muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/480, Karar No: 2014/6791, Tarih: 24.11.2014

**15. Hukuk Dairesi         2014/480 E.  ,  2014/6791 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davacı ... İnş. Tic. Ltd. Şti. ile davalı ... arasındaki davadan dolayı ... 10. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 18.11.2013 tarih ve 2011/414-2013/568 sayılı hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiş, davalı vekili tarafından duruşma istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen günde davacı vekili Avukat ... ile davalı vekili Avukat ... geldi. Hazır bulunan taraflar avukatları dinlendikten sonra vaktin darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmıştı. Bu kere dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Mahalli mahkemsince dosya temyiz incelemesi için Dairemize gönderilmişse de;

Mahkemenin 14.07.2014 tarihli celsesinde davalı tarafından 05.07.2004 tarihli delil listesi ekinde ihale dosyalarının başlıklarını içerir birkaç klasör halinde delilin dosyaya sunulduğu tespit edilmiş, aynı duruşmada davacı vekili de, davalı tarafın bildirdiği 4 klasör delili tebellüğ ettiğini bildirmiştir. Davacı vekilinin 23.06.2005 havale tarihli dilekçesinin son bendinde ise, dava dilekçesi ekinde 4 klasör yapılan imalâtlar ve ödenen hakedişlerle ilgili belge sunuldugu bildirilmiştir. Dosya ekinde bu delil klasörleri bulunmadığı gibi, mahkeme tarafından düzenlenen dosya gönderme formunda da, mahkeme dosyası ve eki 1 klasörün gönderildiği belirtilmiştir. Bu durumda taraf vekillerince sunulan delil klasörlerinin gönderilmediği anlaşılmaktadır. Bu nedenle dosya ekinde gönderilmeyen delil klasörlerinin temin edilmek suretiyle temyiz incelemesi için gönderilmek üzere dosyanın mahalline GERİ ÇEVRİLMESİNE, 24.11.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/10849, Karar No: 2019/5800, Tarih: 09.05.2019

**17. Hukuk Dairesi         2016/10849 E.  ,  2019/5800 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda verilen hükmün temyizen tetkiki taraflar vekilleri tarafından talep edilmiş, davacı vekilince de duruşma istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen 03/04/2019 Çarşamba günü davacı vekili Av. ... ile davalı vekili Av. ... geldi. Temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraflar vekilleri dinlendikten sonra vaktin darlığından dolayı işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmış olup dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili; müvekkiline ait ayakkabı imalathanesinin davalı nezdinde iş yeri paket sigorta poliçesi ile sigortalandığını, iş yerinde meydana gelen yangın sebebiyle hasar meydana geldiğini, iş yerinde meydana gelen emtia zararının 308.840,87 TL olduğunu, iş yerinde meydana gelen hasarın tespiti amacı ile ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyası ile hasar tespiti yaptırıldığını, buna göre makine, teçhizatlar vs.'nin yangın nedeni ile ağır hasara uğramış olduğunu, tespit dosyasında bu değerlere ilişkin 58.475,00 TL +KDV zarar tespit edilmiş olduğunu, 20.880,00 TL kira kaybı zararının olduğunu, iş durması nedeni ile oluşan zarar için 36.000,00 TL talep ettiklerini, yangına bağlı olarak zarar gören sıva, dekor, boya, merdiven, parkeler, sandalye, dolap, mobilyalar, camlar, vana, musluklar, demirbaş eşyalar vs. meydana gelen hasarların onarımı ile enkaz kaldırma, temizlik masrafları ile yoğun duman su sıkılması nedeni ile meydana gelen zararların var olduğunu, tüm zarar kalemleri toplandığında 405.092,00 TL+KDV tutara baliğ olduğunu, zararın karşılanmadığını bildirerek, 405.092,00 TL+KDV’sinin ve tespit dosyası ile yapılan 2.500,00 TL giderin tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili, davaya konu yangının iş yerinin 30 m2 olan ilk madde malzeme ve yan mamul emtia deposunda meydana geldiğini, yangının imalathane bölümüne sirayet etmeden kontrol altına alındığının tespit edildiğini, hasar miktarına yönelik ekspertiz çalışmaları neticesinde, Emtia, makine-tesisat, Demirbaş-dekorasyon, iş durması ve kira kaybı olmak üzere toplam zararın 87.022,98 TL olduğunun tespit edilmiş olduğunu, Yangın Sigortası Genel Şartlarının A 3.3.2 maddesine göre modeller ve kalıpların, sarf malzeme hasarlarının teminat dışında bulunduğunu, kiracı sorumluluk-Komşu sorumluluk hasarı bakımından davacı dışında üçüncü kişi üzerinde gerçekleşen toplam hasar miktarının 2.925,00 TL olduğunu, kira Kaybı için bir teminat yazılmadığını, iş durması zararının teminat altına alınmadığını, ekspertiz sırasında ve sonrasında sigortalıya makineler için acil olarak servis çağrılması ve gerekli önlemlerin alınarak makinelerde oluşacak paslanma ve korozyonun engellenmesinin gerektiği belirtilmesine rağmen herhangi bir müdahalede bulunulmadığını, bazı makinelerin korozyona uğradığını, paslanmalar meydana geldiğinin görüldüğünü, yangının hammadde deposunda yıkama sebebiyle atölye kısmında bulunan makinelerde yanmaya bağlı hasarın söz konusu olmadığını, yangın sonrası makinelerin temizlenerek yağlanması ile kurtarılabileceğinin tespit edildiğini, tüm makineler için temizlik ve kısmi onarım masrafı üzerinden hesaplanması yapılmış ve toplamda 12.916,25 TL temizlik ve kısmi onarım masrafı olduğunu, davacının diğer taleplerinin de fahiş olduğunu bildirerek, açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, toplanan delillere ve benimsenen bilirkişi raporuna göre davanın kısmen kabulü ile 193.458,51 TL'nin 18/10/2013 tarihinden işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili ile davalı vekilince temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davalı vekilinin tüm, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Davacı vekili yargılamadan önce hasar miktarı ile ilgili olarak tespit yaptırıldığını belirterek tespit dosyası yargılama masraflarını talep etmiştir. Davacı tarafça davadan

önce yaptırılan tespit masrafları da yargılama giderlerinden olup bu masrafların da hükümde yargılama giderleri arasında gösterilmesi gerekirken bu yönden de olumlu ya da olumsuz bir hüküm kurulmaması doğru değil bozma nedeni ise de; bu yanılgının giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmeyeceğinden hükmün bu yönden düzelterek onanmasına karar vermek gerekmiştir.

önce yaptırılan tespit masrafları da yargılama giderlerinden olup bu masrafların da hükümde yargılama giderleri arasında gösterilmesi gerekirken bu yönden de olumlu ya da olumsuz bir hüküm kurulmaması doğru değil bozma nedeni ise de; bu yanılgının giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmeyeceğinden hükmün bu yönden düzelterek onanmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ:Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin tüm, davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hüküm fıkrasının 3. paragrafında yer alan “...3.037,00 TL yargılama giderinden...“ ibaresinin hükümden tümden çıkarılarak yerine "...3.037,00 TL yargılama gideri ile 2.500,00 TL tespit masrafları olmak üzere toplam 5.537,00 TL yargılama giderinin davanın kabul edilen kısmına tekabül eden 2.644,28 TL’nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına," ibaresinin yazılmasına, hükmün bu haliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 2.037,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak duruşmada vekille temsil olunan davacıya verilmesine, aşağıda dökümü yazılı 9.911,15 TL kalan onama harcının temyiz eden davalıdan alınmasına, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davacıya geri verilmesine, 09/05/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/2711, Karar No: 2018/7848, Tarih: 25.10.2018

**21. Hukuk Dairesi         2017/2711 E.  ,  2018/7848 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi

TÜRK MİLLETİ ADINA

K A R A R

A)Davacı İstemi:

Dava, davacı kız çocuğunun vefat eden babasından almakta olduğu Bağ-kur ölüm aylığının kesilmesine dair Kurum işleminin iptali ve Kurum'a borçlu bulunmadığının tespiti istemine ilişkindir.

B)Davalı Cevabı:

Davalı Kurum vekili; davanın reddini istemiştir.

C)İlk Derece Mahkemesi Kararı:

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

D) İstinaf Başvurusu :

Davalı Kurum vekili tarafından sunulan dilekçe ile kararın usul ve yasaya aykırı olduğu özet olarak belirtilerek istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

E)Bölge Adliye Mahkemesi Gerekçesi ve Kararı:

Bölge Adliye Mahkemesince “ davacının babası ...'ın vefat ettiği 08.10.1984 ve eşi ...'in vefat ettiği 06.9.1996 tarihinde yürürlükte bulunan 1479 sayılı Kanun'un 45/2-(c) bendine göre yapılan değerlendirmeye göre "davacının eşinden almakta olduğu 5434 sayılı Kanun kapsamındaki dul aylığının geçimini sağlamaya yetecek miktarda olduğu" ve bu nedenle ölüm aylığına hak kazanamadığı gibi, davacıya eşinden bağlanan ölüm aylığının babasından bağlanan aylıktan daha fazla olduğu ve böylece 4956 sayılı Kanun ile değişik 1479 sayılı Kanun'un 45/2-(c) ve 5510 sayılı Kanun'un 54'üncü maddesinin 1/a-5 numaralı bendine göre davacının 5434 sayılı Kanun kapsamında dul aylığı yanında 1479 sayılı Kanun kapsamında ölüm aylığına hak kazanmasının mümkün bulunmadığı, Kurumun aylığın kesilmesi ve borç tahakkukuna dair işleminin yerinde olduğu” gerekçesine dayanılarak, sonuç olarak;

Davalı Kurum vekilinin istinaf isteminin HMK'nın 353/1-b.2 maddesi uyarınca kabulü ile “... 8.İş Mahkemesi'nin 08/12/2016 gün ve 2015/735 Esas, 2016/340 Karar sayılı kararının kaldırılmasına, yerine, davanın reddine” karar verilmiştir.

F)Temyiz:

Davacı vekili tarafından sunulan dilekçe ile “davacının 1479 Sayılı Yasa'ya dayanarak hak kazandıktan sonra yasada yapılan değişikliklerle hakkın kapsamı daraltılsa dahi davacı hakkında hakkın kazanıldığı tarihteki yasa hükümlerinin uygulanması ve dolayısıyla “Yasaların geriye yürümezliği” temel ilkesinden uzaklaşılmaması gerektiği, Kurum'un davacıya haksız ödendiği iddia edilen yersiz aylık borcunun tespitini zamanında yapmadığı ve aylık kesme işlemini zamanında gerçekleştirmediği için borç bedelinin tamamından kendisinin tek başına sorumlu olması gerektiği, davacının her yıl, asgari ücret artışını kendi aldığı aylıkla karşılaştırıp hesap yapması ve bunu da idareye bildirimde bulunması gerektiği yönünde yasal bir yükümlülüğünün bulunmadığı, yasal şartları taşıyarak aylık almaya hak kazanan davacının idarenin iddia ettiği bu bedelden hiçbir şekilde sorumluluğunun olmadığı” özet olarak belirtilmek suretiyle kurulan Bölge Adliye Mahkemesi hükmünün bozulmasına karar verilmesi talep olunmuştur.

G) Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe:

G) Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalı Kurum'un tüm temyiz itirazlarının REDDİNE,

2- Davacı vekilinin temyiz itirazına gelince;

Uyuşmazlık, davacının eşinin ölümü nedeniyle 5434 sayılı Yasa uyarınca aldığı ölüm aylığı yanında, 1479 sayılı Yasa'ya tabi olan anne veya babasının ölümü nedeniyle ayrıca ölüm aylığı alıp alamayacağı noktasında toplanmaktadır.

Davanın yasal dayanağını oluşturan yasal mevzuat aşağıda özetlendiği şekildedir;

1-01.10.1972 tarihinde yürürlüğe giren 1479 sayılı Yasanın 45/c maddesinde " geçimini sağlayacak başka bir gelirleri olmamak kaydı ile yaşları ne olursa olsun evlenmemiş kız çocuklarının her birine %25'i," oranında aylık bağlanacağı hükmü yer almaktadır.

2-04.10.2000 tarihinde yürürlüğe giren 619 sayılı KHK ile 1479 sayılı Yasa'nın 45/c maddesinde değişiklik yapılarak " yaşları ne olursa olsun evli olmayan, evli olmakla beraber sonradan boşanan veya dul kalan ve bu Yasa ile diğer sosyal güvenlik Yasaları kapsamında çalışmayan, bu yasalar kapsamındaki çalışmalarından dolayı gelir veya aylık almayan kız çocuklarının her birine %25'i," oranında aylık bağlanacağı hükmüne yer verilmiştir. Aynı KHK ile 46/2 maddesi değiştirilerek, " Ancak, evliliğin son bulması ile kocasından da aylık almaya hak kazanan kız çocuklarına bu aylıklardan fazla olan ödenir” hükmü getirilmiştir.

3-04.10.2000 tarihli KHK Anayasa Mahkemesi'nin 26.10.2000 gün ve 61/34 sayılı Kararı ile iptal edilmiştir.

4-4956 sayılı Yasa, 08.08.2001 tarihi itibarıyla yürürlüğe girmiş ve bu kez 1479 sayılı Yasanın 45/c maddesi "yaşları ne olursa olsun evli olmayan, evli olmakla beraber sonradan boşanan veya dul kalan ve bu Yasa ile diğer sosyal güvenlik Yasaları kapsamında çalışmayan, bu yasalar kapsamındaki çalışmalarından dolayı gelir veya aylık almayan kız çocuklarının her birine %25'i," oranında aylık bağlanır şeklinde değiştirilmiştir.

Aynı Yasa ile 1479 sayılı Yasa'nın 46/2 maddesine, "Ancak, evliliğin son bulması ile kocasından da aylık almaya hak kazanan kız çocuklarına bu aylıklardan fazla olan ödenir." hükmü getirilmiştir.

Aynı Yasa ile 1479 sayılı Yasa'nın 46/2 maddesine, "Ancak, evliliğin son bulması ile kocasından da aylık almaya hak kazanan kız çocuklarına bu aylıklardan fazla olan ödenir." hükmü getirilmiştir.

Kurumun bu yasal değişiklikler sırasında kız çocukları bakımından uygulamasına gelince; davalı Kurum, 4956 sayılı Yasa ile 08.08.2003 tarihinde yapılan değişiklikten sonra, 45/2. madde hükmünde yer alan " bu Yasa ile diğer sosyal güvenlik Yasaları kapsamında çalışmayan, bu yasalar kapsamındaki çalışmalarından dolayı gelir veya aylık almayan kız çocuklarının her birine " aylık bağlanır" hükmünü dikkate alarak, 08.08. 2003 tarihinden sonra hak sahipleri yararına getirilen yasal düzenleme uyarınca bu tarihten önce ölen Bağ-Kur sigortalılarının kız çocuklarına da ölüm aylığı bağlamıştır. Kurum, farklı sigortalılık kanunlarına göre bağlanan aylıklar söz konusu olduğundan 1479 sayılı Yasa'nın 46/2 maddesini hiçbir zaman uygulamamıştır. Zira, 1479 Yasa'nın 46/2. maddesi aynı yasa kapsamında hem ana veya baba ile kocadan hak edilen aylıklardan fazla olanın bağlanacağını ifade etmektedir.

Sosyal Güvenlik Kurumu 2011/58 sayılı Genelgesi'nin 90. sayfasında yer alan örnek:3 te, "5434 sayılı Yasa'ya göre eşten ve 1479 sayılı Yasa'ya göre babadan 5510 sayılı Yasanın 4/1-a maddesinden aynı anda ölüm aylığı alınabileceğini, Aynı Genelge'nin 99. sayfasında, "eşten 506, anneden 5434 sayılı Yasa, ve babadan 1479 sayılı Yasalar kapsamında her üç aylığın tam olarak bağlanabileceğini örnek göstermiştir.

Davalı Kurum, yeni bir yasal düzenleme olmadığı halde 2013/ 26 sayılı Genelgesiyle farklı uygulamaya başlamış, 1479 sayılı Yasa ile ilgili olarak, 01.10.1972-03.10.2000 ve 08.08.2001-01.08.2003 dönemleri içerisinde ölen sigortalılar yönünden, sigortalının geçimini sağlayacak bir geliri bulunmama koşulu varsa aylık bağlanacağını kabul etmiştir. Genelge, 04.10.2000-07.08.2001 ve 08.08.2003-01.10.2008 döneminde ölen sigortalılar bakımından da, "1479 sayılı Kanun ve diğer sosyal güvenlik kanunları kapsamında çalışmayan, bu kanunlar kapsamında kendi çalışmalarından dolayı gelir ve aylık almayan" kız çocuklarına aylık bağlanacağını düzenlemiştir.

Davalı Kurum, 04.10.2000-01.08.2001 ve 07.08.2003-01.10.2008 döneminde ölen Bağ-Kur sigortalılarının kız çocuklarına aylık bağlamış ve daha önce bağlanan aylıklara, ölen eşlerinden dolayı 5434 sayılı Yasa veya 506 sayılı Yasa'dan bağlanan ölüm aylığının engel olmadığını kabul etmiştir. Kız çocuklarına dönemlerde ölen ana veya babalarından dolayı 1479 sayılı Yasa kapsamında bağlanan aylıklar için iptal işlemi yapılmamıştır.

Davalı Kurum, 04.10.2000-01.08.2001 ve 07.08.2003-01.10.2008 döneminde ölen Bağ-Kur sigortalılarının kız çocuklarına aylık bağlamış ve daha önce bağlanan aylıklara, ölen eşlerinden dolayı 5434 sayılı Yasa veya 506 sayılı Yasa'dan bağlanan ölüm aylığının engel olmadığını kabul etmiştir. Kız çocuklarına dönemlerde ölen ana veya babalarından dolayı 1479 sayılı Yasa kapsamında bağlanan aylıklar için iptal işlemi yapılmamıştır.

Davalı Kurum, diğer aylıklara dokunmazken, 01.10.1972-03.10.2000 ve 08.08.2001-01.08.2003 döneminde ölen sigortalıların hak sahibi kız çocuklarına sonraki lehe olan yasal düzenlemeler gereğince bağladığı ölüm aylıklarını, diğer sosyal güvenlik kanunlarına göre eşlerinden bağlanan ölüm aylıklarını gelir testine tabi tutmuştur. Kurum, geçimini sağlayacak gelirleri bulunduğu gerekçesiyle bağlanan aylıkları iptal etmiş ve ödenen aylıklar nedeniyle borç tahakkuk ettirmiştir.

Son olarak, SGK Emeklilik İşlemleri Genel Müdürlüğü 02.09.2017 gün ve 333-03003-E-5040387 tarihle "Genel Yazı" ile, 01.10.1972-03.10.2000 ve 08.08.2001-01.08.2003 dönemlerinde ölenlerin kız çocuklarına gelir testi yapılmadan, kendi sigortalılıkları veya kendi sigortalılıkları nedeniyle bağlanan gelir ve aylık almamaları halinde ölüm aylıklarının bağlanmasına Yönetim Kurulunca karar verildiğini bildirmiştir.

Gerçekten, davalı Kurum bu son işlemi ile kız çocuklarına bağladığı aylıkları, 1479 sayılı Yasaya aykırı olarak kestiğini veya bağlamadığını kabul etmiştir. Ancak SGK kestiği aylıkları Yönetim Kurulu Kararı uyarınca 2017 Ekim ayından itibaren yeniden bağlamasına karşın, daha önce ödediği aylıkları borç kaydetmiş ve tahsil ettiği aylıkları da iade etmemiştir.

Gerçekten, davalı Kurum bu son işlemi ile kız çocuklarına bağladığı aylıkları, 1479 sayılı Yasaya aykırı olarak kestiğini veya bağlamadığını kabul etmiştir. Ancak SGK kestiği aylıkları Yönetim Kurulu Kararı uyarınca 2017 Ekim ayından itibaren yeniden bağlamasına karşın, daha önce ödediği aylıkları borç kaydetmiş ve tahsil ettiği aylıkları da iade etmemiştir.

Davanın reddine karar veren mahkemeler, Yargıtay 10. Hukuk Dairesi Kararlarına dayalı olarak 1479 sayılı Yasa'nın 4956 sayılı Yasa ile değişik 46/2 maddesine göre hem kocadan hem ana veya babadan aylığa hak kazanılması durumunda fazla ödeneceği gerekçesine dayanmaktadır. Bu değerlendirme, sosyal güvenlik hukukunun genel yapısını gözden kaçırmaktadır. 5510 sayılı Yasa'nın yürürlüğe girmesinden önce, Sosyal Sigortalar Kurumu, Bağ-Kur ve T.C. Emekli Sandığı ayrı ayrı tüzel kişiliğe sahip ayrı ayrı yasalara göre sosyal güvence sağlayan kurumlardır. Her bir Yasa kendi sigortalıları açısından hüküm ifade eder. Açıkça atıf yapılmadıkça diğer yasa hükümleri dikkate alınamaz. Zira 45/3. maddedeki "1479 sayılı Kanun ve diğer sosyal güvenlik kanunları kapsamında çalışmayan, bu kanunlar kapsamında çalışmalarından dolayı gelir ve aylık almayan" kız çocuklarına aylık bağlanacağı ifadesi bu niteliktedir. Bu ifade dahi kız çocuklarının, diğer sosyal güvenlik kurumlarından kendi çalışmaları dışında (kocalarından- çocuklarından) aylık almalarını 1479 sayılı Yasaya tabi ana veya babadan ölüm aylığı bağlanmasına engel olarak kabul etmemektir. Özetle, 1479 sayılı Yasanın 46/2. maddesi hükmü sadece 1479 sayılı Yasaya göre hem kocadan hem ana veya babadan ölüm aylığına hak kazanılması halinde uygulanabilir. Öte yandan, 5510 sayılı Yasa'nın Geçici 1. maddesine göre, ölüm aylıklarının bağlanmasında vs..yürürlükten kalkan 1479, 506, 2926, 2925 sayılı Yasa hükümleri uygulanacağından, 5510 sayılı Yasa'nın 54. maddesinin de somut uyuşmazlıkta uygulama yeri yoktur.

Sigortalılık hakkı veya sigortalılıktan kaynaklanan yaşlılık aylığı hakkı veya ölüm aylığı hakkı, asla tamamen hakdüşürücü süreye tabi olmadığı gibi zamanaşımına da uğramaz. 1479 sayılı Yasa'nın 43. maddesine göre ölüm aylıklarının beş yıl geçtikten sonra talep edilmesi halinde talep tarihinden itibaren ölüm aylığının bağlanması gerekmektedir. T.C. Anayasası'nın 10. maddesine göre "Herkes kanun önünde eşittir. Devlet organları ve idare makamları bütün işlemlerinde kanun önünde eşitlik ilkesine uygun hareket etmek zorundadırlar" 1479 sayılı Yasa'nın 4956 sayılı Yasa ile değişik 45/c maddesinde yer alan, " yaşları ne olursa olsun evli olmayan, evli olmakla beraber sonradan boşanan veya dul kalan ve bu Yasa ile diğer sosyal güvenlik Yasaları kapsamında çalışmayan, bu yasalar kapsamındaki çalışmalarından dolayı gelir veya aylık almayan kız çocuklarının her birine %25'i," oranında aylık bağlanır" hükmü yasanın yürürlük tarihinden ölen sigortalıların kız çocukları için de uygulanmalıdır. Çeşitli yasal değişiklikler nedeniyle hak sahipleri açısından ölüm tarihlerine göre dört ayrı dönemin ikisi yönünden aylık bağlanması diğer iki dönem yönünden aylık bağlanmaması gerektiği yönündeki yorum açıkça T.C. Anayasası'nda yer alan eşitlik kuralına aykırı olduğu gibi genel hukuk ilkelerine de aykırıdır.

Dosyadaki belge ve kayıtlardan, davacı kız çocuğunun 06.09.1996 tarihinde vefat eden eşinden dolayı 5434 sayılı Kanun kapsamında ölüm aylığı aldığı, 1479 sayılı Yasa (5510-4/b) kapsamında çalışmaları bulunan babasının 08.10.1984 tarihinde vefat ettiği, davacı kız çocuğunun 22.09.2004 tarihli müracaatı ile Kurum'dan babasından dolayı da ölüm aylığı aldığı, Kurum tarafından 21.08.2015 tarihli yazı ile davacının gelirinin brüt asgari ücretin üzerinde olması dolayısıyla yersiz ödenen ölüm aylıklarının davacıdan talep olunduğu anlaşılmıştır.

Somut olayda; yukarıda yazılı yasal mevzuat dikkate alınmadan, SGK Emeklilik İşlemleri Genel Müdürlüğü 02.09.2017 gün ve 333-03003-E-5040387 tarihli "Genel Yazı" gereğince işlem yapılıp yapılmadığı araştırılmadan karar verilmesi hatalıdır.

İlk Derece Mahkemesince yapılacak iş, davalı Kurum'a yazı yazılarak; SGK Emeklilik İşlemleri Genel Müdürlüğü 02.09.2017 gün ve 333-03003-E-5040387 tarihle "Genel Yazı" gereğince davalı Kurum tarafından davacı kız çocuğu hakkında işlem yapılıp yapılmadığını sormak, işlem sonucuna göre davanın konusuz kalıp kalmadığını değerlendirerek sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

O halde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve Bölge Adliye Mahkemesince yeniden verilen “davanın reddi” kararı bozulmalıdır.

SONUÇ : Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı 6100 sayılı HMK’nun 373/2. maddesi uyarınca BOZULMASINA, dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesi'ne gönderilmesine, temyiz harcının istek halinde temyiz eden davacıya iadesine, 25.10.2018 gününde oy birliğiyle karar verildi.