muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/13365, Karar No: 2024/1006, Tarih: 08.02.2024

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B.İstinaf Sebepleri

Davalı Üniversite vekili, kararın eksik araştırma ve inceleme sonucu verildiğini belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davalı Kurum vekili, kararın eksik araştırma ve inceleme sonucu verildiğini belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalılar vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Üniversite vekili, istinaf gerekçelerini tekrarla temyiz başvurusunda bulunmuştur.

Davalı Kurum vekili, istinaf gerekçelerini tekrarla temyiz başvurusunda bulunmuştur.

C.Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, fiili hizmet süresi zammı istemine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk

1-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Kanun'un 40 ıncı maddesi.

2. 5510 sayılı Kanun'un "Filî hizmet süresi zammı" başlıklı 40 ıncı maddesi, "Aşağıda belirtilen işyerlerinde ve işlerde 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) ve (c) bentleri kapsamında çalışan sigortalıların prim ödeme gün sayılarına, bu işyerlerinde ve işlerde geçen çalışma sürelerinin her 360 günü için karşılarında gösterilen gün sayıları, fiilî hizmet süresi zammı olarak eklenir. 360 günden eksik sürelere ait fiilî hizmet süresi zammı, 360 gün için eklenen fiilî hizmet süresi ile orantılı olarak belirlenir. Çalışmanın fiili hizmet süresi zammı kapsamında değerlendirilebilmesi için, tablonun (13) ve (14) numaralı sıralarında belirtilen sigortalılar hariç sigortalının kapsamdaki işyerleri ile birlikte belirtilen işlerde fiilen çalışması ve söz konusu işlerin risklerine maruz kalması şarttır. (Ek cümle: 10/9/2014-6552/42 md.) Tablonun (10) numaralı sırasında belirtilen sigortalıların, fiili hizmet süresi zammından yararlandırılacakları dönem içinde kalan; yıllık ücretli izin, sıhhi izin, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil günleri ile eğitim, kurs, iş öncesi ve sonrası hazırlık sürelerinde fiilen çalışma ve söz konusu işlerin risklerine maruz kalma şartı aranmaz.

Aşağıdaki bentlerden birden fazlasına dahil olanlar için, en yüksek olan bentten fiilî hizmet süresi zammı uygulanır." düzenlemesinden sonra tablonun (11) numaralı paragrafında "Radyoaktif ve radyoiyonizan maddelerle yapılan işler" de "Doğal ve yapay radyoaktif, radyoiyonizan maddeler veya bütün diğer korpüsküler emanasyon kaynakları ile yapılan işlerde çalışanlar" ın fiilen çalıştıkları her tam yıl için 90 gün fiili hizmet süresi zammının ekleneceğini düzenler.

Aşağıdaki bentlerden birden fazlasına dahil olanlar için, en yüksek olan bentten fiilî hizmet süresi zammı uygulanır." düzenlemesinden sonra tablonun (11) numaralı paragrafında "Radyoaktif ve radyoiyonizan maddelerle yapılan işler" de "Doğal ve yapay radyoaktif, radyoiyonizan maddeler veya bütün diğer korpüsküler emanasyon kaynakları ile yapılan işlerde çalışanlar" ın fiilen çalıştıkları her tam yıl için 90 gün fiili hizmet süresi zammının ekleneceğini düzenler.

3- Radyasyon Güvenliği Yönetmeliği’nde; 4 üncü maddede radyasyon görevlisi; radyasyon kaynağı ile yürütülen faaliyetlerden dolayı görevi gereği bu yönetmeliğin 10 uncu maddesinde toplum üyesi kişiler için belirtilen doz sınırlarının üzerinde radyasyona maruz kalma olasılığı olan kişiyi ifade ettiğinin belirtildiği, 10 uncu maddede de, toplum üyesi kişiler için etkin dozda yılda 1 mSv’yi geçemez. Özel durumlarda ardışık 5 yılın ortalaması 1 mSv olmak üzere yılda 5 mSv’ye kadar izin verilir. Cilt için eşdeğer doz sınır 50 mSv göz merceği için 15 mSv denilmektedir.

3.Değerlendirme

İnceleme konusu davada, davacının 29.07.2013 tarihinden itibaren davalı işyerinde röntgen teknisyeni olarak röntgen bölümünde çalıştığı, çalışmaları için 5510 sayılı Yasa’nın 40. maddesi kapsamında fiili hizmet süresi zammının verilmesi gerektiğini talep etmiş, Mahkemece, yapılan yargılama neticesinde, davacının 29.07.2013 tarihinden itibaren fiili hizmet süresi zammından yararlanması gerektiğinin tespitine karar verilmiştir. Karar eksik araştırma ve incelemeye dayalıdır.

3.Değerlendirme

İnceleme konusu davada, davacının 29.07.2013 tarihinden itibaren davalı işyerinde röntgen teknisyeni olarak röntgen bölümünde çalıştığı, çalışmaları için 5510 sayılı Yasa’nın 40. maddesi kapsamında fiili hizmet süresi zammının verilmesi gerektiğini talep etmiş, Mahkemece, yapılan yargılama neticesinde, davacının 29.07.2013 tarihinden itibaren fiili hizmet süresi zammından yararlanması gerektiğinin tespitine karar verilmiştir. Karar eksik araştırma ve incelemeye dayalıdır.

Mahkemece, Radyasyon Güvenliği Yönetmeliği hükümleri esas alınarak, iş güvenliği konusunda uzman olan, radyaloji uzmanı, nükleer tıp uzmanı ve iş güvenliği uzmanlarından oluşacak üç kişilik bilirkişi kurulu marifetiyle mahallinde keşif yapılarak davacı işçinin işyerinde çalıştığı birim / birimler ve yaptığı işin niteliği, konusu ile işyerindeki incelemeden elde edilen bulgular somut verilere dayalı olarak belirlenmeli ve öncelikle çalışılan alandaki cihazların radyasyon üreten ve ortama radyasyon yayma özelliği olup olmadığı belirlenmeli, çalışılan alanın Türkiye Atom Enerjisi Kurulu tarafından denetimli alanı olarak belirlenip belirlenmediği, davacının, denetim alanında çalışıp çalışmadığı, bu alanda geçici mi sürekli mi çalıştığı, çalışılırken koruyucu ve muhafaza kullanılıp kullanılmadığı, kullanılmasına rağmen radyasyona maruz kalıp kalmadığı, çalışılırken radyosyona maruz kalınmamak için özenle hareket edilip edilmediği, dozimetre cihazının bulunması gereken yerde olup olmadığı, maruz kalınan radyasyon miktarının dozimetri ölçüm degerlerinin üzerinde olup olmadığı, davacının bu iş dışında başka iş yapıp yapmadığı, mesai boyunca ne kadar saat bu işi yaptığı, çalışılan ortamda bulunan radyasyonun normal değerler üzerinde olup olmadığı, işin risklerine maruz kalıp kalmadığı ve 5510 sayılı Kanun'un 40 maddesinin (11) numaralı sırasında düzenlenen kapsamdaki iş/işyerlerinden ve sigortalılardan olup olmadığı hususu açıklığa kavuşturulduktan sonra yaptığı iş kapsamında radyasyona maruz kaldığı etki ve süreler somut olaya özgü olacak şekilde tespit edilmeli ve 5510 sayılı Kanun'un 40 ıncı maddesinde, belirtilen işyerlerinde ve işlerde çalışan sigortalıların prim ödeme gün sayılarına, bu işyerlerinde ve işlerde geçen çalışma sürelerinin her 360 günü için karşılarında gösterilen gün sayılarının, fiili hizmet süresi zammı olarak ekleneceği, 360 günden eksik sürelere ait fiilî hizmet süresi zammı, 360 gün için eklenen fiilî hizmet süresi ile orantılı olarak belirleneceği değerlendirilmelidir.

Ayrıca Mahkemece, fiili hizmet süresi zammından yararlandırılacakları dönem içinde kalan; yıllık ücretli izin, sıhhi izin, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil günleri ile eğitim, kurs sürelerin vs fiilen çalışılmayan sürelerin tespit edilerek bu süreler yönünden fiili hizmet zammından yararlanamayacağı gözetilerek infaza uygun karar verilmelidir.

VI.KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davalılar vekillerinin temyiz itirazlarının kabulü ile

Ayrıca Mahkemece, fiili hizmet süresi zammından yararlandırılacakları dönem içinde kalan; yıllık ücretli izin, sıhhi izin, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil günleri ile eğitim, kurs sürelerin vs fiilen çalışılmayan sürelerin tespit edilerek bu süreler yönünden fiili hizmet zammından yararlanamayacağı gözetilerek infaza uygun karar verilmelidir.

VI.KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davalılar vekillerinin temyiz itirazlarının kabulü ile

Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

08.02.2024 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/6219, Karar No: 2019/5678, Tarih: 01.10.2019

**21. Hukuk Dairesi         2018/6219 E.  ,  2019/5678 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi

İLK DERECE

MAHKEMESİ : ... İş Mahkemesi

K A R A R

A) Davacının İstemi :

Davacı, 1986 yılında vergi kaydının başladığı, yine 1994 yılındaki ortaklığı nedeniyle ... Metal Hurda Sanayi Ticaret Limited Şirketi nedeniyle vergi kaydının başladığını belirterek sigortalılık başlangıç tarihinin vergi kaydı başlangıç tarihi olan 1986 tarihinden itibaren tespitini talep etmiştir.

B) Davalının Cevabı :

Davalı Kurum vekili, hak düşürücü sürenin geçtiği, zamanında davacının başvurmadığı, Kurum tarafından yapılan işlemlerin yasal mevzuata uygun olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C) İlk Derece Mahkemesinin Gerekçesi ve Kararı :

Mahkemece, “...Davacı 03/10/1986 tarihinden itibaren vergi mükellefi olduğu sürelere ilişkin Bağ-Kur sigortalılığının tespitini talep etmişse de 1479 sayılı Yasa’nın geçici 18. maddesi uyarınca davacının vergiye kayıtlı olduğu tarihlere ilişkin borçlanma talebinde bulunduğuna veya belirtilen dönemlere ilişkin prim ödemesi olduğuna dair herhangi bir kayıt bulunmadığı anlaşıldığından 04/10/2000 tarihi öncesi vergiye kayıtlı olunan dönemin 1479 sayılı Yasa kapsamında sigortalı olarak değerlendirilmesine imkan bulunmadığı ve davacının vergi kaydının bulunduğu tarihlere ilişkin Bağkur sigortalısı olarak tespitine ilişkin talebin yerinde olmadığı, ” gerekçesiyle “ Davanın Reddine” karar verilmiştir.

D) İstinaf Başvurusu :

Davacı vekili; davacının 02/10/1986 tarihli dilekçesi ile vergi kaydını başlattığı, ayrıca ... Metal Hurda Sanayi Ticaret Limited Şirketi ortaklığı nedeniyle de 1994 yılında başlayan vergi mükellefiyetinin ve kendi ad ve hesabına bağımsız çalışmasının kesintisiz olarak halen devam ettiğini, sigortalılığının davalı kurum tarafından resen başlatılması gerekirken kurumun kusuru ile başlatılmadığı, vergi kaydı başlangıç tarihinden itibaren sigortalılığının tespiti gerektiği gerekçeleriyle istinaf yoluna başvurmuştur.

E) Bölge Adliye Mahkemesinin Kararı ve Gerekçesi :

Bölge Adliye Mahkemesi tarafından, “... 36. İş Mahkemesinin 2016/211 Esas, 2017/370 Karar sayılı kararının usul ve yönünden hukuka uygun bulunduğundan HMK'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince davacı vekilinin istinaf başvurusunun ESASTAN REDDİNE, ” karar verilmiştir.

F) Temyiz :

Davacı vekili; istinaf talebindeki gerekçelerle kararın bozulmasını talep etmiştir.

G) Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe :

E) Bölge Adliye Mahkemesinin Kararı ve Gerekçesi :

Bölge Adliye Mahkemesi tarafından, “... 36. İş Mahkemesinin 2016/211 Esas, 2017/370 Karar sayılı kararının usul ve yönünden hukuka uygun bulunduğundan HMK'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince davacı vekilinin istinaf başvurusunun ESASTAN REDDİNE, ” karar verilmiştir.

F) Temyiz :

Davacı vekili; istinaf talebindeki gerekçelerle kararın bozulmasını talep etmiştir.

G) Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe :

01/04/1972 tarihinde yürürlüğe giren 1479 sayılı Yasa'nın 24. maddesinde zorunlu Bağ-Kur sigortalılığı için esnaf sicili veya kanunla kurulu meslek kuruluşu kaydı aranırken 04/05/1979 tarihinde yürürlüğe giren 2229 sayılı Yasa ile 1479 sayılı Yasa'nın 24. maddesinin öngördüğü meslek kuruluşlarına kayıtlı olma koşulu kaldırılmış sadece yasanın temel ilkesi olan kendi ad ve hesabına çalışma koşulu getirilmiş, 20/04/1982 tarihinde yürürlüğe giren 2654 sayılı Yasa ile 1479 sayılı Yasa'nın 24. maddesi değiştirilecek zorunlu Bağ-Kur sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olması şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için meslek kuruluşuna kayıtlı olma yeterli görülmüş, 22/03/1985 tarihinde yürürlüğe giren 3165 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu Bağ-Kur sigortalılığı için vergi kaydı veya esnaf sicil kaydı veya oda kaydının bulunması yeterli görülmüş, 02/08/2003 tarihinde yürürlüğe giren 4956 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu Bağ-Kur sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olma şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için esnaf sicil kaydı ve oda kaydının bir arada bulunması yeterli görülmüştür.

Bilindiği gibi, 1479 sayılı Kanunda, 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun hizmet tespitine ilişkin 79/10. maddesine koşut bir düzenleme bulunmamaktadır. Ancak sigortalılık niteliğini taşıdıkları halde Bağ-Kur’a kayıt ve tescil yaptırmamış olanlar hakkında Bağ-Kur Kanununda çeşitli düzenlemeler öngörülmüştür.

1479 sayılı Kanunda sigortalılık hak ve mükellefiyetlerinin belirli tarihlerden başlatılmasını zorunlu kılan düzenlemelerden ilki, “Tescilini yaptırmayanlar hakkında yapılacak işlemler” başlıklı Ek-Geçici 13. maddedir. Buna göre, tescilleri yapılmamış ancak sigortalılık niteliğini taşıyanlar yönünden Yasanın tanıdığı hak ve mükellefiyetlerin 2654 sayılı Kanunun yürürlük tarihi olan 20/04/1982 tarihinden başlatılacağı öngörülmüştür.

1479 sayılı Kanunda sigortalılık hak ve mükellefiyetlerinin belirli tarihlerden başlatılmasını zorunlu kılan düzenlemelerden ilki, “Tescilini yaptırmayanlar hakkında yapılacak işlemler” başlıklı Ek-Geçici 13. maddedir. Buna göre, tescilleri yapılmamış ancak sigortalılık niteliğini taşıyanlar yönünden Yasanın tanıdığı hak ve mükellefiyetlerin 2654 sayılı Kanunun yürürlük tarihi olan 20/04/1982 tarihinden başlatılacağı öngörülmüştür.

619 sayılı KHK’nin Geçici 1. maddesi hükmünde ise; “Bu Kanuna göre sigortalılık niteliği taşıdıkları halde bu Kanun Hükmünde Kararnamenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar kayıt ve tescilini yaptırmamış olan sigortalıların sigortalılık hak ve mükellefiyetleri bu Kanun Hükmünde Kararnamenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren başlar. Ancak, 1479 sayılı Kanuna göre zorunlu sigortalı olarak tescil edilmiş olmak kaydıyla, 20/04/1982 tarihinden bu Kanun Hükmünde Kararnamenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar vergi dairelerine kayıtlı olarak kendi nam ve hesabına bağımsız çalıştıklarını belgeleyen sigortalıların, vergiye kayıtlı bulundukları süreler, bu süreye ilişkin primleri, ödeme tarihinde bulundukları gelir basamağı prim tutarı üzerinden ödemek kaydıyla sigortalılık süresi olarak değerlendirilir.”denilmekte olup, 04/10/2000 tarihinde yürürlüğe girmiş ise de, Anayasa Mahkemesi’nin 08/08/2001 tarihinde yürürlüğe giren 26/10/2000 günlü kararı uyarınca 619 sayılı KHK tüm hükümleriyle iptal edilmiştir.

24/07/2003 tarihli 4956 sayılı Yasa'nın 47. maddesi ile 1479 sayılı Yasa'ya eklenen Geçici 18. maddede, "bu Kanuna göre sigortalılık nitelikleri taşıdıkları halde 04/10/2000 tarihine kadar kayıt ve tescilini yaptırmamış olan sigortalıların hak ve mükellefiyetlerinin 04/10/2000 tarihinden itibaren başlayacağı ancak bu kanuna göre zorunlu sigortalı olarak tescil edilmiş olan sigortalıların sigortalılıklarının bu kanunun yürürlük tarihinden itibaren altı ay içinde Kuruma yazılı olarak başvurmaları ve 20/04/1982-04/10/2000 tarihleri arasındaki vergi kayıtlarını belgelemek ve belgelenen bu sürelere ilişkin olan hesaplanacak prim borçlarının tamamını tebliğden itibaren bir yıl içinde ödemede bulundukları takdirde bu sürelerin sigortalılık süresi olarak değerlendirileceği bildirilmiştir.

Diğer taraftan 08/05/2008 tarihli 5754 sayılı Kanun'un 68. maddesi ile değişik 5510 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesinde, “Bu Kanun'un 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (4) numaralı alt bendi hariç diğer alt bentlerine göre sigortalılık niteliği taşıdıkları halde bu Kanun'un yürürlük tarihine kadar kayıt ve tescillerini yaptırmayanların sigortalılık hak ve yükümlülüğünün bu Kanun'un yürürlük tarihinden itibaren başlayacağı; ancak, bu Kanun'un 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (1) ve (3) numaralı alt bentlerine göre sigortalı sayılanlardan bu Kanun'un yürürlük tarihinden itibaren sigortalılıkları başlatılanların, bu Kanun'un yürürlük tarihi ile 04/10/2000 tarihi arasında geçen vergi mükellefiyet süreleri bulunmak kaydıyla, sigortalının bu Kanun'un yürürlük tarihinden itibaren 6 ay içinde talepte bulunmak ve kendisine tebliğ edilen borçlanma tutarının tamamını tebliğ tarihinden itibaren 6 ay içinde ödemesi halinde, bu sürelerin sigortalılık süresi olarak değerlendirileceği” bildirilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının 20/01/2012 tarihinde kurum kayıtlarına intikal eden bildirgesi ile 1479 sayılı Kanun sigortalılığının ... Metal Plastik İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ortaklığına istinaden ortaklığının başladığı 14/10/2010 tarihi itibariyle başlatıldığı, davacının geçmişe yönelik tescil talebinin 01/10/2008 öncesi başvurusu olmadığı gerekçesiyle reddedildiği, davacının 03/10/1986 ila 01/01/1996 tarihleri arasında kesintili vergi kaydının bulunduğu, davacının dava dilekçesi ile istinaf ve temyiz dilekçelerinde 1994 yılından bu yana ortağı olduğunu belirttiği ... Metal Hurda Limited Şirketi ünvanlı şirket ile ilgili araştırma yapılmadığı anlaşılmaktadır.

Somut olayda, davacının talebinin 1986 yılından itibaren Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespiti olduğu, yukarıda yazılı yasal mevzuat gereği kuruma süresinde başvurusu olmadığından 01/10/2008 tarihi öncesi için davanın reddine karar verilmesi yerinde ise de; davacının ... Metal Hurda Limited Şirketi ünvanlı şirket ortaklığının 1994 yılından bu yana devam ettiği iddiası bulunduğundan ilgili şirkete ilişkin ticaret sicil kayıtları istenip 01/10/2008 tarihi sonrası için 1479 sayılı kanun kapsamında sigortalılık şartlarına haiz olup olmadığı belirlenmeden eksik araştırma ve inceleme ile karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Yapılacak iş, ... Metal Hurda Limited Şirketi ünvanlı şirketin ticaret sicil kayıtlarını ilgili Ticaret Sicil Müdürlüğü' nden istemek, şirket ortaklığının tespiti halinde 01/10/2008 tarihi sonrası için davacının sigortalı olduğu süreleri belirlemekten ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Yapılacak iş, ... Metal Hurda Limited Şirketi ünvanlı şirketin ticaret sicil kayıtlarını ilgili Ticaret Sicil Müdürlüğü' nden istemek, şirket ortaklığının tespiti halinde 01/10/2008 tarihi sonrası için davacının sigortalı olduğu süreleri belirlemekten ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazlarının kabul edilmesi ve temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesinin kararının yukarıda yazılı sebeplerden dolayı KALDIRILMASI, İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

H) Sonuç :

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı 6100 sayılı HMK'nun 373/1. maddeleri uyarınca KALDIRILMASINA, ilk derece mahkemesi kararının yukarıda belirtilen nedenle BOZULMASINA, dosyanın ilk derece mahkemesine, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine

01/10/2019 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/5662, Karar No: 2015/4138, Tarih: 13.05.2015

**20. Hukuk Dairesi         2015/5662 E.  ,  2015/4138 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Kısıtlı adayı hakkında vesayet hukukuna ilişkin olarak açılan davada ... Sulh Hukuk ve ... Sulh Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

Dava, hükümlüye vasi tayini istemine ilişkindir.

... Sulh Hukuk Mahkemesince hükümlünün dosya içindeki belgelere göre “... .../...” adresinde ikamet ettiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

... Sulh Hukuk Mahkemesi ise hükümlünün beyanına göre “... .../...” adresinde ikamet ettiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı vermiştir.

Türk Medenî Kanununun 411. maddesine göre, “Vesayet işlerinde yetki, küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir." Aynı Kanunun 19/1. maddesi uyarınca da; “Yerleşim yeri, bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir." hükümlerine yer verilmiştir.

Dosya kapsamından, kısıtlı adayının cezaevine girmeden önceki yerleşim yerinin "... .../..." adresi olduğu, yapılan kolluk araştırması ile anlaşılmıştır. Bu durumda uyuşmazlığın, ... Sulh Hukuk Mahkemesinde çözümlenmesi gerekmektedir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 sayılı HMK'nın 21 ve 22. maddeleri gereğince ... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 13/05/2015 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/4754, Karar No: 2012/8432, Tarih: 17.04.2012

**7. Ceza Dairesi         2012/4754 E.  ,  2012/8432 K.**

**"İçtihat Metni"**

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 61 ve 116. maddelerine aykırı davranmaktan dolayı kabahatli ... hakkında Gümüşhane Trafik Tescil ve Denetleme Şube Müdürlüğünün 16/09/2011 tarihli ve EY-890788 sayılı trafik ceza tutanağı ile uygulanan 66,00 Türk lirası idari para cezasına karşı yapılan başvurunun reddine dair Gümüşhane Sulh Ceza Mahkemesinin 16/09/2011 tarihli ve 2011/250 değişik iş sayılı kararı aleyhine Yüksek Adalet Bakanlığından verilen 02/02/2012 gün ve 6087 sayılı kanun yararına bozma istemini içeren dava dosyası Cumhuriyet Başsavcılığının 20/02/2012 gün ve KYB. 2012/41833 sayılı ihbarnamesi ile daireye verilmekle okundu.

Mezkür ihbarnamede;

Dosya kapsamına göre, 2802 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kanunu'nun "Kişisel suçlarda soruşturma ve kovuşturma" kenar başlıklı 93. maddesinde "Hâkim ve savcıların kişisel suçları hakkında soruşturma, ilgilinin yargı çevresinde bulunduğu ağır ceza mahkemesine en yakın ağır ceza mahkemesi Cumhuriyet savcısı ile sorgu hâkimine ve son soruşturma o yer ağır ceza mahkemesine aittir." hükmüne yer verilmiş bulunduğu cihetle, sürücünün trafik kurallarına aykırı davrandığını gören görevli trafik zabıtasının eylemi tespite yönelik tutanak düzenleyebileceği ancak, sürücünün 2802 sayılı Kanun'a tâbi kişilerden olması hâlinde bu aşamadan sonra tutanağın Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından ağır ceza mahkemesine gönderilmesi gerekmesi karşısında, görevsizlik kararı verilerek dosyanın en yakın ağır ceza mahkemesi Cumhuriyet başsavcılığına gönderilmesi yerine, yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmemiş ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu kanun yararına bozmaya atfen ihbar olunmuş bulunmakla Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma istemine dayanan ihbarname içeriği yerinde görüldüğünden Gümüşhane Sulh Ceza Mahkemesinin 16/09/2011 gün ve 2011/250 değişik iş sayılı kararının CMK.nun 309/4-d maddesi uyarınca BOZULMASINA, idari para cezasının kaldırılmasın, 17/04/2012 günü oybirliğiyle karar verildi.