muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/3000, Karar No: 2013/2775, Tarih: 13.03.2013

**7. Hukuk Dairesi         2013/3000 E.  ,  2013/2775 K.**

**"İçtihat Metni"**

YARGITAY İLAMI

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Davacı, Petrol-İş sendikası, 19.02.2011 tarih ve 27851 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan işkolu tespit kararının iptali ile ... Sağlık Ürünleri Sanayi ve Ticaret A.Ş. işyerinin 03 numaralı "Petrol, Kimya ve Lastik" işkolunda olduğunun tespitini istemiştir.

Birleştirilen dosya davacısı, ... İplik İş Sendikası şirkete ait işyerinde gerçekleştirilen ıslak havlu, ıslak mendil ve hasta bezi üretiminde kullanılan hammadde ve girdiler ağırlıklı olarak pamuk, elyaf ve yan ürünlerinden ibaret olduğunu, işyerinde yapılan işlerin Tüzüğün 06 sıra numaralı "Dokuma" işkoluna girdiğini Bakanlık tespitinin iptali ile davalı şirkete ait işyerinde yapılan işlerin 06 numaralı "Dokuma" işkolunda yer aldığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Bakanlık cevap dilekçesinde, ... Sağlık Ürünleri San. ve Tic. A.Ş.’ne ait işyerinin hangi işkoluna girdiğinin belirlenmesi yönünde bakanlıkça yapılan incelemede işyerinde yoğun olarak ıslak mendil, çocuk bezi, hasta bezi ve ıslak cep mendili imalatının yapılması nedeniyle Tüzüğün 09 sıra

./...

2013/3000-2775 S.2

numaralı “Kağıt” işkolunda yer aldığının tespit edildiğini, yapılan tespitin işyerinde yapılan işe uygun olduğunu, hukuka aykırı bir durum bulunmadığını bildirerek davanın reddini istemiştir.

Davalı işverene usulüne uygun tebligat yapılmış, cevap dilekçesi vermemiş beyanda bulunmamıştır.

Mahkemece, birleştirilen dosyanın 12/07/2012 tarihinde müracaata bırakıldığı ve yenilenmediği gerekçesiyle davanın açılmamış sayılmasına, asıl davanın reddine karar verilmiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, tespite konu işyerinin hangi işkolunda bulunduğu ve sonucuna göre işkolu tespit kararının iptal edilip, edilmeyeceği noktasında toplanmaktadır.

İşkolu Tespitine ilişkin işlemler kamu düzenine ilişkin olup, buna ilişkin yasal düzenlemeler emredicidir.

6356 sayılı Yasa 07.11.2012 tarihinde yürürlüğe girmiş ve anılan Yasa'nın 4.maddesine ekli (1) nolu cetvelde işkolları sayısı 20 olarak belirlenmiş ve 4.madde gereğince Bakanlıkça çıkarılan İşkolları Yönetmeliği 19.12.2012 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiş böylece 2821 sayılı Yasa'nın 60.maddesi gereğince çıkarılan İşkolları Yönetmeliği'nde İşkolları Tüzüğü'ndeki işkolu sayısı 28'den 20'e indirilmiştir.

6356 sayılı Yasa'nın geçici 6/4.maddesinde bu kanunun yürürlük tarihinden önce başlamış Toplu İş Sözleşmesi görüşmelerinde ve Toplu İş Uyuşmazlıklarında mülga 2822 sayılı Kanun ve bu Kanuna dayalı Tüzük ve Yönetmeliklere göre sonuçlandırılacağı konusunda bir düzenleme yapıldığı halde İşkolunun tespiti ile ilgili uyuşmazlıklarda 2821 sayılı Yasanın ve bu Kanuna dayalı Tüzüğün uygulanacağına ilişkin bir düzenleme bulunmamaktadır.

6356 sayılı Yasa'nın geçici 6/4.maddesinde bu kanunun yürürlük tarihinden önce başlamış Toplu İş Sözleşmesi görüşmelerinde ve Toplu İş Uyuşmazlıklarında mülga 2822 sayılı Kanun ve bu Kanuna dayalı Tüzük ve Yönetmeliklere göre sonuçlandırılacağı konusunda bir düzenleme yapıldığı halde İşkolunun tespiti ile ilgili uyuşmazlıklarda 2821 sayılı Yasanın ve bu Kanuna dayalı Tüzüğün uygulanacağına ilişkin bir düzenleme bulunmamaktadır.

İşkolu tespiti ile ilgili işlemler teknik anlamda Toplu İş Uyuşmazlığı olmadığından 6356 sayılı Yasa'nın geçici 6/4.maddesinin kıyas ve yorumu ile iş kolları ile ilgili uyuşmazlıklarda 2821 sayılı Yasa hükümlerinin ve buna bağlı olarak İşkolu Tüzüğünün uygulanacağının kabulü de mümkün değildir.

6356 sayılı Yasa'nın geçici 1.maddesinde Sendikaların faaliyet göstereceği işkolunu bu Kanun'un 4/3.maddesinde belirtilen Yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren bir ay içerisinde yönetim kurulu kararı ile belirleyecekleri bildirilmekle Sendikaların 19.12.2012 tarihinde yürürlüğe giren İşkolları Yönetmeliğinde örgütlendikleri iş yerlerinin girdiği işkoluna uyarlamaları sağlanmış, İşkolları Yönetmeliği'nin 4/3. maddesinde de 10.11.1983 tarihli İşkolları Tüzüğüne göre belirlenmiş olan iş yerlerinin işkolunun en son yetki belgesi

2013/3000-2775 S.3

alan sendikanın kurulu bulunduğu işkolundan sayılacağı bildirilmek suretiyle eski Tüzüğe göre işkolu belirlenmiş iş yerinin işkolunu; 6356 sayılı Yasa'nın geçici 1.maddesine göre kendisini İşkolları Yönetmeliğine uyarlayan en son yetki belgesi alan Sendikanın işkoluna uyarlaması sağlanmıştır.

Böylece gerek sendikalar gerekse yetki belgesi aldıkları iş yerlerinin yönetmeliğe uyarlaması sağlanmakla İşkolları Yönetmeliğinin yürürlüğe girer girmez uygulanması ile doğabilecek sakıncalar giderilmiştir.

Birçok Yargıtay kararında da açıkça vurguladığı üzere bu tür yeni yasaların ünlü hukukçu Roubier'in açıkladığı üzere yürürlüğe girmeleri ile görülmekte olan tüm uyuşmazlıklara uygulanması gerektiği başka bir anlatımla yeni yasanın yürürlüğe girdiği andan itibaren derhal tesirini göstereceği ve tamamlanmamış tüm hukuki işlemlere uygulanacağı tartışmasızdır. Bu gibi durumlarda kanunların geriye yürümesinin değil, zaman içerisindeki ani etkileri söz konusu olmaktadır. Esasen HUMK'nun 578.maddesi nedeniyle Yargıtay'ın 07.12.1964 günlü Tevhidi İçtihadı ile Hukuk Genel Kurulunun 09.03.1988 gün 1987/860 Esas, 1988/232 karar sayılı kararında da bu görüşe yer verilmiştir.

Uyuşmazlığa konu bu olayda hukuksal ve maddi alanda etkisini göstermiş hukuk kuralları uyarınca tamamlanmış ve sonuçlarını doğurmuş bir kazanılmış hak söz konusu değildir. “İşkolu Tespitine” ilişkinin işlemlerin kamu düzenine ilişkin olması nedeniyle ihtilafa uygulanması gerekmektedir.

Uyuşmazlığa konu bu olayda hukuksal ve maddi alanda etkisini göstermiş hukuk kuralları uyarınca tamamlanmış ve sonuçlarını doğurmuş bir kazanılmış hak söz konusu değildir. “İşkolu Tespitine” ilişkinin işlemlerin kamu düzenine ilişkin olması nedeniyle ihtilafa uygulanması gerekmektedir.

Aksinin kabulü 6356 sayılı Kanun'un geçici 1.maddesine göre faaliyet göstereceği işkolunu İşkolları Yönetmeliğinin yürürlüğe girdiği 19.12.2012 tarihinden itibaren bir ay içinde yönetim kurulu kararı ile belirleyip İşkolları Yönetmeliğindeki yirmi işkolundan birini seçen sendikalar ile en son yetki belgesi alan sendikanın kurulu bulunduğu işkolundan sayılan iş yerleri açısından kaos yaratacaktır. İşkolu Yönetmeliği yürürlüğe girene kadar mahkeme kararı ile belirlenmemiş olan iş yerleri açısından da İşkolları Yönetmeliğinin uygulanacağı izahtan varestedir.

Bu hukuki olgu ve tespitler karşısında İşkolları Yönetmeliğinin görülmekte olan tüm “İşkolu Tespiti” davalarında uygulanacağının kabulü gerekmektedir.

Somut olayda Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nca ... Sağlık Ürünleri San. ve Tic. A.Ş. Üretim Fabrikasında yapılan incelemede; işyerinde yoğun olarak ıslak mendil, çocuk bezi, ıslak cep mendili ve hasta bezi imalatının yapılması nedeniyle “İşkolları Tüzüğü”nün 09 sıra numaralı “Kağıt” işkolunda yer aldığı tespit edilmiştir.

Davacının iddiası işyerinin İşkolları Yönetmeliği 04 sıra numarasında sayılan “Petrol, Kimya, Lastik, Plastik ve

./...

2013/3000-2775 S.4

İlaç” işkoluna girdiği yönündedir. Mahkemece yapılan inceleme ve alınan bilirkişi raporu maddi olayın açıklığa kavuşturulması için yeterli değildir. işyerinde üretimi yapılan, ıslak mendil, çocuk bezi, ıslak cep mendili ve hasta bezi imalatında kullanılan girdilerin neler olduğu, bu girdilerin %’de kaç oranında üretimde kullanıldığı, ne kadar kağıt, selüloz ve kimyasal malzeme kullanıldığı, kullanılan malzemelerden imalatı işyerinde yapılan olup olmadığı, dışarıdan temin edilen malzeme varsa neler olduğu, üretim aşamasının nasıl gerçekleştiği somut olarak belirlenmeden, işyerinde yapılan ağırlıklı işin ne olduğu, işçilerin daha fazla zaman ayırdıkları, sayısal olarak daha çok işçinin çalıştığı bölümlerin hangisi olduğu araştırılmadan eksik inceleme ile hüküm kurulması hatalıdır.

Ayrıca 6356 sayılı Yasa'nın 5. maddesinde “Bir işyerinin girdiği işkolunun tespiti Bakanlıkça yapılır. Bakanlık, tespit ile ilgili kararını Resmi Gazete’de yayımlar. Bu tespite karşı ilgililer, kararın yayımından itibaren on beş gün içinde dava açabilir.” ifadesinde "ilgililer" sözcüğünden işveren ve o işkolunda kurulu bulunan sendikaların anlaşılması gerekir. Açılan dava ile işyerinin işkolu tespitinin değişmesi söz konusu olduğundan işveren ve işkolunda kurulu sendikalar itiraz hakkını kaybedecektir. Somut olayda olduğu gibi yapılan yargılama sonunda verilen karar aynı işkolunda faaliyet gösteren diğer sendikaları da ilgilendirdiğinden davaya bu sendikalarında dahil edilmesi gerekir.

Mahkemece yapılacak iş, tespit kararından etkilenecek işyerlerinde örgütlenmiş veya işkolu tespit kararında işyerinin girdiği işkolu olarak gösterilen işkolunda faaliyet gösteren sendikaların davaya dahil edilerek göstereceği deliller ve karşı deliller toplanıp birlikte bir değerlendirme yapılmalıdır.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin eksik inceleme ve araştırma sonucunda yazılı şekilde karar verilmiş olması bozma nedenidir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacı Türkiye Petrol Kimya Lastik İşçileri Sendikası'na iadesine, 13.03.2013 gününde oybirliğiyle KESİN olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/7822, Karar No: 2013/7492, Tarih: 05.12.2013

**1. Ceza Dairesi         2011/7822 E.  ,  2013/7492 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No: 1/B - 2011/260180

MAHKEMESİ : Ankara 10. Ağır Ceza Mahkemesi

TARİHİ ve NO : 03/05/2011, 2010/260 (E) ve 2011/172 (K)

SUÇ : İştirak halinde kasten yaralama

TÜRK MİLLETİ ADINA

Sanıklar Barış, Can ve Yunus Emre hakkında mağdurlar Murat ve Serhat'ı kasten yaralama, sanıklar Can ve Yunus Emre hakkında ayrıca mağdur Özgür'ü kasten yaralama suçlarından kurulan mahkumiyet hükümlerinin incelemesinde;

1- Sanık Yunus Emre'ye isnat edilen suçların cezasının alt sınırı nazara alındığında, 5271 sayılı CMK.nun 150/3. maddesinin zorunlu müdafii tayini öngörmesi karşısında, müdafii huzurunda sorgusunun yapılması gerekirken, 20/02/2006 tarihli duruşmada müdafii hazır bulundurulmadan yapılan sorgusu ile yetinilerek ve yargılayamaya devam ile sanık müdafiinin hazır bulunmadığı duruşmada yazılı şekilde hüküm kurulması suretiyle, CMK.nun 150 ve 151. maddelerine muhalefetle savunma hakkının kısıtlanması,

2- Alt sınırı beş yıldan az olmayan hapis cezasını gerektiren suçtan yargılanan ve farklı suçtan hükümlü olarak başka yer ceza evinde bulunan, dosya kapsamından tahliye edildiğine ilişkin bilgi de bulunmayan sanık Barış'ın, son duruşmada hazır bulundurulmadan karar verilmesi suretiyle savunma hakkı kısıtlanarak CMK.nun 193. ve 196. maddelerine aykırı davranılması,

Usule aykırı olup, sanık Barış ile sanıklar Barış, Yunus Emre ve Can müdafiilerinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmekle, sair cihetleri incelenmeksizin sanıklar Barış ve Yunus Emre hakkında kurulan hükümlerin öncelikle bu nedenler ile sanık Can hakkında kurulan hükümlerin ise bağlantı nedeniyle, kısmen değişik gerekçeyle tebliğnamedeki düşünce gibi CMUK.nun 321. maddesi gereğince (BOZULMASINA), 05.12.2013 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/15324, Karar No: 2024/22932, Tarih: 25.09.2024

**10. Ceza Dairesi         2022/15324 E.  ,  2024/22932 K.**

**"İçtihat Metni"**

T U T U K L U

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

Sanık hakkında kurulan hükmün, yapılan ön inceleme neticesinde temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenlerin hükmü temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, temyiz istemlerinin süresinde olduğu, temyiz dilekçelerinde temyiz sebeplerine yer verildiği, temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKİ SÜREÇ

A. İnegöl 2. Ağır Ceza Mahkemesince, sanığın uyuşturucu madde ticareti yapma suçundan mahkûmiyetine karar verilmiştir.

B. Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 15. Ceza Dairesinin yukarıda belirtilen kararı ile sanık hakkında İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanık ve müdafiinin temyiz sebepleri özetle;

1. Delil değerlendirmesinin hatalı yapıldığına,

2. Yeterli delil bulunmadığına, beraat kararı verilmesi gerektiğine, İlişkindir.

III. GEREKÇE

İlk Derece Mahkemesinin ve Bölge Adliye Mahkemesinin, suçun vasfı ile sübutuna ve delillerin değerlendirilmesine ilişkin takdirlerinde bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmakla sanık ve müdafiinin temyiz sebepleri yerinde görülmemiş, hükümde açıklanan gerekçeler, tüm dosya kapsamına göre usul ve yasaya uygun bulunarak, hükümde hukuka aykırılık tespit edilmemiştir.

IV. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle, Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 15. Ceza Dairesi kararında sanık ve müdafiince öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı CMK'nın 289/1. maddesi ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden; aynı Kanun'un 302/1. maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMLERİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA, hükmolunan ceza miktarı ile tutuklu kalınan süre dikkate alınarak sanık hakkındaki salıverilme talebinin REDDİNE,

Dava dosyasının, 5271 sayılı CMK'nın 304/1. maddesi uyarınca İnegöl 2. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 15. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,25.09.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/1063, Karar No: 2016/9940, Tarih: 02.06.2016

**19. Hukuk Dairesi         2016/1063 E.  ,  2016/9940 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davacı ... vek. Av. ... ile davalı ... vek. Av. ... aralarındaki itirazın iptali davası hakkında Asliye Ticaret Mahkemesinden verilen 13.10.2015 gün ve 2014/637 E. - 2015/554 K sayılı hükmün davacı ve davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşuldu.

- K A R A R -

1- Gerekçeli kararın tebliğ edildiği ve hükmü temyiz eden davacı ... vekili Av. ...'ın vekaletnamesi 31/12/2014 tarihine kadar geçerli olup, gerekçeli kararın tebliği ve temyiz tarihi itibariyle süresi dolduğundan, var ise yeni vekaletnamenin eklenmesi, yok ise gerekçeli kararın davacı asile tebliği ile temyiz süresi de beklenilip yeniden gönderilmesi gerekmektedir.

2- Heyetçe incelenmesine gerek görülen ...İcra Müdürlüğü'nün 2013/4953 sayılı dava konusu takip dosyasının aslının eklenerek birlikte gönderilmesi gerekmektedir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, (1) ve (2) nolu bentlerde belirtilen eksikliklerin ikmal edilmek ve bentlerin gereğinin yerine getirildikten sonra dosya ile birlikte yeniden gönderilmek üzere dosyanın yerel mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 02/06/2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/3992, Karar No: 2006/7156, Tarih: 25.05.2006

**(Kapatılan)20. Hukuk Dairesi         2006/3992 E.  ,  2006/7156 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki davadan dolayı Yerel Mahkemece verilen hüküm davalılar tarafından temyiz edilmekle, dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Yargıtay incelemesi yapılabilmesi için;

1- Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde yapılan 1/1000 ölçekli revizyon imar planlarının onaylanmasına ilişkin ... Belediye Meclisinin 20.05.1996 gün ve 31 sayılı karar ile imar düzenlemesine tabi tutulması üzerine oluşan parselasyon palanlarının onaylanmasına ilişkin ... Belediye Encümeninin 11.09.1997 gün ve 1005 sayılı kararının, bu kararların eki imar parselasyon planları ile kadastro parsellerini de gösterir haritasının,

2- Birinci bendde sözü edilen imar planlarının iptaline ilişkin ... İdare Mahkemesinin 15.12.1999 tarih ve 1998/74 Esas 1999/1270 karar sayılı kararı kesinleşmiş ise kesinleştirme şerhli karar örneğinin, buzulmuş ve ... bir esas almış, dava da derdest ise ilgili dava dosyası sureti ve ... bir karar verilmiş ve bu karar kesinleşmiş ise kesinleştirme şerhli onaylı suretinin,

3- Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde yapılan imar planının onaylanmasına ilişkin 29.03.2001 günlü 269 sayılı ... Belediyesi Encümen kararının, bu kararın eki olan imar parselasyon planları ve haritasının (kadastro parsellerini ve önceki imar parsellerini gösterir biçimde),

4- Üçüncü bendde sözü edilen imar planının iptaline ilişkin ... 2. İdare Mahkemesinin 13.03.2002 gün ve 2001/595-261 sayılı kararı kesinleşmiş ise kesinleştirme şerhli onaylı örneğinin, karar bozulmuş ve ... bir esasta yargılama devam ediyor ise ilgili dava dosyasının, ... bir esas alıp karara çıkarak kesinleşmiş ise kesinleştirme şerhli onaylı karar örneğinin,

5- ... Belediye Meclisi ve ... Belediye Meclisinin yukarıda sözü edilen imar planları ve imar revizyon planlarının iptali ile oluşan ... duruma göre, çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerin oluşan en son tapu kayıtlarının, iptal kararları ile imar tapuları iptal edilmiş ise, daha önceki duruma dönülüp dönülmediği ve imardan önceki kayıtların ihya edilip edilmediği Tapu İdaresinden sorularak, önceki duruma dönülmüş ise çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerin en son hangi parsel numarasıyla kimin adına kayıtlı olduğunu gösterir, tapu kayıt örneklerinin,

6- ... Köyü 59 sayılı kadastro parselinin, 7378 ada 13 ve 14 numaralı imar parsellerinin 2001 yılındaki imara girmeden önceki ilk ... ve el değiştirmeler ile en son maliklerini gösterir tapu kayıt örneklerinin,

7- ... Köyünde yapılan imar planları ile oluşan imar parsellerini ve geldiği kadastro parsellerini, imar uygulamalarının tümünü bir arada gösterir, birleşik haritası onaylı örneğinin (ozalitlerinin),

getirtilerek bu dosyaya konulması; ayrıca, dava dosyasının da H.Y.U.Y.’nın 433/3. maddesi ve Hukuk Mahkemeleri Yazı İşleri Yönetmeliğine uygun olarak tarih ve işlem sırasına göre düzenlenip, dizi pusulasına bağlandıktan sonra gönderilmesi gerekmektedir.

7- ... Köyünde yapılan imar planları ile oluşan imar parsellerini ve geldiği kadastro parsellerini, imar uygulamalarının tümünü bir arada gösterir, birleşik haritası onaylı örneğinin (ozalitlerinin),

getirtilerek bu dosyaya konulması; ayrıca, dava dosyasının da H.Y.U.Y.’nın 433/3. maddesi ve Hukuk Mahkemeleri Yazı İşleri Yönetmeliğine uygun olarak tarih ve işlem sırasına göre düzenlenip, dizi pusulasına bağlandıktan sonra gönderilmesi gerekmektedir.

SONUÇ: Değinilen eksikliklerin giderilmesi için, dosyanın Yerel Mahkemeye Gönderilmesine 25/05/2006 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/27980, Karar No: 2013/14190, Tarih: 13.06.2013

**(Kapatılan)22. Hukuk Dairesi         2012/27980 E.  ,  2013/14190 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA : Davacı, ücret alacağı, ikramiye, sosyal yardım, TİS farkı jübile ücreti ve kıdem tazminatı, banka promosyonu, bayram parası, kumanya parası, mesai ücreti ve yemek ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, isteğin reddine karar vermiştir.

Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin otobüs şoförü olduğunu ve İ.E.T.T işçisi olarak işe başladığını, daha sonra kadrosunun İstanbul Büyükşehir Belediyesi bünyesinde yer alan İstanbul Ulaşım A.Ş.’de gösterildiğini, davacının kesintisiz çalışıp aynı işi yaparken kadrosunun yine İstanbul Büyükşehir Belediyesi iştiraki olan KİPTAŞ’a geçtiğini, kağıt üzerinde KİPTAŞ işçisi olarak gözükmesine rağmen İ.E.T.T işçileriyle aynı işi yaptığını, ancak onların yararlandığı toplu iş sözleşmesinden yararlanamadığını, davalılar arasındaki ilişkinin muvazaalı olduğunu, davacının başından itibaren İ.E.T.T işçisi sayılması gerektiğini iddia ederek davalılar arasındaki muvazaanın tespiti ile müvekkilinin çalışmaya başladığı tarihten itibaren İ.E.T.T’nin kadrolu işçisi sayılmasına ve işe başladığı tarihten itibaren doğan hak kayıplarına karşılık ücret farkı, ikramiye, sosyal yardım farkı TİS farkı, jübile ücreti ve kıdem tazminatı farkı, banka promosyonu, bayram parası, kumanya parası ve farkı, mesai ücreti farkı ve yemek ücreti farkı alacaklarının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı İ.E.T.T vekili, yetki ve zamanaşımı itirazında bulunduklarını, davacının KİPTAŞ işçisi olduğunu, davacının muvazaa iddiasının doğru olduğu bir an için kabul edilse bile davalılar arasında yapılan sözleşmenin 818 sayılı Borçlar Kanunu’nun muvazaaya dair hükümleri gereğince batıl olup hükümsüz sayılması gerekeceğinden davacının istihdamına dayanak olan hizmet ilişkisinin de kendiliğinden ortadan kalkacağını, davacının İ.E.T.T. ile sendika arasındaki toplu iş sözleşmesinden yararlanma isteğinin yasal olmadığını, kendi işvereni ile sendika arasındaki toplu iş sözleşmesinden zaten yararlandığını, İ.E.T.T bir kamu

kurumu olması sebebiyle gerek işçi gerekse memur personelinin genel kadro ve bütçe kanunu ile sınırlandırıldığını, bu sınırların aşılamayacağını, bu sınırlama sebebiyle de davacının İ.E.T.T kadrosunda çalıştırılmasının mümkün olmadığını, müvekkilinin personel açığını kapatmak üzere merkezi yönetimden daimi işçi kadroları için açıktan atama izni talep ettiğini, merkezi yönetimden izin çıkmaması üzerine zorunlu olarak toplu taşıma hizmetinin aksamadan yürütülmesi için ihale ile hizmet alımına gidildiğini, ihalenin istihdam değil hizmet alımı için yapıldığını, yapılan işin bir zorunluluktan kaynaklandığını, 4857 sayılı İş Kanunu’na 5538 sayılı Kanunla eklenen fıkralar uyarınca davacının taleplerinin yerinde olmadığını, işçilerin özlük haklarının işverenleri olan KİPTAŞ tarafından yürütüldüğünü, işçilerin seçiminde, işin yürütümünde İ.E.T.T’nin rol oynamasının muvazaayı göstermeyeceğini, davacı tarafın muvazaa, ücret ve diğer hakları hakkında şimdiye kadar herhangi bir itirazının söz konusu olmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... vekili; davalıların iki ayrı kurum olduğunu, davacının KİPTAŞ’ın personeli olduğunu bu durumun mahkeme kararları ile sabit olduğunu, KİPTAŞ’ın İstanbul Büyükşehir Belediyesi iştiraki olduğunu, davalılar arasında yapılan sözleşmenin hukuka uygun olduğunu, aksinin kabulünün kurulu bir sistemi geçmişe dönük olarak ortadan kaldıracağını, davacı ile KİPTAŞ arasında imzalanan iş sözleşmesinin geçerli olduğunu, KİPTAŞ ’ın davacıya karşı bütün yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirdiğini, tespit davası ile alacak davasını aynı yargılamada talep edilemeyeceğini, davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, geçmişe yönelik hak ve alacak talebinin hukuken mümkün olmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlara dayanılarak, muvazaada üç işlem olduğu, birincisinin muvazaa anlaşması olduğu, ikincisinin gerçekçe yapmak istedikleri işlem olduğu, üçüncüsünün ise görünürdeki işlem olduğu, gizli işlemin ne olduğunun davacı tarafından ispat edilemediği, davalıların görünürdeki işleme uyduklarının anlaşıldığı, davalıların kamu kurumu olup muvazaalı işlem yapmalarının da mümkün olmadığı, işe alınmada, işten çıkarmada, emir ve talimat vermede davalı İ.E.T.T’nin söz sahibi olmasının muvazaanın kanıtı olamayacağı, davalı İ.E.T.T’nin personel ihtiyacını hizmet alım yoluyla sağlamasına kanuni bir engel olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davalılar arasındaki ilişkinin geçerli bir alt işverenlik ilişkisi olup olmadığı ve buna bağlı olarak davacının başından itibaren davalı İ.E.T.T işçisi sayılması gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.