muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/2494, Karar No: 2018/991, Tarih: 07.02.2018

2- Kabule göre de;

a- Sanık hakkında “213 sayılı vergi usul kanununa muhalefet” suçundan açılan kamu davasında, hükmün gerekçe kısmında başka bir olaya ilişkin iddia ve delillere de yer verilmek suretiyle hükmün karıştırılması,

b- Sahte fatura düzenleme suçlarında her takvim yılında işlenen suçların birbirinden ayrı ve bağımsız suçları oluşturduğu, ancak aynı takvim yılı içerisinde farklı aylarda/zamanlarda düzenlenen sahte fatura eylemlerinin bir bütün halinde zincirleme sahte fatura düzenleme suçunu oluşturacağı cihetle; somut olayda sanık hakkında, “2006-2007 takvim yıllarında sahte fatura düzenleme” suçlarından kamu davası açıldığı, her takvim yılındaki eylemlerin ayrı ayrı zincirleme biçimde işlenmiş suçları oluşturduğu gözetilmeden, tek bir zincirleme şekilde sahte fatura düzenlemek suçundan hüküm kurulması suretiyle eksik ceza tayini,

c- Suç tarihi itibariyle adli sicil kaydında engel sabıkası bulunmayan sanık hakkında objektif ve subjektif koşullar değerlendirilmeden “ sanığın aynı suçtan daha önce de ceza almış olduğu anlaşılmakla” denilerek yanlış ve yetersiz gerekçe ile CMK'nın 231. ve TCK'nın 51. madde hükümlerinin uygulanmamasına karar verilmesi,

d- 5237 sayılı TCK’nın 53. maddesine ilişkin uygulamanın Anayasa Mahkemesinin 08.10.2015 gün 2014/140 Esas, 2015/85 sayılı iptal kararı ile birlikte yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu nedenle yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı, 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ceza miktarı itibariyle kazanılmış hakkın saklı tutulmasına, 07.02.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/4132, Karar No: 2009/11604, Tarih: 01.02.2009

**12. Hukuk Dairesi         2009/4132 E.  ,  2009/11604 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İzmir 7. İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 31/12/2008

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı vekili tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü :

İ.İ.K.89 /1 maddesinde,borçluya ait “Hamiline ait olmayan veya cirosu kabil bir senede müstenit bulunmayan alacak veya sair bir talep hakkı “ nın haczi için üçüncü şahsa haciz ihbarnamesinin gönderilebileceği hüküm altına alınmıştır.

Temyize konu kararın gerekçe bölümünde yer alan Dairemizin 8.3.2002 T.2002-3683-4795 sayılı içtihadında da belirtildiği üzere , ilerde doğacak alacaklardan dolayı haciz ihbarnamesi gönderilebilmesi için,üçüncü kişi ile borçlu arasında süregelen bir hukuki ilişkinin varlığı ve bu ilişki nedeniyle borçluya ödenecek ve devamlılık arz eden bir alacağın bulunması gerekmektedir.

Somut olayda üçüncü kişi davacı ile borçlu M. T. arasında 1.9.2008 tarihli kira sözleşmesinin bulunduğu, borçlu M. T.’ın kiraya verdiği taşınmazı için aylık 1000 YTL kira bedelinde anlaştıkları ve taşınmazın 2 yıllığına kiralandığı anlaşılmaktadır.

Şikayet konusu 18.11.2008 tarihli haciz ihbarnamesinde "Kira alacağı da dahil" ibaresinin yer aldığı görülmektedir.

İ.İ.K.89/1 maddesinde zikredilen 3. kişideki “haklar” kapsamında yer alan borçluya ait kira alacağı için, haciz müzekkeresi yazılmasında yasaya aykırılık bulunmamaktadır.Üçüncü kişi davacının şikayetinin reddine karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile kabulüne dair hüküm kurulması isabetsizdir.

SONUÇ : Alacaklı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İ.İ.K. 366 ve H.U.M.K.’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), 01.06.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/30120, Karar No: 2020/7070, Tarih: 17.06.2020

**(Kapatılan)22. Hukuk Dairesi         2017/30120 E.  ,  2020/7070 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : ALACAK

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin davalı nezdinde ... barajındaki sondaj işlerinde, 07.04.2001-03.03.2015 tarihleri arasında sondaj makine ustası olarak çalıştığını, iş sözleşmesinin işverence bildirimsiz olarak feshedildiğini, çalışma süresi boyunca her gün 07.30-18.30 saatleri arasında çalıştığını, ayrıca 15 günde bir hafta tatili kullandığını, çalışmaları karşılığında hak kazandığı ücret alacaklarının müvekkiline ödenmediğini ileri sürerek bakiye kıdem ve ihbar tazminatı ve fazla çalışma ücreti alacaklarının hüküm altına alınmasını talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasında hukuki yarar bulunmadığını, davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, mahkemenin yetkisiz olduğunu, davacıya kıdem tazminatı ödemesi yapıldığını, ihbar süresinin kullandırıldığını, fazla çalışma yapılmadığını ileri sürerek belirtilen gerekçelerle davanın reddini talep etmiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanılan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak davanın kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar süresi içerisinde davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, belgelere ve tüm dosya kapsamına göre; davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Taraflar arasındaki uyuşmazlık konusu davacının fazla mesai yapıp yapmadığı ve fazla mesai süresinin hesaplanması noktasındadır.

Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp ispatlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.

Fazla çalışmanın ispatı konusunda iş yeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, iş yeri iç yazışmaları, delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın bu tür yazılı belgelerle ispatlanamaması durumunda tarafların dinletmiş oldukları şahit beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada gözönüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır.

Fazla çalışmanın ispatı konusunda iş yeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, iş yeri iç yazışmaları, delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın bu tür yazılı belgelerle ispatlanamaması durumunda tarafların dinletmiş oldukları şahit beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada gözönüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır.

İmzalı ücret bordrolarında fazla çalışma ücreti ödendiği anlaşılıyorsa, işçi tarafından gerçekte daha fazla çalışma yaptığının ileri sürülmesi mümkün değildir. Ancak, işçinin fazla çalışma alacağının daha fazla olduğu yönündeki ihtirazi kaydının bulunması halinde, bordroda görünenden daha fazla çalışmanın ispatı her türlü delille söz konusu olabilir. Buna karşın, bordroların imzalı ve ihtirazi kayıtsız olması durumunda dahi, işçinin geçerli bir yazılı belge ile bordroda yazılı olandan daha fazla çalışmayı yazılı delille ispatlaması gerekir. Bordrolarda tahakkuk bulunmasına rağmen bordroların imzasız olması halinde ise, varsa ilgili dönem banka ve tüm ödeme kayıtları celp edilmeli ve ödendiği tespit edilen miktarlar yapılan hesaplamadan mahsup edilmelidir.

Fazla çalışmanın yazılı delil ya da tanıkla ispatı imkan dahilindedir. İşyerinde çalışma düzenini bilmeyen ve bilmesi mümkün olmayan tanıkların anlatımlarına değer verilemez.

Fazla çalışmanın belirlenmesinde 4857 sayılı İş Kanunu'nun 68. maddesi uyarınca ara dinlenme sürelerinin dikkate alınması gerekir.

Fazla çalışmanın yazılı delil ya da tanıkla ispatı imkan dahilindedir. İşyerinde çalışma düzenini bilmeyen ve bilmesi mümkün olmayan tanıkların anlatımlarına değer verilemez.

Fazla çalışmanın belirlenmesinde 4857 sayılı İş Kanunu'nun 68. maddesi uyarınca ara dinlenme sürelerinin dikkate alınması gerekir.

Somut olayda, davacı dava dilekçesinde, çalışma süresi boyunca her gün 07.30-18.30 saatleri arasında çalıştığını beyan etmiş olup; mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda, davacının haftanın 6 günü 07.00-18.00 saatleri arasında günde 11 saat çalıştığı, 1,5 saat ara dinlenme tenzili ile günlük 9,5 çalışmasının olduğu, ayda iki pazar aynı şekilde çalışma yapıldığı, günlük 11 saat çalışmadan ayda iki kere 22 saat çalışmanın haftalık ortalamasının 5,5 saat olduğu, bu sürenin haftalık fazla çalışma süresine eklenmesi suretiyle haftalık fazla çalışmanın 17,5 saat olduğu kabul edilmiştir. Ancak tanık beyanları, dava dilekçesi içeriği ve dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde, davacının talebi aşılarak ve yaz-kış ayları bakımından ayrım yapılmaksızın sonuca gidilmesinin hatalı olduğu anlaşılmaktadır. Buna göre, davacı talebi ve tanık beyanları değerlendirilerek, davacının kış aylarında 07.30-17.30 saatlerinde çalıştığı, 1,5 saat ara dinlenme kullandığı, yaz aylarında ise 07.30’da çalışmaya başladığı, temyiz edenin sıfatına göre çalışmanın 18.00’de bittiği, 1,5 saat ara dinlenme kullanıldığı, yaz-kış aylarında iki haftada bir hafta tatilinde belirtilen şekilde çalışıldığı, hafta tatilinde çalışılan bu günler bakımından ise yalnızca 7,5 saati aşan çalışmanın fazla çalışmaya dahil olduğu kabul edilerek haftalık fazla çalışma süresinin tespiti gerekirken yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm kurulması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebeplerle BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 17.06.2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/4094, Karar No: 2014/613, Tarih: 20.01.2014

**4. Hukuk Dairesi         2013/4094 E.  ,  2014/613 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Akyazı Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 12/12/2012

NUMARASI : 2012/87-2012/558

Davacı A.. M.. vekili Avukat M.. Ç..tarafından, davalı İ.. K.. aleyhine 29/02/2012 gününde verilen dilekçe ile maddi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın reddine dair verilen 12/12/2012 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, ormanlık alandan ağaç kesme nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece istemin reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı, davalının 6831 sayılı muhalefet suçundan yargılandığını ve eyleminin sabit görüldüğünü belirterek idarenin uğradığı maddi zararın tazminini istemiştir.

Davalı davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkeme, ceza mahkemesinin kararında dayandığı gerekçeler ve tüm dosya kapsamına göre davalının ormanlık alandan ağaç kestiğinin sabit olmadığını belirterek, davanın reddine karar vermiştir.

Dosya arasına getirtilip incelenen Akyazı Sulh Ceza Mahkemesi’nin 2008/230 Esas, 2010/138 Karar sayılı ilamı, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ilişkindir. CMK’nın 231/5. maddesinde yer alan; “Hükmün açıklanmasının geri bırakılması, kurulan hükmün sanık hakkında bir hukukî sonuç doğurmamasını ifade eder.” şeklindeki düzenleme uyarınca, açıklanması geri bırakılan mahkûmiyet hükmünün, 818 Sayılı Borçlar Kanunu'nun 53. maddesi anlamında hukuk hâkimi yönünden bağlayıcılığı yoktur. Somut olayın oluşunu hukuk hâkimi, delilleri serbestçe değerlendirerek takdir etmelidir.

Dosya kapsamı itibari ile davalının ağaçları kendisinin kestiğini açıkça beyan ettiği ve kesilen ağaçların köklerini gösterdiği bildirilen suç zabıtlarını imzalamış olması ve bahse konu zabıtların aksinin ispat edilememiş olması göz önüne alındığında, davalıda yakalanmış olan ve sonradan kendi bahçelerinin kenarına başkaları tarafından kesilip konulduğunu öne sürdüğü ağaçların davalı tarafından kesildiği kabul edilerek 6831 sayılı yasanın 114. maddesine göre tazminata karar verilmesi gerekirken, yanılgılı gerekçe ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru değildir. Karar bu nedenle bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen kararın yukarıda açıklanan gerekçe ile BOZULMASINA, bozma nedenine göre diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına 20/01/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/21456, Karar No: 2012/3758, Tarih: 08.02.2012

**3. Ceza Dairesi         2011/21456 E.  ,  2012/3758 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

HÜKÜM : Mahkumiyete dair.

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Olayın meydana geliş şekline ilişkin sanık ve müşteki ile bu kişilerin yakını olan tanık anlatımlarının dışında tarafsız tek tanık konumundaki ... ...'ın soruşturma ve kovuşturma aşamasındaki tutarlı ve istikrarlı anlatımları nazara alındığında tebliğnamedeki bozma düşüncesine iştirak olunmamıştır.

Gereği görüşülüp düşünüldü;

1) Sanık ... hakkında kurulan hükmün incelenmesinde;

Yapılan yargılamaya, toplanan ve karar yerinde açıklanan delillere, mahkemenin kovuşturma sonucunda oluşan inanç ve takdirine, gösterilen gerekçeye ve uygulamaya göre sanık müdafiinin temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA,

2) Sanık ... hakkında kurulan hükmün incelenmesine gelince;

Yerinde görülmeyen sair itirazların reddine, Ancak;

Aralarında olay öncesi husumet bulunmayan ve müşteki ...'ın sıhri hısımı olan tanık ... ...'ın evinde kiracı olarak oturan sanıkların, tanık ... tarafından evden çıkarılmak istenmesi nedeniyle çıkan ani tartışmanın bir anda kavgaya dönüşmesi üzerine, sanık ... ile ...'ın müşteki ...'a önce elleriyle sonrasında ise sanık ...'un bıçak ile ...'ın bacağına vurup yaşamını tehlikeye sokacak şekilde yaralaması ile sonlanan olayda, müşteki tüm aşamalarda bacağına bıçakla vuranın sanık ... olduğunu, diğer sanığında vurduğunu söylemesine, sanık ...'un de müştekiye bıçakla vurduğunu kabul etmesine ve dosyadaki tüm tanık anlatımlarının da bu yönde olması karşısında, sanık ...'ın silah olmaksızın müştekiye vurması şeklinde gvrçekleşen fiiline uygun biçimde suç vasfının tayini gerekirken yetersiz gerekçeyle diğer sanığın eylemine iştirakten hüküm tesisi,

Bozmayı gerektirmiş, sanık müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi ile yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'nun 321. maddesi uyarınca istem gibi BOZULMASINA, 08.02.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/28204, Karar No: 2018/2531, Tarih: 08.03.2018

**19. Ceza Dairesi         2015/28204 E.  ,  2018/2531 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Ceza Mahkemesi

SUÇ : 2004 Sayılı Kanuna Aykırılık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun süresi, kararın niteliği ve suç tarihine göre dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

İlamlı icra takibinde hukuki sonuç doğurması bakımından ilamda yazılı borçlu vekiline tebligat yapılması yasal ise de ceza hukuku bakımından cezaların şahsiliği prensibinin bir gereği olarak, şikayet olunan asıl borçluya değil de borçlu vekiline icra emri tebligatının, cezai sorumluluk bakımından hukuki sonuç doğurmayacağı gerekçesiyle beraat kararı verilmesi gerekirken yazılı şekilde mahkumiyet kararı verilmesi,

Kabule göre de,

02.12.2016 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6763 sayılı Kanun'un 34. maddesiyle Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 253. maddesinde değişiklik yapılarak madde içeriğinden "etkin pişmanlık hükümlerine yer verilen suçlar ile" ibaresinin çıkarılması nedeniyle özel bir etkin pişmanlık hükmü olan 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 354. maddesinin aynı Kanun'un 337/a maddesinde düzenlenen suç yönünden uzlaşma kurumunun uygulanmasına engel teşkil etmemesi, suçun işlenmesinden sonra fail ile mağdur arasındaki çekişmeyi bir uzlaştırmacının girişimiyle kısa zamanda tarafların özgür iradeleriyle ve adli merciler daha fazla meşgul edilmeden sonuçlandırmayı amaçlayan uzlaşmanın soruşturma ve kovuşturmalarda mutlaka öncelikle uygulanması zorunlu bir maddi ceza ve ceza muhakemesi hukuku kurumu olması ve İcra ve İflas Kanunu'nun 354. maddesinin yerine geçip anılan maddenin uygulanmasını ortadan kaldırmaması karşısında, sanık hakkında 6763 sayılı Kanun'un 34. maddesiyle değişik CMK'nın 253, 254. maddelerinin uygulanması zorunluluğu,

Bozmayı gerektirmiş ve sanık müdafii ile şikayetçi vekilinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görüldüğünden HÜKMÜN 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, yargılamanın bozma öncesi aşamadan başlayarak sürdürülüp sonuçlandırılmak üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine, 08.03.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/8385, Karar No: 2016/14848, Tarih: 12.12.2016

**10. Hukuk Dairesi         2016/8385 E.  ,  2016/14848 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, hak sahibi konumunda yer alan davacıya bağlanan aylığın, 5510 sayılı Kanun hükümleri gereğince haksız ve kanunsuz kesintinin tespitine, aylığın kesilme tarihi itibariyle yeniden bağlanması istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Hakkında verilen boşanma kararı 12.05.2003 tarihinde kesinleşen davacıya, yaşamını yitiren sigortalı üzerinden hak sahibi kız çocuğu sıfatıyla aylık bağlandığı, ancak boşandığı eşiyle talep konusu dönemde fiilen birlikte yaşadığının belirlenmesi üzerine, davalı Kurumca talep konusu dönemde yersiz olarak ödenen aylıkların ödenmesi için tebligat yapılmıştır. Davacı tarafından SGK'nın aylık kesme işleminin haksız ve kanunsuz kesintinin tespiti ile aylığın kesilme tarihi itibariyle yeniden bağlanması istemine ilişkin eldeki dava açılmıştır.

Davanın, yasal dayanağı 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 56'ncı maddesinin ikinci fıkrasıdır. Fıkrada “Eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir. Bu kişilere ödenmiş olan tutarlar, 96'ncı madde hükümlerine göre geri alınır.” düzenlemesine yer verilmiştir. Anılan madde 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe girmiştir. 5510 sayılı Yasa'nın 56. maddesinin Anayasa'ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptali istemiyle Anayasa Mahkemesi'ne yapılan 2009/86 Esas numaralı başvuru, 28.04.2011 tarihinde verilen karar ile reddedilmiştir.

Gelirin/aylığın kesilme tarihi ile Kurumun geri alım (istirdat) hakkının kapsamına ilişkin olarak; eylemli birlikte yaşama olgusunun gerçekleşme/başlama tarihi esas alınarak bu tarih itibarıyla gelir/aylık kesme veya iptal işlemi tesis edilip ilgiliye, anılan tarihten itibaren yapılan ödemeler yasal dayanaktan yoksun/yersiz kabul edilmeli, ancak, söz konusu madde 01.10.2008 günü yürürlüğe girdiğinden, eylemli birliktelik daha önce başlamış olsa dahi maddenin yürürlük günü öncesine gidilmemeli, başka bir anlatımla 01.10.2008 tarihi öncesine ilişkin borç tahakkuku söz konusu olmamalı, böylelikle açıklığa kavuşturulacak yersiz ödeme dönemine ilişkin olarak 5510 sayılı Kanun'un 96'ncı maddesine göre uygulama yapılmalıdır. İnceleme konusu 56'ncı maddede, “Eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle” ibareleri yer aldığından, birden fazla evlilik ve doğal olarak birden fazla boşanmanın gerçekleşmiş olması durumunda, boşanılan herhangi bir eşle eylemli olarak birlikte yaşama durumunda madde hükmünün uygulanacağı gözetilmelidir.

Bu tür davalarada davacının boşandığı eşi ile eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun tüm açıklığıyla ortaya konulması önem arz etmektedir. Bu aşamada, özellikle, Anayasa'nın 20., 5510 sayılı Kanunun 59., 100., 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanunun 28., 45., 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu'nun 3., 45 – 53., 4857 sayılı İş Kanunu'nun 32., 01.10.2011 günü yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 6., 24 – 33., 189., 190., 191., 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 6., 19., 20., maddeleri ve diğer ilgili mevzuat hükümleri göz önünde bulundurulmak suretiyle yöntemince araştırma yapılmalı, tarafların göstereceği tüm kanıtlar toplanmalı, bildirilen ve dinlenilmesi istenilen tanıkların ifadeleri alınmalı, davacı ile boşandığı eşinin yerleşim yerlerinin saptanmasına ilişkin olarak; muhtarlıktan ikametgah senetleri elde edilmeli, ilgili Nüfus Müdürlüklerinden sağlanan nüfus kayıt örnekleri ile yerleşim yeri ve diğer adres belgelerinden yararlanılmalı, adres değişiklik ve nakillerine ilişkin bilgilere ulaşılmalı, özellikle ilgili Nüfus Müdürlüğü’nden adres hareketleri, tarihleriyle birlikte istenilmeli, ilgililerin su, elektrik, telefon aboneliklerinin hangi adreste kimin adına tesis edildiği saptanmalı, seçmen bilgi kayıtları getirtilmeli, varsa çalışmaları nedeniyle resmi/özel kurum ve kuruluşlara verilen belgelerde yer alan adresler dikkate alınmalı, medula sisteminde kayıtlarda görülen adresler ilgili sağlık kuruluşlarından araştırılmalı, eşlerin boşanma sebebi, boşanma ilamında velayet, çocukla kişisel ilişki, nafaka, tazminat hükümleri varsa nasıl yerine getirildikleri belirlenmeli, boşanılan eş 4857 sayılı Kanun hükümleri kapsamında yer almakta ise ödeme için adına açılan banka hesabında kayıtlı yerleşim yeri saptanmalı, boşanan eşlerin kayıtlı oldukları bölge/bölgeler yönünden geniş kapsamlı Kolluk araştırması yapılmalı, anılan mahallelerde görev yapmış/yapmakta olan muhtar ve azalardan istem hakkında düşünce edinmeye yetecek kadarının tanık sıfatıyla bilgi ve görgülerine başvurulmalı, Kurum işlemine dayanak tutanakları tutan görevliler dinlenilmeli, böylelikle “boşanılan eşle eylemli olarak birlikte yaşama” olgusunun gerçekleşip gerçekleşmediği, toplanan kanıtlar ışığı altında değerlendirildikten sonra elde edilecek sonuca göre hüküm kurulmalıdır.

İnceleme konusu davaya ilişkin olarak ise; boşanan tarafların, resmi kayıtlara göre tüm yerleşim yerleri belirlenip, uyuşmazlık konusu dönem için belirlen tüm adreslerdeki komşu, kapıcı, yönetici davet edilerek dinlenilmeli, eldeki delillerde birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece eksik inceleme ve araştırma sonucu karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece eksik inceleme ve araştırma sonucu karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 12.12.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.