muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/5594, Karar No: 2024/3355, Tarih: 29.04.2024

**11. Hukuk Dairesi         2023/5594 E.  ,  2024/3355 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi(Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla)

SAYISI : 2021/268 Esas, 2023/365 Karar

HÜKÜM : Davanın kabulü

Taraflar arasındaki alacak davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı, davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalının cari hesap ilişkisi içinde davacıdan mal aldığını ancak 73.879,87 TL bakiye borcunu ödemediğini, alacağın tahsili için başlatılan icra takibine itiraz ettiğini ve takibin durduğunu daha sonra eldeki alacak davasının açılması gerektiğini ileri sürerek davalının anılan takipte ödeme emrinin tebliğiyle temerrüde düştüğü gerekçesiyle 73.879,87 TL alacağın ödeme emrinin tebliğ tarihi olan 09.05.2011'den itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davalının cari hesaptan dolayı davacıya borcu kalmadığını, buna ilişkin yapılmış protokol bulunduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A.Mahkemece Yargıtay (Kapatılan) 19. Hukuk Dairesinin 25.01.2016 tarih ve 2015/8935 E., 2016/780 K. sayılı Bozma İlamına Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin 25.06.2019 tarih, 2017/40 E. ve 2019/318 K. sayılı kararı ile Dairemizin bozma ilamı ve tüm dosya kapsamına göre; davaya konu alacağın davacı tarafça satılıp teslim edilen mal bedellerine ilişkin olduğu, davacı tarafın irsaliyeli faturalarını ibraz ettiği, faturaların üzerinde davalı şirket adına malların davalı tarafından teslim alındığı, faturalara ilişkin sevk irsaliyelerinin birbiriyle uyumlu olduğu, sevk irsaliyelerinin tamamında davalının kaşe ve imzalarına yer verildiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş, karar davalı vekili vekillerince temyiz edilmiştir.

B. Bozma Kararı

Dairemizin 17.03.2021 tarih, 2020/3831 E. ve 2021/2555 K. sayılı kararıyla;

B. Bozma Kararı

Dairemizin 17.03.2021 tarih, 2020/3831 E. ve 2021/2555 K. sayılı kararıyla;

"Mahkemece uyuşmazlık konusu faturalardan ve irsaliyelerden kaynaklanan alacağın tamamı kabul edilmiş ise de, davalının bir kısım irsaliyelerdeki imzaları inkar ettiği görülmektedir. Ne var ki davalı kabulünde olan ...’ya atfen atılan imzalarında şeklen birbirine benzemediği görülmekle Mahkemece, davalının kabul kapsamında kalmayan irsaliyelerdeki imzaların davalı el ürünü olup olmadığının incelenmesi gerekmektedir. Bu durumda Mahkemece, davalının huzurda imza örnekleri alınarak irsaliye tarihlerine yakın öncesi ve sonrasını içeren emsal belge asıllarının getirtilmesi ayrıca özellikle davalı kabulünde olan irsaliyedeki imzalarında karşılaştırılarak birbirine benzemesi veya eli ürünü olması halinde davanın kabulüne karar verilmesi gerekmekteyken, eksik incelemeyle yazılı şekilde hüküm kurulması bozmayı gerekmiştir." gerekçesiyle karar bozulmuştur.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bilirkişi raporunda belirtildiği üzere davacının defterinde yer alan cari hesap ekstresinde de görülebilen satış fatura suretlerinin sunulduğu, faturalara ilişkin sevk irsaliyelerinin birbiriyle uyumlu olduğu, sevk irsaliyelerinin Adli Tıp Kurumu rarporunda inceleme konusu 549866 sıra no.lu sevk irsaliyesinde sağ altta müşteri bölümünde atılı imza ile ...'nın mevcut mukayese imzaları arasında biçimsel benzerlik görülmekle birlikte; söz konusu imzaların basit tersimli olması nedeniyle ...'nın eli ürünü olup olmadığı yönünde daha ileri bir tespite gidilemediğinin, tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından yapılan incelemede; inceleme konusu 549403, 549404, 548702, 548703, 548704, 547947, 547948, 547546, 547547, 547548, 547170 ve 547171 sıra no.lu sevk irsaliyelerinde sağ altta müşteri bölümünde atılı imzalar ile ...'nın mevcut mukayese imzaları arasında ilgi ve irtibat tespit edilemediğinin, inceleme konusu 545298 ve 545299 sıra no.lu sevk irsaliyelerinde sağ altta müşteri bölümünde atılı karbon nüsha imzalar ile ...'nın mukayese imzaları arasında; tersim biçimi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir bakımından uygunluk ve benzerlikler saptandığından söz konusu imzaların kuvvetle muhtemel ...'nın eli ürünü olduğunun, inceleme konusu diğer 11 adet sevk irsaliyelerinde sağ altta müşteri bölümlerinde atılı imzalar ile ...'nın mukayese imzaları arasında; tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından uygunluk ve benzerlikler saptandığından söz konusu imzaların ...'nın eli ürünü olduğunun bildirildiği dikkate alınarak, inceleme konusu 549403, 549404, 548702, 548703, 548704, 547947, 547948, 547546, 547547, 547548, 547170 ve 547171 sıra no.lu sevk irsaliyelerindeki imzaların davalıya ait olmadığı ve davalının borcu bulunmadığı kanaati ile bu miktarların basit matematiksel işlem ile düşülerek diğer fatura ve irsaliyesinde davalının kaşe ve imzalarına yer verildiği, davacının toplam 73.879,87 TL bakiye alacağı olduğu sonuç ve kanısına varıldığı gerekçesiyle davanın kabulüne, davacının 73.879,87 TL alacağın 16.05.2011 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; Mahkemece usule aykırı şekilde sözlü yargılama günü taraflarına tayin edilmeden ve duruşmanın bekletilmesi ile e-duruşma yapılması talepleri dikkate alınmadan karar verildiğini, bilirkişi raporuna karşı itirazlarının dikkate alınmadığını, davacının alacağının tanımlarken belirttiği ve müvekkilinin itirazı üzerine duran icra takibinin dayanağının "31.12.2020 tarihli cari hesap ekstresi ve 984846,984845,985290 numaralı faturalar ile ilgili tesis edilen 549404,549403,549866 numaralı sevk irsaliyelerinden kaynaklı bakiye borç" olarak gösterildiğini, eldeki davanın esasını işbu fatura ve irsaliyelerin oluşturduğunu, Mahkemece yapılan değerlendirmede müvekkilin 549404, 549403 numaralı sevk irsaliyelerinden kaynaklanan bir borcu bulunmadığı kanaatine varıldığını, 04.05.2023 tarihli bilirkişi raporunun dava konusu faturalar ve sevk irsaliyelerinin incelendiğini ve yapılan değerlendirmede sevk irsaliyelerindeki imzalar ile davalı müvekkilin mevcut mukayese imzaları arasında ilgi ve irtibat tespit edilemediğini, alacak davasına konu edilen fatura ve irsaliyelere müvekkilin defter kayıtlarında da rastlanamadığını, davacının defterindeki kayıtların tek başına mal teslimini ispata yeterli sayılamayacağını; 549866 numaralı sevk irsaliyesi bakımından 04.05.2023 tarihli bilirkişi raporunda mukayese imzaları arasında biçimsel benzerlik görülmekle birlikte; söz konusu imzaların basit tersimli olması nedeniyle müvekkilinin eli ürünü olup olmadığı yönünde daha ileri bir tespite gidilemediğini, bu sevk irsaliyesi malların da tesliminin ispatlanamadığını, müvekkilin dava konusu cari hesap ekstresi, faturalar ve sevk irsaliyelerine ilişkin davacı tarafa herhangi bir borcu bulunmadığını, Mahkemece gerekli araştırma yapılmadığını, dosyaya sunulmuş olan ve davacı temsilcisi olarak A. Bari Arca'nın imzaladığı protokolden de açıkça anlaşılacağından taraflar arasında herhangi bir alacak ve borç ilişkisi kalmadığını, davacının defterindeki kayıtlar tek başına mal teslimini ispata yeterli sayılamayacağını, mevcut bilirkişi raporlarının çelişkili olduğunu, dava konusu borcun dayanağı olduğu iddia edilen 984845 no.lu fatura ile ilgili herhangi bir tespit ve değerlendirmenin de söz konusu olmadığını, bilirkişi raporunda dava konusu faturalar ve sevk irsaliyeleri incelendiğinde sevk irsaliyelerindeki imzalar ile müvekkilinin mevcut mukayese imzaları arasında ilgi ve irtibat tespit edilemediğini, müvekkilin davacıya herhangi bir borcunun bulunmadığını, davanın ispat edilemediğini, ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davacının davalıdan cari hesap alacağının bulunup bulunmadığına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davacının davalıdan cari hesap alacağının bulunup bulunmadığına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

818 sayılı Borçlar Kanunu'nun (818 sayılı Kanun) Kanun'un 19 uncu maddesi ile 182 nci ve devamı hükümleri

3. Değerlendirme

Dava ticari ilişkiden doğan alacak istemine ilişkin olup; davacı, davalıyla aralarındaki ticari ilişkiden doğan bakiye cari hesap alacağının ödenmediğini ileri sürerek, aralarındaki tüm ticari ilişkiye dair faturalarla birlikte ilgili sevk irsaliyelerini de dosyaya sunmuş, kendi ticari defter kayıtlarında davalıya 330.563,10 TL'lik mal satıp teslim ettiği ancak bunun 256.684,87 TL'lik kısmının ödendiğinin kayıtlı olduğu bilirkişiler eliyle tespit edilmiştir. Davalı ise satın aldığı tüm malların bedelini ödediğini savunmuş, ticari defter kayıtlarında ise davacıdan 296.523,95 TL'lik mal satın aldığının ve bunların tamamının bedelinin ödediğinin anlaşıldığı bilirkişi raporunda belirtilmiştir. Bunun yanında davalı taraf davacının sunduğu sevk irsaliyelerinin bazılarındaki imzaların kendisine ait olmadığını, eş anlatımla bu irsaliyelerdeki malları teslim almadığını da savunmuştur.

Mahkemece verilen ikinci karar Dairemizce, malların tesliminin davacı tarafından, teslim edilen malların bedellerinin ödendiğinin ise davalı tarafından ispatlanması gerekliliği gözetilerek, davalının bazı sevk irsaliyelerindeki imzaların kendisine ait olmadığı iddiası üzerinde durulup gerekli inceleme yapıldıktan sonra sonucuna göre bir karar verilmek üzere bozulmuş; Mahkemece bozma ilamına uyularak sevk irsaliyeleri üzerinde Adli Tıp Kurumu vasıtasıyla imza incelemesi yaptırılmıştır. Alınan raporda sevk irsaliyelerindeki imzalardan bazılarının davalıya ait olduğu, bazılarının davalıya ait olmasının kuvvetle muhtemel olduğu, bazılarının davalının imzasına benzer olsa da tam tespit edilemediği ve bazılarının ise davalıya ait olmadığı belirtilmiş, Mahkemece verilen son kararda anılan rapor özetlendikten sonra yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Adli Tıp Kurumu raporunda bir kısım irsaliyelerdeki imzaların davalıya aidiyeti, bir kısmının davalıya ait olmadığı, bir kısmının benzerse de tam tespit edilemediği, bir kısmının ise tam tespit edilememekle kuvvetle muhtemel davalıya ait olabileceği belirtilmişse de, anılan bu son kısım irsaliyelere ait faturaların davalının ticari defterlerinde kayıtlı olduğunun önceki bilirkişi raporlarında belirlenmiş olduğu da gözetilerek; Mahkemece gerekirse alanında uzman mali müşavir bir bilirkişiden rapor alınmak suretiyle, davacı tarafından teslim edilen malların, faturası davalı defterinde kayıtlı olan mallar ve davalı defterinde kayıtlı olmayıp da alınan rapora göre üzerindeki imza davalıya ait olduğu anlaşılan veya imzası benzer bulunan sevk irsaliyeleri ile bunların sunulan ilgili faturaları üzerinde tek tek inceleme yapılmak suretiyle belirlenmesi, akabinde davacının alacaklı olduğu miktarın ve davalı yanca yapılan ödemelerin taraf defter ve kayıtları da gözetilerek denetime elverişli şekilde net biçimde ortaya konulması gerekmesine rağmen yazılı gerekçeyle denetime elverişsiz şekilde karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeple;

Mahkeme kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

29.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/4931, Karar No: 2023/5486, Tarih: 07.12.2023

**12. Ceza Dairesi         2020/4931 E.  ,  2023/5486 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Taksirle öldürme

Hüküm : Mahkumiyet

Sanık hakkında kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1.Vize Asliye Ceza Mahkemesinin, 19.04.2016 tarihli ve 2016/4 Esas, 2016/242 Karar sayılı kararı ile sanığın, taksirle öldürme suçundan, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 85 inci maddesinin birinci fıkrası, 62 nci maddesi, 51 nci maddesi gereğince 1 yıl 8 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiştir.

2.Dava dosyası, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim olunan 21.09.2020 tarihli ve 2016/237727 sayılı, onama görüşünü içerir Tebliğname ile Daireye tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanık müdafiinin temyiz sebebi;

Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilmesi gerektiğine ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Temyizin kapsamına göre;

Yerel Mahkemenin Kabulü:

1.Sanığın olay günü, sevk ve idaresindeki 34 ZRP 36 plakalı otomobil ile Pınarhisar istikametinden gelip Evren mahallesi istikametine geçmek üzere Cumhuriyet meydanı dönel kavşağına girerek sola manevra ile ada etrafında dönüş yaptığı esnada sağ tarafından gelip Atatürk caddesini takiben Pınarhisar istikametine seyir halinde olan maktul sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı motorlu bisikletin ön kısmı ile otomobilin sağ ön tarafına çarpması neticesinde olaydan yaklaşık 2 ay kadar sonra ölenin rahatsızlanarak tekrar Kırklareli Devlet Hastanesine yatırıldığı, burada yapılan tedavi süreci sonunda 10/09/2015 tarihinde vefat ettiği, Kırklareli Adli Tıp Kurumunun 23/11/2015 tarih ve 2015/428 sayılı raporuna göre, soruşturma süreci esnasında vefat eden ...'ın, ölümü ile meydana gelen trafik kazası arasında illiyet bağı bulunduğu anlaşılmıştır.

2.Kaza tespit tutanağında ve Adli Tıp Kurumu İstanbul Trafik İhtisas Dairesi'nin 22/12/2015 tarih ve 12339 sayılı raporuna göre, meydana gelen kazada, ölenin asli kusurlu, sanığın ise, dönel kavşağa geldiğinde sola manevra ile ada etrafında dönüş yaptığı sırada bölünmüş yolu takiben herhangi bir aracın yaklaşıp gelebileceğini dikkate alarak dönüşü sırasında görüş alanını yeterince kontrol etmesi gerekirken bu hususlara riayet etmemiş olup kontrolsüz şekilde seyrettiği, önlemsiz şekilde motosiklete çarptığı ve tali kusurlu olduğu belirtilmiştir.

IV. GEREKÇE

IV. GEREKÇE

Yapılan inceleme neticesinde yerel mahkemenin kararında, oluş ve kabulde herhangi bir isabetsizlik bulunmadığı görülmüştür.

Sanık Müdafiinin Kusura İlişkin Temyiz İstemi Yönünden;

Sanığın adli sicil kaydı incelendiğinde Tekirdağ 3. Sulh Ceza Mahkemesinin 2013/223 E, 2013/156 K sayılı kararı ile hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verildiği, kararın 24.12.2013 tarihinde kesinleştiği anlaşılmakla, mahkemece "sanık hakkında daha önce hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiğinden şartları oluşmadığından hükmün açıklanmasının geri bırakılması hükümlerinin uygulanmasına yer olmadığına" karar verilmiş olup; hükümde bu yönü ile bir hukuka aykırılık bulunmamış olup sanık müdafiininn temyiz itirazları yerinde görülmeyerek reddedilmiştir.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle Vize Asliye Ceza Mahkemesinin, 19.04.2016 tarihli ve 2016/4 Esas, 2016/242 Karar sayılı kararı kararında sanık müdafi tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden sanık müdafiinin temyiz sebeplerinin reddiyle hükmün, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 07.12.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/32893, Karar No: 2014/34069, Tarih: 24.11.2014

**4. Ceza Dairesi         2013/32893 E.  ,  2014/34069 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Mahkemesi

SUÇ : Çevrenin kasten kirletilmesi

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararın niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

I- Genel İlkeler:

Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 56/1. maddesine göre herkes, sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşama hakkına sahiptir. Aynı maddenin ikinci fıkrasında getirilen düzenleme ile de çevreyi geliştirmek, çevre sağlığını korumak ve çevre kirlenmesini önlemek gerek Devlete gerekse vatandaşlara ödev olarak yüklenmiştir. Anayasada yer alan bu ilkeler 2872 sayılı Çevre Kanunu'nun 3/a maddesinde de benzer biçimde düzenlenmiştir. Buna göre; gerçek ya da tüzel kişi olarak herkes, çevrenin korunması ve kirliliğin önlenmesi ile görevli olup, alınacak tedbirlere ve belirlenen esaslara uymakla yükümlüdür. Bu bağlamda, “kamu sağlığını ve çevreyi koruma” prensibi Türk Ceza Kanunu’nun birinci maddesinde Kanun’un amaçlarından birisi olarak öngörülmüş, ayrıca “sağlıklı bir çevrede yaşama hakkı” başta bu Kanunun 181 ilâ 184. maddeleri olmak üzere, 2872 sayılı Çevre Kanunu’nda ve diğer bir kısım mevzuatta koruma altına alınmış, çevreyi kirletme eylemi farklı suç ve kabahat türleri ile yaptırıma bağlanmıştır.

Türk Ceza Kanununun 181. maddesinin birinci fıkrasında suç olarak düzenlenen atık veya artıklarla çevrenin kasten kirletilmesi fiili, kanunlarda belirtilen teknik usullere aykırı olarak, çevreye zarar verecek şekilde atık veya artıkların alıcı ortamlar olan toprak, su ve havaya kasten verilmesidir. Buna göre suç, atık veya artıkların teknik usullere aykırı olarak bir defa alıcı ortama verilmesiyle oluşacaktır.

Fıkrada sözü edilen “ilgili kanunlarla belirlenen teknik usullere aykırılık” hali; 2872 sayılı Çevre Kanunu, 2690 sayılı ... Kurumu Kanunu, 5977 sayılı Biyogüvenlik Kanunu, 3213 sayılı Maden Kanunu gibi kanunların, kapsadıkları alanlarla ilgili olarak “çevreyi kirletmeme” ilkesi gereğince çerçeve olarak benimsedikleri düzenlemelere dayanılarak oluşturulan yönetmeliklerde açıklanan ve somut olayın özelliklerine göre değerlendirilecek olan, arıtma, depolama, imha etme, taşıma, koruma, alıcı ortama verme, uzaklaştırma gibi hususlar bakımından öngörülen yükümlülüklere aykırı davranmayı ifade etmektedir.

“Çevreyi kirletmeme” prensibi ise genel olarak 2872 sayılı Çevre Kanunu’nun “Kirletme Yasağı” kenar başlıklı 8. maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre;

“Her türlü atık ve artığı çevreye zarar verecek şekilde, ilgili yönetmeliklerde belirlenen standartlara ve yöntemlere aykırı olarak doğrudan ve dolaylı biçimde alıcı ortama vermek, depolamak, taşımak, uzaklaştırmak ve benzeri faaliyetlerde bulunmak yasaktır.

“Çevreyi kirletmeme” prensibi ise genel olarak 2872 sayılı Çevre Kanunu’nun “Kirletme Yasağı” kenar başlıklı 8. maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre;

“Her türlü atık ve artığı çevreye zarar verecek şekilde, ilgili yönetmeliklerde belirlenen standartlara ve yöntemlere aykırı olarak doğrudan ve dolaylı biçimde alıcı ortama vermek, depolamak, taşımak, uzaklaştırmak ve benzeri faaliyetlerde bulunmak yasaktır.

Kirlenme ihtimalinin bulunduğu durumlarda ilgililer kirlenmeyi önlemekle, kirlenmenin meydana geldiği hallerde ise kirleten, kirlenmeyi durdurmak, kirlenmenin etkilerini gidermek veya azaltmak için gerekli tedbirleri almakla yükümlüdür.”

Yine aynı Kanunun “Tanımlar” kenar başlıklı 2. maddesine göre atık, herhangi bir faaliyet sonucunda oluşan, çevreye atılan veya bırakılan her türlü madde, alıcı ortam ise hava, su, toprak ortamları ve bu ortamlarla ilişkili ekosistemlerdir. Mevzuatımızda tanımı bulunmayan “artık” ise; öğretideki düşüncelerden de yararlanılarak, bir maddenin tüketimi, kullanımı ya da harcanmasından sonra artan, geriye kalan kısım olarak tanımlanabilir.

Türk Ceza Kanununun “çevreyi kasten kirletme” suçunu düzenleyen 181/1, “taksirle kirletme” suçunu düzenleyen 182/1 ve 2872 sayılı Çevre Kanunu’nun 8. maddelerinde suçun unsuru olarak kabul edilen “çevreye zarar verecek şekilde” kavramı ise, “gerçekleşen somut bir zararı” değil, “zarar vermeye elverişliliği, zarar ihtimalini” anlatmaktadır. Madde gerekçesinde de açıklandığı üzere atık veya artığın; kasten su, hava ve toprak şeklinde gruplandırılan alıcı ortama ya da bu ortamlarla ilişkili ekosistemlerden birine verilmesi ile suç oluşacaktır. Çevrenin kasten kirletilmesi, kanunda tehlike suçu olarak düzenlenmiştir. Zararın gerçekleşmesi, bu suçta unsur olmadığı gibi cezalandırma şartı da değildir.

Öte yandan atık veya artıkların toprakta, suda veya havada kalıcı özellik göstermesi hali TCK'nın 181. maddesinin 3. fıkrasında, bunların insan veya hayvanlar açısından tedavisi zor hastalıkların ortaya çıkmasına, üreme yeteneğinin körelmesine, hayvanların veya bitkilerin doğal özelliklerini değiştirmeye neden olabilecek etkilerinin olması ise aynı maddenin 4. fıkrasında cezanın artırılmasını gerektiren nitelikli haller olarak düzenlenmiştir.

II – Yargılamaya Konu Olayda Uygulanacak Mevzuat ve Düzenleyici İşlemler:

2872 sayılı Kanun’un 20. maddesinin (ı) ve (n) bentlerinde, denizler, içme ve kullanma suları (yapay ya da tabii göller, barajlar, akarsular, yer altı suları vs) ile içme ve kullanma suyu sağlama amacı dışındaki sular şeklinde üç grup su kaynağı belirlenmiş, tanker, gemi ve diğer deniz araçlarının kirletme faaliyetleri ayrıca düzenlenerek, sular her türlü kirlenmeye karşı koruma altına alınmıştır.