muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/24885, Karar No: 2013/25787, Tarih: 20.11.2013

kurumu olması sebebiyle gerek işçi gerekse memur personelinin genel kadro ve bütçe kanunu ile sınırlandırıldığını, bu sınırların aşılamayacağını, bu sınırlama sebebiyle de davacının ... kadrosunda çalıştırılmasının mümkün olmadığını, müvekkilinin personel açığını kapatmak üzere merkezi yönetimden daimi işçi kadroları için açıktan atama izni talep ettiğini, merkezi yönetimden izin çıkmaması üzerine zorunlu olarak toplu taşıma hizmetinin aksamadan yürütülmesi için ihale ile hizmet alımına gidildiğini, ihalenin istihdam değil hizmet alımı için yapıldığını, yapılan işin bir zorunluluktan kaynaklandığını, 4857 sayılı ... Kanunu’na 5538 sayılı Kanunla eklenen fıkralar uyarınca davacının taleplerinin yerinde olmadığını, işçilerin özlük haklarının işverenleri olan ... tarafından yürütüldüğünü, işçilerin seçiminde, işin yürütümünde ...’nin rol oynamasının muvazaayı göstermeyeceğini, davacı tarafın muvazaa, ücret ve diğer hakları hakkında şimdiye kadar herhangi bir itirazının söz konusu olmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... vekili; davalıların iki ayrı kurum olduğunu, davacının ...’ın personeli olduğunu bu durumun mahkeme kararları ile ... olduğunu, ...’ın ... Büyükşehir Belediyesi iştiraki olduğunu, davalılar arasında yapılan sözleşmenin hukuka uygun olduğunu, aksinin kabulünün kurulu bir sistemi geçmişe dönük olarak ortadan kaldıracağını, davacı ile ... arasında imzalanan ... sözleşmesinin geçerli olduğunu, ...’ın davacıya karşı bütün yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirdiğini, tespit davası ile alacak davasını aynı yargılamada talep edilemeyeceğini, davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, geçmişe yönelik hak ve alacak talebinin hukuken mümkün olmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlara dayanılarak, muvazaada üç işlem olduğu, birincisinin muvazaa anlaşması olduğu, ikincisinin gerçekçe yapmak istedikleri işlem olduğu, üçüncüsünün ise görünürdeki işlem olduğu, gizli işlemin ne olduğunun davacı tarafından ispat edilemediği, davalıların görünürdeki işleme uyduklarının anlaşıldığı, davalıların kamu kurumu olup muvazaalı işlem yapmalarının da mümkün olmadığı, işe alınmada, işten çıkarmada, emir ve talimat vermede davalı ...’nin söz sahibi olmasının muvazaanın kanıtı olamayacağı, davalı ...’nin personel ihtiyacını hizmet alım yoluyla sağlamasına kanuni bir engel olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davalılar arasındaki ilişkinin geçerli bir alt işverenlik ilişkisi olup olmadığı ve buna bağlı olarak davacının başından itibaren davalı ... işçisi sayılması gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.

Temyiz:

Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davalılar arasındaki ilişkinin geçerli bir alt işverenlik ilişkisi olup olmadığı ve buna bağlı olarak davacının başından itibaren davalı ... işçisi sayılması gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.

4857 sayılı Kanun’un 2. maddesinde, “…Asıl işverenin işçilerinin alt işveren tarafından işe alınarak çalıştırılmaya devam ettirilmesi suretiyle hakları kısıtlanamaz veya daha önce o işyerinde çalıştırılan kimse ile alt işveren ilişkisi kurulamaz. Aksi halde ve genel olarak asıl işverenalt işveren ilişkisinin muvazaalı işleme dayandığı kabul edilerek alt işverenin işçileri başlangıçtan itibaren asıl işverenin işçisi sayılarak işlem görürler. İşletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işler dışında asıl ... bölünerek alt işverenlere verilemez…” denilerek alt işverenlik ilişkisinde muvazaaya bağlanan hukuki sonuç açıklanmıştır.

Aynı Kanun’un 3. maddesinin 2. fıkrasında ise, “Bu Kanunun 2’nci maddesinin altıncı fıkrasına göre ... alan alt işveren; kendi işyerinin tescili için asıl işverenden aldığı yazılı alt işverenlik sözleşmesi ve gerekli belgelerle birlikte, birinci fıkra hükmüne göre bildirim yapmakla yükümlüdür. Bölge müdürlüğünce tescili yapılan bu işyerine ait belgeler gerektiğinde ... müfettişlerince incelenir. İnceleme sonucunda muvazaalı işlemin tespiti halinde, bu tespite ilişkin gerekçeli müfettiş raporu işverenlere tebliğ edilir. Bu rapora karşı tebliğ tarihinden itibaren altı işgünü içinde işverenlerce yetkili ... mahkemesine itiraz edilebilir. İtiraz üzerine verilen kararlar kesindir. Rapora altı ... günü içinde itiraz edilmemiş veya mahkeme muvazaalı işlemin tespitini onamış ise tescil işlemi iptal edilir ve alt işverenin işçileri başlangıçtan itibaren asıl işverenin işçileri sayılır.” düzenlemesi yer almıştır.

5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun 26. maddesinde ise, “Büyükşehir belediyesi kendisine verilen görev ve hizmet alanlarında, ilgili mevzuatta belirtilen usullere göre sermaye şirketleri kurabilir. Genel sekreter ile belediye ve bağlı kuruluşlarında yöneticilik sıfatını haiz personel bu şirketlerin yönetim ve denetim kurullarında görev alabilirler. Büyükşehir belediyesi, mülkiyeti veya tasarrufundaki hafriyat sahalarını, toplu ulaşım hizmetlerini, sosyal tesisler, büfe, otopark ve ... bahçelerini işletebilir; ya da bu yerlerin belediye veya bağlı kuruluşlarının % 50'sinden fazlasına ortak olduğu şirketler ile bu şirketlerin % 50'sinden fazlasına ortak olduğu şirketler ile bu şirketlerin % 50'sinden fazlasına ortak olduğu şirketlere, 08.09.1983 tarihli ve 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümlerine tabi olmaksızın belediye meclisince belirlenecek süre ve bedelle işletilmesini devredebilir.” hükmüne yer verilmiştir.

Yine 5216 sayılı Kanun'un 28. maddesinde, “Belediye Kanunu ve diğer ilgili Kanunların bu kanuna aykırı olmayan hükümleri ilgisine göre büyükşehir, büyükşehir ilçe ve ilk kademe belediyeleri hakkında da uygulanır.” hükmü getirilerek söz konusu kanunda kural bulunmayan hallerde uygulanacak kanunlara ilişkin atıf kuralına yer verilmiştir.

Diğer taraftan 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 67. maddesinde, Belediyede belediye meclisinin, belediyeye bağlı kuruluşlarda yetkili organın kararı ile toplu ulaşım ve taşıma hizmetlerinin süresi ilk mahallî idareler genel seçimlerini izleyen altıncı ayın sonunu geçmemek üzere ihale yoluyla üçüncü şahıslara gördürülebileceği hüküm altına alınmıştır.

...., ... Büyükşehir Belediyesine bağlı genel müdürlük şeklinde örgütlenen bir kamu tüzelkişisi olup 3645 sayılı ... Elektrik, Tramvay ve Tünel İdareleri Teşkilat ve Tesisatının ... Belediyesine Devrine Dair Kanun ile kurulmuştur. Yine aynı Kanun ile söz konusu idarelerin görevleri ....’ye devredilmiştir. ... ise Büyükşehir Belediyesi Kanunu’nun 26. maddesine göre kurulmuş olan ... Büyükşehir Belediyesi iştiraki olup sermayesinin %99 ... Büyükşehir Belediyesine kalan %1’i ise ... Büyükşehir Belediyesinin diğer iştiraklerine aittir.

Davalıların yapıları ortaya konulduktan sonra davalılar arasındaki şoför ve bakım personeli hizmet alımı sözleşmeleriyle hukuken geçerli bir alt işverenlik ilişkisi kurulup kurulmadığının, kurulmuş ise söz konusu ilişkinin muvazaalı olup olmadığının tespit edilmesi gereklidir.

Dosya kapsamına göre, davalı ...’nin merkezi yönetimin sınırlı kadro uygulaması sebebiyle şoför ve yardımcı personel ihtiyacını önce ... Büyükşehir Belediyesi iştiraki olan ... Ulaşım A.Ş.’den sonra yine Büyükşehir Belediyesi iştiraki olan ...’tan hizmet alım yoluyla sağladığı konusunda taraflar arasında bir uyuşmazlık bulunmamaktadır.

... Büyükşehir Belediyesi sınırları içinde toplu taşıma işini yapmakta olup şoför ve bakım işçisi ihtiyacını ... ile aralarındaki hizmet alım sözleşmeleri uyarınca bu şirket üzerinden temin etmektedir. Öte yandan işçilerin işe alınmalarında, işin yapılmasında ve işin yönetiminde .... söz sahibi olup işveren yetkileri .... tarafından kullanılmaktadır. Ayrıca ... işçileri ile ... işçilerinin aynı organizasyon kapsamında aynı işi, ... tarafından sağlanan malzeme ve araçlarla yaptıkları anlaşılmaktadır.

Alt işveren; bir işyerinde yürütülen mal ve hizmet üretimine ilişkin asıl işin bir bölümünde veya yardımcı işlerde, işletmenin ve işin gereği ile teknolojik sebeplerle uzmanlık gerektiren alanlarda ... alan ve bu ... için görevlendirdiği işçilerini, sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren olarak tanımlanabilir. Alt işverenin ... aldığı işveren ise asıl işveren olarak adlandırılabilir. Bu tanımlamalara göre asıl işveren-alt işveren ilişkisinin varlığından söz edebilmek için iki ayrı işverenin olması, mal veya hizmet üretimine dair bir işin varlığı, işçilerin sadece asıl işverenden alınan ... kapsamında çalıştırılması ve tarafların muvazaalı bir ilişki içine girmemeleri gerekmektedir.

Somut olayda davalılar arasında işçi temine yönelik bir ilişki söz konusu olup geçerli bir alt işverenlik ilişkisi mevcut değildir. Diğer taraftan 5393 sayılı Kanun’un 67. maddesi anlamında toplu taşıma işinin alt işverene verilmesi de söz konusu değildir. Çünkü alt işverenin de işveren sıfatını taşıması ve kendi organizasyonunun bulunması gereklidir. Oysa işin yapılması için gerekli bütün donanım ve organizasyon diğer davalı ...’ye aittir. Yine 4857 sayılı Kanun’a 5538 sayılı Kanun'la eklenen fıkralar muvazaayı dışlayıp geçersiz bir alt işverenlik ilişkisini geçerli kabul etmeyi sağlayacak içeriğe de sahip değildir. Bu düzenlemelerde hukuka uygun bir alt işverenlik ilişkisinin kamu kurumları açısından bazı sonuçları özel olarak düzenlenmiştir.

Ayrıca davalılar arasında hukuka uygun bir alt işverenlik ilişkisi olmadığına dair iki adet ... müfettişi raporu mevcut olup bu raporlara karşı yapılan itirazlar mahkemeler tarafından kesin olarak reddedilmiştir (... 1. ... Mahkemesi, 2010/1115 esas, 2012/695 karar ve ... 9. ... Mahkemesi, 2010/1086 esas, 2011/425 karar sayılı kararlar). Bu şekilde ... müfettişi raporundaki belirlememeler ile söz konusu dava dosyaları kuvvetli delil niteliği taşımaktadır.

Sonuç olarak, davalılar arasında geçerli bir alt işverenlik ilişkisi bulunmamasına ve ... işçisi olarak gözüken davacının, başından itibaren .... işçisi olmasına rağmen muvazaanın olmadığına dair yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmesi isabetsizdir. Mahkemece davacının davalı ...’nin taraf olduğu toplu ... sözleşmelerinden yararlanması için gerekli diğer şartların mevcut olup olmadığı ile talep ettiği alacaklara hak kazanıp kazanmadığı ayrıca değerlendirildikten sonra sonucuna göre davacının talepleri hakkında karar verilmelidir. Eksik inceleme ve hatalı değerlendirmeye dayalı hükmün bozulması gerekmiştir.

Sonuç:

Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebeplerden BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 20.11.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/12335, Karar No: 2012/7342, Tarih: 02.05.2012

**11. Ceza Dairesi         2011/12335 E.  ,  2012/7342 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Sahte fatura düzenlemek

HÜKÜM : 2000 takvim yılına ait suça ilişkin kamu davası nedeniyle:

765 sayılı TCK.nun 102/4,104/2 maddeleri gereğince zamanaşımı nedeniyle sanıklar hakkındaki kamu davasının ortadan kaldırılmasına.

2001 ve 2002 takvim yıllarına ait suçlara ilişkin kamu davası nedeniyle:

CMK.nun 223/2-e maddesi gereğince sanıkların beraatlerine.

1-Sanıklar hakkında 2000 takvim yılında sahte fatura düzenlemek suçundan verilen hükümlere yönelen temyiz itirazlarının incelenmesinde;

5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 7 ve 5252 sayılı Türk Ceza Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun 9. maddeleri hükmü karşısında; sanıklara yüklenen "2000 takvim yılında sahte fatura düzenlemek" suçunun yasada öngörülen cezasının türü ve üst sınırı itibariyle tabi olduğu suç tarihinde yürürlükte bulunan ve sanıklar lehine olan 765 sayılı TCK'nun 102/4 ve 104/2. maddelerinde öngörülen 7 yıl 6 aylık olağanüstü dava zamanaşımının, suç tarihinden hüküm tarihine kadar gerçekleştiği gerekçeleri gösterilerek mahkemece kabul ve takdir kılınmış olduğundan katılan vekilinin temyiz itirazlarının reddiyle hükmün istem gibi ONANMASINA,

2-Sanıklar hakkında 2001-2002 takvim yıllarında sahte fatura düzenlemek suçundan verilen hükümlere yönelen temyiz itirazlarının incelemesinde ise;

5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 7 ve 5252 sayılı Türk Ceza Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun 9. maddeleri hükmü karşısında; sanıklara yüklenen “2001-2002 takvim yıllarında sahte fatura düzenlemek'' suçunun yasada gerektirdiği cezasının türü ve üst sınırı itibariyle tabi olduğu, suç tarihinde yürürlükte olan ve sanıklar lehine olan 765 sayılı TCK'nun 102/4, 104/2. maddelerinde öngörülen 7 yıl 6 aylık olağanüstü dava zamanaşımının, suç tarihinden temyiz inceleme tarihine kadar gerçekleştiği anlaşılmış ve katılan vekilinin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görülmüş olduğundan sair yönleri incelenmeyen hükmün 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması

gereken 1412 sayılı CMUK'nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak bu husus yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, aynı Yasanın 322. maddesindeki yetkiye dayanılarak sanıklar hakkındaki kamu davalarının gerçekleşen zamanaşımı nedeniyle 765 sayılı TCK'nun 102/4, 104/2 ve 5271 sayılı CMK’nın 223/8. maddeleri gereğince istem gibi DÜŞÜRÜLMESİNE, 02.05.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/26559, Karar No: 2015/9225, Tarih: 27.04.2015

**5. Hukuk Dairesi         2014/26559 E.  ,  2015/9225 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Sakarya 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 23/06/2014

NUMARASI : 2014/80-2014/384

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, davacı idare ile davalı N.. Y.. vd. vekillerince verilen dilekçeler ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davacı idare ile davalı N.. Y.. vd. vekillerince temyiz edilmiştir.

Bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Alınan rapor geçersizdir. Şöyle ki;

Dava konusu taşınmaz belediye yazısı ve sair belgelere göre arsa niteliğindedir. Kamulaştırma Kanununun 11/1-g maddesi uyarınca, arsalara kamulaştırma gününden önceki özel amacı olmayan satışlara göre değer biçilmesi gerekirken arazi olarak değer biçen rapora göre hüküm kurulması mümkün değildir.

Bu durumda taraflara, dava konusu taşınmaza yakın bölgelerden ve yakın zaman içinde satışı yapılan benzer yüzölçümlü satışları bildirmeleri için imkan tanınması, lüzumu halinde resen emsal celbi yoluna gidilmesi ve bu emsallere göre değer biçilmesi için yeniden oluşturulacak bilirkişi kuruluyla keşif yapılarak, sonucuna göre hüküm kurulması gerektiğinin düşünülmemesi,

Doğru görülmemiştir.

Davacı idare ile davalı N.. Y.. vd. vekillerinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, davalı N.. Y.. vd.'den peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, 27.04.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/916, Karar No: 2015/3571, Tarih: 22.06.2015

**15. Hukuk Dairesi         2015/916 E.  ,  2015/3571 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davacı-k.davalı Karamehmet 29 İç ve Dış Tic. Tic. San. Ltd. Şti. ile davalı-k.davacı M.. E.. arasındaki davadan dolayı Gümüşhane Asliye Hukuk Hakimliğince (Tic.Mah.Sıf.) verilen 04.12.2012 gün ve 2011/132-2012/551 sayılı hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı-k.davalı vekili tarafından istenilmiş, eksiklik nedeniyle mahalline iade edilen dosya gelmiş olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Dairemizin 08.09.2014 gün ve 2014/2431 Esas 2014/4987 Karar sayılı kararı ile; geri çevirme kararına rağmen kararı davacı şirket vekili olarak temyiz eden Avukat F..E..K..’ya şirket tarafından verilmiş vekâletname ibraz ettirilmediğinden adı geçen avukata meşruhatlı davetiye gönderilip 14 günlük süre verilerek şirket tarafından düzenlenen vekâletnameyi ibraz etmesi, ibraz edilmemesi halinde mahkeme kararının davacı-karşı davalı şirkete tebliğ edilip temyiz süresinin geçmesi beklendikten ve temyiz halinde gerekli işlemler tamamlandıktan sonra gönderilmesi istenilmiş olup, Avukat F..E.. K..'nın davacı-karşı davalı şirket tarafından verilmiş vekâletnamesini sunamaması üzerine, davacı-karşı davalı asıl Karamehmet 29 İç ve Dış Tic. San. Ltd. Şti.'nin "K.. İ...Köyü, İ..Mevkii, No:..., Merkez/Gümüşhane" adresine gönderilmek üzere tebligat hazırlanmış, ancak bu tebligat 29.12.2014 tarihinde kalemde Mehmet Kara'ya tebliğ edilmiştir.

Dairemizin 24.02.2014 gün ve 2013/1557 Esas 2014/1251 Karar sayılı geri çevirme kararından sonra dosyaya kazandırılan Gümüşhane Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün 31.03.2014 gün ve 1549/261 sayılı yazı cevabından, M..K..'nın eski ünvanı K.....P..Köme Turizm Petrol Market İnşaat Nakliye İç ve Dış Ticaret Sanayi Limited Şirketi, yeni ünvanı K..P..K.. M.. Turizm Petrol İnşaat Nakliye Gıda Hayvan ve Hayvan Ürünleri İç ve Dış Ticaret Sanayi Limited Şirketi olan davacı-karşı davalı şirketi 04.03.2010 ile 14.11.2011 tarihleri arasında temsile yetkili olduğu anlaşılmaktadır. 14.11.2011 tarihinden sonra şirket yetkilisinin kim olduğu anlaşılamamaktadır.

Dairemizin 2. geri çevirme kararından sonra gerekçeli kararın kalemde tebliğ edildiği M..K..'nın karar tarihinde ve gerekçeli kararın tebliğ edildiği tarihte şirketi temsile yetkili olup olmadığına ilişkin yetki belgesi veya imza sirküsü bulunmamaktadır. Bu durumda şirketi temsilen M..K..'ya kalemde gerekçeli kararın tebliğ edilmesi mümkün değildir. Geri çevirme kararının yerine getirilmemesi, hakimin denetim ve gözetim görevini ihmal şeklinde sorumluluğunu da gerektirdiğinden bu hususta kalem personelinin de dikkati çekilmek ve işlemleri bizzat mahkeme hakimi tarafından takip edilmek suretiyle;

Gümüşhane Ticaret Sicil Müdürlüğü'nden karar tarihinde ve gerekçeli kararın tebliğ tarihinde davacı-karşı davalı şirketin açık adresinin ve temsilcisinin sorulması, şirketin karar tarihi ve kararın tebliğ edildiği tarih itibariyle temsilcisinin M..K.. olması halinde dosyanın temyiz incelemesinin yapılabilmesi için Dairemize gönderilmesi, Ticaret Sicil Müdürlüğü tarafından gönderilecek yazı cevabına göre M..K..’nın şirket temsilcisi olmadığının anlaşılması halinde ise, şirketin bildirilecek olan adresine gerekçeli kararın tebliğ edilip, temyiz süresinin geçmesi beklendikten ve temyiz halinde gerekli işlemler tamamlandıktan sonra gönderilmesi için dosyanın 3. Kez mahalline GERİ ÇEVRİLMESİNE, 22.06.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2005/2715, Karar No: 2005/2815, Tarih: 17.03.2005

5. Hukuk Dairesi 2005/2715 E., 2005/2815 K.

**5. Hukuk Dairesi 2005/2715 E., 2005/2815 K.**- 1086 S. HUKUK USULÜ MUHAKEMELERİ KANUNU(MÜLGA) [ Madde 363 ]

- 1086 S. HUKUK USULÜ MUHAKEMELERİ KANUNU(MÜLGA) [ Madde 366 ]

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atmanın önlenmesi ve uğranılan zararın tazmini davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı idare vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

KARAR :

Dava, kamulaştırmasız el atmanın önlenmesi ve uğranılan zararın tazmini istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı idare vekilince temyiz edilmiştir.

Bir taşınmaza kamulaştırmasız el atıldığından söz edebilmek için yapılacak keşif sırasında tapu fen elemanınca dava konusu parselin de bulunduğu paftasının zemine aplike edilerek taşınmazın hudutlarının kesin olarak belirlenmesi ve davalı idare tarafından dava konusu taşınmaz içinden geçirilen bir yolun zeminde fiilen mevcut olup olmadığının tespit edilmesi ve mahkemece de bizzat gözlemlenerek bu hususun keşif zaptına geçirilmesi gerekir. Gerek keşif tutanağında, gerekse 10.6.2004 tarihli teknik bilirkişinin krokili raporunda belirtilen hususlarda tespit ve gözlemlerin yapılmadığı anlaşıldığından, kadastro teknisyeni marifetiyle yeniden keşif yapılması, keşifte dava konusu taşınmaza yol yapılmak suretiyle fiilen el atılıp atılmadığı hususunun mahkemece gözlemlenerek keşif zaptına geçirilmesi ve alınacak bilirkişi raporu doğrultusunda sonucuna göre karar verilmesi gerektiği düşünülmeden eksik inceleme ile hüküm kurulması,

Doğru görülmemiştir.

SONUÇ :

Davalı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde görüldüğünden hükmün açıklanan nedenlerle HUMK'nın 428. maddesi gereğince ( BOZULMASINA ), peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde ödeyene geri verilmesine, 17.3.2005 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/17631, Karar No: 2018/2274, Tarih: 24.04.2018

**19. Hukuk Dairesi         2016/17631 E.  ,  2018/2274 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Davacı vekili, davalının davacı aleyhine kambiyo senetlerine özgü yolla icra takibi başlattığını,takibin kesinleştiğini, davacının takipte alacaklı görünen kişiye borcu olmadığını, takibe dayanak senetteki imza ve yazıların da davacıya ait olmadığını belirterek, davacının borçlu olmadığının tespiti ile %20 tazminata hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacının imzaya itirazına ilişkin olarak icra hukuk mahkemesince Adli Tıp Kurumundan rapor alındığını, 02/12/2014 tarihli rapora göre bonodaki imzanın davacının eli ürünü olduğunun belirtildiğini ve bu kararın kesinleştiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, her ne kadar davacı tarafından senetteki imzanın kendisine ait olmadığı iddiasıyla menfi tespit davası açılmış ise de, icra hukuk mahkemesince aldırılan 02/12/2014 tarihli Adli Tıp Kurumu raporuna göre dava konusu senette davacı adına atılı borçlu imzalarının davacı eli ürünü olduğunun tespit edildiği,kambiyo senedinden kaynaklanan talebin geçerliliğinin, temel ilişkiden kaynaklanan temel talebin ve bununla ilgili olarak taraflar arasında varılmış amaca ilişkin mutabakatın geçerliliğinden tamamen bağımsız olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, senede dayalı menfi tespit davası olup davacı vekili, dava konusu senetteki keşideci imzasının davacıya ait olmadığını ileri sürmüştür.

Mahkemece, ... İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2014/392 E. sayılı dava dosyasından alınan bilirkişi raporuna itibar edilerek davanın reddine karar verilmiştir. Oysa, ... İcra Hukuk Mahkemesi dar yetkilidir ve icra mahkemesince verilen kararlar maddi anlamda kesin hüküm teşkil etmez. Bu mahkemede yapılan bilirkişi incelemesi genel yetkili mahkemede kesin delil olarak kabul edilemeyeceğinden, bu bilirkişi raporuna dayanılarak karar verilemez. Bu durum karşısında mahkemece davacı yanın senet üzerindeki imzaya itirazı üzerinde durulup senetteki imzasıyla ilgili olarak imza incelemesi yaptırılıp bilirkişi raporu aldırılmak suretiyle varılacak uygun sonuç çerçevesinde bir karar verilmesi gerekirken eksik incelemeyle yazılı şekilde hüküm tesisinde isabet görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün davacı yararına BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde temyiz eden davacıya iadesine, 24/04/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.