muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2016/2721, Karar No: 2016/5302, Tarih: 15.06.2016

**21. Ceza Dairesi         2016/2721 E.  ,  2016/5302 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 213 sayılı Vergi Usul Kanununa Muhalefet

HÜKÜM : Temyizin reddi

7201 sayılı Tebligat Kanununun 11. maddesi uyarınca “vekil ile takip edilen davalarda tebligatın vekile yapılması” zorunlu olup, katılan ve vekilinin yokluğunda verilen hükmü içerir tebligatın katılan vekiline yapılması gerekirken asile tebliği usulsüz olduğundan, katılan vekilinin öğrenme üzerine verdiği 23.12.2013 tarihli temyiz dilekçesinin süresinde olduğu cihetle, hukuki dayanaktan yoksun olarak verilen temyiz talebinin reddine ilişkin 15.04.2014 günlü ek karar kaldırılarak yapılan incelemede:

Vergi suçu raporu uyarınca vergi incelemesi için ibrazı istenen ... Matbaasında basılmış seri numaraları belli olan fatura ve gider pusulalarının sanık tarafından süresi içinde ibraz edilmediği olayda; sanık defter ve belgelerini kaybettiğini ve bu hususu Maliyeye bildirip gazeteye ilan verdiğini savunmuş, katılan kurum tarafından da sanığın 24.08.2010 tarihinde A seriden 1601-2100 arası 10 cilt faturasını kaybettiği yönünde başvurusu olduğu ve bu hususta sanık tarafından yerel gazetede ilan verildiği doğrulanmış ise de; sanığın Vergi Suçu Raporunda ayrıntılı belirtildiği üzere 851-900 sıra numaralı gider pusulalarını inceleme için ibraz etmediği gibi diğer belgelerin kayıp olduğuna dair başvurusunun da bulunmadığı, sanığın 24.08.2010 tarihinde Vergi Dairesine faturalarını kaybettiğine dair başvurusunun farklı seri numaralı faturalara ilişkin olduğunun anlaşılması karşısında, yüklenen suçun yasal unsurları itibariyle oluştuğu ve mahkumiyeti yerine beraatine karar verilmesi,

Yasaya aykırı, katılan vekilinin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görülmüş olduğundan, hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nun 321. maddesi gereğince BOZULMASINA, 15.06.2016 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/7060, Karar No: 2015/15363, Tarih: 08.10.2015

**3. Hukuk Dairesi         2015/7060 E.  ,  2015/15363 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ÜRGÜP ASLİYE HUKUK (AİLE) MAHKEMESİ

TARİHİ : 04/02/2015

NUMARASI : 2014/82-2015/51

Taraflar arasındaki nafaka davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalı tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı 06.03.2014 tarihli dava dilekçesinde; tarafların 2012 yılında boşandıklarını, müşterek çocuk lehine hükmedilen 200 TL iştirak nafakasının, geçen sürede büyüyen ve ihtiyaçları artan çocuk için yetersiz kaldığını belirterek, 500 TL'ye yükseltilmesini talep etmiştir.

Davalı cevabında; yeniden evlendiğini, kirada oturduğunu ve kredi borcu bulunduğunu, geçim sıkıntısı çektiğini savunarak, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece; davanın kabulüne karar verilmiş olup; hükmü davalı temyiz etmektedir.

Dava, iştirak nafakasının artırılması istemine ilişkindir.

İştirak nafakası taktir edilirken, çocuğun yaşı, ihtiyaçları, okul seviyesi, sosyal çevreye göre yaşam seviyesi, nafaka yükümlüsünün ve velayet tevdi edilen tarafın mali gücü birlikte değerlendirilip, hakkaniyete uygun karar verilmelidir.

Dosya içeriğinden; velayet hakkı annede olan müşterek çocuğun 1999 doğumlu olduğu, lisede okuduğu, taraflar hakkındaki ekonomik ve sosyal durum araştırmasına göre, davacının asgari ücretle çalıştığı ve 500 TL kira ödediği, davalının devlet hastanesinde memur olduğu, 1600 TL geliri bulunduğu, yeniden evlendiği, 450 TL kira ödediği anlaşılmaktadır.

Tarafların gerçekleşen sosyo-ekonomik durumlarına, nafakanın niteliğine ve taktir edildiği tarihe, müşterek çocuğun yaşı ve ihtiyaç düzeyine göre, ayrıca velayet hakkı kendisine tevdi edilen davacı annenin de müşterek çocuğun bakım ve eğitim masraflarına katılma yükümlülüğü bulunduğu gözetildiğinde, mahkemece taktir edilen iştirak nafakası miktarı fazla bulunmuş, bu husus hakkaniyet ilkesine aykırı görülmüş, bu sebeple hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

O halde, mahkemece yapılacak iş; çocuğun yaşı, eğitim durumu, ihtiyaçları, nafaka yükümlüsü babanın ekonomik durumu gözetilerek ve TMK.nun 4.maddesinde vurgulanan hakkaniyet ilkesi dikkate alınarak daha düşük miktarda nafakaya hükmetmek olmalıdır.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 08.10.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/14027, Karar No: 2018/4831, Tarih: 08.05.2018

**3. Hukuk Dairesi         2016/14027 E.  ,  2018/4831 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ:ASLİYE HUKUK (TİCARET)MAHKEMESİ

Taraflar arasındaki alacak davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili, davalının elektrik abonesi olduğunu, davalı ... şirketinin düzenlediği faturalar ile kendisinden kayıp/kaçak vs. bedellerin tahsil edildiğini belirterek, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000-TL'nin faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.Davalı vekili, kayıp-kaçak vb. bedellerin ilgili mevzuat çerçevesinde abonelere yansıtıldığını ve uygulanmasının yasal bir zorunluluk olduğunu belirterek, davanın reddini istemiştir.Mahkemece; davanın kabulü ile, 10.000-TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya ödenmesine, karar verilmiş olup; hüküm, davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-) Dava, elektrik abonelerinden tahsil edilen; kayıp-kaçak vs. bedellerin istirdatı istemine ilişkindir.Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 21.05.2014 tarih ve 2013/7-2454 Esas 2014/679 K. Sayılı kararı ve Dairemiz kararları ile Anayasanın Vergi ödevi Başlıklı 73. maddesindeki “... Vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülükler kanunla konulur, değiştirilir veya kaldırılır..." şeklindeki düzenlemeye göre; kayıp-kaçak, sayaç okuma, dağıtım, perakende hizmet ve iletim bedeli uygulamasının EPDK Kararları ve tebliğleri çerçevesinde uygulama arz eden kanunlar ve ikincil mevzuat hükümleri çerçevesinde EPDK tarafından belirlenerek uygulandığı, bu tarihteki mevcut hukuki düzenlemenin EPDK'na sınırsız bir fiyatlandırma ve tarife unsuru belirleme hak ve yetkisi vermediği, özellikle kaçak (elektrik enerjisinin hırsızlanması) bedellerinin kurallara uyan abonelerden tahsili yoluna gitmenin hukuk devleti ve adalet düşünceleri ile bağdaşmadığı, bu faturalara yansıtılan diğer kalemlere ilişkin bedel miktarlarının şeffaflık ilkesi ile denetlenebilmesi ve hangi hizmetin karşılığında ne bedel ödendiğinin bilinmesininde şeffaf hukuk devletinin vazgeçilmez unsuru olduğu, EPDK kararları ile bu bedellerin mevcut mevzuat kapsamında tüketicilerden alınmasının hukuka uygun olmadığı kabul edilmiştir. Ne var ki, uyuşmazlıkla ilgili yargılama sırasında 17.06.2016 Tarih 29745 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren geçmişe de etkili 6719 sayılı kanunun 21. maddesi ile 6446 Sayılı kanunun 17. maddesinin birinci, üçüncü ve dördüncü fıkraları ile altıncı fıkrasının (a), (ç), (d) ve (f) bentleri değiştirilmiş olup,eldeki davada dava konusu bedellerin alınmasında esas olan ilgili tarifelerin düzenlenmesinde EPDK.nun Kanundaki yetkileri genişletilerek yukarıda sözü edilen bedeller maliyet unsuru kapsamına dahil edilmiştir. Yine, 6719 sayılı kanunun 26. maddesi ile 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'na eklenen; Geçici madde 19; "Bu maddeyi ihdas eden Kanunla öngörülen düzenlemeler yürürlüğe konuluncaya kadar, Kurul tarafından yürürlüğe konulan mevcut yönetmelik, tebliğ ve Kurul kararlarının bu Kanuna aykırı olmayan hükümlerinin uygulanmasına devam olunur." hükmünü,Geçici madde 20; "Kurul kararlarına uygun şekilde tahakkuk ettirilmiş dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmeti, iletim ve kayıp-kaçak bedelleri ile ilgili olarak açılmış olan her türlü ilamsız icra takibi, dava ve başvurular hakkında 17 nci madde hükümleri uygulanır." hükmünü içermektedir.Karar tarihinden sonra yürürlüğe girmiş bulunan bu yasa değişikliklerinin, yürürlük tarihi öncesi dönemde geçerli olan EPDK kararlarına dayanılarak alınmış olan ve dava konusu yapılan kayıp-kaçak sayaç okuma, dağıtım, perakende hizmet ve iletim bedelleri ile ilgili olarak açılan ve halen devam eden davalarda da geçmişe etkili olacak şekilde (bu yasa değişikliği öncesinde açılan ve halen görülmekte olan davalar da) uygulanması gereken hükümler içerdiğinden, 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun 17., geçici 19. ile 20

., geçici 19. ile 20. maddelerinin, somut olaya etkisinin bulunup bulunmadığının yerel mahkemece tartışılıp değerlendirildikten sonra sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekmektedir.

2-) Bozma nedenlerine göre davalılar vekilinin diğer temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.SONUÇ: Yukarıda birinci bentte açıklanan nedenlerle hükmün HUMK.nun 428. maddesi gereğince davalı yararına BOZULMASINA, ikinci bentte açıklanan nedenle davalıların diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına, peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 6100 sayılı HMK'nun geçici madde 3 atfıyla 1086 sayılı HUMK.nun 440.maddesi gereğince karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 08.05.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/11419, Karar No: 2013/3767, Tarih: 04.03.2013

**21. Hukuk Dairesi         2011/11419 E.  ,  2013/3767 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalılar vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayanağı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davalılar vekillerinin yerinde bulunmayan bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz edenlerden ... Kutsan A.Ş,'ye yükletilmesine, 04/03/2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/6594, Karar No: 2018/3603, Tarih: 17.04.2018

**11. Ceza Dairesi         2016/6594 E.  ,  2018/3603 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Vergi Usul Kanununa Muhalefet

HÜKÜM : Mahkumiyet

5271 sayılı CMK'nın 225. maddesi uyarınca hükmün konusu duruşmanın neticesine göre iddianamede gösterilen fiil ve failden ibaret olup, iddianamade açıklanan ve suç oluşturduğu ileri sürülen fiilin dışına çıkılarak açılmayan davadan yargılama yapılıp hüküm kurulmasının mümkün bulunmadığı; 213 sayılı Yasanın 367. maddesi uyarınca dava şartı olan mütalaaya uygun olarak 21.02.2013 tarihli iddianame ile sanık hakkında, “2007, 2008, 2010 ve 2011 takvim yılında sahte fatura kullanmak" ve " defter belge ibraz etmemek" suçlarından kamu davası açıldığı, “2010 ve 2011 takvim yıllarında sahte fatura düzenlemek” suçundan açılmış bir dava bulunmadığı gibi birbirinden ayrı ve bağımsız suçlar olan "sahte fatura düzenlemek" ve “sahte fatura kullanmak” suçlarının birbirine dönüşmeyeceği gözetilmeksizin, kararın gerekçesinde "2010 ve 2011 takvim yıllarında sahte fatura kullanmak” ibaresine yer verilmesine rağmen "2010 ve 2011 takvim yıllarında sahte fatura düzenlemek" suçundan hükümler kurularak hükmün karıştırılması,

Yasaya aykırı, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükümlerin bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 17.04.2018 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/5277, Karar No: 2015/9875, Tarih: 10.03.2015

**9. Hukuk Dairesi         2015/5277 E.  ,  2015/9875 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ (İŞ)

DAVA : Davacı, hizmetli olarak çalıştırılmasına ilişkin işlemin iptali ile eskiden olduğu gibi elektirik ustası veya karşılığı olan elektirik teknisyeni olarak çalıştırılmasına karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalı ... vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Mahkemece davacının 6111 Sayılı Kanunun 166. Maddesi uyarınca davalı ...’ na yapılan atamasının elektrikçi sıfatı ve usta ünvanı ile yapılması gerektiğinin tespiti ile yetinilmesi gerekirken ayrıca idarenin işleminin iptaline karar verilmesi ve davalı ...’ nın 492 Sayılı Harçlar Kanunu’ nun 13/j maddesi uyarınca harçtan muaf olduğu gözetilmeden yargılama giderlerine harç katılarak davalı Bakanlığa harç yükletilmesi hatalı olup, bozma sebebi ise de, bu yanlışlıkların düzeltilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden hükmün HMK. nun geçici 3/2. maddesi yollaması ile HUMK. nun 438/7. Maddesi uyarınca düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir.

Sonuç:

Hüküm fıkrasının 2 ve 5 numaralı bentlerinin çıkartılarak, yerlerine;

“ 2- davacının 6111 Sayılı Kanunun 166. Maddesi uyarınca davalı ...’ na yapılan atamasının elektrikçi sıfatı ve usta ünvanı ile yapılması gerektiğinin TESPİTİNE,

5- Davalı Bakanlık harçtan muaf olduğundan harca hükmedilmesine yer olmadığına,

Davacının yatırdığı harçların karar kesinleştiğinde ve isteği halinde davacıya iadesine,

Davacının yaptığı harçlar hariç toplam 135,20 TL. yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,“ bentlerinin yazılmasına, hükmün bu şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 10.03.2015 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/11755, Karar No: 2015/11781, Tarih: 11.03.2015

**7. Ceza Dairesi         2014/11755 E.  ,  2015/11781 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 7 - 2012/229874

MAHKEMESİ : Diyarbakır 1. Asliye Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 01/03/2012

NUMARASI : 2011/7 (E) ve 2012/258 (K)

SUÇ : 5607 Sayılı Yasaya Muhalefet

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

Her ne kadar sanık hakkında beraat kararı verilmiş ise de, sanığın kastının belirlenmesi ve maddi gerçeğin ortaya çıkarılması bakımından kargo taşımacılığı mevzuatının konuya ilişkin hükümlerinin incelenmesinde yarar bulunmaktadır.

Yurt içi kargo işletmeciliğine (taşımacılığına) ilişkin hukuki düzenlemelerin konumuzla ilgili olanları şöyledir:

19.07.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu'nun: “Tanımlar” başlıklı 3. maddesinde;

Kargo : Tek parçada en fazla yüz kilogramı geçmeyen genellikle ambalaj ve kap içerisinde olan küçük boyutlu koli, sandık, paket gibi parça eşyayı,

Kargo işletmecisi : Bağımsız bir işyerinin kullanma hakkına sahip olan ve kargoyu teslim alarak kısa sürede gönderilene ulaştırmak amacıyla kendi gözetimi ve denetimi altında yükleme, boşaltma, depolama, istifleme, aktarma ve gönderilene teslim gibi hizmetleri yerine getiren, taşımayı yapan veya yaptıran ve bundan doğacak sorumluluğu üstlenen kişiyi,İfade eder.”

“ Yönetmelik” başlıklı 34. Maddesinde;

H) Kanunun uygulanmasıyla ilgili diğer esas ve usulleri,

Düzenleyen yönetmelikler Bakanlıkça hazırlanarak Resmî Gazetede yayımlanır.” Hükümleri yer almaktadır.

11.06.2009 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin: “Tanımlar” başlıklı 4.maddesinde;

ş) Kargo tasnif ve aktarma merkezi: Kargo taşımalarında indirme, bindirme, yükleme, boşaltma, aktarma, tasnif ve dağıtım hizmetlerinin yapıldığı yeri,

y) Mesleki yeterlilik: Karayolu taşımacılık faaliyetlerinin icrası ile ilgili eğitim, bilgi, beceri ve donanıma sahip olmayı,

z) Mesleki yeterlilik belgesi: ilgili mevzuatın bu Yönetmelik kapsamındaki faaliyetlerde bulunanlar için öngördüğü mesleki yeterlilik eğitimini alan ve/veya yapılacak olan sınavlarda başarılı olanlara verilen belgeyi,

aa) Mesleki yeterlilik eğitimi: Bu Yönetmelik kapsamındaki faaliyetlerle ilgili bir mesleki yeterliliğin kazandırılması amacıyla ilgili mevzuat çerçevesinde verilen eğitimi,

ıı) Sevk irsaliyesi: Yurt içi taşımalarda, gönderen tarafından gönderilen eşya için düzenlenen; eşyanın içeriğini, ağırlığını, hacmini paketleme veya ambalaj şekli ile gerçek değerini belirleyen ve gönderenin beyanına dayanan ilgili mevzuat hükümleri uyarınca düzenlenen belgeyi,

aa) Mesleki yeterlilik eğitimi: Bu Yönetmelik kapsamındaki faaliyetlerle ilgili bir mesleki yeterliliğin kazandırılması amacıyla ilgili mevzuat çerçevesinde verilen eğitimi,

ıı) Sevk irsaliyesi: Yurt içi taşımalarda, gönderen tarafından gönderilen eşya için düzenlenen; eşyanın içeriğini, ağırlığını, hacmini paketleme veya ambalaj şekli ile gerçek değerini belirleyen ve gönderenin beyanına dayanan ilgili mevzuat hükümleri uyarınca düzenlenen belgeyi,

tt) Taşıma senedi: Eşya ve kargo taşımalarında gönderen ile yetki belgesi sahibi arasında akdedilen, ilgili diğer mevzuat ve bu Yönetmelikle belirlenen bilgileri ihtiva eden sözleşme belgesi veya bu tür bir sözleşmede bulunması gereken bilgileri ihtiva etmesi halinde taşıma senedi yerine geçecek olan taşıma faturası, taşıma irsaliyesi veya irsaliyeli taşıma faturasını,

zz-ddd)Yetki belgesi: Bu Yönetmelik kapsamında bir faaliyette bulunacak gerçek ve tüzel kişilere çalışma izni veren ve Bakanlıkça düzenlenen belgeyi,

İfade eder”,

“Taşıma işlerinde nitelikli ve yeterli personel istihdamı” başlıklı 34.maddesinde:

“(1) Yetki belgesi sahipleri, faaliyetleri süresince hizmetlerini yürütebilecek niteliklere sahip ve yeterli sayıda personel bulundurmakla yükümlüdürler.

(2) Yetki belgesi sahipleri, nitelikli ve yeterli sayıda personel istihdam etmemeleri durumunda doğacak her türlü zarardan sorumludurlar.”,

“Gönderenin, yolcunun, şoför ve diğer personelin sorumluluğu” başlıklı 45.maddesinde:

(2) Gönderen; eşyanın cinsi, miktarı, nitelikleri, istifleme şekli, kalkış ve varış noktası, gönderilenin adı ve adresi ile kimliğini ibraz etmek suretiyle kendi adres ve kimlik bilgileri gibi diğer önemli bilgileri tam ve doğru olarak yetki belgesi sahibine bildirmek zorundadır. Yanlış ve eksik bildirimlerden doğacak sorumluluk gönderene aittir. Yetki belgesi sahibi, gönderenin bildirmek zorunda olduğu bilgileri vermemesi halinde taşımayı yapmaz. Taşımayı yaparsa, sorumluluk yetki belgesi sahibine ait olur.

(3) Gönderen; satılması, sevk edilmesi ve ticareti yasak olan bir eşyayı veya kargoyu gönderemez, yetki belgesi sahipleri de bunu taşıyamaz. Aykırı hareket halinde gönderen ve yetki belgesi sahibi sorumlu olur.

(4) Yetki belgesi sahibi bir ihbar veya şüphe halinde en yakın resmi güvenlik birimi görevlileri huzurunda gönderene ait eşyayı kontrol ettirebilir. Kontrolle ilgili bir tutanak düzenlenir.

Hükümleri bulunmaktadır.

Yukarıda belirtilen hükümler birlikte değerlendirildiğinde, karayoluyla yapılan insan, yük ve eşya/kargo taşımacılığına Kanun Koyucunun özel önem verdiği, bu nedenle konuya ilişkin olarak yasal ve idari ayrıntılı düzenlemeler yapıldığı anlaşılmaktadır. Bu hükümlere göre:

Kargo göndericisi tarafından, yurt içi taşımalarda gönderilen eşya için düzenlenen; eşyanın içeriğini, ağırlığını, hacmini, paketleme veya ambalaj şekli ile gerçek değerini belirleyen bir belge (sevk irsaliyesi) düzenlenmesi gerekir.

Gönderen ile kargoyu telsim alan arasında “taşıma senedi” düzenlenir.

Kargo göndericisi tarafından, yurt içi taşımalarda gönderilen eşya için düzenlenen; eşyanın içeriğini, ağırlığını, hacmini, paketleme veya ambalaj şekli ile gerçek değerini belirleyen bir belge (sevk irsaliyesi) düzenlenmesi gerekir.

Gönderen ile kargoyu telsim alan arasında “taşıma senedi” düzenlenir.

Kargo göndericisi, eşyanın cinsi, miktarı, nitelikleri, istifleme şekli, kalkış ve varış noktası, gönderilenin adı ve adresi ile kimliğini ibraz etmek suretiyle kendi adres ve kimlik bilgileri gibi diğer önemli bilgileri tam ve doğru olarak yetki belgesi sahibine (kargoyu kabul edecek görevliye) bildirmek zorundadır. Kargoyu kabul eden, gönderenin bildirmek zorunda olduğu bilgileri vermemesi veya kontrol ettiği bilgilerin yanlış ya da eksik olduğunu tespit ettiği takdirde kargoyu kabul etmemesi gerekir. Kabul edip taşımayı yaparsa, sorumluluk yetki belgesi sahibine ait olur.

Yetki belgesi sahipleri satılması, sevk edilmesi ve ticareti yasak olan bir eşyayı veya kargoyu taşıyamaz. Aykırı hareket halinde gönderen ve yetki belgesi sahibi sorumlu olur.

Yetki belgesi sahibi bir ihbar veya şüphe halinde en yakın resmi güvenlik birimi görevlileri huzurunda gönderene ait eşyayı kontrol ettirebilir. Ancak eşya kolisinin aranması gerektiği takdirde 5271 sayılı CMK.nun aramaya ilişkin hükümlerine göre arama kararı alınması gerekir.

Görülmektedir ki, kargo işletmecisi (yetki (belgesi sahibi) ve kargo işletmesinde çalışan kişilerin tek görevi mevzuata uygun kargo kabul etmektir.

Bu durum karşısında, göndericisi ve alıcısının açık kimlikleri ve adresleri bulunmayan yani mevzuata uygun olmadan kabul edilen kargo eşyayı içerisinde kaçak eşya bulunması halinde bu kargoyu kabul eden kargo görevlisinin hukuki durumunun belirlenmesi ve maddi gerçeğin ortaya çıkarılabilmesi için;

1-Olay tarihinde kargo kabul merkezinde görevli personel sayısıyla sanık tarafından kabul edilen kargo sayısı ve sanık tarafından gerçekleştirilen kargo işlemlerinin mevzuata uygun olup olmadığı,

2- Mevzuata uygun olmadığı halde kabul edilen, göndericisinin ve alıcısının kimlik bilgileri ve açık adresleri bulunmayanı veya eksik olan başka kargoların, nasıl ve kim tarafından alıcısına teslim edildiği,

3-Sanığın, dava konusu kargo gönderi belgesinde açık kimliği bulunmayan gönderici ve açık adresi bulunmayan alıcıyla telefon veya başka surette özel ilişki veya iletişim kurup kurmadığı (gerektiğinde iletişimin tespiti yoluna gidilmesi),

4- Dava konusu kargonun gönderenin ve alıcısının sadece isim ve cep telefonu numarası yazılı olması halinde beyanlarına başvurulmak üzere bu numaralardan kimliklerinin ve adreslerinin tespit edilip edilemeyeceği,

5-Dava konusu işlemden önce sanık hakkında aynı suçtan başka dava açılıp açılmadığı,

Hususlarının araştırılması ve birlikte değerlendirilmesi gerekmektedir.