muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2010/2432, Karar No: 2011/2235, Tarih: 12.04.2011

**(Kapatılan)15. Hukuk Dairesi         2010/2432 E.  ,  2011/2235 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ticaret Mahkemesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Dava Borçlar Yasası’nın 355 ve devamı maddelerinde tanımlanan eser sözleşmesinden kaynaklanan iş bedeli alacağının tahsili için yapılan icra takibine itirazın iptâli, takibin devamı ve %40 icra inkâr giderimi istemine ilişkindir.

Yerel mahkemede görülen davanın yapılan açık yargılaması sonucunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalının sair temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

2-Davalı tarafın diğer temyiz itirazlarına gelince;

Eser sözleşmesi taraflara karşılıklı haklar ve borçlar yükleyen bir işgörme akdîdir. Yüklenici yapımını üstlendiği eseri fen ve sanat kurallarına, sözleşmeye ve amaca uygun olarak imâl edip iş sahibine teslim etmekle, iş sahibi de kararlaştırılan bedeli ödemekle mükelleftirler. Dava konusu somut olayda davacı yüklenici şirket davalı tarafa ait dijital baskı işinin yapımını üstlenmiştir. Taraflar arasında yazılı bir sözleşme bulunmamaktadır. Ancak akdî ilişkinin varlığı her iki tarafın kabulü dahilindedir. İş bedeli 7.788,00 TL olup her iki yanın ticari defterlerinde de kayıtlıdır. Takibe konu cari hesap bakiyesi ile faturada da aynı miktarlar yer almıştır. Davacı yüklenici edimini ifa etmiştir. Uyuşmazlık iş bedelinin ödenip ödenmediği noktasında toplanmıştır. 7.788,00 TL iş bedeliyle ilgili olarak 3.000,00 TL’lik çek verilmiş, bu miktar da düzenlenen bilirkişi raporunda dikkate alınmıştır. Mahkemece de çekle ilgili bu mahsup gözetilerek davanın kısmen kabulü ile 4.788,00 TL yönünden itirazın iptâline takibin devamına, ayrıca bu miktar üzerinden %40 icra inkâr giderimine hükmedilmiştir. Oysa davalı taraf savunmasında ısrarla 1.920,00 TL miktarında bir ödemenin daha yapıldığını, buna ilişkin 06.03.2008 tarihli tahsilat makbuzunun sunulduğunu ileri sürmüştür. Gerçekten anılan makbuz dosyada mevcuttur. Yerel mahkemece bu makbuzun içeriği makbuzda yer alan imza ve bedelle ilgili gerekli araştırma ve inceleme yapılmamıştır. Ödemeye ilişkin olduğu ileri sürülen bu makbuzun incelemesinin yapılarak ödemeye ilişkin olduğu her türlü kuşku ve tereddütten uzak bir şekilde saptandığı takdirde iş bedelinden mahsup edilip sonucu dairesinde karar verilmelidir.

Mahkemece açıklanan olgular gözden uzak tutularak eksik araştırma ve inceleme sonucu yazılı şekilde sonuca gidilmesi isabetli olmamış, kararın bozulması gerekmiştir.

Mahkemece açıklanan olgular gözden uzak tutularak eksik araştırma ve inceleme sonucu yazılı şekilde sonuca gidilmesi isabetli olmamış, kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ:Yukarıda 1. bentte yazılı nedenlerle davalının sair temyiz itirazlarının reddine, 2. bentte yazılı nedenlerle kararın davalı lehine BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davalıya geri verilmesine, 12.04.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/5969, Karar No: 2020/7461, Tarih: 08.12.2020

**3. Hukuk Dairesi         2019/5969 E.  ,  2020/7461 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ADANA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 3. HUKUK DAİRESİ

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen tazminat davasının kısmen kabulüne dair verilen karar hakkında, bölge adliye mahkemesi tarafından yapılan istinaf incelemesi sonucunda; davalılardan ..., ... Beton İnş. Mad. San. ve Tic. A.Ş.'nin istinaf başvurusunun reddine, davacının istinaf başvurusunun kabulüne yönelik olarak verilen karar, davalılardan ..., ... ... İnş. Mad. San. ve Tic.A.Ş. vekili tarafından duruşmalı olarak temyiz edilmekle; duruşma günü olarak belirlenen 08/12/2020 tarihinde davalılar ... Beton A.Ş ve ... vekili Av. ... geldi. Başka gelen olmadı. Açık duruşmaya başlandı ve hazır bulunan vekilin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için saat 14.00'e bırakılması uygun görüldüğünden, belli saatte dosyadaki bütün kağıtlar okunarak, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlenip, gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı; duvar ustası olup davalılardan ...'a ait evin duvar yapım işinde çalıştığını, bu çalışma sırasında davalılardan İbrahim ve ... ... beton firmasında çalışan diğer davalı ...'nun betonun çıktığı hortum kısmını tutmasını ve betonu eşit bir şekilde yaymasını istemesi üzerine duvara çıktığını, betonun boşaltılması sırasında beton döküm aracında yaşanan arıza nedeniyle aracın boru kısmının çarpması neticesinde düştüğünü, omurgasının kırıldığını, platin takılı vaziyette yaşamına devam ettiğini belirterek; uğradığı zarar nedeniyle 3.100 TL maddi ve 15.000 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiş, 14.11.2017 havale tarihli ıslah dilekçesi ile (TRH 2010 cetveli dikkate alınarak) maddi tazminata ilişkin talebini 124.651,80 TL'ye artırmıştır.

Davalılar ... ve ...Beton İnşaat Madencilik San. ve Tic. A.Ş.; ceza davası sonucu davalı şirketin kusurunun bulunmadığının tespit edildiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

İlk derece mahkemesince; maddi tazminat davasının kısmen kabulü ile, tarafların kusur oranları dikkate alınmak suretiyle, sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı olarak belirlenen 32.152,93 TL’nin davalılardan ...'dan (%30 kusur oranına göre);32.152,93 TL’nin davalılardan ... ve ... Beton İnşaat Madencilik San. ve Tic. A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen (%30 kusur oranına göre) alınarak davacıya verilmesine; hastane

masrafları olarak tespit edilen 2.000 TL ile 15.000 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş; karara karşı, davacı ve davalılardan ... vd. vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

masrafları olarak tespit edilen 2.000 TL ile 15.000 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş; karara karşı, davacı ve davalılardan ... vd. vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Bölge adliye mahkemesince; davalılar ... ve ... Beton İnşaat Madencilik San. Ve Tic. A.Ş. vekillerinin istinaf başvurusunun reddine; davacının istinaf başvusunun kabulüne, tarafların kusur oranları dikkate alınmak suretiyle 122.237,52 TL sürekli işgörmezlik tazminatının; 61.118,76 TL'sinin davalı ...'dan; 61.118,76-TL'sinin davalılar ... ve ... Beton İnşaat Madencilik San. ve Tic. A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş; karar, davalılar ... ve ...Beton İnşaat Madencilik San. ve Tic. A.Ş. tarafından duruşmalı olarak temyiz edilmiştir.

1) Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davalılar ... vd. vekilinin sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2) Davalılar vekilinin maddi tazminata yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Dava, cismani zarardan kaynaklanan maddi ve manevi tazminat talebine ilişkindir.

Somut olayda, davacının kaza sonucu çalışma gücünde oluşan azalma nedeniyle uğradığı zarar, geleceğe ilişkin olduğundan, davacının muhtemel yaşam süresinin usul ve uygulamaya uygun olarak belirlenmesi önem kazanmaktadır.

Hükme esas alınan 07/11/2017 tarihli bilirkişi raporunda; davacının %40 oranında kusurlu olduğu dikkate alınarak PMF ve TRH2010 yaşam tablosuna göre zarar miktarı ayrı ayrı hesaplanmış ve davacının PMF yaşam tablosuna göre zarar miktarının 107.176,45 TL; TRH2010 tablosuna göre zarar miktarının ise 124.651,80 TL olduğu belirtilmiştir.

Bölge adliye mahkemesince, bilirkişi tarafından TRH 2010 yaşam tablosuna göre tespit edilen 124.651,80 TL zarar miktarı esas alınmak suretiyle hüküm kurulduğu görülmektedir. Oysa, Dairemiz'in yerleşik içtihatları gereği, Population Masculine Et-Feminine (PMF 1931) tablosu esas alınarak davacının muhtemel yaşam süresinin belirlenmesi ve tazminat hesabı yapılması gerekmektedir.

Buna göre; bölge adliye mahkemesince yapılacak iş; bilirkişi tarafından, davacının muhtemel bakiye yaşam süresinin PMF 1931 yaşam tablosu esas alınarak belirlenmiş olan tazminat miktarına (geçici işgörmezlik tazminatının mahsubu ve tarafların kusur oranları dikkate alınmak suretiyle) karar vermek olmalıdır.

SONUÇ: Yukarıda birinci bentte açıklanan nedenlerle davalıların vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, ikinci bentte açıklanan nedenlerle temyiz olunan bölge adliye mahkemesi kararının HMK'nın 371 inci maddesi uyarınca davalılar ... vd. yararına BOZULMASINA, 3.050 TL Yargıtay duruşması vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalılar ... vd. vekiline verilmesine,

SONUÇ: Yukarıda birinci bentte açıklanan nedenlerle davalıların vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, ikinci bentte açıklanan nedenlerle temyiz olunan bölge adliye mahkemesi kararının HMK'nın 371 inci maddesi uyarınca davalılar ... vd. yararına BOZULMASINA, 3.050 TL Yargıtay duruşması vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalılar ... vd. vekiline verilmesine,

peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, HMK'nın 373 üncü maddesinin ikinci fıkrası uyarınca dosyanın kararı veren bölge adliye mahkemesine gönderilmesine, kesin olmak üzere 08/12/2020 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/19917, Karar No: 2022/4777, Tarih: 14.03.2022

**4. Hukuk Dairesi         2021/19917 E.  ,  2022/4777 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

K A R A R

6100 sayılı HMK'nın 310. maddesi "Feragat ve kabul, hüküm kesinleşinceye kadar her zaman yapılabilir. (2)(Ek:22/7/2020-7251/29 md.) Feragat veya kabul, hükmün verilmesinden sonra yapılmışsa, taraflarca kanun yoluna başvurulmuş olsa dahi, dosya kanun yolu incelemesine gönderilmez ve ilk derece mahkemesi veya bölge adliye mahkemesince feragat veya kabul doğrultusunda ek karar verilir. (3)(Ek:22/7/2020-7251/29 md.) Feragat veya kabul, dosyanın temyiz incelemesine gönderilmesinden sonra yapılmışsa, Yargıtay temyiz incelemesi yapmaksızın dosyayı feragat veya kabul hususunda ek karar verilmek üzere hükmü veren mahkemeye gönderir" düzenlemesini içermektedir.

Dosyanın incelemesinde; dosya temyiz incelemesine gönderildikten sonra davacı vekili Avukat ... 24/12/2021 tarihli dilekçe ile davadan feragat ettiğini bildirdiğinden, davacı vekilinin vekaletnamesinde davadan feragat yetkisi bulunup bulunmadığı da denetlenmek suretiyle davadan feragat hususunda ek karar verilmesi için dosyanın mahkemesine (İtiraz Hakem Heyetine iletilmek üzere İtiraz Hakem Heyeti kararının saklanması kararını veren İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesine) İŞLEMSİZ İADESİNE, 14/03/2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/55, Karar No: 2014/1847, Tarih: 04.02.2014

**2. Hukuk Dairesi         2014/55 E.  ,  2014/1847 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (Aile) Mahkemesi

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm, davacı tarafından; kusur belirlemesi, tazminatlar, nafakalar ve vekalet ücreti yönüden temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

1-Dosyadaki yazılara, mahkemece bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve bozmanın kapsamı dışında kalarak kesinleşmiş olan yönlere ait temyiz itirazlarının incelenmesi artık mümkün bulunmamasına göre, davacı kocanın aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yersizdir.

2-Mahkemece verilen 28.04.2011 tarihli karar davalı kadın tarafından temyiz edilmiştir. Dairemizce, 06.6.2012 gün ve 2011/19072 esas, 2012/15258 karar sayılı ilam ile karar, davalı kadın ve müşterek çocuk yararına Türk Medeni Kanununun 185/3 ve 186/3. maddeleri uyarınca tedbir nafakası ve davalı kadına maddi-manevi tazminat (TMK.m.174/1-2) verilmesi yönünden bozulmuş, davalı kadının diğer temyiz itirazları yerinde görülmeyerek reddedilmiş ve hükmün bu bölümleri onanarak kesinleşmiştir. Bozulmasına karar verilen hususlar yönünden yapılan yargılamada kesinleşen kısımlar hakkında yeniden hüküm kurulamaz. Mahkemece bu husus dikkate alınmaksızın, kesinleşen yoksulluk nafakası yönünden yeniden karar verilmesi ve karşı ya da birleşen davası olmayan davalı kadın lehine vekalet ücreti takdiri doğru değil ise de, bu hususlar yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hükmün bu bölümlerinin düzeltilerek onanması gerekmiştir. (HUMK.md.438/7)

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda 2. bentte gösterilen sebeplerle gerekçeli kararın hüküm fıkrasının 3. bendinde yer alan "kararın kesinleşmesinden sonra aylık 200 TL'nin yoksulluk nafakası olarak devamına" cümlesinin ve 8. bendinin tamamen hükümden çıkarılmasına, hükmün bu bölümlerinin açıklanan şekilde düzeltilerek, temyize konu diğer bölümünün ise yukarıda 1. bentte gösterilen sebeple ONANMASINA, temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine, işbu kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi. 04.02.2014(Salı)
Yargıtay — Esas No: 2023/8827, Karar No: 2023/10733, Tarih: 13.11.2023

**5. Hukuk Dairesi         2023/8827 E.  ,  2023/10733 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2023/785 Esas, 2023/787 Karar

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. İnegöl 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 21.10.2015 Tarihli ve 2015/886 Esas, 2015/1363 Karar Sayılı Kararı

Kısıtlı ..., 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 405 inci maddesi gereğince kısıtlanmış ve kendisine ... vasi olarak atanmıştır.

Vasi adayı 01.09.2021 tarihli dilekçesi ile, kısıtlıya kendisinin vasi olarak atanmasını talep etmiştir.

Mahkemece 30.03.2023 tarihli ek kararı ile, kısıtlının yerleşim yeri adresininin ... Mahallesi 1226. Sokak No:7/3 .../... olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. Ankara 3. Sulh Hukuk Mahkemesinin 13.06.2023 Tarihli ve 2023/785 Esas, 2023/787 Karar Sayılı Kararı

Vasinin yerleşim yeri değişikliğine ilişkin herhangi bir talebinin olmadığı gibi yerleşim yeri değişikliğine de vesayet makamınca izin verilmeden doğrudan yetkisizlik kararı verildiği, bu nedenle İnegöl Sulh Hukuk Mahkemesinin vesayet dairesi olarak yetkili olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, 4721 sayılı Kanun’un 405 inci maddesi uyarınca kısıtlanan kısıtlıya yeni vasi atanması istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 4721 sayılı Kanun’un “Yerleşim yeri” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrası şöyledir:

“Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.”

3. 4721 sayılı Kanun’un “Vesayet işlerinde yetki” başlıklı 411 inci maddesi şöyledir:

“Vesayet işlerinde yetki küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.”

4. 4721 sayılı Kanun’un “Yerleşim yerinin değişmesi” başlıklı 412 nci maddesi şöyledir:

“Vesayet makamının izni olmadıkça vesayet altındaki kişi yerleşim yerini değiştiremez. Yerleşim yerinin değişmesi hâlinde yetki, yeni vesayet dairelerine geçer. Bu takdirde kısıtlama yeni yerleşim yerinde ilân olunur.”

C. Değerlendirme

Kısıtlının yerleşim yeri değişikliğine izin verilmesine ilişkin vesayet makamı olan İnegöl 1. Sulh Hukuk Mahkemesince 4721 sayılı Kanun’un 412 nci maddesinin birinci fıkrasına göre verilmiş bir izin kararı olmadığı gibi kısıtlı veya vasinin yerleşim yeri değişikliğine izin talebi de olmadığından vesayet dosyasının takibi ile ilgili karar vermekte İnegöl 1. Sulh Hukuk Mahkemesi yetkilidir.

III. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

C. Değerlendirme

Kısıtlının yerleşim yeri değişikliğine izin verilmesine ilişkin vesayet makamı olan İnegöl 1. Sulh Hukuk Mahkemesince 4721 sayılı Kanun’un 412 nci maddesinin birinci fıkrasına göre verilmiş bir izin kararı olmadığı gibi kısıtlı veya vasinin yerleşim yeri değişikliğine izin talebi de olmadığından vesayet dosyasının takibi ile ilgili karar vermekte İnegöl 1. Sulh Hukuk Mahkemesi yetkilidir.

III. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

6100 sayılı Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince İnegöl 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,

13.11.2023 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/178, Karar No: 2007/179, Tarih: 28.03.2007

Hukuk Genel Kurulu 2007/9-178 E., 2007/179 K.

**Hukuk Genel Kurulu 2007/9-178 E., 2007/179 K.**

**- HİZMET SÖZLEŞMESİ

- SÖZLEŞMENİN FESHİ**- 818 S. BORÇLAR KANUNU [ Madde 90 ]

- 818 S. BORÇLAR KANUNU [ Madde 325 ]

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasındaki "alacak" davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Ankara 3.İş Mahkemesince davanın kabulüne dair verilen 26.04.2005 gün ve 2004/1497-2005/518 sayılı kararın incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 9.Hukuk Dairesinin 20.02.2006 gün ve 2005/22117-2006/3839 sayılı ilamı ile:

(...1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Davacının öğretmen olarak işe girdiği davalı işyerinde genel müdürlük kadrosu kaldırılarak iş sözleşmesi feshedilmiştir.

Davalının davacının sözleşmesini fesih yoluna gitmeyip öğretmenlik teklifi edebilecekken bu yola gitmediği görülmektedir. Yaptığı işin niteliği nedeniyle belirli süreli iş sözleşmesi yapılması mümkün olan davacıya iş sahibinin iş vermekte temerrüde düşmesi sonucu bakiye süre ücretinin tazminat olarak hüküm altına alınması isabetli ise de; B.K.nun 325.maddesi uyarınca davacının kazanmaktan kasten feragat ettiği miktar ile çalışmamaktan dolayı tasarruf ettiği kısım için bir miktar indirime gidilmeden mahkemece yazılı şekilde karar verilmesi hatalıdır...) gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

TEMYİZ EDEN : Davalı vekili

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, iş akdinin feshi nedeniyle çalışılmayan süre ücretinin tahsili istemine ilişkindir.

Hükme esas alınan bilirkişi raporunda, vasıta ve giyim giderlerinden tasarruf yapılabileceği düşüncesiyle mahrum kalınan süre ücretinden bir miktar indirime gidilerek, anılan devrede çalışma ile elde edilecek kazançlarla ilgili tasarrufların mahsubunun da yapılması gerektiği görüşü ifade edilmiştir. Yerel mahkemece; iş akdinin feshi tarihinde öğrenim döneminin başlamış olduğu, bu itibarla da, davacının herhangi bir yerde iş bulma olasılığının çok düşük seviyede bulunduğu belirtilerek, tazminattan bu yönde bir indirime gidilmeyerek, istemin kabulüne karar verilmiştir.

Alacaklının temerrüdü hakkındaki Borçlar Kanununun 90.maddesindeki genel hükümden ayrı olarak iş sahibinin temerrüdünü özel bir şekilde düzenleyen aynı Kanununun 325.maddesi "İş sahibi işi kabulde temerrüt ederse işçi taahhüt ettiği işi yapmaya mecbur olmaksızın mukaveledeki ücreti istiyebilir. Şu kadar ki, işi yapmadığından dolayı tasarruf ettiği yahut diğer bir iş ile kazandığı ve kazanmaktan kasten feragat ettiği şeyi mahsup ettirmeye mecburdur." hükmünü içermektedir.

Alacaklının temerrüdü hakkındaki Borçlar Kanununun 90.maddesindeki genel hükümden ayrı olarak iş sahibinin temerrüdünü özel bir şekilde düzenleyen aynı Kanununun 325.maddesi "İş sahibi işi kabulde temerrüt ederse işçi taahhüt ettiği işi yapmaya mecbur olmaksızın mukaveledeki ücreti istiyebilir. Şu kadar ki, işi yapmadığından dolayı tasarruf ettiği yahut diğer bir iş ile kazandığı ve kazanmaktan kasten feragat ettiği şeyi mahsup ettirmeye mecburdur." hükmünü içermektedir.

Maddenin ilk fıkrası, ayni Kanunun 90.maddesinin hizmet sözleşmesindeki bir uygulama alanını oluşturmaktadır. İş sahibinin gerçekleşecek temerrüdünün sonucu olarak işçi bu maddeye dayanarak, gerçekten iş görmüşçesine ücret istemek hakkına sahip olmaktadır.

Bununla birlikte, sözleşmenin yerine getirilmesinden kurtulması, işçinin tamamıyla başka bir iş yapmaması sonucunu vermemektedir. Çalışma gücü serbest kaldığı için işçi yeni bir iş bulmak yoluna gidecek ve o işten sağlayacağı kazancı, mütemerrit işverenden alacağı ücretinden indirecektir. Ancak burada işçinin sadece mutat iş zamanı içinde kazanacağı para söz konusudur. Bu arada işçinin işini yapmaması yüzünden tasarruf ettiği giderler de ücretinden indirilir. Bu giderlerin içine ulaşım, giyim ve somut çalışma ilişkisine göre değişik gereç ve malzeme giderleri girmektedir.

Öte yandan, işçinin kazanmaktan kasten kaçındığı para dahi mahsup işlemine tabi tutulacaktır. BK.nun 325/2.fıkrasında öngörülen bu kural, aynı maddenin 1.fıkrasında dile getirilen kuralın kötüye kullanılmasını ve iyiniyet kurallarına aykırı olarak zararı arttırıcı davranışı önlemek ve dolayısıyla "gayri safi zarar miktarını tenzil suretiyle tazmin edilecek zararın doğru ve gerçek miktarını tayine yarayan veya ücreti hakkaniyete uygun bir miktara indirgeyen bir kuraldır. Bu suretle mahsup edilen miktar takastan farklı olarak mütekabil bir alacak değildir" (V.Tuhr-Borçlar Hukukunun Umumi kısmı-Cilt I ve II Ankara 1983-Sayfa 685 ).

Yukarıda değinildiği gibi, BK.nun 325/2.maddesinde sözü geçen mahsup deyimi, alacağın hesabına ilişkin bir itirazı ifade etmektedir.

Anılan maddede öngörülen indirime esas olan miktarlar birer karşı alacak değildir.

Bu itibarla, haksız ve sebepsiz olarak feshedilen iş sözleşmesi dolayısıyla ücret istenmesi halinde BK.nun 325/2.madde hükmünün, davalının isteği olup olmadığına bakılmaksızın mahkemece doğrudan doğruya uygulanması gerekecektir (Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 01.02.1984 gün ve 1981/9-761 Esas, 1984/52 Karar sayılı Kararı).

O halde, yukarıdan beri vurgulanan ilke uyarınca, dayalı tarafından hizmet sözleşmesi feshedilen ve çalışma gücü serbest kalan davacının öğrenim derecesi, mesleki formasyonu, sosyal durumu, yetenekleri ve yaşı gözetilerek, aynı veya pek yakın koşullarla iş gücünü ne kadar süre içinde değerlendirebileceği ve ne oranda bir kazanç sağlayabileceği hususunun tespiti ile sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yetersiz kanıtlara dayanılarak eski kararda direnilmesi bozmayı gerektirir.

O halde, yukarıdan beri vurgulanan ilke uyarınca, dayalı tarafından hizmet sözleşmesi feshedilen ve çalışma gücü serbest kalan davacının öğrenim derecesi, mesleki formasyonu, sosyal durumu, yetenekleri ve yaşı gözetilerek, aynı veya pek yakın koşullarla iş gücünü ne kadar süre içinde değerlendirebileceği ve ne oranda bir kazanç sağlayabileceği hususunun tespiti ile sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yetersiz kanıtlara dayanılarak eski kararda direnilmesi bozmayı gerektirir.

SONUÇ : Davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile, direnme kararının yukarıda ve Özel Daire bozma kararında gösterilen nedenlerden dolayı HUMK.nun 429.maddesi gereğince BOZULMASINA, istek halinde temyiz peşin harcının geri verilmesine, 28.03.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.