muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/5005, Karar No: 2021/11717, Tarih: 20.10.2021

**5. Hukuk Dairesi         2021/5005 E.  ,  2021/11717 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 39. Hukuk Dairesi

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazların davacı idare adına tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne ilişkin verilen ilk derece mahkemesinin kararına karşı, taraf vekillerinin istinaf başvurusu üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesi 39. Hukuk Dairesi'nin istinaf isteminin davacı idare yönünden reddine, davalı yönünden kabulü ile HMK'nın 353/1-b-3 maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi kararı düzeltilmek suretiyle esas hakkında yeniden karar verilmesine dair yukarıda gün ve sayıları yazılı kararının Yargıtay'ca incelenmesi taraf vekillerince verilen dilekçeler ile istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazların davacı idare adına tescili istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince davanın kabulüne ilişkin olarak verilen karara karşı, taraf vekilleri tarafından yapılan istinaf başvurusunun başvurusunun davacı idare yönünden reddine, davalı yönünden kabulü ile HMK'nın 353/1-b-3 maddesi uyarınca yeniden esas hakkında karar verilmesine ilişkin olarak ... Bölge Adliye Mahkemesi 39. Hukuk Dairesince verilen hüküm, taraf vekilince temyiz edilmiştir.

Dosyada bulunan kanıt ve belgelere, kararın dayandığı gerekçelere göre; arazi niteliğindeki ... İli, ... İlçesi, ... Mahallesi, 140 ada 39 parsel sayılı taşınmaza 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 11/1-f maddesi uyarınca gelir metodu esas alınarak değer biçilmesine ve tespit edilen bedelin bloke ettirilerek davalı tarafa ödenmesine ilişkin ilk derece mahkemesince verilen karara karşı yapılan istinaf başvurusunun davalı yönünden kabulü ile kapitalizasyon faiz oranı ve yasal faiz yönünden düzeltilerek 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-3 maddesi uyarınca yeniden esas hakkında hüküm kurulmasında bir isabetsizlik görülmemiştir.

Bu nedenle davacı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde değildir.

Davalı vekilinin temyiz itirazlarına gelince;

1- İlk derece mahkemesince acele kamulaştırma bedelinin mahsubu ile üçer aylık vadeli hesapta nemalandırılarak kararın kesinleşmesi ile ödenmesine hükmedilen kısmının ... Bölge Adliye Mahkemesi 39. Hukuk Dairesinin kararı ile davalılara ödenmesine karar verildiğinden, bu kısma Bölge Adliye Mahkemesi 39.Hukuk Dairesinin karar tarihine kadar yasal faiz işletilmesi gerekirken, ilk derece mahkemesince bloke edilen bedele ilk derece mahkemesinin karar tarihi olan 20/11/2018'e kadar yasal faiz işletilmesi, Bölge Adliye Mahkeme 39. Hukuk Dairesince bloke edilen kısım için de faiz bitiş tarihinin hatalı gösterilmiş olması,

2- ... İnsan Hakları Mahkemesinin 12055/17 numaralı başvuru sonucu verilen 23.10.2018 tarihli kararı ve ... Mahkemesinin 2016/9364 başvuru numaralı, 01.06.2019 gün 30791 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan kararı da göz önüne alındığında davacı idare lehine vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiğinin gözetilmemesi,

Doğru değil ise de; bu yanılgıların giderilmesi yeniden yargılama yapmayı gerektirmediğinden;

... Bölge Adliye Mahkemesi 39. Hukuk Dairesinin ilamının;

a) 5 numaralı bendinde yer alan (20/11/2018) tarihinin çıkartılarak yerine (11/02/2021) tarihinin, (11/12/2021) tarihinin çıkartılarak yerine (11/02/2021) tarihinin yazılmasına,

b) Vekalet ücretine ilişkin 8 numaralı bendinin hükümden çıkartılmasına,

Hükmün böylece HMK'nın 370/2. maddesi uyarınca DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 20/10/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/9904, Karar No: 2023/8506, Tarih: 01.06.2023

**9. Hukuk Dairesi         2023/9904 E.  ,  2023/8506 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :... Mahkemesi

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen yetki tespitine itiraz davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi kararının bozularak ortadan kaldırılmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davalı ... bakımından husumet yokluğu sebebiyle davanın reddine, diğer davalılar bakımından ise esastan davanın reddine karar verilmiş, Dairece ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi kararının ortadan kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davalı ... bakımından husumet yokluğu sebebiyle davanın reddine, diğer davalılar bakımından ise davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı ... vekili ile davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildi.

Davalı ... vekilince temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılması istenilmiş ise de; davanın niteliği gereğince kanunda ivedi şekilde sonuçlandırılması öngörüldüğünden duruşma isteminin reddine, incelemenin dosya üzerinden yapılmasına karar verilmiş olmakla; dava dosyası için Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalılardan Lastik ... Sendikasının Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına başvurarak müvekkiline ait işletmede işletme düzeyinde toplu ... sözleşmesi yapmak için başvurduğunu, bunun sonucunda Bakanlık yetki tespiti yazısı ile davalı Sendikanın yetki başvuru tarihi olan 23.01.2020 tarihi itibarı ile işletmede çalışan 178 işçiden 82’sini üye kayıt ettiği ve 81 işçinin sendikanın üyesi olduğu davalı Sendikanın müvekkiline ait işletmede (gerçekte iki farklı işkolunda iki ayrı işyeri) işletme toplu ... sözleşmesi yapabilmek için kanunun aradığı %40 üye yapmak şartını sağladığının belirtildiğini, yetki tespiti yazısının hukuka aykırı maddi gerçeklerden uzak, hukuki dayanak ve delillerden yoksun olup eksik incelemeye dayanan hatalı bir tespit olduğunu, davalı sendikanın yetki tespiti için başvurduğu işyerlerinin, ... ilinde Şirket genel merkezi ile Şirketin Serinhisar-Yatağan’daki fabrikasında çalışan işçilere ait olup, söz konusu iki işyerinin farklı işyerleri olduğunu, ...'de bulunan Şirket genel müdürlüğünde Şirketin idaresi ve yönetiminin gerçekleştirildiğini, yine Şirketin genel müdürlüğü vasıtası ile fabrikada üretilen malların pazarlamasının yapıldığını, bu nedenle Şirket genel müdürlüğünde şirketin idaresi ve üretilen ürünlerin pazarlaması (satış, tahsilat, bağlantı) için çalışan işçilerin ancak ticaret büro eğitim ve ... sanatlar işkolunda çalıştıklarından ve ancak 10 sıra numaralı işkolunda faaliyet gösteren bir sendikaya üye olabileceklerinden, söz konusu işçilerin 4 sıra numaralı ... kimya lastik plastik ve ilaç işkolları içerisinde yer ... bir işçi sendikasına üye olmalarının mümkün olmadığını, Bakanlığın müvekkili Şirkete ilişkin 3 işyeri belirlediğini, Acıpayam-Serinhisar-Yatağan yolu 1. km’de Şirketin kimyasal ham maddesi üretimi yapıldığını, ... Bulvarı İn-Ba ... Merkezi işyerinde tamamen idari personel ile muhasebe, ithalat ve ihracat bölümünün bulunduğunu, ... Üniversitesi Teknoloji Geliştirme Bölümü işyerinin 30.....2013 tarihinde kapandığını, sonuç itibarıyla müvekkili Şirkete ait biri ... merkezde diğeri Serinhisar-Yatağan’da olmak üzere 2 farklı işkolunda faaliyet gösteren 2 ayrı işyeri bulunduğunu, ... merkezde çalışan 11 işçinin yetki tespiti yazısında hatalı bir şekilde çoğunluk tespitinde göz önüne alındığından toplam işçi sayısından düşülmediğini, ..

... Üniversitesi Teknoloji Geliştirme Bölümü işyerinin 30.....2013 tarihinde kapandığını, sonuç itibarıyla müvekkili Şirkete ait biri ... merkezde diğeri Serinhisar-Yatağan’da olmak üzere 2 farklı işkolunda faaliyet gösteren 2 ayrı işyeri bulunduğunu, ... merkezde çalışan 11 işçinin yetki tespiti yazısında hatalı bir şekilde çoğunluk tespitinde göz önüne alındığından toplam işçi sayısından düşülmediğini, ... merkezde çalışanlar toplam işçi sayısından düşüldüğünde davalı Sendikanın Serinhisar’da bulunan fabrikada çalışan işçilerden %50’den bir fazlasını üye yapamadığını, Sendikanın fabrika merkezinin 10 sıra numaralı işkolunda olması nedeni ile bu işyerinde hiç örgütlenemeyeceğinin görüleceğini, müvekkili Şirketin farklı işyerlerinde işkolu tespiti yapılmadığını, esasen farklı 2 adreste bulunan farklı 2 işyerinde işkolu tespiti yapılmadan verilen kararın hukuku aykırı olduğunu, iki işyeri arasında 55 km mesafe olduğunu, tehlike düzeyleri farklı, iştigal konuları ayrı tamamen farklı işyerleri olduğunu, Bakanlık Çalışma Genel Müdürlüğünün davalı Sendikaya ancak ve ancak kabul ve ikrar anlamında olmak üzere işyeri düzeyinde yetki tespiti yazısı vereceğini, işletme düzeyinde yetki tespiti yazısı veremeyeceğinin açık ve aşikar olduğunu belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle 04.02.2020 tarihli ve 337867 sayılı yetki tespitinin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; Bakanlığın yetki tespit sistemi üzerinden Sosyal Güvenlik Kurumundan alınan verilere göre başvuru tarihi itibarı ile söz konusu işyerlerinde 178 işçinin çalıştığını, bunlardan 82 işçinin diğer davalı ... Sendikasına üye olduğunun tespit edildiğini, buna göre yetki tespiti yazısının taraflara gönderildiğini, yetki tespit başvurusunda bulunan davalı ... Sendikasının ... kimya lastik plastik ve ilaç işkolunda kurulu bulunduğunu, dolayısıyla yetki tespiti düzenlenirken yetki tespit başvuru tarihinde Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) kayıtlarında işverene ait aynı işkolunda kurulu bulunan işyerlerinin yetki tespitine dâhil edildiğini, Bakanlığın kayıtlarına göre davacı Şirketin 04 sıra numaralı işkolunda faal bulunan 1020484.020, 1014913.020 ve 1102581.020 SGK numaralı 3 adet işyerinin olduğunun tespit edildiğini, bu işyerlerinden 1102581.020 numaralı işyerinin kanun kapsamından çıkış kaydının bulunmadığını, işyerlerinin aynı işkolunda kurulu bulunduğunu, davacıya ait 3 adet işyerinde kanunun aramış olduğu çoğunluğun sağlandığını, %46,07 olarak çoğunluğun tespit edildiğini, dava dilekçesinde belirtilen iddiaların hukuki bir dayanağının bulunmadığını belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle davanın reddini istemiştir.

2. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; ... Çalışma Genel Müdürlüğünün ... olduğu 04.02.2020 tarihli yetki kararının kanuna uygun, itirazın yersiz olduğunu, davacı tarafın tamamen kötüniyetli olarak örgütlenme hakkını engelleme için huzurdaki davayı açtığını, davacı işverenin açmış olduğu bu dava ile Bakanlık kayıtlarının değiştirilmesini istemesinin tespite hukuken etkisinin bulunmadığını, davacı işverenin toplu ... sözleşmesi işlemlerinin işletme düzeyinde olduğunu, başvuru tarihi itibarı ile işletme yetki tespitinin yapıldığını, davacının itirazlarının soyut olduğunu, hiç bir şekilde sendika üyeliği ile ilgili bir yanlışlık yapılmasının mümkün olmadığını, Bakanlığın tespitine göre işletmede 178 işçinin çalıştığının belirlendiğini, Bakanlığa başvuru tarihi olan 23.01.2020 tarihinde davalı ... Sendikasının işletmede 82 üyesinin bulunduğunu, Lastik ... Sendikasının kanunun aradığı çoğunluğu sağladığını belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle davanın reddini talep etmiştir.

3. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; kendilerine husumet yöneltilemeyeceğini belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 12.11.2020 tarihli ve 2020/53 Esas, 2020/267 Karar sayılı kararı ile; davalı ... bakımından husumet yokluğu sebebiyle davanın reddine, diğer davalılar bakımından ise esastan davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 12.11.2020 tarihli ve 2020/53 Esas, 2020/267 Karar sayılı kararı ile; davalı ... bakımından husumet yokluğu sebebiyle davanın reddine, diğer davalılar bakımından ise esastan davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesinin 19.01.2021 tarihli ve 2021/13 Esas, 2021/18 Karar sayılı kararı ile; başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BİRİNCİ BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 01.04.2021 tarihli ve 2021/2774 Esas, 2021/7385 Karar sayılı kararı ile; somut uyuşmazlıkta Bölge Adliye Mahkemesi kararında yer alması gereken zorunlu unsurlardan olan “Taraflar arasında uyuşmazlık konusu olan veya olmayan hususlarla bunlara ilişkin delillerin tartışması, ret ve ... tutma sebepleri, ... görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebep” hususları kararda yer almadığından, davacı vekilinin gerekçeli şekilde istinaf başvuru dilekçesinde ileri sürdüğü itirazları değerlendirilmediğinden ve bu itirazlara dair bir gerekçe tesis edilmediğinden, bir başka ifadeyle karar somut olaya özgü hukuki gerekçe ihtiva etmediğinden, Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 359 uncu maddesine aykırı olarak tesis edildiği gerekçesiyle bozma kararı verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Bölge Adliye Mahkemesinin 10.....2021 tarihli ve 2021/1402 Esas, 2021/1369 Karar sayılı kararı ile; uyulan bozma kararı doğrultusunda gerekçe tesis edilmek suretiyle davalı ... bakımından husumet yokluğu sebebiyle davanın reddine, diğer davalılar bakımından ise esastan davanın reddine karar verilmiştir.

VI. İKİNCİ BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

VI. İKİNCİ BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 04.11.2021 tarihli ve 2021/9404 Esas, 2021/15438 Karar sayılı kararı ile; İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiş ve Bölge Adliye Mahkemesince de istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş ise de dosya kapsamına göre tespite konu birimlerin ... bir işyeri niteliğinde olup olmadığı yahut işletme niteliğinde olup olmadığı hususu duraksamaya yer vermeyecek şekilde tespit edilmediğinden, yapılan araştırmanın eksik ve hüküm kurmaya yeterli bulunmadığı, Mahkemece aralarında hukuk fakültesi ... hukuku anabilim dalında görev yapan öğretim üyesi, tespit konusu birimlerde yürütülen faaliyet konusunda uzman bilirkişi ve insan kaynakları/işletme uzmanı bilirkişilerin yer aldığı bir bilirkişi kurulunun teşkil edilmesi, tespit konusu birimlerin işleyişine yönelik bilgi ve belgelerin söz konusu birimlerden getirtilmesi, tespit konusu birimlerde keşif suretiyle bilirkişi incelemesi icra edilmesi, tespit konusu birimlerin bağımsız şekilde faaliyetinin bulunup bulunmadığının tespit edilmesi, tüm birimlerin ... bir merkezden yönetilip yönetilmediği ve yönetim birliği hususunun belirlenmesi, bu hususlarda tarafların beyanının alınması, yukarıda belirtilen ilkeler ışığında tespit konusu birimlerin ... organizasyonu kapsamında ... bir işyeri niteliğinde bulunup bulunmadığının duraksamaya yer vermeyecek şekilde tespit edilmesi ve oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle bozma kararı verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; uyulan bozma kararı doğrultusunda dava konusu 2 birimin de (fabrika ve merkez) farklı adreste olsalar da adeta işletmenin bir parçası gibi bütünlük içerdiği, bağlı yer olarak ... bir işyeri gibi hareket ettikleri, birbirinden tamamen bağımsız bir organizasyon yapılanmasının söz konusu olmadığı, dava konusu olan merkez büro işyerinde yapılan işlerin gerek yönetsel anlamda gerek amaç bakımından gerekse işletme organizasyonu açısından fabrika işyerinde yapılan üretimin finans, muhasebe, satış-pazarlama, büro hizmetleri, bürokratik işlemler vs. işini yaptığı, 4857 sayılı ... Kanunu'nun 2 nci maddesindeki tanımlara göre bağlı yer kapsamında her iki işyerinin de bir işyeri olarak değerlendirilmesi gerektiği, buna göre davalı Sendikanın davalı ... Sendikasının işyerinde yarıdan fazla üyesi olmadığından yetkisiz kaldığının tespitine karar vermek gerektiği, diğer davalı ... yönünden açılan davanın husumet nedeni ile reddine karar vermek gerektiği gerekçesiyle davalı ... bakımından husumet yokluğu sebebiyle davanın reddine, diğer davalılar bakımından ise davanın kabulü ile yetki tespitinin iptaline karar verilmiştir.

VII. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

VII. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili ile davalı ... vekili temyiz başvurusunda bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davalı ... vekili; yetki tespitinin başvuru anındaki mevcut duruma göre değerlendirileceğini, işkolundaki değişikliklerin mevcut yetki sürecine etki etmemesi ve işçilerin toplu ... sözleşmesi hakkını kaybetmemesinin amaçlandığını, Kanun'un bütün özünün buna göre oluşturulduğunu, oysaki işbu davada tartışıldığı gibi Bakanlık kayıtlarına göre işletme kaydı bulunan bir işletme yargı kararı ile işyerine çevrildiğinde geriye dönük olarak işçilerin toplu ... sözleşmesi yapma hakkının ellerinden alındığını, toplu ... sözleşmesi ve grev hakkının tanımı, kullanılması ve değerlendirilmesinin, yargı denetimi esnasında mevcut düzenlemelerin ve kanunun bakış açısı ile aynı doğrultuda yorum yapılması gerektiğini, 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu ... Sözleşmesi Kanunu’nun (6356 sayılı Kanun) işçilerin toplu ... sözleşmesi hakkına kavuşmasına dayalı olarak oluşturulduğunun yargı içtihatları ile de vurgulandığını, işkolu değişikliği ya da merkez veya idari işyerinin üretim işyerindeki sayıya eklenmesinin yargı erki ile engellenmesi ile 6356 sayılı Kanun'un ruhuna uygun bir yorum yapıldığını, somut uyuşmazlıkta da kayıtların yetki tespitini oluşturan idare tarafından tutulan bir durumda bir anda işletme olarak belirlenmiş işletmenin işyeri hâline getirilmesinin mevcut olduğunu, işletme itirazının mevcut yetki tespitini etkilemesi yönünde yorum yapılması hâlinde Anayasa ile belirlenmiş olan sendika ve toplu ... sözleşmesi hakkının örtülü olarak engellenmiş olacağını, somut uyuşmazlıkta ... bir işyeri değil işletme bulunduğunu, bir işletmenin bağımsız işyerlerinin birbirlerine yardımcı olmaları ve bundan dolayı ... bir işyeri sayılmalarının mümkün olmadığını, davacı işverene ait ticaret bürosunun, davacının yetki tespitine konu işyerinin üretimi haricindeki ticari faaliyetlerini de yerine getirdiğini, dosyada bulunan uyuşmazlığın çözülebilmesi için bilirkişilerin raporda "hukuki bağlılık", "yönetimde ..." ve "amaçta ..." ten bahsetmesi ve bu hususları açıklayarak işletmeye uygulaması gerektiğini, ancak ne ürün kalemleri ne kapasite raporları ne de hammadde alımına ilişkin tespitlerin raporun içeriğinde açıklanmadığını, davacı işverenin her iki işyerinde de birbirinden bağımsız ürünler üretildiğini ve satıldığını, davanın reddi gerektiğini belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle kararın bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

2. Davalı ... vekili; cevap dilekçesinde belirttiği sebeplerle kararın bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, 6356 sayılı Kanun'un 41 ... ve devamı maddeleri kapsamında yetki tespitine itiraz istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

2. Davalı ... vekili; cevap dilekçesinde belirttiği sebeplerle kararın bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, 6356 sayılı Kanun'un 41 ... ve devamı maddeleri kapsamında yetki tespitine itiraz istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 2709 sayılı ... Cumhuriyeti Anayasası’nın (Anayasa) “Toplu ... sözleşmesi ve toplu sözleşme hakkı” kenar başlıklı 53 üncü maddesinin birinci fıkrası şöyledir:

“İşçiler ve işverenler, karşılıklı olarak ekonomik ve sosyal durumlarını ve çalışma şartlarını düzenlemek amacıyla toplu ... sözleşmesi yapma hakkına sahiptirler.”

2. 6356 sayılı Kanun'un “Yetki” kenar başlıklı 41 ... maddesinin birinci fıkrası da şöyledir:

“Kurulu bulunduğu işkolunda çalışan işçilerin en az yüzde birinin üyesi bulunması şartıyla işçi sendikası, toplu ... sözleşmesinin kapsamına girecek işyerinde başvuru tarihinde çalışan işçilerin yarıdan fazlasının, işletmede ise yüzde kırkının kendi üyesi bulunması hâlinde bu işyeri veya işletme için toplu ... sözleşmesi yapmaya yetkilidir.”

3. 6356 sayılı Kanun'un “Yetki Tespiti İçin Başvuru” kenar başlıklı 42 nci maddesi ise şöyledir:

“(1) Toplu ... sözleşmesi yapmak isteyen işçi sendikası Bakanlığa başvurarak yetkili olduğunun tespitini ister. İşveren sendikası veya sendika üyesi olmayan işveren de Bakanlığa başvurarak yetkili işçi sendikasının tespitini isteyebilir.

(2) Bakanlık, kayıtlarına göre başvuru tarihi itibarıyla bir işçi sendikasının yetkili olduğunu tespit ettiğinde, başvuruyu, işyeri veya işletmedeki işçi ve üye sayısını, o işkolunda kurulu işçi sendikaları ile taraf olacak işveren sendikası veya sendika üyesi olmayan işverene altı ... günü içinde bildirir.

(3) İşçi sendikasının yetki şartlarına sahip olmadığının ya da işyerinde yetki şartlarına sahip bir işçi sendikasının bulunmadığının tespiti hâlinde, bu bilgiler sadece başvuruyu yapan tarafa bildirilir.

(4) Sigortalılığın başlangıcı ile sona ermesine ilişkin bildirimlerden yasal süresi içinde Sosyal Güvenlik Kurumuna yapılmayanlar, yetkili işçi sendikasının tespitinde dikkate alınmaz.

(5) Yetki tespiti ile ilgili usul ve esaslar Bakanlıkça çıkarılacak bir yönetmelikle düzenlenir.”

4. 6356 sayılı Kanun'un “Yetki İtirazı” kenar başlıklı 43 üncü maddesi de şöyledir:

“(1) Kendilerine 42 nci madde uyarınca gönderilen tespit yazısını ... işçi veya işveren sendikaları veya sendika üyesi olmayan işveren; taraflardan birinin veya her ikisinin yetki şartlarına sahip olmadığı veya kendisinin bu şartları taşıdığı yolundaki itirazını, nedenlerini de göstererek yazının kendilerine tebliğ edildiği tarihten itibaren altı ... günü içinde mahkemeye yapabilir.

(2) İtiraz dilekçesi görevli makama kayıt ettirildikten sonra mahkemeye verilir. Kurulu bulunduğu işkolunda çalışan işçilerin yüzde birinden daha az üyesi bulunan işçi sendikası, yetki itirazında bulunamaz.