muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/2513, Karar No: 2022/5527, Tarih: 24.03.2022

Doğru olmadığı gibi;

4-Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin 12055/17 numaralı başvuru sonucu verilen 23.10.2018 tarihli kararı ve Anayasa Mahkemesi'nin 2016/9364 başvuru numaralı, 01.06.2019 gün 30791 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan kararı da göz önüne alındığında davacı idare lehine vekalet ücretine hükmedilmemesi,

Gerektiğinden;

Taraf vekillerinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle HUMK'un 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, taraflardan peşin alınan temyiz harçlarının istenildiğinde iadesine, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince 3.815,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya, 3.815,00-TL vekalet ücretinin de davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 24/03/2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/4896, Karar No: 2024/3623, Tarih: 02.04.2024

**7. Ceza Dairesi         2023/4896 E.  ,  2024/3623 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2020/129 E., 2022/111 K.

SUÇ : 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu'na muhalefet

HÜKÜMLER : Beraat, kaçak eşyanın müsaderesi

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama

Sanıklar hakkında kanun iadesi üzerine kurulan hükümlerin; temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenin hükümleri temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, temyiz isteğinin süresinde olduğu, temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle gereği düşünüldü:

I. TEMYİZ SEBEPLERİ

Katılan ... İdaresi vekilinin temyiz isteği, sanıklar ... ve ... hakkında verilen beraat kararının usul ve kanuna aykırı olmasına, nakil aracı ile ilgili bir hüküm verilmemesi nedeniyle bozulması gerektiğine ilişkindir.

II. GEREKÇE

Nakil aracı hakkında açılmış dava ve verilmiş temyize konu hüküm bulunmadığından katılan vekilinin nakil aracına ilişkin temyiz talebi inceleme dışı bırakılmıştır.

Olay tutanağına göre, 05.10.2013 tarihinde, sanık ...'in ... plaka sayılı araç ile Kavuşak Askerî Üs Bölgesine koliler ile erzak getirdiği, aynı gün saat 21:30 sıralarında mutfakta yapılan kontrol esnasında diğer sanıkların sigaraların başında görüldüğü toplamda 30 karton kaçak sigara ele geçirildiği tespit edilmiştir.

Sanık ... savunmasında; olay günü rahatsızlanıp revire gittiğini, sonrasında yemekhane bölgesine gittiğini bir şeyler yemek için sorumlu ...'ten deponun anahtarını istediğini, beraber içeri girdiklerinde bir kutunun ağzını açık gördüklerini içinde sigaraların yer aldığını sigaraların kendilerine ait olmadığını beyan etmiştir.

Sanık ... savunmasının; sanık ...'ın beyanlarını doğrular mahiyette olduğu görülmüştür.

Sanıklarda kaçak sigara ele geçirilmiş olması ve sanıkların tüm aşamalardaki inkara yönelik savunmaları birlikte değerlendirildiğinde, mahkûmiyeti gerektirir her türlü şüpheden uzak kesin ve inandırıcı delil elde edilemediği anlaşıldığından haklarında; beraat hükümleri kurulmasında bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yapılan duruşmaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin yargılama sonuçlarına uygun şekilde oluşan inanç ve takdirine, incelenen dava dosyası içeriğine göre, katılan ... İdaresi vekilinin yerinde görülmeyen diğer temyiz sebeplerinin reddine karar verilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

III. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle katılan ... İdaresi vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden katılan ... İdaresi vekilinin temyiz sebeplerinin reddiyle hükümlerin, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA, 02.04.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/2853, Karar No: 2011/8719, Tarih: 17.05.2011

**5. Hukuk Dairesi         2011/2853 E.  ,  2011/8719 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Vek.Av....

2-... Vek.Av. ...

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasının davalı ... yönünden husumetten reddine, davalı ... yönünden kabulüne dair verilen yukarıda tarih ve numaraları yazılı hükmün duruşmalı olarak Yargıtay’ca incelenmesi davalı ... vekili tarafından verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, duruşma için belirlenen 21.12.2010 günü temyiz eden davalı ... vekili Av. ... ile aleyhine temyiz olunan davacılar vekili Av. ...'in yüzlerine karşı; usulüne göre çağrı kağıdı gönderilmesine rağmen gelmediğinden aleyhine temyiz olunan davalı ... vekilinin yokluğunda duruşmaya başlanarak temyiz isteminin süresinde olduğu görülüp, davacılar vekili ve davalı ... vekilinin sözlü açıklamaları dinlendikten sonra, Dairemizin geri çevirme kararı üzerine gelen dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü.

- K A R A R -

Dava, kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece, davalı ... hakkındaki davanın husumetten reddine, ... aleyhine açılan davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm ... vekilince temyiz edilmiştir.

Dosyada bulunan kanıt ve belgelerden; davacının hissedar olduğu 192 parsel sayılı taşınmazda öncelikle 2981 sayılı yasanın 10/b maddesi gereğince uygulama yapıldığı ve davacıya düzenleme ortaklık payı kesilerek 8873 ada 15 parselden pay verildiği, daha sonra pay verilen bu parselin bulunduğu bölgede 3194 sayılı Kanunun 18. maddesi gereğince imar uygulaması yapıldığı bu uygulamada 2. kez düzenleme ortaklık payı kesilmek suretiyle davacıya 929,02 m² miktarlı 4554 ada 4 parsel sayılı taşınmazdan 88/2400 hisse verildiği anlaşılmıştır.

Her ne kadar davalı ... Başkanlığınca; dava konusu taşınmazda yapılan 18. madde uygulamasına ilişkin imar planlarının iptal edildiğinden ve bu nedenle de geri dönüşümler yapılarak yeniden 18. madde uygulaması yapıldığı belirtilmiş, buna ilişkin belgeler de dosyaya sunulmuş ise de, Yıldırım Tapu Sicil Müdürlüğünce geri dönüşüm ve yeniden 3194 sayılı Kanunun 18. maddesi gereğince yapılan işlemlerin henüz tamamlanmadığı ve önceki işlem sonrası oluşturulan tapuların halen geçerliliğini koruduğu bildirilmiştir.

Bununla birlikte, mahkemece söz konusu imar uygulamasının Bursa 2. İdare Mahkemesi'nin 29.12.2006 tarih ve 2006/2316-2766 sayılı kararı ile iptal edildiği belirtilerek, davaya konu imar uygulaması ortadan kalktığından ve 18. madde uygulamasına giren ilk taşınmaza yol olarak fiilen el atıldığından bahisle söz konusu taşınmaz bedelinin tahsiline karar verilmişse de, davacı imar uygulamasının iptaline ilişkin idare mahkemesi kararında taraf olmayıp, iptal davası Bursa Defterdarlığınca açılmıştır. İdari yargı, kararlarının sadece kararın tarafların bağlayacağı hususu tartışmasızdır. Davacının; yapılan imar uygulaması ve Belediye Meclisi kararına karşı idari yargı yoluna başvurmadığı sabittir.

Bu itibarla, idare mahkemesince verilen karar davacı için sonuç doğurmayacağından, 3194 sayılı Kanunun 18. maddesi gereğince yapılan ilk imar uygulaması davacı yönünden geçerliliğini korumaktadır.

Ancak;

Davacının hissedar olduğu 192 parsel sayılı taşınmazda 2981 sayılı Yasanın 10/b maddesi gereğince yapılan uygulama sırasında düzenleme ortaklık payı nedeniyle kesinti yapıldığından ve taşınmaz imar parseline dönüştüğünden, daha sonra yapılan 18. madde uygulaması sırasında 2. kez Düzenleme Ortaklık Payı kesintisi yapılması mümkün değildir.

Bu nedenle, 2. kez kesilen düzenleme ortaklık payı miktarı hesaplanarak imar uygulamasını yapan Yıldırım Belediye Başkanlığından bedelinin tahsiline karar verilmesi gerektiği düşünülmeden, yazılı şekilde hüküm kurulması,

Doğru görülmemiştir.

Davalı ... vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenle HUMK’nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, bozma nedenine göre sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, temyiz eden davalı ... yararına yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 750,00-TL. vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine, Bursa Büyükşehir Belediye Başkanlığından peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, 17.05.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/1381, Karar No: 2015/4088, Tarih: 03.03.2015

**21. Hukuk Dairesi         2015/1381 E.  ,  2015/4088 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, Kurum işleminin iptaline, kesilen aylığının yeniden bağlanmasına ve ödenmeyen aylıkların tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava, davacının aldığı ölüm aylığını, 5510 sayılı Kanunun 56/2 fıkrası uyarınca iptal eden kurum işleminin iptali ile kesilen aylığın kesildiği tarihten itibaren yeniden bağlanması istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Somut olayda; dosyadaki kayıt ve belgelerden; 28/07/2010 kesinleşme tarihli ilam ile anlaşmalı olarak eşinden boşanan davacının, davalı Kuruma 18/08/2010 tarihinde yaptığı başvuru üzerine 1985 yılında ölen babasından dolayı ölüm aylığına bağlandığı, ihbar üzerine başlatılan soruşturma sunucu kontrol memuru tarafından tutulan 07/10/2010 tarihli rapora göre; davacı ve boşandığı eşinin kayıtlı olan adreslerinin farklı olduğu tespit edilmiş olup, davacının kayıtlı olduğu ... Mah. Sıra ... Sok. No:14/2 .../... adresinde kolluk marifeti ile 22/09/2010 tarihinde yapılan araştırmada, çevre sakinlerinin davacı ve eşinin 7-8 yıldır bu adreste yaşadıklarını beyan ettikleri görülmüş, altında tutanak tanığı polis memurları ...ve ...'in imzası bulunan sözkonusu tutanak esas alınarak, davacının aldığı ölüm aylığının kesilmesine ve ödenen aylıkların yersiz ödeme olarak kaydedilmesine kanaat getirilmiştir.Adres hareketleri incelendiğinde, davacı ve eski eşi 2010 yılında boşanmalarına rağmen, eski eşin 14/11/2013 tarihinde yerleşim yeri kaydını, davacının beyan ettiği yerleşim yerine naklettiği, 12/02/2014 tarihinde ise -dava açılmadan önce- yerleşim yeri kaydını başka bir adrese taşıdığı anlaşılmış, mahkemesince yaptırılan 08/04/2014 tarihli kolluk araştırmasında davacının ...Mah.'deki adreste uzun zamandır ikamet ettiği, eski eşin bu adreste sürekli ikamet etmediği, ara sıra uğradığı, davacı ile birlikte yaşayıp yaşamadığının bilinmediği, çevreden bilgisine başvurulanların

Kimlik ve imzadan imtina ettikleri tespitlerine yer verilmiş, mahkeme huzurunda dinlenen davacı tanıklarının davacı ve boşandığı eşinin birlikte yaşamadıklarını, eski eşin 15-20 günde bir davacının evine gelip, çocuğunu aldığını beyan ettikleri; kamu tanığı ...nın ise davacının 2-3 yıl kadar önce eşinden boşandığını öğrendiğini, 1,5 yıl önce eski eşin işlettiği büfeye gittiğinde, büfenin içinde kanepe ve yorgan gördüğünü ifade ettiği görülmüştür. Mahkemesince eski eşin kayıtlı olduğu adreslerde ayrıntılı kolluk araştırması yaptırılmadığı, mahalle muhtar ve azalarının beyanlarına başvurulmadığı, davacı ve boşandığı eşinin cep telefonu ve su aboneliklerinin, bankalara ve sağlık kuruluşlarına bildirdikleri adreslerinin araştırılmadığı, kontrol memuru raporuna dayanak oluşturan 22/09/2010 tarihli kolluk tutanağında imzası bulunan tutanak tanığı polis memurları ...ve ...'in mahkeme huzurunda tanık sıfatı ile dinlenmedikleri anlaşılmıştır.

Davanın, yasal dayanağı 5510 sayılı ... Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 56'ncı maddesinin ikinci fıkrasıdır. Fıkrada “Eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir. Bu kişilere ödenmiş olan tutarlar, 96'ncı madde hükümlerine göre geri alınır.” düzenlemesine yer verilmiştir. Anılan madde 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe girmiştir. 5510 sayılı Yasanın 56 maddesinin Anayasa'ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptali istemiyle Anayasa Mahkemesi'ne yapılan 2009/86 Esas numaralı başvurunun, 28.04.2011 tarihinde verilen karar ile reddedilmiştir.

5510 sayılı Kanunun 56'ncı maddesinin ikinci fıkrası, daha önceki ... ... kanunlarında yer almayan, boşanılan eşle fiilen (eylemli olarak) birlikte yaşama olgusu, gelir/aylık kesme nedeni olarak düzenlendiği gibi, eylemli olarak birlikte yaşama, aynı zamanda gelir/aylık bağlama engeli olarak da benimsenmiştir. Burada, eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun/durumunun tanımlanması, hukuki sınır ve çerçevesinin çizilip ortaya konulması önem arz etmektedir. Taraflar arasında hangi hukuki sebep ve maddi vakıaya dayanmış olursa olsun, sona ermiş evlilik birliğinin hak ve yükümlülüklerinin sürdürüldüğü beraberlikler veya kesinleşmiş yargı kararına bağlı olarak gerçekleşmiş boşanmanın var olan/olası sonuçlarını ortadan kaldırıcı/giderici nitelikteki birliktelikler madde kapsamında değerlendirilmeli, ortak çocuk/çocuklar yönünden, boşanma kararına bağlanan veya bağlanmayan kişisel ilişkilerin yürütülmesini sağlamaya yönelik olarak, eşlerin belirli aralıklarda ve günlerde zorunlu şekilde bir araya gelmeleri durumunda ise kanun koyucunun bu türden ilişkinin varlığının gelir/aylık bağlanmaması veya kesilmesi nedeni olarak öngörmediği kabul edilmeli, boşanılan eşle kurulan/yürütülen ilişkinin, eylemli olarak birlikte yaşama kavramı kapsamında yer alıp almadığı dikkatlice irdelenerek saptama yapılmalıdır.

Anılan 56'ncı maddede, oldukça yalın olarak “eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen” ibareleri yer almakta olup, kanun koyucu tarafından örneğin; “... ... kanunları kapsamında ölüm aylığına hak kazanmak amacıyla eşinden boşanan”, “hak sahibi sıfatını haksız yere elde etme amacıyla eşinden boşanan”, “gerçek boşanma iradesi söz konusu olmaksızın (muvazaalı olarak) eşinden boşanan” veya bunlara benzer ifadelere yer verilmemiş, sade olarak kaleme alınan metinle uygulama alanı genişletilmiştir. Maddede boşanma amacına/saikine yönelik herhangi bir düzenlemeye yer verilmediğinden, gerek Kurumca, gerekse yargı organlarınca uygulama yapılırken; eşlerin

Boşanma iradelerinin gerçekliğinin/samimiliğinin araştırılıp ortaya konulması söz konusu olmamalı, boşanmanın muvazaalı olup olmadığına ilişkin herhangi bir araştırma/irdeleme ve boşanma yönündeki kesinleşmiş yargı kararının geçerliliğininsorgulaması yapılmamalı, özellikle, kesinleşmiş yargı organının verdiği karara dayanan “boşanma” hukuki durum ve sonucunun eşlerin gerçek iradelerine dayanıp dayanmadığının araştırılmasının bir başka organın yetki ve görevi içerisinde yer almadığı, kaldı ki, 4721 sayılı Türk Medeni Kanununda “anlaşmalı boşanma” adı altında hukuki bir düzenlemenin de bulunduğu dikkate alınmalıdır. Şu durumda sonuç olarak vurgulanmalıdır ki, boşanma tarihi itibarıyla gerçek/samimi boşanma iradelerine sahip olan (evlilik birliği temelinden sarsılan) veya olmayan tüm eşlerin, maddenin yürürlük tarihi olan 01.10.2008 tarihinden itibaren her ne sebeple olursa olsun eylemli olarak birlikte yaşadıklarının saptanması durumunda gelirin/aylığın kesilmesi zorunluluğu bulunmaktadır.

Gelirin/aylığın kesilme tarihi ile Kurumun geri alım (istirdat) hakkının kapsamına ilişkin olarak; eylemli birlikte yaşama olgusunun gerçekleşme/başlama tarihi esas alınarak bu tarih itibarıyla gelir/aylık kesme veya iptal işlemi tesis edilip ilgiliye, anılan tarihten itibaren yapılan ödemeler yasal dayanaktan yoksun/yersiz kabul edilmeli, ancak, söz konusu madde 01.10.2008 günü yürürlüğe girdiğinden, eylemli birliktelik daha önce başlamış olsa dahi maddenin yürürlük günü öncesine gidilmemeli, başka bir anlatımla 01.10.2008 tarihi Öncesine ilişkin borç tahakkuku söz konusu olmamalı, böylelikle açıklığa kavuşturulacak yersiz ödeme dönemine ilişkin olarak 5510 sayılı Kanunun 96'ncı maddesine göre uygulama yapılmalıdır. İnceleme konusu 56'ncı maddede, “eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle” ibareleri yer aldığından, birden fazla evlilik ve doğal olarak birden fazla boşanmanın gerçekleşmiş olması durumunda, boşanılan herhangi bir eşle eylemli olarak birlikte yaşama durumunda madde hükmünün uygulanacağı gözetilmelidir.

Sonuç olarak; 5510 sayılı ... Sigortalar Ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 56'ncı maddesinin ikinci fıkrasına dayalı açılan bu tür davalarda eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun tüm açıklığıyla ve özellikle taraflar arasındaki uyuşmazlık konusu dönem yönünden ortaya konulması önem arz etmektedir. Bu nedenle Anayasa'nın 20'nci maddesi ile 5510 sayılı Kanun, 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu, 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri Ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanun, 4857 sayılı İş Kanunu, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu ve diğer ilgili mevzuat hükümleri göz önünde bulundurulmak suretiyle yöntemince araştırma yapılmalı, tarafların göstereceği tüm kanıtlar toplanmalı, bildirilen ve dinlenilmesi istenilen tanıkların ifadeleri alınmalı, yerleşim yerlerinin saptanmasına ilişkin olarak; muhtarlıktan ikametgah senetleri elde edilmeli, ilgili Nüfus Müdürlüklerinden sağlanan nüfus kayıt örnekleri ile yerleşim yeri ve diğer adres belgelerinden yararlanılmalı, adres değişiklik ve nakillerine ilişkin bilgilere ulaşılmalı, ilgili Nüfus Müdürlüklerinden davacı ve boşandığı eşinin geçmişe yönelik adres hareketleri, tarihleriyle birlikte istenilmeli, ilgililerin su, elektrik, sabit telefon, cep telefonu, doğalgaz, internet, kablolu TV vb. aboneliklerinin hangi adreste kimin adına tesis edildiği saptanmalı, sağlık kuruluşlarına beyan ettikleri adresler araştırılmalı, geçmişe yönelik seçmen bilgi kayıtlarının tamamı (oy kullanılan yerlere ilişkin kayıtlarda dahil olmak üzere Seçsis-seçmen bilgileri geri izleme eknanından temin edilen kayıtlar) getirtilmeli, varsa çalışmaları nedeniyle resmi/özel kurum ve kuruluşlara verilen belgelerde yer alan adresler dikkate alınmalı, boşanan eşler 4857 sayılı Kanun hükümleri kapsamında yer almakta iseler,

adlarına ödeme yapılabilecek özel olarak açılan banka hesabı bulunup bulunmadığı, yine davacı ve eski eşinin kredi kartı ve banka hesapları varsa, hesap açılış tarihi ve yerleşim yeri olarak beyan edilen adresler sorulmalı, boşanan eşlerin geçmişten bugüne kayıtlı oldukları bölge/bölgeler yönünden kapsamlı Emniyet Müdürlüğü/Jandarma Komutanlığı araştırması yapılmalı, anılan mahalle/köy muhtar ve azalarının tanık sıfatıyla bilgi ve görgülerine başvurulmalı, tutanak tanığı polis memurları ... ... ve Mustafa Sekin'in tanık sıfatı ile beyanlarına başvurulmalı, böylelikle “boşanılan eşle eylemli olarak birlikte yaşama” olgusunun gerçekleşip gerçekleşmediği, toplanan kanıtlar ışığı altında değerlendirildikten sonra elde edilecek sonuca göre karar verilmelidir.

Somut olayda; belirtilen şekilde araştırma yapılmadan karar verildiği görülmüştür.

Yapılacak iş, davacı ile boşandığı eşinin birlikte yaşayıp yaşamadığının tespiti için, yukarıdaki açıklamalar kapsamında ayrıntılı araştırma yaparak sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Somut olayda; belirtilen şekilde araştırma yapılmadan karar verildiği görülmüştür.

Yapılacak iş, davacı ile boşandığı eşinin birlikte yaşayıp yaşamadığının tespiti için, yukarıdaki açıklamalar kapsamında ayrıntılı araştırma yaparak sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece eksik inceleme ve araştırma sonucu davanın kabulüne karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 03/03/2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/6650, Karar No: 2019/10142, Tarih: 15.10.2019

**2. Hukuk Dairesi         2019/6650 E.  ,  2019/10142 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Aile Mahkemesi

DAVA TÜRÜ :Karşılıklı Boşanma

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davacı-karşı davalı erkek tarafından kusur belirlemesi, yoksulluk nafakası, nafaka miktarları, velayet ve manevi tazminat talebinin reddi yönünden temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuna uygun sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir yanlışlık görülmemesine göre, davacı-karşı davalı erkeğin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yersizdir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuna uygun sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir yanlışlık görülmemesine göre, davacı-karşı davalı erkeğin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yersizdir.

2- Taraflarca açılan karşılıklı boşanma davalarının yapılan yargılaması sonunda, ilk derece mahkemesince verilen kararla 05.04.2008 doğumlu ortak çocuk ...'in velayeti anneye verilmiştir. Velayet düzenlemesi yapılırken; gözönünde tutulması gereken temel ilke, çocuğun "Üstün yararı” (Birleşmiş Milletler Çocuk Haklarına Dair Sözleşme m.3; Çocuk Haklarının Kullanılmasına ilişkin Avrupa Sözleşmesi m. 1; TMK m. 339/1. 34.3/1, 346/1; Çocuk Koruma Kanunu m. 4/b) dır. Çocuğun üstün yararını belirlerken; onun bedensel, zihinsel, ruhsal, ahlaki ve toplumsal gelişiminin sağlanması amacının gözetilmesi gereklidir. Ana ve babanın yararları; ahlaki değer yargıları, sosyal konumları gibi durumları, çocuğun üstün yararını etkilemediği ölçüde göz önünde tutulur. Velayet düzenlemesi kamu düzenine ilişkin olup, re'sen araştırma ilkesi geçerlidir. Bu nedenle yargılama sırasında meydana gelen gelişmelerin bile göz önünde tutulması gerekir. Tarafların davayı kabulü de tek başına hukuki sonuç doğurmaz. Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Sözleşmesinin 12. ve Çocuk Haklarının Kullanılmasına İlişkin Avrupa Sözleşmesinin 3. ve 6. maddeleri idrak çağındaki çocukların kendilerini ilgilendiren konularda görüşünün alınması ve görüşlerine gereken önemin verilmesini öngörmektedir. Çocuğun üstün yararı gerektirdiği takdirde, görüşlerinin aksine karar verilmesi mümkündür. Somut olayda, 30.05.2016 ve 12.04.2016 tarihli sosyal inceleme raporları ile anne ve babanın velayet açısından durumu değerlendirilmiş ve çocuğun beyanı alınmış, mahalli mahkemece de bu raporlar dayanak alınmak suretiyle velayet konusunda hüküm tesis edilmiştir. Ancak, davacı-karşı davalı erkek tarafından 20.02.2019 tarihli dilekçe ile ortak çocuğun anne tarafından yanına bırakıldığı, annenin Almanya'ya yerleşeceği ve çocuğu yanında götürmeyeceği, bu nedenle de çocuğun eğitiminin devamı için kendisine mahkemece yetki verilmesi talep edilmiş, mahalli mahkemece bu talep kabul edilerek 26.02.2019 tarihinde erkeğe, çocuğun baba yanında okul kaydının yapılabilmesi için yetki verilmiştir. Bu sebeple, çocuğun baba yanında sürekli olarak bulunup bulunmadığı, annenin yurt dışına yerleşmesi halinde velayetin gerektirdiği sorumlulukları yerine getirip getirmeyeceği hususları da araştırılarak, babanın yaşadığı yerde yeniden inceleme ve rapor istenilip; değişen koşullar da dikkate alınarak tüm deliller hep birlikle değerlendirilip, velayet konusunda bir karar verilmesi gerekirken; bu hususta eksik incelemeyle hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirmiştir.