muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2012/31551, Karar No: 2013/7034, Tarih: 04.03.2013

**12. Hukuk Dairesi         2012/31551 E.  ,  2013/7034 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Hukuk Mahkemesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Borçlu aleyhine başlatılan takipte çıkarılan ödeme emri tebligatındaki imzanın kendisine ait olmadığı, takipten 03.09.2012 tarihinde haberdar olduğunu belirterek ödeme emri tebliğ tarihinin 03.09.2012 olarak düzeltilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece ödeme emri tebligatında tebliğ memurunun imzası bulunmadığı için usulsüz olduğu, usul ekonomisi bakımından imza şikayeti ile ilgili olarak bilirkişi inclemesi yaptırılmasına gerek bulunmadığı gerekçesiyle tebliğ tarihinin düzeltilmesine dosya üzerinden karar verildiği anlaşılmıştır.

Somut olayda borçluya çıkarılan ödeme emri davetiyesine ''adreste muhatabın kendisine tebliğ edildi'' şerhi verilerek 09.08.2012 tarihinde tebliğ edildiği ve tebligat tarihinin altına imza atıldığı, davetiyenin üzerine kaşe ile dağıtıcının isim ve sicilinin basıldığı, tebligatın bizzat yapıldığı belirtilen borçlunun isminin yazılarak imzasının alındığı, şikayetçinin sadece tebligatta kendisine ait olduğu belirtilen imzayı kabul etmediği görülmüştür.

7201 Sayılı Tebligat Kanunu'nun 23/9. maddesinde ve Tebligat Yönetmeliğinin 35/ğ maddesinde dağıtıcın imzasını isim ve sicilinin bulunduğu bölüme atacağına ilişkin açık bir düzenleme bulunmamaktadır. Dağıtıcının imzasını isim ve sicilinin bulunduğu haneye atması bir teamül olsa da, tebliğ şerhi bulunan hanedeki imzanın sadece dağıtıcı tarafından atılmasının da bir teamül olduğu ve şikayete konu tebligatta yasanın aradığı koşul yerine gelmiş olduğu için farklı yorum aşırı şekilcilik olur ve hak kaybına neden olur. O halde mahkemece yapılacak iş 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 27. maddesi, Anayasanın 36. maddesi, ... İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 6. maddesi ve Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2009/52 E., 2009/105 K. sayılı kararı gereğince duruşma açılarak tarafları duruşmaya davet etmek, delillerini toplamak gerekirse imza şikayeti ile ilgili olarak usulüne uygun bilirkişi raporu almak ve sonucuna göre bir karar vermek gerekirken yazılı gerekçe ile hüküm kurulmasu isabetsizdir.

SONUÇ : Alacaklının temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK'nun 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 04/03/2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/19139, Karar No: 2010/1778, Tarih: 16.02.2010

**(Kapatılan)20. Hukuk Dairesi         2009/19139 E.  ,  2010/1778 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki davadan dolayı Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle, dosya incelendi gereği düşünüldü:

K A R A R

Temyiz incelemesi yapılabilmesi için;

1) Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde genel arazi kadastrosu yapılıp yapılmadığı hususu, kadastro ve tapu sicil müdürlüklerine yazılacak yazıya dava dosyasında hükme esas alınan raporu düzenleyen fen bilirkişi krokisi örneği eklenmek suretiyle sorularak, genel arazi kadastrosu yapılmış ise çekişmeli taşınmaz hakkında ne gibi işlem yapıldığı, kadastro tespit tutanağı düzenlenmiş ise dava konusu yer ve komşu parsellerine ait kadastro tespit tutanağının bir örneği ile davaya konu taşınmazın bulunduğu yere ait kadastro pafta örneğinin,,

2) Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yörede orman kadastrosu yapılıp yapılmadığı araştırılarak,yapılmış ise orman kadastrosuna ilişkin işe başlama, çalışma, işi bitirme ve sonuçlarının askı ilan tutanakları ile taşınmazın bulunduğu yeri orman tahdit sınır noktalarıyla birlikte gösterir onaylı orman tahdit harita örneğinin,

3) Dava dosyası mahkemece yapılan keşif sonucu rapor düzenleyen fen orman bilirkişilerine verilerek,

a) Davaya konu taşınmazın en yakın kadastro parseli görülecek biçimde arazi kadastro paftası üzerinde işaretlenmiş biçimde kroki çizdirilmesi

b) Keşif sırasında uygulandığı bildirilen orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritası, ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ölçeğine bilgisayar ortamında (Net-Cad veya benzeri programlar kullanılarak) çevrildikten sonra, bu haritalar birbiri üzerine ablike edilerek düzenlenecek bu haritalarda komşu ve yakın komşu parsellerin birlikte gösterilmesi,

Ayrıca, dava dosyasının da H.Y.U.Y.’nın 433/3. maddesi ve Hukuk Mahkemeleri Yazı İşleri Yönetmeliğine uygun olarak tarih ve işlem sırasına göre düzenlenip dizi pusulasına bağlandıktan sonra gönderilmesi gerekmektedir.

SONUÇ: Değinilen eksiklikler giderilmek üzere dosyanın Yerel Mahkemeye Gönderilmesine 16.02.2010 günü oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/16809, Karar No: 2020/2753, Tarih: 01.06.2020

**8. Hukuk Dairesi         2016/16809 E.  ,  2020/2753 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Elatmanın Önlenmesi, Yıkım

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına ve davanın kabulüne karar verilmiş olup hükmün davalı ... ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.

KARAR

Davacı vekili, ... Köyü ... mevkiinde bulunan devletin hüküm ve tasarrufu altındaki taşınmazın bir kısmına üzerine zeytin ağacı dikmek sureti ile işgal ve müdahalede bulundukları gerekçesiyle müdahalenin meni ile muhdesatların kaline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı asiller ayrı ayrı verdikleri dilekçelerinde; davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece; davalılar ... ve ...'a karşı açtığı davanın konusuz kalması nedeniyle esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına, davalılar ..., ... ve ... yönünden açılmış olan davanın kabulüne, ... ilçesi, ... Köyü, ... Sitesi mevkiinde devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan 28.11.2014 havale tarihli bilirkişi raporunda C harfi ile gösterilen 1988 m2 olarak belirtilen davalı ... tarafından kullanılan kısma yönelik müdahalenin meni ile sözkonusu yerdeki zeytin ağaçlarının sökülmek suretiyle kaldırılmasına, bilirkişi raporunda D harfi ile gösterilen 1378 m2 olarak belirtilen davalı ... tarafından kullanılan kısma yönelik müdahalenin meni ile sözkonusu yerdeki zeytin ağaçlarının sökülmek suretiyle kaldırılmasına, bilirkişi raporunda A harfi ile gösterilen 200 m2 ve F harfi ile gösterilen 596 m2 olarak belirtilen ... tarafından kullanılan kısma yönelik müdahalenin meni ile sözkonusu yerdeki zeytin ağaçlarının sökülmek suretiyle kaldırılmasına karar verilmiştir. Hüküm davalı ... ve davalı ... vekili tarafından süresi içerisinde temyiz edilmiştir.

Dava, çaplı taşınmaza elatmanın önlenmesi ve yıkım isteklerine ilişkindir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden; davaya konu taşınmazın devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olduğu, 14.11.2014 tarihinde yapılan keşif sonrası alınan 27.11.2014 tarihli bilirkişi heyeti raporunda Krokide (A) harfi ile gösterilen 200 m2 alanın ... tarafından kullanıldığı belirtilen bölüm üzerinde 8-10 yaşlarında 4 adet zeytin ağacı bulunduğu, (C) harfi ile gösterilen 1988 m2 alanın ... tarafından kullanıldığı, belirtilen bölüm üzerinde 8-10 yaşlarında 70 adet zeytin ağacı bulunduğu. (D) harfi gösterilen 1378 m2 alanın ... tarafından kullanıldığı belirtilen bölüm üzerinde 8-10 yaşlarında 28 adet zeytin ağacı bulunduğu, (F) harfi ile gösterilen 596 m2 alanın ... tarafından kullanıldığı belirtilen bölüm üzerinde 8-10 yaşlarında 21 adet zeytin ağacı bulunduğu, söz konusu ( A, C, D ve F) harfi ile gösterilen bölümler üzerinde bulunan zeytin ağaçlarının bakım ve budama işlemlerinin yapıldığı tespit edilmiştir.

Mahkemece, davanın kabulü ile müdahalenin men'ine karar verilmesinde isabetsizlik görülmemiş ise de, davalılar tarafından dikilen zeytin ağaçlarının kal’ine karar verilmiştir. Bilindiği üzere, 3573 Sayılı Zeytinciliğin Islahı ve Yabanilerinin Aşılattırılması Hakkında Kanun'un özellikle 23.1.2008 tarihli ve 5728 Sayılı Yasanın 99. maddesi hükmü ile değişik 20.maddesi hükmü çerçevesinde bir değerlendirme yapılması ve ondan sonra kal isteği hakkında karar verilmesi gerekirken, bu husus gözardı edilmek suretiyle zeytin ağaçlarının kal’ine hükmedilmesi doğru görülmemiştir.

SONUÇ: Davalı ... ve davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile açıklanan nedenle 6100 sayılı HMK'nin Geçici 3. maddesi yollaması ile HUMK’un 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, bozma nedenine göre işin esasına yönelik temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, taraflarca HUMK'un 440/I maddeleri gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine, peşin harcın istek halinde temyiz edenlere ayrı ayrı iadesine, 01.06.2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/202, Karar No: 2024/17196, Tarih: 28.03.2024

**10. Ceza Dairesi         2023/202 E.  ,  2024/17196 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2020/751 E., 2021/191 K.

SUÇ : Uyuşturucu madde ticareti yapma

HÜKÜM : Mahkûmiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Temyiz isteminin esastan reddiyle hükmün onanması

Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin, yukarıda belirtilen kararının sanık müdafii tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde gereği düşünüldü:

I. GEREKÇE

Sanığın, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi’nden temin olunan güncel nüfus kayıt örneğine göre hüküm tarihinden sonra 13.03.2023 tarihinde öldüğünün anlaşılması karşısında, bu durumun Mahkemece araştırılarak 5237 sayılı Kanun’un 64 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca sanık hakkında açılan kamu davasının düşürülüp düşürülmeyeceğinin karar yerinde değerlendirilmesinde zorunluluk bulunduğu anlaşılmıştır.

II. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle sanık müdafiinin temyiz istemi yerinde görüldüğünden Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesi kararının, 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin ikinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi uyarınca Elazığ 3. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

28.03.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/424, Karar No: 2020/866, Tarih: 26.02.2020

**6. Ceza Dairesi         2018/424 E.  ,  2020/866 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Yağma

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Sanık ... hakkında, mağdur ...’ya karşı işlediği yağma suçundan kurulan hükmün temyiz incelemesinde;

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve Hâkimler Kurulunun takdirine göre suçun, sanık tarafından işlendiğini kabulde ve nitelendirmede usûl ve yasaya aykırılık bulunmadığından, diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

Ancak;

1- 5237 sayılı TCK'nin 150. maddesinin 2. fıkrasındaki "Malın değerinin azlığı" kavramında Yasa Koyucunun amacı ve suçun işleniş biçimi, olayın özelliği ve sanığın özgülenen kastı da gözetilmek suretiyle, daha çoğunu alabilme olanağı varken, yalnızca gereksinimi kadar, değer olarak da gerçekten az olan şeylerin alınması durumunda, yasal ve gerekçeleri de açıklanarak uygulanabileceği; somut olayda sanıkla suç ortaklarının, suç tarihinde mağdurdan para istedikleri, mağdurun parası olmadığını söylemesi üzerine, üst aramasına girişilerek 3 TL bozuk para ve 1 paket sigara ile daha sonra da 1 adet çakmağın alındığının anlaşılması karşısında, koşulları oluşmadığı hâlde aynı Yasanın 150/2. maddesiyle cezadan indirim yapılması,

2- Sanığın; mağdurun 3 TL parasını, 1 paket sigarasını ve 1 adet çakmağını yağmaladıktan sonra 1 TL parasını hemen geri verdiği, çakmak ve bâkiye 2 TL’nin yapılan üst aramalarında ele geçtiği, sigaranın ise kovuşturma aşamasında iade edildiğinin anlaşılması karşısında; 2 TL ve çakmağın açıklandığı şekilde ele geçmesinin rızaî iade sayılmayacağı, 1 TL’nin ve sigaranın verilmesinin kısmî iade oluşturacağı, mağdurun ise 19.03.2010 tarihli celsede, kısmî iadeye muvafakat etmeyerek sanığın cezasından indirim yapılmamasını istediği gözetilmeden, sanık hakkında 5237 sayılı TCK'nin 168/1-4. maddesinde tanımlanan etkin pişmanlık hükmü uygulanarak eksik ceza tayini,

3-T.C. Anayasası’nın 90. maddesinin son fıkrası ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 6/3-c maddesi ışığında, 5271 sayılı CMK'nin 150, 234 ve 239. maddeleri ile 5320 sayılı Yasanın 13. maddesine dayanılarak hazırlanan, Ceza Muhakemesi Kanunu Gereğince Müdafi ve Vekillerin Görevlendirilmeleri ile Yapılacak Ödemelerin Usûl ve Esaslarına İlişkin Yönetmelik’in 8. maddesi gereğince, baro tarafından görevlendirilen zorunlu savunman ücretinin sanıktan alınmasına hükmedilemeyeceği, bu ücretlerin Adalet Bakanlığı bütçesinde bu amaçla ayrılan ödenekten karşılanacağı gözetilmeden, yazılı şekilde zorunlu savunman ücretinin sanıktan alınmasına hükmedilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanık ... ve o yer Cumhuriyet Savcısının temyiz itirazları bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenlerle isteme aykırı olarak BOZULMASINA, 26.02.2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/3025, Karar No: 2020/513, Tarih: 20.01.2020

**14. Ceza Dairesi         2019/3025 E.  ,  2020/513 K.**

**"İçtihat Metni"**

Nitelikli cinsel saldırı suçundan şüpheliler ..., ..., ... ile ... haklarında yapılan soruşturma evresi sonunda Lüleburgaz Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 07.11.2018 tarihli, 2018/4483 soruşturma, 2018/3233 sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair karara yönelik itirazın reddine dair merci Kırklareli Sulh Ceza Hâkimliğinin 05.12.2018 günlü 2018/4421 Değişik iş sayılı kararını kapsayan dosya tetkik edildi.

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 160. maddesinde yer alan “Cumhuriyet savcısı, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlar. Cumhuriyet savcısı, maddî gerçeğin araştırılması ve adil bir yargılamanın yapılabilmesi için, emrindeki adlî kolluk görevlileri marifetiyle, şüphelinin lehine ve aleyhine olan delilleri toplayarak muhafaza altına almakla ve şüphelinin haklarını korumakla yükümlüdür.” şeklindeki düzenleme karşısında, Cumhuriyet savcısının soruşturma yapmak zorunda olduğu,

Somut olayda mağdur ile müştekinin, şüphelilerin mağduru 15.07.2018 tarihinde araba ile olay yerine götürdüklerini ve iddiaya konu eylemleri gerçekleştirdikleri, 16.07.2018 gecesi saat 02.00'da ise ivedilikle müştekinin karakola şikâyette bulunduğunu belirtmelerine karşılık, Cumhuriyet savcılığınca herhangi bir araştırma yapılmadan, şikayetin, müştekinin soyut iddiasından ibaret olduğundan bahisle kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmiş ise de, müşteki vekilinin 07.11.2018 tarihli kovuşturmaya yer olmadığına dair karara itiraz ettiği, 26.11.2018 günlü dilekçesinde belirttiği delillerin toplanması ve özellikle tanıkların dinlenilmesi, güvenlik kamerası kayıtlarının dosyaya getirtilerek çözümünün yaptırılması ve olay yeri incelemesinin yapılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerektiği gözetilmeden itirazın kabûlü yerine, yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmediğinden bahisle 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 06.03.2019 günlü 94660652-105-39-1128-2019-Kyb sayılı yazılı istemlerine müsteniden ihbar ve mevcut evrakla birlikte Daireye tevdi kılınmakla gereği görüşüldü:

30.10.2017 tarihli YCGK'nın 2017/586 - 450 E. K. sayılı kararında belirtildiği gibi 01.06.2005 tarihinde yürürlüğe giren 5271 sayılı CMK'nın 172. maddesinin ikinci fıkrasıyla, kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildikten sonra yeni bir delil meydana çıkmadan Cumhuriyet Savcısınca kendiliğinden kamu davası açılamayacağı hüküm altına alınmış, 06.01.2017 tarihinde yürürlüğe giren 680 sayılı KHK ile ayrıca, elde edilen yeni delilin kamu davasının açılması için yeterli şüphe oluşturacak nitelikte olması ve sulh ceza hakimliğince bu konuda bir karar verilmesi şartlarına bağlanmıştır. Bu husus kanun koyucu tarafından ceza muhakemesi şartı olarak düzenlenmiştir. Yine 1412 sayılı CUMK'da yer verilen takipsizlik kararlarından farklı olarak CMK'nın 173. maddesinde kovuşturmaya yer olmadığına dair kararlara karşı suçtan zarar gören tarafından itiraz edilebileceği hükme bağlanmış, böylelikle bu kararlara yargısal bir nitelik kazandırılmıştır.

Cumhuriyet Savcısı tarafından verilen kovuşturmaya yer olmadığına dair kararlar, muhakeme faaliyeti sonunda, yargılama makamı tarafından verilmiş kararlar olmayıp, adli-idari nitelikte kararlardır. Ancak, bu kararlara itiraz yolunun açık olması nedeniyle itiraz üzerine kesinleşen kovuşturmaya yer olmadığına dair karar, mahkeme denetiminden geçerek yargısal karar hâlini alır ve yargı otoritesi özelliğini gösterir. Gerek itiraz üzerine kesinleşen gerekse itiraz edilmeksizin kesinleşen kovuşturmaya yer olmadığına dair kararlar bakımından, kanunun aradığı

./..

-2-

anlamda yeni delil ortaya çıkmadıkça, aynı fiilden dolayı Cumhuriyet Savcısı aynı işe tekrar el atamayacağından, kesin hüküm etkisine benzer bir hâl doğmaktadır.

Bu itibarla;

Tüm dosya içeriği nazara alındığında, kovuşturmaya yer olmadığına dair karara yönelik itirazın reddine dair Kırklareli Sulh Ceza Hakimliğinin 05.12.2018 tarihli, 2018/4421 değişik iş sayılı kararına ilişkin kanun yararına bozma istemine dayanan ihbarname içeriği yerinde görülmediğinden talebin REDDİNE, dosyanın mahalline gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına tevdiine, 20.01.2020 tarihinde üyeler ... ile ...'un karşı oyları ve oy çokluğuyla karar verildi.

(Karşı Oy) (Karşı Oy)

KARŞI OY

Dairemizin sayın çoğunluğu ile ihtilafa düştüğümüz husus, CMK’nın 172. maddesi uyarınca verilen kovuşturmaya yer olmadığına ilişkin karara karşı yapılan itirazın reddi üzerine kesinleşen hakim kararlarının Yargıtay tarafından CMK’nın 309. maddesinde düzenlenen kanun yararına bozma yasa yolu ile denetlenmesinin mümkün olup olmadığı konusudur.

CMK’nın 160. maddesine göre “(1) Cumhuriyet savcısı, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlar.

CMK’nın 160. maddesine göre “(1) Cumhuriyet savcısı, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlar.

(2) Cumhuriyet savcısı, maddî gerçeğin araştırılması ve adil bir yargılamanın yapılabilmesi için, emrindeki adlî kolluk görevlileri marifetiyle, şüphelinin lehine ve aleyhine olan delilleri toplayarak muhafaza altına almakla ve şüphelinin haklarını korumakla yükümlüdür.”

Bizim CMK sisteminde C.Savcısının re’sen araştırma ilkesi geçerlidir, her şey delil olabilir, bir delil toplar iken kimseden herhangi bir talep gelmesine gerek yoktur, C.Savcısı tüm delilleri kendisi toplamalıdır.

Önemli olan C.Savcısının suç işlendiği izlenimini veren hali öğrenmesidir, bu halin şüphe derecesi basit bile olsa incelemek görevi vardır. Bu izlenimi ne biçimde öğrendiğinin bir önemi bulunmamaktadır. C.Savcısı maddi gerçeğe ulaştırmak için ne yapması gerekiyorsa hepsini yapması gerekir.

Genellikle C. Savcılarına olay, müştekinin şikayet dilekçesi ile gelir, bu dilekçe üzerine

C.Savcısı müştekiyi ayrıntılı olarak dinler, hangi olaydan ve hangi kişilerden şikayetçi olduğunu tespit eder. Daha sonra arama, iletişimin tespiti, gizli soruşturmacı görevlendirme gibi koruma tedbirlerine başvurmanın gerekli olup olmadığını belirler.Müşteki beyanına göre olay hakkında bilgi ve görgüsü olan var ise, onları tanık olarak dinler.Toplanması gereken başka delil var ise bunları da toplar.En son da sanığın savunmasını alır. Sanığın savunmasına göre toplanması gereken

-3-

deliller var ise onları da toplar.Her suç için, ayrı bir yöntem uygulanarak, farklı dellillerin toplanması söz konusu olabilir.Toplanan bu deliller ışığında, soruşturma sonucu, suçun işlendiği hususunda kuvvetli şüphe oluşturuyor ise, CMK’nın 170. maddesi uyarınca iddianame düzenleyecek; soruşturma evresi sonunda, kamu davasının açılması için yeterli yüphe oluşturacak delil elde edilememesi halinde CMK’nın 172. maddesi uyarınca kovuşturmaya yer olmadığına karar verilecektir. C.Savcısı tarafından bir karar verilebilmesi için etkin ve yeterli bir soruşturma yapılmış olması gerekir. İddia edilen eyleme ilişkin tüm deliller toplanıp değerlendirilmeden kovuşturmaya y yer olmadığına karar verilemez.

C.Savcısı tarafından verilen bu karara karşı, CMK’nın 173. maddesi uyarınca Sulh Ceza Hakimine itirazda bulunulabilir. Sulh ceza hâkimliği, yapılan itiraz üzerine üç farklı karar verebilir;