muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/12461, Karar No: 2014/594, Tarih: 16.01.2014

5510 sayılı Kanunun 56'ncı maddesinin ikinci fıkrası, daha önceki sosyal güvenlik kanunlarında yer almayan, boşanılan eşle fiilen (eylemli olarak) birlikte yaşama olgusu, gelir/aylık kesme nedeni olarak düzenlendiği gibi, eylemli olarak birlikte yaşama, aynı zamanda gelir/aylık bağlama engeli olarak da benimsenmiştir. Burada, eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun/durumunun tanımlanması, hukuki sınır ve çerçevesinin çizilip ortaya konulması önem arz etmektedir. Taraflar arasında hangi hukuki sebep ve maddi vakıaya dayanmış olursa olsun sona ermiş evlilik birliğinin hak ve yükümlülüklerinin sürdürüldüğü beraberlikler veya kesinleşmiş yargı kararına bağlı olarak gerçekleşmiş boşanmanın var olan/olası sonuçlarını ortadan kaldırıcı/giderici nitelikteki birliktelikler madde kapsamında değerlendirilmeli, ortak çocuk/çocuklar yönünden, boşanma kararına bağlanan veya bağlanmayan kişisel ilişkilerin yürütülmesini sağlamaya yönelik olarak, eşlerin belirli aralıklarda ve günlerde zorunlu şekilde bir araya gelmeleri durumunda ise kanun koyucunun bu türden ilişkinin varlığının gelir/aylık bağlanmaması veya kesilmesi nedeni olarak öngörmediği kabul edilmeli, boşanılan eşle kurulan/yürütülen ilişkinin, eylemli olarak birlikte yaşama kavramı kapsamında yer alıp almadığı dikkatlice irdelenerek saptama yapılmalıdır.

Anılan 56'ncı maddede, oldukça yalın olarak “eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen” ibareleri yer almakta olup, kanun koyucu tarafından örneğin; “sosyal güvenlik kanunları kapsamında ölüm aylığına hak kazanmak amacıyla eşinden boşanan”, “hak sahibi sıfatını haksız yere elde etme amacıyla eşinden boşanan”, “gerçek boşanma iradesi söz konusu olmaksızın (muvazaalı olarak) eşinden boşanan” veya bunlara benzer ifadelere yer verilmemiş, sade olarak kaleme alınan metinle uygulama alanı genişletilmiştir. Maddede boşanma amacına/saikine yönelik herhangi bir düzenlemeye yer verilmediğinden, gerek Kurumca, gerekse yargı organlarınca uygulama yapılırken; eşlerin boşanma iradelerinin gerçekliğinin/samimiliğinin araştırılıp ortaya konulması söz konusu olmamalı, boşanmanın muvazaalı olup olmadığına ilişkin herhangi bir araştırma/irdeleme ve boşanma yönündeki kesinleşmiş yargı kararının geçerliliğinin sorgulaması yapılmamalı, özellikle, kesinleşmiş yargı organının verdiği karara dayanan “boşanma” hukuki durum ve sonucunun eşlerin gerçek iradelerine dayanıp dayanmadığının araştırılmasının bir başka organın yetki ve görevi içerisinde yer almadığı, kaldı ki, 4721 sayılı Türk Medeni Kanununda “anlaşmalı boşanma” adı altında hukuki bir düzenlemenin de bulunduğu dikkate alınmalıdır. Şu durumda sonuç olarak vurgulanmalıdır ki, boşanma tarihi itibarıyla gerçek/samimi boşanma iradelerine sahip olan (evlilik birliği temelinden sarsılan) veya olmayan tüm eşlerin, maddenin yürürlük tarihi olan 01.10.2008 tarihinden itibaren her ne sebeple olursa olsun eylemli olarak birlikte yaşadıklarının saptanması durumunda gelirin/aylığın kesilmesi zorunluluğu bulunmaktadır.

Gelirin/aylığın kesilme tarihi ile Kurumun geri alım (istirdat) hakkının kapsamına ilişkin olarak; eylemli birlikte yaşama olgusunun gerçekleşme/başlama tarihi esas alınarak bu tarih itibarıyla gelir/aylık kesme veya iptal işlemi tesis edilip ilgiliye, anılan tarihten itibaren yapılan ödemeler yasal dayanaktan yoksun/yersiz kabul edilmeli, ancak, söz konusu madde 01.10.2008 günü yürürlüğe girdiğinden, eylemli birliktelik daha önce başlamış olsa dahi maddenin yürürlük günü öncesine gidilmemeli, başka bir anlatımla 01.10.2008 tarihi öncesine ilişkin borç tahakkuku söz konusu olmamalı, böylelikle açıklığa kavuşturulacak yersiz ödeme dönemine ilişkin olarak 5510 sayılı Kanunun 96'ncı maddesine göre uygulama yapılmalıdır. İnceleme konusu 56'ncı maddede, “eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle” ibareleri yer aldığından, birden fazla evlilik ve doğal olarak birden fazla boşanmanın gerçekleşmiş olması durumunda, boşanılan herhangi bir eşle eylemli olarak birlikte yaşama durumunda madde hükmünün uygulanacağı gözetilmelidir.

Sonuç olarak; 5510 sayılı Sosyal Sigortalar Ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 56'ncı maddesinin ikinci fıkrasına dayalı açılan bu tür davalarda eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun tüm açıklığıyla ve özellikle taraflar arasındaki uyuşmazlık konusu dönem yönünden ortaya konulması önem arz etmektedir. Bu nedenle Anayasa’nın 20'nci maddesi ile 5510 sayılı Kanun, 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu, 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri Ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanun, 4857 sayılı İş Kanunu, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu ve diğer ilgili mevzuat hükümleri göz önünde bulundurulmak suretiyle yöntemince araştırma yapılmalı, tarafların göstereceği tüm kanıtlar toplanmalı, bildirilen ve dinlenilmesi istenilen tanıkların ifadeleri alınmalı, davacı ile boşandığı eşinin yerleşim yerlerinin saptanmasına ilişkin olarak; muhtarlıktan ikametgah senetleri elde edilmeli, ilgili Nüfus Müdürlüklerinden sağlanan nüfus kayıt örnekleri ile yerleşim yeri ve diğer adres belgelerinden yararlanılmalı, adres değişiklik ve nakillerine ilişkin bilgilere ulaşılmalı, özellikle ilgili Nüfus Müdürlüğü’nden adres hareketleri, tarihleriyle birlikte istenilmeli, ilgililerin su, elektrik, telefon aboneliklerinin hangi adreste kimin adına tesis edildiği saptanmalı, seçmen bilgi kayıtları getirtilmeli, varsa çalışmaları nedeniyle resmi/özel kurum ve kuruluşlara verilen belgelerde yer alan adresler dikkate alınmalı, boşanan eşler 4857 sayılı Kanun hükümleri kapsamında yer almakta iseler adlarına ödeme yapılabilecek özel olarak açılan banka hesabı bulunup bulunmadığı belirlenmeli, boşanan eşlerin kayıtlı oldukları bölge/bölgeler yönünden kapsamlı Emniyet Müdürlüğü/Jandarma Komutanlığı araştırması yapılmalı, anılan mahalle/köy muhtar ve azalarının tanık sıfatıyla bilgi ve görgülerine başvurulmalı, böylelikle “boşanılan eşle eylemli olarak birlikte yaşama” olgusunun gerçekleşip gerçekleşmediği, toplanan kanıtlar ışığı altında değerlendirildikten sonra elde edilecek sonuca göre karar verilmelidir.

Somut olayda, Mahkemece yukarıda belirtilen araştırmalardan hiçbirisinin yapılmadığı, davacı ve eşi aleyhine açılan Kamu Kurum ve Kuruluşları Aleyhine Dolandırıcılık suçundan dolayı verilen beraat kararındaki gerekçelerle yetinilerek hüküm kurulduğu anlaşılmıştır.

Yapılacak iş; dava konusu dönemde davacı ile boşandığı eşinin birlikte yaşayıp yaşamadığını tespit için, yukarıdaki açıklamalar kapsamında ayrıntılı araştırma yaparak sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece eksik inceleme ve araştırma sonucu davanın kabulüne karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 16.01.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/18952, Karar No: 2014/23112, Tarih: 07.11.2014

**10. Hukuk Dairesi         2014/18952 E.  ,  2014/23112 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : Tekirdağ İş Mahkemesi

Tarihi : 23.10.2013

No : 2011/268-2013/441

Dava, maluliyet oranının ve sağlık yardımlarından faydalanılabileceğinin tespiti istemine ilişkindir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi.. tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

Dava, davacının, zihinsel engelli ve çalışamayacak durumda olması nedeniyle Bağ-Kur sigortalısı olan babasından dolayı sağlık yardımından faydalanabileceğinin tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, istemin kabulüne karar verilmiştir.

Davanın yasal dayanağı olan, 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Yasa'nın 3.maddesinin 10.fıkrasında sigortalının bakmakla yükümlü olduğu kişinin tanımına yer verilmiş,aynı fıkranın b)bendinde ise, yaşına bakılmaksızın bu Kanuna göre malul olduğu tespit edilen evli olmayan çocukların sigortalının bakmakla yükümlü olduğu kişilerden olduğu belirtilmiş, 60.maddesinde genel sağlık sigortalısı kabul edilenler sayılmış, aynı maddenin g)bendinde genel sağlık sigortalısının bakmakla yükümlü olduğu kişinin tescilinin yapılmayacağı düzenlenmiş ve 25.maddesinde ise, 4.maddenin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri kapsamındaki sigortalılar için çalışma gücünün veya iş kazası veya meslek hastalığı sonucu meslekte kazanma gücünün en az %60'ını kaybettiği Kurum Sağlık Kurulunca tespit edilen sigortalının malul sayılacağı belirtilmiştir.

Öte yandan 5510 sayılı Yasanın 95. maddesine göre, "Bu Kanun gereğince, yurt dışında tedavi için yapılacak sevklere, çalışma gücü kaybı, geçici iş göremezlik ödeneklerinin verilmesine ilişkin raporlar ile iş kazası ve meslek hastalığı sonucu meslekte kazanma gücü veya çalışma gücü kaybına esas teşkil edecek sağlık kurulu raporlarının usul ve esaslarını, bu raporları vermeye yetkili sağlık hizmeti sunucularının sahip olması gereken kriterleri belirlemeye, usulüne uygun olmayan sağlık kurulu raporu ve dayanağı tıbbî belgeleri düzenleyen sağlık hizmet sunucusuna

iade edecek, belirlenen bilgileri içerecek şekilde yeniden düzenlenmesini istemeye Kurum yetkilidir. Usulüne uygun sağlık kurulu raporu ve dayanağı tıbbî belgeler ile gerekli diğer belgelerin incelenmesiyle; yurt dışında tedavi için yapılacak sevklere, vazife malullük derecesini, iş kazası veya meslek hastalığı sonucu tespit edilen meslekte kazanma gücünün kaybına veya meslekte kazanma gücünün kaybı derecelerine ilişkin usulüne uygun düzenlenmiş sağlık kurulu raporları ve diğer belgelere istinaden Kurumca verilen karara ilgililerin itirazı halinde durum Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulunca karara bağlanır.

Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usûl ve esaslar, Sağlık Bakanlığı ile Kurumun birlikte çıkaracağı yönetmelikle düzenlenir. Bu yasal düzenleme gereğince düzenlenen Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği'nin 55. maddesine göre sigortalının malullük durumunun Kurumca yetkilendirilen Sağlık sunucularının sağlık kurulunca usulüne uygun düzenlenecek raporların Kurum Sağlık Kurulunca incelenmesi sonucu Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğinde belirlenen usul ve esaslara göre tespit edileceği, anılan yönetmeliğin 5. maddesinde sigortalı ve hak sahiplerinin çalışma gücü oranlarının a) Sağlık Bakanlığı Eğitim ve Araştırma Hastaneleri, b) Devlet Üniversitesi, c) Türk Silahlı Kuvvetlerine bağlı Asker Hastaneleri, ç) sigortalıların ikamet ettikleri illerde (a), (b), (c) bentlerinde belirtilen hastanelerin bulunmaması durumunda Sağlık Bakanlığı tam teşekküllü hastanelerin yetkili olduğu, bildirilmiş, Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliğinin 56. maddesinde ise Kurum Sağlık Kurulunca verilen karara karşı yapılan itirazların Yüksek Sağlık Kurulunca inceleneceği bildirilmiştir.

Kural olarak Yüksek Sağlık Kurulunca verilen karar Sosyal Güvenlik Kurumunu bağlayıcı nitelikte ise de diğer ilgililer yönünden bir bağlayıcılığı olmadığından Yüksek Sağlık Kurulu Kararına itiraz edilmesi halinde inceleme Adli Tıp Kurumu giderek Adli Tıp Kurumu Genel Kurulu aracılığıyla yaptırılmalıdır. Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu'nun 28.06.1976 günlü, 1976/6-4 sayılı Kararı da bu yöndedir.

Somut olayda, Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulu kararında davacının meslekte kazanma gücünün % 60'ını kaybetmediğinin belirtildiği, Adli Tıp 3. İhtisas Kurulu kararında ise çalışma gücünün % 60'ını kaybettiğinin belirtildiği anlaşılmakta olup, yukarıda açıklanan prosedür izlenerek çelişki giderilmeden hüküm verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma sebebidir.

Diğer taraftan, uyuşmazlık 2011 yılı sonrasına ilişkin olup, davacı bu tarihten itibaren maluliyet oranının tespitini talep ettiği halde, maluliyet başlangıcının 18.11.1986 tarihi olarak tespiti de isabetsiz bulunmuştur.

Yapılacak iş; Adli Tıp Kurumu Genel Kurulundan çelişkiyi giderecek şekilde rapor almak ve sonucuna göre bir karar vermektir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 07.11.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/3147, Karar No: 2011/4032, Tarih: 28.04.2011

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2010/3147 E.  ,  2011/4032 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

Davacı, davalı işveren nezdinde 1.12.1984 ve 17.12.1984 tarihleri arasında 2 günlük hizmetinin tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davacı ile davalılardan ... Kurumu vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Dava, davacının sigortalılık başlangıç tarihinin 01.12.1984 olduğunun ve 1.12.1984 ve 17.12.1984 tarihli işe giriş bildirgeleri uyarınca 2 günlük çalışma sürelerinin tespitine karar verilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kısmen kabulü ile davacının davalıya ait işyerinde 17.12.1984 tarihinde bir gün süre ile çalıştığının ve sigorta başlangıç tarihinin 17.12.1984 olduğunun tespitine, fazla talebin reddine karar verilmiştir.

Bir kimsenin sigortalı sayılabilmesi için sigortalı işe giriş bildirgesinin varlığı yeterli değildir.Aynı zamanda o kimsenin yasanın belirlediği biçimde (506 sayılı Yasa'nın 2. maddesi ve 5510 sayılı Yasa'nın 4/a maddesi) eylemli olarak çalışması da koşuldur. Bu yön 506 sayılı Yasa'nın 6. maddesi ile 5510 sayılı Yasa'nın 7/a maddesinde ve Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 1999/21-549-555, 2005/21-437-448 ve 2007/21-306-320 sayılı kararlarında da vurgulanmıştır. Bu bakımdan davacının işyerinde eylemli olarak çalışıp çalışmadığının yöntemince araştırılması gerektiği ortadadır.

Dosya içeriğinden, davacının davalı ... adına tescilli ... sicil olu işyerinden 17.12.1984 tarihli, yine aynı işveren adına kayıtlı ... sigorta sicil nolu işyerinden 1.12. 1984 tarihli işe giriş bildirgelerinin verildiği, işe giriş bildirgelerinin usulüne uygun olarak Kuruma intikal ettirildiği, Mahkemece davalı işverenin imzasını kabul ettiği 17.12.1984 tarihli giriş bildirgesine üstünlük tanınarak davacının sigortalılık başlangıcının 17.12.1984 olduğunun tespitine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Bu tür davalar yalnızca bir günlük çalışmanın tespitinden ibaret olarak görülmemeli, bir günlük çalışmanın kabulü ile saptanacak sigortalılık başlangıcının sigortalıya sağlayacağı sigortalılık süresi ile birlikte kazandıracağı haklar dikkate alınmalı ve giriş bildirgesi ile birlikte eylemli çalışmanın bulunup bulunmadığı özellikle belirlenmeli, buna göre dönem bordrosunda yer alan ve davacının talep ettiği tarihte çalışması mevcut tanıklar ile gerektiğinde komşu işyerleri çalışanları olduğu kayıtlarla ya da emniyet yolu ile yaptırılacak araştırma ile belirlenen kimselerin beyanlarına başvurulmalı sonucuna göre karar verilmelidir.

Somut olayda ... sicil nolu iş yerinden 1.12.1984 tarihi itibariyle bildirimi yapılan bordro tanığı ... davacı ile birlikte 1984 yılında davalıya ait inşaat iş yerinde birlikte çalıştıklarını bildirerek 1.12.1984 tarihli giriş bildirgesini doğrulamıştır.Ancak davalı işverenin bu bildirgedeki imzanın kendisine ait olmadığı, 17.12.1984 tarihli bildirgedeki imzanın kendisine ait olduğu yolundaki beyanı esas alınarak 17.12.1984 tarihi sigortalılık başlangıcı olarak kabul edilmişsede her iki bildirgedeki imzanında benzer olduğu görülmektedir..

Yapılacak iş; davalı işveren adına kayıtlı ... ve ... sicil sayılı iş yerlerine ilişkin ihtilaflı döneme ilişkin dönem bordroları getirtilerek ,bildirimi ve çalışması bulunan yeni bordro tanıkları dinlenerek davacının çalışmasının hiç bir kuşku ve tereddüte yer vermeyecek şekilde tesbit olunmalı ,bordro tanıklarının ifadeleri ile yetinilmemesi yada bordro tanıklarının adresine ulaşılamaması durumunda zabıta marifetiyle tespit edilecek, işyerine o tarihte komşu olan, kayıtlı iş yeri sahiplerini ve adreslerini açık ve net olarak belirleyip, Belediyeden ve Vergi Dairesinden bu iş yerlerinin kayıtlarını getirip komşu ve yakınlıklarını tespit etmek, sonrasında bu işyerlerinde çalıştığı tespit edilen kayıtlı komşu işyeri çalışanlarının kayıtları SGK’dan getirtilerek çalışmanın niteliği ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde yöntemince beyanlarını almak, çalışma olgusunu somut ve inandırıcı bilgilere dayalı şekilde 506 sayılı Yasanın 2, 6, 9 ve 79/8. maddeleri gereğince kanıtladıktan sonra sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davacı ve davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 28.04.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/5969, Karar No: 2023/12541, Tarih: 14.12.2023

**5. Hukuk Dairesi         2023/5969 E.  ,  2023/12541 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Adana Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2020/2058 Esas, 2023/218 Karar

KARAR : Yeniden esas hakkında verilen karar

İLK DERECE MAHKEMESİ : Tarsus 4. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2018/301 Esas, 2020/104 Karar

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkin ilk davada saklı tutulan bölümlerin tahsili istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda; İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı idare tarafından kamulaştırma işlemi yapılmadan fiilen el koyulan ve tesis kurulan Mersin ili, Tarsus ilçesi ... Köyünde kain mülkiyeti davacılara ait 1038 (eski 99) parsel ..., gayrimenkulün fiilen el koyulan kısmının bedeli ile ilgili Tarsus 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/81 Esas (Bozma Sonrası 2018/17 Esas) ... dosyası ile açılan kamulaştırmasız el koyma nedeniyle bedel davasında bilirkişi kurulunun belirlediği 703.299,00 TL bedelden Tarsus 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 22.05.2018 tarihli ve 2018/17 Esas ... dosyasında fazlaya ilişkin istemin saklı tutularak davalı idareden tahsil edilmesine karar verilen 563.384,00 TL'nin düşülmesinden sonra bulunacak olan 139.915,00 TL'nin fazlaya ilişkin taleplerinin saklı kalmak kaydıyla ilk dava tarihi olan 07.02.2014 tarihinden itibaren kamu alacakları için öngörülen en yüksek oranda faizi ile birlikte davalı idareden tahsil edilerek taraflarına ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı idare cevap dilekçesinde özetle; müvekkili kurum tarafından davaya konu taşınmazın kanal işine isabet etmesi nedeniyle kamulaştırma işleminin usul ve kanuna uygun olarak tamamlandığını, kamulaştırma işlemlerinin o tarihte yürürlükte olan kanun hükümlerine göre gerçekleştirilmiş olmasına rağmen davalıların tapuda müvekkil idare lehine devir işlemlerini gerçekleştirmediğini, kamulaştırma işleminin kesinleştiğini, kanunun öngördüğü hak düşürücü ve zamaaşımı sürelerinin geçtiğini, davacının her türlü dava açma hakkının ortadan kalktığını ve mülkiyetin müvekkili idareye geçtiğini, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; Kamulaştırma işlemlerinin yapıldığı tarihteki mevzuat hükümlerine uygun olarak tamamlanıp kesinleştiğini, mülkiyetin idareye geçtiğini, davanın açılmasına ilişkin zamanaşımı sürelerinin dolduğunu, davanın 2942 ... Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 ... Kanun) Geçici 6 ncı maddesinden kaynaklanması nedeniyle davacı lehine maktu vekâlet ücreti verilmesi gerekirken nispi vekâlet ücreti verilmesinin usul ve kanuna aykırı bulunduğunu, davacı tarafın davadan önce uzlaşma başvurusunda da bulunmadığını, tazminat bedeline işletilen yasal faiz başlangıç tarihinin de hatalı olduğunu belirterek yerel mahkeme kararının itirazları doğrultusunda kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kamulaştırma işlemlerinin usulünce yapılıp kesinleşerek taşınmaz mülkiyetinin davalı idareye geçtiği, zaman aşımı sürelerinin dolduğu, uzlaşma dava şartının gerçekleşmediği hususundaki istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı, bu hususların Tarsus 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 22.05.2018 tarihli ve 2018/17 Esas, 139 Karar ... dava dosyasında tartışılıp karara bağlandığı ve dava davacılar lehine kabul edilip hüküm altına alınan miktar üzerindeki alacak miktarı yönünden fazlaya dair haklar saklı tutulduğuı, mahkemenin bu kararı Yargıtay 5. Hukuk Dairesi'nin 28.11.2018 tarihli ve 2018/9407 Esas, 22527 Karar ... ilamı ile düzeltilerek onandığı, karara yapılan itiraz Dairece reddedilmekle yerel mahkeme kararı 16.12.2019 tarihinde kesinleşerek kuvvetli delil niteliği kazandığı açıklanan nedenlerle aynı hususların yeniden ileri sürülüp yargılama konusu yapılması mümkün olmadığı, tazminat bedeline uygulanacak yasal faizin başlangıç tarihine yönelik itiraz incelendiğinde, dosyaya sunulan emsal olan Yargıtay 5. Hukuk Dairesi'nin 10.10.2017 tarihli ve 2016/27060 Esas, 2017/21606 Karar ... kararına göre "Değerlendirme ilk dava tarihine göre yapıldığından hükmedilen bedele ilk dava tarihinden itibaren faiz işletilmesi gerektiğinin düşünülmemesi", denilerek asıl davaya bağlı olarak açılan ek davalardaki faiz başlangıç tarihinin ana davanın açıldığı dava tarihi olacağı açıkça kabul edildiği, açıklanan nedenlerle bu hususlara değinen davalı idare vekilinin istinaf sebepleri yerinde olmadığı ancak, dava konusu taşınmaza yönelik fiili el atma eyleminin 04.11.1983 tarihinden önce gerçekleştiği görülmekle tazminat miktarına uygulanması gereken vekâlet ücretinin maktu hesaplanması gerekirken nispi olarak hesap edilip hüküm kurulması yerinde görülmeyerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmuştur..

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar