muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2010/2138, Karar No: 2011/4447, Tarih: 07.07.2011

**(Kapatılan)15. Hukuk Dairesi         2010/2138 E.  ,  2011/4447 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ticaret Mahkemesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davacı vekili tarafından istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen günde davacı vekili Avukat ... geldi. Davalı vekili gelmedi. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan davacı avukatı dinlendikten sonra vaktin darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmıştı. Bu kere dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Dava Menemen ilçesi, Mermerlik mahallesi ... mevkinde kain ve tapunun 1. cilt 1049 sayfa, 102 ada 3 nolu parselde kayıtlı bulunan taşınmaz üzerinde kat karşılığı ve bedel ödenmesi kaydıyla yapımı kararlaştırılan inşaata ait 02.05.1995 tarihli asıl ve 05.03.1996 tarihli ek sözleşmelerin iptâli istemiyle davacı kooperatif tarafından açılmış, mahkemece sözleşmelerin imzalandığı tarihten dava tarihine kadar 10 yılı aşkın bir sürenin geçtiği, genel kurullarca sözleşmelerin benimsendiği ve inşaat seviyesinin %63 oranında tamamlandığı, bu haliyle fesih isteminin iyiniyet kurallarıyla bağdaşmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, verilen karar davacı vekilince temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-Davacı 02.05.1995 tarihli asıl sözleşmenin feshi istemi, sözleşmenin yasada öngörülen şekle uygun biçimde yapılması ve sükutu hak sürelerinin dava tarihi itibariyle geçmiş bulunduğundan asıl sözleşmenin feshi isteminin reddinde bir isabetsizlik bulunamamaktadır.

2-Davacı 02.05.1995 tarihli asıl sözleşmenin feshi istemi, sözleşmenin yasada öngörülen şekle uygun biçimde yapılması ve sükutu hak sürelerinin dava tarihi itibariyle geçmiş bulunduğundan asıl sözleşmenin feshi isteminin reddinde bir isabetsizlik bulunamamaktadır.

05.03.1996 tarihli ek sözleşmenin feshine ilişkin davaya gelince; Borçlar Kanunu'nun 12. maddesi uyarınca asıl sözleşmeye tadil ve nakzeden mütemmim ve fer'i şartların geçerli olabilmesi ek sözleşmenin asıl sözleşmedeki şekle uygun bir şekilde yapılmış olması şartına bağlıdır. Asıl sözleşmede davalının yapacağı imalâta birim fiyatlara %20 kâr eklenmek suretiyle bedelinin ödeneceği kabul edildiği halde iptâli istenen ek sözleşmede iş bedeli birim fiyatların bir katı olarak artırılmak suretiyle uygulanacağı benimsenmiştir. Ek sözleşmedeki bu değişiklik asıl sözleşmeyi esaslı surette nakzeden bir husus olup Borçlar Kanunu'nun 12. maddesi uyarınca geçersizdir. Her ne kadar bu sözleşmeden sonra davacı kooperatifin yaptığı genel kurullarda ek sözleşmenin benimsendiği ileri sürülmüş ise de, bedeli artıran bu esaslı değişiklik açıkça genel kurulda izah edilmemiş ve genel kurulda aydınlatılmamıştır. Bu nedenle de kooperatifin menfaati aleyhine işlem yapan kooperatif yöneticileri hakkında ceza davası açıldığı da anlaşılmaktadır. Bu haliyle ek sözleşmenin kooperatifce benimsendiğinden sözedilemeyeceğinden ve inşaat %63 oranında tamamlanmış olup işin ifayla sonuçlandığı da kabul edilemeyeceğinden mahkemece 05.03.1996 tarihli dava konusu ek sözleşmenin geçersizliğine-iptâline karar verilmelidir. Mahkemece bu hususlar üzerinde durulmadan davanın tümden reddi doğru olmamış kararın bozulması uygun bulunmuştur.

SONUÇ:Yukarıda 1. bentte yazılı nedenlerle davacının sair temyiz itirazlarının reddine, 2. bent uyarınca kabulüyle hükmün temyiz eden davacı yararına BOZULMASINA, 825,00 TL duruşma vekâlet ücretinin davalıdan alınarak Yargıtay duruşmasında vekille temsil olunan davacıya verilmesine, ödediği temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davacıya geri verilmesine, 07.07.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/11194, Karar No: 2012/14470, Tarih: 08.10.2012

**4. Hukuk Dairesi         2011/11194 E.  ,  2012/14470 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalılar ... vd. aleyhine 23/10/2008 gününde verilen dilekçe ile etkili eylem nedeniyle maddi ve manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 14/04/2012 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalı ... vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davalı ...'un aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.

2-Davalının diğer temyiz itirazlarına gelince:

Dava, etkili eylem nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkindir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalılardan ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı, davalıların çıkan tartışma neticesinde kendisine bıçakla saldırdıklarını,iki bacağından yaralandığını ve maluliyete uğradığını belirterek maddi ve manevi tazminat isteminde bulunmuştur.

Dosya kapsamında hesap bilirkişisince,davacının %30.2 oranındaki maluliyetine ilişkin zararı belirlenirken peşin değersiz aktif devredeki net zararı 11.236.03 olarak hesap edilmesine rağmen, raporun son kısmında kalem kalem toplam zarar hesap edilirken, sözkonusu devredeki zararda %30.2 oranındaki maluliyete ilişkin indirim yapılmadan önce hesap edilen 37.205,40 TL rakamının hesaplamada dikkate alındığı anlaşılmaktadır.Mahkemece hesap bilirkişisi raporundaki maddi hata dikkate alınmadan fazla tazminata hükmedilmiştir.Açıklanan yön gözetilmeden karar verilmiş olması doğru değildir.Bu nedenle kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda (2) sayılı bentte gösterilen nedenlerle BOZULMASINA, davalının diğer temyiz itirazlarının (1) sayılı bentte gösterilen nedenlerle reddine ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 08/10/2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/9124, Karar No: 2025/3169, Tarih: 27.02.2025

**10. Hukuk Dairesi         2024/9124 E.  ,  2025/3169 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2019/857 E., 2020/824 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 37. İş Mahkemesi

SAYISI : 2016/923 E., 2019/82 K.

2797 sayılı Yargıtay Kanunu’nun 40. ve Yargıtay İç Yönetmeliğinin 18. maddeleri uyarınca yapılan ön incelemede;

Dairemiz 01.12.2023 tarih, 2020/8714 E. 2023/12261 K. sayılı geri çevirme ilamı ile "... yeni tarihli tr4 ve tr7'ye ilişkin bilgi ve belge dava dosyası içerisinde ve UYAP ile oluşturulan elektronik ortamda bulunmadığı belirlenmiştir.

Bu kapsamda, yeniden geri çevirmeye mahal bırakmaksızın;

1-Davacının dosyaya sunduğu 04.07.2005 ve 31.10.2011 tarihli yurt dışı çalışma belgesinde (TR-4)

15.09.1982-31.08.1983 12 Ay (Yüksek Okul Eğitimi/Tamamlanmadı)

01.09.1983-02.07.2987 47 Ay (Yüksek Okul Eğitimi/Tamamlanmadı)

01.09.1988-31.03.1989 7 Ay (Okul Eğitimi)

01.10.1989-31.03.1992 30 Ay (Yüksek Okul Eğitimi/Tamamlanmadı)

010.4.1992-31.01.1993 (Yüksek Okul Eğitimi/Tamamlanmadı-

Azami Süre Aşıldı)

01.02.1993-31.12.1993 11Ay Zorunlu Prim Süresi

01.01.1994-31.12.1995 12 Ay Zorunlu Prim Süresi

01.01.1996-31.07.1996 7 Ay Zorunlu Prim Süresi

Yer almasına rağmen 01.09.2016 tarihli yurtdışı çalışma belgesinde (TR-4)

01.02.1993-31.12.1993 11Ay Zorunlu Prim Süresi

01.01.1994-31.12.1995 12 Ay Zorunlu Prim Süresi

01.01.1996-31.07.1996 7 Ay Zorunlu Prim Süresi

Sürelerin yer aldığı, her iki çalışma belgesinin birbiriyle çelişkili olduğu anlaşılmaktadır.

Bu kapsamda, çelişkinin giderilmesi için davalı Kurum aracılıyla, ilk belgede okul eğitiminin yer almasına rağmen sonraki tarihli belgede yer almamasının sebebinin sorularak, bu okul eğitimi sürelerinin iptal edilip edilmediği, bu okul eğitimine ilişkin sürelerin yurtdışında geçip geçmediği, bu okul eğitimi sürelerinin yaşlılık aylığı bağlanmasına nazara alınıp alınmadığı, rant kapsamında olup olmadığının sorularak yeni tarihli TR-4 ve TR-7 belgelerinin celp edilip dosyaya eklenmesine,..." denilerek eksik bilgi ve belge istendiği, ancak gönderilen belgelerin okunamadığı görülmüştür.

Bu itibarla sözü geçen eksiklikler tekrar geri çevirmeye mahal vermeksizin giderildikten sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere dosyanın Daireye gönderilmesi gerekir.

KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Belirtilen işlemlerin yerine getirilmesi için dosyanın hükmü veren Bölge Adliye Mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 27.02.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/4391, Karar No: 2023/4726, Tarih: 21.09.2023

**2. Ceza Dairesi         2023/4391 E.  ,  2023/4726 K.**

**"İçtihat Metni"**

...

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SAYISI : 2013/375 E., 2013/1441 K.

...

...

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkûmiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Düşme

Suça sürüklenen çocuk hakkında kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33. maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8. maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun 305. maddesi uyarınca temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 260/1. maddesi gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310. maddesi uyarınca temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317. maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle gereği düşünüldü:

Suça sürüklenen çocuğun, olay gecesi saat 01.00 sıralarında şikayetçinin kullandığı 35 . 7562 plakalı taksiye müşteri gibi bindiği, belli bir süre gittikten sonra taksinin durmasını istediği, taksiden inerken direksiyonun dibinde bulunan kutunun içindeki toplam 245.00 TL parayı alıp taksiden inerek hızla uzaklaşması şeklindeki eylemine uyan, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 141/1, 143, 31/3 ve 62. maddelerinde tanımlanan hırsızlık suçunun cezasının üst sınırına göre, 5237 sayılı Kanun'un 66/1-e ve 66/2. maddelerinde öngörülen 5 yıl 4 aylık asli zamanaşımı süresinin, 14.11.2013 olan karar tarihinden, incelemenin yapıldığı tarihe kadar geçmiş bulunması,

İzmir 2. Çocuk Mahkemesinin, 14.11.2013 tarihli ve 2013/375 Esas, 2013/1441 Karar sayılı kararına yönelik suça sürüklenen çocuk müdafii temyiz isteği yerinde görülmekle hükmün, 1412 sayılı Kanun’un 321/1. maddesi gereği BOZULMASINA, bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden aynı Kanun’un 322/1. maddesinin (1) numaralı bendinin verdiği yetkiye dayanılarak suça sürüklenen çocuk hakkında açılan kamu davasının 5271 sayılı Kanun’un 223/8. maddesi gereği gerçekleşen zamanaşımı nedeniyle DÜŞMESİNE, dava dosyasının Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 21.09.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/9527, Karar No: 2019/6083, Tarih: 18.06.2019

**8. Hukuk Dairesi         2018/9527 E.  ,  2019/6083 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Muhdesat Tespiti

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olup, hükmün duruşma yapılması suretiyle Yargıtayca incelenmesi ... ve müşterekleri vekili tarafından istenilmiştir. Dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 18.06.2019 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü temyiz eden taraflardan kimse gelmediğinden incelemenin dosya üzerinden yapılmasına karar verildi. Temyiz isteğinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacılar vekili, vekil edenleri ile davalıların 235 ada 8 parsel ... taşınmazda malik olduklarını, dava konusu taşınmaz üzerinde yer alan meyve ağaçları, seralar ve bahçe evinin, vekil edenleri/vekil edenlerinin mirasbırakanları ve dava dilekçesinde belirttiği kişiler tarafından meydana getirildiğinin tespitine karar verilmesini istemiştir.

Davalılar ... ve müşterekleri vekili, davacıların aktif husumet ehliyetinin olmadığını, muhdesatların kadastrodan önce mevcut olduğunu, hak düşürücü sürenin geçtiğini de belirterek davanın reddini savunmuştur.

Bir kısım davalılar, davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne, 235 ada 8 nolu parsel üzerinde bulunan l98 adet mandalin ağacının 3/4 ünün davacı ...'ya ait olduğunun tespitine, yine aynı taşınmaz üzerinde bulunan bir adet bahçe evi ve dört adet plastik seranın l/2 sinin davacı ... tarafından yapıldığının tespitine, fazlaya ilişkin davacı tarafın talebinin reddine karar verilmiş, hüküm davalılar ... ve müşterekleri tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, muhdesatın tespiti isteğine ilişkindir.

Tüm dosya içeriği ve toplanan delillerden, dava konusu 235 ada 8 parsel ... taşınmazın dosya arasına alınan son tapu kaydına göre, kuyusu olan narenciye bahçesi niteliğinde satış ile davacı ... ile davalılar murisi Hatice Gündoğdu adına tapuda kayıtlı olduğu, mahkemece yapılan keşif sonrası alınan bilirkişi raporuna göre, dava konusu taşınmaz üzerinde, 4 adet sera, bahçe evi, mandalina, dut ve ceviz ağaçlarının olduğu anlaşılmaktadır.

Bilindiği üzere; bir şeye malik olan kimse, o şeyin bütünleyici parçalarına da malik olur(4721 s.lı TMK 684/1 mad.). Arazi üzerindeki mülkiyet, kullanılmasında yarar olduğu ölçüde, üstündeki hava ve altındaki arz katmanlarını da kapsar. Bu mülkiyet kapsamına, yasal sınırlamalar saklı kalmak üzere kalıcı yapılar, bitkiler ve kaynaklar da girer(TMK 718 mad.). 22.12.1995 tarihli ve 1/3 ... Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararında da vurgulandığı gibi Eşya Hukukunda, muhdesattan, bir arazi üzerinde kalıcı yapı ve tesisler ile bağ ve bahçe şeklinde dikilen ağaçları anlamak gerekir.

Duraksamadan belirtmek gerekir ki; mevcut bir muhdesata sonradan yapılan imalatlar yeni bir muhtesat meydana getirme sayılamayacağı gibi, bu amaçla yapılan giderler de mevcut muhtesata değer kazandıran faydalı ve zorunlu giderlerdendir. Aynı şekilde bütünleyici parça niteliğinde olmayıp her zaman için ana taşınmazdan sökülüp götürülebilen ve taşınmazdan ayrılması mümkün olan eşyalar da teferruat niteliğindedir. Bu nitelikteki eşyalar yönünden muhdesat aidiyeti davası açılamayacağı, iyileştirici nitelikteki giderlerden payına düşenden fazlasını yapan kişinin ancak koşullarının varlığı halinde Borçlar Kanunu'nun 61 ve devam eden maddeleri hükmüne ve sebepsiz zenginleşme kurallarına göre açacağı eda nitelikli bir alacak davası ile bu miktarı isteyebileceği kuşkusuzdur. Eda davası açma hakkının bulunduğu hallerde bu davaya öncü olacak bir tespit davası açılmasında hukuki yarar bulunduğundan söz edilemez. Hemen belirtmek gerekir ki hukuki yarar dava koşuludur.

Somut olaya gelince; Mahkemece, davaya konu 8 parsel ... taşınmaz üzerinde bulunan dört adet plastik seranın davacıya ait olduğunun tespitine karar verilmiş ise de, varılan sonuç ve oluşturulan hüküm az yukarıda zikredilen yasal düzenlemelere ve yerleşik uygulamaya uygun düşmemektedir. Aidiyetinin tespiti istenen ve Mahkemece kabulüne karar verilen seraların taşınmazın bütünleyici parçası niteliğinde olmayıp (mütememim cüz) her zaman için sökülüp götürülebilen ve taşınmazdan ayrılması mümkün olan eşya (teferruat) niteliğinde oldukları kuşkusuzdur. Az yukarıda açıklandığı üzere, öğretide ve uygulamada kararlılık kazanan yerleşik görüşlere göre, bu nitelikteki eşyalar yönünden muhdesat aidiyeti davası açılamayacağı, ancak koşullarının varlığı halinde TBK'nin 77 ve devam eden maddeleri hükmüne ve sebepsiz zenginleşme kurallarına göre açılacak eda nitelikli bir alacak davası ile talep edilebileceğinin mümkün olduğu, eda davası açma hakkının bulunduğu hallerde de bu davaya öncü olacak bir tespit davası açılmasında hukuki yarar bulunmadığı gözönünde bulundurularak, tespiti istenen seralar yönünden davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru değildir.

Ayrıca, 3402 ... Kadastro Kanunu'nun 12/3. maddesi gereğince kadastro tutanaklarının kesinleştiği tarihten itibaren 10 yıl geçtikten sonra, kadastrodan önceki hukuki sebeplere dayanarak itiraz olunamaz ve dava açılamaz. On yıllık süre kamu düzenine ilişkin olup, hak düşürücü niteliktedir ve olumsuz dava koşuludur. Hak düşürücü sürenin geçmesi, işin esasının incelenmesini önler. Hak düşürücü süre tüm def’i ve itirazlardan önce göz önünde bulundurulur. Yargılama bitinceye kadar hak düşürücü sürenin geçtiği taraflarca ileri sürülebileceği gibi, görevinden ötürü hakim tarafından da kendiliğinden dikkate alınır.

Ne var ki, somut olayda, hak düşürücü süre yönünden mahkemece hükme yeterli bir araştırma yapıldığı söylenemez. Şöyle ki, dava konusu taşınmazın kadastro tespiti kuyusu olan narenciye bahçesi niteliği ile 15/12/1980 tarihinde yapılmış, 09/06/1993 tarihinde hükmen tapuya aynı nitelik ile tescil edilmiştir. Dosyada mübrez kadastro tutanağında "...malikleri tarafından narenciye ağaçları dikildiğinden ve bu şekilde tasarruf olunageldiğinden cinsinin kuyusu olan narenciye bahçesi halinde tashihi suretiyle tapu malikleri adına verasette iştirak halinde tespiti yapılarak komisyona sunuldu..." ifadeleri kullanılmıştır. Yine, Mahkemece 20/10/2014 tarihinde yapılan keşifte dinlenen davacı tanığı, dava konusu ağaçların tahminen 1975-1980 yılları arasında dikildiğini, yine keşif sonrası alınan bilirkişi raporunda, 180 adet mandalina ağacının 30-35 yaş aralığında, 18 adet ağacın ise 10 yaşında olduğunu belirttiği anlaşılmaktadır. Bu durumda, dava konusu ağaçların taşınmazın tespit tarihinden önce yapılıp-yapılmadığı her türlü tereddütten uzak olarak tespit edilmemiştir.

Hal böyle olunca, Mahkemece, mahallinde yeniden keşif yapılarak dava konusu taşınmaz üzerinde bulunan (uyuşmazlık konusu olan) ağaçların yaşı ve sayısının duraksamaya meydan vermeyecek şekilde belirlenmesi, ağaçların yerini gösterir şekilde teknik bilirkişiye uygulama ve denetime elverişli basit kroki düzenlettirilmesi, muhdesatların mümkünse bütün halinde fotoğraflanması ve bu suretle denetime elverişli ziraat bilirkişi raporu ile tespit edilecek ağaçların yaşları da göz önünde bulundurularak (var ise) görülmekte olan eldeki davanın kadastro tespit tarihi öncesi ağaçlar için 3402 ... Kadastro Kanunu'nun 12/3.maddesinde belirtilen on yıllık hak düşürücü süre içerisinde dava açılıp açılmadığının değerlendirilmesi, kadastro tespit tarihi sonrası ekilen ağaçlar yönünden ise tüm deliller birlikte değerlendirilerek elde edilecek sonuca göre dava konusu taşınmaz üzerinde bulunan ağaçlar ile ilgili infazda kuşku oluşturmayacak şekilde karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.

Yine, dosya arasında yer alan son tapu kaydında davacılardan ...'nın dava konusu taşınmazda malik olmadığı anlaşılmaktadır. Bu durumda, bahsi geçen davacının taşınmazdaki payının tespitine ilişkin olarak, taşınmaza ait akit tablolarının dosya arasına alınması ve aktif dava ehliyetinin olup-olmadığının değerlendirilmesi gerekirken, gerekli araştırma yapılmadan bahsi geçen davacı hakkında hüküm kurulması da yanlış olmuştur.

Son olarak, davada taraf olan bir kısım davalıların karar başlığında gösterilmemiş olması doğru görülmemiştir.

Son olarak, davada taraf olan bir kısım davalıların karar başlığında gösterilmemiş olması doğru görülmemiştir.

SONUÇ: Davalılar ... ve müşterekleri vekilinin temyiz itirazları yukarıda açıklanan nedenle yerinde olduğundan kabulüyle, usul ve yasaya uygun bulunmayan hükmün 6100 ... HMK'nin Geçici 3.maddesi yollamasıyla 1086 ... HUMK'un 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, bozma sebebine göre davalılar vekilinin yargılama giderleri ve vekalet ücretine yönelik temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, taraflarca HUMK'un 440/I maddesi gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine ve peşin harcın istek halinde temyiz edene iadesine 18/06/2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/10133, Karar No: 2013/17369, Tarih: 05.12.2013

**1. Hukuk Dairesi         2013/10133 E.  ,  2013/17369 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ : TAPU İPT... VE TESCİL

Yanlar arasında görülen tapu ipt... ve tescil davası sonunda, yerel mahkemece davanın reddine ilişkin olarak verilen karar davacı tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi ...’ın raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp, düşünüldü;

-KARAR-

Dava, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı tapu ipt... ve tescil isteğine ilişkindir.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

Dosya içeriğinden, toplanan delillerden; miras bırakan ...’ın çekişme konusu 3997 (imarla 28825 ada 1) parsel sayılı taşınmazın ½ payını 24.02.1999 tarihli akitle gelini davalıya satış suretiyle temlik ettiği anlaşılmaktadır.

Davacı, anılan temlikin mirasçıdan mal kaçırma amaçlı ve muvazaalı olduğunu ileri sürerek eldeki davayı açmıştır.

Bilindiği üzere, uygulamada ve öğretide "muris muvazaası" olarak tanımlanan muvazaa, niteliği itibariyle nispi (mevsuf-vasıflı) muvazaa türü dür. Söz konusu Muvazaada miras bırakan gerçekten sözleşme yapmak ve tapulu taşınmazını devretmek istemektedir. Ancak mirasçısını miras hakkından yoksun bırakmak için esas amacını gizleyerek, gerçekte bağışlamak istediği tapulu taşınmazını, tapuda yaptığı resmi sözleşmede iradesini satış veya ölünceye kadar bakma sözleşmesi doğrultusunda açıklamak suretiyle devretmektedir.

Bu durumda, yerleşmiş Yargıtay İçtihatlarında ve l-4-1974 tarih 1/2 sayılı İnançları Birleştirme Kararında açıklandığı üzere görünürdeki sözleşme tarafların gerçek iradelerine uymadığından, gizli bağış sözleşmesi de Medeni Kanunun 706, Borçlar Kanunun 213 (6098 sayılı Türk Borçlar Yasasının 237) ve Tapu Kanunun 26. maddelerinde öngörülen şekil koşullarından yoksun bulunduğundan, saklı pay sahibi olsun veya olmasın miras hakkı çiğnenen tüm mirasçılar dava açarak resmi sözleşmenin muvazaa nedeni ile geçersizliğinin tespitini ve buna dayanılarak oluşturulan tapu kaydının ipt...ni isteyebilirler.

Hemen belirtmek gerekir ki; bu tür uyuşmazlıkların sağlıklı, adil ve doğru bir çözüme ulaştırılabilmesi, davalıya yapılan temlikin gerçek yönünün diğer bir söyleyişle miras bırakanın asıl irade ve amacının duraksamaya yer bırakmayacak biçimde ortaya çıkarılmasına bağlıdır. Bir iç sorun olan ve gizlenen gerçek irade ve amacın tespiti ve aydınlığa kavuşturulması genellikle zor olduğundan bu yöndeki delillerin eksiksiz toplanılması yanında birlikte ve doğru şekilde değerlendirilmesi de büyük önem taşımaktadır. Bunun içinde ülke ve yörenin gelenek ve görenekleri, toplumsal eğilimleri, olayların olağan akışı, miras bırakanın sözleşmeyi yapmakta haklı ve makul bir nedeninin bulunup bulunmadığı, davalı yanın alış gücünün olup olmadığı, satış bedeli ile sözleşme tarihindeki gerçek değer arasındaki fark, taraflar ile miras bırakan arasındaki beşeri ilişki gibi olgulardan yararlanılmasında zorunluluk vardır.