muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/3717, Karar No: 2015/7158, Tarih: 15.04.2015

Somut olayda gerek davacı tarafça gerek davalı tarafça davacının çalışma saatlerine ilişkin belgeler sunulmuş ancak mahkemece bu belgeler yeterince değerlendirilmeden davacının fazla mesai alacağının kabulüne karar verilmiştir.

Her iki taraf da diğeri tarafından sunulan belgelere bunların düzenlenmesi ve güvenilirliği hususlarında itiraz etmiş olmakla mahkemece dosyaya sunulan belgeler bakımından taraf itirazları da dikkate alınarak gerekirse işyerinde keşif yapılmak suretiyle işyeri belgeleri ve bilgisayarlar üzerinde teknik bilirkişi marifetiyle inceleme yaptırılarak ve bu belgelerin dosyaya sunulan bordrolar ve banka kayıtlarıyla birlikte değerlendirmesi yapılarak fazla mesainin ispatı hususunda taraflarca sunulan belgelerin düzenlediği tarihler itibariyle dikkate alınıp alınmayacağı hususu incelenmeksizin tanık beyanlarına itibarla fazla mesai ücret alacaklarının hesaplanması hatalı olup bozma nedenidir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı nedenlerle BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalı tarafa iadesine 15.04.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/24543, Karar No: 2015/3456, Tarih: 26.02.2015

**17. Hukuk Dairesi         2014/24543 E.  ,  2015/3456 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkiline trafik sigortalı, davalı adına kayıtlı aracın tek taraflı kazada bariyerlere çarparak hasarladığını, 2.343 TL hasar bedelinin dava dışı ...'ne ödendiğini, davalı aracının dava dışı sürücüsünün olay anında alkollü olduğunu, kazanın münhasıran alkolün etkisi altında meydana geldiğini, davalı aleyhinde icra takibi yapıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu belirterek itirazın iptaline, takibin devamına ve inkar tazminatına verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili, kazanın münhasıran alkolün etkisi altında meydana gelmediğini, olay tarihinde havanın yoğun yağışlı ve yerlerin ıslak ve kaygan olduğunu, olumsuz hava ve yol koşulları sebebiyle kazanın meydana geldiğini, olay tarihinde aynı yerde pek çok kazanın olduğunu, kusuru, hasar miktarını kabul etmediğini, davanın zamanaşımı süresinden sonra açıldığını müvekkilinin temerrüde düşmediğini belirterek davanın reddine ve kötüniyet tazminatına verilmisini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile davalının ... İcra Müdürlüğünün 2013/734 sayılı dosyasına vaki itirazının kabulü ile takibin devamına, inkar tazminatı talebinin reddine verilmiş; hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya İçerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde, dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine vermek gerekmiştir.

2-Dava, davacı şirkete trafik sigortalı aracın, dava dışı sürücüsü ...'ın kaza esnasında alkollü olduğu, kazanın münhasıran alkolün etkisi altında meydana geldiği iddiasına dayanılarak, itirazın iptali şeklinde, sigortalı aleyhine açılan rücuen alacak istemine ilişkindir.

2918 sayılı KTK'nun 48.maddesinde; alkollü içki alması nedeniyle güvenli sürüş yeteneğini kaybetmiş kişilerin karayolunda araç sürmelerinin yasal olduğu belirtilmiştir.

Dava, trafik kazasından kaynaklanan rücuan destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.

2918 sayılı KTK'nun 48. maddesinde; alkollü içki alması nedeniyle güvenli sürme yeteneklerini kaybetmiş kişilerin karayolunda araç sürmelerinin yasak olduğu ifade edilmiştir.

2918 sayılı KTK'nun 48.maddesinde; alkollü içki alması nedeniyle güvenli sürüş yeteneğini kaybetmiş kişilerin karayolunda araç sürmelerinin yasal olduğu belirtilmiştir.

Dava, trafik kazasından kaynaklanan rücuan destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.

2918 sayılı KTK'nun 48. maddesinde; alkollü içki alması nedeniyle güvenli sürme yeteneklerini kaybetmiş kişilerin karayolunda araç sürmelerinin yasak olduğu ifade edilmiştir.

Karayolları Trafik Yönetmeliğinin "Uyuşturucu ve Keyif Verici Maddeler ile İçkilerin Etkisinde Araç Sürme Yasağı" başlıklı 97/1. maddesinde; alkollü içki almış olması nedeniyle güvenli sürme yeteneğini kaybetmiş kişilerin karayolunda araç sürmelerinin yasak olduğu açıklandıktan sonra, bu konu ile ilgili olan "b-2" bendinde; alkollü içki almış olarak araç kullandığı tesbit edilen diğer araç sürücülerinden kandaki alkol miktarı 0.50 promil üstünde olanların araç kullanamayacakları belirtilmiştir.

Öte yandan, Zorunlu Mali Sorumluluk Sorumluluk Genel Şartlarının B.4.d maddesinde; tazminatı gerektirin olay işletenin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin veya motorlu aracın hatır için karşılıksız olarak kendilerine verilen kişilerin uyuşturucu veya keyif verici maddeler almış olarak aracı sevk ve idare etmeleri esnasında meydana gelmiş veya olay yukarıda sayılan kişilerin alkollü içki almış olmaları nedeniyle aracı güvenli sürme yeteneklerini kaybetmiş bulunmalarından ileri geliyorsa sigortacının sigorta ettirene rücu hakkı olduğu açıklanmıştır.

Bununla birlikte, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4.d maddesinin dayanağını teşkil eden KTK'nun 48. maddesinin yasaklamayı düzenleyen ilk fıkrasında, alkollü içki almış olması nedeniyle güvenli araç sürme yeteneklerini kaybetmiş kişilerin karayolunda araç sürmeleri yasaklanmış olup, aynı maddenin 2. fıkrasındaki yönetmelik düzenlenmesine olanak tanıyan hükümde, yasaklama yetkisi yönetmeliğe bırakılmış olmadığından, Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 97. maddesinde, yukarıda anılan yasa hükmü tekrarlandıktan ve mütakip, uyuşturucu veya keyif verici maddeler ile alkollü içkilerin oranlarının ne şekilde saptanacağı belirlendikten sonra, yasada yer alan hükmü dikkate almadan salt 0.50 promilin üstünde alınan alkol miktarına göre araç kullanma yasağı getirilmesinin yasal dayanağı bulunmadığından geçersiz bulunmaktadır. Geçersiz yönetmelik hükümlerinin yasaya aykırı bir şekilde genel şart olarak kabülü de mümkün değildir.

O halde, hasarın teminat dışı kalabilmesi için kazanın meydana geliş şekli itibariyle sürücünün salt (münhasıran) alkolün etkisi altında kaza yapmış olması gerekmektedir. Diğer bir anlatımla, sürücünün alkollü olması tek başına hasarın teminat dışı kalmasını gerektirmez. Üstelik, böyle bir durumda hasarın teminat dışı kaldığının ispat yükü TTK'nun 1281. maddesi hükmü gereğince sigortacıya düşmektedir.

O halde, hasarın teminat dışı kalabilmesi için kazanın meydana geliş şekli itibariyle sürücünün salt (münhasıran) alkolün etkisi altında kaza yapmış olması gerekmektedir. Diğer bir anlatımla, sürücünün alkollü olması tek başına hasarın teminat dışı kalmasını gerektirmez. Üstelik, böyle bir durumda hasarın teminat dışı kaldığının ispat yükü TTK'nun 1281. maddesi hükmü gereğince sigortacıya düşmektedir.

Yargıtay'ın yerleşik uygulamalarında; sürücünün aldığı alkolün oranının doğrudan doğruya sonuca etkisi bulunmadığından, mahkemece nöroloji uzmanı, hukukçu ve trafik konusunda uzman bilirkişilerden oluşan bilirkişi kurulu aracılığıyla olayın salt alkolün etkisiyle gerçekleşip gerçekleşmediğinin, alkol dışında başka unsurlarında olayın meydana gelmesinde rol oynayıp oynamadığının saptanması, sonuçta olayın tek başına alkolün etkisiyle meydana geldiğinin belirlenmesi durumunda, oluşan hasarın poliçe teminatı dışında kalacağından davanın kabulüne aksi halinde reddine verilmesi gerekeceği ilkesi benimsenmektedir. (YHGK 23.10.2002 gün ve 2002/11-768-840; YHGK 7.4.2004 gün ve 2004/11-257-212; YHGK 2.3.2005 gün ve 2005/11-81-18; YHGK 14.12.2005 gün 2005/11-624-713 sayılı ilamları)

Somut olayda, davalı adına kayıtlı ve sigortalı aracın dava dışı sürücüsü ..., olay anında (Widmark formülüne göre tespit edilen) 0.61 promil alkollü olarak araç kullanırken, bariyerlere çarparak kaza yapmıştır. Sürücü beyanında; ....de ... olarak görev yaptığını, 1 gün önce yazlıkta alkol aldığını, ertesi gün öğle saatlerinde telefonla hastaneden çağrıldığını, çabuk gitmek için otobana çıktığını, havanın yoğun yağışlı ve yerde su birikintisi olduğunu, asfalt ile tekerler arasındaki su birikintileri sebebiyle kontrolünü kaybettiğini, toparlamak istediğini ancak beceremediğini, bariyerlere çarptığını, aşırı yağış ve yolun kaygan olması nedeniyle kazanın meydana geldiğini, o gün kaza mahallinde 10-11 tane farklı kaza olduğunu duyduğunu ifade etmiştir. Davacı şirket ...'ne bariyerlerde oluşan zararı ödemiş ve kazanın münhasıran alkolün etkisi altında meydana geldiğini ileri sürerek, sigortalısı aleyhinde bu davayı açmıştır. Olay tarihinde havanın yağışlı, zeminin ıslak olduğu anlaşılmış, meteorolojiden hava durumu sorulmuştur. Kaza tutanağında havanın da yağışlı olması sebebiyle aracın direksiyon hakimiyetinin kaybedildiği belirtilmiştir.

Davalı tarafın talebine rağmen olay tarihinde aynı yerde başka kaza meydana gelip gelmediği araştırılmamıştır. Hükme esas alınan bilirkişi kusurulu raporunda ve ek raporda sürücünün havanın yağışlı, yerin ıslak olduğunu gözeterek aracının hızını ayarlanması gerektiği, hızını yol ve hava şartlarına göre ayarlanmaması sebebiyle %100 kusurluğu olduğu, yoldan kaynaklanan fiziki etken tespit edilemediği, olayın münhasıran alkolün etkisi altında gerçekleştiği ifade edilmiş ise de; raporda yol ve hava şartlarının olumsuzluğu yeterince değerlendirilmemiş, dava dışı sürücünün savunması irdelenmemiştir.

Sürücünün %100 kusurlu olması dahi, ZMSS şirketi yönünden sigortalıya rücu sebebi değildir. Kaldı ki aracın hızının yol ve hava şartlarına göre ayarlanması hali tüm sürücüler için (alkollü olsun veya olmasın) geçerli bir kuraldır. Bilirkişi kusurulu raporu bu haliyle hüküm kurmaya elverişli değildir.

Yukarıda açıklanan ilkelere göre, sürücünün alkollü olması tek başına hasarın teminat dışında kalmasını gerektirmez Oluşan hasarın salt alkolün etkisi altında oluşup oluşmadığının saptanması gerekir. Bu durumda mahkemece öncelikle olay tarihinde aynı yerde başka kazaların meydana gelip gelmediği merciileri nezdinde araştırılarak varsa bununla ilgili kaza tutanağı v.s.gibi bilgi ve belgelerin getirilmesi, daha sonra ... gibi kurumlardan seçilecek aralarında nöroloji uzmanı ve trafik bilirkişilerin bulunduğu farklı bir bilirkişi kurulundan, olayın oluş şekli, yol ve hava durumu, davacı tarafın iddiaları sürcünün savunması ve dosyadaki tüm deliller birlikte değerlendirilerek, kazanın münhasıran alkolün etkisi altında gerçekleşip gerçekleşmediğinin, başka unsurlarında etkili olup olmadığının tespiti hususlarında ayrıntılı, gerekçeli, denetime elverişli, önceki bilirkişi kurulu raporunun da irdelendiği rapor alınarak sonucuna göre verilmesi gerekirken, yazılı olduğu biçimde eksik inceleme ile hüküm kurulması doğru değildir.

SONUÇ:Yukarıda 1 nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin sair temyiz itirazının reddine, 2 nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı ... vekilinin temyiz itirazının kabulü ile hükmün davalı lehine BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalı ...'a geri verilmesine 26.02.2015 gününde oybirliğiyle verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/13012, Karar No: 2015/10432, Tarih: 12.10.2015

**17. Hukuk Dairesi         2015/13012 E.  ,  2015/10432 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

-K A R A R-

Dosya içeriğine göre dava, davacıların çocuğunun okul bahçesindeki davalı kuruma ait eski elektrik direğinin üzerinden düşmesi sonucu yaralanmasından kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.

Buna göre; temyiz inceleme görevi 2797 sayılı ... Yasasının 14. maddesi ile Başkanlar Kurulu’nun 19.01.2015 gün ve 8 sayılı kararı uyarınca Dairemiz görev alanı dışındadır. Dosyanın inceleme yerinin belirlenmesi için 11 Nisan 2015 Tarihli ve 29323 Sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 6644 sayılı Kanun’un 2. maddesi ile değişik ... Kanununun 60/II. fıkrası uyarınca dosyanın Hukuk İşbölümü İnceleme Kurulu’na GÖNDERİLMESİNE, 12/10/2015 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/4288, Karar No: 2018/4463, Tarih: 06.11.2018

**1. Ceza Dairesi         2018/4288 E.  ,  2018/4463 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Kasten öldürmeye teşebbüs, kasten yaralama, hakaret

HÜKÜM : a) Mağdur ...'i öldürmeye teşebbüs suçundan; TCK'nun 81, 35, 53. maddeleri uyarınca 14 yıl hapis cezası,

b) Mağdur ...'e karşı hakaret suçundan; TCK'nun 125/1, 125/4, 53. maddeleri uyarınca 3 ay 15 gün hapis cezası,

c) Mağdur ...'i kasten yaralama suçundan; TCK'nun 86/2, 53. maddeleri uyarınca 4 ay hapis cezası.

Sanık ... hakkında; mağdur ...'e yönelik kasten öldürmeye teşebbüs suçundan kurulan hükümde mahkemenin kabul ve takdirinde bir isabetsizlik görülmemiş olduğundan, sanığın kasten yaralama suçundan cezalandırılması gerektiğine yönelen tebliğnamedeki bozma düşüncesine iştirak edilmemiştir.

Toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanık ...'in, mağdur ...'e yönelik alenen hakaret ve kasten öldürmeye teşebbüs, mağdur ...'e yönelik kasten basit yaralama suçlarının sübutları kabul, sanık savunması inandırıcı gerekçelerle reddedilmiş, incelenen dosyaya göre verilen hükümlerde bozma nedeni dışında bir isabetsizlik görülmemiş olduğundan, sanığın; öldürme kastının olmadığına, suç vasfının yanlış nitelendirildiğine, sanık müdafiinin; suç vasfına, haksız tahrikin uygulanması gerektiğine, hakaret suçunun unsurlarının oluşmadığına vesaireye yönelen ve yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddiyle;

1- Sanık ... hakkında; mağdur ...'e yönelik alenen hakaret ve mağdur ...'e yönelik kasten basit yaralama suçlarından kurulan hükümlerin tebliğnamedeki düşünceye uygun olarak ONANMASINA,

2- Sanık ... hakkında mağdur ...'e yönelik kasten öldürmeye teşebbüs suçundan kurulan mahkumiyet hükmünün temyiz incelemesinde;

1- Sanık ... hakkında; mağdur ...'e yönelik alenen hakaret ve mağdur ...'e yönelik kasten basit yaralama suçlarından kurulan hükümlerin tebliğnamedeki düşünceye uygun olarak ONANMASINA,

2- Sanık ... hakkında mağdur ...'e yönelik kasten öldürmeye teşebbüs suçundan kurulan mahkumiyet hükmünün temyiz incelemesinde;

Oluşa ve tüm dosya kapsamına göre, sanık ...'in, eşi olan ve temyiz incelemesi dışında bulunan ...ile mağdur ... arasında hukuki ilişkiye dayalı çekişme bulunduğu, olay günü bu çekişmelerin etkisiyle başlayan tartışma ve akabinde gelişen kavga sırasında ...'in ...'i darp ettiği, bu kavgayı gören ve eşinin yanına gelen ...'in de ...'e vurduğu, bu sırada mağdur ...'in tarafların yanına giderek ...'i kadına vurmaması gerektiği konusunda uyardığı, bunu üzerine sanığın hakaret ederek, bir adet bıçak darbesiyle mağdurun göğüs bölgesine vurduğu, mağduru herhangi bir iç organ veya damar yaralanmasına yol açmadan, göğüs içinde düşük miktarda kanamaya ve hayati tehlikeye neden olacak şekilde yaraladığı, akabinde ikince kez mağdura bıçağı saplamaya çalıştığında bıçağın mağdurun karnına isabet ettiği ancak, mağdurun üzerinde kazak olması sebebiyle bedenine temas etmeksizin kazağını yırttığı, mağdurun ceketini çıkartıp eline sararak sanığa "gel lan buraya" demesi üzerine, sanığın bir kez daha bıçağı mağdura doğru salladığı, bu bıçak darbesiyle mağdurun kolundaki ceketin kesildiği sanığın üç kez mağdura bıçak salladıktan sonra kaçarak olay yerinden uzaklaştığı olayda, sanığın eylemi neticesinde mağdurda meydana gelen zarar ve tehlikenin ağırlığına göre, 9 yıldan 15 yıla kadar hapis cezası gerektiren TCK'nun 35. maddesi uyarınca yasal sınırlar dahilinde makul bir ceza verilmesi yerine, yazılı şekilde üst sınıra yakın 14 yıl hapis cezasına hükmolunmak suretiyle fazla ceza tayini,

Bozmayı gerektirmiş olup, sanık ve sanık müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmekle, hükmün tebliğnamedeki düşünceden farklı gerekçeyle BOZULMASINA, 06/11/2018 günü oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/744, Karar No: 2015/531, Tarih: 21.01.2015

**Hukuk Genel Kurulu         2014/744 E.  ,  2015/531 K.**

* MANEVİ TAZMİNAT DAVASI

* KESİNLİK SINIRI

* MİKTAR İTİBARİYLE TEMYİZ EDİLEBİLİRLİK SINIRI

* CEZA MUHAKEMESİ KANUNU (CMK) (5271) Madde 143

* CEZA MUHAKEMESİ KANUNU (CMK) (5271) Madde 141

* CEZA MUHAKEMESİ KANUNU (CMK) (5271) Madde 142

* CEZA MUHAKEMESİ KANUNU (CMK) (5271) Madde 144

* 1982 ANAYASASI (2709) Madde 19

* 1982 ANAYASASI (2709) Madde 6

* 1982 ANAYASASI (2709) Madde 7

* 1982 ANAYASASI (2709) Madde 40

* BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN (6110) Madde 12

* HAKİMLER VE SAVCILAR KANUNU (2802) Madde 93

* HAKİMLER VE SAVCILAR KANUNU (2802) Madde 93/A

* HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU (HMK) (6100) Madde 46

* HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU (HMK) (6100) Geçici Madde 3

* HUKUK USULÜ MUHAKEMELERİ KANUNU(MÜLGA) (1086) Madde 427

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan incelemesi sonucunda ilk derece mahkemesi sıfatıyla Yargıtay 4.Hukuk Dairesince;

“DAVA: Dava dilekçesinde, davacının kaçma şüphesi bulunmamasına karşın hakkında davalı tarafından basmakalıp ifadelerle tutukluluğun devamı kararı verildiği; benzer durumdaki kişiler hakkında tahliye kararlarının verildiği ve masumiyet karinesinin göz ardı edildiği ileri sürülerek; 1.500,00-TL manevi tazminata hükmedilmesi talep olunmuştur.

CEVAP: Cevap dilekçesinde, davanın devlet aleyhine yöneltilmesi gerektiğinden öncelikle husumet yokluğu nedeniyle reddedilmesi gerektiği; keza CMK'nun 141-144. maddeleri uyarınca İstanbul Ağır Ceza Mahkemesi'nin görevli bulunduğu; esasa ilişkin olarak ise, ceza yargılama sürerken verilen tedbir kararları nedeniyle hakimler aleyhine tazmin sorumluluğu ile ilgili dava açılabilmesi hakimlik teminatını açıkça zedelemekte olduğu belirtilerek davanın reddine karar verilmesi gerektiği savunulmuştur.

GEREKÇE: T.C.Anayasası’nın “Kişi hürriyeti ve güvenliği” başlıklı 19/3, 6, 7 ve son. maddesinde; suçluluğu hakkında kuvvetli belirti bulunan kişilerin, ancak kaçmalarını, delillerin yok edilmesini veya değiştirilmesini önlemek maksadıyla veya bunlar gibi tutuklamayı zorunlu kılan ve kanunda gösterilen diğer hallerde hakim kararıyla tutuklanabilecekleri, tutuklanan kişilerin, makul süre içinde yargılanmayı, soruşturma veya kovuşturma sırasında serbest bırakılmayı isteyebileceği, hürriyeti kısıtlanan kimselerin kısa sürede durumu hakkında karar verilmesini ve bu kısıtlamanın kanuna aykırılığı halinde hemen serbest bırakılmasını sağlamak amacıyla yetkili yargı merciine başvurma hakkına sahip olduğu, bu esaslar dışında işleme tabi tutulanların uğradıkları zararın, tazminat hukukunun genel prensiplerine göre Devletçe ödeneceği hükmü yer almaktadır. Keza Anayasa’nın 40/3.maddesinde de kişinin, resmi görevliler tarafından meydana getirilen haksız işlemler sonucu uğradığı zararının kanuna göre Devletçe tazmin edileceği öngörülmüştür.

Anayasa’nın bu amir hükümlerinin bir gereği ve yansıması olarak CMK’nun Yedinci bölümünde “Koruma Tedbirleri Nedeniyle Tazminat” başlığı altında 141/1.maddesinde, suç soruşturması ve kovuşturması evrelerinde tutuklama veya tutukluluğun devamı gibi koruma tedbirleri nedeniyle mağduriyete uğrayanların tazminat istemlerine ilişkin düzenleme yapılmıştır. Suç soruşturması ve kovuşturması sırasında kişilerin uğrayabilecekleri maddi ya da manevi zarar halleri 141.maddesinde ayrı ayrı sayılmıştır. Buna göre;

“Madde 141 - (1) Suç soruşturması veya kovuşturması sırasında;

a)Kanunlarda belirtilen koşullar dışında yakalanan, tutuklanan veya tutukluluğunun devamına karar verilen,

b) Kanunî gözaltı süresi içinde hâkim önüne çıkarılmayan,

c) Kanunî hakları hatırlatılmadan veya hatırlatılan haklarından yararlandırılma isteği yerine getirilmeden tutuklanan,

d) Kanuna uygun olarak tutuklandığı hâlde makul sürede yargılama mercii huzuruna çıkarılmayan ve bu süre içinde hakkında hüküm verilmeyen,

e) Kanuna uygun olarak yakalandıktan veya tutuklandıktan sonra haklarında kovuşturmaya yer olmadığına veya beraatlerine karar verilen,

f) Mahkûm olup da gözaltı ve tutuklulukta geçirdiği süreleri, hükümlülük sürelerinden fazla olan veya işlediği suç için kanunda öngörülen cezanın sadece para cezası olması nedeniyle zorunlu olarak bu cezayla cezalandırılan,

g) Yakalama veya tutuklama nedenleri ve haklarındaki suçlamalar kendilerine, yazıyla veya bunun hemen olanaklı bulunmadığı hâllerde sözle açıklanmayan,

h) Yakalanmaları veya tutuklanmaları yakınlarına bildirilmeyen,

i) Hakkındaki arama kararı ölçüsüz bir şekilde gerçekleştirilen,

j) Eşyasına veya diğer malvarlığı değerlerine, koşulları oluşmadığı halde elkonulan veya korunması için gerekli tedbirler alınmayan ya da eşyası veya diğer malvarlığı değerleri amaç dışı kullanılan veya zamanında geri verilmeyen,

Kişiler, maddî ve manevî her türlü zararlarını, Devletten isteyebilirler.”

Tazminat isteminin koşullarına dair hükümler CMK’nun 142.maddesinde yer almıştır. Tazminat talebinde bulunabilmek için, CMK’nun 142/1.maddesine göre, ilgili kişi hakkındaki kararın veya hükmün kesinleşmesi gerekmektedir. Tazminat davası, zarara uğrayanın kendisi, yasal temsilcisi ya da özel yetkili vekili tarafından açılacak, Devlet davalı olarak gösterilecektir. Tazminat istemini incelemeye yetkili ve görevli mahkeme CMK’nun 142/2.maddesi gereğince, mağdurun oturduğu yer ağır ceza mahkemesidir. Tazminata konu asıl işlem, davacının oturduğu yer ağır ceza mahkemesi tarafından yapılmış ise ve o yerde başka bir ağır ceza mahkemesi de yoksa, yer itibariyle en yakın ağır ceza mahkemesi davaya bakacaktır.