muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2019/99, Karar No: 2019/6729, Tarih: 11.11.2019

Kuşkusuz, açıklanan hesaplama yönteminde, hak sahibi eşin yeniden evlenmesi halinde destek süresinin ölümden yeniden evlendiği tarihe kadar olan dönemle sınırlı olacağı açıktır.

Yukarıda yapılan açıklamalar ışığında, ölenin olayda kusurunun bulunmadığının anlaşılıp iş kazasının meydana gelmesinde kusuru bulunanlar arasındaki kusur dağılımının ilerde kendi aralarında açılabilecek rücu davasında yeniden değerlendirilmesinin mümkün bulunmasına, temyizin kapsam ve nedenlerine göre ilk derece mahkemesi kararında sair yönlerden bir yanlışlık yok ise de davacı eş Özgül'ün 22/02/2017 tarihinde yeniden evlendiği, bu davacının maddi zararının ancak yeniden evlenme tarihine kadar hesaplanabileceği, diğer bir deyişle bilinen varken farazi duruma göre hesap yapılamayacağı dikkate alınmadan, bakiye ömür sonuna kadar murisin desteğinden faydalandırılması isabetsiz olduğu gibi somut olayın özelliğine göre eş yararına hüküm altına alınan manevi tazminat bir miktar fazla olmuştur.

Yapılacak iş, davacı eşin yeniden evlenmesi şeklindeki maddi vakıayı değerlendirmek, hükme esas alınan bilirkişi hesap raporundaki veriler kullanılarak davacı eşin maddi zararını ölüm tarihinden yeniden evlenme tarihine kadar hesaplatmak, somut olayın özellikleri dikkate alınarak davacı eş yararına hükmedilecek manevi tazminatı belirleyip oluşacak sonuca göre bir karar vermekten ibarettir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular nazara alınmaksızın yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı ... Genel Müdürlüğü'nün bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli, bölge adliye mahkemesi kararı kaldırılmalı ve ilk derece mahkemesi hükmü bozulmalıdır.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle,

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının, 6100 sayılı HMK’nun 373/1. maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, ilk derece mahkemesi kararının BOZULMASINA, dosyanın ilk derece mahkemesine, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, temyiz harcının istek halinde temyiz edene davalı ... Genel Müdürlüğü'ne iadesine,

11/11/2019 gününde oy çokluğu ile karar verildi.

(M)

(M)

S.D

KARŞI OY

Yüksek Özel Daire Sayın Çoğunluğunun bozma ilamında ''Eş yararına takdir edilen manevi tazminat bir miktar fazladır'' şeklindeki görüşüne aşağıda açıklanan nedenlerden dolayı katılmıyoruz.

Yüksek Özel Daire Sayın Çoğunluğu ile aramızdaki uyuşmazlık, eş yararına takdir edilen manevi tazminatın fazla olup olmaması noktasındadır.

11/11/2019 gününde oy çokluğu ile karar verildi.

(M)

(M)

S.D

KARŞI OY

Yüksek Özel Daire Sayın Çoğunluğunun bozma ilamında ''Eş yararına takdir edilen manevi tazminat bir miktar fazladır'' şeklindeki görüşüne aşağıda açıklanan nedenlerden dolayı katılmıyoruz.

Yüksek Özel Daire Sayın Çoğunluğu ile aramızdaki uyuşmazlık, eş yararına takdir edilen manevi tazminatın fazla olup olmaması noktasındadır.

Gerek mülga BK’ nun 47 ve gerekse yürürlükteki 6098 sayılı TBK’ nun 56. maddesinde hâkimin bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verebileceği öngörülmüştür. Hâkimin manevi zarar adı ile ölenin yakınlarına verilmesine karar vereceği para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 26.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hâkim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Manevi tazminatın tutarını belirleme görevi hâkimin takdirine bırakılmış ise de hükmedilen tutarın uğranılan manevi zararla orantılı, duyulan üzüntüyü hafifletici olması gerekir.

Hâkimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları tarafların sosyal ve ekonomik durumları paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu olayın ağırlığı olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması, bunun yanında olayın işverenin işçi sağlığı ve güvenliği önlemlerini yeterince alınmamasından kaynaklandığı da gözetilerek gelişen hukuktaki yaklaşıma da uygun olarak tatmin duygusu yanında caydırıcılık uyandıran oranda manevi tazminat takdir edilmesi gerektiği açıkça ortadadır (HGK 23.6.2004, 13/291 - 370).

Bu ilkeler gözetildiğinde; asıl olan insan yaşamıdır ve bu yaşamın yitirilmesinin yakınlarında açtığı derin ıstırabı hiçbir değerin telafi etmesi olanaklı değildir. Burada amaçlanan sadece bir nebze olsun rahatlama duygusu vermek; öte yandan da zarar veren yanı da dikkat ve özen göstermek konusunda etkileyecek bir yaptırımla, caydırıcı olabilmektir (HGK 23.6.2004, 13/291 - 370).

Bu ilkeler gözetildiğinde; asıl olan insan yaşamıdır ve bu yaşamın yitirilmesinin yakınlarında açtığı derin ıstırabı hiçbir değerin telafi etmesi olanaklı değildir. Burada amaçlanan sadece bir nebze olsun rahatlama duygusu vermek; öte yandan da zarar veren yanı da dikkat ve özen göstermek konusunda etkileyecek bir yaptırımla, caydırıcı olabilmektir (HGK 23.6.2004, 13/291 - 370).

Manevi tazminat gelişmiş ülkelerde artık eski kalıplarından çıkarılarak caydırıcılık unsuruna da ağırlık verilmektedir. Gelişen hukukta bu yaklaşım, kişilerin bedenine ve ruhuna karşı yöneltilen haksız eylem duygusu yanında caydırıcılık uyandıran oranlarda manevi tazminat takdir edilmesi gerektiğini ortaya koymakta; kişi haklarının her şeyin önünde geldiğini önemle vurgulamaktadır.

Somut olayda, ..…… ili ………. ilçesinde bulunan ………. yer altı maden ocağında 13/05/2014 tarihinde meydana gelen yargılamaya konu iş kazasının 301 kişinin ölümüne ve 486 kişinin yaralanmasına yol açtığı, son yüz yılın en büyük iş kazalarından birisi olan bu iş kazasının yalnızca iş kazasına uğrayanlarda veya kazalıların yakınlarında değil toplumun genelinde derin bir üzüntü meydana getirdiği anlaşılmıştır.

Bu kapsamda ……… maden kazası gibi toplumu derinden etkileyen facialarda hüküm altına alınan manevi tazminat tutarları değerlendirilirken manevi tazminatın caydırıcılık unsurunun öne çıkarılması gerekmektedir.

Açıklanan tüm bu nedenlerle ve bu konuda daha önce aynı kazada zarar görenlerle ilgili verilen emsal olabilecek kararlar göz önüne alındığında davacı eş için takdir edilen manevi tazminat yerinde olduğundan, Yüksek Özel Dairenin bozma ilamındaki ''Eş yararına takdir edilen manevi tazminat bir miktar fazladır'' şeklindeki kararına katılmıyoruz. 11/11/2019
Yargıtay — Esas No: 2023/213, Karar No: 2023/882, Tarih: 29.03.2023

**3. Hukuk Dairesi         2023/213 E.  ,  2023/882 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/994 E., 2022/2012 K.

KARAR : Davanın kabulü

İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2016/97 E., 2017/577 K.

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen irtifak hakkı bedelinin tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararının Dairemizce bozulması üzerine bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama neticesinde bölge adliye mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı ve davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; taraflar arasında 10.06.1991 tarihli ve 49 yıl süreli irtifak hakkı sözleşmesi düzenlendiğini, bu sözleşme ile Milli Emlak Müdürlüğüne ait 27.898 m² alanlı arazi üzerinde lehlerine irtifak hakkı tesis edildiğini, bu taşınmaz üzerine 40.000 tonluk liman silosu ve müştemilat yaptırıldığını, ancak söz konusu taşınmazın 2.856 m²'lik kısmının Maliye Bakanlığı Milli Emlak Müdürlüğünün 05.09.2006 tarihli kararı ile Veteriner Sınır Kontrol noktası inşa edilerek kullanılmak üzere Tarım ve Köy İşleri Bakanlığına terkin edildiğini, 2009-2014 yılları arasındaki dönemde her bir yıllık döneme ait irtifak bedelinin tespiti için açılan davaların derdest olduğunu, taraflar arasında tanzim edilen sözleşmenin 7'nci maddesinde "3 yıllık dilimlerde irtifak bedelinin yeniden takdir edileceği" şartının yer aldığını, ancak bu kullanım hakkının genel hukuk kurallarına aykırı olamayacağını, Yargıtay'ın bozma kararında "eski kiracı olunması, kira sözleşmesinin uzun süreli olması nedeniyle hak ve nefasete göre, emsallerin de altında bir bedel belirlenmesi gerekir." hükmünün yer aldığını, 19.06.2007 Resmi Gazete'de yayınlanan hazine taşınmazlarının idaresi hakkındaki yönetmeliğin 14'üncü maddesinde "Bir yıldan uzun süreli kira, irtifak hakkı, kullanma izin sözleşmelerinde ikinci ve izleyen yıllar bedeli TÜİK tarafından yayınlanan ÜFE/bir önceki yılın aynı ayına göre değişim oranında arttırılır." hükmünün yer aldığını, davalı tarafından 2015 yılı(25.dönem) için talep edilen 767.824,31 TL'lik irtifak bedelini yasal haklarını saklı tutarak 11.01.2016 tarihinde ödediklerini belirterek, 2015 yılına ait irtifak bedelinin 279.222,07 TL olarak tespitine karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

II. CEVAP

Davalı vekili, taraflar arasında tanzim edilen sözleşmenin 7'nci maddesinde "ilk yıla ait irtifak bedelinin 200.000.000 TL olduğunu, ikinci ve izleyen yıllar kullanım bedelinin, Maliye ve Gümrük Bakanlığınca her yıl yayınlanan Devlet İhaleleri Genelgesinde belirlenen artış oranlarının bir önceki yılın irtifak bedeline eklenmek suretiyle saptanacağı, saptanan bu bedele hak lehdarınca herhangi bir mahkeme veya makama başvurularak itiraz edilemeyeceği ve ilk üç yıldan sonraki ikinci ve izleyen üç yıllık dilimlerin ilk yıl irtifak hakkı bedellerinin yeniden takdir edileceği" şartının yer aldığını, bu şarta göre ve taşınmazın 2856m²'lik kısmının Veteriner Sınır Kontrol noktası inşa edilerek kullanılmak üzere Tarım ve Köy İşleri Bakanlığına terkin edilmesi hususu nazara alınarak 25'inci dönem olan 2015 yılı irtifak hakkı bedelinin 767.824,31 TL olarak belirlendiğini, 2012 yılına ait bedelin 323,765,18 TL olarak tespit edildiğini ve söz konusu kararın Yargıtay denetiminden geçerek kesinleştiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 06.06.2017 tarihli ve 2016/97 Esas, 2017/577 Karar sayılı kararı ile tespit edilen ve kesinleşen 10.06.2012 tarihinde başlayan bir yıllık döneme ait 323.765,18 TL'lik irtifak hakkı bedeli ile Hazine taşınmazlarının idaresi hakkındaki yönetmeliğin 14'üncü maddesinin 1'inci fıkrasında yer alan "Bir yıldan uzun süreli kira, irtifak hakkı, kullanma izni sözleşmelerinde ikinci ve izleyen yıllar bedelleri, Türkiye İstatistik Kurumunca yayımlanan Üretici Fiyatları Endeksi(ÜFE-bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde değişim) oranında arttırılır. " hüküm gereği 2013/06 ayına, 2014/06 ayına ve 2015/06 ayına ait " bir önceki yılın aynı ayına göre ÜFE endeks oranları" nazara alınarak yapılan hesaplamada 10.06.2015 tarihinde başlayan bir yıllık döneme ait irtifak hakkı bedelinin 377.267,03 TL olduğu gerekçesiyle dava konusu ... ili, ...ilçesi,... mahallesi 3653 ada 1 parsel sayılı taşınmazın 10.06.2015 tarihinde başlayan bir yıllık döneme ait irtifak hakkı bedelinin 377.267,03 TL olduğunun tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 29.04.2021 tarihli ve 2020/667 E., 2021/742 K. sayılı kararı ile İlk Derece Mahkemesince alınan bilirkişi raporunda ve Hazine taşınmazlarının idaresi hakkındaki yönetmeliğin 14 üncü maddesinin 1 inci fıkrası uyarınca; 2013/06 ayına ait ÜFE oranı %5,23, 2014/06 ayına ait ÜFE oranı %9,75 ve 2015/06 ayına ait ÜFE oranı %6,73 olarak belirlenmiş olduğu ve bu doğrultuda 10.06.2012-10.06.2013 dönemine ait irtifak hakkı bedeli olan 323.765,18 TL'nin bu oranlara göre artırılması suretiyle dava konusu döneme ait irtifak hakkı bedelinin 399.080,70 TL olduğu gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun reddine, davalının istinaf başvurusunun kısmen kabulüyle; ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 06.06.2017 tarih ve 2016/97 E., 2017/577 K. sayılı kararının, HMK’nın 353/1-b.2 maddesi uyarınca düzeltilmek üzere kaldırılmasına ve esas hakkında yeniden karar verilmesine; davanın kısmen kabulü ile; dava konusu ... İli, ...İlçesi,... Mahallesi 3653 ada 1 parsel sayılı taşınmazın 10.06.2015 tarihinde başlayan bir yıllık döneme ait irtifak hakkı bedelinin 399.080,70 TL olduğunun tespitine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; bozma nedenine göre davacı ve davalının sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmediği belirtilerek, uyuşmazlığın çözümünde öncelikle sözleşme hükmü ve mevzuatın değerlendirilmesi gerektiği, taraflar arasında akdedilen 10.06.1991 tarihli sözleşmenin 7 nci maddesinde “İlk yıl için 200.000.000 (İki yüz milyon) TL' dir. 2 nci ve izleyen yıllar kullanım bedeli ise Maliye ve Gümrük Bakanlığınca (Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğü) her yıl yayımlanan Devlet İhaleleri Genelgesinde belirtilen artış oranlarının bir önceki yılın irtifak hakkı bedeline eklenmesi suretiyle saptanır. Saptanan bu bedele hak lehtarınca herhangi bir mahkeme veya makama başvurarak itiraz edilemez. İlk üç yıldan sonraki ikinci ve izleyen üç yıllık dilimlerin ilk yıl irtifak hakkı bedelleri yeniden takdir edilir ve izleyen yılların bedellerinin tahakkuk ve tahsili yukarıdaki hükümlere tabi olur.” ve yine 19.06.2007 tarihinde Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren hazine taşınmazlarının İdaresi Hakkında Yönetmeliğin 14 üncü maddesinin 1'inci fıkrasında “Bir yıldan uzun süreli kira, irtifak hakkı, kullanma izni sözleşmelerinde ikinci ve izleyen yıllar bedelleri, Türkiye İstatistik Kurumunca yayımlanan Üretici Fiyatları Endeksi (ÜFE - bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde değişim) oranında arttırılır.” şeklinde hükmün yer aldığı, dava dosyasının incelenmesinde, 2012 Haziran-2013 Haziran dönemi için irtifak bedeli 323.765,18 TL olarak tespit edildiği ve Yargıtay (kapatılan) 13. Hukuk Dairesinin 01.03.2016 tarih ve 2015/36247 E. ve 2016/6268 K. sayılı ilamıyla karar düzeltme talebi de reddedilerek 01.03.2016 tarihinde kesinleştiği, davacı tarafından davalı aleyhine 2013 Haziran-2014 Haziran dönemi ve yine 2014 Haziran-2015 Haziran dönemi irtifak bedelinin belirlenmesi konusunda ... 12. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/141 E. sayılı dava dosyası üzerinden dava açıldığı ve 14.02.2019 tarihinde karar verildiği; ancak kararın kesinleşmediğinin anlaşıldığı, dava konusu yapılan 2015 Haziran-2016 Haziran döneminin 3 yıllık dilimin ilk irtifak dönemi olduğu, bu döneme ilişkin irtifak bedelinin, sözleşmenin 7 nci maddesindeki hüküm, yönetmeliğin 14 üncü maddesinin 1'inci fıkrası gözetilerek ayrıca daha önceki yıllara ilişkin belirlenen irtifak bedellerinin ÜFE oranına göre artışı da değerlendirilerek söz konusu bedellerden de daha az bedel olmayacak şekilde belirlenmesinin gerektiği, bu anlamda; ... 12. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/141 E., 2019/72 K. sayılı dava dosyasının incelenmesinde 2013 Haziran-2014 Haziran dönemi için 340.698,10 TL; 2014 Haziran-2015 Haziran dönemi için 373.916,16 TL irtifak bedelinin belirlendiği, belirlenen söz konusu bedellerin ÜFE üzerinden yapılan artış hesapları ile; ... Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesinin 399.080,70 TL olarak belirlediği 2015 Haziran-2016 Haziran dönemi irtifak bedeliyla çeliştiği, o halde, Bölge Adliye Mahkemesince, ... 12. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/141 E

., 2019/72 K. sayılı dava dosyasının incelenmesinde 2013 Haziran-2014 Haziran dönemi için 340.698,10 TL; 2014 Haziran-2015 Haziran dönemi için 373.916,16 TL irtifak bedelinin belirlendiği, belirlenen söz konusu bedellerin ÜFE üzerinden yapılan artış hesapları ile; ... Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesinin 399.080,70 TL olarak belirlediği 2015 Haziran-2016 Haziran dönemi irtifak bedeliyla çeliştiği, o halde, Bölge Adliye Mahkemesince, ... 12. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/141 E., 2019/72 K. sayılı dava dosyasında yer alan tespitler de değerlendirilerek taraf, mahkeme ve Yargıtay denetimine açık bilirkişi raporu da alınıp sonucuna göre bir karar verilmesi gerektiği gerekçesi ile bozulmasına karar verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile hazine taşınmazlarının idaresi hakkında yönetmeliğin 1'inci maddesinde; "Bir yıldan uzun süreli kira, irtifak hakkı, kullanma izin sözleşmelerinde ikinci ve izleyen yıllar bedelleri Türkiye İstatistik Kurumu'nca yayımlanan üretici fiyatları endeksi (ÜFE-bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde değişim) oranında artırılır." hükmüne yer verildiği, davacı ve davalı arasında yapılan sözleşme hükümleri uyarınca davalı hazineye ait olan irtifak hakkına konu taşınmazın irtifak hakkı kurulduktan sonraki yıllara ait irtifak bedelinin belirlenmesine ilişkin herhangi bir kural bulunmadığı, ... 12. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/141E., 2019/72K. sayılı dosyasında, somut uyuşmazlığa konu dönem olan Haziran 2015-Haziran 2016 döneminden önceki dönem olan 2014 Haziran-2015 Haziran dönemi için 373.916,16 TL irtifak bedelinin belirlendiği, Dairece uyulan Yargıtay bozma ilamı doğrultusunda bu miktar esas alınarak, dava konusu dönem için irtifak bedelinin belirlenmesi konusunda bilirkişi raporunun aldırıldığı, Dairece alınan bilirkişi raporu, taraf ve kanun yolu denetimine elverişli olup, hükme dayanak alınabileceğinin değerlendirildiği, zira yukarıda açıklandığı üzere 3'er yıllık irtifak bedeli dönemlerinde ilk yıl irtifak bedelinin ne şekilde belirleneceğine ilişkin olarak taraflar arasında düzenlenen sözleşmede herhangi bir kararlaştırma bulunmadığı, bilirkişi raporu da bu doğrultuda hesaplama yapmak suretiyle, ... 12. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/141 E., 2019/72 K. sayılı ilamında bir önceki yıl için belirlenen 373.916,16 TL irtifak bedeli esas alınmak suretiyle, 2014 Haziran döneminden 2015 Haziran dönemine kadar ÜFE, TÜFE, döviz, altın, asgari ücret memur maaş artış oranı gibi çeşitli ekonomik verilere göre 2015 Haziran-2016 Haziran dönemine ait irtifak bedelini 426.034,17 TL olarak hesapladığı belirtilerek davanın kısmen kabulü ile; dava konusu ... İli, ...İlçesi,... Mah., 3653 ada, 1 parsel sayılı taşınmazın 10.06.2015 tarihinde başlayan bir yıllık döneme ait irtifak hakkı bedelinin 426.034,17 TL olduğunun tespitine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; taraflarca akdedilen sözleşmenin 7 nci maddesine göre, üç yıllık dilimlerde irtifak hakkı bedelinin yeniden takdir edileceği belirtilmiş olsa da bu hakkın kullanımının, genel hukuk kurallarına aykırı olamayacağını, irtifak bedeli konusunda davalının takdir hakkını hakkaniyete uygun olarak kullanıp kullanmadığının denetlenmesinin gerektiğini, bunun yanı sıra davacı kurumun bir iktisadi devlet teşekkülü olduğunu, zararlarının aynı zamanda hazine zararı olduğunun da gözetilmesi gerektiğini, Hazinenin bir yıldan uzun süreli kira ve irtifak hakkı gibi sözleşmelerinde ÜFE oranında artış yapılacağı şeklinde düzenleme yapıldığını, hükme esas alınan bilirkişi raporunda sadece irtifak bedelini arttırıcı hususların dikkate alındığını, yine belirlenen bedelden hak ve nesafet kuralları ve söz konusu yerde eski kiracı olmaları sebebiyle belli miktarda indirim yapılması gerektiğinin de yargı kararları ile sabit olduğunu, bilirkişi raporunda belirlenen fahiş bedele itiraz etmelerine rağmen itirazlarının değerlendirilmediğini belirterek kararın bozulmasını istemişlerdir.

Davalı vekili; mahkemece hatalı bilirkişi raporuna dayanılarak hüküm kurulduğunu, ilk yıl irtifak hakkı bedelinin 200.000.000 (ikiyüzmilyon)TL olarak belirlendiğini, sonraki yıllara ait bedellerin ise ne şekilde belirleneceğinin sözleşmede açıklandığını, dava konusu 25'inci dönem(2015 yılı) irtifak hakkının 24 üncü dönem irtifak hakkı bedeli olan 719.408,14 TL bedele ÜFE oranı uygulanmak suretiyle 767.824,31 TL olarak hesaplandığını, taraflar arasında bir ihtilaf çıkması durumunda aslolanın öncelikle sözleşme hükümlerinin uygulanması olduğunu, sözleşmenin 7'nci maddesinde ise davacı tarafından belirlenen bedele itiraz edilmeyeceğinin açıkça kabul edildiğini belirterek kararının bozulmasını istemişlerdir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme

Uyuşmazlık, taraflar arasında kurulan sözleşme gereğince 2015 Haziran-2016 Haziran dönemine ait irtifak hakkı bedelinin tespit edilmesine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun "Dürüst davranma" başlıklı 2 nci maddesinde; "Herkes, haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kurallarına uymak zorundadır.

Bir hakkın açıkça kötüye kullanılmasını hukuk düzeni korumaz.

" denilmiştir.

2.6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun "Sözleşme özgürlüğü" başlıklı 26 ncı maddesinde; "Taraflar, bir sözleşmenin içeriğini kanunda öngörülen sınırlar içinde özgürce belirleyebilirler." denilmiştir.