muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/20612, Karar No: 2014/11516, Tarih: 05.06.2014

Bahse konu yasal düzenlemeler birlikte değerlendirildiğinde yapı ipoteği, sadece ipoteğin tesisi sırasında bütünleyici parçası veya eklentisi olma vasfını kazanmış bulunan menkul mallara değil, yapı malikinin mülkiyetine girmemiş olan kısımlar müstesna, yapının imar ve inşa olunduğu mahalde bulunan inşaatda kullanılmakta olan ve bu bakımdan işaretlenmiş kısımları (makinalar, kazanlar, saç levhalar yükleme teçhizatı vs.) de kapsadığının, menkullerin sadece 900. maddenin 2. fıkrasındaki halde ipotek kapsamında kalmayacağının kabulü gerekir (Turgut Kalpsüz-Gemi Rehni-3.Baskı S.204, 205, 206).

Somut olayda Cide Gemi Tersanesinde yapımına başlanan ve farklı tersanelerde yapımı devam eden ve Zonguldak Gemi Sicil Müdürlüğü'nde 6762 sayılı TTK'nun 858 ve 941. maddelerine göre kayıtlı maliki B.. Gemi İnşa A.Ş. olan Beşiktaş BN-VIII isimli kimyasal madde taşıyan tanker gemisi üzerinde şikayetçi lehine 15.000 Euro bedelle ipotek sözleşmesi gereği ipotek tesis edildiği görülmektedir.

İpotek lehtarı G&H Shipping S.R.L. Yapı ipoteği kapsamında mütemmim cüzler olan menkullere borçlu C.. Gemi ve Yat San. ve Tic. A.Ş.'nin borçları nedeniyle konulan hacizlerin kaldırılmasını istemiş, Mahkemece bilirkişi raporu doğrultusunda ana makine ve şanzımanın mütemmim cüz olduğu bu gemi dışında başka bir alanda kullanılma ihtimali söz konusu olmayacağı belirlendiğinden haczin kaldırılmasına jenaratör, taşıma kreynleri (vinç sistemleri) vs. diğer menkulların ise standart üretimle temin edilen sistemler olup benzer başka bir gemiye monte edilebileceği nedeni ile haczedilmezlik şikayetinin reddine karar verilmiştir. Bilirkişi tarafından yapılan bu değerlendirme ipoteğin kapsamını belirleyen yasal düzenlemeler karşısında kabul edilebilir bir kıstas değildir. Kaldı ki; aynı Mahkeme'nin 2009/11 sayılı dosyasına sunulan bilirkişi İlhan Yılmaz Vardar'ın 20.07.2009 tarihli raporunda Aybot Tersanesinde tespit edilen 4 adet jeneratörün (08) (NB-VIII) nolu gemiye ait olduğu belirlenmiş, aynı bilirkişinin 28.09.2009 tarihli “ ek raporunun Cide Gemi Tersanesinde yapılan inceleme ile ilgili kısmının (B) bölümünde ise Gurdesan Marka “kreyn”lerin (08) (NB-VIII) nolu gemiye ait olduğu bilgisine, genel olarak da bulunan menkullerin gemiye takılacağı açıklamalarına yer verilmiştir.

Yine 2009/25 Esas sayılı dosya için aldırılan 14.03.2011 tarihli T.. K.. tarafından verilen raporda farklı değerlendirmeler yapılmıştır. Mahkemece, yapılacak iş gemi ve makine mühendislerinden oluşturulacak bilirkişiler aracılığıyla şikayete konu menkullerin geminin oluşturulup, işletilmesi, korunması ve gemiden yararlanılabilmesi için bütünleyici parça ve eklenti olarak gemiye bağlanmasının mümkün olup olmadığının tespit ettirilmesi, bu tespitler yapılırken aynı gemi ipoteği nedeniyle karara bağlanan dosyalarda rapor veren bilirkişilerden faydalanılması, olmaması halinde söz konusu raporlarda belirlenen menkullerle aynı menkuller olup olmadığı hususunda görüş sorularak sonuca gidilmesi gerekirken ana makine ve şanzuman dışındaki menkuller yönünden eksik inceleme ile yazılı gerekçelerle ret kararı verilmesi doğru değildir.

SONUÇ: Şikayetçi vekilinin temyiz itirazının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle BOZULMASINA, taraflarca HUMK'nun 388/4. (HMK m.297/ç) ve İİK'nun 366/3. maddeleri gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 10 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine, 05.06.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/4348, Karar No: 2019/6832, Tarih: 18.06.2019

**15. Ceza Dairesi         2019/4348 E.  ,  2019/6832 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SUÇ : Nitelikli dolandırıcılık

HÜKÜM : Bursa 7. Ağır Ceza Mahkemesi'nin 20/11/2018 tarih, 2018/262 E, 2018/374 K sayılı ilamı ile verilen hükümlere yönelik istinaf talebinin esastan reddi

Dolandırıcılık suçundan verilen mahkumiyet hükümleri hakkında sanık müdafii tarafından istinaf başvurusunda bulunulmasından sonra, Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 8. Ceza Dairesi tarafından başvurunun esastan reddine dair kurulan hükmün sanık müdafii tarafından temyiz edilmesi üzerine, Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 8. Ceza Dairesi'nin temyiz talebinin reddine dair verdiği karar sanık müdafii tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Hükmolunan cezanın miktar ve türü gözetildiğinde, 5271 sayılı CMK'nın 286/2-a maddesi gereğince, ilk derece mahkemelerinden verilen beş yıl veya daha az hapis cezaları ile miktarı ne olursa olsun adli para cezalarına ilişkin istinaf başvurusunun esastan reddine dair bölge adliye mahkemesi kararlarının temyizi mümkün olmadığı anlaşılmakla, temyiz isteminin reddine dair 06/03/2019 tarih ve 2019/37 esas 2019/114 karar sayılı ek kararda bir isabetsizlik görülmediğinden, bu karara yönelik sanık müdafiinin temyiz itirazlarının ESASTAN REDDİNE, 18/06/2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/15920, Karar No: 2024/3479, Tarih: 25.04.2024

**8. Ceza Dairesi         2021/15920 E.  ,  2024/3479 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2018/5809 E., 2019/1685 K.

SUÇLAR : 6136 sayılı Kanuna aykırılık

HÜKÜMLER : İstinaf başvurusunun esastan reddi

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama

Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, temyiz istemlerinin süresinde olduğu, temyiz dilekçelerinde temyiz sebeplerine yer verildiği, temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

Sanık ... müdafinin duruşmalı inceleme talebinin, 7079 sayılı Kanun’un 94 üncü maddesiyle değişik 5271 sayılı Kanun’un 299 uncu maddesinin birinci fıkrası gereği takdîren reddine karar verilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Hatay Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 19.01.2017 tarihli iddianamesi ile sanıklar hakkında silah ticareti suçundan 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun'un 12 nci maddesinin birinci, ikinci ve dördüncü fıkraları, 53 üncü maddesi, 54 üncü maddesinin birinci ve dördüncü fıkraları, 58 inci ve 63 üncü maddeleri gereğince cezalandırılmaları istemiyle dava açılmıştır.

2. Hatay 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 24.10.2017 tarihli kararı ile sanıkların silah ticareti suçundan 6136 sayılı Kanun'un 12 inci maddesinin birinci ve ikinci fıkraları, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 62 nci maddesinin birinci fıkrası, 52 nci maddesinin ikinci ve dördüncü fıkraları, 53 üncü maddesinin birinci, ikinci ve üçüncü fıkraları ve 54 üncü maddesi gereğince 12 yıl 6 ay hapis ve 50.000,00 TL adli para cezasıyla cezalandırılmalarına (Sanık ... için ayrıca TCK 58) karar verilmiştir.

3. Adana Bölge Adliye Mahkemesi 10. Ceza Dairesinin, 16.01.2018 tarihli kararıyla ''...Cumhuriyet savcısı tarafından mesai günü olan 21/09/2016 tarihinde gecikmesinde sakınca bulunan halin nedeni belirtilmeksizin, önceden hazırlanmış matbu arama kararının ilgili yerleri doldurulmak suretiyle 21/09/2016 günü saat 13.00-18.00 saatleri arasında \*\*\*\* ve \*\*\*\* plaka sayılı araçlar üzerinde arama izni verildiği, arama izninde, gecikmesinde sakınca bulunan halin nedeni, iznin verildiği saat ve Cumhuriyet savcısının isim veya sicil numarasının da belirtilmediği, ancak saat 13.00'ten itibaren arama izni verildiğine göre, iznin en geç bu saatte verildiğinin anlaşıldığı, CMK'nun 134. maddesinin amir hükmüne aykırı olarak sanıklardan ...'e ait telefona da hakim kararı olmaksızın el konulduğu, bu haliyle arama işleminin hukuka aykırı olduğu, aramada ele geçirilen eşyalara el koymanın hakim tarafından onaylanmasının da hukuka aykırılığı ortadan kaldırmayacağı'' gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

4. Bozma kararı sonrası yeniden yapılan yargılamada Hatay 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 10.07.2018 tarihli kararı ile sanıkların silah ticareti suçundan 6136 sayılı Kanun'un 12 nci maddesinin birinci ve ikinci fıkraları, 5237 sayılı Kanun'un 62 nci maddesinin birinci fıkrası, 52 nci maddesinin ikinci ve dördüncü fıkraları, 53 üncü maddesinin birinci, ikinci ve üçüncü fıkraları ve 54 üncü maddesi gereğince 12 yıl 6 ay hapis ve 50.000,00 TL adli para cezasıyla cezalandırılmalarına (Sanık ... için ayrıca TCK 58) karar verilmiştir.

5. Adana Bölge Adliye Mahkemesi 10. Ceza Dairesinin 28.06.2019 tarihli kararıyla sanıklar müdafilerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanık ... müdafiinin temyiz istemi; suçun sübutuna, sanığın suç kastı bulunmadığına, delillerin hukuka aykırı elde edildiğine,

Sanık ... müdafiinin temyiz istemi; soruşturma işlemlerinin hukuka aykırı olduğuna, suçun sübutuna, suç vasfının hatalı tayin edildiğine, delillerin mahkumiyete yeterli bulunmadığına ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

21.09.2016 günü Samandağ İlçesinden il merkezine kırmızı renkli kapalı kasa kamyonet ve Clio marka araçla şahısların yüklü miktarda silah getirecekleri yönünde ihbar üzerine, sanık ...'nın kullandığı aracın Subaşı Köprüsü üzerinde durdurulduğu ve içerisinde yapılan arama sonucunda araç bagajında bulunan siyah renkli spor çantası içerisinde 2 adet kaleşnikof marka tüfek, 2 adet makineli tabanca ve 4 adet tabanca ele geçirildiği, yine olay ile ilgili olarak Clio marka gri renkli aracın .......,lı Kavşağında durdurulduğu, aracın sürücülüğünü sanık ... isimli şahsın tespit edildiği, aracında yapılan aramada herhangi bir suç unsuruna rastlanılmadığı, sanıklar ... ve ...'in suçlamayı kabul etmedikleri, şüpheli Esat Sarı'nın kullanmış olduğu araçta bulunan ve içerisinde silahların bulunduğu siyah çantayı diğer şüpheli ...'in araca koyduğunu beyan ettiği, 2 adet Kaleşnikof marka tüfeklerin ve 2 adet CZ marka tam otomatik tabancaların, 6136 sayılı Kanuna göre yasak niteliği haiz ateşli silahlardan olduğu ve söz konusu tüfekler, nitelikleri bakımından aynı Kanun'un 12 nci maddesinin dördüncü fikrasında belirtilen silahlardan olduğu, 4 adet tabancanın nitelikleri bakımından aynı Kanunun 12 nci maddesinin dördüncü fikrasında belirtilen silahlardan olmadığı, 6136 sayılı Kanuna göre yasak niteliği haiz ateşli silahlardan olduğu, sanıkların bu şekilde atılı silah ticareti suçunu işledikleri iddiasına ilişkindir.

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

Sanık ...'nın aracında talaş çuvalları ile kamufle edilmiş şekilde hukuka uygun arama ve el koyma kararı ile yakalanan ve 6136 sayılı Kanun'un 12 nci maddesinin birinci ve ikinci fıkraları ve 4 üncü maddesindeki düzenleme hilafına olduğuna yapılan kriminal inceleme ve rapor doğrultusunda kuşku bulunmayan ateşli silah ve mermilerin ele geçirilmesi, sanıkların aralarındaki iletişim, yakalandıkları yerler ve aralarındaki yakın mesafe, sanık ...'nın önceden tanıdığı ve arkadaşı olan ...'e iftira atması için bir sebep bulunmaması, sanık ...'in aynı şekilde sanık ...'ya iftira atması için bir sebep bulunmaması, sanıklar arasında husumet olmaması, bilakis arkadaş olmaları, sanık ...'in olay tarihi ve öncesinde sanık ... ile silahlar konusunda yaptıkları görüşmelere ilişkin beyanları, HTS kayıtları ve baz istasyon bilgileri ile alınan bilirkişi raporları, sanıkların aleyhine dosyada mevcut somut hertürlü şüpheden uzak kuvvetli deliller karşısında sanıkların hayatın olağan akışına uygun olmayan, soyut .....,'in içinde ne olduğunu bilmediği malzemeleri üzerelerini talaş çuvalları ile örtüp kamufle etmesi, sanık ...'in diğer sanık ... yakalandığında yakın bir mevkiide olması, aralarındaki telefon trafiği sanık ...'in kendisi aleyhine ifade vermesi için bir sebep sunamayışı, bilakis silahlar ve bu silahların piyasa araştırmaları konusunda evveliyatı olan görüşmeleri olması, olay tarihihinde hem işini kontrol için gittiği hem Turunçlu Köprüsü civarında aracında bira içtiğini polis ekiplerini görünce ehliyetini kaptırmamak için uzaklaşmaya çalıştığı esnada yakalandığını hem de sanık ...'nın yakalanmasından sonraki 50 dk süreçte kaçmadığının savunulması, olay tarihinde sanık ... ile silahları görmek için görüştüğü yönündeki beyanları) ve suçtan kurtulmaya yönelik savunmaları karşısında dosyaya mübrez sanık ...'in yaptığı asansör işlerine ilişkin belgelerin somut olayla bağlantısının olmaması, sanık ...'in telefonundaki whatsapp gruplarında polis ve jandarma kontrol noktaları ve uygulamalar hakkındaki bilgiler değerlendirildiğinde, sanıkların fikir ve eylem birlikteliği içinde atılı suçu işledikleri gerekçesiyle silah ticareti suçundan mahkumiyetlerine karar verilmiştir.

B.Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

İlk Derece Mahkemesinin kararında usule veya esasa ilişkin herhangi bir hukuka aykırılığın bulunmadığı, delillerde veya işlemlerde herhangi bir eksiklik olmadığı, ispat bakımından değerlendirmenin yerinde olduğu anlaşılmakla istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE

1. Sanık savunmaları, HTS kayıtları, arama sonucu ele geçirilen tüfek ve tabancalar, alınan rapor ile tüm dava dosyası birlikte değerlendirildiğinde, ihbar üzerine hukuka uygun şekilde yapılan arama kararı sonucu suça konu silahların ele geçirildiği anlaşılmakla sanıkların birlikte silah ticareti suçunu işledikleri kabulüyle cezalandırılmalarına ilişkin hükümlerde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

IV. GEREKÇE

1. Sanık savunmaları, HTS kayıtları, arama sonucu ele geçirilen tüfek ve tabancalar, alınan rapor ile tüm dava dosyası birlikte değerlendirildiğinde, ihbar üzerine hukuka uygun şekilde yapılan arama kararı sonucu suça konu silahların ele geçirildiği anlaşılmakla sanıkların birlikte silah ticareti suçunu işledikleri kabulüyle cezalandırılmalarına ilişkin hükümlerde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

2.Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delilerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin sanıklar tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eylemlere uyan suç vasfı ile yaptırımlarının doğru biçimde belirlendiği anlaşıldığından, sanıklar müdafilerinin yerinde görülmeyen diğer temyiz sebepleri de reddedilmiştir.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle, Adana Bölge Adliye Mahkemesi 10. Ceza Dairesinin 28.06.2019 tarihli ve 2018/5809 Esas, 2019/1685 Karar sayılı kararında sanıklar müdafileri tarafından ileri sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda sanıklar müdafilerinin temyiz sebeplerinin reddiyle, Tebliğnameye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMLERİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKÜMLERİN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca Hatay 1. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Adana Bölge Adliye Mahkemesi 10. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 25.04.2024 tarihinde karar verildi.

...
Yargıtay — Esas No: 2016/6566, Karar No: 2017/7318, Tarih: 31.10.2017

**11. Ceza Dairesi         2016/6566 E.  ,  2017/7318 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Vergi usul kanununa muhalefet

HÜKÜM : Mahkumiyet

1-.... Gıda İnş. Ker. Tur. Teks. Eml. San. Ltd. Şti. yetkili temsilcisi olan sanığın, sahte fatura düzenlediği yönünde hakkında vergi suçu raporu düzenlenen ...'dan sahte fatura temin edip bunları yasal defterlerine kaydederek KDV indiriminde kullandığı iddia ve kabul edilen somut olayda, dosya arasına alınan ... hakkında düzenlenen vergi tekniği raporunun sayfalarının eksik ve yetersiz olduğu, UYAP üzerinden haricen yapılan araştırmada ... hakkında yukarıda sözü edilen vergi tekniği raporuna konu eylem nedeniyle sahte fatura düzenlemek suçundan Antalya 16. Asliye Ceza Mahkemesinde 2010/125 Esas sayılı dosya ile kamu davası açıldığı, mahkemece yapılan yargılama sonucu 09/02/2012 tarihinde verilen mahkumiyet kararının Yargıtay 11. Ceza Dairesinin 23/05/2016 tarihli ve 2016/4485-2016/4737 Esas-Karar sayılı ilamı ile bozulduğunun anlaşılması karşısında gerçeğin kuşkuya yer vermeyecek şekilde ortaya çıkarılması bakımından; sanığın kullandığı ve sahte olduğu iddia olunan faturaları düzenleyen ....Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün 574 005 0751 vergi kimlik numaralı mükellefi ... hakkında düzenlenen 26/02/2010 tarihli, VDNR-2010-1751/32 sayılı vergi tekniği raporu ve eklerinin dosyaya getirtilmesi, yukarıda belirtilen Antalya 16. Asliye Ceza Mahkemesinin 2010/125 Esas sayılı dava dosyası celp edilip incelenerek özetinin duruşma tutanağına geçirilmesi, bu dava ile birleştirilememesi halinde, bu davayı ilgilendiren ve sahteliği belirleyen delillerin onaylı örneklerinin dava dosyasına intikal ettirilmesi, faturaların gerçek alım satım karşılığı olup olmadığının, mal ve para akışını gösteren sevk ve taşıma irsaliyeleri, teslim tesellüm belgeleri, bedellerinin ödendiğine ilişkin ticari teamüle uygun kanıtlama yeteneği olan geçerli ödeme belgeleri ve satıcının kasasına ya da banka hesabına girip girmediğinin tespiti ile, faturaları düzenleyen mükellefin yeterli üretimi, mal girişi ya da stoğu olup olmadığının araştırılması, sahte olduğu iddia edilen faturaları düzenleyen ...'nun tanık sıfatıyla dinlenilerek sanığı tanıyıp tanımadığı, faturalara konu ürünleri nasıl ve kime teslim ettiği sorulduktan sonra toplanan tüm deliller değerlendirilip sonucuna göre sanığın hukuki durumunun tayin ve takdiri gerektiği gözetilmeden eksik araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması,

2- Kabule göre de;

a)Sanığın suça konu faturaları Katma Değer Vergisinde kullandığı cihetle, kullanılan en son faturanın 13/11/2006 tarihli olması ve yasal deftere 20/11/2006 tarihinde kaydedildiğinin anlaşılması karşısında, gerekçeli kararın başlığında suç tarihinin 21/12/2006 yerine 01/05/2007 olarak gösterilmesi,

2- Kabule göre de;

a)Sanığın suça konu faturaları Katma Değer Vergisinde kullandığı cihetle, kullanılan en son faturanın 13/11/2006 tarihli olması ve yasal deftere 20/11/2006 tarihinde kaydedildiğinin anlaşılması karşısında, gerekçeli kararın başlığında suç tarihinin 21/12/2006 yerine 01/05/2007 olarak gösterilmesi,

b)5237 sayılı TCK'nın 53. maddesinin 3. fıkrası uyarınca aynı maddenin 1. fıkrasındaki yazılı hak yoksunluklarına hükmedilmesi gerektiğinin gözetilmemesi isabetsizliğinin, Anayasa Mahkemesinin 08.10.2015 gün ve 2014/140 Esas, 2015/85 sayılı iptal kararı ile birlikte yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 31.10.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/3612, Karar No: 2017/9973, Tarih: 02.10.2017

**18. Ceza Dairesi         2017/3612 E.  ,  2017/9973 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Çevrenin kasten kirletilmesi

HÜKÜM : Mahkumiyet

KARAR

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle, başvurunun ve kararın niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

I- Genel İlkeler:

Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 56/1. maddesine göre herkes, sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşama hakkına sahiptir. Aynı maddenin ikinci fıkrasında getirilen düzenleme ile de çevreyi geliştirmek, çevre sağlığını korumak ve çevre kirlenmesini önlemek gerek Devlete gerekse vatandaşlara ödev olarak yüklenmiştir. Anayasada yer alan bu ilkeler 2872 sayılı Çevre Kanunu'nun 3/a maddesinde de benzer biçimde düzenlenmiştir. Buna göre; gerçek ya da tüzel kişi olarak herkes, çevrenin korunması ve kirliliğin önlenmesi ile görevli olup, alınacak tedbirlere ve belirlenen esaslara uymakla yükümlüdür. Bu bağlamda, “kamu sağlığını ve çevreyi koruma” prensibi Türk Ceza Kanunu’nun birinci maddesinde Kanun’un amaçlarından birisi olarak öngörülmüş, ayrıca “sağlıklı bir çevrede yaşama hakkı” başta bu Kanunun 181 ilâ 184. maddeleri olmak üzere, 2872 sayılı Çevre Kanunu’nda ve diğer bir kısım mevzuatta koruma altına alınmış, çevreyi kirletme eylemi farklı suç ve kabahat türleri ile yaptırıma bağlanmıştır.

Türk Ceza Kanununun 181. maddesinin birinci fıkrasında suç olarak düzenlenen atık veya artıklarla çevrenin kasten kirletilmesi fiili, kanunlarda belirtilen teknik usullere aykırı olarak, çevreye zarar verecek şekilde atık veya artıkların alıcı ortamlar olan toprak, su ve havaya kasten verilmesidir. Buna göre suç, atık veya artıkların teknik usullere aykırı olarak bir defa alıcı ortama verilmesiyle oluşacaktır.

Fıkrada sözü edilen “ilgili kanunlarla belirlenen teknik usullere aykırılık” hali; 2872 sayılı Çevre Kanunu, 2690 sayılı Türkiye Atom Enerjisi Kurumu Kanunu, 5977 sayılı Biyogüvenlik Kanunu, 3213 sayılı Maden Kanunu gibi kanunların, kapsadıkları alanlarla ilgili olarak “çevreyi kirletmeme” ilkesi gereğince çerçeve olarak benimsedikleri düzenlemelere dayanılarak oluşturulan yönetmeliklerde açıklanan ve somut olayın özelliklerine göre değerlendirilecek olan, arıtma, depolama, imha etme, taşıma, koruma, alıcı ortama verme, uzaklaştırma gibi hususlar bakımından öngörülen yükümlülüklere aykırı davranmayı ifade etmektedir.

“Çevreyi kirletmeme” prensibi ise genel olarak 2872 sayılı Çevre Kanunu’nun “Kirletme Yasağı” kenar başlıklı 8. maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre;

“Her türlü atık ve artığı çevreye zarar verecek şekilde, ilgili yönetmeliklerde belirlenen standartlara ve yöntemlere aykırı olarak doğrudan ve dolaylı biçimde alıcı ortama vermek, depolamak, taşımak, uzaklaştırmak ve benzeri faaliyetlerde bulunmak yasaktır.