muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/3050, Karar No: 2023/8024, Tarih: 15.06.2023

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraflar vekilleri itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davacı vekili itiraz dilekçesinde; müvekkilinin sürekli iş göremezlik oranının % 6 olduğu kabulüne göre hesaplama yapılması gerektiğini, dosyada kazaya karışanların kusur oranı konusunda çelişkili raporlar olduğunu, savcılık dosyasında bulunan trafik bilirkişisi raporunun hükme esas alınması gerektiğini, raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesi için yeni bir bilirkişi görevlendirilmesi gerektiğini belirterek Uyuşmazlık Hakem Heyetince verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; alınan medikal raporda davacının kaza sebebiyle sürekli iş göremezlik halinin oluşmadığı tespit edildiğini, hükme esas alınan iş göremezlik raporunun hatalı olarak düzenlendiğini, kusur durumunun tespit için Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinden rapor alınması gerektiğini, davacıya 19.01.2021 tarihinde ödeme yapıldığını, bu nedenle davacının bakiye tazminat hakkı kalmadığını, tazminata hükmedilecek ise hesaplamanın TRH 2010 Yaşam Tablosu %1,8 teknik faize göre yapılması gerektiğini, adli tıp rapor ücretinden müvekkilinin sorumluluğu bulunmadığını, tarifeye göre hesaplanacak vekalet ücretinin 1/5'i oranında vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini belirterek Uyuşmazlık Hakem Heyetince verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; maluliyet raporunun ilgili yönetmelik hükümlerine uygun biçimde, uzman heyetçe düzenlendiği ve karara esas alınmasında usulsüzlük bulunmadığı; tazminat hesabının uygun olduğu ve davacının %50 kusurlu olduğuna ilişkin düzenlenen raporun oluşa uygun olduğu, nispi tam vekalet ücretinin uygun olduğu gerekçesiyle, taraflar vekillerinin itirazlarının reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; ... kararına karşı yaptığı itiraz başvurusunda bildirdiği sebeplere ek olarak TRH 2010 Yaşam Tablosu %0 teknik faiz ve progresif rant yöntemi ile güncel asgari ücret uyarınca hesaplama yapılması için dosyanın yeniden aktüer bilirkişiye gönderilmesi gerektiğini belirterek ... kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe:

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (...) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı 01.06.2020 tarihli trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı sürücünün uğradığı zarar nedeniyle sürekli iş göremezlik tazminatı ve adli rapor gideri talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

C. Gerekçe:

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (...) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı 01.06.2020 tarihli trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı sürücünün uğradığı zarar nedeniyle sürekli iş göremezlik tazminatı ve adli rapor gideri talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370, 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere; maluliyet raporunun usul ve yasaya uygun olmasına, hesaplamanın TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif ranta göre yapılmış olmasına, davacı araç sürücüsünün %50 kusurlu oluşuna ilişkin kabulde isabetsizlik bulunmamasına göre, karar usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan ... kararının ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davacıya yükletilmesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,15.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/9176, Karar No: 2015/17250, Tarih: 04.11.2015

**3. Hukuk Dairesi         2015/9176 E.  ,  2015/17250 K.**

* İŞTİRAK NAFAKASININ ARTIRIMI

* TÜRK MEDENİ KANUNU (TMK) (4721) Madde 4

* TÜRK MEDENİ KANUNU (TMK) (4721) Madde 182

* TÜRK MEDENİ KANUNU (TMK) (4721) Madde 331

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasındaki nafakanın artırımı davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili dava dilekçesinde; 2008 yılında anlaşmalı boşanma ile müşterek çocuk lehine tespit edilen 250TL iştirak nafakasının, müşterek çocuğun büyümesi, Meslek Lisesi son sınıf öğrencisi olması, ihtiyaçlarının artması sebebiyle yetersiz kaldığını belirterek 500TL' ye artırımına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı, davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece, 2008 yılında belirlenen nafakanın davalının gelir durumuna göre oldukça yüksek olduğunu, müşterek çocuğun ergin olmasına 6 ay kala davanın açıldığını, davalının yeniden evlendiği, ihtiyaçlarının arttığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından süresi içerisinde temyiz edilmiştir.

Dava; iştirak nafakasının artırımı istemine ilişkindir.

Türk Medeni Kanunu'nun 182/2 maddesi gereğince; velayet kendisine tevdi edilmeyen taraf ekonomik imkanları ölçüsünde müşterek çocuğunun giderlerine katılmakla yükümlüdür.

İştirak nafakası takdir edilirken; çocuğun yaşı, ihtiyaçları, okul seviyesi, sosyal çevreye göre yaşam seviyesi, velayet tevdi edilen tarafın ekonomik durumu ile nafaka yükümlüsünün mali gücü birlikte değerlendirilip, hakkaniyete uygun karar verilmelidir.

Türk Medeni Kanunu'nun 331. maddesinde ise; "Durumun değişmesi halinde hakim, istem üzerine nafaka miktarını yeniden belirler veya nafakayı kaldırır." düzenlemesine yer verilmiştir.

Dosyanın incelenmesinde; davacı annenin ev hanımı olduğu, davalı babanın ise serbest işlerde çalıştığı yaptırılan ekonomik durum araştırmasında tespit edilmişse de, Çine İlçe Emniyet Müdürlüğü 08.03.2014 tarihli tutanağında davalının Aydın ili Karpuzlu ilçesinde içkili restaurant işlettiğinin bildirildiği anlaşılmaktadır.

29.04.2009 tarihinde kesinleşen anlaşmalı boşanma ilamıyla müşterek çocuk için 250 TL iştirak nafakasına karar verildiği, bu davanın 21.06.2013 tarihinde açıldığı, aradan 4 yıllık bir sürenin geçtiği, bu zaman zarfında müşterek çocuğun ihtiyaçlarında artış olduğu ve bu artan ihtiyaçların da taraflarca karşılanması gerektiği tartışmasızdır.

29.04.2009 tarihinde kesinleşen anlaşmalı boşanma ilamıyla müşterek çocuk için 250 TL iştirak nafakasına karar verildiği, bu davanın 21.06.2013 tarihinde açıldığı, aradan 4 yıllık bir sürenin geçtiği, bu zaman zarfında müşterek çocuğun ihtiyaçlarında artış olduğu ve bu artan ihtiyaçların da taraflarca karşılanması gerektiği tartışmasızdır.

Öyle ise, mahkemece; bu hususlar dikkate alınarak, davalı babanın ekonomik sosyal durumu ayrıntılı olarak araştırılıp, müşterek çocuğun ihtiyaçlarında meydana gelen artış, tarafların ekonomik sosyal durumları, halen ödenen nafaka miktarı nazara alınarak, TMK. 4.maddesindeki hakkaniyet ilkesi de gözetilerek; nafakanın, uygun bir miktarda artırılmasına karar verilmesi gerekirken; yanılgılı değerlendirme sonucu davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 04.11.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/5764, Karar No: 2007/9922, Tarih: 10.07.2007

**(Kapatılan) 13. Hukuk Dairesi         2007/5764 E.  ,  2007/9922 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne ve kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, Hentbol kalecisi, olduğunu davalı ile aralarında ... tip sözleşme imzaladıklarını ve bu sözleşmenin Hentbol Federasyonunca tescil edildiğini, davalının sözleşmeden doğan 7.500.000.000 TL. ücretini ödemediğini ileri sürerek bu paranın tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı profesyonel hentbolcudur. Davalı tarafla 3289 sayılı yasa hükümleri çerçevesinde ... tip sözleşme imzalamıştır. 9.3.2007 gününde yürürlüğe giren Hentbol Fedarasyonu Ana Statüsünün 13. maddesi ile kulüplerle sporcular arasında çıkan uyuşmazlıkların yönetim kurullarınca çözümleneceği hükme bağlanmış olup, 14.7.2004 günlü Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğü özerk federasyonları çerçeve Statüsünün 11. maddesi hükmüne göre de yönetim kurallarınca verilecek kararlara karşı da itiraz üzerine tahkim kurulu nihai karar mercii olarak belirlenmiştir. Hal böyle olunca mahkemece görev yönünden dava dilekçesinin reddine karar verilmesi gerekirken işin esası incelenerek yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.

SONUÇ: Açıklanan nedenle temyiz olunan kararın BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz edene iadesine, 10.7.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/24239, Karar No: 2011/4738, Tarih: 28.03.2011

**12. Hukuk Dairesi         2010/24239 E.  ,  2011/4738 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İnegöl İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 29/06/2010

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü :

İİK.nun 4949 Sayılı Kanunla değiştirilen 363/1.maddesinin son cümlesindeki kesinlik sınırının aynı kanunun ek 1.maddesinin 1.fıkrası uyarınca 01.01.2010 tarihinden itibaren artırılan miktarı dikkate alındığında uyuşmazlık konusu değerin 4.110 TL.yi geçmediği anlaşıldığından mahkeme kararının temyiz kabiliyeti yoktur.

Temyiz dilekçesinin (REDDİNE), 28/03/2011  gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/4093, Karar No: 2018/5053, Tarih: 13.12.2018

**15. Hukuk Dairesi         2018/4093 E.  ,  2018/5053 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Hukuk Mahkemesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davacılar vekili ile davalı ... vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşılmış, eksiklik nedeniyle mahalline iade edilen dosya ikmâl edilerek gelmiş olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, kat karşılığı inşaat sözleşmesinden kaynaklanan tazminat istemine ilişkin olup, davacı taraf yapılan kat karşılığı inşaat sözleşmesi gereğince bir takım edimleri ifa ettiğini sözleşme konusu ifası için gerekli bir takım onarım ağaç nakli proje hazırlanması restorasyon işlemleri için sözleşmenin ifa edileceğine inanarak bir takım masrafları yaptığını belirterek oluşan maddi zararın karşılanmasını ve sözleşmenin ifa edilmemesi nedeniyle karşılaştıkları durum nedeniyle manevi bir kısım tazminat isteminde bulunmuş davalı taraf ise sözleşme konusu taşınmazın tarihi eser niteliği gereğince sözleşmenin ifa edilemediğini davacının müracaatlarından olumlu ve faydalı sonuç alınamadığını ve karşılıklı feshedildiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiş, mahkemece yapılan yargılama neticesinde davacı ... İnş. San. Tic. A.Ş. tarafından açılan davanın HMK.'nın 53. maddesi gereğince usulden reddine, davacıların dahili davalılar ... ve ... aleyhine açmış oldukları davanın usulden reddine, davacının davalı ... aleyhine açmış olduğu maddi tazminat istemine ilişkin davanın kısmen kabulüne, manevi tazminat isteminin ise reddine karar verilmiş, verilen karar davacılar vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle 28.02.2015 tarihli dilekçe ile davada talep edilmeyen bir alacak kalemi davaya katılmak istenmiş ise de; tarafların HMK.'nın 176 ve devamı maddelerine göre ıslah yoluyla dava konusu iddialarını ve savunmalarını genişletip değiştirmeleri mümkün olup daha önce dava konusu edilmeyen bir hususun ıslah yoluyla davaya katılması mümkün bulunmaması ve dolayısıyla bu dilekçe ile yapılan işlemin geçerli bir ıslah olarak dikkate alınmamasında bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalının tüm, davacı şirketin diğer temyiz itirazlarının

reddi gerekmiştir.

reddi gerekmiştir.

2-Sözleşme davalı iş sahibi ile davacı şirket arasında imzalanmış olup, sözleşmenin tarafları davalı ile davacı şirkettir. ... şirket yetkilisi olarak şirket adına sözleşmeyi imzalamış olması sebebiyle aktif husumet ehliyeti bulunmadığından, onun açtığı davanın husumet nedeniyle usulden reddi gerekir. Şirketin açtığı davada ise, 01.07.2015 tarihli ıslah ile artırılan miktar da dikkate alınarak, davacı şirket tarafından çizdirildiği kabul edilip bedeline hükmedilen projenin davalı iş sahibine iadesi koşuluyla, davalı ... hakkındaki davanın kabulüne karar verilmesi gerekmektedir. Islahla artırılan bölüm için de faizin cinsi hüküm fıkrasında gösterilmemiş olup, sözleşmenin taraflarından birisinin şirket olması ve işin yapıldığı tarihte yürürlükte bulunan 6762 sayılı TTK m. 21'e göre ticari iş olup ticari faiz istenebileceğinden ticari faizi ile tahsiline karar verilmesi gerekir. Bu hususlar dikkate alınmadan karar verilmesi doğru olmamış kararın bu yönlerden bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle davalının tüm, davacının diğer temyiz itirazlarının reddine, 2. bent uyarınca hükmün davacı şirket yararına BOZULMASINA, aşağıda yazılı bakiye 393,70 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davalı ...'tan alınmasına, ödediği temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davacılara geri verilmesine, karara karşı tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme isteminde bulunulabileceğine 13.12.2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/9111, Karar No: 2017/11543, Tarih: 31.01.2017

**(Kapatılan) 7. Hukuk Dairesi         2015/9111 E.  ,  2017/11543 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yargitay Birinci Baskanlik Kurulunun 22/12/2016 tarih, 398 sayili "Daireler Arasindaki Is Bölümünün Yeniden Belirlenmesine" yönelik karari, 30/12/2016 tarih 29934 sayili Resmi Gazete'de yayimlanarak yürürlüge girmistir. Bu itibarla Amasya, Antalya, Burdur, Bursa, Çorum, Giresun, Isparta, Mersin, Ordu, Rize, Samsun, Sinop, Tokat, Trabzon illerinin merkez ve ilçe mahkemelerince verilen hüküm ve kararlarina iliskin dosyalarin temyiz incelemesi yapilmak üzere Yargitay 9. Hukuk Dairesine GÖNDERILMESINE, 31/01/2017 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/2588, Karar No: 2010/9214, Tarih: 27.05.2010

**3. Ceza Dairesi         2009/2588 E.  ,  2010/9214 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Mahkemesi

HÜKÜM : Sanığın beraatine dair,

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü;

Yerinde görülmeyen sair itirazların reddine; Ancak;

1-Mahallinde yapılan keşif sonucu düzenlenen bilirkişi raporundan ağacın 2006 yılı 3. ayı içinde kesildiğinin; yapılan araştırma sonucu düzenlenen köy muhtarı imzalı 22.11.2006 tarihli ve 21.4.2006 tarihli tutanaklardan sanığın tutanak tarihinde ve bu tarihten bir ay öncesinde de köyde ikamet ettiğinin anlaşılmasına; su tutanağında, ihbarın sanığın ağaç kestiğine ilişkin yapıldığının yazılı bulunmasına göre orman idaresinden ihbarcının kimliğinin sorulup tesbiti halinde duruşmaya çağırılarak ifadesinin alınması; yine kesilen ağacın sanığın tarlasının sınırında olmasına göre civar taşınmaz sahipleri ile köy muhtar ve azaları, varsa köy bekçisinin de duruşmaya çağrılarak suça konu ağacın sanık tarafından kesilip kesilmediği konusunda dinlenilmesinden sonra sanığın hukuki durumunun tayini gerektiğinin gözetilmemesi,

Kabule göre de;

2-Yediemine alınan emval hakkında bir karar verilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş, müdahil idarenin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı istem gibi BOZULMASINA, 27.5.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/10800, Karar No: 2017/7726, Tarih: 12.10.2017

**21. Hukuk Dairesi         2016/10800 E.  ,  2017/7726 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, 01/08/2014 tarihinden itibaren ölüm aylığı almaya hak kazandığının tespitiyle aksi yöndeki Kurum işleminin iptaline karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

K A R A R

Dava; daha önce 5510 sayılı Yasa'nın 56/2.fıkrası uyarınca boşandığı eşi ile birlikte yaşadığı tespit edilip, ölüm aylığı kesilen davacının bu defa 01/08/2014 tarihinden itibaren ölüm aylığı almaya hak kazandığının tespiti ve bu talebi reddeden davalı Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hüküm, davalı Kurum vekilince temyiz edilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerin incelenmesinden; Davacı ...’ın eşi ...’ten 07/02/2002 tarihinde boşandığı, 27/11/2012 tarihinde ikinci kez eski eşiyle evlendiği, 17/06/2014 tarihinde ikinci kez boşandığı, vefat eden babasından dolayı önceki boşandığı dönemde ölüm aylığı aldığı, Sosyal Güvenlik Denetmeni tarafından düzenlenen 27.01.2014 tarihli ve 2013/NA/015 sayılı rapora göre davacının boşandığı eşi ile 01/06/2011 tarihinden ikinci kez evlenme tarihi olan 27/11/2012 tarihine kadar birlikte yaşadıklarına ilişkin tespit yapıldığı, sözkonusu tespitin davacının 01/08/2014 tarihinden itibaren ölüm aylığı bağlanmaya hak kazandığının tespiti talebine ilişkin olmadığı, davacının da bu tespite ilişkin bir itirazının olmadığı, Kurumca davacının dava konusu talebinin 10/04/2015 tarih ve 5625688 sayılı yazıyla reddedildiği , davacının talebinin 2. evliliğinin boşanma ile sonuçlanmasından sonraki sürece ilişkin yeni bir talep olup, bu durumda ispat külfetinin artık davacıya geçmiş olduğu, davacının davasını ispatlamak için yalnızca yeni adresine ilişkin kira kontratı ve gaz aboneliği sözleşmesini sunduğu, Mahkemece birlikte yaşama olgusunun irdelenmediği, ispat için toplanan delillerin yeterli olmadığı, anlaşılmıştır.

Davanın, yasal dayanağı 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 56. maddesinin ikinci fıkrasıdır. Fıkrada: “Eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir. Bu kişilere ödenmiş olan tutarlar, 96. madde hükümlerine göre geri alınır.” düzenlemesine yer verilmiştir. Düzenleme ile ölen sigortalının kız çocuğu veya dul eşi yönünden, boşanılan eşle boşanma sonrasında fiilen birlikte olma durumunda, ölüm aylığının kesilmesi ve ödenmiş aylıkların geri alınması öngörülmektedir. Buna göre, daha önce sosyal güvenlik kanunlarında yer almayan, boşanılan eşle fiilen birlikte yaşama olgusu, gelir veya aylık kesme nedeni ve bağlama engeli olarak benimsenmiştir.

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 59/2. maddesinde: “Kurumun denetim ve kontrol ile görevlendirilmiş memurlarının görevleri sırasında tespit ettikleri Kurum alacağını doğuran olay ve bu olaya ilişkin işlemler, yemin hariç her türlü delile dayandırılabilir. Bunlar tarafından düzenlenen tutanaklar aksi sabit oluncaya kadar geçerlidir.” hükmü yer almaktadır.

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 56'ncı maddesinin ikinci fıkrasına dayalı açılan bu tür davalarda eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun tüm açıklığıyla ve özellikle taraflar arasındaki uyuşmazlık konusu dönem yönünden ortaya konulması önem arz etmektedir. Bu nedenle Anayasanın 20'nci maddesi ile 5510 sayılı Kanun, 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu, 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri Ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanun, 4857 sayılı İş Kanunu, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu ve diğer ilgili mevzuat hükümleri göz önünde bulundurulmak suretiyle yöntemince araştırma yapılmalı, tarafların göstereceği tüm kanıtlar toplanmalı, bildirilen ve dinlenilmesi istenilen tanıkların ifadeleri alınmalı, davacının ve boşandığı eşinin su, elektrik, telefon aboneliklerinin hangi adreste kimin adına tesis edildiğini saptanmalı, varsa çalışmaları nedeniyle resmi/özel kurum ve kuruluşlara verilen belgelerde yer alan adresler dikkate alınmalı, boşanan eşler 4857 sayılı Kanun hükümleri kapsamında yer almakta iseler adlarına ödeme yapılabilecek özel olarak açılan banka hesabı bulunup bulunmadığı belirlenmeli, davacının ve boşandığı eşinin kayıtlı olduğu adreslerde kapsamlı Emniyet Müdürlüğü/Jandarma Komutanlığı araştırması yapılmalı, tanık sıfatıyla bilgi ve görgülerine başvurulmalı, boşanılan eşle eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun gerçekleşip gerçekleşmediği, toplanan kanıtlar ışığı altında değerlendirildikten sonra elde edilecek sonuca göre karar verilmelidir.

Somut olayda; Mahkemece davacı tanık beyanları dışında yukarıda izah edilen araştırmaların hiçbirisinin yapılmadığı görülmüştür.

Mahkemece yapılacak iş; davacının 2. boşanmadan sonra aylık bağlanması hususundan ikinci talebi yönünden ispat külfetinin artık davacının üzerinde olduğu husus gözetilerek davacının ve boşandığı eşinin su, elektrik, telefon aboneliklerinin hangi adreste kimin adına tesis edildiğini saptamak, seçmen kayıtlarını getirtmek, varsa çalışmaları nedeniyle resmi/özel kurum ve kuruluşlara verilen belgelerde yer alan adresleri istemek, davacının ve boşandığı eşinin kayıtlı olduğu adreslerde kapsamlı Emniyet Müdürlüğü/Jandarma Komutanlığı araştırması yaptırmak, bu adreslerdeki yönetici ve komşuların kamu tanığı sıfatıyla ifadesine başvurmak, muhtar ve azaları dinlemek, gerektiğinde buralarda keşif yapmak suretiyle birlikte yaşama olgusunu etraflıca araştırdıktan sonra sonuca göre karar vermekten ibarettir.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece eksik inceleme ve araştırma sonucu davanın kabulüne karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 12/10/2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.