muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2010/9211, Karar No: 2010/17216, Tarih: 13.10.2010

**5. Hukuk Dairesi         2010/9211 E.  ,  2010/17216 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalılar vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm; davalılar vekilince temyiz edilmiştir.

Bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Alınan rapor geçersizdir. Şöyle ki;

Bir taşınmazın belediye imar planı içinde olması, olmadığı takdirde belediye veya mücavir alan sınırları içerisinde bulunmakla birlikte belediye hizmetlerinden yararlanması ve etrafının meskun olması halinde arsa olarak kabul edilmesi gerekir.

Dosyada bulanan kanıt ve belgeler, Batman Belediye Başkanlığı’nın yazıları ve taşınmazın bilirkişi kurulu raporunda yazılı özellikleri dikkate alındığında, dava konusu taşınmazın arsa olarak kabulü ile Kamulaştırma Kanununun 11/1-g maddesi uyarınca emsal karşılaştırması yapılmak suretiyle değer biçilmesi gerektiği düşünülerek; taraflara dava konusu taşınmaza yakın bölgelerden ve yakın zaman içinde satışı yapılan benzer yüzölçümlü satışları bildirmeleri için imkan tanınması, lüzumu halinde re’sen emsal celbi yoluna gidilmesi ve bu emsallere göre değer biçilmesi için yeniden oluşturulacak bilirkişi kuruluyla keşif yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, taşınmazı arazi olarak nitelendirip net gelirine göre değer belirleyen rapora itibar edilerek hüküm kurulması,

Doğru görülmemiştir.

Davalılar vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, peşin alınan temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine ve temyiz harcının istenildiğinde iadesine, 13.10.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/10485, Karar No: 2012/13468, Tarih: 25.09.2012

**4. Hukuk Dairesi         2011/10485 E.  ,  2012/13468 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı ... ve diğerleri vekili Avukat ... tarafından, davalı ... AŞ. aleyhine 20/03/2008 gününde verilen dilekçe ile tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın reddine dair verilen 10/03/2010 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacılar vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, elektrik çarpması nedeni ile ölümden dolayı uğranılan maddi ve manevi zararın ödetilmesi istemine ilişkindir. Yerel mahkemece istem reddedilmiş; karar, davacılar tarafından temyiz edilmiştir.

Davacılar, onbir yaşındaki oğulları, bir kısım davacıların kardeşi olan küçüğün elektrik direğine çıkmak isterken ölümünden dolayı, davalının kusur ve tehlike sorumluluğu uyarınca sorumlu olduğunu iddia ederek uğradıkları maddi ve manevi zararın ödetilmesini istemişlerdir.

Davalı, kazanın davacıların oğlunun kuş yakalamak için direğe çıkmak istemesinden meydana geldiğini, tek kusurlunun küçüğün kendisi olduğunu, hizmetin geç yada gereği gibi işlememesi gibi bir durum bulunmadığını, kazanın meydana geldiği direğin yönetmeliğe uygun biçimde korkuluk ve ölüm tehlikesi levhasının bulunduğunu, düzenli bakım ve onarımın yapıldığını, kendilerine kusur verilemeyeceğinden davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Yerel mahkemece, görüşüne başvurulan bilirkişi raporları uyarınca davacılar desteğinin ölümünde davalının kusuru bulunmadığı gerekçesi ile istem reddedilmiştir.

Davalı ... AŞ tarafından yapılan elektrik dağıtım işinin yüksek risk içermesi nedeni ile davalı, ağır özen yükümlülüğü altında olup, sürekli gözetim ve denetim sorumluluğu bulunmaktadır. Nitekim Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 2003/4-144 Esas, 2003/161 Karar, 2006/536 Esas, 2006/557 Karar sayılı ilamları da bu yöndedir. Kazaya neden olan enerji nakil hattının alçak ve orta gerilim içerdiği, hatlar arası mesafenin yönetmeliğe uygun biçimde 1,5 metrenin üzerinde olduğu, direğe tırmanma engeli olarak korkuluk ve ölüm tehlikesi levhası bulunduğu yönetmeliğe göre hiçbir eksiği bulunmadığı tespit olunmuştur. Her ne kadar kazanın meydana geldiği ENH nin yönetmeliğe

uygun olduğu belirlenmiş ise de onbir yaşındaki bir küçük, direğe çıkabilmiş ve elektrik akımına kapılarak yaşamını yitirmiştir. Ayrıca olay yeri tespit tutanağında ENH nin 25-30 cm yakınında bahçe duvarı bulunduğu yazılı olup, bu duvarın yönetmeliğe göre ENH ye belli bir mesafede bina bulunmaması gerektiğine yönelik düzenlemeye aykırı olup olmadığı bilirkişi raporlarında tartışılmamıştır.

Şu durumda direkte bulunan korkuluk ve ölüm tehlikesi levhasının küçüğün direğe çıkmasına engel olamadığı anlaşılmaktadır.

Şu durumda direkte bulunan korkuluk ve ölüm tehlikesi levhasının küçüğün direğe çıkmasına engel olamadığı anlaşılmaktadır.

Yerel mahkemece, davalının söz konusu ENH nın üçüncü kişilere zarar vermeyecek biçimde bulunmamasından dolayı ağır özen yükümlülüğü gereği kusurlu ve sorumlu bulunduğu, davacı anne ve babanın ise küçüğe elektriğin tehlikesi konusunda gerekli uyarı ve eğitimi vermemiş bulunmaları nedeni ile bölüşük kusurları olduğu kabul edilerek zarar kapsamı belirlenmesi gerekirken istemin tümden reddi doğru olmamış, kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda gösterilen nedenlerle BOZULMASINA ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 25/09/2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/20823, Karar No: 2017/5176, Tarih: 27.04.2017

**13. Hukuk Dairesi         2016/20823 E.  ,  2017/5176 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı dava dilekçesinin usulden reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, ... Kentsel Dönüşüm Projesi Kanunu ve buna bağlı yönetmelik ile belediye meclisi kararına dayanarak evini kendisine konut verilmesi karşılığında davalı belediyeye devrettiğini, 11489 numaralı kıymet takdir komisyonu raporunda bina, müştemilat ve ağaç bedelinin 10.461,67 TL olarak belirlendiğini, davalının bu bedelin tamamını ödemesi gerekirken sadece enkaz bedeli ödediğini ileri sürerek fazlası saklı kalmak üzere 100 TL'nin tahsilini istemiş,ıslah ile talebini 7.899 TL'ye yükseltmiştir.

Davalı, Kentsel Dönüşüm Projesi Kanunu ve yönetmelik ile belediye meclis kararı uyarınca davalının ancak enkaz bedelini isteyebileceğini idari yargının görevli olduğunu savunarak davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak yargı yolu bakımından mahkemenin görevsizliğine karar verilmiş; hüküm, davalı tarafca temyiz edilmiştir.

1-Dava, davacı ile davalı ... arasında Kentsel Dönüşüm Projesi çerçevesinde imzalanan sözleşme uyarınca, arsa üzerinde bulunan gecekonduya, müştemilat ve ağaç bedellerinin tamamına takdir edilen bedelin eksik ödendiği iddiasıyla açılmıştır. Eldeki davada öncelikle çözülmesi gereken sorun, davanın görüm ve çözüm yerinin İdari Yargı Mahkemelerine mi, yoksa Adli Yargı Mahkemelerine mi ait olduğu hususudur. Bu itibarla idari işlem ve idari eylemin kapsamının ne olduğunun açıklığa kavuşturulması zorunludur

Benzer bir olayda davanın reddine dair direnme kararının Yargıtay Hukuk Genel Kurulunda görüşülmesi sırasında, Dairemizce de benimsenen kararda da belirtildiği üzere taraflar arasında yapılan sözleşmenin tarafların özgür iradesiyle düzenlendiği, davacının özel hukuk hükümlerine tabi bu sözleşme uyarınca talepte bulunduğu, davacının bu talebinin kişisel hakka dayandığı, bu nedenle uyuşmazlıkta idari yargı değil adli yargı mahkemelerinin görevli olduğu anlaşılmaktadır. (Hukuk Genel Kurulunun 10.06.2015 gün 2014/13-1500 esas, 2015/1519 karar numaralı kararı)

Bilindiği üzere görev hususu kamu düzenine ilişkin olup taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilmesi gereken bir husustur. Bu bağlamda mahkemenin, görevli olup olmadığını talep olmasa dahi kendiliğinden gözetmesi zorunludur. Görevle ilgili hususlarda kazanılmış hak da oluşmaz. Bu itibarla yukarıda belirtilen Hukuk Genel Kurulu kararı uyarınca davacının talebinin özel hukuk hükümlerine tabi kişisel hakka dayalı olduğu, uyuşmazlığın bu niteliği itibariyle görevli mahkemenin adli yargı mahkemesi olduğu gözetilerek işin esasına girilmek suretiyle hasıl olacak sonuca uygun karar verilmesi gerekirken mahkemenin değinilen bu yönü gözardı ederek yazılı şekilde karar vermiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

2-Bozma nedenine göre, davalı tarafın diğer temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan 1. bent gereğince temyiz olunan kararın davalı taraf yararına BOZULMASINA, 2. bentte belirtilen nedenle davalı tarafın diğer temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan 29,20 TL harcın istek halinde iadesine, HUMK’nun 440/III-1 maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 27/04/2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/4847, Karar No: 2023/2377, Tarih: 24.04.2023

**11. Hukuk Dairesi         2021/4847 E.  ,  2023/2377 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2019/638 Esas, 2020/1261 Karar

HÜKÜM : Kısmen kabul

İLK DERECE MAHKEMESİ : Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi

SAYISI : 2016/20 E., 2018/731 K.

BİRLEŞEN DAVA :Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2010/190 E.

Taraflar arasındaki kanuni rehin hakkının tespiti ve tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın asıl ve birleşen davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince asıl ve birleşen davalı başvurunun esastan reddine kamu düzenine ayıkırılık nedeniyle ilk derece mahkeme kararının kaldırılarak asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, Yargıtayca duruşma istemli olarak asıl ve birleşen davada davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Duruşma için belirlenen 07.02.2023 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davalı vekili Av. Selcan Kocak dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü.

I. DAVA

Davacı vekili asıl dava dilekçesinde: müvekkilinin Libya Devletinden aldığı ihale uyarınca Libya pazarı için özel küçük boy ekmek yapımında kullanılmak amacıyla hazırlanmış unları 29.07.2009 tarih ve 52/2009 sayılı şartnameye uygun olarak unların çuvala konulduğu tarihi içeren ve üzeri Arapça yazılı beheri 50 kg. polipropilen ve pamuk çuvallı buğday ununun içine Mersin Limanından Libya- Benghazi Limanına taşınmak üzere 08.09.2009 tarihinde Zelek Star gemisine yüklendiği; yüklemenin akabinde 08.09.2009 tarihli temiz konişmento tanzim edilerek yükün gemiye temiz ve sağlam olarak yüklendiğinin kaptan tarafından teyit edildiği; malın satış bedelinin 862.875,00 Euro olduğu; çarter parti uyarınca tahliyenin taşıyanın yükümlülüğünde olduğu;

Bingazi limanında yaklaşık 800 ton yük tahliye edildikten sonra malın alıcısı Libya şirketinin, tahliye edilen ve gemi ambarında bulunan yükler üzerinde çimento tozları bulunması sebebiyle gıda maddesi olan yükün Libya'ya girişine izin verilmediğini bidlirdiği; bu nedenle tahliye edilen 800 ton yükün tekrar gemiye yüklendiği; Libyaya özel olarak üretmiş bu malı başka pazarda satma ihtimali olmadığı; ihale şartnamesi uyarınca Libya'ya aynı mahiyette yükün gönderilmesi gerektiğinden malın elleçlenmek üzere tekrar mahrecine (Mersin Limanına) getirmek zorunda kalındığı; gemi Bingazi Limanındayken yapılan masraflar ile gemi Mersin limanına geri geldiğinde malın tahliyesi, depoya taşınması, Adana'daki fabrikaya götürülüp yeniden çuvallanması, tekrar Mersin'e getirilmesi masrafları ve navlun da dahil olmak üzere üzere;13.11.2009 tarihli tespit raporuna gör toplam zaarının 144.780,00 USD ve 30.461,78 Euro olduğu, birleşen dosyada ise; taşıyanın sorumluluğundan doğan ek 122.734,80,00 USD ve 930,00 Euro ile 231.177,12 TL zararın olduğunu belirterek tazminatın tahsilini ve TTK'nun 1235, 1236, 1237 ve 1061'inci madde hükümleri gereğince kanuni rehin hakkının tespit ve tanınmasına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili asıl davaya cevap dilekçesinde; müvekkilinin gemisini taşıma sözleşmesi ile kiraladığını, sözleşmenin ana unsurları arasında navlun ve yükleme boşaltma limanları gibi yükleme/boşaltma sorumluluğunun, şartları ve masraflarının kime ait olacağının yazılı olduğunu, müvekkilinin yalnızca boşaltma limanında kıyı vinç ücretini üstlendiğini, taşıma sözleşmesine göre uyuşmazlıkların çözüm yeri ve uygulanacak hukuk yönünden tarafların anlaştıkları tahkim şartının mevcut olduğunu buna göre yetkili mahkemenin Londra mahkemeleri olduğunu, davacının aktif husumet ehliyetinin bulunmadığını, davacının ayrıca iddiasını ve zararlarını ispat edemediğini, davacının delillerinde taşıma sözleşmesinin bütününü sunmak yerine yalnızca kaptanın sorumluluğuna ilişkin kurala değindiğini, uyuşmazlığın sebebi iddianın deniz yoluyla yapılan taşımayla ilgili olduğundan taşıma sözleşmesinin bütününün incelenmesinin gerektiğini, öncelikle yükleme ve boşaltma masraflarının ve bu işlemlerin sorumlusunun yük ilgilileri olduğunu, navlun borçlusunun gidiş ve dönüş yolculuğu için davacı olduğunu, davacının dönüş navlun borcunun tamamını ve bu taşımalarda tahakkuk eden sürastarya borcu ile müvekkilinin alıkonma zararlarını ve fazladan ödemek zorunda kaldığı masrafları ödemediğini, bu nedenle Londra'da davacı aleyhine derdest dava açıldığını, müvekkilinin gemisinin denize, sefere ve yüke elverişli olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı M/V Zelek Star gemisinin donatanının Fulden Denizcilik Ticaret ve Sanayi A.Ş. olup navlun sözleşmesine onay vermesi nedeniyle taşıyan sıfatına sahip olduğu, Anmar Denizcilik Şirketinin ise Çarter sözleşmesi süresince acente statüsünün bulunduğu, davacı şirketin ise taşıtan ve gönderen sıfatına sahip olduğu, taşıyanın zararın tedbirli bir taşıyanın dikkat ve özeni ile dahi önüne geçilemeyecek bir sebepten ileri geldiğinin kanıtlanamadığı sürece sorumluluktan kurtulamayacağı, dava konusu olayda geminin ambarlarında son üç seferde dökme çimento taşındığı ve taşıma sonrası yeterli ve etkin şekilde temizlenmemesinden kaynaklı çimento atıklarından arındırılmadığı, gemi ambarlarının yükleme başlangıcında yükün muhafazaya elverişli olmadığından meydana gelen hasarın tedbirli bir taşıyanın dikkat ve özeni ile dahil önüne geçilemeyecek bir sebepten ileri geldiğinin kanıtlanamadığı, yüklemenin sonrasında 08.09.2009 tarihli temiz konşimento düzenlenerek yükün gemiye temiz ve sağlam olarak düzenlendiğinin anlaşıldığı, davalı donatanın TTK nun 1019 uncu maddesi uyarınca geminin başlangıçta yüke elverişsiz olmasından ileri gelen zararlardan sorumlu olduğu, 2009/667 D. İş dosyasında düzenlenen rapor ile, gemi ambar için ve kapaklarında çimento atıklarının bulunduğu, ambar temizliğinin yeterince yapılmadığı, yükün çimento atıklarından etkilenmemesi için ambar çevresine çekilen naylonların yükün muhafazasında yetersiz olduğunun tespit edildiği, bu kapsamda davalı donatanın meydana gelen zararlardan sorumlu olduğu, davacının alacağının gemi alacaklısı hakkı olup gemi alacaklısı hakkının imtiyazlı bir rehin hakkı olduğu, bu kapsamda davacı şirket lehine M/V Zelek Star gemisi üzerinde TTK 1321 inci maddesi uyarınca kanuni rehin hakkı tanınmasına ve tespitine karar verilmesi gerekçesiyle asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl ve birleşen davada davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; uyuşmazlığın tahkim yolu ile çözümlenmesi gerektiği, davacının aktif husumet ehliyetinin bulunmadığı, davacının zararının ticari defterler incelenmeden belirlendiğini, navlun ücretini alıcıdan tahsil eden davacının karar ile mükerrer tahsilat yaptığını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; uyuşmazlığın tahkim yolu ile çözümlenmesi gerektiği, davacının aktif husumet ehliyetinin bulunmadığı, davacının zararının ticari defterler incelenmeden belirlendiğini, navlun ücretini alıcıdan tahsil eden davacının karar ile mükerrer tahsilat yaptığını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile konişmentoda tahkim şartı mevcut ve bu yönde itiraz olsa da dava konusu alacağın gemi alacaklısı hakkı verdiği, TTK'nın 1236 ncı maddesi uyarınca gemi üzerinde kanuni rehin hakkı tanınmasının talep edildiği, kanuni rehin hakkının gemiyi takip ettiği, gemi alacaklısı hakkının eşyanın bulunduğu yer hukukuna tabi bulunduğu, mahkemenin görevli ve yetkili olduğu, CİF veya CFR esaslı satış sözleşmelerinde emtianın yükleme limanında gemiye yüklenmesi ile her türlü sorumluluğun alıcıya geçeceği anlaşılmış olup somut dosyamızda dava konusu yükteki çimento artıkları nedeniyle alıcı tarafından kabul edilmeyerek iade edildiği anlaşılmakla, yükte meydana gelen hasara gönderici davacının katlandığı ve bu nedenle husumet ehliyetinin bulunduğu, davalı tarafından dava konusu yükün Libya ülkesine taşındığı, ambarındaki çimento artıkları nedeniyle yükün zarar gördüğü, bu nedenlerle alıcı tarafından kabul edilmeyerek iade edildiği anlaşılmış olup, davalı geminin yükün taşınmasından önce 3 sefer dökme çimento taşımasında kullanıldığı, davalının gemiyi başlangıçta sefere elverişli halde bulundurma borcunu ihlal ettiği, zarar miktarının bilirkişi raporu ile tespit edildiği, davalı vekilinin iddia ettiği şekilde fazladan navlun ücreti tahsil edilmediği, davalı donatanın davayı başından bu yana davayı takip ettiğinden başlıkta yanlış yazılımın etkili olmadığı, İlk derece mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporunda birleşen dosya bakımından davacının zararının 221.358,17.TL olduğu halde ilk derece mahkemesince 231.177,22 TL üzerinden hüküm kurulduğu, ilk derece mahkemesince gerekçeli karar da bu çelişkinin açıklandığı anlaşılmış olup ayrıca 6100 sayılı HMK'nın 26/1 maddesi uyarınca hükme esas alınan bilirkişi raporuna göre davacının her iki dava dosyası bakımından toplam 13.986,50 EURO zararının bulunduğu, bu zararın 13.080,48 EURO bölümünün yükteki eksiklik ve ambalajlamadan kaynaklandığı, 906.02 EURO bölümünün sigortaya ilişkin olduğu, ilk derece mahkemesince birleşen dava dosyası bakımından yeniden sigorta nedeniyle uğranılan 906,00 EURO'nun hüküm altına alındığı, ancak asıl dava dosyası bakımından kabul edilmesi gereken EURO cinsindeki alacak miktarı 13.080,48 EURO iken fazladan alacağın hüküm altına alınmasının kamu düzenine aykırılık nedeniyle ilk derece mahkemesi kararının bu nedenlerle kaldırılması gerektiği gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. İlk derece mahkeme kararının kaldırılarak yeniden esas hakkında asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl ve birleşen davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Asıl-birleşen davada davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle;

1- Taraflar arasında imzalanan Navlun Sözleşmesi, “Gencon 94” formunda akdedilmiş olup dosyada mübrez Bilrikişi Raporunda da açıklandığı üzere bir yandan müşterek avarya diğer yandan tahkim ibaresi ile tarafların anlaşmazlıklarını Londra’da Tahkim yöntemiyle çözümlenmesine karar verilmiştir. MÖHUK Md. 29 “Eşyanın taşınmasına ilişkin sözleşmeler” başlıklı madde gereği, müvekkilimiz tarafından da navlun sözleşmesindeki “Tahkim ve Uygulanacak Hukuk” kuralına uygun olarak davacı aleyhine Londra’da 18.11.2009 tarihinde dava açılmış olup bu dava davacıya bildirilmiş ve davacı tarafından Londra’da avukat tayin edilerek işbu dava takip edilmiştir. Dolayısıyla davacı tarafın Türkiye’de işbu davayı ikame etmesi ile yetki oluşturma çabası içerisinde olduğu fakat bu talebin hukuka aykırı olduğunu,MÖHUK 47 nci madde uyarınca; Yetki şartı uyarınca işbu haksız davanın görülmesinde bir diğer yetkili mahkeme ise müvekkil Şirketin yönetim yerinin bulunduğu Malta Mahkemeleri olacağı, yetki anlaşması olmadığı halde bile HMK 6 ncı madde gereği davalı şirket yeri mahkemesinde davanın görüleceği,

2-Dava konusu alacağın gemi alacaklısı hakkı verdiği belirtilmiş olsa da esasen gemi alacak hakkının fer’i nitelikte olması yani gemi alacak hakkının tanınabilmesi için özellikle ve zorunlu olarak bulunması gereken “asıl alacak” unsuru somut olayda sabit değildir. Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bu yönde gemi Alacaklısı hakkına ilişkin karar verilmesi ve buna dayanarak kanuni rehin hakkı tesis edilmesi yasa ve usule aykırıdır.

3-Yükleme limanı olan Mersin’de Davacı tarafından gemi ve ambarlar yüke uygun bulunmuş olup yükün alıcısı tarafından atanan denetçi raporu ile gemi ambarlarının uygunluğu davacı ile müştereken onaylandığı halde bu belge nazara alınmamıştır.

4-Somut uyuşmazlıkta davacı, zarar iddiası ile yükü CRF (Cost Freight) esasıyla Libya’daki alıcıya satmıştır. CRF esasına göre kurulan satış sözleşmelerinde yüke ilişkin hasar ve risk yükleme ile birlikte alıcıya geçtiği, CRF esasına göre kurulan satış sözleşmelerinde yüke ilişkin hasar ve risk yükleme ile birlikte alıcıya geçtiği, bu hususun uyuşmazlık tarihinde yürürlükte bulunan 6762 sayılı T.T.K. md.1143/f.1’de de belirtildiği, buna göre; "Sif, satılan nmalların geminin küpeştesini aştığı andan itibaren nefi ve hasarı alıcıya aittir." hükmü uyarınca, bu sorumluluğun yükleme ile alıcıya geçmiş olduğundan davacının aktif husumet ehliyetinin bulunmadığı,