muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/4900, Karar No: 2023/6481, Tarih: 18.10.2023

III. OLAY VE OLGULAR

24.12.2013 günü gündüz vakti mağdure ..., tanıklar ..., ... ve sanık ...'un tanık ...’ın dayısı olan ...’in ... ilçesindeki evine beraberce gittikleri, 15-20 dakika sonra tanık ...’ın dayısı ...'in kahvaltı yapmak için evden ayrıldığı, evvelce sevgili olan tanıklar ... ve ...’in ayrı bir odaya geçtikleri,

Sanık ve mağdurenin salonda konuşmaya başladıkları, mağdurenin tanık ...’ın, tanık ...’e bağırdığını duyması üzerine bulundukları odaya gittiğinde tanıkların ayakta olduğunu gördüğü, salona geri döndüğü, bu sırada sanığın mağdureyi zorla koltuğa yatırarak ellerini tutup göğüslerini ve genital bölgesini ellemeye başladığı, mağdure direnince halının üzerine düştükleri, tanık ...’in bu sırada odaya ısınmak için girdiği ve herhangi bir şey söylemeden ...’ın bulunduğu odaya geri döndüğü, tanığın ayrılmasıyla sanığın tekrar mağdurenin dudaklarını, yanağını ve boyun bölgesini zorla öpmeye başladığı, "Düzgün dur, videoya çekerim, okulda rezil ederim seni" dediği, bu sırada mağdurenin düğmesini açtığı, elinin mağdurenin pantolonun içine soktuğu, cinsel organını okşadığı, elini külodunun içine soktuğu, parmağını vajinasına sokmaya çalıştığı, mağdurenin bağırıp yardım istemesi üzerine tanık ...'ın odaya girdiği, tanık ...'ın sanığa "Yapma okul vakti geldi, bırak gitsin" dediği, sanığın, tanığın bu sözü üzerine mağdureyi serbest bıraktığı, daha sonra sanığın mağdureye ait kendisinde olduğunu belirttiği video ve fotoğrafları mağdurenin arkadaşlarına gösterebileceğini izlemek ve dinlemek isteyip istemediğini sorduğu şeklinde olay kabul edilmiştir.

IV. GEREKÇE

A) O Yer Cumhuriyet Savcısının Temyiz İsteği Yönünden

Mahkemenin gerekçesi ile tüm dosya kapsamına göre yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı anlaşılmakla, sanık hakkında kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan kurulan hükümde hukuka aykırılık görülmemiştir.

B) Sanık Müdafiinin Temyiz İsteği Yönünden

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, Mahkemenin soruşturma ile kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya içeriğine göre yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine,

Ancak;

B) Sanık Müdafiinin Temyiz İsteği Yönünden

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, Mahkemenin soruşturma ile kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya içeriğine göre yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine,

Ancak;

Katılanın aşamalardaki ifadeleri ile tanık beyanı, savunma ve tüm dosya içeriği nazara alındığında olay günü gündüz vakti mağdure ..., tanıklar ..., ... ve sanık ...'un tanık ...’ın dayısı olan ...’in ... ilçesindeki evine beraberce gittikleri, 15-20 dakika sonra tanık ...’ın dayısı ...'in kahvaltı yapmak için evden ayrıldığı, evvelce sevgili olan tanıklar ... ve ...’in ayrı bir odaya geçtikleri, sanık ve mağdurenin salonda konuşmaya başladıkları, bu sırada sanığın mağdureyi zorla koltuğa yatırarak ellerini tutup göğüslerini ve genital bölgesini ellemeye başladığı, mağdure direnince halının üzerine düştükleri, tanık ...’in bu sırada odaya ısınmak için girdiği ve herhangi bir şey söylemeden ...’ın bulunduğu odaya geri döndüğü, tanığın ayrılmasıyla sanığın tekrar mağdurenin dudaklarını, yanağını ve boyun bölgesini zorla öpmeye başladığı, "Düzgün dur, videoya çekerim, okulda rezil ederim seni" dediği, mağdurenin pantolununu çıkarmaya, genital bölgesini ellemeye çalıştığı, genital bölgesine dokunduğu, mağdurenin bağırıp yardım istemesi üzerine tanık ...'ın odaya girdiği, tanık ...'ın sanığa "Yapma okul vakti geldi, bırak gitsin" dediği, sanığın, tanığın bu sözü üzerine mağdureyi serbest bıraktığı anlaşılmış olup, sübuta eren eylemde çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçunun icrai hareketleri başlamayıp, mevcut haliyle eylemin 5237 sayılı Kanun'un 103 üncü maddesinin birinci fıkrasının birinci cümlesinde düzenlenen çocuğun cinsel istismarı suçunu oluşturduğu gözetilerek mahkumiyetine karar verilmesi gerekirken suç vasfının tayininde yanılgıya düşülerek çocuğun nitelikli cinsel istismarına teşebbüs suçundan mahkumiyet kararı verilmesi hukuka aykırı görülmüştür.

V. KARAR

A. O Yer Cumhuriyet Savcısının Kişiyi Hürriyetinden Yoksun Kılma Suçundan Kurulan Hükme Karşı Temyiz İsteği Yönünden

Gerekçenin (A) bölümünde açıklanan nedenle Balıkesir 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 10.12.2014 tarihli ve 2014/256 Esas, 2014/377 Karar sayılı kararında o yer Cumhuriyet savcısı tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden o yer Cumhuriyet savcısının temyiz sebeplerinin reddiyle hükmün, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

B. Sanık Müdafiinin Çocuğun Nitelikli Cinsel İstismarı Suçundan Kurulan Hükme Karşı Temyiz İsteği Yönünden

Gerekçenin (B) bölümünde açıklanan nedenlerle Balıkesir 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 10.12.2014 tarihli ve 2014/256 Esas, 2014/377 Karar sayılı kararına yönelik sanık müdafiinin temyiz isteği yerinde görüldüğünden hükmün, 1412 sayılı Kanun’un 321 inci maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

B. Sanık Müdafiinin Çocuğun Nitelikli Cinsel İstismarı Suçundan Kurulan Hükme Karşı Temyiz İsteği Yönünden

Gerekçenin (B) bölümünde açıklanan nedenlerle Balıkesir 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 10.12.2014 tarihli ve 2014/256 Esas, 2014/377 Karar sayılı kararına yönelik sanık müdafiinin temyiz isteği yerinde görüldüğünden hükmün, 1412 sayılı Kanun’un 321 inci maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

18.10.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/254, Karar No: 2012/3566, Tarih: 01.03.2012

**10. Hukuk Dairesi         2012/254 E.  ,  2012/3566 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, hak sahibi konumunda yer alan davacıya bağlanan ölüm aylığının 5510 sayılı Kanun hükümleri gereğince kesilmesi yönündeki davalı ... Başkanlığı işleminin iptali ile kesilme tarihi itibarıyla aylığın yeniden bağlanarak yasal faiziyle birlikte ödenmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Kurum avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Hakkında verilen boşanma kararı 2003 yılında kesinleşen davacıya, yaşamını yitiren iştirakçi babası üzerinden 5434 sayılı...hükümlerine göre hak sahibi kız çocuğu sıfatıyla bağlanan ölüm (yetim) aylığının, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığının belirlendiği gerekçesiyle davalı Kurumca gerçekleştirilen işlemle kesilerek, yersiz ödendiği ileri sürülen aylıklar yönünden borç tahakkuk ettirildiği anlaşılmaktadır.

506, 1479, 2925, 2926, 5434 sayılı Kanunlarda yer almamakla birlikte ilk kez 5510 sayılı .... “Gelir ve aylık bağlanmayacak haller” başlığını taşıyan 56'ncı maddesinin ikinci (son) fıkrasında düzenlenen davanın yasal dayanağı niteliğindeki norm 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe girmiş, fıkrada “Eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir. Bu kişilere ödenmiş olan tutarlar, 96'ncı madde hükümlerine göre geri alınır.” düzenlemesine yer verilmiştir. Öncelikle belirtilmelidir ki, inceleme konusu hükmün Anayasa'ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptali istemiyle yapılan başvurunun, Anayasa Mahkemesi'nin 15.12.2011 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 28.04.2011 gün ve ...sayılı kararı ile reddedildiği, dolayısıyla iptal edilmeyen fıkranın yürürlükte olduğu belirgindir.

Fıkra, oldukça sade biçimde kaleme alınmış, madde başlığında “bağlanmayacak” sözcüğüne yer verildikten sonra fıkra metninde “bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir” ibareleri kullanılmış, böylelikle, daha önceki sosyal güvenlik kanunlarında yer almayan, boşanılan eşle fiilen (eylemli olarak) birlikte yaşama olgusu, gelir/aylık kesme nedeni olarak düzenlendiği gibi, eylemli olarak birlikte yaşama, aynı zamanda gelir/aylık bağlama engeli olarak da benimsenmiştir. Burada, eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun/durumunun tanımlanması, hukuki sınır ve çerçevesinin çizilip ortaya konulması önem arz etmektedir. Taraflar arasında hangi hukuki sebep ve maddi vakıaya dayanmış olursa olsun sona ermiş evlilik birliğinin hak ve yükümlülüklerinin sürdürüldüğü beraberlikler veya kesinleşmiş yargı kararına bağlı olarak gerçekleşmiş boşanmanın var olan/olası sonuçlarını ortadan kaldırıcı/giderici nitelikteki birliktelikler madde kapsamında değerlendirilmeli, ortak çocuk/çocuklar yönünden, boşanma kararına bağlanan veya bağlanmayan kişisel ilişkilerin yürütülmesini sağlamaya yönelik olarak, eşlerin belirli aralıklarda ve günlerde zorunlu şekilde bir araya gelmeleri durumunda ise kanun koyucunun bu türden ilişkinin varlığının gelir/aylık bağlanmaması veya kesilmesi nedeni olarak öngörmediği kabul edilmeli, boşanılan eşle kurulan/yürütülen ilişkinin, eylemli olarak birlikte yaşama kavramı kapsamında yer alıp almadığı dikkatlice irdelenerek saptama yapılmalıdır.

Anılan 56'ncı maddede yalın olarak “eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen” ibareleri yer almakta olup, kanun koyucu tarafından örneğin; “sosyal güvenlik kanunları kapsamında ölüm aylığına hak kazanmak amacıyla eşinden boşanan”, “hak sahibi sıfatını haksız yere elde etme amacıyla eşinden boşanan”, “gerçek boşanma iradesi söz konusu olmaksızın (muvazaalı olarak) eşinden boşanan” veya bunlara benzer ifadelere yer verilmemiş, sade olarak kaleme alınan metinle uygulama alanı genişletilmiştir. Maddede boşanma amacına/saikine yönelik herhangi bir düzenlemeye yer verilmediğinden, gerek Kurumca, gerekse yargı organlarınca uygulama yapılırken; eşlerin boşanma iradelerinin gerçekliğinin/samimiliğinin araştırılıp ortaya konulması söz konusu olmamalı, boşanmanın muvazaalı olup olmadığına ilişkin herhangi bir araştırma/irdeleme ve boşanma yönündeki kesinleşmiş yargı kararının geçerliliğinin sorgulaması yapılmamalı, özellikle, kesinleşmiş yargı organının verdiği karara dayanan “boşanma” hukuki durum ve sonucunun eşlerin gerçek iradelerine dayanıp dayanmadığının araştırılmasının bir başka organın yetki ve görevi içerisinde yer almadığı, kaldı ki, 4721 sayılı Türk Medeni Kanununda “anlaşmalı boşanma” adı altında hukuki bir düzenlemenin de bulunduğu dikkate alınmalıdır. Şu durumda sonuç olarak belirtilmelidir ki, boşanma tarihi itibarıyla gerçek/samimi boşanma iradelerine sahip olan (evlilik birliği temelinden sarsılan) veya olmayan tüm eşlerin, maddenin yürürlük tarihi olan 01.10.2008 tarihinden itibaren her ne sebeple olursa olsun eylemli olarak birlikte yaşadıklarının saptanması durumunda gelirin/aylığın kesilmesi zorunluluğu bulunmaktadır.

Gelirin/aylığın kesilme tarihi ile Kurumun geri alım (istirdat) hakkının kapsamına ilişkin olarak; eylemli birlikte yaşama olgusunun gerçekleşme/başlama tarihi esas alınarak bu tarih itibarıyla gelir/aylık kesme veya iptal işlemi tesis edilip ilgiliye, anılan tarihten itibaren yapılan ödemeler yasal dayanaktan yoksun/yersiz kabul edilmeli, ancak, söz konusu madde 01.10.2008 günü yürürlüğe girdiğinden, eylemli birliktelik daha önce başlamış olsa dahi maddenin yürürlük günü öncesine gidilmemeli, başka bir anlatımla 01.10.2008 tarihi öncesine ilişkin borç tahakkuku söz konusu olmamalı, böylelikle açıklığa kavuşturulacak yersiz ödeme dönemine ilişkin olarak 5510 sayılı Kanunun 96'ncı maddesine göre uygulama yapılmalıdır. İnceleme konusu 56'ncı maddede, “eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle” ibareleri yer aldığından, birden fazla evlilik ve doğal olarak birden fazla boşanmanın gerçekleşmiş olması durumunda, boşanılan herhangi bir eşle eylemli olarak birlikte yaşama durumunda madde hükmünün uygulanacağı gözetilmelidir.

5510 sayılı Kanun, önceki sosyal güvenlik yasalarını birleştiren temel yasa niteliğinde olduğundan, gerek değiştirilen veya yürürlükten kaldırılan, gerekse geçici ve geçiş hükümlerinin yer aldığı maddelerle birlikte ele alınıp değerlendirmeye tabi tutulması gerekmektedir. Bu yönden bakıldığında Kanunun “Malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortasına ilişkin bazı geçiş hükümleri” başlığını taşıyan geçici 1'inci ve “5434 sayılı Kanuna ilişkin geçiş hükümleri” başlıklı geçici 4'üncü maddesinin irdelenmesi zorunluluğu bulunmaktadır. Anılan geçici maddelerle kanun koyucu tarafından, 5510 sayılı Kanunun yürürlüğü öncesinde yukarıda belirtilen beş adet sosyal güvenlik kanunu hükümleri uygulanmak suretiyle hak sahiplerine bağlanan gelirin/aylığın, durum değişikliği sebebine bağlı olarak kesilmesi veya yeniden bağlanmasında, yine anılan kanun hükümlerinin esas alınması gerektiğinin benimsendiği anlaşılmaktadır. Söz konusu kanunlarda, boşanılan eşle eylemli olarak birlikte yaşama olgusu, gelirin/aylığın bağlanması engeli veya kesilmesi nedeni olarak öngörülmediğinden, 56'ncı maddenin zaman bakımından uygulanmasında kuşku ve duraksamaya düşülmesi olasılığı bulunmaktadır. Bu durumda, 4721 sayılı Kanunun “Herkes, haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kurallarına uymak zorundadır. Bir hakkın açıkça kötüye kullanılmasını hukuk düzeni korumaz.” hükmünü içeren ve “Dürüst davranma” başlığını taşıyan 2'nci maddesinde yer alan dürüstlük ( = objektif iyi niyet) kuralı çerçevesinde çözüme gidilmeli, evrensel hukuk ilkeleri arasında yer alan “hiç kimsenin kendi kusurundan yararlanamayacağı” ilkesi sosyal güvenlik hukuku alanında da göz önünde bulundurulmalıdır. Bu bakımdan, 56'ncı madde açısından 01.10.2008 tarihinden önce hakkın kazanıldığı durumlarda, söz konusu yasal düzenleme öncesinde ilgililer her ne şekilde/amaçla/saikle boşanmış olurlarsa olsunlar, başka bir anlatımla eşlerin boşanma iradeleri gerçek/samimi olsun veya olmasın, eylemli birlikteliklerini 5510 sayılı Kanunla getirilen yeni düzenleme sonrasında da sürdürdüklerinin veya söz konusu düzenlemeden itibaren anılan tür ve nitelikte bir beraberliğe başladıklarının kanıtlanması durumunda, başka bir anlatımla

ylemli olarak birlikte yaşama olgusunun saptandığı durumlarda, anılan 2'nci madde kapsamında hakkın kötüye kullanımının varlığı kabul edilerek ilgililere gelir/aylık tahsisi yapılmaması, bağlanan gelirin/aylığın da kesilmesi gerekmektedir. Kuşkusuz, hak sahibine, eylemli birlikteliğin sona erdiği tarihten itibaren, diğer koşulların da varlığı durumunda gelir/aylık bağlanabileceği kabul edilmelidir.

ylemli olarak birlikte yaşama olgusunun saptandığı durumlarda, anılan 2'nci madde kapsamında hakkın kötüye kullanımının varlığı kabul edilerek ilgililere gelir/aylık tahsisi yapılmaması, bağlanan gelirin/aylığın da kesilmesi gerekmektedir. Kuşkusuz, hak sahibine, eylemli birlikteliğin sona erdiği tarihten itibaren, diğer koşulların da varlığı durumunda gelir/aylık bağlanabileceği kabul edilmelidir.

Sonuç olarak; 5510 sayılı Kanunun 56'ncı maddesinin ikinci fıkrasına dayalı açılan bu tür davalarda eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun tüm açıklığıyla ve özellikle taraflar arasındaki uyuşmazlık konusu dönem yönünden ortaya konulması önem arz etmektedir. Bu aşamada, ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere öncelikle, ölüm (yetim) aylığının hangi tarih itibarıyla ne zaman iptal edilip (kesilip), davalı Kurumca hangi dönem yönünden borç tahakkuk işlemi tesis edildiği belirlenerek dava konusu dönem saptanmalı, sonrasında, özellikle Anayasa'nın 20., 5510 sayılı Kanunun 59., 100., 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri Ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanunun 28., 45., 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanununun 3., 45 – 53., 4857 sayılı İş Kanununun 32., 01.10.2011 günü yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 6., 24 – 33., 189., 190., 191., 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 6., 19., 20., maddeleri ve diğer ilgili mevzuat hükümleri göz önünde bulundurulmak suretiyle yöntemince araştırma yapılmalı, tarafların göstereceği tüm kanıtlar toplanmalı, bildirilen ve dinlenilmesi istenilen tanıkların ifadeleri alınmalı, davacı ile boşandığı eşinin yerleşim yerlerinin saptanmasına ilişkin olarak; muhtarlıktan ikametgah senetleri elde edilmeli, ilgili Nüfus Müdürlüklerinden sağlanan nüfus kayıt örnekleri ile yerleşim yeri ve diğer adres belgelerinden yararlanılmalı, adres değişiklik ve nakillerine ilişkin bilgilere ulaşılmalı, özellikle ilgili Nüfus Müdürlüğü’nden adres hareketleri, tarihleriyle birlikte istenilmeli, ilgililerin su, elektrik, telefon aboneliklerinin hangi adreste kimin adına tesis edildiği saptanmalı, seçmen bilgi kayıtları getirtilmeli, varsa çalışmaları nedeniyle resmi/özel kurum ve kuruluşlara verilen belgelerde yer alan adresler dikkate alınmalı, boşanılan eş 4857 sayılı Kanun hükümleri kapsamında yer almakta ise adına ödeme yapılabilecek özel olarak açılan banka hesabı bulunup bulunmadığı belirlenmeli, boşanan eşlerin kayıtlı olduğu bölge/bölgeler yönünden geniş kapsamlı ...araştırması yapılmalı, 2004 yılından itibaren görev yapan anılan bölgeler muhtar ve azalarının tümünün tanık sıfatıyla bilgi ve görgülerine başvurulmalı, böylelikle “boşanılan eşle eylemli olarak birlikte yaşama” olgusunun gerçekleşip gerçekleşmediği, toplanan kanıtlar ışığı altında değerlendirildikten sonra elde edilecek sonuca göre hüküm kurulmalıdır.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece eksik inceleme ve araştırma sonucu davanın kabulü yönünde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece eksik inceleme ve araştırma sonucu davanın kabulü yönünde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

S O N U Ç : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 01.03.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/3304, Karar No: 2013/4033, Tarih: 05.03.2013

**11. Hukuk Dairesi         2011/3304 E.  ,  2013/4033 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :TİCARET MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 22.10.2010 tarih ve 2003/728-2010/378 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 05.03.2013 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davacı vekili Av. ... ve davalı vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalı tarafından sel ve su basmalarına karşı teminat altına alınan müvekkiline ait lokantada yağan aşırı yağmur nedeniyle hasar oluştuğunu, talep edilmesine rağmen hasar bedelinin davalı tarafından ödenmediğini ileri sürerek, ıslah ile artırılmış olarak 85.422,74 TL bina ve emtia hasarı ile 70.270,11 TL temerrüt faizi ve 10.000,00 TL iş durması nedeniyle oluşan zarar ve bunun 14.888,89 TL temerrüt faizi ve müvekkilinden fazla tahsil edilen 182,50 TL prim bedeli ve bunun 414,68 TL temerrüt faizi olmak üzere toplam TL nin asıl alacağa uygulanacak temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiş, yargılama sırasında iş durması nedeniyle oluşan zarar bedeline ilişkin talebini atiye terk etmiştir.

Davalı vekili, prim borcunun ödenmemesi nedeniyle poliçe teminatının başlamadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacı tarafından prim bedelinin ödendiği, bu nedenle oluşan hasarın teminat kapsamında olduğu, davacıya ait lokantada meydana gelen hasarın 25.080,00 TL olduğu, bunun dava tarihine kadar temerrüt faizinin 23.411,66 TL olduğu, ayrıca davacıdan 182,50 TL fazla prim tahsil edildiği bunun temerrüt faizi inin de 171,49 TL olduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne, 182.50 TL fazla ödenen prim alacağı ile 171.49 TL faizi ve 25.080,00 TL bina hasar bedeli ve 23.411,66 TL faizi olmak üzere toplam 48.845,65 TL’nin davalıdan tahsiline, 182.50 TL ve 25.080,00 TL asıl alacağa temerrüt faizinin uygulanmasına, iş durması nedeni ile talep edilen tazminat ve faizi yönünden davanın atiye terkinine karar verilmiştir.

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir.

1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, taraf vekillerinin aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2- Dava, işyeri sigorta sözleşmesine dayalı tazminat istemine ilişkindir.

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir.

1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, taraf vekillerinin aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2- Dava, işyeri sigorta sözleşmesine dayalı tazminat istemine ilişkindir.

Somut olayda, davacıya ait lokanta ve müştemilatında aşırı yağan yağmurlar nedeniyle oluşan sel sonucu hasar olduğu uyuşmazlık konusu değildir. Uyuşmazlık hasarın kapsamı ve bedeli noktasında toplanmaktadır.

Mahkemece, içinde inşaat mühendisi bilirkişinin de bulunduğu heyetten alınan 06.09.2006 tarihli raporda davaya konu lokantanın tamamı zarar görmüş gibi değerlendirme yapılarak hasar bedeli belirlenmiş olup, davalı vekilinin itirazı üzerine oluşturulan ve mahkemece de raporu (05.09.2008 tarihli) hükme esas alınan bilirkişi heyetinde davaya konu işyerinde meydana gelen sel nedeniyle oluşan zararı tesbit etme konusunda uzmanlığı olan her hangi bir kişi bulunmadığı gibi, bu bilirkişi heyeti tarafından, mahkemece yapılmış bir tesbit olmaksızın davacı tarafından kendi inisiyatifiyle hazırlatılmış bulunan 13.12.2001 tarihli teknik rapora atıf yapılmak suretiyle hasar bedeli belirlenmiştir.

Davaya konu hasarın mahiyeti gereği mahkemece, içinde inşaat mühendisi bir bilirkişinin de yer aldığı heyet oluşturulmak suretiyle davaya konu işyerinde meydana gelen sel nedeniyle oluşan hasarın kapsamı ve bedelinin, tarafların iddia, savunma ve itirazları da değerlendirilmek suretiyle belirlenerek, oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeye dayalı yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

3- Bozma sebep ve şekline göre davalı vekilinin vekalet ücretine ilişkin temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarda 1 nolu bentte açıklanan nedenlerle, taraf vekillerinin diğer temyiz itirazlarının reddine, 2 nolu bentte açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile kararın taraflar yararına BOZULMASINA, 3 nolu bentte açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin vekalet ücretine yönelik temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına, takdir olunan 990,00 TL duruşma vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, davalıdan alınarak davacıya verilmesine, ödedikleri temyiz peşin harcın istekleri halinde temyiz edenlere iadesine, 05.03.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

16.04.2013 - S/Ö