muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2020/489, Karar No: 2020/847, Tarih: 17.02.2020

**21. Hukuk Dairesi         2020/489 E.  ,  2020/847 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi

İLK DERECE

MAHKEMESİ : ... İş Mahkemesi

KARAR

A)Davacı istemi;

Davacı, davalı işyerinde geçen çalışmalarının 506 sayılı Yasanın Ek 5/II maddesi kapsamında olduğundan bahisle,itibari hizmet süresinin tespiti ile sigortalılık süresine eklenmesini talep etmiştir.

B)Davalı Cevabı;

Davalı ... vekili, itibari hizmet süresinden istifade edilebilmesi için sigortalının basım ve gazetecilik işyerinde çalışması ve 506 sayılı Kanunun Ek 5.madde II. bendinin (a-f) alt bentlerinde yazılı fiziksel dış etkenlerden birinin gerçekleşmiş olması gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... Ambalaj San. ve Tic. A.Ş. vekili, işyerinin 506 sayılı Kanun’un Ek 5. maddesinin 2. bendinde yer alan “basım ve gazetecilik işyerleri” niteliğinde bulunmadığını, işyerinde çalışma koşullarını ağırlaştıracak ve itibari hizmet süresinden yararlanılması sonucunu doğuracak koşulların söz konusu olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C)İlk Derece Mahkemesi Kararı ve Gerekçesi ;

Mahkemece; davalı işyerinin 506 sayılı yasanın Ek 5/II. maddesi kapsamında basım işyeri olduğu, davacının itibari hizmet süresinden yararlanması için gerekli koşulların gerçekleştiği gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

D) Bölge Adliye Mahkemesi Kararı ve Gerekçesi;

Bölge Adliye Mahkemesince , davalı işverene ait işyerinde aynı dönemde çalışan işçiler tarafından açılan emsal davalara ilişkin kesinleşen mahkeme kararları uyarınca matbaa işyeri sınıfında değerlendirilmesi gereken işyeri kapalı alanında, baskılı ambalaj malzemesi üretim işinin firmanın ana işi olduğu, davacının, solunum ve cilt yoluyla vücuda geçen gaz veya diğer zehirleyici maddelerle çalışarak, işyeri ortamındaki etkenlere maruz kaldığı için itibari hizmet süresinden yararlanma koşullarına sahip bulunduğu gerekçesi ile ... Ambalaj San. ve Tic. A.Ş. vekili ve SGK Başkanlığı vekilinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

E) Temyiz ;

Sosyal Güvenlik Kurumu vekili, işyerinde ambalaj üzerine baskı yapıldığını,mahiyeti itibariyle yasa kapsamında yer almadığını belirterek kararı temyiz etmiştir.

Davalı ... Ambalaj San ve Tic.AŞ vekili,basım işinin mevkute çıkarmaya yönelik olduğunu ,işyerinin ambalaj fabrikası olup yasa kapsamına girmediğini,davacının çalıştığı bölümde yasada belirtilen olumsuz koşulların bulunmadığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

F) Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe ;

Dava,itibari hizmet süresinin tespiti istemine ilişkindir.

Davalı ... Ambalaj San ve Tic.AŞ vekili,basım işinin mevkute çıkarmaya yönelik olduğunu ,işyerinin ambalaj fabrikası olup yasa kapsamına girmediğini,davacının çalıştığı bölümde yasada belirtilen olumsuz koşulların bulunmadığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

F) Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe ;

Dava,itibari hizmet süresinin tespiti istemine ilişkindir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden,davacının tespiti istenen dönemde davalı işyerinin üretim , mürekkep hazırlama bölümünde çalıştığı,mahkemece keşif yapıldığı,bilirkişi raporunda davalı işyerinde baskı makineleri kullanılarak polietilen gibi plastik filmler ve kağıt ambalaj üzerine baskı işleri yapıldığı,esnek ambalaj malzemesi üretildiği,makinelerin tek çatı altında olması nedeniyle kullanılan kimyasalların tüm ortama yayıldığı,havalandırma sisteminin yeterli olmadığı tespitlerine yer verildiği,tanıkların dinlendiği,kapasite raporlarında ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı teftiş raporlarında işyerinde gıda sanayisine yönelik baskılı-baskısız ambalaj malzemeleri üretimi,esnek ambalaj ve torba üretimi yapıldığının belirtildiği,ticaret sicil kayıtlarında şirketin amaç ve konusunun,kağıttan,mukavvadan plastikten,selofandan,tenekeden vs. her türlü tabii,sınai,kimyevi,ham maddelerden,her türlü toprak mahsullerinin sınai mamullerin,sıvıların ve gıda maddelerinin ambalajlanmasında kullanılacak her boy ve şekilde torba,kap,kutu,şişe vb.nin imal ve ticareti olarak gösterildiği anlaşılmaktadır.

İtibari hizmet , gerçekte çalışılmayan ve prim ödemesi olmayan sürelerin kanun koyucu tarafından verilen imkân nedeniyle sigortalılık süresine eklenmesine, böylece,ağır ve yıpratıcı işlerde çalışan bir kısım sigortalıların daha erken yaşlılık aylığından yararlanmalarına imkan sağlamaktadır.

506 sayılı Yasa sistemine itibari hizmet kavramı 11.08.1977 günlü 2098 sayılı yasa ile girmiştir.

506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu’nun Ek 5. maddesi II bendinde 20/06/1987 tarihli 3395 sayılı Kanununun 13. maddesiyle yapılan değişikle itibari hizmetten yararlananların kapsamı genişletilmiştir.

Davanın yasal dayanağı olan Ek 5 madde II numaralı bendinde , “Basım ve gazetecilik iş yerlerinden 1475 sayılı Kanun ve değişikliklerine göre çalışan sigortalılardan,

a) Solunum ve cilt yoluyla vücuda geçen gaz veya diğer zehirleyici maddelerle çalışılan iş yerleri,

b) Fazla gürültü ve ihtizaz yapıcı makine ve aletlerle çalışarak iş yapılan işyerleri,

c) Doğrudan doğruya yüksek hararete maruz bulunarak çalışılan işyerleri,

d) Fazla ve devamlı adali gayret sarf edilerek iş yapılan işyerleri,

e) Tabii ışığın hiç olmadığı ve münhasıran suni ışık altında çalışılan işyerleri,

f) Günlük mesainin yarıdan fazlası saat 20.00'den sonra çalışılarak yapılan işyerlerinde” hizmeti geçenlerin sigortalılık süresine ,bu sürelerin her tam yılı için 90 gün ekleneceği belirtilmiştir.

c) Doğrudan doğruya yüksek hararete maruz bulunarak çalışılan işyerleri,

d) Fazla ve devamlı adali gayret sarf edilerek iş yapılan işyerleri,

e) Tabii ışığın hiç olmadığı ve münhasıran suni ışık altında çalışılan işyerleri,

f) Günlük mesainin yarıdan fazlası saat 20.00'den sonra çalışılarak yapılan işyerlerinde” hizmeti geçenlerin sigortalılık süresine ,bu sürelerin her tam yılı için 90 gün ekleneceği belirtilmiştir.

Sigortalıların itibari hizmetten yararlanabilmesi için iki koşulun birlikte gerçekleşmesi gerekir. Birinci koşul sigortalının basım ve gazetecilik iş yerlerinde çalışması, ikinci koşul ise; II. bendin (a-f) alt bendlerinde yazılı fiziksel dış etkenlerin ve olumsuz çalışma koşullarının olayda ayrıca gerçekleşmesidir. Söz konusu maddede, basım ve gazetecilik iş yeri birlikte ifade edilmişse de, gazetecilik işi yapılmayan sadece basım işi yapılan iş yerlerinde çalışan sigortalıların da, maddenin alt bentlerinde sayılan koşullardan herhangi birisi oluştuğu takdirde itibari hizmetten yaralanacakları açıktır. Ancak "basım" işinin matbaa iş yerinde mevkute çıkarmaya yönelik olduğunun kabulü gerekmektedir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 07.02.2018 tarih ve 2015/21-3371 Esas ve 2018/129 karar sayılı içtihadında da bu husus vurgulanmıştır.

Sigortalıya ve işyerine ilişkin koşul, yasada nitelikleri sayılı ve sınırlı bir biçimde belirtildiğinden bir sigortalının çalışma koşulları ne kadar ağır olursa olsun ,yasada sayılan sigortalılar ve işyeri kapsamına girmediği sürece itibari hizmetten yararlanması mümkün değildir.

İtibari hizmetten yararlananların emsallerine göre ayrıcalıklı şekilde erken emekli olabilme avantajı nedeniyle ,uygulamada ,yasanın kapsamının genişletilmesi amacıyla ve düzenlemenin Anayasanın eşitlik ilkesine aykırı olduğu iddiasıyla Anayasa Mahkemesine başvurular olmuştur.

Anayasa Mahkemesi, 1988/51 Esas,1989/18 Karar sayılı 02.05.1989 tarihli kararında ‘özde Anayasa'ya aykırı düşmeyen bir kuralın uygulama alanının genişletilmesi amacıyla iptal edilmeyeceği, bir kısım sigortalılara hak tanıyan itiraz konusu hükmün, öteki kesimlere de aynı hakkı tanıyan tamamlayıcı yasama işlemleriyle düzeltilmesi, düzenleme eksikliklerinin bu yöntemle giderilmesinin Anayasa'ya uygun olacağını’ belirterek itirazın reddine karar vermiştir.

Yine,söz konusu Ek maddede 3395 sayılı Yasa ile değişiklik yapılırken maddede yazılı dış etkenlere maruz başkaca iş kolları bulunduğu ve bunların da yasa kapsamına alınması TBMM Genel Kurulunca önerilmiş ancak istenilen düzenleme ileri tarihe bırakılmıştır. (TBMM 20.06.1987 günlü 121.Birleşime ilişkin Tutanak Dergisi )

506 sayılı Kanunun Ek 5. maddesinin II. bendinde yer alan “basım” işinin matbaa iş yerinde mevkute çıkarmaya yönelik olduğu hem madde metninden hem yasama belgelerinden anlaşılmaktadır.

506 sayılı Kanunun Ek 5. maddesinin II. bendinde yer alan “basım” işinin matbaa iş yerinde mevkute çıkarmaya yönelik olduğu hem madde metninden hem yasama belgelerinden anlaşılmaktadır.

Davalı iş yerinde gıda ve deterjan ambalajı üzerine baskı yapıldığı, söz konusu iş yerinde basım ve gazetecilik adına herhangi bir faaliyette bulunulmadığı, basım işyerinin mevkute çıkarmaya yönelik olarak faaliyet göstermesi gerektiği, bu nedenle davalı iş yerinin 506 sayılı Kanunun Ek 5’inci maddesinde belirtilen itibari hizmet süresinden yararlanılabilecek iş kollarına girmediği, itibari hizmet süresinde işçi yararına yorum ilkesi ile iş yeri alanlarının genişletilemeyeceği bu durumda davanın reddi gerektiği anlaşılmaktadır.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular nazara alınmaksızın yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli , Bölge Adliye Mahkemesi kararı kaldırılarak ilk derece mahkemesi kararı bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı 6100 sayılı HMK’nun 373/1. maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, ilk derece mahkemesi kararının yukarıda belirtilen nedenlerle BOZULMASINA, dosyanın ilk derece mahkemesine, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, temyiz harcının istek halinde temyiz eden davalılardan işverene iadesine

17/02/2020 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/12021, Karar No: 2018/6235, Tarih: 04.07.2018

**11. Ceza Dairesi         2016/12021 E.  ,  2018/6235 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Vergi Usul Kanununa Muhalefet

HÜKÜM : Beraat

1-... Taşımacılık Kargo İşi. Tur. ve Dış. Tic. Ltd. Şti'nin müdürleri olan sanıklar hakkında vergi suçu ve vergi inceleme raporları ile mütalaaya uygun olarak "2008, 2009, 2010, 2011 ve 2012 takvim yıllarında sahte fatura kullanmak" suçlarından açılan kamu davasında; sanıkların savunmalarında benzer şekilde şirketin 1974 yılından beri faaliyette olduğunu, Türkiye'nin bir çok ilinde acentelerinin olduğunu, buralara kamyonla mal gönderdiklerini, karşılığında faturasını kesip nakit paralarını da aldıklarını, .... Nakliyat ve Taşımacılık Tic. Ltd. Şti ile 2008-2012 tarihleri arasında 5 yıllık sözleşmelerinin olduğunu, bu şirketin fatura kestiğini, karşılığını ödediklerini, sahte olarak tanzim edilmiş bir faturanın olmadığını belirtmeleri, sanık ...'in vergi müfettiişine verdiği 27.03.2013 tarihli ifadesinde; ... Nakliyat ve Taşımacılık Tic. Ltd. Ştini şahsen tanımadığını, aradan uzun zaman geçmesi sebebiyle hatırlamadığını, ilgili şahsa ulaşmaya çalıştıklarını ama ulaşamadıklarını, faturaların firmalarının faaliyet konusuna ilişkin olduğunu, ödemelerin çoğunun nakit olarak yapıldığını, şirketle aralarında yapılan 21.02.2007 tarihli hizmet sözleşmesi ve her ay alınan hizmet faturalarına ait karşılıklı imzaların bulunduğu hesap mutabakatlarının bulunduğu, bu mükellefin sahte fatura düzenleyen bir şirket olduğunu bilmediklerini, bilinçli olarak sahte fatura kullanmalarının söz konusu olmadığını belirtmesine karşılık, dosyada mevcut 03.04.2013 tarihli Vergi İnceleme Raporlarında sanıkların yetkilisi oldukları şirketin 2008 takvim yılında 302 adet belge ile KDV hariç 1.033.480,00 TL, 2009 takvim yılında 153 adet belgeyle KDV hariç 655.985,56 TL, 2010 takvim yılında 199 adet belgeyle kdv hariç 1.025.950,00 TL, 2011 takvim yılında 276 adet belgeyle KDV hariç 1.279.600,00 TL, 2012 takvim yılında 306 adet belgeyle KDV hariç 1.599.348,89 TL tutarında hizmet satın aldığı, mükellefin kullandığı sahte belgelerdeki indirilecek KDV tutarları toplamının bu tutarların yüksek miktarlarına tekabül ettiği, mükellef kurumun faaliyetini iştigal ederken satışını yaptığı hizmetlerin bir kısmını dışarıdan belgesiz olarak aldığı, ancak söz konusu mal ve hizmet alışlarını sahte/taklit faturalarla belgelendirdiği ve ilgili mükellefle beş yıl boyunca bu şekilde çalışmaya devam ettiği, basiretli davranma yükümlülüğündeki tacirin bu derece yanılabilirliğinin ticari yaşamın gerekleriyle örtüşmediği, sahte belge kullanma eyleminin süreklilik arz ettiği, mükellefin kayıtlarına dahil ettiği sahte faturaları bilerek kullandığı kanaat ve sonucuna varıldığı tespitlerine yer verilmesi nedeniyle, maddi gerçeğin kuşkuya yer vermeyecek şekilde tespit edilmesi bakımından; suça konu faturaları düzenleyen ... Nakliyat ve Taşımacılık Tic. Ltd

... Nakliyat ve Taşımacılık Tic. Ltd. Şirketi hakkında karşıt inceleme yapılıp yapılmadığının ilgili vergi dairelerinden sorulması, yapılmış ise vergi raporlarının dosya arasına alınması, bu şirket yetkilileri hakkında sahte fatura kullanmaktan dava açılmış olup olmadığının araştırılması, açıldığının tespiti halinde dava dosyaları getirtilip incelenerek bu davayı ilgilendiren delillerin onaylı örneklerinin dava dosyasına intikal ettirilmesi, faturaların gerçek alım-satım karşılığı olup olmadığının belirlenmesi yönünden mal ve para akışını gösteren sevk ve taşıma irsaliyeleri, teslim tesellüm belgeleri, bedellerinin ödendiğine ilişkin ticari teamüle uygun kanıtlama yeteneği olan geçerli ödeme belgeleri ve satıcının kasasına ya da banka hesabına girip girmediğinin tespiti ile mükelleflerin yeterli üretimi, mal girişi ya da stoğu olup olmadığı da araştırılıp, karşılaştırmalı bilirkişi incelemesi yaptırılması, suça konu faturaları düzenleyen şirket yetkilileri veya kişiler de dinlenerek sözü edilen faturaları hangi hukuki ilişkiye dayanarak kime verdiklerinin sorulmasından sonra toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek sanıkların hukuki durumlarının takdir ve tayini gerekirken eksik inceleme ile yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak yazılı şekilde kararlar verilmesi,

2-Kabule göre de;

a-Her takvim yılında işlenen sahte fatura kullanmak eylemlerinin her bir takvim yılı için birbirinden bağımsız ve ayrı suçları oluşturduğu, gözetilmeden hangi takvim yılından hüküm kurulduğu da belirtilmeksizin yazılı şekilde tek beraat hükmü verilmesi,

b-Dosya içerisindeki suça konu faturaların akıbeti konusunda herhangi bir karar verilmemesi,

Yasaya aykırı, katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükümlerin bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 04.07.2018 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/4047, Karar No: 2006/6575, Tarih: 15.11.2006

**(Kapatılan)15. Hukuk Dairesi         2006/4047 E.  ,  2006/6575 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davacı ... Sis.İnş.San.Paz.Dış Tic.Ltd.Şti. ile davalı T.C.... Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğü arasındaki davadan dolayı Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 05.07.2004 ... ve 2003/440-2004/398 sayılı hükmü onayan Dairemizin 01.03.2006 ... ve 2005/581-2006/1111 sayılı ilamı aleyhinde davacı vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Yargıtay ilamında belirtilen gerektirici nedenler karşısında Usulün 440. maddesinde sayılan nedenlerden hiç birisine uygun olmayan karar düzeltme isteğinin REDDİNE ve HUMK.nun 442. maddesi hükmünce 150,00 YTL para cezasının karar düzeltme isteyen davacıya yükletilmesine, 15.11.2006 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/26852, Karar No: 2014/4238, Tarih: 03.03.2014

**2. Hukuk Dairesi         2013/26852 E.  ,  2014/4238 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Aile Mahkemesi

DAVA TÜRÜ :Boşanma

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm, taraflarca temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

Dava dosyası inceleme için elektronik ortamda gönderilmiştir.

Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) kullanılarak Yargıtay'a elektronik ortamda gönderilen dosyaların elektronik ortamda incelenebilmesi için dosyadaki tüm evrakların "taranma" suretiyle elektronik ortama aktarılmış olması zorunludur.(HUMK md. 445)Hiç kaydedilmemiş veya sisteme kaydedildiği halde taranmamış,eksik ya da hatalı taranmış veya usulüne uygun tarandığı halde doğru isimlendirilmemiş evrak barındıran dosyaların elektronik ortamda incelenebilmesi mümkün değildir. Açıklanan sebeple, fiziki imkansızlık sebebiyle taranamayan belge var ise, dosyanın elektronik ortamda değil, fiziki olarak gönderilmesi (duruşmalı temyiz edilen dosyaların her halükarda elektronik değil, fiziki olarak gönderilmesi) gerekmektedir. Fiziki olarak gönderilen dosyalar ayrıca elektronik ortamda gönderilmemelidir.

Dairemize elektronik ortamda gönderilen ve sisteme kaydedilen dosyanın yapılan ön incelemesinde yukarıdaki esaslara uyulmadığı görülmektedir. Bu halde dosyanın elektronik ortamda incelenebilmesi mümkün değildir. Mahkemesince dosyanın yeniden kontrol edilerek eksikliklerin gösterilen şekilde tamamlanması, fiziki imkansızlık sebebiyle bunun mümkün olmaması halinde ise elektronik ortamda değil,fiziki olarak gönderilmesi amacıyla dosyanın mahalli mahkemesine İADESİNE oybirliğiyle karar verildi. 03.03.2014 (Pzt.)
Yargıtay — Esas No: 2013/20049, Karar No: 2014/14510, Tarih: 12.06.2014

**8. Ceza Dairesi         2013/20049 E.  ,  2014/14510 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Parada sahtecilik

HÜKÜM : Hükümlülük ve müsadere

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Sanık ...'ın 28.04.2010 tarihli dilekçe ile hükmü temyiz ettiği, ancak temyiz dilekçesinin dosyaya girmemesi sebebiyle tebliğname düzenlenme- mesi sebebiyle ek tebliğname düzenlenmesi amacıyla dosyanın Yargıtay Cumhuriyet Baş- savcılığına tevdiine karar verildiği ancak ek tebliğname düzenlenmeden Dairemize gön- derildiği anlaşılmakla ek tebliğname düzenlendikten sonra incelenmek üzere geri gön- derilmesi kaydıyla dosyanın incelenmeksizin Yargıtay C.Başsavcılığına (TEVDİİNE), 12.06.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/26754, Karar No: 2013/18319, Tarih: 03.07.2013

**2. Ceza Dairesi         2011/26754 E.  ,  2013/18319 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Kamu görevlisine karşı görevinden dolayı hakaret

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Sanığın dosyada mevcut adli sicil kaydında yer alan Karşıyaka 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 29/12/2006 tarih ve 2005/509-2006/810 sayılı ilamı ile kasıtlı suçtan mahkumiyetinin 5237 Sayılı TCY.nın 58/1-2-b madde ve fıkraları gereğince tekerrüre esas olması nedeniyle hükmolunan cezanın aynı maddenin 6.fıkrası gereğince mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine karar verilmesi gerektiğinin gözetilmemesi karşı temyiz olmadığından, yine sanığın mükerrir olması nedeniyle aynı Yasanın 58/3. maddesi gereğince seçimlik cezalardan hapis cezası tercih edilerek temel cezanın belirlenmesi gerektiğinden, hapis cezasının tercih edilmesi yönünde yasal ve yeterli gerekçe gösterilmemesi, sonuca etkili olmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

Suç için, yasada, kısa süreli özgürlüğü bağlayıcı ceza (hapis cezası) ve para cezası seçenekli olarak öngörülmüş olup da, mahkemece özgürlüğü bağlayıcı cezaya (hapis cezasına) hükmedilmişse, bu ceza artık adli para cezasına çevrilemez (Yeni TCY. nın 50/2. maddesi). Bu durumda, yasada yalnızca adli para cezasına çevrilemeyeceği belirtildiği için, önlemlere çevrilebilir.

TCY.nın 125/3-a maddesindeki suç tanımında, hapis cezası ile adli para cezası seçenekli olarak öngörülmüştür. Mahkemece hapis cezasına hükmedilmesine karşın, bu cezanın artık adli para cezasına çevrilemeyeceği gözetilmeden, hapis cezasının adli para cezasına dönüştürülmesi suretiyle aynı Yasanın 50/2.maddesine aykırı davranılması, karşı temyiz bulunmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

Yapılan duruşmaya, toplanan delillere, gerekçeye, hakimin kanaat ve takdirine göre temyiz itirazları yerinde olmadığından reddiyle hükmün istem gibi ONANMASINA, 03/07/2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/3976, Karar No: 2007/5212, Tarih: 27.03.2007

**21. Hukuk Dairesi         2007/3976 E.  ,  2007/5212 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi  :  Kocaeli 2.İş Mahkemesi

Tarih   :  14.12.2006

Davacılar, iş kazası sonucu malüliyetten  doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesi davasının yapılan yargılaması sonunda; ilamda yazılı nedenlerle davalılardan M.B. Hakkındaki davanın reddine, 46.000,00 YTL maddi ve manevi tazminatın yasal faiziyle birlikte diğer davalılardan alınarak davacılara  verilmesine ilişkin hükmün süresi içinde temyizen incelenmesi taraf vekillerince  istenilmesi ve davalılardan H.G. , A. G.ve M.B. vekilince de duruşma talep edilmesi üzerine, dosya incelenerek, işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 27/03/2007 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü davalılardan S. A.Ş. vekili Avukat P.Ç. Geldi. Karşı taraf ile diğer davalılar adına kimse gelmedi. Duruşmaya başlanarak hazır bulunan Avukatın sözlü açıklaması dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek aynı gün Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği konuşulup düşünüldü ve aşağıda karar tesbit edildi.

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, tarafların aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-Dava, sigortalının iş kazası sonucu %100 işgöremez ve bakıma muhtaç duruma gelmesi nedeniyle maddi ve manevi zararının, sigortalının eşi olan davacı kadının eşinin bu duruma gelmesi nedeniyle manevi zararının, bilahare sigortalının bu kazaya bağlı olarak ölümü nedeniyle hak sahibi olan davacıların maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece istemin kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Zararlandırıcı olaya maruz kalan işçinin, davalı H.G. ’e ait işyerinde hat montaj ustası olarak çalışmakta iken, olay günü işverenin taahhüdündeki D. Köyü şebeke yenileme ve bakım onarımı çalışmaları sırasında, tırmandığı direkte yüksek gerilime kapılarak, % 100 sürekli iş göremez duruma geldiği ve yargılama sırasında da öldüğü  dosyadaki bilgi ve belgelerden anlaşılmaktadır.

İnsan yaşamının kutsallığı çevresinde işveren, işyerinde işçilerin sağlığını ve iş güvenliğini sağlamak için gerekli olanı yapmak ve bu husustaki şartları sağlamak ve araçları noksansız bulundurmakla yükümlü olduğu İş Kanununun 77.maddesinin açık buyruğudur.

Dava konusu olaya ilişkin olarak düzenlenen 24.04.2003 tarihli kusur bilirkişi raporunda; Olayda işverenin % 30, iş yeri sorumlu mühendisi M.B. %20, Ustabaşı A.G. ’in % 20, S. E. D. A.Ş’nin % 10, işçinin ise % 20 oranında kusurlu olduğu belirtilmiş, buna karşılık; olayda işverenin % 40,Ustabaşı A.G. ’in %10, S.E.D. A.Ş’nin %40, işçinin ise % 10 oranında kusurlu olduğu açıklanan 14.04.2004 ve 10.03.2006 tarihli kusur bilirkişi raporları mahkemece hükme dayanak alınmıştır.