ve 62 mucibince zarardan müteselsilen sorumlu tutulmaları gerektiği, müteveffanın vefatı nedeniyle davacıların destekten yoksun kaldıkları, asıl davada davacı ...'in 156.365,25-TL, ...'in 21.256,24-TL, ...'in 36.935,51-TL, ...'in ise 40.472,45-TL karşılanmamış zararının olduğu anlaşılmakla; maddi tazminat talebinin kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Birleşen davada davacı baba ... ve anne ...'in Davacı anne ve babaya iş kazaları sigorta kolundan gelir bağlandığına ilişkin bilgi/belge sunulmadığı davacı anne ve babanın gelir bağlanması için Kuruma müracaat ettikleri yönünde beyan/belge bulunmadığı davacı anne ... ve davacı baba ... yönünden maddi zarar hesabı yapılmadığından taleplerinin ayrı ayrı reddine karar vermek gerekmiştir.

Mahkememizce yapılan değerlendirme sonucunda, söz konusu kazanın Türkiye Cumhuriyeti tarihinin en çok can kaybı ile sonuçlanan iş kazası olması, davacılar ve toplum nezdinde meydana getirdiği derin acı ve infial, iş bu kaza sırasında 301 madencinin hayatını kaybetmiş olması, kazanın meydana gelmesinde davacılar murisi ve diğer işçilerin herhangi bir kusurunun bulunmaması, davalıların kusurunun ve iş bu kusura bağlı olarak meydana gelen kazanın sonucunun ağırlığı, ağır iş güvenliği ihlalleri tazminat tutarının caydırıcılık uyandıran oranda olması gerektiği, gibi hususlar göz önünde bulundurulduğunda asıl davada davacı eş için 150.000,00-TL, davacı çocuklar için ayrı ayrı 130.000,00-TL, birleşen davada davacı anne ve baba için ayrı ayrı 60.000,00-TL manevi tazminatın davalılar .... Genel Müdürlüğü ile ...İşletmeleri A.Ş.'nden müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Her ne kadar davalı taraf cevap dilekçesinde davacı tarafın talep ettiği manevi tazminat miktarının çok yüksek olduğunu, iş bu manevi tazminat miktarlarının kabul edilmesi halinde felaketi özlenir hale getireceği gibi itirazlarda bulunulmuş olsa da, söz konusu tazminat miktarlarının çok yüksek olmadığı, bir insan canının değerinin parasal olarak ölçülmesinin mümkün olmadığı gibi, Soma gibi orta ölçekli bir ilçede bile orta düzeyde bir apartman dairesinin değerinin yaklaşık 200.000,00-TL. olduğu dikkate alındığında hükmedilen manevi tazminat miktarının çok yüksek olmadığı anlaşılmış olup aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.

D)Bölge Adliye Mahkemesi Kararı ve Gerekçesi;

... Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi'nce

A)Davalı ...'nün istinaf başvurusunun HMK. 353/b-1 maddesi uyarınca esastan reddine,

B-Davacılar ... ve ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, Soma İş Mahkemesi'nin 27/07/2017 tarih, 2014/708 Esas - 2017/333 Karar sayılı kararının HMK. 353/b-2 maddesi uyarınca ORTADAN KALDIRILMASINA,

Yeniden esas hakkında;

C-Asıl davanın KISMEN KABULÜ ile;

1-.... aleyhine açılan davanın husumet yokluğu nedeniyle REDDİNE,

2-... İşletmeleri A.Ş. ve ... aleyhine açılan davanın KISMEN KABULÜ ile;

3-156.365,25-TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 13/05/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla davalılar ...İşletmeleri A.Ş. ve ... İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğünden müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine,

4-150.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 13/05/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla davalılar ...İşletmeleri A.Ş. ve ... İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğünden müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine, fazlaya ilişkin talebinin reddine,

5-21.256,24-TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 13/05/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla davalılar ...İşletmeleri A.Ş. ve ... İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğünden müştereken ve müteselsilen alınarak davacı çocuk ...'e (velayeten ...) verilmesine,

6-130.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 13/05/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla davalılar ...İşletmeleri A.Ş. ve ...İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğünden müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e (velayeten ...)verilmesine, fazlaya ilişkin talebinin reddine,

7-36.935,51-TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 13/05/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla davalılar ... İşletmeleri A.Ş. ve ... İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğünden müştereken ve müteselsilen alınarak davacı çocuk ...'e (velayeten ...) verilmesine,

8-130.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 13/05/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla davalılar...İşletmeleri A.Ş. ve ... İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğünden müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e (velayeten ...)verilmesine, fazlaya ilişkin talebinin reddine,

9-40.472,45-TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 13/05/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla davalılar ... İşletmeleri A.Ş. ve ...İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğünden müştereken ve müteselsilen alınarak davacı çocuk ...'e (velayeten ...) verilmesine,

9-40.472,45-TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 13/05/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla davalılar ... İşletmeleri A.Ş. ve ...İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğünden müştereken ve müteselsilen alınarak davacı çocuk ...'e (velayeten ...) verilmesine,

10-130.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 13/05/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla davalılar ...İşletmeleri A.Ş. ve ... İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğünden müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e (velayeten ...)verilmesine, fazlaya ilişkin talebinin reddine,

11-Dava açılması sırasında harç alınmaması nedeniyle 27,70-TL başvuru harcı ile hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan ve alınması gerekli 54.308,46-TL harcın davalılar ... İşletmeleri A.Ş. ve ... İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğünden müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,

12-Suç üstü ödeneğinden karşılanan 490,50-TL (tebligat, müzekkere, bilirkişi ücreti ve posta ücreti) yargılama giderinin kabul ve red oranına göre hesap edilen 443,12-TL' sinin davalılar ... İşletmeleri A.Ş. ve ... İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğünden müştereken ve müteselsilen alınarak, 47,38-TL'sinin davacılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,

13-Yargıtay 21.Hukuk Daireisi' nin 2015/20913 Esas 2016/302 karar sayılı ilamı ve Karar tarihindeki A.A.Ü.T 13/1. maddesi uyarınca hesap edilen 21.251,77-TL (maddi tazminat talebi için) nispi vekalet ücretinin davalılar ... İşletmeleri A.Ş. ve ... İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğünden müştereken ve müteselsilen alınarak kendisini vekil ile temsil ettiren davacılara verilmesine,

14-Yargıtay 21.Hukuk Daireisi' nin 2015/20913 Esas 2016/302 karar sayılı ilamı ve Karar tarihindeki A.A.Ü.T 10/1. maddesi uyarınca hesap edilen 35.550,00-TL (manevi tazminat talebi için) nispi vekalet ücretinin davalılar ... İşletmeleri A.Ş. ve ... İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğünden müştereken ve müteselsilen alınarak kendisini vekil ile temsil ettiren davacılara verilmesine,

15-Yargıtay 21.Hukuk Daireisi' nin 2015/20913 Esas 2016/302 karar sayılı ilamı ve karar tarihindeki A.A.Ü.T 10/1-2. maddeleri uyarınca hesap edilen 9.550,00-TL (manevi tazminatın reddedilen kısmı için) nispi vekalet ücretinin davacılardan alınarak kendisini vekil ile temsil ettiren davalılar ... İşletmeleri A.Ş. ve ... İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğüne verilmesine,

16-Davalı ... Kömür İşletmeleri A.Ş. tarafından yapılan 30,00-TL yargılama giderinin kabul ve red oranına göre hesap edilen 2,900-TL'sinin davacılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davalı ... Kömür İşletmeleri A.Ş.'ne verilmesine, bakiyesinin davalı ... Kömür İşletmeleri A.Ş.' üzerinde bırakılmasına,

17-Karar tarihindeki A.A.Ü.T 7/1.maddesi uyarınca hesap edilen 1.980,00-TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak kendisini vekil ile temsil ettiren davalı ....'ye verilmesine,

16-Davalı ... Kömür İşletmeleri A.Ş. tarafından yapılan 30,00-TL yargılama giderinin kabul ve red oranına göre hesap edilen 2,900-TL'sinin davacılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davalı ... Kömür İşletmeleri A.Ş.'ne verilmesine, bakiyesinin davalı ... Kömür İşletmeleri A.Ş.' üzerinde bırakılmasına,

17-Karar tarihindeki A.A.Ü.T 7/1.maddesi uyarınca hesap edilen 1.980,00-TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak kendisini vekil ile temsil ettiren davalı ....'ye verilmesine,

D-Birleşen 2014/1238 Esas - 2015/26 Karar sayılı dava dosyası açısından;

1-.... aleyhine açılan davanın husumet yokluğu nedeniyle REDDİNE,

2-... İşletmeleri A.Ş. ve ... aleyhine açılan davanın KISMEN KABULÜ ile;

3-60.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 13/05/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla davalılar ...İşletmeleri A.Ş. ve ... İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğünden müştereken ve müteselsilen alınarak davacı baba ...'e verilmesine,

4-60.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 13/05/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla davalılar ... İşletmeleri A.Ş. ve ... İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğünden müştereken ve müteselsilen alınarak davacı baba ...'e verilmesine,

5-Davacı ... ve ...'in maddi tazminat taleplerinin reddine,

6-Dava açılması sırasında harç alınmaması nedeniyle 27,70-TL başvuru harcı ile hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan ve alınması gerekli 8.197,20-TL harcın davalılar ... İşletmeleri A.Ş. ve ... İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğünden müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,

7-Karar tarihindeki A.A.Ü.T 13/1. maddesi uyarınca hesap edilen 12.350,00-TL (manevi tazminat talebi için) vekalet ücretinin davalılar... İşletmeleri A.Ş. ve ... İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğünden müştereken ve müteselsilen alınarak kendisini vekil ile temsil ettiren davacılara verilmesine,

8-Suç üstü ödeneğinden karşılanan 92,00-TL (tebligat, müzekkere, bilirkişi ücreti ve posta ücreti) yargılama giderinin kabul ve red oranına göre hesap edilen 90,49-TL'sinin davalılar ... İşletmeleri A.Ş. ve ... İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğünden müştereken ve müteselsilen alınarak, 1,51-TL'sinin davacılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,

9-Karar tarihindeki A.A.Ü.T 13/1. maddesi uyarınca hesap edilen 1.980,00-TL (maddi tazminat talebinin reddi için) nispi vekalet ücretinin davacılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davalılar ...İşletmeleri A.Ş. ve ... İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğüne verilmesine,

10-Davalı ... Kömür İşletmeleri A.Ş. tarafından yapılan 30,00-TL yargılama giderinin kabul ve red oranına göre hesap edilen 0,49-TL'sinin davacılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davalı ... Kömür İşletmeleri A.Ş.'ne verilmesine, bakiyesinin davalı ... Kömür İşletmeleri A.Ş.' üzerinde bırakılmasına,

10-Davalı ... Kömür İşletmeleri A.Ş. tarafından yapılan 30,00-TL yargılama giderinin kabul ve red oranına göre hesap edilen 0,49-TL'sinin davacılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davalı ... Kömür İşletmeleri A.Ş.'ne verilmesine, bakiyesinin davalı ... Kömür İşletmeleri A.Ş.' üzerinde bırakılmasına,

11-Karar tarihindeki A.A.Ü.T 7/1. maddesi uyarınca hesap edilen 1.980,00-TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak kendisini vekil ile temsil ettiren davalı ....'ne verilmesine,

E-HMK'nın 333. maddesi ve Bölge Adliye ve Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdarî ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmelik'in 207. maddesi gereğince karar kesinleşiğinde gider avansından kullanılmayan kısmının yazı işleri müdürü tarafından ilgilisi hesap numarasını bildirmiş ise hesabına aktarılmasına, aksi halde masrafın gider avansından karşılanmak suretiyle PTT vasıtasıyla adrese ödemeli olarak gönderilerek iadesinin sağlanmasına,

F-Davalı ... açısından; -Peşin harcın mahsubu ile bakiye 46.879,26-TL istinaf karar harcının davalıdan tahsiliyle Hazineye irat kaydına,

-Davalının yaptığı istinaf masraflarının üzerinde bırakılmasına,

G-Davacılar ... ve ... açısından; -Adli yardım talepli olduğundan, harç ve yargılama masrafı yapılmadığından, bu konuda karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

GEREKÇE:

Taraflar arasında, davacılar murisinin geçirdiği iş kazasında davalıların sorumluluğu noktasında uyuşmazlık bulunmuktadır.

Dosya içerisindeki 30/10/2009 tarihli Devir Protokolünde, "... Linyitleri Müessese Müdürlüğü ... yer altı sahalarından hukuku İdarenin uhdesinde kalmak kaydıyla, ruhsat sahası içerisinde mevkisi ve sınırları teknik şartnamede belirtilmiş sahalardan programa bağlı olarak 3.860 günde toplam 15.000 ton kömürün üretimi ve şartnamede belirtilen yerlere teslimi işine dair 27/07/2006 tarihli sözleşmenin devrine, aşağıdaki şartlara izin verilmiştir: İşi devir eden ...A.Ş. 30/10/2009'a kadar 852.803 ton kömür üretimi yapmış olup taahhüdün geri kalan 14.147.196,40 ton iş devir edilecektir. İşi devir alan ... A.Ş. teminat mektubunu 10 işgünü içinde Kuruma tevdi edecektir. Devralan şirket, devreden şirketin yükümlü olduğu bütün işleri yapacaktır..." ifadesi yazılı olup altında...A.Ş., ... A.Ş. ve ... Genel Müdürlüğü yetkilerinin imzası yer almaktadır.

4857 sayılı Yasanın 2. maddesine göre, asıl işin bölünerek alt işverene verilebilmesi için, verilecek işin teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren bir iş olması veya işin alt işverene yaptırılabileceği yönünde yasal düzenleme bulunması gerekir. Asıl işverenle alt işveren arasındaki sözleşmenin, eser sözleşmesine veya kira sözleşmesine ya da benzer bir sözleşmeye dayanması mümkündür.

4857 sayılı Yasanın 2. maddesine göre, asıl işin bölünerek alt işverene verilebilmesi için, verilecek işin teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren bir iş olması veya işin alt işverene yaptırılabileceği yönünde yasal düzenleme bulunması gerekir. Asıl işverenle alt işveren arasındaki sözleşmenin, eser sözleşmesine veya kira sözleşmesine ya da benzer bir sözleşmeye dayanması mümkündür.

27/11/1984 tarihli Resmi Gazete'nin 18.588. sayısında yayımlanan Kamu İktisadi Teşebbüsleri Ana Statüsünde, "Madde 4: TKİ'nin faaliyet konuları şunlardır: 4-Faaliyetlerle ilgili yukarıdaki her türlü madenleri işletmek veya işlettirmek ve bu amaçla aramak, 5-Her türlü etüt, arama ve araştırma yapmak veya yaptırmak..." hükmü bulunmaktadır.

... İş Mahkemesi'nin 2015/249 Esas sayılı dosyasında yapılan keşif sonucu düzenlenen uzman bilirkişi heyeti raporunda, "Ülkenin enerji ihtiyacı karşısında, TKİ önce kendisi yer altı işletmeciliği yapmış, ancak bunu başaramamıştır. Teknolojik nedenler ve yetişmiş işgücü bulunmaması, ... Kömür Sahasındaki üretim zorlukları nedeniyle bu işi özel sektöre bırakmak zorunda kalmıştır. Üretimi üstlenen firmalar, ocağa büyük yatırımlar yapmışlar, fiilen üretimi üstlenmişlerdir. İhale yoluyla işçi temini amacı güdülmemiştir." görüşü yer almaktadır.

T.C. ... Kurumu Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı'nın 26/02/2015 tarih/87022 sayılı inceleme raporunda, "13/05/2014 tarihinde meydana gelen kazada 301 işçinin vefat ettiği, 486 kişinin sağ kurtulduğu, kazadan sonra hak sahiplerine yapılan ödemelerin peşin sermaye değerinin toplam 59.947.138,00-TL olduğu, işveren ... A.Ş.'nin %100 kusurlu olduğu, olayın iş kazası olduğu, sigortalılara yüklenebilecek bir kusur bulunmadığı" belirtilmiştir.

T.C. ... Kurumu Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı'nın 26/02/2015 tarih/87022 sayılı inceleme raporunda, "13/05/2014 tarihinde meydana gelen kazada 301 işçinin vefat ettiği, 486 kişinin sağ kurtulduğu, kazadan sonra hak sahiplerine yapılan ödemelerin peşin sermaye değerinin toplam 59.947.138,00-TL olduğu, işveren ... A.Ş.'nin %100 kusurlu olduğu, olayın iş kazası olduğu, sigortalılara yüklenebilecek bir kusur bulunmadığı" belirtilmiştir.

Mahkemece alınan Ekim 2015 tarihli 9 kişilik nihai bilirkişi raporunda, " Dosyadaki 5 kişilik uzman bilirkişi raporu (kazada işçilere yüklenecek bir kusur olmadığı, alt işveren ilişkisinin muvazaalı olduğu; Bakanlık, TKİ Yöneticileri, Maden İşleri Genel Müdürlüğü'nün,... A.Ş.'nin kusurlu olduğuna dair), 2-TBMM Meclis Araştırması Komisyonu'nun Aralık 2014 tarihli raporu, 3-26/02/2015 tarihli ... Müfettişleri İnceleme Raporu, 4-... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın soruşturma dosyasındaki raporlar ve dosya kapsamı dikkate alınarak; işveren ... A.Ş.'nin üretimi zorlaması, risk değerlendirmesi yapmaması, havalandırmadaki hatalı uygulamaları, mesleki eğitimdeki yetersizliği nedeniyle %70 kusurlu olduğu; Türkiye Kömür İşletmeleri Kurumu'nun üretimin kısa zamanda önemli miktarda artmasına kayıtsız kalması, S panoları hava dönüşlerinin yer yüzüne bağlanması konusunda inisiyatif kullanmaması, havalandırma ve analiz konularında hataların düzeltilmesi için girişimde bulunmaması nedeniyle %15 oranında kusurlu olduğu; Maden İşleri Genel Müdürlüğü'nün inceleme ve denetim görevini ihmal etmesi nedeniyle %10 oranında kusurlu olduğu; Bakanlığın müfettişlerinin eksik veya hatalı uygulamalarını yeterince sorgulamadığından %5 oranında kusurlu olduğu; hayatını kaybeden işçilerin bir kusurunun bulunmadığı" belirtilmiştir. Raporda 2 bilirkişinin karşı oyda bulunduğu ve Bakanlığa kusur izafe edilemeyeceğini, ancak işçilerin kusursuz olduğunu belirttikleri görülmüştür.

Somut olayda, davacılar, murislerinin geçirdiği iş kazasından doğan maddi ve manevi tazminat alacağının tahsilini istemişlerdir.

Olayın iş kazası olduğu ve hak sahiplerine ... Kurumu'nca gelir bağlandığı kurum kayıtlarından anlaşılmaktadır. Dosya kapsamına uygun şekilde denetime açık rapor doğrultusunda tenziller yapıldıktan sonra miktarlar belirlenerek hüküm kurulmuştur.

İlk Derece Mahkemesince en son alınan 9 kişilik nihai bilirkişi raporunda; kazada ölen işçilerin kusursuzluğu yönünden görüş birliği oluşmuştur. Ayrıca ... Müfettişleri raporunda ve Cumhuriyet Başsavcılığı soruşturmasında alınan raporda da kazada hayatını kaybeden işçilere kusur izafe edilmemiştir.

İlk Derece Mahkemesince en son alınan 9 kişilik nihai bilirkişi raporunda; kazada ölen işçilerin kusursuzluğu yönünden görüş birliği oluşmuştur. Ayrıca ... Müfettişleri raporunda ve Cumhuriyet Başsavcılığı soruşturmasında alınan raporda da kazada hayatını kaybeden işçilere kusur izafe edilmemiştir.

6098 sayılı TBK’nun 56. maddesi uyarınca hakimin bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene veya ölenin yakınlarına manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verebileceği düzenlenmiştir. Hakimin manevi zarar adı ile zarar görene veya ölenin yakınlarına verilmesine karar vereceği para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Aslolan insan yaşamıdır ve bu yaşamın yitirilmesinin yakınlarında açtığı derin ızdırabı hiçbir değerin telafi etmesi olanaklı değildir. Burada amaçlanan sadece bir nebze olsun rahatlama duygusu vermek; öte yandan da zarar veren yanı da dikkat ve özen göstermek konusunda etkileyecek bir yaptırımla, caydırıcı olabilmektir.(HGK 23.6.2004, 13/291-370)

Bu ilkelere göre somut uyuşmazlık açısından ... ili ... ilçesinde bulunan ... yeraltı maden ocağında 13/05/2014 tarihinde meydana gelen iş kazasının 301 kişinin ölümüne ve 486 kişinin yaralanmasına yol açtığı, son yüz yılın en büyük iş kazalarından birisi olan bu iş kazasının yalnızca iş kazasına uğrayanlarda veya kazalıların yakınlarında değil, toplumun tamamında derin bir üzüntü meydana getirdiği, bu kapsamda Soma maden kazası gibi toplumu derinden etkileyen facialarda hüküm altına alınan manevi tazminat tutarları değerlendirilirken manevi tazminatın caydırıcılık unsurunun öne çıkması gerektiği kabul edilmelidir. Mahkemece verilen kararda hatalı yön bulunmadığından davalı TKİ vekilinin istinaf talebi bu açıdanda yerinde görülmemiştir. (Yargıtay 21.H.D.18/04/2017-2017/1857 E.-2017/3192 K.,Yargıtay 21.H.D.29/05/2017-2017/1421 E.- 2017/4489 K.)

Yukarıda anlatılan gerekçeler doğrultusunda davalı ... vekilinin istinaf başvurusu yerinde değildir.

Davacılar ... ve ... vekili birleşen dava yönünden lehlerine vekalet ücreti takdir edilmesi gerektiğini bildirerek kararı istinaf etmişlerdir. Bu davacıların istinaf başvuruları ...'nin 8. maddesi gereğince yerinde olup kararın bu yönüyle ortadan kaldırılarak yeniden esas hakkında karar vermek gerekmektedir.

E) Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe;

Dava, sigortalının iş kazası sonucunda vefatı nedeniyle yakınlarının maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir.