muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/9182, Karar No: 2013/8418, Tarih: 08.05.2013

4857 sayılı İş Kanunu’nun 18.maddesinin 1. fıkrasına göre, işveren, iş sözleşmesini işçinin davranışlarından kaynaklanan nedenlerle geçerli olarak feshedebilir. İşçinin iş sürecinde gözlenen performansı ile işin sonucuna bağlı ölçülen verimliliğine dayalı olarak yetersiz kaldığının belirlenmesi halinde, işçinin yetersizliğinden doğan geçerli nedenlerden söz edilebilir. İş Kanunu’nun gerekçesinde hangi hallerin işçinin yetersizliği nedeniyle geçerli fesih hakkı bahşedeceği örnek kabilinden sayılmış olup bunlar; ortalama olarak benzer işi görenlerden daha az verimli çalışma; gösterdiği niteliklerden beklenenden daha düşük performansa sahip olma, işe yoğunlaşmasının giderek azalması; işe yatkın olmama; öğrenme ve kendini yetiştirme yetersizliği; sık sık hastalanma; çalışamaz duruma getirmemekle birlikte işini gerektiği şekilde yapmasını devamlı olarak etkileyen hastalık, uyum yetersizliği, işyerinden kaynaklanan sebeplerle yapılacak fesihlerde emeklilik yaşına gelmiş olma hallerdir. Kanunun gerekçelerinde ifade olunan yetersizlikten kaynaklanan sebepler dışında, işçiyle yapılan iş sözleşmesi, işyeri personel yönetmeliği, kurumsal çalışma ilkeleri veya işyerine özgü performans değerlendirme kriterlerinde yer alan işçinin verimliği ile ilgili beklentilerin karşılanamaması halinde de geçerli sebeple fesih uygulanabilir.

İşçinin yetersizliğinden kaynaklanan nedenlerin iş sözleşmesinin geçerli feshi imkânını bahşetmesi için, işçinin kişisel yetenek ve özellikleri itibariyle, fesih anında iş sözleşmesinden kaynaklanan yükümlülükleri tamamen veya kısmen ifa edemeyecek durumda olması şarttır(Von Hoyningen-Huesslene, G./Linck, R., §1 KSchG Rdnr. 176 sh.165; Mues, W.M./Eisenbeis, E./Legerlotz, C./Laber, J., Kündigungsrecht, Teil 3 Rz. 4, sh.606). İşçinin yetersizliğinin, işletmenin normal işleyişinde somut olarak aksaklık ve bozulmalara sebebiyet vermesi ve işçinin yetersizliğinin doğurduğu üretim aksaklığının ilave masrafı doğurmayan tedbirlerle giderilemez olması gerekir. İş sözleşmesinin işçinin fiziki ve mesleki yetersizliği nedeniyle geçerli bir şekilde feshedilebilmesi için, onun iş edimini yerine getirmesi için sahip olması zorunlu olan mesleki ve fiziki özelliklerindeki eksiklik ve yoksunluğun iş sözleşmesinin feshi anında mevcut olması ve onun iş ediminin usulüne uygun bir şekilde ifası için kısa sürede doktor, terapist, psikolog, antrenör vs.nin yardımıyla bu özelliklere yeniden kavuşabilmesinin mümkün görülmemesi gerekir.

İşçinin yetersizliğine dayanan fesihlerde, iş edimi işçinin yeteneği gibi kendisinde objektif olarak bulunan hal ve hususiyetlerden dolayı sözleşmeye uygun olarak yerine getirilemezken, işçinin davranışından kaynaklanan fesihte, sözleşmenin ifasında işçinin somut olarak akde aykırı bir davranışı nedeniyle iş edimi yerine getirilememektedir. Başka bir anlatımla, işçinin yetersizliğinden kaynaklanan geçerli fesih sebebinin kabulü için, işçinin verim düşüklüğünün işçinin icra ettiği iş için gerekli olan fiziki veya fikri özellikleri haiz olmamasından kaynaklanmalıdır. Buna karşılık, yaptığı iş için gerekli olan şahsi özelikleri haiz ve mesleki bilgilerle donanımlı; yani mesleki yetenek ve uygunluk açıdan aranan niteliklere sahip olan bir işçinin, daha önce kendisine ihtar edilmiş olmasına rağmen, aynı veya benzer işi görenlerden ortalama olarak daha az verimli çalışmaya devam etmesi, işçinin davranışından kaynaklanan geçerli bir fesih sebebidir.

İşçinin performans ve verimlilik sonuçlarının geçerli bir nedene dayanak olabilmesi için objektif ölçütlerin belirlenmesi zorunludur. Performans ve verimlilik standartları işyerine özgü olmalıdır. Objektiflik ölçütü o işyerinde aynı işi yapanların aynı kurallara bağlı olması şeklinde uygulanmalıdır. Performans ve verimlilik standartları gerçekçi ve makul olmalıdır. Performans ve verimlilik sonuçlarına dayalı geçerli bir nedenin varlığı için süreklilik gösteren düşük veya düşme eğilimli sonuçlar olmalıdır. Koşullara göre değişen, süreklilik göstermeyen sonuçlar geçerli neden için yeterli kabul edilmeyebilir. Ayrıca performans ve verimliliğin yükseltilmesine dönük hedeflere ulaşılamaması tek başına geçerli neden olmamalıdır. İşçinin kapasitesi yüksek hedefler için yeterli ise ancak işçi bu hedefler için gereken gayreti göstermiyorsa geçerli neden söz konusu olabilir.

Diğer taraftan, performans değerlendirilmesinde objektif olabilmek ve geçerli nedeni kabul edebilmek için, performans değerlendirme kriterleri önceden saptanmalı, işçiye tebliğ edilmeli, işin gerektirdiği bilgi, beceri, deneyim gibi yetkinlikler, işyerine uygun davranışlar ve çalışandan gerçekleştirmesi beklenen iş ve kişisel gelişim hedeflerinde bu kriterler esas alınmalıdır. Bir başka anlatımla, çalışanın niteliği, davranışları ve sonuçta ulaştığı hedef önemli olmaktadır. Bu kriterler çalışanın görev tanımına, verimine, işverenin kurumsal ilkelerine, uyulması gereken işyeri kurallarına uygun olarak objektif ve somut olarak ortaya konmalı ve buna yönelik performans değerlendirme formları hazırlanmalıdır. İşyerine özgü çalışanların performansının değerlendirileceği, Performans Değerlendirme Sistemi geliştirilmeli ve uygulanmalıdır.

İşçinin, deneme süresi de belirli (ki bu en az altı ay olmalı) bekleme süresi içinde saptanan mesleki özelliklerine dayanarak, bu süreden sonra performans ve verim düşüklüğü nedeniyle iş sözleşmesi feshedilirse bu geçerli neden olarak kabul edilemez. Yani bu süre içinde işçinin çalışma standartları ve mesleki özellikleri daha sonraki performans ve verimlilik ölçümü bakımından işverenin kabul ettiği sınırlar olarak dikkate alınır. Ancak bu sınırların altına düşülmesi ve bunun süreklilik göstermesi halinde geçerli neden doğabilir. İşveren, bu sınırların üstünde bir performans ve verimlilik beklentisinde haklı olduğunu ileri sürüyorsa, bu beklentiyi doğrulayacak eğitim ve iş koşullarının iyileştirilmesi gibi performans artırıcı olanakları sağladığını da kanıtlamalıdır.

İş Kanunu’nun 19.maddesine göre: “Hakkındaki iddialara karşı savunmasını almadan bir işçinin belirsiz süreli iş sözleşmesi, o işçinin davranışına veya verimi ile ilgili nedenlerle feshedilemez. Ancak, işverenin 25. maddenin (II) numaralı bendi şartlarına uygun fesih hakkı saklıdır”. Buna göre salt işçinin savunmasının alınmaması tek başına süreli feshin geçersizliği sonucunu doğurur. İşçi fesihten önce savunma vermeye davet edilmeli, davet yazısında davranışı nedeniyle işten çıkarma sebebi açık ve kesin bir şekilde belirtilmeli, makul bir süre önceden belirtilen yer, gün ve saatte hazır bulunması, bulunmadığı takdirde yazılı bir savunma verebileceğinin; bildirilen yerde belirtilen gün ve saatte hazır bulunmadığı ve de buna rağmen yazılı bir savunma vermediği takdirde savunma vermekten vazgeçmiş sayılacağının kendisine hatırlatılması şarttır.

Somut uyuşmazlıkta davalı işveren davacının iş sözleşmesini yetersiz performans, hedefleri tutturamama ve görevi gereği gerçekleştirmesi gereken ancak gerçekleştirmediği hususlara dayanarak işçinin yeterliliğinden kaynaklanan nedenle feshettiğini iddia etmiş ve davacıya en son gönderdiği savunma talebi konulu 14/03/2012 tarihli yazısı ile 16/03/2012 mesai bitimine kadar süre vermiştir.

Somut uyuşmazlıkta davalı işveren davacının iş sözleşmesini yetersiz performans, hedefleri tutturamama ve görevi gereği gerçekleştirmesi gereken ancak gerçekleştirmediği hususlara dayanarak işçinin yeterliliğinden kaynaklanan nedenle feshettiğini iddia etmiş ve davacıya en son gönderdiği savunma talebi konulu 14/03/2012 tarihli yazısı ile 16/03/2012 mesai bitimine kadar süre vermiştir.

Davacı mahkemeye verdiği dilekçe ve şirkete verdiği savunmalarında kendisine 2 günlük savunma süresi verilerek savunma hakkının kısıtlandığını, performansının düşük olduğunu kabul etmediğini, ailesinden bile fedakarlık ederek özveri ile çalıştığını, satış temsilcisi ve takım öncülerinden oluşan 1500 kişilik ekibi olduğunu ...'nın Bölge Satış Şefi olarak atanmasından sonra bu tür kötüniyetli savunma istekli yazıların gönderilmeye başlandığını, bu şahsın başarılı kişileri kıskandığından bu tür uygulamalar yaptığını, her kampanya döneminden önce Bölge Satış Şeflerinin bölge sorumlusuyla yüzyüze görüşmesi ve Kampanya Değerlendirme Toplantısı yapması gerekirken ağır kış şartları öne sürülerek toplantı yapılmadığını fakat kendilerinden bu şartlarda sürekli ziyaret ve takım önderleriyle toplantı yapılmasının istenildiğini, bulunduğu bölgede hedeflenen rakamların mevcut durumda gerçekleşmeyecek hedefler olduğunu, satış şeflerince bu hedeflerin verildiğini, tek taraflı olarak belirtilen hedefin sorgulanmadan imzalatıldığı, hedefleri belirleyen bölge satış şeflerinin kendilerine rakip gördüğü kişilere bölge yapısını hiçe sayarak tutturulamayacak hedefler koyduklarını, hedeflerin sürekli yükseltilerek tutturulamaz hale getirildiğini, çalıştığı bölgenin Eskişehir İliyle karşılaştırıldığını, Eskişehir İlinin nüfus yapısı ve eğitim şehri olması nedeniyle asla kıyaslanamayacağını iddia etmektedir.

Mahkemece davacıya verilen hedeflerin ulaşılabilir olup olmadığı, objektif olup olmadığı önceden işçiye tebliğ edilip edilmediği ve sonuçların ne olduğunun belirtilip belirtilmediği hususlarının davacının görev tanımı dikkate alınarak kıyaslanabilir bölgelerde çalışan kişilerle (İklim, nüfus yapısı, ulaşım v.b) kıyaslama yapılarak performansının düşük olup olmadığı, şirket kayıtları üzerinde inceleme yaptırılarak tespit edilmeli ve sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve araştırma sonucu karar verilmesi hatalı olup bozma nedenidir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı nedenle BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 08.05.2013 gününde oybirliği ile KESİN olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/4086, Karar No: 2020/872, Tarih: 03.03.2020

**1. Ceza Dairesi         2019/4086 E.  ,  2020/872 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Kendini savunamayacak yakın akrabayı tasarlayarak öldürme, 6136 sayılı Yasaya muhalefet

HÜKÜM : Maktul ...'a yönelik kendini savunamayacak yakın akrabayı tasarlayarak öldürme eylemi için TCK'nin 82/1-d,e, 53/1,2,3, 63. maddeleri gereğince ağırlaştırılmış

müebbet hapis,hak yoksunluğu,

TÜRK MİLLETİ ADINA

Temyiz edenlerin sıfatları ve temyiz dilekçelerinin kapsamından, sanık ... hakkında 6136 sayılı Yasaya muhalefet suçundan kurulan mahkumiyet hükmüne yönelik katılan Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Aksaray İl Müdürlüğü vekilinin bir temyiz talebi olmadığı anlaşıldığından, bu suça ilişkin tebliğnamedeki katılan Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Aksaray İl Müdürlüğü vekilinin temyiz talebinin reddine karar verilmesi gerektiği görüşüne iştirak edilmemiştir.

Toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanık ...'un, maktuller ... ve ...'a yönelik nitelikli kasten öldürme ve 6136 sayılı Yasaya aykırı davranma suçlarının sübutu kabul, oluşa ve soruşturma sonuçlarına uygun şekilde suçların nitelikleri tayin edilmiş, sanık hakkında maktul ...'a yönelik eylemi nedeniyle cezayı azaltıcı bir sebep bulunmadığı takdir kılınmış, maktul ...'a yönelik eylemi nedeniyle tahrike ilişkin cezayı azaltıcı sebeplerin nitelik ve derecesi takdir kılınmış, savunması inandırıcı gerekçelerle reddedilmiş, incelenen dosyaya göre bozma üzerine verilen hükümlerde bir isabetsizlik görülmediğinden, sanık ... müdafiinin; kararın hukuka aykırı olduğuna, maktul ...’e yönelik suç bakımından sübuta ve sair sebeplere yönelen, katılan Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Aksaray İl Müdürlüğü vekilinin; haksız tahrik indirimi yapılmaması gerektğine ve sair sebeplere yönelen temyiz itirazlarının reddiyle, hükümlerin tebliğnamedeki düşünceye uygun olarak ONANMASINA, 03.03.2020 gününde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/9385, Karar No: 2017/3700, Tarih: 05.04.2017

**17. Hukuk Dairesi         2016/9385 E.  ,  2017/3700 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, 07.11.2014 tarihinde müvekkiline ait xx xxx xx plakalı araç müvekkili şirketin çalışanı ...'ın sevk ve idaresinde kırmızı ışıkta durmakta iken davalı adına kayıtlı olup, onun sevk ve idaresindeki xx xxx xx plakalı aracın arkadan gelerek çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza tespit tutanağına göre kazanın meydana gelmesinde davalının %100 oranında tam ve asli kusurlu olduğunu belirterek, araçta meydana gelen değer kaybı olan şimdilik 10.000,00 TL'nin kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline verilmesini talep etmiştir.

Davalı, davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, toplanan delillere ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; kazanın meydana gelmesinde davalı sürücünün %100 oranında kusurlu olduğu, kazada hasarlanmasından dolayı davacıya ait araçta 4.000,00 TL'lik değer kaybı oluştuğu belirtilerek, davanın kısmen kabulü ile, 4.000,00 TL değer kaybı tazminatının kaza tarihi olan 07.11.2014 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece toplanıp değerlendirilen delillere, özellikle oluşa ve dosya içeriğine uygun olarak düzenlenen uzman bilirkişi raporunda belirtilen tazminata ilişkin hesaplamanın hükme esas alınmasında bir usulsüzlük bulunmamasına göre davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA ve aşağıda dökümü yazılı 6,20 TL kalan onama harcının temyiz eden davacıdan alınmasına 05/04/2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/11278, Karar No: 2014/6401, Tarih: 26.02.2014

**4. Ceza Dairesi         2012/11278 E.  ,  2014/6401 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 2 - 2010/201617

MAHKEMESİ : Manavgat 1. Sulh Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 13/10/2009

NUMARASI : 2008/664 (E) ve 2009/811 (K)

SUÇ : İş ve çalışma hürriyetinin ihlali

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararın niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede başkaca nedenler yerinde görülmemiştir.

Ancak;

Katılanın abonelik üçretlerini düzenli ödememesi nedeniyle işyerinin elektrik ve su aboneliğini iptal ettiren ve bu suretle işyerini boşaltmasını sağlamaya çalışan mülk sahibi sanığın iş ve çalışma hürriyetini ihlal kastıyla hareket ettiği kuşkuya yer bırakmayacak şekilde ispatlanmamasına karşın suç unsurları ile uyumsuz yetersiz gerekçeyle mahkumiyet hükmü kurulması,

Kanuna aykırı ve sanık B.. U.. müdafiinin temyiz nedenleri ile tebliğnamedeki düşünce yerinde görüldüğünden HÜKMÜN BOZULMASINA, yargılamanın bozma öncesi aşamadan başlayarak sürdürülüp sonuçlandırılmak üzere dosyanın esas/hüküm mahkemesine gönderilmesine, 26/02/2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/2163, Karar No: 2021/10252, Tarih: 25.05.2021

**2. Ceza Dairesi         2021/2163 E.  ,  2021/10252 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇA SÜRÜKLENEN ÇOCUK : ...

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Suça sürüklenen çocuğun, ... İlköğretim Okulu binası içindeki bilgisayar odasından bilgisayar malzemeleri ve projeksiyon cihazı çalması şeklindeki eyleminin 5237 sayılı TCK'nın 142/1-a. maddesinde tanımlanan suçu oluşturduğu gözetilmeden aynı Kanun'un 142/1-b. maddesi ile uygulama yapılması, suç tarihi itibariyle her iki bentte öngörülen cezaların alt ve üst sınırlarının aynı olması nedeniyle sonuca etkili olmadığından bozma nedeni yapılmamış, dosya içeriğine göre suça sürüklenen çocuk müdafiinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. Ancak;

Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/1. maddesi uyarınca, kamu davasına katılma üzerine, mahkumiyete karar verilmiş ise, vekili bulunan katılan lehine, tarifenin ikinci kısım ikinci bölümünde belirlenen avukatlık ücretinin suça sürüklenen çocuğa yükletilmesi gerektiğinin gözetilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş, katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün bu sebepten dolayı BOZULMASINA, ancak bu aykırılığın 1412 sayılı CMUK'nın 322. maddesinin verdiği yetkiyle düzeltilmesi mümkün bulunmakla; hüküm tarihinde yürürlükte bulunan "Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre 3.400,00 TL maktu vekalet ücretinin suça sürüklenen çocuktan tahsili ile katılana verilmesine" karar verilmesi suretiyle hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 25/05/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/3278, Karar No: 2015/13412, Tarih: 07.12.2015

**17. Hukuk Dairesi         2014/3278 E.  ,  2015/13412 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Manisa 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ :17/01/2013

NUMARASI :2011/432-2013/4

-K A R A R-

Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) kullanılarak Yargıtay'a elektronik ortamda gönderilen dosyaların elektronik ortamda incelenebilmesi için dosyadaki tüm evrakların “taranma” suretiyle okunaklı biçimde elektronik ortama aktarılmış olması zorunludur. (HMK'nin 445. maddesi) Hiç kaydedilmemiş veya sisteme kaydedildiği halde taranmamış, eksik ya da hatalı taranmış veya usulüne uygun tarandığı halde doğru isimlendirilmemiş evrak barındıran dosyaların elektronik ortamda incelenebilmesi mümkün değildir. Açıklanan sebeple, fiziki imkansızlık sebebiyle taranmayan belge var ise, dosyanın elektronik ortamda değil, fiziki olarak gönderilmesi gerekmektedir.

Temyize konu, dairemize elektronik ortamda gönderilen ve sisteme kaydedilen dosyanın yapılan ön incelemesinde yukarıdaki esaslara uyulmadığı görülmektedir. (Örn:Tebligatların şerhli bölümleri, harç tahsil makbuzları ve bunun gibi bir kısım evraklar dosyada görülmediği gibi var olan bir kısım evrakların okunaklı olmadığı görülmüştür.) Bu halde dosyanın elektronik ortamda incelenebilmesi mümkün değildir. Temyiz denetiminin sağlıklı bir şekilde yapılabilmesi için dosyanın fiziken incelenmesi gerektiğinden dava dosyasının tümünün fiziken gönderilmesi için dosyanın mahalline geri çevrilmesine karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle dosyanın yerel mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE 07.12.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/4253, Karar No: 2012/1730, Tarih: 19.03.2012

**15. Hukuk Dairesi         2011/4253 E.  ,  2012/1730 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ticaret Mahkemesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle davacı yanca düzenlenip davalı tarafça iade edilen 26.05.2009 gün 66634 ve 66635 sıra nolu faturalardaki işlerin sözleşmeden doğan ve eksik ödenen iskele boşluğu ile ödenmeyen şahmerdanın iş yerine getirilmesi bedellerinden kaynaklandığının anlaşılmasına ve davacı taşeron tarafından hesap mutabakatından sonra fazla imalât yapıldığının yasal delillerle kanıtlanamamış bulunmasına göre yerinde bulunmayan bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 2,75 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davacıdan alınmasına, 19.03.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/12068, Karar No: 2017/8394, Tarih: 29.05.2017

**3. Hukuk Dairesi         2016/12068 E.  ,  2017/8394 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK (TİCARET)MAHKEMESİ

Taraflar arasındaki istirdat davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı, davalı şirketin, düzenlediği faturalar ile kendisinden hukuka aykırı olarak kayıp-kaçak v.b bedeli adı altında fazladan ücret tahsil ettiğini ileri sürerek; fazlaya ilişkin hakkı saklı kalmak üzere, şimdilik 10.000TL bedelinin işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiş; ıslah dilekçesi ile de talebini 11.711.30 TL'ye yükseltmiştir.

Davalı, tacir olan davacı şirketin, süresi içinde itiraz etmediği faturaların içeriğini kabul etmiş sayılacağını, ayrıca kayıp-kaçak bedelinin ilgili mevzuat çerçevesinde abonelere yansıtıldığını ve uygulanmasının yasal bir zorunluluk olduğunu ileri sürerek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece; davalı şirketin, kayıp-kaçak v.b bedelini elektrik abonesi olan davacı şirketten tahsil etmesinin yasal dayanağı bulunmadığı gerekçe gösterilerek davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı tarafça temyiz edilmiştir.

1-) Dava, elektrik abonelerinden tahsil edilen kayıp-kaçak vb. bedelinin istirdatı istemine ilişkindir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 21.05.2014 tarih ve 2013/7-2454 Esas 2014/679 K. Sayılı kararı ve Dairemiz kararları ile Anayasanın Vergi ödevi Başlıklı 73. maddesindeki “... Vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülükler kanunla konulur, değiştirilir veya kaldırılır..." şeklindeki düzenlemeye göre; kayıp-kaçak, sayaç okuma, dağıtım, perakende hizmet ve iletim bedeli uygulamasının ... Kararları ve tebliğleri çerçevesinde uygulama arz eden kanunlar ve ikincil mevzuat hükümleri çerçevesinde ... tarafından belirlenerek uygulandığı, bu tarihteki mevcut hukuki düzenlemenin ...'na sınırsız bir fiyatlandırma ve tarife unsuru belirleme hak ve yetkisi vermediği, özellikle kaçak (elektrik enerjisinin hırsızlanması) bedellerinin kurallara uyan abonelerden tahsili yoluna gitmenin hukuk devleti

../..

-2-

ve adalet düşünceleri ile bağdaşmadığı, bu faturalara yansıtılan diğer kalemlere ilişkin bedel miktarlarının şeffaflık ilkesi ile denetlenebilmesi ve hangi hizmetin karşılığında ne bedel ödendiğinin bilinmesininde şeffaf hukuk devletinin vazgeçilmez unsuru olduğu, ... kararları ile bu bedellerin mevcut mevzuat kapsamında tüketicilerden alınmasının hukuka uygun olmadığı kabul edilmiştir.