muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/7659, Karar No: 2015/18881, Tarih: 25.05.2015

**9. Hukuk Dairesi         2015/7659 E.  ,  2015/18881 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İŞ MAHKEMESİ

DAVA : Davacı, iş riski tazminatı, bakım tazminatı farkı, vardiye tazminatı farkı ile yevmiye farkı, maaş farkı, fazla çalışma farkı, hafta tatili, bayram ve genel tatil ücreti farkı, ikramiye farkı, ilave tediye alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı işçi, davalı Kurumda “teknisyen” olarak çalıştığını, ...na üye olduğunu ve bu tarihten itibaren sendikalı olarak çalıştığını, günlük yevmiyelerinin yaklaşık 31,00.-TL iken ... ile Tedaş Genel Müdürlüğü arasında imzalanan protokol gereğince davalı kurum tarafından bu Toplu İş Sözleşmesinin imzalanması ile birlikte 24,00.-TL’ye indirilerek yaklaşık 7,00.-TL civarında indirim yapıldığını, davacının almış olduğu maaşların yanında yevmiyeleri baz alınarak ödenen diğer ücretlerin de kendisine sendika üyesi olmadan önceki ücretlerine kıyasla eksik ödendiğini beyanla, yevmiye farkı, maaş farkı, fazla çalışma farkı, hafta tatili ile bayram ve genel tatil ücreti farkı alacaklarının ödetilmesi istekleriyle bu davayı açmıştır.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı işveren, ... ile Tedaş Genel Müdürlüğü arasında 31/05/2004 tarihinde imzalanan protokolün 2.md si gereğince 01/03/2003- 28/02/2005 süreli 10 dönem İTİS'in EK-2 cetvelinde yer alan 4.derecenin karşılığı olan unvan ile İTİS'in uygulama esasları başlıklı 6.md.sinin c fıkrası uyarınca sendika üyeliklerinin işverene bildirildiği tarihten itibaren EK-2 cetvelindeki 4.derece karşılığı yevmiyelerinin verilmesine, yine iş bu bildirim tarihinden itibaren sözleşmenin tüm hükümlerinden 15/06/2004 tarihi itibari ile yararlandırılmasının imza altına alındığını, sendika üyesi olan işçilerden Tekniker(arazide çalışan) ve Teknisyenlere protokol hükmü gereği İTİS'in EK-2 cetvelinde yer alan 4. eşdeğer dereceli Teknisyen unvanına günlük 24,44 TL ücretinin uygulanmasının bildirildiğini, söz konusu yevmiye değişikliğinin İş Yasası'nın 22. Maddesi uyarınca davacıya bildirilmesinin gerekmediğini, davacının sendikaya üye olması ile birlikte sendikanın imzaladığı toplu iş sözleşmesine tabi olacağını bildiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, sendika üyeliği tarihinden sonra davacıya yapılan aylık toplam ödemelerde ciddi artışlar meydana geldiği, davacının yevmiyesindeki düşüşün davalı işverenin tek taraflı tasarrufuna dayanmadığı, davacının sendika üyesi olduktan sonra yevmiyesinin 31,00-TL’den 24,44 -TL'ye düşmesinin davacının üyesi olduğu ... ile davalı işveren arasında akdedilmiş olan TİS’e bağlı olarak imzalanan protokole dayandığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Mahkemece, sendika üyeliği tarihinden sonra davacıya yapılan aylık toplam ödemelerde ciddi artışlar meydana geldiği, davacının yevmiyesindeki düşüşün davalı işverenin tek taraflı tasarrufuna dayanmadığı, davacının sendika üyesi olduktan sonra yevmiyesinin 31,00-TL’den 24,44 -TL'ye düşmesinin davacının üyesi olduğu ... ile davalı işveren arasında akdedilmiş olan TİS’e bağlı olarak imzalanan protokole dayandığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı yasal süresi içinde davacı temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

Davacı, davalı Bedaş’ da 2003 yılında çalışmaya başladığını, 2004-Nisan ayında sendikaya üye olduğunu ve TİS'den yararlanmaya başlaması üzerine yevmiyesinin iş sözleşmesinde kararlaştırılan miktarın altına düşürüldüğünü belirterek ücret farkından kaynaklı işçilik alacakları taleplerinde bulunmaktadır.

Dava tarihinde yürürlükte bulunan 2822 sayılı TİSGLK’un 6. Maddesinde, “Toplu iş sözleşmesinde aksi belirtilmedikçe hizmet akitleri toplu iş sözleşmesine aykırı olamaz. Hizmet akitlerinin toplu iş sözleşmesine aykırı hükümlerinin yerini toplu iş sözleşmesindeki hükümler alır. Hizmet akdinde düzenlenmeyen hususlarda toplu iş sözleşmesindeki hükümler uygulanır. Toplu iş sözleşmesinde hizmet akitlerine aykırı hükümlerin bulunması halinde hizmet akdinin işçi lehindeki hükümleri geçerlidir…” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıdaki hüküm “işçi lehine şart ilkesi” olarak adlandırılan kuralın Türk İş Hukukundaki pozitif yansımasını oluşturmaktadır. Söz konusu hüküm gereğince normlar hiyerarşisinde iş sözleşmesine nazaran daha üstte bulunan toplu iş sözleşmeleri hükümleri yerine iş sözleşmeleri hükümleri ancak işçi lehine olmak koşuluyla uygulanma kabiliyetine sahiptir. Bir başka ifadeyle iş sözleşmesi ile toplu iş sözleşmesi karşı karşıya geldiğinde yani aynı konuda iş sözleşmesi ile toplu iş sözleşmesinde farklı düzenlemeler yer aldığında iş sözleşmesi hükmü daha işçi lehine olmak koşuluyla somut olaya tatbik edilebilir.

Somut olaya dönüldüğünde davacının iş sözleşmesi ile kararlaştırılan temel ücretinin düşürüldüğü anlaşılmaktadır. Bu ücretin düşürülmesi işlemi 4857 sayılı İş Kanunu'nun 22. maddesine göre değil toplu iş sözleşmesi ile yapılmıştır. Nitekim İş Kanunu’nun 22. maddesindeki prosedüre uyulup işçinin yazılı rızasının alındığı da iddia ve ispat edilmiş değildir. Öte taraftan TİS’lerle belirlenen ücretlerin ödendiği savunulmuş ise de öncelikle dosyada yer alan TİS’lerde davacının ücretine ilişkin doğrudan bir düzenleme ve cetvele rastlanılmamıştır. Sadece TİS’in 72. Maddesinde sözleşme anlamında asgari ücret tanımlanmış ve sözleşmenin eki niteliğindeki cetvellere göre belirleneceği ifade edilmiştir.

İşveren tarafından toplu iş sözleşmelerinin uygulanması neticesinde iş sözleşmesinde kararlaştırılan ücretin davacının sendikaya üyeliği ve TİS'den yararlanmaya başlanması üzerine düşürülmesi 2822 sayılı TİSGLK'nın 6. maddesi uyarınca işçi lehine şart ilkesinin ihlali niteliğinde olup, kanuna aykırıdır. Mahkemece davalının zamanaşımı savunması nazara alınarak hesap dönemine ilişkin tüm ücret bordroları dosyaya getirtilerek gerekirse başka bir bilirkişiden rapor alınmak suretiyle davacının ücret farkından kaynaklı taleplerine ilişkin yeniden bir karar verilmelidir.

F)Sonuç:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebeplerle BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 25.05.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/3885, Karar No: 2020/673, Tarih: 22.01.2020

**11. Hukuk Dairesi         2018/3885 E.  ,  2020/673 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

Taraflar arasında görülen davada Bakırköy 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi'nce verilen 21/06/2016 gün ve 2015/192 - 2016/124 sayılı kararı onayan Daire'nin 25/04/2018 gün ve 2016/10902 - 2018/3101 sayılı kararı aleyhinde davalı vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği de anlaşılmış olmakla, dosya için düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra gereği konuşulup düşünüldü:

Davacı vekili, davalıya ait 2014/03996 sayılı kase konulu tasarımın özellikle gıda ürünlerini sağlıklı ve uzun ömürlü saklamak için kullanılan bir tür saklama kabı olduğunu, Crown Packaging adlı firmanın resmi internet sitesinden alınan saklama kapları ile davalının tasarımı kıyaslandığında neredeyse aynı olduğunu, piyasada yer alan konserve kutu, kap üreticilerinin bir çoğunda bu şekilde gelişmiş kullanım ve tescillerin yer aldığını, bu tasarımların davalının başvuru tarihinden önce kamuya sunulduğunu, davalı tarafın tasarımlarının yeni ve ayırt edici olmadığını ileri sürerek davalı adına 2014/03996 sayı ile tescilli “kap” konulu tasarımların hükümsüzlüğüne, sicilden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre davanın kabulüne dair verilen karar davalı vekilinin temyizi üzerine Dairemizce onanmıştır.

Davalı vekili bu kez karar düzeltme talebinde bulunmuştur.

Dosyadaki yazılara, mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, davalı vekilinin HUMK 440. maddesinde sayılan hallerden hiçbirisini ihtiva etmeyen karar düzeltme isteğinin reddi gerekir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davalı vekilinin karar düzeltme isteğinin HUMK 442. maddesi gereğince REDDİNE, aşağıda yazılı bakiye 38,50 TL karar düzeltme harcının ve 3506 sayılı Yasa ile değiştirilen HUMK 442/3. maddesi hükmü uyarınca takdiren 477,45 TL para cezasının karar düzeltilmesini isteyen davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydedilmesine, 22/01/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/14885, Karar No: 2021/1579, Tarih: 18.02.2021

**11. Ceza Dairesi         2017/14885 E.  ,  2021/1579 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Sahte fatura kullanma

HÜKÜM : Mahkumiyet

Sanık hakkında 2009 takvim yılında sahte fatura kullanma suçundan açılan davada, dosya içerisindeki belgelerden Vergi Denetim Kurulu ...'nın 11.11.2013 tarihli yazısında bahsi geçen ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 367. maddesi uyarınca dava şartı olan Rapor Değerlendirme Komisyonunun mütalaasının onaysız fotokopiden ibaret olduğu ve komisyon üyelerinden vergi müfettişi Mustafa Can’ın imzasının bulunmadığı anlaşıldığından; bahse konu komisyon mütalaasının tüm üyelerce imzalı aslı veya aslının aynısı olduğuna dair onaylı örneğinin denetime olanak verecek şekilde dosya içerisine konulmasından sonra iadesinin temini için dava dosyasının Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 18.02.2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/18461, Karar No: 2011/2967, Tarih: 01.03.2011

**(Kapatılan) 13. Hukuk Dairesi         2010/18461 E.  ,  2011/2967 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Tüketici Mahkemesi

Taraflar arasındaki abonelik sözleşmesi davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı mahkemenin görevsizliğine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

K A R A R

Davacı, babası Yaşar Mercimek'in davalı şirketin abonesi iken vefat ettiğini, mirasçı olarak kendisi ile dava dışı şahsın kaldığını, davalı şirketin 27.5.2008 tarihli ihtar ile abonelik sözleşmesini sözleşme ve yasaya aykırı olarak feshedip akabinde hizmet vermeyide sonlandırdığını, sözleşmenin feshinin geçerli olmadığını ileri sürerek muris ile yapılan sözleşmenin mevcut hali ile devam ettiğinin tesbiti ile yeniden enerji verilmesinin tesisine karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davacı ile aralarında abonelik sözleşmesi olmadığını, davacnın aboneliğin tesis edildiği adreste de ikamet etmediğini savunarak davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davacının murisi ile davalı arasındaki sözleşmenin murisin ölümü ile sona erdiği, davacı ile davalı arasında sözleşme bulunmadığı, davacının dava konusu yerde ikamet etmediği, davaya bakma görevinin Sulh Hukuk Mahkemesine ait olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı murisi Yaşar Mercimek ile davalı şirket arasında 26.12.1996 tarihli abonelik sözleşmesi yapıldığı ve aboneliğin tesis edildiği yerin konut nitelikli olduğu, murisin 4.2.1998 tarihinde vefat ettiği, davalının 15.4.2008 tarihli ihtarla kalorimetre ölçümüne 2010/18461 2011/2967

dayalı yeni bir sözleşme imzalanmasını bildirdiği, imzalanmayınca da 27.5.2008 tarihli sözleşmeyi feshettiği ve sözleşmede belirli bir sürenin öngörülmediği ihtilafsızdır. Davacı bu davada sözleşmenin tarafı olan Yaşar Mercimek'in yasal mirasçısı ve külli halefi olarak sözleşmenin devam ettiğinin tesbitini, bir başka deyişle davalı tarafından çıkartılan muarazaanın giderilmesini talep etmektedir. Davacı, murisin yasal mirasçısı ve külli halefi olduğu için eldeki davayı açmakta hukuki yarara sahip bulunmaktadır. Öte yandan aboneliğin tesis edildiği adres konut vasfında olduğu için bu abonelik sözleşmesinden kaynaklı ihtilafa bakmakda Tüketici Mahkemesinin görev alanı içinde kalmakta olup, davacının aboneliğin tesis edildiği konutta ikamet etmemesi mahkemenin görevine etkili bir husus değildir. Hal böyle olunca mahkemece işin esasına girilerek hasıl olacak sonuca uygun bir karar verilmesi gerekir. Mahkemenin değinilen bu yönü gözardı ederek yazılı şekilde karar vermiş olması usul ve yasaya aykırıdır. Bozmayı gerektirir.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle; temyiz olunan kararın davacı yararına BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, 1.3.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/6923, Karar No: 2013/1502, Tarih: 13.03.2013

**23. Hukuk Dairesi         2012/6923 E.  ,  2013/1502 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kooperatif üyeliğinden ihraç kararının iptali davasının bozma kararına uyularak yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R-

Davacı vekili, davalı kooperatif üyesi olan müvekkilinin mali yükümlülüklerini yerine getirmediğinden bahisle üyelikten ihraç edildiğini, müvekkiline gönderilen çıkarmaya ilişkin ihtarnamede borçlarının kalem kalem açıklanmadığını ileri sürerek, müvekkili hakkındaki ihraç kararının iptali ile ortak olduğunun tespitini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacıya gönderilen ihtarnamelerde borç miktarı ve faizinin açıkça gösterildiğini, davacının parasal yükümlülüklerini yerine getirmediğini, ortaklıktan çıkarma kararının usul, yasa ve anasözleşme hükümlerine uygun olduğunu savunarak, davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, Dairemiz'in uyulan bozma ilamı ve tüm dosya kapsamına göre; davalı kooperatifçe davalıya gönderilen ilk ihtarnamede, kooperatif anasözleşmesinin .../.... maddesinde belirtilen otuz günlük gecikme şartı beklenmeksizin 2006 yılı Temmuz ayı aidatının da istendiği, bu nedenle birinci ihtarnamenin anasözleşmeye aykırı olduğu, muaccel olmayan aidat borcunun yer aldığı bu ihtarnameye dayalı olarak ihraç kararı verilemeyeceği gerekçesiyle davanın kabulü ile davacının kooperatif üyeliğinden ihracına ilişkin ........2006 tarihli ve 320 sayılı kararının iptaline karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına göre, davalı vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edenden alınmasına, kararın tebliğinden itibaren ... gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, ....03.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/12514, Karar No: 2013/7662, Tarih: 16.04.2013

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2012/12514 E.  ,  2013/7662 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, iş kazası sonucu maluliyetinden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesi davasının yapılan yargılaması sonunda; ilamda yazılı nedenlerle, 153.154,83 TL maddi ve manevi tazminatın yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine ilişkin hükmün süresi içinde temyizen incelenmesi davalı vekilince istenilmesi ve de duruşma talep edilmesi üzerine, dosya incelenerek, işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 16/04/2013 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü davalı vekili Avukat ... ile karşı taraf vekili Avukat ... geldiler. Duruşmaya başlanarak hazır bulunan Avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek aynı gün Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği konuşulup düşünüldü ve aşağıda karar tesbit edildi.

K A R A R

1-Dosyadaki yazılara toplanan deliler ile hükmün bozmaya uygun olmasına ve dayandığı gerektirici nedenlere göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Dava, 25.01.2007 tarihinde geçirdiği iş kazasında yaralanan sigortalının maddi manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece,maddi tazminat davasının kabulüne manevi tazminat davasının ise kısmen kabulüne karar verilmiştir.Meydana gelen zararlandırıcı olayın iş kazası olduğu, davacının uğradığı iş kazası neticesinde % 41.2 oranında meslekte sürekli kazanma gücü kaybına uğrayıp meydana gelen kazada %80 oranında davalı işverenin % 20 oranında ise davacı kazalının kusurunun bulunduğu, hükme esas alınan maddi tazminat hesap raporunda pasif dönemde net asgari ücretin esas alınması gerekirken asgari geçim indirimi ilave edilerek bulunan miktarın esas alındığı açıktır. iş Kazalarında maddi tazminat miktarı, işçinin olay tarihindeki bakiye ömrü esas alınarak aktif ve pasif dönemde elde edeceği kazançlar toplamından oluşup 60 yaşına kadar (aktif)olan dönemde ve 60 yaşından sonra da bakiye ömrüne kadar olan (pasif) dönemde elde edeceği kazançları ortalama yöntemine başvurulmadan her yıl için ayrı ayrı hesaplanarak bulunur. Bu hesaplamada pasif dönemde esas alınması gereken ücret ise net asgari ücrettir.

Somut olayda,hükme esas alınan maddi zarar hesap raporunda davacının aktif dönemdeki zararının asgari ücretin 2.86 katı esas alınarak hesaplanmasında bir isabetsizlik olmamakla birlikte emeklilik dönemi de denilen pasif dönem hesabında asgari ücretin neti yerine asgari geçim indirimi eklenerek bulunan ücretin esas alınarak hesaplama yapılması hatalıdır.

Mahkemece yukarıda açıklanan maddi ve hukuksal olgular dikkate alınmadan, yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul olunmalı ve hüküm bozulmalıdır.

Mahkemece yukarıda açıklanan maddi ve hukuksal olgular dikkate alınmadan, yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul olunmalı ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenle BOZULMASINA, Davalı yararına takdir edilen 990.00TL. duruşma Avukatlık parasının karşı tarafa yükletilmesine, temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine 16/04/2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/1726, Karar No: 2017/7085, Tarih: 05.12.2017

**1. Hukuk Dairesi         2015/1726 E.  ,  2017/7085 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ...ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ : TAPU İPTALİ VE TESCİL

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil davası sonunda, yerel mahkemece davanın reddine ilişkin olarak verilen karar davacılar tarafından süresinde duruşma istekli temyiz edilmiş olmakla, duruşma günü olarak saptanan 05.12.2017 Salı günü saat 9.25'de daireye gelmeleri için taraf vekillerine tebligat yapıldığı halde gelmedikleri anlaşıldı, incelemenin dosya üzerinde yapılmasına, süresinde verildiği ve kayıt olunduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra Tetkik Hakimi ...'in raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü:

-KARAR-

Dava, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı tapu iptali-tescil isteğine ilişkindir.

Davacılar ... ... , mirasbırakan anneleri ...'nin dava konusu ... nolu parselini mirastan mal kaçırmak amacıyla oğlu ...'e satış suretiyle temlik ettiğini, ...'in ölümünden sonra taşınmazın eşi ve çocuklarına intikal ettiğini, onların da taşınmazı danışıklı biçimde ara maliklere devrettiklerini ve en sonunda da ...'in oğlu davalı ...'ya döndürdüklerini ileri sürerek miras payları oranında tapu iptali ve tescil isteğiyle eldeki davayı açmışlardır.

Davalı ..., satışların gerçek olduğunu, muvazaa bulunmadığını belirtip davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, taşınmazın mirasbırakanın oğlu ...'den itibaren davalı ...'ya dönüşüne kadar yapılan devirlerin muvazaalı olduğu, ancak mirasbırakan ile ... arasındaki işleme yönelik muvazaa iddiasının kanıtlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Getirtilen kayıt ve belgelerden, davaya konu ... parsel sayılı taşınmazın muris ... ... adına kayıtlı iken:

1- Muris tarafından 15.02.2001'de oğlu ... ... 'ya satış yoluyla temlik edildiği,

2-... ... 'nun 14.01.2009'da ölmesi üzerine, taşınmazın 05.11.2009'da mirasçıları olan eşi ... ... ile çocukları ..., ... ve ... ... 'ya intikal ettiği; anılan mirasçılar tarafından da aynı tarihte ...'e satıldığı,

3- ...'ün taşınmazı 25.12.2009'da ...'e sattığı,

4- ...'in ise 16.02.2010'da taşınmazı ... ... 'a sattığı,

5- ... ... tarafından da taşınmazın 15.02.2011'de satış suretiyle ...'ya devredildiği görülmektedir.

Diğer taraftan, mirasbırakan ...'nin 02.01.2010 tarihinde öldüğü, geride mirasçıları olarak kızları ... ... ile kendinden önce 14.01.2009'da ölen oğlu ... ... 'dan olma torunları ..., ... ve ... ... 'nun kaldığı sabittir.

3- ...'ün taşınmazı 25.12.2009'da ...'e sattığı,

4- ...'in ise 16.02.2010'da taşınmazı ... ... 'a sattığı,

5- ... ... tarafından da taşınmazın 15.02.2011'de satış suretiyle ...'ya devredildiği görülmektedir.

Diğer taraftan, mirasbırakan ...'nin 02.01.2010 tarihinde öldüğü, geride mirasçıları olarak kızları ... ... ile kendinden önce 14.01.2009'da ölen oğlu ... ... 'dan olma torunları ..., ... ve ... ... 'nun kaldığı sabittir.

Hemen belirtilmelidir ki, bu tür uyuşmazlıkların sağlıklı, adil ve doğru bir çözüme ulaştırılabilmesi davalıya yapılan temlikin gerçek yönünün, diğer bir söyleyişle miras bırakanın asıl irade ve amacının duraksamaya yer bırakmayacak biçimde ortaya çıkarılmasına bağlıdır. Bir iç sorun olan ve gizlenen gerçek irade ve amacın tespiti ve aydınlığa kavuşturulması genellikle zor olduğundan bu yöndeki delillerin eksiksiz toplanılması yanında birlikte ve doğru şekilde değerlendirilmesi de büyük önem taşımaktadır. Bunun için de ülke ve yörenin gelenek ve görenekleri, toplumsal eğilimleri, olayların olağan akışı, miras bırakanın sözleşmeyi yapmakta haklı ve makul bir nedeninin bulunup bulunmadığı, davalı yanın alış gücünün olup olmadığı, satış bedeli ile sözleşme tarihindeki gerçek değer arasındaki fark, taraflar ile miras bırakan arasındaki beşeri ilişki gibi olgulardan yararlanılmasında zorunluluk vardır.

Somut olayda, mirasbırakanın taşınmazı oğlu ...'e temlik ettiği tarih itibariyle taşınmazın akit bedeli ile gerçek değeri arasında bariz fark olduğunun keşfen saptandığı; öte yandan, mirasbırakanın başkaca taşınmazı bulunmadığı; tarafların kök mirasbırakanı olan babaları ...'in, sağlığında oğlu ...'e devrettiği iki parça taşınmaz hakkında davacıların aynı nedenle açtığı davanın kabulle sonuçlandığı hususlarında da bir çekişme yaratılmadığı; dinlenen tanık anlatımlarından da, taşınmazın başından beri mirasbırakanının oğlu ...'in, onun ölmesiyle de çocuklarının tasarrufunda kalmaya devam ettiği, ...'in ölümünden sonraki temliklerin göstermelik ve danışıklı temlikler olduğu, nitekim bu hususun mahkemenin de kabulünde bulunduğu anlaşılmaktadır.

Yukarıda değinilen ilkeler ve tüm dosya içeriği birlikte değerlendirildiğinde, taşınmazın muris Naciye tarafından oğlu Metin'e yapılan temlikinin de mirastan mal kaçırma amaçlı ve muvazaalı olduğu; değinilen somut olgular karşısında davalının tutarsız ve soyut savunmasının muvazaanın aksini kanıtlar nitelik taşımadığı sonuç ve kanaatine varılmaktadır.

Hal böyle olunca, davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile reddedilmesi isabetsizdir.

Davacıların temyiz itirazı açıklanan nedenlerden ötürü yerindedir. Kabulü ile, hükmün (6100 sayılı Yasanın geçici 3.maddesi yollaması ile) 1086 sayılı HUMK'un 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 05.12.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.