muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/6901, Karar No: 2024/8760, Tarih: 20.05.2024

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 30.03.2016 tarihli ve 2014/35451 Esas, 2016/7867 Karar sayılı kararıyla; davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine karar verilerek, davacının birinci dönem çalışmasının ne şekilde sona erdiği, ikinci dönem çalışmasının birinci dönem çalışmasının devamı olup olmadığı, ilk dönem çalışması ile ilgili olarak iş sözleşmesinin feshedilip edilmediği, feshedilmişse kim tarafından feshedildiği, ilk dönem çalışmasına ilişkin işçilik alacaklarının ödenip ödenmediği ve bu şekilde ilk dönem çalışmasının tasfiye edilip edilmediği, davacının sigorta hizmet cetvelinde çalışması görünen ve dava dışı N.E'ye ait olduğu anlaşılan işyeri ile davalıya ait işyeri arasında organik ve yapısal bir bağın olup olmadığı, her iki işyeri arasında işyeri devri, asıl işveren alt işveren ilişkisi olup olmadığı, birlikte istihdamın söz konusu olup olmadığı hususlarının araştırılması gerektiği, hükme esas alınan bilirkişi raporunda, davacının yaptığı bir saatlik fazla çalışma karşılığının hem zamsız kısım hem de zamlı kısım olarak hesaplandığı, davacı bahşis usulü çalıştığından fazla çalışma ücretinin sadece zamlı kısmının hesaplanması için bilirkişiden ek rapor alınması gerektiği gerekçesiyle Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davanın 13.11.2017 tarihinde takip edilmediğinden işlemden kaldırıldığı, dosyanın davacı tarafça yenileme dilekçesiyle yeniden işleme konulduğu, ancak davacı tarafın mazeret bildirmeden 23.06.2022 tarihli duruşmaya katılmadığı, duruşma saatinden sonra dosyaya mazeret dilekçesi sunduğu, davalı vekilinin duruşmaya katıldığı ve davayı takip etmediğini beyan ettiği, davanın ikinci kez takipsiz bırakıldığı gerekçesiyle davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; 23.06.2022 tarihli duruşmaya UYAP ile oluşturulan elektronik ortam üzerinden 23.06.2022 tarihinde aynı gün ve aynı saatlerde birden fazla duruşmalarının olması, dosyada İstanbul Anadolu 21.İş Mahkemesinin 2015/673 Esas sayılı dosyasının bekletici mesele yapılması nedeniyle duruşmaya katılamayacaklarına ilişkin mazeret dilekçesi gönderdiklerini, sistemsel bir sorun nedeniyle sanki duruşmaya mazeretsiz katılım sağlanmamış gibi karar verilmiş olmasının hukuka aykırı olduğunu, savunma haklarının kısıtlandığını, davanın açılmamış sayılması kararının dava dosyası iki kere yenilendikten ve üçüncü kez takipsiz bırakıldıktan sonra verilebileceğini belirterek Mahkeme kararının bozulması ve davanın kabulüne karar verilmesi istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davanın açılmamış sayılması kararının usul ve yasaya uygun olup olmadığına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası.

2. 6100 sayılı Kanun'un 150 ve 320 nci maddeleri.

3. Değerlendirme

1.Somut olayda Mahkemece, 23.06.2022 tarihinde saat 14.50'de duruşma yapılmasına karar verilmiş; duruşma gün ve saati taraflara tebliğ edilmiştir. 23.06.2022 tarihli duruşmada ise ikinci kez takipsiz bırakıldığı gerekçesiyle davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

2. Ne var ki dosya kapsamı incelendiğinde; davacı vekilince saat 14.54’te mazeret dilekçesi sunulduğu, duruşmanın saat 14.53'te başlayıp 14.58'de sona erdiği, duruşmanın yapıldığı esnada saat 14.57'de zabıt kâtibi tarafından UYAP ile oluşturulan elektronik ortamda davacı vekili tarafından gönderilen mazeret dilekçesinin okunduğu anlaşılmaktadır.

3. Hâl böyle olunca Mahkemece; davacı vekilinin mazeret dilekçesi değerlendirilerek, mazeret hakkında olumlu veya olumsuz bir karar verilmesi gerektiği gözetilmeden mazeretsiz davacı tarafın duruşmaya katılmadığı kabulü ile davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple;

Temyiz olunan Mahkeme kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

20.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/6859, Karar No: 2014/6570, Tarih: 29.04.2014

**3. Hukuk Dairesi         2014/6859 E.  ,  2014/6570 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : EDİRNE 2. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ : 12/07/2013

NUMARASI : 2013/303-2013/375

Taraflar arasında görülen tazminat davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının Edirne Belediye Meclisi kararı ile, tek araçla aktarmasız yolcu taşımacılığı sistemine katıldığını, böylelikle taraflar arasında, sözleşme ilişkisi kurulduğunu, 06/10/2010 tarihine kadar tek araçla aktarmasız yolcu taşımacılığı sisteminde çalıştığını, Edirne Belediye Meclis kararının Edirne İdare Mahkemesinin kararı ile iptal edildiğini, sözleşmenin ifa edilemez duruma geldiğini, sisteme giriş bedeli ve müspet zarar için açılan davanın kazanıldığını, davacının yoksun kaldığı kazancın da tazmininin gerektiğini belirterek (fazlaya ilişkin hakları saklı olmak üzere) 10.000 TLnin 06/10/2010 dan itibaren yasal faizi ile tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın zamanaşımına uğradığını, belediyenin bir kusurunun bulunmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece; davanın zamanaşımı nedeni ile reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava konusu uyuşmazlık, davacının toplu ulaşım sistemine katılması sonucu taraflar arasında oluşan sözleşmeden kaynaklı alacağın tahsilinden kaynaklanmaktadır.

Taraflar arasında sözleşme ilişkisinin kurulduğu konusunda da bir ihtilaf bulunmamaktadır. Sözleşme sonradan geçersiz olsa dahi sözleşmeden doğan uyuşmazlıkta TBK'nun sebepsiz zenginleşmeye ilişkin olan zamanaşımı sürelerinin burada uygulanması sözkonusu olamaz.

Bir hukuki işlemin borç doğurmasının nedeni irade açıklamasıdır. Sebepsiz zenginleşmenin borç doğurmasının nedeni ise kişinin iradesi dışında malvarlığında bir eksilmenin meydana gelmesidir. Taraflar arasında malvarlıklarının değişimi bir sözleşmeye dayanır ise sebepsiz zenginleşmeden sözedilemez. Hukuki işlemlerden ve bunun en yaygın türü olan sözleşmeden doğan borçlarda borçlunun borcunu anlaşmaya uygun bir şekilde yerine getirmesi gerekir. Borçlu anlaşmaya uygun davranmazsa alacaklı borca aykırılık hükümlerini işletir ve mümkün ise borcun aynen ifasını, değilse doğan zararının giderilmesini talep eder.

Katip. R.S (2986)

Katip. R.S (2986)

Sebepsiz zenginleşmede ise; sadece mal varlığındaki eksilmenin giderilmesinin talep edilmesi sözkonusudur. Sebepsiz zenginleşme alacaklıya 2.derecede (tali nitelikte) bir dava hakkı temin eder. Malvarlığındaki azalmanın başka asli nitelikteki davalarla önlenmesi mümkün ise, sebepsiz zenginleşme davası gündeme gelemez. Bunun bir sonucu olarak da, sözleşmeden doğan bir hukuki ilişkinin bulunduğu hallerde tarafların sebepsiz zenginleşmeye dayanan bir talepte bulunması olanaklı değildir. Nitekim, aynı ilkeler HGK. 13.06.2007 tarih, 2007/18-330 E. 2007/350 K.ve 17.02.2010 tarih, 2010/13-93 E. 2010/88 K.sayılı kararlarında da benimsenilmiştir.

TBK.nun 146.maddesinde ( 818 sayılı BK md.125) sözleşmeye dayanan alacakların, başka türlü hüküm mevcut olmadığı takdirde 10 yıllık zamanaşımına tabi olduğu hükme bağlanmıştır.

Dava konusu ihtilafta uygulanacak zamanaşımı süresi, taraflar arasında sözleşme ilişkisi bulunması nedeniyle TBK'nun 146. maddesi gereğince 10 yıl olup, dava tarihine kadar geçen sürede, zamanaşımı süresi dolmamıştır.

Bu nedenle davanın esasına girilip, taraf delilleri toplanarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, mahkemece zamanaşımı nedeniyle davanın reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirmiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 29.04.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/8935, Karar No: 2008/9731, Tarih: 23.09.2008

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2008/8935 E.  ,  2008/9731 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Dairenin geri çevirme kararı üzerine dosyaya getirtilen 31.07.2008 günlü Belediye Başkanlığı yazısında; somut emsal olarak incelenen Kale mah. 125 ada 10 parsel sayılı taşınmazın imar uygulaması görmediği belirtilmekle yetinilmiş ve emlak vergilerine ait mükellef sicil bilgileri dökümlerinin eklendiği görülmüştür.

Bu itibarla;

1- Dava konusu (...Mah. 168 ada 3 parsel) sayılı taşınmazın imar uygulaması sonucu meydana gelen imar parseli olup olmadığının Belediye Başkanlığı ve Tapu Sicil Müdürlüğünden,

2- Dava konusu (... Mah. 168 ada 3 parsel) ve emsal alınan (Kale Mah. 125 ada 10 parsel) sayılı taşınmazların değerlendirme tarihi (2007) itibarıyla bağlı bulunduğu cadde veya sokak için belediyece emlâk vergisine esas olmak üzere belirlenen asgari m2 değerinin ilgili Belediye Başkanlığından,

Getirtilip dosyaya konulmasından ve yeterliliğinin hakimlikçe denetlenmesinden sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere iadesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 23.09.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/4023, Karar No: 2009/5112, Tarih: 10.07.2009

**(Kapatılan)16. Hukuk Dairesi         2009/4023 E.  ,  2009/5112 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :KADASTRO MAHKEMESİ

Taraflar arasında kadastro tesbitinden ... dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamında özetle "davacının taksim olgusuna değil; taşınmazın müşterek muris ... tarafından sağlığında kendisine hibe edildiği iddiasına dayanmış olması nedeniyle mahallinde yeniden keşif yapılarak, keşifte dinlenilecek yerel bilirkişi ve tanıklardan davacının iddiasının doğru olup olmadığı, taşınmaz üzerinde bulunan evin kim tarafından ne zaman yaptırıldığı, davacının evin yapımı sırasında bir ev yaptıracak ekonomik imkana sahip bulunup bulunmadığı, murisin ölümünden sonra taşınmazın kim tarafından ne şekilde, hangi sıfatla kullanıldığı, davacı tarafından malik sıfatı ile kullanımın varlığı halinde bu kullanıma diğer mirasçıların muvafakatlarının bulunup bulunmadığı hususlarının sorulup saptanması, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi" gereğine değinilmiştir. Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne ve çekişmeli 127 ada 1 sayılı parselin davacı adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davalılar ... ve ... tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içeriğine, mahkemece hükmüne uyulan bozma kararında açıklandığı gibi işlem yapılıp sonucuna göre hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının reddi ile usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, 10.07.2009 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/33325, Karar No: 2020/8057, Tarih: 16.09.2020

**9. Hukuk Dairesi         2016/33325 E.  ,  2020/8057 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : ALACAK

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, iş akdinin davalı tarafından haksız feshedildiğini iddia ederek bir kısım işçilik alacaklarının davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan delillere göre ve bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz :

Karar, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

Somut uyuşmazlıkta; davacı iş akdinin davalı tarafça haksız feshedildiğini iddia ederken davalı ise davacının sahte reçete düzenleyerek kendisine ait işyeri olan eczanenin kapatılmasına (Sosyal Güvenlik kurumu teftişi neticesinde) sebebiyet verdiğini savunmuştur.

Mahkeme ise; her ne kadar davalı taraf davacının işyerini zarara uğrattığını belirtmiş ise de bu durumun kesinlik kazanmadığı yalnızca davalı tarafın itirazından ibaret olduğu anlaşılmıştır şeklindeki gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar vermiştir.

Dosya içeriğinden; davalının davaya konu ettiği davacının eylemleri nedeniyle hakkında İstanbul Anadolu 2011/178244 sayılı dosyası ile soruşturma açıldığı ve soruşturmanın devam ettiğini beyan ettiği görülmüştür.

Bu durumda, ceza yargılaması sonucunda verilecek karar bu davayı etkileyeceğinden söz konusu soruşturma dosyası ve yahut sonucunda açılacak kamu davası ile Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından davacı ve davalıya karşı açılan tazminat davasının (İstanbul 4. Asliye Hukuk Mahkemesi 2011/388E sayılı dosyası)bekletici mesele yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde dosya içeriği ile çelişki oluşturulacak karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.

Ayrıca feshe neden olan incelemelerin belirtildiği Sosyal Güvenlik Kurumu Teftiş raporu ve eklerininde dosya içerisine alınarak usulsüz reçetelerin hazırlanmasında davalı eczacı ...nın bilgi ve talimatının olup olmadığının da açıklığa kavuşturulması gerekirken eksik inceleme ile karar verilmesi de hatalıdır.

Sonuç:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı BOZULMASINA, bozma sebebine göre sair temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 16.09.2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/12134, Karar No: 2023/7051, Tarih: 04.10.2023

**8. Ceza Dairesi         2020/12134 E.  ,  2023/7051 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2014/90 E., 2016/140 K.

SUÇ : Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma

HÜKÜM : Beraat

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Bozma

Sanık hakkında kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan usul hükümlerine göre temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, temyiz isteğinin süresinde olduğu ve reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Çorlu Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 27.11.2013 tarihli iddianamesi ile sanık hakkında kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan kamu davası açılmıştır.

2. Çorlu 1. Ağır Ceza Mahkemesi'nin 11.03.2016 tarihli kararı ile sanık kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan beraat kararı verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Cumhuriyet savcısı'nın temyiz istemi; suçun sübutuna, sanığın mahkumiyeti yerine beraat kararı verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğuna, ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

İncelemeye konu olay; sanığın, 12 yaşındaki mağdure ...'in okuduğu okulda tekvando kursuna hoca olarak girdiği, olay günü okul çıkışı mağdureyi evine götüreceğini söyleyerek aracına alması, farklı bir yoldan giderek aracını park edip mağdureyi öpmeye çalışması, mağdurenin araçtan inerek evine gitmesi, iddiasına ilişkindir.

IV. GEREKÇE

III. OLAY VE OLGULAR

İncelemeye konu olay; sanığın, 12 yaşındaki mağdure ...'in okuduğu okulda tekvando kursuna hoca olarak girdiği, olay günü okul çıkışı mağdureyi evine götüreceğini söyleyerek aracına alması, farklı bir yoldan giderek aracını park edip mağdureyi öpmeye çalışması, mağdurenin araçtan inerek evine gitmesi, iddiasına ilişkindir.

IV. GEREKÇE

Tüm dosya kapsamına göre; 12 yaşındaki mağdure ...'in 7.sınıf öğrencisi olduğu, sanığın da aynı okulda Halk Eğitim Müdürlüğü'ne bağlı olarak tekvando kursunun derslerine girdiği, mağdurenin ailesinin maddi durumu iyi olmadığından kurs kıyafeti alamadığı için bir müddet kursa katılamadığı, sanığın mağdureye kıyafet alarak tekrar kursa katılmasını sağladığı, olay günü okul çıkışında mağdure ve tanık İ.A.'ya kendilerini aracıyla eve götürmeyi teklif ettiği, mağdurenin ilk etapta araca binmek istememesine rağmen sanığın ısrar etmesi ve tanığın da araca binmesi üzerine mağdurenin de araca bindiği, sanığın önce tanığı evine bıraktığı ve mağdurenin evinin yolundan farklı bir güzergaha doğru ilerlediği, bu durumu fark eden mağdurenin, annesinin hasta olduğunu ve eve gitmek istediğini söylediği, sanığın "beş dakika işimiz var, sonra seni eve bırakacağım" diyerek aracı mağdurenin bilmediği bir yere park ettiği ve "kıyafet parasının karşılığını istiyorum" diyerek mağdurenin dudağından öpmeye çalıştığı, mağdurenin geri çekilip araç kapısını açarak tek başına yaya halde evine gittiği, anlaşılmakla; mağdurenin anlatımını doğrulayan tanık İ.A. beyanı ve ruh sağlığının bozulduğuna ilişkin Adli Tıp Kurumu Raporu ile sanığın suçtan kurtulmaya yönelik inkara dayalı savunması karşısında, sanığın eylemine uyan 5237 sayılı Kanun'un 109 uncu maddesinin ikinci fıkrası, 109 uncu maddesinin üçüncü fıkrası (f) bendi, 109 uncu maddesinin beşinci fıkrasında düzenlenen cebir ve hile ile, çocuğa karşı, cinsel amaçla kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan mahkumiyeti yerine, yasal ve yerinde olmayan gerekçe ile yazılı şekilde beraat hükmü kurulması, hukuka aykırı bulunmuştur.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle Çorlu 1. Ağır Ceza Mahkemesi'nin 11.03.2016 tarihli kararına yönelik Cumhuriyet Savcısı'nın temyiz isteği yerinde görüldüğünden hükmün, 1412 sayılı Kanun'un 321. maddesi gereği, Tebliğnameye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesi'ne gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'na TEVDİİNE,

04.10.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/5127, Karar No: 2017/3044, Tarih: 10.04.2017

**20. Hukuk Dairesi         2017/5127 E.  ,  2017/3044 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Denizcilik İhtisas Mahkemesi Sıfatıyla)

Taraflar arasındaki davada ... 19. Asliye Ticaret ile ... 17. Asliye Ticaret (Denizcilik İhtisas Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir.

... 19. Asliye Ticaret Mahkemesince, uyuşmazlığın taraflar arasında yapılmış bulunan deniz taşıma sözleşmesine ilişkin olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

... 17. Asliye Ticaret (Denizcilik İhtisas Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemesi tarafından ise taraflar arasındaki uyuşmazlığın 6102 sayılı TTK'nın 5. maddesinde yer alan deniz ticaretine ilişkin bir ihtilaf olmaması, uyuşmazlığa Türk Ticaret Kanununda öngörülen yada diğer kanunlarda öngörülen deniz ticaretine ilişkin düzenlemelerin bulunduğu bir kanunun uygulanmasının söz konusu olmaması, her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili hususlardan doğan bir ihtilafın olup davanın ticari dava niteliğinde olması, 5136 sayılı Kanun ile kurulan ... Denizcilik Mahkemesinin ihtisas mahkemesi olarak kurulması nedeniyle diğer mahkemelerle ilişkisinin görev ilişkisi olması, (Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 2005/11-519 Esas, 2005/557 Karar sayılı kararından emsalen) tarafların tacir olmalarına göre TTK hükümlerine göre uyuşmazlığın çözümleneceği davada görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemesi olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

Dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4. maddesinde, bu Kanundan doğan hukuk davalarının ticari dava sayıldığı, aynı Kanunun 5. maddesinin ikinci fıkrasında, bir yerde ticaret mahkemesi varsa asliye hukuk mahkemesinin vazifesi içinde bulunan ve bu Kanunun 4. maddesi hükmünce ticari sayılan davalara ticaret mahkemesinde bakılacağı hususları düzenlenmiştir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4/1. maddesinde her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılacağı hüküm altına alınmıştır. Buna göre bir uyuşmazlığın ticari nitelikte olabilmesi için, her iki tarafın da ticari işletmesini ilgilendirmesi yahut aynı maddenin alt bentlerinde düzenlenen istisnalardan birine dahil olması gerekmektedir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4/1. maddesinde her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılacağı hüküm altına alınmıştır. Buna göre bir uyuşmazlığın ticari nitelikte olabilmesi için, her iki tarafın da ticari işletmesini ilgilendirmesi yahut aynı maddenin alt bentlerinde düzenlenen istisnalardan birine dahil olması gerekmektedir.

Somut olayda, davacı vekili, davacı-hizmet veren (alacaklı) ile davalı-hizmet alan(borçlu) şirket arasında 12.12.2012 tarihli 20042012-01 nolu 2 adet ithalat yüklerinin taşınması için araç kiralama sözleşmesi imzalandığını, sözleşmelerde ödeme şeklinini araç boşaltma tarihinden itibaren 30 günlük çek ile ödenecektir şeklinde kararlaştırıldığını, sözleşme uyarınca gönderilen aracın 18.12.2012 tarihinde boşaltıldığını ve malın teslim edildiğini, davalıya fatura bedellerinin ödenmesi için ihtar çekildiğini, ödenmemesi üzerine ... 1.İcra Müdürlüğünün 2013/498 Esas sayılı icra takibi başlatıldığını, ancak davalı borçlunun kötü niyetli itirazı neticesinde takibin durduğunu ileri sürerek davanın kabulü ile ....1.İcra Müdürlüğünün 2013/498 Esas sayılı takibin asıl alacağa ilişkin itirazın iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Tüm dosya kapsamı değerlendirildiğinde, dava konusu uyuşmazlık tarafların arasında imzalanan kara yolu ile taşıma sözleşmesi ile ilgili olup deniz ticareti ile ilgili olmadığından davaya bakmakla görevli mahkeme ... 19. Asliye Ticaret Mahkemesidir.

SONUÇ: Yukarıda belirtilen nedenlerle; 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri gereğince ... 19. Asliye Ticaret Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 10/04/2017gününde oy birliğiyle karar verildi.