muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/10647, Karar No: 2013/16529, Tarih: 02.10.2013

**5. Hukuk Dairesi         2013/10647 E.  ,  2013/16529 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, taraf vekilleri yönünden verilen dilekçeler ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Bilirkişi incelemeleri yaptırılmıştır. Alınan raporlar geçersizdir. Şöyle ki;

1) 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 11/1-g maddesi uyarınca arsalara emsal karşılaştırması suretiyle değer biçilmesi ve dava konusu taşınmaz ile emsalin zaruret olmadıkça yakın bölgelerden, benzer yüzölçümlü ve özel amaçlı olmayan, değerlendirme tarihine yakın satış olması gerekir.

Emsal olarak alınan taşınmazlar 57.06 m2 ve 56.60 m2 yüzölçümünde olup, dava konusu taşınmaz ise 14.357.47 m2 yüz ölçümünde olduğundan emsal olarak alınamaz.

Bu nedenle, taraflara emsal bildirmeleri için imkan tanınması, gerektiğinde resen emsal celbi yoluna gidilmesi ve bu emsallere göre değer biçilmesi için yeniden oluşturulacak bilirkişi kurulu eşliğinde keşif yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, geçersiz rapora göre hüküm kurulması, doğru olmadığı gibi,

2) 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun geçici 6. maddesinde değişiklik yapan ve 11.06.2013 tarihinde yürürlüğe giren 6487 sayılı Yasanın 21.maddesi ile "kamulaştırmasız el atmadan kaynaklanan tazminat davalarında mahkeme ve icra harçları ile her türlü vekalet ücretleri bedel tespit davalarında öngörülen şekilde maktu olarak belirlenir. ... açılan ve kesinleşmeyen davalarda da uygulanır." hükmünün getirilmiş olduğu gözetildiğinde, harç ve vekalet ücretinin maktu olarak hüküm altına alınması gerektiğinden;

Mahkeme kararının açıklanan nedenle taraf vekillerinin temyiz itirazları doğrultusunda BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere 02.10.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/4636, Karar No: 2011/6436, Tarih: 02.11.2011

**15. Hukuk Dairesi         2010/4636 E.  ,  2011/6436 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Hukuk Hakimliği

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki taraf vekillerince istenmiş ve temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Davada, yapı ruhsatının mevzi imar plânı ve zemin etüdü yaptırılmadan alındığı, yapılan imalâtın da yapı ruhsatına ve tasdikli projelere uygun olmadığı, yapı kullanma izin belgesi alabilmek için zemin etüdü, mevzi imar plânı ve hali hazır harita yaptırılmak, mimari, statik, sıhhi tesisat ve elektrik projeleri çizdirilmek, muhtelif harçlar ile ödenmeyen SGK prim borçlarının ödenmek zorunda kalındığı ileri sürülerek davalı ilk yüklenicinin nam ve hesabına yapılan harcamaların ve ödemelerin tahsili istenmiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verilen karar taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacı iş sahibinin tüm, davalı yüklenicinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-Uyuşmazlık yanlar arasında imzalanan su ürünleri entegre tesis inşaatına ilişkin 17.04.2000 tarihli sözleşmeden kaynaklanmaktadır. Dosya kapsamından davalı yüklenicinin 28.02.2001 tarihinde yapı ruhsatını alarak işe başladığı, inşaat %35,70 seviyeye geldiğinde davacı iş sahibinin 31.03.2001 tarihli dilekçeyle işin tasfiye edilmesi talebinde bulunduğu, bu talebin davalı yüklenici tarafından kabul edilerek 01.06.2001 tarihinden geçerli olmak üzere işin tasfiye geçici kabulünün yapıldığı, bu aşamadan sonra kalan işlerin dava dışı ikinci yükleniciye yaptırıldığı, iş ikinci yüklenicinin uhdesinde iken davacının isteği ile projelerde değişiklik ve tadilat yapıldığı, 28.02.2001 tarih 2001/1 sayılı ruhsata göre 1.043,21 m2 olan inşaat alanının 2008,00 m2'ye çıkarıldığı ve işin tadilat ruhsatına göre tamamlanarak 23.06.2006 tarihinde yapı kullanma izin belgesi alındığı anlaşılmaktadır. Somut olayda yanlar arasındaki uyuşmazlık, davada talep edilen alacak kalemlerinden davalı ilk

yüklenicinin sorumlu olup olmadığı ve sorumlu ise ne miktardan sorumlu olduğu noktasında toplanmaktadır. Yanlar arasında düzenlenen geçici kabul tutanağında işin yapılan kısmının mukavele, şartname ve projelere uygun olduğu, kabule engel olabilecek eksik, kusur ve arızanın bulunmadığı kabul edilmiştir. Davalı ilk yüklenicinin sorumluluğu uygulamaya esas alınan 28.02.2001 gün ve 2001/1 sayılı yapı ruhsatına göre inşa olunacak yapıların eksik ve kusurlu işleriyle sınırlıdır. Tasfiye geçici kabulünün yapıldığı 01.06.2001 tarihinden sonra projelerde yapılan değişiklik ve tadilatların giderlerinden davalının sorumlu tutulması mümkün değildir. Davada talep olunan ve hüküm altına alınan hali hazır harita yapım bedeli (250,00 TL), zemin etüdü bedeli (1.142,00 TL), zemin etüdü harcı (103,00 + 264,00=367,00 TL), imar hizmetleri bedeli (785,00 TL), proje tasdik ve rapor ücreti (1.144,00 TL), mevzi imar plan ücreti (633,60 TL), elektrik proje bedeli+TUS (1.475,00 TL), sıhhi tesisat bedeli + TUS (401,00 TL) giderleri, geçici kabulden sonraki döneme ait olup, projelerde değişiklik ve tadilat yapılmasından kaynaklandığından bu giderlerden davalı ilk yüklenicinin bir sorumluluğu yoktur. Mahkemece bu kalem isteklerin reddi gerekirken hatalı değerlendirme ile kabulü doğru olmamıştır. Mahkemece hüküm altına alınan 2.118,71 + 2.090,65 =4.209,36 TL sigorta prim bedeline gelince; sözleşmenin 10. maddesine göre taşeronun (davalının) çalıştırdığı işçilerin sigorta primleri ile her türlü vergi taşerona (davalıya) aittir. Bu hükme göre davalı, geçici kabulün yapıldığı tarihe kadar gerçekleşen işler ve çalıştırılan işçiler nedeniyle tahakkuk edecek sigorta primlerinden sorumludur. Davalı cevabında, çalıştırdığı işçilerin sigorta primlerinin kendisi tarafından ödendiğini savunup, ödemelere ilişkin makbuz ve dekontlar sunmuştur. Dosya kapsamından davalının geçici kabulün yapıldığı 01.06.2001 tarihine kadar gerçekleştirmiş olduğu %35,70 seviyedeki inşaat nedeniyle ne miktar sigorta primi ödemesi gerektiği, bunun ne miktarını ödediği, ne miktarını ödemediği, hüküm altına alınan miktarın geçici kabulün yapıldığı 01.06.2001 tarihinden öncesine mi yoksa sonrasına mı ait olduğu, davalının sorumluluğunun bulunup bulunmadığı anlaşılamamaktadır. Alınan raporlar bu yönden yetersizdir. Mahkemece yapılacak işlem yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda işin uzmanı bilirkişiden, Yargıtay denetimine elverecek şekilde rapor almak, her iki tarafın sunduğu deliller de değerlendirilmek suretiyle davalının kendi döneminden dolayı sorumlu olup da ödemediği prim borcu bulunup bulunmadığını, davacının ödediği ve dava konusu yaptığı sigorta primlerinden dolayı davalının bir sorumluluğu bulunup bulunmadığını açıklığa kavuşturmak ve sonucuna göre bu kalem istekle ilgili karar vermekten ibarettir. Mahkemece değinilen şekilde bir inceleme yapılmadan ve davalının sunduğu deliller değerlendirilmeden davacının yaptığı ödemeden davalının sorumlu tutularak yazılı şekilde talebin kabulü doğru olmamıştır

. Mahkemece değinilen şekilde bir inceleme yapılmadan ve davalının sunduğu deliller değerlendirilmeden davacının yaptığı ödemeden davalının sorumlu tutularak yazılı şekilde talebin kabulü doğru olmamıştır.Açıklanan nedenlerle kararın bozulması gerekmiştir. SONUÇ:Yukarıda 1. bentte yazılı nedenlerle davacının tüm, davalının sair temyiz itirazlarının reddine, 2. bentte yazılı nedenlerle kararın davalı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davalıya, fazla alınan temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davacıya geri verilmesine, 02.11.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/17426, Karar No: 2015/3013, Tarih: 05.03.2015

**11. Hukuk Dairesi         2014/17426 E.  ,  2015/3013 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada ... Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 17/07/2014 tarih ve 2013/326-2014/500 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava, 6100 sayılı Kanun'un geçici 3/2. maddesi delaletiyle uygulanması gereken HUMK'nın 3156 sayılı Kanun ile değişik 438/1 maddesi hükmü gereğince miktar veya değer söz konusu olmaksızın duruşmalı olarak incelenmesi gereken dava ve işlerin dışında bulunduğundan duruşma isteğinin reddiyle incelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin TPE nezdinde 2010/02809 ve 2011/02883 no'lu çoklu endüstriyel tasarım tescillerine sahip olduğunu, ... ve ... no'lu endüstriyel tasarım tescil kaydındaki ürün tasarımını yine tescilli ... no'lu "..." markası ile ... ve ... no'lu ambalaj kutu tasarım tescillerine dayanarak satış ve pazarlama yaptığını, davalının müvekkili adına ... ve ... no'lu tescilli ambalaj kutularında görselleri bulunan çoklu ürün tasarımının aynısını yaparak "..." markası ile ambalajlayıp kutulayarak, ambalaj ve kutu üzerinde de müvekkilinin tescilli tasarım ürün görselini kullanarak endüstriyel tasarım tescillerini taklit ettiğini, müvekkilinin tasarımları ile iltibas yarattığını ve tecavüze neden olduğunu, TPE nezdinde de ... no ile tescil başvurusunda bulunduğunu ileri sürerek, tecavüzün tespiti, önlenmesi, ref'i, iltibas ve tecavüz oluşturan ürün görsel ve tasarımı için TPE'ye ... no ile yapılan başvurunun tescili halinde hükümsüzlüğü ile, davalının fiillerinin önlenmesi yönünde tedbir kararı verilmesi ve hükmün ilanını talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacı tasarımı ile müvekkilinin tasarımının aynı olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalı vekili, davacı tasarımı ile müvekkilinin tasarımının aynı olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma, toplanılan deliller, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davalının ürettiği "..." marka burgulu bisküvinin davacının tasarımları ile iltibas oluşturduğu ve haksız rekabet yaratabileceği gerekçesiyle, davanın kabulü ile, davalının, aynı zamanda red ile sonuçlanan TPE nezdindeki 2012/06928 no'lu tasarım başvurusuna da konu ettiği ve "..." markası ile sattığı bisküvi ürünü ve bu ürünün görselinin üzerinde bulunduğu kutu ve ambalajların, davacı adına tescilli ... ve ... no'lu tasarımlara konu olup, "..." markası ile satışa arz edilen bisküvi ürünü ve ürün görselinin bulunduğu kutu ve ambalajlara belirgin bir biçimde benzer olduğunun, davacının mezkur tasarımlarına tecavüz oluşturduğunun tespitine, tecavüz teşkil eden fiillerin durdurulmasına, sonuçlarının ortadan kaldırılmasına, hükmün ilanına, ihtiyati tedbir isteminin de kabulüne ve bu cümleden olmak üzere, davalının "..." markalı ve tecavüz oluşturan bisküvi emtiası ile ambalajının imalinin, yurt içinde ve yurt dışında satış ve dağıtımının, ithal ve ihracının, reklam ve tanıtım yapılmasının durdurulmasına, bu emtialara bulundukları yerde el konularak toplatılmasına karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

1- Dava, endüstriyel tasarıma tecavüzün tespiti, önlenmesi, ref'i ile davalının tecavüz oluşturan ürün görsel ve tasarımı için TPE nezdinde yapmış olduğu 2012/06928 no'lu başvurunun tescili halinde hükümsüzlüğü ve hükmün ilanı istemlerine ilişkin olup, mahkemece yukarıda özetlenen gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmiştir. Ancak, davacı tarafça dayanılan ... ve ... sayılı ürün tasarımına karşı, davalı tarafça işbu davanın açılmasından önceki bir tarihte tasarım başvurusu yapıldığı, bu başvurunun ... numarasını aldığı ve başvuru işlemlerinin henüz kesinleşmediği savunulmuştur. Her ne kadar, davalı başvurusu TPE YDİK'in 4.9.2013 tarih, 2013/ T-625 sayılı kararı ile reddedilmiş ise de, davalı tarafça anılan kararın iptali için ihtisas mahkemesinde dava açıldığı ve açılan davanın derdest olduğu ileri sürülmüştür. Bu durumda taraflar arasında uyuşmazlık konusu olan ürün tasarımı bakımından davalı başvurusunun olumlu ya da olumsuz sonuçlanması eldeki davanın da sonucunu etkileyeceğinden söz konusu ürün tasarımına yönelik olarak açılan TPE YDİK kararının iptaline dair davanın sonucu beklenilmeksizin yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.

2- Davacı adına tescilli ambalaj tasarımına yönelik tecavüze ilişkin uyuşmazlığa gelince ise, mahkemece görüşüne başvurulan bilirkişi heyeti tarafından davacı adına tescilli ... ve ... no'lu tasarımlar ile davalı tarafından üretilen "..." markalı ürün ambalajında kullanılan tasarımın benzer olduğu mütalaa edilmiş ise de, 554 sayılı KHK'nın 11. maddesine göre, '' Bir tasarımın koruma kapsamı belirlenirken buna, 7 nci maddeye uygun olarak o tasarımın bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimle bariz bir benzerlik gösteren bütün tasarımlar dikkate alınır. Koruma kapsamının belirlenmesinde, kıyaslanan tasarımların farklılıklarından çok ortak özelliklerine ağırlık verilir ve tasarımcının tasarlama açısından seçenek özgürlüğüne sahip olduğu dikkate alınır.'' Madde metninden de açıkça anlaşılacağı üzere, tasarımların anılan madde kapsamında yapılacak olan değerlendirmesinde aynı zamanda tasarımların bilgilenmiş kullanıcıda yarattığı genel izlenim bakımından da değerlendirme yapılması gerekmektedir. Mahkemece benimsenen bilirkişi raporunda ise, kıyaslanan tasarımların bilgilenmiş kullanıcı nezdindeki izlenimi dikkate alınarak bir değerlendirme yapılmadığından eksik incelemeye dayalı hüküm tesisi de doğru görülmemiş, kararın bu nedenle de davalı yararına bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) ve (2) numaralı bentlerde açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davalı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 05.03.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/2984, Karar No: 2019/8386, Tarih: 07.05.2019

**18. Ceza Dairesi         2018/2984 E.  ,  2019/8386 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Çevrenin kasten kirletilmesi

HÜKÜMLER : Beraat

KARAR

Yerel Mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle, başvurunun ve kararın niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

I- Genel İlkeler:

Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 56/1. maddesine göre herkes, sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşama hakkına sahiptir. Aynı maddenin ikinci fıkrasında getirilen düzenleme ile de çevreyi geliştirmek, çevre sağlığını korumak ve çevre kirlenmesini önlemek gerek Devlete gerekse vatandaşlara ödev olarak yüklenmiştir. Anayasada yer alan bu ilkeler ... sayılı Çevre Kanunu'nun 3/a maddesinde de benzer biçimde düzenlenmiştir. Buna göre; gerçek ya da tüzel kişi olarak herkes, çevrenin korunması ve kirliliğin önlenmesi ile görevli olup, alınacak tedbirlere ve belirlenen esaslara uymakla yükümlüdür. Bu bağlamda, “kamu sağlığını ve çevreyi koruma” prensibi Türk Ceza Kanunu’nun birinci maddesinde Kanun’un amaçlarından birisi olarak öngörülmüş, ayrıca “sağlıklı bir çevrede yaşama hakkı” başta bu Kanunun 181 ilâ 184. maddeleri olmak üzere, ... sayılı Çevre Kanunu’nda ve diğer bir kısım mevzuatta koruma altına alınmış, çevreyi kirletme eylemi farklı suç ve kabahat türleri ile yaptırıma bağlanmıştır.

Türk Ceza Kanununun 181. maddesinin birinci fıkrasında suç olarak düzenlenen atık veya artıklarla çevrenin kasten kirletilmesi fiili, kanunlarda belirtilen teknik usullere aykırı olarak, çevreye zarar verecek şekilde atık veya artıkların alıcı ortamlar olan toprak, su ve havaya kasten verilmesidir. Buna göre suç, atık veya artıkların teknik usullere aykırı olarak bir defa alıcı ortama verilmesiyle oluşacaktır.

Fıkrada sözü edilen “ilgili kanunlarla belirlenen teknik usullere aykırılık” hali; ... sayılı Çevre Kanunu, 2690 sayılı Türkiye Atom Enerjisi Kurumu Kanunu, ... sayılı Biyogüvenlik Kanunu, 3213 sayılı Maden Kanunu gibi kanunların, kapsadıkları alanlarla ilgili olarak “çevreyi kirletmeme” ilkesi gereğince çerçeve olarak benimsedikleri düzenlemelere dayanılarak oluşturulan yönetmeliklerde açıklanan ve somut olayın özelliklerine göre değerlendirilecek olan, arıtma, depolama, imha etme, taşıma, koruma, alıcı ortama verme, uzaklaştırma gibi hususlar bakımından öngörülen yükümlülüklere aykırı davranmayı ifade etmektedir.

“Çevreyi kirletmeme” prensibi ise genel olarak ... sayılı Çevre Kanunu’nun “Kirletme Yasağı” kenar başlıklı 8. maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre;“Her türlü atık ve artığı çevreye zarar verecek şekilde, ilgili yönetmeliklerde belirlenen standartlara ve yöntemlere aykırı olarak doğrudan ve dolaylı biçimde alıcı ortama vermek, depolamak, taşımak, uzaklaştırmak ve benzeri faaliyetlerde bulunmak yasaktır.

“Çevreyi kirletmeme” prensibi ise genel olarak ... sayılı Çevre Kanunu’nun “Kirletme Yasağı” kenar başlıklı 8. maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre;“Her türlü atık ve artığı çevreye zarar verecek şekilde, ilgili yönetmeliklerde belirlenen standartlara ve yöntemlere aykırı olarak doğrudan ve dolaylı biçimde alıcı ortama vermek, depolamak, taşımak, uzaklaştırmak ve benzeri faaliyetlerde bulunmak yasaktır.

Kirlenme ihtimalinin bulunduğu durumlarda ilgililer kirlenmeyi önlemekle, kirlenmenin meydana geldiği hallerde ise kirleten, kirlenmeyi durdurmak, kirlenmenin etkilerini gidermek veya azaltmak için gerekli tedbirleri almakla yükümlüdür.”

Yine aynı Kanunun “Tanımlar” kenar başlıklı 2. maddesine göre atık, herhangi bir faaliyet sonucunda oluşan, çevreye atılan veya bırakılan her türlü madde, alıcı ortam ise hava, su, toprak ortamları ve bu ortamlarla ilişkili ekosistemlerdir. Mevzuatımızda tanımı bulunmayan “artık” ise; öğretideki düşüncelerden de yararlanılarak, bir maddenin tüketimi, kullanımı ya da harcanmasından sonra artan, geriye kalan kısım olarak tanımlanabilir.

Türk Ceza Kanununun “çevreyi kasten kirletme” suçunu düzenleyen 181/1, “taksirle kirletme” suçunu düzenleyen 182/1 ve ... sayılı Çevre Kanunu’nun 8. maddelerinde suçun unsuru olarak kabul edilen “çevreye zarar verecek şekilde” kavramı ise, “gerçekleşen somut bir zararı” değil, “zarar vermeye elverişliliği, zarar ihtimalini” anlatmaktadır. Madde gerekçesinde de açıklandığı üzere atık veya artığın; kasten su, hava ve toprak şeklinde gruplandırılan alıcı ortama ya da bu ortamlarla ilişkili ekosistemlerden birine verilmesi ile suç oluşacaktır. Çevrenin kasten kirletilmesi, kanunda tehlike suçu olarak düzenlenmiştir. Zararın gerçekleşmesi, bu suçta unsur olmadığı gibi cezalandırma şartı da değildir.

Öte yandan atık veya artıkların toprakta, suda veya havada kalıcı özellik göstermesi hali TCK'nın 181. maddesinin 3. fıkrasında, bunların insan veya hayvanlar açısından tedavisi zor hastalıkların ortaya çıkmasına, üreme yeteneğinin körelmesine, hayvanların veya bitkilerin doğal özelliklerini değiştirmeye neden olabilecek etkilerinin olması ise aynı maddenin 4. fıkrasında cezanın artırılmasını gerektiren nitelikli haller olarak düzenlenmiştir.

II – Yargılamaya Konu Olayda Uygulanacak Mevzuat ve Düzenleyici İşlemler:

... sayılı Kanunun ek 1/a maddesi “Toprağın korunmasına ve kirliliğinin önlenmesine, giderilmesine ilişkin usûl ve esaslar ilgili kuruluşların görüşleri alınarak Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirlenir” hükmünü içermektedir. Aynı Kanun’un 20. maddesinin (j) bendine göre Kanunda ve yönetmelikte öngörülen yasaklara veya standartlara aykırı olarak veya gerekli önlemleri almadan atıkları toprağa vermek yaptırım gerektiren bir eylem olarak tanımlanmıştır.

... sayılı Kanunun ek 1/a maddesi “Toprağın korunmasına ve kirliliğinin önlenmesine, giderilmesine ilişkin usûl ve esaslar ilgili kuruluşların görüşleri alınarak Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirlenir” hükmünü içermektedir. Aynı Kanun’un 20. maddesinin (j) bendine göre Kanunda ve yönetmelikte öngörülen yasaklara veya standartlara aykırı olarak veya gerekli önlemleri almadan atıkları toprağa vermek yaptırım gerektiren bir eylem olarak tanımlanmıştır.

Alıcı ortam olan toprağın kirlenmesinin önlenmesi, kirliliğin giderilmesi, arıtma çamurlarının ve kompostun toprakta kullanımında gerekli tedbirlerin alınması esaslarını sürdürülebilir kalkınma hedefleriyle uyumlu bir şekilde ortaya koymak amacıyla önce ... sayılı Çevre Kanunu’nun 8. maddesine istinaden 31.05.2005 tarihli Toprak Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliği hazırlanarak yürürlüğe konulmuştur. 08.06.2010 tarihinde ise aynı amaçlar için bu kez ... sayılı Çevre Kanunu’nun ek 1/a maddesine dayanılarak Toprak Kirliliğinin Kontrolü ve Noktasal Kaynaklı Kirlenmiş Sahalara Dair Yönetmelik kabul edilerek uygulamaya konulmuş ve 2005 tarihli Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.

2005 tarihli Yönetmeliğin 7/a, 2010 tarihli Yönetmeliğin ise 6/b maddesiyle, genel ilke olarak her türlü atık ve artığın, Çevre Kanunu ve ilgili mevzuatta belirlenen standart ve yöntemlere aykırı olarak ve toprağa zarar verecek şekilde, doğrudan veya dolaylı biçimde toprağa verilmesi, depolanması gibi faaliyetlerde bulunmak yasaklanmıştır.

Her iki Yönetmelik de, “Tanımlar” kenar başlıklı 4. maddelerinde atık tanımı yapmak suretiyle, toprağı kirleten ya da kirletme ihtimali bulunan atıkların neler olduğunu belirlemiştir. Ancak hemen belirtmek gerekir ki, bu iki Yönetmeliğin, atıkların çeşitlendirilmesi ve sınıflandırılmasına ilişkin düzenlemelerinde farklılıklar bulunmaktadır. Bu bağlamda;

A) 2005 tarihli Yönetmelik, Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliğinin 3., Katı Atıkların Kontrolü Yönetmeliğinin 3., Tıbbi Atıkların Kontrolü Yönetmeliğinin 4., Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliğinin 4. maddelerinde atık olarak tanımlanmış unsurları toprak kirliliğine neden olacak atıklar olarak kabul etmiştir.

B) 2010 tarihli Yönetmelik ise “Tanımlar” kenar başlıklı 4. maddenin;

a) 4/(b) bendindeki düzenleme ile 05.07.2008 tarihli Atık Yönetimi Genel Esaslarına İlişkin Yönetmeliğin EK-1’inde yer alan sınıflardaki maddeleri,

b) 4/(n) bendindeki düzenleme ile kendi ekindeki Ek-1 listesinde yer verilen maddeleri,

c) 4/(z/ğğ) bendindeki düzenleme ile Atık Yönetimi Genel Esaslarına İlişkin Yönetmeliğin Ek IV listesinde (A) ve (M) ile işaretlenmiş atıklarla, Ek-III/B’de yer alan eşik konsantrasyonu üzerinde değere sahip olan atıkları,