muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2012/3822, Karar No: 2014/5516, Tarih: 22.04.2014

**14. Ceza Dairesi         2012/3822 E.  ,  2014/5516 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma

HÜKÜM : Mahkûmiyet

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Suçun oluşumuna ve niteliğine etkisi bakımından mağdurun nüfus kaydı getirtilmeden hüküm kurulmuş ise de, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) aracılığıyla nüfus kayıt örneği temin edildiğinden bu husus bozma nedeni yapılmamıştır.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin soruşturma ve kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya içeriğine göre yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine,

Ancak;

Suça sürüklenen çocuk hakkında hükmolunan cezada TCK 62/1. maddesi uyarınca 1/6 oranında yapılan indirim sonucu 2 yıl 1 ay yerine, 1 yıl 13 ay hapis cezasına hükmolunması suretiyle eksik ceza tayini,

Kanuna aykırı suça sürüklenen çocuk müdafii ve katılanlar vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek CMUK.nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak bu cihetin yeniden duruşma yapılmaksızın 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek CMUK.nın 322. maddesine göre düzeltilmesi mümkün bulunduğundan, hükmün TCK.nın 62/1. maddesi uyarınca yapılan indirime ilişkin bölümündeki “BİR YIL ON ÜÇ AY HAPİS CEZASI” ibaresi hükümden çıkartılarak, yerine “ İKİ YIL BİR AY HAPİS CEZASI” ibaresi eklenmek suretiyle sair yönleri usul ve kanuna uygun olan hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 22.04.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/1966, Karar No: 2024/6057, Tarih: 20.05.2024

**5. Hukuk Dairesi         2024/1966 E.  ,  2024/6057 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ:Aile Mahkemesi

SAYISI : 2023/1233 Esas, 2023/1267 Karar

KORUNMAYA İHTİYACI

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. Şanlıurfa 1. Çocuk Mahkemesinin 20.07.2022 Tarihli ve 2022/116 Tedbir Talep Sayılı Kararı

Korunmaya ihtiyacı olan küçük hakkında bakım tedbiri uygulanmasına karar verilmiştir.

...Valiliği Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü 04.12.2023 tarihli yazısı ile küçük hakkında hazırlanan bakım tedbiri uygulama değerlendirme raporu sunulmuştur.

Mahkemece 05.12.2023 tarihli ek karar ile, hakkında bakım tedbiri kararı bulunan küçüğün ...Çocuk Evleri Sitesi Müdürlüğünde koruma ve bakım altında bulunduğunun bildirildiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. ...Aile Mahkemesinin 15.12.2023 Tarihli ve 2023/1233 Esas, 2023/1267 Karar Sayılı Kararı

Koruyucu ve destekleyici tedbir kararlarının hangi hakim ya da mahkeme tarafından alınmış ise uygulamasını takip, uygulanan tedbirin sonuçlarını inceleyerek kaldırma, süresini uzatma veya değiştirme görevinin kararı veren hakim veya mahkemeye ait olacağından yetkili mahkemenin ... olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu'nun (5395 sayılı Kanun) 5 inci maddesinin birinci fıkrasının c alt bendi uyarınca hakkında bakım tedbiri uygulanan küçüğün, bakım tedbiri uygulamasının takibine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 5395 sayılı Kanun’un “Tedbirlerde yetki” başlıklı 8 inci maddesinin birinci fıkrası şöyledir:

“Korunma ihtiyacı olan çocuklar hakkında koruyucu ve destekleyici tedbirler, çocuğun menfaatleri bakımından kendisinin, ana, baba, vasisi veya birlikte yaşadığı kimselerin bulunduğu yerdeki çocuk hâkimince alınır. Tedbir kararlarının uygulanması, kararı veren hâkim veya mahkemece en geç üçer aylık sürelerle incelettirilir. Hâkim veya mahkeme; denetim memurları, çocuğun velisi, vasisi, bakım ve gözetimini üstlenen kimselerin, tedbir kararını yerine getiren kişi ve kuruluşun temsilcisi ile Cumhuriyet savcısının talebi üzerine veya re'sen çocuğa uygulanan tedbirin sonuçlarını inceleyerek kaldırabilir, süresini uzatabilir veya değiştirebilir.

”

C. Değerlendirme

”

C. Değerlendirme

Dosya kapsamından, Şanlıurfa 1. Çocuk Mahkemesinin 2022/116 Tedbir Talep sayılı dosyasında 20.07.2022 tarihli karar ile, küçük hakkında 5395 sayılı Kanun gereğince bakım tedbirinin uygulanmasına karar verildiği, daha sonra 05.12.2023 tarihli ek kararla resen yetkisizlik kararı verildiği anlaşılmaktadır. Koruyucu ve destekleyici tedbir kararlarının hangi hakim ya da mahkeme tarafından alınmış ise uygulamasını takip, uygulanan tedbirin sonuçlarını inceleyerek kaldırma, süresini uzatma veya değiştirme görevinin kararı veren hakim veya mahkemeye ait olacağından, uyuşmazlığın Şanlıurfa 1. Çocuk Mahkemesince sonuçlandırılması gerekmektedir.

III. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

6100 sayılı Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Şanlıurfa 1. Çocuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,

20.05.2024 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/31351, Karar No: 2015/26504, Tarih: 23.12.2015

**(Kapatılan) 7. Hukuk Dairesi         2015/31351 E.  ,  2015/26504 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava Türü : İşe iade

YARGITAY İLAMI

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay'ca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Davacı, iş akdinin geçersiz ve haksız olarak işveren tarafından feshedildiğinden bahisle işe iadesine karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili, davacının iş akdinin 08.10.2014 tarihinde yöneticisinin emir ve talimatlarına uymadığı, görev ve sorumluluklarına aykırı davrandığı, yöneticisine karşı genel ahlak ve iş disiplinine aykırı davranışlarda bulunması nedeniyle İş Kanunun 25/II b, bendine göre haklı nedenle feshedildiğini ve feshin davacıya e-mail yoluyla tebliği üzerine davacının 09.10.2014 tarihinde şirkete bir e-mail göndererek bölge müdürü hakkında ciddi iddialarda bulunduğunu, bunun üzerine davacıyla görüşülerek 08.10.2014 tarihli feshin geri alındığının 13.10.2014 te davacıya tebliğ edildiğini, iddiaların araştırılması bakımından şirketçe denetim yapılmasına karar verildiğini, denetim süresince davacının yıllık izin ve idari izin kullandığını, 27.10.2014 tarihli soruşturma raporuna göre davacı ... bölge Müdürü... arasında yaşanan gönül ilişkisi ve daha sonra ayrılmaları nedeniyle özel hayatında yaşadığı olumsuzlukları işe yansıttığı, herkesin içerisinde birbirlerine hakaret ettikleri birbirini işten attırmakla tehdit ettikleri bu nedenle İnsan Kaynakları Yönetmeliğinin çalışanın görev ve sorumlulukları, yetki, talimatların yerine getirilmesi çalışma uyumu ve tavır davranış hükümlerine aykırı hareket ettikleri ve Disiplin Yönetmeliğinin 64-16,17,19 maddelerine göre işten çıkartılmasına karar verildiği, iş sözleşmesinin haklı nedenle 30.10.2014 tarihinde feshedildiğini savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, davalı işveren tarafından davacının iş sözleşmesinin 08.10.2014 tarihli fesih ihtarnamesi ile feshedildiği davacı işçiye 11.10.2014 tarihinde tebliğ edildikten sonra işveren tarafından 09.10.2014 tarihli ikinci ihtarname ile yapılan fesih bildiriminin işyeri disiplin kuruluna sevk edileceği, disiplin kurulu kararı sonrasında fesih konusunun değerlendirileceğinin bildirildiği, fesih bildirimi bozucu yenilik doğuran bir irade beyanı olup muhataba ulaşması ile sonuçlarını doğuracağından sözleşmenin feshine ilişkin ihtarname davacı işçiye tebliğ edilmiş olmakla işverenin tek taraflı ikinci bir beyanı ile fesih bildiriminden dönmesinin mümkün olmadığı, davalı işverenin 08.10.2014 tarihli fesih ihtarnamesini iptal ettiğini bildirmiş olmakla iptal edilen fesih bildirimindeki fesih nedenine de dayanamayacağı gerekçesiyle feshin geçersizliğine, davacının işe iadesine karar verilmiştir.

4857 sayılı İş Kanunu’nun 18. maddesi işverene, işçinin davranışlarından ve yeterliliğinden kaynaklanan nedenlerle iş sözleşmesini feshetme yetkisi vermiştir. İşçinin davranışlarından kaynaklanan fesihte takip edilen amaç, işçinin daha önce işlediği iş sözleşmesine aykırı davranışları cezalandırmak veya yaptırıma bağlamak değil; onun sözleşmesel yükümlülükleri ihlale devam etmesi, tekrarlaması rizikosundan kaçınmaktır. İşçinin davranışları nedeniyle iş sözleşmesinin feshedilebilmesi için, işçinin iş sözleşmesine aykırı, sözleşmeyi ihlal eden bir davranışının varlığı gerekir. İşçinin kusurlu davranışı ile sözleşmeye aykırı davranmış ve bunun sonucunda iş ilişkisi olumsuz bir şekilde etkilenmişse işçinin davranışından kaynaklanan geçerli bir fesih söz konusu olur. Buna karşılık, işçinin kusur ve ihmaline dayanmayan sözleşmeye aykırı davranışlarından dolayı işçiye bir sorumluluk yüklenemeyeceğinden işçinin davranışlarından kay¬naklanan geçerli fesih nedeninden de bahsedilemez.

İşçinin davranışlarından ve yeterliliğinden kaynaklanan nedenler, aynı yasanın 25. maddesinde belirtilen nedenler yanında, bu nitelikte olmamakla birlikte, işyerlerinde işin görülmesini önemli ölçüde olumsuz etkileyen nedenlerdir. İşçinin davranışlarından veya yetersizliğinden kaynaklanan nedenlerde, iş ilişkisinin sürdürülmesinin işveren açısından önemli ve makul ölçüler içinde beklenemeyeceği durumlarda, feshin geçerli nedenlere dayandığını kabul etmek gerekecektir.

İşçinin davranışlarına dayanan fesih, herşeyden önce, iş sözleşmesinin işçi tarafından ihlal edilmesini şart koşmaktadır. Bu itibarla, önce işçiye somut olarak hangi sözleşmesel yükümlülüğün yüklendiği belirlendiği, daha sonra işçinin, hangi davranışı ile somut sözleşme yükümlülüğünü ihlal ettiğinin eksiksiz olarak tespit edilmesi gerekir. Şüphesiz, işçinin iş sözleşmesinin ihlali işverene derhal feshetme hakkını verecek ağırlıkta olmadığı da bu bağlamda incelenmelidir. Daha sonra ise, işçinin isteseydi yükümlülüğünü somut olarak ihlal etmekten kaçınabilip kaçınamayacağının belirlenmesi gerekir. İşçinin somut olarak tespit edilmiş sözleşme ihlali nedeniyle işverenin işletmesel menfaatlerinin zarar görmüş olması şarttır.

İşçinin yükümlülüklerinin kapsamı bireysel ve toplu iş sözleşmesi ile yasal düzenlemelerde belirlenmiştir. İşçinin kusurlu olarak (kasden veya ihmalle) sebebiyet verdiği sözleşme ihlalleri, sözleşmenin feshi açısından önem kazanır. Geçerli fesih sebebinden bahsedilebilmesi için, işçinin sözleşmesel yükümlülüklerini mutlaka kasıtlı ihlal etmesi şart değildir. Göstermesi gereken özen yükümlülüğünün ihlal edilerek ihmali davranış ile ihlali yeterlidir. Buna karşılık, işçinin kusuruna dayanmayan davranışları, kural olarak işverene işçinin davranışlarına dayanarak sözleşmeyi feshetme hakkı vermez. Kusurun derecesi, iş sözleşmesinin feshinden sonra iş ilişkisinin arzedebileceği olumsuzluklara ilişkin yapılan tahminî teşhislerde ve menfaatlerin tartılıp dengelenmesinde rol oynayacaktır.

İşçinin iş sözleşmesini ihlal edip etmediğinin tespitinde, sadece asli edim yükümlülükleri değil; kanundan veya dürüstlük kuralından doğan yan edim yükümlülükleri ile yan yükümlerin de dikkate alınması gerekir. Sadakat yükümü, sözleşmenin taraflarına sözleşme ilişkisinden doğan borçların ifasında, karşı tarafın şahsına, mülkiyetine ve hukuken korunan diğer varlıklarına zarar vermeme, keza sözleşme ilişkisinin kapsamı dışında sözleşme ile güdülen amacı tehlikeye sokacak özellikle karşılıklı duyulan güveni sarsacak her türlü davranıştan kaçınma yükümlülüğünü yüklemektedir.

İşçinin iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerini kusurlu olarak ihlal ettiğini işveren ispat etmekle yükümlüdür.

Somut olayda, davacının satış destek personeli ve yönetici asistanı olarak yaklaşık 2 yıl 4 ay çalıştığı anlaşılmıştır. 08.10.2014 tarihli ilk fesih bildirimi posta yoluyla 11.10.2014 tarihinde tebliğ edilmeden önce davacıya e-mail olarak gönderilmiş ve davacı tarafından fesih bildirimi tebellüğ edilerek 09.10.2014 tarihinde şirket Genel Müdürlüğüne 2 sayfadan ibaret bir e-mail gönderilmiştir. Bu e-mail üzerine şirketçe soruşturma yapılmasına karar verilerek fesih geri alınmıştır. Bu hususlar davacının muvafakatiyle yapılmış olup 30.10.2014 tarihli fesih soruşturma sonucunda yapılmış fesihtir.

Gerek soruşturma raporu kapsamındaki bölge müdürlüğü çalışanları beyanları ve gerekse dosyadaki tanık beyanları bir bütün olarak değerlendirildiğinde; davacının Bölge Müdürüyle yaşadığı gönül ilişkisi nedeniyle bazen oldukça rahat davranıp işe geç geldiği, geç saate kadar çalışmaya başlamadığı, küskün oldukları bazı zamanlarda ise işle ilgili olarak bile birbirleriyle iletişimde bulunmadıkları gibi iş akışını engeleyecek tarzda davranıp birbirlerine hakaret ettiklerinin ve çalışanların bu davranışlardan olumsuz etkilendiklerinin dosya kapsamıyla sabit olduğu, soruşturma raporu sonucunda davacı ile birlikte bölge müdürünün de işten çıkartıldığının anlaşıldığı, bu nedenle işyerinde davacının eylemlerinin haklı neden ağırlığında olmasa da işyeri huzurunu bozan eylemler olduğu ve işverence iş ilişkisinin sürdürülmesi beklenemeyeceğinden feshin geçerli nedene dayandığı sonucuna ulaşıldığından davanın reddine karar verilmesi gerekirken mevcut şekilde davacının işe iadesine karar verilmesi hatalı olup bozma nedenidir.

Yukarıda açıklanan sebeplerle 4857 sayılı Kanun'un 20/3 maddesi gereğince mahkemece verilen kararın bozularak ortadan kaldırılması ve dairemizce aşağıda yazılı hükmün kurulması gerekmiştir.

HÜKÜM : Yukarıda belirtilen sebeplerle;

1-Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,

2-Davanın REDDİNE,

3-Alınması gereken 27,70 TL harçtan tahsil edilen 25,20 TL'nin mahsubu ile eksik alınan 2,50 TL bakiye harcın davacıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına,

4-Davacının yapmış olduğu yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, davalı tarafça yapılan 75,75 TL masrafın davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

HÜKÜM : Yukarıda belirtilen sebeplerle;

1-Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,

2-Davanın REDDİNE,

3-Alınması gereken 27,70 TL harçtan tahsil edilen 25,20 TL'nin mahsubu ile eksik alınan 2,50 TL bakiye harcın davacıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına,

4-Davacının yapmış olduğu yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, davalı tarafça yapılan 75,75 TL masrafın davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ne göre 1.800,00 TL avukatlık ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

6-Artan gider ve delil avansının ilgilisine iadesine,

7-Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde davalıya iadesine, 23.12.2015 gününde oybirliğiyle KESİN olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/13114, Karar No: 2022/12222, Tarih: 14.09.2022

**8. Ceza Dairesi         2019/13114 E.  ,  2022/12222 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇLAR : Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma

HÜKÜM : Beraat

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Oluşa ve dosya içeriğine göre; mağdure ile 1 ay öncesinden duygusal birliktelik yaşamaya başlayan sanık ...'ın, kendi savunması ile de sabit olduğu üzere mağdurun okuduğu okulu ve kaçıncı sınıfta olduğunu bilmesi, olay günü mağduru çevrede iyi tanınmayan diğer sanık ...'in evine götürmesi, yine sanık ...'un kızı olan tanık ... ile mağdurun arkadaş olması karşısında; sanıkların mağdurun yaşının 15 'den küçük olduğunu bilmemelerinin mümkün olmayacağı ve bu bağlamda sanıkların eyleminin çocuğa karşı kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçunu oluşturacağı anlaşılmakla, suçu TCK.nın 37 kapsamında iştirak halinde işleyen sanıkların TCK.nın 37, 109/1, 3-f maddeleri gereğince cezalandırılmalarına karar verilmesi gerekirken, haklarında, yazlı şekilde beraatlerine karar verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, katılan mağdur vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nın 321. madesi gereğince BOZULMASINA, 14.09.2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/10944, Karar No: 2012/21959, Tarih: 18.12.2012

**11. Ceza Dairesi         2010/10944 E.  ,  2012/21959 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Resmi belgede sahtecilik

HÜKÜM : Mahkumiyet

2797 sayılı Yargıtay Kanununun 14. maddesi uyarınca "Ceza Dairelerinin görevlerinin tayininde, davadaki tavsif esas alınacağından, Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 29.05.1995 gün ve 153/175 ve 154/176, 08.02.2000 gün ve 13/21, 22.02.2000 gün ve 33/33 sayılı kararlarında da açıklandığı üzere; olay tarihinde Konya ili Beyşehir ilçesi, Gökçimen Kasabası Yeşilyurt Mahallesi muhtarı olan sanığın, 2007 yılı içerisinde seçim öncesinde askıya çıkartılan muhtarlık belgesi listelerinin askı süresinde; mahallesinde ikamet etmedikleri halde 15 kişiyi burada ikamet ediyormuş gibi göstererek bu kişilere ait seçmen kayıt formlarını onaylayarak Merkez İlçe Seçim Kuruluna teslim ettiğinden bahisle, suç ve iddianame tarihlerinde yürürlükte bulunan 298 sayılı Yasanın 142/1. maddesinde tanımlanan suç tavsif edilerek dava açıldığı cihetle; 27.12.2007 tanzim tarihli iddianamedeki anlatıma, temyizin kapsamına ve Yargıtay Kanununun 14. maddesine göre temyiz inceleme görevinin Yüksek Yargıtay 8. Ceza Dairesine ait olduğu anlaşılmakla Dairemizin GÖREVSİZLİĞİNE, dosyanın görevli Daireye gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 18.12.2012 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/1726, Karar No: 2015/4368, Tarih: 12.03.2015

**7. Hukuk Dairesi         2015/1726 E.  ,  2015/4368 K.**

**"İçtihat Metni"**

İş Mahkemesi

Dava Türü : Alacak

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

1-Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2-Davacı işçinin fazla çalışma yapıp yapmadığı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. Ücret bordrolarına ilişkin kurallar burada da geçerlidir. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp kanıtlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.

Fazla çalışmanın ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın yazılı belgelerle kanıtlanamaması durumunda tarafların, tanık beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada göz önüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır.

İmzalı ücret bordrolarında fazla çalışma ücreti ödendiği anlaşılıyorsa, işçi tarafından gerçekte daha fazla çalışma yaptığının ileri sürülmesi mümkün değildir. Ancak, işçinin fazla çalışma alacağının daha fazla olduğu yönündeki ihtirazi kaydının bulunması halinde, bordroda görünenden daha fazla çalışmanın ispatı her türlü delille yapılabilir. Bordroların imzalı ve ihtirazi kayıtsız olması durumunda, işçinin bordroda belirtilenden daha fazla çalışmayı yazılı belge ile kanıtlaması gerekir. İşçiye bordro imzalatılmadığı halde, fazla çalışma ücreti tahakkuklarını da içeren her ay değişik miktarlarda ücret ödemelerinin banka kanalıyla yapılması durumunda, ihtirazi kayıt ileri sürülmemiş olması, ödenenin üzerinde fazla çalışma yapıldığının yazılı delille ispatlanması gerektiği sonucunu doğurmaktadır.

Somut olayda, aynı gün temyiz incelemesine tabi tutulan seri dosya içeriklerine göre davacıların haftalık 15 saat fazla mesai yaptığı kabul edilmiş ve yine karara esas alınan bilirkişi raporunda "...yaz aylarındaki çalışmanın daha seyrek olduğu nazara alındığında, SGK kayıtlarında çalışmadığı görülen ayların ayrık tutulması gerekmiştir..."değerlendirmesine yer verilmiştir. Söz konusu değerlendirme yaz aylarındaki çalışmadaki yoğunluğun azalmasına dayanmakta iken hesaplama süresinin tespitinde SGK cetvelindeki sürelere itibar edileceğinin belirtilmesi (SGK hizmet cetvelinde yaz aylarında da çalışma bildirilen dönemler olabileceğinden) kendi içerisinde çelişki içerdiği gibi bir kısım dosyalarda tüm yılı kapsayan hesaplamalar yapıldığı görülmüş olmakla bilirkişi raporunda hatalar bulunduğu tespit edilmiştir. Ayrıca daha önce Dairemizce temyiz incelemesine tabi tutulan benzer hizmet alım sözleşmelerine dayanılarak çalıştırılan işçiler ve bir kısım dosyalarda bizzat davacı işçilerin bu davalar ile talep edilen dönemden önceki dönemler bakımından açtığı davalar ile ilgili seri dosyalardan (2013/22456–2013/24037 E–K sayılı ve devamı seri ilamlar) işyerinde imza föyleri tutulduğu anlaşılmaktadır. Emsal dosyalarda Dairemizce hesaplama bakımından okulların tatil olduğu dönemler tespit edilip dışlanarak hesaplama yapılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Şu halde gerek benzer hizmet alım sözleşmelerine dayanılarak çalıştırılan işçiler tarafından açılan davalarda uygulama birliğinin sağlanması ve kararlar arasında çelişki oluşmaması bakımından mahkemece yapılacak iş; usuli kazanılmış hak ilkesi gözetilerek imza föylerini getirtilip kapsadığı dönemler ve saatler üzerinden hesaplanması, diğer yandan, yaz aylarında ve sömestr dönemlerinde, normal eğitim dönemine göre öğrenci ve okutmanları açısından en düşük seviyede hizmet verildiği, buna bağlı olarak yapılan işlerin de azaldığı (özellikle daha önce karara bağlanan dosyalardaki Ocak ve Şubat aylarıyla Haziran ayına ait imza föylerinde de görülmekle) bu durum gözetilerek okulların tatil olduğu dönemler belirlenip dışlanarak sonuca gitmek olmalıdır. Mahkemece aksine uygulama ile yazılı şekilde karar verilmesi de isabetsiz olmuştur.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı nedenle BOZULMASINA, 12.3.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/1571, Karar No: 2020/5084, Tarih: 24.06.2020

**13. Hukuk Dairesi         2017/1571 E.  ,  2020/5084 K.**

**"İçtihat Metni"**

... vekili avukat ... ile 1-..., 2-..., 3-..., 4-..., 5-..., 6-..., 7-..., 8-..., 9-..., 10-..., 11-... vekilleri avukat ... aralarındaki dava hakkında ... 9. Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 11/02/2016 tarih ve 2009/181-2016/51 sayılı hükmün davalılar avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşuldu.

KARAR

1-İncelenmesine gerek görülen; Çatalca 1. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 1995/173 Esas sayılı dosyasının ilgili yerlerden getirtilerek birlikte gönderilmesi için dosyanın mahalline geri çevrilmesi gerekmiştir.

2-Davalı ...’a gerekçeli karar bizzat tebliğ edilmiş, ancak avukat ... tarafından temyiz dilekçesi verilmiş olup, adı geçen vekilin vekaletinin dosya arasına alınarak gönderilmesi için de dosyanın geri çevrilmesi gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda 1 ve 2 nolu bentlerde açıklanan nedenlerle dosyanın mahalline GERİ ÇEVRİLMESİNE, 24/06/2020 gününde oybirliğiyle karar verildi.