muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/33872, Karar No: 2016/1916, Tarih: 27.01.2016

(4) Çocuklar hakkında açılan kamu davaları, Kanunun 17 nci maddesi hükümleri saklı kalmak kaydıyla bu Kanunla kurulan mahkemelerde görülür.", yine aynı Kanun'un geçici 1, 2 ve 3. maddelerinde " (1) 2253 sayılı Kanun gereğince kurulan çocuk mahkemelerinde derdest bulunan ve bu Kanun ile kurulan çocuk mahkemesinin görevine giren dava ve işler, bu mahkemeler faaliyete geçtiğinde çocuk mahkemesine devredilir.

(2) Genel ceza mahkemelerinde görülmekte olan ve bu kanunun yürürlüğe girdiği tarihte onsekiz yaşını doldurmuş olan sanıklar hakkındaki dava ve işler çocuk mahkemeleri ile çocuk ağır ceza mahkemelerine devredilmez.

(3) Çocuk mahkemeleri ile çocuk ağır ceza mahkemeleri bulunmayan yerlerde, bu mahkemeler kurulup göreve başlayıncaya kadar çocuklar tarafından işlenen suçlara ait soruşturma ve kovuşturmalar Cumhuriyet başsavcılığı ve görevli mahkemelerce bu Kanun hükümlerine göre yapılır.", 5320 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun'un 8. maddesi uyarınca yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu'nun 307/1. maddesinde "Temyiz ancak hükmün kanuna muhalif olması sebebine müstenit olur.", anılan Kanun'un 308. maddesinde "Aşağıda yazılı hallerde kanuna mutlaka muhalefet edilmiş sayılır...

4) Mahkemenin kanuna muhalif olarak davaya bakmaya kendini görevli veya yetkili görmesi..." hükümlerinin yer aldığı;

Mercii ... Çocuk Ağır Ceza Mahkemesince, Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun 170 sayılı Kararında derdest davaların yeni kurulan çocuk mahkemelerine devri yönünde hüküm bulunmadığı, 09/10/2013 tarihli ve 801 sayılı Yargı Çevresi Değişikliği konulu kararında ise derdest davaların kesinleşinceye kadar halen görüldükleri mahkemeleri tarafından bakılması gerektiğinin belirtildiği gerekçesiyle karar verilmiş ise de Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun anılan kararlarının göreve ilişkin kanun hükümlerini yürürlükten kaldırma niteliği taşımadığı, mahkemelerin görevlerinin kanunla belirlenmesine ilişkin anayasal ve yasal kuralların idari nitelikte bir işlemle değiştirilemeyeceği gözetilmeden ... Çocuk Mahkemesinin görevsizlik kararının kaldırılması yerine, yazılı şekilde karar verilmiş olmasında; isabet görülmediğinden bahisle, 5271 sayılı CMK'nin 309. maddesi gereğince anılan kararın bozulması lüzumunun ihbar olunduğu anlaşıldı.

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Adalet Bakanlığı'nın kanun yararına bozma isteyen yazısına dayanan tebliğnamede ileri sürülen düşünce yerinde görüldüğünden; ... Çocuk Ağır Ceza Mahkemesi 05/06/2015 tarihli ve 2015/541 Değişik İş sayılı Kararının 5271 sayılı CMK'nin 309/4. maddesi gereğince kanun yararına BOZULMASINA, müteakip işlemlerin mahallinde yerine getirilmesine; dosyanın mahalline gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE; 27.01.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/12697, Karar No: 2024/730, Tarih: 05.02.2024

**10. Hukuk Dairesi         2023/12697 E.  ,  2024/730 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Trabzon 4. İş Mahkemesi

SAYISI : 2022/87 E., 2023/173 K.

DAVALI-BİRLEŞEN

DAVADA DAVACI : Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı vekili Avukat .....

HÜKÜM/KARAR : Asıl dava kabul, Birleşen dava ret

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen asıl davada Kurum işleminin iptali ile kesilen aylığın kesildiği tarihten itibaren yeniden bağlanması, yersiz aylık borcu olmadığının tespiti, birleşen davada itirazın iptali ve icra inkar tazminatı davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda,Yargıtay 10. Hukuk Dairesince Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; asıl davanın kabulüne, birleşen davanın reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı/birleşen davacı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi Kadir Dermancıoğlu tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı-birleşen davada davalı vekili; davacının babadan aylık almakta iken eşiyle yaşadığı iddiası ile aylıkları iptal edilerek tarafına borç çıkartıldığını, davalı Kurum tarafından 25.10.2008-25.11.2017 tarihleri arasında denetim raporuna istinaden anlaşmalı boşanma nedeni ile 88.037,89 TL nin yersiz ödeme yapılması nedeniyle faizi dahil olmak üzere davacıdan ödenmesinin istendiğini, davalı Kuruma 24.11.2017 tarihinde yazı yazılarak konunun yeniden değerlendirilmesi istenilmiş ise de, olumlu cevap verilmediği, davacının boşandığı eşinin hasta olduğunu, akciğerindeki rahatsızlık sebebiyle Trabzon ilinde ve İstanbul ilinde yatarak tedavi gördüğünü, boşandığı eşinin yeğenine ait evde kaldığını, davacının zaman zaman yeğeninin evine gittiğini, bunun ise yanlış anlaşılmalara sebebiyet verdiğini, davacının yalnız yaşamakta olduğunu, maaşının kesilmesinin davacıyı maddi ve manevi olarak sarstığını, davacının boşandıktan sonra önce annesine ait eve gittiğini, daha sonra 2005 yılından itibaren çocukları ile oturduğunu, 2012 yılından itibaren de oturduğu binanın yıkılması nedeni ile baba evinde oturmaya başladığını, davacının boşandığı eşi ile hiç bir zaman birlikte oturmadığını, bu sebeple haksız kurum işleminin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

II. CEVAP

Davalı-birleşen davada davacı Kurum vekili; 3210414012 tahsis numarası ile müvekkili Kurumdan aylık alan davalı borçlunun, boşandığı eşiyle birlikte yaşaması nedeniyle aylığının kesildiğini, 25.10.2008 - 24.11.2017 tarihleri arasında davalıya 88.037,89 TL yersiz ödeme yapıldığını, dava konusu borç nedeniyle davalıya borç tahakkuku gönderildiğini, ancak ödeme yapılmadığını, bu nedenle Trabzon İcra Müdürlüğünün 2018/4124 Esas sayılı dosyası ile davalı aleyhine ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalının takibe itiraz etmesi üzerine takibin durdurulmasına karar verildiğini, dava konusu takip borcuna ilişkin davalı tarafça Trabzon 1. İş Mahkemesinin 2017/424 Esas sayılı dosyasında açılan menfi tespit davasının yargılamasının devam ettiğini ve her iki davanın birlikte yürütülmesi gerektiğini ileri sürerek, davanın Trabzon 1. İş Mahkemesinin 2017/424 Esas sayılı dava dosyası ile birleştirilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 06.04.2021 tarihli ve 2020/518 E., 2021/170 K., sayılı kararıyla; mahkemenin 2020/518 Esas sayılı dosyası yönünden açılan davanın reddine, birleşen Trabzon 2. İş Mahkemesinin 2018/505 Esas sayılı dosyası yönünden davanın kabulü ile Trabzon İcra Müdürlüğünün 2018/4124 Esas sayılı dosyasında takibin devamına, asıl alacağın (88.037,89 TL) %20'si oranında icra inkar tazminatının birleşen dava davalısından alınarak birleşen dava davacısına verilmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı/birleşen davada davalı ve davalı/birleşen davada davacı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 07.07.2021 tarihli ve 2021/1367 E., 2021/1217 K., sayılı kararıyla; davacı asilin duruşma beyanı, dava dışı eşin beyan ettiği yerleşim yerlerinde yaşamadığının tespit edilmesi, Kurum denetim raporunun içeriği birlikte değerlendirildiğinde, Mahkemenin asıl dava yönünden ret kararı birleşen itirazın iptali davası yönünden itirazın kabulü kararı verilmesi isabetli olup, davacının istinaf talebinin yerinde görülmediği. birleşen dava yönünden; asıl alacak üzerinden vekalet ücretine hükmedilmesinde hata bulunmadığı gerekçesi ile istinaf istemlerinin esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin, 23.02.2022 tarihli ve 2021/10801 E., 2022/2380 K. sayılı kararıyla; "1- Somut uyuşmazlıkta, dava konusu edilen aylıklar yönünden davacı ile boşandığı eşinin fiilen birlikte yaşama olgusunun varlığına ilişkin mahkeme kabulü eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır. Getirtilen nüfus kayıt sisteminde ki davacı/karşı davalı ve boşandığı eşine ait tüm adreslerde, birlikte yaşadıkları iddia edilen dönem 25.10.2008-24.11.2017 tarihleri arasında birlikte yaşayıp yaşamadıkları zabıta marifetiyle araştırılmalı, söz konusu adreslerdeki komşular, mahalle muhtarları ve azaları tespit edilerek ifadelerine başvurulmalı, davacı ve eşine ait ihtilaflı döneme ilişkin MEDULA/Aile Hekimliği kayıtları getirtilerek tedavi belgeleri değerlendirilmeli, kayıtları karşılaştırılmalı, seçim kayıtları getirtilerek nerede oy kullandıkları tespit edilmeli, davacı ve eşinin boşandığı dönemde Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı ile başka yardım kuruluşlarından yardım alıp almadıkları araştırılarak, yardım almış olmaları halinde buna ilişkin durum tespit tutanakları celbedildikten sonra, dosya kapsamındaki tüm bilgi ve belgeler değerlendirilerek boşanılan eşle eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun gerçekleşip gerçekleşmediği toplanan kanıtlar ışığında şüphe bırakmayacak şekilde ortaya konularak hüküm kurulmalıdır.

2-Kabule göre de; icra inkar tazminatının hükmonulan toplam miktar üzerinden belirlenmesi gerekirken ana para üzerinden değerlendirilmesi de isabetsiz bulunmuştur. " gerekçeleri ile İlk Derece Mahkemesi kararı bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararı ile Yargıtay bozma ilamı doğrultusunda yargılamaya devam olunduğu, dinlenen tanıkların anlatımları, toplanan deliller ile asıl davanın kabulüne davacının boşandıktan sonra eşi ile birlikte yaşamadığının tespitine, 08.11.2017 tarihli borç bildirim belgesine konu alacak ve ferileri yönünden davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine ve aksi yöndeki Kurum işleminin iptaline, birleşen davanın( Trabzon 2.İş Mahkemesinin 2018/505) reddine, davalının kötü niyet tazminat talebinin şartları oluşmadığından reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı/birleşen davada davacı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı/birleşen davada davacı Kurum vekili temyiz dilekçesinde; tarafların adreslerinde yapılan araştırma ile birlikte yaşama olgusunun tespit edildiğini, Mahkemenin kararının eksik inceleme ve araştırmaya dayalı olduğunu belirterek bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı/birleşen davada davacı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı/birleşen davada davacı Kurum vekili temyiz dilekçesinde; tarafların adreslerinde yapılan araştırma ile birlikte yaşama olgusunun tespit edildiğini, Mahkemenin kararının eksik inceleme ve araştırmaya dayalı olduğunu belirterek bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davacının boşandığı eşi ile fiilen birlikte yaşadığına ilişkin tespit içeren sosyal güvenlik denetmen raporunun aksinin toplanan delillerle ortaya konulup konulmadığı noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk

Davanın, yasal dayanağı 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 56 ncı maddesinin ikinci fıkrasıdır. Fıkrada “Eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir. Bu kişilere ödenmiş olan tutarlar, 96 ncı madde hükümlerine göre geri alınır.” düzenlemesine yer verilmiştir. Anılan madde 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe girmiştir. 5510 sayılı Kanun'un 56 ncı maddesinin Anayasa’ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptali istemiyle Anayasa Mahkemesi'ne yapılan 2009/86 Esas numaralı başvurunun, 28.04.2011 tarihinde verilen karar ile reddedilmiştir.

Aynı Yasa'nın 59 uncu maddesinin başlığı Kurumun denetleme ve kontrol yetkisi olup maddeye göre; "bu kanunun uygulanmasına yönelik işlemlerin denetimi, Kurumun denetim ve kontrol ile görevlendirilmiş memurları eli ile yürütülür ...", maddenin 2 nci fıkrasında "Kurumun denetim ve kontrol ile görevlendirilmiş memurlarına görevleri sırasında tespit ettikleri Kurum alacağını doğuran olay ve bu olaya ilişkin işlemler, yemin hariç her türlü delile dayandırılabilir. Bunlar tarafından düzenlenen tutanaklar aksi sabit oluncaya kadar geçerlidir..." şeklinde düzenlenmiştir.

3. Değerlendirme

1-İncelenen dava dosyasında; Mahkemece verilen ilk karar, Dairemizin 23.02.2022 tarihli ilamıyla, 25.10.2008-24.11.2017 tarihleri arasında tarafların fiilen birlikte yaşayıp yaşamadıkları yönündeki araştırmanın eksik olduğu, bozma ilamı içeriğindeki eksiklikler tamamlanarak "eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun" bulunup bulunmadığı yönünde araştırma yapılması için bozulmuş, Mahkemece uyulan bozma ilamı doğrultusunda yapılan araştırma sonucunda asıl davanın kabulüne, birleşen davanın ise reddine karar verilmiştir.

2- Mahkemece, elde edilen fiilen birlikte yaşama olgusunun tespitine ilişkin hususlar yanılgılı şekilde değerlendirilerek yazılı şekilde karar verilmiştir.

2- Mahkemece, elde edilen fiilen birlikte yaşama olgusunun tespitine ilişkin hususlar yanılgılı şekilde değerlendirilerek yazılı şekilde karar verilmiştir.

Zira Kurum denetmeni tarafından12.10.2017 tarihli denetmen raporu ekinde tutulan tutanakların aksi sabit oluncaya kadar geçerli olacağı gözetilerek, bozma sonrası yapılan araştırma sonucu getirtilen kayıtlarda, davacı ve boşandığı eşinin 2009, 2010, 2011 seçimlerinde aynı okulda, aynı sandık, birbirini takip eden sıra nosu ile oy kullandıkları, yine seçmen kayıtlarına göre 2014,2015,2017 seçimlerinde aynı okulda farklı sandıklarda oy kullandıkları, bozma sonrası getirtilen MEDULA kayıtlarında 10.08.2016 tarihinde farklı bölümler olmakla birlikte Trabzon Ahi Evren Göğüs ve Kalp Damar Cerrahisi Eğitim Araştırma Hastanesinde, davacının ve boşandığı eşinin ikamet adresleri Trabzon olmasına rağmen 15.05.2017 tarihinde İstanbul Sultanbeyli Devlet Hastanesi (Genel cerrahi ve nöroloji bölümleri) muayene kaydının bulunduğu, adres kayıt sistemindeki adreslerinin 11.03.2007-09.04.2012 aynı adres olduğu anlaşılmakla, toplanan bu delillerin, birlikte yaşama olgusunu destekleyen ve denetmenler tarafından davalının ikamet adresi civarında yapılan çevre soruşturmasında bilgisine başvurulan komşu ve mahalle sakinlerinin şahısların birlikte yaşadıklarına dair beyanları, hastane kayıtları, seçmen geri izleme belgelerindeki kayıtlar ve dosyada yer alan tüm bilgi ve deliller birlikte değerlendirildiğinde, davaya konu Kurum işlemine dayanak olan ve Kurum kontrol memurlarının raporun eşdeğer belgelerle aksinin ispatlanamadığı, bu hali ile tutanağın geçerli olduğu ve fiilen birlikte yaşama olgusunun sabit olduğu, bu bağlamda asıl davanın reddine, birleşen davanın ise kabulüne karar verilmesi gerekirken, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

Üye ....'ın muhalefetine karşı, Başkan ...., Üyeler....,,,....ve ....'ün oyları ve oy çokluğuyla,

05.02.2024 gününde karar verildi.

KARŞI OY GEREKÇESİ

1.Somut uyuşmazlıkta, davacı kadın eşinden 2004 yılında eşinden boşanmıştır. Davacı kadına ölen babasından dolayı bağlanan yetim aylığı 2017 yılında yapılan denetim sonrası eşi ile birlikte yaşadığı gerekçesi ile 2008-2017 yılları için 5510 sayılı Kanun'un 56 ncı maddesi uyarınca ödenen aylıkların yersiz ödendiği gerekçesi ile borç çıkarılmıştır.

05.02.2024 gününde karar verildi.

KARŞI OY GEREKÇESİ

1.Somut uyuşmazlıkta, davacı kadın eşinden 2004 yılında eşinden boşanmıştır. Davacı kadına ölen babasından dolayı bağlanan yetim aylığı 2017 yılında yapılan denetim sonrası eşi ile birlikte yaşadığı gerekçesi ile 2008-2017 yılları için 5510 sayılı Kanun'un 56 ncı maddesi uyarınca ödenen aylıkların yersiz ödendiği gerekçesi ile borç çıkarılmıştır.

2.Dairemizin 07.10.2021 tarih ve 2021/7072 Esas, 2021/11762 Karar sayılı ilamında yazılan karşı oy gerekçelerimde belirttiğim gibi davacı boşandığında 506 sayılı Kanun yürürlüktedir. 5510 sayılı Kanun'un 5754 sayılı Kanun'un 68 inci maddesi ile değişik geçici 1 inci maddesi uyarınca kesilmede 506 sayılı Kanun uygulanmalıdır. Anılan kanunda ise boşanılan eş ile birlikte yaşama olgusu bir kesilme nedeni olarak düzenlenmemiştir. 5510 sayılı Kanun'un 01.10.2008 tarihinden önce gerçekleşen boşanma olgusuna uygulanması olanağı, önceye etki yasağı nedeni ile olanaklı değildir.

3.Çoğunluğun önceye etki yasağı ilkesine aykırı olarak, lafzi yorum ve sigortalı aleyhine yorumu benimseyerek, sonradan gerçekleşip gerçekleşmediği araştırılarak salt birlikte yaşama ve boşanan eşin desteğini alma koşulunu yeterli kabul etmesi, Kanunun ve Anayasa Mahkemesinin iptal kararının gerekçelerine aykırıdır.

4.Açıklanan bu gerekçelerle mahkeme kararının bu gerekçe ile bozulması gerekirken, fiili birlikteliğin araştırmasına yönelik bozulması görüşüne katılınmamıştır.
Yargıtay — Esas No: 2020/1571, Karar No: 2020/3667, Tarih: 11.03.2020

**13. Ceza Dairesi         2020/1571 E.  ,  2020/3667 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇLAR : Hırsızlık, mala zarar verme, iftira

HÜKÜMLER : Mahkumiyet

Mahalli mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle dosya incelenerek, gereği düşünüldü:

Sanığın İnegöl AVM içerisinde bulunan masaj koltuğunun kapağını tornavida ile açarak bozuk para çalmaya çalışırken yakalandığı anlaşıldığından; eyleminin uyduğu 5237 sayılı TCK'nın 142/1-b maddesi uyarınca hüküm kurulması gerektiği gözetilmeyerek sanık hakkında TCK'nın 142/1-e maddesinin uygulama yapılması sonuç ceza değişmediğinden bozma nedeni yapılmamıştır.

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve hakimin takdirine göre; sanığın temyiz itirazları yerinde görülmemiş olduğundan reddiyle, eleştiri dışında usul ve kanuna uygun bulunan hükümlerin tebliğnameye uygun olarak ONANMASINA, 11.03.2020 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/19832, Karar No: 2019/2527, Tarih: 06.02.2019

**22. Hukuk Dairesi         2017/19832 E.  ,  2019/2527 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : ALACAK

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin 01/09/1990 tarihinden iş sözleşmesinin fesh edildiği 06/08/2014 tarihine kadar davalı site yönetimi nezdinde apartman görevlisi olarak kesintisiz şekilde çalıştığını, sitenin yakıt sisteminin doğalgaza dönüşmesi nedeni ile iş sözleşmesinin sona erdirildiğini, yılık izinlerinin kullandırılmadığını, fazla çalışma ücreti, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil çalışmasına ilişkin ücretlerin müvekkiline ödenmediğini ileri sürerek kıdem ve ihbar tazminatı ile birkısım işçilik alacaklarının hüküm altına alınmasını talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, sitenin yakıt sisteminin doğalgaza dönüşmesi sebebiyle iş sözleşmesinin haklı nedenle feshedildiğini, davacının taleplerinin fahiş olduğunu ileri sürerek davanın reddini talep etmiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanılan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak davanın kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar süresi içerisinde davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, belgelere ve tüm dosya kapsamına göre; davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Taraflar arasında, davacının yıllık izin ücreti alacağının miktarı noktasında uyuşmazlık vardır.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanılan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak davanın kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar süresi içerisinde davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, belgelere ve tüm dosya kapsamına göre; davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Taraflar arasında, davacının yıllık izin ücreti alacağının miktarı noktasında uyuşmazlık vardır.

6100 sayılı HMK'nun 31. maddesinde hâkim, uyuşmazlığın aydınlatılmasının zorunlu kıldığı durumlarda, maddi veya hukuki açıdan belirsiz yahut çelişkili gördüğü hususlar hakkında, taraflara açıklama yaptırabilir, soru sorabilir, delil gösterilmesini isteyebilir şeklinde düzenleme yapılarak hakime yargılama sonunda doğruya ulaşma görevini yüklemiştir. Anayasamızın 141. maddesine göre, yargı basit, çabuk ve ucuz gerçekleşmelidir. Devlet yargının basit, ucuz ve çabuk gerçekleşmesi için gerekli düzenlemeleri yapmak durumundadır. Zira hakkın tanınması ve korunmasındaki gecikmeler, hukuk devleti ilkesi ile uyumlu değildir, adil yargılanma hakkını ihlâl eder. Bu sebeple yargılama sonucunda ulaşılacak hüküm, doğru, gecikmemiş ve kendisinden beklenen etkiyi gösteren bir niteliğe sahip olmalıdır. Bundan dolayı belirsiz vakıaların açıklattırılmasına, eksikliklerin hâkim tarafından işaret edilerek taraflarca giderilerek yargılamanın uzatılmasının önüne geçilmesine ilişkin hâkimin davayı aydınlatma yükümlülüğü bulunmaktadır. Usul hukuku için haksızlığın önlenmesinin anlamı, doğru hüküm kurulmasıdır. Bu hususta yapılacak bir inceleme içinse, tarafların iddialarını eksiksiz ve zaman, yer gibi somut unsurlarıyla tam bir açıklık içinde yargılamaya getirmeleri gerekmektedir. Doğru hüküm kuramama, bazen ise zayıf olan tarafın bir usuli hakkı bilmiyor olması dolayısıyla söz konusu olmaktadır. Böyle bir durumda, hakkın özünün, usule kurban edilmesi mümkün olmadığından, tarafın bir vakıayı bütün ayrıntılarıyla getirmemiş olması dolayısıyla yargılamanın doğru ve adil bir hüküm kurmaya elverişli olacak şekilde aydınlatılmamış olması durumunda hâkim devreye girecek ve söz konusu usûlî olanağı tarafa hatırlatacaktır.

Somut olayda davacı vekili süre belirtmeksizin yıllık izin haklarının kullandırılmadığını iddia etmiştir. Mahkemece, ispat yükü üzerinde olan davalı tarafından yalnızca 52 gün izin kullandırıldığına ilişkin ibraz edildiği gözetilerek davacının toplam hizmet süresine göre 19 yıllık dönemde 458 günlük izne hak kazandığı, kullanılan 52 günlük sürenin mahsubu ile davacının 406 gün yıllık izin hakkının bulunduğu kabul edilerek yıllık ücretli izin alacağı hüküm altına alınmıştır.