muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/2427, Karar No: 2015/12617, Tarih: 31.03.2015

**9. Hukuk Dairesi         2015/2427 E.  ,  2015/12617 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

DAVA : Davacı, feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının davalıya ait işyerinde 11.05.2004 tarihinde çalışmaya başladığını, bu çalışmasının fesih tarihi olan 12.03.2014 tarihine kadar sürdüğünü, iş aktinin geçerli herhangi bir sebep olmadan feshedildiğini iddia ederek feshin geçersiz olduğunun tespiti ile davacının işe iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili; feshin davalının sık sık rapor alması, performansının yeterli olmaması nedeniyle geçerli sebebe dayanılarak feshedildiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, davacının almış olduğu istirahat ve raporlar nedeniyle iş organizasyonunda aksaklığa neden olduğu ve işverenin davacı ile iş ilişkisini devam ettirmesinin kendisinden beklenemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, davacının almış olduğu istirahat ve raporlar nedeniyle iş organizasyonunda aksaklığa neden olduğu ve işverenin davacı ile iş ilişkisini devam ettirmesinin kendisinden beklenemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

4857 Sayılı İş Kanunu’nun 26. maddesinde düzenlenen 6 iş günlük nispi ve bir yıllık mutlak hak düşürücü süre aynı yasanın 25. maddesinde ki haklı nedenlerle bildirimsiz fesihlerde uygulanacak olup, 18 ve devamı maddelerinde düzenlenen geçerli fesih hallerinde uygulanacağına dair bir hüküm bulunmamaktadır. Kısaca 26. maddedeki hak düşürücü süre, işçinin 24. maddenin 2. fıkrasına ve işverenin 25. maddenin 2. fıkrasına dayanan fesihler yönünden aranmalıdır. Yoksa işverenin geçerli nedene dayanan fesihlerinde 26. maddede öngörülen hak düşürücü sürelerin işlemesi düşünülemez. Ancak geçerli nedenlerle fesih beyanı da, yenilik doğurucu bir hak olması nedeni ile bir hak düşürücü süreye tabi tutulması kaçınılmazdır. Yargıtay bu süreyi, makul bir süre olarak belirlemiş ve işverenin feshe konu geçerli nedeni öğrendikten sonra, fesih hakkını makul süre içinde kullanması gerektiğini, bu süre geçtikten sonra yapılan feshin geçersiz olacağını belirtmiştir(9. HD. 12.9.2005 gün ve2005/24429 Esas, 2005/29361 Karar). Geçerli fesih nedeninin doğmasından sonra, feshin etkisizleştiği ve geçersizliğini yitirdiği sonucunun çıka­rılabilmesi için ne kadar bir süre geçmesi gerektiği konusunda mutlak bir süre verilemez. Haklı neden için öngörülen 26. maddede belirtilen süre de ölçü olamaz. Süre unsuru, somut olayın özellikleri ile birlikte de­ğerlendirilmelidir. Özellikle davranış ve yeterlilik nedeni ile fesihte, fesih hakkının kullandığı anda işçinin feshe konu edilen davranışı iş yerinde olumsuzluklara neden olmaya devam ediyor ve iş yerinde iş ilişkisinin devamını etkiliyorsa, bir anlamda işçinin davranışı veya diğer geçerli nedenler etkisini yitirmemiş ise, makul süre geçmediğinin kabulü gerekir.

Somut uyuşmazlıkta, mahkemece davacının sık sık rapor alması ve bu nedenle devamsızlık yapması işveren için iş akdinin devamını çekilmez hale getirdiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, dosya arasında bulunan davacıya ait SGK kayıtları ve sağlık raporları dikkate alındığında, davalının savunmasının aksine davacının 2013 yılında 327,5 saat istirahat kullandığına ve 60 saat vizite aldığına dair dosya arasında belge bulunmadığı, ayrıca davacı tanığının da beyanında davacının fesihten önceki 8 aylık dönemde sadece 1 kez devamsızlık yaptığını beyan etmesi karşısında, devamsızlığa dayalı düşük performans nedeniyle iş akdinin feshi için makul sürenin geçtiği dikkate alınmadan yanılgılı değerlendirme ile davanın kabulü yerine reddine karar verilmesi hatalı olmuştur.

Belirtilen sebeplerle, 4857 sayılı Kanun’un 20. maddesinin 3. fıkrası uyarınca, hükmün bozulmak suretiyle ortadan kaldırılması ve aşağıdaki gibi karar verilmesi gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda belirtilen sebeplerle;

1-Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,

2-İşverence yapılan FESHİN GEÇERSİZLİĞİNE, davacının İŞİNE İADESİNE,

3-Davacının kanunî sürede işe başvurmasına rağmen, işverenin süresi içinde işe başlatmaması halinde ödenmesi gereken tazminat miktarının işçinin 5 aylık ücreti olarak belirlenmesine,

4-Davacının işe iade için işverene süresi içinde başvurması halinde hak kazanılacak olan ve kararın kesinleşmesine kadar doğmuş bulunan en çok dört aylık ücret ve diğer haklarının davacıya ödenmesi gerektiğinin belirlenmesine,

5-Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,

6-Davacı vekille temsil edildiğinden, karar tarihinde yürürlükte olan tarifeye göre 1.500.-TL vekâlet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,

7-Davacı tarafından yapılan 453.20 TL yargılama giderinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine, davalının yaptığı yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,

8. Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde davalıya iadesine,

Kesin olarak 31.03.2015 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/26426, Karar No: 2014/11263, Tarih: 09.06.2014

**11. Ceza Dairesi         2013/26426 E.  ,  2014/11263 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 11 - 2012/297476

MAHKEMESİ : Antalya 1. Asliye Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 18/09/2012

NUMARASI : 2011/689 (E) ve 2012/829 (K)

SUÇ : Mühür bozma

Dairemize gönderilen, Başbakanlık Özelleştirme İdaresi Başkanlığının 12.11.2013 tarih ve 29415146-2525 sayılı cevabi yazısından, A..Elektrik Dağıtım AŞ.'nin 28.05.2013 tarihinde özelleştirildiği anlaşıldığından, tebliğnamedeki bu yönden bozma isteyen düşünceye iştirak edilmemiştir.

Sanığın borcundan dolayı kesilip mühürlenen elektrik sayacındaki mührü bozarak elektrik kullanmaya devam ettiğinin iddia edildiği olayda, sanığın suçlamayı kabul etmeyerek, kendisinin başka bir adreste ikamet ettiğini, suça konu adresteki evde dayısı M.. Ö..in oturduğunu savunması, tanık İ.. Ö..'in suça konu yerin gecekondu olduğunu iki binanın bulunduğunu, binalardan birinde kendisinin diğerinde ise sanık ve annesi E.. K..'nun ikamet ettiklerini beyan etmesi, elektrik aboneliğinin E..Ö..adına kayıtlı olması, dosyada onaysız fotokopisi mevcut mühürleme belgesinde mühürleme tarihinin mevcut olmaması karşısında; eylem öncesinde var olması gereken mühür ön koşulunun gerçekleşip gerçekleşmediğinin tespiti ve maddi gerçeğin kuşkuya yer bırakmayacak şekilde tayini bakımından; mühürlenen .. seri nolu elektrik sayacının takılı olduğu ve .. sayılı E.. Ö.. adına abone kaydının bulunduğu Y.. mah.K.. caddesi B..market yanı No:.. sayılı adreste mühürleme ve fek tarihlerinde fiilen kimin ikamet ettiği, sanığın bu tarihler arasında farklı bir adreste ikamet edip etmediği araştırılıp, M.. Ö..'in beyanı alındıktan ve mühürleme tutanağının aslı veya onaylı sureti katılan kurumdan getirtilip mühürleme tarihi tespit edildikten sonra toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilip sonucuna göre sanığın hukuki durumunun takdir ve tayini yerine eksik inceleme sonucu yazılı şekilde karar verilmesi,

Yasaya aykırı, katılan vekilinin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nun 321. maddesi uyarınca istem gibi BOZULMASINA, 09.06.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/1412, Karar No: 2014/5767, Tarih: 17.03.2014

**2. Hukuk Dairesi         2014/1412 E.  ,  2014/5767 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (Aile) Mahkemesi

DAVA TÜRÜ :Boşanma

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

Dava dosyası inceleme için elektronik ortamda gönderilmiştir.

Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) kullanılarak Yargıtay'a elektronik ortamda gönderilen dosyaların elektronik ortamda incelenebilmesi için dosyadaki tüm evrakların "taranma" suretiyle elektronik ortama aktarılmış olması zorunludur.(HUMK md. 445)Hiç kaydedilmemiş veya sisteme kaydedildiği halde taranmamış,eksik ya da hatalı taranmış veya usulüne uygun tarandığı halde doğru isimlendirilmemiş evrak barındıran dosyaların elektronik ortamda incelenebilmesi mümkün değildir. Açıklanan sebeple, fiziki imkansızlık sebebiyle taranamayan belge var ise, dosyanın elektronik ortamda değil, fiziki olarak gönderilmesi (duruşmalı temyiz edilen dosyaların her halükarda elektronik değil, fiziki olarak gönderilmesi) gerekmektedir. Fiziki olarak gönderilen dosyalar ayrıca elektronik ortamda gönderilmemelidir.

Dairemize elektronik ortamda gönderilen ve sisteme kaydedilen dosyanın yapılan ön incelemesinde yukarıdaki esaslara uyulmadığı görülmektedir. Bu halde dosyanın elektronik ortamda incelenebilmesi mümkün değildir. Mahkemesince dosyanın yeniden kontrol edilerek eksikliklerin gösterilen şekilde tamamlanması, fiziki imkansızlık sebebiyle bunun mümkün olmaması halinde ise elektronik ortamda değil,fiziki olarak gönderilmesi amacıyla dosyanın mahalli mahkemesine İADESİNE oybirliğiyle karar verildi. 17.03.2014 (Pzt.)
Yargıtay — Esas No: 2012/11487, Karar No: 2012/21284, Tarih: 26.09.2012

**(Kapatılan) 13. Hukuk Dairesi         2012/11487 E.  ,  2012/21284 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki muarazanın meni davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

K A R A R

Davacı, eczacı olduğunu, davalı çalışanlarına ilaç verdiğini, davalının küpürü kesilmiş ilaç bulundurulmasından dolayı aralarındaki sözleşmeyi 6 ay süreyle fesh ettiğini ve 4.886,79 TL cezai şart uyguladığını, yapılan bu işlemin haksız olduğunu beyan ederek, söz konusu fesih işleminin ve para cezasının iptaline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davacının söz konusu ilaç küpürlerinin reçetesi olan hastalara ait olduğunu kanıtlayamadığı gerekçesi ile davacının davasının reddine karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, davanın reddinden dolayı kendisini davada vekil ile temsil ettiren davalı yararına karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre maktu ücreti vekalete hükmedilmesi gerekirken, vekalet ücreti hususunda bir karar verilmemesi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir. Ne var ki, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden kararın düzeltilerek onanması HUMK.’nun 438/7 maddesi hükmü gereğidir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hüküm fıkrasına madde eklenerek ''Davalı, bu davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi üzerinden hesap ve takdir olunan 1.100,00 TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya verilmesine'' cümlesinin yazılmasına, kararın değiştirilmiş ve düzeltilmiş bu şekliyle ONANMASINA, 26.9.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/1004, Karar No: 2010/3951, Tarih: 09.03.2010

**3. Hukuk Dairesi         2010/1004 E.  ,  2010/3951 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davacı ... ile davalı ... Başkanlığına izafeten Maliye Hazinesi aralarındaki işgal tazminatı davasına dair Ümraniye 2.Asliye Hukuk Hakimliğinden verilen 18.12.2008 günlü ve 2005/539 E-2008/622 K. sayılı hükmün Onanması hakkında dairece verilen 12.10.2009 günlü ve 2009/10739 E-15427 K. sayılı ilama karşı davalı vekili tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiştir.

Düzeltme isteğinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davada fazlaya ilişkin hak saklı tutularak 52.336 TL, birleştirilen dosyalar ile de 19.300 TL ve 48.401 TL ecrimisilin faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesi talep edilmiştir.

Mahkemece davanın kısmen kabulüyle her üç dava için toplam 71.020 TL'nin tahsiline karar verilmiştir.

Tarafların temyizi üzerine Dairemizin 12.10.2009 gün ve 2009/10739 E-15427 karar sayılı ilamı karar onanmış ve davalı (Diyanet İşleri Başkanlığına izafeten Maliye Hazinesi) tarafından karar düzeltme isteminde bulunulmuştur.

5018 Sayılı Kanuna ek 1 sayılı cetvelde Diyanet İşleri Başkanlığının genel bütçe kapsamına alınan kamu idareleri arasında yer aldığı, Diyanet İşleri Başkanlığının harçla yükümlü tutulamayacağı anlaşılmaktadır.

Bu nedenle davalı vekilinin karar düzeltme talebinin kabulü ile Dairemizin 12.10.2009 gün ve 2009/10739 E-15427 Karar sayılı onama kararının kaldırılarak Ümraniye 2.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2005/539 ...-2008/622 Karar sayılı kararının hüküm fıkrasının 2.bendinin tamamıyla karar metninden çıkarılmasına ve yerine "Davacının 2005/39 E. sayılı dosyada yatırdığı 11.20 TL başvurma harcı, 2007/187 .... sayılı dosyada yatırdığı 13.10 TL başvurma harcı, 2006/567 .... sayılı dosyada yatırdığı 12.20 TL başvurma harcının başvuranın kendi üzerinde bırakılmasına, davacının anılan dosyalarda sırasıyla yatırmış olduğu 705.20 TL, 260.55 TL ve 650.45 TL peşin harcın davalının harçtan muaf olması ve davanın da kısmen kabul edilmesi nedeniyle istek halinde davacıya iadesine ve başkaca harç alınmasına yer olmadığına" cümlesinin yazılmak suretiyle düzeltilmesineve düzeltilmiş bu şekliyle ONANMASINA, 09.03. 2010 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/3227, Karar No: 2012/7077, Tarih: 30.11.2012

**23. Hukuk Dairesi         2012/3227 E.  ,  2012/7077 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki maddi tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı, davalı arsa sahipleri ile 21.05.2004 tarihli arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi imzaladığını, ancak inşaatın projelerini hazırladığı, inşaat ruhsatını aldığı ve bodrum katın betonunu döktüğü halde davalıların kendisini vekaletten azlettiklerini, bu nedenle de inşaata devam edemediğini ileri sürerek, şimdilik 10.000,00 TL tazminatın haksız fesih tarihinden itibaren ticari faiziyle tahsilini talep etmiştir.

Davalılar, davacının kendilerinden inşaat yapmak üzere başka taşınmazlarını da talep ettiğini, hatta vermeyince silahlı saldırıda bulunduğunu, bu nedenle de 08.09.2004 tarihinde fesihname ile akdin feshedildiğini, o nedenle sözleşmeyi devam ettirmelerinin beklenemeyeceğini savunarak davanın reddini istemişler, karşı dava olarak da; kendilerinin inşaatların yapılmaması sebebiyle zarara uğradıklarını ve taşınmazlarını 3. kişilere satmak zorunda kaldıklarını ileri sürerek, 6.000,00 TL tazminatın davacıdan tahsilini talep etmişlerdir.

Mahkemece; iddia, savunma, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, davacıya gider avansını yatırmak üzere HMK'nın 114/g maddesi gereğince 2 haftalık kesin süre verildiği, verilen 2 haftalık kesin sürede 290,00 TL gider avansının mahkeme veznesine yatırılmadığı ve dava şartı noksanlığının giderilmediği gerekçesiyle dava reddedilmiştir.

Karar, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Mahkemece, davanın avans yatırılmaması nedeniyle reddine karar verilmiş ise de, söz konusu kesin süre içerdiği iddia edilen ara kararı açık ve net değildir. Zira HMK'nın 120/II maddesinde "avansın yeterli olmadığının dava sırasında anlaşılması halinde mahkemece bu eksikliğin tamamlanması için davacıya 2 haftalık kesin süre verilir" denilmekte, bu maddeye dayanılarak çıkarılan HMK'nın gider avansı tarifesinin 6. maddesinde "tarifenin yürürlüğe girmesinden önce açılmış davalarda tamamlanmış işlemleri etkilememek kaydıyla HMK'nın 120/II fıkrasına göre gider avansı ikmal ettirilir," hükmü bulunmaktadır.

Mevcut davanın bu tarifenin yürürlüğe girmesinden ve HMK'nın yürürlük tarihinden önce açıldığı anlaşılmaktadır.

Mevcut davanın bu tarifenin yürürlüğe girmesinden ve HMK'nın yürürlük tarihinden önce açıldığı anlaşılmaktadır.

Bu durumda mahkeme, dava şartlarından olan eksik masraf avansının kalem kalem ve tutarlarıyla birlikte ayrı ayrı hangi işlemler için kullanılacağının da belirterek, uygulanmasında tereddüde mahal vermeyecek şekilde yazılması ve hangi tarafa bu hususun yerine getirilmesi yüklenecekse, o tarafa kesin süre vermesi gerekirken, yasanın ve tarifenin aradığı ve yerine getirilmesi zorunlu olan yukarıda belirtilen hususlar yazılmadan kesin sürenin koşulları da yerine getirilmeksizin davanın reddine karar verilmesi doğru olmadığı gibi, karşı dava hakkında da olumlu veya olumsuz bir karar verilmemesi de usul ve yasaya uygun görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, taraf vekillerinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün, taraflar yararına BOZULMASINA, peşin alınan harçların istek halinde iadesine, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere 30.11.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/5912, Karar No: 2019/3596, Tarih: 14.03.2019

**12. Ceza Dairesi         2017/5912 E.  ,  2019/3596 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Taksirle Yaralama

Hüküm : TCK'nın 89/1, 89/2-b, 62/1, 51/1-7. maddeleri uyarınca mahkumiyet

Taksirle yaralama suçundan sanığın mahkumiyetine ilişkin hüküm, sanık müdafii ve katılan vekili tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanık müdafiinin ve katılan vekilinin yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine, ancak;

1-Olay günü saat 20:06 sıralarında, sanığın sevk ve idaresindeki aracı ile orta refüjle bölünmüş, çift şeritli ve aydınlatması bulunan caddede seyri sırasında, olay yeri kavşağa geldiğinde, U dönüşü yapılamaz levhasının bulunduğu yerden dönüş aldığı sırada, kendi aracının sol ön çamurluk kısımları ile karşıdan karşıya geçmek isteyen ve orta refüj başında bulunan yaya katılana çarparak, katılanın vücuttaki kemik kırığının hayat fonksiyonlarına etkisi orta (2) derecede olacak biçimde yaralanmasına sebep olduğu olayda; bilinçli taksir koşullarının bulunduğunun ve sanık hakkında TCK'nın 22/3. maddesi hükümlerinin uygulanması gerektiğinin gözetilmemesi,

2-Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 07/07/2009 tarih 2009/9-62-191 sayılı kararında da vurgulandığı üzere, taksirli suçlar açısından temel cezanın belirlenmesinde TCK'nın 61/1. maddesinin (g) bendinde yer alan "failin güttüğü amaç ve saik" gerekçelerine dayanılamayacağının gözetilmemesi,

Kanuna aykırı olup, katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi gereğince halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK’un 321. maddesi uyarınca, hükmün isteme aykırı olarak BOZULMASINA, 14.03.2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/4436, Karar No: 2017/4131, Tarih: 01.06.2017

**11. Ceza Dairesi         2016/4436 E.  ,  2017/4131 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Vergi Usul Kanununa Muhalefet

HÜKÜM : Mahkumiyet

1- Anayasanın 2. maddesine göre, Türkiye Cumhuriyeti bir hukuk devletidir. "Hukuk Devleti", her eylem ve işlemi hukuka uygun, insan haklarına saygı gösteren, bu hak ve özgürlükleri koruyup güçlendiren, her alanda adaletli bir hukuk düzeni kurup bunu geliştirerek sürdüren, Anayasa'ya aykırı durum ve tutumlardan kaçınan, hukuku tüm devlet organlarına egemen kılan, Anayasa ve hukukun üstün kurallarıyla kendini bağlı sayıp yargı denetimine açık olan, kanunların üstünde kanun koyucunun da bozamayacağı temel hukuk ilkeleri bulunduğunun bilincinde olan devlettir. Anayasa'nın 20. maddesinin ikinci fıkrasına göre de "...usulüne göre verilmiş hakim kararı olmadıkça, yine bu sebeplere bağlı olarak gecikmesinde sakınca bulunan hallerde de kanunla yetkili kılınmış merciin yazılı emri bulunmadıkça; kimsenin üstü, özel kağıtları ve eşyası aranamaz ve bunlara el konulamaz."

5271 sayılı CMK’nın Birinci Kitap Dördüncü Kısmında, altı bölüm halinde koruma tedbirleri, bu kapsamda “arama ve elkoyma” işlemine dair usul ve esaslar (m. 116-134) düzenlenmiştir. Ancak ceza yargılamasına dair çeşitli usul hükümleri ile “arama ve elkoyma” gibi koruma tedbirlerine ilişkin hükümlere bir çok özel kanunda da yer verilmiştir. Bunlardan biri de 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'dur. 213 sayılı Kanun'un 359. maddesindeki suçlara ilişkin olarak Cumhuriyet savcısının dava açması, Kanun gerekçesindeki ifadeyle “vatandaşın mali emniyeti mülahazası ile” vergi idaresinin vereceği mütalaaya bağlandığı gibi anılan Kanun'un 142-147. maddeleri arasında “arama” ve “aramalı inceleme”nin usul ve şartları ayrıntılı bir şekilde hükme bağlanmıştır.

213 sayılı Kanun'un 142. maddesi uyarınca "İhbar veya yapılan incelemeler dolayısıyle, bir mükellefin vergi kaçırdığına delalet eden emareler bulunursa, bu mükellef veya kaçakçılıkla ilgisi görülen diğer şahıslar nezdinde ve bunların üzerinde arama yapılabilir. Aramanın yapılabilmesi için:

1)Vergi incelemesi yapmaya yetkili olanların buna lüzum göstermesi ve gerekçeli bir yazı ile arama kararı vermeye yetkili sulh yargıcından bunu istemesi,

2) Sulh yargıcının istenilen yerlerde arama yapılmasına karar vermesi, şarttır."

Buna göre, vergi kaçırıldığına delalet eden emarelerin bulunması halinde, vergi incelemesi yapmaya yetkili olanlar, arama yapılmasını gerekli kılan bir yazıyla sulh ceza hâkiminden talepte bulunacak, arama kararının verilmesi halinde de, arama işlemi genel kolluk görevlileri tarafından değil, vergi inceleme elemanlarınca gerçekleştirilecektir. VUK’nın 7. maddesine göre genel kolluk, talep üzerine sadece gerekli güvenlik önlemlerinin alınmasını sağlamakla yükümlüdür.