muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/8664, Karar No: 2023/1457, Tarih: 07.03.2023

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde şikayetçi borçlu istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Şikayetçi Belediye vekili istinaf dilekçesinde; Şikayete konu banka hesaplarından ...numaralı hesaba vergi harç ve ödemelerinin yattığını, ... numaralı hesaba 5012 ve 5014 numaralı hesaplardan para yattığını, havuz hesabı olmadığını, ... numaralı hesaba yatan kira gelirlerinin kamu hizmetine tahsis edilmiş yerlere ilişkin olduğunu, 5393 Sayılı Belediyelet Kanunu'nun 15/son maddesi uyarınca bu hesaplara konulan hacizlerin de kaldırılması gerektiğini iddia etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile mahkemece alınan bilirkişi raporunda şikayetin reddine karar verilen ... Bankasındaki ... 5011, 5018 nolu hesaplar yönünden haczi kabil paralar ile haczi kabil olmayan paraların bir arada bulunduğunun tespit edildiği, ... 5017 nolu hesaba ise 5012 ve 5014 nolu hesaplardan virman yapıldığı, ancak bu hesaplardan virmanla gelen paralar haricinde başka gelen haczi kabil paralar da bulunduğu, dolayısıyla üç hesabın da havuz hesabı niteliğinde olduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde şikayetçi temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Şikayetçi Belediye vekili temyiz dilekçesinde; şikayete konu banka hesaplarından ...numaralı hesabına vergi harç ve ödemelerinin yatırıldığını, ... numaralı hesabın Kamu Hizmet Giderleri Hesabı olduğunu, ... numaralı hesaba yatan kira gelirlerinin kamu hizmetine tahsis edilmiş yerlere ilişkin olduğunu, anılan banka hesaplarına konulan hacizlerin 5393 Sayılı Belediyeler Kanunu'nun 15/son maddesine aykırı olduğunu iddia ederek şikayetin reddine karar verilmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, borçlu belediyenin banka hesaplarına konulan haczin kaldırılması istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

2004 sayılı İİK'nın 16., 5393 Sayılı Belediyeler Kanunu'nun 15/son ve ilgili yasal maddeler..

3. Değerlendirme

1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup borçlu tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK'nın 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nın 370. maddeleri uyarınca ONANMASINA,

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK'nın 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nın 370. maddeleri uyarınca ONANMASINA,

Alınması gereken 179,90 TL temyiz harcından, evvelce alınan harç varsa mahsubu ile eksik harcın temyiz edenden tahsiline,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

07.03.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/18551, Karar No: 2024/19408, Tarih: 29.05.2024

**10. Ceza Dairesi         2023/18551 E.  ,  2024/19408 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2022/3265 E., 2023/195 K.

SUÇ : Uyuşturucu madde ticareti yapma

HÜKÜM : Mahkûmiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama

İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin, yukarıda belirtilen kararının sanık müdafii tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde gereği düşünüldü:

I. GEREKÇE

Sanığın, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi’nden temin olunan güncel nüfus kayıt örneğine göre hüküm tarihinden sonra 19.02.2024 tarihinde öldüğünün anlaşılması karşısında, bu durumun Mahkemece araştırılarak 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 64 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca sanık

hakkında açılan kamu davasının düşürülüp düşürülmeyeceğinin karar yerinde değerlendirilmesinde zorunluluk bulunduğu anlaşılmıştır.

II. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle, sanık müdafiinin temyiz istemi yerinde görüldüğünden İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesi kararının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 302 nci maddesinin ikinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi uyarınca İzmir 1. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 29.05.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/10862, Karar No: 2023/4908, Tarih: 27.09.2023

**2. Ceza Dairesi         2021/10862 E.  ,  2023/4908 K.**

**"İçtihat Metni"**

...

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2015/344 E., 2016/309 K.

...

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkûmiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Bozma

İnegöl 2. Asliye Ceza Mahkemesinin, 05.05.2016 tarihli ve 2015/344 Esas, 2016/309 Karar sayılı kararının sanığın babası (Vasisi) tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde;

UYAP ortamından alınan nüfus kayıt örneğine göre sanığın karar tarihinden sonra, 27.11.2016 tarihinde öldüğü anlaşılmakla, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 64/1 ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 223/8. maddeleri uyarınca bu durum araştırılarak ölüm nedeniyle hakkında düşme kararı verilip verilmeyeceğinin yerel mahkemece değerlendirilmesinde zorunluluk bulunduğu anlaşılmıştır.

İnegöl 2. Asliye Ceza Mahkemesinin, 05.05.2016 tarihli ve 2015/344 Esas, 2016/309 Karar sayılı kararına yönelik sanığın babasının temyiz isteği yukarıda belirtilen nedenle yerinde görüldüğünden, diğer yönleri incelenmeyen hükmün, 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun 321. maddesinin birinci fıkrası gereği, BOZULMASINA, dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 27.09.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/9322, Karar No: 2011/25749, Tarih: 22.12.2011

**5. Ceza Dairesi         2007/9322 E.  ,  2011/25749 K.**

**"İçtihat Metni"**

İrtikap, resmi belgede sahtecilik ve nitelikli dolandırıcılık suçlarından sanıklar ... ve ...'nın yapılan yargılanmaları sonunda; ...'in atılı suçlardan, ...'nın resmi belgede sahtecilik ve nitelikli dolandırıcılık suçlarından beraetlerine dair Konya 3. Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 11.05.2005 gün ve 2003/245 Esas, 2005/100 Karar sayılı hükümlerin süresi içinde Yargıtay’ca incelenmesi katılanlar Sağlık Bakanlığı, Bağ-Kur Genel müdürlüğü vekilleri tarafından istenilmiş olduğundan dava evrakı C.Başsavcılığından tebliğname ve Yüksek 11. Ceza Dairesinin görevsizlik kararı ile daireye gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:

Sanıklar hakkında atılı nitelikli dolandırıcılık suçunun 765 sayılı Kanunda öngörülen cezanın üst sınırı itibariyle aynı Kanunun 102/4 ve 104/2 maddelerinde belirlenen yedi yıl altı aylık asli ve ilave zamanaşımına tabi olduğu, suç ve inceleme tarihleri arasında bu sürenin gerçekleştiği anlaşıldığından hükümlerin 5237 sayılı TCK.nun 7/2. maddesi ile 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilmek suretiyle CMUK.nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden aynı Yasanın 322/1 ve 5271 sayılı CMK.nun 223/8 maddeleri uyarınca davanın zamanaşımı nedeniyle DÜŞMESİNE,

Sanık ... hakkında irtikap suçundan kurulan hükmün temyiz incelemesinde;

Doktor olan sanığın, rahatsızlığı nedeniyle rapor almak isteyen tanıklar Şaban Altun ve Gülperi Keleş'e rapor verip kendilerinden para istemek suretiyle görevinin gereklerine aykırı olarak menfaat temin etmesi eylemlerinin zincirleme biçimde görevi kötüye kullanma suçuna uyduğu, 765 sayılı TCK.nun 240/1 maddesinde düzenlenen bu suçun kanunda öngörülen cezasının üst sınırı itibariyle 765 sayılı TCK.nun 102/4 ve 104/2 maddelerinde belirlenen 7 yıl 6 aylık asli ve ilave zamanaşımına tabi olduğu, zincirleme suçun tamamlandığı tarih olan 17/08/2001’den inceleme gününe kadar bu sürenin gerçekleştiği anlaşıldığından hükmün 5237 sayılı TCK.nun 7/2. maddesi ile 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilmek suretiyle 1412 sayılı CMUK.nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden aynı Yasanın 322/1 ve 5271 sayılı CMK.nun 223/8. maddeleri uyarınca söz konusu davaların zamanaşımı nedeniyle DÜŞMESİNE,

Sanıklar ... ve ... hakkında resmi evrakta sahtecilik suçundan kurulan beraet hükümlerine yönelik temyiz itirazlarına gelince;

Sanık ...'in “Rocephin” adlı ilacın bedelinin ilgili kurumlarca ancak yatan hastalara ödenmesi nedeniyle reçetesine bu ilacı yazdığı hastaları yatan hasta olarak gösterip faturasını düzenlediği iddiası karşısında;

Sanıklar ... ve ... hakkında resmi evrakta sahtecilik suçundan kurulan beraet hükümlerine yönelik temyiz itirazlarına gelince;

Sanık ...'in “Rocephin” adlı ilacın bedelinin ilgili kurumlarca ancak yatan hastalara ödenmesi nedeniyle reçetesine bu ilacı yazdığı hastaları yatan hasta olarak gösterip faturasını düzenlediği iddiası karşısında;

Vali İhsan Dede Devlet Hastanesi Başhekimliğince düzenlenen yatarak tedavi yapılmadığı, hastanede yemek çıkmadığına ilişkin yazı içeriği, anılan hastanede görev yapan tanıkların doğum yapan hastaların gözetim amacıyla bir süre hastanede tutulmasından başka hastanede yatan hasta bulunmadığını bildirmeleri, tanık Hüsnü Okur'un Dr.Adem'i tanımadığını, hastaneye hiç gitmediğini ve ilaç yazdırmadığını, sağlık karnesinin babasında bulunduğunu beyan etmesi gözetilerek

Sanık ... ve ...'nın hastalar ve sağlık karnesi sahipleri hastaneye müracaat etmeden, işleme tabi tuttukları, Eczacı ...'nın poliklinik defterine kaydettiği, Dr....'in de reçete düzenlediği, numune alınarak laboratuvar defterine kaydedilip tahlil yapılmadan sanıklar tarafından tahlil yapılmış gibi sahte evrak düzenlenilerek bilgisayara işlendiği iddialarıyla ilgili olarak da;

Dosya kapsamındaki ihbar tutanağı, poliklinik ve labratuvar defterleri kayıtları, usulüne uygun aramalar sonucu Dr. ...de elegeçirilen 4 adet, Eczacı Mehmet'in kasasında elegeçirilen 34 adet sağlık karneleri ve inceleme tutanakları, hastane çalışanlarının sanık ...'in getirdiği karnelere toplu halde ilaç yazıldığına ilişkin tutanakları doğrulayan beyanları, laboratuvar görevlilerinin numune almadıkları hastaları laboratuvar defterine kaydetmediklerini bildirmeleri, sağlık karnesi Adem'de elegeçirilen tanık Mehmet Kabak'ın ilaç borcu bulunmadığı, ilaçları kendisinin yazdırmadığı, sağlık karnesi Mehmet'in kasasında ele geçirilen tanık ...un 11.11.2002 tarihinde hastaneye gitmediği, ilaç yazdırmadığı, tahlil de yaptırmadığı, tanık ...'nin tahlil yaptırmadığı şeklindeki anlatımları nazara alındığında sanık ...'in eyleminin müteselsil memurun resmi evrakta sahteciliği suçunu oluşturduğu, lehe yasanın 765 sayılı TCK.nun 339/1, 80 ve 5237 sayılı TCK.nun 204/2, 43. maddelerinin karşılaştırılması suretiyle belirlenmesi gerektiği, sanık ...'nın eyleminin ise özgü suçlardan olan memurun resmi belgede sahteciliği suçundan ancak 5237 sayılı TCK.nun 40/2. maddesi uyarınca azmettiren veya yardım eden olarak sorumlu tutulabileceği gözetilerek delilerin değerlendirilip hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken delillerin takdirinde yanılgıya düşülerek yazılı şekilde hüküm kurulması,

Kanuna aykırı, katılanlar vekillerinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükümlerin bu sebepten dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi de gözetilerek CMUK.nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 22.12.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/5239, Karar No: 2019/11527, Tarih: 09.10.2019

**14. Ceza Dairesi         2016/5239 E.  ,  2019/11527 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Cinsel taciz

HÜKÜM : Beraat, temyiz isteminin reddi

İlk derece mahkemesince temyiz isteminin reddine dair verilen Ek karar temyiz edilmekle başvurunun muhtevası nazara alınarak dosya tetkik edildi, gereği görüşüldü:

Gerekçesi gösterilmek suretiyle temyiz isteminin reddine dair verilen Ek karar usul ve kanuna uygun olduğundan, müştekinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle Ek kararın ONANMASINA, 09.10.2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/778, Karar No: 2012/5621, Tarih: 11.09.2012

**15. Hukuk Dairesi         2012/778 E.  ,  2012/5621 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Hukuk Hakimliği

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, sözleşme dışı yapılan işlerin bedelinin tahsili istemiyle açılmış, mahkemenin davanın reddine dair kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacı yüklenicinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

2-Borçlar Kanunu’nun 410 ve devamı maddeleri uyarınca, aralarında eser sözleşmesi ilişkisi olmasa bile yapılan işin iş sahibi yararına olması halinde, yüklenici; işin yapıldığı yıl piyasa rayiç fiyatlarına göre vekaletsiz iş görme hükümleri uyarınca alacağını isteyebilir.

Davacı yüklenicinin sözleşme dışı olarak 253 saat çalışma yaptığı tutanaklar ve bu tutanağı imzalayan idare elemanlarının beyanlarından anlaşılmıştır. Öte yandan yargılama sırasında alınan bilirkişi raporunda, yapılan işin yapıldığı yıl piyasa rayiç fiyatlarına göre bedelinin (KDV hariç) 70,00TL/saat olduğu da saptanmıştır.

Bu durum karşısında mahkemece yapılması gereken iş; bilirkişi raporunda belirlenen saat başı ücret ile çalışma saatleri dikkate alınarak davacı yüklenicinin alacağının hesap edilerek hüküm altına almak olmalıdır

Kararın bu nedenlerle bozulması gerekmiştir.

SONUÇ:Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle davacı yüklenicinin sair temyiz itirazlarının reddine, 2. bent gereğince kararın davacı yararına BOZULMASINA, fazla alınan temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davacıya geri verilmesine, 11.09.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/18461, Karar No: 2012/22770, Tarih: 06.11.2012

**3. Hukuk Dairesi         2012/18461 E.  ,  2012/22770 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davacı ... Zirai Aletler ve Mak. San. A.Ş. ile davalı ... Kimya San. ve Tic. A.Ş. Aralarındaki tazminat davasına dair ... 1.Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 09.09.2009 günlü ve 2007/147 E.- 2009/408 K. sayılı hükmün Onanması hakkında dairece verilen 21.06.2012 günlü ve 2012/10638 E.- 2012/15651 K. sayılı ilama karşı davacı vekili tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiştir.

Düzeltme isteğinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Düzeltme isteğinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili dilekçesi ile; davacı şirkete ait, ... , ... ilçesi ... Mahallesi 1.Parselde kayıtlı fabrika arsasının; üzerindeki binalarla birlikte (şirket yetkilisi olmayan kişiler tarafından) davalı şirkete satılıp, tapuda devredildiğini, davacı şirketin açtığı dava sonucunda, (yönetim kurulunun yoklukla maluliyetinin tespitine) tapu kaydının iptaline karar verilerek, taşınmazın davacı şirket adına tescil edildiğini; 10.12.1990 tarihinden, iptal kararının kesinleştiği tarihe kadar (16 yıl boyunca) davalının haksız kullanımı nedeniyle, uğranılan zarar bedeli 50.000 TL ile, makinaların alınması nedeniyle 5.000 TL tazminat olmak üzere toplam: 55.000 TL'nin haksız fiilin vukuu bulduğu tarihten itibaren işleyecek faiziyle tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde; zamanaşımı ve husumet itirazında bulunmuş, esası bakımından da davanın reddini istemiştir.Mahkemece; “...davalının, taşınmazı davacı şirket yetkililerinin tapu memuru huzurunda sundukları imza sirkülerine ve yetki belgesindeki yetkilerine dayanarak üzerindeki ipoteklerle birlikte satın aldığı, imza sirkülerinin geçersiz bir yönetim kurulu kararına dayalı olduğunun davalı şirket tarafından bilindiğine dair iddiayı ispatlar delil ortaya konulamadığı; şekli manada geçerli olduğu kuşkusuz olan yönetim kurulu kararının, esas açısından da şirketin iç işleyişini değerlendirerek incelemesinin davalıdan beklenilemeyeceği gözetilerek, davalının kötüniyetli değil, iyiniyetli zilyet olduğunun kabulü gerekmiştir, gerekçesiyle” davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından süresinde temyiz edilmiştir.Dava, dava konusu taşınmazın haksız kullanımı nedeniyle ecrimisil ve tazminat istenilmesine ilişkin olup, uyuşmazlığın incelenmesine bu husus üzerinden başlanılmalıdır.Dava konusu taşınmazın, davalı adına olan tapu kaydının iptali için açılan ... 1.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2003/782 Esas sayılı davasının yargılaması sonucunda; satış işleminin dayanağı olan yönetim kurulunun, yoklukla malüliyetinin tespitine karar verilerek; ... İli ... İlçesi ... Mahallesi 770 Ada, 20 Parselin 10/12/1990 tarih ve 8136 yevmiye ile davalılardan ... Kimya A.Ş.'ne yapılan satış işleminin iptal ve terkini ile ... Zirai Aletler A.Ş. adına tesciline karar verildiği ve kararın 05.10.2006 tarihinde kesinleştiği anlaşılmaktadır.Mahkeme; dava konusu taşınmazın davalı şirkete satışını; baştan itibaren (Yönetim Kurulunu yoklukla malül sayarak) butlanla hükümsüz kılmıştır.

Genel kural olarak herhangi bir yasa veya düzenleyici kural yürürlüğe girdiği andan itibaren derhal hukuksal sonuçlarını doğurmaya başlar. Bunun doğal sonucu olarak da yasaların geriye yürümeyecekleri benimsenir. Tamamlanmış hukuki durumları yeni yasa ve düzenleyici kuralın etkilememesi, onlar üzerinde hukuki sonuçlar doğurmaması kazanılmış hakların saklı tutulması amacını güder.Bilindiği gibi bir hukuki işlemin konusu (içeriği) itibariyle olduğu gibi meydana gelişi bakımından emredici hukuk kurallarına aykırı olabilir, işlemin meydana gelişine ilişkin olan emredici hukuk kurallarına hukuki işlemin unsurlarını oluşturan, onun mevcudiyeti şartlarını belirleyen şekli nitelikli hükümlerdir ve bu özellikleri itibariyle konuya (içeriğe) ilişkin olan maddi nitelikteki hükümlerden ayrılırlar. Şekli nitelikteki emredici hukuk kurallarına aykırılık halinde kurucu unsurlarını, örneğin irade beyanının, icap kabulün bulunmaması halinde hukuki işlem şeklen dahi meydana gelmemektedir; ... , Alman ve Türk Hukukunda hukuki işlemin şekli unsurlarını tespit eden emredici hukuk kurallarına aykırılık sebebiyle hukuki işlemin mevcudiyet kazanmaması halinde hukuki işlemin yokluğundan söz edilir. (Anonim Ortaklıkta Genel Kurul Kararlarının Hükümsüzlüğü Prof.Dr. Erdoğan Moroğlu 1993) Butlan sebeplerine gelince, genel olarak butlan halleri, Borçlar Kanununun 19 ve 20.maddelerinde belirtilmiştir. Bu hükümlere göre; konuları bakımından imkansız veya emredici hukuk kurallarına yahut ahlak ve adaba aykırı olan hukuki işlemler butlan nedeniyle geçersizdir. Kanunen uyulması zorunlu olan ve aksi kararlaştırılamayan hukuk kuralları, emredici özellikleri itibariyle mutlak ve nisbi emredici hükümler diye iki gurupta toplanırlar. İsviçre- Türk Hukukunda özel, ilişkin, emredici hükümlere aykırılık halinde mutlak butlandan söz edilir. Başka bir anlatımla, butlan durumunda hukuki işlem şeklen mevcut olmakla beraber amaçlanan hükümleri doğurmaz. (HGK. 29.05.2002 gün 2-441-433 K.)Belirtmek gerekir ki, Yasa'nın şekil, ehliyet ve içerik bakımından aradığı koşulları içermeyen hukuki işlem mutlak olarak geçersizdir; dolayısıyla da hiçbir hukuki sonuç doğurmayan böyle bir işlem, hüküm ifade etmez. Oysa; bireyin iradesinin bir görünüşü olan hukuki işlem, subjektif hakların başlıca kaynaklarından birini oluşturur, bu nedenle hukuki işlemin bir varlığı ve kıymeti vardır. Bu nedenle geçersizlik olgusunun varlığı durumunda, maddi bir olay olan hukuki işlemi, bizzat kendine etki ederek onu tamamen kaldırır ve bir yerde geçersiz işlem yokluğa eşittir; (geçersizliğin niteliğini açıklayan klasik görüş için bkz. Jale Güral, Hükümsüzlük Nazariyeleri Karşısında Türk Medeni Kanunu Sistemi, sh. 31 vd. ). Çok özel durumlarda Medeni Kanun'un 2.maddesinden hareketle geçersiz sözleşmeden hukuki sonuçlar çıkarılması, bu yargıyı değiştirmez (HGK. 10.11.1993 gün 13-125-711 K.), (YİBK. 30.09.1988 gün ve 2/2 sayılı Kararı)

. Jale Güral, Hükümsüzlük Nazariyeleri Karşısında Türk Medeni Kanunu Sistemi, sh. 31 vd. ). Çok özel durumlarda Medeni Kanun'un 2.maddesinden hareketle geçersiz sözleşmeden hukuki sonuçlar çıkarılması, bu yargıyı değiştirmez (HGK. 10.11.1993 gün 13-125-711 K.), (YİBK. 30.09.1988 gün ve 2/2 sayılı Kararı).Bilindiği üzere; Hukukumuzda, diğer çağdaş hukuk sistemlerinde olduğu gibi kişilerin huzur ve güven içerisinde alış verişte bulunmaları, satın aldıkları şeylerin ilerde kendilerinden alınabileceği endişelerini taşımamaları, dolayısıyla toplum düzenini sağlamak düşüncesiyle, alan kişinin iyiniyetinin korunması ilkesi kabul edilmiştir. Bu amaçla, Medeni Kanunun 2.maddesinin genel hükmü yanında menkul mallarda 988 ve 989, tapulu taşınmazların el değiştirmesinde ise 1023.maddesinin özel hükümleri getirilmiştir.Öte yandan, bir devleti oluşturan unsurlardan biri insan unsuru ise bunun kadar önemli olan ötekisi topraktır. İşte bu nedenle Devlet, nüfus sicilleri gibi tapu sicillerinin de tutulmasını üstlenmiş, bunların aleniliğini (herkese açık olmasını) sağlamış, iyi ve doğru tutulmasından doğan sorumluluğu kabul etmiş, değinilen tüm bu sebeplerin doğal sonucu olarak da tapuya itimat edip, taşınmaz mal edinen kişinin iyiniyetini korumak zorunluluğunu duymuştur. Belirtilen ilke MK.nun 1023.maddesinde aynen “tapu kütüğündeki sicile iyi niyetle dayanarak mülkiyet veya başka bir ayni hak kazanan 3.kişinin bu kazanımı korunur” şeklinde yer almış, aynı ilke tamamlayıcı madde niteliğindeki 1024.maddenin 1.fıkrasına göre “Bir ayni hak yolsuz olarak tecil edilmiş ise bunu bilen veya bilmesi gereken 3.kişi bu tescile dayanamaz” biçiminde öngörülmüştür (N.Yavuz, U.Ecrimisil Davaları 2005, Ank., 82, 83, Yargıtay 3.H.D. 01.04.1982 gün ve 1144 E-1385 K.).