muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/1693, Karar No: 2022/2482, Tarih: 21.03.2022

**3. Hukuk Dairesi         2022/1693 E.  ,  2022/2482 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :TÜKETİCİ MAHKEMESİ

Taraflar arasındaki Hakem Heyeti Kararına itiraz davasının mahkemece yapılan yargılaması neticesinde davanın süresinde açılmadığından reddine dair kesin olarak verilen hükmün Adalet Bakanlığınca kanun yararına bozulması istenilmekle; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı, Güzelbahçe İlçe Hakem Heyeti Başkanlığı'nca davalıya 6.630,21 TL ödenmesine dair verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, hakem heyeti kararının ve bilirkişi raporunun dosyada vekaletname olmasına rağmen tarafına tebliğ edilmediğini, ayrıca oto yıkama-temizleme işlemi sırasında herhangi bir kusurunun olmadığını belirterek Güzelbahçe İlçe Tüketici Hakem Heyeti Başkanlığı'nın 30/10/2020 tarih 050820200001324 sayılı kararının iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı, Güzelbahçe İlçe Tüketici Hakem Heyeti Başkanlığı kararının taraflara tebliğ edildiğini, tebliğin davacının bizzat kendisine yapıldığını, davacının oto yıkama işyerinde kullandığı ağır kimyasallar içeren markasız ve sertifikasız deterjanların aracına zarar verdiğini, başlangıçta davacının zararı karşılayacağını söylediğini, fakat oyalandığını, açılan davanın haksız olduğunu savunarak davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davacının davasını tebliğ tarihi olan 10/11/2020 tarihinden çok sonra olan 25/12/2020 tarihinde açtığı, dava açılabilmesi için yasal olan 15 günlük sürenin aşıldığı gerekçesiyle davanın süreden reddine, karar verilmiştir.

Adalet Bakanlığının 24/02/2022 tarihli yazısında; tüketici hakem heyeti dosyasında davacı ... ...'nın adı geçen avukatlarının vekaletnameleri bulunmasına rağmen kararın doğrudan davacı asile tebliğinin usulsüz tebliğ niteliğinde olduğu ve bu cihette davanın süresinde açıldığı dikkate alınarak işin esasına girilmesi gerekirken yazılı şekilde davanın süresinde açılmadığında reddine karar verilmiş olması ve yine davalı kendisini vekille temsil ettirmemesine rağmen lehine vekalet ücretine hükmedilmiş olması da usul ve yasaya aykırı bulunduğu ileri sürülerek; kararın, 6100 sayılı HMK’nın 363 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca kanun yararına bozulması talep edilmiştir

Dava, davalının aracının temizlenmesi sırasında uğradığı zararın tazminine dair verilen tüketici hakem heyeti kararının iptali istemine ilişkindir. Uyuşmazlık davacının tüketici hakem heyeti kararına itirazının süresinde olup olmadığı ve davalı lehine vekalet ücretine hükmedilip hükmedilmeyeceğine ilişkindir.

1-Davacının tüketici hakem heyeti kararına süresinde itiraz edip etmediğinin incelenmesinde;

Dava dosyasına esas tüketici hakem heyetinin dosyasında davacı vekili olan Av. ...’in 02.07.2020 tarihli vekaletnamesini 16.07.2020 tarihinde verdiği cevap dilekçesi ile dosyaya sunduğu anlaşılmaktadır.

1-Davacının tüketici hakem heyeti kararına süresinde itiraz edip etmediğinin incelenmesinde;

Dava dosyasına esas tüketici hakem heyetinin dosyasında davacı vekili olan Av. ...’in 02.07.2020 tarihli vekaletnamesini 16.07.2020 tarihinde verdiği cevap dilekçesi ile dosyaya sunduğu anlaşılmaktadır.

Yargılama sırasında yapılan tebliğlerle ilgili tebliğ mazbatalarının ve ilgili diğer belgelerin dosyaya konulması gerekir. 7201 sayılı Tebligat Kanunu ve bu Kanunun uygulanması için çıkarılan Tüzük hükümleri tamamen şeklidir ve titizlikle uygulanması gerekir. Bir davada yapılan tebligatların usulüne uygun olup olmadığını hakim resen denetlemelidir.

Tebligat Kanunu'nun 11. maddesi ve Hakem Heyetleri Yönetmeliği’nin kararın tebliği başlıklı 25. maddesi gereğince vekille takip edilen işlerde vekile tebligat zorunludur. 7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun 11. maddesinde “(1)(Değişik fıkra: 06/06/1985 - 3220/5 md.) Vekil vasıtasıyla takip edilen işlerde tebligat vekile yapılır. Vekil birden çok ise bunlardan birine tebligat yapılması yeterlidir. Eğer tebligat birden fazla vekile yapılmış ise, bunlardan ilkine yapılan tebliğ tarihi asıl tebliğ tarihi sayılır. Ancak, Ceza Muhakemeleri Usulu Kanununun, kararların sanıklara tebliğ edilmelerine ilişkin hükümleri saklıdır. (2) (Ek fıkra: 11/01/2011-6099 S.K./4.mad.) Avukat tarafından takip edilen işlerde, avukatın bürosunda yapılacak tebligatlar, resmî çalışma gün ve saatleri içinde yapılır. (3) Kanuni mümessilleri bulunanlara veya bulunması gerekenlere yapılacak tebligat kanunlara göre bizzat kendilerine yapılması icabetmedikçe bu mümessillere yapılır.” ve yine Hakem Heyetleri Yönetmeliği’nin 25. maddesinde “(1) Tüketici hakem heyeti kararı, alındığı tarihten itibaren on iş günü içinde taraflara yazılı olarak ve 11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine göre tebliğ edilir. Tarafların temsilinin avukatla yapılması halinde tebligat avukata yapılır. (2) Kararların taraflara taahhütlü mektupla gönderilmesi esastır. Gecikmesi halinde zarar doğabilecek işlerde, gerekçe belirtilmek suretiyle, memur vasıtasıyla tebligat yaptırılabilir.” şeklinde yer alan düzenlemeler uyarınca, vekil vasıtasıyla takip edilen işlerde tebligat vekile yapılır.

Bu açıklamalar doğrultusunda somut olay özelinde yapılan değerlendirmede; davacı vekili olarak Av. ...’in tüketici hakem heyeti dosyasına 02.07.2020 tarihli vekaletnamesini 16.07.2020 tarihinde cevap dilekçesi birlikte sunduğu anlaşıldığından Tebligat Kanunu’nun 11. maddesi ve Hakem Heyetleri Yönetmeliği’nin 25. maddesi doğrultusunda hakem heyeti kararının vekile tebliğ edilmesi gerekirken asile tebliğ edilmesi usulsüzdür. O halde mahkemece, usulsüz tebliğ nedeniyle davacı vekilinin hakem heyeti kararına itirazını süresinde yaptığı kabul edilerek işin esasına girilip sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yanılgılı gerekçe ile davanın süreden reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olduğundan Adalet Bakanlığının bu yöne ilişen kanun yararına temyiz talebinin kabulü gerekmiştir.

2-Davalı lehine vekalet ücretine hükmedilip hükmedilmeyeceğinin incelenmesinde;

Dava dosyasında davalının vekilinin yer almadığı, dosyasının bizzat davalı tarafından takip edildiği anlaşıldığından, davalı vekili lehine vekalet ücretine hükmedilmesi usul ve

yasaya aykırıdır. O halde mahkemece davalı yararına vekalet ücretine hükmedilmemesi gerekirken davalı yararına vekalet ücretine hükmedilmesi usul ve yasaya aykırı bulunduğundan Adalet Bakanlığının bu yöne ilişen kanun yararına temyiz talebinin kabulü gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda 1. ve 2. bentte açıklanan nedenlerle Adalet Bakanlığı’nın kanun yararına bozma talebinin kabulü ile kararın sonuca etkili olmamak üzere KANUN YARARINA BOZULMASINA, aynı maddenin üçüncü fıkrası uyarınca gereği yapılmak üzere bozma kararının bir örneğinin ve dava dosyasının Adalet Bakanlığına gönderilmesine, 21.03.2022 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/2528, Karar No: 2010/3123, Tarih: 01.03.2010

**3. Hukuk Dairesi         2010/2528 E.  ,  2010/3123 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :AİLE MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen nafaka davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü.

Davacı vekili dilekçesinde, müvekkili ile davalının boşandıklarını boşanma sonunda müvekkilinin velayetlerine verilen müşterek çocuklar ... ile ... için 50'şer TL.iştirak nafakasına, müvekkili içinde 75 TL.yoksulluk nafakasına hükmolunduğunu, müşterek çocuklardan 1990 doğumlu ...'nın halen 19 Mayıs Üniversitesinde İngilizce Öğretmenliği Bölümünde, 1996 tarihli ...'ında ilköğretim okulunda eğitim hayatlarını devam ettiklerini, davacının ve müşterek çocukların ihtiyaçlarının artması nedeniyle mevcut nafakaların yetersiz kaldığını ... sürerek yoksulluk nafakasının 75 TL.den aylık 500 TL.ye, müşterek çocuk ...'nın iştirak nafakasının 50 TL.den 600 TL.ye, Çocuk ...'ın iştirak nafakasının da 50 TL.den aylık 400 TL.ye çıkartılması talep ve dava edilmiştir.

Mahkemece; yoksulluk nafakası yönünden davanın kısmen kabulü ile yoksulluk nafakasının aylık 75 TL.den 300 TL.ye çıkartılmasına karar verilmiş, iştirak nafakaları yönünden ise, müşterek çocukların davacı sıfatında yer almadıkları ve çocuk ...'nında ... olduğu gerekçesiyle iştirak nafakaları artırımı talebi yönünden davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosyadaki delillere ve kurulan hükme göre yoksulluk nafakasının artırımına ilişkin kurulan hükümde bir isabetsizlik olmadığı gibi, müşterek çocuk ... 04.05.1990 doğumlu ve dava tarihi itibariyle ... olup, taraf ve dava ehliyetine sahip olduğu için davada taraf olarak gösterilmesi gerekirken, taraf olarak gösterilmemiş, velayeten dava açılmış, yargılama aşamasında da davaya dahil edilmemiştir. ... çocuk ... yönünden kurulan hükümde de bir isabetsizlik yoktur. Bu yönlerden hükmün onanması gerekmiştir.

Müşterek küçük çocuk ... ise 1996 doğumlu olup, velayeten dava açılmış ve iştirak nafakasının artırımı istenmiştir. Önceki nafakanın takdir edildiği tarihten eldeki davanın dava tarihine kadar beş yıldan fazla bir süre geçmiş olup, nafaka artırım şartları oluşmuştur. Müşterek küçük çocuk ...'ın iştirak nafakasının hakkaniyete uygun bir miktarda artırılmasına karar verilmesi gerekirken, bu çocuk yönünden iştirak nafakasının yazılı şekilde reddedilmiş olması doğru görülmemiş bozmayı gerektirmiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 01.03.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/23384, Karar No: 2010/4864, Tarih: 04.03.2010

**12. Hukuk Dairesi         2009/23384 E.  ,  2010/4864 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara 12. İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 23/07/2009

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı vekili tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü :

HUMK.nun 9.maddesine göre alacaklı takip borçlularından birisinin ikametgahında da icra takibi yapabilir. Somut olayda borçlu  ödeme emri Ankara'da tebliğ edilmiş ise de, tebligat adresinin bu borçlunun ikamet adresi olup olmadığı araştırılmamıştır. Mahkemece adı geçen borçlunun ticaret sicilinden ikamet adresi araştırılarak oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.

SONUÇ  : Alacaklı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İ.İ.K. 366 ve H.U.M.K.’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), 04.03.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/14186, Karar No: 2012/23756, Tarih: 29.11.2012

**10. Hukuk Dairesi         2012/14186 E.  ,  2012/23756 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

No : 679-341

Dava, hak sahibi konumundaki davacının 5510 sayılı Kanun hükümlerine göre kesilen ölüm aylığının yeniden bağlanması gerektiğinin ve yersiz ödendiği ileri sürülen aylıklar nedeniyle borçlu bulunmadığının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı ... Başkanlığı avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Hakkında verilen boşanma kararı 30.04.2010 tarihinde kesinleşen davacıya, 1982 yılında yaşamını yitiren sigortalı babası üzerinden 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu hükümlerine göre hak sahibi kız çocuğu sıfatıyla bağlanan ölüm aylığının, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığının belirlendiği gerekçesiyle davalı Kurumca 2011 yılının Şubat ayında gerçekleştirilen işlemle başlangıç günü itibarıyla kesilerek, 15.05.2010 – 21.01.2011 döneminde yersiz ödendiği ileri sürülen aylıklar yönünden borç tahakkuk ettirildiği anlaşılmaktadır.

506, 1479, 2925, 2926, 5434 sayılı Kanunlarda yer almamakla birlikte ilk kez 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun “Gelir ve aylık bağlanmayacak haller” başlığını taşıyan 56. maddesinin ikinci (son) fıkrasında düzenlenen davanın yasal dayanağı niteliğindeki norm 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe girmiş, fıkrada “Eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir. Bu kişilere ödenmiş olan tutarlar, 96. madde hükümlerine göre geri alınır.” düzenlemesine yer verilmiştir. Öncelikle belirtilmelidir ki, inceleme konusu hükmün Anayasa'ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptali istemiyle yapılan başvurunun, Anayasa Mahkemesi'nin 15.12.2011 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 28.04.2011 gün ve 2009/86 Esas – 2011/70 Karar sayılı kararı ile reddedildiği, dolayısıyla iptal edilmeyen fıkranın yürürlükte olduğu belirgindir.

Fıkra, oldukça sade biçimde kaleme alınmış, madde başlığında “bağlanmayacak” sözcüğüne yer verildikten sonra fıkra metninde “bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir” ibareleri kullanılmış, böylelikle, daha önceki sosyal güvenlik kanunlarında yer almayan, boşanılan eşle fiilen (eylemli olarak) birlikte yaşama olgusu, gelir/aylık kesme nedeni olarak düzenlendiği gibi, eylemli olarak birlikte yaşama, aynı zamanda gelir/aylık bağlama engeli olarak da benimsenmiştir. Burada, eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun/durumunun tanımlanması, hukuki sınır ve çerçevesinin çizilip ortaya konulması önem arz etmektedir. Taraflar arasında hangi hukuki sebep ve maddi vakıaya dayanmış olursa olsun sona ermiş evlilik birliğinin hak ve yükümlülüklerinin sürdürüldüğü beraberlikler veya kesinleşmiş yargı kararına bağlı olarak gerçekleşmiş boşanmanın var olan/olası sonuçlarını ortadan kaldırıcı/giderici nitelikteki birliktelikler madde kapsamında değerlendirilmeli, ortak çocuk/çocuklar yönünden, boşanma kararına bağlanan veya bağlanmayan kişisel ilişkilerin yürütülmesini sağlamaya yönelik olarak, eşlerin belirli aralıklarda ve günlerde zorunlu şekilde bir araya gelmeleri durumunda ise kanun koyucunun bu türden ilişkinin varlığının gelir/aylık bağlanmaması veya kesilmesi nedeni olarak öngörmediği kabul edilmeli, boşanılan eşle kurulan/yürütülen ilişkinin, eylemli olarak birlikte yaşama kavramı kapsamında yer alıp almadığı dikkatlice irdelenerek saptama yapılmalıdır.

Anılan 56. maddede yalın olarak “eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen” ibareleri yer almakta olup, kanun koyucu tarafından örneğin; “sosyal güvenlik kanunları kapsamında ölüm aylığına hak kazanmak amacıyla eşinden boşanan”, “hak sahibi sıfatını haksız yere elde etme amacıyla eşinden boşanan”, “gerçek boşanma iradesi söz konusu olmaksızın (muvazaalı olarak) eşinden boşanan” veya bunlara benzer ifadelere yer verilmemiş, sade olarak kaleme alınan metinle uygulama alanı genişletilmiştir. Maddede boşanma amacına/saikine yönelik herhangi bir düzenlemeye yer verilmediğinden, gerek Kurumca, gerekse yargı organlarınca uygulama yapılırken; eşlerin boşanma iradelerinin gerçekliğinin/samimiliğinin araştırılıp ortaya konulması söz konusu olmamalı, boşanmanın muvazaalı olup olmadığına ilişkin herhangi bir araştırma/irdeleme ve boşanma yönündeki kesinleşmiş yargı kararının geçerliliğinin sorgulaması yapılmamalı, özellikle, kesinleşmiş yargı organının verdiği karara dayanan “boşanma” hukuki durum ve sonucunun eşlerin gerçek iradelerine dayanıp dayanmadığının araştırılmasının bir başka organın yetki ve görevi içerisinde yer almadığı, kaldı ki, 4721 sayılı Türk Medeni Kanununda “anlaşmalı boşanma” adı altında hukuki bir düzenlemenin de bulunduğu dikkate alınmalıdır. Şu durumda sonuç olarak belirtilmelidir ki, boşanma tarihi itibarıyla gerçek/samimi boşanma iradelerine sahip olan (evlilik birliği temelinden sarsılan) veya olmayan tüm eşlerin, maddenin yürürlük tarihi olan 01.10.2008 tarihinden itibaren her ne sebeple olursa olsun eylemli olarak birlikte yaşadıklarının saptanması durumunda gelirin/aylığın kesilmesi zorunluluğu bulunmaktadır.

Gelirin/aylığın kesilme tarihi ile Kurumun geri alım (istirdat) hakkının kapsamına ilişkin olarak; eylemli birlikte yaşama olgusunun gerçekleşme/başlama tarihi esas alınarak bu tarih itibarıyla gelir/aylık kesme veya iptal işlemi tesis edilip ilgiliye, anılan tarihten itibaren yapılan ödemeler yasal dayanaktan yoksun/yersiz kabul edilmeli, ancak, söz konusu madde 01.10.2008 günü yürürlüğe girdiğinden, eylemli birliktelik daha önce başlamış olsa dahi maddenin yürürlük günü öncesine gidilmemeli, başka bir anlatımla 01.10.2008 tarihi öncesine ilişkin borç tahakkuku söz konusu olmamalı, böylelikle açıklığa kavuşturulacak yersiz ödeme dönemine ilişkin olarak 5510 sayılı Kanunun 96. maddesine göre uygulama yapılmalıdır. İnceleme konusu 56. maddede, “eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle” ibareleri yer aldığından, birden fazla evlilik ve doğal olarak birden fazla boşanmanın gerçekleşmiş olması durumunda, boşanılan herhangi bir eşle eylemli olarak birlikte yaşama durumunda madde hükmünün uygulanacağı gözetilmelidir.

5510 sayılı Kanun, önceki sosyal güvenlik yasalarını birleştiren temel yasa niteliğinde olduğundan, gerek değiştirilen veya yürürlükten kaldırılan, gerekse geçici ve geçiş hükümlerinin yer aldığı maddelerle birlikte ele alınıp değerlendirmeye tabi tutulması gerekmektedir. Bu yönden bakıldığında Kanunun “Malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortasına ilişkin bazı geçiş hükümleri” başlığını taşıyan geçici 1. ve “5434 sayılı Kanuna ilişkin geçiş hükümleri” başlıklı geçici 4. maddesinin irdelenmesi zorunluluğu bulunmaktadır. Anılan geçici maddelerle kanun koyucu tarafından, 5510 sayılı Kanunun yürürlüğü öncesinde yukarıda belirtilen beş adet sosyal güvenlik kanunu hükümleri uygulanmak suretiyle hak sahiplerine bağlanan gelirin/aylığın, durum değişikliği sebebine bağlı olarak kesilmesi veya yeniden bağlanmasında, yine anılan kanun hükümlerinin esas alınması gerektiğinin benimsendiği anlaşılmaktadır. Söz konusu kanunlarda, boşanılan eşle eylemli olarak birlikte yaşama olgusu, gelirin/aylığın bağlanması engeli veya kesilmesi nedeni olarak öngörülmediğinden, 56. maddenin zaman bakımından uygulanmasında kuşku ve duraksamaya düşülmesi olasılığı bulunmaktadır. Bu durumda, 4721 sayılı Kanunun “Herkes, haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kurallarına uymak zorundadır. Bir hakkın açıkça kötüye kullanılmasını hukuk düzeni korumaz.” hükmünü içeren ve “Dürüst davranma” başlığını taşıyan 2. maddesinde yer alan dürüstlük ( = objektif iyi niyet) kuralı çerçevesinde çözüme gidilmeli, evrensel hukuk ilkeleri arasında yer alan “hiç kimsenin kendi kusurundan yararlanamayacağı” ilkesi sosyal güvenlik hukuku alanında da göz önünde bulundurulmalıdır. Bu bakımdan, 56. madde açısından 01.10.2008 tarihinden önce hakkın kazanıldığı durumlarda, söz konusu yasal düzenleme öncesinde ilgililer her ne şekilde/amaçla/saikle boşanmış olurlarsa olsunlar, başka bir anlatımla eşlerin boşanma iradeleri gerçek/samimi olsun veya olmasın, eylemli birlikteliklerini 5510 sayılı Kanunla getirilen yeni düzenleme sonrasında da sürdürdüklerinin veya söz konusu düzenlemeden itibaren anılan tür ve nitelikte bir beraberliğe başladıklarının kanıtlanması durumunda, başka bir anlatımla eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun saptandığı durumlarda, anılan 2. madde kapsamında hakkın kötüye kullanımının varlığı kabul edilerek ilgililere gelir/aylık tahsisi yapılmaması, bağlanan gelirin/aylığın da kesilmesi gerekmektedir. Kuşkusuz, hak sahibine, eylemli birlikteliğin sona erdiği tarihten itibaren, diğer koşulların da varlığı durumunda gelir/aylık bağlanabileceği kabul edilmelidir.

Sonuç olarak; 5510 sayılı Kanunun 56. maddesinin ikinci fıkrasına dayalı açılan bu tür davalarda eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun tüm açıklığıyla ve özellikle taraflar arasındaki uyuşmazlık konusu dönem yönünden ortaya konulması önem arz etmektedir. Bu aşamada, ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere, özellikle Anayasa'nın 20., 5510 sayılı Kanunun 59., 100., 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri Ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanunun 28., 45., 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanununun 3., 45 – 53., 4857 sayılı İş Kanununun 32., 01.10.2011 günü yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 6., 24 – 33., 189., 190., 191., 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 6., 19., 20., maddeleri ve diğer ilgili mevzuat hükümleri göz önünde bulundurulmak suretiyle yöntemince araştırma yapılmalı, tarafların göstereceği tüm kanıtlar toplanmalı, bildirilen ve dinlenilmesi istenilen tanıkların ifadeleri alınmalı, davalı ile boşandığı eşinin yerleşim yerlerinin saptanmasına ilişkin olarak; muhtarlıktan ikametgah senetleri elde edilmeli, ilgili Nüfus Müdürlüklerinden sağlanan nüfus kayıt örnekleri ile yerleşim yeri ve diğer adres belgelerinden yararlanılmalı, adres değişiklik ve nakillerine ilişkin bilgilere ulaşılmalı, özellikle ilgili Nüfus Müdürlüğü’nden adres hareketleri, tarihleriyle birlikte istenilmeli, ilgililerin su, elektrik, telefon aboneliklerinin hangi adreste kimin adına tesis edildiği saptanmalı, seçmen bilgi kayıtları getirtilmeli, varsa çalışmaları nedeniyle resmi/özel kurum ve kuruluşlara verilen belgelerde yer alan adresler dikkate alınmalı, boşanılan eş 4857 sayılı Kanun hükümleri kapsamında yer almakta ise adına ödeme yapılabilecek özel olarak açılan banka hesabı bulunup bulunmadığı belirlenmeli, özellikle, Emniyet Müdürlüğü görevlilerince yapılan araştırma sonunda düzenlenen ve davalı Kurum işlemine dayanak kılınan 27.09.2010 tarihli tutanakta fiili birlikteliğin varlığı belirtildiğinden boşanan eşlerin kayıtlı oldukları bölge/bölgeler yönünden yeniden ve geniş kapsamlı Emniyet Müdürlüğü/Jandarma Komutanlığı araştırması yapılmalı, 2004 yılından itibaren görev yapan anılan mahalle/köy muhtar ve azalarının tümünün tanık sıfatıyla bilgi ve görgülerine başvurulmalı, böylelikle “boşanılan eşle eylemli olarak birlikte yaşama” olgusunun gerçekleşip gerçekleşmediği, toplanan kanıtlar ışığı altında değerlendirildikten sonra elde edilecek sonuca göre hüküm kurulmalıdır.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece eksik inceleme ve araştırma sonucu davanın kabulüne karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

S O N U Ç : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 29.11.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.