muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2009/42353, Karar No: 2010/2985, Tarih: 09.02.2010

Y A R G I T A Y K A R A R I

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, yerinde bulunmayan bütün temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, 9.2.2010 gününde oy çokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY

Birden çok kişi hakkında aynı sebepten doğan ve aynı hukuksal nedene dayanılarak grup halinde açılan ve uygulamada “ seri dava” olarakda adlandırılan davalarda, grubun (serinin ) ilk dosyasında yapılan araştırma ve inceleme bundan sonra gelen tüm dosyalar içinde geçerlidir. Başka bir anlatımla grubun (serinin ) ilk dosyasında yapılan tahkikat bundan sonraki tüm dosyaları da kapsar. Nitekim somut olayda davacı ve arkadaşları aynı sebep ve hukuksal nedene dayanarak talepte bulunduklarından davaları grup halinde açılmış, aynı avukat tarafından takip edilmiş ve ilk dosya üzerinden yapılan araştırma ve inceleme esas alınarak sonuçlandırılmıştır. Dolayısıyla avukatın bir dosyadaki çabası, sarf ettiği emek ve kaybettiği zamana dayalı olarak tüm davalar neticeye bağlanmıştır. Hal böyle olmasına rağmen grupta yer alan davaların her biri için ayrı ayrı tarifede öngörülen vekalet ücretine hükmolunması adalete ve giderek hukuka aykırı düşmekte ve özellikle yüzlerce, hatta binlerce dosyayı kapsayan ve her birinin değeri tarifede öngörülen asgari miktarın altında kalan davalarda haksız zenginleşmeye yol açmaktadır. İşte bu nedenledir ki 2000 yılından önceki Avukatlık Asgari Ücret Tarifelerinin avukatlık ücretinin sınırlarını düzenleyen maddelerinde “ aynı avukat tarafından izlenen ve ayrı ayrı emek ve çaba harcanmasını gerektirmeyen aynı konudaki birden çok işin sayısı dikkate alınarak her biri için tarifede yazılı miktarlar onda bire kadar indirilebilir” kuralına yer verilerek adalete ve hukuka aykırı sonucun meydana gelmesi önlenmişti. Ne varki 2000 yılından sonra yürürlüğe konulan tarifelerde bu kurala yer verilmeyerek bu konuda bir boşluk meydana getirilmiş ayrıca nisbi tarifenin uygulanmasını gerektiren işlerde de belirlenecek avukatlık ücretinin maktu miktardan az olamayacağı kuralı getirilerek grup davalarda her dava için değeri ne olursa olsun maktu miktarın altında olmamak üzere vekalet ücreti takdir edilmesine olanak sağlanmıştır. Ancak grup davalarda her dava için ayrı ayrı ve tam vekalet ücretine hükmolunmasının somut olayda olduğu gibi adalete ve hukuka aykırı olduğu ve haksız zenginleşmeye yol açtığı açıktır. Tüm bu nedenlerle grup davalar bakımından tarifede boşluk bulunduğu kabul edilerek hakkaniyete uygun sonucun oluşturulması bakımından dava sayısı dikkate alınıp avukatlık ücretinin takdiri indirime tabi tutulması için hükmün bozulması gerektiği görüşünde olduğumdan çoğunluk kararına katılamıyorum.
Yargıtay — Esas No: 2011/28309, Karar No: 2012/10734, Tarih: 03.04.2012

**12. Hukuk Dairesi         2011/28309 E.  ,  2012/10734 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Küçükçekmece 2. İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 17/10/2011

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki şikayetçi tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü :

Katma Değer Vergisi Kanunu’nun 1/3-d maddesine göre; müzayede mahallerinde yapılan satışlar katma değer vergisine tabidir. Burada satılan malın ait olduğu kişinin KDV mükellefi olup olmamasının bir önemi bulunmamaktadır. Kanun koyucu tarafından bu yerlerdeki satışlar özel olarak KDV’ye tabi tutulmuştur. KDV Kanunu’nun 40.maddesine 4108 Sayılı Kanunla eklenen (5) numaralı fıkra ile Kanunun 17.maddesinin 1.fıkrasında sayılan kurum ve kuruluşlara, sadece vergiye tabi işlemlerinin bulunduğu dönemler için beyanname verdirme, beyanname yerine kaim olmak üzere işleme esas belgeleri kabul etme, bu mükelleflere ait verginin beyan ve ödeme zamanı ile tahsiline ilişkin usul ve esasları belirleme konusunda Maliye Bakanlığı’na yetki verilmiş bulunmaktadır. Söz konusu yetki çerçevesinde Kanunun 1/3-d maddesi uyarınca müzayede yoluyla satış yapan icra dairelerinin, bu satışlarıyla ilgili KDV’nin beyan ve ödenmesi ile ilgili işlemleri, KDV genel tebliğlerinde yer alan açıklamalara uygun yürütülür. Bu bağlamda 48 seri no’lu KDV genel tebliğinin (D) bölümünde, icra yoluyla yapılan satışlarda verginin mükellefinin satışı gerçekleştiren icra daireleri olduğu düzenlemesi yer almaktadır.

Buna göre icra müdürlüğünce, KDV’nin tarh ve tahakkuk işlemleri, anılan verginin mükellefi sıfatı ile yapılmakta olup, bu işlemlerden doğan ihtilafların çözüm yeri de vergi mahkemeleridir.

O halde mahkemece yargı yolu nedeniyle şikayet dilekçesinin reddine karar verilmesi gerekirken işin esası incelenerek yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz ise de sonuçta istem reddedildiğinden sonucu doğru mahkeme kararının onanması gerekmiştir.

SONUÇ  : Şikayetçinin temyiz itirazlarının reddi ile sonucu doğru mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK. 366 ve HUMK.’nun 438. maddeleri uyarınca (ONANMASINA), 18.40 TL onama harcının  mahsubuna, bakiye 2,75 TL'nin temyiz edenden alınmasına, 03.04.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/39, Karar No: 2020/2091, Tarih: 15.05.2020

**16. Ceza Dairesi         2020/39 E.  ,  2020/2091 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ceza Dairesi

Suç : Silahlı terör örgütüne üye olma (Sanık ... yönünden) Örgüt içindeki hiyerarşik yapıya dahil olmamakla birlikte örgüte bilerek ve isteyerek yardım etme

Hüküm : TCK'nın 314/2, 62, 53, 58/9, 63, 3713 sayılı Kanunun 5/1 maddeleri uyarınca mahkumiyet kararına yönelik istinaf başvurusunun esastan reddi

Bölge Adliye Mahkemesince verilen hüküm temyiz edilmekle;

Temyiz edenlerin sıfatı, başvuruların süresi, kararın niteliği ve temyiz sebeplerine göre dosya incelendi, gereği düşünüldü;

Tayin olunan cezanın süresi itibariyle yasal şartları oluşmadığından, sanık ..., ... müdafilerinin ve sanık ...'nın duruşma isteminin CMK'nın 299. maddesi gereğince REDDİNE,

Temyiz talebinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi;

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

Sanık ... yönünden; ... ... Ticaret A.Ş.'nin 20.05.2008 tarihli genel kurul toplantısında yönetim kurulu başkanlığından istifa ettiği, işbu hususun da Ticaret Sicil Gazetesinde belirlendiği halde, müştekilerin arsalarının ... Şirketine bağışlandığı tarihler olan 02.07.2009, 21.11.2011, 13.01.2010 tarihlerde yönetim kurulu başkanı olduğu şeklindeki belirlemenin, ifadesi sorgu ve ifade alma yönetmeliğine uygun bir şekilde alınmayan ve mahkemede tanık olarak beyanlarına başvurulmayan ...'un 2017 Ekim tarihli etkin pişmanlık içerir dilekçesinin ve sanığın ... Gazetesi aboneliğinin, sanık ... yönünden; ...'daki rutin bankacılık işlemlerinin, sanık ... yönünden; çocuğunu örgüte müzahir okullara göndermesinin ve ... Gazetesi aboneliğinin, sanık ... ... yönünden ise; ...'daki rutin bankacılık işlemlerinin, ... Gazetesi aboneliğinin, çocuğunu örgüte müzahir okullara göndermesinin müsnet suça delil veya örgütsel faaliyet olarak kabul edilmesi yasaya aykırı ise de; sanıkların savunması ve dosya kapsamındaki deliller suçun sübutu için yeterli kabul edildiğinden yapılan uygulama da bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yargılama sürecindeki usuli işlemlerin kanuna uygun olarak yapıldığı, hükme esas alınan tüm delillerin hukuka uygun olarak elde edildiğinin belirlendiği, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların temyiz denetimini sağlayacak biçimde eksiksiz olarak sergilendiği, özleri değiştirilmeksizin tartışıldığı, vicdani kanının kesin, tutarlı ve çelişmeyen verilere dayandırıldığı, eylemlerin doğru olarak nitelendirildiği ve kanunda öngörülen suç tipine uyduğu, yaptırımların kanuni bağlamda şahsileştirilmek suretiyle uygulandığı anlaşılmakla; sanıklar müdafilerinin temyiz dilekçelerinde ileri sürdükleri nedenler yerinde görülmediğinden CMK'nın 302/1. maddesi gereğince temyiz davasının esastan reddiyle hükmün ONANMASINA, 28.02.2019 tarihinde yürürlüğe giren 20.02.2019 tarih ve 7165 sayılı Kanunun 8. maddesiyle değişik 5271 sayılı Kanunun 304. maddesi uyarınca dosyanın Isparta 2. Ağır Ceza Mahkemesine, kararın bir örneğinin Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 15.05.2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/5867, Karar No: 2009/6693, Tarih: 10.12.2009

**(Kapatılan)15. Hukuk Dairesi         2009/5867 E.  ,  2009/6693 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Hukuk Hakimliği

Yukarıda tarih ve numarası yazılı bozmaya uyularak verilen hükmün temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Dava eser sözleşmesinden kaynaklanan gecikme tazminatı ve daire bedelinin tahsili istemiyle açılmış, mahkemece davanın reddine dair verilen ilk kararın Dairemizce bozulmasından sonra bozmaya uyularak alınan bilirkişi kurulu raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulüne dair verilen karar davalı vekilince temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma ilamı gereğince inceleme yapılıp hüküm verilmiş olmasına delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

2-Mahkemece 01.01.2004 tarihi ile 21.02.2006 tarihleri arasında geçen süre için gecikme tazminatına hükmedilmiş olup, davalının yaptığı masraflar karşılığında arsa sahiplerinin gecikme tazminatı istemeyeceklerine dair anlaşma yapıldığı yolundaki savunmasına; buna ilişkin belgede davacının imzasının bulunmaması karşısında itibar edilmemiştir. Ancak inşaatta toplam 85 bağımsız bölüm yapılacak iken fiilen 90 bağımsız bölüm yapıldığı ve fazladan yapılan bölümlerden davacının da istifade ettiği anlaşıldığından fazladan yapılan bu imalâtın, inşaatın süresini ne kadar geciktirdiği gerektiğinde bilirkişiden alınacak ek raporla saptanıp, bu süre için istenen gecikme tazminatı alacağının reddine karar verilmelidir. Bu husus üzerinde durulmadan eksik inceleme ve yanlış değerlendirmeyle yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmadığından karar bozulmalıdır.

SONUÇ:Yukarıda 1. bendde yazılı nedenlerle davalının sair temyiz itirazlarının reddine, 2. bent uyarınca kabulüyle hükmün temyiz eden davalı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davalıya geri verilmesine, 10.12.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/6819, Karar No: 2015/23809, Tarih: 03.11.2015

**8. Ceza Dairesi         2015/6819 E.  ,  2015/23809 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 8 - 2014/144755

MAHKEMESİ : İstanbul 2. Ağır Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 19/02/2014

NUMARASI : 2012/199 (E) ve 2014/32 (K)

SUÇ : İşkence

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Bozmaya uyularak; mahkemece kanıtlar değerlendirilip gerektirici nedenleri açıklanmak suretiyle verilen beraat kararları usul ve yasaya uygun bulunduğundan katılan vekilinin, suçun sübut bulduğuna yönelik temyiz itirazlarının reddiyle hükümlerin (ONANMASINA), 03.11.2015 gününde oyçokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY

Oluşa, katılanın aşamalarda değişmeyen beyanlarına, doktor raporlarına ve tüm dosya kapsamına göre; polis memuru olan sanıklar R.. B.., G.. K.., F.. T..'ın bir suçu nedeniyle yakalanan katılana suçunu söyletmek amacıyla yüzüne, gözüne vurmaları, katılanı sırtüstü yatırıp üzerine oturarak darp etmeleri gözlerini bantla bağlamaları, ellerine arkadan ters kelepçe takmaları, üzerini soyarak hayalarını sıkmaları , bunları gün içinde bir kaç sefer tekrarlamaları biçimindeki eylemlerinin belli bir süreç içerisinde süreklilik gösteren ve dolayısıyla sistematik bir şekilde, insan onuruyla bağdaşmayan katılanın bedensel ve ruhsal yönden acı çekmesine neden olan algılama ve irade yeteneğini ve buna bağlı olarak da hiç bir şekilde etkilenmeden, özgür iradesiyle ifade vermesini etkileyen, aşağılanmasına yol açan davranışlar şeklindeki eylemlerinin işkence suçunu oluşturduğu görüşünde olduğumuzdan bu sanıklar yönünden çoğunluğun onama düşüncesine katılmıyoruz. 03.11.2015
Yargıtay — Esas No: 2016/11964, Karar No: 2016/9319, Tarih: 24.11.2016

**16. Hukuk Dairesi         2016/11964 E.  ,  2016/9319 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın onanmasına ilişkin yukarda belirtilen ilamın karar düzeltme yolu ile incelenmesi ... tarafından süresinde istenilmekle; inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Davacı, karar düzeltme nedeni olarak İdare Mahkemesinin kıyı-kenar çizgisinin iptaline ilişkin kararına dayanmış olup, idarece oluşturulan kıyı-kenar çizgisinin oluşturulmasında hukuka uyarlık bulunmadığı belirtilerek verilen iptal kararının gerekçesinin bağlayıcı olmayıp, açıklayıcı olmasına ve daha sonra idarece oluşturulan kıyı-kenar çizgisi de taraflarına usulünce tebliğ edilmediğinden yine tarafları bağlayıcılığından söz edilemeyeceğine ve Mahkemece dava konusu taşınmaz yönünden yeniden Kıyı Kanunu ve 28.11.1997 tarih 5/3 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararına göre yapılan bilirkişi incelemesi sonucu alınan rapor usulüne uygun olup, bu rapor esas alınarak verilen kararda isabetsizlik bulunmamasına göre Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 440. maddesinde sayılan nedenlerden hiçbirisine uygun olmayan karar düzeltme isteğinin REDDİNE, aynı Kanun'un 442. maddesi uyarınca 264.60 TL para cezasının düzeltme isteminde bulunandan alınmasına, karar düzeltme harcı peşin yatırıldığından red harcı alınmasına yer olmadığına, 24.11.2016 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/17609, Karar No: 2017/8876, Tarih: 01.06.2017

**3. Hukuk Dairesi         2016/17609 E.  ,  2017/8876 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasındaki alacak davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı, davalı dağıtım şirketinin, düzenlediği faturalar ile kendisinden hukuka aykırı olarak kayıp-kaçak ve diğer bedeller adı altında fazladan ücret tahsil ettiğini ileri sürerek; fazlaya ilişkin hakkı saklı kalmak üzere, şimdilik 10.000,00 TL’nin işleyecek faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiş, ıslah dilekçesi ile de talebini 48.305,72 TL'ye yükseltmiştir.

Davalı, kayıp-kaçak bedelinin ilgili mevzuat çerçevesinde abonelere yansıtıldığını ve uygulanmasının yasal bir zorunluluk olduğunu savunarak, davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece; davanın kabulü ile 48.305,72 TL nin davalı yandan alınarak davacı yana verilmesine, 48.305,72 TL nin ilk 10.000,00 TL sine dava tarihi olan 05/03/2015 tarihinden bakiye 38.305,72 TL sine ise ıslah tarihi olan 15/09/2015 tarihinden itibaren avans faiz işletilmesine karar verilmiş; hüküm, davalı tarafça temyiz edilmiştir.

1-) Dava, elektrik abonesinden tahsil edilen kayıp-kaçak ve diğer bedellerin istirdatı istemine ilişkindir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 21.05.2014 tarih ve 2013/7-2454 Esas 2014/679 K. Sayılı kararı ve Dairemiz kararları ile Anayasanın Vergi ödevi Başlıklı 73. maddesindeki “... Vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülükler kanunla konulur, değiştirilir veya kaldırılır..." şeklindeki düzenlemeye göre; kayıp-kaçak, sayaç okuma, dağıtım, perakende hizmet ve iletim bedeli uygulamasının EPDK Kararları ve tebliğleri çerçevesinde uygulama arz eden kanunlar ve ikincil mevzuat hükümleri çerçevesinde EPDK tarafından belirlenerek uygulandığı, bu tarihteki mevcut hukuki düzenlemenin EPDK'na sınırsız bir fiyatlandırma ve

./..

-2-

tarife unsuru belirleme hak ve yetkisi vermediği, özellikle kaçak (elektrik enerjisinin hırsızlanması) bedellerinin kurallara uyan abonelerden tahsili yoluna gitmenin hukuk devleti ve adalet düşünceleri ile bağdaşmadığı, bu faturalara yansıtılan diğer kalemlere ilişkin bedel miktarlarının şeffaflık ilkesi ile denetlenebilmesi ve hangi hizmetin karşılığında ne bedel ödendiğinin bilinmesininde şeffaf hukuk devletinin vazgeçilmez unsuru olduğu, EPDK kararları ile bu bedellerin mevcut mevzuat kapsamında tüketicilerden alınmasının hukuka uygun olmadığı kabul edilmiştir.

Ne var ki, uyuşmazlığın temyiz yolu ile Dairemize geldiği aşamada 17.06.2016 Tarih 29745 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren geçmişede etkili 6719 sayılı kanunun 21. maddesi ile 6446 Sayılı kanunun 17. maddesinin birinci, üçüncü ve dördüncü fıkraları ile altıncı fıkrasının (a), (ç), (d) ve (f) bentleri değiştirilmiş ve aynı maddeye eklenen 10. bend ile; "Kurum tarafından gelir ve tarife düzenlemeleri kapsamında belirlenen bedellere ilişkin olarak yapılan başvurularda ve açılan davalarda; tüketici hakem heyetleri ile mahkemelerin yetkisi, bu bedellerin, Kurumun düzenleyici işlemlerine uygunluğunun denetimi ile sınırlıdır." hükmü getirilerek Tüketici Hakem Heyetlerinin ve Mahkemelerin bu konularda açılacak davalarda inceleme ve araştırma yetkileri geçmişe de etkili olarak sadece bu dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmeti, iletim ve kayıp-kaçak bedellerinin Kurumun bu konulardaki düzenleyici işlemlerine uygunluğunun denetimi ile sınırlanmış, bu bedellerin alınmasında esas olan ilgili tarifelerin düzenlenmesinde EPDK.nun Kanundaki yetkileri genişletilerek yukarıda sözü edilen bedeller maliyet unsuru kapsamına dahil edilmiştir.

Yine, 6719 sayılı kanunun 26. maddesi ile 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'na eklenen;

Geçici madde 19; "Bu maddeyi ihdas eden Kanunla öngörülen düzenlemeler yürürlüğe konuluncaya kadar, Kurul tarafından yürürlüğe konulan mevcut yönetmelik, tebliğ ve Kurul kararlarının bu Kanuna aykırı olmayan hükümlerinin uygulanmasına devam olunur." hükmünü,

Geçici madde 20; "Kurul kararlarına uygun şekilde tahakkuk ettirilmiş dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmeti, iletim ve kayıp-kaçak bedelleri ile ilgili olarak açılmış olan her türlü ilamsız icra takibi, dava ve başvurular hakkında 17 nci madde hükümleri uygulanır." hükmünü içermektedir.

Hal böyle olunca, karar tarihinden sonra yürürlüğe girmiş bulunan bu yasa değişikliklerinin, yürürlük tarihi öncesi dönemde geçerli olan EPDK kararlarına dayanılarak alınmış olan ve dava konusu yapılan kayıp-kaçak bedeli ile ilgili olarak açılan ve halen devam eden davalarda da geçmişe etkili olacak şekilde (bu yasa değişikliği öncesinde açılan ve halen görülmekte olan davalar da) uygulanması gereken hükümler içerdiğinden, 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun 17., geçici 19. ile 20. maddelerinin, somut olaya etkisinin bulunup bulunmadığının yerel mahkemece tartışılıp değerlendirildikten sonra sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekmektedir.

2-) Bozma nedenlerine göre davalının diğer temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.

./..

-3-

2-) Bozma nedenlerine göre davalının diğer temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.

./..

-3-

SONUÇ: Yukarıda birinci bendde açıklanan nedenlerle hükmün HUMK.nun 428. maddesi gereğince davalı taraf yararına BOZULMASINA, ikinci bendde açıklanan nedenle davalı tarafın diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına, peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 6100 sayılı HMK'nun geçici madde 3 atfıyla 1086 sayılı HUMK.nun 440.maddesi gereğince kararın tebliğinden itibaren 15 günlük süre içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 01.06.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/14074, Karar No: 2012/24907, Tarih: 07.12.2012

**10. Hukuk Dairesi         2011/14074 E.  ,  2012/24907 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

No :365-329

Dava, yersiz ödenen ölüm aylığının tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Hakkında verilen boşanma kararı kesinleşen davacıya, yaşamını yitiren sigortalı babası üzerinden hak sahibi kız çocuğu sıfatıyla bağlanan ölüm aylığının, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığının belirlendiği gerekçesiyle davalı Kurumca kesilerek, 21.10.2008 – 20.11.2009 döneminde yersiz ödendiği ileri sürülen aylıklar yönünden borç tahakkuk ettirildiği anlaşılmaktadır.

Davanın yasal dayanaklarından olan 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun “Evlenme ve cenaze ödeneği” başlığını taşıyan 37. maddesinin ilk fıkrasında, evlenmeleri nedeniyle gelir veya aylıklarının kesilmesi gereken kız çocuklarına evlenmeleri ve istemde bulunmaları durumunda, almakta oldukları aylık veya gelirlerinin iki yıllık tutarının bir defaya özgü olmak üzere evlenme ödeneği olarak peşin ödeneceği belirtilmiştir. Diğer taraftan; 506, 1479, 2925, 2926, 5434 sayılı Kanunlarda yer almamakla birlikte ilk kez 5510 sayılı Kanunun “gelir ve aylık bağlanmayacak haller” başlıklı 56. maddesinin ikinci (son) fıkrasında düzenlenen davanın diğer yasal dayanağı niteliğindeki norm 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe girmiş, fıkrada “Eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir. Bu kişilere ödenmiş olan tutarlar, 96. madde hükümlerine göre geri alınır.” düzenlemesine yer verilmiştir. Öncelikle belirtilmelidir ki, inceleme konusu hükmün Anayasa'ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptali istemiyle yapılan başvurunun, Anayasa Mahkemesi'nin 15.12.2011 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 28.04.2011 gün ve 2009/86 Esas – 2011/70 Karar sayılı kararı ile reddedildiği, dolayısıyla iptal edilmeyen fıkranın yürürlükte olduğu belirgindir.

Fıkra, oldukça sade biçimde kaleme alınmış, madde başlığında “bağlanmayacak” sözcüğüne yer verildikten sonra fıkra metninde “bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir” ibareleri kullanılmış, böylelikle, daha önceki sosyal güvenlik kanunlarında yer almayan, boşanılan eşle fiilen (eylemli olarak) birlikte yaşama olgusu, gelir/aylık kesme nedeni olarak düzenlendiği gibi, eylemli olarak birlikte yaşama, aynı zamanda gelir/aylık bağlama engeli olarak da benimsenmiştir. Burada, eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun/durumunun tanımlanması, hukuki sınır ve çerçevesinin çizilip ortaya konulması önem arz etmektedir. Taraflar arasında hangi hukuki sebep ve maddi vakıaya dayanmış olursa olsun sona ermiş evlilik birliğinin hak ve yükümlülüklerinin sürdürüldüğü beraberlikler veya kesinleşmiş yargı kararına bağlı olarak gerçekleşmiş boşanmanın var olan/olası sonuçlarını ortadan kaldırıcı/giderici nitelikteki birliktelikler madde kapsamında değerlendirilmeli, ortak çocuk/çocuklar yönünden, boşanma kararına bağlanan veya bağlanmayan kişisel ilişkilerin yürütülmesini sağlamaya yönelik olarak, eşlerin belirli aralıklarda ve günlerde zorunlu şekilde bir araya gelmeleri durumunda ise kanun koyucunun bu türden ilişkinin varlığının gelir/aylık bağlanmaması veya kesilmesi nedeni olarak öngörmediği kabul edilmeli, boşanılan eşle kurulan/yürütülen ilişkinin, eylemli olarak birlikte yaşama kavramı kapsamında yer alıp almadığı dikkatlice irdelenerek saptama yapılmalıdır.