muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/7978, Karar No: 2024/10339, Tarih: 01.07.2024

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dosya içeriğine göre davacının paketleme bölümünde işçi olarak çalıştığı, İlk Derece Mahkemesince yapılan keşif sonrası bilirkişi kurulu tarafından hazırlanan rapor ve dosya kapsamından; davalı Kuruma ait Emet Hisarcık ve Espey olmak üzere iki açık ocak bulunduğu, maden aşamasının sırasıyla açık ocaktan cevherin çıkartılması, fiziksel zenginleştirme için konsantratörde beslenmesi, konsantre değirmende üretilip ürün hâline gelmesi, reaksiyon, filtralizasyon, kristalizasyon, kurutma ve nihai ürün olan borik asidin oluşması şeklinde olduğu, paketleme bölümünde ise nihai ürünün çeşitli ebatlardaki paketlere konularak stok sahasında istiflemesinin yapıldığı ve yükleme yapılacak araçlara forklift yardımı ile iletilerek gönderildiği, emsal nitelikteki dava dosyalarının keşif gözlemlerinden; paketleme bölümünde 25 kiloluk küçük paketlemelerinin yapıldığı, alt işveren işçisinin torbayı makine ağzına tuttuğu, yeteri kadar dolduktan sonra ise torbayı palete verdiği, 25 kiloluk paketlerin bulunduğu stok sahasında paketlerde yırtılma, delinme gibi hasarların oluşması durumunda alt işveren işçilerinin bu hasarları giderdiği ve sevkiyatı yapılacak paketleri davalı Kurum tarafından istenilen etiketleri takarak forkliftler aracılığıyla araca yüklediği, paketleme işinin yapıldığı çok amaçlı borik asit tesisinde ise büyük torbaların doldurulup paketlenerek stok sahasına forkliftler aracılığıyla taşındığı, dolum yapılacak çuvalların askılarının dolum makinesine takıldığı, paketin ağzının makineye bağlandığı, aynı işi 25-50 kilo paketlerin tamamı için alt işveren işçilerinin yaptığı, dolum yapılan paketlerin çalışılan paketleme bölümünde forklift operatörü tarafından ambara götürüldüğü, ambardan sevkiyat yapacak olan araçlara forkliftler aracılığıyla yükleme yapıldığı, alt işveren Şirket operatörü tarafından kullanılan forkliftlerin Şirkete ait olduğu, davalı Kurumda asıl işin nihai ürün olan borik asidin çıkarılmasıyla son bulduğu, nihai ürün çıkarıldıktan sonra yapılan paketleme, depolama işlemlerinin yardımcı iş olduğu ve üretimin esasını oluşturan bir iş olmadığı, hâl böyle olunca davacının ifa ettiği görevin yardımcı iş kapsamında olduğu, davalı Kurum tarafından bu işin hizmet alımı yoluyla gördürülmesine bir engel bulunmadığı ve muvazaa iddiasının kanıtlanamaması nedeniyle davacının muvazaanın varlığı ve davacının baştan itibaren davalı işçisi olduğu olgusuna dayanan toplu iş sözleşmesinden kaynaklı ücret alacakları ile ilave tediye ücreti alacağı talebinin reddine karar verildiği, aynı gün istinaf incelemesi yapılan dosya sayısının on olması nedeniyle davacı vekilinin istinaf dilekçesinde de belirtildiği üzere davaların seri olarak nitelendirilme koşullarının mevcut olmadığı bu nedenle vekâlet ücretine hükmedilirken Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin (AAÜT) 22 nci maddesinin seri davalara ilişkin hükmünün dikkate alınmadığı, dava türüne göre davalı yararına hükmedilen vekâlet ücretinin

ücret alacakları ile ilave tediye ücreti alacağı talebinin reddine karar verildiği, aynı gün istinaf incelemesi yapılan dosya sayısının on olması nedeniyle davacı vekilinin istinaf dilekçesinde de belirtildiği üzere davaların seri olarak nitelendirilme koşullarının mevcut olmadığı bu nedenle vekâlet ücretine hükmedilirken Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin (AAÜT) 22 nci maddesinin seri davalara ilişkin hükmünün dikkate alınmadığı, dava türüne göre davalı yararına hükmedilen vekâlet ücretinin davacı yararına hükmedilen tutarı geçmeyeceğine ilişkin uygulamanın bu dosya bakımından geçerliği bulunmadığı gerekçeleriyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davalı vekilinin istinaf başvurusunun ise kabulü ile yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın reddine karar verilmiştir

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; davalı ile alt işverenleri arasındaki ilişkinin muvazaalı olduğunu, davacının sendika üyesi olması nedeniyle toplu iş sözleşmesinden yararlanması gerektiğini, davalı lehine hükmedilen vekâlet ücretinin hatalı olduğunu ileri sürerek kararı temyiz etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, asıl işveren alt işveren ilişkisinin kanuna uygun kurulup kurulmadığı, muvazaaya dayanıp dayanmadığı ve buna göre davacının dava konusu alacaklara hak kazanıp kazanmadığı ile davalı lehine hükmedilen vekâlet ücretinin yerinde olup olmadığına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 4857 sayılı İş Kanunu’nun 2 nci maddesinin yedi ve sekizinci fıkraları, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 19 uncu maddesi, 6356 sayılı Kanun'un 39 uncu maddesi, 6772 sayılı Devlet ve Ona Bağlı Müesseselerde Çalışan İşçilere İlave Tediye Yapılması ve 6452 Sayılı Kanunla 6212 Sayılı Kanunun 2 nci Maddesinin Kaldırılması Hakkında Kanun'un 1 vd. maddeleri.

3. 27.09.2008 tarihli ve 27010 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Alt İşverenlik Yönetmeliği'nin (Yönetmelik) 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c), (g) ve (ğ) bentleri ile 4 ve 11 inci maddeleri ve 12 nci maddesinin ikinci fıkrası.

4. Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13 ve 22 nci maddeleri.

5. Dairemizin 25.10.2023 tarihli ve 2023/11852 Esas, 2023/16001 Karar sayılı kararının ilgili kısmı şu şekildedir:

"...

9. Yönetmelik'in 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine göre mal veya hizmet üretiminin esasını oluşturan iş, asıl iştir. Aynı maddenin birinci fıkrasının (ğ) bendine göre ise işyerinde yürütülen mal veya hizmet üretimine ilişkin olmakla beraber doğrudan üretim organizasyonu içerisinde yer almayan, üretimin zorunlu bir unsuru olmayan ancak asıl iş devam ettikçe devam eden ve asıl işe bağımlı olan iş, yardımcı iştir. Yukarıda yapılan açıklamalar ve sözü edilen Yönetmelik'teki bu tanımlar dikkate alındığında; davalı Kurumda asıl işin nihai ürün olan borik asidin çıkarılmasıyla son bulduğu, nihai ürün çıkarıldıktan sonra yapılan paketleme, depolama işlemlerinin yardımcı iş olduğu ve üretimin esasını oluşturan bir iş olmadığı sonucuna varılmaktadır.

10. Şu hâlde davacının ifa ettiği görev, yardımcı iş kapsamında olup davalı Kurum tarafından bu işin hizmet alımı yoluyla gördürülmesine bir engel bulunmadığından davanın tümden reddi yerine asıl işveren alt işveren ilişkisinin muvazaalı olduğunun kabulü ile ilave tediye alacağının hüküm altına alınması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

..."

3. Değerlendirme

10. Şu hâlde davacının ifa ettiği görev, yardımcı iş kapsamında olup davalı Kurum tarafından bu işin hizmet alımı yoluyla gördürülmesine bir engel bulunmadığından davanın tümden reddi yerine asıl işveren alt işveren ilişkisinin muvazaalı olduğunun kabulü ile ilave tediye alacağının hüküm altına alınması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

..."

3. Değerlendirme

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

01.07.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/2936, Karar No: 2019/14209, Tarih: 26.09.2019

**2. Ceza Dairesi         2019/2936 E.  ,  2019/14209 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

5237 sayılı TCK'nın 53. maddesinin bazı bölümlerinin iptaline ilişkin Anayasa Mahkemesinin 24/11/2015 tarihinde yürürlüğe giren 08/10/2015 gün ve 2014/140 esas, 2015/85 sayılı kararı da nazara alınarak bu maddede öngörülen hak yoksunluklarının uygulanmasının infaz aşamasında gözetilmesi mümkün görülmüş, dosya içeriğine göre diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. Ancak;

1- UYAP kayıtlarına göre, sanığın hüküm tarihinde aynı yargı çevresi içerisinde bulunan ... Açık Ceza İnfaz Kurumunda başka bir suçtan hükümlü olduğunun anlaşılması karşısında; sanığa duruşmadan bağışık tutulmak isteyip istemediği sorulmadan ve bu hususta bir karar alınmadan, sanığın hükmün açıklandığı 06/04/2015 tarihli duruşmada hazır edilmeyerek hükümlülüğüne karar verilmesi suretiyle, 5271 sayılı CMK’nın 196. maddesine aykırı olarak savunma hakkının kısıtlanması,

2- Katılanın soruşturma aşamasındaki ifadesinde , araçta kapalı kutu içinde bulanan 55 TL paranın alındığını belitmesi karşısında, hırsızlık konusunu oluşturan paranın değerinin az olması nedeniyle 5237 sayılı TCK'nın 145. maddesinin uygulanıp uygulanmayacağının karar yerinde tartışılmaması,

3-Adli sicil kaydında tekerrüre esas alınabilecek nitelikte birden fazla ilam bulunan sanık hakkında, 5275 sayılı Kanun'un 108/2. maddesi gözetilerek en ağır cezaya konu hükümlülüğün tekerrüre esas alınması gerektiği gözetilmeden birden fazla hükümlülüğün tekerrüre esas alınması,

Bozmayı gerektirmiş sanık müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı istem gibi BOZULMASINA, 26/09/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/29941, Karar No: 2012/29891, Tarih: 26.12.2012

**(Kapatılan) 13. Hukuk Dairesi         2012/29941 E.  ,  2012/29891 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi(Tüketici Mahkemesi Sıfatıyla)

Taraflar arasındaki tüketici hakem heyeti kararına itiraz davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı dava dilekçesinin reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, davalının müracaatı üzerine Akyazı Kaymakamlığı Tüketici Sorunları Hakem Heyetinin 30.04.2012 tarih ve 2012/162 karar sayılı kararı ile;elektrik Faturaları üzerinden tahsil edilen kayıp kaçak kullanım bedelinin iadesi yönünde karar aldığını, sözkonusu kararın açıkça usul ve yasaya aykırı olduğunu, elektrik faturalarında yer alan kayıp kaçak kullanım bedeli dahil tüm bedellerin Elektrik Piyasası Kanunu, Elektrik Piyasası Tarifeler Yönetmeliği, Elektrik Piyasası Perakende Satış Hizmet Geliri ile Perakende Enerji Satış Fiyatlarının Düzenlenmesi Hakkında tebliği gereğince müşterilere tahakkuk ettirildiğini,bu itibarla Tüketici Sorunları Hakem Heyetinin EPDK kararları ve yukarıda bahsi geçen mevzuatla tahakkuk ettirilen bedele ilişkin karar verme yetkisinin bulunmadığını,idare mahkemesinin görevli olduğunu belirterek,Akyazı Tüketici Sorunları Hakem Heyetince verilen kararın iptaline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece,mevcut dava dilekçesinin 6100 Sayılı HMK 119/1-d maddesinde öngörülen yasal zorunlu unsuru içermediği anlaşılmakla; 6100 Sayılı HMK 119/1-d ve 119/2.maddesi uyarınca dava dilekçesinin reddine karar verilmiş,hüküm davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı eldeki davada, davalı abonenin elektrik kullanım faturasına yansıtılan kayıp kaçak bedelinin iptali ve bu bedelin ileriye dönük faturalara da yansıtılmamasına dair Akyazı Tüketici Sorunları Hakem Heyetinin kararının iptalini 2012/29941-29891

Davacı eldeki davada, davalı abonenin elektrik kullanım faturasına yansıtılan kayıp kaçak bedelinin iptali ve bu bedelin ileriye dönük faturalara da yansıtılmamasına dair Akyazı Tüketici Sorunları Hakem Heyetinin kararının iptalini 2012/29941-29891

istemiş, mahkemece, dava dilekçesinde dava değerinin belirtilmemiş olması nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmiştir. Dosyanın incelenmesinde, davalının, davacı kurumca elektrik faturasına yansıtılan ve kendisinden daha önce tahsil edilen kayıp kaçak bedellerinin tahsili ile gelecek olan faturalara da bu bedellerin yansıtılmaması için Tüketici Sorunları Hakem Heyetinden talepte bulunduğu ve hakem heyetince de bu talebin kabul edildiği anlaşılmaktatır. Hakem heyetinin kararı, niteliği itibariyle taraflar arasında geleceğe yönelik çıkması muhtemel olan muarazanın da giderilmesine ilişkin olup, çıkabilecek bu muarazanın miktarının bilinmesi mümkün değildir. Hal böyle olunca davacının talepleri arasında bulunan muarazanın giderilmesine yönelik talebinin miktar açısından ne kadar olduğu da tespit edilemez niteliktedir. Bu itibarla davacının dava dilekçesinde, muarazının giderilmesine yönelik talebinde değer belirtmemiş olmasının HMK.nun 119/1-d maddesine aykırı bir yönü bulunmamaktadır. Mahkemece, davacının talepleri arasında var olan muarazanın giderilmesi de bulunduğu gözetilerek işin esasına girilmek suretiyle hasıl olacak sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekirken, dava dilekçesinde dava değerinin belirtilmediğinden bahisle yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün temyiz eden davacı yararına BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, HUMK’nun 440/III-2 maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 26.12.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/11281, Karar No: 2022/8079, Tarih: 11.05.2022

**5. Hukuk Dairesi         2021/11281 E.  ,  2022/8079 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasında görülen davanın yapılan yargılaması sonucunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, taraf vekillerince verilen dilekçeler ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 10.maddesine dayanan ve imar uygulaması sonunda yolda kalan yapı ve ağaçların kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece bozma ilamına uyulmuşsa da gerekleri tam olarak yerine getirilmemiştir. Şöyle ki;

1- Bozmaya uyulduğu halde taşınmaz üzerinde bulunan ceviz, badem ve elma ağaçları dava tarihi itibarı ile 15 yaşında olduğundan, bu ağaçların maktu değerleri Tarım ve Orman Bakanlığı ve ilgili diğer kurumlardan sorularak, bu değer üzerinden ağaç bedellerine hükmedilmesi gerekirken, kamulaştırılan meyveli ağaçların net geliri esas alınarak değer tespit eden rapora göre bedel belirlenmesi,

2- Bedel tespit ve tescil davalarında davanın niteliği gereği maktu harca hükmedilmesi gerekirken davalıdan nispi harç alınmasına karar verilmesi ve davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına karar verilmesi gerektiğinin düşünülmemesi,

Doğru olmadığı gibi;

3- Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin 12055/17 numaralı başvuru sonucu verilen 23.10.2018 tarihli kararı ve Anayasa Mahkemesi'nin 2016/9364 başvuru numaralı, 01.06.2019 gün, 30791 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan kararı da göz önüne alındığında davacı idare lehine vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiğinden,

Taraf vekillerinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle HUMK'un 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, davalıdan peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine, 11/05/2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/11453, Karar No: 2013/14097, Tarih: 08.11.2013

**14. Hukuk Dairesi         2013/11453 E.  ,  2013/14097 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 28.06.2012 gününde verilen dilekçe ile mecra hakkı istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın reddine dair verilen 08.05.2013 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

\_K A R A R\_

Dava, doğal olarak akan suların TMK'nın 742. maddesi gereğince tahliyesi isteğine ilişkindir.

Davacı, 1626 parsel sayılı taşınmazda paylı malik olduğunu, taşınmazında biriken kar ve yağmur sularının davalılara ait 1625, 1623, 1624 parsel sayılı taşınmazlar üzerinden tahliyesini istemiştir.

Davalılar ..., ..., ... ... ve ... davanın reddini savunmuşlar, diğer davalılar savunmada bulunmamışlardır.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmü, davalılar ..., ... ve ... temyiz etmiştir.

Dairemizin 17.05.2012 tarihli 2012/5971-7083 E/K sayılı ilamıyla, uyuşmazlığın mecra hakkı tesisine ilişkin olmadığı, TMK'nın 742 ve 743. maddeleri gözetilerek çözümlenmesi gerektiği, bunun için de mahkemece alt taraftaki taşınmazların zarar görüp görmediği, zararın varlığının belirlenmesi halinde hangi önlemlerin alınmasının gerektiğinin saptanması ve suların ne şekilde tahliyesinin gerektiğinin araştırılarak sonucuna göre karar verilmesi gerektiği belirtilerek hüküm bozulmuştur.

Mahkemece bozmaya uyularak mahallinde yeniden keşif yapılmıştır. Uzman bilirkişiler tarafından düzenlenen raporda, 1625 parsel sayılı taşınmazın 1624 parsel sayılı taşınmaz ile olan sınırından, toprağın 15-20 cm derinliğinden 10-15 cm çapında atık su borusu (pvc boru) ile suyun yola tahliye edilmesi gerektiği, tahliye edilmediği takdirde 1625 parsel sayılı taşınmaza zarar vermesinin kaçınılmaz olduğu belirtilmiştir.

Mahkeme, davacının mecra tesisi isteme hakkı bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verildiği görülmüştür.

Hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

HUMK'nın 76., 6100 sayılı HMK'nın 33. maddesi gereğince bir davada olayları anlatmak taraflara, hukuki nitelendirme ise hakime ait bir görevdir. Dairemizin bozma ilamı doğrultusunda yapılan keşif sonrasında uzman bilirkişiler tarafından düzenlenen rapor doğrultusunda, 1625 parsel sayılı taşınmazın 1624 parsel sayılı taşınmaz ile olan sınırından, toprağın 15-20 cm derinliğinden 10-15 cm çapında atık su borusu (pvc boru) ile suyun yola tahliye edilmesine karar verilmesi gerekirken bozmaya uyulduğu halde mahkemece gerek davanın hukuki nitelendirilmesi gerekse maddi vakaların değerlendirilmesi konusunda Diremizin bozma ilamı aykırı şekilde davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, bu sebeple hükmün bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, istek halinde peşin yatırılan temyiz harcının yatıranlara iadesine, 08.11.2013 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/7977, Karar No: 2024/10338, Tarih: 01.07.2024

**9. Hukuk Dairesi         2024/7977 E.  ,  2024/10338 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2024/476 E., 2024/586 K.

KARAR : Davacının istinaf başvurusunun esastan reddi, davalının istinaf

başvurusunun kabulü ile davanın reddi

İLK DERECE MAHKEMESİ : Emet Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

SAYISI : 2023/237 E., 2023/275 K.

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesinin 29.11.2021 tarihli kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin 21.11.2022 tarihli kararı ile İlk Derece Mahkemesinin söz konusu kararının ortadan kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin ortadan kaldırma kararı üzerine yeniden yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davacının istinaf başvurusunun esastan reddine, davalının istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin Eti Maden İşletmeleri Genel Müdürlüğünde muvazaalı hizmet alımı yoluyla iş alan görünüşte alt işveren şirketler bünyesinde cevherin paketlenmesi ve depolanması bölümünde işçi olarak çalıştığını, müvekkili tarafından yapılan işin davalı Kurumun asli ve sürekli işi olduğunu, eskiden işin tamamının kadrolu işçiler eliyle yapılmaktayken kadrolu personelin emeklilik gibi çeşitli nedenlerle azalması sonucu bu işçilerin yerine alt işveren şirketler vasıtasıyla işçi temini yoluna gidildiğini, personel eksikliğinin bu şekilde giderildiğini, davalı Kurumun dava konusu tahliye, taşıma, ayıklama, istifleme, bunkere cevher beslemesi sair işlerine ilişkin hizmet alımı gerçekleştirdiğini, bir bütün olan üretimin bir unsuru olarak değerlendirilen ihale konusu hizmetlerin özel sektör eliyle gerçekleştirilmesinin mümkün olmadığını, davalı Kurum ile alt işverenler arasında imzalanan hizmet alım sözleşmelerinin muvazaa nedeniyle geçersiz olduğunu, müvekkilinin başlangıçtan itibaren davalı Kurumun işçisi olduğunu ileri sürerek ilave tediye alacağı ile davalı Kurumun toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının müvekkili Kurumun işçisi olmayıp değişen yüklenici firmalarda çalıştığını, müvekkili ile arasında işçi ve işveren ilişkisi bulunmadığını, yönetim ... doğrudan alt işverenlere ait olup Kurumun alt işveren işçileri üzerinde yönetim ... bulunduğundan söz edilemeyeceğini, müvekkili Kurumun ana faaliyet alanının bor ve türevi cevherlerin çıkarılıp üretilerek satışa hazır hâle getirilmesi olduğunu, esas işin sevk ve idaresinin kadrolu ve vasıflı işçileri tarafından yapıldığını, alt işveren eliyle yapılan işlerin, asıl işin üretim faaliyetlerini oluşturan kimyasal ve metalürjik süreçler kapsamında değil doğrudan üretimle ilişkisi olmayan yardımcı işler kapsamında olduğunu, davacının çalışmış olduğu hizmet alım işinin müvekkili Kurum tarafından baştan itibaren ihale yoluyla satın alınarak gördürüldüğünü, bu nedenle muvazaa iddialarının haksız olduğunu, davacının alt işveren işçisi olduğunu, ilave tediyeden yararlanamayacağını, toplu iş sözleşmelerinin asıl işveren işçileri için imzalandığını ve yürütüldüğünü, alt işveren toplu iş sözleşmesinin tarafı olmadığına göre onun işçilerinin sözleşmeden yararlanmasının mümkün olmadığını, kabul anlamına gelmemek üzere davacının bir an için asıl işverenin işçisi sayılması gerektiği kabul edilse dahi sendika üyeliği bulunmayan işçinin toplu iş sözleşmesinden yararlanmasının 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu (6356 sayılı Kanun) gereği mümkün olmadığını, yine davacının çalışmış olduğu dönemlerde imzalanan tüm toplu iş sözleşmelerinde "bu sözleşmenin işçilere hak ve menfaat sağlayan hükümleri ise yalnız taraf sendikası üyesi işçilere uygulanır." ibaresinin yer aldığını, davacının talep etmiş olduğu tüm alacaklar hakkında zamanaşımı def'inde bulunduklarını, ayrıca davanın belirsiz alacak davası türünde açılamayacağını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI