muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2016/4579, Karar No: 2016/4285, Tarih: 28.03.2016

22.03.1985 tarihinde yürürlüğe giren 3165 sayılı Kanun ile yapılan değişiklikte ise, bu kez, kendi adına ve hesabına bağımsız çalışanlardan; “gerçek ve götürü usûlde gelir vergisi mükellefi olanlar, Esnaf ve Sanatkarlar Siciline kayıtlı bulunanlar veya kanunla kurulu meslek kuruluşuna usulüne uygun kayıtlı bulunanlardan” gelir vergisi mükellefi olanlar, mükellefiyetin başlangıç tarihinden, gelir vergisinden muaf olanlar ile vergi kaydı bulunmayanlar da Esnaf ve Sanatkarlar Siciline veya kanunla kurulu meslek kuruluşlarına kayıt oldukları tarihten itibaren kendiliğinden sigortalı sayılmışlardır.

02.08.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4956 sayılı Kanun ile getirilen düzenlemede de; kendi adına ve hesabına bağımsız çalışanlardan; “gelir vergisi mükellefi olanlar ile, gelir vergisinden muaf olanlardan Esnaf ve Sanatkar Sicili ile birlikte kanunla kurulu meslek kuruluşuna usulüne uygun olarak kayıt olanlar” sigortalı sayılmışlardır.

Yukarıda açıklanan tüm bu Kanunlarla yapılan değişiklikler; önceki mevzuatın öngördüğü koşullara sahip olan sigortalıların, sigortalılık niteliklerine son vermemekte, değişikliklerin yürürlüğe girdiği tarihten sonra Bağ-Kur sigortalılık niteliğini kazananlar yönünden yeni düzenlemeler içermektedir. Tersinin kabulü, kazanılmış hakları ortadan kaldırmak olur ki, bu durumun kabulüne yasaca ve hukukça olanak olmadığı açıktır.

Davacının, 1479 sayılı Kanun kapsamında zorunlu sigortalı olarak kaydının yapıldığı tarihte yürürlükte bulunan 3165 sayılı Kanun ile yapılan değişiklik ile “gerçek ve götürü usûlde gelir vergisi mükellefi olanlar, Esnaf ve Sanatkarlar Siciline kayıtlı

bulunanlar veya kanunla kurulu meslek kuruluşuna usulüne uygun kayıtlı bulunanlardan” gelir vergisi mükellefi olanlar, mükellefiyetin başlangıç tarihinden, gelir vergisinden muaf olanlar ile vergi kaydı bulunmayanlar da Esnaf ve Sanatkarlar Siciline veya kanunla kurulu meslek kuruluşlarına kayıt oldukları tarihten itibaren kendiliğinden sigortalı sayılacakları bildirilmiş olup, sigortalılık niteliğinin varlığı sorunu da anılan düzenlemeler doğrultusunda çözümlenmelidir. Belirtmek gerekirse anılan düzenlemelerin açıkça değindiği üzere, sigortalılığın oluşumu yönünden “kendi adına ve hesabına bağımsız çalışma” olgusunun varlığı zorunlu ve asli unsur olup, vergi dairesine, meslek kuruluşuna ve Esnaf Sanatkar Sicil Memurluğuna kayıtlı olmak; anılan çalışmayı doğrulayan bir şekil şartından ibaret olduğu cihetle aksinin kanıtlanması olanaklıdır. Diğer bir anlatımla, bu gibilerin mesleki faaliyetlerine son verdiklerinin kanıtlanması halinde, artık somut bir çalışmaya dayanmayan, soyut ve sadece evrak üzerindeki oda/vergi/Esnaf Sicil Memurluğu kaydına itibar edilerek kişiyi sigortalı saymak, Kanunun amacına aykırı olacağı açıktır.

Hâl böyle olunca, Mahkemece, davacının davacının vergi oda yada sicil kaydının bulunup bulunmadığı belirlenerek, kendi nam ve hesabına çalışmasına ilişkin işyeri kayıtları araştırılarak, işyerinin vergi muafiyeti kapsamında kalıp kalmadığı tespit edilerek, 1479 sayılı Kanunun 26. maddesinde düzenlenen, “sosyal güvenliğin vazgeçilmez ve kaçınılamaz” kamusal yapısı gereği yöntemince ve re’sen araştırma yapılarak, varılacak sonuç uyarınca, açıklanan yasal düzenlemeler çerçevesinde değerlendirme yapılıp, davacının 1479 sayılı Kanun kapsamında kendi nam ve hesabına bağımsız çalışmasının bulunup bulunmadığı tereddütsüz belirlenmeli, zorunlu sigortalı olarak kabul edilmesi gereken dönem, kuşku ve duraksamaya neden olmayacak şekilde tespit edilerek ödenen primlerin 2000 yılı sonrasına mahsup edilmediği ve Bağ-Kur sigortalılık başlangıcının tespitine yönelik hüküm kurulamayacağı da göz önünde bulundurularak yapılacak değerlendirme uyarınca varılacak sonuca göre karar verilmelidir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin, eksik araştırma ve inceleme sonucu, yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 28.03.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/13724, Karar No: 2018/5456, Tarih: 07.06.2018

**11. Ceza Dairesi         2017/13724 E.  ,  2018/5456 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Vergi Usul Kanununa muhalefet

HÜKÜM : Mahkumiyet

Kadıköy Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 28.06.2012 tarih, 2012/8428 Esas sayılı iddianamesi ile Şentürkler İnşaat Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti'nin müdürü olan sanık ... hakkında "2007, 2008 ve 2009 takvim yıllarında sahte fatura kullanmak ve bu yıllara ilişkin defter ve belgeleri ibraz etmemek" suçlarından kamu davası açıldığı, bu davanın İstanbul Anadolu 22. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 06.05.2014 tarih, 2012/1007 Esas ve 2014/196 Karar sayılı kararı ile temyiz incelememize konu aynı mahkemenin 2011/982 Esas sayılı dava dosyası ile birleştirilmesine karar verildiği, ancak mahkemece sanık hakkında sadece 2006 takvim yılında sahte fatura kullanma ile defter ve belge ibraz etmeme suçlarından mahkumiyet hükmü kurulduğu anlaşılmakla, hüküm kurulmayan "2007, 2008 ve 2009 takvim yıllarında sahte fatura kullanmak ve bu yıllara ilişkin defter ve belgeleri ibraz etmemek" suçlarından mahallinde hüküm kurulması mümkün görülmüştür.

Gerekçeli karar başlığına yanlış yazılan suç tarihinin 2006 takvim yılı için faturaların en son Aralık ayı KDV beyannamesinde kullanılması nedeniyle "21.01.2007" olarak mahallinde düzeltilmesi ve 5237 sayılı TCK’nın 53. maddesinin uygulanmasında, Anayasa Mahkemesinin 08.10.2015 gün 2014/140 Esas, 2015/85 sayılı iptal kararının infaz aşamasında gözetilmesi mümkün görülmüştür.

Toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanığın suçlarının sübutu kabul, oluşa ve soruşturma sonuçlarına uygun şekilde vasfı tayin, cezaları artırıcı ve azaltıcı sebeplerin nitelik ve derecesi takdir kılınmış, savunması inandırıcı gerekçelerle reddedilmiş ve incelenen dosyaya göre verilen hükümlerde bir isabetsizlik görülmemiş olduğundan sanık müdafiinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükümlerin istem gibi ONANMASINA, 07.06.2018 tarihinde oybirliği ile karar verildi.

.
Yargıtay — Esas No: 2014/31978, Karar No: 2015/10229, Tarih: 23.03.2015

**3. Ceza Dairesi         2014/31978 E.  ,  2015/10229 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 3 - 2014/35748

MAHKEMESİ : Karakoçan(Kapatılan) Sulh Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 15/11/2013

NUMARASI : 2011/181 (E) ve 2013/126 (K)

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü;

Mağdurun aşamalarda değişmeyen beyanlarında; kendisini sanığın bıçakla kolundan yaraladığını bildirdiği, mağdurun adli raporunda da kolunda kesi olacak şekilde yaralandığının tespit edildiği halde; sanığın mağduru bıçakla yaralama suçundan cezalandırılması yerine, olayda silah kullanıldığına dair delil bulunmadığı gerekçesi ile yazılı şekilde şikayet yokluğundan düşme kararı verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, o yer Cumhuriyet savcısının temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi ile yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi uyarınca istem gibi BOZULMASINA, 23.03.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/23325, Karar No: 2014/10546, Tarih: 23.05.2014

**8. Hukuk Dairesi         2013/23325 E.  ,  2014/10546 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ayancık Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 09/07/2013

NUMARASI : 2010/126-2013/329

Hazine ile A.. B.. aralarındaki tapu iptali ve tescil davasının kabulüne dair Ayancık Asliye Hukuk Mahkemesi'nden verilen 09.07.2013 gün ve 126/329 sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı vekili tarafından süresinde istenilmiş olmakla; dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A RA R

Davacı Hazine temsilcisi, mülkiyeti davalıya ait olan 46 ada 1 parsel sayılı taşınmazın 3621 sayılı Kıyı Kanunu'na göre kıyı kenar çizgisi kapsamında kaldığını belirterek tapu kaydının iptaline karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili: dava konusu taşınmazın 3621 sayılı Kıyı Kanun'un yürürlüğe girmesinden önceki bir tarihte vekil edeni A.. B.. adına tescil edildiğini, dava konusu yerin imar planında park olarak ayrıldığını açıklayarak davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, 46 ada 1 parsel sayılı taşınmazın kıyı kenar çizgisi içerisinde kaldığı gerekçesi ile davanın kabulüne, tapu kaydının iptaline ve kamunun istifadesine açık kıyı olarak terkinine karar verilmesi üzerine; hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, davalı adına tapuda kayıtlı bulunan taşınmazın kıyı kenar çizgisi içerisinde kalan bölümü bakımından tapu kaydının iptali ile tescil harici bırakılması isteğine ilişkindir.

Mahkemece, 46 ada 1 parsel sayılı taşınmazın kıyı kenar çizgisi içerisinde kaldığı gerekçesi ile davanın kabulüne, tapu kaydının iptaline ve kamunun istifadesine açık kıyı olarak terkinine karar verilmesi üzerine; hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, davalı adına tapuda kayıtlı bulunan taşınmazın kıyı kenar çizgisi içerisinde kalan bölümü bakımından tapu kaydının iptali ile tescil harici bırakılması isteğine ilişkindir.

Bilindiği üzere, 3621 sayılı Kıyı Kanunu'nun "kıyı kenar çizgisini" belirleme yöntemine ilişkin 5 ve 9. maddelerinin uygulanmasına yorum getiren ve görülmekle olan davalarda dikkate alınması zorunlu bulunan 28.11.1997 gün ve 5/3 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararın da "kural olarak, mülkiyet hukuku yönünden kıyı kenar çizgisi belirlenmesi görevinin İdari Yargı'ya ait olduğuna; ancak 3621 sayılı Kıyı Kanunu'nun 9. maddesi uyarınca idare tarafından kıyı kenar çizgisi belirlenmiş ve yazılı bildirime rağmen yasal süresinde idari yargıya başvurulmaması nedeniyle yargı yolunun kapanmış olması veya idare tarafından verilip kesinleşmiş karar bulunması durumlarında, bunlara uygun şekilde kıyı kenar çizgisinin adli yargı tarafından saptanması gerektiğine" işaret edilmiştir. 13.03.1972 tarih 1970/7 -1972/4 Esas-Karar nolu ve 28.11.1997 tarih, 1996/5-1997/3 Esas-Karar nolu Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararlarında Kıyı, kıyı çizgisi ve kıyı kenar çizgisi kavramlarının bilimsel tanımlamaları yapılmış, hukuksal özellikleri ve işlevi belirlenmiştir. 3621 sayılı Kanun'un 5. ve 9. maddelerine göre de kıyı kenar çizgisinin belirlenmesi zorunludur. Uzman bilirkişilerin Yasa'nın ve İçtihadı Birleştirme Kararları'nın emredici hükümleri dışında, hiçbir bilimsel incelemeye, araştırmaya ve verilere dayanmaksızın belirlenen kıyı kenar çizgisine itibar etmek doğru değildir. Değinilen İçtihadı Birleştirme Kararı kapsamı ve 3621 sayılı Kanun'un 5. ve 9. maddelerinde öngörüldüğü biçimde üç jeolog ya da jeoloji mühendisinden oluşturulacak uzman bilirkişi kurulu ve tapu fen memuru aracılığıyla yerinde keşif yapılması, 28.11.1997 tarih 5/3 sayılı İnançları Birleştirme Kararı doğrultusunda bilimsel verilerden de yararlanılarak kıyı kenar çizgisinin belirlenmesi zorunludur.

Somut olayda; Sinop Şehir ve Çevrecilik İl Müdürlüğü'nün 14.11.2012 havale tarihli yazısında, davalı taşınmazın bulunduğu alanda, 3621/3830 sayılı Kıyı Kanunu esaslarına göre geçirilen kıyı kenar çizgisinin 17.11.2011 tarihinde onaylandığı, A.. B.. tarafından ilan edildiği bildirilmiştir. Hal böyle olunca; ilgililere bizzat bildirim yapılmadığı için bağlayıcılık niteliği taşımayan kıyı-kenar çizgisi karşısında 3621 sayılı Yasa'nın 9. maddesine göre oluşturulacak bilirkişi heyeti vasıtası ile kıyı kenar çizgisinin belirlenmesi gerekirken, tek jeofizik mühendisi tarafından düzenlenen bilirkişi raporu esas alınarak hüküm kurulmuş olması doğru olmamıştır.

Bundan ayrı; keşifte hazır bulunan jeofizik, Harita ve Ziraat Mühendisleri tarafından düzenlenen 07.05.2013 tarihli raporda, dava konusu parseli de kapsayan onaylı kıyı kenar çizgisinin geçerli olduğu rapor edildiği halde anılan rapora ekli krokide dava konusu parselin güney kısmında noktalar ile belirlenen bölümünün kıyı kenar çizgisi içerisinde kalmadığı saptanmıştır. Ne var ki; mahkemece rapor ile kroki arasındaki çelişki giderilmeden parselin tamamı açısından kabul kararı verilmiş olması isabetli değildir.

Hal böyle olunca; yeniden yapılacak keşifte 3621 sayılı Yasa'nın 9. maddesine göre oluşturulan Bilirkişi Heyeti vasıtası ile kıyı kenar çizgisi araştırmasının yapılması, idare tarafından belirlenen kıyı kenar çizgisine ilişkin krokinin uzman bilirkişilerce uygulanması, mahkemenin bu çizilen kıyı kenar çizgisi krokisi ile bağlı olmayıp, bizzat bilirkişi kurulu aracılığıyla kıyı kenar çizgisinin belirlemeye yetkili olduğu gözetilmesi, önceki günlü uzman bilirkişi raporlarındaki çelişkiyi giderecek şekilde uzman bilirkişi kurulundan ayrıntılı gerekçeli rapor alınması, raporda kıyı kenar çizgisi içerisinde kalan kısmın renkli olarak belirtilmesi bundan sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi doğru doğru değildir.

Davalı vekilinin temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulüyle hükmün 6100 sayılı HMK'nun Geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK'nun 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, taraflarca HUMK'nun 388/4. (HMK m.297/ç) ve HUMK'nun 440/I maddeleri gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine, 23.05.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/4449, Karar No: 2014/3042, Tarih: 05.05.2014

**15. Hukuk Dairesi         2013/4449 E.  ,  2014/3042 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : Karakoçan Asliye Hukuk Hakimliği

Tarihi : 19.12.2012

Numarası : 2010/12-2012/820

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanmış olup bakiye iş bedelinin tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece ıslahla artırılan miktar da dikkate alınarak davanın kabulüne dair verilen karar, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

2-05.07.2006 tarihli "mukaveledir" başlıklı sözleşmeyle davacı yüklenici .... İlçesi ... Mahallesi 202 ada 11 parsel üzerinde bodrum + 2 kat evin inşaatını anahtar teslimi yapıp, davalıya teslim etmeyi üstlenmiştir. Sözleşmede iş bedeli 64.000,00 Sterlin olarak kararlaştırılmış olup 16.000,00 Sterlin'in kapora olarak ödendiği, geriye kalan 5.000,00 Sterlin'in anahtar tesliminde alındığı, diğer ücretlerin her katın tabliye betonu döküldüğünde eşit olarak alınacağı kararlaştırılmıştır. Sözleşmenin 2. sayfasında teslim tarihiyle ilgili ibareler yazılmış ise de, davalı yanca bunlar kabul edilmediği, Adli Tıp raporuyla bu ilave yazıların farklı kalemle yazılmış olduğu tespit edildiği ve sözleşmenin yapıldığı tarihte yürürlükte bulunan 1086 sayılı HUMK'nın 298. maddesi hükmünce bu çıkıntı ve ilave yazılar iş sahibince tasdik edilmediğinden geçersizdir. Bu haliyle sözleşmede gerek işin teslimi gerekse bedelin ödenmesiyle ilgili kesin vade bulunmamaktadır.

Eser sözleşmelerinde, yüklenicinin iş bedeline hak kazanabilmesi için sözleşme ve ekleriyle iş sahibinin ondan beklediği amaca uygun olarak işi tamamlayıp teslim etmesi gereklidir. Sözleşmenin bina inşaatına ilişkin olması halinde imar mevzuatıyla ilgili düzenlemeler kamu düzeni düşüncesiyle getirilmiş olduğundan yüklenici inşaatı tasdikli proje ve ruhsatına uygun biçimde yapmak zorundadır. Bu husus kamu düzenine ilişkin olduğundan mahkemece görevi gereği kendiliğinden gözetilir.

Öte yandan sözleşme İngiliz para birimi olan Sterlin cinsinden bedel karşılığı düzenlendiğinden sözleşme ve işin yapıldığı tarihte yürürlükte bulunan 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 83. maddesinin II. fıkrası gereğince yüklenici sözleşmede aynen ödeme kelimeleri ya da bu anlama gelen başka ifadeler kullanılmadığından vade günündeki rayici üzerinden memleket parasıyla ödenebelir. Az yukarıda belirtildiği gibi gerek işin teslimi

Öte yandan sözleşme İngiliz para birimi olan Sterlin cinsinden bedel karşılığı düzenlendiğinden sözleşme ve işin yapıldığı tarihte yürürlükte bulunan 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 83. maddesinin II. fıkrası gereğince yüklenici sözleşmede aynen ödeme kelimeleri ya da bu anlama gelen başka ifadeler kullanılmadığından vade günündeki rayici üzerinden memleket parasıyla ödenebelir. Az yukarıda belirtildiği gibi gerek işin teslimi

gerekse bedelin ödenmesi yönünden kararlaştırılan vade bulunmadığı ve davacı yüklenici dava tarihi itibariyle yabancı para cinsinden olan alacağını TL'ye çevirerek talep ettiğinden memleket parasına çevirme işleminde dava tarihindeki döviz efektif satış kur'unun esas alınması gerekir.

Bu durumda mahkemece öncelikle sözleşme konusu inşaatın yapıldığı taşınmazla ilgili belediye işlem dosyası getirtilip, hükme esas alınan raporu düzenleyen teknik bilirkişilerden alınacak ek raporla inşaatın ruhsatlı olup olmadığı, ruhsatlıysa inşaatın tasdikli ruhsat ve projelerine uygun yapılıp yapılmadığı ve yüklenicinin iş bedeline hak kazanıp kazanmadığı tespit edilip yasal olmaması ve yasal hale getirilmesinin mümkün bulunmaması halinde yapılan inşaatın ekonomik değeri olmayacağından davanın reddedilmesi, yasal olması ya da yasal hale getirilmesinin mümkün olması halinde ise gerekirse yasal hale getirilmesi için yapılan masraflar da belirlenip hak edilen İngiliz Sterlini iş bedeli hesaplattırılmalıdır. Bundan sonra yüklenicinin iş bedeline hak kazandığının kabulü halinde kesin vade olmadığı ve seçimlik hak da daha önce kullanılmadığından yabancı paranın dava tarihindeki Merkez Bankası Efektif Satış Kuru üzerinden TL karşılığına hükmedilmesi gerekir.

Bunun yanında davadan önce usulüne uygun ihtarla davalı iş sahibi temerrüde düşürülmediği gibi kararlaştırılan kesin vade de bulunmadığından davada talep edilen miktar için dava, ıslahla artırılan bölüm için ıslah harcının yatırıldığı tarihten faiz yürütülmesi yerine bu husus gözden kaçırılarak tüm alacağa temerrüde esas teşkil etmeyen 30.01.2007 tarihinden itibaren faiz yürütülmesi de kabul şekli itibariyle usul ve yasaya aykırı görülmüştür.

Kararın belirtilen sebeplerle bozulması uygun bulunmuştur.

SONUÇ:Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle davalının diğer temyiz itirazlarının reddine, 2. bent uyarınca kabulüyle hükmün davalı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davalıya geri verilmesine, karara karşı tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme isteminde bulunulabileceğine 05.05.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/2369, Karar No: 2017/4532, Tarih: 29.05.2017

**10. Hukuk Dairesi         2017/2369 E.  ,  2017/4532 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, ölüm aylığının yeniden bağlanması talebinin reddine dair ... işleminin iptali ile başvuru tarihinden itibaren birikmiş aylıklarının yasal faizi ile davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece, uyulan bozma ilamı sonrası ilamda belirtildiği üzere davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Kurum avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davanın yasal dayanağı olan 5510 sayılı Kanunun 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 56. maddesinin 2. fıkrasında, eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıklarının kesileceği, bu kişilere ödenmiş olan tutarların, 96. madde hükümlerine göre geri alınacağı yönünde düzenleme yapılmıştır. Yine 5510 sayılı Kanunun 35. maddesinde aylığın kesilmesine yol açan sebebin ortadan kalkması halinde, 34 üncü maddede belirtilen şartlar saklı kalmak kaydıyla, yeniden aylık bağlanacağı düzenlemesi yer almaktadır. Anılan maddeye dayalı açılan bu tür davalarda da eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun tüm açıklığıyla ve bu kez aylığın kesilmesi işleminin kesinleşmesinden sonraki dönem yönünden ortaya konulması önem arz etmektedir. Burada da, eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun/durumunun tanımlanması, hukuki sınır ve çerçevesinin çizilip ortaya konulması önem arz etmektedir. Taraflar arasında hangi hukuki sebep ve maddi vakıaya dayanmış olursa olsun sona ermiş evlilik birliğinin hak ve yükümlülüklerinin sürdürüldüğü beraberlikler veya kesinleşmiş yargı kararına bağlı olarak gerçekleşmiş boşanmanın var olan/olası sonuçlarını ortadan kaldırıcı/giderici nitelikteki birliktelikler bu kapsamında değerlendirilmeli, ortak çocuk/çocuklar yönünden, boşanma kararına bağlanan veya bağlanmayan kişisel ilişkilerin yürütülmesini sağlamaya yönelik olarak, eşlerin belirli aralıklarda ve günlerde zorunlu şekilde bir araya gelmeleri durumunda ise kanun koyucunun bu türden ilişkinin varlığının gelir/aylık bağlanmaması veya kesilmesi nedeni olarak öngörmediği kabul edilmeli, boşanılan eşle kurulan/yürütülen ilişkinin, eylemli olarak birlikte yaşama kavramı kapsamında yer alıp almadığı dikkatlice irdelenerek saptama yapılmalıdır.