muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/6456, Karar No: 2019/3035, Tarih: 19.03.2019

**2. Hukuk Dairesi         2017/6456 E.  ,  2019/3035 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi

DAVA TÜRÜ : Boşanma

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda bölge adliye mahkemesi hukuk dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davalı erkek tarafından temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuna uygun sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir yanlışlık görülmemesine göre, davalı erkeğin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yersizdir.

2-İlk derece mahkemesince boşanma ve ferilerine yönelik olarak tesis edilen hüküm davalı erkek tarafından hükmün tamamına yönelik istinaf edilmiştir. Bölge adliye Mahkemesince tazminatlar yönünden yeniden hüküm tesis edilmiş ve ilk derece mahkemesinin kararının düzeltilmesine karar verilmiş ise de bu konuda eda hükmü oluşturacak şekilde yeniden esas hakkında karar verilmemesi doğru görülmemiştir. (HMK m. 353-f.l/b-2). Ancak bu husus yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hükmün bu yönlerden düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir. (HMK m. 370/2)

SONUÇ: Yukarıda 2. bentte gösterilen sebeple temyiz edilen bölge adliye mahkemesi kararının hüküm fıkrasının 1. bendinin çıkarılmasına, yerine 1. bent olarak “Davalının maddi ve manevi tazminat miktarına yönelik istinaf talebinin Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/l-b-2 maddesi gereğince kabulü ile; ... l. Aile Mahkemesinin 24.01.2017 tarih, 2016/289 esas ve 2017/75 karar sayılı kararının 5. ve 6. bentlerinin kaldırılmasına, davacı kadın yararına 10.000,00 TL maddi tazminat ile 10.000,00 TL manevi tazminatın davalı erkekten alınarak davacı kadına verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine” cümlelerinin yazılmasına, hükmün bu bölümlerinin DÜZELTİLEREK, temyize konu diğer bölümlerinin ise yukarıda 1. bentte gösterilen sebeple ONANMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde yatırana geri verilmesine, dosyanın ilk derece mahkemesine, karardan bir örneğinin ilgili bölge adliye mahkemesi hukuk dairesine gönderilmesine oybirliğiyle karar verildi. 19.03.2019 (Salı )
Yargıtay — Esas No: 2022/13883, Karar No: 2022/2935, Tarih: 24.05.2022

**3. Ceza Dairesi         2022/13883 E.  ,  2022/2935 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ceza Dairesi

İlk Derece Mahkemesi : İstanbul Anadolu Çocuk Ağır Ceza Mahkemesinin

Suç : Silahlı terör örgütüne üye olma, tehlikeli maddeleri izinsiz olarak bulundurma

Hüküm : 1)İlk derece mahkemesince suça sürüklenen çocukların 5237 sayılı TCK'nın 174/1-2, 31/3, 62/1, 63, 51, 52/2 maddeleri gereğince mahkumiyetlerine ilişkin istinaf başvurusunun düzeltilerek esastan reddine dair karar

2)İlk derece mahkemesince suça sürüklenen çocukların 5237 sayılı TCK'nın 314/2, 31/3, 62/1, 63, 51 maddeleri gereğince mahkumiyetlerine yönelik istinaf başvurusunun esastan reddi Bezek, ... müdafii ve suça sürüklenen çocuk

Bölge adliye mahkemesince verilen hüküm temyiz edilmekle;

Temyiz edenin sıfatı, başvurunun süresi, kararın niteliği ve temyizin sebebine göre dosya incelendi gereği düşünüldü;

Temyiz talebinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi;

Duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

1)Katılan kurum vekilinin silahlı terör örgütüne üye olma ve tehlikeli maddeleri izinsiz olarak bulundurma suçları yönünden temyiz başvurusu nedeniyle yapılan incelemede;

Suçların niteliği gereği suçtan doğrudan zarar gören sıfatı ve doğrudan davaya katılma hakkı bulunmadığından silahlı terör örgütüne üye olma suçundan İlk derece mahkemesince katılan sıfatı verilen kurumun istinaf yasa yoluna başvurusu nedeniyle, 5271 sayılı CMK'nın 279/1-b maddesi gereğince istinaf başvurusunun sıfat yönünden reddine dair kararın 5271 sayılı CMK'nın 279/1-b-(son cümle) maddesine göre itiraz kanun yoluna tâbi olduğu anlaşılmakla, istemle ilgili mahallinde değerlendirilme yapılmak üzere, kamu davası dosyasının işbu istem yönünden incelenmeksizin İADESİNE, tehlikeli maddeleri izinsiz olarak bulundurma suçu yönünden ise yasa yoluna başvurma hakkı bulunmayan katılan kurum vekilinin temyiz isteminin 5271 sayılı CMK'nın 298/1 maddesi uyarınca REDDİNE,

2)Suça sürüklenen çocuklar müdafiilerinin tehlikeli maddeleri izinsiz olarak bulundurma suçu yönünden temyiz başvuruları nedeniyle yapılan incelemede;

İlk derece mahkemesi kararına yönelik, istinaf taleplerinin düzeltilerek esastan reddine ilişkin bölge adliye mahkemesi kararı, 5271 sayılı CMK'nın 286/2-b maddesi gereğince kesin nitelikte olup, temyizi kabil kararlardan olmadığı anlaşılmakla 5271 sayılı CMK'nın 298/1 maddesi uyarınca suça sürüklenen çocuklar müdafiilerinin temyiz istemlerinin ayrı ayrı REDDİNE,

3)Suça sürüklenen çocuklar ... hakkında silahlı terör örgütüne üye olma suçu yönünden yapılan temyiz başvurularının incelenmesinde;

İlk derece mahkemesi kararına yönelik, istinaf taleplerinin düzeltilerek esastan reddine ilişkin bölge adliye mahkemesi kararı, 5271 sayılı CMK'nın 286/2-b maddesi gereğince kesin nitelikte olup, temyizi kabil kararlardan olmadığı anlaşılmakla 5271 sayılı CMK'nın 298/1 maddesi uyarınca suça sürüklenen çocuklar müdafiilerinin temyiz istemlerinin ayrı ayrı REDDİNE,

3)Suça sürüklenen çocuklar ... hakkında silahlı terör örgütüne üye olma suçu yönünden yapılan temyiz başvurularının incelenmesinde;

Ayrıntıları Dairemizin 26.10.2017 tarih, 2018/1809 esas ve 2017/5155 karar sayılı kararında ve Dairemizce de benimsenen, istikrar kazanmış yargısal kararlarda açıklandığı üzere;Örgüt üyesi, örgüt amacını benimseyen, örgütün hiyerarşik yapısına dahil olan ve bu suretle verilecek görevleri yerine getirmeye hazır olmak üzere kendi iradesini örgüt iradesine terk eden kişidir. Örgüt üyeliği, örgüte katılmayı, bağlanmayı, örgüte hakim olan hiyerarşik gücün emrine girmeyi ifade etmektedir. Örgüt üyesi örgütle organik bağ kurup faaliyetlerine katılmalıdır. Organik bağ, canlı, geçişken, etkin, faili emir ve talimat almaya açık tutan ve hiyerarşik konumunu tespit eden bağ olup, üyeliğin en önemli unsurudur. Örgüte yardımda veya örgüt adına suç işlemede de, örgüt yöneticileri veya diğer mensuplarının emir ya da talimatları vardır. Ancak örgüt üyeliğini belirlemede ayırt edici fark, örgüt üyesinin örgüt hiyerarşisi dahilinde verilen her türlü emir ve talimatı sorgulamaksızın tamamen teslimiyet duygusuyla yerine getirmeye hazır olması ve öylece ifa etmesidir.

Silahlı örgüte üyelik suçunun oluşabilmesi için örgütle organik bağ kurulması ve kural olarak süreklilik, çeşitlilik ve yoğunluk gerektiren eylem ve faaliyetlerin bulunması aranmaktadır. Ancak niteliği, işleniş biçimi, meydana gelen zarar ve tehlikenin ağırlığı, örgütün amacı ve menfaatlerine katkısı itibariyle süreklilik, çeşitlilik ve yoğunluk özelliği olmasa da ancak örgüt üyeleri tarafından işlenebilen suçların faillerinin de örgüt üyesi olduğunun kabulü gerekir. Örgüte sadece sempati duymak ya da örgütün amaçlarını, değerlerini, ideolojisini benimsemek, buna ilişkin yayınları okumak, bulundurmak, örgüt liderine saygı duymak gibi eylemler örgüt üyeliği için yeterli değildir. (Evik, Cürüm işlemek için örgütlenme, syf. 383 vd.).

Örgüt üyesinin, örgüte bilerek ve isteyerek katılması, katıldığı örgütün niteliğini ve amaçlarını bilmesi, onun bir parçası olmayı istemesi, katılma iradesinin devamlılık arz etmesi gerekir. Örgüte üye olan kimse, bir örgüte girerken örgütün kanunun suç saydığı fiilleri işlemek amacıyla kurulan bir örgüt olduğunu bilerek üye olmak kastı ve iradesiyle hareket etmelidir. Suç işemek amacıyla kurulmuş örgüte üye olmak suçu için de saikin "suç işlemek amacı" olması aranır (Toroslu özel kısım syf. 263-266, Alacakaptan Cürüm İşlemek İçin Örgüt syf. 28. Özgenç Genel Hükümler syf. 280).

Yukarıdaki açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde;

Yukarıdaki açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde;

14.12.2009 tarihinde saat 17:40 sıralarında Ataşehir İlçesi, 3074 Sokak üzerinde bulunan inşaat halindeki bir binanın beşinci katında, ele geçirilen çok sayıda bira şişesi, benzin, bali, deterjan, strafor ve bez parçaları ile molotof kokteyli denilen canlılar üzerinde öldürücü ve yaralayıcı, cansızlar üzerinde yakıcı ve tahrip edici özelliklere sahip patlayıcı madde hazırladıkları esnada polisler tarafından yakalanan ve bir kısım suça sürüklenen çocuklar tarafından teşhis edilen suça sürüklenen çocukların eylemlerinin; örgütün hiyerarşik yapısına dahil olduklarını gösterecek derecede çeşitlilik, devamlılık ve yoğunluk göstermemesi karşısında, bir bütün halinde TCK'nın 220/6 ve 314/2-3 maddesine uyan örgüt adına suç işleme suçunu oluşturacağı gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm kurulması,

4) ..., ..., ... hakkında silahlı terör örgütüne üye olma suçu yönünden yapılan temyiz başvurularının incelenmesinde;

Dairemizce de benimsenen Ceza Genel Kurulunun 15.05.2012 tarih ve 2011/1-872 esas 2012/198 karar sayılı kararında da ayrıntıları belirtildiği üzere; sanıklardan birisinin savunulmasının diğer sanık yönünden savunmada zafiyet yarattığı durumlarda menfaat uyuşmazlığı bulunduğunun kabulü gerektiği, suça sürüklenen çocuklar Ozan ve Oktay'ın soruşturma aşamasında birbirleri ve suça sürüklenen çocuk ... aleyhine beyanda bulundukları anlaşılmakla aynı müdafii tarafından temsil edilen suça sürüklenen çocuklar ..., ..., ... arasında savunmalarına zafiyet yaracak düzeyde zarar verebilecek menfaat çatışması oluştuğundan ayrı müdafilerce temsil edilmelerine imkan sağlanması gerekirken CMK'nın 152/1. maddesine aykırı şekilde yargılamaya devam edilerek hüküm kurulmak suretiyle suça sürüklenen çocukların savunma haklarının kısıtlanması,

Kabule göre de;

Yargısal kararlarda ve yukarıda zikredilen açıklamalar ışığında (iş bu kararın 3. Maddesi kapsamında) suça sürüklenen çocukların eyleminin bir bütün halinde TCK'nın 220/6 ve 314/2-3 maddesine uyan örgüt adına suç işleme suçunu oluşturacağı gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm kurulması,

Bozmayı gerektirmekle, suça sürüklenen çocuklar müdafilerinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, bu sebeplerden dolayı hükümlerin CMK'nın 302/2. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 28.02.2019 tarihinde yürürlüğe giren 20.02.2019 tarih ve 7165 sayılı Kanunun 8. maddesiyle değişik 5271 sayılı Kanunun 304. maddesi uyarınca dosyanın İstanbul Anadolu Çocuk Ağır Ceza Mahkemeine, kararın bir örneğinin bilgi için İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 27. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 24.05.2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/24786, Karar No: 2017/10976, Tarih: 20.06.2017

**9. Hukuk Dairesi         2015/24786 E.  ,  2017/10976 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

DAVA :Taraflar arasındaki, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, kötüniyet tazminatı, manevi tazminat ile yıllık izin ücreti ve ücret alacaklarının ödetilmesi davasının yapılan yargılaması sonunda; ilamda yazılı nedenlerle gerçekleşen miktarın faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine ilişkin hüküm süresi içinde duruşmalı olarak temyizen incelenmesi taraflar avukatlarınca istenilmesi üzerine dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 20/06/2017 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü davalı adına Avukat ... ile karşı taraf adına Avukat ... geldiler. Duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının davalı Şirkette 03.05.1999 tarihinde yem ve katkı maddeleri satış sorumlusu olarak çalışmaya başladığını, en son aylık brüt ücretinin 1.680,00 TL olduğunu, 01.04.2003 tarihinden itibaren yem ve yemlik preparatlar teknik sorumlusu olarak ikinci bir görev üstlendiğini ve denetimler esnasında şirket sorumlusu olarak bulunduğunu, bu görev için kendisine 01.04.2003 tarihli sözleşme kapsamında 700,00 TL aylık ücret belirlendiğini, teknik sorumlu görevine ilişkin sözleşmenin 29.04.2005 ve 12.03.2007 tarihlerinde yenilendiğini ve 09.03.2009 tarihine kadar uzatıldığını, buna bağlı olarak söz konusu 2. görevine ilişkin net 1.000,00 TL aylık ücret belirlendiğini, ancak davalı işverenliğin defaten uyarılmasına ve ödeme vaadinde bulunmasına karşın sürekli atlatıldığını, teknik sorumlusu görevine ilişkin söz konusu ücret alacaklarını asla ödenmediğini, bu ücretlerin kuruma bildirilmediğini, sigorta primlerinin eksik tahakkuk ettirildiğini, yıllık ücretli izinlerinin kullandırılmadığını, ikramiye, giyim yardımı vb. ödemelerin diğer çalışanlara kıyasla farklı ödendiğini, yaklaşık 6 ikramiye alacağının ödenmediğini, bu nedenlere bağlı olarak ... 15. Noterliği'nin 02.06.2009 tarih ve 19539 yevmiye nolu ihtarnamesi ile, 4857 sayılı Kanunun 24/II-e bendi kapsamında iş akdini haklı olarak feshettiğini iddia ederek kıdem ve ihbar tazminatı, ikramiye, yıllık ücretli izin, ücret, kötünüyet tazminatı ve manevi tazminat alacaklarının tahsilini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacının davalı Şirkette iki ayrı görevde çalışmış olduğunun söz konusu olmadığını, davacının iddia ettiği yem ve yemlik preparatları teknik sorumluluğuna dair işinde asıl işi ve vermiş olduğu hizmetlerin kapsamında olduğunu, davacının fiilen ayrı bir iş yapmadığı halde ikinci bir iş sözleşmesinden bahsederek ayrı bir ücret talep etmesinin yasal dayanağı bulunmadığını, davacıya ödenen maaşın 1.680,00 TL olduğunu, bu tutarın davacının davalı Şirkette yapmış olduğu çalışmaların karşılığı olduğunu, davacının kötüniyetini gösterdiğini, davacının dinletecekleri şahitler huzurunda sürekli olarak işi bırakacağını ve istifa edip şehir dışına taşınacağını bildirdiğini, işe gelmemeye başladığını, davacının devamsızlığı nedeni ile tutanak tutularak iş akdinin İş Kanunu’nun 25/II-g maddesine göre bildirimsiz ve tazminatsız feshedildiğini bu nedenle ihbar ve kıdem tazminatı talebinde bulunamayacağını, ikramiye ve izin ücreti taleplerini kabul etmediklerini, davacının dilekçesindeki taleplerinin zamanaşımına uğradığını, kötüniyet tazminatı talebinin dayanaksız olduğunu, manevi tazminat isteminin reddinin gerektiğini, açıklanan nedenlerle zamanaşımı da dikkate alınarak açılmış davanın reddini talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkeme, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanarak davacı tarafından iş akdi 'ikinci bir görev üstlendiğini ve söz konusu 2. görevine ilişkin ücret alacaklarını ödenmediği, bu ücretlerin kuruma bildirilmediği, sigorta primlerinin eksik tahakkuk ettirildiği, yıllık ücretli izinlerinin kullandırılmadığı, ikramiye, giyim yardımı vb. ödemelerin diğer çalışanlara kıyasla farklı ödendiği, yaklaşık 6 ikramiye alacağının ödenmediği gerekçeleri ile feshedildiği ... 1. İş Mahkemesinin 2009/537 esas2011/185 karar sayılı dosyasında davacının sigorta primlerinin eksik yatırıldığının tespit edildiği bu nedenle davacı tarafından iş akdinin haklı olarak feshedildiği, kıdem tazminatı talep edebileceği, ancak davacı iş akdini kendisi feshettiğinden ihbar tazminatı talep hakkı bulunmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar vermiştir.

D) Temyiz:

Kararı taraflar temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davacının tüm davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Taraflar arasında, işçilik alacaklarının zamanaşımına uğrayıp uğramadığı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Zamanaşımı, alacak hakkının belli bir süre kullanılmaması yüzünden dava edilebilme niteliğinden yoksun kalmasını ifade eder. Bu tanımdan da anlaşılacağı üzere zamanaşımı, alacak hakkını sona erdirmeyip sadece onu "eksik bir borç" haline dönüştürür ve "alacağın dava edilebilme özelliği"ni ortadan kaldırır.

2-Taraflar arasında, işçilik alacaklarının zamanaşımına uğrayıp uğramadığı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Zamanaşımı, alacak hakkının belli bir süre kullanılmaması yüzünden dava edilebilme niteliğinden yoksun kalmasını ifade eder. Bu tanımdan da anlaşılacağı üzere zamanaşımı, alacak hakkını sona erdirmeyip sadece onu "eksik bir borç" haline dönüştürür ve "alacağın dava edilebilme özelliği"ni ortadan kaldırır.

Bu itibarla zamanaşımı savunması ileri sürüldüğünde, eğer savunma gerçekleşirse hakkın dava edilebilme niteliği ortadan kalkacağından, artık mahkemenin işin esasına girip onu incelemesi mümkün değildir.

Zamanaşımı, bir borcu doğuran, değiştiren ortadan kaldıran bir olgu olmayıp, salt doğmuş ve var olan bir hakkın istenmesini ortadan kaldıran bir savunma aracıdır. Bu bakımdan zamanaşımı alacağın varlığını değil, istenebilirliğini ortadan kaldırır. Bunun sonucu olarak da, yargılamayı yapan yargıç tarafından yürüttüğü görevinin bir gereği olarak kendiliğinden göz önünde tutulamaz. Borçlunun böyle bir olgunun var olduğunu, yasada öngörülen süre ve usul içinde ileri sürmesi zorunludur. Demek oluyor ki zamanaşımı, borcun doğumu ile ilgili olmayıp, istenmesini önleyen bir savunma olgusudur. Şu durumda zamanaşımı, savunması ileri sürülmedikçe, istemin konusu olan hakkın var olduğu ve kabulüne karar verilmesinde hukuksal ve yasal bir engel bulunmamaktadır.

Hemen belirtmelidir ki, gerek İş Kanununda, gerekse Borçlar Kanununda, kıdem ve ihbar tazminatı alacakları için özel bir zamanaşımı süresi öngörülmemiştir.

Uygulama ve öğretide kıdem tazminatı ve ihbar tazminatına ilişkin davalar, hakkın doğumundan itibaren, eski 818 sayılı Borçlar Kanununun 125 inci maddesi uyarınca on yıllık zamanaşımına tabi tutulmuştur. 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren yeni 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 146 ıncı maddesinde de genel zamanaşımı 10 yıl olarak belirlenmiştir.

Tazminat niteliğinde olmaları nedeni ile sendikal tazminat, kötüniyet tazminatı, işe başlatmama tazminatı, 4857 sayılı İş Kanununun; 5 inci maddesindeki eşit işlem borcuna aykırılık nedeni ile tazminat, 26/2 maddesindeki maddi ve manevi tazminat, 28 inci maddedeki belgenin zamanında verilmemesinden kaynaklanan tazminat, 31/son maddesi uyarınca askerlik sonrası işe almama nedeni ile öngörülen tazminat istekleri on yıllık zamanaşımına tabidir.

Bu noktada, zamanaşımı başlangıcına esas alınan kıdem tazminatı ve ihbar tazminatı hakkının doğumu ise, işçi açısından hizmet aktinin feshedildiği tarihtir.

Zamanaşımı, harekete geçememek, istemde bulunamamak durumunda bulunan kimsenin aleyhine işlemez. Bir hakkın, bu bağlamda ödence isteminin doğmadığı bir tarihte, zamanaşımının başlatılması hakkın istenmesini ve elde edilmesini güçleştirir, hatta olanaksız kılar.

Bu noktada, zamanaşımı başlangıcına esas alınan kıdem tazminatı ve ihbar tazminatı hakkının doğumu ise, işçi açısından hizmet aktinin feshedildiği tarihtir.

Zamanaşımı, harekete geçememek, istemde bulunamamak durumunda bulunan kimsenin aleyhine işlemez. Bir hakkın, bu bağlamda ödence isteminin doğmadığı bir tarihte, zamanaşımının başlatılması hakkın istenmesini ve elde edilmesini güçleştirir, hatta olanaksız kılar.

İşveren ve işçi arasındaki hukuki ilişki iş sözleşmesine dayanmaktadır. İşçinin sözleşmeye aykırı şekilde işverene zarar vermesi halinde, işverenin zararının tazmini amacı ile açacağı dava da tazminat niteliğinde olduğundan on yıllık zaman aşımına tabidir.

4857 sayılı Kanundan daha önce yürürlükte bulunan 1475 sayılı Yasada ücret alacaklarıyla ilgili olarak özel bir zamanaşımı süresi öngörülmediği halde, 4857 sayılı İş Kanunun 32/8 maddesinde, işçi ücretinin beş yıllık özel bir zamanaşımı süresine tabi olduğu açıkça belirtilmiştir. Ancak bu Kanundan önce tazminat niteliğinde olmayan, ücret niteliği ağır basan işçilik alacakları ise 818 sayılı Borçlar Kanununun 126/1 maddesi uyarınca beş yıllık zamanaşımına tabidir. 01.06.2012 tarihinden sonra yürürlüğe giren 6098 Sayılı TBK.’un 147. Maddesi ise ücret gibi dönemsel nitelikte ödenen alacakların beş yıllık zamanaşımına tabi olacağını belirtmiştir.

Kanundaki zamanaşımı süreleri, 6098 Sayılı TBK 148. Maddesi gereğince tarafların iradeleri ile değiştirilemez.

İş sözleşmesi devam ederken kullanılması gereken ve iş sözleşmesinin feshi ile alacak niteliği doğan yıllık izin ücreti alacağının zamanaşımı süresinin fesih tarihinden başlatılması gerekir (HGK. 05.07.2000 gün ve 2000/9-1079 E, 2000/1103 K).

Sözleşmeden doğan alacaklarda, zamanaşımı alacağın muaccel olduğu tarihten başlar. (TBK. m. 149(818.BK.128). Türk Borçlar Kanununun 117 inci maddesi uyarınca, borcun muaccel olması, ifa zamanının gelmiş olmasını ifade eder. Borcun ifası henüz istenemiyorsa muaccel bir borçtan da söz edilemez.

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 151 inci maddesinde zamanaşımının nasıl hesaplanacağı belirtilmiştir. Bu maddenin birinci fıkrası, zamanaşımının alacağın muaccel olduğu anda başlayacağı kuralını getirmiştir(818 sayılı BK.128). Aynı yönde düzenleme 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 151 inci maddesinde yer almaktadır.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 152. maddesi gereğince, asıl alacak zaman aşımına uğradığında faiz ve diğer ek haklar da zamanaşımına, uğrar. Diğer bir deyişle faiz alacağı asıl alacağın tabi olduğu zamanaşımına tabi olur(818 sayılı BK.131).

Türk Borçlar Kanunu’nun 154. maddesi (818 Sayılı BK 133/2) uyarınca, alacaklının dava açmasıyla zamanaşımı kesilir. Ancak zaman aşımının kesilmesi sadece dava konusu alacak için söz konusudur.