muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/1321, Karar No: 2018/3650, Tarih: 19.04.2018

**6. Ceza Dairesi         2015/1321 E.  ,  2018/3650 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Yağma, tehdit, kasten yaralama, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma

HÜKÜM : Mahkumiyet, Beraat, Ceza verilmesine yer olmadığına

Yerel Mahkemece verilen hüküm sanıklar ... ve ... savunmanı tarafından duruşmalı olarak da temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Sanıklar ... ve ... hakkında kasten yaralama suçundan kurulan ceza verilmesine yer olmadığına dair hükme yönelik temyiz talebi bulunmadığından, bu konuya ilişkin tebliğnamedeki düşünceye iştirak edilmeyerek ve inceleme dışı bırakılarak yapılan incelemede;

Hükmedilen cezaların süresine göre sanıklar ... ve ... savunmanının duruşmalı inceleme isteminin 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi aracılığıyla 1412 sayılı CMUK'nun 318. maddesi gereğince REDDİNE,

1-Sanık ... hakkında mağdura yönelik tehdit suçundan kurulan mahkumiyet, sanıklar ... ve ... hakkında TCK.nın 150/1. maddesi yollaması ile kasten yaralama ve tehdit suçlarından kurulan mahkumiyet, sanıklar ..., ..., ... ve ... hakkında mağdura yönelik kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan kurulan mahkumiyet, hükümlerine yönelik yapılan temyiz itirazlarının incelenmesinde;

TCK'nın 53.maddesinin 24.11.2015 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak aynı tarihte yürürlüğe giren Anayasa Mahkemesi'nin 08.10.2015 gün, 2014/140-2015/85 Esas ve Karar sayılı kararı ile iptal edilmiş olması karşısında, bu hususun infazda gözetilmesi olanaklı görülmüştür.

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan elverişli kanıtlara, gerekçeye ve Hakimler Kurulunun takdirine göre, o yer Cumhuriyet Savcısı, katılan ... vekili, sanıklar ... ve ... savunmanı ile sanıklar ... ve ... savunmanının temyiz itirazlarının reddiyle, usul ve yasaya uygun ve takdire dayalı bulunan hükmün kısmen istem gibi ONANMASINA,

2-Sanık ... hakkında mağdura yönelik yağma suçundan kurulan beraat ve sanık ... hakkında mağdura yönelik yağma suçundan kurulan mahkumiyet hükmüne yönelik yapılan temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

Ancak;

2-Sanık ... hakkında mağdura yönelik yağma suçundan kurulan beraat ve sanık ... hakkında mağdura yönelik yağma suçundan kurulan mahkumiyet hükmüne yönelik yapılan temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

Ancak;

Oluş ve dosya içeriğine göre; sanıklar Bülent ve Ümit ile mağdur arasında alacak borç ilişkisi bulunduğu, sanıkların mağdurdan olan alacaklarını tahsil edemedikleri, olay günü mağdurun, sanıklar Ersin ve Ümit’in birlikte işlettikleri kafeye gelmesi üzerine, sanıkların mağduru zorla, tehdit ederek araca bindirdikleri, bir süre sonra sanık ...’in de yanlarına gelerek araca bindiği, Kemalpaşa istikametine doğru yola çıktıkları, sanıkların mağduru araçta tehdit ederek, darp ettikleri, Kemalpaşa’da bir evde mağduru sopalarla dövdükleri, sonrasında Armutlu Köyü civarında, ormanlık alanda dövmeye devam ettikleri, jandarmanın görmesinden korktukları için mağduru Bülent’in işyerine götürmeye karar verdikleri, sanık ...’in, Bornova'da bulunan iş yerine mağduru götürmeden önce kardeşi ve çalışanı olan sanık ...’i arayarak, bürodaki kameraları kapatmasını ve işyerindeki diğer şahısları boşaltmasını istediği, Levent’in bu istekleri yerine getirdiği, sonrasında sanıklar Bülent, Ümit ve Ersin tarafından bu iş yerine getirilen mağduru onlarla beraber sanık ...’in de darp ettiği, üzerindeki çek ve senetleri zorla aldıkları, bu şekilde diger sanıkların eylemine iştirak ettiğinin anlaşılması karşısında; tahsil edemedikleri alacaklarını zorla tahsil etmeye çalışan sanıklar Bülent ve Ümit ile onlarla birlikte hareket eden Bülent’in kardeşi sanık ... ve Ümit’in ortağı ve arkadaşı olan sanık ...’in eylemlerinin de yağma suçunun daha az cezayı gerektiren hal başlıklı TCK'nın 150/1. maddesi kapsamında değerlendirilmesi gerektiği gözetilmeyerek yazılı şekilde hüküm kurulması,

Bozmayı gerektirmiş, o yer Cumhuriyet Savcısı, katılan ... vekili ile sanık ... savunmanının temyiz itirazları bu bakımdan yerinde görülmüş

olduğundan, hükmün açıklanan nedenlerle tebliğnameye kısmen uygun olarak BOZULMASINA, Üye ...'un muhalefetiyle 19.04.2018 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

(Muhalif)

KARŞI OY:

Mağdurla aralarında hukuki ilişki bulunmayan sanık ... hakkında yağma suçundan kurulan mahkumiyet hükmünün yerinde olduğu inancındayım; sanık ... hakkında ise beraat kararının bozulması düşüncesine katılınmakla birlikte, mağdurla sanık ... arasında hukuki bir ilişki bulunmadığı bu sanığında yağma suçundan TCK’nın 149/1a,c,d,h maddeleriyle cezalandırılması gerektiği düşüncesindeyim. Bu nedenlerle yüksek çoğunluğun sanıklar Levent ve Ersin’in eylemlerinin 150/1. maddesinde düzenlenen yağmada daha az cezayı gerektiren hal başlıklı maddesine uyduğu yolundaki kararına katılmıyorum.

...

(Muhalif Üye)
Yargıtay — Esas No: 2016/5805, Karar No: 2018/7875, Tarih: 11.10.2018

**11. Ceza Dairesi         2016/5805 E.  ,  2018/7875 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Vergi Usul Kanununa muhalefet

HÜKÜM : Sanıklar ..., ... ve ... haklarında; beraat

Sanık ... hakkında; mahkumiyet

Katılan kurum vekilinin temyiz taleplerinin, sanıklar hakkında verilen beraat hükümleri ile sınırlı olduğu kabul edilmiştir.

A)Sanık ... hakkında 2007, 2008 ve 2009 takvim yıllarında sahte fatura düzenleme suçundan kurulan beraat hükümleri yönünden katılan kurum vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesi:

Sanığın yüklenen suçları işlemediği sabit olduğundan CMK'nin 223. maddesinin 2. fıkrasının (b) bendi uyarınca beraati gerektiği Mahkemece dosya içeriğine uygun şekilde gerekçeleri gösterilerek kabul ve takdir kılınmış olduğundan, katılan kurum vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA,

B- Sanık ... hakkında 2006-2007 takvim yıllarında sahte fatura düzenleme ve kullanma suçlarından verilen mahkûmiyet hükümleri yönünden sanığın; sanık ... hakkında 2007, 2008 ve 2009 takvim yıllarında sahte fatura düzenleme suçlarından sanık ... hakkında 2006-2007 takvim yıllarında sahte belge düzenleme ve 2006 takvim yılında sahte belge kullanma suçlarından verilen beraat hükümleri yönünden katılan kurum vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesi:

Sanık ...'nin, suç konusu faturaları düzenleyen şirketin ortağı olduğunu, ancak şirket müdürünün ... olduğunu, şirket adına herhangi bir belge düzenleme yetkisinin bulunmadığını, atılı suçlarla ilgili bilgisinin olmadığını savunması, sanık ...'nun ise aslında suça konu mükellef ... Ltd. Şti.'nde gece bekçisi olduğunu, sanık ...'nin kendisini şirket ortağı yaptığını, faturalardaki yazı ve imzaların kendisine ait olmadığını savunması; diğer sanık ...'in ise, şirketin yetkilisinin Şinasi olduğunu, kendi üzerine %10 hisse devri yaptığını, kendisinden yetki istediğini, yetki vermeyince tartıştığını ve Şinasi'yi bir daha görmediğini, sahte fatura düzenlenmesi konusunda bilgisinin olmadığını savunması nedeniyle; suçların unsurlarının ve maddi gerçeğin kuşkuya yer vermeyecek şekilde tespiti için;

1- Sahte fatura düzenleme ve kullanma suçlarında, suçun maddi konusunun fatura olması; 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 230. maddesinin 1. fıkrasında, faturalarda bulunması zorunlu olan bilgilerin neler olduğunun belirtilmesi, aynı Kanunun 227. maddesinin 3. fıkrasında ''Bu Kanuna göre kullanılan veya bu Kanunun Maliye ve Gümrük Bakanlığına verdiği yetkiye dayanılarak kullanma mecburiyeti getirilen belgelerin, öngörülen zorunlu bilgileri taşımaması halinde bu belgeler vergi kanunları bakımından hiç düzenlenmemiş sayılır'' hükmünün yer alması; suç konusu faturaların dosya içinde bulunmadığının ve getirtilip duruşmada incelenmediğinin anlaşılması karşısında; sanıkların 2006, 2007, 2008 ve 2009 takvim yıllarında düzenlendiği ve 2006 takvim yılında kullandıkları iddia olunan faturalardan, her takvim yılına ait kanaat oluşturacak sayıdaki asıllarının veya onaylı örneklerinin getirtilerek incelenmesi ve 213 sayılı Kanunun 230. maddesinde öngörülen zorunlu bilgileri içerip içermediğinin tespit edilmesi,

2- Faturaların zorunlu bilgileri içerdiğinin tespit edilmesi durumunda;

a) Faturaların sanıklara gösterilerek yazı ve imzaların kendisine ait olup olmadığının sorulması, kendisine ait olmadığını, söylemeleri halinde;

b) Sanıkların yazı ve imza örnekleri temin edilerek, faturalardaki yazı ve imzaların sanıklara ait olup olmadığı konusunda uzman bir kurum veya kuruluştan rapor alınması,

c) Faturalardaki yazı ve imzaların sanıklara ait olmadığının anlaşılması halinde;

aa) Faturaları kullandığı belirlenen mükellefler hakkında karşıt inceleme raporu düzenlenip düzenlenmediğinin ilgili vergi dairesinden sorularak, düzenlenmiş ise onaylı örneklerinin getirtilmesi,

bb) Aynı mükellefler hakkında dava açılıp açılmadığının araştırılması; dava açılmış ise, dosyalarının getirtilerek incelenmesi ve bu davayla ilgili belgelerin onaylı örneklerinin çıkartılarak dosya içine konulması,

cc) Faturaları kullanan şirket yetkilileri veya kişilerin, CMK'nin 48. maddesi uyarınca çekinme hakları hatırlatılarak tanık sıfatıyla dinlenmesi; kendilerinden, sözü edilen faturaları hangi hukuki ilişkiye dayanarak kimden aldıklarının, sanığı tanıyıp tanımadıklarının ve faturaların alınması konusunda sanıkların bir iştirakinin bulunup bulunmadığının sorulması,

e) Gerektiğinde, faturaların gerçek alım-satım karşılığı olup olmadığının belirlenmesi için;

aa) Faturayı düzenleyen şirkete ait mal ve para akışını gösteren sevk ve taşıma irsaliyelerinin, teslim ve tesellüm belgelerinin, bedelinin ödendiğine ilişkin ticari teamüle uygun ve kanıtlama yeterliliği olan banka hesaplarının ve kasa mevcuduyla uyumlu geçerli belgelerin olup olmadığının araştırılması,

bb) Daha sonra, faturaları düzenleyen şirket ile kullanan şirket ve kişilerin ticari defterleri ve belgeleri üzerinde karşılıklı bilirkişi incelemesi yaptırılması,

aa) Faturayı düzenleyen şirkete ait mal ve para akışını gösteren sevk ve taşıma irsaliyelerinin, teslim ve tesellüm belgelerinin, bedelinin ödendiğine ilişkin ticari teamüle uygun ve kanıtlama yeterliliği olan banka hesaplarının ve kasa mevcuduyla uyumlu geçerli belgelerin olup olmadığının araştırılması,

bb) Daha sonra, faturaları düzenleyen şirket ile kullanan şirket ve kişilerin ticari defterleri ve belgeleri üzerinde karşılıklı bilirkişi incelemesi yaptırılması,

Sonucuna göre tüm deliller birlikte tartışılarak sanıkların hukuki durumunun belirlenmesi gerekirken, eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde hükümler kurulması,

3- Kabule göre de;

a)Sanık ... hakkında verilen mahkumiyet hükümleri yönünden; “Sahte fatura düzenlemek” ve “sahte fatura kullanmak” suçlarının birbirinden ayrı ve bağımsız suçlar olduğu, 5271 sayılı CMK'nin 225. (1412 sayılı CMUK'nin 257 ve 150.) maddesi uyarınca hükmün konusu, duruşmanın neticesine göre iddianamede gösterilen fiilden ibaret olup, iddianame ve iddianamenin dayanağı olan Ankara Veri Dairesi Başkanlığı mütalaası, vergi suçu raporu,vergi tekniği raporları ile sanık ... hakkında “2006-2007 takvim yıllarında sahte fatura düzenleme 2006 takvim yılında sahte fatura kullanma” suçlarından sanığın ayrı ayrı cezalandırılması talep edilmesine karşın, gerekçe kısmında "sanık ...'nin 2006-2007 takvim yıllarında sahte fatura kullanmak suretiyle atılı suçu işlediği...." hüküm kısmında ise "sanık ...'ün 2006-2007 takvim yıllarında birden fazla sahte fatura düzenlemek ve kullanmak suçunu işlediği anlaşıldığından..." denilmek suretiyle, sahte fatura düzenlemek ve kullanmak suçları aynı suç kabul edilip yazılı şekilde mahkumiyet hükümleri kurulması suretiyle hükmün karıştırılması,

b) Uzun süreli hapis cezaları ertelenen sanık ... hakkında 5237 sayılı TCK’nin 53. maddesinin 3. fıkrası uyarınca aynı maddenin 1. fıkrasının c bendinde yer alan hak yoksunluğunun sadece sanığın kendi alt soyu üzerindeki yetkileri açısından uygulanamayacağının gözetilmemesinin, hükümden sonra yürürlüğe giren Anayasa Mahkemesinin 08.10.2015 tarihli 2014/140 Esas ve 2015/85 Karar sayılı iptal kararı ile birlikte yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanık ... ve katılan kurum vekilinin temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde görülmüş olduğundan, 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nin 321. maddesi uyarınca hükümlerin BOZULMASINA, 11.10.2018 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/4105, Karar No: 2014/12036, Tarih: 18.09.2014

**3. Hukuk Dairesi         2014/4105 E.  ,  2014/12036 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : SAKARYA 1. AİLE MAHKEMESİ

TARİHİ : 14/11/2013

NUMARASI : 2013/113-2013/826

Taraflar arasında görülen nafaka artırımı davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı vekili dilekçesinde; müşterek iki çocuk için 2007 yılında hükmedilen 200'er TL yoksulluk nafakasının yeteriz kaldığını belirterek 500'er TL'ye artırılmasını talep etmiştir.

Davalı cevabında; ödeyecek gücü olmadığını, davalının ekonomik durmunun daha iyi olduğunu belirterek davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile iştirak nafakasının 400'er TL'ye çıkartılmasına hükmedilmiştir.

Hükmü davalı temyiz etmektedir.

İştirak nafakası, çocuğun yaşı, eğitim durumu, günün ekonomik koşulları ile genel ihtiyaçlar ve ana babanın mali durumuna göre takdir edilir.

Nafaka miktarının belirlenmesinde esas alınması gereken ister bakım ve barındırma, isterse okul, eğitim ve gelişme giderlerinin özenti ve aşırılığa kaçmadan doğru, makul ve gerçekçi sınırlar içinde kalmasına özen gösterilmesi toplumun ve çevrenin genel yaşam gelişim ve eğitim çizgisinin gözden uzak tutulmaması ve nihayet kişisel ve aşırı istekler ile toplumun lüks olarak kabul edebileceği ihtiyaçlar için velayet kendisine bırakılmayan tarafın ağır yükümlülüklerine maruz bırakılmaması gerekmektedir.

Öyle ise, mahkemece; yukarıdaki ilke ve esaslar gözetilerek, makul oranda ve hakkaniyete uygun bir nafakaya karar verilmesi gerekirken, ilk nafakanın takdir edildiği tarihe, tarafların gerçekleşen ekonomik durumlarına, nafakanın niteliğine, günün ekonomik koşullarına göre ve ayrıca çocukların yaşları itibariyle de fazla miktarda nafakaya hükmedilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 18.09.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/6218, Karar No: 2021/13594, Tarih: 23.11.2021

**5. Hukuk Dairesi         2021/6218 E.  ,  2021/13594 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, ... vd. bir kısım davalılar vekillerince verilen dilekçeler ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R -

4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tesciline ilişkin davanın kabulüne dair yerel mahkeme kararı, Dairemizin 22.12.2015 gün 2015/20170 -25184 sayılı kararı ile bozulmuş, yerel mahkemece verilen kısmen direnme kısmen uyma kararının, ... vd. bir kısım davalılar vekilince temyizi üzerine, Yargıtay Hukuk Genel Kurulunca 17.12.2019 gün ve 2017/5-2562 E., 2019/1382 K. sayılı kararla kısmen direnme kararının, bozma kararı gereği inceleme yapıldığından bahisle gerçek bir direnme kararı olmadığı yeni bir hüküm olması nedeniyle hükmün bu yönüyle inceleme görevinin Özel Daireye ait olduğu ve uyulan kısım yönünden de hükmün temyizen incelemesinin Özel Dairece yapılması gerektiğinden bahisle dosyanın Dairemize gönderilmesine karar verilmiş ve karar düzeltme istemi ret edilmiş olmakla yapılan incelemede;

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili istemine ilişkindir.

Mahkemece bozma kararı gereğince inceleme ve işlem yapılarak hüküm kurulmuş, karar ... vd. bir kısım davalılar vekilince temyiz edilmiştir.

İlk hüküm, Dairemizce hüküm altına alınmayan yapı bedeli yönünden de bozulmuşsa da; mahkemece yazılı gerekçelerle yapı bedeline hükmedilmemesinde bir isabetsizlik olmadığı bu kez yapılan incelemede anlaşıldığından kısmen direnme kararı yerinde olduğu gibi, arazi niteliğindeki Yokuşbağlar Köyü 135 ada 2 parsel sayılı taşınmazın zeminine bozma ilamına uyularak olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net geliri üzerinden bilimsel yolla değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. Ancak;

1-İlk karar gereği hüküm altına alınan bedel ileride ortaya çıkacak hak sahibine verilmek üzere üçer aylık vadeli hesaba yatırtılmış olup, son karar gereği hak sahibi olduğu anlaşılan davalılara ödenmesine karar verildiğine göre hüküm altına alınan bedele 14.03.2014 tarihinden son karar tarihi olan 14.06.2016 tarihine kadar yasal faize hükmedilmesi gerektiğinin düşünülmemesi, doğru olmadığı gibi;

1-İlk karar gereği hüküm altına alınan bedel ileride ortaya çıkacak hak sahibine verilmek üzere üçer aylık vadeli hesaba yatırtılmış olup, son karar gereği hak sahibi olduğu anlaşılan davalılara ödenmesine karar verildiğine göre hüküm altına alınan bedele 14.03.2014 tarihinden son karar tarihi olan 14.06.2016 tarihine kadar yasal faize hükmedilmesi gerektiğinin düşünülmemesi, doğru olmadığı gibi;

2-Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin 12055/17 numaralı başvuru sonucu verilen 23.10.2018 tarihli kararı ve Anayasa Mahkemesi'nin 2016/9364 başvuru numaralı, 01.06.2019 gün 30791 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan kararı da göz önüne alındığında davacı idare lehine vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiğinden,

Gerekçeli kararın hüküm fıkrasının;

a)4 nolu bendinin sonuna (işbu bedele 14/03/2014 tarihinden son karar tarihi olan 14.06.2016 tarihine kadar yasal faiz işletilmesine,) cümlesinin eklenmesine,

b)Davacı idare lehine hükmedilen vekalet ücretine ilişkin 9 nolu bendinin çıkartılmasına,

Hükmün böylece DÜZELTİLEREK ONANMASINA, davalı ... vd.'den peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, 23/11/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/36451, Karar No: 2014/42025, Tarih: 30.12.2014

**13. Hukuk Dairesi         2014/36451 E.  ,  2014/42025 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara 15. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 10/06/2014

NUMARASI : 2013/334-2014/410

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, Kuzey Ankara Girişi Kentsel Dönüşüm Projesi Kanunu ve buna bağlı yönetmelik ile belediye meclisi kararına dayanarak evini kendisine konut verilmesi karşılığında davalı belediyeye devrettiğini, 495 numaralı kıymet takdir komisyonu raporunda bina, müştemilat ve ağaç bedelinin 11.970TL olarak belirlendiğini, davalının bu bedelin tamamını ödemesi gerekirken sadece enkaz bedeli ödediğini ileri sürerek fazlası saklı kalmak üzere 10.089TL'nin tahsilini istemiştir.

Davalı, Kentsel Dönüşüm Projesi Kanunu ve yönetmelik ile belediye meclis kararı uyarınca davalının ancak enkaz bedelini isteyebileceğini idari yargının görevli olduğunu savunarak davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davanın kabulü ile toplam 10.089TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dava, davacı ile davalı belediye arasında Kentsel Dönüşüm Projesi çerçevesinde imzalanan sözleşme uyarınca, arsa üzerinde bulunan gecekonduya, müştemilat ve ağaç bedellerinin tamamına takdir edilen bedelin eksik ödendiği iddiasıyla açılmıştır. Eldeki davada öncelikle çözülmesi gereken sorun, davanın görüm ve çözüm yerinin İdari Yargı Mahkemelerine mi, yoksa Adli Yargı Mahkemelerine mi ait olduğu hususudur. Bu itibarla idari işlem ve idari eylemin kapsamının ne olduğunun açıklığa kavuşturulması zorunludur.

İdarenin yürütmekle yükümlü bulunduğu kamu hizmetine ilişkin olarak uygulamaya koyduğu plan ve projeye göre meydana getirdiği yol, kanal, baraj, su yolları, su şebekesi gibi tesislerin kurulması, işletilmesi, bakım ve onarımı sırasında kişilere verdiği zararların tazmini istemiyle açılacak davaların görüm ve çözümünde, idari eylem ve işlemlerden dolayı kişisel hakları ihlal olanlar tarafından açılacak tam yargı davaları kapsamında yargısal denetim yapan idari yargı yerleri görevli bulunmaktadır.

Anayasanın 125'inci maddesinin son fıkrasında, idarenin kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlü olduğu kurala bağlanmış; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2'nci maddesinin 1'inci fıkrasının (b) bendinde, idari eylem ve işlemlerden dolayı kişisel hakları ihlal edilenler tarafından açılan tam yargı davaları, idari dava türleri arasında sayılmıştır.

Uygulama ve öğreti'de, kamu idarelerinin, kamu hizmetinin yürütümü sırasında, kamu gücü kullanarak tek yanlı irade açıklamalarıyla yapmış oldukları işlemler, “idari işlem”; herhangi bir işlem ya da karara dayanmaksızın gerçekleştirdikleri maddi faaliyetleriyle, görevleriyle ilgili hareketsizlikleri de, “idari eylem” olarak tanımlanmaktadır.