muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2016/1572, Karar No: 2018/3051, Tarih: 10.05.2018

**23. Hukuk Dairesi         2016/1572 E.  ,  2018/3051 K.**

**"İçtihat Metni"**

....

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı asıl davanın kabulüne, birleşen davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün asıl davada davalı-karşı davada davacı ... vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde asıl davada davalı-birleşen davada davacı ... vekili ......... gelmiş, tebligata rağmen diğer taraftan gelen olmadığından, onların yokluğunda duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatın sözlü açıklaması dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Asıl davada davacı- birleşen davada davalı vekiline; gerekçeli kararın ve asıl davada davalı- birleşen davada davacı vekilinin temyiz dilekçesinin tebliğinde; kalemde, avukatın hazır olmaması sebebiyle yetkili katip imzasına, tebliğ edildiği görülmüştür. Bu tebligatlar, HMK'nın 301/1. ve 06.08.2015 tarihinde yürürlüğe giren Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri Yönetmeliği'nin 139/3-b maddelerine uygun yapılmış değildir.

Gerekçeli kararın ve asıl davada davalı- birleşen davada davacı vekilinin temyiz dilekçesinin asıl davada davacı- birleşen davada davalı vekiline HMK'nın 301/1. ve 06.08.2015 tarihinde yürürlüğe giren Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri Yönetmeliği'nin 139/3-b maddelerine ya da kalem dışında 7201 sayılı Tebligat Kanunu ve Tebligat Kanunu'nun Uygulanmasına Dair Yönetmelik hükümlerine uygun tebliği ile temyiz süresinin beklenmesi ve temyiz edilmesi halinde temyiz dilekçesinin dosya içerisine konulması, için dosyanın yerel mahkemesine geri çevrilmesi gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan eksiklikler giderildikten sonra temyiz incelemesi için Dairemize gönderilmek üzere, dosyanın yerel mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 10.05.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/12739, Karar No: 2012/36046, Tarih: 02.05.2012

**(Kapatılan)15. Ceza Dairesi         2011/12739 E.  ,  2012/36046 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Dolandırıcılık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için; failin bir kimseyi, kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla hataya düşürüp, onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir.

Hile nitelikli bir yalandır. Fail tarafından yapılan hileli davranış belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı, sergileniş açısından mağdurun inceleme olanağını ortadan kaldıracak nitelikte bir takım hareketler olmalıdır. Kullanılan hileli davranışlarla mağdur yanılgıya düşürülmeli ve bu yanıltma sonucu yalanlara inanan mağdur tarafından sanık veya bir başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır.

Hilenin kandırıcı nitelikte olup olmadığı olaysal olarak değerlendirilmeli, olayın özelliği, mağdurun durumu, fiille olan ilişkisi, kullanılan hilenin şekli, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.

Olay günü Ziraat Bankası ATM cihazından emekli maaşını çekmekte olan müştekinin yanına gelen sanığın kendisini müştekiye oğlunun arkadaşı olduğuna inandırıp, müştekinin oğluna olan 50,00 TL borcunu ödemek ve oğluna iletilmek üzere müştekiye 100,00 TL uzatıp para üzeri olarak 50,00 TL istemesi, müştekinin ATM'den çektiği 650,00 TL'yi cebinden çıkardığında sanığın bu parayı ve mağdurun cüzdanını alarak oğlunun telefon numarasını istemesi, müştekinin oğlunun telefon numarasının evde yazılı olduğunu söylemesi üzerine sanığın cüzdanı karıştırarak önceden vermiş olduğu 100,00 TL'yi de alarak cüzdanı mağdura verip olay yerinden uzaklaşması, müştekinin sonradan parasını kontrol ettiğinde 450,00 TL.nin eksik olduğunu, fark ederek suç ihbarında bulunması şeklinde gelişen olayda, mahkemenin dolandırıcılık suçunun oluştuğuna yönelik kabulünde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin soruşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine, ancak;

1) Hapis cezası alt sınırdan tayin olunduğu halde ayrıca yasal ve yeterli gerekçe gösterilmeden aynı gerekçeyle adli para cezasına esas alınması gereken tam gün sayısının alt sınırdan uzaklaşılarak tayini suretiyle çelişkiye düşülmesi,

2) Adli para cezasının; 5083 sayılı Kanun'un 1. maddesi ile hükümden sonra 01.01.2009 tarihinde yürürlüğe giren Bakanlar Kurulu'nun 04.04.2007 tarih ve 2007/11963 sayılı kararının 1. maddesi uyarınca Türk Lirası ( TL ) olarak belirlenmesinde zorunluluk bulunması,

2) Adli para cezasının; 5083 sayılı Kanun'un 1. maddesi ile hükümden sonra 01.01.2009 tarihinde yürürlüğe giren Bakanlar Kurulu'nun 04.04.2007 tarih ve 2007/11963 sayılı kararının 1. maddesi uyarınca Türk Lirası ( TL ) olarak belirlenmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı yasanın 8/1.maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nun 321.maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak yeniden duruşma yapılmasını gerektirmeyen bu hususların aynı kanunun 322.maddesi uyarınca düzeltilmesi mümkün bulunduğundan, hükmün 1.bendindeki 10 gün karşılığı adli para cezası yerine 5 gün karşılığı adli para cezası ile cezalandırılmasına, ikinci fıkrasındaki 8 gün karşılığı adli para cezası yerine 4 gün karşılığı adli para cezası ile cezalandırılmasına, 4 ve 5.bentlerdeki 160,00 TL adli para cezası yerine 80.00-TL. adli para cezasıyla cezalandırılmasına, ibarelerinin eklenmesi; hükümde yer alan "YTL" ibaresinin "TL" olarak değiştirilmesi; suretiyle sair yönleri usul ve yasaya uygun bulunan hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 02.05.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/10844, Karar No: 2015/8219, Tarih: 01.10.2015

**20. Hukuk Dairesi         2015/10844 E.  ,  2015/8219 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Sulh Hukuk Mahkemesi

Kısıtlı adayı hakkında vesayet hukukuna ilişkin olarak açılan davada ... Sulh Hukuk ve ... Sulh Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, 4721 sayılı TMK'nın 405. maddesi uyarınca vasi atanmasına ilişkindir.

... Sulh Hukuk Mahkemesince kısıtlı adayının ikamet adresinin “... Mahallesi ... Caddesi No:... .../...” olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

... Sulh Hukuk Mahkemesi tarafından ise, kısıtlı adayının MERNİS adresinin “... Mah. ... Sokak No:... İç Kapı No:... .../...” olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

Türk Medenî Kanununun 411. maddesine göre, “Vesayet işlerinde yetki, küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.” Aynı Kanunun 19/1. maddesi uyarınca “Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.”

... İlçe Emniyet Müdürlüğünce yapılan araştırmaya göre kısıtlı adayının ...'da ikamet ettiği tespit edildiğinden uyuşmazlığın ... Sulh Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri gereğince ... Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 01/10/2015 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/15733, Karar No: 2020/8905, Tarih: 16.09.2020

**2. Ceza Dairesi         2020/15733 E.  ,  2020/8905 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık, iş yeri dokunulmazlığını bozma

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

1-Suça sürüklenen çocuk müdafiinin temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Suç tarihi itibariyle 18 yaşından küçük olmakla birlikte savunmasının alındığı 13.02.2020 tarihinde, 18 yaşını doldurduğu anlaşılan suça sürüklenen çocuğun savunması esnasında müdafii talep etmediğini beyan etmesi karşısında; suça sürüklenen çocuğun yüzüne karşı tefhim edilen karar, müdafii tarafından temyiz edilmiş ise de, anılan müdafinin suça sürüklenen çocuk hakkında verilen mahkumiyet hükmünü temyize yetkisi bulunmadığı nazara alındığında, temyize hakkı olmayan Av....’ün temyiz isteminin 1412 sayılı Kanun’un 317. maddesi gereğince istem gibi REDDİNE,

2-Suça sürüklenen çocuğun hırsızlık suçundan kurulan hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Müştekinin suç tarihinde iş yerinin arka bölümünde bulaşıkları yıkayıp geri geldiğinde masanın üzerine bıraktığı telefonun yerinde olmadığını gördüğü, başka bir iş yeri güvenlik kamera görüntülerinden iş yerine giren şahsın eşgal bilgilerini tespit ettiği, olaydan iki gün sonra eşgal bilgilerini tespit ettiği suça sürüklenen çocuğu görüp polise haber verdiği ve suça sürüklenen çocuğun yapılan üst aramasında müştekiye ait telefonun çıktığı olayda, hırsızlık eyleminin tamamlandığı gözetilmeden teşebbüs hükümlerinin uygulanması aleyhe temyiz olmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

Bozma üzerine yapılan duruşmaya, toplanan delillere, gerekçeye, hakimin kanaat ve takdirine göre temyiz itirazları yerinde olmadığından reddiyle hükmün istem gibi ONANMASINA,

3- Suça sürüklenen çocuğun iş yeri dokunulmazlığını bozma suçundan kurulan hükme yönelik yapılan temyiz itirazlarına gelince;

5271 sayılı CMK'nın 225/1. maddesine göre, hükmün ancak iddianamede unsurları gösterilen suça ilişkin fiil hakkında kurulabileceğinin düzenlenmesi karşısında, hükmün konusunun iddianamede gösterilen eylemden ibaret olduğu, iddianamede dava konusu yapılan fiilin bir başka olaya dayalı olmadan bağımsız olarak açıklanıp belirtilmesinin gerektiği, aksine uygulamanın hangi eylemden dolayı dava açıldığı ve hangi iddiaya karşı savunma yapılacağı hususunda karışıklığa neden olacağı, bu itibarla suça sürüklenen çocuk hakkında iddianame içeriğine göre hırsızlık suçundan dava açılıp, iş yeri dokunulmazlığını bozma suçundan dolayı açılmış bir dava bulunmadığı gözetilmeden, suça sürüklenen çocuğa ek savunma verilerek yazılı şekilde suça sürüklenen çocuğa iş yeri dokunulmazlığını bozma suçundan cezalandırılmasına karar verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuğun temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan diğer yönleri incelenmeyen hükmün bu sebepten dolayı istem gibi BOZULMASINA, 16.09.2020 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/18357, Karar No: 2012/2928, Tarih: 22.02.2012

**5. Hukuk Dairesi         2011/18357 E.  ,  2012/2928 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kısmen kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı idare vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, Kamulaştırmasız el atılan taşınmazlar bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın davacılardan ... yönünden husumet yokluğu nedeniyle reddine, davacılar ..., ..., ... yönünden karar verilmesine yer olmadığına, davacılar ..., ... ve ... yönünden kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı idare vekilince temyiz edilmiştir.

Bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Alınan rapor hüküm kurmaya elverişli değildir. Şöyle ki;

1-Arsa niteliğindeki taşınmaza emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesi ve Kamulaştırma Kanununun 11/1-g maddesine göre değerlendirme gününden önceki özel amacı olmayan serbest satışlara göre taşınmaz değerinin hesaplanması zorunludur.

Dava konusu taşınmazlar ile emsal taşınmazın zaruret olmadıkça yakın bölgelerden, benzer yüzölçümlü ve değerlendirme tarihine yakın satış tarihli olması ve özel amaçlı olmaması gerekir.

Hükme esas alınan bilirkişi raporunda somut emsal kabul edilen taşınmazın satış işlemi Kamulaştırma Kanununun 8. maddesi uyarınca rızai kamulaştırma suretiyle yapılmış olup, bu satışın serbest satış olarak değerlendirilmesi mümkün değildir.Bu nedenle emsal olarak alınamaz.

Bu durumda, taraflara yeniden emsal bildirmeleri için mehil verilip, bildirilen emsaler celp edildikten sonra ve gerektiğinde resen emsal de getirtilerek yeniden oluşturulacak bilirkişi kurulu ile mahalinde keşif yapılıp, alınacak rapor sonucuna göre hüküm kurulması gerektiği düşünülmeden, eksik inceleme ile karar verilmesi,

2- Davacı ... dava konusu taşınmazda paydaş olduğu halde hakkında olumlu ya da olumsuz herhangi bir hüküm kurulmaması

3- Dava konusu taşınmazlardan 407 parselin elatmadan arta kalan kısmının yüzölçümü, konumu ve geometrik durumu nazara alındığında bu kısımda değer düşüklüğü olmayacağı gözetilmeden taşınmazın tamamının bedeline hükmedilmesi,

Doğru görülmemiştir.

Davalı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 22.02.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/3265, Karar No: 2019/1265, Tarih: 18.02.2019

**2. Hukuk Dairesi         2017/3265 E.  ,  2019/1265 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi

DAVACI-DAVALI : ...

DAVALI-DAVACI : ...

DAVA TÜRÜ : Karşılıklı Boşanma

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda bölge adliye mahkemesi hukuk dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm, davacı-davalı erkek tarafından, her iki boşanma davası ve fer'ileri yönünden temyiz edilerek; temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılması istenilmekle; duruşma için belirlenen 18.02.2019 günü temyiz eden davacı-davalı ... ve vekilleri gelmedi. Karşı taraf davalı-davacı ... vekili Av. ... geldi. Davacı-davalı vekili Av. ...'ın mesleki mazeretine ilişkin dilekçe verdiği, tevkil yetkisinin bulunduğu görülmekle mazereti yerinde görülmedi. Gelenin konuşması dinlendikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için duruşmadan sonraya bırakılması uygun görüldü. Bugün dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuna uygun sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir yanlışlık görülmemesine göre, yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA,duruşma için takdir olunan 2.037 TL vekalet ücretinin ...'den alınıp Figen'e verilmesine, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edene yükletilmesine, peşin alınan harcın mahsubuna ve 154.30 TL. temyiz başvuru harcı peşin alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına, dosyanın ilk derece mahkemesine, karardan bir örneğinin ilgili bölge adliye mahkemesi hukuk dairesine gönderilmesine oybirliğiyle karar verildi.

18.02.2019 (Pzt.)
Yargıtay — Esas No: 2015/652, Karar No: 2015/22384, Tarih: 29.06.2015

**22. Hukuk Dairesi         2015/652 E.  ,  2015/22384 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA : Davacı, fark ücret alacağının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde duruşmalı olarak davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş ise de; duruşma gününün taraflara tebliği için davetiyeye yapıştırılacak posta pulu bulunmadığından duruşma isteğinin reddine ve incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor sunuldu, dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı, davalı şirkete ait fabrikada 2007 yılından itibaren görünürde davalının alt işvereni olan, dava dışı şirketler nezdinde ve en son dava dışı ... işçisi olarak çalışmaya devam ettiğini, yaptığı iş üretim organizasyonu ve asıl işin bir parçası olmasına rağmen davalı tarafından muvazaalı olarak alt işveren işçisi olarak gösterildiğini, yapılan işin basit bir forklif operatörlüğü işi olmadığını, benzer işi yapan asıl işveren işçilerinin daha yüksek ücret aldıklarını belirterek fark ücret alacağının hüküm altına alınmasını talep etmiştir.

Davalı vekili, davacının forklift operatörü olarak çalıştığını, forklift operatörü olarak çalışan davalı şirket işçisi bulunmadığını, yapılan işin yardımcı iş niteliğinde olduğunu ve muvazaa iddiasının yerinde olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davacının dava dışı ... işçisi olarak yaptığı işi davalı şirketin kendi işçilerinin de yaptığı, yapılan işin uzmanlık gerektiren iş olmadığı, davacının başından beri asıl işveren işçisi kabul edilmesi gerektiği belirtilerek bilirkişi raporu ile hesaplanan fark ücret alacağı hüküm altına alınmıştır.

Karar süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık davalı şirket ile dava dışı ... arasındaki ilişkinin muvazaalı olup olmadığı, davacının fark ücret alacağına hak kazanıp kazanmadığı noktasındadır.

Karar süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık davalı şirket ile dava dışı ... arasındaki ilişkinin muvazaalı olup olmadığı, davacının fark ücret alacağına hak kazanıp kazanmadığı noktasındadır.

4857 sayılı İş Kanunu’nun 2. maddesinin altıncı fıkrasında asıl işveren-alt işveren ilişkisi; “bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişki” olarak tanımlanmış; aynı maddenin yedinci fıkrasında “Asıl işverenin işçilerinin alt işveren tarafından işe alınarak çalıştırılmaya devam ettirilmesi suretiyle hakları kısıtlanamaz veya daha önce o işyerinde çalıştırılan kimse ile alt işveren ilişkisi kurulamaz. Aksi halde ve genel olarak asıl işveren alt işveren ilişkisinin muvazaalı işleme dayandığı kabul edilerek alt işverenin işçileri başlangıçtan itibaren asıl işverenin işçisi sayılarak işlem görürler. İşletmenin ve işin gereği ile teknolojik sebeplerle uzmanlık gerektiren işler dışında asıl iş bölünerek alt işverenlere verilemez” kuralına yer verilmiştir.

Asıl işveren-alt işveren ilişkisinin geçerli olarak kurulabilmesi için iki işverenin bulunması, mal veya hizmet üretimine ilişkin bir işin varlığı ve asıl işin bölünerek alt işverene verilmesi halinde “işletmenin ve işin gereği ile teknolojik sebeplerle uzmanlık gerektirme” unsurunun gerçekleşmiş olması gerekir. Bundan başka asıl işverenin işçilerinin alt işveren tarafından işe alınarak çalıştırılmaya devam ettirilmesi suretiyle haklarının kısıtlanması veya daha önce asıl işveren tarafından o iş yerinde çalıştırılan kimse ile alt işveren ilişkisi kurulması gibi muvazaa kriterlerinin bulunmaması icap eder. Aksi halde alt işveren işçisi başlangıçtan itibaren asıl işverenin işçisi sayılarak işlem görecektir.

4857 sayılı İş Kanunu'nun 2/6. son cümlesi uyarınca asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerden alt işverenle birlikte sorumludur. 4857 sayılı Kanun ile asıl işverenin, bu Kanundan, iş sözleşmesinden ve alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerden sorumlu tutulması şeklindeki düzenleme, asıl işverenin sorumluluğunun genişletilmesi olarak değerlendirilmelidir. Bu durumda, ihbar, kıdem, kötüniyet ve işe iade sonucu işe başlatmama tazminatları ile ücret, fazla çalışma, hafta tatili, bayram ve genel tatili, yıllık izin, ikramiye, prim, yemek yardımı, yol yardımı gibi tüm işçilik haklarından birlikte sorumluluk esastır.

İşverenler arasında muvazaalı biçimde asıl işveren alt işveren ilişkisi kurulmasının önüne geçilmek amacıyla 4857 sayılı Kanun'un 2. maddesinde bazı muvazaa kriterlerine yer verilmiştir. Muvazaa Borçlar Kanunu'nda düzenlenmiş olup, tarafların üçüncü kişileri aldatmak amacıyla, kendi gerçek iradelerine uymayan, aralarında hüküm ve sonuç meydana getirmesini arzu etmedikleri, görünüşte bir anlaşma olarak tanımlanabilir. Muvazaada, taraflar arasında üçüncü kişileri aldatma kastı bulunmakta ve sözleşmedeki gerçek amaç gizlenmektedir. Muvazaa genel ispat kuralları ile ispat edilebilir. Bundan başka 4857 sayılı Kanun'un 2. maddesinin yedinci fıkrasında sözü edilen hususların, aksi kanıtlanabilen adi kanuni karineler olduğu kabul edilmelidir.

Somut olay bakımından yapılan tespit ve değerlendirmede davacı metal kutu üretimi yapılan davalı şirkete ait fabrikada alt işveren işçisi olarak gösterilerek çalıştığını, kayıtlarda yaptığı iş, forklift operatörlüğü olarak gösterilse de, yaptığı işin üretim süreci ile doğrudan bağlantılı olduğunu, davalı şirketin kendi işçilerinin benzer işler için daha yüksek ücret aldıklarını belirterek fark ücret alacağının tahsilini istemiştir. Mahkemece, yapılan keşif ve bilirkişi hesaplamaları esas alınarak davacının yaptığı işin uzmanlık gerektirmeyen asıl iş olduğu, davacının başından beri asıl işveren işçisi kabul edilmesi gerektiği belirtilerek eşit işlem borcuna aykırılık uyarınca fark ücret alacağı hüküm altına alınmıştır.

Hükme esas alınan bilirkişi raporunda forklift operatörü olarak çalışan davacının, davalı şirketin pal-depal ve palletizer bölümlerindeki işçileri ile birbirine yakın ve üretim prosesi kapsamında beraber çalıştıklarının tespiti ile anılan bölüm işçilerinin ücretleri emsal alınarak fark ücret alacağı hesaplanmıştır. Ancak davacının bu işleri forkliftle mi yoksa yoksa forklift kullanmadan mı yaptığı konusunda açık bir tespit bulunmamaktadır.

Asıl işin metal kutu üretimi olduğu davalı işyerinde, hammaddenin ve üretilmiş kutuların taşınması, hammaddedinin ağırlığından dolayı üretim bandına forklift ile koyulması gibi forklift ile yapılan tüm işler yardımcı iş niteliğindedir. Dosya kapsamından forklift operatörlüğü işini yapan asıl işveren işçisi bulunmadığı da anlaşılmaktadır. Bu nedenle davacının, fabrika içinde veya dışında forklift kullanarak yaptığı tüm işler, yardımcı iş kapsamında değerlendirildiğinden, anılan şekilde gerçekleştirilen çalışmaları için fark ücret alacağı talep etme hakkı bulunmamaktadır.

Ancak dosya içeriğinden, davacının forklift kullanmadan ve asıl işveren işçilerinin yardımı ile gerçekleştirdiği birtakım çalışmalarının bulunup bulunmadığı tam olarak anlaşılamamaktadır. Mahkemece gerekirse keşifte görev alan bilirkişiden ek rapor alınarak, bu husus tereddüte yer vermeyecek şekilde açıklığa kavuşturulmalıdır. Davacının forklift kullanmadan, üretim sürecinde asıl işveren işçileri ile yanyana veya beraber yaptığı, asıl işin bir parçası olarak değerlendirilebilecek, işletmenin ve işin gereği ile teknolojik sebeplerle uzmanlık gerektirmeyen konularda çalışmalarının bulunduğunun anlaşılması durumunda, bu çalışmalarının davacının günlük mesaisinin yüzde olarak ne kadarına isabet ettiği belirlenmelidir. Ardından emsal işçi bordroları ve davacıya yapılan, aylık ücret ödemelerine ilişkin bordrolar da temin edildikten sonra, denetime elverişle bilirkişi raporu alınarak sadece asıl işte çalıştığı kabul edilebilecek süre ile orantılı olarak fark ücret alacağı hesaplanmalıdır. Aksi durumda dava tümü ile reddedilmelidir. Eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ:Hükmün yukarıda açıklanan sebepten BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 29.06.2015 günü oybirliği ile karar verildi.