muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/9286, Karar No: 2023/17417, Tarih: 25.04.2023

Yargıtay Yüksek 16. H.D 30/06/2014 gün, 2014/9307 K sayılı ilamında;

Zincirleme suç halinde aynı suçun aynı kişiye karşı birden fazla işlenmiş olması ve bu suçların bir suç işleme kararının icrası kapsamında işlenmesi, bir başka anlatımla bu suçlar arasında subjektif bir bağ bulunması gerekmekte olup, ticareti terk hükümlerine muhalefet suçunun da aynı sanık tarafından aynı işyeri ile ilgili olarak ancak bir kez (ticaret terk edilebileceği) işlenebileceğinden, zincirleme suç olarak işlemesi mümkün değildir. O halde ticareti terk suçundan dolayı hükmedilen temel hapis cezasının TCK'nın 43/1-2. maddeleri gereğince artırılmasına karar verilmesi isabetsiz, temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün istem gibi BOZULMASINA,

Yargıtay Yüksek 19. C.D 12/11/2015 gün, 2015/7112 K, 31/03/2016 gün, 2016/14243 Karar sayılı ilamlarında özet olarak;

2004 sayılı İİK'nın 337/a maddesindeki ticareti usulüne aykırı terk etmek suçunun maddede gösterilen icra hareketlerinden birinin işlenmesi ile oluşan tek bir suç olması ve suçtan zarar görenlerin birden çok olmasının bu sonucu değiştirmeyeceği cihetle; sanık hakkında 5237 sayılı TCK'nın 43. maddesi gereğince zincirleme suç hükümlerinin uygulanamayacağı, ancak ... İcra Ceza Mahkemesinin 2014/487 ve 2014/1313 Esas sayılı dosyalarında İİK'nın 337/a maddesi uyarınca yargılanıp ceza aldığı anlaşılan sanık hakkındaki söz konusu davaların birleştirilmesi ve tek ceza verilmesi gerekirken her dosya için ayrı ayrı mahkumiyet hükmü kurulduğundan bahisle yerel mahkemece verilen mahkumiyet kararlarının BOZULMASINA, karar verilmiştir.

Yargıtay Yüksek 11. Ceza Dairesinin 10/04/2014 gün, 2014/6980 K sayılı ilamında;

(Ticareti usulüne aykırı terk etmek suçunun, icra takip dosya sayısı birden fazla olsa dahi, aynı işyeri ile ilgili olarak ancak bir kere işlenebileceği cihetle……)

Somut olayımızla ilgili olarak 765 sayılı TCK’nın yürürlükte olduğu dönemde, görevli memura mukavemet suçunun bir kez işlenebileceği, hatta mukavemet esnasında hakaret içerikli sözler söylense dahi bunun kül halinde görevli memura mukavemet suçunun içerisinde eriyeceğine dair gerek uygumla da, gerekse öğretide herhangi bir duraksama yaşanmamış, 5237 sayılı kanunun yürürlüğe girmesinden sonrada Yargıtay Yüksek 4.Ceza Dairesi tarafından aynı içtihatlar 2009 yılına kadar sürdürüldükten sonra bu hususta herhangi bir yasal değişiklik olmadan içtihattan dönülerek aynı konuda daha önceki içtihatlarla çelişkiye düşülmesi suretiyle kanaatimizce hukuki güvenlik ilkesi sanık aleyhine hüküm doğuracak şekilde ihlal edilmiştir.

Yargıtay Yüksek 4. Ceza Dairesinin 2006/15513 K sayılı ilamında;

(Kamu idaresinin güvenirliğine ve işleyişine karşı işlenen suçlardan olan görevliye etkin direnme suçunda, uygulanma olanağı bulunmayan 5237 Sayılı TCY.nın 43/2 maddesi ile cezanın artırılması suretiyle fazla ceza verilmesi,)

Yargıtay Yüksek 4. Ceza Dairesinin 2006/15513 K sayılı ilamında;

(Kamu idaresinin güvenirliğine ve işleyişine karşı işlenen suçlardan olan görevliye etkin direnme suçunda, uygulanma olanağı bulunmayan 5237 Sayılı TCY.nın 43/2 maddesi ile cezanın artırılması suretiyle fazla ceza verilmesi,)

Yargıtay Yüksek 4. Ceza Dairesinin 2007/10858 K -2007/6710 K sayılı ilamlarında da TCK’nın 43/2 maddesinin uygulanamayacağı dolaylı olarak vurgulanmıştır.

Yargıtay Yüksek 4. Ceza Dairesinin aşağıda örnek olarak gösterilen içtihatlarında ise görevliye etkin direnme suçunda mağdur sayısının çokluğunun TCK’nın 43/2 maddesinin uygulanmasını gerektirmeyeceği açıkça belirtilmiştir.

2008/15246 K sayılı ilam;

(Kamu idaresinin güvenirliğine ve işleyişine karşı işlenen suçlardan olan görevliye etkin direnme suçunda mağdur sayısının çokluğunun 5237 sayılı TCY.nın 43/2.maddesinin uygulanmasını gerektirmeyeceği gözetilmeden anılan madde ile cezanın artırılması suretiyle fazla ceza verilmesi,)

2008/22786 K

(Kamu idaresinin güvenirliliğine ve işleyişine karış işlenen suçlardan olan görevliye etkin direnme suçunda, uygulanma olanağı bulunmayan 5237 sayılı TCY.nın 43/2. maddesi ile cezanın artırılması suretiyle fazla ceza verilmesi.)

2009/1061 K

(Kamu görevinin herhangi bir engellemeyle karşılaşılmadan yerine getirilmesini sağlama amacıyla kamu idaresinin sürekliliği ve saygınlığını koruma altına alan görevi yaptırmamak için direnme suçunda asıl zarar görenin kamu yönetimi olması ve görevlilerin birden çok bulunması karşısında 5237 sayılı TCY.nın 43/2.maddesinin uygulanamayacağı gözetilmeden, sanık ... hakkında hükmolunan cezanın, zincirleme suç hükmüyle artırılması,)

Suç konususun tek olduğu durumlarda; suç çokluğundan söz edilmesi mümkün değildir. Örneğin, sahte bir senedin düzenlenmesi yada kullanılması durumunda, senette alacaklı olarak birden fazla kişi gösterilse dahi, suç konusu senedin tek olması nedeniyle, alacaklı olarak gösterilen kişilerin tamamının suçtan doğrudan doğruya zarar görmesine karşın, tek sahtecilik suçunun, yine 10 kişi üzerine kayıtlı olan bir aracın bilinerek çalınması halinde, tek hırsızlık suçunun, 10 kişi tarafından yazılan bir kitabın, bandrolsüz olarak satılması yada usulsüz olarak çoğaltılması halinde tek suçun, oluşacağı hususunda gerek öğretide gerekse uygulamada herhangi bir duraksama bulunmamaktadır. Böyle durumlarda uygulamada suç çokluğunun olamayacağı hususunda herhangi bir tartışmanın yaşanmaması nedeniyle Yargıtay Yüksek Ceza Genel Kuruluna intikal eden herhangi bir uyuşmazlık bulunmamasına karşın, aynı eşyanın hem mala zarar verme hemde hırsızlık suçuna konu edilip edilemeyeceği hususundaki tartışmalara Yargıtay Yüksek Ceza Genel Kurulu tarafından, 2014/19 K sayılı ilam ile suçun konusunun tek olması nedeniyle sadece hırsızlık suçunun oluşacağına hükmedilerek bu husustaki tartışmalar bitirilmiştir.

Uyuşmazlığa konu görevi yaptırmamak için direnme suçunda suç çokluğunun söz konusu olmadığı gibi suçun başka bir şekilde parçalara ayrılarak işlenmesi de mümkün değildir. Uygulamada TCK'nın 43/2 inci maddesinde düzenlenen aynı neviden fikri içtima, ancak her mağdur yada müştekiye karşı tek tek ayrı ayrı işlenmesi mümkün olan suçların, tek hareketle aynı anda birden fazla mağdura karşı işlenmesi halinde uygulanma olanağı bulunan sanık lehine getirilmiş bir müessesedir. Örneğin, topluluk içerisinde bulunan herkese hakaret yada tehdit içerikli sözler söyleme olanağı bulunan sanığın, topluluğa karşı hakaret ve tehdit içerikli sözleri aynı anda söylemesi, birden fazla kişiyi tek tek bir yere kapatarak kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçunu işlemesi mümkün olan sanığın, birden fazla kişinin bulunduğu odanın kapısını kapatarak dışarıya çıkmalarına engel olması gibi. Örneklerde açıklandığı üzere, TCK’nın 43/2 maddesinde düzenlenen aynı neviden fikri içtimanın, mağdur adedince ayrı ayrı her mağdura karşı işlenmesi mümkün olan suçların, tek hareketle aynı anda bütün mağdurlara karşı tek hareketle işlenmesi halinde uygulanma olanağı bulunan bir müessese olduğu, gittikçe istikrar kazanan ve yerleşik uygulamaya dönüşen içtihatlardan çok net bir şekilde anlaşılmaktadır. Suçunun konusunun tek olması nedeniyle Yargıtay Yüksek 4. Ceza Dairesinin 2009 yılının sonlarına kadar TCK’nın 43/2 maddesinin uygulanamayacağına dair yerleşik uygulamaya dönüşen içtihatlarından yasada hiçbir değişiklik olmaksızın vazgeçilerek sanık aleyhine olacak şekilde görevli memurların birden fazla olması durumunda TCK’nın 43/2 maddesinin uygulanması gerektiği yönündeki değişen kararları, Y.C.G.K.nın 2010/47 K sayılı ilamı ile de (Somut olayda, sanığın suçun yasal tanımında yer alan ve hukuksal anlamda tek bir fiili oluşturan davranışları, görevini ifa eden altı kamu görevlisine karşı görevlerini yaptırmamak için gerçekleştirmiş olması nedeniyle aynı nev’iden fikri içtimaın koşulları gerçekleşmiş bulunduğundan, sanık hakkında 5237 sayılı TCY’nın 43/2 inci maddesinin uygulanması gerekmektedir. ) desteklenerek bütün çağdaş anayasalarda temel bulan hukuki güvenlik ilkesi kanaatimizce ihlal edildiği gibi ayrıca 2010/47 K sayılı ilamda bir taraftan suçun hukuki konusunun tek olduğu kabul edilirken, diğer taraftan sırf mağdur sayısının fazla olduğundan bahisle direnilen görevin tek olması nedeniyle suç çokluğundan söz edilemeyeceği için TCK”nın 43/2 maddesinin uygulama olanağının bulunmadığı gözetilmeyerek anılan maddenin uygulanmasına karar verilerek, benzer olaylardaki içtihatlar bir yana kararın kendi içerisindeki gerekçesi ile sonucu arasında dahi çelişkinin doğmasına sebebiyet verilmiştir. Prof. Dr. Kemal GÖZLER’in deyimiyle; hukuk, ancak Öklid’in teoremleri misali, doğruluğu apaçık olan ilkelerin geliştirildiği ve bu ilkelerin bütün hukukçular tarafından benimsenip standart olarak uygulandığı gün “bilim” olma sıfatını hak edecektir

. Prof. Dr. Kemal GÖZLER’in deyimiyle; hukuk, ancak Öklid’in teoremleri misali, doğruluğu apaçık olan ilkelerin geliştirildiği ve bu ilkelerin bütün hukukçular tarafından benimsenip standart olarak uygulandığı gün “bilim” olma sıfatını hak edecektir. İşte ancak o gün, hukuk problemleri bütün hukukçular tarafından aynı şekilde çözümlenecektir. Böyle bir sistemde mahkeme kararları da önceden doğru olarak tahmin edilebilecektir. İşte ancak böyle bir sistemde, hukuk güvenliği ve dolayısıyla hukuk devleti ilkesi gerçekleşmiş olacaktır.

Sonuç itibariyle;

Bölünmesi, parçalara ayrılması mümkün olmayan ve ancak bir kez işlenmesi mümkün olan görevin yaptırılmaması için direnme suçunda , gerek zincirleme suçun gerekse fikri içtimanın olmazsa olmazını teşkil eden suç çokluğundan söz edilemeyeceği hususunda herhangi bir duraksamanın bulunmamasına karşın, Yargıtay Yüksek 4. Ceza Dairesinin sayın çoğunluğunun, hukuki düzenlemelere ve yerleşik uygulamalara aykırı olduğu gibi kendi önceki tarihli içtihatlarına da aykırı olacak şekilde; birden fazla müştekinin zarar gördüğünden bahisle TCK’nın 265/1, 43/2 maddeleri ile uygulama yapan yerel mahkemece verilen mahkumiyet hükmünün, TCK’nın 43/2 maddesinin koşullarının oluşmadığından bahisle bozulması gerekirken onanmasına, dair kararına yukarıda arz ve izah edilen nedenlerle iştirak edilmemiştir.
Yargıtay — Esas No: 2016/1677, Karar No: 2017/2767, Tarih: 05.07.2017

**15. Hukuk Dairesi         2016/1677 E.  ,  2017/2767 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ticaret Mahkemesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, eser szöleşmesinden kaynaklanmış olup, yüklenicinin edimini süresinde ifa etmemesi nedeniyle sözleşmenin geriye etkili feshi sonucu cezai şart, sözleşmenin yerine getirilmesi için yapılan harcamalar ve peşin ödenen makine bedelinden fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla 12.000 USD alacağın tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece davanın reddine dair verilen karar, davacı vekilince temyiz edilmiştir.

Davacı iş sahibi, davalı yüklenicidir. Davacı tarafından sunulan ve dosya kapsamındaki e-maillere ve bilgisayar mühendisi bilirkişinin 12.08.2015 tarihli raporuna göre taraflar arasında davacının ibraz ettiği 03.12.2012 tarih 1017 nolu sözleşmenin imzalandığı anlaşılmaktadır. Sözleşmenin başlığında satış sözleşmesi yazılı ise de, davalı yüklenici sözleşmede özellikleri belirtilen ambalaj makinesinin üretim, teslim ve kurulumunu üstlendiğinden sözleşme tarihinde yürürlükte bulunan 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nu 470. maddesinde tanımlanan eser sözleşmesidir.

Geçerli olduğ ve e-mailler de teati edildiği anlaşılan sözleşmenin davacı tarafından sunulan suretinin 6.a maddesinde teslimin kapora alındıktan sonra 40 iş gününde yapılacağı kararlaştırılmış olup teslim şekli 6.c maddesine göre Cıp-Bakü'dür. Eser sözleşmesi menkul eser yapımına ilişkin olduğundan niteliği gereği sözleşmede kararlaştırılmış olmasa dahi TBK'nın 479. maddesi gereğince yüklenicinin bedele hak kazanabilmesi için eseri tamamlayıp iş sahibine teslim etmesi zorunlu olduğundan, teslim yerinin iş sahibinin sözleşme konusu makineleri kurulumunun yapılıp kullanılacağı Bakü olduğunun kabulü gerekir. Davalı yüklenici tarafından sözleşme konusu makinenin üretimi tamamlanıp iş sahibinin fabrikasının bulunduğu Bakü'ye götürüldüğü ve davacı tarafça teslim alınmaktan kaçınıldığı ileri sürülüp kanıtlanmamıştır.

Sözleşmenin 6.a maddesine göre teslim süresi kapora alındıktan sonra 40 iş günü olduğu ve dosyadaki belgelere göre ödeme yapılmasından itibaren 40 iş gününden fazla süre

.geçmesine rağmen iş tamamlanıp teslim edilmediğinden davalı yüklenicinin temerrüdü nedeniyle davacı iş sahibi sözleşmeyi fesih ve ödediği iş bedelini geri istemekte haklıdır.

Sözleşmenin 6.a maddesine göre teslim süresi kapora alındıktan sonra 40 iş günü olduğu ve dosyadaki belgelere göre ödeme yapılmasından itibaren 40 iş gününden fazla süre

.geçmesine rağmen iş tamamlanıp teslim edilmediğinden davalı yüklenicinin temerrüdü nedeniyle davacı iş sahibi sözleşmeyi fesih ve ödediği iş bedelini geri istemekte haklıdır.

Sözleşmenin 6.b maddesindeki ceza, makinenin teslim süresi içinde bitirilmesi hali için kararlaştırıldığından TBK'nın 179/2. maddesinde düzenlenen ifaya ekli cezadır. Sözleşmenin feshi halinde aksi kararlaştırılmadıkça kural olarak ifaya ekli ceza istenemez ise de; sözleşmenin 6.b maddesinde 40 iş gününden sonra cezalı sürenin başlayacağı, ancak teslim süresi 55 iş gününü geçmesi halinde sözleşmenin feshedilebileceği kararlaştırıldığından 40 ila 55 iş günü arasındaki 15 günlük süre feshedilemeyen cezalı süredir ve iş sahibi feshedilemeyen bu cezalı süredeki ceza şartı da isteyebilir.

Yine, imzalanan sözleşmenin 3. maddesinde, teslimden önce yüklenicinin fabrikasında iş sahibince sözleşme konusu makinenin test edileceği kabul edildiğinden davacı eleman ya da yetkilisini yüklenicinin fabrikasının bulunduğu İzmir'e gönderip makinenin kontrol ve testini yaptırması sözleşme kapsamında kendisine tanınan bir haktır. Davacı iş sahibinin davalının ürettiği makinenin sözleşmeye uygun ve çalışır olup olmadığını test etmek üzere gönderdiği eleman veya yetkilisinin İzmir'e gidiş, geliş, ulaşım ve buradaki konaklama giderleri menfi zarar kapsamında (sözleşme ilişkisi kurulmamış olsa idi yapılmayacak masraf) olup, davacı iş sahibi fesihte haklı olduğundan bu menfi zararlarını da isteyebilir.

Bu durumda mahkemece davacı iş sahibine talep ettiği toplam 12.000 USD alacak için içinde, her bir alacak kalemi için ne miktarda talepte bulunduğu sorulup açıklattırıldıktan sonra 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 266. maddesi gereğince konusunda uzman teknik bilirkişiden davacının istemekte haklı olduğu alacak kalemleri ve miktarı ile ilgili gerekçeli ve denetime elverişli rapor alınıp, talep ile açıklama beyanı gözetilerek sonucuna uygur bir karar verilmesi gerekirken bu hususlar üzerinde durulmadan, yanlar oranındaki sözleşme alım-satım sözleşmesi gibi değerlendirilerek eksik inceleme ve yanlış değerlendirme ile davanın reddi doğru olmamış, kararın bozulması uygun görülmüştür.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile, hükmün davacı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davacıya geri verilmesine, karara karşı tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme isteminde bulunulabileceğine 05.07.2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/13029, Karar No: 2016/2908, Tarih: 17.02.2016

**18. Ceza Dairesi         2015/13029 E.  ,  2016/2908 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Mahkemesi

SUÇ : Çevrenin kasten kirletilmesi

HÜKÜM : Mahkumiyet

KARAR

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararın niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

I- Genel İlkeler:

Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 56/1. maddesine göre herkes, sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşama hakkına sahiptir. Aynı maddenin ikinci fıkrasında getirilen düzenleme ile de çevreyi geliştirmek, çevre sağlığını korumak ve çevre kirlenmesini önlemek gerek Devlete gerekse vatandaşlara ödev olarak yüklenmiştir. Anayasada yer alan bu ilkeler 2872 sayılı Çevre Kanunu'nun 3/a maddesinde de benzer biçimde düzenlenmiştir. Buna göre; gerçek ya da tüzel kişi olarak herkes, çevrenin korunması ve kirliliğin önlenmesi ile görevli olup, alınacak tedbirlere ve belirlenen esaslara uymakla yükümlüdür. Bu bağlamda, “kamu sağlığını ve çevreyi koruma” prensibi Türk Ceza Kanunu’nun birinci maddesinde Kanun’un amaçlarından birisi olarak öngörülmüş, ayrıca “sağlıklı bir çevrede yaşama hakkı” başta bu Kanunun 181 ilâ 184. maddeleri olmak üzere, 2872 sayılı Çevre Kanunu’nda ve diğer bir kısım mevzuatta koruma altına alınmış, çevreyi kirletme eylemi farklı suç ve kabahat türleri ile yaptırıma bağlanmıştır.

Türk Ceza Kanununun 181. maddesinin birinci fıkrasında suç olarak düzenlenen atık veya artıklarla çevrenin kasten kirletilmesi fiili, kanunlarda belirtilen teknik usullere aykırı olarak, çevreye zarar verecek şekilde atık veya artıkların alıcı ortamlar olan toprak, su ve havaya kasten verilmesidir. Buna göre suç, atık veya artıkların teknik usullere aykırı olarak bir defa alıcı ortama verilmesiyle oluşacaktır.

Fıkrada sözü edilen “ilgili kanunlarla belirlenen teknik usullere aykırılık” hali; 2872 sayılı Çevre Kanunu, 2690 sayılı Türkiye Atom Enerjisi Kurumu Kanunu, 5977 sayılı Biyogüvenlik Kanunu, 3213 sayılı Maden Kanunu gibi kanunların, kapsadıkları alanlarla ilgili olarak “çevreyi kirletmeme” ilkesi gereğince çerçeve olarak benimsedikleri düzenlemelere dayanılarak oluşturulan yönetmeliklerde açıklanan ve somut olayın özelliklerine göre değerlendirilecek olan, arıtma, depolama, imha etme, taşıma, koruma, alıcı ortama verme, uzaklaştırma gibi hususlar bakımından öngörülen yükümlülüklere aykırı davranmayı ifade etmektedir.

“Çevreyi kirletmeme” prensibi ise genel olarak 2872 sayılı Çevre Kanunu’nun “Kirletme Yasağı” kenar başlıklı 8. maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre; “Her türlü atık ve artığı çevreye zarar verecek şekilde, ilgili yönetmeliklerde belirlenen standartlara ve yöntemlere aykırı olarak doğrudan ve dolaylı biçimde alıcı ortama vermek, depolamak, taşımak, uzaklaştırmak ve benzeri faaliyetlerde bulunmak yasaktır.

“Çevreyi kirletmeme” prensibi ise genel olarak 2872 sayılı Çevre Kanunu’nun “Kirletme Yasağı” kenar başlıklı 8. maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre; “Her türlü atık ve artığı çevreye zarar verecek şekilde, ilgili yönetmeliklerde belirlenen standartlara ve yöntemlere aykırı olarak doğrudan ve dolaylı biçimde alıcı ortama vermek, depolamak, taşımak, uzaklaştırmak ve benzeri faaliyetlerde bulunmak yasaktır.

Kirlenme ihtimalinin bulunduğu durumlarda ilgililer kirlenmeyi önlemekle, kirlenmenin meydana geldiği hallerde ise kirleten, kirlenmeyi durdurmak, kirlenmenin etkilerini gidermek veya azaltmak için gerekli tedbirleri almakla yükümlüdür.”

Yine aynı Kanunun “Tanımlar” kenar başlıklı 2. maddesine göre atık, herhangi bir faaliyet sonucunda oluşan, çevreye atılan veya bırakılan her türlü madde, alıcı ortam ise hava, su, toprak ortamları ve bu ortamlarla ilişkili ekosistemlerdir. Mevzuatımızda tanımı bulunmayan “artık” ise; öğretideki düşüncelerden de yararlanılarak, bir maddenin tüketimi, kullanımı ya da harcanmasından sonra artan, geriye kalan kısım olarak tanımlanabilir.

Türk Ceza Kanununun “çevreyi kasten kirletme” suçunu düzenleyen 181/1, “taksirle kirletme” suçunu düzenleyen 182/1 ve 2872 sayılı Çevre Kanunu’nun 8. maddelerinde suçun unsuru olarak kabul edilen “çevreye zarar verecek şekilde” kavramı ise, “gerçekleşen somut bir zararı” değil, “zarar vermeye elverişliliği, zarar ihtimalini” anlatmaktadır. Madde gerekçesinde de açıklandığı üzere atık veya artığın; kasten su, hava ve toprak şeklinde gruplandırılan alıcı ortama ya da bu ortamlarla ilişkili ekosistemlerden birine verilmesi ile suç oluşacaktır. Çevrenin kasten kirletilmesi, kanunda tehlike suçu olarak düzenlenmiştir. Zararın gerçekleşmesi, bu suçta unsur olmadığı gibi cezalandırma şartı da değildir.

Öte yandan atık veya artıkların toprakta, suda veya havada kalıcı özellik göstermesi hali TCK'nın 181. maddesinin 3. fıkrasında, bunların insan veya hayvanlar açısından tedavisi zor hastalıkların ortaya çıkmasına, üreme yeteneğinin körelmesine, hayvanların veya bitkilerin doğal özelliklerini değiştirmeye neden olabilecek etkilerinin olması ise aynı maddenin 4. fıkrasında cezanın artırılmasını gerektiren nitelikli haller olarak düzenlenmiştir.

II – Yargılamaya Konu Olayda Uygulanacak Mevzuat ve Düzenleyici İşlemler:

2872 sayılı Kanun’un 20. maddesinin (ı) ve (n) bentlerinde, denizler, içme ve kullanma suları (yapay ya da tabii göller, barajlar, akarsular, yer altı suları vs) ile içme ve kullanma suyu sağlama amacı dışındaki sular şeklinde üç grup su kaynağı belirlenmiş, tanker, gemi ve diğer deniz araçlarının kirletme faaliyetleri ayrıca düzenlenerek, sular her türlü kirlenmeye karşı koruma altına alınmıştır.