muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/20633, Karar No: 2017/5516, Tarih: 08.06.2017

**19. Ceza Dairesi         2015/20633 E.  ,  2017/5516 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Ceza Mahkemesi

SUÇ : 2004 Sayılı Kanuna Aykırılık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun süresi, kararın niteliği ve suç tarihine göre dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede,

Suça konu tasarrufun iptaline ilişkin Marmaris 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2012/552 esas sayılı dosyasının sonucunun kesinleşmesi beklenilmeden eksik kovuşturma ile yazılı şekilde sanığın cezalandırılmasına karar verilmesi,

Kabule göre de;

02.12.2016 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6763 sayılı Kanun'un 34. maddesiyle Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 253. maddesinde değişiklik yapılarak madde içeriğinden "etkin pişmanlık hükümlerine yer verilen suçlar ile" ibaresinin çıkarılması nedeniyle özel bir etkin pişmanlık hükmü olan 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 354. maddesinin aynı Kanun'un 331/1. maddesinde düzenlenen suç yönünden uzlaşma kurumunun uygulanmasına engel teşkil etmemesi, suçun işlenmesinden sonra fail ile mağdur arasındaki çekişmeyi bir uzlaştırmacının girişimiyle kısa zamanda tarafların özgür iradeleriyle ve adli merciler daha fazla meşgul edilmeden sonuçlandırmayı amaçlayan uzlaşmanın soruşturma ve kovuşturmalarda mutlaka öncelikle uygulanması zorunlu bir maddi ceza ve ceza muhakemesi hukuku kurumu olması ve İcra ve İflas Kanunu'nun 354. maddesinin yerine geçip anılan maddenin uygulanmasını ortadan kaldırmaması karşısında, sanık hakkında 6763 sayılı Kanun'un 34. maddesiyle değişik CMK'nın 253, 254. maddelerinin uygulanması zorunluluğu,

Bozmayı gerektirmiş ve sanık müdafiinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görüldüğünden HÜKMÜN 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, yargılamanın bozma öncesi aşamadan başlayarak sürdürülüp sonuçlandırılmak üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine, 08.06.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/81, Karar No: 2006/1636, Tarih: 01.03.2006

**(Kapatılan)17. Hukuk Dairesi         2006/81 E.  ,  2006/1636 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi

Taraflar arasındaki tesbite itiraz davası üzerine yapılan yargılama sonunda: Davanın reddine ilişkin verilen hüküm davacılar ... ... ve müşterekleri ile davalı-davacı ... tarafından süresi içinde temyiz edilmekle, dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Kadastro sırasında 35 ada 8, 9, 11, 12 parsel sayılı sırasıyla 40321, 7575, 871 ve 11.130 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlardan 8 nolu parsel tapu kaydı nedeniyle davalı ... adına, 9 ve 11 nolu parseller davalı olduklarından sözedilerek ve malikhaneleri açık bırakılarak, 12 parsel sayılı taşınmaz ise tapu kaydı nedeniyle davalı Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğü (Beden Terbiyesi) adlarına tespit edilmiştir. Askı ilan süresi içinde davacılar ... ve ... ... ... mirasçıları ... ... ve müşterekleri tapu kayıtlarına dayanarak sözü edilen taşınmazlar ile 8 ve 9 nolu parseller arasında tespit harici yol olarak bırakılan kısma yönelik dava açmıştır. Davacılar aynı sebeplere dayalı olarak mahkemenin 1989/18 esas sırasında açtıkları dava ile davalı ... Müdürlüğü bu dosyanın davacıları aleyhine Asliye Hukuk Mahkemesinin 1982/173 esas sırasında açmış olduğu dava görevsizlik kararı verilerek Kadastro Mahkemesine aktarılmış, yine ... Genel Müdürlüğünün aynı sebeplere dayalı olarak Kadastro Mahkemesinin 1998/27 esas sırasında açmış olduğu dosyalar bu dosya ile birleştirilmiştir. 8 nolu parsel hakkında açılmış olan dava 5.12.1997 tarihinde dosyadan tefrik edilerek 1998/9-8 sayılı karar ile vazgeçme nedeniyle davacıların davalarının reddine karar verilmiş ve bu karar kesinleşmiştir. Mahkemece davacıların davasının kısmen kabulü ve kısmen reddi ile 9 parsel sayılı taşınmaz hakkındaki davanın reddi ile davalı Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğü adına, 12 parsel

../...

sayılı taşınmazın tespit gibi davalı Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğü adına, 11 parsel sayılı taşınmazın davacılar adına veraset ilamındaki payları oranında tapuya tescillerine, davacıların yol olarak tespit harici bırakılan kısma yönelik talebinin reddine, davalı-davacı ... Müdürlüğünün kamulaştırılan yerin mülkiyetinin kurumlarına aidiyetinin tespitine yönelik davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacılar ... ... ve müşterekleri ile davalı-davacı ... tarafından temyiz edilmiştir.

../...

sayılı taşınmazın tespit gibi davalı Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğü adına, 11 parsel sayılı taşınmazın davacılar adına veraset ilamındaki payları oranında tapuya tescillerine, davacıların yol olarak tespit harici bırakılan kısma yönelik talebinin reddine, davalı-davacı ... Müdürlüğünün kamulaştırılan yerin mülkiyetinin kurumlarına aidiyetinin tespitine yönelik davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacılar ... ... ve müşterekleri ile davalı-davacı ... tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, davacılar ... ve ... ... ... mirasçılarının adlarına tespit gören taşınmazların yüzölçümlerinin tapu miktarından az olup noksanlığın dava konusu taşınmazlar içerisinde kaldığı yönündeki İddialarını kanıtlayamamalarına, kayıtların revizyon gördüğü parsellerin yüzölçümleri ile tapu miktarları arasındaki 3153.93 metrekarelik farkından sınırlandırma ve ölçüden kaynaklandığının, tapu kayıtlarının miktar ve sınırları ile 1/5000 ölçekli paftasına uygulandığında tecviz (kabul edilen hata) dahilinde bir miktar olduğunun, bu farklılığın da eski tarihli, fenni sıhhati içermeyen alan hesaplamasından ve zeminde yol olarak kadastro harici bırakılan alanda kaldığının teknik bilirkişilerin raporlu krokilerinde açıkça vurgulanmasına ve kararda yazılı gerekçelere göre davacılar ... ve ... ... ... mirasçıları ile ...'in diğer temyiz itirazları yerinde değildir, REDDİNE,

Ancak, davacılar 8 ve 9 parseller arasında kalan ve hakkında kadastro tutanağı düzenlenmeyen tespit dışı bırakılan 1200 metrekarelik taşınmaz bölümünü de dava etmişlerdir. 3402 Sayılı Kadastro Yasasının 26/son maddesinde kadastro mahkemesinin görevi ve yetkisinin taşınmaz mal hakkında kadastro tutanağının düzenlendiği günde başlayacağı hükme bağlanmıştır. Tutanak düzenlenmeyen taşınmazlar hakkında davalar kadastro mahkemesinin görevi dışında olup görevli mahkeme genel mahkemelerdir. Görev konusu kamu düzeni ile ilgili olup yargılamanın her aşamasında mahkemece re'sen (kendiliğinden) gözönünde bulundurulması gerekir. Bu durumda mahkemece 8 ve 9 parseller arasında kalıp tutanak düzenlenmeyip yol olarak bırakılan dava konusu taşınmaz bölümü hakkındaki davanın görev yönünden reddine, Usulün 27.maddesine göre dosyanın görevli Finike Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekirken yazılı olduğu üzere davacılar

../...

aleyhine kesin hüküm oluşturacak şekilde davanın esastan reddine karar verilmesi doğru değildir.

Davacılar ... ve ... ... ... mirasçıları ile ... Genel Müdürlüğünün temyizi itirazları yerindedir. Kabulüyle hükmün açıklanan nedenlerden ötürü BOZULMASINA ve peşin alınan harcın istek halinde temyiz edene geri verilmesine 1.3.2006 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/8389, Karar No: 2012/15529, Tarih: 27.11.2012

**6. Hukuk Dairesi         2012/8389 E.  ,  2012/15529 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Alacak

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı alacak davasına dair karar, davacı ve davalılardan ... tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Dava peşin ödenen kira parası, elektrik bedeli ve avans tutarının iadesi istemine ilişkindir. Mahkemece istemin kısmen kabulüne karar verilmiş, hükmü davacı ile davalılardan ... vekili temyiz etmiştir

1- Dosya kapsamına, toplanan delillere, mevcut deliller mahkemece takdir edilerek karar verilmiş olmasına ve takdirde de bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacının tüm, davalı ... vekilinin ise aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine

2-Davacı vekili, dava dilekçesi ile müvekkili tarafından patates yetiştirilmek üzere davalı ...’a ait tarlanın 30.10.2009 başlangıç tarihli sözleşme ile kiralandığını, sözleşme nedeniyle davalılara 2.000 TL peşin kira ödemesi, 6.635 TL elektrik borcu, 2.864 TL avans olmak üzere toplam 11.500 TL ödeme yaptıklarını, 2010 yılı ilkbahar aylarında patates ekimi için hazırlık yapıldığı sırada davalının noter ihtarı ile sözleşmeyi feshettiğini belirterek sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre davalılara ödenen 11.500 TL nin tahsiline karar verilmesini istemiştir. Davalılar vekili, davaya konu paranın davalı ...’a ödendiğine dair bir delil sunulmadığını, diğer davalı ...’un ise kira sözleşmesinin tarafı olmayıp söz konusu paranın sattığı borular karşılığında kendisine ödendiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davacı 30.10.2009 başlangıç tarihli ve bir yıl süreli kira sözleşmesine dayanmıştır. Sözleşmede davacı ... kiracı, davalılardan ... ise kiraya veren olarak yer almıştır. Davacı kiracı davalı kiraya verenin sözleşmeyi tek yanlı olarak feshettiğini belirterek peşin ödediği kira, avans ve eski dönemde ödenen elektrik bedelinin davalılardan tahsilini istemiştir. Yapılan ödemelere ilişkin sözleşmede her hangi bir koşul veya kayıt bulunmamakla birlikte davacı elektrik borcunun ödendiğine ilişkin makbuz aslına ve makbuz arkasına el ile yazılıp davalı ... tarafından imzalanmış adi yazılı belgeye dayanmıştır. İbraz edilen makbuz aslı nedeniyle davalı ...’un fatura borcunun davacı tarafından ödendiği sabit olup söz konusu bedelin tahsiline karar verilmesinde isabetsizlik bulunmamaktadır. Taraflar arasındaki uyuşmazlık makbuz arkasında belirtilen 11.500 TL paranın davalı ...’a neye istinaden verildiği noktasındadır. Davacı bu paranın

peşin kira parası ödemesi olduğunu iddia etmiş, davalı ... ise kira sözleşmesinin tarafı olmadığını, paranın satılan sulama boruları karşılığında ödendiğini, belgedeki “tarla kira ve elektrik borcuna istinaden” ibaresinin belgeye sonradan ilave edildiğini savunmuştur. Görülüyor ki davalı, karşı tarafın ileri sürdüğü maddi vakıanın varlığını kabul etmekle birlikte onun hukuki niteliğinin ileri sürülenden farklı olduğunu bildirmiştir. Davalının bu beyanı (vasıflı) gerekçeli ikrar niteliğindedir. Öyle olunca davacı ödediği paranın peşin kira ödemesi olduğunu kanıtlamak durumundadır. Davalı belge üzerindeki “tarla kira ve elektrik borcuna istinaden” kaydının belgeye sonradan ilave edildiğini savunmuş ancak mahkemece bu konu üzerinde durulmamıştır. O halde mahkemece öncelikle belge üzerindeki yazının davalının eli ürünü olup olmadığı, belgeye sonradan ilave edilip edilmediği araştırılarak, yazının belgeye sonradan ilave edildiğinin anlaşılması halinde uyuşmazlığın yukarıda açıklanan ilke ve esaslara göre çözüme kavuşturulması gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olmuştur.

Hüküm bu nedenle bozulmalıdır

SONUÇ:Yukarıda 2 nolu bentte açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile 6100 sayılı HMK.ya 6217 Sayılı Kanunla eklenen geçici 3.madde hükmü gözetilerek HUMK.nın 428.maddesi uyarınca hükmün BOZULMASINA, istek halinde peşin alınan temyiz harcının temyiz edene iadesine, 27.11.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/986, Karar No: 2018/6608, Tarih: 23.10.2018

**11. Hukuk Dairesi         2017/986 E.  ,  2018/6608 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

Taraflar arasında görülen davada ... 5. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 03.02.2016 tarih ve 2014/490-2016/102 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesinin davacı vekili tarafından istenildiği ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalı ...Ş’nin 30 adet konteynerden oluşan yükünü ... nolu konşimento ile .../...’ya taşındığını, yükün 10.03.2014 tarihinde ... Limanı'nda tahliye edildiğini ancak gönderilenin yükü almadığını, 10.03.2014 tarihinden 12.06.2014 tasfiye tarihine kadar ... Gümrük Müdürlüğünce 22.800,00 Euro navlun, 139.440 Euro demuraj, 2.145 Euro gümrükleme ücreti, 527,51-Euro gümrük evrak ücreti olmak üzere toplam 164.912,51 Euro tahakkuk ettiğini, ... 1207. maddesi uyarınca bu alacakları taşıtandan talep etme hakkının doğduğunu, davalıya ihtarname gönderildiğini ancak bugüne kadar ödeme yapılmadığını iddia ederek 164.912,51 Euro'nun temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davanın yetkili ... Asliye Ticaret Mahkemesinde açılması gerektiğini, davacının aktif taraf sıfatının bulunmadığını, ... nolu 25.02.2014 tarihli konşimentoda taşıyıcının dava dışı... şirketinin olduğunu, konşimentoda davacı firmanın en altta imza bölümünde acente olarak yer aldığını, ... m.105/2. maddesi gereğince acente doğrudan dava açamayacağından davanın reddi gerektiğini, esas yönünden ise; davacı ile davalının hiçbir münasebetinin bulunmadığını, ... nolu konşimentoya konu yükün boşaltma limanında teslim alınmamış olmasında davalının kusurunun ve bilgisinin bulunmadığını, davacı tarafça keşide edilen 19.08.2014 tarihli ... nolu faturanın da davacıya iade edildiğini, konşimentoya konu olan ... ürününün satıcısının davalı alıcının ... firması olduğunu, satışın ... Aliağa (taşıyıcıya masrafsız) teslimli olarak yapılması konusunda anlaşıldığını, faturada bu durumun düzenlendiğini, Incoterms kurallarına göre ... teslimli satışlarda taşıma sözleşmesi yapma yükümlülüğünün alıcıya ait olduğunu, taşıma sözleşmesini davacı şirketin değil yükün alıcısı firmanın yaptığını, müvekkilinin yükleten olduğunu, ... 1207. maddeye göre taşıtan olamayacağını, taşıyıcı zararlarının yükleten tarafından değil taşıtan tarafından ödemesi gerektiğini, davalının Shipper yani yükleten olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre; taraflar arasında düzenlenmiş olan konşimentoda asıl taşıyanın ... , davacının ise bu şirketin acentesi olduğunu, davanın ... 105. madde gereğince asıl taşıyan adına acentesi tarafından husumet yöneltilerek açılması gerektiğini, davacı tarafın dava dışı/fiili taşıyan ... ile yapmış olduğu taşıma sözleşmesi gereğince ödediği navlun ve demuraj bedellerini ilk konşimentoda yükleten olarak yer alan ... AŞ'den talep ettiğini, davacı vekilinin 26.01.2015 tarihli dilekçesinde de alt taşıyıcı ... ve onun acentesi (...)/...'nun düzenlediği faturaların asıl taşıyan olan ...'nın İtalya'daki acentesine yani ... adına düzenlendiğinin belirtildiğini, böylece asıl taşıma sözleşmesindeki tarafın aslında 1. konşimentoda yer aldığı üzere ... olduğu ve faturalardan dolayı alacaklı olan tarafın asıl taşıyan bu şirket olduğu, bu sözleşmede acenta sıfatıyla hareket ettiği belirlenen davacının bu taşıma sözleşmesine ilişkin doğacak ihtilaflarda husumeti ... 105/2. maddeye göre müvekkili adına açması gerektiği gerekçesiyle davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davacı vekilinin bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 6,70 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davacıdan alınmasına, 23/10/2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/7675, Karar No: 2015/11770, Tarih: 24.03.2015

**9. Hukuk Dairesi         2015/7675 E.  ,  2015/11770 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK (İŞ) MAHKEMESİ

DAVA : Davacı vekili, davacı işçinin iş sözleşmesinin geçerli neden olmadan feshedildiğini belirterek 4857 sayılı İş Kanunu’nun 18 ve devamı maddeleri uyarınca feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hüküm duruşmalı olarak süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş ise de; işin mahiyeti itibarıyla duruşma isteminin reddine, incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verilmiş olmakla dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı işçi, davalıya ait işyerinde kesintisiz olarak çalıştığını, davalı Belediye Başkanlığı tarafından yapılan tebligat ile iş akdinin 14.06.2014 tarihinden itibaren askıya alındığının bildirildiğini, muvafakati bulunmaksızın iş sözleşmesinin süresiz olarak askıya alınmasının iş sözleşmesinin feshi mahiyetinde olduğunu, davalı Belediye Başkanlığınca gönderilen 12.06.2014 tarihli yazıda belirli süreli hizmet iş sözleşmesine göre çalıştığı iddia edilmiş ise de işyerinde belirli süreli iş akdine dayalı olarak değil, birbiri ardına yenilenerek belirsiz süreli iş sözleşmesine dönüşen iş sözleşmesi gereği sürekli işçi olarak çalıştığını belirterek, iş akdinin askıya alınması suretiyle gerçekleşen iş akdinin feshinin geçersizliğini, işe iadesini, işe başlatılmama halinde davalının ödemesi gereken tazminatın müvekkilinin 8 aylık ücreti tutarında tazminat olarak belirlenmesini, kararın kesinleşmesine kadar çalıştırılmadığı süre için 4 aylık ücret ve diğer işçilik haklarının davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı işveren, 5620 sayılı Kanun’un 3. maddesi gereği geçici işçi pozisyonunda çalışan işçilerin Belediye Meclisince vizelerinin yapılması kaydıyla bir yıl içinde 5 ay 29 günden fazla çalıştırılamayacaklarını, 5393 Kanun’un 49. maddesi gereği personel harcamalarının yıllık toplam gelirlerin %30’unu aşamayacağını, Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Norm Kadro İlke ve Standartlarına Dair Yönetmeliğin 24. maddesine göre geçici işçi sayısının belirlenen memur norm kadro sayısının 20’sini geçemeyeceğini, mevcut mevzuat hükümlerine göre davacı geçici işçilerin iş sözleşmelerinin askıya alındığını, iş sözleşmesinin feshedilmediğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, davacı işçinin davalı belediye meclisince alınan vizelerle zincirleme biçimde geçici işçi olarak çalıştığı, bu hususta taraflar arasında çekişme olmadığı, iş sözleşmesinin belirsiz süreli olduğu, işverence iş sözleşmesinin ekonomik nedenler gösterilerek feshedildiği, iş sözleşmesinin feshi nedeninin yerinde olmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, davacı işçinin davalı belediye meclisince alınan vizelerle zincirleme biçimde geçici işçi olarak çalıştığı, bu hususta taraflar arasında çekişme olmadığı, iş sözleşmesinin belirsiz süreli olduğu, işverence iş sözleşmesinin ekonomik nedenler gösterilerek feshedildiği, iş sözleşmesinin feshi nedeninin yerinde olmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı, yasal süresi içinde davalı vekili temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

Feshin geçersizliğinin tespiti ile işe iade davasının ön koşullarından biri iş sözleşmesinin işveren tarafından feshedilmiş olmasıdır. Bu durum 4857 sayılı İş Kanunu’nun 18. maddesinde öngörülmüştür.

Somut olayda çözümü gereken ilk sorun, davalı işverence yapılan iş sözleşmesinin askıya alınmasına dair işleminin işveren feshi niteliğinde olup olmadığıdır. Mahkemece bu yönde açık bir değerlendirmeye gidilmeksizin, “Somut olayda davacı işçinin iş sözleşmesi davalı belediye tarafından ekonomik nedenler gözetilerek feshedilmiştir” şeklinde gerekçeyle feshin işveren tarafından gerekleştirildiği sonucuna varılmıştır.

Dosya içindeki bilgi ve belgelere göre davacı işçi vizeye tabi işçi konumunda davalı belediyede çalışmıştır. Davacının sözü edilen statüsü konusunda taraflar arasında çekişme olmadığı gibi bu husus mahkemenin de kabulündedir. Ancak dosyadaki deliller ve taraflar vekillerinin beyanlarına göre davacı işçi, 2014 yılındaki davaya konu uygulamaya gelinceye kadar iş sözleşmesi hiç askıya alınmaksızın daimi olarak çalıştırılmıştır. Bu nedenle davacı işçinin 2014 yılında yapılan askı işlemi öncesinde davalı belediye nezdinde fiili olarak sürekli şekilde çalıştığı gözetildiğinde, işverence yapılan askıya alma işlemi işveren feshi niteliğindedir. Zira Dairemiz uygulamalarına göre daha önce iş sözleşmesi askıya alınmaksızın, aralıksız çalışan işçinin iş sözleşmesinin işverence tek taraflı olarak askıya alınması, işveren feshi niteliğindedir. Bu itibarla yerel mahkemece, işverenin tek taraflı askı uygulamasını fesih sayan kararı bu yönüyle yerindedir.

Öte yandan işyerinde geçici işçi statüsünde, her yıl 5 ay 29 gün ve daha az süreyle çalıştırılan ve vize bitiminde Yasa gereği iş sözleşmesi askıya alınan işçiler bakımından askı işlemlerinin fesih niteliğinde olmadığı kabul edilmelidir. Zira geçici işçinin iş sözleşmesinin her yıl askıya alınması 5620 sayılı Yasa’dan kaynaklanmaktadır. Uyuşmazlık konusu olayda askı halinin fesih olarak değerlendirilmesinin nedeni, davacı işçinin iş sözleşmesinin daha önce askıya alınmamış olması ve aralıksız çalıştırılmasıdır. Bu nedenle işverenin 2014 yılında yapmış olduğu askı işlemi, davacı işçinin uygulamayı kabul etmemesi sebebiyle işveren feshi niteliğindedir.

Dava feshin geçersizliğinin tespiti ve işçinin eski işine iadesi isteğine ilişkin olmakla çözümü gereken ikinci sorun, işveren feshinin geçerli nedene dayanıp dayanmadığı noktasındadır. Fesih bildiriminde, 5620 sayılı Kanun’un 3. maddesi gereği geçici işçi pozisyonunda çalışan işçilerin Belediye Meclisince vizelerinin yapılması kaydıyla bir yıl içinde 5 ay 29 günden fazla çalıştırılamayacakları, 5393 Kanun’un 49. maddesi gereği personel harcamalarının yıllık toplam gelirlerin % 30’unu aşamayacağı, Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Norm Kadro İlke ve Standartlarına Dair Yönetmeliğin 24. maddesine göre geçici işçi sayısının belirlenen memur norm kadro sayısının % 20’sini geçemeyeceği nedenlerine dayanılmıştır.

5620 sayılı Kamuda Geçici İş Pozisyonlarında Çalışanların Sürekli İşçi Kadrolarına Veya Sözleşmeli Personel Statüsüne Geçirilmeleri, Geçici İşçi Çalıştırılması İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’un 3. maddesinde, “Bu Kanunun yayımı tarihinden itibaren 1 inci madde kapsamındaki idare, kurum ve kuruluşlarda geçici iş pozisyonlarında işçi çalıştırılamaz. Ancak mevsimlik ve kampanya işleri ile orman yangınıyla mücadele hizmetlerinde bir malî yılda 6 aydan az olmak üzere vize edilecek geçici iş pozisyonlarında işçi çalıştırılabilir. Bu şekilde çalıştırılacak işçiler için her malî yılda; …c) Belediyeler ile bunların müessese ve işletmelerinde (Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre kurulmuş olan şirketler hariç) ve mahallî idare birliklerinde, Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Norm Kadro İlke ve Standartlarına Dair Yönetmeliğin 24 üncü maddesi çerçevesinde yetkili meclislerinden, geçici iş pozisyon vizesi alınması zorunludur. Söz konusu vize işlemi yapılmaksızın geçici işçi çalıştırılamaz ve herhangi bir ödeme yapılamaz” şeklinde kurallara yer verilmiştir. İş Kanunu’nda geçici (vizeli) işçi kavramına yer verilmemiş olsa da sözü edilen Yasa hükmüne göre kamuda kadro harici geçici işçi çalıştırılması, belli esaslar ve sürelere bağlı olarak yapılabilmektedir. Davalı belediyenin 5620 sayılı Yasa hükümleri ile bağlı olmadığı söylenemez.