muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/27984, Karar No: 2018/21542, Tarih: 27.11.2018

D) Temyiz:

Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davalılar arasındaki ilişkinin geçerli bir alt işverenlik ilişkisi olup olmadığı ve buna bağlı olarak davacının başından itibaren davalı ... işçisi sayılmasının gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.

4857 sayılı İş Kanunu’nun 2. maddesinde, “…Asıl işverenin işçilerinin alt işveren tarafından işe alınarak çalıştırılmaya devam ettirilmesi suretiyle hakları kısıtlanamaz veya daha önce o işyerinde çalıştırılan kimse ile alt işveren ilişkisi kurulamaz. Aksi halde ve genel olarak asıl işveren alt işveren ilişkisinin muvazaalı işleme dayandığı kabul edilerek alt işverenin işçileri başlangıçtan itibaren asıl işverenin işçisi sayılarak işlem görürler. İşletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işler dışında asıl iş bölünerek alt işverenlere verilemez…” denilerek alt işverenlik ilişkisinde muvazaaya bağlanan hukuki sonuç açıklanmıştır.

Aynı Kanun’un 3. maddesinin 2. fıkrasında ise, “Bu Kanunun 2. maddesinin 6.fıkrasına göre iş alan alt işveren; kendi işyerinin tescili için asıl işverenden aldığı yazılı alt işverenlik sözleşmesi ve gerekli belgelerle birlikte, birinci fıkra hükmüne göre bildirim yapmakla yükümlüdür. Bölge müdürlüğünce tescili yapılan bu işyerine ait belgeler gerektiğinde iş müfettişlerince incelenir. İnceleme sonucunda muvazaalı işlemin tespiti halinde, bu tespite ilişkin gerekçeli müfettiş raporu işverenlere tebliğ edilir. Bu rapora karşı tebliğ tarihinden itibaren altı işgünü içinde işverenlerce yetkili iş mahkemesine itiraz edilebilir. İtiraz üzerine verilen kararlar kesindir. Rapora altı iş günü içinde itiraz edilmemiş veya mahkeme muvazaalı işlemin tespitini onamış ise tescil işlemi iptal edilir ve alt işverenin işçileri başlangıçtan itibaren asıl işverenin işçileri sayılır.” düzenlemesi yer almıştır.

5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun 26. maddesinde ise, “Büyükşehir Belediyesi kendisine verilen görev ve hizmet alanlarında, ilgili mevzuatta belirtilen usullere göre sermaye şirketleri kurabilir. Genel sekreter ile belediye ve bağlı kuruluşlarında yöneticilik sıfatını haiz personel bu şirketlerin yönetim ve denetim kurullarında görev alabilirler. Büyükşehir belediyesi, mülkiyeti veya tasarrufundaki hafriyat sahalarını, toplu ulaşım hizmetlerini, sosyal tesisler, büfe, otopark ve çay bahçelerini işletebilir, ya da bu yerlerin belediye veya bağlı kuruluşlarının % 50'sinden fazlasına ortak olduğu şirketler ile bu şirketlerin % 50'sinden fazlasına ortak olduğu şirketler ile bu şirketlerin % 50'sinden fazlasına ortak olduğu şirketlere, 08.09.1983 tarihli ve 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümlerine tabi olmaksızın belediye meclisince belirlenecek süre ve bedelle işletilmesini devredebilir.” hükmüne yer verilmiştir.

Yine Büyükşehir Belediye Kanunu’nun 28. maddesinde, “Belediye Kanunu ve diğer ilgili Kanunların bu kanuna aykırı olmayan hükümleri ilgisine göre büyükşehir, büyükşehir ilçe ve ilk kademe belediyeleri hakkında da uygulanır.” hükmü getirilerek söz konusu kanunda kural bulunmayan hallerde uygulanacak kanunlara ilişkin atıf kuralına yer verilmiştir.

Diğer taraftan 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 67. maddesinde, Belediyede belediye meclisinin, belediyeye bağlı kuruluşlarda yetkili organın kararı ile toplu ulaşım ve taşıma hizmetlerinin süresi ilk mahallî idareler genel seçimlerini izleyen altıncı ayın sonunu geçmemek üzere ihale yoluyla üçüncü şahıslara gördürülebileceği hüküm altına alınmıştır.

İETT, ... Büyükşehir Belediyesi’ne bağlı genel müdürlük şeklinde örgütlenen bir kamu tüzelkişisi olup 3645 sayılı ... Elektrik, Tramvay Ve Tünel İdareleri Teşkilat Ve Tesisatının ... Belediyesine Devrine Dair Kanun ile kurulmuştur. Yine aynı Kanun ile söz konusu idarelerin görevleri...’ye devredilmiştir. ... İst. Konut İmar Planı Ulaşım Turizm San. ve Tic. A.Ş. ise Büyükşehir Belediyesi Kanunu’nun 26. maddesine göre kurulmuş olan ... Büyükşehir Belediyesi iştiraki olup sermayesinin %99 ... Büyükşehir Belediyesi’ne kalan %1’i ise ... Büyükşehir Belediyesinin diğer iştiraklerine aittir.

Davalıların yapıları ortaya konulduktan sonra davalılar arasındaki şoför ve bakım personeli hizmet alımı sözleşmeleriyle hukuken geçerli bir alt işverenlik ilişkisi kurulup kurulmadığının, kurulmuş ise söz konusu ilişkinin muvazaalı olup olmadığının tespit edilmesi gereklidir.

Dosya kapsamına göre, davalı ...’nin merkezi yönetimin sınırlı kadro uygulaması sebebiyle şoför ve yardımcı personel ihtiyacını önce ... Büyükşehir Belediyesi iştiraki olan ... Ulaşım A.Ş.’den sonra yine Büyükşehir Belediyesi iştiraki olan ... İst. Konut İmar Planı Ulaşım Turizm San. ve Tic. A.Ş.’den hizmet alım yoluyla sağladığı konusunda taraflar arasında bir uyuşmazlık bulunmamaktadır.... Büyükşehir Belediyesi sınırları içinde toplu taşıma işini yapmakta olup şoför ve bakım işçisi ihtiyacını ... İst. Konut İmar Planı Ulaşım Turizm San. ve Tic. A.Ş. ile aralarındaki hizmet alım sözleşmeleri uyarınca bu şirket üzerinden gidermektedir. Öte yandan işçilerin işe alınmalarında, işin yapılmasında ve işin yönetiminde... söz sahibi olup işveren yetkileri... tarafından kullanılmaktadır. Ayrıca... işçileri ile ... İst. Konut İmar Planı Ulaşım Turizm San. ve Tic. A.Ş. işçilerinin aynı organizasyon kapsamında aynı işi,... tarafından sağlanan malzeme ve araçlarla yaptıkları anlaşılmaktadır.

Alt işveren, bir işyerinde yürütülen mal ve hizmet üretimine ilişkin asıl işin bir bölümünde veya yardımcı işlerde, işletmenin ve işin gereği ile teknolojik sebeplerle uzmanlık gerektiren alanlarda iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini, sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren olarak tanımlanabilir. Alt işverenin iş aldığı işveren ise asıl işveren olarak adlandırılabilir. Bu tanımlamalara göre asıl işveren - alt işveren ilişkisinin varlığından söz edebilmek için iki ayrı işverenin olması, mal veya hizmet üretimine dair bir işin varlığı, işçilerin sadece asıl işverenden alınan iş kapsamında çalıştırılması ve tarafların muvazaalı bir ilişki içine girmemeleri gerekmektedir.

Somut uyuşmazlıkda, davalılar arasında işçi temine yönelik bir ilişki söz konusu olup geçerli bir alt işverenlik ilişkisi mevcut değildir. Diğer taraftan Belediye Kanunu’nun 67. maddesi anlamında toplu taşıma işinin alt işverene verilmesi de söz konusu değildir. Çünkü alt işverenin de işveren sıfatını taşıması ve kendi organizasyonunun bulunması gereklidir. Oysa işin yapılması için gerekli bütün donanım ve organizasyon diğer davalı ...’ye aittir. Yine 4857 sayılı İş Kanunu’na 5538 sayılı Kanunla eklenen fıkralar muvazaayı dışlayıp geçersiz bir alt işverenlik ilişkisini geçerli kabul etmeyi sağlayacak içeriğe de sahip değildir. Bu düzenlemelerde hukuka uygun bir alt işverenlik ilişkisinin kamu kurumları açısından bazı sonuçları özel olarak düzenlenmiştir.

Ayrıca davalılar arasında hukuka uygun bir alt işverenlik ilişkisi olmadığına dair iki adet iş müfettişi raporu mevcut olup, bu raporlara karşı yapılan itirazlar mahkemeler tarafından kesin olarak reddedilmiştir (... 1. İş Mahkemesi, 2010/1115 esas, 2012/695 karar ve ... 9. İş Mahkemesi, 2010/1086 esas, 2011/425 karar sayılı kararlar). Bu şekilde iş müfettişi raporundaki belirlemeler ile söz konusu dava dosyaları kuvvetli delil niteliği taşımaktadır.

Sonuç olarak, davalılar arasında geçerli bir alt işverenlik ilişkisi bulunmaması kayden ve ... işçisi olarak gözüken davacının, başından itibaren... işçisi olması karşısında muvazaanın olmadığına dair yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmesi isabetsizdir.

Dairemizin 25.02.2014 tarih ve 2012/38150 Esas 2014/5814 Karar sayılı bozma, 09.11.2015 tarih ve 2015/29133 Esas 2015/31688 Karar sayılı onama ilamları ile davalılar arasındaki hukuki ilişkinin muvazaalı olduğu hüküm altına alınmıştır.

Mahkemece davacının başından beri...'nin işçisi olduğu kabul edilerek, davacının davalı ...’nin taraf olduğu toplu iş sözleşmelerinden yararlanması için gerekli diğer şartların mevcut olup olmadığı ile talep ettiği alacaklara hak kazanıp kazanmadığı ayrıca değerlendirildikten sonra sonucuna göre davacının talepleri hakkında karar verilmesi gerekirken mahkemece davanın reddine karar verilmesi hatalıdır.

F) SONUÇ:

Mahkemece davacının başından beri...'nin işçisi olduğu kabul edilerek, davacının davalı ...’nin taraf olduğu toplu iş sözleşmelerinden yararlanması için gerekli diğer şartların mevcut olup olmadığı ile talep ettiği alacaklara hak kazanıp kazanmadığı ayrıca değerlendirildikten sonra sonucuna göre davacının talepleri hakkında karar verilmesi gerekirken mahkemece davanın reddine karar verilmesi hatalıdır.

F) SONUÇ:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 27/11/2018 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/5581, Karar No: 2023/8042, Tarih: 07.11.2023

**11. Ceza Dairesi         2023/5581 E.  ,  2023/8042 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

EK KARAR SAYISI :2006/258 Esas, 2013/382 Karar

SUÇLAR : Resmi belgede sahtecilik, suç eşyasının satın alınması veya kabul edilmesi

EK KARAR : Temyiz talebinin kabule şayan olmamasından dolayı reddi

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ: Ret

... 10. Asliye Ceza Mahkemesinin, 21.01.2014 tarihli ve 2006/258 Esas, 2013/382 Karar sayılı ek kararının; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin ek kararı temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 315 inci maddesi gereği temyiz isteğinin, ek karar başka suçtan hükümlü olarak cezaevinde bulunan sanığa 23.01.2014 tarihinde tebliğ edilmiş ise de, 5271 sayılı Kanun'un 35 inci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca "İlgili taraf ... olmayan bir kişi veya tutuklu ise tebliğ edilen karar, kendisine okunup anlatılır." hükmüne uygun şekilde cezaevindeki sanığa kararın okunarak anlatılmadığının anlaşılması karşısında, süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle ve 21.01.2014 tarihli ek karardan sonra verilen diğer kararların hukuki değerden yoksun olduğu kabul edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. ... 10. Asliye Ceza Mahkemesinin, 21.05.2013 tarihli ve 2006/258 Esas, 2013/382 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında resmi belgede sahtecilik suçundan, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 204 üncü maddesinin birinci fıkrası, 53 ve 58 inci maddeleri uyarınca 2 yıl hapis cezası ile cezalandırılmasına, hak yoksunluklarına ve tekerrür hükümlerinin uygulanmasına; suç eşyasının satın alınması veya kabul edilmesi suçundan, 5237 sayılı Kanun'un 165 inci maddesinin birinci fıkrası, 53 ve 58 inci maddeleri uyarınca 1 yıl hapis ve 1.800,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına, hak yoksunluklarına ve tekerrür hükümlerinin uygulanmasına karar verilmiştir.

2. ... 10. Asliye Ceza Mahkemesinin, 21.01.2014 tarihli ve 2006/258 Esas, 2013/382 Karar sayılı ek kararı ile sanığın temyiz başvurusu hakkında, “temyiz talebinin kabule şayan olmamasından dolayı reddine” karar verilmiştir.

3.Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca, sanık müdafiinin temyiz talebinin kabule şayan olmamasından dolayı reddine karar verilmesi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanığın temyiz isteği, kararın kendisine tebliğ edilmediğine, yüzüne karşı okunmadığına, savunma hakkının kısıtlandığına ilişkindir.

III. GEREKÇE

3.Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca, sanık müdafiinin temyiz talebinin kabule şayan olmamasından dolayı reddine karar verilmesi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanığın temyiz isteği, kararın kendisine tebliğ edilmediğine, yüzüne karşı okunmadığına, savunma hakkının kısıtlandığına ilişkindir.

III. GEREKÇE

1. Sanık müdafiinin 10.09.2023 tarihli dilekçesine göre, kararın usulüne uygun tebliğ edilmediğini beyan etmiş olması nedeniyle talebinin eski hale getirmeye yönelik olmayıp yalnızca temyiz isteğine yönelik olduğu belirlendiğinden, Tebliğnamede ret isteyen görüşe iştirak edilmemiştir.

2. Sanığın yokluğunda verilip 16.08.2013 tarihinde sanığa, 29.08.2013 tarihinde müdafiine usûlüne uygun şekilde tebliğ edilen kararlara karşı, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesinin birinci fıkrasında belirlenen bir haftalık kanunî süre geçtikten sonra 06.01.2014 tarihinde temyiz isteğinde bulunulduğu, 1412 sayılı Kanun’un 305 inci maddesinin birinci fıkrası gereği asıl kararın re’sen temyize de tabi olmadığı, aynı Kanun’un 315 inci maddesinin birinci fıkrasında yer verilen; “Temyiz isteği kanuni sürenin geçmesinden sonra yapılmış veya temyiz edilemeyecek bir hüküm temyiz edilmişse veya temyiz edenin buna hakkı yoksa, hükmü temyiz olunan mahkeme bir karar ile temyiz dilekçesini reddeder.” şeklindeki düzenleme birlikte değerlendirildiğinde, ek kararda herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından, sanığın temyiz isteği yerinde görülmemiş, ek kararda herhangi bir hukuka aykırılık bulunmamıştır.

IV. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle, ... 10. Asliye Ceza Mahkemesinin, 21.01.2014 tarihli ve 2006/258 Esas, 2013/382 Karar sayılı ek kararında sanık müdafii tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden ek kararın, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

07.11.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/515, Karar No: 2007/4452, Tarih: 04.05.2007

**(Kapatılan)19. Hukuk Dairesi         2007/515 E.  ,  2007/4452 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki menfi tesbit davasının bozma kararına uyularak yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalılar vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

K A R A R

Dairemizin bozma kararının davalıya tebliğ edilmediği anlaşılmaktadır. Davalı vekili, 8.3.2006 havale tarihli dilekçesi ile mazeret bildirmiş ve duruşmaya katılamayacağını açıklamış, aynı dilekçede duruşma gününün bildirildiği davetiye ekinde herhangi bir belge çıkmadığından bilgi ve belgelerin tebliğini talep etmiştir.Mahkemece 8.3.2006 tarihli oturumda, davalı vekilinin mazereti kabul edilerek, masrafı davacı vekilinden alınmak suretiyle duruşma gününün kendisine tebliğine karar verildiği halde yeni duruşma günü bildirilmediği gibi davalının talebine rağmen bozma kararının tebliği yoluna da gidilmemiştir. Bu hal savunma hakkının kısıtlanması niteliğinde olup, hükmün bozulması gerekmiştir.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle kararın BOZULMASINA, bozma nedenine göre öteki temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, peşin harcın istek halinde iadesine, 4.5.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/8116, Karar No: 2009/13749, Tarih: 24.11.2009

**(Kapatılan) 13. Hukuk Dairesi         2009/8116 E.  ,  2009/13749 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Tüketici Mahkemesi

Taraflar arasıNdaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

K A R A R

Davacı, davalının çocukları ....'nun okullarında eğitim gördüğünü ve 2001-2002 dönemi eğitim ücretinin ödenmediğini, yapılan takibe de haksız itiraz edildiğini ileri sürerek, itirazın iptali ile %40 icra inkar tazminatına karar verilmesini istemiştir.

Davalı, duruşmaya gelmemiş, savunmada da bulunmamıştır.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacının yaptığı icra takibinde, davalı tarafça verilen itiraz dilekçesinde, çocukları ile ilgili eğitim masraflarının tamamını ödediğini, bir borcunun bulunmadığını açıklamıştır. Mahkemece , eğitim bedelinin takibe konan miktarda olduğunun ve davalının bunu ödemediğinin isbat yükünün davacıya ait olduğu gerekçesi ile dava reddedilmiştir. Davacının alacak iddiasına karşı borcun davalı ödeme savunmasında bulunduğuna göre, borcun ödendiğinin isbat yükü davalı tarafa aittir. Bu nedenle, gerektiğinde davalı taraf isticvap edilerek ödemeye ilişkin belge ve delillerinin ibrazı istenerek, sonucuna uygun bir karar verilmelidir. Mahkemece, yanlış değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz olunan kararın davacı yararına BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, 24.11.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi
Yargıtay — Esas No: 2015/18152, Karar No: 2015/14803, Tarih: 03.12.2015

**16. Hukuk Dairesi         2015/18152 E.  ,  2015/14803 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :KADASTRO MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ : KADASTRO

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında dava konusu 111 ada 335 parsel sayılı 4.107,70 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanılarak ölü olduğu belirtilerek ... adına tespit edilmiştir. Davacı Hazine taşınmazın devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olduğunu öne sürerek dava açmış, yargılama sırasında tapu kaydına da dayanmıştır. Mahkemece davanın reddine, taşınmazın tespit gibi tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı Hazine tarafından temyiz edilmiş, hüküm; Yargıtay 7. Hukuk Dairesi tarafından bozulmuştur. Yargıtay bozma ilamında özetle "tespit malikinin tüm mirasçılarının tespit edilerek davaya dahil edilmesi ve davada taraf koşulunun sağlanması" gereğine değinilmiştir. Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda davanın reddi ile çekişmeli taşınmazın tespit gibi tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içeriğine, mahkemece hükmüne uyulan bozma kararında açıklandığı gibi işlem yapılıp sonucuna göre hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının reddi ile usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, Hazine harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, 03.12.2015 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/1976, Karar No: 2021/6304, Tarih: 10.06.2021

**12. Hukuk Dairesi         2021/1976 E.  ,  2021/6304 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklılar tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklılar tarafından bonoya dayalı olarak kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile icra takibine başlandığı, borçlu keşideci ... ve aval veren ... adına örnek (10) numaralı ödeme emrinin tebliği üzerine, borçluların İİK'nun 168/4. maddesinde öngörülen (5) günlük yasal sürede icra mahkemesine başvurarak senetler üzerindeki keşideci ve aval veren imzasına itiraz ettikleri, mahkemece alınan bilirkişi raporu doğrultusunda itirazın kabulü ve takibin durdurulması yönünde verilen kararın alacaklılar tarafından istinafı üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf talebinin esastan reddine karar verildiği, kararın alacaklılar tarafından temyiz edildiği görülmektedir.

Mahkemece, Adli Tıp Kurumu Başkanlığı Fizik İhtisas Dairesi'nden alınan 11.06.2019 tarihli raporda; inceleme konusu senette üstte yer alan borçlu imzaları ile ...’nin mukayese imzaları arasında; tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından farklılıklar saptandığından söz konusu imzaların mevcut mukayese imzalarına kıyasla ...’nin eli ürünü olmadığı, aynı senette altta yer alan karalama tarzı imzaların, teşhise götürecek önemli karakteristik materyal ve yazı unsuru içermeyen, tersimi basit, taklidi kolay imzalar olması nedeniyle söz konusu imzalrın aidiyetinin, bu meyanda sorulduğu üzere ... ve ...’in eli ürünü olup olmadığının tespit edilemediği kanaatinin bildirildiği, alacaklıların 15.07.2019 tarihli bilirkişi raporuna itiraz dilekçelerinde yeniden rapor alınması talebinde bulundukları anlaşılmaktadır.

Dosyada mevcut Adli Tıp Kurumundan alınan raporda, itiraza konu edilen imzaların aidiyeti konusunda net bir görüş bildirilmediği açık olup; mahkemece değinilen rapor hükme esas alınmak suretiyle itirazın kabulüne karar verilmiş ise de, sözkonusu raporun anılan kurumdan alınmış ve heyetçe düzenlenmiş olması yerleşik Yargıtay içtihatlarına göre rapora üstünlük sağlamayacağından kesin kanaat bildirmeyen mevcut rapora göre sonuca gidilemez. Zira, Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesi'nin imza incelemesinde son mercii olarak kabulü hususunda yasal bir düzenleme bulunmamaktadır. (HGK.'nun 07.10.2009 tarih ve 2009/12-282 sayılı kararı).

Öte yandan, senet ön yüzünde atılı bütün imzaların ayrı ayrı incelenerek borçlular ... ve ...’e ait senet ön yüzünde imza bulunup bulunmadığı gözetilmeliyken anılan bilirkişi raporunda ''senedin alt kısmında yer alan imzaların ... ve ...’in eli ürünü olup olmadığının tespit edilemediği’’ yönündeki değerlendirme yeterli değildir.

Yine kural olarak senetteki imzanın borçluya ait olduğunu ispat külfeti, senet elinde olup takibe başlayan ve imzanın borçluya ait olduğunu iddia eden alacaklıya aittir. (HGK.'nun 26.04.2006 tarih ve 2006/12-259 Esas, 2006/231 Karar sayılı kararı).Somut olayda da mevcut yargılama esnasında alacaklıların bahsi geçen rapora itirazlarına ilişkin dilekçelerinde raporun hüküm kurmaya elverişli olmadığını belirterek yeniden rapor alınmasını talep ettikleri ve bu iddialarını istinaf aşamasında da ileri sürdükleri görülmektedir.

O halde, mahkemece yeniden ehil bilirkişilerden oluşacak bir heyetten her türlü kuşkudan uzak, Yargıtay denetimine ve hüküm kurmaya elverişli rapor alınmak suretiyle oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, uyuşmazlığa çözüm getirecek nitelikte bulunmayan rapor hükme esas alınarak yazılı şekilde hüküm tesisi ve alacaklıların istinaf başvurusunun Bölge Adliye Mahkemesi’nce esastan reddi isabetsiz olup, kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ : Alacaklıların temyiz itirazlarının kabulü ile yukarıda yazılı nedenlerle 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK'nun 364/2. maddesinin göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nun 373/1. maddesi uyarınca, ... Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi'nin 19.11.2020 tarih ve 2020/75 E. - 2020/2257 K. sayılı kararının KALDIRILMASINA ve ... Anadolu 4. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 17.10.2019 tarih ve 2018/304 E. - 2019/626 K. sayılı kararının BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 10/06/2021 gününde oy birliği ile karar verildi.