muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/870, Karar No: 2022/4239, Tarih: 26.05.2022

2.2.Davalılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; kararın kanunlara, içtihatlara, hukuka, dosya münderecatına uygun olmadığını, muris muvazaası nedeniyle tapu iptali ve tescil talebi yönünden davanın kabulüne karar verilemeyeceğini, mirasbırakanın dava konusu eski 261 parsel sayılı taşınmazı bedeli karşılığında davalılar ... ve ...'e sattığını, davalı ...'in bakım yükümlülüğünü yerine getirdiğini, kararda hem ret hem kabul bulunduğunu, yargılama giderleri, harç ve masrafların davanın kabul ve ret oranına göre hesaplanmadığını, davacılar lehine vekalet ücretinin fazla hesaplandığını, davalılar lehine de vekalet ücretine

hükmedilmesi gerektiğini, tenkis talebi yönünden de davanın reddedilmesi gerektiğini, 487 ada 4 parsel sayılı taşınmazdaki bina değerinin de hesaplamaya dahil edildiğini ancak arsa değerinin hesaplanması gerektiğini, davalılar ... ve ...'e emeklerinin karşılığının verildiğini, bağışlamaların nedeninin saklı pay kurallarını etkisiz kılmak olmadığını, temlikler ile davacıların saklı paylarının ihlal edilmediğini, bilirkişi ve mahkemenin hesaplamalarının yanlış olduğunu bildirerek ve önceki beyanlarını tekrarla İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

3. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 20/12/2021 tarihli ve 2020/1317 E., 2021/1781 K. sayılı kararıyla; Mahkeme kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu gerekçesiyle, 6100 sayılı HMK’nın 353/1-b-1. maddesi uyarınca, tarafların istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

1.Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili ve katılma yolu ile davalılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Temyiz Nedenleri

2.1.Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; muris muvazaasının yerleşik Yargıtay uygulamalarına göre ispatlanarak sabit olmasına, mirasbırakanın satış için ihtiyacı olmamasına, davalılarca bedel ödendiğine dair hiçbir belge ve bilgi dosyada bulunmamasına, mal kaçırılanların mirasbırakanın kızları, hukuk ve kanuna aykırı olarak edinenlerin mirasbırakanların erkek altsoyu olmasına ve muvazaanın tüm taşınmazlar yönünden sabit olmasına rağmen, miras payları oranında iptal-tescile hükmedilmeyen, tapu iptali ve davacılar adına tescile karar verilmesi gereken ancak tenkise tabi tutulan taşınmazlar yönünden kararın bozulmasına/düzeltilerek onanmasına karar verilmesi talep etmiştir.

2.2.Davalılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf talepli dilekçesindeki itiraz nedenlerini yineleyerek, istinaf talepleri nazara alınmadan karar verildiğini bildirerek ve önceki beyanlarını tekrarla kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

3. Gerekçe

3.1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, muris muvazaası hukuki nedenine dayalı tapu iptali ve tescil, olmadığı takdirde tenkis istemlerine ilişkindir.

3.2. İlgili Hukuk

2.2.Davalılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf talepli dilekçesindeki itiraz nedenlerini yineleyerek, istinaf talepleri nazara alınmadan karar verildiğini bildirerek ve önceki beyanlarını tekrarla kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

3. Gerekçe

3.1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, muris muvazaası hukuki nedenine dayalı tapu iptali ve tescil, olmadığı takdirde tenkis istemlerine ilişkindir.

3.2. İlgili Hukuk

3.2.1.Yerleşmiş Yargıtay içtihatlarında ve 01.04.1974 tarihli 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında açıklandığı üzere görünürdeki sözleşme tarafların gerçek iradelerine uymadığından, gizli bağış sözleşmesi de Türk Medeni Kanunu'nun (TMK) 706., Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) 237. ve Tapu Kanunu'nun 26. maddelerinde öngörülen şekil koşullarından yoksun bulunduğundan, saklı pay sahibi olsun veya olmasın miras hakkı çiğnenen tüm mirasçılar dava açarak resmi sözleşmenin muvazaa nedeni ile geçersizliğinin tespitini ve buna dayanılarak oluşturulan tapu kaydının iptalini isteyebilirler.

3.2.2.Tenkis (indirim) davası, miras bırakanın saklı payları zedeleyen ölüme bağlı veya sağlar arası kazandırmaların (bağış) yasal sınıra çekilmesini amaçlayan, öncesine etkili, yenilik doğurucu (inşai) davalardandır. Tenkis davasının dinlenebilmesi için öncelikli koşul; mirasbırakanın ölüme bağlı veya sağlar arası bir kazandırma işlemi ile saklı pay sahiplerinin haklarını zedelemiş olmasıdır. Saklı payların zedelendiğinden söz edilmesi ise kazandırma konusu tereke ile kazandırma (temlik ) dışı terekenin tümüyle bilinmesiyle mümkündür. Tereke mirasbırakanın ölüm tarihinde bırakmış olduğu malvarlığı kıymetleri ile iadeye ve tenkise tabi olarak yaptığı kazandırmalardır. Bunlar terekenin aktifini oluşturur. Mirasbırakanın borçları, bakmakla yükümlü olduğu kişilerin 743 sayılı Kanun uygulanacaksa bir aylık 4721 sayılı Kanun uygulanacaksa üç aylık nafakası, terekenin defterinin tutulması, mühürlenmesi, cenaze masrafları gibi giderler de pasifidir. Aktiften belirtilen borçların indirilmesi net terekeyi oluşturur. Tereke bu şekilde tespit edildikten sonra mirasın açıldığı tarihteki fiyatlara göre değerlendirilmesi yapılarak parasal olarak miktarının tespiti gerekir (TMK m.564). Miras bırakanın TMK'nın 506. maddesinde belirlenen saklı paya tecavüz edip etmediği bulunan bu rakam üzerinden hesaplanır. Tasarruf oranı aşılmış ise tasarrufun niteliğine göre icap ederse kazandırma işleminde, saklı payları zedeleme kastının bulunup bulunmadığı objektif (nesnel) ve sübjektif (öznel) unsurlar dikkate alınarak belirlenmelidir. Zira tasarruf oranını aşan her kazandırmada saklı payları zedeleme kastının varlığından söz edilemez.

Mutlak olarak tenkise tabi tasarruflarda (ölüme bağlı tasarruflar veya TMK'nin 565. maddesinin 1, 2 ve 3 bentlerinde gösterilenler) veya saklı payın ihlal kastının varlığı kesin olarak anlaşılan diğerlerinde özellikle muayyen mal hakkında tenkis uygulanırken TMK'nın 570. maddesindeki sıralamaya dikkat etmek, davalı mahfuz hisseli mirasçılardan ise aynı Kanun'un 561. maddesinde yer alan mahfuz hisseden fazla olarak alınanla sorumluluk ilkesini gözetmek, dava konusu olup olmadığına bakılmayarak önce ölüme bağlı tasarruflarla davacının saklı payını tamamlamak, sonra sağlar arası tasarrufları dikkate almak gerekir. Bu işlem sırasında dava edilmeyen kişi veya tasarrufların tenkisi gerekeceği sonucu çıkarsa davacının onlardaki hakkını dava etmemesinin davalıyı etkilemeyeceği ve birden çok kişiye yapılan teberru tenkise tabi olursa 563. maddede yer alan, alınanla mütenasip sorumluluk kuralı gözetilmelidir.

Davalıya yapılan tasarrufun tenkisine sıra geldiği takdirde tasarrufun tümünün değeri ile davalıya yapılan fazla teberru arasında kurulan oranda (Sabit Tenkis Oranı) tasarrufa konu malın paylaşılmasının mümkün olup olamayacağı (TMK m.564) araştırılmalıdır. Bu araştırma sonunda tasarrufa konu mal sabit tenkis oranında bölünebilirse bu kısımların bağımsız bölüm halinde taraflar adına tesciline karar verilmelidir.

Tasarrufa konu malın sabit tenkis oranında bölünmezliği ortaya çıktığı takdirde sözü geçen 564. maddedeki tercih hakkı gündeme gelecektir. Böyle bir durum ortaya çıkmadan davalının tercih hakkı doğmadan davalının tercihini kullanması söz konusu olamaz. Daha önce bir tercihten söz edilmişse sonuç doğurmaz. O zaman davalıdan tercihi sorulmak ve 11.11.1994 günlü 4/4 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca süratle dava konusu olup sabit tenkis oranına göre bölünemeyen malın, karar tarihindeki rayice göre değeri belirlenmeli ve bu değerin sabit tenkis oranıyla çarpımından bulunacak naktin ödetilmesine karar verilmelidir.

3.2.3. Miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362. maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366. maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

3.3. Değerlendirme

3.3.1. Hemen belirtilmelidir ki, pay oranında açılan muris muvazaası hukuki nedenine dayalı tapu iptali-tescil, tenkis davalarında davacılar arasında zorunlu dava arkadaşlığı bulunmayıp ihtiyari dava arkadaşlığı bulunduğundan, dava değerinin davayı açan mirasçı veya mirasçıların her birinin payına isabet eden değer olacağı kuşkusuzdur.

3.3. Değerlendirme

3.3.1. Hemen belirtilmelidir ki, pay oranında açılan muris muvazaası hukuki nedenine dayalı tapu iptali-tescil, tenkis davalarında davacılar arasında zorunlu dava arkadaşlığı bulunmayıp ihtiyari dava arkadaşlığı bulunduğundan, dava değerinin davayı açan mirasçı veya mirasçıların her birinin payına isabet eden değer olacağı kuşkusuzdur.

Dosya içeriğine göre, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı tapu iptali ve tescil isteği bakımından, ölünceye kadar bakma akdi ile davalı ...'a devredilen (eski 264) yeni 119 ada 12 parsel sayılı taşınmaz yönünden anılan taşınmazın keşfen saptanan toplam 35.144,90 TL değeri üzerinden her bir davacının 1/4 miras payına karşılık gelen değer 8.786,22 TL olmakla; tenkis isteği bakımından bağış suretiyle davalı ...'a devredilen (eski 96) yeni 116 ada 23 parsel sayılı taşınmaz yönünden anılan taşınmazın keşfen saptanan toplam 292.969,50 TL değeri üzerinden her bir davacının 1/4 miras payına karşılık gelen değer 73.242,37 TL, kaldı ki bu taşınmaz yönünden tenkise hükmedildiği ve hükmedilen tenkis bedeli de toplam 21.855,86 TL olmakla; temyize konu edilen miktarlar Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi itibariyle kesinlik sınırı olan 78.630,00 TL'nin altında kalmaktadır.

3.3.2. Dosya içeriğine, toplanan delillere, delillerin takdirinin yerinde oluşuna, (III.) no.lu paragrafta yer verilen İlk Derece Mahkemesi kararının, (IV./3.) no.lu paragrafta yer verilen Bölge Adliye Mahkemesi kararının dayandığı yasal ve hukuksal gerekçelere göre dava konusu 155 ada 8 ve 9 parsel sayılı taşınmazlar yönünden tapu iptal-tescile; 487 ada 4, 533 ada 27, 119 ada 10, 113 ada 3, 116 ada 2 ve 116 ada 4 parsel sayılı taşınmazlar yönünden tenkise karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır.

VI. SONUÇ:

1. (V./3.2.3.) no.lu paragrafta yer verilen yasal düzenlemeler uyarınca ve (V./3.3.1.) no.lu paragrafta açıklanan nedenlerle; dava konusu 119 ada 12 parsel ve 116 ada 23 parsel yönünden yönünden taraf vekillerinin temyiz dilekçelerinin REDDİNE,

2. (V./3.3.2.) no.lu paragrafta açıklanan nedenlerle; dava konusu 155 ada 8 ve 9, 487 ada 4, 533 ada 27, 119 ada 10, 113 ada 3, 116 ada 2 ve 116 ada 4 parsel sayılı taşınmazlar yönünden taraf vekillerinin yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı HMK'nın 370. maddesi uyarınca ONANMASINA, aşağıda yazılı 23.667,91 TL bakiye onama harcının hükmü temyiz eden davalılardan alınmasına, aşağıda yazılı 80,70 TL fazla yatırılan harcın da davacılara iadesine; 26/05/2022 tarihinde kesin olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/5631, Karar No: 2023/6035, Tarih: 12.06.2023

**5. Hukuk Dairesi         2023/5631 E.  ,  2023/6035 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

2797 sayılı Yargıtay Kanunu'nun 40 ıncı ve Yargıtay İç Yönetmeliğinin 18 inci maddeleri uyarınca yapılan ön incelemede;

Her ne kadar mahkemelerce yetkisizlik kararı verilmiş ise de Türk vatandaşı olmayan ve Türkiye'de yerleşim yeri bulunmayan hükümlünün cezaevine girmeden önce Türkiye'de sakin olduğu yerin tespiti açısından dosyadaki tüm adreslerde kolluk araştırması yapılmadığı ve hükümlünün sakin olduğu yerin tespit edilmediği anlaşılmaktadır. Bu nedenle, hükümlünün nerede ikamet ettiğinin tespit edilebilmesi için kolluk vasıtasıyla, dosyada mevcut bütün adreslerde araştırma yaptırıldıktan ve hükümlünün cezaevine girmeden önce Türkiye'de sakin olduğu ikamet adresi tespit edildikten sonra yargı yeri belirlenmesi amacıyla dosyanın gönderilmesi gerekmektedir.

KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Belirtilen işlemlerin yerine getirilmesi için dosyanın hükmü veren İlk Derece Mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE,

12.06.2023 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/3523, Karar No: 2007/390, Tarih: 12.02.2007

**(Kapatılan)17. Hukuk Dairesi         2006/3523 E.  ,  2007/390 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi

-K...A R-

Davalı parsellere komşu 753 nolu parsele uygulanan 3 tahrir nolu vergi kaydı ile ilgili olarak gönderilen arazi tahrir cetvelinde söz konusu parsele uygulanan vergi kaydının hangisi olduğu birden fazla 3 tahrir numaralı kayıt olması nedeniyle anlaşılamadığından yeniden merciinden 753 nolu parsele revizyon gören vergi kaydının araştırılarak kayıt suretinin getirtilip evraka eklenmesi ondan sonra temyiz incelemesi yapmak üzere gönderilmesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE 12.2.2007 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/5368, Karar No: 2019/17601, Tarih: 08.10.2019

**9. Hukuk Dairesi         2019/5368 E.  ,  2019/17601 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : BURSA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 3. HUKUK DAİRESİ

DAVA : Davacı, işçilik alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin kısmen kabul kararına karşı davalı avukatı istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi davalı avukatının istinaf başvurusunu esastan reddetmiştir.

Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi'nin kararı süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında yazılı gerekçelere göre yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun olan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı HMK'nun 370. maddesi uyarınca ONANMASINA, dava dosyasının İlk Derece Mahkemesi'ne, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesi'ne gönderilmesine, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, 08/10/2019 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/819, Karar No: 2010/10390, Tarih: 28.09.2010

**(Kapatılan)19. Hukuk Dairesi         2010/819 E.  ,  2010/10390 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye HukukMahkemesi

Tarih :17.9.2009

Nosu : 480-305

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-KARAR-

Dava, işyerinde kaçak su kullanımından kaynaklanan alacağın tahsili için girişilen icra takibine yönelik itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.

Davalı vekili, aleyhlerine düzenlenen tutanağın usule aykırı olduğunu, yağmur sularının ve yüzeysel suların binanın bodrumunda toplandığını, tahliye edilen bu suyun ASKİ'nin kanalizasyonuna verilmediğini, yeşil alanın sulanmasında kullanıldığını, bu suyun kuyu suyu olmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece yapılan yargılama toplanan deliller, benimsenen bilirkişi kurulu raporuna göre davalı işyerinde ayrı hat çekmek suretiyle kaçak su kullanımının söz konusu olmadığı gerekçeleri ile davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir.

Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edenden alınmasına, 28.9.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.

TL

17.15.-O.H.

15.60.-P.H.

01.55.-Kalan

Aslı gibidir.
Yargıtay — Esas No: 2017/3239, Karar No: 2018/8687, Tarih: 26.11.2018

**21. Hukuk Dairesi         2017/3239 E.  ,  2018/8687 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacılar, iş kazası sonucu maluliyetten doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalılardan ... Valiliği İl Özel İdaresi ile ... vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

K A R A R

1- Dosyadaki yazılara, temyiz edenin sıfatına ve temyiz kapsam ve nedenlerine göre, temyiz eden davalı ... Valiliği ile davalı ... vekillerinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki sair temyiz itirazlarının reddine,

2- Dava, iş kazası nedeniyle sigortalı ile eşinin maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece asıl ve birleşen davalar bir bütün olarak değerlendirilerek, davalılar ... Sigorta, ... ve ... aleyhine açılan davaların Reddine, -Davalılar İl Özel İdaresi, ... ve ... Genel Sigorta aleyhine açılan davanın Kısmen Kabul Kısmen Reddine, Davacı sigortalı lehine 94.535,70 TL maddi tazminatın (davalı ... yönünden kaza tarihinden , diğer davalılar yönünden dava tarihinden itibaren) 5.000,00 TL nin yasal faiziyle birlikte ; bakiye 89535,70 TL nin ise ıslah tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar İl Özel İdaresi, ... ve ... Genel Sigortadan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, Davacı sigortalı lehine 15.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 09/04/2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... ve İl Özel İdaresinden müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin taleplerin Reddine, Davacı sigortalının eşi lehine 6.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 09/04/2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... ve İl Özel İdaresinden müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin Taleplerin Reddine karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerin incelenmesinden; davacı sigortalının, davalı ... Sekreterliğinde topoğraf olarak çalışmakta iken, görevli olarak gittikleri ... Köyünden davalı ...(köy muhtarı) yönetimindeki araç ile iş yerine dönerken, davalı ...’nın önünde seyreden davalı ... yönetimindeki araca çarpması sonucu iş kazası geçirdiği, davalı ...'ya ait ... plakalı kazalı aracın davalı ... Genel Sigorta A.Ş.’ne ait 0001-03096780 numaralı zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sigortalı olduğu, olayın Kurumca iş kazası olarak kabul edildiği ve davacı sigortalının sürekli iş göremezlik oranıın % 22 olarak belirlendiği hükme esas bilirkişi kusur raporunda davalı sürücü ...'ın % 100 kusuru bulunduğu, çarpılan araç maliki ... ile şoförü ...’ın kusursuz olduğu anlaşılmaktadır.

6360 sayılı Kanunun gereğince on dört ilde Büyükşehir Belediyesi kurulmasına karar verilmiş olup, bu illerdeki İl Özel İdarelerinin tüzel kişiliklerin kaldırılmasına karar verilmiştir. Kanunun 3/2 .maddesine göre “Mevzuatla il özel idarelerine yapılan atıflar bu Kanun kapsamında tüzel kişiliği kaldırılan il özel idareleri için ilgisine göre bakanlıklara, bakanlıkların bağlı veya ilgili kuruluşları ile bunların taşra teşkilatına, Hazineye, valiliklere, büyükşehir belediyelerine ve bağlı kuruluşlarına veya ilçe belediyelerine yapılmış sayılır. Tüzel kişiliği kaldırılan il özel idarelerine 22/2/2005 tarihli ve 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu ve diğer mevzuatla verilmiş olan yetki, görev ve sorumluluklar ilgisine göre bu kurum ve kuruluşlar tarafından kullanılır ve yerine getirilir. Söz konusu il özel idarelerinin mahkemelerde süren davaları ile il özel idaresi olarak faaliyet gösterdikleri dönem ve yapılan işlemlere ilişkin olarak açılacak davalarda muhatap, devir işleminin yapıldığı ilgili kurum ve kuruluştur.”

Dosyada yer alan bilgi ve belgelere göre ... İl Özel idaresinin, ... Büyükşehir Belediyesi’ne devrolduğu anlaşılmakla husumetin kanun gereği ... Büyükşehir Belediyesine ait olması nedeniyle husumetin bu hasıma yöneltilerek taraf teşkili sağlanması gerekirken, tüzel kişiliği ortadan kaldırılmış olan ... İl Özel İdaresine karşı davaya devam edilerek karar verilmesi hatalı olmuştur.

3- Tazminatın saptanmasında, zarar ve tazminata doğrudan etkili olan işçinin net geliri, PMF yaşam tablosuna göre bakiye ömrü, işgörebilirlik çağı, işgöremezlik ve müterafih kusur oranları, Sosyal Sigortalar tarafından bağlanan gelirin ilk peşin sermaye değeri gibi tüm verilerin hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek şekilde öncelikle belirlenmesi gerektiği tartışmasızdır. Öte yandan tazminat miktarı; işçinin ve destek görenin olay tarihindeki bakiye ömrü esas alınarak aktif ve pasif dönemde elde edeceği kazançlar toplamından oluştuğu yönü ise söz götürmez. Başka bir anlatımla, işçinin günlük net geliri tesbit edilerek bilinen dönemdeki kazancı mevcut veriler nazara alınarak iskontolama ve artırma işlemi yapılmadan hesaplanacağı, bilinmeyen dönemdeki kazancının ise; yıllık olarak %10 arttırılıp %10 iskontoya tabi tutulacağı, 60 yaşına kadar (aktif) dönemde, 60 yaşından sonrada bakiye ömrüne kadar (pasif) dönemde elde edeceği kazançların ortalama yöntemine başvurulmadan her yıl için ayrı ayrı hesaplanacağı Dairemizin ve Yargıtay'ın oturmuş, yerleşmiş görüşlerindendir.

Öte yandan 01.01.2008 tarihinden itibaren yürürlüğe giren 5615 sayılı yasanın 2.maddesiyle değişik 193 sayılı gelir vergisi kanununun Asgari geçim indirimi başlıklı 32. maddesine göre “Ücretin gerçek usûlde vergilendirilmesinde asgarî geçim indirimi uygulanır.

Öte yandan 01.01.2008 tarihinden itibaren yürürlüğe giren 5615 sayılı yasanın 2.maddesiyle değişik 193 sayılı gelir vergisi kanununun Asgari geçim indirimi başlıklı 32. maddesine göre “Ücretin gerçek usûlde vergilendirilmesinde asgarî geçim indirimi uygulanır.

Aynı zamanda bu aşamada usuli kazanılmış hak kavramını açıklamak faydalı olacaktır. Usuli kazanılmış hak kavramı, davaların uzamasını önlemek, hukuki alanda istikrar sağlamak ve kararlara karşı genel güvenin sarsılmasını önlemek amacıyla Yargıtay uygulamaları ile geliştirilmiş, öğretide kabul görmüş ve usul hukukunun vazgeçilmez ana ilkelerinden biri haline gelmiştir. Anlam itibariyle, bir davada mahkemenin ya da tarafların yapmış olduğu bir usul işlemi ile taraflardan biri lehine doğmuş ve kendisine uyulması zorunlu olan hakkı ifade etmektedir.

Usuli kazanılmış hakkın hukuki sonuç doğurabilmesi için; bir davada ya taraflar ya mahkeme ya da Yargıtay tarafından açık biçimde yapılmış olan ve istisnalar arasında sayılmayan bir usul işlemi ile taraflardan biri lehine doğmuş ve kendisine uyulması zorunlu olan bir hakkın varlığından söz edilebilmesi gerekir.( HGK.nun 12.07.2006 T., 2006/4-519 E, 2006/527 K, 03.12.2008 T., 2008/10-730 E., 2008/732 K.) Usuli kazanılmış hak ilkesi kamu düzeniyle ilgilidir. (09.05.1960 T., 21/9; 04.02.1959 gün 13/5 sayılı İçtihadı Birleştirme kararı)

Bu açıklamalar ışığında mahkemece yapılacak iş, davacı vekilinin 18.12.2013 tarihli celsedeki beyanının 15.04.2013 tarihli hesap raporuna yönelik kabul beyanı niteliğinde olduğu gözetilerek, bu rapordaki veriler yönünden davalı lehine usuli kazanılmış oluştuğu gözetilerek, işlemiş devre ileriye çekilmemek suretiyle ve davacının 15.10.2011 tarihinden itibaren emekliye ayrıldığı gözetilerek bu tarih pasif devre başlangıç tarihi olarak esas alınarak, bu tarihten itibaren asgari geçim indirimi ücrete dahil edilmeden asgari ücret üzerinden hesap yapılması suretiyle temyiz eden davalılar yönünden tazminat alacağının bu şekilde yapılacak hesap dikkate alınarak tespiti gerekirken; mahkemece itibar olunan hesaba gçre pasif devrenin önceki emeklilik tarihine rağmen 60 yaşının ikmal edildiği tarihten başlatılması ve usuli kazanılmış hakka aykırı olarak alınan hesap raporuna itibarla maddi tazminatın belirlenmesi hatalı olmuştur.