muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2008/8611, Karar No: 2008/8303, Tarih: 12.09.2008

**(Kapatılan)19. Hukuk Dairesi         2008/8611 E.  ,  2008/8303 K.**

**"İçtihat Metni"**

DavacıTayhan Gıda Dağ.İç ve Dış Tic.(....) vek.Av...ile davalı Tadımsan Catering Yemek Dünyası Tes.Gıda Tem.Tur.San.Tic.A.Ş.vek.Av.... aralarındaki itirazın iptali davası hakkında Çorlu 2. Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 11.03.2008 gün ve 139-79 sayılı hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşuldu.

- K A R A R -

492 Sayılı Harçlar Kanununda değişiklik yapan ve 06/06/2008 tarihinde yürürlüğe giren 5766 sayılı Kanunun 11. maddesinin d. Bendi uyarınca Yargıtay temyiz başvurularında 60.00 YTL temyiz başvuru harcı alınması gerektiğinden ve bu harç ödenmedikçe müteakip işlem olan temyiz incelemesine başlanamayacağından HUMK.’nun 434/3. maddesi gereği işlem yapılmak üzere dosyanın yerel mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 12.09.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/15973, Karar No: 2013/20201, Tarih: 05.11.2013

**10. Hukuk Dairesi         2013/15973 E.  ,  2013/20201 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

Dava, yersiz alınan ölüm aylıklarının 5510 Sayılı Yasanın 56. Maddesi uyarınca tahsili istemine ilişkindir.

Mahkeme, yazılı gerekçelerle davanın reddine karar vermiştir.

Hükmün, davacı Kurum avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Hakkında verilen boşanma kararı 08.03.2004 tarihinde kesinleşen davalıya, yaşamını yitiren SSK’lı babası üzerinden 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 68. maddesi hükümlerine göre hak sahibi kız çocuğu sıfatıyla bağlanan ölüm aylığının, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığının belirlendiği gerekçesiyle davacı Kurumca kesilerek, 20.10.2008–19.11.2010 döneminde yersiz ödendiği ileri sürülen aylıklar yönünden borç tahakkuk işlemi tesis edildiği ve eldeki dava ile de tahsilinin talep edildiği anlaşılmaktadır.

506, 1479, 2925, 2926, 5434 sayılı Kanunlarda yer almamakla birlikte ilk kez 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun “Gelir ve aylık bağlanmayacak haller” başlığını taşıyan 56'ncı maddesinin ikinci (son) fıkrasında düzenlenen davanın yasal dayanağı niteliğindeki norm 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe girmiş, fıkrada “Eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir. Bu kişilere ödenmiş olan tutarlar, 96'ncı madde hükümlerine göre geri alınır.” düzenlemesine yer verilmiştir. Öncelikle belirtilmelidir ki, inceleme konusu hükmün Anayasa'ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptali istemiyle yapılan başvurunun, Anayasa Mahkemesi'nin 15.12.2011 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 28.04.2011 gün ve 2009/86 Esas – 2011/70 Karar sayılı kararı ile reddedildiği, dolayısıyla iptal edilmeyen fıkranın yürürlükte olduğu belirgindir.

Fıkra, oldukça sade biçimde kaleme alınmış, madde başlığında “bağlanmayacak” sözcüğüne yer verildikten sonra fıkra metninde “bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir” ibareleri kullanılmış, böylelikle, daha önceki sosyal güvenlik

kanunlarında yer almayan, boşanılan eşle fiilen (eylemli olarak) birlikte yaşama olgusu, gelir/aylık kesme nedeni olarak düzenlendiği gibi, eylemli olarak birlikte yaşama, aynı zamanda gelir/aylık bağlama engeli olarak da benimsenmiştir.

Fıkra, oldukça sade biçimde kaleme alınmış, madde başlığında “bağlanmayacak” sözcüğüne yer verildikten sonra fıkra metninde “bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir” ibareleri kullanılmış, böylelikle, daha önceki sosyal güvenlik

kanunlarında yer almayan, boşanılan eşle fiilen (eylemli olarak) birlikte yaşama olgusu, gelir/aylık kesme nedeni olarak düzenlendiği gibi, eylemli olarak birlikte yaşama, aynı zamanda gelir/aylık bağlama engeli olarak da benimsenmiştir.

Burada, eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun/durumunun tanımlanması, hukuki sınır ve çerçevesinin çizilip ortaya konulması önem arz etmektedir. Taraflar arasında hangi hukuki sebep ve maddi vakıaya dayanmış olursa olsun sona ermiş evlilik birliğinin hak ve yükümlülüklerinin sürdürüldüğü beraberlikler veya kesinleşmiş yargı kararına bağlı olarak gerçekleşmiş boşanmanın var olan/olası sonuçlarını ortadan kaldırıcı/giderici nitelikteki birliktelikler madde kapsamında değerlendirilmeli, ortak çocuk/çocuklar yönünden, boşanma kararına bağlanan veya bağlanmayan kişisel ilişkilerin yürütülmesini sağlamaya yönelik olarak, eşlerin belirli aralıklarda ve günlerde zorunlu şekilde bir araya gelmeleri durumunda ise kanun koyucunun bu türden ilişkinin varlığının gelir/aylık bağlanmaması veya kesilmesi nedeni olarak öngörmediği kabul edilmeli, boşanılan eşle kurulan/yürütülen ilişkinin, eylemli olarak birlikte yaşama kavramı kapsamında yer alıp almadığı dikkatlice irdelenerek saptama yapılmalıdır.

Anılan 56'ncı maddede yalın olarak “eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen” ibareleri yer almakta olup, kanun koyucu tarafından örneğin; “sosyal güvenlik kanunları kapsamında ölüm aylığına hak kazanmak amacıyla eşinden boşanan”, “hak sahibi sıfatını haksız yere elde etme amacıyla eşinden boşanan”, “gerçek boşanma iradesi söz konusu olmaksızın (muvazaalı olarak) eşinden boşanan” veya bunlara benzer ifadelere yer verilmemiş, sade olarak kaleme alınan metinle uygulama alanı genişletilmiştir. Maddede boşanma amacına/saikine yönelik herhangi bir düzenlemeye yer verilmediğinden, gerek Kurumca, gerekse yargı organlarınca uygulama yapılırken; eşlerin boşanma iradelerinin gerçekliğinin/samimiliğinin araştırılıp ortaya konulması söz konusu olmamalı, boşanmanın muvazaalı olup olmadığına ilişkin herhangi bir araştırma/irdeleme ve boşanma yönündeki kesinleşmiş yargı kararının geçerliliğinin sorgulaması yapılmamalı, özellikle, kesinleşmiş yargı organının verdiği karara dayanan “boşanma” hukuki durum ve sonucunun eşlerin gerçek iradelerine dayanıp dayanmadığının araştırılmasının bir başka organın yetki ve görevi içerisinde yer almadığı, kaldı ki, 4721 sayılı Türk Medeni Kanununda “anlaşmalı boşanma” adı altında hukuki bir düzenlemenin de bulunduğu dikkate alınmalıdır. Şu durumda sonuç olarak belirtilmelidir ki, boşanma tarihi itibarıyla gerçek/samimi boşanma iradelerine sahip olan (evlilik birliği temelinden sarsılan) veya olmayan tüm eşlerin, maddenin yürürlük tarihi olan 01.10.2008 tarihinden itibaren her ne sebeple olursa olsun eylemli olarak birlikte yaşadıklarının saptanması durumunda gelirin/aylığın kesilmesi zorunluluğu bulunmaktadır.

Önemle vurgulanmalıdır ki, 818 sayılı Borçlar Kanununun 53'üncü maddesinde, hukuk mahkemesi hakiminin kusur belirlemesi yaparken ceza hukukunun sorumluluğa ilişkin hükümleri ve ceza mahkemesinden verilen beraat kararı ile bağlı olmadığı, ceza mahkemesi kararının, kusurun takdiri ve zararın miktarının belirlenmesi konusunda dahi hukuk hakimini bağlamayacağı yönünde düzenleme yapılmış olup, anılan maddede hukuk hakiminin ceza kararında kesinleşen maddi olgularla bağlı olduğuna ilişkin herhangi bir açıklık bulunmamasına karşın, öğreti tarafından ve uygulayıcı konumundaki yargı makamlarınca “maddi olgularla bağlılık” ilkesi benimsenmiştir. Bunun temelinde hiç kuşkusuz mahkemelere güven duygusu bulunmaktadır. Bu bakımdan, ceza mahkemesince görülüp kesinleşen dava dosyasındaki boşanan eşlerin eylemli birlikteliklerine ilişkin saptamalar da, anılan ilke gereğince değerlendirmeye alınmalıdır.

Gelirin/aylığın kesilme tarihi ile Kurumun geri alım (istirdat) hakkının kapsamına ilişkin olarak; eylemli birlikte yaşama olgusunun gerçekleşme/başlama tarihi esas alınarak bu tarih itibarıyla gelir/aylık kesme veya iptal işlemi tesis edilip ilgiliye, anılan tarihten itibaren yapılan ödemeler yasal dayanaktan yoksun/yersiz kabul edilmeli, ancak, söz konusu madde 01.10.2008 günü yürürlüğe girdiğinden, eylemli birliktelik daha önce başlamış olsa dahi maddenin yürürlük günü öncesine gidilmemeli, başka bir anlatımla 01.10.2008 tarihi öncesine ilişkin borç tahakkuku söz konusu olmamalı, böylelikle açıklığa kavuşturulacak yersiz ödeme dönemine ilişkin olarak 5510 sayılı Kanunun 96'ncı maddesine göre uygulama yapılmalıdır. İnceleme konusu 56'ncı maddede, “eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle” ibareleri yer aldığından, birden fazla evlilik ve doğal olarak birden fazla boşanmanın gerçekleşmiş olması durumunda, boşanılan herhangi bir eşle eylemli olarak birlikte yaşama durumunda madde hükmünün uygulanacağı gözetilmelidir.

5510 sayılı Kanun, önceki sosyal güvenlik yasalarını birleştiren temel yasa niteliğinde olduğundan, gerek değiştirilen veya yürürlükten kaldırılan, gerekse geçici ve geçiş hükümlerinin yer aldığı maddelerle birlikte ele alınıp değerlendirmeye tabi tutulması gerekmektedir. Bu yönden bakıldığında Kanunun “Malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortasına ilişkin bazı geçiş hükümleri” başlığını taşıyan geçici 1'inci ve “5434 sayılı Kanuna ilişkin geçiş hükümleri” başlıklı geçici 4'üncü maddesinin irdelenmesi zorunluluğu bulunmaktadır. Anılan geçici maddelerle kanun koyucu tarafından, 5510 sayılı Kanunun yürürlüğü öncesinde yukarıda belirtilen beş adet sosyal güvenlik kanunu hükümleri uygulanmak suretiyle hak sahiplerine bağlanan gelirin/aylığın, durum değişikliği sebebine bağlı olarak kesilmesi veya yeniden bağlanmasında, yine anılan kanun hükümlerinin esas alınması gerektiğinin benimsendiği anlaşılmaktadır. Söz konusu kanunlarda, boşanılan eşle eylemli olarak birlikte yaşama olgusu, gelirin/aylığın bağlanması engeli veya kesilmesi nedeni olarak öngörülmediğinden, 56'ncı maddenin zaman bakımından uygulanmasında kuşku ve duraksamaya düşülmesi olasılığı bulunmaktadır. Bu durumda, 4721 sayılı Kanunun “Herkes,

haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kurallarına uymak zorundadır. Bir hakkın açıkça kötüye kullanılmasını hukuk düzeni korumaz.” hükmünü içeren ve “Dürüst davranma” başlığını taşıyan 2'nci maddesinde yer alan dürüstlük ( = objektif iyi niyet) kuralı çerçevesinde çözüme gidilmeli, evrensel hukuk ilkeleri arasında yer alan “hiç kimsenin kendi kusurundan yararlanamayacağı” ilkesi sosyal güvenlik hukuku alanında da göz önünde bulundurulmalıdır. Bu bakımdan, 56'ncı madde açısından 01.10.2008 tarihinden önce hakkın kazanıldığı durumlarda, söz konusu yasal düzenleme öncesinde ilgililer her ne şekilde/amaçla/saikle boşanmış olurlarsa olsunlar, başka bir anlatımla eşlerin boşanma iradeleri gerçek/samimi olsun veya olmasın, eylemli birlikteliklerini 5510 sayılı Kanunla getirilen yeni düzenleme sonrasında da sürdürdüklerinin veya söz konusu düzenlemeden itibaren anılan tür ve nitelikte bir beraberliğe başladıklarının kanıtlanması durumunda, başka bir anlatımla eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun saptandığı durumlarda, anılan 2'nci madde kapsamında hakkın kötüye kullanımının varlığı kabul edilerek ilgililere gelir/aylık tahsisi yapılmaması, bağlanan gelirin/aylığın da kesilmesi gerekmektedir. Kuşkusuz, hak sahibine, eylemli birlikteliğin sona erdiği tarihten itibaren, diğer koşulların da varlığı durumunda gelir/aylık bağlanabileceği kabul edilmelidir.

Sonuç olarak; 5510 sayılı Kanunun 56'ncı maddesinin ikinci fıkrasına dayalı açılan bu tür davalarda eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun tüm açıklığıyla ve özellikle taraflar arasındaki uyuşmazlık konusu dönem yönünden ortaya konulması önem arz etmektedir. Bu aşamada, ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere özellikle Anayasa'nın 20., 5510 sayılı Kanunun 59., 100., 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri Ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanunun 28., 45., 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanununun 3., 45 – 53., 4857 sayılı İş Kanununun 32., 01.10.2011 günü yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 6., 24 – 33., 189., 190., 191., 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 6., 19., 20., maddeleri ve diğer ilgili mevzuat hükümleri göz önünde bulundurulmak suretiyle yöntemince araştırma yapılmalı, tarafların göstereceği tüm kanıtlar toplanmalı, bildirilen ve dinlenilmesi istenilen tanıkların ifadeleri alınmalı, davacı ile boşandığı eşinin yerleşim yerlerinin saptanmasına ilişkin olarak; muhtarlıktan ikametgah senetleri elde edilmeli, ilgili Nüfus Müdürlüklerinden sağlanan nüfus kayıt örnekleri ile yerleşim yeri ve diğer adres belgelerinden yararlanılmalı, adres değişiklik ve nakillerine ilişkin bilgilere ulaşılmalı, özellikle ilgili Nüfus Müdürlüğü’nden adres hareketleri, tarihleriyle birlikte istenilmeli, ilgililerin su, elektrik, telefon aboneliklerinin hangi adreste kimin adına tesis edildiği saptanmalı, seçmen bilgi kayıtları getirtilmeli, varsa çalışmaları nedeniyle resmi/özel kurum ve kuruluşlara verilen belgelerde yer alan adresler dikkate alınmalı, boşanılan eş 4857 sayılı Kanun hükümleri kapsamında yer almakta ise adına ödeme yapılabilecek özel olarak açılan banka hesabı bulunup bulunmadığı belirlenmeli, boşanan eşlerin kayıtlı oldukları bölge/bölgeler yönünden kapsamlı

Emniyet Müdürlüğü/Jandarma Komutanlığı araştırması yapılmalı, görev yapan anılan mahalle/köy muhtar ve azalarının tanık sıfatıyla bilgi ve görgülerine başvurulmalı, böylelikle “boşanılan eşle eylemli olarak birlikte yaşama” olgusunun gerçekleşip gerçekleşmediği, toplanan kanıtlar ışığı altında değerlendirildikten sonra elde edilecek sonuca göre hüküm kurulmalıdır.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece eksik inceleme ve araştırma sonucu davanın reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde; davacı Kurum avukatının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 05.11.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/9918, Karar No: 2012/11247, Tarih: 11.06.2012

**11. Ceza Dairesi         2012/9918 E.  ,  2012/11247 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Sahte fatura düzenlemek

HÜKÜM : 1) 2003 yılında sahte belge düzenlemek suçu nedeniyle:

213 sayılı Vergi Usul Yasasının 359/b-1 maddesi, 765 sayılı TCK.nun 59. maddesi gereğince sanığın 15 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, 647 sayılı Yasanın 6. maddesi gereğince cezanın ertelenmesine. Hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına yer olmadığına.

2) 2004 yılında sahte belge düzenlemek suçu nedeniyle:

213 sayılı Vergi Usul Yasasının 359/b-1 maddesi, 765 sayılı TCK.nun 59. maddesi gereğince sanığın 15 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, 647 sayılı Yasanın 6. maddesi gereğince cezanın ertelenmesine. Hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına yer olmadığına.

3) 2005 yılında sahte belge düzenlemek suçu nedeniyle:

213 sayılı Vergi Usul Yasasının 359/b-1 maddesi, 5237 sayılı TCK.nun 62, 53, 51/1. maddeleri gereğince sanığın 15 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına.Cezanın ertelenmesine. Hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına yer olmadığına.

4) 2006 yılında sahte belge düzenlemek suçu nedeniyle:

CMK.nun 223/2-b maddesi gereğince sanığın beraatine.

Hükmün aslını oluşturan kısa kararın tefhim edildiği 14.09.2012 günlü duruşma tutanağında zabıt katibi ...'in imzasının bulunmadığı görülmekle, bu imza eksikliğinin mahallinde tamamlatılması olanaklı görülmüştür.

1-Katılan vekilinin, 2006 takvim yılında sahte fatura düzenlemek" suçundan kurulan beraat hükmüne, sanık müdafiinin ise "2004 takvim yılında sahte fatura düzenlemek" ve "2005 takvim yılında sahte fatura düzenlemek" suçlarından kurulan mahkumiyet hükümlerine yönelen temyiz itirazlarının incelenmesinde;

"2006 takvim yılında sahte fatura düzenlemek" suçu yönünden, yüklenen suçun yasal unsurları itibariyle oluşmadığı, mahkemece dosya içeriğine uygun şekilde gerekçeleri gösterilerek mahkemece kabul ve takdir kılınmış, "2004 ve 2005 takvim yıllarında sahte fatura düzenlemek" suçları yönünden ise, toplanan deliller karar yerinde incelenip, yüklenen suçların sübutu kabul, oluşa ve soruşturma sonuçlarına uygun şekilde vasfı tayin, cezayı azaltıcı sebeblerin nitelik ve dereceleri takdir kılınmış, savunması inandırıcı gerekçelerle reddedilmiş ve incelenen dosya içeriğine göre verilen hükümlerde bir isabetsizlik görülmemiş olduğundan katılan vekili ve sanık müdafiinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle belirtilen hükümlerin ONANMASINA,

2-Sanık müdafiinin, "2003 takvim yılında sahte fatura düzenlemek " suçundan kurulan mahkumiyet hükmüne yönelen temyiz itirazlarına gelince;

2-Sanık müdafiinin, "2003 takvim yılında sahte fatura düzenlemek " suçundan kurulan mahkumiyet hükmüne yönelen temyiz itirazlarına gelince;

5237 sayılı Türk Ceza Kanunun 7 ve 5252 sayılı Türk Ceza Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun 9. maddeleri hükmü karşısında; sanığa yüklenen "2003 takvim yılında sahte fatura düzenlemek" suçunun yasada gerektirdiği cezasının türü ve üst sınırı itibariyle tabi olduğu, suç tarihinde yürürlükte bulunan ve lehe olan 765 sayılı TCK.nun 102/4 ve 104/2. maddelerinde öngörülen dava zamanaşımının, suç tarihinden, temyiz inceleme tarihine kadar gerçekleştiği anlaşılmış ve sanık müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, sair yönleri inclenmeyen hükmün 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden aynı Yasanın 322. maddesinde öngörülen yetkiye dayanılarak sanık hakkında "2003 takvim yılında sahte fatura düzenlemek" suçundan açılan kamu davasının gerçekleşen zamanaşımı nedeniyle 765 sayılı TCK.nun 102/4, 104/2 ve 5271 sayılı CMK.nun 223/8. maddeleri uyarınca DÜŞÜRÜLMESİNE, 11.06.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/15731, Karar No: 2013/335, Tarih: 15.01.2013

**5. Ceza Dairesi         2012/15731 E.  ,  2013/335 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mühür bozma suçundan sanık ... hakkında yapılan yargılama sonunda; atılı suçtan mahkümiyetine dair, İzmir 20. Asliye Ceza Mahkemesince verilen 29/05/2009 gün ve 2008/703 Esas, 2009/507 Karar sayılı hükmün sanık tarafından temyizi üzerine, Dairemizin 09/10/2012 gün ve 2012/399 Esas, 2012/10039 Karar sayılı ilamı ile bozma yönündeki kararına karşı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 12/12/2012 tarih ve 4-2009/279911 sayılı yazısı ile itiraz isteminde bulunulması üzerine dosya Dairemize verilmekle incelenerek gereği düşünüldü:

Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 29/04/2008 tarih, 2008/5-41 Esas, 2008/89 Karar sayılı kararında belirtildiği üzere;"Yargıç her somut olayda, sanığın eylemdeki etkinliğini, meydana gelen zarar ile yargılama sürecindeki tutumunu ve sair halleri gözetip 5237 sayılı TCK’nın 61. maddesince şahsileştirme yöntemiyle hükmünü kurmakta özgürdür, yeter ki, gerek lehe yasanın belirlenmesinde, gerekse temel cezanın tayin edilmesinde ve indirim maddelerinin uygulanmasında bir çelişki ve zaafiyet yaratılmamış olsun."

Bu açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde; yerel mahkemece 5237 sayılı TCK'nın 203. maddesinin ilk haline göre aynı Yasanın 61. maddesi uyarınca işlenen suçun kanuni tanımında öngörülen cezanın alt ve üst sınırı arasında temel cezanın belirlenmesi sonrasında, kararın temyizi halinde uygulamanın denetlenmesi gerektiğinden, yerel mahkemenin bu konudaki değerlendirme yetkisini kısıtlayacak şekilde Dairemizce esasa ilişkin düzeltme kararı verilmesi olanaksız bulunmakla, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından ileri sürülen itiraz nedenleri yerinde görülmediğinden 6352 sayılı Kanunun 99. maddesi ile değişik CMK’nın 308/3. maddesi uyarınca İTİRAZIN REDDİNE, dosyanın itiraz konusunda karar verilmek üzere Yargıtay Ceza Genel Kuruluna gönderilmesi için Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 15/01/2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/393, Karar No: 2024/10855, Tarih: 12.11.2024

**10. Hukuk Dairesi         2024/393 E.  ,  2024/10855 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 24. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2023/1550 E., 2023/1914 K.

KARAR : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 22. İş Mahkemesi

SAYISI : 2017/4 E., 2023/236 K.

Taraflar arasındaki iş kazasından maddi ve manevi tazminat istemi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabul ve kısmen reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı ve davalı ... Makina San. İhracat İthalat ve Ticaret A.Ş. vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine dair karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı ve davalı ... Makina San. İhracat İthalat ve Ticaret A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmek ve davalı vekili tarafından temyiz incelemesinin duruşmalı yapılması talep edilmekle; murafaa yapılmak üzere tayin olunan 12.11.2024 Salı günü için yapılan tebligatlar üzerine murafaalı temyiz eden davalı ... Makine San. İhr. İth. ve Tic. A.Ş. adına Av. ..., Av. Akif Karapınar ve şirket temsilcisi ... ile davacı adına Av. ...'ın geldikleri, davalı ... Nak. Gıda Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. adına gelen olmadığı görülmüş olup gelenlerin yüzlerine karşı murafaaya başlanarak; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının davalılardan ... Nakliyat Gıda Turizm San ve Tic Ltd Şti bünyesinde şoför olarak çalışmakta iken Orta Mahalle Sabancı Caddesi Tuzla İstanbul adresinde bulunan ... Makina Sanayi İhracat İthalat ve Ticaret A.Ş. ye ait fabrika yükleme alanına çalıştığı kamyonla görevli şoför olarak geldiğini, ... Makina Sanayi İhracat İthalat ve Ticaret A.Ş. ye ait olan bir başka kamyon kasa kapağı açık olduğu halde manevra yaptığı sırada, açık kasa kapağı müvekkili durmakta olan kamyonunun şoför kapısından içerideki alana çarptığını, kaza nedeni ile darbe alan sol kolunun koptuğunu, ... makine şirket çalışanı olan kamyon şoförü maneva kurallarına uymadığı, gözcü ve muavin bulundurmadığı, ayna kontrollerini doğru yapmadığı ve kollandığı aracın ilavesi olan kasa kapağı açıkken manevra yaptığı için olayda ağır derecede kusurlu olduğunu, kazanın gerçekleştiği yer ... Makina Sanayi İhracat İthalat ve Ticaret A.Ş. isimli şirkete ait yükleme alanı olduğunu, olay sırasında araçların manevra ve sırası, park düzenli olarak ve araçlar arasında uygun mesafeler bırakılarak organize edilmemiş, iş güvenliğinin sağlanmadığını beyanla her bir davalıdan ayrı ayrı 1.000 TL’lik maddi tazminatın kaza tarihinden avans faiziyle tahsilini talep etmiş, davalı ... Makine Şti. yönünden maddi istemini 24.01.2023 tarihli bilirkişi raporu doğrultusunda 3.326.982,33 TL’ye artırmıştır.

II. CEVAP

1.Davalı ... Nakliyat vekili; davacının dava dilekçesi ile ileri sürdüğü iddialar ve talepleri haksız, dayanaksız ve hukuka aykırı olduğunu, bu sebeple huzurdaki davanın reddi gerektiğini, davacı davasını müvekkil karşı yöneltemeyeceğini, bu nedenle davanın öncelikle husumet yönünden reddi gerektiğini, müvekkili firmanın, davacı ile 19.08.2015 başlangıç tarihli belirsiz iş sözleşmesi imzaladığını, iş bu sözleşme uyarınca davacı müvekkil şirket nezdinde “Silobas Şoförü” olarak çalışmaya başladığını, davacının sigortası aynı gün yaptırıldığını, davacının iş kazasına uğramasına sebep olan müvekkilin kendisine iş güvenliği vermesi veya vermemesi değil, bizzat diğer davalı şirket çalışanının kusurlu davranışıdır veya davacının bizzat kendi dikkatsizliği olduğunu beyanla davanın reddini ileri sürmüştür.