muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/6993, Karar No: 2015/4476, Tarih: 10.03.2015

**12. Ceza Dairesi         2014/6993 E.  ,  2015/4476 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Suç :Taksirle öldürme

Hüküm :TCK'nın 85/1, 62, 50/1-a-4, 52/2-4. maddeleri gereğince mahkumiyet.

Taksirle öldürme suçundan sanığın mahkûmiyetine ilişkin hüküm, sanık müdafii tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, incelenen dosya kapsamına göre sanık müdafiinin yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine, ancak;

İncirlik hava üssünde ... Kuvvetlerine bağlı er rütbesi ile görev yapan ....’un olay günü arkadaşları ile birlikte ... Baraj Gölünde kano ile gezinti yapıp, yapay ... Adasına gittikleri, saat 15:00 sıralarında yağmur yağması sebebiyle ada üzerinde bulunup, ... Belediyesine ait 210\*225\*260 cm ebatlarındaki sacdan imal trafo binasına sığındığı, üzerinde tehlike ve uyarı işaretleri bulunmayan, ancak kapısı üzerinde asma kilit bulunan trafo binası kapısını zorlayarak içeri girmesini müteakip, bina içindeki trafoya yaslandığı sırada elektrik akımına kapılarak öldüğü olayın yargılaması sonunda, trafo binası da dahil adı geçen belediyeden park, bahçe vs aydınlatma, bakım ve onarım işini almış bulunan ...Mühendislik adlı firmanın ... Bölge sorumlusu olan sanık ... 'ın, trafo binası üzerine uyarı ve tehlike işaretleri koymadığı ve trafo binası kapısının yetkisiz kişilerce açılmasını engelleyecek şekilde kilitle muhafazasını sağlamadığı gerekçesiyle mahkumiyetine karar verilmiş ise de, halktan kişilerin girişinin yasak olduğu ifade edilen ada üzerindeki trafo binasına gündüzleyin, kapı ve kilidini zorlayarak giren, söz konusu kapıdan 1-1.5 metre içeride olduğu görülen trafoyu görmesine ve açık tehlikeyi anlayacak yaşta ve tecrübede olmasına rağmen içerideki trafoya yaslanan ölenin tamamen kusurlu olduğunun anlaşılması karşısında; sanığın beraati yerine yazılı şekilde mahkumiyetine karar verilmesi,

Kanuna aykırı olup, sanık müdafiinin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görüldüğünden hükmün 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi gereğince halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi gereğince tebliğnamedeki isteme aykırı olarak BOZULMASINA, 10/03/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/11222, Karar No: 2018/11658, Tarih: 02.10.2018

**17. Ceza Dairesi         2016/11222 E.  ,  2018/11658 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Beraat

Yerel mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararların niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Dosya kapsamı incelendiğinde katılan ...’in ... isimli şahsa 26/03/2010 tarihinde ... köyü hudutları içinde bulunan gayrimenkulundeki ceviz ağaçlarını satmaya, devir sözleşmesi imzalamaya, kestirmeye, nakil ettirmeye dair vekaletname verdiği, 14/04/2014 tarihli duruşmada verdiği beyanında da bu vekaletnamenin hala geçerli olduğunu söylediği,...’a vekaletname verdikten sonra 31/05/2010 tarihinde noter huzurunda yaptıkları sözleşme ile 25.000,00 TL bedelle bu ağaçları ...’a sattığını ve bedelini de nakden ve haricen aldığını beyan ettiği, bu sözleşmenin iptal edildiğine dair dosyada evrak bulunmadığı, ...’un ise 03/08/2013 tarihli protokol ile kalan ceviz ağaçlarını sanık ...’ye sattığına dair dosyada ibraz edilmiş protokol bulunduğu, bu protokolün de iptal edildiğine dair dosyada evrak bulunmadığı, katılanın ...’a ağaçları sattığına dair sözleşmeden sonra artık suça konu ağaçlar üzerinde mülkiyet ve zilyetlik iddiasında bulunamayacağı, ... ve sanığın bu aşamadan sonraki iddialarının ancak hukuki ihtilaf sebebi olabileceği anlaşıldığından tebliğnamedeki bozma isteyen düşünceye iştirak edilmemiştir.

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, kararın dayandığı gerekçeye ve takdire göre, o yer Cumhuriyet Savcısı'nın temyiz talebi yerinde görülmemiş olduğundan reddiyle, usul ve kanuna uygun ve de takdire dayalı bulunan hükümlerin tebliğnameye aykırı olarak ONANMASINA, 02.10.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/5112, Karar No: 2024/16790, Tarih: 20.03.2024

**10. Ceza Dairesi         2022/5112 E.  ,  2024/16790 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2018/4491 E., 2019/1219 K.

SUÇ : Uyuşturucu madde ticareti yapma

HÜKÜM : Hükmün kaldırılması suretiyle beraat

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Bozma

İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin, yukarıda belirtilen kararının Cumhuriyet savcısı tarafından temyiz edilmesi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde gereği düşünüldü:

I. GEREKÇE

Sanığın, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi'nden (UYAP) temin olunan güncel nüfus kayıt örneğine göre hüküm tarihinden sonra 09.07.2023 tarihinde vefat ettiğinin anlaşılması karşısında, bu durumun Mahkemece araştırılarak 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 64 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca sanık hakkında açılan kamu davasının düşürülüp düşürülmeyeceğinin karar yerinde değerlendirilmesinde zorunluluk bulunduğu anlaşılmıştır.

II. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle Cumhuriyet savcısının temyiz istemi yerinde görüldüğünden İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesi kararının 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 302 nci maddesinin ikinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi uyarınca İzmir 10. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

20.03.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/11611, Karar No: 2015/406, Tarih: 12.01.2015

**3. Hukuk Dairesi         2014/11611 E.  ,  2015/406 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : KARAKOÇAN ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ : 12/12/2012

NUMARASI : 2012/566-2012/745

Taraflar arasında görülen Tüketici Sorunları Hakem Heyeti Kararına İtiraz davasının yapılan yargılaması sonunda yerel mahkemece verilen hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı elektrik faturaları yoluyla dağıtım şirketi tarafından kendisinden tahsil edilen, kayıp-kaçak bedelinin iadesi için Tüketici Sorunları Hakem Heyetine başvurmuş, hakem heyetide abonenin talebini reddetmiş, davacıda bu kararın iptali için Tüketici Mahkemesine başvurmuş, mahkemeceTüketici Sorunları Hakem Heyeti kararının iptaline ve 19,32 TL kayıp-kaçak bedelinin davacıya iadesine karar verilmiş, hükmün davalı tarafından temyiz edilmesi üzerine, esas kararın kesin olarak verildiği gerekçesiyle temyiz inceleme isteğinin reddine karar verilmiş, davalı da süresinde ek kararı temyiz etmiştir.

Hemen belirtmek gerekir ki; kayıp-kaçak ve diğer bedellerin başvuru tarihinden sonraki faturaların düzenleme biçimine de etkisi olacağı, bir başka deyişle kararın ileriye yönelik ve art etkisinin uygulaması bulunduğu, bu yöndeki talebin de devamlılık arz eden bir isteme ilişkin olduğu, uyuşmazlığı tek abone yargı yoluna taşımış olmasına rağmen ortada bütün aboneleri ilgilendiren bir uyuşmazlığın bulunduğu, Dairece de benimsenen Hukuk Genel Kurulu’nun aynı doğrultudaki uygulaması da gözetildiğinde yerel mahkemece verilen kararın kesin olduğundan söz etmek mümkün değildir. Hâl böyle olunca, mahkemece; temyiz isteminin yazılı gerekçeyle reddine karar verilmesi isabetsiz olup, davalı tarafın bu yöne ilişen temyiz itirazının kabulü ile temyiz isteminin reddine ilişkin mahkemece verilen ek kararın KALDIRILMASINA,

Esas kararın incelenmesinde;

Taraflar arasındaki uyuşmazlık; kayıp-kaçak bedelinin dağıtım şirketi tarafından abone olan davacıdan alınabileceği yönündeki Tüketici Sorunları Hakem Heyeti kararının iptaline ilişkindir.

Somut olayda; davacının kayıp-kaçak adı altında kendisinden tahsil edilen miktarın iadesi için TSHH'ne başvurduğu ve talebinin reddedilmesi üzerine, davacı bu kararın iptali için yargı yoluna başvurduğu, davaya Asliye Hukuk Mahkemesince genel mahkeme sıfatıyla bakıldığı açıktır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık; kayıp-kaçak bedelinin dağıtım şirketi tarafından abone olan davacıdan alınabileceği yönündeki Tüketici Sorunları Hakem Heyeti kararının iptaline ilişkindir.

Somut olayda; davacının kayıp-kaçak adı altında kendisinden tahsil edilen miktarın iadesi için TSHH'ne başvurduğu ve talebinin reddedilmesi üzerine, davacı bu kararın iptali için yargı yoluna başvurduğu, davaya Asliye Hukuk Mahkemesince genel mahkeme sıfatıyla bakıldığı açıktır.

İl veya İlçe Tüketici Sorunları Hakem Heyetlerinin kararlarına karşı itiraz merci Tüketici Mahkemeleridir (TKHK mad. 22/5). O hâlde, TSHH'ye intikal ettirilen uyuşmazlığın türü ne olursa olsun bu merci tarafından verilecek bütün kararlara karşı itiraz merci (münhasıran) Tüketici Mahkemesidir. Kaldı ki, tüketici hukuku kapsamında olmayıp da genel hükümler çerçevesinde çözümlenmesi gereken bir uyuşmazlık hakkında her nasılsa Tüketici Sorunları Hakem Heyetine başvurulmuş ve buradan işin esası hakkında bir karar alınmışsa dahi itiraz merci yine (münhasıran) Tüketici Mahkemesidir. O hâlde, Tüketici Sorunları Hakem Heyetine intikal ettirilen uyuşmazlığın türü ne olursa olsun bu merci tarafından verilecek bütün kararlara karşı itiraz (iptal) merci (münhasıran) Tüketici Mahkemesidir.

4077 sayılı Yasanın 23. maddesi bu kanunun uygulanması ile ilgili her türlü ihtilafa tüketici mahkemelerinde bakılacağını öngörmüştür.

Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilir. Görevle ilgili hususlarda kazanılmış hak söz konusu olmaz.

Mahkemece bu yönler gözönünde tutularak o yerde ayrı bir Tüketici Mahkemesi varsa görevsizlik kararı verilmesi, yok ise ara kararı verilerek, davaya Tüketici Mahkemesi sıfatıyla bakılması gerekirken, genel mahkeme sıfatıyla yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırıdır.

Bozma nedenine göre davalının sair temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.

Bu itibarla; yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK'nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 12.01.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/15326, Karar No: 2014/37827, Tarih: 19.11.2014

**3. Ceza Dairesi         2014/15326 E.  ,  2014/37827 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 3 - 2014/50163

MAHKEMESİ : Fatsa(Kapatılan) Sulh Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 27/11/2013

NUMARASI : 2013/573 (E) ve 2013/993 (K)

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü;

Diğer temyiz itirazlarının reddine, ancak;

1) Sanığın kolluktaki ifadesinde suçta kullanıldığı iddia edilen bıçakla ilgili her hangi bir beyanının bulunmadığı, kovuşturma aşamasında alınan ifadesinde ise bıçağın kendisine ait olmadığını iddia ettiği, suça konu bıçağın, mağdur tarafından polislere teslim edildiği, mağdur A.. Ö..'de her hangi bir yaralanma izinin bulunmadığı nazara alındığında olayın tanığı olan İ.. C..'un da dinlenilerek suça konu bıçağın sanığa ait olup olmadığının hiç bir kuşkuya yer bırakmayacak şekilde tespit edilmesi gerekirken eksik inceleme ile mahkumiyet hükmünün kurulması,

2) Sanığın savunmalarında mağdur A.. Ö.. ile haklarında ek kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilen M.. C.. ve U.. Ö..'nin kendisini yere yatırıp tekme tokat dövdüğünü iddia ettiği, sanığın adli raporunda basit tıbbi müdahale ile giderilebilir şekilde yaralandığına dair tespitin bulunduğu, mağdur A.. Ö.. hakkında, sanık B.. K..'ı basit kasten yaralama suçundan şikayet yokluğu nedeniyle düşme kararının verildiği nazara alındığında ilk haksız hareketin hangi taraftan geldiğinin araştırılarak sanık hakkında TCK'nin 29. maddesindeki haksız tahrik hükümlerinin uygulanıp uygulanmayacağının tartışılması gerektiğinin gözetilmemesi;

3)6352 sayılı yasanın 100. maddesi ile değişik 5271 sayılı yasanın 324/4. maddesi uyarınca Devlete ait yargılama giderlerinin 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 106. maddesindeki terkin edilmesi gereken tutarlardan az olması halinde, bu giderin Devlet Hazinesine yüklenmesine karar verileceğinin gözetilmeden, 7,00 TL tutan yargılama giderinin sanıktan tahsiline karar verilmesi,

4) Kasten işlenen suçtan mahkumiyet kararı verilen sanık hakkında TCK'nin 53/1-2-3. maddesi uyarınca hak yoksunluklarına karar verilmesi gerektiğinin gözetilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün bu sebeplerden 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi ile yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi uyarınca isteme uygun olarak BOZULMASINA, 19/11/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/28133, Karar No: 2018/3182, Tarih: 21.03.2018

**19. Ceza Dairesi         2015/28133 E.  ,  2018/3182 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Ceza Mahkemesi

SUÇ : 2004 Sayılı Kanuna Aykırılık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun süresi, kararın niteliği ve suç tarihine göre dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre başkaca nedenler yerinde görülmemiştir.

Ancak,

1)02.12.2016 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6763 sayılı Kanun'un 34. maddesiyle Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 253. maddesinde değişiklik yapılarak madde içeriğinden "etkin pişmanlık hükümlerine yer verilen suçlar ile" ibaresinin çıkarılması nedeniyle özel bir etkin pişmanlık hükmü olan 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 354. maddesinin aynı Kanun'un 337/a maddesinde düzenlenen suç yönünden uzlaştırma kurumunun uygulanmasına engel teşkil etmemesi, suçun işlenmesinden sonra fail ile mağdur arasındaki çekişmeyi bir uzlaştırmacının girişimiyle kısa zamanda tarafların özgür iradeleriyle ve adli merciler daha fazla meşgul edilmeden sonuçlandırmayı amaçlayan uzlaştırmanın soruşturma ve kovuşturmalarda mutlaka öncelikle uygulanması zorunlu bir maddi ceza ve ceza muhakemesi hukuku kurumu olması ve İcra ve İflas Kanunu'nun 354. maddesinin yerine geçip anılan maddenin uygulanmasını ortadan kaldırmaması karşısında, sanıklar hakkında 6763 sayılı Kanun'un 34. maddesiyle değişik CMK'nın 253, 254. maddelerinin uygulanması zorunluluğu,

2)Sanık hakkında kasıtlı suçtan mahkumiyetin kanuni sonucu olan 5237 sayılı TCK’nın 53. maddesinin 1. fıkrasında yazılı hak yoksunluğunun uygulanması gerektiğinin gözetilmemesi

Bozmayı gerektirmiş ve sanığın temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görüldüğünden HÜKMÜN 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca, tebliğnameye uygun olarak, BOZULMASINA, yargılamanın bozma öncesi aşamadan başlayarak sürdürülüp sonuçlandırılmak üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine, 21/03/2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/31358, Karar No: 2018/7192, Tarih: 12.06.2018

**19. Ceza Dairesi         2015/31358 E.  ,  2018/7192 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Ceza Mahkemesi

ŞİKAYETÇİ : ...

SUÇ : 2004 Sayılı Kanuna Aykırılık

HÜKÜMLER : Şikayet Hakkının Düşürülmesi

TEMYİZ EDENLER : Şikayetçi Vekili, Sanık Müdafii

Yerel Mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle; başvurunun süresi, kararın niteliği ve suç tarihine göre dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede,

Şikayetçi vekilinin duruşma gün ve saatinden önce mazeret dilekçesi gönderdiği, ancak bu dilekçenin bir başka dosya içerisine alındığının yargılamanın bitiminden sonra anlaşıldığı ve bu hususta tutanak düzenlendiğinin anlaşılması karşısında, mazeretin kabulü veya reddi yönünde bir karar verilerek sonucuna göre hukuki durumun takdiri yerine yazılı şekilde şikayet hakkının düşürülmesine karar verilmesi,

Kanuna aykırı ve şikayetçi vekili ile sanık müdafiinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görüldüğünden tebliğnameye uygun olarak HÜKÜMLERİN 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, yargılamanın bozma öncesi aşamadan başlayarak sürdürülüp sonuçlandırılmak üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine, 12/06/2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/10951, Karar No: 2015/16517, Tarih: 15.06.2015

**12. Hukuk Dairesi         2015/10951 E.  ,  2015/16517 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Hukuk Mahkemesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklı tarafından çeke dayalı olarak başlatılan kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile icra takibine karşı borçlunun icra mahkemesine yaptığı başvuruda,takip konusu çekteki imzaya itiraz ettiği görülmektedir.

Somut olayda, mahkemece, 25.12.2014 tarihli celsenin 1 numaralı ara kararı ile imza itirazına yönelik bilirkişi incelemesi yaptırılması için gerekli sigorta primi ile posta masrafını yatırmak üzere borçluya 2 haftalık kesin süre verildiği ve anılan sürede sözü edilen masrafın yatırılmadığı gerekçesiyle itirazın reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Hemen belirtmek gerekir ki, imzaya yönelik itirazın niteliği itibariyle, imzanın borçluya ait olduğunu kanıtlama külfeti alacaklıya aittir. Zira, takibe başlayan ve icra dosyasına sunduğu çekteki imzanın borçluya ait olduğunu iddia eden alacaklı olup; bu iddianın ispat yükü de alacaklıya düşer. Bu durumda, imza incelemesi için gerekli masrafı karşılama külfeti alacaklıya ait olduğu halde mahkemece ispat yükünü ters çevirecek bir uygulamaya gidilmiş olması isabetsizdir.

Hal böyle olunca, mahkemece ispat yükünün alacaklıda olduğu kuralı nazara alınarak yöntemince imza incelemesi yaptırılmak suretiyle oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken; yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.

SONUÇ : Borçlunun temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK'nun 366. ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), peşin alınan harcın istek halinde iadesine, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 15/06/2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/10788, Karar No: 2012/1225, Tarih: 02.02.2012

**10. Hukuk Dairesi         2010/10788 E.  ,  2012/1225 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Hukuk(İş) Mahkemesi

Dava, hak sahibi konumunda yer alan davacıya bağlanan ölüm aylığının 5510 sayılı Kanun hükümleri gereğince kesilmesi yönündeki davalı .... Başkanlığı işleminin iptali ile kesilme tarihi itibarıyla aylığın yeniden bağlanması gerektiğinin tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmün, davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Hakkında verilen boşanma kararı 1998 yılında kesinleşen davacıya, yaşamını yitiren sigortalı babası üzerinden 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu hükümlerine göre hak sahibi kız çocuğu sıfatıyla bağlanan ölüm aylığının, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığının belirlendiği gerekçesiyle davalı Kurumca 2009 yılının Ağustos ayında gerçekleştirilen işlemle 01.10.2008 tarihi itibarıyla kesilerek, 22.10.2008 – 21.09.2009 döneminde yersiz ödendiği ileri sürülen aylıklar yönünden borç tahakkuku işlemi tesis edildiği anlaşılmaktadır.

506, 1479, 2925, 2926, 5434 sayılı Kanunlarda yer almamakla birlikte ilk kez 5510 sayılı ....Kanununun “Gelir ve aylık bağlanmayacak haller” başlığını taşıyan 56'ncı maddesinin ikinci (son) fıkrasında düzenlenen davanın yasal dayanağı niteliğindeki norm 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe girmiş, fıkrada “Eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir. Bu kişilere ödenmiş olan tutarlar, 96'ncı madde hükümlerine göre geri alınır.” düzenlemesine yer verilmiştir. Öncelikle belirtilmelidir ki, inceleme konusu hükmün

Anayasa'ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptali istemiyle yapılan başvurunun, Anayasa Mahkemesi'nin 15.12.2011 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 28.04.2011 gün ve 2009/86 Esas – 2011/70 Karar sayılı kararı ile reddedildiği, dolayısıyla iptal edilmeyen fıkranın yürürlükte olduğu belirgindir.

Anayasa'ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptali istemiyle yapılan başvurunun, Anayasa Mahkemesi'nin 15.12.2011 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 28.04.2011 gün ve 2009/86 Esas – 2011/70 Karar sayılı kararı ile reddedildiği, dolayısıyla iptal edilmeyen fıkranın yürürlükte olduğu belirgindir.

Fıkra, oldukça sade biçimde kaleme alınmış, madde başlığında “bağlanmayacak” sözcüğüne yer verildikten sonra fıkra metninde “bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir” ibareleri kullanılmış, böylelikle, daha önceki sosyal güvenlik kanunlarında yer almayan, boşanılan eşle fiilen (eylemli olarak) birlikte yaşama olgusu, gelir/aylık kesme nedeni olarak düzenlendiği gibi, eylemli olarak birlikte yaşama, aynı zamanda gelir/aylık bağlama engeli olarak da benimsenmiştir. Burada, eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun/durumunun tanımlanması, hukuki sınır ve çerçevesinin çizilip ortaya konulması önem arz etmektedir. Taraflar arasında hangi hukuki sebep ve maddi vakıaya dayanmış olursa olsun sona ermiş evlilik birliğinin hak ve yükümlülüklerinin sürdürüldüğü beraberlikler veya kesinleşmiş yargı kararına bağlı olarak gerçekleşmiş boşanmanın var olan/olası sonuçlarını ortadan kaldırıcı/giderici nitelikteki birliktelikler madde kapsamında değerlendirilmeli, ortak çocuk/çocuklar yönünden, boşanma kararına bağlanan veya bağlanmayan kişisel ilişkilerin yürütülmesini sağlamaya yönelik olarak, eşlerin belirli aralıklarda ve günlerde zorunlu şekilde bir araya gelmeleri durumunda ise kanun koyucunun bu türden ilişkinin varlığının gelir/aylık bağlanmaması veya kesilmesi nedeni olarak öngörmediği kabul edilmeli, boşanılan eşle kurulan/yürütülen ilişkinin, eylemli olarak birlikte yaşama kavramı kapsamında yer alıp almadığı dikkatlice irdelenerek saptama yapılmalıdır.