muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/6847, Karar No: 2024/7246, Tarih: 27.06.2024

01.02.1982 yılında başka bir işyerinden işe giriş bildirildiği anlaşılmıştır.

Sarıyer Askerlik Şubesine yazılan müzekkere cevabında; davacının askerlik başlangıç ve terhis bilgilerinin bildirildiği, 09/Kasım/1979-11/Temmuz/1981 tarihleri arası askerlik yaptığı anlaşılmıştır. Sarıyer Spor Kulübüne yazılan müzekkereye cevap verildiği görülmüştür.

Mahkemece dinlenen bordro tanığı ...; "Ben Sarıyer Spor Kulübü'nde 1969-1983 tarihleri arasında futbolcu olarak çalıştım, belirttiğim tarihler arasında devamlı bir şekilde spor klubünde çalıştım, ben A Takımı'nda oynarken davacı da Genç Takım'da oynuyordu, daha sonra kendisi de A Takımı'na geçti, tarihleri çok hatırlamıyorum ancak 1970'li yılların sonu olabilir" şeklinde beyanda bulunduğu görülmüştür. Tanığın hizmet cetveline bakıldığında, dava konusu dönem içinde sigortalı bildirimleri olduğu ve bordrolarda da isminin bulunduğu görülmüştür.

Mahkemece verilen ilk kararın istinafı üzerine; Dairemizin 2019/1055 Esas - 2021/759 Karar sayılı ilamıyla özetle; "Somut olayda; Mahkemece bir kısım talebin hak düşürücü süreye uğradığı değerlendirilerek, neticede; davanın kısmen kabulü ile davacının 01.10.1979 - 30.06.1980 tarihleri arasında 180 gün süre ile Sarıyer Spor Kulübünde asgari ücret ile çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine karar verilmiş ise de; Sarıyer Askerlik Şubesi'ne yazılan müzekkere cevabında; davacının askerlik başlangıç ve terhis bilgilerinin bildirildiği, 09/Kasım/1979 - 11/Temmuz/1981 tarihleri arası askerlik yaptığı anlaşılmıştır. Dava niteliği itibarıyla ve kamu düzeni ile ilgili bu davalarda, iddia edilen dönemde yürürlükte bulunan 506 sayılı Kanun'un 3/I-E maddesindeki yasal mevzuat ve emsal Yargıtay ilamları da dikkate alındığında fiili çalışmanın gerçekleşmesi asıldır." gerekçesiyle HMK 353/1-a-6 maddesi gereği mahkeme kararı kaldırılmıştır.

Mahkemenin 24.11.2022 tarihli celsesinde dinlenilen tanık ..., " ben ...'i tanımıyorum, ben eski futbolcuyum, Sarıyer'de 28 yaşındayken oynadım, ...'in de Sarıyer'de oynadığını biliyorum ama kendisi ile tanışıklığımız yoktur, kendisini görsem tanımam, benden önce oynadığını biliyorum, diğer kulüplerde oynayıp oynamadığını bilemiyorum, ben Karabük, Fenerbahçe, Rize, Sarıyer, Urfa, Hatay'da oynadım, aynı durumları ben de yaşadım, sigorta primlerimi kurtardım, Benim dosyamda futbol federasyonundan sorulmuş, oynadığımı kanıtlamıştım" şeklinde beyanında bulunmuştur. Tanığın, davalı kulübün 1979/4. Dönem bordrosunda ismi vardır.

Somut olayda; İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilamı doğrultusunda mahkemece gerekli araştırmalar yapılmış, davacının askerlikte bulunduğu süre dışlanmıştır. Dairemiz kararı sonrası dinlenen tanık Haydar Haluk, Sariyer Gençlik Spor Klübünde davacı ile aynı tarihte oynamadığını beyan etse de kendisinden önce oynadığını bildiğini beyan etmiştir. Evvelce dinlenen tanık ile sonraki tanık beyanı lehe değerlendirilerek, hüküm fıkrasındaki şekliyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Somut olayda; İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilamı doğrultusunda mahkemece gerekli araştırmalar yapılmış, davacının askerlikte bulunduğu süre dışlanmıştır. Dairemiz kararı sonrası dinlenen tanık Haydar Haluk, Sariyer Gençlik Spor Klübünde davacı ile aynı tarihte oynamadığını beyan etse de kendisinden önce oynadığını bildiğini beyan etmiştir. Evvelce dinlenen tanık ile sonraki tanık beyanı lehe değerlendirilerek, hüküm fıkrasındaki şekliyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi tarafından yeterli inceleme ve araştırma sonucu hüküm kurulduğu, İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmakla, fer'i müdahil Kurum vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine" karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde fer'i müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Fer'i müdahil Kurum vekili, istinaf dilekçesinde öne sürdüğü gerekçelerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370, 371 inci; 506 sayılı Kanun'un 79/1 inci maddeleri.

3. Değerlendirme

1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla fer'i müdahil Kurum vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

27.06.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/3090, Karar No: 2023/6933, Tarih: 29.11.2023

**11. Hukuk Dairesi         2022/3090 E.  ,  2023/6933 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2020/758 Esas, 2022/219 Karar

HÜKÜM : Davanın reddi

İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 3. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2019/269 E., 2020/120 K.

Taraflar arasındaki Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu (YİDK) kararının iptali ve hükümsüzlük davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü.

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; ''macro'' ibareli tanınmış birçok markaların sahibi olduğunu, davalının “...+şekil” ibaresini 35 inci ve 44 üncü sınıflarda marka olarak tescil ettirmek üzere başvuruda bulunması üzerine yapılan itirazların nihai olarak YİDK tarafından reddedildiğini, taraf markalarının ortalama tüketici nezdinde iltibasa neden olma ihtimali bulunduğunu, markaların görsel ve işitsel olarak ayırt edilemeyecek derecede benzer olduğunu, müvekkilinin seri markası olarak algılanacağını belirterek, YİDK kararının iptali ve davalı markasının hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı Türk Patent ve Marka Kurumu (Türk Patent) vekili cevap dilekçesinde; davaya konu başvurunun özgün bir yazı stiliyle kaleme alındığı, kaleme, şekil, renk unsurundan oluşan özgün bir kombinasyona sahip olduğunu, markada kelime unsurunun üzerinde olacak şekilde daha büyük boyutlarda özgün bir logoya yer verildiğini, logonun markanın esas unsuru konumunda olduğunu, ... ibaresinin tek bir kelime olarak yazıldığını VIT hecesinin koyu puntolarla ve koyu sarı renkte yazılarak ön plana çıkartıldığını, ''macro'' ibarelerinin ayırt ediciliğinin düşük olduğunu, markalar arasında benzerlik ve iltibas ihtimalinin bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

2.Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde; müvekkili şirketin "..." ticaret unvanı ile kurulduğunu, davacının markalarındaki "Macro-Micro" ibarelerinin zayıf marka olduğunu, tanınmış marka olmadığını, davaya konu " ..." markasının özgün bir logo ihtiva ettiğini, türetme kelime markası olduğunu, davacı markalarıyla yazım, renk, tertip hususlarında benzerlik taşımadığı için bütünsel değerlendirmede taraf markalarının görsel, işitsel veya kavramsal benzerliğinin bulunmadığını, bulunsa dahi iltibas yaratmayacağını ve davacının markalarının serisi olarak algılanma olasılığının olmadığını, davaya konu markanın kapsadığı 44 üncü sınıftaki hizmetlerin müşteri çevresinin mamul içeriği de dahil, fiyat ve kalite bilici gelişmiş seçici, özenli ve daha ziyade insan ve hayvan sağlığı için bilimsel araştırma yapmış, gerekli eğitimi almış, profesyonel tüketicilerden oluştuğunu, davacı markalarının besin ve market zincirinde kullanılırken müvekkilinin başvurusunun insan ve hayvan sağlığı, veterinerlik, hayvanların üremesi ve beslenmesi ile ilgili olduğunda taraf markalarının farklı sektörlerde kullanıldığını, aynı tüketici kitlesine hitap etmediğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile tarafların markalarının kapsamındaki mal ve hizmetlerin aynı/benzer oldukları, İngilizcede "Büyük Temizlik" anlamına gelen başvurunun çekişmeli ortak unsuru olan "MACRO" sözcüğünün dilimize batı dillerinden geçtiği, çokluk, büyüklük, en üst ve üstünlük anlamı itibariyle yüksek bir ayırt ediciliğe sahip olduğundan söz edilemeyeceği, davacı kullanımlarının da market hizmetinde bulunduğu, davacının itiraza mesnet markaları ile davalının "..." ibareli başvurusu arasında biçim, düzenleme ve tertip tarzı itibariyle görsel, sescil ve anlamsal olarak ortalama tüketicileri iltibasa düşürecek derecede bir benzerlik bulunmadığı, ortalama tüketicinin karıştırma riskinin bulunmadığı, dosya içeriği itibari ile 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (6769 sayılı Kanun) 6 ncı maddesinin 5 inci fıkrasında yer alan koşulların oluşmadığı gibi taraf markaları arasında aynı maddenin 1 inci fıkrası anlamında karıştırılma tehlikesi olmadığı, davalının kötü niyetli olmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davaya konu markalar arasında görsel anlamda ayırt edilemeyecek derecede benzer bulunduğunu, ayrıca sınıfsal benzerliğin de olduğunu, “..." markası bu haliyle, orta düzeydeki bir tüketici bakımından en azından aynı ve/veya kardeş ve/veya birbiri ile bağlantılı işletmelere ait olduğu kanaatini bıraktığını belirterek davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davaya konu markalar arasında görsel anlamda ayırt edilemeyecek derecede benzer bulunduğunu, ayrıca sınıfsal benzerliğin de olduğunu, “..." markası bu haliyle, orta düzeydeki bir tüketici bakımından en azından aynı ve/veya kardeş ve/veya birbiri ile bağlantılı işletmelere ait olduğu kanaatini bıraktığını belirterek davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile markalar arasında biçim, düzenleme ve tertip tarzı itibariyle görsel, sescil ve anlamsal olarak ortalama tüketicileri iltibasa düşürecek derecede bir benzerlik bulunmadığı, dosya içeriği itibari ile 6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin 5 inci fıkrasında yer alan koşulların oluşmadığı gibi taraf markaları arasında aynı maddenin 1 inci fıkrası anlamında karıştırılma tehlikesi olmadığı, davalının kötü niyetli olmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; markalar arasında görsel, işitsel ve kavramsal olarak benzerlik bulunduğunu, dava konusu markanın tüketici nezdinde müvekkil markasının seri markası olarak algılandığını, karıştırılma ihtimalinin olduğunu, müvekkil markasının tanınmış marka olduğunu belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, YİDK kararının iptali ve markanın hükümsüzlüğü istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2.6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanununun 6 ncı maddesinin 1 inci ve 5 inci fıkraları.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

29.11.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/9533, Karar No: 2021/3399, Tarih: 06.04.2021

**11. Ceza Dairesi         2017/9533 E.  ,  2021/3399 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Sahte fatura kullanma

HÜKÜM : Mahkumiyet

213 sayılı Kanun'un 367. maddesi uyarınca dava şartı olan mütalaa ve ekindeki vergi suçu raporuna uygun olarak düzenlenen Kuşadası Cumhuriyet Başsavcılığının 01.10.2012 tarih, 2012/1626 Esas sayılı iddianamesi ile sanık hakkında “2008, 2009 ve 2010 takvim yıllarında sahte fatura düzenleme” ve “2008 takvim yılında sahte fatura kullanma” suçlarından da kamu davası açıldığı halde bu suçlardan hüküm kurulmamış ise de, Mahkemesince, zamanaşımı süreleri de dikkate alınarak her zaman hüküm kurulması; sahte fatura kullanma suçlarında, her takvim yılında gerçekleştirilen eylemlerin ayrı suç oluşturduğu, 2009, 2010 takvim yılları için ayrı ayrı hüküm kurulması gerektiği gözetilmeden, sanık hakkında hangi yıldan olduğu anlaşılamayacak şekilde tek bir mahkûmiyet hükmü kurulması aleyhe temyiz olmadığından bozma nedeni yapılmamış; 5237 sayılı TCK’nin 53. maddesinin uygulanmasında, Anayasa Mahkemesi'nin 08.10.2015 tarihli 2014/140 Esas ve 2015/85 Karar sayılı iptal kararının infaz aşamasında gözetilmesi mümkün görülmüştür.

Yargılamanın hukuka uygun olarak yapıldığı, iddia ve savunmada ileri sürülen hususların gerekçeli kararda gösterilip tartışılarak değerlendirildiği, fiilin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, suç vasfının doğru biçimde belirlendiği, cezanın kanuni takdir sınırlarında uygulandığı, incelenen dosyaya göre kurulan hükümde eleştiriler dışında bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmış, sanık müdafinin temyiz nedenleri yerinde görülmemiş olduğundan, hükmün ONANMASINA, 06.04.2021 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/2543, Karar No: 2019/6818, Tarih: 31.10.2019

**10. Ceza Dairesi         2019/2543 E.  ,  2019/6818 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkeme : İNEGÖL 5. Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma

Hüküm : Hükmün açıklanması suretiyle mahkûmiyet

Dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ :

21.08.2008 tarihli ekspertiz raporu içeriğine göre, sanığın ikametinde ele geçirilen 5 gram bitki tohumlarının uyuşturucu veya uyarıcı madde kapsamında değerlendirilemeyen hint keneviri tohumları olduğunun anlaşılması karşısında, dava tarihi öncesinde uyuşturucu madde kullandığı teknik yöntemlerle saptanmayan sanığın, atılı suçu işlediğine dair her türlü şüpheden uzak, yeterli ve kesin delil bulunmadığı gözetilmeden, beraati yerine mahkûmiyetine karar verilmesi,

Yasaya aykırı sanığın temyiz itirazları bu nedenle yerinde olduğundan, hükmün BOZULMASINA, 31/10/2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/7209, Karar No: 2012/41533, Tarih: 18.09.2012

**(Kapatılan)15. Ceza Dairesi         2012/7209 E.  ,  2012/41533 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Dikili ağaç, fidan veya bağ çubuğuna zarar verme

HÜKÜM : Beraat

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Sanıkların katılana ait incir ağaçlarını zehirleyerek kurumasına sebebiyet verdikleri iddiası üzerine açılan kamu davasında, katılan ...'ın soruşturma safhasındaki ifadesinde ağaçlara sanıkların zarar verdiğini bizzat gördüğünü ancak bu duruma ilişkin tanığının bulunmadığını beyan etmesi, kovuşturma safhasında ise daha evvel isimleri geçmeyen olayın tanığı olduğunu söylediği üç kişiyi mahkemede dinletmesi, taraflar arasında suça konu ağaçlarla ilgili olarak devam eden müdahalenin men'i davası nedeniyle husumet bulunması nedenleriyle mahkemenin sanıkların üzerlerine atılı suçu işlediklerine dair soyut iddiadan başka, her türlü şüpheden uzak, mahkumiyetlerine yeterli, kanuni ve takdiri, kesin ve inandırıcı delil elde edilemediğinden beraatlerine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, katılanlar vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün ONANMASINA,18.09.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/1079, Karar No: 2013/324, Tarih: 06.03.2013

**Hukuk Genel Kurulu         2012/21-1079 E.  ,  2013/324 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Kayseri 1.İş Mahkemesi

TARİHİ : 02/05/2012

Taraflar arasındaki “hizmet tespiti ve işçilik alacakları” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Kayseri 1.İş Mahkemesi'nce davanın reddine dair verilen 07.05.2010 gün ve 2005/646 E.- 2010/334 K. sayılı kararın incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 21.Hukuk Dairesi'nin 09.02.2012 gün ve 2010/7392 E.-2012/1378 K. sayılı ilamı ile;

(...Sigortalılığa ilişkin “hizmet tespiti” davaları, Sosyal Güvenlik hakkına ilişkin olarak ortaya çıkan davalardır. Yasal dayanağını 506 sayılı Yasanın 6. ve 79/10. (5510 sayılı yasa açısından ise 86/9.) maddelerinden almaktadır. Sözü edilen 6.madde de, çalıştırılanların, işe alınmaları ile kendiliğinden sigortalı olacakları, sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamayacağı ve vazgeçilemeyeceği belirtilmiştir. Anılan yasanın 79/10. maddesinde ise, sigortalıların, çalışmalarının tespiti ile ilgili dava açabilecekleri hükme bağlanmıştır. Bu bakımdan, hizmet tespitine ilişkin davalar sosyal güvenlik hakkı ve kamu düzeni ile ilgili olup, kişi iradesi belirleyici etkiye sahip değildir. İçerisinde bulunduğu yasal statünün belirlediği durum doğrudan dikkate alınır. Bu nedenle hakim, kendiliğinden araştırma yapma yetkisine sahiptir. Bu yetki kapsamında, gerektiğinde tanık ve diğer deliller yoluyla doğrudan gerçeği bulma yükümü bulunmaktadır.

İşçilik haklarına ilişkin davalar ise, 4857 sayılı yasadan kaynaklanmaktadır. Bu tür davalar, kişi iradesine önemli rol verilip, taraf anlaşmalarına geçerlilik tanınan, alacak ve tazminat türünde olan davalardır. Taraflar bu tür haklarından her zaman vazgeçebilir. Bu nedenle hakim, kendiliğinden araştırma yapmaz. Tarafların bildirdiği deliller dışında delil toplanması da olanaklı değildir. Kaldı ki, SGK nun bu davalarda davalı sıfatı bulunmamaktadır.

Bu durumda, her iki dava türünün, taraflarının statüsü, hakimin delil araştırma bakımından kendiliğinden hareket etmesi, taraf iradelerine atfedilen rol, dava konusu edilen haktan vazgeçilip vazgeçilememesi gibi yönlerden yasal konumları birbirinden tamamen farklıdır. Her iki dava türünün birlikte görülmesi durumunda; davanın birinde birkısım delillerin kendiliğinden dikkate alınması, diğerinde alınmaması gerekecektir ki, aynı dava dosyasında birbiri ile çelişkili kararlar yer alabilecektir. Kaldı ki, işçilik haklarına ilişkin olarak dairemiz kararları ile işçilik alacaklarına ilişkin davalar yönünden asıl görevli Yargıtay ilgili dairelerinin kararları arasında farklı uygulamalar ortaya çıkabilecektir.

Öteyandan, temyiz aşamasında inceleme mercileri farklı olan bu davaların birbirinden bağımsız sonuçlandırılmalarında hukuki istikrar ve kararlara olan güven bakımından da yarar bulunmaktadır. İşçilik haklarına ilişkin olarak kesinleşen hüküm, hizmet tesbiti davasında sadece kuvvetli delil olarak değerlendirilmekte, davada taraf sıfatı bulunmayan SGK yönünden bağlayıcı olmamaktadır.

Mahkemenin bu maddi ve hukuksal olguları gözetmeksizin, birbirinden tamamen farklı iki davayı ayrı ayrı başvurma ve nisbi harca tabi olduğunu da gözardı ederek bir arada görmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Yapılacak iş; her iki davayı ayırmak ve eksik yargı harçlarını tamamlattıktan sonra yargılamayı birbirinden bağımsız olarak sonuçlandırmaktan ibarettir.

O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır...)

gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

TEMYİZ EDEN: Davacı vekili

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulu’nca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, 506 sayılı Kanuna tabi zorunlu sigortalı hizmet sürelerinin tespiti ile 4857 sayılı İş Kanunu’ndan kaynaklanan tazminat ve alacak istemlerine ilişkindir.

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davacının davalıya ait işyerindeki çalışmalarının Kuruma bildirilmediğini ve iş akdinin işverence haksız feshi sonrasında tazminat ve alacaklarının ödenmediğini belirterek davacının hizmet akdi ile çalıştığı sürelerin tespiti ile işçilik alacaklarının ödenmesini talep etmiştir.

Davalı Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) vekili cevap dilekçesinde özetle, davacının çalışma iddialarına ilişkin hiçbir belge bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı M. Ş.vekili cevap dilekçesinde özetle, davacının çalışmasının düzenli olmadığını, işin yoğun olduğu zamanlarda günlük olarak yardım için çalıştırıldığı ve karşılığının ödendiğini ve hakdüşürücü sürenin geçtiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Yerel Mahkemece, hizmet akdine dayalı çalışmanın yöntemince kanıtlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine dair verilen karar, davacı vekilinin temyizi üzerine, Özel Daire tarafından yukarıda açıklanan gerekçelerle bozulmuş, mahkemece davaların sonucunun birbirini etkileyecek nitelikte olduğu ve Yargıtay’daki işbölümünün davaların birleştirilmesi veya ayrılması konusunda etkili bir düzenleme olamayacağı gerekçesiyle direnme kararı verilmiştir.

Direnme kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Uyuşmazlık, hizmet tespiti davası ile işçilik alacaklarının tahsiline ilişkin davanın birlikte görülüp görülemeyeceği ile ayırma kararı verilmesi gerekip gerekmediği noktalarında toplanmaktadır.