muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/511, Karar No: 2022/1081, Tarih: 03.03.2022

a-Sıfat, konum ve rütbeleri ne olursa olsun;

Örgütsel koordinasyon veya iştirak iradesi gereğince ve iş bölümü doğrultusunda bulundukları mahal ve konumlarına uygun, amaca hizmet eden ve katkı sunan icrai harekette bulunanların, icra aşamasına geçerek amaç suç yönünden somutlaştığında ve elverişliliğinde tartışma bulunmayan bu fiil üzerinde müşterek hâkimiyet kurdukları tespit edildiğinde TCK'nın 37. maddesi kapsamında "doğrudan fail",

b-Doğrudan kanuni tanımda öngörülen cebir ve şiddet içeren icrai hareket niteliğinde olmayan, somut zarar tehlikesinin gerçekleşmesini sağlayacak biçimde -faillerle birlikte- fiil üzerinde müşterek hâkimiyet kurmalarını temin edecek fonksiyonel bir mahiyet taşımayan, darbenin icrasını kolaylaştırmaya yönelen hareketleri gerçekleştiren sanıkların eylemlerinin, 5237 sayılı TCK’nın 309/1 ve 39/2-c maddeleri kapsamında Anayasayı ihlale teşebbüs suçuna yardım eden olarak sorumlu tutulmaları,

c-Anılan kalkışma Anayasal düzeni doğrudan ortadan kaldırma neticesine yönelmiş, örgütün ülke genelindeki organik bütünlüğünden ve etkinliğinden istifade edilerek planlanıp uygulanmış, neticesi ve başarısı eş zamanlı, senkronize hareketlere bağlı hukuki anlamda tek bir fiil olarak kabul edildiğinden, ülke genelinde gerçekleştirilmek istenen amaca matuf cebri/icrai fiilin, sanığın bulunduğu mahalde de doğrudan doğruya ya da araç suçlar yönünden icrasına başlanıp başlanmadığı saptanmalı,

-Hatanın kaçınılamaz olup olmadığı tespit edilirken, olağan dönemlerde de aranan, failin bilgi düzeyi, gördüğü eğitim, yaşı, rütbe ve görevi, içinde bulunduğu sosyal ve kültürel çevre koşulları gibi kriterlerin, siyasi tarihi itibariyle darbe geleneğinin demokrasi kültüründen daha baskın olduğu ülkede suç tarihi itibariyle yaşanan kalkışmanın olağanüstü şartları nazara alınarak değerlendirilmesi, mevcut irade ve bilgisini, eylemin haksızlığını algılama, davranışlarını bu algılama doğrultusunda yönlendirme ve böylece haksızlığı tercih etmeme bakımından kendisinden beklenebilen tercih ve tutum noktasında kullanıp kullanmadığı ex ante bir değerlendirme ile belirlenmeli,

-Bu değerlendirmeler yapılırken, askeri hiyerarşinin en altında yer alan erler ile rütbeli personelin “ast” kavramına bağlanan hukuki sonuçlar bakımından aynı değerlendirmelere tabi tutulamayacağı da gözetilmek suretiyle;

aa-Sanığın, işlediği fiilin bir haksızlık teşkil ettiğini bilmesine rağmen, bu fiili müşahhas olayda hukuka aykırı olmaktan çıkaran bir maddi sebebin varlığı hususunda kaçınılmaz bir yanılgıya düştüğü kanaatine varıldığında bir hukuka uygunluk sebebi olarak “Yetkili amir tarafından verilen ve yerine getirilmesi görev gereği zorunlu olan, hizmete ilişkin emrin ifası (TCK madde 24)'nın maddi şartlarında kaçınılmaz bir yanılgıya düştüğü kabul edilirek, hatanın TCK'nın 30/3 delaletiyle 30/1. maddesi kapsamında kastı kaldıracağından 5271 sayılı CMK'nın 223/2-c. maddesi gereğince beraatine,

bb- Sanığın, işlediği fiilin bir haksızlık teşkil ettiğini bilmesine rağmen, esasen hukuk düzeninde kabul edilmeyen “konusu suç teşkil eden emrin ifası”nın, askeri hiyararşi içinde mutlak itaat ve emrin muhtevasını sorgulayamama ilkelerinin sonucu olarak bağlayıcı olduğu hususunda kaçınılmaz bir yanılgıya düştüğü kanaatine varıldığında hukuka uygunluk nedenlerinin varlığında kaçınılmaz bir yanılgıya düştüğü kabul edilerek, kaçınılmaz izin yanılgısı kusuru tamamen ortadan kaldıracağından TCK'nın 30/4. maddesi delaletiyle, 5271 sayılı CMK'nın 223/3-d maddesi gereğince ceza verilmesine yer olmadığına karar verilmelidir.

II) Bu açıklamalar ışığında sanıkların hukuki durumları değerlendirildiğinde:

A- Sanıklar Sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... haklarında yapılan temyiz itirazlarının incelenmesinde,

Sanıkların olay günü terör saldırısı olacağı gerekçesiyle kışladan tam teçhizatlı şekilde çıkarıldıklarının tespit edilmesi, darbe bilinciyle ve anayasal düzeni değiştirme kastıyla hareket ettiklerine dair herhangi bir somut bilgi ve bulgu bulunmaması, üstleri tarafından verilen emre rağmen ateş etme ve başkaca bir şiddet eyleminde bulunmamaları, aldıkları emir üzerine silahlarını çapraz tutuşta tutarak çevik kuvvet yerleşkesi kapılarında güvenlik önlemi almak dışında başkaca eylemleri bulunmadığından, sanıklar hakkında CMK’nın 223/2-c maddesi uyarınca kurulan beraat hükümlerinde isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmakla, T.C. Cumhurbaşkanlığı ve TBMM Başkanlığı vekillerinin temyiz itirazları yerinde görülmediğinden CMK’nın 302/1. maddesi gereğince temyiz davalarının esastan reddiyle beraate ilişkin hükümlerin ONANMASINA,

B- Sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... hakkında;

a.TCK’nın 309. maddesi suçundan verilen mahkumiyet kararları yönünden yapılan incelemede;

Her ne kadar sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ...'nın ortak hakimiyet kurarak ...'nun şehit edilmesi, katılanlar ..., ..., ..., ..., ... ve ...'nin öldürmeye teşebbüs ve katılanlar ... ve ...'un yaralama eylemlerine iştirakları yönünde haklarında kamu davası açılmadığından sanıkların bu eylemleri dolayısı ile gereğinin takdir ve ifası için İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulmasına karar verilmiş ise de, savcılıkça yapılacak incelemede sanıkların eyleme fiili hakimiyet kurmak suretiyle doğrudan doğruya katılıp katılmadıklarının göz önünde bulundurulması gerektiği belirlenerek yapılan incelemede;

Somut darbe teşebbüsü, TCK'nın 309. maddesinde sayılan amaçlara matuf zarar tehlikesi doğuran vahim eylemler vasfını aşarak, Anayasal düzeni doğrudan ortadan kaldırma neticesine yönelmiş, örgütün ülke genelindeki organik bütünlüğünden ve etkinliğinden istifade edilerek planlanıp uygulanmış, neticesi ve başarısı eşzamanlı, senkronize hareketlere bağlı hukuki anlamda tek bir fiil olarak ortaya çıkmıştır. Bu nedenle örgütsel koordinasyon veya iştirak iradesi gereğince ve iş bölümü doğrultusunda bulundukları mahal ve konumlarına uygun, amaca hizmet eden ve katkı sunan icrai harekette bulunanların, icra aşamasına geçerek amaç suç yönünden somutlaştığında ve elverişliliğinde tartışma bulunmayan bu fiil üzerinde müşterek hakimiyet kurdukları gözetilerek TCK'nın 37. maddesi kapsamında "doğrudan fail" olduklarının kabulünde zorunluluk bulunmakla:

Sanıkların mensup oldukları örgütün yönetimi tarafından planlanıp, örgütsel faaliyet kapsamında icra edilen Anayasayı ihlal suçuna ilişkin olarak olay günü ortaya koydukları davranışlar itibariyle planlama, hazırlık ve icra organizasyonundan haberdar olmak suretiyle darbeye teşebbüs suçunu sevk ve idare edenler tarafından verilen emirleri/görevleri kabullenerek emir doğrultusunda 23. Motorlu Piyade Alayına gelip zimmetsiz/kayıtsız silah ve techizat kuşanıp, anılan birlikte bölük komutanları olan diğer sanıklar ile beraber Kartal köprüsüne giderek ülke çapındaki icra hareketleriyle illi bir değer taşıyan icra hareketlerini birlikte gerçekleştiren sanıkların suçun icrasında üstlendikleri rolleri, her birinin suçun icrasına ilişkin etkin, fonksiyonel katkıları da göz önünde bulundurulduğunda fiil üzerinde ortak hakimiyet kurduklarının kabulü ile “müşterek fail” olarak TCK'nın 37. maddesi delaletiyle 309. maddesinden mahkumiyetlerine dair verilen kararlarda bir isabetsizlik bulunmadığından:

Yargılama sonunda toplanan deliller karar yerinde incelenip sanıkların, Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının öngördüğü düzeni ortadan kaldırmaya veya bu düzen yerine başka bir düzen getirmeye veya bu düzenin fiilen uygulanmasını önlemeye teşebbüs amacına yönelik olarak vahamet arz eden eylemleri gerçekleştirdiği, sanıkların sübutu kabul olunan eylemlerinin amaç suçun işlenmesi doğrultusundaki örgütsel bağlılık ve ülke genelindeki organik bütünlüğe göre amacı gerçekleştirme tehlikesi yaratabilecek nitelikte olduğu belirlenip kovuşturma sonuçlarına uygun şekilde vasfı tayin edilmiş, sanıkların, Anayasayı ihlal suçlarının sübutu kabul edilmiş, savunmaları inandırıcı gerekçelerle reddedilmiş, verilen hükümlerde bir isabetsizlik görülmemiş olduğundan; sanıklar ve müdafileri ile T.C. Cumhurbaşkanlığı ve TBMM vekillerinin temyiz dilekçelerinde ileri sürdükleri sair nedenler yerinde görülmediğinden CMK’nın 302/1. maddesi gereğince temyiz davasının esastan reddi ile hükümlerin ONANMASINA;

b.Sanıklar ... ve ...’nin ...’yu kasten öldürme, ..., ..., ..., ..., ... ve ...’yi kasten öldürmeye teşebbüs etme suçlarından kurulan mahkumiyet hükümlerinin incelenmesinde;

Sanıklar, olay yerine ulaştıktan sonra albay rütbesiyle görev yapan sanık ...’nin Bayrampaşa Çevik Kuvvet Şube Müdürlüğü girişine zırhlı araçların çekilmesini emrettiği, “Yurtta Sulh” Whatsapp grubuna yine dosya sanığı olan ve yarbay rütbesiyle görev yapan ... tarafından “Tanklar Bayrampaşa’da” şeklinde mesaj göndererek kalkışma yapan gruplar arasında koordinasyonu sağladığı, sanık ...’nin yerleşkede bulunan polis memurlarına rütbeli kişilerin gelmesini, aksi halde tankları ateşleyeceğini söylediği, rütbelilerin gelmesinden sonra “darbe olduğunu, teslim olmalarını, işbirliği yapmalarını aksi halde zor kullanacaklarını, çok kan döküleceğini” söylediği, Şube Müdürü ...’ın “bizi mi öldüreceksiniz” demesi üzerine “gerekirse onu da yaparım” dediği, bu sırada kalkışmayı haber alan halkın olay yerinde toplanmaya başladığı, sanık ... ve ...’ın fikir ve eylem birliği içerisinde yerleşkenin farklı kapılarına dağıldığı, B kapısında bulunan ...’ın zırhlı aracın üzerinde halkla tartışmaya girdiği, bu sırada halkın aracın üzerine çıkarak sanığı etkisiz hale getirmeye çalıştığı, sanığın, çıkan arbedede tüfeğinin ateş aldığı, bu esnada yere düşen sanığın tabancasıyla ateş etmeye devam ettiği, bu eylemleriyle ...’yu şehit ettiği, ..., ..., ..., ..., ... ve ...’yi yaraladığı olayda her iki sanığın birlikte hareket ederek emniyet yerleşkesinin ele geçirilmesi amacıyla eylemlerini gerçekleştirdiklerinin dosya kapsamında bulunan olay yeri görüntüleri, taraf beyanları ve adli raporlarla sabit olduğu gözetildiğinde kurulan hükümlerde bir isabetsizlik görülmediğinden, CMK’nın 302/1. maddesi gereğince temyiz davalarının esastan reddine; Ancak;

Sanıklar hakkında kasten öldürme ve kasten öldürmeye teşebbüs suçlarından hüküm kurulurken uygulama maddesi olarak TCK’nın 82/1-h maddesi yerine 82/2-h yazılması;

Bozmayı gerektirmiş olup, T.C. Cumhurbaşkanlığı ve TBMM Başkanlığı vekilleri ile sanıklar ve müdafilerinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükümlerin bu sebepten dolayı BOZULMASINA, ancak yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen bu hususların CMK’nın 303/1-c. maddesi uyarınca düzeltilmesi mümkün bulunduğundan, gerekçeli karardaki “TCK’nın 82/2-h” maddelerinin çıkarılarak yerine “TCK’nın 82/1-h” yazılması suretiyle sair yönleri usul ve yasaya uygun bulunan hükümlerin DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

C-Sanık ... hakkındaki temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Sanığın, UYAP sisteminden alınan ve dosya içerisine konulan nüfus kayıt örneğine göre, hükümden önce 15.05.2017 tarihinde öldüğüne ilişkin kaydın araştırılarak, öldüğünün anlaşılması halinde TCK'nın 64/1. maddesi gereğince sanık hakkında düşme kararı verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde beraatine karar verilmesi;

C-Sanık ... hakkındaki temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Sanığın, UYAP sisteminden alınan ve dosya içerisine konulan nüfus kayıt örneğine göre, hükümden önce 15.05.2017 tarihinde öldüğüne ilişkin kaydın araştırılarak, öldüğünün anlaşılması halinde TCK'nın 64/1. maddesi gereğince sanık hakkında düşme kararı verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde beraatine karar verilmesi;

Kanuna aykırı, katılan T.C. Cumhurbaşkanlığı ve TBMM vekili, sanıklar ve müdafilerinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan bu sebeplerden dolayı hükümlerin BOZULMASINA, 28.02.2019 tarihinde yürürlüğe giren 20.02.2019 tarih ve 7165 sayılı Kanunun 8. maddesiyle değişik 5271 sayılı Kanunun 304. maddesi uyarınca dosyanın İstanbul 24.Ağır Ceza Mahkemesine, kararın bir örneğinin İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 03.03.2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/7453, Karar No: 2024/1729, Tarih: 06.02.2024

**2. Ceza Dairesi         2023/7453 E.  ,  2024/1729 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI : 1999/1247 E., 2000/1636 K.

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkûmiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Ret

Kuşadası 2. Asliye Ceza Mahkemesinin, 06.11.2000 tarihli ve 1999/1247 Esas - 2000/1636 Karar sayılı dosyanın ilçede 06.05.2018 tarihinde meydana gelen sel neticesi zayi olduğu ve dosyaya ilişkin sadece gerekçeli kararın bulunduğu ve bu karara karşı sanığın eski hale getirme ve temyiz itirazına ilişkin yapılan incelemede;

Dosya içerisinde bulunan .... Tespit Tutanağı içeriğinde ... ilçesinde 06.05.2018 tarihindeki sağanak yağmur nedeniyle arşiv odasında bulunan dosyaların zarar gördüğü, ilgili dosyanın da okunamayacak derece hasar gördüğünün belirtildiği, sanığın adli sicil kaydı incelendiğinde 21.06.2004 tarihinde hükmün infaz edildiği, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 41/1. maddesinin "Eski hâle getirme dilekçesi, engelin kalkmasından itibaren yedi gün içinde, süreye uyulduğunda usule ilişkin işlemleri yapacak olan mahkemeye verilir." şeklindeki hüküm dikkate alındığında sanığın, hükmü infaz edildikten, dosyanın 06.05.2018 tarihinde meydana gelen sel neticesi zayi olduktan sonra temyiz ettiği ve eski hale getirme isteminde bulunduğu nazara alındığında süresinden sonra yapılan eski hale getirme ve temyiz isteminin 6723 sayılı Kanun'un 33. maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi ile yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu'nun 317. maddesi gereğince isteme uygun olarak REDDİNE, 06.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/791, Karar No: 2023/3184, Tarih: 31.05.2023

**2. Ceza Dairesi         2023/791 E.  ,  2023/3184 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2005/606 E., 2007/90 K.

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜMLER : Mahkûmiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Ret

... 2. Asliye Ceza Mahkemesinin, 20.02.2007 tarihli ve 2005/606 Esas, 2007/90 Karar sayılı kararın, sanık tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde gereği düşünüldü;

Sanığın 10.05.2022 tarihli dilekçesindeki anlatımından eski hale getirme ve temyiz isteminde bulunduğunun anlaşılması ve eski hale getirme isteği hakkındaki karar verme yetkisinin, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 42/1. maddesi uyarınca Yargıtayın ilgili dairesine ait olması nedeniyle, Mahkemenin 25.04.2022 tarihli ve 2005/606 Esas, 2007/90 Karar sayılı ek kararının yok hükmünde olduğu belirlenerek yapılan incelemede;

Gerekçeli kararın sanığa usule uygun şekilde tebliğ edilmediği, sanığın karar kesinleştikten sonra 01.06.2009 tarihinde sunmuş olduğu dilekçesinde "hakkımda verilen cezayı 14.05.2009 tarihinde öğrendim" şeklinde beyanda bulunmuş ise de, dilekçenin gerekçeli kararın kendisine tebliğini sağlamak amacıyla yazıldığı, dosya kapsamında kararın sanığa tebliğine dair üst yazı olmasına rağmen tebliğ evrakının bulunamadığı anlaşılmakla, ... 2. Asliye Ceza Mahkemesinin, 29.06.2009 tarihli ... Kapalı Ceza İnfaz Kurumuna hitaben yazılan sanığa gerekçeli kararın tebliğine dair üst yazı cevabının ve tebliğ evrakının dosyaya eklenmesi için için dava dosyasının, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 31.05.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/11585, Karar No: 2015/571, Tarih: 13.01.2015

**3. Hukuk Dairesi         2014/11585 E.  ,  2015/571 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : KARAKOÇAN ASLİYE HUKUK (TÜKETİCİ) MAHKEMESİ

TARİHİ : 12/12/2012

NUMARASI : 2012/1131-2012/764

Taraflar arasında görülen Tüketici Hakem Heyeti Kararına İtiraz davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davalı elektrik faturaları yoluyla dağıtım şirketi tarafından kendisinden tahsil edilen kayıp-kaçak, iletim, dağıtım, sayaç okuma ve perakende satış hizmeti (psh) bedellerinin iadesi için Tüketici Sorunları Hakem Heyetine başvurmuş, hakem heyetide tüketicinin talebini kabul ederek, 44,00 TL'nin iadesine karar vermiş, davacıda bu kararın iptali için Tüketici Mahkemesine başvurmuş, mahkemece davanın reddine karar verilmiş, hükmün davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine, esas kararın kesin olarak verildiği gerekçesiyle temyiz inceleme isteğinin reddine karar verilmiş, davacıda süresinde ek kararı temyiz etmiştir.

Hemen belirtmek gerekir ki; kayıp-kaçak ve diğer bedellerin başvuru tarihinden sonraki faturaların düzenleme biçimine de etkisi olacağı, bir başka deyişle kararın ileriye yönelik ve art etkisinin uygulaması bulunduğu, bu yöndeki talebin de devamlılık arz eden bir isteme ilişkin olduğu, uyuşmazlığı tek abone yargı yoluna taşımış olmasına rağmen ortada bütün aboneleri ilgilendiren bir uyuşmazlığın bulunduğu, Dairece de benimsenen Hukuk Genel Kurulu’nun aynı doğrultudaki uygulaması da gözetildiğinde yerel mahkemece verilen kararın kesin olduğundan söz etmek mümkün değildir. Hâl böyle olunca, mahkemece; temyiz isteminin yazılı gerekçeyle reddine karar verilmesi isabetsiz olup, davacı tarafın bu yöne ilişen temyiz itirazının kabulü ile temyiz isteminin reddine ilişkin mahkemece verilen ek kararın KALDIRILMASINA,

.../...

-2-

ESAS NO : 2014/11585

KARAR NO : 2015/571

Temyiz isteminin esastan incelenmesi sonunda;

Özellikle Hukuk Genel Kurulunun, kayıp-kaçak bedelinin abonelerden alınamayacağı yönündeki kararına ve Dairenin kayıp-kaçak bedeli ve dava konusu edilen diğer bedellerinde abonelerden alınamayacağı yönünde istikrar kazanmış uygulamasına, dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanunî gerektirici sebeplere ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davacının yerinde bulunmayan bütün temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, 2.50 TL bakiye temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine, 13.01.2015 günü oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/2611, Karar No: 2022/5711, Tarih: 23.03.2022

**7. Ceza Dairesi         2022/2611 E.  ,  2022/5711 K.**

**"İçtihat Metni"**

5326 sayılı Kabahatler Kanunu'na aykırılıktan kabahatli Taşkıranlar İnş. Halı Mobilya Tekstil ve Elek. Ev Aletleri San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkında 427,00 Türk lirası idarî para cezası uygulanmasına dair Manisa Büyükşehir Belediye Başkanlığının 24/03/2021 tarihli ve 2021/1780 sayılı idarî yaptırım karar tutanağına karşı yapılan başvurunun kabulü ile idari yaptırım kararının kaldırılmasına ilişkin Manisa 1. Sulh Ceza Hâkimliğinin 28/09/2021 tarihli ve 2021/2992 değişik iş sayılı kararı aleyhine Yüksek Adalet Bakanlığından verilen 20.01.2022 tarihli kanun yararına bozma istemini içeren dava dosyası Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 08.02.2022 tarihli ve KYB. 2022-13645 sayılı ihbarnamesi ile daireye verilmekle okundu.

Mezkür ihbarnamede;

1608 sayılı Umuru Belediyeye Müteallik Ahkamı Cezaiye Hakkında 16 Nisan 1340 Tarih ve 486 Numaralı Kanunun Bazı Maddelerini Muaddil Kanun'un 1. maddesinde yer alan "Belediye meclis ve encümenlerinin kendilerine kanun, nizam ve talimatnamelerin verdiği vazife ve salahiyet dairesinde ittihaz ettikleri kararlara muhalif hareket edenlerle belediye kanun ve nizam ve talimatnamelerinin men veya emrettiği fiilleri işleyenlere veya yapmayanlara belediye encümenince Kabahatler Kanununun 32 nci maddesi hükmüne göre idarî para cezası ve yasaklanan faaliyetin menine karar verilir.” şeklindeki,

5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanunu'nun 7/1-f maddesinde ''Büyükşehir belediyesinin görev, yetki ve sorumlulukları şunlardır:f) Büyükşehir ulaşım ana plânını yapmak veya yaptırmak ve uygulamak; ulaşım ve toplu taşıma hizmetlerini plânlamak ve koordinasyonu sağlamak; kara, deniz, su ve demiryolu üzerinde işletilen her türlü servis ve toplu taşıma araçları ile taksi sayılarını, bilet ücret ve tarifelerini, zaman ve güzergâhlarını belirlemek; durak yerleri ile karayolu, yol, cadde, sokak, meydan ve benzeri yerler üzerinde araç park yerlerini tespit etmek ve işletmek, işlettirmek veya kiraya vermek; kanunların belediyelere verdiği trafik düzenlemesinin gerektirdiği bütün işleri yürütmek

" şeklindeki,

Manisa Büyükşehir Belediyesi Emir ve Yasakları Uygulama Yönetmeliğinin 7. maddesinde yer alan, ''1) Yükleme, taşıma, ve boşaltma işlemleri halkı rahatsız etmeyecek şekilde yapılacaktır. Bu işlemler yapılırken cadde ve sokaklar uzun süre işgal edilmeyecek, işlem bittikten sonra etraf temiz olarak bırakılacaktır." şeklindeki,

5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun "Emre aykırı davranış" başlıklı 32/1. maddesinde yer alan, "Yetkili makamlar tarafından adlî işlemler nedeniyle ya da kamu güvenliği, kamu düzeni veya genel sağlığın korunması amacıyla, hukuka uygun olarak verilen emre aykırı hareket eden kişiye yüz Türk Lirası idarî para cezası verilir. Bu cezaya emri veren makam tarafından karar verilir." şeklindeki düzenlemeler birlikte nazara alındığında,

5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun "Emre aykırı davranış" başlıklı 32/1. maddesinde yer alan, "Yetkili makamlar tarafından adlî işlemler nedeniyle ya da kamu güvenliği, kamu düzeni veya genel sağlığın korunması amacıyla, hukuka uygun olarak verilen emre aykırı hareket eden kişiye yüz Türk Lirası idarî para cezası verilir. Bu cezaya emri veren makam tarafından karar verilir." şeklindeki düzenlemeler birlikte nazara alındığında,

... Ukome Kurulu’nun 28/12/2018 tarihli ve 2018/142 sayılı kararı ile kent trafiğini düzenlemek amacıyla bir çok cadde ve bulvarın tek yönlü olarak araç trafiğine izin verildiği, ayrıca belirtilen bu cadde ve bulvarlar üzerinde bulunan iş yerlerinden günün belli saatleri içerisinde küçük ölçekli yük yükleme boşaltma veya bekleme izni verildiği, ihlalin gerçekleştiği 8 Eylül Caddesinin bu caddeler arasında sayıldığı; keza ... Ukome Kurulu’nun 09/03/2018 tarihli ve 2018/44 sayılı kararı ile şehir içi trafiğinin olumsuz etkilenmemesi için şehir merkezinde bulunan iş yerlerinde yük indirme ve bindirmelerin 00:00-06:00 saatleri arası olarak sınırlandığının anlaşılması karşısında,

Somut kabahate konu olayda, mobilya sektöründe faaliyet gösteren kabahatli firmaya ait .. plaka sayılı aracın Manisa İli, Şehzadeler İlçesi, 8 Eylül Caddesi No:15/1 numaralı iş yeri önünde tek yönlü araç trafiğine açık yol üzerinde yolun en solunda eşya yüklemek suretiyle uzun süreli yolu işgal etmesi nedeniyle uygulanan idari yaptırım kararının, belediyelerin anılan işgal ile ilgili 5326 sayılı Kanun'un 32. maddesine göre idari yaptırım kararı veremeyeceğinden bahisle başvurunun kabulüne ve kaldırılmasına karar verilmiş ise de;

Şehir trafiğini düzenlemek görev ve sorumluluğu kendisine tevdi edilen büyükşehir belediyesinin bu amaçla düzenleyici işlem yaparak bir takım kısıtlamalar getirebileceği ve somut kabahate konu iş yerinin bulunduğu cadde üzerinde de anılan UKOME kararları ile düzenlemeler kabul edilerek trafik yoğunluğunun önüne geçilmeye çalışıldığı, anılan güzergahta günün belli saatleri arasında yük indirme bindirme izni verildiği de nazara alındığında, Manisa Büyükşehir Belediyesi Emir ve Yasakları Uygulama Yönetmeliğine atfen yönetmeliğe aykırı eylemleri nedeniyle anılan düzenlemelere uygun olarak ve 5326 sayılı Kanun uyarınca idarî para cezası uygulandığı gözetilmeden, başvurunun reddi yerine yazılı şekilde kabulüne karar verilmesinde isabet görülmemiş ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu kanun yararına bozmaya atfen ihbar olunmuş bulunmakla Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;