muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2020/6363, Karar No: 2022/3454, Tarih: 26.04.2022

**11. Hukuk Dairesi         2020/6363 E.  ,  2022/3454 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 17. HUKUK DAİRESİ

Taraflar arasında görülen davada İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 20.03.2018 tarih ve 2017/773 E- 2018/345 K. sayılı kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, istinaf isteminin esastan reddine dair İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi'nce verilen 25.02.2020 tarih ve 2018/1093 E- 2020/216 K. sayılı kararın duruşmalı olarak Yargıtay'ca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, duruşma için belirlenen 26.04.2022 günü hazır bulunan davacılar vekili Av. ... ile davalı vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacılar vekili, müvekkilleri hakkında başlatılan takip dayanağı 21.06.2017 tarihli 250.000,00 TL bedelli 1 adet çekin keşideci Karışım Kimya Ltd. Şti. tarafından lehdar müvekkil şirket Biocura Ltd. Şti.'ne verildiğini, müvekkili şirketin çeki diğer müvekkili ...’e ciro ettiğini, ...’inde çeki yine keşideci olan Karışım Kozmetik Ltd. Şti.’ne cirolayarak verdiğini aslında iade ettiğini, iade ederken ikinci kez tedavül halinde sorumluluk ortadan kalkacağından ciroları çizme gereği duymadığını, keşideci tarafından ikinci kez tedavüle çıkarılarak davalı tarafa verilen çekte yeniden tedavüle girdikten sonra önceki cirantaların sorumluluğu ortadan kalktığından müracaat borçlusu sıfatıyla haklarında takip yapılamayacağını belirterek takibe konu çekten dolayı borçlu olunmadığının tespitini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, takibe konu çek üzerinde davalı müvekkili hariç 2 ayrı cirantaya ait imzalar ve keşideciye ait ilk ve son imzalar olmak üzere atılan 4 adet imzanın aynı olduğunu çünkü ...’in elinden çıktığını, ...’in kendi adına bizzat münferiden yetkilisi olduğu şirketler adına da ortağı /yetkilisi olarak aynı çeke adları yer alan üç borçlunun da birebir aynı imza ile temsil edildiğini, birbirinden habersiz olma ihtimalinin olamayacağını, imzaların tamamının aynı gün,aynı saat ve aynı kalemle atıldığını, çek keşidecisi Karşım Kozmetik Ltd. Şti adına imza atan ... ile davalı müvekkili şirket arasında icra dosyasına sunulu protokol yapıldığını, ödeme araçlarından biri olarak da davaya konu çekin ibraz edildiğini, Karışım Kozmetik Ltd. Şti. adına hiçbir malvarlığı bulunmadığından ...’in çeki müvekkiline teslim ederken hem kendi adına hem de yetkilisi olduğu Biocura Kozmetik Ltd. Şti. adına cirolayarak müvekkilinin alacağını ticari yönden garantilediğini, çeki son kez Karışım Kozmetik Ltd.Şti adına cirolayarak da muhasebe kayıtlarına Karışım Kozmetik Ltd. Şti. tarafından verilmiş çek olarak girmesinin sağlandığını, cirolarını çizmeyi unutmuş görüntüsü yaratmalarının ticari örf ahlak ve TTK amacı ile bağdaşmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

İlk derece mahkemesince, yerleşik Yargıtay İçtihatlarında da belirtildiği gibi, çekin tekrar keşideciye ciro edilmesi ve keşidecinin, çeki, yeniden tedavüle çıkarak tekrar ciro etmesi durumunda, keşidecinin çeki yeniden tedavüle çıkarmakla lehdar adına keşide etmeden önceki duruma döndüğünden, lehdarın sorumluluk zinciri içinde yer almayacağı ve ikinci tedavülden önceki tüm lehdar ve cirantanın sorumluluğunun ortadan kalkacağı, ilk tedavülde keşidecinin lehdarın ve daha sonra ciro silsilesinde yer alan ... isimli kişinin her biri farklı kişi ve şirketler olup, keşideci ve lehdar olan şirketlerin temsilcisinin ... olmasının belirtilen hukuki durumu değiştirmeyeceği, davalının da takip yaparken davacıları ve keşideciyi ayrı ayrı şirketler olarak borçlu olarak gösterdiği ve hamil ile keşideci şirketler arasında yapılmış protokolünde ibraz edildiği,

Zira keşideci Karışım Kozmetik Ltd. Şti. ile lehdar Biocura Kozmetik Ltd.Şti’nin farklı tüzel kişiliği bulunan ve her biri birbirinden bağımsız olarak hak ve borçlara sahip olabilmek ehliyetine haiz farklı şirketler olduğu, davalı, çeki ikinci kez tedavüle sokan keşideci şirketten almakla birinci tedavülde ciroları olan lehdar ve cirantaların artık çek bedelinden sorumluluğunun bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karara karşı davalı vekili, istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

Karara karşı davalı vekili, istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

Bölge adliye mahkemesince,davalı şirket ile çek keşidecisi şirket arasında düzenlenmiş bir protokol bulunduğu, lehdar tarafından çekin ...’e ciro edildiğini ... tarafından da keşideci Karışım Ltd. Şti.'ne ciro edildiğini, yani çekin keşideciye geri döndüğünü keşideci tarafından bu kez çekin davalı Ersa Ltd. Şti. ile ciro edildiğini, keşideci tarafından çekin kendisine geldikten sonra ikinci kez tedavüle sokulduğu, çeki ikinci kez tedavüle sokan keşideci şirketten almakla birinci tedavülde ciroları olan lehdar ve cirantaların artık çek bedelinden sorumluluğunun bulunmadığı gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Davalı vekili, kararı temyiz etmiştir.

Dava, icra takibine konu çekin ikinci kez tedavüle sokulduğundan ciranta ve lehdar olan davacının borçlu olmadığının tespitine ilişkindir.

Dava konusu çek, tedavül görmek suretiyle keşideci sıfatını taşıyan Karışım Kozmetik Ltd. Şti.’ne ciro edilmekle alacaklı borçlu sıfatı birleştiğinden keşideci, kendinden önceki ciranta ve lehdar konumunda olan kişilere müracaat edemese de keşidecinin yeniden ciro etmek suretiyle çeki tedavüle sürmesi sonucu hamil pozisyonuna gelen davalı Er-Sa Kimyevi Maddeler Ltd. Şti.'ne karşı, çekte imzası bulunan keşideci-lehdar ve cirantaların müşterek müteselsil sorumlu oldukları gözetilerek davanın reddi yoluna gidilmesi gerekirken somut herhangi bir tarih, esas ve karar numarası zikredilmeksizin emsal Yargıtay kararlarından bahsedilerek yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamış hükmün bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarda açıklanan nedenlerle, davalının temyiz isteminin kabulü ile İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULARAK KALDIRILMASINA, takdir olunan 3.815,00 TL duruşma vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalıya verilmesine, HMK'nın 373/1. maddesi uyarınca dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, ödediği peşin temyiz harcının isteği halinde temyiz eden davalıya iadesine,26/04/2022 tarihinde oyçokluğuyla arar verildi.

KARŞI OY

Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına yapılan istinaf başvurusunun HMK 353/b-1 maddesi uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun bulunmasına, (Dairenin 28.01.2021 gün ve 2020/3619 esas, 2021/574 sayılı karar sayı ve 12. H.D. 02.11.2020 gün 2020/1441 - 9127 sayılı kararı vb.) göre davalı vekilinin temyiz isteminin reddi ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde TTK 788 maddesi hükmüne aykırı olarak bozulmasına ilişkin sayın çoğunluk görüşüne karşıyım.
Yargıtay — Esas No: 2009/8550, Karar No: 2011/1351, Tarih: 08.02.2011

**11. Hukuk Dairesi         2009/8550 E.  ,  2011/1351 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

... olarak açılan davada Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 10.06.2009 tarih ve 2009/37 - 2009/170 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkiline ait binanın bodrum katına yağmur nedeniyle dolan suların burada bulunan evrakların ıslanmasına neden olduğunu ileri sürerek, zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir.

Foça Asliye Hukuk Mahkemesi’nce işbölümü nedeniyle dosyanın Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi’ne gönderilmesine karar verilmiş, davacı vekilinin 22.12.2008 tarihli dilekçesi üzerine dosyanın gönderildiği Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nce, gönderme kararının yüze karşı verildiği tarihten itibaren 10 gün içinde başvurulmadığından bahisle HUMK’nun 193. maddesi gereğince davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davacı vekilinin bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 02,80 TL temyiz ilam harcının temyiz edenden alınmasına, 08.02.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/10433, Karar No: 2017/1738, Tarih: 13.02.2017

**12. Hukuk Dairesi         2016/10433 E.  ,  2017/1738 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Hukuk Mahkemesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklı tarafından borçlu aleyhine genel haciz yoluyla ilamsız takip başlatıldığı; borçlu vekilinin 14.12.2015 tarihinde icra mahkemesine yaptığı başvurusunda gecikmiş itiraz talebinde bulunduğu, mahkemece istemin kabulü ile takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmaktadır.

İİK'nun 65. maddesinde; "Borçlu kusuru olmaksızın bir mani sebebiyle müddeti içinde itiraz edememiş ise, paraya çevirme muamelesi bitinceye kadar itiraz edebilir" hükmü yer almaktadır. İİK'nun 65. maddesine dayanan gecikmiş itirazda, muhatabın, bir engel nedeniyle süresinde itiraz edememesi halinde mazeretini gösterir delillerle birlikte, esasla ilgili itirazlarını ve dayanaklarını, engelin kalktığı günden itibaren üç gün içinde icra mahkemesine bildirmesi gerekir. Gecikmiş itiraz, süresinde yapılmış ise, icra mahkemesi borçlunun bildirdiği mazeretin haklı olup olmadığını inceler. Mazereti kabul ederse icra takibi durur. Bu durumda alacaklı ancak itirazın kaldırılması veya itirazın iptali yoluna gidebilir.

Somut olayda, borçlunun başvuru dilekçesine “mazeretini gösterir delil” eklemediği gibi, İİK'nun 65. maddesi karşısında, borçlu tarafın, gecikmiş itiraz nedenlerine ilişkin mazeretini gösteren delilleri icra dosyasına sunmuş olmasının da, icra mahkemesinin itiraza yönelik değerlendirmesinde göz önüne alınamayacağının kabulü gerekir.

O halde mahkemece, İİK'nın 65. maddesindeki koşulları taşımayan gecikmiş itirazın reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.

SONUÇ : Alacaklının temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK'nun 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), peşin alınan harcın istek halinde iadesine, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 13/02/2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/9378, Karar No: 2023/10695, Tarih: 13.11.2023

**5. Hukuk Dairesi         2023/9378 E.  ,  2023/10695 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2023/819 Esas, 2023/710 Karar

2797 sayılı Yargıtay Kanunu'nun 40 ıncı ve Yargıtay İç Yönetmeliği'nin 18 inci maddeleri uyarınca yapılan ön incelemede;

Her ne kadar mahkemelerce yetkisizlik kararı verilmiş ise de kısıtlı adayının yaşadığı belirtilen yerlerde kolluk araştırması yapılarak kısıtlı adayının dava tarihi itibariyle yerleşim yerinin tespit edilmediği anlaşılmaktadır. Bu nedenle, kısıtlı adayının dava tarihi itibariyle nerede ikamet ettiğinin tespit edilebilmesi için kolluk vasıtasıyla, dosyada mevcut bütün adreslerde araştırma yaptırıldıktan ve kısıtlı adayının dava tarihi itibariyle ikamet adresi tespit edildikten sonra yargı yeri belirlenmesi amacıyla dosyanın gönderilmesi gerekmektedir.

KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Belirtilen işlemlerin yerine getirilmesi için dosyanın hükmü veren İlk Derece Mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE,

13.11.2023 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/5946, Karar No: 2014/8067, Tarih: 07.04.2014

**2. Hukuk Dairesi         2014/5946 E.  ,  2014/8067 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Aile Mahkemesi

DAVA TÜRÜ :Boşanma

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

Dava dosyası inceleme için elektronik ortamda gönderilmiştir.

Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) kullanılarak Yargıtay'a elektronik ortamda gönderilen dosyaların elektronik ortamda incelenebilmesi için dosyadaki tüm evrakların "taranma" suretiyle elektronik ortama aktarılmış olması zorunludur (HMK md. 445). Hiç kaydedilmemiş veya sisteme kaydedildiği halde taranmamış, eksik ya da hatalı taranmış veya usulüne uygun tarandığı halde doğru isimlendirilmemiş evrak barındıran dosyaların elektronik ortamda incelenebilmesi mümkün değildir. Açıklanan sebeple, fiziki imkansızlık sebebiyle taranamayan belge var ise, dosyanın elektronik ortamda değil, fiziki olarak gönderilmesi (duruşmalı temyiz edilen dosyaların her halükarda elektronik değil, fiziki olarak gönderilmesi) gerekmektedir. Fiziki olarak gönderilen dosyalar ayrıca elektronik ortamda gönderilmemelidir.

Dairemize elektronik ortamda gönderilen ve sisteme kaydedilen dosyanın yapılan ön incelemesinde yukarıdaki esaslara uyulmadığı görülmektedir. Bu halde dosyanın elektronik ortamda incelenebilmesi mümkün değildir. Mahkemesince dosyanın yeniden kontrol edilerek eksikliklerin gösterilen şekilde tamamlanması, fiziki imkansızlık sebebiyle bunun mümkün olmaması halinde ise elektronik ortamda değil,fiziki olarak gönderilmesi amacıyla dosyanın mahalli mahkemesine İADESİNE oybirliğiyle karar verildi.07.04.2014(Pzt.)
Yargıtay — Esas No: 2016/7068, Karar No: 2018/955, Tarih: 12.02.2018

**11. Hukuk Dairesi         2016/7068 E.  ,  2018/955 K.**

**"İçtihat Metni"**

....

Taraflar arasında görülen davada ..... 6. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 22.03.2016 tarih ve 2015/280-2016/246 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin .....firmasına gönderdiği emtianın davalı tarafından taşınması esnasında meydana gelen trafik kazası sonucu boşaltma ve yükleme işlemlerinin usulüne uygun yapılmaması nedeniyle hasarlandığını, hasarlı ürünlerin geri gönderilmesi sebebiyle müvekkilinin bu ürünlerin depolanması için 51.961,62 TL kira bedeli ödemek zorunda kaldığını ileri sürerek bu tutarın ihtarname tebliğ tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, .... Konvansiyonu uyarınca zamanaşımı süresinin dolduğunu, dava konusu taşımaya ilişkin daha önce açılan davada davacının tüm talepleri incelenerek verilen kararın kesinleştiğini, kesin hüküm nedeniyle davanın reddinini gerektiğini, malların yıllarca depoda bekletilmesinden kaynaklanan masrafın müvekkilinden istenemeyeceğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, dava konusu taşıma ile ilgili açılan önceki davada davalının ..... konvansiyonu hükümleri gereğince sınırlı sorumlu kabul edildiği, kısmen kabule ilişkin kararın kesinleştiği, işbu davada tarafların, konunun ve sebebin aynı olduğu, davalının sınırlı sorumlu olduğunun kesinleşmesini müteakip aynı olaya ilişkin ayrı bir tazminat istenemeyeceği gerekçesiyle davanın kesin hüküm nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

-/-

.....Ticaret Mahkemesinin 2012/275 E.- 2013/294 K. sayılı dosyası ile işbu davanın konusu aynı olmadığından mahkemenin kesin hüküm nedeniyle davanın reddine dair gerekçesi yerinde değilse de anılan dosyada verilen kararla, davalının ..... Konvansiyonu hükümleri uyarınca sınırlı sorumlu olduğunun kesinleşmesine ve .... Konvansiyonun 32. maddesi uyarınca zamanaşımı süresinin dava tarihi itibariyle dolmuş bulunmasına göre davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve yasaya uygun bulunan hükmün onanmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve yasaya uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 6,70 TL temyiz ilam harcının temyiz edenden alınmasına, 12.02.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

.....
Yargıtay — Esas No: 2016/18536, Karar No: 2016/16203, Tarih: 30.11.2016

**2. Ceza Dairesi         2016/18536 E.  ,  2016/16203 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık, mala zarar verme

HÜKÜM : Mahkumiyet, ret

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Mala zarar verme suçu yönünden 15/05/2013 tarihli temyizin reddine dair ek kararın da suça sürüklenen çocuklar müdafileri tarafından temyiz edildiği anlaşılmakla mala zarar verme suçundan verilen temyizin reddine dair ek karar hakkında ek tebliğname düzenlenmesi için dosyanın Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına GÖNDERİLMESİNE, 30/11/2016 günü oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/798, Karar No: 2011/2197, Tarih: 05.04.2011

7. Hukuk Dairesi 2011/798 E., 2011/2197 K.

**7. Hukuk Dairesi 2011/798 E., 2011/2197 K.**

**- MUHDESATIN AİDİYETİNİN TESPİTİ**- 1086 S. HUKUK USULÜ MUHAKEMELERİ KANUNU(MÜLGA) [ Madde 567 ]

- 2942 S. KAMULAŞTIRMA KANUNU [ Madde 19 ]

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davacı tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Dava taşınmaz üzerinde bulunan muhdesatın aidiyetinin tepitine ilişkindir.

Mahkemece davanın reddine karar verilmiş ise de dosyada toplanan deliller hüküm vermeye yeterli olmadığı gibi hükmün gerekçesi de yasal düzenlemelere uygun düşmemiştir.

Aidiyet tespiti davaları kendine özgü davalardan olup dava sonucunda istihsal edilecek ilamın icra ve infaz kabiliyeti bulunmamaktadır. Bunun doğal sonucu olarak bu davaların uygulama alanı sınırlıdır. Taşınmaz üzerinde bulunan muhdesat yönünden derdest ortaklığın giderilmesi davası ya da kamulaştırma işlemi bulunmadığı takdirde bu dava görülemez. Bu kuralın aksi anlamından, dava konusu taşınmaz hakkında yapılan bir kamulaştırma işlemi veya açılmış bir ortaklığın giderilmesi davası bulunduğu taktirde, tespit davası açılabilmesine imkan tanıyan HUMK. 567 ve Kamulaştırma Kanununun 19.maddesi hükmünün açılan davada uygulanacağı, bu hallerde tespit davası açmakta hukuki yararının bulunduğu kuşkusuzdur.

Öte yandan: muhtesatı meydana getiren kişiler tarafından arsa malikleri aleyhine açılacak alacak ve temliken tescil ya da böyle bir taşınmazda kat mülkiyeti kurulması istemiyle açılacak davaların sonucunda verilebilecek kabul kararı, hukuken değer verilmesi mümkün bulunmayan kaçak yapı niteliğindeki muhtesatın yasallaştırılması sonucunu doğuracağından böyle bir kararın İmar Kanunu'nun kamu düzenine ilişkin emredici hükümlerine aykırı olacağı kuşkusuzdur. Bu nedenlerle kaçak yapıyı meydana getiren kişi tarafından kaçak yapı nedeniyle arsa sahipleri aleyhine açılacak alacak ve temliken tescil davalarının ya da üzerinde kaçak yapı bulunan taşınmazda kat mülkiyeti kurulması istemine ilişkin davaların dinlenmesine olanak bulunmamaktadır. Ne var ki, tespit davalarının sonucunda verilecek hükmün infaz olanağının bulunmadığı, bu hükümlerle sadece bir olgunun tespit edilmiş olacağı, henüz yıkılmayan ve bu hali ile kullanılarak yararlanılmaya devam edilen kaçak yapı niteliğindeki muhtesatın da az veya çok bir değerinin, en azından enkaz değerinin bulunacağı, ortaklığın giderilmesi davası sonucunda taşımazın üzerinde bulunan muhtesatla birlikte satılması halinde bu nitelikteki muhtesat nedeniyle satış bedelinin az veya çok artacağı, kaçak yapı niteliğinde olduğu gerekçesiyle muhtesata değer verilmemesi halinde taşınmazın satışından pay alacak olan diğer taşınmaz maliklerinin kaçak yapı niteliğindeki muhtesat nedeniyle meydana gelecek değer artışından haksız şekilde yararlanacakları ve sebepsiz zenginleşecekleri gözetildiğinde muhtesat aidiyetinin tespitine ilişkin davalarda muhtesatın kaçak yapı olup olmamasının sonuca etkisi bulunmadığının kabulü gerekir.

Somut olaya gelince; getirtilen tapu kaydından.dan dava konusu muhdesatın üzerinde bulunduğu 87 ada 11 parsel sayılı taşınmazda davacı tarafın paydaş ve taşınmaz hakkında taraflar arasında Kartal 2.Sulh Hukuk Mahkemesinin 2006/1659 esas sayısına kayden görülen ortaklığın giderilmesi davasının derdest olduğu anlaşılmaktadır.

Şu halde davanın açılmasında davacı tarafın hukuki yararının bulunduğu ve az yukarıda açıklandığı üzere dava konusu muhdesatın kaçak yapı olup olmamasının görülen davanın sonucuna etkili olmadığı tartışmasızdır.

Şu halde davanın açılmasında davacı tarafın hukuki yararının bulunduğu ve az yukarıda açıklandığı üzere dava konusu muhdesatın kaçak yapı olup olmamasının görülen davanın sonucuna etkili olmadığı tartışmasızdır.

Hal böyle olunca; mahkemece davanın yazılı gerekçelerle reddedilmesinde isabet bulunmamaktadır. Ne var ki, dava konusu muhdesatın davacı tarafça meydana getirildiğinin tespitine karar verilebilmesi için, muhdesatın davacı tarafın tapuda paydaş olduğu tarihten sonra meydana getirildiğinin kanıtlanması gerekir. Davacı taraf taşınmaz üzerindeki muhdesat meydana getirildikten sonra taşınmazda paydaş olmuş ise, bu satın alma ile ancak taşınmaz üzerindeki muhdesatın da aynı oranda payını satın almış sayılır. Muhdesatın mukadderatı arza tabi olduğundan ve muhdesatın arzından ayrı satışa konu edilmesi mümkün olmadığından muhdesatın tümünün kendisine ait olduğunu öne süremez. Bu halde ancak taşınmazdaki payını davacıya satan kişiler ile taşınmazda halen paydaş olan davalı taraf aleyhine koşullarının varlığı halinde B.K.nun 60/1. maddesinde öngörülen haksız zenginleşme hükümlerine göre alacak davası açma hakkı bulunmaktadır. Bu nitelikteki dava ise eda davası niteliğindedir. Kural olarak, öğretide ve yerleşik Yargıtay uygulamasında eda davası açılmasının mümkün olduğu hallerde, tespit davası açılmasında hukuki yararın bulunmadığı kabul edilmiştir.

O halde; az yukarıda açıklanan maddi ve hukuki olgular göz önünde tutularak davanın esasına girilmeli, dava konusu muhdesatın kim tarafından ve ne zaman meydana getirildiği araştırılmalı, bu konuda taraflarca gösterilen tüm deliller toplanmalı, daha sonra sonucuna uygun bir karar verilmelidir. Mahkemece böylesine bir araştırma ve soruşturma yapılmadan, yersiz gerekçelerle yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz, davacı tarafın temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin ödenen 91,05 TL harcın istek halinnde ilgilisine iadesine, 05.04.2011 gününde oybirliği ile karar verildi.