muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/6135, Karar No: 2018/767, Tarih: 08.02.2018

**10. Hukuk Dairesi         2017/6135 E.  ,  2018/767 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

Dava, davalılardan işverene ait işyerinde 01.10.2008 tarihine kadar geçen çalışmalarının göz önünde bulundurularak itibari hizmet süresinin sigortalılık sürelerine eklenmesi gerektiğinin tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama neticesinde ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Mahkemece uyulan bozma ilamında "....Davacının, 28.03.2007 - 30.09.2008 tarihleri arasındaki işyeri, çalıştığı birim ve yaptığı iş tereddüde mahal vermeksizin belirlenmeden, işyerinin fiziki durumu keşifle tespit edilmeden, davacının yaptığı işin, gaz maskesiyle çalışmayı gerektiren iş olup olmadığı hususunda gerekli araştırma ve yeterli inceleme yapılmadan, mahkemece, yazılı şekilde karar verilmesi, eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır. Mahkemece, 28.03.2007 - 30.09.2008 tarihleri arasında davacının, çalıştığı birim ile yaptığı iş (üretim, bakım, aşçı, teknik eleman, güvenlik görevlisi, vs.), işverenden davacının işyeri şahsi dosyası da celbedilerek tereddüde mahal vermeyecek şekilde tespit edilmeli; davacının çalışmasına konu davalı işverenin işyeri ile ilgili denetimlerin yapıldığı müfettiş raporları araştırılıp celbedilmeli; işyerinin bölümleri, nitelikleri ve buralardaki çalışma süreleri somutlaştırılmalı; işyerinin fiziksel koşulları keşif ile tespit edilmeli; davalı işveren vekilince, eldeki dava dosyası ile emsal nitelikte olduğu belirtilen Adıyaman İş Mahkemesinin 2008/823E – 2011/25 K. Sayılı dosyası celbedilmeli; işlenilen tütün miktarı, işleme esnasında kullanılan kimyasal maddeler ( zehirler vs.) ve kimyasal maddelerin kullanılma dönemleri işverenden sorulup, kullanılan maddelerin insan sağlığına etkileri ve gaz maskesi ile korunmanın şart olup olmadığı hususlarını da değerlendiren işgüvenliği konularında uzman bilirkişiden rapor alınmalı; alınan rapor mevcut delillerle birlikte değerlendirilerek sonucuna göre davacının 506 sayılı Yasa’nın Ek 5. maddesinin IV.bendin (1.2.3.4.) alt bentlerinde belirtilen işleri yaparken fiziksel dış etkenlerin ve olumsuz çalışma koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediği irdelenerek karar verilmesi" gerektiği belirtilmiştir.

Mahkemece, işyerinde keşfe esas faaliyet bulunmaması sebebiyle keşif yapılmaması isabetli ise de davacının davalı işyerinde çalıştığı birim/ birimler ve davacının yaptığı iş yönünden anılan madde şartlarının oluşup oluşmadığı, konusunda davacı yönünden somutlaştırmadan irdeleyen bilirkişi raporunun hükme esas alınarak karar verilmesi eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır.

Mahkemece, işyerinde keşfe esas faaliyet bulunmaması sebebiyle keşif yapılmaması isabetli ise de davacının davalı işyerinde çalıştığı birim/ birimler ve davacının yaptığı iş yönünden anılan madde şartlarının oluşup oluşmadığı, konusunda davacı yönünden somutlaştırmadan irdeleyen bilirkişi raporunun hükme esas alınarak karar verilmesi eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır.

Yukarıdaki açıklamalar ışığında; mahkemece, 28.03.2007 – 30.09.2008 tarihleri arasında davacının, çalıştığı birim ile yaptığı iş (üretim, bakım, aşçı, teknik eleman, güvenlik görevlisi, vs.), işverenden davacının işyeri şahsi dosyası da celbedilerek tereddüde mahal vermeyecek şekilde tespit edilmeli; davacının çalışmasına konu davalı işverenin işyeri ile ilgili denetimlerin yapıldığı müfettiş raporları araştırılıp celbedilmeli; işyerinin bölümleri, nitelikleri ve buralardaki çalışma süreleri somutlaştırılmalı; işyerinde keşif yapılamaması sebebiyle eldeki dava dosyası ile emsal nitelikte olduğu belirtilen Diyarbakır 1. İş Mahkemesinin 2015/693 E. - 2016/148 K. sayılı dosyası ve Diyarbakır 1. İş Mahkemesinin 2015/691 E. - 2016/146 K. sayılı dosyası celbedilmeli; işlenilen tütün miktarı, işleme esnasında kullanılan kimyasal maddeler (zehirler vs.) ve kimyasal maddelerin kullanılma dönemleri işverenden sorulup, kullanılan maddelerin insan sağlığına etkileri ve gaz maskesi ile korunmanın şart olup olmadığı hususlarını da değerlendiren bilirkişi kurulundan davacının talebe konu dönem yönünden çalıştığı birim, yaptığı iş somutlaştırılmak ve davacı yönünden bireyselleştirilmek suretiyle düzenlenecek ek rapor alınmalı; alınan rapor ve emsal dosyalarda alınan raporlar mevcut delillerle birlikte değerlendirilerek sonucuna göre davacının 506 sayılı Yasa’nın Ek 5. maddesinin IV.bendin (1.2.3.4.) alt bentlerinde belirtilen işleri yaparken fiziksel dış etkenlerin ve olumsuz çalışma koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediği irdelenerek karar verilmelidir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMAS1NA, temyiz harcının istek halinde davalılardan Sümer Holding A.Ş. Genel Müdürlüğüne iadesine, 08/02/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/4598, Karar No: 2024/7827, Tarih: 23.10.2024

**2. Hukuk Dairesi         2024/4598 E.  ,  2024/7827 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 18. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2021/343 E., 2024/657 K.

KARAR : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Fethiye 1. Aile Mahkemesi

SAYISI : 2020/766 E., 2020/834 K.

Taraflar arasındaki yargılamanın iadesi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı kadın vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı kadın vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı kadın vekili dava dilekçesinde; Fethiye Aile Mahkemesi'nin 2019/578 Esas ve 2019/780 Karar sayılı ilamıyla anlaşmalı olarak boşandıklarını, ancak hükme etkili hile ve tehditler ile müvekkilinin kandırıldığını iddia ederek yargılamasının iadesine karar verilerek davanın zina sebebiyle çekişmeli boşanma davasına dönüştürülmesine ve boşanma davası konusu olan boşanma protokolünün iptaline karar verilmesini talep ve dava hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı erkek vekili cevap dilekçesinde; tarafına yüklenen asılsız iddiaları tamamen reddettiğini, karşı tarafın iddialarına dayanak delillerin tamamının hukuka aykırı biçimde elde edildiğini, kişisel bilgilerinin hangi yolla elde edildiğinin muamma olduğunu, hukuka aykırı olarak elde edilen delillerin dikkate alınmamasını beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

II. CEVAP

Davalı erkek vekili cevap dilekçesinde; tarafına yüklenen asılsız iddiaları tamamen reddettiğini, karşı tarafın iddialarına dayanak delillerin tamamının hukuka aykırı biçimde elde edildiğini, kişisel bilgilerinin hangi yolla elde edildiğinin muamma olduğunu, hukuka aykırı olarak elde edilen delillerin dikkate alınmamasını beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; tarafların Mahkememizin 2019/578 Esas, 2019/780 Karar sayılı ilamı ile boşanmalarına karar verildiğini, kararın 16.09.2019 tarihinde kesinleştiğini, talep edenin kararın, hileli davranışlar ve elde olmayan sebeplerle sonradan ele geçen deliller nedeniyle yargılamanın iadesi talep ettiği, yargılamanın iadesi talebinin yasal süresinde usulüne uygun olarak ileri sürüldüğü,yargılamanın iadesi talep edenin sonradan elde ettiğini beyan ettiği delil anlaşmalı boşanma davasının delili niteliğinde olmayıp, aynı zamanda hukuka aykırı şekilde elde edildiği ayrıca yargılamanın iadesi davasına konu olan davada kadının aleyhine bir karar verilmediği aksine tarafların talebi gibi anlaşmalı boşanma davasının kabulü ile tarafların boşanmalarına karar verildiği, davacının "gerçekleri bilmiş olsaydı anlaşmalı boşanma protokolüne imza atmayacağı" şeklindeki iddiasının bu davada dinlenme ve yargılamanın yenilenmesi sebebi olarak kabulünün mümkün olmadığı, yargılamanın iadesi sebeplerinden hiçbirinin bulunmadığı, taraflar arasında her iki tarafın talebi ile evlilik birliğinin temelinden sarsıldığının herhangi bir delil toplanmaksızın kanuni zorunluluk sebebiyle kabul edildiği, bu kabul esnasında tarafların evlilik birliğinin temelinden sarsıldığına ilişkin iddialarının yine yasa gereğince sebep ve saikinin araştırılmadığı, soyut hile iddiası ile sonradan ele geçirilen davanın esasını etkileyeceği iddia olunan fotoğrafların mücbir sebeple elde edilememiş olduğu iddiasının kabul edilebilirliği bulunmadığı ve yargılamanın iadesi talebinin mesmu olmadığı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 375 inci maddesindeki yargılamanın iadesi şartlarının oluşmadığı gerekçesi ile; davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı kadın vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı kadın vekili istinaf dilekçesinde özetle; İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak talepleri doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmesi istemi ile istinaf başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı kadın vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı kadın vekili istinaf dilekçesinde özetle; İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak talepleri doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmesi istemi ile istinaf başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; yargılamanın iadesi müessesinin kesin hükme bağlanmış olan bir davaya yeniden bakılamayacağı kuralının istisnası olduğu, yargılamanın iadesinin bazı ağır yargılama hatalarından dolayı maddî anlamda kesin hükmün bertaraf edilmesi ve daha önce kesin hükme bağlanmış olan dava hakkında yeniden yargılama yapılmasına imkân veren olağanüstü bir kanun yolu olduğu, bir hüküm kesinleşmedikçe ona karşı yargılamanın iadesi yoluna gidilemeyeceği, yargılamanın iade sebeplerinin kanunda tahdidi olarak sayıldığı ve bunlar dışında bir sebepten dolayı yargılamanın iadesi yoluna başvurulamayacağı, sebeplerin kıyas yolu ile genişletilemeyeceği, mahkemenin tarafların ikrar veya kabulü ile bağlı olmaksızın ileri sürülen sebebin varit olup olmadığını re'sen araştırmakla yükümlü olduğu, sebebin varlığını ispat yükünün davacıya ait olduğu, bu araştırma sonucunda mahkemenin ileri sürülen sebebin doğru olmadığı kanısına vardığında yargılamanın iadesi davasını reddedeceği, davaya bakan hâkimin her şeyden önce davanın dinlenilebilirlik(mesmu) koşullarının mevcut olup olmadığını araştırması gerektiği; somut yargılamada, davacının 6100 sayılı Kanun'un 375 inci maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendi kapsamında “yargılama sırasında, aleyhine hüküm verilen tarafın elinde olmayan nedenlerle elde edilemeyen bir belgenin, kararın verilmesinden sonra ele geçirilmiş olması” iade sebebine dayanarak erkeğin ziynetleri bozdurarak aldığı iddia edilen bağımsız meskene ilişkin ödemelerin erkek tarafından yapıldığını gösterir dekontları ve erkeğin emekli ikramiyesi dekontlarını sunduğu ancak bu belgelerin 6100 sayılı Kanun'un 375 inci maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendi kapsamında değerlendirilemeyeceği, yine ziynet eşyalarının iadesi davasında dinlenen kadın tanığı S.'nin yalan tanıklık suçu işlediğinden bahisle tanık hakkında suç duyurusunda bulunulmuş ise de adli soruşturma neticesinde kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği ve bu karara karşı yapılan itirazın reddedilerek kararın kesinleştiği, bu haliyle davacı yargılamanın yenilenmesini gerektirir bir hususu ispatlayamadığından, davasının reddine karar verilmesinin usul ve kanuna uygun olduğu gerekçesi ile; istinaf başvurusunun 6100 sayılı Kanun'un 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (1) inci alt bendi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı kadın vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı kadın vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı kadın vekili temyiz dilekçesinde özetle; usule ve esasa ilişkin itirazlarının değerlendirilmediğini, hukuki dinlenilme hakkının ihlal edildiğini,müvekkilinin iradesinin tehdit, hile, aldatma ile etkilenmemiş olsaydı ve kesinleşen yargılama süreci içerisinde eşinin kendisini başka bir kadınla defalarca aldatmış olduğunu öğrenmiş olsaydı müvekkilinin anlaşmalı bir şekilde protokolü imzalamayacağını ve asla boşanmayacağını, davalı erkeğin protokoldeki yükümlülüklerini yerine getirmemesi ve yalan vaatlerde bulunması nedeni ile kötü niyetli olduğunun ispatladığını belirterek, davanın kabulü yönünden kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, yargılamanın iadesi davasının reddinin usul ve kanuna uygun olup olmadığı, davanın ispatlanıp ispatlanmadığı noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Kanun'un 190 ıncı maddesi, 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 inci, 371 inci, 374 üncü, 375 inci, 378 inci ve 379 uncu maddeleri.

3. Değerlendirme

1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

23.10.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/8765, Karar No: 2025/8121, Tarih: 13.05.2025

**10. Hukuk Dairesi         2024/8765 E.  ,  2025/8121 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 30. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/2990 E., 2024/669 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 23. İş Mahkemesi

SAYISI : 2021/167 Esas, 2022/681 Karar

Taraflar arasındaki iş kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davalı ... Yapı şirketi yönünden davanın reddine, diğer davalı yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacılar vekili ve davalı ... Elektrik Üretim Madencilik San. ve Tic. A.Ş. vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davalı ... Yapı şirketi yönünden davanın reddine, diğer davalı yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili ve davalı ... Elektrik Şirketi vekili tarafından temyiz edilmek ve de davacılar vekili tarafından duruşma talep edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin ve işin duruşmaya tabi olduğunun anlaşılması nedeniyle duruşma talebinin kabulüne karar verildikten sonra duruşma için 13.05.2025 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmiştir. Duruşma günü murafaalı temyiz eden davacılar adına Av. ... ile davalı ... Elektrik Üretim Mad. San. ve Tic. A.Ş. adına Av. ... geldiler. Davalı Tasfiye Halinde ... Yapı ve Madencilik San. Tic. Ltd. Şti. adına gelen olmadı. Gelenlerin yüzlerine karşı duruşmaya başlanıp sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra duruşmaya son verilerek aynı günde Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili özetle; meydana gelen iş kazası nedeniyle müvekkillerinin murisinin vefat ettiğini, kazanın meydana gelişinde davalıların kusurlu olduklarını ileri sürerek talep ettikleri maddi ve manevi tazminatların davalılardan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar özetle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuşlardır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı ... Yapı Şirketi yönünden husumet nedeniyle davanın reddine, diğer davalı yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili ve davalı ... Elektrik Şirketi vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davalı ... Yapı Şirketi yönünden husumet nedeniyle davanın reddine, diğer davalı yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ SEBEPLERİ

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili ve davalı ... Elektrik Şirketi vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davalı ... Yapı Şirketi yönünden husumet nedeniyle davanın reddine, diğer davalı yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ SEBEPLERİ

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; asıl davanın kısmi dava olduğu gözetilmeksizin ek dava açılmasının engellenmesinin adil yargılanma hakkını ihlal ettiğini, mahkemenin karar tarihine en yakın asgari ücret artışını dikkate almayarak gerçek zararı eksik hesapladığını, bilirkişinin TRH 2010 tablosu yerine PMF tablosuna göre hesaplama yapmasının hukuka aykırı olduğunu, ceza dosyasında işletme müdürü cezalandırıldığını, destekten yoksun kalma tazminatı oranlarının düşük hesaplandığını, murisin maaşının eksik hesaplandığını ve net maaşının 5.500,00 TL olduğunun kabul edilmesi gerektiğini, SGK gelirinden fazla mahsup yapıldığını, müvekkili eş ... için %22 evlenme olasılığı indirimi yapılmasının hatalı olduğunu, bilirkişinin taraflı ve yanlı davranarak hukuki yorum yaptığını, bu nedenle rapora itiraz ederek yeni bilirkişi raporu alınmasının gerektiğini, hükmedilen manevi tazminat miktarlarının düşük olduğunu, aynı iş kazasında ölen diğer işçilere çok daha yüksek manevi tazminat verildiğini, mevcut manevi tazminatların ekonomik gerçekler ve olayın ağırlığı karşısında tatmin sağlamadığını, davacılar ihtiyari dava arkadaşı olduğundan her biri için ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken tek vekalet ücreti takdir edilmesinin hatalı olduğunu, manevi tazminatın kısmen reddi nedeniyle davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmesinin usul ve Anayasa’ya aykırı olduğunu, maddi tazminat kabul edilmişken davalı lehine vekalet ücreti verilmesinin hatalı olduğunu, yargılama giderlerinin çoğunun davacılara yüklenmesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

Davalı ... Elektrik Şirketi vekili özetle, kararın kusur yönünden istinaf edilmesine rağmen Bölge Adliye Mahkemesi tarafından kusura ilişkin bilirkişi incelemesi yaptırılmadığını, dosyada mevcut çelişkili kusur raporları arasındaki çelişkinin giderilmediğini, olayın beklenmeyen hal niteliğinde olduğunu ve tüm iş sağlığı güvenliği yükümlülüklerinin yerine getirildiğini, kusur yönünden rapor alınmadan karar verilmesinin hatalı olduğunu, hesaplamada ücretin asgari ücretin 1,65 katı üzerinden yapılmasının kabul edilemeyeceğini, bir önceki Bölge Adliye Mahkemesi kararına uygun olarak asgari ücretin 1,47 katının esas alınması gerektiğini, ayrıca ücretlerin her yıl asgari ücrete oranlanarak artırılmasının da hatalı olduğunu, dava öncesi yapılan 200.000,00 TL ödemenin faiz işletilmeksizin tazminattan düşülmesinin hukuka aykırı olduğunu, talep artırımının bir kez yapılabileceğinden davacı tarafından yapılan yeni ıslah ve artırımların kabul edilemeyeceğini, destekten yoksun kalma ve maddi tazminatlara güncel rakamlar esas alınarak faiz uygulanmasının mümkün olmadığını, hükmedilen manevi tazminat miktarlarının fahiş olduğunu ve olay tarihinden itibaren faiz uygulandığı da gözetilerek manevi tazminat miktarlarının belirlenmesi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

VI. DEĞERLENDİRME ve GEREKÇE

Uyuşmazlık, iş kazası nedeniyle vefat eden sigortalının hak sahiplerinin destekten yoksun kalma ve manevi tazminat istemlerine ilişkindir.

Dava ehliyeti, kişinin bizzat veya vekili aracılığıyla bir davayı davacı veya davalı olarak takip etme ve usuli işlemleri yapabilme ehliyetidir. Dava ehliyeti, medeni hakları kullanma ehliyetinin usul hukukunda büründüğü şekildir; dolayısıyla, medeni hakları kullanma ehliyetine (fiil ehliyetine) sahip gerçek ve tüzel kişiler dava ehliyetine de sahiptirler.

Taraf sıfatına gelince; bir hakkı dava etme yetkisi (dava hakkı) kural olarak o hakkın sahibine aittir. Bir hakkın sahibinin kim olduğu, dolayısıyla o hakkı dava etme yetkisinin kime ait olduğu, (o davada davacı sıfatının kime ait olacağı) tamamen maddi hukuk kurallarına göre belirlenir. Ancak, bir davanın davacısının o dava yönünden davacı sıfatına sahip bulunmadığının belirlenmesi halinde, mahkeme dava konusu hakkın mevcut olup olmadığını inceleyemeyeceği ve sıfat yokluğundan davanın reddine karar vermek zorunda olduğu için, taraf sıfatı usul hukukunun da düzenleme alanındadır.