muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2011/16813, Karar No: 2013/16891, Tarih: 03.06.2013

**9. Hukuk Dairesi         2011/16813 E.  ,  2013/16891 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

DAVA :Davacı, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, fazla çalışma ücreti, hafta tatili ücreti, izin ücreti ile genel tatil ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde taraflar avukatlarınca temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, davalıya ait iş yerinde hamal olarak çalışırken iş sözleşmesinin işverence haksız olarak fesh edildiğini ileri sürerek, kıdem ve ihbar tazminatı ile fazla çalışma, hafta tatili, yıllık ücretli izin, ulusal bayram ve genel tatil alacağı istemiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı, davacının mevsimlik işçi olarak çalıştığını, ürün yükleme boşaltma işinin her gün olmadığını, işi davacının bıraktığını, savunarak davanın reddini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, işverenin davacıyı yeni iş mevsiminde işe çağırmadığı, böylelikle davacının ihbar ve kıdem tazminatına hak kazandığı, mevsimlik işlerde izin ücreti oluşmayacağı, davacının, fazla çalışma yaptığını, tüm dini ve resmi bayramlarda çalıştığını, ayrıca haftanın 7 günü işyerinde çalıştığını inandırıcı delillerle kanıtlayamadığı gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı taraflar temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının tüm davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Davacının çalışma şekli çekişmeli olup hükme esas alınan raporda yılın 6 ayı iş yerinde 15 er gün çalıştığı kabul edilerek hesaplama yapılmış ise de, işverence yapılan bildirimlere göre davacının 2008 yılında Haziran-Aralık ayları arasında, 2009 yılında ise Nisan-Aralık aylarında aylık 30 gün üzerinden çalışmasının bildirildiği görülmektedir. Bu iki yıl için süre hesabında kayıtlara itibar edilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

F) Sonuç:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 03/06/2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/15877, Karar No: 2020/4478, Tarih: 01.06.2020

**9. Hukuk Dairesi         2016/15877 E.  ,  2020/4478 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi taraflar vekillerince istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili; müvekkilinin davalı ... bünyesinde Park ve Bahçeler Müdürlüğünde kadrolu işçi olarak 09.07.1986 tarihinde çalışmaya başladığını, davalı belediyenin 28.07.2010 tarih 36595 sayılı işlemiyle, İstanbul Çevre ve Orman İl Müdürlüğüne atanarak, 25.08.2010 tarihinde ilişiğinin kesildiğini, davacının bu işleme karşı açmış olduğu dava neticesinde; İstanbul 1. İdare Mahkemesi'nin 2010/1992 Esas, 2012/291 Karar sayılı kararıyla atama işleminin iptal edildiğini, kararın Danıştay 5. Dairesinin 2012/4886 Esas ,2013/8136 Karar sayılı kararı ile onanarak kesinleştiğini, iptal kararı sebebiyle 01.05.2012 tarihinde tekrar davalı ... bünyesinde çalışmaya başladığını, müvekkilinin iş akdinin davalı elediye tarafından 4857 Sayılı Yasa'nın 25/II(h) fıkrası ve 1475 sayılı Yasa'nın 14. maddesi gerekçe gösterilerek 14.07.2014 tarihinde kıdem ve ihbar tazminatı ödenmek sureti ile feshedildiğini, davalı işverenlikçe kıdem ve ihbar tazminatının yanlış ve eksik hesaplandığını, fesih tarihi 14.07.2014 olmasına rağmen 2014 yılı ilk yarısına ait kıdem tavanı üzerinden hesaplama yapıldığını, toplu iş sözleşmesi hükümleri yanlış ve hatalı uygulanarak eksik ödeme yapıldığını, kıdem tazminatı hesabında iptal edilen atama kararı gereği müvekkilinin 25.08.2010 - 01.05.2012 tarihleri arasında İstanbul Orman İşletme Müdürlüğü'nde çalıştığı dönemin dikkate alınmadığını, davalı belediyenin 13.08.2014 tarih 23019 sayılı yazısı ile bu döneme ait ödeme talebinin reddedildiğini, bunun üzerine Orman İşletme Müdürlüğüne yapmış olduğu müracaatı üzerine 20.08.2014 tarih 11160424 sayılı yazısı ile "kişinin tüm emeklilik haklarının son kamu kuruluşunca" ödenmesi gerektiğinin bildirildiğini, iddia ederek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla; fark kıdem ve ihbar tazminatı alacakları olduğunu ileri sürerek; davanın kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

B) Davalı Vekilinin Cevabının Özeti:

B) Davalı Vekilinin Cevabının Özeti:

Davalı vekili; davacının 14.07.2014 tarihinde 4857 sayılı İş Kanunu’nun 25. maddesi II. bendi h fıkrası ve geçici 6. maddesi ile müvekkili belediye ile ... Genel İş Sendikası arasında imzalanan Toplu İş Sözleşmesi’nin 29. maddesine istinaden kıdem tazminatı ve ihbar tazminatı ödenmek üzere iş akdinin feshedildiğini, kıdem ve ihbar tazminatının 05.08.2014 tarihinde ödendiğini, ayrıca davacının Orman ve Su İşleri Müdürlüğünde geçen sürelerine ait kıdem tazminatının ödenmesi için dilekçe verdiğini, 13.08.2014 tarih ve 1173 sayılı yazıyla “1475 sayılı İş Kanununa göre çalışanlara belirli şartlarda kıdem tazminatı ödendiği ve buna göre aynı işverene bağlı çalışma süresinin en az 1 yıl olması ve 2 yıla yakın bir süre Orman ve Su İşleri Müdürlüğünde görev yapması nedeniyle kıdem tazminatının ilgili kurumdan talep etmesi gerektiğinin” bildirildiğini, ancak daha sonra Orman ve Su İşleri Müdürlüğüne yapmış olduğu başvuruya gelen cevapta kıdem tazminatının çalıştığı son kamu kuruluşundan talep etmesi gerektiği bildirildiği için davacının 28.08.2014 tarihli dilekçesine istinaden müvekkili idare tarafından Orman ve Su İşleri Müdürlüğünde geçen hizmet sürelerine ait kıdem tazminatının 02.10.2014 tarihinde ödendiğini, Maliye Bakanlığı Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğü’nün 03.01.2014 tarih ve 54 sayılı genelgesinde kıdem tazminatı tavanının 01.01.2014-31.12.2014 tarihleri arası 3.438,22 TL. olduğu belirtildiğinden ve 2014 yılı ikinci döneminde tazminat tavanında artış olmadığından davacının hiçbir hak kaybına uğramadığını belirterek açılan davanın reddini savunmuştur. C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, davacı lehine fark kıdem tazminatının kabulüne , ihbar tazminatının reddine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Karar süresinde davacı ve davalı vekilince temyiz edilmiştir.

E) Gerekçe:

Anayasa’nın 138 ve 141. maddeleri uyarınca Hakimler, Anayasaya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdanı kanaatlerine göre hüküm verirler ve bütün mahkemelerin her türlü kararları gerekçeli olarak yazılır. Bu gerekçede hukuki esaslara ve kurallara dayanmalı, nedenleri açıklanmalıdır.

Mahkemece, davacı lehine fark kıdem tazminatının kabulüne , ihbar tazminatının reddine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Karar süresinde davacı ve davalı vekilince temyiz edilmiştir.

E) Gerekçe:

Anayasa’nın 138 ve 141. maddeleri uyarınca Hakimler, Anayasaya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdanı kanaatlerine göre hüküm verirler ve bütün mahkemelerin her türlü kararları gerekçeli olarak yazılır. Bu gerekçede hukuki esaslara ve kurallara dayanmalı, nedenleri açıklanmalıdır.

Diğer taraftan 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 Sayılı HMK.’un 27. Maddesinde hukuki dinlenilme hakkı kurala bağlanmıştır. Hukukî dinlenilme hakkı, Anayasanın 36 ncı maddesinde ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 6 ncı maddesinde düzenlenen adil yargılanma hakkının en önemli unsurudur. Hukuki Dinlenilme Hakkı” gereğince davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diğer ilgilileri, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahip olup, bu hakkın yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunmasını, açıklama ve ispat hakkını, mahkemenin, açıklamaları dikkate alarak değerlendirmesini ve kararların somut ve açık olarak gerekçelendirilmesini içermektedir. Mahkemeler, kararlarını somut ve açık bir şekilde gerekçelendirmek zorundadırlar. Eksik, şeklî ve görünüşte gerekçe yazılması adil yargılanma hakkının (hukukî dinlenilme hakkının) ihlâlidir.

HMK.’un 297. maddesinde de, verilecek hükümde tarafların iddia ve savunmalarının özetinin, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususların, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delillerin, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesinin, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebeplerin yer alması gerektiği açıkça vurgulanmıştır. Kararın gerekçesinde maddi olay saptanmalı, hukuki niteliği ve uygulanacak hukuki kurallar belirlenmeli, bu konuda gerekli inceleme ve delillerden söz edilmeli, hukuk kuralları somut olaya uygulanmalı ve sonunda hüküm kurulmalıdır. Maddi olgularla hüküm fıkrası arasındaki hukuki bağlantı da ancak bu şekilde kurulabilecek, ayrıca yasal unsurları taşıyan bu gerekçe sayesinde, kararların doğruluğunun denetlenebilmesi mümkün olacaktır.

Somut uyuşmazlıkta ; dava değeri 2000 TL olup mahkemece kıdem tazminatı farkı olarak 59,59 TL hüküm altına alınmış , ihbar tazminatı talebi reddedilmiştir.

Hüküm altına alınan miktar karar tarihi itibari ile kesinlik sınırının altında olsa da kararın hüküm fıkrasında davalı aleyhine 2.869,54 TL harca, 1754,88 TL yarğılama giderine , 7.231,55 TL vekalet ücretine hükmedilmiş olup bu durum , kararın başka bir dosya ile karıştırıldığı izlenimi vermektedir. Bu husus aynı zamanda belgelendirmeyi de bozucu nitelikte olduğundan hatalıdır. Hüküm dosyaya özgü oluşturulmalıdır.

F)SONUÇ:

Hüküm altına alınan miktar karar tarihi itibari ile kesinlik sınırının altında olsa da kararın hüküm fıkrasında davalı aleyhine 2.869,54 TL harca, 1754,88 TL yarğılama giderine , 7.231,55 TL vekalet ücretine hükmedilmiş olup bu durum , kararın başka bir dosya ile karıştırıldığı izlenimi vermektedir. Bu husus aynı zamanda belgelendirmeyi de bozucu nitelikte olduğundan hatalıdır. Hüküm dosyaya özgü oluşturulmalıdır.

F)SONUÇ:

Temyiz olunan kararın yukarıda açıklanan sebepten BOZULMASINA, bozma nedenine göre her iki tarafın temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 01.06.2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/950, Karar No: 2020/515, Tarih: 07.07.2020

**Hukuk Genel Kurulu         2018/950 E.  ,  2020/515 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi Sıfatıyla)

1. Taraflar arasındaki “tespit” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda Tire 1. Asliye (İş) Hukuk Mahkemesince verilen davanın kabulüne ilişkin karar davalı Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı vekili ve davalı işveren vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 21. Hukuk Dairesince yapılan inceleme sonunda bozulmuş, Mahkemece Özel Daire bozma kararına karşı direnilmiştir.

2. Direnme kararı davalı Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı vekili ve davalı işveren vekili tarafından temyiz edilmiştir.

3. Hukuk Genel Kurulunca dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

I. YARGILAMA SÜRECİ

Davacı İstemi

4. Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 21.01.1997 ile 31.07.2010 tarihleri arasında davalı işyerinde çalıştığını, davalı işverenin mahiyetinin basım (matbaacılık) işyeri olduğunu, bildirimlerinin 3A kodundan yapılması gerekli iken 1A kodunda yapıldığını, üretim bölümünde kesim makinesi operatörü olarak çalışan müvekkilinin birçok kimyasala maruz kaldığını bu nedenle itibari hizmetten yararlandırılması ve çalışılan iş alanının basım işyeri kabul edilmesi gerektiğini ileri sürerek, müvekkilinin yaptığı iş ve işyerinin özelliği göz önüne alınarak davalı işyerinde geçen çalışmaları yönünden itibari hizmet süresinin tespitini talep etmiştir.

Davalı Cevabı

5. Davalı Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı vekili cevap dilekçesinde; davaya konu işyerinin itibari hizmet kapsamında bulunmadığını belirterek davanın reddinin gerektiğini savunmuştur.

6. Davalı işveren vekili cevap dilekçesinde; davacının talep ettiği itibari hizmet yönünden beş yıllık hak düşürücü sürenin dolduğunu, davacının işyerindeki çalışmalarının 506 sayılı Kanun'un Ek 5. maddesinde düzenlenen itibari hizmetten sayılmasının mümkün olmadığını, müvekkili şirketin itibari hizmet kapsamına alınabilecek işyerleri arasına girmediğini, müvekkil işyerinin basım işi değil, ambalaj ürünü üzerine baskı işi yapan işyeri olduğunu, işyerinde kâğıt ve kutu üretimi yapıldığını, davacının kimyasal gazlara maruz kalmadığını, davalı işyeri basım işyeri kabul edilse dahi davacı yönünden şartların oluşmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkeme Kararı

7. Tire 1. Asliye (İş) Hukuk Mahkemesinin 06.10.2015 tarihli ve 2014/463 E., 2015/441 K. sayılı kararı ile; 506 sayılı Kanun'a 2098 sayılı Kanun'un Ek 1. maddesi ile eklenen Ek 5/II. madde hükmüne göre, itibari hizmet süresinden yararlanabilmesi için birinci koşulun sigortalının basım ve gazetecilik işyerinde çalışmış olması, ikinci koşulun ise maddede belirtilen yazılı fiziksel dış etkenlerden birinin gerçekleşmesi olduğu, davacının çalışmaları yönünden her iki şartın sağlandığı ve davalı işyerinin basım işi niteliğinde olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

8. Tire 1. Asliye (İş) Hukuk Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı ve davalı işveren vekili tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

9. Yargıtay 21. Hukuk Dairesinin 08.02.2016 tarihli ve 2016/193 E., 2016/1326 K. sayılı kararı ile; davacının davalı işyerinde üretim bölümünde kesim makinesi operatörü olarak çalıştığı, işyerinde yapılan keşif sonucu düzenlenen bilirkişi raporunda tesisin basım işyeri olduğu ve 506 sayılı Kanun'un Ek 5-II/a. maddesinde tanımlanan solunum ve cilt yoluyla vücuda geçen gaz ve diğer zehirleyici madde ile çalışılan işyeri sınıfına girdiğinin tespit edildiği, davalı işveren ile tespit edilen dönemde davacı adına hizmet bildiriminde bulunan 171192 sicil numaralı işyeri arasında organik bağ olup olmadığının araştırılıp sonuca göre karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle bozma kararı verilmiştir.

10. Tire 1. Asliye (İş) Hukuk Mahkemesinin 10.05.2016 tarihli ve 2016/204 E., 2016/248 K. sayılı kararı ile; Özel Dairenin bozma kararına uyularak yapılan araştırmada sonucunda davanın kabulüne karar verilmiştir.

Özel Daire Bozma Kararı

11. Tire 1. Asliye (İş) Hukuk Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı ve davalı işveren vekili tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

12. Yargıtay 21. Hukuk Dairesince 19.02.2018 tarihli ve 2017/2004 E., 2018/1388 K. sayılı kararı ile;

"... Dava, itibari hizmet süresinin tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, Dairemizin 2016/193 Esas sayılı, 08.02.2016 günlü ilamı üzerine yapılan araştırmadan sonra davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının davalı işyerinde kesim makinası operatörü olarak çalıştığı, hizmet cetvelinden 24.04.1995-31.05.1995 tarihleri arasında ve 21.01.1997-01.10.2008 tarihleri arasında davalı 94540 sicil numaralı işyerinden 1A kodu ile hizmetlerinin bildirildiği, mahkemece keşif yapıldığı, bilirkişi raporunda, işyerinde yapılan işin dışarıdan temin edilen atık kâğıdın hamur hâline getirilerek, kâğıt bobin elde edilmesi ve bundan oluklu mukavva kâğıt plakaları imal edilerek istenilen boyutlarda kesim ve baskı yapıldıktan karton ambalaj üretilmesi işi olduğu tespitine yer verilerek, 506 sayılı yasanın Ek 5. maddesinin II. bendinde yer alan basım işleri yapıldığı, solunum ve cilt yolu ile vücuda geçen gaz, toz veya diğer zehirli maddelerle çalışıldığı kanaatinin belirtildiği anlaşılmıştır.

Uyuşmazlık, davalı iş yerinin basım işi niteliğinde olup olmadığı ve davacının davalı iş yerinde geçen çalışmaları yönünden itibari hizmetten yararlanıp yararlanamayacağı noktasında toplanmaktadır.

Uyuşmazlık, davalı iş yerinin basım işi niteliğinde olup olmadığı ve davacının davalı iş yerinde geçen çalışmaları yönünden itibari hizmetten yararlanıp yararlanamayacağı noktasında toplanmaktadır.

İtibari hizmet süresi, ağır ve yıpratıcı işlerde çalışanların erken yıpranmaları nedeniyle daha erken emekli olabilmeleri için kanun koyucu tarafından belirlenmiş erken emeklilik sağlayan düzenlemelerden biridir. İtibari hizmet süresi fiilen olmayan ancak kanun koyucu tarafından verilen imkân nedeniyle varsayılan bir sürenin sigortalılık süresine eklenmesi şeklinde ortaya çıkmaktadır.

506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunun’un Ek 5’inci maddesi:

“506 sayılı Kanuna göre sigortalı sayılanların, aşağıda sayılan görevlerde geçen sigortalılık sürelerine, bu sürelerin her tam yılı için, hizalarında gösterilen süreler, sigortalılık süresi olarak eklenir.

Sigortalılar Hizmetin Geçtiği Yer Eklenecek Süre

I - a) 212 sayılı Kanunla değiştirilen 5953 sayılı basın mesleğinde çalışanlarla çalıştıranlar arasındaki münasebetleri düzenleyen kanun kapsamına tabi olarak çalışan sigortalılar.

5953 sayılı Kanunu Değiştiren 212 sayılı Kanunun birinci maddesi kapsamıma giren, 90 gün,

b) Basın kartı yönetmeliğine göre basın kartına sahip olmak suretiyle gazetecilik yaparken, kamu kurumlarına giren ve bu kurumlarda meslekleriyle ilgili görevlerde istihdam edilen sigortalılar.

Basın müşavirlikleri

II - (Değişik bent: 20/06/1987 - 3395/13 md.)

Basım ve gazetecilik işyerlerinden 1475 sayılı Kanun ve değişikliklerine göre çalışan sigortalılar,

a) Solunum ve cilt yoluyla vücuda geçen gaz veya diğer zehirleyici maddelerle çalışılan iş yerleri,

b) Fazla gürültü ve ihtizaz yapıcı makine ve aletlerle çalışarak iş yapılan işyerleri,

c) Doğrudan doğruya yüksek hararete maruz bulunarak çalışılan işyerleri,

d) Fazla ve devamlı adali gayret sarf edilerek iş yapılan işyerleri,

e) Tabii ışığın hiç olmadığı ve münhasıran suni ışık altında çalışılan işyerleri,

f) Günlük mesainin yarıdan fazlası saat 20.00'den sonra çalışılarak yapılan işyerleri

III - (Ek bent: 20/06/1987 - 3395/13 md.) Denizde Gemi adamları, gemi ateşçileri, kömürcüler, dalgıçlar.

IV - (Ek bent: 20/06/1987 - 3395/13 md.)

1. Çelik, demir ve tunç döküm,

(...)\*, fabrika,

2. Zehirli, boğucu, yakıcı, öldürücü atölye, havuz ve depolarda, trafo binalarında ve patlayıcı gaz, asit, boya işleriyle gaz da çalışanlar, maskesi ile çalışmayı gerektiren işlerde,

3. Patlayıcı maddeler yapılmasında,

4. Kaynak işlerinde çalışanlarda,

Kesirlerin hesaplanmasında tam yıl 360 gün olarak alınır. Fiilen çalışılmış güne eklenecek itibari hizmet günü sayısının bulunmasında (Çalışılan gün sayısı x 0,25) formülü uygulanır.” Düzenlemesini içermektedir.

(...)\*, fabrika,

2. Zehirli, boğucu, yakıcı, öldürücü atölye, havuz ve depolarda, trafo binalarında ve patlayıcı gaz, asit, boya işleriyle gaz da çalışanlar, maskesi ile çalışmayı gerektiren işlerde,

3. Patlayıcı maddeler yapılmasında,

4. Kaynak işlerinde çalışanlarda,

Kesirlerin hesaplanmasında tam yıl 360 gün olarak alınır. Fiilen çalışılmış güne eklenecek itibari hizmet günü sayısının bulunmasında (Çalışılan gün sayısı x 0,25) formülü uygulanır.” Düzenlemesini içermektedir.

Bu yönüyle davanın yasal dayanağı, 506 sayılı Kanunun Ek 5’inci maddesidir. Anılan maddeye göre, sigortalıların itibari hizmetten yararlanabilmesi için iki koşulun birlikte gerçekleşmesi gerekir. Birinci koşul sigortalının Basım ve gazetecilik iş yerlerinde çalışması, ikinci koşul ise; II. bendin (a-f) alt bendlerinde yazılı fiziksel dış etkenlerin ve olumsuz çalışma koşullarının olayda ayrıca gerçekleşmesidir. Söz konusu maddede, basım ve gazetecilik iş yeri birlikte ifade edilmişse de, gazetecilik işi yapılmayan sadece basım işi yapılan iş yerlerinde çalışan sigortalılarda, maddenin alt bentlerinde sayılan koşullardan herhangi birisi oluştuğu takdirde itibari hizmetten yaralanacakları açıktır. Ancak "Basım" işinin matbaa iş yerinde mevkute çıkarmaya yönelik olduğunun kabulü gerekmektedir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 2015/21-3371 Esas, 2018/129 Karar sayılı, 07.02.2018 tarihli ilamı da bu yöndedir.

Somut olayda, davalı iş yerinde karton kutu ambalaj üretimi ve ambalaj üzerine baskı yapıldığı, söz konusu iş yerinde basım ve gazetecilik adına herhangi bir faaliyette bulunulmadığı, basım iş yerinin mevkute çıkarmaya yönelik olarak faaliyet göstermesi gerektiği, bu nedenle davalı iş yerinin 506 sayılı Kanunun Ek 5’inci maddesinde belirtilen itibari hizmet süresinden yararlanılabilecek iş kollarına girmediği, davacının "basım" işyeri özelliği bulunmayan bu işyerinde kesim makinesi operatörü olarak çalıştığı, itibari hizmet süresinde işçi yararına yorum ilkesi ile iş yeri alanlarının genişletilemeyeceği bu durumda davanın reddi gerektiği anlaşılmaktadır.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın, davanın reddine karar vermek gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir..." gerekçesiyle karar bozulmuştur.

Direnme Kararı

13. Tire 1. Asliye (İş) Hukuk Mahkemesinin 13.06.2018 tarihli ve 2018/292 E., 2018/446 K. sayılı kararı ile; önceki gerekçeler tekrar edilmek suretiyle direnme kararı verilmiştir.

Direnme Kararının Temyizi

14. Direnme kararı süresi içinde davalı Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı vekili ve davalı işveren vekili tarafından temyiz edilmiştir.

II. UYUŞMAZLIK