muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2009/4562, Karar No: 2010/1267, Tarih: 10.02.2010

**(Kapatılan)19. Hukuk Dairesi         2009/4562 E.  ,  2010/1267 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ticaret Mahkemesi

Tarih :11/06/2008

Nosu : 374/197

Taraflar arasındaki sözleşmenin feshi-alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-KARAR-

Davacı vekili müvekkili ile davalı arasında 08.01.2004 tarihinde 200 ton Palm Oll’in davalıdan alınıp karşılığında 142.000 USD ödenmesi konusunda alım satım sözleşmesi yapıldığını, müvekkilinin davalıya mal bedelini muhtelif çeklerle ödediği halde davalının sözleşmeye konu hammaddeyi teslim etmediğini ileri sürerek, sözleşmenin feshine, davalıya yapılan 142.000 USD ödemenin dava tarihinden itibaren reeskont faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili taraflar arasındaki protokole göre yağın teslim yerinin Nizip olarak belirlendiğini, müvekkilinin davacının Nizip’te bulunan fabrikasına 141.520 kg, davacı yetkilisi ...’nın talimatı üzerine Batman’da bulunan bir kişiye 17.000 kg yağ teslim edildiğini, bakiye 41.480 kg’lık kısmının ise davacının yetkilisi tarafından teslim alınmadığını, müvekkili şirketin yetkilisi ...’nin kaleme aldığı hesap özetinden de malların davacıya teslim edildiğinin anlaşıldığını, bu hesap özetinde görülen bakiye davacı borcu olan 8.574 USD’nin de davacı yetkilisi ... tarafından verilen şahsi çekle ödendiğini beyan ederek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece tarafların kabulünde olan sözleşme ve hesap tablosuna göre davacının davalıya 142.000 USD ödeme yapmasına karşılık davalının davacıya 200 ton yağ teslim etmeyi üstlendiği, ödemenin çekle yapılmasının ve çeklerin avans olarak verilmesinin kararlaştırıldığı, ancak ödenmesi gereken 142.000 USD' na karşılık, davacının davalıya toplam 62.406 USD bedelli çek verdiği, davalının davacının talimatı doğrultusunda Batman’da 125.50 USD karşılığı 17 ton yağı teslim ettiği, davalıda kalan ve davacıya teslim edilmeyen 41.480 kg yağın bedeli olan 31.110 USD ile davacının davalıya sattığı araçtan bakiye kalan 16.000 USD’nin davacının borcundan mahsup edildiği, yine bu mahsuplaşmayla bağlantılı olarak toplam mal bedelinin KDV’si olan 11.360 USD’nin de mahsubundan sonra davacının davalıya bakiye borcu olan 8574 USD’nin davacı yetkilisi ... tarafından verilen çekle ödendiği, hesap tablosunun satış sözleşmesinden çok sonra düzenlenmesi nedeniyle tarafların bu hesap tablosu ile birbirlerini ibra ettikleri, davalı temsilcisinin davacıya davalı şirketin 55.020 USD borcunun olmadığına ilişkin yemin ettiği, davacının davasını ispatlayamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir.

Davacının davalıya yaptığı ödeme toplamının 86.980 USD olduğu ve davalının bu ödemeye karşılık 12.550 USD’lik yağ teslim ettiği çekişmesizdir. Davalı her ne kadar 31.110 USD’lik malı davacının teslim almaktan kaçındığını belirtmişse de bu hususta davalının davacıyı temerrüde düşürdüğü kanıtlanamamıştır. Buna rağmen mahkemece “hesap tablosu belgesinin ibralaşma ve mal teslimine ilişkin olduğu kabul edilerek davanın reddine karar verilmesi isabetli görülmemiştir.

Bu durumda mahkemece dosyadaki belgeler ve bilirkişi raporundaki hesaplama dikkate alınarak davalı tarafa davacının 31.110 USD’lik malı almaktan kaçındığı ve KDV alacağının bulunup bulunmadığı konularında ispat hakkı tanınması gerekirse yeniden bilirkişi incelemesi yaptırılarak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken bu yönler üzerinde durulmadan yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün temyiz eden davacı yararına BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 10.02.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/12333, Karar No: 2024/3228, Tarih: 18.03.2024

**5. Hukuk Dairesi         2023/12333 E.  ,  2024/3228 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2023/214 Esas, 2023/341 Karar

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. Adana 2. Çocuk Mahkemesinin 29.12.2022 Tarihli ve 2022/ 405 Tedbir Talep Sayılı Kararı

Korunmaya ihtiyacı olan küçüğün .../... ilinde yurtta bir süre kaldığı daha sonra yurttan ayrıldığı, küçüğün ikamet adresinin Barış Mah. İsmet Paşa Sok. No:19 .../... olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. Suruç Asliye Hukuk Mahkemesinin 28.04.2023 Tarihli ve 2023/214 Esas, 2023/341 Karar Sayılı Kararı

Talep dilekçesinde Sosyal Hizmet Uzmanınca, küçüğün Yüzüncüyıl Mah. 85321 Sok. No:2 .../ ... adresinde anneannesi ile yaşadığının belirtilmiş olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu'nun (5395 sayılı Kanun) 5 inci maddesi gereğince tedbir uygulanması istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 5395 sayılı Kanun’un “Koruyucu ve destekleyici tedbirler” başlıklı 5 inci maddesi.

3. 5395 sayılı Kanun’un “Tedbirlerde yetki” başlıklı 8 inci maddesinin birinci fıkrası şöyledir:

“Korunma ihtiyacı olan çocuklar hakkında koruyucu ve destekleyici tedbirler, çocuğun menfaatleri bakımından kendisinin, ana, baba, vasisi veya birlikte yaşadığı kimselerin bulunduğu yerdeki çocuk hâkimince alınır. Tedbir kararlarının uygulanması, kararı veren hâkim veya mahkemece en geç üçer aylık sürelerle incelettirilir. Hâkim veya mahkeme; denetim memurları, çocuğun velisi, vasisi, bakım ve gözetimini üstlenen kimselerin, tedbir kararını yerine getiren kişi ve kuruluşun temsilcisi ile Cumhuriyet savcısının talebi üzerine veya re'sen çocuğa uygulanan tedbirin sonuçlarını inceleyerek kaldırabilir, süresini uzatabilir veya değiştirebilir.

”

4.4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun "Yerleşim yeri" başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrası şöyledir:

" Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir."

C. Değerlendirme

Dosya kapsamından, korunmaya ihtiyacı olan çocuğun yerleşim yeri adresinin .../... olduğu anlaşıldığından uyuşmazlığın Adana 2. Çocuk Mahkemesince çözümlenmesi gerekmektedir.

III. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

6100 sayılı Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Adana 2. Çocuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,

18.03.2024 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/113, Karar No: 2015/19360, Tarih: 02.12.2015

**3. Hukuk Dairesi         2015/113 E.  ,  2015/19360 K.**

**"İçtihat Metni"**

Y A R G I T A Y İ L A M I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : SİLİFKE 1. ASLİYE HUKUK(TÜKETİCİ) MAHKEMESİ

TARİHİ : 07/09/2012

NUMARASI : 2012/674-2012/605

Taraflar arasındaki Tüketici Sorunları Hakem Heyeti Kararının İptali davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; mahkemece 16.01.2014 tarihli karar ile hükmün kesin olduğu gerekçesiyle temyiz isteminin reddine karar verilmiş, davacı vekili temyiz isteminin reddi kararı ile birlikte hükmü temyiz etmiştir. Temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Dava; elektrik abonelerinden tahsil edilen kayıp/kaçak bedeli hakkında verilen Tüketici Sorunları Hakem Heyeti kararının itiraz yolu ile iptali istemine ilişkindir.

Davaya konu kayıp/kaçak bedeli, miktar itibariyle karar tarihinde yürürlükte bulunan 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun 22. maddesinde ve HUMK. nun 427. maddesinde öngörülen kesinlik sınırının altında bulunmakta ise de; kayıp/kaçak bedelinin alınıp alınmaması hususunda verilen hükmün salt alınan bu bedele münhasır olmayıp, sonraki faturaların düzenleme biçimine de etkisi olacağı, bir başka deyişle kararın ard etkisinin bulunduğu ve bu yöndeki talebinde devamlılık arz eden bir isteme ilişkin olduğu kuşkusuzdur.

Yine, kayıp/kaçak bedeli uygulaması nedeniyle eldeki dosyada tek bir abone uyuşmazlığı yargıya taşımış olmasına karşın, ortada tüm aboneleri ilgilendiren, toplu bir hak uyuşmazlığının bulunduğu her türlü duraksamadan uzaktır.

Bu itibarla, kayıp/kaçak bedelinin yürürlükteki mevzuat hükümlerine uygun olduğu yönünde tespit istemini de içeren böyle bir davada verilen karar, konu ile ilgili mevzuat hükümlerinin ileriye dönük uygulanıp uygulanmaması yönünde de sonuç doğuracağından, temyiz incelemesinde 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun 22. maddesi ve Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 427. maddesinde belirtilen kesinlik sınırının gözetilmemesi gerektiğine; dolayısıyla bu davanın miktar ve değerine bakılmaksızın temyizinin olanaklı bulunduğuna oybirliğiyle karar verilmiştir.

Nitekim Hukuk Genel Kurulunun 13/05/2009 günlü ve 2009/13-122 E.-2009/189 K., 13/10/2010 günlü 2010/13-406 E.-2010/503 K. sayılı kararlarında da aynı hususlara değinilmiştir.

Bu nedenle kararın kesin olduğundan bahisle temyiz dilekçesinin reddine dair mahkemece verilen 16.01.2014 tarihli ek kararın kaldırılmasına karar verilerek, yasal süresi içinde verilen temyiz dilekçesinin incelemesine geçildi:

Nitekim Hukuk Genel Kurulunun 13/05/2009 günlü ve 2009/13-122 E.-2009/189 K., 13/10/2010 günlü 2010/13-406 E.-2010/503 K. sayılı kararlarında da aynı hususlara değinilmiştir.

Bu nedenle kararın kesin olduğundan bahisle temyiz dilekçesinin reddine dair mahkemece verilen 16.01.2014 tarihli ek kararın kaldırılmasına karar verilerek, yasal süresi içinde verilen temyiz dilekçesinin incelemesine geçildi:

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle HGK. nun aynı konuya ilişkin 21.05.2014 günlü ve 2013/7-2454 E.-2014/679 K. sayılı kararına göre, yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, 2.50 TL bakiye temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine, 02.12.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.

27.70.TL.Harç

25.20.TL.Peşin

\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_

2.50.TL.Bakiye
Yargıtay — Esas No: 2020/1103, Karar No: 2021/13354, Tarih: 02.11.2021

**10. Hukuk Dairesi         2020/1103 E.  ,  2021/13354 K.**

**"İçtihat Metni"**

Bölge Adliye

Mahkemesi : ... Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi

Dava, Kuruma karşı borçlu olmadığının tespiti ile aylığa konulan haczin kaldırılması istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne dair verilen karara karşı davalı Kurum vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, ... Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun esastan reddine dair karar verilmiştir.

... Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesince verilen karara karşı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Eldeki davada; davacı hakkında yaşlılık aylığı tahsis dosyasının tamamının ve bu aylığa konulan hacze dayanak yapılan takipler ve davacının aylığında hacizden sonraki dönemde yapılan kesinti tutarlarının davalı Kurumdan sorulması ile bu konudaki evrakların onaylı ve okunaklı bir şekilde celbi, ayrıca, ihtiyati haciz kararına dayanak yapılan takip ve gerekçelerin davalı Kurumdan sorulması ile alınacak cevabi yazının celbi ile davacının ikamet kayıtlarının ve en başından beri mernis adreslerinin ilk kez alınma veya tespit edildiğine dair ilgili kayıt evraklarının nüfus müdürlüğünden veya Kurum aracı kılınarak kurumca yapılan bir araştırma var ise bu konudaki diğer evraklar ile birlikte bu yöndeki bilgi ve belgelerin eklenmesi ve davalı Kurumdan ve nüfus müdürlüğünden alınacak cevabi yazının ve diğer ilgili evrakların, dava dosyası arasına alınmasından sonra, gönderilmek üzere, dosyanın mahalline GERİ ÇEVRİLMESİNE, tarafların temyiz itirazlarının bu noksanlıklar giderilip dosya geldikten sonra incelenmesine, 02/11/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/15849, Karar No: 2017/8007, Tarih: 16.11.2017

**10. Hukuk Dairesi         2016/15849 E.  ,  2017/8007 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, 03.08.1998 - 28.02.2006 tarihleri arasındaki çalışmaları tespiti istemine ilişkindir.

Mahkeme, davanın kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalılardan Kurum, ...Gıda İnş. Nak. San. Ltd. Şti. ve ... vekillerinin temyiz etmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

506 sayılı Yasanın 87. maddesi hükmüne göre; aracı, bir işte veya bir işin bölüm veya eklentilerinde işverenden iş alan ve kendi adına sigortalı çalıştıran üçüncü kişi olarak tanımlanmış, sigortalıların üçüncü bir kişinin aracılığı ile işe girmiş ve bununla sözleşme yapmış olsalar bile, bu kanunun işverene yüklediği ödevlerden dolayı, aracı olan üçüncü kişi ile birlikte asıl işverenin de sorumlu olacağı belirtilmiştir. Maddede “aracı” olarak nitelenen üçüncü kişi, gerek mevzuatta, gerekse öğreti ve yargı kararlarında; alt işveren, tali işveren, taşeron, alt müteahhit, alt ısmarlanan gibi adlarla anılmaktadır. 506 sayılı Kanun yönünden uygulama olanağı bulunmamasına karşın belirtilmelidir ki; 4857 sayılı İş Kanununun 2. maddesinde asıl işveren – alt işveren ilişkisi, bir işverenden, iş yerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu iş yerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişki olarak tanımlanmış, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun da, asıl işveren, bir işverenden, iş yerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin bir işte veya bir işin bölüm veya eklentilerinde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği sigortalıları çalıştıran üçüncü kişi olarak tarif edilmiştir. Aracı kavramı, her şeyden önce, asıl işverenin varlığını, bir başka işverenin asıl işverene ait işin bir bölümünü yapmayı üstlenmesini ve asıl işverene ait iş yerinde veya iş yerinin bir bölümünde iş alanın kendi adına sigortalı çalıştırmasını gerektirir. Asıl işverenle aracı arasındaki ilişki taşıma, eser ve benzeri sözleşmelere dayanabilir ise de, hiç bir şekilde hizmet akdi unsurları bulunmamalıdır. Burada önemli olan yön, asıl işverene ait işin bir bölümünün aracı tarafından görülmesidir. Aracı kavramının belirleyici özelliği, asıl işverene ait işten bir bölüm iş alınması ve bu işte kendi adına sigortalı çalıştırılmasıdır. Asıl işveren; 506 sayılı Kanunun 4 üncü maddesi hükmüne göre, sigortalıları çalıştıran gerçek veya tüzel kişi olup,asıl - alt işveren ilişkisi için, iş yerinde asıl iş sahibinin de işçi çalıştırıyor olması gerekir. İşverenden alınan iş, işverenin sigortalı çalıştırdığı işe göre ayrı ve bağımsız bir iş yeri olarak değerlendirilebilecek nitelikte ise, işi alan kimse aracı değil, bağımsız işverendir. İşin bütünü başka bir işverene bırakıldığında, madde anlamında bir alt işverenlik, dolayısıyla dayanışmalı sorumluluk söz konusu olmayacaktır. Benzer şekilde, işveren kendisi sigortalı çalıştırmaksızın işi bölerek, ihale suretiyle farklı kişilere vermişse, iş sahibi (ihale makamı), asıl işveren olmayacağından, alt - asıl işveren ilişkisi de bulunmayacaktır. Burada önemli olan yön “devir” olgusudur

. İşin bütünü başka bir işverene bırakıldığında, madde anlamında bir alt işverenlik, dolayısıyla dayanışmalı sorumluluk söz konusu olmayacaktır. Benzer şekilde, işveren kendisi sigortalı çalıştırmaksızın işi bölerek, ihale suretiyle farklı kişilere vermişse, iş sahibi (ihale makamı), asıl işveren olmayacağından, alt - asıl işveren ilişkisi de bulunmayacaktır. Burada önemli olan yön “devir” olgusudur. Devirden amaçlanan, yapılmakta olan işin, bölüm ve eklentilerinden tamamen bağımsız bir sonuç elde etmeye yönelik, işi alana bağımsız bir işveren kimliği kazandıracak bir işin devridir. Diğer iş yerlerinde sigortalı çalıştırması nedeniyle “işveren” sıfatına sahip olan kişi, devredilen iş dolayısıyla işverenlik sıfatına sahip olmadığı için asıl işveren olarak sorumlu tutulamayacaktır. Aynı şekilde, işi alan kişinin de işverenlik sıfatını, alınan işte ve o iş nedeniyle sigortalı çalıştırması sonucunda kazanmış olması aranacaktır. Alınan işte sigortalı çalıştırmayıp, tek başına işi yürüten kişi alt işveren olarak nitelendirilemeyecektir. Bu kimsenin, diğer bir takım iş yerlerinde çalıştırdığı sigortalılar nedeniyle kazandığı işverenlik sıfatının sonuca etkisi ise, bulunmamaktadır.

Öte yandan, alınan iş, işverenin asıl işinin bölüm ve eklentilerindeki işin bir kesimi veya yardımcı işler kapsamında bulunmalıdır. Diğer bir anlatımla, bir işverene ait iş yerindeki üretim sürecine, başka bir işverenin dahil olması durumunda “aracıdan” söz edilebilecektir. Asıl işverenden alınan iş, onun sigortalı çalıştırdığı işe göre ayrı ve bağımsız bir nitelik taşımaktaysa, işi alan kimse alt işveren değil, bağımsız işveren sayılacaktır. Bu noktada belirleyici yön; yapılan işin, diğerinin yardımcı parçası olup olmadığıdır. İş yerindeki üretimle ilgili olmayan ve asıl işin tamamlayıcı niteliğinde bulunmayan bir işin üstlenilmesi durumunda aracıdan söz etme olanağı kalmayacak ve ortada iki bağımsız işveren bulunacaktır. 506 sayılı Kanunun 87. maddesi hükmüne göre aracı, bir işte veya bir işin bölüm veya eklentisinde işverenden iş alan ve kendi adına sigortalı çalıştıran 3. kişidir.

Somut olayda, mahkemece; davacının davalı işyerindeki çalışmalarının tespitine karar verilen dönem belirlenirken davacının talebinin aşıldığı anlaşılmaktadır, ayrıca davacı adına Kuruma davalı değişik işverenler tarafından yapılan bildirimler karşısında, davacının çalıştığı sürelerde işverenin veya işverenlerinin kim olduğu usulünce yapılacak araştırma neticesi tam olarak saptanmalı, davalı işveren ile bildirimlerin yapıldığı işverenler arasındaki ilişki açıklanmalı, bu yapılırken varsayımdan uzak hukuki gerekçelere dayanılmalı, davalı işyerinin talebe konu yıllardaki aylık çalışma hacmi ve kapalı olduğu dönemler saptanmalı, davacının çalışmalarını içeren yazılı kayıtlar ile hizmet döküm cetvelinde çalışmalarının bulunduğu dönemler dikkate alınarak, hizmet dönemlerinde çakışma yaratmayacak ve infaza elverişli olacak şekilde hüküm kurulmalı, bunun yanında davacının 16.01.2014 tarihli celsede mahkeme huzurunda verdiği imzalı beyanları dikkate alınarak hangi dönemde hangi işverenler nezdinde çalıştığı açıklığa kavuşturulmalı, davacının çalışmaları ile ilgili tüm puantaj kayıtları ve ücret tediye bordrolarının asılları getirtilerek iş bu belgelerden sigortalının imzasını içerenler yönünden imzanın aidiyeti davacı tarafından kabul edilenler ile inkar edilip de aidiyeti ehil bilirkişi incelemesiyle saptananlardan yine davacı tarafından hata-hile-ikrah durumu iddia ve ispat edilemeyenler bakımından, işbu yazılı belgelerin aksi eşdeğerde delillerle kanıtlanması için davacıya delilleri sorulmalı, böylece konuyla ilgili yazılı kayıtlar esas alınarak ve bu konuda gerekli tüm soruşturma yapılarak uyuşmazlık konusu husus, hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde çözümlenip; HMK. 297. maddesi çerçevesinde infazda tereddüt yaratmayacak şekilde aracı işverenlerin sorumlu olduğu dönemlerin ayrılarak ve asıl işverenin primlerden alt işverenle birlikte olduğu hususu gözetilerek elde edilen sonuç uyarınca bir karar verilmelidir.

Mahkemenin, yukarıda açıklanan esaslar doğrultusunda, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm kurması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davalılardan Kurum, ...Gıda İnş. Nak. San. Ltd. Şti. ve ... vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalılardan ...Gıda İnş. Nak. San. Ltd. Şti. ve ...'ne iadesine, 16/11/2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/20612, Karar No: 2014/11516, Tarih: 05.06.2014

**8. Hukuk Dairesi         2013/20612 E.  ,  2014/11516 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Cide İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 22/03/2013

NUMARASI : 2012/28-2013/14

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki davacı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden Daire'ye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

K A R A R

6762 sayılı Türk Ticaret Kanunun'da “yapı ipoteği” 941-944. maddeler arasında özel olarak düzenlenmiştir. Yapı halinde bulunan gemi, Kanun'un 941. maddesi 1. fıkrasına göre “tersanede inşa edilmekte olan gemi” dir. Bu gemilerin sicile kaydı, iktisabı, devri ve ziyaı yasada farklı hükümlerle düzenlenmiş ise de, “yapı” üzerine konulan ipotekler aynı maddede gemi ipoteği kapsamında gösterilmiş olması nedeniyle yapı ipoteğine de gemi ipoteğine dair hükümler uygulanır.

Yapı ipoteğinin kapsamını belirleyen TTK'nun 943. maddesinde “gemi ipoteği inşa halindeki gemiye, inşaatın her safhasında şamildir. Gemi ipoteğinin 900. maddede yazılı şeylerle yapı malikinin mülkiyetine girmemiş olan kısımlar müstesna, tersanede bulunup inşaatta kullanılacak olan ve bu bakımdan işaretlenmiş bulunan kısımlara da şamildir.” denilmiş, 900. maddenin 2. fıkrasında yer verilen “ teferruattan olan şeyler, normal bir işletmenin icabatından olarak bu durumdan çıkarılır veya alacaklı lehine el konmazdan önce temlik edilerek gemiden uzaklaştırılırsa ipotek artık bunlara şamil olmaz” hükmünün burada da uygulanacağı, ipoteğin kapsamı belirlenirken TTK'nun 943. maddesi atfı ile uygulanacak aynı Kanun'un 900. maddesinde de TMK'nun 862 ve 863. maddelerinin tatbik olunacağı navlunların dahi MK'nun 863. maddesi kapsamında olacağı belirtilmiştir. TMK'nun 862. maddesinde yer verilen mütemmim cüz ve teferruat aynı Kanun'un 684/2 ve 686/2 maddelerinde tanımlanmıştır. Buna göre bütünleyici parça (mütemmim cüz); yerel adetlere göre asıl şeyin temel unsuru zarara uğratılmadıkça veya yapısı değiştirilmedikçe ondan ayrılmasına olanak bulunmayan parçadır. Eklenti (teferruat) ise; asıl şey malikinin anlaşılabilen arzusuna göre işletilmesi, korunması veya yarar sağlaması için asıl şeye sürekli olarak özgülenen ve kullanılmasında birleştirme, takma veya başka bir biçimde asıl şeye bağlı kılınan taşınır maldır.