muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2016/1238, Karar No: 2016/1974, Tarih: 15.02.2016

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; 29.04.2008 tarihli işe giriş bildirgesinin... sicil no lu ... İth. İhr. A.Ş. ünvanlı davalı işyerince düzenlenmiş olup Kurum kayıtlarına intikal ettiği, hizmet cetvelinden 30.04.2008-04.05.2008 tarihleri arasında ... sicil no lu davalı işyerince davacı adına hizmet bildiriminde bulunulduğu, 16/09/2008, 16/10/2008, 25/02/2012 tarihli dosyaya sunulan kasa tediye fişleri üzerinde yapılan imza incelemesi neticesi “16.09.2008 tarihli, 2669 fiş numaralı ve 16.10.2008 tarihli, 2879 fiş numaralı, teslim edeni ..., teslim alanı ... olan iki adet kasa tediye fişi üzerindeki atılı imzaların, mukayese imzaları gönderilen davacı ... 'nın eli mahsulü olduğu”nun sonuç olarak belirtildiği, 11.11.2008 tarihinde belirsiz süreli hizmet sözleşmesinin bozma ilamı sonrası tefrik olunan dosyanın davalısı olan şirket ile davacı arasında akdolduğu, davacı tarafından noterlik marifetiyle düzenlenen ve de onaylanan fesih ihtarnamesinde davacının 27/08/2007 tarihinden itibaren davalı işyerinde çalıştığını belirterek işçilik haklarını davalı işyerinden talep ettiği, yine davacının Kurum'a yapmış olduğu bireysel iş uyuşmazlığına yönelik 09/04/2012 tarihli başvurusunda 27/08/2007-02/03/2012 tarihleri arasında davalı işyerinde çalıştığını belirttiği, yargılama aşamasında yapılan zabıta araştırması neticesi komşu işyeri çalışanlarının tutanağa bağlanmak suretiyle Mahkeme'ye bildirildiği, alınan bilirkişi raporunun dosyaya sunulduğu, duruşmalarda davacı-davalı tanıkları ile komşu işyeri tanığının dinlendiği , dinlenen kamu tanığının ihtilaf konusu döneme yönelik davacının davalı şirkette geçen çalışmaları hakkında bilgi sahibi olmadığı anlaşılmaktadır.

Somut olayda, davacının davalı işyerinde muhasebeci olarak çalıştığının beyan edilmesine göre nizalı döneme ilişkin olarak davalı... sicil no lu işyerince Kurum'a verilen dönem bordrolarının, ücret bordrolarının getirtilmeden, davacının talep konusu dönemde kendince düzenlenmesi mutad olarak kabul edilmesi gereken ve de davalı şirket adına davalı şirket adına imzasının yer aldığı ve vergi dairesine sunulan gider pusulaları ile vergi dairesine bildirilen yıllık veya muhtasar beyannamelerinin dosyaya celbi sağlanmadan, yine tanık beyanına göre davacının davalı şirket yetkilisi olarak dava dışı ... ünvanlı işyerinde haftada bir kez sayım amaçlı görevlendirildiğinin belirtilmesi karşısında ihtilaf konusu dönem içerisinde davacı tarafından düzenlenen belgelerin ilgili dava dışı ... ünvanlı işyerinden getirtilmeden yazılı şekilde hüküm kurulması bozma nedenidir. Mahkemece davacının davalı şirket nezdinde çalıştığı iddiasının hiçbir tereddüte yer vermeksizin tespit olunarak sonuca gidilmesi gerekmektedir.

Yapılacak iş; uyuşmazlık konusu dönem içerisinde davalı şirkete ait dönem ve ücret bordrolarını Kurum'dan getirtmek, bordrolarda sigortalı kaydı yer alan çalışanlar re'sen tanık olarak tespit olunarak bunların beyanlarına başvurmak, davacının talep konusu dönemde davalı şirket adına imzasının yer aldığı ve vergi dairesine sunulan gider pusulaları ile vergi dairesine bildirilen yıllık veya muhtasar beyannameleri dosyaya celbetmek, dava dışı ... ünvanlı işyerinden davacının davalı şirket adına görevli olarak yapmış olduğu sayım işlemlerine ilişkin nizalı dönemi kapsayan belgeleri getirtmek ve bu belgelerin davacının “Muhasebeci” olarak davalı işyeri adına bizzat kendisince düzenlenmesinin mutad kabul edilmesi gerektiği hususunu da gözetmek suretiyle toplanan tüm delilleri göz önünde bulundurarak sonucuna göre Mahkemece bir karar vermekten ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurum ve davalı işyeri vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde temyiz eden davalılardan ...ye iadesine

15.02.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/7935, Karar No: 2014/21408, Tarih: 24.06.2014

**9. Hukuk Dairesi         2014/7935 E.  ,  2014/21408 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İSTANBUL ANADOLU 17. İŞ MAHKEMESİ

TARİHİ : 24/12/2013

NUMARASI : 2013/99-2013/554

DAVA :Davacı, feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkeme, isteği hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davalılar tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı isteminin özeti:

Davacı vekili; müvekkilinin, metal ofset işçisi olarak çalışmakta iken iş akdinin haksız ve geçersiz olarak feshedildiğini, davalılar arasında organik bağ bulunduğunu ve davacıyı birlikte istihdam ettiklerini iddia edilerek, davacının işe iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

B)Davalı cevabının özeti:

Davalılar vekili; davacının davalılardan T. Teneke Kutu Ambalaj San ve Tic. Koll. Şti.' nin çalışanı olduğunu, diğer davalı yönünden davanın husumetten reddinin gerektiğini, davacının her iki şirketçe istihdam edilmediğini, fesih tarihi itibari ile davalı iş yerinde çalışan işçi sayısının 30'un altında olduğunu ve fesih geçerli nedene dayandığını savunarak, davanın reddini talep etmiştir.

C)Yerel Mahkeme kararının özeti:

Mahkemece, feshin geçerli nedene dayanmadığı gerekçesi ile davanın kabulüne ve davacının işe iadesine karar verilmiştir.

Ç)Temyiz:

Karar süresi içinde davalılar tarafından temyiz edilmiştir.

D)Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- 4857 sayılı İş Kanunu'nun 18. maddesi uyarınca işçinin iş güvencesi hükümlerinden yararlanabilmesi için fesih bildiriminin yapıldığı tarihte işyerinde 30 ve daha fazla işçi çalıştırılması gerekir. İşverenin aynı işkolunda birden fazla işyerinin bulunması halinde, işyerinde çalışan işçi sayısı, bu işyerlerinde çalışan işçi sayısına göre belirlenir.

4857 sayılı İş Kanunu'nun 2/2 maddesine göre, İşverenin işyerinde ürettiği mal veya hizmet ile nitelik yönünden bağlılığı bulunan ve aynı yönetim altında örgütlenen yerler (işyerine bağlı yerler) ile dinlenme, çocuk emzirme, yemek, uyku, yıkanma, muayene ve bakım, beden ve mesleki eğitim ve avlu gibi diğer eklentiler ve araçlar da işyerinden sayılır. İşyeri, işyerine bağlı yerler, eklentiler ve araçlar ile oluşturulan iş organizasyonu kapsamında bir bütündür. Yine aynı kanunun 18/4 maddesi uyarınca, işverenin aynı işkolunda birden fazla işyerinin bulunması halinde, işyerinde çalışan işçi sayısı, bu işyerlerinde çalışan toplam işçi sayısına göre belirlenir. Keza 2821 sayılı Sendikalar Kanunu’nun 60/2 maddesi uyarınca bir işyerinde yürütülen asıl işe yardımcı işler de, asıl işin dahil olduğu iş kolundan sayılır.

Otuz işçi sayısının belirlenmesinde belirli-belirsiz süreli, tam- kısmi süreli, daimi-mevsimlik iş sözleşmesi ile çalışanlar arasında bir ayırım yapılamaz. Fesih bildirimin yapıldığı tarihte 30 işçi sayısının tespitinde göz önünde bulundurulacak işçinin iş sözleşmesinin devam etmekte olması yeterli olup, ayrıca fiilen çalışıyor olması gerekmemektedir. Ancak hastalık, iş kazası, gebelik yada normal izin ve benzeri nedenlerle ayrılan işçi yerine bu süre için ikame işçi temin edilmiş ise, 30 işçi sayısında ikame edilen işçi dikkate alınmayacaktır. Konumu itibarıyla güvence kapsamı içerisinde olmayan işveren vekillerinin ve yardımcılarının da işyerinde çalışan işçi sayısının belirlenmesinde dikkate alınması gerekir. Dairemizin uygulaması bu yöndedir. (24.03.2008 gün ve 2007/27699 Esas, 2008/6006 Karar sayılı ilamımız).

Fesih bildirim tarihinden önce iş sözleşmesi feshedilen, bu nedenle feshin geçersizliği davası açıp, lehine feshin geçersizliğine karar verilen işçinin işverene işe başlatılması için başvurusu halinde, adı geçen işçinin de 30 işçi sayısında değerlendirilmesi gerekir. Böyle bir durumda feshin geçersizliğine ilişkin dava sonuçlanmamış ise, bekletici mesele yapılarak sonucu beklenmelidir.

İş Kanunu kapsamı dışında kalan ve işçi sıfatını taşımayan çırak, stajyer ve meslek öğrenimi gören öğrencilerle süreksiz işlerde çalışanlar, keza işyerinde ödünç(geçici) iş ilişkisi ile çalıştırılanlar ile alt işveren işçileri o işyerinde çalışan işçi sayısının belirlenmesinde hesaba katılmazlar. Alt işverenin işçileri otuz işçi kıstasının belirlenmesinde dikkate alınmazlar; fakat, iş güvencesi hükümlerinden kaçmak amacıyla, işçilerin bir kısmının muvazaalı olarak taşeron işçisi olarak gösterilmesi halinde, bu işçilerin de işçi sayısına dahil edilmesi gerekir. Daha açık bir anlatımla, alt işverenlik ilişkisinin geçersiz sayılması gereken hallerde taraflarca alt işveren sayılan kişiye bağlı olarak çalışanlar otuz işçi sayısının tespitinde hesaba katılmalıdır. Alt işverenin işçileri ile geçici işçi sağlayan işverenle iş sözleşmeleri devam eden geçici işçiler, kendi işverenlerinin işyerlerinde sayının belirlenmesinde hesaba katılırlar. Ancak tarafların geçici iş ilişkisinde gönderen işveren olarak nitelendirdikleri; fakat aslında “bodro işvereni” olarak faaliyet gösteren ve yaptıkları iş, işverenlerine işçi temin etmekten ibaret olanlara kayıtlı bulunan işçiler de sayı ölçütünde gözönünde bulun­durulmalıdır.

4857 sayılı İş Kanunu, elliden fazla işçi çalıştıran tarım ve orman işçilerinin yapıldığı işyerleri ve işletmeleri kapsamı içine aldığından (İş K mad. 4/b), bu işyeri ya da işletmede çalışanlar da iş güvencesinden yararlanır. Buna karşılık, 50’den az (elli dahil) işçi çalıştıran tarım işyerlerinde çalışanlar İş Kanunu’nun kapsamı dışından kalacağından, bu yerlerde 30’dan fazla işçi çalıştırılsa dahi (örneğin, 40 işçi), bu işçilere iş güvencesi hükümleri uygulanmayacaktır. 50 İşçinin tespitinde, sadece tarım işçileri değil; diğer işçiler de dikkate alınmalıdır.

Özellikle grup şirketlerinde ortaya çıkan bir çalışma biçimi olan birlikte istihdam şeklindeki çalışmada, işçilerin bir kısmı aynı anda birden fazla işverene ve birlikte hizmet vermektedirler. Daha çok yönetim organizasyonu kapsamında birbiriyle bağlantılı olan bu şirketler, aynı binalarda hizmet verebilmekte ve bir kısım işçiler iş görme edimini işverenlerin tamamına karşı yerine getirmektedir. Tüm şirketlerin idare müdürlüğünün aynı şahıs tarafından yapılması, şirketlerin birlikte kullandığı işyerinde verilen muhasebe, güvenlik, ulaşım, temizlik, kafeterya ve yemek hizmetlerinin yine tüm işverenlere karşı verilmiş olması buna örnek olarak gösterilebilir. Bu gibi bir ilişkide, tüm şirketlere hizmet veren işçiler ile sadece davalı şirkete hizmet veren işçilerin 30 işçi kıstasında dikkate alınması gerekir. İşçi tüm şirketlere hizmet ediyor ise, o zaman tüm şirketlerdeki işçi sayısı dikkate alınmalıdır.

Sendika işyeri temsilcileri için işyerinde 30 işçi çalışma koşulu aranmamalıdır. (Dairemizin 21.07.2008 gün ve 2008/25552 Esas, 2008/20932 Karar sayılı ilamımız).

Yerel mahkemece, davalılar arasında organik bağ bulunduğu ve davacıyı birlikte istihdam ettikleri kabul edilmiştir. Mahkemenin bu kabulü yerinde ise de, davalılardan T. Teneke Kutu Ambalaj San ve Tic. Koll. Şti.'nde fesih tarihi itibari ile çalışan sayısının 16 olduğu dönem bordrosundan anlaşılmaktadır. Diğer davalı A.Teneke Kutu Sanayi isimli iş yerinde ise fesih tarihi itibari ile kaç kişinin çalıştığı konusunda dosya kapsamında herhangi bir bilgi bulunmamaktadır. Fesih tarihi itibari ile diğer davalı Amir Teneke Kutu Sanayi isimli iş yerinde çalışan işçi sayısı da tespit edilerek, fesih bildiriminin yapıldığı tarihte iş yerinde 30 ve daha fazla işçinin çalışıp çalışmadığı açığa kavuşturulmaksızın eksik inceleme ile ve davacının hangi davalı nezninde işe iade edildiği de hüküm fıkrasında gösterilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup, bozmayı gerekmiştir.

SONUÇ:

Açıklanan sebepler ile temyiz edilen kararın BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 24.06.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/31112, Karar No: 2018/2899, Tarih: 15.03.2018

**19. Ceza Dairesi         2015/31112 E.  ,  2018/2899 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Ceza Mahkemesi

SUÇ : 2004 Sayılı Kanuna Aykırılık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle; başvurunun süresi, kararın niteliği ve suç tarihine göre dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü:

5271 sayılı CMK' nın; 299. maddesinde belirtilen şartlar oluşmadığından sanık müdafiinin duruşma talebinin reddine karar verilmekle,

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede; başkaca nedenler yerinde görülmemiştir.

Ancak;

02.12.2016 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6763 sayılı Kanun'un 34. maddesiyle Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 253. maddesinde değişiklik yapılarak madde içeriğinden "etkin pişmanlık hükümlerine yer verilen suçlar ile" ibaresinin çıkarılması nedeniyle özel bir etkin pişmanlık hükmü olan 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 354. maddesinin aynı Kanun'un 337/a maddesinde düzenlenen suç yönünden uzlaştırma kurumunun uygulanmasına engel teşkil etmemesi, suçun işlenmesinden sonra fail ile mağdur arasındaki çekişmeyi bir uzlaştırmacının girişimiyle kısa zamanda tarafların özgür iradeleriyle ve adli merciler daha fazla meşgul edilmeden sonuçlandırmayı amaçlayan uzlaştırmanın soruşturma ve kovuşturmalarda mutlaka öncelikle uygulanması zorunlu bir maddi ceza ve ceza muhakemesi hukuku kurumu olması ve İcra ve İflas Kanunu'nun 354. maddesinin yerine geçip anılan maddenin uygulanmasını ortadan kaldırmaması karşısında, sanık hakkında 6763 sayılı Kanun'un 34. maddesiyle değişik CMK'nın 253, 254. maddelerinin uygulanması zorunluluğu,

Bozmayı gerektirmiş ve sanık müdafiinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görüldüğünden HÜKMÜN, 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, yargılamanın bozma öncesi aşamadan başlayarak sürdürülüp sonuçlandırılmak üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine, 15/03/2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/11169, Karar No: 2011/10556, Tarih: 20.09.2011

**11. Hukuk Dairesi         2009/11169 E.  ,  2011/10556 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasında görülen davada Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 18/06/2009 tarih ve 2007/571-2009/457 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi duruşmalı olarak davacı vekili tarafından istenmiş olmakla, duruşma için belirlenen 20.09.2011 gününde davacı avukatı .... ile davalı ASKİ vekili Av. ....geldi, diğer davalılar vekilleri duruşmaya gelmedi, temyiz dilekçesinin süresinde verildiği anlaşıldıktan ve duruşmada hazır bulunan taraf avukatları dinlenildikten sonra, duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakılmıştı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkiline sigortalı işyerinin binaya ait pis su logarının tıkanması sonucu hasarlandığını, hasar bedeli olan 104.598,00.-TL'nın müvekkilince sigortalısına ödendiğini, davalıların sigortalı işyerindeki hasardan sorumlu olduklarını ileri sürerek, şimdilik bu meblağın davalılardan rücuen tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı ASKİ vekili, davanın, logarın tıkanması sonucu buradan tepen pis suyun verdiği zararın tazminine ilişkin iddiaya dayandığını, ASKİ Deşarj Yönetmeliğinin 10.maddesinin (m) fıkrası uyarına müvekkilinin sorumlu tutulamayacağını, binanın yağmur suyu oluklarının kanalizasyon bağlantısının izinsiz olduğunu savunarak, davanın usul ve esas yönünden reddini istemiştir.

Diğer davalıar vekili, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna göre, zarar gören sigortalının olayın oluş biçimine göre davalı idareye ve BK'nun 58.maddesi uyarınca bina maliki diğer davalıara karşı dava açmak hakkının bulunmadığı, dahili su basması şeklinde gerçekleştiği saptanan hasar oluşumundan davalıların sorumluluklarının bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davacı vekilinin bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, takdir edilen 825,00 TL duruşma vekillik ücretinin davacı alınarak davalı ASKİ Gen. Müd.'ne verilmesine, aşağıda yazılı bakiye 02,80 TL temyiz ilam harcının temyiz edenden alınmasına, 20.09.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/36494, Karar No: 2014/42026, Tarih: 30.12.2014

**13. Hukuk Dairesi         2014/36494 E.  ,  2014/42026 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara 4. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 08/05/2014

NUMARASI : 2013/527-2014/125

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, Yeni Mamak Kentsel Dönüşüm Projesi Kanunu ve buna bağlı yönetmelik ile belediye meclisi kararına dayanarak evini kendisine konut verilmesi karşılığında davalı belediyeye devrettiğini, 7076 numaralı kıymet takdir komisyonu raporunda bina, müştemilat ve ağaç bedelinin 12.709,55TL olarak belirlendiğini, davalının bu bedelin tamamını ödemesi gerekirken sadece enkaz bedeli ödediğini ileri sürerek fazlası saklı kalmak üzere 100TL'nin tahsilini istemiş, ıslah dilekçesi ile talebini 7.654TL'na çıkarmıştır.

Davalı, Kentsel Dönüşüm Projesi Kanunu ve yönetmelik ile belediye meclis kararı uyarınca davalının ancak enkaz bedelini isteyebileceğini idari yargının görevli olduğunu savunarak davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davanın kabulü ile toplam 7.654TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dava, davacı ile davalı belediye arasında Kentsel Dönüşüm Projesi çerçevesinde imzalanan sözleşme uyarınca, arsa üzerinde bulunan gecekonduya, müştemilat ve ağaç bedellerinin tamamına takdir edilen bedelin eksik ödendiği iddiasıyla açılmıştır. Eldeki davada öncelikle çözülmesi gereken sorun, davanın görüm ve çözüm yerinin İdari Yargı Mahkemelerine mi, yoksa Adli Yargı Mahkemelerine mi ait olduğu hususudur. Bu itibarla idari işlem ve idari eylemin kapsamının ne olduğunun açıklığa kavuşturulması zorunludur.

İdarenin yürütmekle yükümlü bulunduğu kamu hizmetine ilişkin olarak uygulamaya koyduğu plan ve projeye göre meydana getirdiği yol, kanal, baraj, su yolları, su şebekesi gibi tesislerin kurulması, işletilmesi, bakım ve onarımı sırasında kişilere verdiği zararların tazmini istemiyle açılacak davaların görüm ve çözümünde, idari eylem ve işlemlerden dolayı kişisel hakları ihlal olanlar tarafından açılacak tam yargı davaları kapsamında yargısal denetim yapan idari yargı yerleri görevli bulunmaktadır.

Anayasanın 125'inci maddesinin son fıkrasında, idarenin kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlü olduğu kurala bağlanmış; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2'nci maddesinin 1'inci fıkrasının (b) bendinde, idari eylem ve işlemlerden dolayı kişisel hakları ihlal edilenler tarafından açılan tam yargı davaları, idari dava türleri arasında sayılmıştır.

Anayasanın 125'inci maddesinin son fıkrasında, idarenin kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlü olduğu kurala bağlanmış; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2'nci maddesinin 1'inci fıkrasının (b) bendinde, idari eylem ve işlemlerden dolayı kişisel hakları ihlal edilenler tarafından açılan tam yargı davaları, idari dava türleri arasında sayılmıştır.

Uygulama ve öğreti'de, kamu idarelerinin, kamu hizmetinin yürütümü sırasında, kamu gücü kullanarak tek yanlı irade açıklamalarıyla yapmış oldukları işlemler, “idari işlem”; herhangi bir işlem ya da karara dayanmaksızın gerçekleştirdikleri maddi faaliyetleriyle, görevleriyle ilgili hareketsizlikleri de, “idari eylem” olarak tanımlanmaktadır.

Bu tanıma göre, idarelerin 3194 sayılı İmar Kanunu uyarınca tek yanlı irade açıklamaları ile tesis ettikleri, genel ve düzenleyici imar planları, kentsel dönüşüm ve gelişim projeleri, 2981 sayılı Yasa uyarınca tek yanlı irade açıklamaları ile tesis ettikleri, genel ve düzenleyici ıslah imar planları ve bu planlara dayanılarak tesis edilen parselasyon, kamulaştırma, ruhsat, tahliye, arsa payı tahsisi gibi bireysel işlemlerin, “idari işlem”; bu imar planı uyarınca yapmak zorunda oldukları program ve uygulamaları bunun için gerekli zamanda gerçekleştirmemeleri; yani, bu konudaki hareketsizliklerinin de, idari eylem niteliği taşıdığı açıktır.

Bu durumda, idarenin yürütmekle yükümlü bulunduğu kamu hizmetine ilişkin olarak uygulamaya koyduğu Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Projesinin uygulanması sırasında idarece kamu gücüne dayanılarak, re'sen ve tek yanlı şekilde tesis edilen arsa payı tahsis işlemi nedeniyle açılan davanın, imar hukuku ilkeleri ve 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu kapsamında idari yargı yerince çözümlenmesi gerekmektedir.

Dava konusu taşınmazın söz konusu proje kapsamında kaldığı ve dava konusu uyuşmazlığın, davacının yapısına karşılık kıymet takdir komisyonu raporu ile saptanan bedelin eksik takdir edildiği ve takdir edilen bedelin de tamamının ödenmemesi nedeniyle bakiye kalan miktardan kaynaklandığı dikkate alındığında; davanın, 2577 sayılı Kanun'un 2/1-b maddesinde yer alan idari eylem ve işlemlerden dolayı kişisel 2014/36494-42026

hakları doğrudan zarar görenler tarafından açılan tam yargı davaları kapsamında idari yargı yerinde çözümlenmesi gerekmektedir. Nitekim Uyuşmazlık Mahkemesi Hukuk Bölümü'nün 2.6.2014 gün ve 2014/279-626 sayılı karar ile, 14.7.2014 gün ve 2014/712-768 sayılı kararları da açılacak bu tür davalarda İdari Yargının görevli olduğu belirtilmiş bulunmaktadır. Hal böyle olunca mahkemece idari yargı yerinin görevli olduğu gözetilerek yargı yolu nedeniyle dava dilekçesinin usulden reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde işin esasına girilerek karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırıdır. Bozmayı gerektirir.

2-Bozma nedenine göre davalının diğer temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.

2-Bozma nedenine göre davalının diğer temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle; temyiz olunan kararın BOZULMASINA, (2) numaralı bent uyarınca davalının diğer temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, HUMK’nun 440/III-2 maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 30.12.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.