muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2012/1684, Karar No: 2012/5742, Tarih: 04.10.2012

Mahkemece borca batıklık ve mali durumun iyileştirilmesi konusunda iki bilirkişi heyetinden ayrı ayrı rapor alınmış, hükme esas alınan bilirkişi raporunda; şirketin borca batık olduğu, iyileştirme projesine uygun şekilde şirket sermayesinin artırılması ve tamamının ..

2012 yılında ödenmesi hâlinde şirketin borca batıklıktan kurtulma ihtimali olduğu belirtilmiş olup, mahkemece bu bilirkişi raporu hükme esas alınarak iflasın ertelenmesine hükmedilmiş ise de, bilirkişi raporu denetime elverişli ve hüküm kurmaya yeterli olmadığı gibi bilirkişi heyetinin oluşumu da usul ve yasaya uygun değildir. Yeni bir bilirkişi heyeti oluşturulurken ilk bilirkişi raporunu veren heyetten farklı bir heyetin oluşturulması gerekirken mahkemece Mali müşavir olarak aynı bilirkişinin hem birinci heyette hem de ikinci heyette yer aldığı gözden kaçırılmıştır.

Dosya içeriğinden bilirkişi raporunda öngörülenin aksine sermayenin tamamının nakden ödenmediği, bir kısmının nakden bir kısmının kayden ödendiği ve bakiye taksitlerin muaccel olmadığı anlaşılmıştır. Oysa sermaye artırımının şirkete gerçek anlamda kaynak girişi sağlama amacı bulunmasına göre, yönetim kurulu başkanı ....'ın şirketten olan 212.000 TL alacağının, borç tasfiyesi yapılarak kayden ödenmiş sermaye olarak gösterilmesinin doğru olup olmadığı, bu şekildeki sermaye artışının iyileştirme projesinin ciddi ve inandırıcılığını şüpheye düşürüp düşürmediği üzerinde durulmamıştır.

Mahkemece, iyileştirme projesinin ciddi ve inandırıcı olup olmadığı konusunda uzmanlığı nedeniyle yeni bilirkişi kurulundan rapor alınmış ise de, raporda borca batıklığın kaydi değerlere göre yapıldığı, ek iyileştirme projesindeki net satış hedefi 31.10.2015 tarihi olarak değerlendirilmişken raporda 2014 yılının sonu itibarıyla değerlendirme yapıldığı, buna ilişkin itirazlara rağmen ek rapor veya yeni bir bilirkişi heyetinden rapor alınmamıştır.

Diğer yandan, hükme esas alınan bilirkişi raporunda şüpheli alacaklarla ilgili gerekli inceleme yapılmamış olup, bu alacakların şirkettin iflas erteleme talebinde bulunmadan çok kısa bir süre önce şirketten ayrılan eski ortağa temlik edilen kısım ile bilirkişi raporunda gösterilen miktarı arasında çok büyük fark bulunmakta olup, bilirkişi raporunda bu farklılığın nereden kaynaklandığı, bu kalemdeki alacakların VUK’na göre şüpheli alacak sayılıp sayılmayacağı ve borçlularının bu borçları ödeme kapasitesinin bulunup bulunmadığı, bu şekildeki temlik işleminin iyi niyetli olup olmadığının değerlendirilmemiştir.

Yine finansal kiralamaya konu araçların mülkiyeti finansal kiralama şirketine ait olduğundan satışları mümkün olmamakla aktif kaleminde yer almayacağının tartışılmasına rağmen, söz konusu sözleşmeler feshedilmişse bu hakların kaybedilmesine ek olarak bakiye taksitlerin borç olarak aktifte gösterilmesi gerektiği, ayrıca ödenebilecek taksit tutarlarının karşılanması halinde mülkiyetinin davacı şirkete geçebileceği hususları irdelenmemiştir.

Yine finansal kiralamaya konu araçların mülkiyeti finansal kiralama şirketine ait olduğundan satışları mümkün olmamakla aktif kaleminde yer almayacağının tartışılmasına rağmen, söz konusu sözleşmeler feshedilmişse bu hakların kaybedilmesine ek olarak bakiye taksitlerin borç olarak aktifte gösterilmesi gerektiği, ayrıca ödenebilecek taksit tutarlarının karşılanması halinde mülkiyetinin davacı şirkete geçebileceği hususları irdelenmemiştir.

Bu durumda mahkemece, borca batıklığın yasa ve muhasebe ilkeleri çerçevesinde net biçimde tespiti için bilirkişi heyeti ile ilgili yukarıdaki ilke gözetilerek konusunda uzman olan yeni bilirkişi heyetinden açıklayıcı ve denetime elverişli bir rapor alınarak, varılacak uygun sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve yetersiz bilirkişi raporuna dayalı olarak yazılı şekilde karar verilmesinde bir isabet görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, müdahiller T.Halk Bankası ve ... kutu Ambalaj ve İnşaat Ticaret Ltd.Şti vekillerinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde müdahillerden ... kutu Ambalaj ve İnşaat Ticaret Ltd.Şti'ye iadesine, kararın tebliğinden itibaren 10 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere 04.10.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. Başkan
Yargıtay — Esas No: 2015/9446, Karar No: 2018/4036, Tarih: 11.04.2018

**17. Hukuk Dairesi         2015/9446 E.  ,  2018/4036 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili; 30/05/2013 tarihinde meydana gelen trafik kazası neticesinde müvekkillerinin oğlu ve kardeşi olan Barış ... ...'in vefat ettiğini, ...'nın kullandığı aracın kontrolden çıkması sebebiyle beton bariyerlere çarpması neticesinde tek taraflı olarak kaza meydana geldiğini, vefat eden Barış ... ...'in söz konusu araçta yolcu olduğunu, ... plaka sayılı aracın davalı ... adına kayıtlı olduğunu, ...'nın davalı sürücü ...'nın babası olduğunu, ... yaştaki oğullarının ve kardeşlerinin beklenmedik ölümü nedeni ile davacıların büyük acılar yaşadıklarını, 30/05/2013 tarihinde meydana gelen trafik kazası neticesinde vefat eden Barış ... ...'in annesi ... için 35.000,00 TL, babası ... için 35.000,00 TL ve ablası ... için 30.000,00 TL olmak üzere toplam 100.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesini, talep etmiştir.

Davalı vekili; 30/05/2013 tarihinde meydana gelen kazada Barış ... ...'in yaralandığı hususunun doğru olmakla birlikte söz konusu kazada müvekkilinin de yaralandığını, söz konusu kazada müvekkilinin hem alkollü hem kusurlu olduğu hususunun doğru olmadığını, haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve toplanan tüm dellilere göre, davanın kısmen kabulü ile, davacılar ... ve ... için ayrı ayrı 15.000,00'er TL, davacı ... için 10.500,00 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 30/05/2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine dair karar verilmiş, hüküm davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde, özellikle oluşa uygun olarak düzenlenen uzman bilirkişi raporunda belirtilen kusur oranının hükme esas alınmasında bir usulsüzlük bulunmamasına göre, davalılar vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun bulunan hükmün ONANMASINA ve aşağıda dökümü yazılı 2.074,55 TL kalan onama harcının temyiz eden davalılardan alınmasına, 11/04/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/9587, Karar No: 2022/2025, Tarih: 14.02.2022

**5. Hukuk Dairesi         2021/9587 E.  ,  2022/2025 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne ilişkin ilk derece mahkemesinin kararına karşı, davacı idare vekilinin istinaf başvurusu üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi'nin istinaf isteminin esastan reddine dair kararı ile birlikte İnegöl 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2019/52 Esas - 2019/246 Karar sayılı kararının Yargıtay'ca incelenmesi davacı idare vekilince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince davanın kabulüne ilişkin olarak verilen karara karşı davacı idare vekilince yapılan istinaf başvurusunun İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi'nce esastan reddine karar verilmiş olup; hüküm, davacı idare vekilince temyiz edilmiştir.

Dosyada bulunan kanıt ve belgelere, kararın dayandığı gerekçelere göre; arazi niteliğindeki Bursa İli, İnegöl İlçesi, Sarıpınar Mahallesi 106 ada 563 parsel sayılı taşınmaza 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 11/1-f maddesi uyarınca gelir metodu esas alınarak değer biçilmesine ve tespit edilen bedelin bloke ettirilerek davalı tarafa ödenmesine ilişkin ilk derece mahkemesinden verilen karara karşı yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Davacı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olmadığından usul ve yasaya uygun olan hükmün HMK’nın 370. maddesi gereğince ONANMASINA, davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmamasına, 14/02/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/30077, Karar No: 2019/12010, Tarih: 02.10.2019

**19. Ceza Dairesi         2019/30077 E.  ,  2019/12010 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 1219 Sayılı Kanuna Aykırılık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece bozma üzerine verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun süresi, kararın niteliği ve suç tarihine göre dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

1219 sayılı Kanun’un 25. maddesi gereğince hapis ve adli para cezası ile cezalandırılması gereken sanık hakkında temel ceza belirlenirken hükmolunan gün adli para cezası miktarı gösterilmemiş ise de, sonuç cezaya hükmolunurken gün adli para cezasının da belirtilmiş olması karşısında, bu husus mahallinde düzeltilebilir yazım hatası kabul edilerek bozma nedeni yapılmamıştır.

Gerekçeli karar başlığında şikayetçi ... katılan olarak yazılmışsa da, mahallinde düzeltilebilir yazım hatası kabul edilerek bozma yapılmamıştır.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

Yükletilen suçun sanık tarafından işlendiğinin kanuna uygun olarak yürütülen duruşma sonucu saptandığı, bütün kanıtlarla aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların temyiz denetimini sağlayacak biçimde ve eksiksiz sergilendiği, özleri değiştirilmeksizin tartışıldığı, vicdani kanının kesin, tutarlı ve çelişmeyen verilere dayandırıldığı,

Eylemin doğru olarak nitelendirildiği ve Kanun'da öngörülen suç tipine uyduğu,

Cezanın kanuni bağlamda uygulandığı,

Anlaşıldığından, sanık müdafii ile O Yer Cumhuriyet savcısının temyiz nedenleri yerinde görülmemiş olmakla, tebliğnameye uygun olarak, TEMYİZ DAVASININ ESASTAN REDDİYLE HÜKMÜN ONANMASINA, 02/10/2019 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/11718, Karar No: 2012/7795, Tarih: 19.06.2012

**9. Ceza Dairesi         2011/11718 E.  ,  2012/7795 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Mala zarar verme, kasten yaralama

Hüküm : 1- Sanık ... hakkında; TCK'nın 86/2, 62/1, 52/2. maddeleri uyarınca mahkumiyet (2000 TL Adli para cezası)

2- Sanık ... hakkında;

a- TCK'nın 151/1, 62/1, 52/2. maddeleri uyarınca mahkumiyet (2000 TL Adli para cezası)

b- TCK'nın 86/2, 62/1, 52/2. maddeleri uyarınca mahkumiyet (2000 TL Adli para cezası)

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Hükmolunan adli para cezalarının miktarı ve 1412 sayılı CMUK'nın 305. maddesinde belirlenen temyiz sınırı karşısında kararın kesin olması nedeniyle sanıkların temyiz isteğinin aynı Kanunun 317. maddesi uyarınca REDDİNE, 19.06.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/16534, Karar No: 2019/6489, Tarih: 23.05.2019

**13. Hukuk Dairesi         2016/16534 E.  ,  2019/6489 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kıymetli evrak iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

K A R A R

Davacı; ağaç kesim ve satım işi ile uğraştığını, ortağı dava dışı ... ile birlikte davalının sahibi olduğunu beyan ettiği taşınmazlarda bulunan ağaçların kesim ve satışı konusunda anlaştıklarını, davalıya ağaçlar için ortağı dava dışı...’nin 6.500,00 TL, kendisinin 750,00 TL nakit para ile 5.750,00 TL bedelli çek verdiğini, taşınmazdaki ağaçların bir kısmını kestikten sonra taşınmazın hissedarı olduğunu söyleyen dava dışı ...’in geri kalan ağaçların kesilmesine engel olduğunu, davalının taşınmazın kendisine ait olduğu konusunda kendisini aldattığını, kendisinin kestiği ağaçların bedelinin 4.400,00 TL olduğunu, ağaç kesimi için 2.500,00 TL araç masrafı, 1.300,00 TL akaryakıt gideri, 700 TL işçilik masrafı olmak üzere toplam 4.500,00 TL masraf yaptığını, kesilen ağaçların bedelini düştükten sonra elinde sadece 100,00 TL kaldığını ileri sürerek, davalıya ödediği 750,00 TL ile ağaçların kesiminden kalan 100,00 TL işçilik ücretinin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline ve davalıya ağaçların bedeli olarak verdiği çekin iptaline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne, dava konusu ... Şubesi'ne ait keşidecisi Tezcanlar Gıda Tarım Hayvancılık San. Tic. Ltd. Şti. olan 26.06.2013 tarihli çekin 1.100,00 TL'lik kısmı açısından davacının borçlu bulunmadığının tespitine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dava menfi tespit ile alacak talebine ilişkindir. 6100 sayılı HMK’nun 294. maddesi gereğince mahkeme, yargılamanın sona erdiği duruşmada hükmü vererek tefhim eder. Hükmün tefhimi, her halde hüküm sonucunun duruşma tutanağına geçirilerek okunması suretiyle olur. Zorunlu nedenlerle sadece hüküm sonucunun tefhim edildiği hallerde, gerekçeli kararın tefhim tarihinden başlayarak bir ay içinde yazılması gerekir. HMK’nun 297/2. maddesi gereğince, hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında, açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gerekir.

Somut olayda; mahkemece davacının yapmış olduğu harcamalar ile elde edilen gelirin oranlanması ile davacının davalıya vermiş olduğu çekin sadece 1.100,00 TL’lik kısmı için borçlu olmadığının anlaşılması gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Taraflarca sunulan delilleri değerlendirme yetkisi mahkemeye ait ise de yapılan değerlendirmenin yasal gerekçelerinin kararda gösterilmesi gerekir. Mahkemece, açıklanan yasal düzenleme gözetilmeyerek sadece kanaate dayalı olarak gerekçe oluşturulması ve bu gerekçe doğrultusunda hüküm tesis edilmesi usul ve yasaya aykırı olup 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 297. maddesi gereğince hükmün bozulmasını gerektirmiştir.

2-Bozma nedenine göre davacının temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle temyiz edilen hükmün BOZULMASINA, (2) nolu bentte yazılı nedenlerle davacının temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, HUMK’nun 440/III-1 maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 23/05/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/3028, Karar No: 2021/3716, Tarih: 06.04.2021

**3. Hukuk Dairesi         2020/3028 E.  ,  2021/3716 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 13. HUKUK DAİRESİ

İLK DERECE

MAHKEMESİ : MİDYAT 2. ASLİYE HUKUK (TÜKETİCİ) MAHKEMESİ

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen tazminat davasının açılmamış sayılmasına dair verilen karar hakkında bölge adliye mahkemesi tarafından yapılan istinaf incelemesi sonucunda; davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine yönelik olarak verilen karar, davacı vekili tarafından duruşmalı olarak temyiz edilmekle; duruşma günü olarak belirlenen 06/04/2021 tarihinde davacı vekili Av. ... geldi.Başka gelen olmadı. Açık duruşmaya başlandı ve hazır bulunan vekilin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için saat 14.00'e bırakılması uygun görüldüğünden, belli saatte dosyadaki bütün kağıtlar okunarak, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlenip, gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı; 09/10/2010 tarihinde davalı şirkete ait otel restoranının balkonuna hava almak için çıktığı sırada, balkonun yıkılması sonucu ağır şekilde yaralandığını; olay tarihinde hem okuyup hem de asgari ücretle çalışıyor olduğunu, ailesinin geçimine katkıda bulunurken kaza sonrası çalışma gücünü yitirdiğini, ekonomik geleceğinin sarsıldığını, tedavi masraf ve giderlerinden dolayı maddi sıkıntılar yaşadığını, ceza mahkemesinde yapılan yargılama sonucu davalı şirket müdürünün olay nedeniyle kusurlu bulunduğunu ileri sürerek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, şimdilik 1.000 TL maddi, 10.000 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş; 02/02/2016 tarihli dilekçe ile maddi tazminat talebini 135.927,11 TL olarak belirlemiştir.

Davalı; davacının iddialarının gerçeği yansıtmadığını, olay nedeniyle kendisine atfedilebilecek herhangi bir kusurun bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

İlk derece mahkemesince; davanın kabulü ile 135.927,11 TL maddi, 10.000 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline dair verilen karar, davalı tarafın temyizi üzerine, Dairece verilen 17/05/2018 tarihli ve 2016/18554 E. 2018/5376 K. sayılı kararla;

(...Somut uyuşmazlıkta; davacının davalı otele yemek yeme amacıyla gittiği, bu sırada dava konusu olayın meydana geldiği, davacının tüketici konumunda olduğu anlaşılmaktadır

4077 sayılı Kanunun 23.maddesi, bu kanunun uygulanması ile ilgili her türlü ihtilafa Tüketici Mahkemelerinde bakılacağını öngörmüştür.

Mahkemelerin görevinin kamu düzenine ilişkin olması nedeniyle yargılamanın her aşamasında re’sen dikkate alınması gerekir. Bu nedenle o yerde ayrı bir tüketici mahkemesi varsa davanın tüketici mahkemesinde görülmesi aksi halde davaya tüketici mahkemesi sıfatıyla bakılması gerektiği gözetilmeden, anılan kanun hükmüne aykırı şekilde genel mahkeme tarafından hüküm verilmesi usul ve yasaya aykırıdır...) gerekçesiyle bozulmuştur.

Mahkemelerin görevinin kamu düzenine ilişkin olması nedeniyle yargılamanın her aşamasında re’sen dikkate alınması gerekir. Bu nedenle o yerde ayrı bir tüketici mahkemesi varsa davanın tüketici mahkemesinde görülmesi aksi halde davaya tüketici mahkemesi sıfatıyla bakılması gerektiği gözetilmeden, anılan kanun hükmüne aykırı şekilde genel mahkeme tarafından hüküm verilmesi usul ve yasaya aykırıdır...) gerekçesiyle bozulmuştur.

Bozmaya uyan mahkemece, davaya tüketici mahkemesi sıfatıyla bakılmasına karar verildikten sonra; davacı vekilinin bozma sonrası yapılacak duruşma için mazeret dilekçesi sunduğu, sağlık sorunları nedeniyle duruşmaya katılamayacağını belirterek mazeretinin kabulünü talep ettiği, ancak mazeretin belgelendirilmediği, davalı vekilinin de belgelendirilmeyen mazeretin reddini talep ederek davayı takip etmeyeceğini bildirdiği; bozma öncesi 06/02/2014 ve 21/05/2015 tarihli celselerde dosyanın iki kez işlemden kaldırılmasına karar verildiği gerekçesiyle, davacı tarafın belgelendirilmeyen mazeretinin reddine, davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesinin kararına karşı, davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

Bölge adliye mahkemesince; ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK’nın 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun “ Tarafların duruşmaya gelmemesi, sonuçları ve davanın açılmamış sayılması” başlığı altında düzenlenen 150 nci maddesinin ikinci fıkrasında; “ Usulüne uygun davet edilmiş olan taraflardan biri duruşmaya gelir, diğeri gelmezse, gelen tarafın talebi üzerine, yargılamaya gelmeyen tarafın yokluğunda devam edilir veya dosya işlemden kaldırılır. Geçerli bir özrü olmaksızın duruşmaya gelmeyen taraf, yokluğunda yapılan işlemlere itiraz edemez.”, altıncı fıkrasında ise; “İşlemden kaldırılmasına karar verilmiş ve sonradan yenilenmiş olan dava, ilk yenilenmeden sonra bir defadan fazla takipsiz bırakılamaz. Aksi halde dava açılmamış sayılır.” şeklinde düzenleme yapılmıştır.

Bilindiği üzere hukuk yargılamasına ilişkin kurallar, yargılamanın düzenli yapılması ve hakkın olabildiğince çabuk elde edilmesi amacını gerçekleştirmek için getirilmiştir. İşte hakkın elde edilmesi için birer araç olan bu kurallar amaca uygun somut bir görevin varlığı halinde uygulama alanı bulurlar. Aksi halde, araçla ulaşılması istenilen amaç arasında gerçek ve esaslı bağın bulunmaması anlamsızlığı (şekilcilik) ortaya çıkarır. Mahkemelerin amacı, ne olursa olsun uyuşmazlıkları ortadan kaldırmak değil, pozitif hukukun ölçüsünde, hakkı belirleyerek sonuca ulaşmaktadır.

Bu nedenle geciken adaletin, adaletsizlik olduğu düşünülerek, davaların uzamasını veya uzatılmak istenmesini engellemek üzere getirilen usul kuralları, kanunun amacına uygun olarak kullanılmalı, davanın reddi için bir araç sayılmamalıdır.” (Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 26/01/2014 tarihli ve 2013/3-1238 E. 2014/957 K. sayılı ilamı).

Somut olayda; davacı vekilinin 10/01/2019 tarihli celse için mahkemeye sunmuş olduğu aynı tarihli mazeret dilekçesinde, sağlık sorunları nedeniyle duruşmaya katılamayacağına yönelik beyanda bulunduğu, istinaf dilekçesi ekinde de bahse konu mazerete ilişkin sağlık raporunu sunarak durumu belgelendirdiği anlaşılmaktadır.

Hal böyle olunca, ilk derece mahkemesince; yukarıda açıklanan maddi ve hukuki olgular çerçevesinde, Anayasa'nın hak arama özgürlüğünü düzenleyen 36. maddesine uygun yorumla, davanın niteliği de dikkate alınarak, davacı vekilinin mazeret dilekçesinin kabulü ile yargılamaya devam edilerek davanın esasının incelenmesi ve hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçe ile mazeretin reddi ve davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirmiştir.

İlk derece mahkemesi kararının, yukarıda açıklanan nedenlerle bozulmasına karar verilmiş olduğundan, HMK'nın 373 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca, işbu karara karşı yapılan istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin bölge adliye mahkemesi kararının da kaldırılmasına karar verilmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile 6100 sayılı HMK'nın 373 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca temyiz olunan bölge adliye mahkemesi kararının KALDIRILMASINA, aynı Kanunun 371 inci maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi kararının davacı yararına BOZULMASINA, 3.050 TL Yargıtay duruşması vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine, peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, dosyanın ilk derece mahkemesine, kararın bir örneğinin de bölge adliye mahkemesine gönderilmesine, 06/04/2021 tarihinde oy birliği ile karar verildi.