muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/22667, Karar No: 2016/3162, Tarih: 24.02.2016

**18. Hukuk Dairesi         2015/22667 E.  ,  2016/3162 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili dava dilekçesinde, tazminat istemiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasal gerektirici nedenlere ve özellikle kanıtların takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre sair temyiz itirazları yerinde değildir.

Ancak;

Davacı,16.08.2012 tarihli dilekçesinde davadan önce kiracı olduğu işyerindeki binada ve mobilyalar ile cihazlarda toplam 27 kalemden oluşan zararın tespitini istediği, alınan 28.08.2012 tarihli bilirkişi raporunda toplam 50 kalem malzeme ve cihazdaki hasarın tespitinin yapıldığı, ancak bir kısım müzik aletlerindeki zararın tespit edilemediği, yapılan bu delil tespiti ile alınan bilirkişi raporunun karşı tarafa tebliğ edilmediği, mahkemece bu rapor esas alınarak yapılan bilirkişi incelemesine göre karar verildiği anlaşılmakta ise de; davacının delil tespitine ilişkin dilekçesinde, mobilya ve cihaz olarak toplam 27 kalem eşyadaki zararın tespitini istidiğine göre, hasar gören eşyanın dilekçede gösterilen ile sınırlı olduğu kabul edilerek bu eşyalardaki hasarın tespiti ile zararın kapsamının buna göre tayini gerekirken, talep dışına çıkılarak mahallinde zarar tespiti yapılamayan eşyaların da rapora dahil edilip bu doğrultuda davanın kabulü doğru görülmemiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, işbu kararın tebliğinden itibaren onbeş gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere 24.02.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/873, Karar No: 2023/232, Tarih: 22.03.2023

**Hukuk Genel Kurulu         2021/873 E.  ,  2023/232 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

1. Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil, mümkün olmadığı takdirde tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesince verilen davanın kabulüne ilişkin karar davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesince yapılan inceleme sonunda bozulmuş, Mahkemece Özel Daire bozma kararına karşı direnilmiştir.

2. Direnme kararı davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

3. Hukuk Genel Kurulunca dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği düşünüldü:

I. YARGILAMA SÜRECİ

Davacı İstemi

4. Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkilinin murisine 775 sayılı Gecekondu Kanunu uyarınca belediye ile bayındırlık müdürlüğünün yürüttüğü ortak proje kapsamında inşa edilen (1) nolu gecekondu önleme bölgesindeki sosyal konutlardan 31 inci blok (10) nolu bağımsız bölümün tahsis edildiğini, daha sonra müvekkilinin murisinin adına tahsis edilen bağımsız bölümü tüm hak ve borçları ile müvekkiline devrettiğini, devir tarihinden sonra ödenmesi gereken taksitleri müvekkilinin ödediğini, borcun 16.07.1999 tarihinde sona erdiğini, yurtdışında yaşayan müvekkilinin dairenin adına tescilini beklerken tahsisin haricen iptal edildiğini öğrendiğini, müvekkilinin üzerine düşen tüm edimleri yerine getirdiğini ve toplam 44.000,00 TL satış bedelini bankaya ödediğini ileri sürerek dava konusu bağımsız bölümün müvekkili adına tesciline, mümkün olmadığı takdirde denkleştirici adalet kuralına göre dava konusu taşınmazın ikame değerinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar Cevabı

5. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davacının murisi ...’a 31 inci blok (10) nolu bağımsız bölümün tahsis edildiğini, ancak muris ...’ın durumunun 775 sayılı Gecekondu Kanunu kapsamında kalmadığının tespit edilmesi üzerine ... Belediye Encümeninin 04.02.1975 tarihli kararı ile tahsis işleminin iptal edildiğini ve iptal kararının ilgilisine tebliğ edildiğini, davacının murisi tarafından tahsisin iptaline ilişkin açılmış herhangi bir davanın bulunmadığını, belediyeye yapılan bir ödeme de olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

6. Davalı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı vekili cevap dilekçesinde; ... (1) nolu gecekondu önleme bölgesindeki konutlar ile ilgili tüm çalışmaların belediye tarafından yürütüldüğünü, müvekkili kurumun davada sıfatının bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

İlk Derece Mahkemesinin Birinci Kararı

6. Davalı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı vekili cevap dilekçesinde; ... (1) nolu gecekondu önleme bölgesindeki konutlar ile ilgili tüm çalışmaların belediye tarafından yürütüldüğünü, müvekkili kurumun davada sıfatının bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

İlk Derece Mahkemesinin Birinci Kararı

7. ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 19.03.2015 tarihli ve 2012/603 Esas, 2015/154 Karar sayılı kararı ile; davacının murisine yapılan tahsis işleminin geçerli olması sebebiyle, davacının ödemelerden dolayı tapu iptali ve tescil, olmadığı takdirde bedelinin tahsiline ilişkin talepte bulunduğu, ancak ... Belediye Encümeninin 04.02.1975 tarihli kararıyla davacının murisinin gerekli şartları taşımaması sebebiyle tahsis işleminin iptal edildiği, söz konusu karar iptal edilmediği sürece davacı veya murisi tarafından tahsis edilen taşınmaz için yapılan ödemelerin geçersiz bir hukuki işlem nedeniyle yapılan ödemeler olduğu, tahsis işleminin iptali kararının yerinde olup olmadığını denetleme hususunda idari yargının görevli olduğu gerekçesiyle her iki davalı hakkındaki davanın reddine karar verilmiştir.

Özel Dairenin Birinci Bozma Kararı

8. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekilince temyiz isteminde bulunulmuştur.

9. Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesinin 31.03.2016 tarihli ve 2015/12372 Esas, 2016/3883 Karar sayılı kararı ile;

“…1-Yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve dosya kapsamına göre davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

2- Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 04.12.1996 tarihli ve 1996/14-763-864 sayılı kararında da belirtildiği gibi, tapu tahsis belgesi bir mülkiyet belgesi olmayıp yalnızca fiili kullanmayı belirleyen ve ilgilisine kişisel hak sağlayan bir zilyetlik belgesidir. Tapu tahsis belgesinin varlığı tahsis edilen yerin adına tahsis yapılan kişi veya mirasçıları adına tescili için yeterli değildir. Tahsis kapsamındaki yerin hak sahibi adına tescil edilebilmesi için hukuki yönden geçerliliğini koruyan bir tapu tahsis belgesinin bulunması ve diğer bazı koşulların da gerçekleşmiş olması gerekir.

Davacı tarafça dava konusu taşınmazın tapu iptali ve tescil, mümkün olmadığı takdirde taşınmazın dava tarihindeki değerini talep etmiş ancak mahkemece davacının geçersiz hukuki ilişki nedeniyle yapmış olduğu ödemelerin denkleştirici adalet kurallarına göre dava tarihindeki değerini istemediği, dava tarihindeki ikame değeri istediği gerekçesiyle her iki davalı hakkındaki davanın reddine karar verilmiştir.

Davacı vekilince 19.03.2015 tarihli celsede dava konusu 10 no’lu bağımsız bölümün tapu kaydının iptali ile temlike dayanarak davacı adına tescili, mümkün olmadığı takdirde dava tarihindeki rayiç bedelinin tahsilinin talep edildiği görülmektedir.

Davacı vekilince 19.03.2015 tarihli celsede dava konusu 10 no’lu bağımsız bölümün tapu kaydının iptali ile temlike dayanarak davacı adına tescili, mümkün olmadığı takdirde dava tarihindeki rayiç bedelinin tahsilinin talep edildiği görülmektedir.

Bu durumda mahkemece davacının talebi doğrultusunda araştırma yapılarak dava konusu taşınmazın denkleştirici adalet kuralları gereğince değeri belirlenerek davanın kabulü gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, bu sebeple hükmün bozulması gerekmiştir,…” gerekçesiyle karar bozulmuştur.

İlk Derece Mahkemesince Verilen İkinci Karar

10. ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 05.04.2018 tarihli ve 2017/637 Esas, 2018/190 Karar sayılı kararı ile; Özel Dairenin bozma kararına uyulduktan sonra, tapu tahsis belgesinin mülkiyet belgesi olmadığı, bu belgenin elinde bulundurana ayrı bir hak sağlamayacağı, yalnızca fiili kullanmayı belirleyen ve ilgilisine kişisel hak sağlayan zilyetlik belgesi niteliğinde olduğu, tescil için yeterli bir belge olmadığı gerekçesiyle davacının tapu iptali ve tescil isteminin reddine, ancak dava konusu bağımsız bölümün dava tarihindeki değerinin denkleştirici adalet ilkesi gereğince bedelinin davacıya ödenmesi gerektiği, alınan bilirkişi raporuyla davaya konu bağımsız bölümün dava tarihindeki değerinin 72.332,50 TL olduğu, bu bedelin tazminat olarak davacıya ödenmesi gerektiği gerekçesiyle davanın kabulü ile 72.332,50 TL’nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmiştir.

Özel Dairenin İkinci Bozma Kararı

11. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekillerince temyiz isteminde bulunulmuştur.

12. Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesinin 07.02.2019 tarihli ve 2018/3439 Esas, 2019/1049 Karar sayılı kararı ile;

“…Dosyada yer alan bilgi ve belgelerden, davacının, murisi ...’a Belediye encümeninin 18.06.1974 tarih ve 1746 sayılı kararı ile 775 sayılı Gecekondu Kanunu hükümleri uyarınca tahsisi yapılan 894 ada 39 parsel sayılı taşınmazda bulunan 10 nolu bağımsız bölümü tüm hak ve borçları ile, ... Noterliğinin 17.04.1978 tarih 6126 yevmiye nolu işlemi ile murisi ...’dan temlik aldığı, ... belediye encümeninin 04.02.1975 tarih ve 1746 sayılı kararı ile muris ...’a yapılan tahsisin iptal edildiği, tahsisin iptaline dair encümen kararının 06.09.1993 tarihinde tebliğ edildiği, bozmaya uyularak yapılan yargılama sonunda mahkemece, davacının murisi ...’a 775 sayılı Gecekondu Kanunu hükümleri uyarınca tahsisi yapılan daha sonra tahsisi iptal edilmiş olan 894 ada 39 parsel sayılı taşınmazda bulunan 10 nolu bağımsız bölümün rayiç bedeli hesaplanarak bu bedelin davalılar tarafından ödenmesine karar verildiği anlaşılmaktadır.

775 sayılı Gecekondu Kanunu hükümleri uyarınca yapılan tahsisin iptaline karar verildiği anlaşılmasına göre davacının talep edebileceği bedel, iptaline karar verilen tahsis gereğince ödenen bedelin, güncellenmiş değeridir.

775 sayılı Gecekondu Kanunu hükümleri uyarınca yapılan tahsisin iptaline karar verildiği anlaşılmasına göre davacının talep edebileceği bedel, iptaline karar verilen tahsis gereğince ödenen bedelin, güncellenmiş değeridir.

Bu durumda mahkemece; bütün bu açıklamalar doğrultusunda;

1)Davacının temlik almış olduğu iptal edilen tahsise konu 10 nolu bağımsız bölüme ilişkin ödemelerin saptanarak, yapılan ödemelerin bilirkişi vasıtasıyla hesaplanacak güncel değerin davacıya ödenmesine karar verilmesi gerekirken, taşınmazın rayiç bedeli hesaplanarak bu bedele hükmedilmesi doğru görülmemiştir.

2)Dava konusu 10 nolu bağımsız bölümü davacının kendisinden temlik aldığı murisi ...’a 775 sayılı Gecekondu Kanunu hükümleri uyarınca tahsis eden kurum davalı ... Belediyesi olduğuna göre, tazminat isteği de bu davalıya karşı yöneltilecektir, bu nedenle davalı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın pasif husumet ehliyeti bulunmadığından bu davalı hakkında davanın pasif husumet yokluğu nedeni ile reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi de doğru görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle hükmün bozulması gerekmiştir,…” gerekçesiyle karar bozulmuştur.

İlk Derece Mahkemesince Verilen Üçüncü Karar

13. ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 04.07.2019 tarihli ve 2019/270 Esas, 2019/332 Karar sayılı kararı ile; Özel Dairenin bozma kararı doğrultusunda alınan bilirkişi raporunda, toplam ödenen 30.116,35 TL’nin dava tarihi itibariyle denkleştirici adalet ilkesi gereğince ulaştığı gerçek değerin 499,74 TL olarak belirlendiği, dava konusu bağımsız bölümün bedelinin denkleştirici adalet ilkesi gereğince davacıya ödenmesi gerektiği, taşınmazın dava tarihindeki değerinin 72.332,50 TL olduğu ve bu bedele tazminat olarak hükmedilmesi gerektiği gerekçesiyle direnme kararı verilmiştir.

Özel Dairenin Üçüncü Bozma Kararı

14. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekillerince temyiz isteminde bulunulmuştur.

15. Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesinin 30.10.2019 tarihli ve 2019/4196 Esas, 2019/7169 Karar sayılı kararı ile; mahkemece bozma kararından sonra uyma kararı verilmeksizin dosyanın bilirkişiye tevdi edilerek rapor alındığı ve verilen direnme kararının hüküm fıkrasının ilk hükümle aynı olmasına karşılık, gerekçe kısmında bozma ilamından sonra yeni gerekçeler ileri sürüldüğü, önceki temyiz incelemesi kapsamı dışında kalması nedeniyle sonraki mahkeme hükmünün direnme niteliği taşımadığı, aksine yeni bir hüküm olduğu değerlendirilerek, Özel Dairece dosyanın temyizen incelenmesine karar verildikten sonra,

“…Dosyada yer alan bilgi ve belgelerden, davacının, murisi ...’a Belediye Encümeninin 18.06.1974 tarih ve 1746 sayılı Kararı ile 775 sayılı Gecekondu Kanunu hükümleri uyarınca tahsisi yapılan 894 ada 39 parsel sayılı taşınmazda bulunan 10 no'lu bağımsız bölümü tüm hak ve borçları ile, ... Noterliğinin 17.04.1978 tarih 6126 yevmiye no'lu işlemi ile murisi ...’dan temlik aldığı, ... Belediye Encümeni'nin 04.02.1975 tarih ve 1746 sayılı Kararı ile muris ...’a yapılan tahsisin iptal edildiği, tahsisin iptaline dair encümen kararının 06.09.1993 tarihinde tebliğ edildiği, bozmaya uyularak yapılan yargılama sonunda mahkemece, davacının murisi ...’a 775 sayılı Gecekondu Kanunu hükümleri uyarınca tahsisi yapılan daha sonra tahsisi iptal edilmiş olan 894 ada 39 parsel sayılı taşınmazda bulunan 10 nolu bağımsız bölümün rayiç bedeli hesaplanarak bu bedelin davalılar tarafından ödenmesine karar verildiği anlaşılmaktadır.

775 sayılı Gecekondu Kanunu hükümleri uyarınca yapılan tahsisin iptaline karar verildiği anlaşılmasına göre davacının talep edebileceği bedel, iptaline karar verilen tahsis gereğince ödenen bedelin, güncellenmiş değeridir.

Bu durumda mahkemece; bütün bu açıklamalar doğrultusunda;

1)Davacının temlik almış olduğu iptal edilen tahsise konu 10 nolu bağımsız bölüme ilişkin ödemelerin saptanarak, yapılan ödemelerin bilirkişi vasıtasıyla hesaplanacak güncel değerin davacıya ödenmesine karar verilmesi gerekirken, taşınmazın rayiç bedeli hesaplanarak bu bedele hükmedilmesi doğru görülmemiştir.

2)Dava konusu 10 no'lu bağımsız bölümü davacının kendisinden temlik aldığı murisi ...’a 775 sayılı Gecekondu Kanunu hükümleri uyarınca tahsis eden kurum davalı ... Belediyesi olduğuna göre, tazminat isteği de bu davalıya karşı yöneltilecektir. Bu durumda, davalı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın pasif husumet ehliyeti bulunmadığından bu davalı hakkındaki davanın pasif husumet yokluğu nedeni ile reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi de doğru görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle direnme kararının aynı önceki bozma nedenleri ile bozulmasına karar vermek gerekmiştir,…” gerekçesiyle karar bozulmuştur.

Direnme Kararı

16. ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 12.11.2020 tarihli ve 2020/391 Esas, 2020/406 Karar sayılı kararı ile; önceki karar gerekçesi tekrar edilmek suretiyle direnme kararı verilmiştir.

Direnme Kararının Temyizi

17. Direnme kararı süresi içinde davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

II. UYUŞMAZLIK

18. Direnme yoluyla Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık;

a) Somut olayda, dava konusu bağımsız bölümün dava tarihi itibariyle belirlenecek rayiç değerine mi yoksa iptaline karar verilen tahsis gereğince ödenen bedelin güncellenmiş değerine mi hükmedileceği,

b) Davalı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı yönünden davanın sıfat yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesinin gerekip gerekmediği noktalarında toplanmaktadır.

III. GEREKÇE

II. UYUŞMAZLIK

18. Direnme yoluyla Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık;

a) Somut olayda, dava konusu bağımsız bölümün dava tarihi itibariyle belirlenecek rayiç değerine mi yoksa iptaline karar verilen tahsis gereğince ödenen bedelin güncellenmiş değerine mi hükmedileceği,

b) Davalı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı yönünden davanın sıfat yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesinin gerekip gerekmediği noktalarında toplanmaktadır.

III. GEREKÇE

A) Dava konusu bağımsız bölümün dava tarihi itibariyle belirlenecek rayiç değerine mi yoksa iptaline karar verilen tahsis gereğince ödenen bedelin güncellenmiş değerine mi hükmedileceği yönünden yapılan inceleme:

19. Uyuşmazlığın çözümü için öncelikle konu ile ilgili yasal düzenleme ve kavramların kısaca açıklanmasında yarar vardır.

20. Sözleşme; hukuki bir sonuç doğurmak üzere, iki veya daha ziyade kişinin karşılıklı ve birbirine uygun irade beyanları ile uyuşmasını ifade eder (Kocayusufpaşaoğlu, ...: Borçlar Hukukuna Giriş, 7. b., ... 2017, s. 95).

21. Mülga 818 sayılı Borçlar Kanunu’nda (BK) olduğu gibi 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nda (TBK) da sözleşme borç ilişkisinin kaynakları arasında sayılmış ve sözleşmenin tarafların iradelerini karşılıklı ve birbirine uygun olarak açıklamalarıyla kurulacağı (TBK m. 1) hüküm altına alınmıştır.

22. Belirtmek gerekir ki, bir hukuki işlemin geçerli ve amacına uygun hukuki sonuçlar doğurabilmesi için o hukuki işlemi yapan kişi veya kişilerin sağlıklı bir şekilde oluşmuş iradelerinin bulunması ve yine bu iradelerinin istenilen hukuki sonuca uygun şekilde açıklanması gerekmektedir. Sözleşmelere egemen olan ilke şekil serbestisidir. Buna göre, kural olarak, kanunda tersine bir açıklık olmadıkça sözleşmeler herhangi bir şekil şartına tâbi değildir (BK m. 11/1; TBK m. 12/1). Bununla birlikte, bazı sözleşmelerin geçerli olabilmeleri kanun koyucu tarafından belirli bir şekle uygun olarak yapılmaları koşuluna bağlanmıştır. Taraflar da, kanunun herhangi bir şekil koşuluna tâbi tutmadığı bir sözleşmenin geçerliliğini, belli bir şekilde yapılmasını hükme bağlayabilirler. İlk belirtilen yasal şekil, ikincisinde ise “taraflarca kararlaştırılan şekil” (BK m. 16; TBK m. 17) söz konusudur.

23. Diğer taraftan şekil zorunluluğunun öngörüldüğü sözleşmelerde; kanunun öngördüğü şeklin bir geçerlilik (sıhhat) şartı olarak düzenlendiğini, buna uyulmadan yapılan sözleşmelere “geçersizlik” müeyyidesinin bağlandığını, bunun hukuki mahiyet olarak emredici nitelikte olduğunu, bu nedenle de “geçersizlik” müeyyidesine bağlanan şekil eksikliğinin hâkim tarafından, taraflar ileri sürmeseler dahi, yargılamanın her aşamasında resen göz önüne alınması gerektiğini belirtmekte yarar bulunmaktadır.

23. Diğer taraftan şekil zorunluluğunun öngörüldüğü sözleşmelerde; kanunun öngördüğü şeklin bir geçerlilik (sıhhat) şartı olarak düzenlendiğini, buna uyulmadan yapılan sözleşmelere “geçersizlik” müeyyidesinin bağlandığını, bunun hukuki mahiyet olarak emredici nitelikte olduğunu, bu nedenle de “geçersizlik” müeyyidesine bağlanan şekil eksikliğinin hâkim tarafından, taraflar ileri sürmeseler dahi, yargılamanın her aşamasında resen göz önüne alınması gerektiğini belirtmekte yarar bulunmaktadır.

24. Bu kapsamda, şekil zorunluluğunun öngörüldüğü sözleşmelerden olan; tapulu taşınmazlarda mülkiyetin devrini öngören her türlü sözleşmelerin resmî şekilde yapılması zorunludur. Bu bir geçerlilik koşuludur [Türk Medeni Kanunu (TMK) m. 706; BK m. 213; TBK m. 217; Noterlik Kanunu m. 60/3; Tapu Kanunu m. 26].

25. Taşınmaz satışlarında kural bu olmakla birlikte somut uyuşmazlığın değerlendirilebilmesi için 775 sayılı Gecekondu Kanunu’nun da dikkate alınması gerekmektedir.

26. Anılan Kanun’un 25 inci maddesi;

“7 nci madde gereğince tesbit olunan önleme bölgelerindeki arsalar, öncelikle gecekonduların ıslahı ve tasfiyesi sebepleriyle açıkta kalacaklara ve diğer konutsuz vatandaşlara verilir.

Bu arsalardan, ıslah ve tasfiye bölgelerinde bulunan diğer yapı sahiplerinden yapısının tasfiyesini isteyenler de faydalanabilirler.

Her ne sebeple olursa olsun, bu kanun hükümlerince arsa tahsis edilecek kimselerin, yoksul veya dar gelirli olması, kendisinin veya eşinin veya ergin olmayan çocuğunun herhangi bir belediye sınırı içinde ev yapmaya müsait arsaya veya her hangi bir yerde bir ev veya apartmanın ayrı bir dairesine karşılık olan payına sahip bulunmaması şarttır.

Kimlerin yoksul ve dar gelirli sayılacağı, kendisine arsa tahsis edileceklerin öncelik sırası ve yukarda sözü geçen diğer hususların esasları yönetmelikte belirtilir” hükmünü içermektedir.

27. Aynı Kanun’un 26 ncı maddesi;

“25 inci maddede sözü geçen arsalar yönetmelikte belirtilen şekil ve esaslar dahilinde ve tespit olunacak bedellerle kendilerine arsa verilmesi gerekenlere dağıtılır.

Arsa ve binaların hâlihazır durumları ile şahıslara veya kamu kurum ve kuruluşlarına tahsis veya satışları valiliklerince tespit ve Toplu Konut İdaresi Başkanlığınca onaylanan emsal bedel üzerinden yapılır.

Binalar ve konutlar, valiliklerin teklifi üzerine, bu bedelin yüzde yirmibeşi (% 25) peşin olarak yatırılmak ve vade farkı alınmak kaydıyla taksitle de satılabilir.

Şahıslara veya kamu kurum ve kuruluşlarına, arsaların ve binaların satış veya tahsisine dair esaslar Toplu Konut İdaresi Başkanlığınca hazırlanacak yönetmelikle belirlenir” şeklindedir.