muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2020/2281, Karar No: 2020/3490, Tarih: 25.06.2020

Buna göre davacı tarafça, zararın tazmini talep edilmekle dava ... davası olup mahkemece, tespit hükmü kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.

2- 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 139. maddesi gereğince, iki kişi karşılıklı olarak bir miktar para veya özdeş diğer edimleri birbirine borçlu oldukları takdirde, her iki borç muaccel ise, her biri alacağını borcuyla takas edebilir. Alacaklardan biri çekişmeli olsa bile takas ileri sürülebilir. Yine 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 143. maddesi hükmüne göre takas, ancak borçlunun takas iradesini alacaklıya bildirmesi ile gerçekleşir. Bu durumda her iki borç takas edilebilecekleri anda daha az olan borç tutarınca sona erer. Takas için mutlaka karşılık dava açılması zorunlu değildir. Davalı, karşılık dava açmadan da takas savunmasında bulunmakla yetinebilir. Bununla birlikte davalının takas etmek istediği karşılık alacağın miktarı asıl davada istenen alacaktan daha fazla ise ve davalı bu fazla alacağını hüküm altına aldırmak istiyorsa karşı dava açılması gerekir.

HMK’nın taleple bağlılık ilkesini düzenleyen 26. maddesi gereğince de hâkim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlı olup ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Buna göre somut uyuşmazlıkta davalı tarafça yalnızca takas definde bulunulmuş olup davalı tarafça açılmış bir karşı dava bulunmamaktadır. Davalı lehine ayrıca hüküm kurulabilmesi için harcı yatırılmış bir karşı dava olması gerekirken, davalının talebini aşar şekilde davalı lehine alacaklı olduğu yönünde tespit hükmü kurulması da usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.

3-Kabule göre de; davacı kiraya veren ve dava dışı asıl kiracı ... Ltd. Şti. arasında imzalanan 16.06.2014 tarihli sözleşme ile ... Ltd. Şti. ‘nin veya ortaklarının ortak olduğu davalı şirkete kiralananın bir kısmının asıl kira sözleşmesinde belirlenen kiralama süresini geçmemek üzere kiraya verilebileceği düzenlenmiş böylece kiraya veren tarafından alt kiraya rıza gösterilmiştir.

Asıl kiracı ile davalı alt kiracı arasında imzalanan aynı tarihli alt kira sözleşmesin beşinci paragrafında 25.12.2013 tarihli asıl kira sözleşmesi ve eklerinin kira bedeli, kira artış oranı ve diğer hükümlerinin aynen geçerli olacağı , davalının asıl kira sözleşmesi hükümlerine aynen uymayı kabul ve taahhüt ettiği düzenlenmiştir.

Asıl kiracı ile davalı alt kiracı arasında imzalanan aynı tarihli alt kira sözleşmesin beşinci paragrafında 25.12.2013 tarihli asıl kira sözleşmesi ve eklerinin kira bedeli, kira artış oranı ve diğer hükümlerinin aynen geçerli olacağı , davalının asıl kira sözleşmesi hükümlerine aynen uymayı kabul ve taahhüt ettiği düzenlenmiştir.

Buna göre 25.12.2013 tarihli asıl kira sözleşmesine Ek Liste 1’de hususi şartlar bağlığı altında birinci maddesinde “...Fabrika arsası içinde bulunana 5000 m2 kapalı alan (2-3-4 ve 5. hol “holler arası açık olup bölme yoktur” ve bu hollerin arkasında bulunan 3 katlı sosyal tesis) ile ön cephede bulunan 1000 m2 açık alan beton saha müştemilatı ile berbaer kiraya verilmiş olup, kira kontratı bitim tarihinde yine aynı şekilde kiracı mal sahibine kiraladığı gayrımenkulü müştemilatı ile birlikte hasarsız ve boylaı teslim edecektir. Kira kontratı sonunda kiralanan gayrımenkulda kırılan ve tadilat nedeni ile değiştirilmiş veya yıkılmış olan yerler eski durumuna kiracı tarafından getirilecektir....” düzenlemesi, ikinci maddesinde “ Kapalı alan ve sosyal tesis içinde bulunan genel aydınlatma sistemi ve lambaları ile bunlara ait elektrik panosu, su tesisatları vs malzemeleri ile kurulu bulunan elektrik trafosu mal sahibine aittir. Sadece kiracının yaptıracağı elektrik panosu kiracıya aittir....” düzenlemesi yer almakla bunların alt kiracı bakımından da gözetilmesi gerekir.

Mahkemece, öncelikle tahliye tarihi tespit edilip, hem hor kullanma dolayısıyla oluşan zarar hem de takas define konu masraflar bakımından sözleşme hükümleri değerlendirilmek suretiyle ehil bilirkişi heyetinden rapor alınarak tahliye anında mevcut olduğu belirlenen hasar kalemleri ve eksiklikler bakımından hangilerinin hor kullanımdan, hangilerinin olağan kullanımdan kaynaklandığı ayrı ayrı tespit edilerek, hor kullanmadan kaynaklanan hasar bedelinden yıpranma payı da düşülmek suretiyle hor kullanma tazminatının belirlenmesi; davalının faydalı zorunlu masrafa ilişkin takas defi ve mahsup edilecek tutar bakımından ise davacı kiracı tarafından yapıldığı ileri sürülen faydalı masraflardan sökülüp götürülmesi mümkün olmayan, kalıcı ve davalı kiraya veren tarafından benimsenen imalatların nelerden ibaret olduğu, faydalı, zorunlu ya da lüks imalat olup olmadıkları ayrıntılı olarak tespit edilerek, bu imalatların imal tarihleri itibarıyla değerinin belirlenmesi suretiyle bulunacak değerden yıpranma payının da düşülmesi suretiyle tespit edilen değerin dikkate alınması gerekirken yetersiz bilirkişi raporuna dayalı olarak yanılgılı değerlendirme ile yazılı gerekçeyle ... hükmü yerine tespit hükmü kurulması ve davalı lehine takas definin kapsamını aşar şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Yukarıda birinci, ikinci ve üçüncü bentte açıklanan nedenlerle davacının temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davacı yararına BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 6100 sayılı HMK'nun geçici madde 3 atfıyla 1086 sayılı HUMK.nun 440. maddesi gereğince karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 25.06.2020 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/14895, Karar No: 2020/8966, Tarih: 17.09.2020

**2. Ceza Dairesi         2020/14895 E.  ,  2020/8966 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık, iş yeri dokunulmazlığının ihlali, mala zarar verme

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

1-Suça sürüklenen çocuk hakkında mala zarar verme suçundan kurulan mahkumiyet hükmüne yönelik temyiz isteminin incelenmesinde;

Suça sürüklenen çocuğun hakkında daha sonra mahkumiyet kararı verilen suça sürüklenen çocuk ... ve 12 yaşından küçük oldukları için haklarında kovuşturma yapılmasına yer olmadığına karar verilen ... ve ... ile birlikte gece saat 01.30 sıralarında Şehitkamil İlköğretim Okulunda bulunan kantinin pencere demirlerini keserek müştekiye ait para ve kartları çalması şeklinde gerçekleşen eylemde, suç tarihi itibariyle 12-15 yaş grubunda bulunan suça sürüklenen çocuğun eylemine uyan 5237 sayılı TCK’nın 152/1-a ve 31/2. maddelerinde tanımlanan kamu malına zarar verme suçu için öngörülen cezanın üst sınırına göre aynı Yasa'nın 66/1-e, 66/2, 67/4. maddelerinde öngörülen 6 yıllık zamanaşımının (hükmün açıklanmasının geri bırakılması nedeniyle oluşan 2 ay 2 günlük durma süresi de çıkartılarak) suçun işlendiği tarih olan 27/12/2012 gününden inceleme tarihine kadar geçmiş bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuk müdafiinin temyiz itirazları bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenle istem gibi BOZULMASINA, bozma nedeni yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 5320 sayılı Yasa'nın 8. maddesi uyarınca halen yürürlükte bulunan, 1412 sayılı CMUK’nın 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak, suça sürüklenen çocuk hakkında kamu malına zarar verme suçundan açılan kamu davasının CMK'nın 223/8. maddesi gereğince DÜŞÜRÜLMESİNE,

2-Suça sürüklenen çocuk hakkında hırsızlık ve iş yeri dokunulmazlığının ihli suçlarından kurulan mahkumiyet hükümlerine yönelik temyiz isteminin incelenmesinde;

Suça sürüklenen çocuk hakkında, denetim süresi içinde yeni bir suç işlemesi nedeniyle verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının kaldırılarak, hükmün açıklanması durumunda, 5271 sayılı CMK'nın 231/11. maddesi uyarınca eski hükmün aynen açıklanması gerekirken, önceki hükümden farklı şekilde, hırsızlık suçundan hükmolunan cezada etkin pişmanlık nedeniyle TCK'nın 168/1 maddesine göre indirim yapılması aleyhe temyiz bulunmadığından bozma sebebi yapılmamış; gerekçeli karar başlığında konut dokunulmazlığını ihlal etme olarak hatalı yazılan suç adının iş yeri dokunulmazlığının ihlali olarak mahallinde düzeltilmesi mümkün yazım hatası, gerekçeli karar başlığında müştekinin isminin belirtilmemesi ise mahallinde ilavesi mümkün bir eksiklik olarak görülmüştür.

Yapılan duruşmaya, toplanan delillere, gerekçeye, hâkimin kanaat ve takdirine göre temyiz itirazları yerinde olmadığından reddiyle hükümlerin istem gibi ONANMASINA, 17/09/2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/600, Karar No: 2012/6675, Tarih: 05.04.2012

**10. Hukuk Dairesi         2011/600 E.  ,  2012/6675 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava; hak sahibi tarafından açılan dava yönünden, ölüm aylığının 5510 sayılı Kanun hükümleri gereğince kesilmesi yönündeki ....işleminin iptali, Kurumca açılan dava yönünden ise yersiz ödendiği ileri sürülen ölüm aylıklarının yasal faiziyle birlikte geri alınması istemlerine ilişkindir.

Mahkemece; Kurum tarafından açılan dava reddedilip, hak sahibince açılan davada istem aynen hüküm altına alınmıştır.

Hükmün, davacı-karşı davalı Kurum avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Hakkında verilen boşanma kararı 1999 yılında kesinleşen davacıya, 1972 yılında yaşamını yitiren sigortalı babası üzerinden 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu hükümlerine göre hak sahibi kız çocuğu sıfatıyla bağlanan ölüm aylığının, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığının belirlendiği gerekçesiyle Kurumca 2009 yılının Temmuz ayında gerçekleştirilen işlemle 01.10.2008 tarihi itibarıyla kesilerek, 22.10.2008 – 21.07.2009 döneminde yersiz ödendiği ileri sürülen aylıklar yönünden borç tahakkuk ettirildiği anlaşılmaktadır.

506, 1479, 2925, 2926, 5434 sayılı Kanunlarda yer almamakla birlikte ilk kez 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun “Gelir ve aylık bağlanmayacak haller” başlığını taşıyan 56'ncı maddesinin ikinci (son) fıkrasında düzenlenen davanın yasal dayanağı niteliğindeki norm 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe girmiş, fıkrada “Eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir. Bu kişilere ödenmiş olan tutarlar, 96'ncı madde hükümlerine göre geri alınır.” düzenlemesine yer verilmiştir. Öncelikle belirtilmelidir ki, inceleme konusu hükmün Anayasa'ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptali istemiyle yapılan başvurunun, Anayasa Mahkemesi'nin 15.12.2011 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 28.04.2011 gün ve.... sayılı kararı ile reddedildiği, dolayısıyla iptal edilmeyen fıkranın yürürlükte olduğu belirgindir.

Fıkra, oldukça sade biçimde kaleme alınmış, madde başlığında “bağlanmayacak” sözcüğüne yer verildikten sonra fıkra metninde “bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir” ibareleri kullanılmış, böylelikle, daha önceki sosyal güvenlik kanunlarında yer almayan, boşanılan eşle fiilen (eylemli olarak) birlikte yaşama olgusu, gelir/aylık kesme nedeni olarak düzenlendiği gibi, eylemli olarak birlikte yaşama, aynı zamanda gelir/aylık bağlama engeli olarak da benimsenmiştir. Burada, eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun/durumunun tanımlanması, hukuki sınır ve çerçevesinin çizilip ortaya konulması önem arz etmektedir. Taraflar arasında hangi hukuki sebep ve maddi vakıaya dayanmış olursa olsun sona ermiş evlilik birliğinin hak ve yükümlülüklerinin sürdürüldüğü beraberlikler veya kesinleşmiş yargı kararına bağlı olarak gerçekleşmiş boşanmanın var olan/olası sonuçlarını ortadan kaldırıcı/giderici nitelikteki birliktelikler madde kapsamında değerlendirilmeli, ortak çocuk/çocuklar yönünden, boşanma kararına bağlanan veya bağlanmayan kişisel ilişkilerin yürütülmesini sağlamaya yönelik olarak, eşlerin belirli aralıklarda ve günlerde zorunlu şekilde bir araya gelmeleri durumunda ise kanun koyucunun bu türden ilişkinin varlığının gelir/aylık bağlanmaması veya kesilmesi nedeni olarak öngörmediği kabul edilmeli, boşanılan eşle kurulan/yürütülen ilişkinin, eylemli olarak birlikte yaşama kavramı kapsamında yer alıp almadığı dikkatlice irdelenerek saptama yapılmalıdır.

Anılan 56'ncı maddede yalın olarak “eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen” ibareleri yer almakta olup, kanun koyucu tarafından örneğin; “sosyal güvenlik kanunları kapsamında ölüm aylığına hak kazanmak amacıyla eşinden boşanan”, “hak sahibi sıfatını haksız yere elde etme amacıyla eşinden boşanan”, “gerçek boşanma iradesi söz konusu olmaksızın (muvazaalı olarak) eşinden boşanan” veya bunlara benzer ifadelere yer verilmemiş, sade olarak kaleme alınan metinle uygulama alanı genişletilmiştir. Maddede boşanma amacına/saikine yönelik herhangi bir düzenlemeye yer verilmediğinden, gerek Kurumca, gerekse yargı organlarınca uygulama yapılırken; eşlerin boşanma iradelerinin gerçekliğinin/samimiliğinin araştırılıp ortaya konulması söz konusu olmamalı, boşanmanın muvazaalı olup olmadığına ilişkin herhangi bir araştırma/irdeleme ve boşanma yönündeki kesinleşmiş yargı kararının geçerliliğinin sorgulaması yapılmamalı, özellikle, kesinleşmiş yargı organının verdiği karara dayanan “boşanma” hukuki durum ve sonucunun eşlerin gerçek iradelerine dayanıp dayanmadığının araştırılmasının bir başka organın yetki ve görevi içerisinde yer almadığı, kaldı ki, 4721 sayılı Türk Medeni Kanununda “anlaşmalı boşanma” adı altında hukuki bir düzenlemenin de bulunduğu dikkate alınmalıdır. Şu durumda sonuç olarak belirtilmelidir ki, boşanma tarihi itibarıyla gerçek/samimi boşanma iradelerine sahip olan (evlilik birliği temelinden sarsılan) veya olmayan tüm eşlerin, maddenin yürürlük tarihi olan 01.10.2008 tarihinden itibaren her ne sebeple olursa olsun eylemli olarak birlikte yaşadıklarının saptanması durumunda gelirin/aylığın kesilmesi zorunluluğu bulunmaktadır.

Gelirin/aylığın kesilme tarihi ile Kurumun geri alım (istirdat) hakkının kapsamına ilişkin olarak; eylemli birlikte yaşama olgusunun gerçekleşme/başlama tarihi esas alınarak bu tarih itibarıyla gelir/aylık kesme veya iptal işlemi tesis edilip ilgiliye, anılan tarihten itibaren yapılan ödemeler yasal dayanaktan yoksun/yersiz kabul edilmeli, ancak, söz konusu madde 01.10.2008 günü yürürlüğe girdiğinden,

Eylemli birliktelik daha önce başlamış olsa dahi maddenin yürürlük günü öncesine gidilmemeli, başka bir anlatımla 01.10.2008 tarihi öncesine ilişkin borç tahakkuku söz konusu olmamalı, böylelikle açıklığa kavuşturulacak yersiz ödeme dönemine ilişkin olarak 5510 sayılı Kanunun 96'ncı maddesine göre uygulama yapılmalıdır. İnceleme konusu 56'ncı maddede, “eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle” ibareleri yer aldığından, birden fazla evlilik ve doğal olarak birden fazla boşanmanın gerçekleşmiş olması durumunda, boşanılan herhangi bir eşle eylemli olarak birlikte yaşama durumunda madde hükmünün uygulanacağı gözetilmelidir.

5510 sayılı Kanun, önceki sosyal güvenlik yasalarını birleştiren temel yasa niteliğinde olduğundan, gerek değiştirilen veya yürürlükten kaldırılan, gerekse geçici ve geçiş hükümlerinin yer aldığı maddelerle birlikte ele alınıp değerlendirmeye tabi tutulması gerekmektedir. Bu yönden bakıldığında Kanunun “Malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortasına ilişkin bazı geçiş hükümleri” başlığını taşıyan geçici 1'inci ve “5434 sayılı Kanuna ilişkin geçiş hükümleri” başlıklı geçici 4'üncü maddesinin irdelenmesi zorunluluğu bulunmaktadır. Anılan geçici maddelerle kanun koyucu tarafından, 5510 sayılı Kanunun yürürlüğü öncesinde yukarıda belirtilen beş adet sosyal güvenlik kanunu hükümleri uygulanmak suretiyle hak sahiplerine bağlanan gelirin/aylığın, durum değişikliği sebebine bağlı olarak kesilmesi veya yeniden bağlanmasında, yine anılan kanun hükümlerinin esas alınması gerektiğinin benimsendiği anlaşılmaktadır. Söz konusu kanunlarda, boşanılan eşle eylemli olarak birlikte yaşama olgusu, gelirin/aylığın bağlanması engeli veya kesilmesi nedeni olarak öngörülmediğinden, 56'ncı maddenin zaman bakımından uygulanmasında kuşku ve duraksamaya düşülmesi olasılığı bulunmaktadır. Bu durumda, 4721 sayılı Kanunun “Herkes, haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kurallarına uymak zorundadır. Bir hakkın açıkça kötüye kullanılmasını hukuk düzeni korumaz.” hükmünü içeren ve “Dürüst davranma” başlığını taşıyan 2'nci maddesinde yer alan dürüstlük ( = objektif iyi niyet) kuralı çerçevesinde çözüme gidilmeli, evrensel hukuk ilkeleri arasında yer alan “hiç kimsenin kendi kusurundan yararlanamayacağı” ilkesi sosyal güvenlik hukuku alanında da göz önünde bulundurulmalıdır. Bu bakımdan, 56'ncı madde açısından 01.10.2008 tarihinden önce hakkın kazanıldığı durumlarda, söz konusu yasal düzenleme öncesinde ilgililer her ne şekilde/amaçla/saikle boşanmış olurlarsa olsunlar, başka bir anlatımla eşlerin boşanma iradeleri gerçek/samimi olsun veya olmasın, eylemli birlikteliklerini 5510 sayılı Kanunla getirilen yeni düzenleme sonrasında da sürdürdüklerinin veya söz konusu düzenlemeden itibaren anılan tür ve nitelikte bir beraberliğe başladıklarının kanıtlanması durumunda, başka bir anlatımla eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun saptandığı durumlarda, anılan 2'nci madde kapsamında hakkın kötüye kullanımının varlığı kabul edilerek ilgililere gelir/aylık tahsisi yapılmaması, bağlanan gelirin/aylığın da kesilmesi gerekmektedir. Kuşkusuz, hak sahibine, eylemli birlikteliğin sona erdiği tarihten itibaren, diğer koşulların da varlığı durumunda gelir/aylık bağlanabileceği kabul edilmelidir.

Sonuç olarak; 5510 sayılı Kanunun 56'ncı maddesinin ikinci fıkrasına dayalı açılan bu tür davalarda eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun tüm açıklığıyla ve özellikle taraflar arasındaki uyuşmazlık konusu dönem yönünden ortaya konulması önem arz etmektedir. Bu aşamada, ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere, özellikle Anayasa'nın 20., 5510 sayılı Kanunun 59., 100., 298 sayılı Seçimlerin Temel

Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanunun 28., 45., 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanununun 3., 45 – 53., 4857 sayılı İş Kanununun 32., 01.10.2011 günü yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 6., 24 – 33., 189., 190., 191., 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 6., 19., 20., maddeleri ve diğer ilgili mevzuat hükümleri göz önünde bulundurulmak suretiyle yöntemince araştırma yapılmalı, tarafların göstereceği tüm kanıtlar toplanmalı, bildirilen ve dinlenilmesi istenilen tanıkların ifadeleri alınmalı, davacı ile boşandığı eşinin yerleşim yerlerinin saptanmasına ilişkin olarak; muhtarlıktan ikametgah senetleri elde edilmeli, ilgili Nüfus Müdürlüklerinden sağlanan nüfus kayıt örnekleri ile yerleşim yeri ve diğer adres belgelerinden yararlanılmalı, adres değişiklik ve nakillerine ilişkin bilgilere ulaşılmalı, özellikle ilgili... adres hareketleri, tarihleriyle birlikte istenilmeli, ilgililerin su, elektrik, telefon aboneliklerinin hangi adreste kimin adına tesis edildiği saptanmalı, seçmen bilgi kayıtları getirtilmeli, varsa çalışmaları nedeniyle resmi/özel kurum ve kuruluşlara verilen belgelerde yer alan adresler dikkate alınmalı, boşanılan eş 4857 sayılı Kanun hükümleri kapsamında yer almakta ise adına ödeme yapılabilecek özel olarak açılan banka hesabı bulunup bulunmadığı belirlenmeli, boşanan eşlerin kayıtlı olduğu bölgelerle birlikte...yönünden yeniden geniş kapsamlı ... araştırması yapılmalı, 2004 yılından itibaren görev yapan anılan bölgeler muhtar ve azalarının tümünün tanık sıfatıyla bilgi ve görgülerine başvurulmalı, böylelikle “boşanılan eşle eylemli olarak birlikte yaşama” olgusunun gerçekleşip gerçekleşmediği, toplanan kanıtlar ışığı altında değerlendirildikten sonra elde edilecek sonuca göre hüküm kurulmalıdır.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davacı-karşı davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

S O N U Ç : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 05.04.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/5731, Karar No: 2006/6414, Tarih: 18.09.2006

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2006/5731 E.  ,  2006/6414 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Mahkemece, yerinde iki kez bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup, bilirkişi kurullarınca dava konusu 728 parsel sayılı taşınmazın sulu tarım arazisi olarak nitelendirilmesinde bir isabetsizlik yoktur.

Yargıtay’ın kararlılık kazanmış bulunan uygulamaları gözetildiğinde, yöredeki sulu tarım arazilerine değer biçilirken kapitalizasyon faizinin %5 yerine %6 oranında alınmış olması doğru değil ise de davalı taşınmaz mal sahibi hükmü temyiz etmediğinden bozma nedeni sayılmamış, bu hususa salt değinilmekle yetinilmiştir.

Dosyada toplanan belge ve bilgiler, Kamulaştırma Yasasının ilgili hükümleri ile Yargıtay uygulamaları çerçevesinde incelendiğinde, bilirkişi kurullarınca düzenlenen raporlar kamulaştırma bedelinin tespiti yönünden hüküm kurmaya yeterli değildir.

Şöyle ki;

1-İkinci bilirkişi kurulu raporunda, dava konusu taşınmaz önce açık tarım arazisi olarak kabul edilip, sulu şartlarda münavebeye alınan buğday, domates ve şeker pancarı ürünlerine göre değerlendirilmiş olmasına karşın, -gerek kendi içinde, gerekse birinci bilirkişi kurulu raporu ile çelişir biçimde- taşınmazın tamamı kapama kayısı bahçesi olarak değerlendirilmiştir. Bu durum karşısında, mahkemece, dava konusu taşınmazın kamulaştırma tarihi itibariyle olduğu gibi kullanılması (açık tarım arazisi mi yoksa kapama kayısı bahçesi mi olduğu) konusunda her iki bilirkişi kurulu raporları arasındaki çelişki giderilmeden, bu bağlamda taşınmazın üzerinde tamamına kapama bahçe niteliği verecek yaş ve sayıda kayısı ağaçlarının bulunup bulunmadığı açıkça belirtilmeden, ayrıca bir dekara –normal aralıklarla- kaç ağaç düştüğü de ilçe tarım müdürlüğünden sorulup saptanmadan, taşınmazın tamamını kapama kayısı bahçesi olarak kabul edip dekar başına 10 ağaç üzerinden hesaplama yapan ve buna göre zemine değer biçen ikinci bilirkişi kurulu raporuna itibar edilmesi, gerekçesi de açıklanmadan iki bilirkişi kurulunun tespit ettiği değerlerin aritmetik ortalamalarının alınması suretiyle hüküm kurulması,

2-İkinci bilirkişi kurulunca taşınmazın kapama kayısı bahçesi olarak nitelendirilmesi doğru kabul edilse bile; tarım müdürlüğünden getirtilen veri cetvelinde kayısı ürününün ortalama verimi 75 kg/ağaç olup, bedelin tespitinde bu verimin esas alınması gerekirken resmi veri gözardı edilerek 85 kg/ağaç üzerinden hesaplama yapılması,