muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2012/11793, Karar No: 2012/23075, Tarih: 03.07.2012

**8. Ceza Dairesi         2012/11793 E.  ,  2012/23075 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇ : 6136 sayılı Yasaya aykırılık

HÜKÜM : Hükümlülük ve müsadere

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Yapılan yargılamaya, toplanan kanıtlara, hükmün dayandığı gerekçe ve takdire göre yerinde görülmeyen sair itirazların reddine, ancak:

1- ... ceza belirlenirken hapis cezası alt sınırdan tayin edilmesine karşın, hapis cezasının yanında hükmolunan gün adli para cezasının farklı bir gerekçe gösterilmeksizin alt sınırdan uzaklaşılarak tayini,

2- 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda cezaların toplanmasına yönelik bir düzenleme olmadığı gözetilmeden, sanığa verilen cezaların toplanarak sonuç itibariyle 2400 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına karar verilmesi,

Yasaya aykırı ise de, yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen bu hususların, 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nun 322. maddesi gereğince düzeltilmesi mümkün bulunduğundan, sanığa 6136 sayılı Yasanın 15/1. maddesi uyarınca hapis cezası yanında adli para cezasına esas alınan 36 günün 25 güne, TCK.nun 31/3. maddesi uygulanarak belirlenen 24 günün 16 güne, TCK.nun 62. maddesi uygulanarak belirlenen 20 günün 13 güne, TCK.nun 52. maddesi uygulanması sonucu bulunan 400 TL adli para cezasının 260 TL'ye indirilmesi ve hükümden "İnfaz Kanunu’nun 99. maddesi uyarınca para cezalarının 2.400 TL olarak toplanmasına” ibaresinin çıkarılması ile "sanığa verilen adli para cezalarının ayrı ayrı infazına" ibaresinin eklenmesi suretiyle sair yönleri usul ve yasaya uygun olan hükmün (DÜZELTİLEREK ONANMASINA), 03.07.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/3032, Karar No: 2021/1310, Tarih: 11.02.2021

**11. Ceza Dairesi         2017/3032 E.  ,  2021/1310 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Vergi Usul Kanununa muhalefet

HÜKÜM : Mahkumiyet

Sanıklar hakkında 2008, 2009 ve 2010 takvim yıllarında sahte belge düzenleme suçlarından açılan kamu davasında, sanıklar ... ve ... hakkında 2008 ve 2010 takvim, sanıklar ... ve ... hakkında 2008 ve 2009 takvim yıllarında sahte belge düzenleme suçlarına ilişkin; ayrıca sanık ... hakkında başka mükellefiyeti nedeniyle Karaman C. Başsavcılığının 18.06.2012 tarihli ve 2012/1366 Esas sayılı iddianamesi ile 2006, 2007, 2008, 2009 ve 2010 takvim yıllarında sahte belge düzenleme suçlarından açılan ve Karaman 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 2012/472 Esas ve 2012/597 Karar sayılı dosyasında birleştirme kararı verilen kamu davasına dair herhangi bir karar verilmediği anlaşıldığından, adı geçen sanıklar hakkında karar verilmeyen suçlara ilişkin Mahkemece ayrıca hüküm kurulması mümkün görülmüştür.

A)Sanık ... hakkında 2009 takvim yılında sahte belge düzenleme suçundan, sanıklar ... ve ... hakkında 2010 takvim yılında sahte belge düzenleme suçundan kurulan mahkumiyet hükümlerine yönelik temyiz taleplerinin incelenmesinde:

Sanıklara yüklenen suçlara ilişkin verilmiş bir mütalaa bulunmadığı dikkate alınarak; 213 sayılı VUK'nin 367. maddesi gereğince dava şartı olan mütalaanın verilip verilmeyeceğinin Vergi Dairesi Başkanlığından sorulması, sonucuna göre sanıkların hukuki durumlarının takdir ve tayini gerekirken, yargılamaya devamla hükümler kurulması,

B) Sanık ... hakkında 2009 takvim yılında sahte belge düzenleme suçundan kurulan mahkumiyet hükmüne yönelik sanığın temyiz talebinin incelenmesinde;

Sanığın UYAP aracılığı ile MERNİS üzerinden temin edilen nüfus kaydında, 02.12.2018 tarihinde vefat ettiği belirtildiğinden, bu durumun kesin olarak tespiti hâlinde 5237 sayılı TCK’nin 64. maddesi uyarınca kamu davasının düşürülmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanıkların temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, diğer yönleri incelenmeyen hükümlerin 5320 sayılı Kanun’un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nin 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 11.02.2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/5926, Karar No: 2019/2867, Tarih: 18.03.2019

**2. Hukuk Dairesi         2018/5926 E.  ,  2019/2867 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi

DAVACI-DAVALI : ...

DAVALI-DAVACI : ...

DAVA TÜRÜ : Karşılıklı Boşanma

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda bölge adliye mahkemesi hukuk dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davalı-davacı kadın tarafından; her iki dava ve fer'ileri yönünden temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

Davalı-davacı kadın; birleşen boşanma davasında, tanık deliline usulüne uygun şekilde dayanmıştır. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 137/1 madde hükmüne göre mahkemece tarafların delillerini sunmaları ve delillerin toplanması için gereken işlemler ön inceleme duruşmasında yapılır. Diğer bir deyişle ön inceleme duruşmasında taraflar arasındaki uyuşmazlık konusu belirlendikten sonra taraflara delillerini bildirmeleri için süre verilir. Zira delil, tarafların üzerinde anlaşamadıkları ve uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek çekişmeli vakıalar için gösterilir (HMK m. 187/1). Tahkikat, ön incelemede saptanan çekişmeli hususlar üzerinden yürütüleceğine (HMK m. 140/3) göre, bu tespit yapılmadan tarafların dayandıkları delilleri sunmaları beklenemez. Başka bir ifade ile; taraflardan, anlaştıkları ve ayrıştıkları hususlar tespit edilmeden delil göstermeleri beklenemez. Kadının açmış olduğu birleşen boşanma davasının, ön inceleme duruşmasının, eldeki davanın 18.07.2017 tarihli duruşmasında yapıldığı ve davalı-davacı kadın vekilinin bu tarihli duruşmadaki beyanında “Birleşen davada dayanmış olduğu tanıklarının, eldeki davada dinlenen tanıklar ile aynı kişiler olduğunu ve aynı beyanda bulunacaklarını” belirterek ve mahkemece davalı-davacı kadın tanıkları olarak dinlenmiş bulunan ... ve ... ’in beyanlarına göre, birleşen davanın kabulüne ve asıl davanın reddine karar verilmesini isteyerek birleşen boşanma davası yönünden tanıklarını usule uygun şekilde mahkemeye bildirdiği anlaşılmıştır. Mahkemece yapılacak iş, toplanan delillerin tamamına göre karar vermekten ibaretken; açıklanan sebeplerle, davalı-davacı kadının birleşen davasının ön inceleme duruşmasında açıkça bildirmiş olduğu tanıkları ... ve ... ’in beyanlarının, yazılı gerekçelerle hükme esas alınamayacağı kararı ile hüküm tesisi doğru görülmemiş bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Yukarıda gösterilen sebeple ... Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi 15.05.2018 tarih, 2017/2881 esas ve 2018/694 sayılı kararının, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 373/1. maddesine göre KALDIRILMASINA, ... Asliye Hukuk (Aile) Mahkemesinin 03.10.2017 tarih, 2016/29 esas ve 2017/162 karar sayılı kararının BOZULMASINA, bozma sebebine göre temyize konu diğer yönlerin şimdilik incelenmesine yer olmadığına, temyiz peşin harcının istek halinde yatırana geri verilmesine, dosyanın ilk derece mahkemesine, karardan bir örneğinin ilgili bölge adliye mahkemesi hukuk dairesine gönderilmesine oybirliğiyle karar verildi. 18.03.2019(Pzt.)
Yargıtay — Esas No: 2022/7774, Karar No: 2023/4537, Tarih: 26.04.2023

**10. Hukuk Dairesi         2022/7774 E.  ,  2023/4537 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/365 E., 2022/1207 K.

KARAR : Ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 2. İş Mahkemesi

SAYISI : 2021/4 E., 2021/181 K.

Taraflar arasındaki kurum işleminin iptali ve alacak istemli davalardan dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl davanın kısmen kabulüne ve karar verilmesine yer olmadığına, birleşen davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın, Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı vekili ve ... tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararının Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı ... dava dilekçesinde özet olarak; Sosyal Güvenlik Kontrol memurları tarafından hazırlanmış olan rapor dayanak alınarak, 2005-2007 arasında işyerinde geçen çalışmalarının fiili çalışma olmadığı gerekçesiyle belirtilen süreye ilişkin sigortalı hizmetlerinin iptal edilmiş ve yaşlılık aylığının kesilmiş olduğunu belirterek, daha sonra mahkemeye sunduğu 05.06.2015 tarihli "Islah Dilekçesi"nde iptale konu sürede kendisinin 109283207/01 sicildeki şirket işyerinde asla çalışması olmadığını, iptal edilen sigortalılık sürelerine ilişkin çalışmalarının, gerçek olarak "Özyıl Temizlik ...Emlak Şirketi" bünyesinde geçtiğini, O nedenle de adına 109283207/01 sicildeki gerçek olmayan bu ( sözde şirket) işyerinden yapılmış bulunan bildirimlerden dolayı, kendisine atfedilecek bir kusur ve kabahat olmadığını ve bu konuda mağdur edildiğini, iptale konu süredeki çalışmalarının "Özyıl Temizlik ...Emlak Şirketi" işyerinde geçtiğini ve buradaki hizmetlerin gerçek ve fiili çalışmaya dayandığını, bahsi geçen ... kontrol memuru raporunun eksik inceleme ile düzenlenmiş olup gerçeği yansıtmadığını ileri sürerek, işyerinde geçen iptal konusu çalışmalarının fiili olduğunun tespitine, bu bağlamda Kurum işlemlerinin iptaline, İcra takiplerine konu olarak Kurum'a borçlu olmadığına emeklilik maaşının devam ettirilmesine, kesilen maaşların ve tüm hak edişlerinin kendisine geri ödenmesine karar verilmesini istemiştir.

Birleşen 2015/332 Esas sayılı dosyasında, ... vekili, kurum denetmenlerince davalının sigorta bildirimin yapılmış olduğu Aktif Org. Turz. Güv. Ve Tem. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti unvanlı işyerinde yapılan inceleme sonucu işyerince yapılan ... adına yapılan bildirimlerinin iptaline karar verilmiş, gerçeğe aykırı bildirimler sonucu davalının haksız olarak faydalanmış olduğu sağlık ve tedavi gideri tutarı olan 3.328,34 TL talep edilmiş ise de davalılarca bu bedelin ödenmediğini belirterek, 3328,34 TL nin davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

II. CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özet olarak; kurum ... İl Md SG Denetmenliği 26.08.2014/CD-l50 sayılı rapor ile davacı için, davaya konu bahsi geçen 109283207/01 sicildeki işyerinden yapılan bildirimlere ilişkin bildirimlerin fiili olmadığı, yapılan inceleme sonucunda tespit edilmiş olup, aylık bağlanması için gerekli olan 5150 gün prim ödeme şartı yerine gelmediğinden, aylıkların 01.08.2012 olan başlangıç tarihinden itibaren durdurulması ile buna göre, 01.08.2012-25.01.2015 arasında, haksız ödenen 27.539,09 TL borç kaydı yapıldığı ve bu konuda ... 13. İcra Md. 2015/4777 E. dosyada icra takibine geçildiğini, borca itiraz üzerine takibin durmuş olduğunu ileri sürerek; haksız ve yasal dayanaktan yoksun olan davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "...mahkememiz dosyası yönünden davacının iptale konu sigortalılığının, eylemli bir çalışmaya dayanmadığı ve gerçeği yansıtmadığı anlaşılmakla, davacının bu süreye yönelik talebinin reddine, davacıya 01.09.2018 tarihinde yaşlılık aylığı bağlandığı anlaşılmakla, yaşlılık aylığı talebiyle ilgili karar verilmesine yer olmadığına, davacının ... 13. İcra Müdürlüğünün 2015/4777 takip numaralı icra takibine konu bedele ilişkin borçlu olmadığının tespitine yönelik talebinin reddine, davacının kesilen maaşların ve tüm hak edişlerin ödenmesi talebinin reddine, mahkememiz dosyası ile birleşen Mahkememize ait 2015/332 esas sayılı dosya yönünden davanın reddine karar vermek gerektiği sonuç ve vicdani kanaatine varılmıştır." gerekçesi ile,

"1-)Mahkememiz dosyası yönünden davanın kısmen kabulü ile;

Davacıya 01.09.2018 tarihinde yaşlılık aylığı bağlandığı anlaşılmakla, yaşlılık aylığı talebiyle ilgili karar verilmesine yer olmadığına,

Davacının ... 13. İcra Müdürlüğünün 2015/4777 takip numaralı icra takibine konu bedele ilişkin borçlu olmadığının tespitine yönelik talebinin reddine,

Davacının kesilen maaşların ve tüm hak edişlerin ödenmesi talebinin reddine," karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl davada davacı, birleşen davada davalı ve asıl davada davalı, birleşen davada davacı kurum vekili vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Asıl davada Davacı ... istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Aktif Org. ... Ltd. Şti.de çalışmadığını, fiili çalışmasının Özyıl Emlak ... Ltd. Şti. de bulunduğunu, denetim görevi bulunan kurumun şartların gerçekleştiğini belirtip emeklilik işlemlerini yapmış olmasına rağmen sonrasında haksız yere emekliliğinin iptal edilerek emekli aylığının kesildiğini, kararın yerinde olmadığını, vekalet ücretine hükmedilmeyeceğini, mahkeme kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

Asıl davada Davacı ... istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Aktif Org. ... Ltd. Şti.de çalışmadığını, fiili çalışmasının Özyıl Emlak ... Ltd. Şti. de bulunduğunu, denetim görevi bulunan kurumun şartların gerçekleştiğini belirtip emeklilik işlemlerini yapmış olmasına rağmen sonrasında haksız yere emekliliğinin iptal edilerek emekli aylığının kesildiğini, kararın yerinde olmadığını, vekalet ücretine hükmedilmeyeceğini, mahkeme kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

Davalı - birleşik davacı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; birleşen davada davanın reddinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, davacının fiilen çalışması olmadığı hususunda ilk derece mahkemesinini de kabulü bulunduğunu, buna rağmen yersiz ödenmiş tedavi giderinin ödenmesi talepli açılan davanın reddedildiğini, asıl dosyada emekliliği iptali sonrasında davacının başka çalışmalarına dayanan bildirimler nedeniyle aylık bağlanmasının davanın kısmen kabulüne neden olmaması gerektiğini, davanın tamamen reddi gerektiğini, mahkeme kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacı ile asıl davada davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin 1 numaralı alt bendi uyarınca ayrı ayrı esastan reddine

karar karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl davada davalı, birleşen davada davacı kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

... vekili istinaf gerekçeleri ile kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, asıl davada 24.02.2005 - 23.08.2005 ile 09.09.2006 - 08.10.2006 tarihleri arasında 1092832 sicil numaralı işyerinden yapılan hizmet bildirimlerinin fiili çalışma olmadığı gerekçesiyle sigortalı hizmetlerinin iptaline ilişkin kurum işleminin iptali ve birleşen davada yersiz aylıkların iadesi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci, 506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesi ile 5510 sayılı Kanun'un 86 ncı, 96 ncı maddeleri.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci, 506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesi ile 5510 sayılı Kanun'un 86 ncı, 96 ncı maddeleri.

Sahte sigortalılığa dayanan davalar hizmet tespiti içerikli olmakla, davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesi ile 5510 sayılı Kanun'un 86 ncı maddesinde bu tür hizmet tespiti davalarının kanıtlanması yönünden özel bir yöntem öngörülmemiştir. Kimi ayrık durumlar dışında resmi belge ve yazılı delillerin bulunması sigortalı sayılması gereken sürelerin saptanmasında güçlü delil olmaları itibariyle sonuca etkili olurlar. Ne var ki bu tür kanıtların bulunmaması halinde somut bilgilere dayanması inandırıcı olmaları koşuluyla bordro tanıkları veya iş ilişkisini bilen komşu işyeri çalışanları gibi kişilerin bilgileri ve bunları destekleyen diğer tanıklarla dahi sonuca gitmek mümkündür. Bu tür davalar kamu düzeni ile ilgili olduğundan özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmeleri zorunlu olup mahkemece, tarafların sunduğu deliller ile yetinilmemeli, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun ilgili hükümleri esas alınarak kendiliğinden araştırma ilkesi benimsenmeli, sigortalılığın kabulü ve hüküm altına alınabilmesi için hizmet akdinin ve eylemli çalışmanın varlığı ortaya konulmalı, çalışmanın geçtiği iddia edilen iş yerine dair düzenlenmiş Kurum müfettiş raporu ve dayanak belgeler varsa dosya içerisine getirtilmeli, yine çalışmanın geçtiği iddia edilen işyerinden bildirimi bulunup iptal edilmeyen bordrolu tanıkların yeteri kadarının beyanlarına başvurulmalı, ilgili işyerinin hangi tarihten itibaren faal olduğu ile çalışma ruhsatı alıp almadığı araştırılmalı, işyeri işvereninin vergi kayıtları irdelenerek çalışan sayısı tespit edilmeye çalışılmalı, komşu işyeri bodro tanıkları ve işverenleri tespit edilerek beyanlarına başvurulmak suretiyle uyuşmazlık konusu husus, hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde çözümlenip; deliller hep birlikte değerlendirilip takdir edilerek varılacak sonuç uyarınca bir karar verilmelidir.

3. Değerlendirme

3. Değerlendirme

Eldeki incelemeye konu dosya kapsamından;1092832 sicil numaralı işyerinden yapılan 24.02.2005 - 23.08.2005 ile 09.09.2006 - 08.10.2006 tarihleri arasındaki toplam 208 günlük bildiriminin kurum incelemesi üzerine iptal edildiği, 02.07.2012 tarihli tahsis talebine istinaden bağlanan yaşlılık aylığının kesilmesine ilişkin kurum işleminin iptali istemli dava açıldığı, öte yandan yargılama aşamasında ...'nun 04.09.2019 tarihli müzekkere içeriğinden davacı sigortalının 25.04.2018 - 13.08.2018 tarihleri arasında 109 gün çalışarak aylık bağlanması için davacı sigortalının tahsis talebinde bulunduğu, yapılan tetkikte 5152 gün hizmeti olduğu, ilk işe giriş tarihinin 26.08.1983 tarihi olup 25 yıl, 47 yaş, 5150 gün prim ödeme şartını yerine getirdiğinden 01.09.2018 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlandığı, bu kapsamda mahkemece 22.04.2015 tarihinde açılan dava tarihi itibariyle, davacının taleplerini karşılar nitelikte, davanın konusuz kalmadığı gözetilerek hüküm kurulması gerekirken, davacıya 01.09.2018 tarihinde yaşlılık aylığı bağlandığı anlaşılmakla, konusuz kaldığından yaşlılık aylığı talebiyle ilgili karar verilmesine yer olmadığına dair hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

26.04.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/12460, Karar No: 2012/1067, Tarih: 09.02.2012

**1. Hukuk Dairesi         2011/12460 E.  ,  2012/1067 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : GAZİPAŞA ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ : 29/07/2011

Taraflar arasında görülen davada;

Davacı, maliki olduğu 729 ada 1 parsel sayılı taşınmaz üzerinde inşaat yapımı hususunda dava dışı yükleniciyle gayrimenkul satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesi düzenlendiğini, ancak yüklenicinin edimini yerine getirmediğini, bu nedenle; açılan sözleşmenin feshi ve alacak davasının derdest bulunduğunu öte yandan taşınmazda kat irtifakı tesis edildiğini, B blok  6 no'lu bağımsız  bölümün yükleniciye temlikine ilişkin yazının yetkisiz  kişi tarafından imzalandığı gibi temlikle ilgili belediye meclis kararının da bulunmadığını, davalıların anılan bağımsız bölümü yükleniceden edindiklerini ve iyiniyetli olmadıklarını ileri sürerek, tapu iptali ve tescil isteminde bulunmuştur.

Davalılar, iddiaların doğru olmadığını, yapılan işlemlerde herhangi bir sakatlık bulunmadığını, tapu kaydına güvenerek gerçekleştirdikleri iyiniyetli edinimlerinin korunması gerektiğini, inşaatın % 90'dan fazlasının yüklenici tarafından bitirildiğini, akdin geriye etkili feshinin söz konusu olamayacağını belirterek, davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, çekişmeli bağımsız bölümün davacı belediye tarafından, dava dışı yükleniciye devrinin yapılması yönündeki idari kararın, idari yargı yerinde iptal edilmediği ve davalıların tapu kaydına güvenerek taşınmazı temellük ettikleri gerekçesiyle davanın reddine karar  verilmiştir.

Karar, davacı Belediye vekili tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi  raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp, düşünüldü.

Davacı Belediye, maliki olduğu 729 ada 1 parsel sayılı taşınmaz üzerinde inşaat yapımı için dava dışı yükleniciyle gayrimenkul satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesi düzenlendiğini, ancak yüklenicinin edimini yerine getirmemesi nedeniyle anılan sözleşmenin feshi ve alacak isteğiyle dava açtıklarını ve davanın derdest bulunduğunu; taşınmazda kat irtifakı tesis edilerek, B Blok 6 nolu bağımsız bölümün yolsuz tescil suretiyle yükleniciye geçtiğini, yükleniciye temlikle ilgili Belediye Meclis Kararının bulunmadığını,  temlikle ilgili yazının yetkisiz kişi tarafından imzalandığını, davalıların da anılan taşınmazı yükleniciden edindiklerini ve iyiniyetli olmadıklarını ileri sürerek, tapu iptali ve tescil isteğinde bulunmuştur.

Mahkemece, çekişmeli bağımsız bölümün yükleniciye devrinin yapılması yönündeki idari kararın, idari yargı yerinde iptal edilmediği ve davalıların da tapu kaydına güvenerek taşınmazı edindikleri gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Hemen belirtilmelidir ki; inşaat sözleşmesi gereğince edimini tamamlamayan yüklenicinin mülkiyet hakkı talep edemeyeceği kuşkusuzdur. Yükleniciden edinenin hakkı da, yüklenicinin hakkıyla sınırlıdır.

Mahkemece, çekişmeli bağımsız bölümün yükleniciye devrinin yapılması yönündeki idari kararın, idari yargı yerinde iptal edilmediği ve davalıların da tapu kaydına güvenerek taşınmazı edindikleri gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Hemen belirtilmelidir ki; inşaat sözleşmesi gereğince edimini tamamlamayan yüklenicinin mülkiyet hakkı talep edemeyeceği kuşkusuzdur. Yükleniciden edinenin hakkı da, yüklenicinin hakkıyla sınırlıdır.

Öte yandan; Belediyenin mülkiyetindeki taşınmazların satışı konusunda Belediye Meclis Kararı gerektiği de tartışmasızdır. Temlikte yetkili olmayan kişinin temliki işlemi yapmasının da yolsuz tescil sonucunu doğuracağı açıktır.

Diğer taraftan, Gazipaşa Belediyesinin Tapu Sicil Müdürlüğü’ne yönelik 22.07.2008 tarihli ve 130 sayılı “çekişmeli taşınmazın yükleniciye tapu devrinin yapılmasına ilişkin” yazısının idari bir işlem veya idari bir karar niteliğinde bulunmadığı da kuşkusuzdur.

O halde, ileri sürülen tüm hususlarla yolsuz tescil hukuksal nedenine dayanıldığı gözetilip, iddia ve savunma doğrultusunda taraf delilleri toplanarak araştırma, soruşturma ve inceleme yapılması ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken; yanılgılı değerlendirmeyle yazılı olduğu üzere hüküm kurulmuş olması doğru değildir.

Davacının, temyiz itirazları yerindedir. Kabulü ile, hükmün açıklanan nedenlerden ötürü (6100 sayılı Yasanın geçici 3.maddesi yollaması ile) 1086 sayılı HUMK.'nın 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 09.02.2012  tarihinde oybirliğiyle karar  verildi.