muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2012/24024, Karar No: 2013/14221, Tarih: 13.06.2013

**(Kapatılan)22. Hukuk Dairesi         2012/24024 E.  ,  2013/14221 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA : Davacı, kıdem tazminatı, yıllık izin ücreti, fazla mesai ücreti, hafta tatili ile genel tatil ücreti alacaklarının ödetilmesine, karşı davacı ise ihbar tazminatının tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, asıl davayı kabul etmiş, karşı davayı reddetmiştir.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı boşaltma için ayda ortalama dört adet konteynır gemisi geldiği çalışma şartlarının çekilmez hale geldiğini haftalık çalışmanın 70-80 saat olduğunu ve fazla mesailerin ödenmediğini bu sebeple iş sözleşmesini feshettiğini ileri sürerek kıdem tazminatı, fazla çalışma, yıllık izin, hafta tatili ve genel tatil ücretlerinin davalıdan tahsilini istemiştir.

Davalı cevabında, davacının istifa ettiğinden kıdem tazminatı isteyemeyeceğini, limana yaklaşan gemi sayısının ayda 1-2-olduğunu gerçek çalışma ile fazla mesaiye gerek kalmayacağını, izinlerini kullandığını ileri sürerek davanın reddine ve karşı dava ile ihbar tazminatının davacı-karşı davalı işçiden tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece davacının feshi haklı kabul edilerek kıdem tazminatı ve fazla mesai isteğinin kabulüne diğer talepleri ile karşı davalı-karşı davacı şirketin ihbar tazminatı isteğinin reddine karar verilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp kanıtlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.

Fazla çalışmanın ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları, delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın bu tür yazılı belgelerle kanıtlanamaması durumunda tarafların dinletmiş oldukları tanık beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada göz önüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır.

Fazla çalışmanın yazılı delil ya da tanıkla ispatı imkan dahilindedir. İşyerinde çalışma düzenini bilmeyen ve bilmesi mümkün olmayan tanıkların anlatımlarına değer verilemez.

Fazla çalışmanın yazılı delil ya da tanıkla ispatı imkan dahilindedir. İşyerinde çalışma düzenini bilmeyen ve bilmesi mümkün olmayan tanıkların anlatımlarına değer verilemez.

Somut olayda mahkemece işyerinde haftanın beş günü 8:00-19:00 arası ve haftanın bir günü de bir geminin limana yanaştığı, bu günler için onaltı saatlik bir çalışma olduğu kabul edilerek yapılan hesaplamaya göre fazla mesai konusunda sonuca gidilmiştir. Haftada bir geminin boşaltıldığı iddiası tek davacı tanık anlatımına dayanmaktadır. Davalı tanıkları ise en fazla ayda üç geminin limana yanaştığını beyan etmişlerdir. Kaldı ki davalı taraf liman başkanlığının yazısına göre ayda üç gemi yanaştığını iddia etmesi karşısında mahkemece liman başkanlığı yazısına göre limana yanaşan gemi sayısı belirlenerek fazla mesai konusunda yeniden hesaplama yapılması gerekirken eksik incelemeye dayalı olarak karar verilmesi bozma sebebidir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 13.06.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/12482, Karar No: 2022/1025, Tarih: 07.02.2022

**10. Ceza Dairesi         2020/12482 E.  ,  2022/1025 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkeme : BURSA Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesi

Suç : Uyuşturucu madde ticareti yapma

Hükümler : 1- Mahkûmiyet; Bursa 5. Ağır Ceza Mahkemesinin

26/02/2019 - 2018/358 esas ve 2019/77 sayılı kararı

2- İstinaf başvurusunun eleştirilerek esastan reddi; Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin 14/06/2019 2019/2423 esas ve 2019/1127 sayılı kararı

Bölge Adliye Mahkemesince verilen hüküm temyiz edenin sıfatı, başvurunun süresi, kararın niteliği ve temyiz sebeplerine göre incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ :

5271 sayılı CMK'nın 288. ve 294. maddelerinde yer alan düzenlemeler ile 289. maddesinde sayılan kesin hukuka aykırılık halleri dikkate alınarak, sanık müdafiinin temyiz dilekçesinde belirttiği sebeplerin hükmün hukuki yönüne ilişkin olduğu değerlendirilerek, anılan sebeplere bağlı olarak yapılan incelemede,

Yargılama sürecindeki işlemlerin kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eyleme uyan suç tipi ile yaptırımların aşağıda belirtilenler dışında doğru biçimde belirlendiği anlaşıldığından; yerinde görülmeyen diğer itirazların reddine, ancak;

1- Sanık hakkında hükmedilen adli para cezasının, "taksitlerden birinin zamanında ödenmemesi halinde geri kalan kısmın tamamının tahsil edileceği ve ödenmeyen adli para cezasının hapse çevrileceğinin" ihtarı yerine, “taksitlerden birinin ödenmemesi halinde tamamının tahsiline, ödenmeyen para cezasının hapis cezasına çevrilmesine” denilmek suretiyle 18/06/2014 tarihinde kabul edilip 28/06/2014 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6545 sayılı Kanun'un 81. maddesi ile değişik 5275 sayılı Kanun'un 106/3. maddesi hükmü gözetilmeksizin infazı kısıtlar biçimde karar verilmesi,

2- TCK'nın 53. maddesinin uygulanması ile ilgili olarak 7242 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikler nedeniyle, bu maddenin uygulanması açısından sanığın durumunun yeniden belirlenmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanık müdafiinin temyiz istemleri bu nedenlerle yerinde görülmüş olduğundan, CMK'nın 302. maddesi gereğince hükmün BOZULMASINA, ancak bu durumların yeniden duruşma yapılmaksızın aynı Kanun'un 303. maddesi gereğince düzeltilmesi mümkün bulunduğundan, ilk derece mahkemesi hükmünün;

1-Hüküm fıkrasının, sanığa verilen adli para cezasının taksitlendirilmesine ilişkin paragrafında “... taksitlerden birinin ödenmemesi halinde tamamının tahsiline, ödenmeyen para cezasının hapis cezasına çevrilmesine” ibaresinin çıkarılarak yerine “ taksitlerden birinin zamanında ödenmemesi halinde geri kalan kısmın tamamının tahsil edileceği ve ödenmeyen adli para cezasının hapse çevrileceğinin ihtarına” ibaresinin eklenmesi,

1-Hüküm fıkrasının, sanığa verilen adli para cezasının taksitlendirilmesine ilişkin paragrafında “... taksitlerden birinin ödenmemesi halinde tamamının tahsiline, ödenmeyen para cezasının hapis cezasına çevrilmesine” ibaresinin çıkarılarak yerine “ taksitlerden birinin zamanında ödenmemesi halinde geri kalan kısmın tamamının tahsil edileceği ve ödenmeyen adli para cezasının hapse çevrileceğinin ihtarına” ibaresinin eklenmesi,

2- TCK'nın 53. maddesinin uygulanması ile ilgili bölümün hüküm fıkrasından çıkarılması ve yerine “Anayasa Mahkemesinin 08.10.2015 tarihli iptal kararından ve 7242 sayılı Kanun'un 10. maddesinde yapılan değişiklikten sonra oluşan durumuna göre, sanık hakkında, TCK'nın 53. maddesinin 1 ve 2. fıkraları ile 3. fıkrasının birinci cümlesinin uygulanmasına” ibaresinin yazılması,

Suretiyle, diğer yönleri usul ve kanuna uygun olan Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesi hükmünün DÜZELTİLEREK TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİNE,

28/02/2019 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7165 sayılı Kanun'un 8. maddesi ile değişik 5271 sayılı CMK'nın 304/1. maddesi uyarınca dosyanın Bursa 5. Ağır Ceza Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesine gönderilmesine, 07/02/2022 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/3861, Karar No: 2017/5223, Tarih: 11.05.2017

**13. Ceza Dairesi         2016/3861 E.  ,  2017/5223 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : .... Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Karşılıksız yararlanma

HÜKÜM : Temyiz isteminin reddi

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek, gereği düşünüldü:

Her ne kadar sanık tarafından temyiz isteminin reddine dair ek karar temyiz edilmemiş ise de, temyiz isteminin reddine dair ek kararda mahkemece dosyanın temyiz incelemesi için ... gönderilmesine karar verildiği, sanığın sehven mahkemece yanıltıldığından ek kararın süresinde temyiz edildiği kabul edilerek yapılan incelemede;

Sanığın yokluğunda verilen hükmün, sanık tarafından 1412 sayılı CMUK'un 310/1 maddesinde öngörülen 1 haftalık yasal süre geçtikten sonra temyiz edildiğinin anlaşılması karşısında; sanığın 29.12.2015 tarihli karara yönelik temyiz isteminin süresinde olmaması nedeniyle, mahkemece verilen temyiz isteminin reddine ilişkin 19.02.2016 tarihli, 2014/962 esas ve 2015/889 karar sayılı ek kararında bir isabetsizlik görülmediğinden, bu karara yönelik sanığın temyiz itirazının reddiyle, temyiz isteminin reddine dair kararın ONANMASINA, 11.05.2017 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/4778, Karar No: 2010/2002, Tarih: 08.03.2010

**(Kapatılan)17. Hukuk Dairesi         2009/4778 E.  ,  2010/2002 K.**

**"İçtihat Metni"**

T.C.

Y A R G I T A Y

17.HUKUK DAİRESİ

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı ... vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, davacıya kasko sigortalı ... plakalı araç davalı belediyeye ait otoparkta iken yağmur sonucu oluşan sel baskını ile hasarlandığını, davacının 9.1.2007 tarihinde sigortalısına hasar bedeli olarak 21.850 TL ödediğini belirterek, Ödenen 21.850 TL nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalılardan müşterek ve müteselsilen (davalı ... poliçe limiti ile sınırlı olarak) tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili, davacıya sigortalı aracın mücbir sebep niteliğindeki sel baskını ile hasarlandığını, davalı belediyenin alması gereken tedbir bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... vekili, kusur ve ihmallerinin bulunmadığını, sel baskının mücbir sebep vasfında olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma ve toplanan kanıtlara göre; davanın kabulü ile, tahsilde tekerrür olmamak üzere 21.850 TL nin davalı ... yönünden ödeme tarihi 9.1.2006, davalı ... yönünden 22.3.2007 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... poliçe limiti ile sorumlu olarak davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline karar verilmiş, hüküm davalı ... vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davalı ... vekili ve davalı ... vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA ve aşağıda dökümü yazılı 707,89 TL kalan onama harcının temyiz eden davalılardan alınmasına 8.3.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/10507, Karar No: 2017/10874, Tarih: 21.12.2017

**20. Hukuk Dairesi         2017/10507 E.  ,  2017/10874 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ:Sulh Hukuk Mahkemesi

Kısıtlı adayı hakkında vesayet hukukuna ilişkin olarak açılan davada ...2. Sulh Hukuk, ...13. Sulh Hukuk,... 4. Sulh Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile dosyada son karar Bölge Adliye Mahkemelerinin faaliyete geçmesinden sonra verilmiş ise de iki farklı Bölge Adliye Mahkemesinin yargı çevresinde kalan mahkemelerce karşılıklı olarak yetkisizlik kararı verildiğinden ve 5235 sayılı Kanunun 36/3. maddesi gereğince Bölge Adliye Mahkemeleri hukuk dairelerinin görevi yargı çevresi içerisinde bulunan adlî yargı ilk derece hukuk mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarını çözmek olduğundan yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, 4721 sayılı TMK'nın 405. maddesi uyarınca vasi atanmasına ilişkindir.... 2. Sulh Hukuk Mahkemesince kısıtlı adayının yerleşim yeri adresinin ...Mahalllesi, ... Caddesi, ...olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir...13. Sulh Hukuk Mahkemesince kısıtlı adayının...de ikamet ettiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

... 4. Sulh Hukuk Mahkemesince kısıtlı adayının... ilinde geçici süre kaldığı, halen Ankara ilinde bulunan çocuklarının yanında ikamet ettiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.... 2. Sulh Hukuk Mahkemesince yargı yeri belirlenmesine karar verilmesi için dosyanın gönderilmesine karar verilmiştir.Türk Medenî Kanununun 411. maddesine göre, “Vesayet işlerinde yetki, küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.” Aynı Kanunun 19/1. maddesi uyarınca “Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.” ... İlçe Emniyet Müdürlüğünce yapılan araştırmaya göre davanın açıldığı tarih itibarıyla kısıtlı adayının ... Mahalllesi,... Caddesi,... adresinde ikamet ettiği anlaşıldığından uyuşmazlığın ... 13. Sulh Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri ile 5235 sayılı Kanunun 36/3. maddesi gereğince ... 13. Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 21/12/2017 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/6526, Karar No: 2015/17218, Tarih: 01.10.2015

**8. Hukuk Dairesi         2014/6526 E.  ,  2015/17218 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Karşıyaka 1. İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 28/08/2013

NUMARASI : 2012/417-2013/406

Dava dosyası, inceleme için Yargıtay'a elektronik ortamda gönderilmiştir. Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) kullanılarak Yargıtay'a elektronik ortamda gönderilen dosyaların, elektronik ortamda incelenebilmesi için, fiziki dosyadaki tüm evrakların "tarama" suretiyle elektronik ortama aktarılmış olması zorunludur (HMK md. 445). Hiç kaydedilmemiş veya sisteme kaydedildiği halde taranmamış, eksik ya da hatalı taranmış veya usulüne uygun tarandığı halde doğru isimlendirilmemiş evrak barındıran dosyaların temyiz ve karar düzeltme incelemelerinin elektronik ortamda incelenebilmesi mümkün değildir. Açıklanan sebeple fiziki imkansızlık sebebiyle taranamayan belge varsa veya temyiz incelemesinin duruşmalı yapılması talep edilmiş ise dosyanın elektronik oltamda değil, fiziki olarak gönderilmesi, fiziki olarak gönderilen dosyaların da ayrıca elektronik ortamda gönderilmemesi gerekir.

Dairemize elektronik ortamda gönderilen ve sisteme kaydedilen dosyanın elektronik ortamda yapılan incelemesinde; dayanak takip dosyası olan Karşıyaka 3. İcra Müdürlüğü'nün 2012/3973 Esas sayılı takip dosyasının tüm içeriği elektronik ortamda görüntülenememiştir. Bu halde dosyanın Yargıtay'ca elektronik ortamda inceleme imkanı bulunmamaktadır. Yukarıda belirtilen takip dosyasıyla beraber dosyanın bu halde inceleme için fiziki olarak gönderilmesi; fiziki olarak gönderme halinde de, ayrıca elektronik ortamda gönderilmemesi için elektronik ortamda gönderilen dosyanın aynı ortamda Mahalli Mahkemesi'ne İADESİNE, 01.10.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/8545, Karar No: 2017/6647, Tarih: 10.10.2017

**10. Hukuk Dairesi         2015/8545 E.  ,  2017/6647 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, davadışı alt işveren.... aleyhine Kurumca kesilen idari para cezasına konu tutarın davacı şirketten asıl işveren sıfatıyla istenmesine dair Kurum işleminin iptali ile Kuruma ihtirazi kayıtla yapılan ödemenin istirdadı istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmün, davacı avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davaya konu uyuşmazlık; alt işveren davadışı .... için kesilen idari para cezasının, asıl işverenden istenilmesi nedeniyle asıl işveren davacı şirketin idari para cezasından sorumlu olup olmadığı hususunda toplanmaktadır.

01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Kanun'un 12. maddesinde de "Bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin bir işte veya bir işin bölüm veya eklentilerinde, iş alan ve bu iş için görevlendirdiği sigortalıları çalıştıran üçüncü kişiye alt işveren denir. Sigortalılar, üçüncü bir kişinin aracılığı ile işe girmiş ve bunlarla sözleşme yapmış olsalar dahi, asıl işveren, bu Kanunun işverene yüklediği yükümlülüklerden dolayı alt işveren ile birlikte sorumludur." hükümleri düzenlenmiştir.

5510 sayılı Kanun sosyal güvenlik hakları bakımından işçileri korumayı amaçlamaktadır. Alt işveren, asıl işverenin işyerinde alt işveren olarak faaliyet gösterirken kendi çalıştırdığı işçilerin sigorta primlerini de ücretleri gibi ödemek zorundadır. Bu yükümlülüğünü yerine getirmezse, yani sigorta primlerini ödemez veya eksik öderse, asıl işveren alt işveren işçilerinin ödenmeyen veya eksik ödenen sigorta primlerini ödemek zorunda kalacaktır. Çünkü ödenmeyen pirimler Sosyal Güvenlik Kurumu için gelir kaybı olmanın ötesinde, sigortalıların gelecekteki emeklilik haklarını, en temel sosyal güvenlik haklarını ellerinden almaktadır.

Diğer taraftan, klasik ceza hukukunda, toplum düzenini bozan hareketlerin suç olarak nitelendirilmesi ve karşılığında ceza yaptırımı öngörülmesi düşüncesi yer almaktadır. Ancak, 18. yüzyıldan itibaren, yargı organlarının iş yükünü azaltmak amacıyla düzeni bozan fakat hafif nitelikte sayılan suçlar suç olmaktan çıkartılmaya başlanmıştır. Bu “suç olmaktan çıkartma” akımının sonucunda 20. yüzyılda genel ceza hukukundan ayrı bir idari ceza hukuku kavramı ortaya atılmıştır.

İdare tarafından verilecek cezalar ancak hürriyeti bağlayıcı cezanın haricindeki cezalardır. Görüldüğü üzere, İdari Ceza Hukukunun konusunu, hafif nitelikte sayılan düzeni bozucu davranışların önlenmesi ve düzenin korunması oluşturmaktadır.

İdare, bu düzenin tekrar sağlanması amacıyla, düzeni bozanlar bakımından bir şeyin yapılması ya da yapılamaması yönünde bir yaptırım uygulayabileceği gibi çoğunlukla para cezası öngörmektedir.

İdare tarafından verilecek cezalar ancak hürriyeti bağlayıcı cezanın haricindeki cezalardır. Görüldüğü üzere, İdari Ceza Hukukunun konusunu, hafif nitelikte sayılan düzeni bozucu davranışların önlenmesi ve düzenin korunması oluşturmaktadır.

İdare, bu düzenin tekrar sağlanması amacıyla, düzeni bozanlar bakımından bir şeyin yapılması ya da yapılamaması yönünde bir yaptırım uygulayabileceği gibi çoğunlukla para cezası öngörmektedir.

İdarenin verdiği cezaya ilgilinin itiraz etmesi nedeniyle adli makamların yapmış oldukları inceleme sadece hukukilik denetimi olup, idari suçun maddi unsurlarına yönelik değildir. (Prof. DR. Ersan Şen, “İdari Ceza Hukuku”)

İdarî para cezaları, idarî makamların kararlarıyla oluşmaktadır. İtiraz halinde yargının vereceği karar, onun bu niteliğini değiştirmemektedir. Sonuçları belli ölçüde genel para cezalarına benzese de tümüyle idarî işleme dayanan bir yaptırımdır. Yargı organlarının müdahalesi olmadan doğrudan idarece kararlaştırılmakta ve uygulanmaktadır. İdarî para cezaları ile kamu düzenine aykırı davranışların önlenmesi, toplumda disiplinin sağlanması amaçlanmaktadır. Gelişen, büyüyen, çeşitlenen ve çoğalan toplumsal gereksinimleri yerinde, zamanında ve etkin bir biçimde karşılayabilmek için çağdaş yönetimlerde idareye geniş ve değişik alanlarda yaptırım yetkileri tanınmaktadır.

Somut uyuşmazlıkta asıl işverenlerin idari para cezalarından dolayı Kuruma karşı müteselsilen sorumlu olup olmayacağı hususunda açık bir düzenleme bulunmadığı için, 5510 sayılı Kanunun 12'. maddesindeki “bu Kanunun işverene yüklediği yükümlülüklerden” ifadesindeki yükümlülükler ifadesinin idari para cezalarını kapsayıp kapsamadığı hususu da irdelenmelidir.

Bu konuda kuşkusuz yorum metodları kullanılacaktır.

İdari Ceza Hukukunda da kıyas yasağının, belirlilik ilkesinin ve cezaların şahsiliği ilkesinin şimdiye dek uygulanageldiği dikkate alınarak yapılacak yorumlarda dava konusunun idari para cezası olması nedeniyle idari ceza hukukunda yapılan yorum metodlarını kullanmak gerekli olup, bu kapsamda genişletici yorum ile çözüme ulaşmak gerekecektir.

Kanun metninin anlamının şüpheli ve anlaşılmaz olduğu durumlarda kanunu uygulayan kişi, kanun koyucunun kanunu yaparken sahip olduğu irade, kanunun yapılış nedeni, hazırlık çalışmaları, kanunun objektif iradesini, kanunun yapıldığı dönemdeki politik ve sosyal olayları, kanunun hukuk sistematiği içindeki yerini, yapılış tarihi ve dönemin felsefesini, doktrine ve hukukun genel prensipleri ile kanun maddesini bir arada değerlendirecektir. Bu değerlendirme suretiyle somut olayın kanuna uygun olup olmadığı belirlenecektir. Kanun koyucunun iradesine yönelik olarak konu benzetmesinin yapılması suretiyle kanunun uygulanma olanağının arttırılması genişletici yorum olarak değerlendirilmektedir. Lakin genişletici yorum kullanır iken de kıyas yasağını ihlal etmemek ve hukuka güvenilirliği zedelememek adına cezalandırılabilirlik alanının dar tutulması gerekmektedir.

İdari para cezalarının amacı, yapılmaması gereken bir şeyin yapılması nedeniyle ileride bu tür durumların tekrarının önlenmesidir. İdari para cezalarının ödenmesi, sigortalı işçilere yeni bir hak getirmeyecek, onların mağduriyetini önleyici bir rol oynamayacaktır. Oysa alt işverenlerin ödemediği ücret ve sigorta primlerinin asıl işverenler tarafından ödenmesi sigortalı işçilerin mağduriyetlerini önleyen çok önemli bir düzenlemedir. Bu nedenle asıl işverenlerin, alt işverenlere ait ücret ve sigorta borçlarından sorumlulukları ile alt işverenlere ait idari para cezalarından sorumluluklarını ayrı ayrı değerlendirmek gerekir.

Diğer taraftan, kanunsuz suç ve ceza olmaz ilkesinin bir parçası olan belirlilik ve cezaların şahsiliği ilkeleri, idari para cezaları için de geçerli olup, 4857 sayılı İş Kanununun 98. maddesinde düzenlendiği gibi açık bir hüküm bulunmadıkça, üst işverenlerin bu cezalar nedeniyle sorumlu tutulması mümkün değildir. Asıl işverenin müteselsil sorumluluğu mali ve hukuki açıdan söz konusu olup, cezai sorumlulukta uygulanamaz. Bunun sonucu olarak, asıl işveren, taşeronun fiilinden dolayı idari para cezası yönünden müteselsilen sorumlu tutulamaz.

Mahkemece, yukarıda açıklanan maddi ve hukuki ilkeler gözetilerek, davacı adına bizzat tahakkuk etmiş ve kesinleşmiş idari para cezası olup olmadığı araştırılmak suretiyle hasıl olacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davacı avukatının yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istem halinde davacıya iadesine, 10.10.2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.