muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/24559, Karar No: 2013/20082, Tarih: 25.11.2013

Mahkemece yapılacak iş davacı talebi ile bağlı kalınarak dosya aynı bilirkişiye -ve yardımcısına da yemin verdirmek suretiyle- ya da başka bir bilirkişiye verilerek mesai takip çizelgeleri ile puantaj ve bordro kayıtlarının ve fazla çalışma karşılığı izin kullanmaya ilişkin kayıtların karşılaştırıldığı denetime elverişli rapor aldırarak sonuca gitmekten ibarettir. Eksik inceleme içeren denetime elverişli olmayan rapora itibarla hüküm kurulması isabetsizdir.

4-Ulusal bayram genel tatil ve hafta tatili çalışmaları konusunda davacı talebi ile bağlı kalınarak mesai takip çizelgeleri ile puantaj ve bordro kayıtları karşılaştırılarak sonuca gidilmesi gerekirken sadece tanık beyanları ve puantaj kayıtlarının dikkate alınması bozmayı gerektirmiştir.

5-Kabule göre de; Tarafların duruşmalarda hazır olmaları halinde bir sonraki duruşma günü ve saati taraflara tefhim edilmek suretiyle bildirilir. Taraflardan biri veya vekili mazereti nedeniyle belirtilen gün ve saatte duruşmaya gelmemiş, mazeret dilekçesi göndermiş, mahkemece de bildirilen mazeret kabul edilmiş ise, mazeret bildirilen tarafa tensip edilecek duruşma gününün davetiye ile bildirilmesi gerekir.

Gelmeyen tarafın mahkeme gününü kalemden öğrenmesine veya masrafı yatırıldığında bildirilmesine şeklinde karar verilemez. Duruşmaya mazereti sebebiyle gelemeyen taraf mazeret dilekçesinde bu yönde bir talepte bulunsa ve mahkeme gününü kalemden öğreneceğini veya masrafını sonra yatıracağını bildirse dahi mahkemece bu yönde bir karar alınamaz. Zira duruşma gününün gelmeyen tarafa davetiye ile

bildirilmesinde yasal zorunluluk bulunmaktadır. Yasada bulunmayan bir kurala dayanılarak duruşma gününün kalemden öğrenilmesi taraflardan istenemez.

13.05.2013 tarihli duruşmaya davacı vekili mazeret bildirerek katılmamış ve duruşma günün UYAP üzerinden öğreneceğini belirtmiştir. Masraf ekli olmadığı halde duruşma gününü UYAP üzerinden öğrenmesi şeklinde ara karar verilmiş ve ayrıca davacıya ıslah talebini bildirmesi için bir haftalık kesin süre verilmiştir.

6100 sayılı HMK 91.maddesine göre süreler, taraflara tebliğ tarihinden veya kanunda öngörülen hâllerde, tefhim tarihinden itibaren işlemeye başlar. Davacıya usulüne uygun bir tebliğ bulunmadığından ıslah için uygun bir süre verildiğinden bahsedilemez. Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulunun 04.02.1948 gün ve 10/3 sayılı kararında da ifade edildiği üzere Yargıtay bozma kararından sonra ıslah yapılamasa da mahkemenin ıslahın reddine ilişkin kararında isabet yoktur.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalının temyiz dilekçesinin REDDİNE, davacının temyiz itirazlarının kabulüyle temyiz olunan kararın yukarıda yazılı nedenlerle BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harçlarının istek halinde taraflara iadesine, 25.11.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/225, Karar No: 2023/5110, Tarih: 03.10.2023

**2. Ceza Dairesi         2023/225 E.  ,  2023/5110 K.**

**"İçtihat Metni"**

B O Z M A Ü Z E R İ N E

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2022/184 E., 2022/233 K.

SUÇLAR : Hırsızlık, iş yeri dokunulmazlığının ihlâli

HÜKÜMLER : Mahkûmiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama

Suça sürüklenen çocuk hakkında bozma üzerine kurulan hükümlerin; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33. maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8. maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun 305. maddesi gereği temyiz edilebilir oldukları, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 260/1. maddesi gereği temyiz edenin hükümleri temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310. maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317. maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1.Güroymak Cumhuriyet Başsavcılığının, 28.11.2014 tarihli ve 2014/226 Esas No'lu iddianamesi ile suça sürüklenen çocuk hakkında olay günü saat 01.30 sıralarında, temyiz dışı sanık ... ... ile birlikte, katılana ait tekel bayiine, kapısını zorlayıp asma kilidini kırarak girip, buzdolabından 5 adet 100'lük rakı, 150 adet kutu bira ve 20,00 - 30,00 TL civarında bozuk para çalması şeklindeki eylemi nedeniyle hırsızlık ve iş yeri dokunulmazlığının ihlâli suçlarından 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 142/1-b, 143, 116/2-4, 119/1-c ve 31/3. maddeleri gereğince cezalandırılmasına karar verilmesi istemiyle kamu davası açılmıştır.

2.Güroymak Asliye Ceza Mahkemesinin, 26.05.2016 tarihli ve 2014/354 Esas, 2016/204 Karar sayılı kararı ile suça sürüklenen çocuk hakkında hırsızlık ve iş yeri dokunulmazlığının ihlâli suçlarından 5237 sayılı Kanun'un 142/1-b, 143, 31/3, 62 ve 116/2-4, 119/1-c, 31/3, 62. maddeleri uyarınca sırasıyla 1 yıl 4 ay 20 ... hapis ve 1 yıl 1 ay 20 ... hapis cezaları ile cezalandırılmasına, aynı Kanun'un 53/1 maddesi uyarınca hak yoksunluklarının uygulanmasına karar verilmiştir.

3. Anılan kararın o yer Cumhuriyet savcısı, suça sürüklenen çocuk ve müdafii tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 2. Ceza Dairesinin 21.12.2021 tarihli ve 2021/12505 Esas, 2021/21956 Karar sayılı kararı ile fiil işlendiği sırada 15-18 yaş grubunda bulunan suça sürüklenen çocuk hakkında sosyal inceleme raporu alınmadan veya alınmaması durumunda gerekçesi kararda gösterilmeden hüküm kurulması, suça sürüklenen çocuk hakkında 5237 sayılı Kanun'un 53/4. maddesi uyarınca aynı maddenin 1. fıkrasındaki hak yoksunluklarına hükmolunamayacağının gözetilmemesi ve iş yeri dokunulmazlığının ihlâli suçundan kurulan hükümde suça sürüklenen çocuk aleyhine hesap hatası yapılmış olması gerekçeleriyle hükümlerin bozulmasına karar verilmiştir.

5. Bozma üzerine yapılan yargılama neticesinde, Güroymak Asliye Ceza Mahkemesinin, 08.09.2022 tarihli ve 2022/184 Esas, 2022/233 Karar sayılı kararı ile suça sürüklenen çocuk hakkında hırsızlık ve iş yeri dokunulmazlığının ihlâli suçlarından 5237 sayılı Kanun'un 142/1-b, 143, 31/3, 62 ve 116/2-4, 119/1-c, 31/3, 62. maddeleri uyarınca sırasıyla 1 yıl 4 ay 20 ... hapis ve 1 yıl 1 ay 10 ... hapis cezaları ile cezalandırılmasına karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Suça sürüklenen çocuğun temyiz isteği; olay yerinden parmak izi ve kamera görüntüsü gibi somut bir delil elde edilmeden sırf ... tanıklığı yapan şahısların yalan beyanlarına itibar edilerek, işlemediği bir suçtan dolayı haksız yere cezalandırıldığına, yeniden yargılama yapılarak lehine karar verilmesini talep ettiğine ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Suça sürüklenen çocuk ...'nın, temyiz dışı sanık ... ... ile birlikte, fikir ve eylem birliği içerisinde katılana ait olan tekel bayiine, gece saat 01.30 sıralarında geldikleri, suça sürüklenen çocuğun yerden bulduğu ... ... ile büfenin kapısını zorlayıp asma kilidini kırması üzerine içeriye girdikleri, buzdolabının kapağını açarak 5 adet 100'lük rakı, 150 adet kutu bira ve 20,00-30,00 TL bozuk para alarak olay yerinden ayrıldıkları, suça sürüklenen çocuk ve sanığın soruşturma aşamasında ve müdafii huzurunda Cumhuriyet Savcısına ... oldukları oluşa uygun, birbirini tamamlayan ve ikrar içeren savunmaları, tanık beyanları, tutanaklar ve tüm dosya kapsamı ile ... kabul edilmiş, suça sürüklenen çocuğun kovuşturma aşamasında kısmen suçlamaları reddeden savunmalarının suçtan kurtulmaya yönelik olduğu değerlendirilerek Yerel Mahkemece itibar edilmemiş, mahkûmiyetine hükmedilmiştir.

Suça sürüklenen çocuk üzerine atılı suçlamayı inkâr etmiştir. 03.04.2014 tarihli olay yeri inceleme raporu, aynı tarihli olay yeri basit krokisi, 06.04.2014 tarihli teşhis tutanağı ve tanık A.U.'nun beyanları dava dosyasında mevcuttur.

IV. GEREKÇE

Suça sürüklenen çocuk üzerine atılı suçlamaları kabul etmemiş ise de olay günü katılana ait Sarmaşık Tekel Bayiden çalınan suça konu alkollü içecekleri sakladıkları ve içtikleri ...'a ait evden çıkarken temyiz dışı sanık ... ... ile birlikte görüldükleri, sanık ...'ın katılana ait iş yerinden suça sürüklenen çocuk ile birlikte hırsızlık eylemini gerçekleştirdiklerini beyan ettiği, suça sürüklenen çocuğun da hırsızlık eylemine karışmadığını belirtmesine rağmen olay gecesi sanık ... ile birlikte ...'a ait eve gidip, burada buldukları biraları içtiklerini beyan ettiği anlaşıldığından, suça sürüklenen çocuğun savunmalarının suçtan kurtulmaya yönelik olduğu değerlendirildiğinden kurulan hükümlerde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin suça sürüklenen çocuk tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eyleme uyan suç vasfı ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği anlaşıldığından, suça sürüklenen çocuğun yerinde görülmeyen temyiz sebepleri reddedilmiştir.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle Güroymak Asliye Ceza Mahkemesinin, 08.09.2022 tarihli ve 2022/184 Esas, 2022/233 Karar sayılı kararında suça sürüklenen çocuk tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden temyiz sebeplerinin reddiyle hükümlerin, Tebliğname’ye uygun olarak ONANMASINA, dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 03.10.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/6780, Karar No: 2022/12408, Tarih: 18.10.2022

**4. Hukuk Dairesi         2022/6780 E.  ,  2022/12408 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi

İLK DERECE MAHKEMESİ : Uşak 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki rücuen tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda verilen hükmün temyizen tetkiki davacı vekili ile davalılar ..., ... ve ... mirasçıları vekillerince talep edilmiş, davalı ... vekilince duruşma istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen 22/02/2022 Salı günü davacı vekili ... geldi. Davalı ... adına gelen olmadı. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan davacı vekili dinlendikten sonra eksiklik nedeniyle iade edilen dosya ikmal edildikten sonra tekrar gelmekle dosya incelendi, gereği düşünüldü.

K A R A R

Davacı vekili, Uşak Eşme Yatılı İlköğretim Okulu öğrencisi ...'ın 22/03/2010 tarihinde gece yatakhane dışına çıkması neticesinde 31/03/2010 tarihinde okulun bahçesindeki foseptik çukurunda ölü bulunması nedeniyle mirasçıları tarafından Eşme Kaymakamlığına karşı maddi ve manevi tazminat davası açıldığını, Manisa 1. İdare Mahkemesinde yapılan yargılama sonucunda davanın kısmen kabulüne karar verildiğini, tazminat bedeli, faiz, harç, yargılama gideri, vekalet ücreti olmak üzere toplam 219.261,29 TL ödendiğini, Milli Eğitim Bakanlığı Teftiş Kurulunca yapılan 30/04/2010 tarih ve 9003/35.68.95.30 sayılı inceleme ve soruşturma raporunda olayla ilgili Uşak Eşme Yatılı İlköğretim Bölge Okulu belletmen öğretmenleri ... ve ...'in etütten sonra öğretmenler odasında bulundukları, pansiyon ve okul bahçesindeki öğrencileri gözetim ve denetim altında tutmadıkları, öğrencilerin başında pansiyona gitmedikleri, yat yoklamasında yatakhanelerde bulunmadıkları, YİBO eski müdürü ...'in okulda yardımcı hizmetli ihtiyacı olduğu halde pansiyon bütçesinden hizmet satım alma yoluyla veya mevcut hizmetlilerden birinin Uşak merkeze tayin talebinin "sakıncası yoktur" ifadesiyle üst makamlara gönderdiğini, atamanın gerçekleştirilmesini sebep olduğunu, okul bahçesindeki yarı inşaat halindeki okul lojmanına, foseptik ve kanalizasyona gerekli önlemleri almadığını, okul ve çevresinde risk oluşturan konularda güvenlik önlemleri almadığını, okul vekili ...'ın okul müdürü olarak yönetim ve denetim görevlerini daha dikkatli ve özenli olarak yerine getirmesi gerektiğini, okula acil ihtiyaç olduğu halde gece bekçisi görevlendirmediğini, öğrenciler açısından tehlike oluşturan inşaat halindeki lojman ve kanalizasyon ile Umut Balık isimli öğrencinin ölü olarak bulunduğu foseptik çukuru ile ilgili güvenlik tedbirlerini almadığı şeklinde belirtildiğini, soruşturma raporunda sübut bulunan eylemleri nedeniyle raporda ismi geçen sorumlular hakkında kamu zararı dosyası açıldığını, borç bildirim belgesi tebliğ edildiğini, davalıların ödeme yapmadıklarını belirerek 219.261,29 TL kamu zararının oluştuğu tarihten itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini istemiştir.

Davalılar vekili, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

İlk derece mahkemesince, alınan bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; karara karşı davacı ve bir kısım davalı tarafından istinaf yoluna başvurulmuş, Bölge Adliye Mahkemesince, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş; Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı vekili ile davalılardan ..., ... mirasçıları ve ... tarafından temyiz edilmiştir.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve HMK 355. maddesindeki kamu düzenine aykırılık halleri resen gözetilmek üzere istinaf incelemesinin, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılacağı kuralına uygun biçimde inceleme yapılıp karar verilmiş ve verilen kararda bir isabetsizlik görülmemiş olmasına göre tarafların yerinde olmayan bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun olan hükmün HMK 370/1. maddesi gereğince ONANMASINA, HMK 302/5 ve 373. maddeleri uyarınca dosyanın ilk derece mahkemesine, kararın bir örneğinin de bölge adliye mahkemesi hukuk dairesine gönderilmesine, 3.815,00 TL vekalet ücretinin davalı ...'den alınarak duruşmada vekille temsil olunan davacıya verilmesine, 492 Sayılı Harçlar Yasasının 13/J maddesi uyarınca davacıdan harç alınmamasına ve aşağıda dökümü yazılı 1.685,18 TL kalan onama harcının temyiz eden davalılar ..., ... ve ... Mirasçılarından alınmasına 18/10/2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/19042, Karar No: 2014/6966, Tarih: 27.03.2014

**7. Hukuk Dairesi         2013/19042 E.  ,  2014/6966 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Gazipaşa Asliye Hukuk Mahkemesi (İş Mahkemesi Sıfatıyla)

Tarihi :27/11/2012

Numarası :2009/181-2012/587

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay'ca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşılmakla, dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Davacı, 2004 Eylül ayından 2008 Ekim ayına kadar usta gemici olarak çalıştığını, kaptanlık da yaptığını hiçbir sebep yokken işten çıkarıldığını ileri sürerek kıdem, ihbar ve kötü niyet tazminatı ile fazla çalışma alacaklarının tahsilini istemiştir.

Davalı, davacının, orkinos çiftliğinde çalıştığını, istifa ettiği için hak ve alacağının bulunmadığını bildirerek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davacının davalıya ait işyerinde 11/09/2004 tarihinden itibaren süresi belirsiz hizmet akdiyle dalgıç olarak görev yaptığı, iş ve işyerinin niteliği gereği için 4857 sayılı Yasanın 2. fıkrasının (f) bendi hükmü kapsamında İş Kanununa tabi olduğu, davalı işverenin 03/11/2008 tarihinde tek taraflı olarak iş akdini feshettiği, davalı tarafın feshinin haklı nedene dayanmadığı gibi davalı tarafça her ne kadar davacının kendi isteği ile istifa ettiği iddia edilmişse de dosya kapsamından davacının istifa ettiğine dair davacıya ait imzalı belgenin mevcut olmadığı gerekçesiyle isteklerin kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Uyuşmazlık, taraflar arasındaki ilişkinin İş Kanunu kapsamında değerlendirilip değerlendirilemeyeceği ve bu bağlamda iş mahkemesinin görevi noktasında toplanmaktadır.

4857 sayılı İş Kanununun 1 inci maddesinin ikinci fıkrası gereğince, 4 üncü maddedeki istisnalar dışında kalan bütün işyerlerine, işverenler ile işveren vekillerine ve işçilerine, çalışma konularına bakılmaksızın bu Kanunun uygulanacağı belirtilmiştir.

5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanununun 1 inci maddesi uyarınca, İş Kanununa göre işçi sayılan kimselerle işveren veya işveren vekilleri arasında, iş akdinden veya İş Kanununa dayanan her türlü hak iddialarından doğan hukuk uyuşmazlıklarının çözüm yeri iş mahkemeleridir.

4857 sayılı İş Kanununun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca “deniz ve hava taşıma işlerinde çalışanlar” hakkında bu kanun hükümleri uygulanmaz. Deniz taşıma işlerinde çalışanlar 854 sayılı Deniz İş Kanununa tabidir. Ancak hava taşıma işlerinde çalışanlar için özel bir düzenleme yapılmadığından Borçlar Kanunu genel hükümleri uygulanmaktadır.

4857 sayılı İş Kanununun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca “deniz ve hava taşıma işlerinde çalışanlar” hakkında bu kanun hükümleri uygulanmaz. Deniz taşıma işlerinde çalışanlar 854 sayılı Deniz İş Kanununa tabidir. Ancak hava taşıma işlerinde çalışanlar için özel bir düzenleme yapılmadığından Borçlar Kanunu genel hükümleri uygulanmaktadır.

854 sayılı Deniz İş Kanununun 1 inci maddesine göre “Bu kanun denizlerde, göllerde ve akarsularda Türk Bayrağını taşıyan ve yüz ve daha yukarı grostonalitonluk gemilerde bir hizmet akti ile çalışan gemi adamları ve bunların işverenleri hakkında uygulanır” denilerek, adı geçen Kanunun kapsamı belirlenmiştir. Gemiler aracılığı ile yapılan deniz taşıma işleri ayrı bir yasaya tabi olduğundan, 4857 sayılı Yasanın kapsamı dışında bırakılmıştır. Gemi yabancı ülke bayrağı taşıyor veya gemi Türk bayraklı olsa dahi yüz grostonalitonluk değilse bu gemide çalışanlar hakkında Deniz İş Kanunu uygulanamaz. Taşıma işinde çalışan bu gemideki işçiler de 4857 sayılı İş Kanunu kapsamı dışında kaldığından, haklarında Borçlar Kanunu hükümleri uygulanır.

Deniz İş Kanununun 46 ncı maddesi uyarınca, “Bu kanun kapsamına giren gemiadamlariyle bunların işveren veya işveren vekilleri arasında bu kanundan veya hizmet aktinden doğan davalar hakkında, 5521 sayılı Kanun hükümleri uygulanır. Hizmet aktinde ayrıca bir hüküm yoksa dava geminin bağlama limanında iş davalarını bakmaya yetkili mahkemede görülür”. Ancak, hava taşıma faaliyeti yapılan işyerinde sendika örgütlenmesi sonucu Toplu İş Sözleşmesi bağıtlanmış ise, üye sendika üyesi işçi ile işveren arasındaki uyuşmazlığın 2822 sayılı Toplu İş Sözleşmesi Grev ve Lokavt Kanununun 66 ncı maddesi uyarınca iş mahkemesinde görülmesi gerekir.

Zirai uçaklar ile Türk Hava Kurumu uçakları pilotları “hava taşıma işleri” kapsamında bir iş yapmadıklarından 4857 sayılı Yasa hükümlerine tabidirler.

4857 sayılı Yasanın 4  maddesinde deniz ve taşıma işlerinin yapıldığı işyerlerinde çalışanların kanun kapsamına girmeyeceği açıklandıktan sonra ayrık durumlara yer verilmiştir.

Buna göre;

1.Kıyılarda veya liman ve iskelelerde gemilerden karaya ve karadan gemilere yapılan yükleme ve boşaltma işlerinde,

2.Havacılığın bütün yer tesislerinde yürütülen işlerinde,

3.Deniz İş Kanunu kapsamına girmeyen ve tarım işlerinden sayılmayan, denizlerde çalışan su ürünleri üreticileri ile ilgili işlerde,

çalışanların 4857 sayılı İş Kanunu kapsamında oldukları belirtilmiştir.

Sonuç olarak gerek taşıma gerekse yer hizmeti olsun, yukarda açıklanan ilkelere göre deniz ve hava işlerinde, 4857 sayılı İş Kanunu, 2822 sayılı Toplu İş Sözleşmesi Grev ve Lokavt Kanunu ve 854 sayılı Deniz İş Kanununun uygulandığı uyuşmazlıklarda iş mahkemesi, diğer durumlarda ise genel mahkemeler görevlidir.

çalışanların 4857 sayılı İş Kanunu kapsamında oldukları belirtilmiştir.

Sonuç olarak gerek taşıma gerekse yer hizmeti olsun, yukarda açıklanan ilkelere göre deniz ve hava işlerinde, 4857 sayılı İş Kanunu, 2822 sayılı Toplu İş Sözleşmesi Grev ve Lokavt Kanunu ve 854 sayılı Deniz İş Kanununun uygulandığı uyuşmazlıklarda iş mahkemesi, diğer durumlarda ise genel mahkemeler görevlidir.

Taraflar arasında davacının 4857 sayılı İş Kanununa mı yoksa 854 sayılı Deniz İş Kanununa mı tabi çalıştığı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır. Mahkemece bu husus üzerinde durularak ilgili yerlerden belgeler getirtilerek davacının iş tanımı ve tabi olduğu kanun belirlenip belirlenen kanuna göre işçilik alacakları tespit edilmelidir. Eksik inceleme ile karar verilmiş olması hatalı olup bozma nedenidir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın, yukarıda açıklanan nedenle BOZULMASINA, bozma nedenine göre davalının diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına, peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine, 27.03.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/10850, Karar No: 2012/18450, Tarih: 09.10.2012

**10. Hukuk Dairesi         2011/10850 E.  ,  2012/18450 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

No :173-271

Davacı, trafik kazası sonucu ölen sigortalının hak sahiplerine bağlanan ilk peşin değerli aylıklar ile cenaze giderinin tamamının davalılardan rücuan tahsilini istemiştir.

Mahkeme, ilamında, davanın yazılı biçimde davanın kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davacı Kurum avukatı ile davalı avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, davacı Kurum vekilinin tüm, davalı vekilini aşağı bend kapsamı dışında kalan, sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Dava, ilk peşin değerli aylıklar ile cenaze giderinin %100’ün 1479 sayılı Yasanın 63. maddesine göre tahsili istemine ilişkindir. Zararlandırıcı sigorta olayının; davalının aracın direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucu devrilmesi ve araç içindeki sigortalının ölmesi biçiminde gerçekleştiği anlaşılmaktadır. Olaya ilişkin Adli Tıp Trafik İhtisas Dairesinden alınan , kusur raporu içeriğine göre, mahkemece, davalının % 100 kusurlu kabul edilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır.

5510 sayılı Kanunun 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 39. maddesinde; “Üçüncü bir kişinin kastı nedeniyle malül veya vazife malulü olan sigortalıya veya ölümü halinde hak sahiplerine, bu Kanun uyarınca bağlanacak aylığın başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değerinin yarısı için Kurum zarara sebep olan üçüncü kişilere rücu edilir” düzenlemesi getirilmiş ise de, söz konusu düzenlemenin anılan kanunda, yürürlüğü öncesinde gerçekleşen olaylardan kaynaklanan rücuan tazminat davalarında uygulanmasına olanak veren bir düzenleme bulunmadığı ve genel olarak Kanunların geriye yürümemesi kuralı karşısında davanın yasal dayanağı 1479 sayılı Kanunun 63. maddesidir. Anılan madde uyarınca, davacı Kurumun rücu hakkı, kanundan doğan kendine özgü ve bağımsız rücu hakkı niteliğindedir. Bu madde kapsamında rücu edilecek kişilerin sorumlulukları, üçüncü bir kimsenin suç sayılır hareketi ile kanunda belirtilen sosyal sigorta yardımlarının yapılmasını gerektiren bir halin doğması ile sigortalı veya hak sahiplerine bu yardımların yapılması koşuluna bağlanmıştır.