muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2010/9493, Karar No: 2010/11929, Tarih: 25.10.2010

**(Kapatılan)19. Hukuk Dairesi         2010/9493 E.  ,  2010/11929 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-KARAR-

Davacı vekili, müvekkili şirketin, davalı Renault Mais A.Ş.nin üretici olduğu Renault marka aracın, diğer davalı ... Ltd.Şti.nden satın aldıktan 7 ay sonra arızalanması ve yetkili servis tarafından söz konusu arızanın kullanılan yakıttan kaynaklanıp, aracın yakıt sisteminin garanti kapsamında değerlendirilemeyeceğinin bildirilmesi üzerine, yakıt alınan Total istasyonunca gönderilen ekiplerce serviste aracın yakıt deposundan numune alındığı, müvekkilinin ticari faaliyeti için ihtiyaç duyduğu aracı hemen kullanabilmek için yakıt ile ilgili sonucu beklemeksizin garanti kapsamı dışında tamir ettirerek bedelini ödediğini, akaryakıt numune sonucunda yakıtın standartlara uygun olduğunun belirtildiğini bildirerek yakıt sisteminde meydana gelen arızanın garanti kapsamında olduğunun tespiti ile 2.597.20.-TL.yakıt sistemi değişim bedelinin ödene anından itibaren avans faiziyle birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Ltd.Şti. vekili, dava konusu araçtan çıkarılan arızalı parçalar üzerinde yapılan incelemede yabancı madde nedeniyle araçta arıza meydana geldiğinin tespit edildiğini, bu arızanın garanti kapsamı dışında olduğunu bildirerek davanın reddini istemiştir.

Davalı Renault Mais A.Ş. vekili, davacının 4077 Sayılı Kanunda belirtilen süre içinde ihbar yükümlülüğünü yerine getirmediğini, davacının tacir olarak kabul edilmesi halinde dahi zamanaşımı süresinin geçtiğini, araçtaki arızanın kötü yakıt kullanımı nedeniyle meydana geldiğini ve garanti kapsamı dışında olduğunu bildirerek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece toplanan deliller ve bilirkişi raporuna göre araçta meydana gelen arızanın yabancı madde katkılı yakıt tüketiminden kaynaklanmış olabileceği, bu nedenle aracın yakıt sisteminin garanti kapsamı dışında olduğu, davalıların sorumluluğunun bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir.

Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edenden alınmasına, 25.10.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/3536, Karar No: 2022/2085, Tarih: 16.03.2022

**7. Hukuk Dairesi         2021/3536 E.  ,  2022/2085 K.**

**"İçtihat Metni"**

7. Hukuk Dairesi

MAHKEMESİ : Adana Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi

...

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 02/10/2018 tarihinde verilen dilekçeyle elatmanın önlenmesi ve ecrimisil talep edilmesi üzerine yapılan duruşma sonunda davanın kabulüne dair verilen 29/11/2019 tarihli hükmün istinaf yoluyla incelenmesi davalı tarafından talep edilmiştir. Adana Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesince istinaf talebinin esastan reddine dair verilen kararın davalı tarafından temyiz edilmesi üzerine süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içeriğindeki tüm kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü.

KARAR

Davacı vekili, davacının ... parsel sayılı taşınmazı 18/03/2016 tarihinde ...'dan satın aldığını, satın aldığında taşınmazda satıcı ...'nın eşi ...'nın oturduğunu ve bu kişinin 2 ay içerisinde evi boşaltacağını beyan ettiğini, ancak evi boşaltmadığını, evi satan ...'nın da satışın hileli olduğundan bahisle savcılığa suç duyurusunda bulunduğunu, bunun üzerine davacının Adana 4. Noterliğinin 15/08/2018 tarih ve 16135 yevmiye no'lu ihtarnamesiyle evi boşaltmasını istediğini belirterek, davalının dava konusu taşınmaza elatmasının önlenmesini, evin tahliyesi ile davacıya teslimini, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere şimdilik 5.400,00TL ecrimisilin davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, taşınmazın boşanma aşamasında hileli olarak satıldığını, kendisine ev ve nafaka verilmemesi için mal kaçırıldığını, Medeni Kanuna göre eşlerin birbirinden habersiz krediyle ev alması, borçlanması, imza atmasının yasak olduğunu, taşınmazda haksız işgalci olarak bulunmadığını belirterek, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kabulüne, davalının dava konusu taşınmaza elatmasının önlenmesine ve tahliyesine, 5.400,00TL ecrimisilin dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Davalı istinaf başvurusunda bulunmuş, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiştir.

Kararı davalı temyiz etmiştir.

Nüfus kayıtlarına göre davalı ile dava konusu taşınmazı davacıya satan dava dışı eşi 12/04/2007 tarihinde evlenmişler, sonrasında boşanmışlar ve aralarındaki boşanma davası 16/03/2018 tarihinde kesinleşmiştir.

Türk Medeni Kanununun "Aile Konutu" başlıklı 194/1 maddesinde; "Eşlerden biri diğer eşin açık rızası bulunmadıkça, aile konutu ile ilgili kira sözleşmesini feshedemez, aile konutunu devredemez veya aile konutu üzerindeki hakları sınırlayamaz" hükmü getirilmiştir.

Nüfus kayıtlarına göre davalı ile dava konusu taşınmazı davacıya satan dava dışı eşi 12/04/2007 tarihinde evlenmişler, sonrasında boşanmışlar ve aralarındaki boşanma davası 16/03/2018 tarihinde kesinleşmiştir.

Türk Medeni Kanununun "Aile Konutu" başlıklı 194/1 maddesinde; "Eşlerden biri diğer eşin açık rızası bulunmadıkça, aile konutu ile ilgili kira sözleşmesini feshedemez, aile konutunu devredemez veya aile konutu üzerindeki hakları sınırlayamaz" hükmü getirilmiştir.

Somut olaya gelince; davalı ile dava dışı eşi arasındaki boşanma davası 16/03/2018 tarihinde kesinleşmiştir. Bu tarihe kadar dava konusu taşınmazın aile konutu olduğu konusunda ihtilaf bulunmamaktadır. Türk Medeni Kanununun 194/1 maddesine göre malik olan eş aile konutunu diğer eşin açık rızasını sağlamadan devredemeyeceğinden taşınmazın devrine rağmen taşınmazı kullanmaya devam eden eşin haksız kullanımı ancak boşanma hükmünün kesinleştiği 16/03/2018 tarihinden itibaren olacağından ecrimisil dava tarihinden geriye doğru boşanma hükmünün kesinleştiği 16.03.2018 tarihinde kadar geçen süre için istenebilir. Mahkemece ecrimisilin dava tarihinden geriye doğru temlik tarihinde kadar geçen süre için hesaplanması doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalının temyiz itirazlarının kabulü ile HMK'nın 373/1 maddesi gereğince temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının KALDIRILMASINA, yerel mahkeme hükmünün BOZULMASINA, karardan bir örneğinin Adana Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesine, dosyanın İLK DERECE MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE, peşin yatırılan harcın yatırana iadesine, 16/03/2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/7197, Karar No: 2021/11553, Tarih: 18.10.2021

**5. Hukuk Dairesi         2021/7197 E.  ,  2021/11553 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Vesayet hukukuna ilişkin olarak açılan davada Sakarya 1. Sulh Hukuk ve Silivri Sulh Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile dosyada son karar Bölge Adliye Mahkemelerinin faaliyete geçmesinden sonra verilmiş ise de iki farklı Bölge Adliye Mahkemesinin yargı çevresinde kalan mahkemelerce karşılıklı olarak yetkisizlik kararı verildiğinden ve 5235 sayılı Kanunun 36/3. maddesi gereğince Bölge Adliye Mahkemeleri hukuk dairelerinin görevi yargı çevresi içerisinde bulunan adlî yargı ilk derece hukuk mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarını çözmek olduğundan yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, 4721 sayılı TMK'nın 432. maddesi uyarınca zorunlu yatış kararı istemine ilişkindir.

Sakarya 1. Sulh Hukuk Mahkemesince, kolluk araştırması incelenmesi neticesinde, kısıtlı adayının "Gümüşyaka Mahallesi, ... Caddesi, No:44 İç Kapı No:1 Silivri/İstanbul” adresinde ikamet ettiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

Silivri Sulh Hukuk Mahkemesince, yapılan kolluk araştırmasında kısıtlı adayının Silivri'de ikamet etmediği, ailesinin Otuziki Evler Mah. Bahtiyar Sok. No:21/2 Serdivan Sakarya adresinde ikamet ettiği ve kendisinin de bu adrese gelip gittiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

Türk Medenî Kanununun 433/1. maddesine göre, “Yerleştirme veya alıkoymaya karar verme yetkisi, ilgilinin yerleşim yeri veya gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde bulunduğu yer vesayet makamına aittir.”

Türk Medeni Kanunu'nun 432 vd. maddelerinde düzenlenen koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanmasına karar verilmesinde önemli olan en seri şekilde karar vermek olduğundan, uyuşmazlığın, ilk olarak intikal ettiği mahkeme olan Sakarya 1. Sulh Hukuk Mahkemesi'nde çözümlenmesi gerekmektedir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri ile 5235 sayılı Kanunun 36/3. maddesi gereğince Sakarya 1. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE, 18/10/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/1316, Karar No: 2017/2442, Tarih: 27.03.2017

**20. Hukuk Dairesi         2017/1316 E.  ,  2017/2442 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Davacı ... ile davalı ... Apt.Yönetimi arasındaki davada ... ... 10. Sulh Hukuk Mahkemesince verilen 19/11/2013 gün ve 2012/525–2013/732 sayılı miktar itibariyle kesin olan hükmün temyiz isteminin reddine karar verilmesi sonucu kesinleşmesi ve yürürlükteki kanuna aykırı olduğu savıyla Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 03/10/2016 gün ve 2016/283082 sayılı yazısıyla kanun yararına temyiz edilerek bozulması istenilmiş olmakla, dosyadaki tüm kağıtlar okunup gereği düşünüldü

K A R A R

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 03/10/2016 gün ve 2016/283082 sayılı kanun yararına bozma talebi üzerine: Davacı ... tarafından açılan ortak yerde bulunan kül yığının kaldırılması nedeniyle yapılan masrafların tahsili amacıyla başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali davasının yapılan yargılaması neticesinde mahkemece, yağmur sularının kül yığını nedeniyle davacının bağımsız bölümüne dolmasına sebep olduğu, yönetimden kaldırılmasının istenmesine rağmen sonuç alınamaması nedeniyle davacının haklı davanın kabulüne karar verildiği, mahkeme kararının temyizen incelenmesi talebinin 18. Hukuk Dairesinin 03.12.2013 tarih ve 2013/14557 Esas-2013/17079 Karar sayılı ilamı ile HUMK'nın 427. maddesi gereğince incelenmeksizin miktar yönünden reddine karar verildiği ve hükmün temyiz incelemesi yapılmadan kesinleştiği anlaşılmıştır.

İtirazın iptali talebiyle davaya konu edilen alacak miktarı 750,50 TL olup, yargılama sonunda bu miktar üzerinden açılan davanın kabulüne karar verildiği halde davacı aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesi usul ve kanuna aykırıdır.

Bu itibarla yukarıda açıklanan nedenlerle Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün HUMK'nın 427. maddesi gereğince sonuca etkili olmamak kaydıyla KANUN YARARINA BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde iadesine 27/03/2017 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/9322, Karar No: 2021/10836, Tarih: 04.10.2021

**5. Hukuk Dairesi         2021/9322 E.  ,  2021/10836 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atmadan kaynaklanan tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne ilişkin verilen ilk derece mahkemesinin kararına karşı, davalı idare vekillerinin istinaf başvurusu üzerine Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi'nin istinaf isteminin kısmen kabulüne dair kararının Yargıtay'ca incelenmesi davalı ... vekilince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, kamulaştırmasız el atmadan kaynaklanan tazminat ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı idare vekilince temyiz edilmiştir.

Davalı idare vekili Avukat ..., 20/09/2021 tarihli dilekçesi ekinde Kayseri 4. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2019/188 Esas sayılı dosyasına ilişkin ... 06/09/2021 tarih 194 sayılı belediye meclisi kararı uyarınca uzlaşıldığından bahisle feragat yazısı gönderilmiştir.

Yapılan inceleme sonucunda;

Dosya içinde bulunan 05/04/2019 tarihli umumi vekaletname içeriğinde temyizden feragat yetkisi ibaresinin bulunmadığı anlaşıldığından, bu hususu içeren vekaletname temin edildikten sonra,

Birlikte gönderilmek üzere dosyanın Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi'ne GERİ ÇEVRİLMESİNE, 04/10/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/1069, Karar No: 2020/2096, Tarih: 04.03.2020

**11. Ceza Dairesi         2017/1069 E.  ,  2020/2096 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Sahte fatura düzenleme

HÜKÜM : Sanık hakkında 2008 takvim yılında işlenen suçtan; mahkumiyet

2007 takvim yılında işlenen suçtan; beraat

1-2008 takvim yılında sahte fatura düzenleme suçundan verilen mahkûmiyet hükmüne yönelik sanığın temyiz taleplerinin incelenmesi:

5237 sayılı TCK’nin 53. maddesinin uygulanmasında, Anayasa Mahkemesinin tarihli 2014/140 esas ve 2015/85 karar sayılı iptal hükmü ile birlikte infaz aşamasında yeniden değerlendirilmesi mümkün görülmüştür.

Yargılama sürecindeki işlemlerin hukuka uygun olarak yapıldığı, iddia ve savunmada ileri sürülen görüşler ile delillerin gerekçeli kararda gösterilip tartışılarak değerlendirildiği, vicdanî kanının deliller ve dosyadaki bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, fiilin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, fiile uyan suç tipi ile yaptırımların doğru biçimde belirlenip uygulandığı, kurulan hükümde eleştiri dışında bir aykırılık bulunmadığı anlaşılmış; sanığın temyiz nedenleri yerinde görülmemiş olduğundan, hükmün ONANMASINA,

2- 2007 takvim yılında sahte fatura düzenleme suçundan verilen beraat hükmüne yönelik katılan vekilinin temyiz talebinin incelenmesi:

Sanığa yüklenen 2007 takvim yılında sahte fatura düzenleme suçunun, yasada gerektirdiği cezasının türü ve üst sınırına göre, 5237 sayılı TCK'nin 66/1-e ve 67/4. maddelerinde düzenlenen dava zamanaşımının, en aleyhe kabulle 31.12.2007 olan suç tarihinden temyiz inceleme tarihine kadar gerçekleştiği anlaşılmış ve katılan vekilinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, diğer yönleri incelenmeyen hükmün 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nin 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA; ancak bu husus yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden aynı Kanun'un 322. maddesinde öngörülen yetkiye dayanılarak, sanık hakkında açılan kamu davasının gerçekleşen zamanaşımı nedeniyle 5271 sayılı CMK'nin 223/8. maddesi uyarınca DÜŞMESİNE,

04.03.2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/1653, Karar No: 2013/3135, Tarih: 13.05.2013

**23. Hukuk Dairesi         2013/1653 E.  ,  2013/3135 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

- K A R A R -

Temyiz dilekçesinin verilme usulü HUMK'nın 434. maddesinde açıklanmış olup, buna göre harca tabi ise temyiz dilekçesinin temyiz defterine kayıt ettirilip, temyiz harcının yatırılmış olması gerekmektedir. Temyiz defterine kayıt ettirilip, harcı alınmayan temyiz dilekçeleri bakımından çözüm getiren ....05.1985 gün ve 1984/... Esas,1985/... Karar sayılı ... İçtihadı Birleştirme Kararında, harca tabi olmasına rağmen hesap edilip ilgilisinden alınmadan temyiz defterine kaydedilen temyiz dilekçeleri hakkında da HUMK`nın 434/.... maddesinde öngörülen eksik harç ödenmesi ile ilgili işlemin kıyasen uygulanması ve bu durumda temyiz isteminin, temyiz defterine kaydedildiği tarihte yapılmış sayılması gerektiği açıklanmıştır. Öte yandan, temyiz dilekçesinin hakim tarafından havale edilmesiyle birlikte ilgilisince mahkeme kalemine tevdi edilmesi, kalemce de anılan dilekçenin kaydı gerekir. Hakimce havale edilen dilekçenin kaleme geç tevdii halinde bu husus, mahkeme kalemince tutanağa bağlanmalı ve dilekçenin yeniden havalesi istenmelidir. Şayet dilekçe havale edilip, mahkeme kalemince, dilekçenin kaleme geç tevdi edildiği belgelendirilmemişse, dilekçenin hakim havalesinden sonra dosyaya alındığı, ancak takip eden işlemlerin mahkeme kalemince yerine getirilmediği kabul edilir. Nitekim, aynı hususlar ... İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu'nun ....01.1985 gün ve E: 1984/..., K:1985/...; Hukuk Genel Kurulu'nun ........2011 gün ve E: 2011/...-843, K: 2011/785 sayılı ilamlarında da vurgulanmıştır.

Davalı vekilince verilen temyize cevap dilekçesinde hükmün düzeltilerek onanması istenmiş olup, hükmü temyiz iradesi olup olmadığı konusunda tereddüte düşüldüğünden davalı vekilinden bu konuda yazılı açıklama alınarak; temyiz iradesinin bulunmaması halinde işlem yapılmadan, temyiz iradesinin varlığı halinde anılan dilekçenin 03.04.2012 tarihinde yürürlüğe giren Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yönetmeliği'nin ... ve 48. maddeleri hükümleri uyarınca süresinde temyiz kaydının yapılıp yapılmadığı ve temyiz harcının yatırılıp yatırılmadığı araştırılarak, süresinde temyiz kaydı yapılmamışsa buna ilişkin belgenin ya da tutanak eklenerek yine işlem yapılmadan, dilekçenin süresinde kaydı yapılmış ve temyiz harcı yatırılmışsa, makbuzunun eklenmesi; yatırılmamış ise yatırılması için HUMK'un 434/.... maddesi uyarınca davalı vekiline muhtıra çıkarılması, sonucuna göre gerektiğinde aynı hüküm uyarınca mahkemece bir karar verilmesi ve davacı vekilinin temyizi bakımından dosyanın temyiz incelemesi yapılmak üzere Dairemize gönderilmesi için dosyanın yerel mahkemesine geri çevrilmesi gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, dosyanın yerel mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, ....05.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/4232, Karar No: 2021/1183, Tarih: 27.01.2021

**10. Ceza Dairesi         2018/4232 E.  ,  2021/1183 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkeme : İNEGÖL Ağır Ceza Mahkemesi

Suç : Uyuşturucu madde ticareti yapma

Hüküm : Mahkûmiyet

Dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:

Yargılama sürecindeki işlemlerin kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eylemin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, eyleme uyan suç tipi ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği anlaşıldığından; sanık müdafiinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, 27.01.2021 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/866, Karar No: 2015/19821, Tarih: 09.11.2015

**21. Hukuk Dairesi         2015/866 E.  ,  2015/19821 K.**

**"İçtihat Metni"**

Y A R G I T A Y İ L A M I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : Karabük İş Mahkemesi

TARİHİ : 20/11/2014

NUMARASI : 2014/147-2014/371

Davacı, kesilen ölüm aylığının yeniden bağlanması gerektiğinin tespitine, aksi yöndeki Kurum işleminin iptaline karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

K A R A R

Dava, 5510 sayılı Kanunun 56/2. fıkrası uyarınca kesilen ölüm aylığının kesilme tarihi itibarıyla yeniden bağlanması gerektiğinin tespiti ile kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosyadaki bilgi ve belgelerden; davacının, eski eşinden 06.05.2013 kesinleşme tarihli ilam ile boşandıktan sonra davalı kuruma başvurarak, ölen babasından dolayı ölüm aylığı almaya başladığı, ihbar üzerine davalı kurum tarafından yapılan soruşturma sonucunda düzenlenen 28.02.2014 tarihli kontrol memuru raporuna ekli tutanakta ; davacı ile boşandığı eşinin fiilen birlikte yaşadığının yazılı ifade vermekten imtina eden mahalle sakinleri tarafından beyan edildiği anlaşılmaktadır. 04.06.2014 tarihli kolluk araştırmasında, davacının adresinde ikamet ettiği, boşandığı eşinin de aynı adreste kaldığı,ayrıca davacının boşandığı eşinin de ikamet eden isimli bayanla da zaman zaman beraber yaşadığı, eski eş mernis adresi olarak görünen adresinin kardeşine ait olup bu adreste ikamet etmediği belirtilmiştir. Dosyada bulunan seçmen kayıtlarından davacı ile boşandığı eşinin seçimlerde farklı adreslerde oy kullandıkları, nüfus kayıtlarından boşanmadan sonra ikamet adreslerinin farklı olduğu görülmektedir.

Davanın, yasal dayanağı 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 56. maddesinin ikinci fıkrasıdır. Fıkrada “Eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir. Bu kişilere ödenmiş olan tutarlar, 96. madde hükümlerine göre geri alınır.” düzenlemesine yer verilmiştir. Anılan madde 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe girmiştir. 5510 sayılı Yasanın 56. maddesinin Anayasa'ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptali istemiyle Anayasa Mahkemesine yapılan 2009/86 Esas numaralı başvuru, 28.04.2011 tarihinde verilen karar ile reddedilmiştir.

.../...

.../...

5510 sayılı Kanunun 56. maddesinin ikinci fıkrasında, daha önceki sosyal güvenlik kanunlarında yer almayan, boşanılan eşle fiilen (eylemli olarak) birlikte yaşama olgusu, gelir/aylık kesme nedeni olarak düzenlendiği gibi, eylemli olarak birlikte yaşama, aynı zamanda gelir/aylık bağlama engeli olarak da benimsenmiştir. Burada, eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun/durumunun tanımlanması, hukuki sınır ve çerçevesinin çizilip ortaya konulması önem arz etmektedir. Taraflar arasında hangi hukuki sebep ve maddi vakıaya dayanmış olursa olsun sona ermiş evlilik birliğinin hak ve yükümlülüklerinin sürdürüldüğü beraberlikler veya kesinleşmiş yargı kararına bağlı olarak gerçekleşmiş boşanmanın var olan/olası sonuçlarını ortadan kaldırıcı/giderici nitelikteki birliktelikler madde kapsamında değerlendirilmeli, ortak çocuk/çocuklar yönünden, boşanma kararına bağlanan veya bağlanmayan kişisel ilişkilerin yürütülmesini sağlamaya yönelik olarak, eşlerin belirli aralıklarda ve günlerde zorunlu şekilde bir araya gelmeleri durumunda ise kanun koyucunun bu türden ilişkinin varlığının gelir/aylık bağlanmaması veya kesilmesi nedeni olarak öngörmediği kabul edilmeli, boşanılan eşle kurulan/yürütülen ilişkinin, eylemli olarak birlikte yaşama kavramı kapsamında yer alıp almadığı dikkatlice irdelenerek saptama yapılmalıdır.