muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/6077, Karar No: 2023/12141, Tarih: 11.12.2023

**5. Hukuk Dairesi         2023/6077 E.  ,  2023/12141 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/1062 Esas, 2023/439 Karar

KARAR : Yeniden esas hakkında verilen karar

İLK DERECE MAHKEMESİ : Malatya 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2020/210 Esas, 2021/65 Karar

Taraflar arasındaki 2942 ... Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 ... Kanun) 8 inci maddesi gereğince satın alma yoluyla devredilen taşınmazın kamulaştırma bedeline itiraz istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin Malatya ili, Yeşilyurt ilçesi, Şahnahan Mahallesi 188 ada 103 nolu parselin maliki olduğunu, taşınmazın kapama kayısı bahçesi olduğunu, dava konusu parselde kuzey çevre yolu geçmesi nedeni ile kamulaştırma işleminin yapıldığını, çevre yolunun geçtiği güzergah üzerindeki ağaçların kesildiğini ve müvekkiline ağaç bedellerinin ödendiğini, ancak ağaç başı ödenen bedelin çok düşük kaldığını, fiili el atma tarihi itibarıyla kayısı ağaçlarının verim çağında olduğunu, ağaç başı belirlenen bedellerin 2017 yılı verilerine göre yapıldığından belirlenen bedellerin düşük olduğunu, kaldı ki yapılan fiyatlandırmanın 2019/2020 yılına göre dahi yapılmış olsa belirlenen bedellerin düşük kalacağını, bir kayısı ağacının verime gelmesinin 7-10 yaşından sonra olduğunu, müvekkilinin yıllarca emek çektiğini, masraf ettiğini, kayısı ağaçlarını yetiştirdiğini, verim çağına getirdiğini, ancak davalı kurumun bu ağaçları verim alınmadan kestiğini ileri sürerek; el atılan ve kesilen ağaçlara ilişkin eksik ödenen bedelin, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 5.000,00 TL'nin el atma tarihi itibarıyla işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; açılan davayı kabul etmediklerini, dava dilekçesinde belirtilen hususların gerçeği yansıtmadığını, davacıya ödenen ağaç bedelinin hakkaniyetli olduğunu, yine davacının söz konusu parselde herhangi bir hak sahipliği olmadığından idarelerinden herhangi bir bedel talep edemeyeceğini ileri sürerek haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; taşınmaz üzerinde bulunan ağaç bedellerinin düşük hesaplandığı belirtilerek açılan davanın reddi gerektiğini, taşınmazın üzerinde bulunan ağaç bedellerinin ödendiğini muhtesatın aidiyeti davasını açması gerektiği hâlde, davacının malik sıfatının kanıtı olarak tespit formunu göstermesi ve mahkemece dayanak yapılmasının usul ve kanuna aykırı olduğunu, idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına dair kurulan hükmün hatalı olduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı idare ile talep konusu muhdesatın zilyedi olan davacının eşi arasında 4650 ... Kanun ile değişik 2942 ... Kanun'un 8 inci maddesi gereğince anlaşma tutanağı tanzim edilmiş olup dava konusu taşınmazlardaki kamulaştırma işlemi taraflar arasında varılan uzlaşma ile sonuçlandırıldığından, 2942 ... Kanun'un 8 inci maddesinin yedinci fıkrasının "satın alınan veya trampa edilen taşınmaz mal, kaynak veya irtifak ... sahibinden kamulaştırma yolu ile alınmış sayılır ve bu şekilde yapılan kamulaştırmaya veya bedeline karşı itiraz davaları açılamaz."hükmü uyarınca davanın reddine karar verilmesi gerekirken davanın kabulüne karar verilmesi doğru ggörülmediğinden davalı idare vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; kamulaştırma işleminin söz konusu olmadığını, müvekkiline sadece ağaç bedeli ödendiğini, dava konusu yerde toplulaştırma işlemi yapıldığını, ... ...’in imzasının bulunduğu belgenin tespit niteliğinde olduğunu anlaşmadan bahsedilemeyeceğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, 2942 ... Kanun'un 8 inci maddesi gereğince satın alma yoluyla devredilen taşınmazın kamulaştırma bedeline itiraz istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1.6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,

2. 2942 ... Kanun'un 8 inci maddesi

3. Değerlendirme

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 ... Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Uyuşmazlık, 2942 ... Kanun'un 8 inci maddesi gereğince satın alma yoluyla devredilen taşınmazın kamulaştırma bedeline itiraz istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1.6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,

2. 2942 ... Kanun'un 8 inci maddesi

3. Değerlendirme

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 ... Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Dosyada bulunan bilgi ve belgelere, kararın dayandığı gerekçelere göre; davalı idare ile dava konusu muhdesatların zilyedi olan davacının eşi ... ... arasında 2942 ... Kanun'un 8 inci maddesi gereğince anlaşma tutanağı tanzim edilmiş olup dava konusu taşınmazlardaki kamulaştırma işlemi taraflar arasında varılan uzlaşma ile sonuçlandırıldığından, 2942 ... Kanun'un 8 inci maddesinin yedinci fıkrasının "satın alınan veya trampa edilen taşınmaz mal, kaynak veya irtifak ... sahibinden kamulaştırma yolu ile alınmış sayılır ve bu şekilde yapılan kamulaştırmaya veya bedeline karşı itiraz davaları açılamaz "hükmü uyarınca davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 ... Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı fazla alınan harcın istek halinde davacıya iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

11.12.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/6542, Karar No: 2006/12300, Tarih: 21.12.2006

**(Kapatılan)19. Hukuk Dairesi         2006/6542 E.  ,  2006/12300 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Davacı vekili, müvekkilinin davalının bir aret forklift ve ... satın alıp davalıya 6.150.000.000.TL ödeme yaptığını ancak, alınan makinenin arızalı çıkması üzerine davalıya fatura karşılığı iade edildiğini ancak, davalının, ödenen bedeli geri vermediğini bu nedenle takibe geçildiğini, fakat davalının itiraz ettiğini belirterek haksız itirazın iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı davaya cevap vermeyip, yargılamaya da katılmamıştır.

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, icra takibine konu alacağın davacı defterinde kayıtlı olmasına rağmen defterlerin TTK.70-72 maddesi uyarınca kapanış tasdiklerinin bulunmadığı, bu nedenle de davacı lehine delil teşkil etmeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir.

Davacı vekili, 4.4.2005 tarihli delil listesinde müvekkili şirkete ait ticari defter ve kayıtlar dışında başka deliller de göstermiş, ayrıca "Her türlü yasal delil" demek suretiyle yemin deliline de dayanmıştır.

Bu durumda mahkemece davacının dayandığı deliller incelenip, tartışıldıktan sonra gerektiğinde davacı yana yemin ... da hatırlatılıp uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeye dayalı yazılı şekilde hüküm kurulmasında isabet görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 21.12.2006 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/38935, Karar No: 2011/6499, Tarih: 30.03.2011

**2. Ceza Dairesi         2009/38935 E.  ,  2011/6499 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 2 - 2007/260271

MAHKEMESİ : Dörtyol 1. Asliye Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 28/06/2007

NUMARASI : 2007/285

SUÇ : Hırsızlık

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Kaçak elektrik tüketim tespit tutanağında, dondurma çubuğu ile diski durdurmak suretiyle kaçak elektrik kullanıldığının belirtilmesi, sanığın babası Selahittin ve abisi Serhat’ın aynı binada altlı üstlü oturdukları ve söz konusu sayacın üst katta oturan Serhat’in dairesine ait olduğu ancak sanığın babası olan Selahittin’in ifadesinde, hepsinin ailece aynı yerde oturduklarını ve sanık Nagihan’ın bilinçsiz olarak sayacın altında bulunan açıklıktan dondurma çubuğunu soktuğunu ve bundan oğlu Serhat ile kendisinin haberdar olmadığını beyan etmesi, sanığın savunmasında da sayaca dondurma çubuğunu kendisinin soktuğunu belirtmiş olmasına ve bilirkişi raporunda da kurulu güce göre suç tarihi öncesi tüketimlerinin düşük olduğu ve suç tarihinden sonraki tüketimlerinin normal seviyede olduğunun tesbit edilmesi karşısında sanığın kaçak elektrik kullanma suçunu işlediği sabit olduğu halde yazılı şekilde beraat kararı verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı BOZULMASINA, 30/03/2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/11189, Karar No: 2015/732, Tarih: 15.01.2015

**3. Hukuk Dairesi         2014/11189 E.  ,  2015/732 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : GELİBOLU ASLİYE HUKUK(AİLE) MAHKEMESİ

TARİHİ : 10/02/2014

NUMARASI : 2012/327-2014/176

Taraflar arasında görülen iştirak nafakasının artırımı davasının yapılan yargılaması sonunda yerel mahkemece verilen hüküm davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı; davalı ile 15/09/2010 tarihinde anlaşmalı olarak boşandıklarını, boşanma ile müşterek küçük çocuklar B..Ç.. ve B.. Ç..'in velayetlerinin davacıya verilerek ayrı ayrı 250,00' şer TL iştirak nafakasına hükmolunduğunu, çocuklarının günlük okul masraflarının arttığını öne sürerek, takdir edilen iştirak nafakasının ayrı ayrı 500'er TL'ye çıkartılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece; davalı babanın tespit edilen gelir durumu nazara alındığında, daha önce boşanma neticesinde belirlenen iştirak nafakası miktarının hakkaniyete uygun olduğu gerekçesiyle davacının iştirak nafakası arttırım talebinin reddine, hükmolunan 250'şer TL iştirak nafakasının dava tarihinden geçerli olmak üzere her yıl TEFE oranında artırılmasına karar verilmiş; kararı davacı temyiz etmiştir.

TMK' nun 182/2. maddesine göre boşanma veya ayrılık vukuunda, velayet kendisine verilmeyen eş, küçük çocuğun bakım ve eğitim giderlerine gücü oranında katılmak zorundadır.

Bu husus kamu düzenine ilişkin olup tarafların iradesine tabi kılınmamıştır.

TMK 331.maddesinde ise, "Durumun değişmesi halinde hakim, istem üzerine nafaka miktarını yeniden belirler veya nafakayı kaldırır" hükmü getirilmiştir.

Somut olayda, davalının lise müdürü olup 2.600, 00 TL aylık gelirinin bulunduğu, 300 TL kira ödediği, yalnız yaşadığı; davacının ise, G..Ö..E..ve R.. Merkezinde öğretmenlik yapıp ayda 740,00 TL ücret aldığı, 300 TL kira verdiği anlaşılmaktadır. Önceki nafakanın takdir edildiği 15/09/2010 tarihinden bu artırım davası tarihi arasında iki yıldan fazla bir süre geçmiş olup, bu süre içerisinde müşterek çocukların yaşı ihtiyaçları, eğitim giderleri doğal olarak artmış, paranın da alım gücünün en azından enflasyon oranında değer kaybına uğramış olduğu bir gerçektir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle nafakanın uygun bir miktarda artırılmasına karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde artırım talebinin reddine karar verilmiş olması doğru görülmemiş bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 15.01.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/16554, Karar No: 2021/1458, Tarih: 19.01.2021

**(Kapatılan)3. Ceza Dairesi         2020/16554 E.  ,  2021/1458 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇLAR : Basit yaralama, kasten yaralama, basit yaralamaya teşebbüs

HÜKÜMLER : Mahkumiyet

TEMYİZ EDENLER : Sanık ..., katılan sanık ...

Mahalli mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü:

1) Katılan sanık ...'in hakkında basit yaralama ve kasten yaralama suçlarından kurulan hükümlere ilişkin temyiz isteminin incelenmesinde;

Adli para cezasına ilişkin mahkumiyet hükmü yönünden; Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 28.01.2018 tarih ve 2017/12- 463 Esas - 2018/20 Karar sayılı kararı uyarınca, sanık hakkında hükmolunan adli para cezasının ödenmemesi halinde 5237 sayılı TCK'nin 52/4. maddesi uyarınca hapse çevrileceği ihtarı yapılmış ise de 5275 sayılı Kanun'un 106/3. maddesi infaz aşamasında re'sen gözetileceğinden bu husus bozma nedeni yapılmamıştır.

Yapılan yargılamaya, toplanan ve karar yerinde açıklanan delillere, mahkemenin kovuşturma sonucunda oluşan inanç ve takdirine, gösterilen gerekçeye ve uygulamaya göre katılan sanığın yerinde görülmeyen temyiz sebeplerinin reddiyle hükmün isteme uygun olarak ONANMASINA,

2) Sanık ...'in temyiz dilekçesi içeriğinden hakkında kurulan hüküm yönüyle sanık sıfatıyla temyiz isteminde bulunduğu, katılan sanık ...'in temyiz dilekçesi ile katılan sıfatıyla da temyiz isteminde bulunduğu belirlenerek sanık ... hakkında kurulan hüküm yönüyle yapılan incelemede;

Yerinde görülmeyen diğer temyiz sebeplerinin reddine, ancak;

Mahkemece ...'in bıçakla ...'in kız arkadaşı ...'ye saldırarak yaralaması nedeniyle ...'e ağaç sopa ile müdahalede bulunduğunun kabul edildiği ancak; tarafsız görgü tanığı olduğu anlaşılan Suna'nın mahkeme huzurunda alınan ifadesinde aynen tekrar ettiğini belirttiği hazırlık aşamasında verdiği beyanında

"...'in sanığın kız arkadaşı ...'yi itmesi üzerine sanığın sopayla saldırdığını ve bunun üzerine ...'in bıçakla saldırdığını" ifade ettiği, huzurda ise "...in kendilerini itekleyip bıçağı ...'e savurunca ...'nin önüne geçtiği ve ...'in ...'yi yaraladığı, bıçağı sallamaya devam eden ...'e karşı ...'in sopa kullandığını" ifade ettiği, hazırlık aşamasında alınan beyanı ile kovuşturma aşamasında beyanı arasında sanığın sopayla ...'e vurmaya çalıştığı an ile ilgili çelişki bulunduğu anlaşılmakla, tanığın ifadeleri arasında çelişki giderilmek suretiyle sanığın eyleminin TCK'nin 25. maddesi uyarınca meşru savunma hükümleri kapsamında değerlendirilip değerlendirilemeyeceğinin tartışılması gerektiğinin gözetilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın ve katılan sanığın temyiz sebepleri bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün bu nedenlerle 6723 sayılı Kanun'un 33. maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi ile yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi uyarınca isteme uygun olarak BOZULMASINA, 19.01.2021 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/11826, Karar No: 2017/25573, Tarih: 16.02.2017

**(Kapatılan) 7. Hukuk Dairesi         2016/11826 E.  ,  2017/25573 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun 22/12/2016 tarih, 398 sayılı "Daireler Arasındaki İş Bölümünün Yeniden Belirlenmesine" yönelik kararı, 30/12/2016 tarih 29934 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu itibarla Amasya, Antalya, Burdur, Bursa, Çorum, Giresun, Isparta, Mersin, Ordu, Rize, Samsun, Sinop, Tokat, Trabzon illerinin merkez ve ilçe mahkemelerince verilen hüküm ve kararlarına ilişkin dosyaların temyiz incelemesi yapılmak üzere Yargıtay 9. Hukuk Dairesine GÖNDERİLMESİNE, 16/02/2017 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/11371, Karar No: 2021/5599, Tarih: 20.04.2021

**10. Hukuk Dairesi         2020/11371 E.  ,  2021/5599 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

No : 2020/7-2020/682

Dava, iş kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkindir.

Mahkemece, bozmaya uyularak ilamda belirtildiği şekilde müteveffa davacı ...'in maddi tazminat istemi yönünden davanın açılmamış sayılmasına, davalılar ... ve ... yönünden husumet nedeniyle davanın reddine, diğer davalılar yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, müteveffa davacı ... mirasçıları vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlerle temyiz edenin sıfatına temyizin kapsam ve nedenlerine göre; müteveffa davacı ... mirasçılarının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine,

Dosya kapsamındaki kayıt ve belgelerden, ruhsat sahibi ... olan... yer altı sahasındaki kömür üretim işinin davalı ... tarafından 22/07/2006 tarih ve 24046 yevmiye sayılı noter onaylı hizmet alım sözleşmesi ile Park Tek. Elk. Mad. Tur. San.ve Tic. AŞ.'ne verildiği ancak 30/10/2009 tarihinde davalı ...'nün muvafakati ile kömür üretim işinin aynı şartlar altında Soma Kömür İşletmeleri A.Ş.'ne devredildiği anlaşılmaktadır.

Dosya kapsamındaki kayıt ve belgelerden, ruhsat sahibi ... olan... yer altı sahasındaki kömür üretim işinin davalı ... tarafından 22/07/2006 tarih ve 24046 yevmiye sayılı noter onaylı hizmet alım sözleşmesi ile Park Tek. Elk. Mad. Tur. San.ve Tic. AŞ.'ne verildiği ancak 30/10/2009 tarihinde davalı ...'nün muvafakati ile kömür üretim işinin aynı şartlar altında Soma Kömür İşletmeleri A.Ş.'ne devredildiği anlaşılmaktadır.

Sözleşmenin eki konumundaki Teknik Şartname'nin 2. maddesinde işin konusunun "1. maddede cins, mevkii ve sınır koordinatları belirtilen sahadan, idare tarafından bir kısmı yüklenicinin kullanımına bedelsiz olarak verilecek bina, tesis, makine, teçhizat, ve yeraltı galerileri ile yüklenicinin temin edeceği ilave makine, teçhizat, tesis ve personel ile bütün masraflar yükleniciye ait olmak üzere yeraltı işletme yöntemi ile kömür üretme işi" olarak tanımlandığı, bu kapsamda sahada mevcut bulunan şalt tesisleri, jeneratör, karo sahası, vantilatör tesisi, kompresör tesisi, tertip binası, işçi banyoları, lambahane, teshin merkezi, atölye, pres, kül tesisi, kriblaj tesisi, nefeslik vb. gibi tesislerle, Teknik Şartname'nin EK-2 listesinde tanımlanan makine ve teçhizat yüklenicinin kullanımına bedelsiz olarak bırakıldığı, EK-12 olarak tanımlanan listede işin yapılacağı yeraltı maden ocağında idareye ait zincirli ve bant konveyörler bulunduğu görülmektedir. Teknik Şartname'de yüklenici tarafından yapılacak iş programının ve işletme projesinin davalı ...'ne sunulacağı, programın veya projenin yeterli bulunmaması halinde tespit edilen noksanlıkların idarece verilen süre içerisinde giderileceği, idarece onaylanan uygulama projesine yüklenicinin aynen uymak zorunda olduğu, uygulama projesinde ancak idarenin onayı ile revizyon yapılabileceği, sözleşmenin eki olan İdari Şartname'nin 7.3.2 maddesinde yüklenicinin çalıştıracağı işletme müdürü, proje mühendisi, vardiya daimi nezaretçisi, teknik nezaretçinin en az sayısı ve meslek kıdeminin davalı idare tarafından belirlendiği, Sözleşmenin eki olan Hizmet İşleri Genel Şartnamesi'nin 11. maddesinde ise, idarenin, uygunsuz davrandığı, görevlerini yerine getirmekte yetersiz olduğu kanısında olduğu veya işyerinde çalıştırılmasında sakınca gördüğü her kademe ve nitelikteki elemanların iş başından ve işyerinden uzaklaştırılmasını isteyebileceği, yüklenicinin buna uymak zorunda olduğu kurallar getirilmiştir.

Dosya kapsamından meydana gelen iş kazası dolayısı ile alınan bilirkişi kusur raporlarının hiçbirinde ölen veya yaralanan sigortalılara kusur izafe edilmemiştir.

Olay tarihinde yürürlükte bulunan 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'nun "İşverenin Genel Yükümlülüğü" kenar başlıklı 4. maddesine göre;

"(1) İşveren, çalışanların işle ilgili sağlık ve güvenliğini sağlamakla yükümlü olup, bu çerçevede;