muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/10531, Karar No: 2023/8455, Tarih: 14.12.2023

2. Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 7. Ceza Dairesinin, 19.04.2023 tarihli ve 2023/358 Esas ve 2023/720 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik katılan mağdur vekili ve sanık müdafiinin istinaf başvurusunun kabulüne karar verilerek 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca duruşmalı yapılan inceleme neticesinde aynı Kanun’un 280 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması ile sanık hakkında çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçundan, 5237 sayılı Kanun’un 103 üncü maddesinin ikinci fıkrasının birinci cümlesi, 62 nci ve 53 üncü maddesi uyarınca 13 yıl 4 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına; kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan 5237 sayılı Kanun'un 109 uncu maddesinin birinci fıkrası, üçüncü fıkrasının (f) bendi, beşinci fıkrası ve 53 üncü maddesi uyarınca 3 yıl hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına karar verilmiştir.

3. Dava dosyası, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim olunan onama görüşlü Tebliğname ile Daireye tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

A.Katılan Mağdur Vekilinin Temyiz İstemi

Sanığın atılı suçları birden fazla kez işlediği dosya kapsamında sabit olmasına rağmen zincirleme suç hükümlerinin uygulanmamasının hukuka aykırı olduğuna, sanığın kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçunu da cebir ve tehditle işlediğine, sanığın isnat edilen eylemleri kuvvetli kasıt altında ve planlı şekilde işlediği sabit olmasına rağmen alt sınırdan ceza tayin edilmesinin ve takdiri indirim uygulanmasının hukuka aykırı olduğuna ilişkindir.

B. Katılan Bakanlık Vekilinin Temyiz İstemi

Alt sınırdan ceza tayin edilmesi, zincirleme suç hükümlerinin uygulanmaması, sanık hakkında koşulları oluşmadığı halde takdiri indirim uygulanması sebepleriyle eksik ceza tayininde bulunulmuş olması ve taraflarına vekalet ücretine hükmedilmemesinin hukuka ve vicdana aykırı olduğuna ilişkindir.

C.Sanık Müdafiinin Temyiz İstemi

Katılan mağdurun beyanlarının her aşamada çelişkili olduğuna, sanığın tüm aşamalarda katılan mağdurun işyerine dahi gelmediğini beyan etmesine rağmen Mahkemece HTS araştırması yapılmadığına, katılan mağdurun ablasına mesaj attığına, ablasının eniştesini aradığına dair dosyada delil olmadığına, katılan mağdur, ablası ve eniştesinin sekiz gün kurgulama yaptığına, sanığın ablası ile katılan mağdurun babasının evli olmasının ise husumet ve iftiranın açıkça ispatı olduğuna, bu akrabalık bağının katılan mağdur ... ailesi tarafından gizlendiğine, alınan doktor raporunun da sanık lehine olduğuna, sanık aleyhine delil olmamasına rağmen sanığın cezalandırlmasının hukuka aykırı olduğuna, Bölge Adliye Mahkemesince katılan mağdurun iddiasında olmamasına rağmen katılan mağdurun rızasıyla ilişki kurulduğu kabul edilip daha sonra sanığın mahkumiyetine karar verilmesinin hatalı olduğuna ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

III. OLAY VE OLGULAR

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

Mahkemece "Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde sanık yüklenen suçlamaları kabul etmemişse de mağdurun aşamalardaki istikrarlı ve tutarlı beyanları, bu beyanları destekler mahiyette olan tanıklar ... ... ve ...'ın beyanları, mağdurun olay günü tanık ... tarafından sanığın iş yerinde üzeri kilitlenmiş şekildeyken kurtarılmış olması, sanığın aşamalarda mağdur ile cinsel ilişkiye girdiğine dair ikrar da içeren ve aşamalarda sürekli değişen, çelişkili beyanları nazara alındığında sanığın savunmalarına mahkememizce itibar edilmediği, suriye vatandaşı olan sanığın ilk olarak Suriye ülkesinde mağdura karşı cinsel eylemlerde bulunduğu, Türkiye'de ise 01/07/2017 tarihinde 2-3 ay önce mağdurla birlikte kendi evine gittikleri, sanığın mağdurun pantolonunu ve elbiselerinin üstünü çıkarttırdığı ve iç çamaşırlarının üzerinde olduğu, bu şekilde telefonuna mağdurun videosunu kaydettiği ve bu sefer bir şey yapmıyacağım ama bundan sonra ben ne istersem yapacaksın, ben herşeyi yapabilirim aileni bırak terket benim yanıma gel dediği 01/07/2017 tarihinde de sanığın mağduru 'ailene zarar veririm, sana zarar veririm' diye tehdit ederek ... ilçesi ... Mahallesi ... Sanayi Bölgesi, ... sokak 4. Blok No.185 adresindeki ... Toz Boya isimli işyerine çağırdığı, mağdurun sanığın tehditlerinin yarattığı etki ile sanığın iş yerine gittiği, işyerinde başka kimsenin olmadığı, sanığın zincirle işyerinin kapısını kapattığı, mağdurun dışarı çıkmak istediği, bağırdığı ancak kimsenin duymadığı, sanığın mağdure çıkmak için dediklerini yapması gerektiğini söylediği bu şekilde sanığın cinsel organını mağdurun anal bölgesine soktuğu ve daha sonra iş yerinin üst katına çıktığı, mağdurun kendisini kurtarması için ablası olan tanık ...'a mesaj attığı ve eniştesi tanık ...'ın sanığın iş yerine gelerek mağduru kurtardığı, sanığın eyelmlerinin olay tarihlerinde 12 yaşından büyük olmakla birlikte 15 yaşından küçük olan mağdura karşı birden fazla kez çocuğun cinsel istismarı suçunu ve 12 yaşından büyük olmakla birlikte 15 yaşından küçük olan mağdur çocuğa karşı cinsel amaçla, tehdit kullanmak suretiyle kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçunu oluşturduğu ve sanığın yüklenen suçları işlediğinin sabit olduğu hukuki sonuç ve vicdani kanaatine varılmakla sanığın yüklenen suçlardan mahkumiyetine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." şeklinde hüküm kurulmuştur.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

1. Bölge Adliye Mahkemesince yapılan duruşma sonucunda; katılan mağdurun ve sanığın aşamalardaki çelişkili ve tutarsız beyanları, olayın doğrudan görgü tanığı bulunmaması, olay tarihinde katılan mağdurun iddiasına göre eniştesi tarafından kurtarılmasına rağmen kimseye bir şey söylememesinin, ailesinin katılan mağdura ve sanığa sorular sormamasının, olayın hemen akabinde sanığın peşine düşmemelerinin, katılan mağdurun ablasına attığı iddia edilen mesajın hem katılan mağdurun hem de tanık ablasının telefonundan silinmiş olmasının, sanığın zorla yaptığı eylem sonucu katılan mağdurun telefonunu alarak yardım istemesinin önüne geçmemeye çalışmamasının hayatın olağan akışına aykırı olması da dikkate alınarak İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmiş; katılan mağdurun sanık ile rızası ile birlikte olduğu, sanığın yanına rızası ile gittiği, ailesinin bir şekilde sanık ile ilişkisinden şüphe ederek katılan mağduru takibe aldıkları ve olay tarihinde de eniştesinin sanığın çalıştığı iş yerinde katılan mağdur ... sanığı yakaladığı, olayın oluş ve gelişim sürecinin bu şekilde olduğu, katılan mağdur ... aile efradının olayın zorla ve tehditle gerçekleştiğini iddia ederek sanığın daha fazla ceza almasını amaçladıkları değerlendirilmiştir. Katılan mağdurun anlatımında bahsettiği mesaj ve video kaydını delil olarak ibraz edememeleri de bu hususu açıklamaktadır. Sanığın suçu inkara yönelik beyanlarına ise savunmaya matuf olduğundan itibar edilmemiştir. Her ne kadar katılan mağdurun rızasıyla eylem gerçekleşmiş olsa da katılan mağdur suç tarihinde on beş yaşından küçük olması nedeniyle rızası geçersiz olacağından sanığın çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçundan cezalandırılmasına karar verilmiş, dosya kapsamına göre eylemin birden fazla olduğu hususu da sonradan ortaya atılmış bu beyanlarına itibar edilmeyerek zincirleme suç hükümleri uygulanmamıştır.

2. Dosya kapsamındaki delillere göre katılan mağdurun sanığın yanına kendi isteği ile gittiği ve kaldığı kabul edilmiş, ancak suç tarihinde 15 yaşını ikmal etmemesi nedeniyle rızası eylemi hukuka uygun hale getirmediğinden İlk Derece Mahkemesinin suçu vasıflandırması hatalı bulunduğundan kaldırılmasına karar verilmiş, sanığın 5237 sayılı Kanun'un 109 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca cezalandırılmasına, mağdurun çocuk olması nedeniyle aynı Kanun'un 109 uncu maddesinin üçüncü fıkrasının (f) bendi, cinsel amaçla olduğu için aynı Kanun'un 109 uncu maddesinin beşinci fıkrası uyarınca cezasında artırım yapılmasına karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE

IV. GEREKÇE

1. İlk Derece Mahkemesi ile Bölge Adliye Mahkemesinin gerekçesi ve tüm dosya kapsamına göre; yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı anlaşıldığından yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine;

Ancak; katılan mağdur Suriye vatandaşı olup dosya içerisinde mevcut olan geçici koruma kimlik belgesine göre doğum tarihinin 01.01.2003 şeklinde yazılmış olduğunun anlaşılması karşısında, suç vasfının tayinine etkisi bakımından öncelikle katılan mağdurun resmi kurumda doğup doğmadığı araştırılıp, doğmadığının anlaşılması halinde yaş tespitine esas olacak kemik grafilerinin çektirilmesinin ardından içinde radyoloji uzmanının da bulunduğu sağlık kurulundan rapor alınıp, gerektiğinde Adli Tıp Kurumundan da görüş alınarak suç tarihindeki gerçek yaşının bilimsel olarak saptanmasından sonra sanığın hukuki durumunun tayin ve takdiri gerekirken eksik araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması hukuka aykırı bulunmuştur.

2. Bozma sebebine göre onama isteyen Tebliğname görüşüne iştirak edilmemiştir.

V. KARAR

Gerekçede açıklanan nedenle katılan mağdur vekilinin, katılan Bakanlık vekilinin ve sanık müdafiinin temyiz istemi yerinde görüldüğünden, Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 7. Ceza Dairesinin, 19.04.2023 tarihli ve 2023/358 Esas, 2023/720 Karar sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin ikinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin ikinci fıkrası uyarınca takdîren Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 7. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

14.12.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/16022, Karar No: 2014/1642, Tarih: 28.01.2014

**10. Hukuk Dairesi         2013/16022 E.  ,  2014/1642 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : Eskişehir 1. İş Mahkemesi

Tarihi : 01.03.2013

No : 2012/703-2013/249

Dava, itibari hizmet (fiili hizmet) süresinin tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, tarafların vekillerince temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davacı, davalı işverenin işyerinde, kalıp ve döküm işinde 1999 – 2009 yılları kömür tozlarına ve kimyasal maddelere maruz kalınarak çalışıldığının tespitine ilişkin davada mahkemece yapılan yargılama sonunda istem, 27.03.2007 – 01.10.2008 tarihleri arasındaki çalışmaların itibari hizmet süresinden yararlanması gerektiğinin ve öngörülen sürenin salt sigortalılık süresine eklenmesi gerektiğinin tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine dair hüküm kurulmuştur.

Davanın yasal dayanağı 5510 sayılı Kanun’un geçici 7/1’inci maddesi uyarınca; davacının 01.10.2008 tarihinden önceki çalışmaları yönünden uygulama alanı bulan mülga 506 sayılı Kanun’un Ek 5. maddesi, 01.10.2008 tarihinden sonraki çalışmaları yönünden ise 5510 sayılı Kanunun 40. maddesidir.

506 sayılı Kanunun ek 5. maddesinde, anılan Kanuna göre sigortalı sayılanların, aşağıda sayılan görevlerde geçen sigortalılık sürelerine, bu sürelerin her tam yılı için hizalarında gösterilen sürelerin sigortalılık süresi olarak ekleneceği belirtildikten sonra, maddenin (IV) numaralı bendinde “Sigortalılar” başlığı altında “Azotlu gübre ve şeker sanayiinde, fabrika, atölye, havuz ve depolarda, trafo binalarında çalışanlar” sözcüklerine yer verilmiş, bu bende ilişkin “Hizmetin Geçtiği Yer” başlıklı kısımda ise “1.) Çelik, demir ve tunç döküm, 2.) Zehirli, boğucu, yakıcı, öldürücü ve patlayıcı gaz, asit, boya işleriyle gaz maskesi ile çalışmayı gerektiren işlerde, 3.) Patlayıcı maddeler yapılmasında, 4.) Kaynak işlerinde çalışanlarda.” sıralaması yapılmıştır. Anlaşılacağı üzere, itibari hizmet süresi hak ve olanağından yararlanmak için, maddede yazılı fiziksel koşullarla birlikte iş kolu ve işyeri şartlarının da gerçekleşmesi zorunluluğu bulunmaktadır.

İtibari hizmet süresinden yararlanmayı gerektiren olgunun sanayi kolları farklı olsa da belli, ağır, riskli ve sağlığa zararlı işlerin yapılması olduğu, bu nitelikte işleri yapan kişilerin aynı durumda olmadıklarının ileri sürülemeyeceği ve aynı hukuksal durumda bulunanların farklı kurallara tabi tutulmasının Anayasa’nın eşitlik ilkesine yer veren 10. maddesine aykırı olduğu gerekçesiyle, anılan bentte yer alan “Azotlu gübre ve şeker sanayii” ibaresi, 27.03.2007 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 04.10.2006 gün ve 2002/157 Esas - 2006/97 Karar sayılı Anayasa Mahkemesi kararı ile iptal edilmiş olup, Anayasa’nın 153. maddesinin beşinci fıkrası gereğince Anayasa Mahkemesi iptal kararlarının geriye yürümeyeceği ilkesi gözetildiğinde, azotlu gübre ve şeker sanayiinde çalışmayanların, iptal kararının yürürlük tarihinden önceki dönem yönünden söz konusu ek 5. madde hükmünden yararlanamayacakları açıktır ve Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 21.03.2012 gün ve 2012/21-6 Esas, 2012/222 Karar sayılı ilamında da aynı görüş ve yaklaşım benimsenmiştir. Bu durumda olan (azotlu gübre ve şeker sanayiinde çalışmayan) sigortalıların 27.03.2007 tarihinden itibaren gerçekleşen hizmetleri yönünden itibari hizmet süresinden faydalanabilmeleri ise, ancak, maddede yazılı tüm koşulların birlikte gerçekleşmesine bağlıdır.

Diğer taraftan; söz konusu ek 5. maddeyi 01.10.2008 günü itibarıyla ilga eden 5510 sayılı Kanunun aynı tarihte yürürlüğe giren “Fiili hizmet süresi zammı” başlıklı 40. maddesinde, ek 5. maddeye kısmen benzer nitelikte düzenleme yapılarak, belirtilen işyerlerinde ve işlerde çalışan sigortalıların prim ödeme gün sayılarına, bu işyerlerinde ve işlerde geçen çalışma sürelerinin her 360 günü için karşılarında gösterilen gün sayılarının, fiili hizmet süresi zammı olarak ekleneceği, çalışmanın fiili hizmet süresi zammı kapsamında değerlendirilebilmesi için, tablonun (13) ve (14) numaralı sıralarında belirtilen sigortalılar hariç, sigortalının kapsamdaki işyerleri ile birlikte işlerde fiilen çalışması ve söz konusu işlerin risklerine maruz kalmasının koşul olduğu açıklanmış, maddenin (8) numaralı sırasında da “Kapsamdaki İşler/İşyerleri” başlığı altında “Döküm Fabrikaları”, “Kapsamdaki Sigortalılar” başlıklı bölümde de “işyerilerlerinde, döküm kalıp ve maçaların yapılması ve döküme hazır duruma getirilmesi işlerinde çalışanlar.” ibarelerine yer verilmiştir.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 297. maddesinin (2). fıkrasında “hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, mümkünse sıra numarası altında açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir”, hükmü öngörülmüştür.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 297. maddesinin (2). fıkrasında “hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, mümkünse sıra numarası altında açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir”, hükmü öngörülmüştür.

Somut olayda; davacının, davalı işverenin soba dökümüne yönelik işyerinde, dökümhane bölümündeki kalıp ve döküm işindeki çalışmalarının yer aldığı hizmet döküm cetvelindeki davalı işverence yapılan 2007/3 ila 2008/10 aylar arasındaki bildirimlerin bir kısmının itibari, bir kısmının da normal çalışma niteliğinde olduğu, keşifte hazır edilen 2 davacı bordro tanığı ve 2 davalı bordro tanığından, 2 davacı bordro tanığı ve 1 davalı bordro tanığının beyanlarında, davacının sürekli dökümhanede çalıştığını ifade ettikleri, keşifte hazır olan Mak. Y. Müh, Kimya Y. Müh, ve İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Bilirkişi heyeti raporunda; davacının, 27.03.2007 – 12.01.2009 tarihleri arasındaki çalışmalarının itibari (fiili) hizmet süresi içerisinde olduğuna dair kanaat bildirmelerine rağmen, yapılan iş, işyeri ve davacının işyerindeki durumunun 5510 sayılı Kanunun 40. maddesinin (8) numaralı sırasındaki düzenleme kapsamında olup olmadığının değerlendirmediği görülmüştür.

Yukarıdaki yasal düzenleme ve açıklamalar ışığında dava değerlendirildiğinde; öncelikle, dava dilekçesindeki istem ve hüküm sonucu dikkate alındığında, mahkemece, 04.10.2006 gün ve 2002/157 Esas - 2006/97 Karar sayılı Anayasa Mahkemesi kararının Resmi Gazete’de yayımlandığı 27.03.2007 tarihinden öncesi döneme yönelik istemin reddine yönelik kurulan hüküm ile 27.03.2007 – 01.10.2008 tarihleri arasındaki dönemdeki davacının çalışmalarının 506 sayılı Kanunun Ek 5. maddesi kapsamında kabul ederek itibari hizmet süresi olarak kabul edilip itibari hizmet süresinin sigortalılık süresine eklenmesine ilişkin değerlendirmesi isabetli ise de; davacının, davalı işverenin işyerinden bildirilen 01.10.2008 – 12.01.2009 dönemi bakımından çalışmaların 5510 sayılı Kanunun 40. maddesi kapsamında değerlendirilerek elde edilecek sonuca göre, HMK.’nun 297. maddesinin (2). fıkrası gözetilerek, davacının 27.03.2007 – 01.10.2008 tarihleri arasındaki normal çalışma yönünden bildirilen hizmetinde 506 sayılı Yasanın Ek 5. maddesinin 3. fıkrasının “… Fiilen çalışılmış güne eklenecek itibari hizmet günü sayısının bulunmasında (Çalışılan gün sayısı x 0,25) formülü uygulanır.” hükmü gözetilerek kabul edilen itibari hizmet gün sayısı açıkça belirlenip davacının sigortalılık süresine eklenmesi gerektiği ile davacının 01.10.2008 tarihinden sonraki çalışmalarında 5510 sayılı Kanunun 40. maddesi kapsamında olduğunun kabul edilmesi halinde, kabul edilen dönem ve kabul edilecek fiili hizmet gün sayısının açıkça belirlenerek prim ödeme gün sayılarına ekleneceği gözetilerek infaza elverişli karar verilmelidir.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O hâlde, tarafların vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz edilen hükmün BOZULMASINA, istek halinde temyiz harcının davalılardan I.... I... Cihazları Fabrikası A.Ş.’ye ve davacıya iadesine, 28.01.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/4664, Karar No: 2023/5217, Tarih: 11.05.2023

**10. Hukuk Dairesi         2023/4664 E.  ,  2023/5217 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/1262 E., 2023/265 K.

HÜKÜM/KARAR : Esastan Red

İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 2. İş Mahkemesi

SAYISI : 2021/59 E., 2022/100 K.

Taraflar arasındaki kısa vadeli sigorta kollarından yapılan bildirimlerin uzun vadeli sigorta kollarından yapılan bildirim olarak tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalılar vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne ve duruşmanın düzenlendiği 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinde sayılı ve sınırlı olarak gösterilen hâllerden hiçbirine uymadığından, temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılmasına ilişkin isteğin reddine karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı Makine Kimya Endüstrisi A.Ş tarafından davacı adına kısa vadeli sigorta kollarından çıraklık kapsamında bildirimlerin yapıldığını, oysa ilgili belgelerin dosya içerisine alınması halinde görüleceği üzere müvekkilinin bu bildirimler aşamasında sınavını başarıyla vererek kalfa olduğunu, özellikle 18 yaş sonrası üretime yönelik çalıştığını belirterek belirtilen tarihten sonrasının çıraklık kapsamında değerlendirilemeyeceğini, bu sürelerin uzun vadeli sigorta kollarından geçen hizmetler olarak tespitini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

II. CEVAP

Davalı MKE Genel Müdürlüğü vekili, davacının davalı kuruma ait çıraklık okulunun 1986 yılında 3308 sayılı Kanun'un yürürlüğe girmesi ile kapandığını, davacının 3308 sayılı Yasa'nın 10.maddesinde aranan çırak olabilme koşullarını taşıdıklarından 13 yaşını doldurmuş, 19 yaşından gün almamış olduklarından Milli Eğitim Gençlik ve Spor Başkanlığı Çıraklık Eğitim Merkezi tarafından çıraklık eğitimine kabul edilerek torna-tesviye bölümü için 3 yıllık, elektrik bölümü için 4 yıllık çıraklık eğitiminden sonra çıraklık diplomasını almaya hak kazandığını, davacının sigorta primlerinin Milli Eğitim ve Gençlik ve Spor Bakanlığı tarafından ödendiğini, davacının bu dönemde 3308 sayılı Kanun gereğince asgari ücretin %30 u kadar ücret aldığını, davacı işçinin de diğer işçiler gibi 2 yıllık çıraklık okulu sonrası fabrikalarda pratik çıraklık eğitimine tabi tutulduğunu eğitimin üretim olarak değerlendirilmesinin yanlış olduğunu, fabrikada çırakların ve işçilerin aynı şartlarda çalışmasının mümkün olmadığını, davacının çıraklığının geçtiği ağır silah, ve çelik fabrikası ağır ve tehlikeli işyeri olduğunu çırağın böylesi işlerde çalıştırılmasının mümkün olmadığını ileri sürerek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ... cevap dilekçesinde; davacının huzurdaki davasının haksız ve yasal dayanaktan yoksun olduğundan reddine karar verilmesi gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, davacının 14/11/1990 tarihinden 01/03/1991 tarihine kadar MKE Genel Müdürlüğü'ndeki çalışmalarının uzun vadeli sigorta kollarına tabi olarak geçirildiğinin tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı MKE vekili, davanın zaman aşımına uğradığını, davacının 3308 sayılı Kanun kapsamında çırak olarak çalıştığını belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davalı Kurum vekili, kararın eksik araştırma ve inceleme sonucu verildiğini belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, 05.10.1987 tarihinde davacının velisi ile davalı arasında çıraklık sözleşmesi imzalanmışsa da aynı zamanda bordro tanığı olan davacı tanıklarının davacı ile birlikte davalı iş yerinde üretime yönelik olarak çalıştıklarını beyan etmeleri karşısında, 18 yaşını ikmal ettiği 01.03.1991 tarihinden itibaren davalı işyerinde geçen çalışmalarının üretime yönelik olduğu anlaşıldığından mahkemenin maddi vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar