muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/10989, Karar No: 2023/357, Tarih: 25.01.2023

IV. GEREKÇE

A. Sanık ... Hakkında Kurulan Hükmün İncelenmesinde;

Beraat hükmünün incelenmesinde; yapılan duruşmaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, Mahkemenin yargılama sonuçlarına uygun şekilde oluşan inanç ve takdirine, incelenen dava dosyası içeriğine göre, katılan mağdure vekilinin yerinde görülmeyen temyiz sebeplerinin reddine karar verilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

B. Sanık ... Hakkında Kurulan Hükümlerin İncelenmesinde;

Sanığın katılan ...'ın ... dersinde müzekkerlik (erkeklik) ve müenneslik (dişilik) konusunu anlatırken "Babanız erkek, anneniz dişi, babanız ile annenizi karıştırmayın yoksa çocuk mocuk olmaz, siz de olmazdınız" şeklindeki, ayrıca derste "Hadi bakalım, bırakın başka şeylerle uğraşmayı, bana odaklanın, benim kocaman göbüşüme odaklanın" şeklindeki sözlerinden kızı mağdure ...'nın etkilenip bunları evde kendisine anlatması üzerine sinirlenerek katılan ...'ı telefonla aradığı ve hakaret içerikli sözler söylediği şeklindeki beyanlarının tanıklar tarafından doğrulanması, yine olayın oluşunun mahkemece de bu şekilde kabul edilmesi karşısında, sanık hakkında tehdit suçu yönünden 5237 sayılı Kanun'un 29, hakaret suçu yönünden ise aynı Kanun'un 129 uncu maddelerinde düzenlenen haksız tahrik hükümlerinin uygulanıp uygulanmayacağı tartışılmadan hüküm kurulması ile hükümden önce 28/06/2014 tarihinde Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren 6545 sayılı Kanun'un 81 inci maddesi ile 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı hakkında Kanun'un 106 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında "Hükümlü, tebliğ olunan ödeme emri üzerine belli süre içinde adli para cezasını ödemezse, Cumhuriyet savcısının kararı ile ödenmeyen kısma karşılık gelen gün miktarı hapis cezasına çevrilerek, hükümlünün iki saat çalışması karşılığı bir gün olmak üzere kamuya yararlı bir işte çalıştırılmasına karar verilir. Günlük çalışma süresi, en az iki saat ve en fazla sekiz saat olacak şekilde denetimli serbestlik müdürlüğünce belirlenir. Hükümlünün, hakkında hazırlanan programa ve denetimli serbestlik görevlilerinin bu kapsamdaki uyarı ve önerilerine uymaması hâlinde, çalıştığı günler hapis cezasından mahsup edilerek kalan kısmın tamamı açık ceza infaz kurumunda yerine getirilir." şeklinde düzenleme yapıldığı dikkate alındığında, sanık hakkında müsnet suçlardan verilen 6.080,00 TL ve 3.000,00 TL adli para cezalarının ödenmemesi durumunda hapse çevrilemeyeceğinde yasal zorunluluk bulunması hususunun gözetilmemesi hukuka aykırı bulunmuştur.

V. KARAR

A. Sanık ... Hakkında Kurulan Hüküm Yönünden;

V. KARAR

A. Sanık ... Hakkında Kurulan Hüküm Yönünden;

Gerekçenin (A) harfli alt başlıkta açıklanan nedenlerle Bozüyük 2. Asliye Ceza Mahkemesinin, 30.04.2015 tarihli ve 2014/551 Esas, 2015/283 Karar sayılı kararı katılan sanık ... ve katılan mağdure vekilince öne sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden katılan sanık ... ile katılan mağdure Rümeysa vekilinin temyiz sebeplerinin reddiyle hükümlerin, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

B. Sanık ... Hakkında Kurulan Hükümlerin İncelenmesinde;

Gerekçenin (B) harfli alt başlıkta açıklanan nedenlerle Bozüyük 2. Asliye Ceza Mahkemesinin, 30.04.2015 tarihli ve 2014/551 Esas, 2015/283 Karar sayılı kararına yönelik sanık ...'in temyiz isteği yerinde görüldüğünden hükümlerin, 1412 sayılı Kanun’un 321 inci maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

25.01.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/1011, Karar No: 2023/215, Tarih: 15.03.2023

**Hukuk Genel Kurulu         2021/1011 E.  ,  2023/215 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi

Taraflar arasındaki karşılıklı boşanma davalarından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince her iki davanın da kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı-karşı davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı-karşı davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 2. Hukuk Dairesince yapılan inceleme sonunda bozulmuş, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından Özel Daire bozma kararına karşı direnilmiştir.

Direnme kararı davalı-karşı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan gündem ve dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı-karşı davalı vekili 16.02.2015 tarihli dava dilekçesinde; tarafların 2008 yılında internet üzerinden tanıştıklarını, 20.03.2010 tarihinde evlenerek Yunanistan'da yaşamaya başladıklarını, evlendikten kısa süre sonra eşler arasında anlaşmazlıkların başladığını, davalı tarafın sürekli olarak huzursuz, anlayışsız, saygısız, kıskanç tutum ve davranışlar sergilediğini, lüks yaşama hevesi ile eşine manevi ve psikolojik şiddet uyguladığını, davalının en ufak tartışmada Yunanistan'da bulunan eski bir erkek arkadaşı ile buluştuğunu, müvekkilin aramalarını cevaplamadığını, 2012 yılı Mayıs ayından itibaren her ay ...'a gitmeye başladığını, eşinden habersiz çocuk aldırdığını, 2012 Aralık ayında ise Yunanistan'daki evini terk ederek Türkiye'de kalmaya başladığını, müvekkilin ısrarı sonucu eşlerin Yunanistan'a döndüğünü, ne var ki davalının olumsuz davranışlarının devam ettiğini ileri sürerek tarafların boşanmalarına, müvekkili yararına 20.000,00 TL maddi, 20.000,00 TL manevi tazminat ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP VE KARŞI DAVA

II. CEVAP VE KARŞI DAVA

Davalı-karşı davacı vekili 02.04.2015 tarihli cevap ve karşı dava dilekçesinde; tüm iddiaları inkârla, müvekkilinin Türkiye’de üst düzey sosyal ve ekonomik durumda bulunduğunu, Bilgi Üniversitesi mezunu olduğunu, sahip olduğu bu şartları bırakarak davacı ile evlendiğini, eşinden asla maddi katkı beklemediğini, tüm ihtiyaçlarını kendisinin karşıladığını, eşler arasındaki anlaşmazlığın davacının ailesinden kaynaklandığını, müvekkilinin Türk olması nedeniyle aileye kabul etmek istemediklerini, davalıyı dışladıklarını, müvekkili çağırmaksızın ailecek tatile gittiklerini, davacının güven sarsıcı davranışlar sergilediğini, eve geç saatlerde geldiğini, eşini sürekli olarak yalnız bıraktığını ve yine sürekli olarak boşanmak istediğini dile getirdiğini ileri sürerek asıl davanın reddine, karşı davanın kabulü ile tarafların boşanmalarına, müvekkili yararına 3.000,00 TL tedbir-yoksulluk nafakası, 500.000,00 TL maddi, 500.000,00 TL manevi tazminat ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 22.09.2017 tarihli ve 2015/116 Esas, 2017/616

Karar sayılı kararı ile; boşanmaya sebep olan olaylarda kadının evlenmeden önce eşinin ekonomik durumu hakkında bilgisi olmasına rağmen evlendikten sonra ekonomik yönden sorun çıkardığı, aşırı kıskanç davranışlar sergilediği, tartışma anlarında ev eşyalarına zarar verecek boyutta sinirlendiği, eşini kıskandırmak amacıyla telefonlarını açmadığı, eşinden habersiz çocuk aldırdığı, sonrasında böyle bir durum olmadığı yönünde çelişkili beyanlarda bulunduğu, buna karşılık erkeğin de ailesinin eşini Türk olması nedeni ile beğenmemelerine ve çevrelerine evli olmadıkları yönünde yaptıkları söylemlerine göz yumduğu, işi ve hayat tarzı nedeniyle eşinin gece geç saatlere kadar evde tek kalmasına neden olduğu, eşi ile yeterince ilgilenmediği, en son eşini uçak ile ailesinin yanına gönderdiği ve sonrasında bir araya gelmek için girişimde bulunmadığı, gerçekleşen olaylara göre tarafların eşit kusurlu olduğu gerekçesiyle her iki davanın da kabulü ile tarafların boşanmalarına, eşlerin şartları oluşmayan tazminat taleplerinin reddine, kadın yararına 600,00 TL tedbir-700,00 TL yoksulluk nafakası ödenmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı-karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı-karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 31.01.2019 tarihli ve 2018/238 Esas, 2019/111 Karar sayılı kararı ile; davalı-karşı davacı kadın eşin kendisine yüklenen kusurlu davranışlar yönünden istinaf kanun yoluna müracaat etmemiş olduğu gözetildiğinde mahkemece belirlenen kusur tespitinin maddi gerçeğe uygun olduğu, boşanmaya sebep olan olaylarda mahkemenin de kabulünde olduğu üzere; sürekli eve geç gelerek eşini yalnız bırakan erkek eş ile tartışma sırasında eşyalara zarar veren ve eşini kıskandırmak için telefonlarına cevap vermeyen kadın eşin eşit kusurlu olduğu gerekçesiyle istinaf itirazlarının esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı-karşı davalı vekili tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "...Taraflar arasında görülen evlilik birliğinin temelinden sarsılması hukuki nedenine dayalı karşılıklı boşanma davasının yapılan yargılaması sonunda; ilk derece mahkemesince boşanma davalarının kabulü ile taraflar eşit kusurlu kabul edilerek karşılıklı tazminat taleplerinin reddine ve kadın yararına tedbir ve yoksulluk nafakasına hükmedilmiştir. Hükme karşı erkek tarafından kusur belirlemesi ve nafakalar yönünden istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. Bölge adliye mahkemesi, tarafların eşit kusurlu olduğundan bahisle erkeğin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermiştir.

İlk derece mahkemesi, davacı-karşı davalı erkeğe ailesinin eşini uyruğundan dolayı beğenmemelerine ve çevreden evli olduklarını gizlemelerine göz yumduğu, işi ve hayat tarzı nedeniyle eşinin gece geç saatlere kadar evde tek kalmasına neden olduğu, eşine ilgisiz davrandığı ve eşini uçak ile ailesi yanına göndererek biraraya gelme girişiminde bulunmadığı vakılalarını, davalı-karşı davacı kadına da eşinin ekonomik durumunu bilmesine rağmen evlendikten sonra sorun çıkardığı, kıskanç davrandığı ve eşini kıskandırmak için telefonlarını açmadığı, evdeki eşyalara zarar verecek derecede sinirli olduğu ve eşinden habersiz çocuk aldırdığı vakıalarını kusur olarak yüklemiştir. İlk derece mahkemesi kararına karşı davacı-karşı davalı erkek tarafından kusur belirlemesi ve nafakalar yönünden istinaf kanun yoluna başvurulmuş ve bölge adliye mahkemesi kararının gerekçesinde erkeğin sürekli eve geç gelerek eşini yalnız bıraktığı ve kadının da tartışmalarda eşyalara zarar verdiği ve eşini kıskandırmak için telefonlarına yanıt vermediği vakıaları taraflara kusur olarak yüklemiştir. Bölge adliye mahkemesi kararının gerekçesinde, istinaf kanun yoluna başvuran erkeğe ilk derece mahkemesince kusur olarak yüklenen bazı vakıalar kusur olarak yüklenmemiştir.

Bölge adliye mahkemesi kararının gerekçesinde davacı-karşı davalı erkeğin istinaf talebinin kusur belirlemesine yönelik olarak kısmen kabulü kanaatine varıldığı halde, kararın hüküm kısmında istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmek suretiyle gerekçe ile hüküm arasında çelişki yaratılmıştır. Gerekçe ve hüküm arasında yaratılan bu çelişki tek başına bozma sebebi oluşturduğundan, hükmün münhasıran bu sebeple bozulması gerekmiştir,..."

gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. Bölge Adliye Mahkemesince Verilen Direnme Kararı

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; eldeki davada evlilik birliğinin temelinden sarsılmasına neden olan olaylarda mahkemenin de kabulünde olduğu üzere; sürekli eve geç gelerek eşini yalnız bırakan erkek ile tartışma sırasında eşyalara zarar veren ve eşini kıskandırmak için telefonlarına cevap vermeyen kadının eşit kusurlu oldukları, kadın eşin kendisine yüklenen kusurlar yönünden istinaf kanun yoluna müracaat etmediği gözetildiğinde mahkemece belirlenen kusur tespitinin maddi gerçeğe uygun olduğu, vakıalar farklı olsa dahi sonuç olarak kusur oranın değişmediği, boşanmaya sebep olan olaylarda tarafların eşit kusurlu oldukları gerekçesiyle direnme kararı verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Direnme kararına karşı süresi içinde davacı-karşı davalı vekili tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı-karşı davalı vekili, kusur belirlemesi ve yoksulluk nafakasına hükmedilmesinin hatalı olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Uyuşmazlık

Direnme yoluyla Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık; boşanma kararlarının gerekçe kısmında yer alan ve tarafların boşanmaya sebep olan olaylardaki kusurlu davranışlarını gösteren kusur belirlemesi bölümündeki ilk derece mahkemesince tespit edilen kusurlu davranışlara ilişkin istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince yapılan incelemede kusur belirlemesinin yeniden düzenlemesi hâlinde, hüküm kısmında kusur belirlemesine ilişkin esastan ret kararı verilip verilemeyeceği noktasında toplanmaktadır.

D. Gerekçe

1. İlgili Hukuk

1.Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 297 nci maddesi şöyledir:

"(1) Hüküm "Türk Milleti Adına" verilir ve bu ibareden sonra aşağıdaki hususları kapsar:

a) Hükmü veren mahkeme ile hâkim veya hâkimlerin ve zabıt kâtibinin ad ve soyadları ile sicil numaraları, mahkeme çeşitli sıfatlarla görev yapıyorsa hükmün hangi sıfatla verildiğini.

b) Tarafların ve davaya katılanların kimlikleri ile Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, varsa kanuni temsilci ve vekillerinin ad ve soyadları ile adreslerini.

c) Tarafların iddia ve savunmalarının özetini, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususları, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delilleri, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesini, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepleri.

b) Tarafların ve davaya katılanların kimlikleri ile Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, varsa kanuni temsilci ve vekillerinin ad ve soyadları ile adreslerini.

c) Tarafların iddia ve savunmalarının özetini, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususları, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delilleri, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesini, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepleri.

ç) Hüküm sonucu, yargılama giderleri ile taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının iadesi, varsa kanun yolları ve süresini.

d) Hükmün verildiği tarih ve hâkim veya hâkimlerin ve zabıt kâtibinin imzalarını.

e) Gerekçeli kararın yazıldığı tarihi.

(2) Hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir."

2. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353 üncü maddesi şöyledir:

" (1) Ön inceleme sonunda dosyada eksiklik bulunmadığı anlaşılırsa;

a) Aşağıdaki durumlarda bölge adliye mahkemesi, esası incelemeden kararın kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye veya kendi yargı çevresinde uygun göreceği başka bir yer mahkemesine ya da görevli ve yetkili mahkemeye gönderilmesine duruşma yapmadan kesin olarak karar verir:

1) Davaya bakması yasak olan hâkimin karar vermiş olması.

2) İleri sürülen haklı ret talebine rağmen reddedilen hâkimin davaya bakmış olması.

3) Mahkemenin görevli ve yetkili olmasına rağmen görevsizlik veya yetkisizlik kararı vermiş olması veya mahkemenin görevli ya da yetkili olmamasına rağmen davaya bakmış bulunması (…)(40)

4) Diğer dava şartlarına aykırılık bulunması.

5) Mahkemece usule aykırı olarak davanın veya karşı davanın açılmamış sayılmasına, davaların birleştirilmesine veya ayrılmasına, (…)(40) karar verilmiş olması.(40)

6) (Değişik:22/7/2020-7251/35 md.) Mahkemece, uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış veya değerlendirilmemiş olması ya da talebin önemli bir kısmı hakkında karar verilmemiş olması.

b) Aşağıdaki durumlarda davanın esasıyla ilgili olarak;

1) İncelenen mahkeme kararının usul veya esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığı takdirde başvurunun esastan reddine,

2) Yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmiş ise düzelterek yeniden esas hakkında,

3) Yargılamada bulunan eksiklikler duruşma yapılmaksızın tamamlanacak nitelikte ise bunların tamamlanmasından sonra başvurunun esastan reddine veya yeniden esas hakkında,

duruşma yapılmadan karar verilir."

3. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 373 üncü maddesi şöyledir:

2) Yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmiş ise düzelterek yeniden esas hakkında,

3) Yargılamada bulunan eksiklikler duruşma yapılmaksızın tamamlanacak nitelikte ise bunların tamamlanmasından sonra başvurunun esastan reddine veya yeniden esas hakkında,

duruşma yapılmadan karar verilir."

3. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 373 üncü maddesi şöyledir:

"(1) Yargıtay ilgili dairesinin tamamen veya kısmen bozma kararı, başvurunun bölge adliye mahkemesi tarafından esastan reddi kararına ilişkin ise bölge adliye mahkemesi kararı kaldırılarak dosya, kararı veren ilk derece mahkemesine veya uygun görülecek diğer bir ilk derece mahkemesine, kararın bir örneği de bölge adliye mahkemesine gönderilir.

(2) Bölge adliye mahkemesinin düzelterek veya yeniden esas hakkında verdiği karar Yargıtayca tamamen veya kısmen bozulduğu takdirde dosya, kararı veren bölge adliye mahkemesi veya uygun görülen diğer bir bölge adliye mahkemesine gönderilir.

(3) Bölge adliye mahkemesi, 344 üncü madde uyarınca peşin alınmış olan gideri kullanmak suretiyle, kendiliğinden tarafları duruşmaya davet edip dinledikten sonra Yargıtayın bozma kararına uyulup uyulmayacağına karar verir.

(4) Yargıtayın bozma kararı üzerine ilk derece mahkemesince bozmaya uygun olarak karar verildiği takdirde, bu karara karşı temyiz yoluna başvurulabilir.

(5) İlk derece mahkemesi veya bölge adliye mahkemesi kararında direnirse, bu kararın temyiz edilmesi durumunda inceleme, kararına direnilen dairece yapılır. Direnme kararı öncelikle incelenir. Daire, direnme kararını yerinde görürse kararını düzeltir; görmezse dosyayı Yargıtay Hukuk Genel Kuruluna gönderir.

(6) (Ek: 17/4/2013-6460/1 md.) Davanın esastan reddi veya kabulünü içeren bozmaya uyularak tesis olunan kararın önceki bozmayı ortadan kaldıracak şekilde yeniden bozulması üzerine alt mahkemece verilen kararın temyiz incelemesi, her hâlde Yargıtay Hukuk Genel Kurulunca yapılır.

(7) Hukuk Genel Kurulunun verdiği karara uymak zorunludur."

2. Değerlendirme

1. 6100 sayılı Kanun'un 297 nci maddesindeki yasal düzenlemeye göre bir mahkeme kararında; tarafların iddia ve savunmalarının özetlerinin, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususların, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delillerin, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesinin, sabit görülen vakıalarla, bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebeplerin birer birer, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir. Bu kısım, hükmün gerekçe bölümüdür. Gerekçe, hâkimin (mahkemenin) tespit etmiş olduğu maddi vakıalar ile hüküm fıkrası arasında bir köprü görevi yapar. Gerekçe bölümünde hükmün dayandığı hukuki esaslar açıklanır. Hâkim, tarafların kendisine sundukları maddi vakıaların hukuki niteliğini (hukuki sebepleri) kendiliğinden araştırıp bularak hükmünü dayandırdığı hukuk kurallarını ve bunun nedenlerini gerekçede açıklar.

2. Hâkim, gerekçe sayesinde verdiği hükmün doğru olup olmadığını, yani kendi kendini denetler. Üst mahkeme de bir hükmün hukuka uygun olup olmadığını ancak gerekçe sayesinde denetleyebilir. Taraflar da ancak gerekçe sayesinde haklı olup olmadıklarını daha iyi anlayabilirler. Kanunun aradığı anlamda oluşturulacak kararların hüküm fıkralarının açık, anlaşılır, çelişkisiz ve uygulanabilir olmasının yanında, kararın gerekçesinin de sonucu ile tam bir uyum içinde o davaya konu maddi olguların mahkemece nasıl nitelendirildiğini, kurulan hükmün hangi nedenlere ve hukuksal düzenlemelere dayandırıldığını ortaya koyan, maddi olgular ile hüküm arasındaki mantıksal bağlantıyı gösteren nitelikte olması gerekir. Zira tarafların o dava yönünden, hukuk düzenince hangi nedenle haklı veya haksız görüldüklerini anlayıp değerlendirebilmeleri ve Yargıtayın hukuka uygunluk denetimini yapabilmesi için ortada usulüne uygun şekilde oluşturulmuş, hükmün hangi nedenle o içerik ve kapsamda verildiğini ayrıntılarıyla gösteren, ifadeleri özenle seçilmiş ve kuşkuya yer vermeyecek açıklıktaki bir gerekçe bölümünün ve buna uyumlu hüküm fıkralarının bulunması zorunludur.

3. Nitekim Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 19.03.2008 tarih, 2008/15-278 Esas ve 2008/254 Karar; 21.10.2009 tarih, 2009/9-397 Esas ve 2009/453 Karar; 07.05.2014 tarih, 2013/4-1121 Esas ve 2014/626 Karar; 13.04.2016 tarih, 2014/11-638 Esas ve 2016/501 Karar; 31.05.2017 tarih, 2017/12-1151 Esas ve 2017/1053 Karar; 08.11.2017 tarih ve 2017/13-1699 Esas, 2017/1300 Karar; 04.04.2018 tarih, 2015/9-2883 Esas ve 2018/675 Karar sayılı kararlarında yazılı hususlar aynen benimsendiği gibi 07.06.1976 tarih ve 1976/3-4 Esas, 1976/3 Karar sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Karar gerekçesinde yer alan “…Gerekçenin ilgili bilgi ve belgelerin isabetle takdir edildiğini gösterir biçimde geçerli ve yasal olması aranmalıdır. Gerekçenin bu niteliği yasa koyucunun amacına uygun olduğu gibi, kararı aydınlatmak, keyfiliği önlemek ve tarafları tatmin etmek niteliği de tartışma götürmez bir gerçektir,…” şeklindeki açıklama ile gerekçenin önemine vurgu yapılmıştır. Bütün mahkemelerin her türlü kararlarının gerekçeli olarak yazılması gerektiğini öngören Anayasa’nın 141 inci maddesinin üçüncü fıkrası ve ona koşut bir düzenleme içeren 6100 sayılı Kanun’un 297 nci maddesi işte bu amacı gerçekleştirmeye yöneliktir. Anılan hususlar kamu düzeni ile ilgili olup, gözetilmesi kanun ile hâkime yükletilmiş bir ödevdir. Aksine düşünce ve uygulama gerek yargı erki ile hâkimin, gerek mahkeme kararlarının saygın ve güvenilir olması ilkesi ile de bağdaşmaz.