muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2012/17342, Karar No: 2013/22460, Tarih: 03.12.2013

**21. Hukuk Dairesi         2012/17342 E.  ,  2013/22460 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, almakta olduğu ölüm aylığının iptaline ilişkin Kurum işleminin iptaline, borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir.

Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava; davacının aldığı ölüm aylığını, 5510 sayılı Kanunun 56/2 fıkrası uyarınca iptal eden kurum işleminin iptali ile davacının Kuruma borcu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının 20.11.2008 tarihinde boşandığı, 09.08.2010 tarihinde boşandığı eşi ile tekrar evlendiği, kontrol memuru tarafından tutulan raporda; "davacının boşanmış olduğu eşi ile aynı adreste birlikte yaşadığı, bu nedenle hak sahipliğinin 5510 sayılı Kanun’un 5754 sayılı Kanun’la yürürlüğe giren 56. maddesi fıkrası kapsamında iptal edilmesi, 01.11.2008 tarihinden itibaren ödenen tutarlar içinde aynı Kanun’un 96. maddesine istinaden işlem yapılması kanaatine varıldığının" belirtildiği, bu idari soruşturmada, jandarma tarafından tutulan 03.05.2011 tarihli tutanakta; “davacının boşandığı eşiyle boşanmış olarak görüldüğü 20.11.2008 – 09.08.2010 tarihleri arasında aynı çatı altında yaşadığı, ayrılmanın söz konusu olmadığının” belirtildiği görülmüştür.

Davanın, yasal dayanağı 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 56'ncı maddesinin ikinci fıkrasıdır. Fıkrada “Eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir. Bu kişilere ödenmiş olan tutarlar, 96'ncı madde hükümlerine göre geri alınır.” düzenlemesine yer verilmiştir. Anılan madde 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe girmiştir. 5510 sayılı Yasanın 56 maddesinin Anayasa’ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptali istemiyle Anayasa Mahkemesi'ne yapılan 2009/86 Esas numaralı başvurunun, 28.04.2011 tarihinde verilen karar ile reddedilmiştir.

5510 Sayılı Kanunun 56'ncı maddesinin ikinci fıkrası, daha önceki sosyal güvenlik kanunlarında yer almayan, boşanılan eşle fiilen (eylemli olarak) birlikte yaşama olgusu, gelir/aylık kesme nedeni olarak düzenlendiği gibi, eylemli olarak birlikte yaşama, aynı zamanda gelir/aylık bağlama engeli olarak da benimsenmiştir. Burada, eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun/durumunun tanımlanması, hukuki sınır ve çerçevesinin çizilip ortaya konulması önem arz etmektedir. Taraflar arasında hangi hukuki sebep ve maddi vakıaya dayanmış olursa olsun sona ermiş evlilik birliğinin hak ve yükümlülüklerinin sürdürüldüğü beraberlikler veya kesinleşmiş yargı kararına bağlı olarak gerçekleşmiş boşanmanın var

-olan/olası sonuçlarını ortadan kaldırıcı/giderici nitelikteki birliktelikler madde kapsamında değerlendirilmeli, ortak çocuk/çocuklar yönünden, boşanma kararına bağlanan veya bağlanmayan kişisel ilişkilerin yürütülmesini sağlamaya yönelik olarak, eşlerin belirli aralıklarda ve günlerde zorunlu şekilde bir araya gelmeleri durumunda ise kanun koyucunun bu türden ilişkinin varlığının gelir/aylık bağlanmaması veya kesilmesi nedeni olarak öngörmediği kabul edilmeli, boşanılan eşle kurulan/yürütülen ilişkinin, eylemli olarak birlikte yaşama kavramı kapsamında yer alıp almadığı dikkatlice irdelenerek saptama yapılmalıdır.

Anılan 56'ncı maddede, oldukça yalın olarak “eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen” ibareleri yer almakta olup, kanun koyucu tarafından örneğin; “sosyal güvenlik kanunları kapsamında ölüm aylığına hak kazanmak amacıyla eşinden boşanan”, “hak sahibi sıfatını haksız yere elde etme amacıyla eşinden boşanan”, “gerçek boşanma iradesi söz konusu olmaksızın (muvazaalı olarak) eşinden boşanan” veya bunlara benzer ifadelere yer verilmemiş, sade olarak kaleme alınan metinle uygulama alanı genişletilmiştir. Maddede boşanma amacına/saikine yönelik herhangi bir düzenlemeye yer verilmediğinden, gerek Kurumca, gerekse yargı organlarınca uygulama yapılırken; eşlerin boşanma iradelerinin gerçekliğinin/samimiliğinin araştırılıp ortaya konulması söz konusu olmamalı, boşanmanın muvazaalı olup olmadığına ilişkin herhangi bir araştırma/irdeleme ve boşanma yönündeki kesinleşmiş yargı kararının geçerliliğinin sorgulaması yapılmamalı, özellikle, kesinleşmiş yargı organının verdiği karara dayanan “boşanma” hukuki durum ve sonucunun eşlerin gerçek iradelerine dayanıp dayanmadığının araştırılmasının bir başka organın yetki ve görevi içerisinde yer almadığı, kaldı ki, 4721 sayılı Türk Medeni Kanununda “anlaşmalı boşanma” adı altında hukuki bir düzenlemenin de bulunduğu dikkate alınmalıdır. Şu durumda sonuç olarak vurgulanmalıdır ki, boşanma tarihi itibarıyla gerçek/samimi boşanma iradelerine sahip olan (evlilik birliği temelinden sarsılan) veya olmayan tüm eşlerin, maddenin yürürlük tarihi olan 01.10.2008 tarihinden itibaren her ne sebeple olursa olsun eylemli olarak birlikte yaşadıklarının saptanması durumunda gelirin/aylığın kesilmesi zorunluluğu bulunmaktadır.

Gelirin/aylığın kesilme tarihi ile Kurumun geri alım (istirdat) hakkının kapsamına ilişkin olarak; eylemli birlikte yaşama olgusunun gerçekleşme/başlama tarihi esas alınarak bu tarih itibarıyla gelir/aylık kesme veya iptal işlemi tesis edilip ilgiliye, anılan tarihten itibaren yapılan ödemeler yasal dayanaktan yoksun/yersiz kabul edilmeli, ancak, söz konusu madde 01.10.2008 günü yürürlüğe girdiğinden, eylemli birliktelik daha önce başlamış olsa dahi maddenin yürürlük günü öncesine gidilmemeli, başka bir anlatımla 01.10.2008 tarihi öncesine ilişkin borç tahakkuku söz konusu olmamalı, böylelikle açıklığa kavuşturulacak yersiz ödeme dönemine ilişkin olarak 5510 sayılı Kanunun 96'ncı maddesine göre uygulama yapılmalıdır. İnceleme konusu 56'ncı maddede, “eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle” ibareleri yer aldığından, birden fazla evlilik ve doğal olarak birden fazla boşanmanın gerçekleşmiş olması durumunda, boşanılan herhangi bir eşle eylemli olarak birlikte yaşama durumunda madde hükmünün uygulanacağı gözetilmelidir.

Sonuç olarak; 5510 sayılı Sosyal Sigortalar Ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 56'ncı maddesinin ikinci fıkrasına dayalı açılan bu tür davalarda eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun tüm açıklığıyla ve özellikle taraflar arasındaki uyuşmazlık konusu dönem yönünden ortaya konulması önem arz etmektedir. Bu nedenle Anayasa'nın 20'nci maddesi ile 5510 sayılı Kanun, 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu, 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri Ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanun, 4857 sayılı İş Kanunu, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu ve diğer ilgili mevzuat hükümleri göz önünde bulundurulmak suretiyle yöntemince araştırma yapılmalı, tarafların göstereceği tüm kanıtlar toplanmalı, bildirilen ve dinlenilmesi istenilen tanıkların ifadeleri alınmalı, davacı ile boşandığı eşinin yerleşim yerlerinin saptanmasına ilişkin olarak;

-muhtarlıktan ikametgah senetleri elde edilmeli, ilgili Nüfus Müdürlüklerinden sağlanan nüfus kayıt örnekleri ile yerleşim yeri ve diğer adres belgelerinden yararlanılmalı, adres değişiklik ve nakillerine ilişkin bilgilere ulaşılmalı, özellikle ilgili Nüfus Müdürlüğü’nden adres hareketleri, tarihleriyle birlikte istenilmeli, ilgililerin su, elektrik, telefon aboneliklerinin hangi adreste kimin adına tesis edildiği saptanmalı, seçmen bilgi kayıtları getirtilmeli, varsa çalışmaları nedeniyle resmi/özel kurum ve kuruluşlara verilen belgelerde yer alan adresler dikkate alınmalı, boşanan eşler 4857 sayılı Kanun hükümleri kapsamında yer almakta iseler adlarına ödeme yapılabilecek özel olarak açılan banka hesabı bulunup bulunmadığı belirlenmeli, boşanan eşlerin kayıtlı oldukları bölge/bölgeler yönünden kapsamlı Emniyet Müdürlüğü/Jandarma Komutanlığı araştırması yapılmalı, anılan mahalle/köy muhtar ve azalarının tanık sıfatıyla bilgi ve görgülerine başvurulmalı, böylelikle “boşanılan eşle eylemli olarak birlikte yaşama” olgusunun gerçekleşip gerçekleşmediği, toplanan kanıtlar ışığı altında değerlendirildikten sonra elde edilecek sonuca göre karar verilmelidir.

Somut olayda; belirtilen şekilde araştırma yapılmadan, idari soruşturma esnasında tutulan tutanağa göre karar verildiği görülmüştür.

Yapılacak iş, davacı ile boşandığı eşinin birlikte yaşayıp yaşamadığını tespit için, yukarıdaki açıklamalar kapsamında ayrıntılı araştırma yaparak sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece eksik inceleme ve araştırma sonucu davanın reddine karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 03/12/2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/14893, Karar No: 2021/10587, Tarih: 25.10.2021

**10. Ceza Dairesi         2021/14893 E.  ,  2021/10587 K.**

**"İçtihat Metni"**

İtiraz Eden : Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı

Suç : Uyuşturucu madde ticareti yapma

İtiraz yazısı ile dava dosyası incelendi.

A) KONUYLA İLGİLİ BİLGİLER :

Uyuşturucu madde ticareti yapma suçundan sanık hakkında, ... 4. Ağır Ceza Mahkemesi'nce yapılan yargılama sonucu 08/05/2019 tarihinde 2019/55 esas ve 2019/233 karar sayı ile sanığın 5237 sayılı TCK'nın 188/3, 4-a, 62. maddeleri uyarınca 12 yıl 6 ay hapis ve 25.000 tl adli para cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiştir. Sanık müdafii tarafından kararın istinaf edilmesi üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesi 04/03/2020 tarih, 2019/2544 esas ve 2020/318 sayılı kararı ile istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiş ve sanık müdafii tarafından kararın temyiz edilmesi üzerine dairemizce 24.05.2021 tarihinde 2020/3652 esas ve 2021/5879 karar ile oyçokluğuyla temyiz isteminin esastan reddine karar verilmiş ve kesinleşen karara karşı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nca itiraz edilmiştir

B) İTİRAZ NEDENLERİ :

15/12/2018 tarihli tutanak içeriğine göre; uyuşturucu madde satışı yaptığı bilgisi alınan sanıklar ... ve ...'un ikametine usulüne uygun olarak alınmış arama kararı ile gidildiğinde, ikazlara rağmen ikamet kapısı açılmayınca kapı koçbaşı ile açılmış, ikamette sanık ...'ın olduğu görülmüş, yapılan aramada suç konusu kokain, iki adet hassas terazi ve 5485 TL para bulunmuş, arama devam ederken sanık ... ikametin önünden geçerken durdurulmuş, çantasında 6950 TL, 100 Dolar ve 50 Euro ele geçirilmiştir. Bu paraların atılı suçla ilgisi olmadığı mahkemesince kabul edilerek adı geçen sanığa iadesine karar verilmiştir.

Sanık ... aşamalarda uyuşturucu maddelerin kendisine ait olduğunu, kullanmak için bulundurduğunu, sanık ... ise uyuşturucu maddelerin eşi ...'a ait olduğunu savunmuşlardır. Suç konusu materyaller üzerinde parmak izi tespit edilememiştir.

Mahkemece sanık ...'nin mahkûmiyetine karar verilirken; sanık ...'nin savunmalarının karşılanması yanında, "sanık ... ile ilgili istihbari bilginin olması, ele geçirilen kokain maddesinin miktarının fazla olması, sanıklardan ele geçen paranın miktarı, hassas terazilerde kokain kalıntılarının bulunması" gerekçe gösterilmiştir. Gerekçede yer verilen sanıkla ilgili istihbari bilginin tek başına delil niteliğinde olmadığı aşikardır. Arama yapıldığı sırada sanık ikamette bulunmamaktadır. Savunmaya göre de adı geçen sanık cezaevi firarisi olan eşi diğer sanığın evde uyuşturucu kullanması nedeniyle suç tarihinden önce çocuğunu da alıp evi terk etmiştir. Yine sanıkta ele geçen paranın miktarı dikkate alınarak mahkûmiyetine gerekçe yapılmasına rağmen paraların sanığa iadesine karar verilerek çelişkiye düşülmüştür. Sanık ...'de ve Habibe'nin egemenlik alanında herrhangi bir uyuşturucu ele geçirilememiştir. Sanık ... yönünden soyut istihbarat bilgisi dışında mahkumiyete esas alınan delil yoktur. Soyut istihbarat bilgisi de mahkumiyet için delil olmaz.

Açıklanan nedenlerle; mahkûmiyetine yeterli ve kesin delil bulunmayan sanık ... hakkında beraat kararı verilmesi ve hükmün bozulması gerekirken onanmasına dair karar usul ve yasalara aykırıdır.

C) İTİRAZIN VE KONUNUN İRDELENMESİ:

Dairemizin itiraza konu olan kararının, itiraz yazısında ileri sürülen tüm nedenler tartışılıp değerlendirilerek verildiği ve kararda bir yanlışlık bulunmadığı anlaşıldığından, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının itirazı yerinde görülmemiştir.

İtirazın incelenmesi için dosyanın Yargıtay Ceza Genel Kuruluna gönderilmesine karar vermek gerekmektedir.

D) KARAR: Açıklanan nedenlerle;

1- Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının itirazının yerinde görülmediğine,

2- 5271 sayılı CMK'nın 308. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, itirazın incelenmesi için dosyanın Yargıtay Ceza Genel Kuruluna GÖNDERİLMESİNE,

25.10.2021 tarihinde Üye ...'ın karşı oyu ve oyçokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY GEREKÇESİ;

Dairemizin 24.05.2021 gün,2020/3652 esas ve 2021/5879 karar sayılı ilamında yazdığım gerekçelerle itirazın kabulü ile sanık hakkındaki hükmün bozulması ve tahliyesi gerektiği görüşünde olduğumdan, çoğunluğun itirazın reddi ve dosyanın Ceza Genel Kuruluna gönderilmesi yönündeki düşüncesine katılmıyorum. 25.10.2021
Yargıtay — Esas No: 2023/3259, Karar No: 2025/788, Tarih: 27.02.2025

**6. Hukuk Dairesi         2023/3259 E.  ,  2025/788 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/2053 E., 2023/783 K.

vekili Avukat ...

Turan Kavrazlı

İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul 5. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2018/237 E., 2019/447 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından duruşmalı olarak temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 27.02.2025 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde davacı vekili Avukat Aslı Yeşilkaya geldi. Tebligata rağmen karşı taraftan gelen olmadığı anlaşılmakla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatın sözlü açıklaması dinlendikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen saatte Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili ile davalı arasında düzenlenen 05.09.2012 tarihli sözleşmede belirtilen iş kalemlerinin dışında farklı işler yapıldığını, iş teslim edildiği halde sözleşmenin 33.27. maddesi hükmü gereği fazladan yapmış olduğu işlerin bedellerine karşılık gelen 23.03.2017 tarihli, 1.416.500,00 TL bedelli kesin ve süresiz teminat mektubunun halen davalının uhdesinde tutulduğunu ileri sürerek, 05.09.2012 tarihli sözleşmenin 33.27. numaralı maddesinin başka iş kalemlerinin müvekkili şirkete yaptırılması sebebiyle haksız hesaplamaya neden olmasından ötürü hükümsüzlüğü ile iptaline, buna bağlı olarak eksik hakedişler için davalı kurum tarafından talep edilen ve davalının uhdesinde bulunan müvekkili şirkete ait teminat mektubunun iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı şirketin özgür iradesi ile kimsenin baskısı altında kalmadan sözleşme imzaladığını ve sözleşmenin imzalanması ile tüm sözleşme hükümlerinin kabul edildiğini, 6098 sayılı TBK’nın 26. maddesinde tarafların bir sözleşmenin içeriğini kanunda öngörülen sınırlar içinde özgürce belirleyebileceği hükmüne yer verilmiş olup, sözleşmenin hükmünden haberdar olunmadığının ifade edilmesinin anlam taşımadığını, 6102 sayılı TTK’nın 18. maddesi gereğince her tacirin ticaretine ait bütün faaliyetlerinde basiretli bir iş adamı gibi hareket etmesi gerektiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; taraflar arasındaki sözleşmenin tarafların serbest iradeleri ile yapıldığı, davalı tarafça Küçükçekmece Cennet Köprüsü ve yaya alt geçidi inşaatına ilişkin kabul tutanağı sunulmuş olmakla birlikte söz konusu tutanağın başkanlık onayına sunulmak üzere tutulduğu gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; taraflar arasındaki sözleşmenin tarafların serbest iradeleri ile yapıldığı, davalı tarafça Küçükçekmece Cennet Köprüsü ve yaya alt geçidi inşaatına ilişkin kabul tutanağı sunulmuş olmakla birlikte söz konusu tutanağın başkanlık onayına sunulmak üzere tutulduğu gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, davacının basiretli bir tacir gibi davranmakla yükümlü olup, sözleşme şartlarını iyice değerlendirip hesaplayarak sözleşme yapmakla yükümlü olduğu, davanın sözleşmenin imzalanmasından altı yıl sonra açılmış olup, davacının imza aşamasında da herhangi bir itirazı bulunmayıp, iş yapılıp tamamlanma aşamasında ileri sürülen talebinin TMK’nın 2. maddesine aykırı olduğu gerekçesiyle, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; müvekkilinin davalının verdiği ek iş olan Atatürk Olimpiyat Stadı Yağmur Suyu Hattı Yenileme İnşaatını tamamladığını, kesin kabul tutanağının 30.11.2017 tarihli onay imzasıyla sunulduğunun tespit edildiğini, SGK ilişiksiz belgelerinin de mevcut olduğunu, sadece prosedür tamamlanması için istenen teminat bedelinin haksız ve hukuksuz şekilde tutulmaya devam edildiğini, iki yıl süreyle onay beklenmesinin mümkün olamayacağını beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, eser sözleşmesinden kaynaklanan tespit istemine ilişkindir.

Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/1. maddesi uyarınca ONANMASINA,

Davalı vekili Yargıtay duruşmasında vekille temsil olunmadığından duruşma vekâlet ücreti takdirine yer olmadığına,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

27.02.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/26431, Karar No: 2014/8641, Tarih: 20.03.2014

**4. Ceza Dairesi         2013/26431 E.  ,  2014/8641 K.**

**"İçtihat Metni"**

İmar kirliliğine neden olmak suçundan sanık ...’nin, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 184/1, 62 ve 52. maddeleri uyarınca 6.000 Türk lirası adlî para cezası ile cezalandırılmasına dair,... ASLİYE CEZA MAHKEMESİNİN) 21/12/2009 tarihli ve 2009/97 esas, 2009/415 sayılı kararının, ... Bakanlığı tarafından yasa yararına bozulmasının istenilmesi üzerine, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 08/07/2013 gün ve 236877 sayılı istem yazısıyla dava dosyası Dairemize gönderilmekle incelendi:

İstem yazısında: “Dosya kapsamına göre:

1- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 184/4. maddesindeki “Üçüncü fıkra hariç, bu madde hükümleri ancak belediye sınırları içinde veya özel imar rejimine tâbi yerlerde uygulanır.” hükmü gereğince davaya konu binanın yapıldığı yerin, ... Belediye Başkanlığının 27/04/2009 tarihli yazısı ile 23/06/2009 tarihli bilirkişi raporunda ... Belediyesi mücavir alan sınırları içinde olduğunun bildirilmesi karşısında; mücavir alanda, anılan maddenin 1. fıkrasının uygulanamaması nedeniyle, suçun oluşmayacağı gözetilmeden karar verilmesinde,

2- Sabıkasız olan sanığa yükletilen, imar kirliliğine neden olma suçunda, kamunun uğradığı maddi (somut) bir zarar bulunmadığı ve 5237 sayılı Kanun’un 184/5. maddesindeki etkin pişmanlık düzenlemesinin, hükmün açıklanmasının geri bırakılması hükümlerinin uygulanmasına engel oluşturmayacağı gözetilmeden, yasal olmayan gerekçeyle sanık hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına yer olmadığına karar verilmesinde,

İsabet görülmemiştir.” denilmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

I-Olay:

İmar kirliliğine neden olmak suçundan sanık ... hakkında açılan kamu davasında, ... Asliye Ceza Mahkemesinin 21/12/2009 tarihli kararı ile, Türk Ceza Kanunu’nun 184/1. maddesi uyarınca 6.000 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, yoklukta verilen kararın sanık tarafından temyizi üzerine, Yargıtay 4. Ceza Dairesinin 14.11.2012 tarihli kararı ile temyiz isteminin süre yönünden reddine karar verildiği, kesinleşen bu karar ile ilgili infaz aşamasında, suçun unsurlarının oluşmadığı ve CMK’nın 231. maddesinin uygulanmama gerekçesinin hatalı olduğu gerekçesiyle, Kanun yararına bozma yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.

II- Kanun Yararına Bozma İstemine İlişkin Uyuşmazlığın Kapsamı:

Mücavir alanda kalan suça konu bina ile ilgili, imar kirliliğine neden olmak suçunun unsurlarının oluşup oluşmadığının belirlenmesine ilişkindir.

III- Hukuksal Değerlendirme:

Ruhsatsız veya ruhsata aykırı olarak bina yapma eylemi TCK’nın 184/1. maddesinde düzenlenmiş, müeyyide olarak da bir yıldan beş yıla kadar hapis cezası öngörülmüştür. Aynı maddenin 4. fıkrasında ise; “Üçüncü fıkra hariç, bu madde hükümleri ancak belediye sınırları içinde veya özel imar rejimine tâbi yerlerde uygulanır.” hükmüne yer verilmiştir.