muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/5226, Karar No: 2023/5168, Tarih: 10.04.2023

(2) Hâkimin, tarafların talebiyle bağlı olmadığına ilişkin kanun hükümleri saklıdır."

3. 6772 sayılı Kanun'un 1 vd. maddeleri, 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nun 36, 39 ve 51 ... maddeleri.

4. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun "Borçlunun temerrüdü" kenar başlıklı 117 nci maddesinin ilgili bölümü şöyledir:

"...

Muaccel bir borcun borçlusu, alacaklının ihtarıyla temerrüde düşer. Borcun ifa edileceği ... birlikte belirlenmiş veya sözleşmede saklı tutulan bir hakka dayanarak taraflardan biri usulüne uygun bildirimde bulunmak suretiyle belirlemişse, bu günün geçmesiyle; haksız fiilde fiilin işlendiği, sebepsiz zenginleşmede ise zenginleşmenin gerçekleştiği tarihte borçlu temerrüde düşmüş olur.

..."

3. Değerlendirme

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Somut uyuşmazlıkta; İlk Derece Mahkemesince akdi ilave tediye alacağına ilişkin olarak Cumhurbaşkanınca belirlenen ödeme tarihleri kesin vade gibi değerlendirilerek bu tarihlerden itibaren faize hükmedilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de bu kabul hatalıdır. Dosya kapsamına davalının daha önce temerrüde düşürüldüğüne dair bir delil sunulmadığı gibi davacı ilave tediye alacağına işletilecek faizin başlangıç tarihini ıslah dilekçesinde açıkça dava ve ıslah tarihi olarak belirtmiştir. Bu durumda davacının talebi doğrultusunda ilave tediye alacağının; dava ile istenen kısmının dava tarihinden, ıslah ile artırılan kısmının ise ıslah tarihinden itibaren işletilecek faizi ile hüküm altına alınması gerekir. Bu husus gözetilmeden talebi aşacak şekilde karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun'un 370 ... maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca kararın düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple;

1.Davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, davalı vekilinin temyiz itirazının ilave tediye alacağında faiz başlangıcı yönünden kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının, hüküm fıkrasının (1) numaralı bendinin hükümden tamamen çıkartılarak yerine; "1- Brüt 11.345,23 TL ilave tediye alacağının 100,00 TL'sinin dava tarihi olan 17.03.2020 tarihinden itibaren, kalan 11.245,23 TL'sinin ıslah tarihi olan 12.01.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine," bendinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

10.04.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/12063, Karar No: 2022/15274, Tarih: 24.11.2022

**9. Hukuk Dairesi         2022/12063 E.  ,  2022/15274 K.**

**"İçtihat Metni"**

BÖLGE ADLİYE

MAHKEMESİ : ... 10. Hukuk Dairesi

Taraflar arasındaki maddi ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı Şirketlere ait ve turizm işinde kullanılan otobüste şoför olarak çalıştığını, davalı Şirketler tarafından davacının kendisine kullanması için verilen otobüsün yakıt deposundan mazot çaldığı gerekçesiyle 30.04.2018 tarihinde ... sözleşmesine son verildiğini ve hakkında suç duyurusunda bulunulduğunu, davacının ceza yargılamasında beraat ettiğini, davacının ailesinin geçimini sağlamak için çalıştığı işyerinden diğer tüm şoför ve işçilerin önünde hırsız damgası vurularak kovulduğunu, ceza yargılaması sırasında müvekkilinin hırsızlık yaptığına ilişkin görüntülerin olduğu iddia edilen kamera kayıtlarında hırsızlık olayına ilişkin görüntüye rastlanmadığını, görgü tanığı olduğu belirtilen iki işçinin olayı bizzat görmediklerini, müvekkilinin üzerine atılı suç sebebiyle ... bulamadığını, bu süreçte ve hâlen psikolojik tedavi gördüğünü ileri sürerek maddi ve manevi tazminatın davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; görev ve zamanaşımı itirazlarında bulunduğunu, ceza yargılamasında verilen beraat kararının davacının söz konusu suçu işlemediğinin sabit olması gerekçesiyle değil otobüsten çekilen mazotun araçlara doldurulduğuna dair görüntü olmaması, diğer bir ifadeyle yeterli kanıt olmaması gerekçesi ile verildiğini, davacının turizm sektöründe ... bulamadığı iddiasının kabul edilemez olduğunu ve dayandığı delillerin maddi ve manevi tazminat taleplerini ispatlar mahiyette olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının kendisine kullanması için verilen otobüsün yakıt deposundan mazot çekerek kendi aracında kullandığı belirtilerek işten çıkarıldığını, hırsızlık suçlaması sebebiyle uzun süre ... bulamadığını ve psikolojik olarak etkilendiğini iddia ederek maddi ve manevi tazminat talebinde bulunduğu, davalı işverence makul şüphe üzerine 30.04.2018 ... sözleşmesine son verdiği, Sosyal Güvenlik Kurumuna işten çıkış kodunun kod 4 olarak bildirildiği, adli makamlara davacı hakkında suç duyurusunda bulunulduğu, davacıya işverence atılan bir iftira olmadığı, davalıların davacıya maddi tazminat ödemesini gerektiren bir eylemleri olmadığı, davalılara karşı açılan maddi tazminat davasının reddine karar verilmesi gerektiği, manevi tazminat talebi yönünden ise davalı işverenin şüphe üzerine kesin olarak emin olmadan, bu hususta yeterli ve ayrıntılı araştırma yapmadan, üzerine atılı suçu işlediğine dair açık ve net görüntü olan kamera kaydı, fotoğraf, tanık beyanı gibi kuvvetli deliller toplamadan davacı hakkında adli makamlara suçlamada bulunması nedeniyle kısmen kusurlu olduğu, davacının bu olay sebebiyle duyduğu acı, ızdırap, elem, keder ve üzüntülerini kısmen giderecek ancak haksız ve sebepsiz olarak zenginleşmesine yol açmayacak oranda davacı lehine manevi tazminat takdir edilmesi gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalılar vekili; görev ve manevi tazminat yönünden itirazları olduğunu, davacıya atılı suça ilişkin basit şüphe bulunduğundan öncelikle ceza soruşturması yapıldığını, buna müteakip hazırlanan iddianame hazırlanarak kovuşturma aşamasına geçildiğini, ceza dosyasında Mahkeme tarafından hatalı bir şekilde hüküm kurulduğunu, mahkemece davacının hırsızlıkla suçlandığı için manevi zarara uğradığının kabulü yönündeki kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, manevi tazminat koşullarının oluşmadığını belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile;

"...

Tüm dosya kapsamı, ilk derece mahkemesi kararı, istinaf dilekçesi, tanık beyanları, ... 9 ASCM nin 2019/942 e-2020/777 k sayılı ilamı birlikte değerlendirildiğinde; davalı işverenlerin güvenlik görevlisi ...'un beyanı üzerine şirket araçlarından yakıt hırsızlığı şüphesiyle davacının ... akdini sonlandırdığı, davacı hakkında suç duyurusunda bulunduğu anlaşılmaktadır. Yapılan ceza yargılaması sonrasında davacının delil yetersizliğinden beraatine karar verilmiştir.

"...

Tüm dosya kapsamı, ilk derece mahkemesi kararı, istinaf dilekçesi, tanık beyanları, ... 9 ASCM nin 2019/942 e-2020/777 k sayılı ilamı birlikte değerlendirildiğinde; davalı işverenlerin güvenlik görevlisi ...'un beyanı üzerine şirket araçlarından yakıt hırsızlığı şüphesiyle davacının ... akdini sonlandırdığı, davacı hakkında suç duyurusunda bulunduğu anlaşılmaktadır. Yapılan ceza yargılaması sonrasında davacının delil yetersizliğinden beraatine karar verilmiştir.

Tüm dosya kapsamı, tanık beyanları birlikte değerlendirildiğinde davalı işveren açısından makul şüphenin oluştuğu anlaşılmaktadır ve davalı işveren Anayasa nın 36.maddesi kapsamında şikayet ve hak arama özgürlüğü çerçevesinde davranarak suç duyurusunda bulunmuştur. İlk derece mahkemesi tarafından işveren açısından davalı işverenin davacıya iftira atmadığı ve makul şüphe oluştuğundan bahisle maddi tazminat reddedilmiş iken benzer gerekçelerle manevi tazminata hükmedilmesi yerinde olmamıştır. Kaldı ki ceza yargılamasındaki sanık olarak verdiği ifadesinde; davacı, güvenlik görevlisi M.C' nin kendisine iftira attığını beyan etmiştir. Tüm bu nedenlerle manevi tazminat talebinin reddine karar verilmiştir. Bu yöndeki istinaf itirazı yerindedir.

..." gerekçesiyle davalılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

..." gerekçesiyle davalılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; dosyanın acele ve eksik incelendiğini, kararın gerekçesinde sunulan maddelerin mevcut dava ile uyumsuz olduğunu, müvekkilinin ceza yargılamasında beraat ettiğini, şüpheden sanık yararlanır ilkesi gereği beraat eden sanıklara karşı yapılmış olan suç duyurularının şikâyet hakkı kapsamında kaldığına dair kesin bir karine söz konusu olmadığını, her dosyanın kendi özelinde değerlendirilmesi gerektiğini, hiçbir delil olmaksızın müvekkili hakkında suç duyurusunda bulunulduğunu, davalı tarafın ceza yargılaması sırasında ısrarla hırsızlığı güvenlik kamerasından gördüklerini, bu görüntüleri tanık olarak iki işçilerinin de izlediğini beyan ettiklerini, görüntüler ceza yargılaması sırasında izlendiğinde görüntülerde hırsızlık olayıyla ilgili bir kayıt olmadığının anlaşıldığını, davalıların müvekkilin, hırsızlık olayına karışmadığı bariz şekilde belli olduğu süreçte dahi haksız fiillerini sürdürmüş olduğunu, ceza yargılamasında verilen kararın usulden bozulduğunu, sonrasında tekrar verilen beraat kararının istinaf edildiğini, müvekkilin hiçbir şekilde savunması alınmadan, hırsızlık gibi ağır bir ithamla suçlanarak işten çıkarıldığını ve bu konunun turizm sektöründe yayılmasına sebep olunduğunu, şikâyetin hak arama özgürlüğü sınırları aşılarak kullanıldığını, davacının kişilik değerlerine saldırı oluşturduğunu, davacının şüpheli konumuna düşmesi için basit şüphe dahi olmadığını, davacıya iftira atıldığını, şikâyetini devam ettiren davalıların eylemini hakkın kullanımı olarak görülmesinin ve davacının uğramış olduğu haksızlığın sorumluluğunun davalıların işçisi olan M.C.'ye yüklenilmeye çalışılmasının hukuka ve vicdana aykırı olduğunu belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, maddi ve manevi tazminat koşullarının oluşup oluşmadığının ispatına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 6098 sayılı ... Borçlar Kanunu'nun 49 ve 58 inci maddeleri, 4857 sayılı ... Kanunu'nun ilgili hükümleri.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. İlgili Hukuk

1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 6098 sayılı ... Borçlar Kanunu'nun 49 ve 58 inci maddeleri, 4857 sayılı ... Kanunu'nun ilgili hükümleri.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

24.11.2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/16371, Karar No: 2018/2692, Tarih: 22.02.2018

**8. Hukuk Dairesi         2015/16371 E.  ,  2018/2692 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Akhisar 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Muhdesat Tespiti

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın kısmen kabulüne ve kısmen reddine karar verilmiş olup hükmün bir kısım davalılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.

K A R A R

Dosya muhtevasına, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına, mevcut deliller Mahkemece takdir edilerek karar verildiğine ve takdirde bir isabetsizlik bulunmadığına göre yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddi ile Usul ve Kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, taraflarca HUMK'nun 440/I maddesi gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine ve 350,31 TL peşin harcın onama harcına mahsubu ile kalan 1.050,91 TL'nin temyiz eden bir kısım davalılardan alınmasına, 22.02.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/531, Karar No: 2020/6074, Tarih: 17.02.2020

**5. Ceza Dairesi         2020/531 E.  ,  2020/6074 K.**

**"İçtihat Metni"**

Kasten yaralama ve mala zarar verme suçlarından meçhul şüpheli hakkında Konya Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 08/04/2011 tarihli ve 2011/10328 soruşturma sayılı daimi arama kararını müteakip, zamanaşımının dolduğundan bahisle Konya Cumhuriyet Başsavcılığının 04/03/2019 tarihli ve 2011/10328 soruşturma, 2019/8554 sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair kararını takiben, Konya Cumhuriyet Başsavcılığının talebi üzerine adli emanetin 2011/1557 sırasında kayıtlı 1 adet çakı bıçağının müsadere edilmesi talebinin görevli mahkemenin asliye ceza mahkemesi olduğundan bahisle reddine dair Konya 1. Sulh Ceza Hakimliğinin 01/04/2019 tarihli ve 2019/1923 değişik iş sayılı kararını müteakip, anılan Cumhuriyet Başsavcılığının müsadere talebi üzerine mahkemesinin görevsizliğine, olumsuz görev uyuşmazlığını çözümlenmek üzere dava dosyasının ortak yüksek görevli mahkemeye gönderilmesine ilişkin Konya 16. Asliye Ceza Mahkemesinin 17/05/2019 tarihli ve 2019/340 esas, 2019/460 sayılı kararı üzerine Konya 16. Asliye Ceza Mahkemesinin görevsizlik kararının kaldırılmasına dair Konya 3. Ağır Ceza Mahkemesinin 27/05/2019 tarihli ve 2019/622 Değişik iş sayılı Kararının;

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 259. maddesinde suç konusu olmayıp sadece müsadereye tabi bulunan eşyanın müsaderesine Sulh Ceza Hakimi tarafından duruşma yapılmaksızın karar verileceğinin belirtildiği, dosyadaki bilgi ve belgelerden müsadereye konu bıçağın 6136 sayılı Kanun kapsamında olduğuna ilişkin bir tespitin yapılmadığı ancak somut olayın; müştekilerin, kimlikleri tespit edilemeyen meçhul şüpheliler tarafından bıçaklı saldırıya uğramalarına ilişkin olduğu, dolayısıyla saldırıda kullanılan bıçak/bıçakların ele geçirilemediği, söz konusu çakı bıçağının ise 01/03/2011 tarihli ifadesinde de belirtildiği üzere müşteki ...'e ait olup suçta kullanıldığına ilişkin herhangi bir iddianın ve tespitin bulunmadığı, bu haliyle bıçağın 6136 sayılı Kanun kapsamında bulunduğuna ilişkin rapor alınması durumunda münhasıran müsaderesinin Sulh Ceza Hakimi tarafından yapılması gerektiği, aksi durumda ise müştekiye iadesinin gerekeceği cihetle, her iki durumda da Asliye Ceza Mahkemesince bu konuda karar verilmesinin mümkün bulunmadığı gözetilmeden, yazılı şekilde Asliye Ceza mahkemesinin görevsizlik kararının kaldırılmasında isabet görülmediğinden bahisle 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 309. maddesi uyarınca bozulması lüzumu Yüksek Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğü ifadeli 23/12/2019 gün ve 94660652-105-42-16540-2019-Kyb sayılı Kanun yararına bozmaya atfen Yargıtay C.Başsavcılığından tebliğname ile Daireye ihbar ve dava evrakı ile birlikte gönderilmekle gereği düşünüldü:

Kanun yararına bozma istemine dayanan ihbarname münderecatı yerinde görüldüğünden talebin kabulü ile Konya 3. Ağır Ceza Mahkemesince verilen 27/05/2019 tarihli ve 2019/622 Değişik iş sayılı Kararın CMK'nın 309. maddesi uyarınca BOZULMASINA, bozma sebebine nazaran müteakip işlemlerin mercince yapılmasına, dosyanın mahalline gönderilmesi için Yargıtay C.Başsavcılığına TEVDİNE 17/02/2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/13127, Karar No: 2016/19390, Tarih: 19.12.2016

**18. Ceza Dairesi         2015/13127 E.  ,  2016/19390 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Mahkemesi

SUÇ : Çevrenin kasten kirletilmesi

HÜKÜM : Beraat

KARAR

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle, başvurunun ve kararın niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

I- Genel İlkeler:

Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 56/1. maddesine göre herkes, sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşama hakkına sahiptir. Aynı maddenin ikinci fıkrasında getirilen düzenleme ile de çevreyi geliştirmek, çevre sağlığını korumak ve çevre kirlenmesini önlemek gerek Devlete gerekse vatandaşlara ödev olarak yüklenmiştir. Anayasada yer alan bu ilkeler 2872 sayılı Çevre Kanunu'nun 3/a maddesinde de benzer biçimde düzenlenmiştir. Buna göre; gerçek ya da tüzel kişi olarak herkes, çevrenin korunması ve kirliliğin önlenmesi ile görevli olup, alınacak tedbirlere ve belirlenen esaslara uymakla yükümlüdür. Bu bağlamda, “kamu sağlığını ve çevreyi koruma” prensibi Türk Ceza Kanunu’nun birinci maddesinde Kanun’un amaçlarından birisi olarak öngörülmüş, ayrıca “sağlıklı bir çevrede yaşama hakkı” başta bu Kanunun 181 ilâ 184. maddeleri olmak üzere, 2872 sayılı Çevre Kanunu’nda ve diğer bir kısım mevzuatta koruma altına alınmış, çevreyi kirletme eylemi farklı suç ve kabahat türleri ile yaptırıma bağlanmıştır.

Türk Ceza Kanununun 181. maddesinin birinci fıkrasında suç olarak düzenlenen atık veya artıklarla çevrenin kasten kirletilmesi fiili, kanunlarda belirtilen teknik usullere aykırı olarak, çevreye zarar verecek şekilde atık veya artıkların alıcı ortamlar olan toprak, su ve havaya kasten verilmesidir. Buna göre suç, atık veya artıkların teknik usullere aykırı olarak bir defa alıcı ortama verilmesiyle oluşacaktır.

Fıkrada sözü edilen “ilgili kanunlarla belirlenen teknik usullere aykırılık” hali; 2872 sayılı Çevre Kanunu, 2690 sayılı Türkiye Atom Enerjisi Kurumu Kanunu, 5977 sayılı Biyogüvenlik Kanunu, 3213 sayılı Maden Kanunu gibi kanunların, kapsadıkları alanlarla ilgili olarak “çevreyi kirletmeme” ilkesi gereğince çerçeve olarak benimsedikleri düzenlemelere dayanılarak oluşturulan yönetmeliklerde açıklanan ve somut olayın özelliklerine göre değerlendirilecek olan, arıtma, depolama, imha etme, taşıma, koruma, alıcı ortama verme, uzaklaştırma gibi hususlar bakımından öngörülen yükümlülüklere aykırı davranmayı ifade etmektedir.

“Çevreyi kirletmeme” prensibi ise genel olarak 2872 sayılı Çevre Kanunu’nun “Kirletme Yasağı” kenar başlıklı 8. maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre;

“Her türlü atık ve artığı çevreye zarar verecek şekilde, ilgili yönetmeliklerde belirlenen standartlara ve yöntemlere aykırı olarak doğrudan ve dolaylı biçimde alıcı ortama vermek, depolamak, taşımak, uzaklaştırmak ve benzeri faaliyetlerde bulunmak yasaktır.