muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2019/2155, Karar No: 2019/6809, Tarih: 12.11.2019

(2) İşyeri tehlike sınıflarının tespitinde o işyerinde yapılan asıl iş dikkate alınır. "

Ancak 5510 sayılı Kanunun 83. maddesi 10/01/2013 tarih ve 6385 sayılı Kanunun 10. maddesiyle yürürlükten kaldırılmıştır.

Öte yandan 6331 sayılı Kanunun 9. maddesine dayanılarak ve 26/12/2012 günlü 28509 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak İş Sağlığı ve Güvenliğine İlişkin İşyeri Tehlike Sınıfları Tebliği yürürlüğe girmiştir.

Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren İş Sağlığı ve Güvenliğine ilişkin İşyeri Tehlike Sınıfları Tebliğinin 1. maddesine göre, İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununun 9. maddesi uyarınca işyerlerinin iş sağlığı ve güvenliği açısından yer aldığı tehlike sınıfları Ek 1 de yer alan İşyeri Tehlike Sınıfları Listesinde belirtilmiştir.

Tebliğin 2. maddesinde;

"(1)Tehlike sınıfının tespitinde bir işyerinde yürütülen asıl işin tehlike sınıfı dikkate alınır.

(2) İşveren asıl iş faaliyet değişikliğini en geç bir ay içersinde Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına bildirir.

(3) Asıl işin tayininde tereddüde düşülmesi halinde işyerinin kuruluş amacına bakılır. İş yerinde birden fazla asıl iş tanımına uygun faaliyetin yürütülmesi halinde, bu işlerden tehlike sınıfı yüksek olan iş esas alınır. 6331 sayılı Kanunun işyeri tanımına giren işyerlerinde yapılan asıl işin yanında veya devamı niteliğinde faaliyet alanının genişletilmesi halinde o işyerinde bu fıkrada esas alınan kurala göre belirlenir," hükmü düzenlenmiştir.

Bu açıklamalara göre hakim önüne gelen bir uyuşmazlıkta hangi kanun maddesini uygulayacağı sorununu, zaman yönünden yürürlük hukuk kuralları gereğince çözümlemelidir.

"Zaman yönünden yürürlük hukukunda genel ilke şöyle ifade edilebilir.

1)Her kanun yürürlük tarihinden itibaren yürürlükten kalkıncaya kadar, yürürlük dönemindeki ilişki işlem ve olgulara uygulanır. Eski kanun döneminde kurulmuş ve gerçekleşmiş ilişki, işlem ve olguların kendi yürürlük tarihinden sonra doğan sonuçları da kural olarak bu kapsamdadır.

2) Eski kanun döneminde gerçekleşmiş ve kurulmuş ilişki, işlem ve olgular ile bunların yine eski kanunun yürürlük döneminde doğan sonuçlarına tekrar dönülerek bunlar tartışılmaz. Çünkü birinci ilke gereğince bunlarda Eski Kanuna tabi olmuştur.

3) Ancak: sözleşme serbestisi alanına giren ilişkilerde, yeni Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra doğan sözleşme sonuçlarına da eski Kanunun, sözleşmede açıkca gönderme yapılmış veya sözleşmenin örtülü içeriğine -güven kuramına göre- dahil sayılan kuralları artık kanun kuralı olarak değil de sözleşme kuralı olarak uygulanmaka devam eder meğerki bu " Eski Kanundan İktibas edilen sözleşme kuralları", yeni Kanunun emredici, aksine sözleşme yapılamayacak olan kurallarına aykırı olsun. Bu ihtimalde artık bu kurallar, sözleşme kuralı kılığında ortaya çıksalar dahi, sözleşme kurallarının emredici kuralları bertaraf edemeyeceği genel kuralı gereğince uygulanamazlar ve yeni Kanunun kuralları gözönünde tutularak sözleşmenin "uyarlanması" veya "tamamlanması" gerekir.

Belirtilen bu genel ilkeler; "Özel hukuk alanında da uygulanacak genel ilkelerdir" (Hatemi-İntikal (Geçiş) Dönemi Hukuku-Zaman Yönünden Yürürlük Hukuku-Aralık 2004-İstanbul-Sayfa 24 vd. )

"Yasalar 22/05/1928 tarihli ve 1322 sayılı eski bir özel yasa uyarınca, yayımlandıkları Resmi Gazetede belirtilen günde, eğer böyle bir gün belirtilmemişse, Resmi Gazetede yayımlandıkları günü izleyen kırkbeşinci günde yürürlüğe girerler.

Eğer Yasa, yürürlüğü süreye bağlanmış "süreli" (periyodik) bir yasaysa, bu sürenin dolmasıyla kendiliğinden yürürlükten kalkar. Böylesine özel bir yürürlük süresinin öngörülmediği durumlarda ise yasa, ancak başka bir yasayla açıkça ya da üstü örtülü (zımni) bir biçimde yürürlükten kaldırılabilir.

Belirli bir yasa (kuralı) yürürlükteyken aynı konuda yeni bir yasa (kuralı) yürürlüğe sokulursa, genelde, yeninin eskiyi "zımnen ilga " ettiği ( yürürlükten kaldırdığı) kabul edilir. Bazen her iki yasada pekala bir arada yaşamlarını sürdürebilirler. Bu gibi durumlarda kurallar arasında öncelik ve birliktelik ilişkisi kuralların amacını göz önünde bulunduran duyarlı bir değer yargıyla saptanır.

Yasayı Anayasa Mahkemesi de yürürlükten kaldırabilir. Kural olarak Anayasaya aykırılığı saptanmış kural, iptal kararının Resmi Gazetede yayımlandığı gün yürürlükten kalkmış olur. Ama Anayasa Mahkemesinin geçici (intibakı) kolaylaştırmak için bir yılı aşmamak üzere daha geç bir iptal gününü öngörmesi de olanaklıdır. (Anayasa M.153/III)

Bir yasanın, resmen yürürlükten kaldırılmadığı halde, anlamını ve işlevini yitirdiği için "fiilen metruk" (caput mortuum) sayılması da olanaklıdır.

Yasa kurallarının zamansal yürürlüğünden söz edilince akla gelen asıl önemli sorun şudur: Acaba yeni bir yasa yürürlüğe girdiğinde eski yasanın yürürlüğü sırasında oluşup tamamlanmış olan olguların ve etkileri süre gelen olguların durumu ne olacaktır.

Bu sorun "yasaların geçmişe etkisi" ve "derhal yürürlüğü" sorunu diye bilinir.

Kural olarak, yeni yasa geçmişte oluşmuş hukuksal olgulara, sona ermiş hukuksal etkilere ilişmez.

Avusturya MK (ABGB) § 5 kuralı bu bakımdan çok açıktır, "Yasalar geçmişe etkili olamazlar, yürürlüğe girdiği tarihten önce oluşmuş eylemlere ve evvelce edinilmiş haklara ilişmezler."

Dar ve teknik anlamda geçmişe yürümezlik kuralı (retroaktivite yasağı) olarak bilinen bu kural yurttaşların korunmayı hak etmiş güvenlerinin korunması gerektiğinin, genel ve soyut bir deyimle hukuksal güvenlik isteminin ve son aşamada anayasal hukuk devleti ilkesinin bir ürünüdür. " (Rona Serozan-Hukukta Yöntem-İstanbul 2015-Sayfa 150vd)

Somut olaya gelince kusura ilişkin alınan rapor oluşa uygun olmadığı gibi uygulanması gereken yasa açısından da incelenmemiştir.

Dar ve teknik anlamda geçmişe yürümezlik kuralı (retroaktivite yasağı) olarak bilinen bu kural yurttaşların korunmayı hak etmiş güvenlerinin korunması gerektiğinin, genel ve soyut bir deyimle hukuksal güvenlik isteminin ve son aşamada anayasal hukuk devleti ilkesinin bir ürünüdür. " (Rona Serozan-Hukukta Yöntem-İstanbul 2015-Sayfa 150vd)

Somut olaya gelince kusura ilişkin alınan rapor oluşa uygun olmadığı gibi uygulanması gereken yasa açısından da incelenmemiştir.

Tüm yukarıda açıklanan ilkeler ve yasa maddeleri doğrultusunda, somut olayda; meydana gelen iş kazasında olay tarihine göre, öncelikle 4857 sayılı İş Kanununun 77. maddesi mi yoksa 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununun yürürlük maddeleri göz önüne alınarak bu Kanun hükümlerinin mi uygulanacağını açık olarak belirlemek gerekmektedir.

Buna göre yapılacak iş, yürürlük hükümlerine göre 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu hükümleri uygulanacaksa; Kanunun 9. maddesinde açıklanan tebliğe ekli Ek 1 Listesine göre işyerinin tehlike sınıfının belirlenerek, işverenin yükümlülüklerini açıklayan 4,5 ve 10.maddeler ile çalışanların yükümlülüklerini açıklayan 19. madde hükümleri; aksi halde 4857 sayılı İş Kanununun 77 vd. maddeleri hükümleri doğrultusunda, iş kazasının gerçekleştiği alanda uzman iş sağlığı ve güvenliği uzmanlarından oluşturulacak bilirkişi heyetine dosyanın incelettirlerek, özellikle davalı ... şirketinin davacıya iş sağlığı ve güvenliği konusunda eğitim verip vermediğini, bu eğitimin olayın gerçekleşmesi üzerinde etkisini araştırmak, davalı ... şirketinin kusur raporuna itirazlarını karşılar mahiyette, tarafların kusur ve sorumluluklarını somut olarak belirlemek ve çıkacak sonuca göre davalıların tazminat alacaklarından sorumluluğu konusunda, davacının kararı temyiz etmemiş olması nedeniyle davalılar lehine oluşan usuli kazanılmış hak da gözetilerek bir karar vermekten ibarettir.

Mahkemece bu olgular göz önünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde davalı ... AŞ vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli, bu aşamada temyiz itirazlarının sair yönleri incelenmeksizin, temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının, yukarıda yazılı sebepten dolayı kaldırılmasına, ilk derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar vermek gerekmiştir

SONUÇ: Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının yukarıda yazılı sebeplerden dolayı 6100 sayılı HMK’nun 373/1. maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, İlk Derece Mahkemesi kararının yukarıda belirtilen nedenlerle BOZULMASINA, dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesi'ne, karardan bir örneğin de Bölge Adliye Mahkemesi'ne gönderilmesine, temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 12/11/2019 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/10426, Karar No: 2012/16486, Tarih: 17.09.2012

**5. Hukuk Dairesi         2012/10426 E.  ,  2012/16486 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, taraf vekilleri yönünden verilen dilekçeler ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Taşınmaz üzerinde bulunan yapılara resmi birim fiyatları esas alınıp, yıpranma payı da düşülerek değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Zemin bedelinin tespitine gelince;

Dava konusu taşınmaz mal arsa niteliğindedir. Kamulaştırma Kanunu'nun kıymet takdir esaslarını belirten 11. maddesinin 1. fıkrasının arsalara ilişkin (g) bendi uyarınca arsaların bedelinin değerlendirme gününden önceki özel amacı olmayan emsal satışlara göre hesaplanması zorunludur.

Bu itibarla, emsal satışların değerlendirme tarihindeki karşılıklarının fiyat artış endekslerinin uygulanması suretiyle tespiti, bundan sonra emsal ile dava konusu taşınmazın eksik ve üstün yönlerinin neler olduğu ve oranları açıklanmak suretiyle değer biçilmesi gerekir.

Bilirkişi raporunda getirilen emsallerin uygun olmadığından bahisle piyasa rayicinden söz edilerek soyut ifadelerle değer biçilmiştir. Bu durumda taraflara, dava konusu taşınmaza yakın bölgelerden ve yakın zaman içinde satışı yapılan benzer yüzölçümlü satışları bildirmeleri için imkan tanınması, lüzumu halinde resen emsal celbi yoluna gidilmesi ve bu emsallere göre değer biçilmesi için yeniden oluşturulacak bilirkişi kuruluyla keşif yapılarak sonucuna göre hüküm kurulması gerektiğinin düşünülmemesi,

Doğru görülmemiştir.

Taraf vekillerinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U....nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harçlarının istenildiğinde ödeyenlere iadesine ve temyize başvurma harçlarının Hazineye irad kaydedilmesine, 17.09.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/11501, Karar No: 2012/16670, Tarih: 18.06.2012

**2. Hukuk Dairesi         2012/11501 E.  ,  2012/16670 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Kadıköy 1. Aile Mahkemesi

TARİHİ :29.06.2005
Yargıtay — Esas No: 2009/22759, Karar No: 2010/4028, Tarih: 22.02.2010

**9. Hukuk Dairesi         2009/22759 E.  ,  2010/4028 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA :Davacı, ikramiye, fazla mesai ile ilave tediye alacaklarının

ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde taraflar avukatlarınca temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Davalının temyizine gelince;

Davalı işyerinde tekniker ya da teknisyen olarak çalışan davacı kapsam dışı statüde olduğunu ücrete bağlı ikramiye, ilave tediye gibi ek ödemelerin kendi ücretinden değil de kapsam içi aynı statüde görev yapan personelin ücretlerinden ödendiğini belirterek fark ikramiye ve ilave tediye isteğinde bulunmuştur.

Mahkemece istek gibi hüküm kurulmuştur.

Karar davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacıya ücret ödenmesini düzenleyen "İş Mevzuatına Tabi(kapsam dışı) olan Personelin Ücret ve Fazla Çalışma Esasları" isimli yönetmeliğin 15.maddesi yönetim kurulunun 9.10.2001 günlü kararıyla değiştirilerek "kapsam içinde yer alan ünvanlarda bulunanlardan çalışma yer ve şartları nedeniyle kapsam dışı tutulan personelin, ücrete bağlı olarak yapılan ödemelerinde, kapsam içi aynı ünvan ve aynı kıdem dilimi için belirlenen aylık çıplak ücret esas alınan " hükmü getirilmiştir.

Davalı işyerinde tekniker ve teknisyenler çalışma yer ve koşullarına göre kapsam içi ya da dışı olanda belirlenmiştir. Kapsam dışı olarak belirlenen davacı hakkında uygulanması gereken yönetmeliğin 15.maddesi gereğince dava konusu dönemlerde yapılan ödemeler mevzuata uygundur. Davacının 15.maddeye aykırı uygulaması yapıldığı iddiası yoktur. Böyle olunca davanın reddi yerine kabulüne karar verilmesi hatalıdır.

Dairemizin 2009/2711 Esas, 2009/2364 sayılı kararda aynı şekildedir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine,22.02.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/970, Karar No: 2018/216, Tarih: 22.01.2018

**6. Ceza Dairesi         2015/970 E.  ,  2018/216 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Yağma

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Oluş ve dosya içeriğine göre; olay günü katılan/sanık ...'un işlettiği büfede, müşteriler ile ilgilendiği sırada büfe içerisinde bulunan ekrandan büfenin yan tarafını gösteren kamera görüntüsüne baktığında müşteki/sanık ...'in burada bulunan dolu vaziyetteki açılmamış kutu biraları alıp montunun içerisine yerleştirdiğini gördüğü, bunun üzerine dışarı çıkıp müdahale etmek istediğinde müşteki/sanık ...'in daha önceden cebinde bulundurduğu boş soda şişesini yere vurup kırarak elindeki kırık şişe ile katılan/sanık ...'a saldırdığı sırada müşteki/sanık ...'in montunun içerisine sakladığı bira kutularının yere düşerek patladığının anlaşılması karşısında; yağma eylemin tamamlandığı gözetilmeden TCK'nın 35/2 maddesiyle uygulama yapılarak eksik ceza tayini kanuna aykırı ise de, karşı temyiz olmadığından, anılan husus bozma nedeni yapılmamıştır.

24.11.2015 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak aynı tarihte yürürlüğe giren Anayasa Mahkemesi’nin 08.10.2015 gün, 2014/140-2015/85 Esas ve Karar sayılı kararına göre TCK'nın 53. madde uygulamasının infazda gözetilmesi olanaklı görülmüştür.

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan elverişli kanıtlara, gerekçeye ve Hakimler Kurulunun takdirine göre, sanık ... savunmanının temyiz itirazı yerinde görülmemiş olduğundan reddiyle eleştiri dışında, usul ve kanuna uygun bulunan hükmün isteme aykırı olarak ONANMASINA, 22.01.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/2664, Karar No: 2014/8271, Tarih: 22.05.2014

**17. Hukuk Dairesi         2014/2664 E.  ,  2014/8271 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki davada ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi ve... 5. Sulh Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R-

Dava dosyası merci tayini incelemesi için elektronik ortamda gönderilmiştir.

Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) kullanılarak Yargıtay'a elektronik ortamda gönderilen dosyaların elektronik ortamda incelenebilmesi için dosyadaki tüm evrakların "taranma" suretiyle elektronik ortama aktarılmış olması zorunludur (HUMK.md.445). Hiç kaydedilmemiş veya sisteme kaydedildiği halde taranmamış, eksik ya da hatalı taranmış veya usulüne uygun tarandığı halde doğru isimlendirilmemiş evrak barındıran dosyaların elektronik ortamda incelenebilmesi mümkün değildir. Açıklanan sebeple, fiziki imkansızlık sebebiyle taranamayan belge var ise, dosyanın elektronik ortamda değil, fiziki olarak gönderilmesi (duruşmalı dosyaların her halükarda elektronik değil, fiziki olarak gönderilmesi) gerekmektedir. Fiziki olarak gönderilen dosyalar ayrıca elektronik ortamda gönderilmemelidir.

İncelemeye konu, Dairemize elektronik ortamda gönderilen ve sisteme kaydedilen dosyanın yapılan incelemesinde dava dilekçesinin, tapu kaydının ve taşınmaza ilişkin kadastro tutanaklarının taranmadığı ve bu nedenle yukarıdaki esaslara uyulmadığı görülmektedir. Bu halde dosyanın elektronik ortamda incelenebilmesi mümkün değildir. Mahkemesince dosyanın yeniden kontrol edilerek açıklanan eksikliklerin gösterilen şekilde tamamlanması, fiziki imkansızlık sebebiyle bunun mümkün olmaması halinde ise elektronik ortamda değil, fiziki olarak gönderilmesi için dosyanın mahalli mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE 22.05.2014 oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/13708, Karar No: 2023/7004, Tarih: 20.06.2023

**10. Hukuk Dairesi         2022/13708 E.  ,  2023/7004 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 29. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/2855 E., 2022/2090 K.

KARAR : Kısmen kabul, Kısmen ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 17. İş Mahkemesi

SAYISI : 2019/901 E., 2022/360 K.

Taraflar arasındaki iş kazasından maddi ve manevi tazminat istemi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabul ve kısmen reddine karar verilmiştir.

Kararın, davacılar ve davalı vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davacılar vekili istinaf başvurusunun kabulü ile yeniden esas hakkında kısmen kabul ve redde dair karar verilmiş, davalı vekinin istinaf başvurunun esastan reddine dair karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmiş, dosyada tespit edilen noksanların ikmali için dosya mahalline geri çevrildikten ve noksanlar ikmal edilerek dosya dairemize gönderilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacıların murisi tek çocukları oğulları ...'in, Akbaşoğlu Holding bünyesinde yer alan davalı işverene ait Türk bayraklı M/T Bereket Ka isimli kimyasal tankerde "Yağcı" olarak çalışmakta iken, 16.01.2018 tarihinde hizmeti devam ettiği sırada, gemi içinde ortadan kaybolduğunu, o tarihten bugüne kadar geçen yaklaşık on yıllık süre içerisinde kendisinden haber alınamadığını, varlığına dair herhangi bir emareye de rastlanmadığını, söz konusu olay gemide gerçekleştiğinden, 506 sayılı Kanun'un 11/A a-b maddesi ve 5510 sayılı Kanun'un 13 üncü maddesi gereğince iş kazası olduğunu, iş kazasının meydana gelmesinde kazalıya atfedilecek kusurun mevcut olmadığını, aksine kazanın olmasını engelleyecek emniyet tedbirlerini almayan işverenin olayda kusurlu olduğunu iddia ederek, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak davacı anneye 200.000,00 TL maddi tazminat ile 150.000,00 TL manevi tazminat, babaya 150.000,00 TL manevi tazminatın, kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte müvekillerine ödenmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; muris ...'in gaipliğiyle sonuçlanan sürecin iş kazasından kaynaklanmaması nedeniyle dava konusu uyuşmazlıkta yetkili Mahkemenin genel yetki kuralları çerçevesinde müvekkilinin yerleşim yeri olan ... Anadolu Mahkemeleri olduğunu, ayrıca davacının kaybolduğu tarihte söz konusu geminin ... Tuzla Tersaneler Bölgesinde tamir ve bakım işleri için açıkta beklediği ifade edildiğini, bu nedenle fiilin işlendiği ve zararın meydana geldiği yerin de burası olduğunu, hiçbir şekilde müvekkilinin sorumluluğunun bulunduğunu kabul mahiyeti taşımamak kaydıyla, zarar gören davacıların da yerleşim yerlerinin de dava dilekçesinde Beykoz olarak belirtildiği dikkate alındığında, gerek genel yetki kuralı, gerekse haksız fiilden doğan davalardaki yetki kuralı gereğince, somut uyuşmazlıkta yetkili Mahkemenin ... Mahkemeleri değil, ... Anadolu Mahkemeleri olduğunu savunarak, öncelikle yetkisizlik kararı verilerek dosyanın yetkili Mahkemeye gönderilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında özetle; "Davacıların oğlu olan 1988 doğumlu ...'in davalı işverene ait Türk bayraklı bir kimyasal tankerde yağcı olarak çalışmakta iken 16.01.2008 tarihinde hizmeti devam ettiği sırada gemi içerisinde ortadan kaybolduğu, o tarihten sonra yaklaşık 10 yıllık süre içerisinde kendisinden haber alınamadığı, daha sonra Beykoz Sulh Hukuk Mahkemesince kayıp gemi adamı hakkında gaiplik kararı verildiği, bunun kesinleşmesi ile nüfus kaydına düşülen gaiplik kararının kişinin öldüğüne karine teşkil edeceğinden bu olayın da ... 21.İş Mahkemesi tarafından iş kazası olarak tespit edildiği ve Bölge Adliye Mahkemesi tarafından da onanmasına karar verilmesi nedeniyle anne ve baba olan davacıların maddi ve manevi tazminat talebinde bulundukları görülmüştür. Dava konusu olayda kusura ilişkin 3 kişilik heyet bilirkişiden alınan raporda iş kazası olarak tespit edilen olayda davalı işverenin gaiplik kararı verilen çalışanın olayda kusursuz olduklarının belirtilerek olayın meydana gelmesinde kaçınılmazlık durumunun bulunduğu, bu durumun Yargıtay 10. Hukuk Dairesi'nin 1983 tarihli bir kararında olayın meydana geldiği tarihte geçerli, bilimsel ve teknik kurallar gereğince alınacak tüm önlemlere rağmen zararın kısmen ya da tüm olarak meydana gelmesi durumu olarak ifade edildiği, bu olayda %100 oranında kaçınılmazlık faktörünün etkisinin bulunduğunun tespit edildiği, olayın oluşuna göre bu tespitin mahkememizce yerinde görüldüğü, aktüerya bilirkişisi tarafından gaiplik kararı verilen kişinin yaşı ve bakiye ömür süresi ile kusur durumlarına göre yapılan tespitler sonucu maddi tazminat yönünden yapılan değerlendirmede davacılar lehine toplam 114.713,65 TL maddi tazminat hesaplandığı ancak SGK tarafından bağlanan gelirin ilk peşin sermaye değerinin kusura göre kurum tarafından rücu edilebilecek tutarının hesaplanan toplam zarardan indirilmesi gerektiği, buna göre yapılan hesapta rücu edilebilir tutarın 86.809,51 TL olması nazara alındığında sonuç olarak maddi zararın 27.904,14 TL olarak tespit edildiği ve mahkememizce oluşa uygun olarak kabul edilen bu tespite göre davacı ...'in maddi tazminat talebinin kabulüne karar verilerek hüküm altına alınmıştır. Davacıların ayrı ayrı manevi tazminat talebinin değerlendirilmesinde: Borçlar Kanunu'nun 47 nci maddesi hükmüne göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar görene verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.06