muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2009/5640, Karar No: 2010/15029, Tarih: 04.11.2010

**10. Hukuk Dairesi         2009/5640 E.  ,  2010/15029 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Kurumdan yaşlılık aylığı almakta olan davacı, hak sahibi eşinin, 2006 yılındaki tedavisi sonucu kullanılan ilaçlı stent bedeline ilişkin olarak 4.779,00 TL’nin ödeme tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1- a) Davacının 506 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılığı nedeniyle sağlık yardımlarından yararlanma hakkı çekişmesiz bulunan hak sahibi eşin, ...... Devlet Hastanesinin 23.05.2006 tarihli ... göre, özel bir sağlık kuruluşunda ki tedavisinde, 13.05.2006 tarihinde ilaçlı stent kullanılmış olup; stent bedeli sigortalı tarafından karşılanmıştır.

Hayati önemi haiz olduğu gerekçesiyle, malzeme bedelinin tümünün karşılanması istemiyle açılan davanın yargılaması sürecinde eczacı, avukat ve doktordan oluşan kurul tarafından düzenlenen rapor esas alarak, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hak sahibi eşin tedavisinin gerçekleştirildiği dönemde yürürlükte olan, 506 sayılı Yasanın, sağlık sigortası yardımlarına ilişkin 33. maddesinde, tedavi süresince gerekli ilaç ve iyileştirme vasıtalarının sağlanması olanağına yer vermiştir.

Hak sahibi eşin tedavisinde gerekli görülerek, tıbbi yetkililer tarafından reçetelendirilen tıbbi malzeme bedelinin davalı Kurum tarafından sağlanması konusundaki yasal yükümlülüğe karşın; malzemenin nitelik ve bedelinin belirlenmesi konusundaki yasal yetki de gözetilerek, tedavi gereklerini sağlama konusunda aynı sonucu doğurabilecek birden fazla malzeme türü arasından, insan yaşamının kutsallığı ve temel insan haklarından olan, sosyal güvenlik hakkının özüne dokunacak sınırlamalar getirilemeyeceği konusundaki ilkeler ışığında, Kurumun düzenleme yetkisinin olduğu ve eldeki davada da, bunun yargısal denetiminin olanaklı bulunduğunun kabulü zorunludur.

Davacının tedavisinde çıplak metal stent kullanılabilme olanağı varken, ilaç kaplı stent olarak nitelenen stent kullanılmış olduğu gözetildiğinde; tercih edilen stent türünün, hastanın sağlık durumu ve tedavi gerekleri yönünden çıplak metal stent yerine kullanımının zorunlu olup olmadığı; özellikle, ilaç kaplı stent olarak adlandırılan malzeme kullanımının hayati önemiyle bu niteliğe sahip olmayan stentin tedavi gereklerine uygun olmadığının, bilimsel ölçütler kullanılarak açıkça ortaya konulması zorunluluğu vardır.

Mahkemece, davacının tedavisinde kullanılan stent türünün, yukarıda belirtilen açıklama ışığında zorunlu olup olmadığının tespiti amacıyla yapılacak bilirkişi incelemesi için oluşturulacak kurulda, kardiyoloji ve kalp cerrahisi alanında uzmanlara yer verilerek; anılan kuruldan alınacak raporda, çıplak metal stent yerine, reçetede belirtilen stent türünün kullanımının, hastanın sağlığına kavuşması yönünden, faydalı olma durumundan öteye, zorunlu olup olmadığı, reçetede belirtilen stent türünün kullanılmamasının yaratacağı sağlık riskleri, yargısal denetime elverir biçimde bilimsel gerekçeleriyle ortaya konulmalıdır.

b) Hastanın tedavisi için gerekli görülerek reçetelendirilen malzemenin, yukarıdaki bent kapsamındaki değerlendirme sonucunda zorunlu olduğunun belirlenmesi halinde; anılan malzeme bedelinin denetlenip, faturadaki haliyle ödenecek nitelikte olup olmadığının ve buna bağlı olarak Kurum tarafından karşılanabilir miktarının belirlenmesi gerekecektir.

5510 sayılı Yasanın 63. maddesinde yer alan “Kurum, finansmanı sağlanacak sağlık hizmetlerinin teşhis ve tedavi yöntemleri ile (f) bendinde belirtilen sağlık hizmetlerinin türlerini, miktarlarını ve kullanım sürelerini, ödeme usûl ve esaslarını Sağlık Bakanlığının görüşünü alarak belirlemeye yetkilidir. Kurum, bu amaçla komisyonlar kurabilir, ulusal ve uluslararası tüzel kişilerle işbirliği yapabilir. Komisyonların çalışma usûl ve esasları Maliye Bakanlığı ile Sağlık Bakanlığının görüşü alınarak Kurumca belirlenir.” düzenlemesi ile, ..... Yönetmeliği'nin 22. maddesindeki, “Kurum, finansmanı sağlanan ortez, protez, tıbbî araç ve gereç, kişi kullanımına mahsus tıbbî cihaz, tıbbî sarf, iyileştirici nitelikteki tıbbî sarf malzemelerini ve bu malzemelerin temini, garanti süresi sonrası bakımı, onarılması ve yenilenmesi hizmetleri ile ödeme usul ve esasları Sağlık Bakanlığının görüşünü alarak belirlemeye yetkilidir.” hükmü gözetilerek; kullanılan stent bedelinin .... tarafından yukarıda sıralanan düzenlemeler çerçevesinde belirlenmesinin sağlanması, fiyat tespitinin makul süre içerisinde ..... tarafından gerçekleştirilmemesi halinde ise, konu hakkında teknik ve mali bilgiye sahip eczacı bilirkişiden, piyasa değerleri ve ilgili kuruluşların görüşü ışığında fiyat tespitine ilişkin rapor alınarak, tüm kanıtlar ışığında yapılacak değerlendirmeyle bir sonuca varılmalıdır.

Mahkemece, sıralanan maddi ve hukuki olgular ışığında inceleme yapılmaksızın, yöntemince oluşturulmayan bilirkişi kurulundan alınan, yetersiz inceleme içeren rapordaki görüşten hareketle karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 04.11.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/6060, Karar No: 2015/13912, Tarih: 14.12.2015

**17. Hukuk Dairesi         2014/6060 E.  ,  2015/13912 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Konya 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 21/01/2014

NUMARASI : 2013/569-2014/27

-K A R A R-

Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) kullanılarak Yargıtay'a elektronik ortamda gönderilen dosyaların elektronik ortamda incelenebilmesi için dosyadaki tüm evrakların “taranma” suretiyle okunaklı biçimde elektronik ortama aktarılmış olması zorunludur. (HMK'nin 445. maddesi) Hiç kaydedilmemiş veya sisteme kaydedildiği halde taranmamış, eksik ya da hatalı taranmış veya usulüne uygun tarandığı halde doğru isimlendirilmemiş evrak barındıran dosyaların elektronik ortamda incelenebilmesi mümkün değildir. Açıklanan sebeple, fiziki imkansızlık sebebiyle taranmayan belge var ise, dosyanın elektronik ortamda değil, fiziki olarak gönderilmesi gerekmektedir.

Temyize konu, dairemize elektronik ortamda gönderilen ve sisteme kaydedilen dosyanın yapılan ön incelemesinde yukarıdaki esaslara uyulmadığı görülmektedir. (Örn:Tebligatların şerhli bölümleri, harç tahsil makbuzları ve bunun gibi bir kısım evraklar dosyada görülmediği gibi var olan bir kısım evrakların okunaklı olmadığı görülmüştür.) Bu halde dosyanın elektronik ortamda incelenebilmesi mümkün değildir. Temyiz denetiminin sağlıklı bir şekilde yapılabilmesi için dosyanın fiziken incelenmesi gerektiğinden dava dosyasının tümünün fiziken gönderilmesi için dosyanın mahalline geri çevrilmesine karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle dosyanın yerel mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE 14.12.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/5425, Karar No: 2011/22618, Tarih: 17.11.2011

**12. Hukuk Dairesi         2011/5425 E.  ,  2011/22618 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İnegöl İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 29/09/2010

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklı tarafından başlatılan bonoya dayalı kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takibe karşı borçlunun, Kartal İcra Dairelerinin yetkili olduğunu belirterek icra mahkemesine başvurduğu, mahkemece, dayanak senette yetki şartı bulunduğu, ancak, bu yetki şartının ödememe protestosunda yer almadığı gerekçesi ile yetki itirazının kabulüne karar verildiği anlaşılmaktadır.

Bonoya dayalı olarak, borçlunun ikametgahının bulunduğu yerdeki genel yetkili icra dairesinde (HUMK. 9.md.),  bonoda öngörülen ödeme yerinde, ancak, TTK'nun 689/3. maddesine göre ödeme yeri gösterilmeyen bonoda, ödeme yerinin ( keşide yeri ) olduğunun kabulü gerekeceğinden, bononun tanzim yerinde icra takibi yapılabilir.

İİK.nun 50. maddesinin göndermesiyle uygulanması gereken  HUMK.nun 22. maddesi gereğince kamu düzeni ile ilgili bulunmayan hallerde taraflar yetkili mahkemeyi (icra dairesini) sözleşme ile belirleyebilirler.

Somut olayda, takip dayanağı bonoda, İnegöl icra dairelerinin yetkili olduğunun yazılması yetki sözleşmesi niteliğinde olup, alacaklı da bonoda özel yetkili olarak gösterilen İnegöl icra dairesinde takibi başlatmıştır. Genel yetkili (borçlunun ikametgahı) icra dairesinde takip hakkı olan alacaklının takip tarihi itibariyle yürürlükte olan HUMK.nun 22.maddesi gereğince tercihini yetki sözleşmesinde belirlenen şekilde kullanmasında yasaya uymayan bir yön yoktur.

O halde, mahkemece, ödememe protestosunda, bonodaki yetki şartının belirtilmemesinin dayanak bonodaki yetki şartını bertaraf etmeyeceği dikkate alınmadan, kaldı ki, alacaklı lehtarın borçlu keşideciye müracaat hakkının ödememe protestosu keşide edilmesine bağlı olmadığı hususu gözardı edilerek, borçlunun yetkiye yönelik itirazının reddine karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile kabulü isabetsizdir.

SONUÇ  : Alacaklının  temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), 17/11/2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/7085, Karar No: 2019/12109, Tarih: 04.11.2019

**14. Ceza Dairesi         2019/7085 E.  ,  2019/12109 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Cinsel taciz

HÜKÜM : Mahkumiyet, temyiz isteminin reddi

İlk derece mahkemesince temyiz isteminin reddine dair verilen ek karar temyiz edilmekle başvurunun muhtevası nazara alınarak dosya tetkik edildi, gereği görüşüldü:

Gerekçesi gösterilmek suretiyle temyiz isteminin reddine dair verilen ek karar usul ve kanuna uygun olduğundan, sanığın yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle ek kararın ONANMASINA, 04.11.2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/3548, Karar No: 2013/6049, Tarih: 11.11.2013

**1. Ceza Dairesi         2013/3548 E.  ,  2013/6049 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 8/B - 2013/18766

MAHKEMESİ : Burhaniye 1. Ağır Ceza Mahkemesi

TARİHİ ve NO : 16/10/2012, 2011/269 (E) ve 2012/428 (K)

SUÇ : Kasten öldürmeye teşebbüs

TÜRK MİLLETİ ADINA

Sanığın mağdur Kadir'e karşı eylemiyle ilgili olarak, eylemin kasten yaralama suçunu oluşturduğu kabul edilerek zamanaşımı nedeni ile düşme kararı verilmiş isede;

Oluşa ve dosya içeriğine göre, mağdur ile Hasan’ın yolda yürüdükleri sırada sanığın elinde bıçak ile tanımadığı bir şahsı kovalarken mağdur ile karşılaştığı, mağdur ile sanık arasında herhangi bir tartışma olmaksızın bıçağı mağdura bir kez batın bölgesine vurarak, batına nafiz, bağırsak mezosunda kesi ve hayati tehlike geçirmesine sebebiyet verecek şekilde yaraladığı, bunun üzerine mağdurun kaçarak polis kulübesine sığındığı, peşinden giden sanığın polise de saldırmak sureti ile polise hitaben bunları neden koruyorsunuz onları bana ver, vermezsen seni bu memlekette yaşatmam, sen belindeki tabancaya mı güveniyorsun bana posta koymaya kalkıyorsun, yarın sen elbiseyi çıkarınca sana bunun hesabı sorarım seni de bu bıçakla doğrayıp biçeceğim şeklinde elinde bıçak olduğu halde sözler söylediği, polis memurunun havaya ateş ederek diğer polis memurlarının olay yerine gelmesini sağladığı, daha sonra sanığın görevli memurlar ile olay tanıkları tarafından etkisiz hale getirildiği olayda; kullanılan elverişli araç, hedef alınan vücut bölgesi, darbe şiddeti, meydana gelen yaralamanın niteliği ve engel halin bulunması hususları birlikte değerlendirildiğinde, sanığın eylemine bağlı olarak ortaya çıkan kastının öldürmeye yönelik olduğu anlaşıldığı halde, sanık hakkında kasten öldürme suçuna teşebbüs yerine, suç vasfında hataya düşülerek yazılı şekilde kasten yaralama suçundan hüküm kurulması,

Bozmayı gerektirmiş olup, Cumhuriyet Savcısının temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmekle, hükmün tebliğnamedeki düşünceye aykırı olarak (BOZULMASINA), 11.11.2013 günü oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/19727, Karar No: 2023/10576, Tarih: 05.12.2023

**10. Ceza Dairesi         2021/19727 E.  ,  2023/10576 K.**

**"İçtihat Metni"**

T U T U K L U

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SUÇ : Uyuşturucu madde ticareti yapma

HÜKÜM : Hükmün eleştirilip, istinaf başvurusunun esastan reddi

TEMYİZ EDENLER : Sanık ve müdafii

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Temyiz istemlerinin esastan reddiyle hükmün onanması

İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 286 ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca temyiz edilebilir olduğu, 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenlerin hükmü temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz istemlerinin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçelerinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKİ SÜREÇ

A. Kocaeli 7. Ağır Ceza Mahkemesinin, 27.05.2021 tarihli ve 2021/128 Esas, 2021/225 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında uyuşturucu madde ticareti yapma suçundan, 5237 sayılı Kanun’un 188 inci maddesinin üçüncü fıkrası, dördüncü fıkrasının (a) bendi, 62 nci maddesi, 52 nci maddesinin ikinci ve dördüncü fıkraları, 53 üncü maddesinin birinci fıkrası, 58 inci maddesinin altıncı fıkrası uyarınca 12 yıl 6 ay hapis ve 25.000,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına, hak yoksunluklarına ve tekerrür hükümlerinin uygulanmasına karar verilmiştir.

B. Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin, 08.07.2021 tarihli ve 2021/1668 Esas, 2021/1760 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik sanık müdafiinin istinaf başvurusunun 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanık ve müdafiinin temyiz sebepleri özetle;

1. Eksik inceleme sonucunda karar verildiğine,

2. Suç üstü hali ya da arama kararı olmaksızın tanığın üzerinin arandığına, bu nedenle elde edilen delilerin hukuka aykırı olduğuna ve hükme esas alınamayacağına,

3. Suçun unsurlarının oluşmadığına ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

Kolluk görevlilerince sanığın uyuşturucu madde ticareti yaptığı yönünde bilgi edinilmesi üzerine Kocaeli 1. Sulh Ceza Hakimliğinin 21.01.2021 tarihli ve 2021/470 D.İş sayılı kararına istinaden sanığın kullandığı GSM hattı hakkında iletişimin tespitine, dinlenmesine ve kayda alınmasına karar verildiği, sanık ile hakkında kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan ayrı soruşturma yapılan tanık Yasin arasında yapılan telefon konuşmalarından tanık Yasin'in sanığın ikametine gideceği ve burada

uyuşturucu madde alacağının değerlendirilmesi üzerine sanığın ikametinin civarında fiziki takibe başlandığı, tarafların ikametin önünde buluşup ikamete girdikleri, kısa bir süre sonra sanığın ikametinin balkonuna çıkarak çiçek saksısındaki içinde uyuşturucu madde bulunan poşeti alıp içeri girdiği ve tanığa uyuşturucu madde verdiği, akabinde tanığın ikametten çıktığı ve kesintisiz takip sonucunda yakalandığı sırada 3 adet at yarışı kuponuna sarılı uyuşturucu maddeyi yere attığı, usulüne uygun arama emrine istinaden sanığın ikametinde yapılan aramada çok sayıda at yarışı kuponunun ele geçirildiği, sanığın tüm aşamalarda suçunu ikrar ettiği, tanık Yasin'in soruşturma aşamasında müdafi huzurunda alınan ifadesinde sanıktan uyuşturucu madde aldığını beyan edip sanığı teşhis ettiği, tanıkta ele geçen uyuşturucu maddenin sarılı olduğu kağıt ile sanığın ikametinde ele geçen kağıtların benzer nitelikte olduğu da dikkate alındığında, sanığın uyuşturucu madde ticareti suçunu işlediği gerekçesiyle mahkûmiyetine karar verildiği anlaşılmıştır.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

İlk Derece Mahkemesince kabul edilen olay ve olgular konusunda, Bölge Adliye Mahkemesince, suç tarihinin gerekçeli karar başlığında ''07.02.2021'' yerine ''2021'' olarak hatalı yazılması hususu eleştirilip istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE

İlk Derece Mahkemesinin ve Bölge Adliye Mahkemesinin, suçun vasfına ve sübutuna, delillerin takdir ve tayinine ilişkin tespitinde bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmakla; sanık ve müdafiinin temyiz sebepleri yerinde görülmemiş, hükümde açıklanan gerekçeler, tüm dosya kapsamına göre usul ve yasaya uygun bulunarak hükümde hukuka aykırılık tespit edilmemiştir.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin, 08.07.2021 tarihli ve 2021/1668 Esas, 2021/1760 Karar sayılı kararında sanık ve müdafii taraflarından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden; 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMLERİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca Kocaeli 7. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

05.12.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/11191, Karar No: 2014/6029, Tarih: 13.03.2014

**7. Hukuk Dairesi         2013/11191 E.  ,  2014/6029 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : Ankara 11. İş Mahkemesi

Tarihi : 27/12/2012

Numarası : 2010/707-2012/1184

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Davacı, bazı işçilere TİS hükümlerinin farklı uygulanması nedeniyle ayrımcılık yapıldığını, farklı uygulama yapılan işçi S..D.. ile arasında hiçbir statüsel fark bulunmadığını kıdemi, eğitimi ve TİS de belirtilen hususlar dışında işçiye faklı bir zam uygulaması yapılmasının yasal hiçbir dayanağı olmadığını, TİS hükümleri doğrultusunda uygulanacak işçi lehine zam miktarları ve taban ücretleri belirlenmiş olduğu halde emsal olarak gösterilen işçi lehine farklı zam uygulamaları ile TİS hükümlerine aykırı şekilde artış sağlanarak adına doğmuş olan ayrımcılık tazminatı ve yoksun bırakıldığı haklarına istinaden birtakım işçilik alacaklarını talep etmiştir.

Davalı, davacının emsal olarak gösterdiği çalışanların idari işlerden sorumlu oldukları için aralarındaki ücret alacağı farkının, eşit davranma ilkesine aykırılık teşkil etmediğini, müvekkil şirketin önceki yönetimin, başta kendileri olmak üzere kimi idari personelin TİS hükümlerinden yararlanmasının önünü açarak davacı tarafından iddia olunan eşit davranma ilkesi aykırılığına neden olduklarını, vasıfsız ve idari personelin birbirine emsal olamayacağı belirtilerek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, davacının sendika üyesi olup 17.11.2004 tarihinden beri davalı işveren nezdinde çalıştığı, iş yerinde davacının üyesi olduğu sendika ile davalı işveren arasında imzalanan TİS hükümlerinin uygulandığı, ancak davalı işveren tarafından dosya kapsamına sunulan deliller, emsal ücretler ve TİS hükümlerinin uygulanmasına ilişkin ücret bordroları incelendiğinde davalı işverence TİS hükümlerine aykırı olarak ücretlendirme yoluna gidildiği, TİS hükümlerinin belirli dönemlerde davacı işçiye tam olarak yansıtılmadığını, davacı işçinin bu nedenle TİS kaynaklı fark ücret alacağı ve fark ikramiye alacağı ile TİS hükümlerinin uygulanmamasından kaynaklı tazminat alacakları hüküm altına alınmıştır.

Uyuşmazlık işverenin eşit davranma borcuna aykırı davranıp davranmadığı ve bunun sonuçları noktasında toplanmaktadır.

Eşit davranma ilkesi tüm hukuk alanında geçerli olup, iş hukuku bakımından işverene işyerinde çalışan işçiler arasında haklı ve objektif bir neden olmadıkça farklı davranmama borcu yüklemektedir. Bu bakımdan işverenin yönetim hakkı sınırlandırılmış durumdadır. Başka bir ifadeyle işverenin ayrım yapma yasağı işyerinde çalışan işçiler arasında keyfi biçimde ayrım yapılmasını yasaklamaktadır. Bununla birlikte eşit davranma borcu tüm işçilerin hiçbir farklılık gözetilmeksizin aynı duruma getirilmesini gerektirmeyip, eşit durumdaki işçilerin farklı işleme tabi tutulmasını önlemeyi amaç edinmiştir.

“Eşitlik İlkesi” en temel anlamda T.C. Anayasasının 10 uncu ve 55 inci maddelerinde ifade edilmiş, 10 uncu maddede “Herkes, dil, renk, cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi inanç, din, mezhep ve benzeri sebeplerle ayırım gözetilmeksizin kanun önünde eşittir” kuralına yer verilmiştir. 55 inci maddenin kenar başlığı ise “Ücrette Adalet Sağlanması” şeklindedir.

Bundan başka eşit davranma ilkesi, İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi, Avrupa Sosyal Şartı, Avrupa Ekonomik Topluluğu Andlaşması, Uluslararası Çalışma Örgütünün Sözleşme ve Tavsiye Kararlarında da çeşitli biçimlerde ele alınmıştır.

İstihdam ve Meslek Konularında Kadın ve Erkeğe Eşit Muamele ve Fırsat Eşitliği İlkesinin Uygulanmasına Dair 5 Temmuz 2006 tarihli Avrupa Parlamentosu ve Konseyinin 2006/54/EC Sayılı Direktifinin “Analık (Doğum) İzninden Dönüş” başlıklı 15 inci maddesinde, “doğum iznindeki bir kadının, doğum izninin bitiminden sonra işine veya eşdeğer bir pozisyona kendisi için daha dezavantajlı olmayan koşul ve şartlarda geri dönmeye ve çalışma koşullarında yokluğu sırasında yararlanmış olacağı her türlü iyileştirmeden yararlanmaya hakkı vardır” şeklinde kurala yer verilerek, doğum iznini kullanan kadın işçi yönünden işverenin eşit davranma borcuna vurgu yapılmıştır.

4857 sayılı İş Kanunu sistematiğinde, eşit davranma borcu, işverenin genel anlamda borçları arasında yerini almıştır. Buna karşın eşitlik ilkesini düzenleyen 5 inci maddede, her durumda mutlak bir eşit davranma borcu düzenlenmiş değildir. Belli bazı durumlarda işverenin eşit davranma borcunun varlığından söz edilmiştir. Dairemiz kararlarında “ esaslı nedenler olmadıkça” ve “biyolojik veya işin niteliğine ilişkin sebepler zorunlu kılmadıkça” bu yükümlülüğün bulunmadığı vurgulanmıştır.

İşverence, işçiler arasında farklı uygulamaya gidilmesi yönünden nesnel nedenlerin varlığı halinde eşit işlem borcuna aykırılıktan söz edilemez.

4857 sayılı Yasanın 5 inci maddesinin ilk fıkrasında, dil, ırk, cinsiyet, siyasal düşünce, felsefi inanç, din ve mezhep gibi sebeplere dayalı ayrım yasağı getirilmiştir. Belirtilen bu hususların tamamının mutlak ayrım yasağı kapsamında ele alınması gerekir. Eşit davranma ilkesinin uygulanabilmesi için aynı işyerinin işçileri olma, işyerinde topluluk bulunması, kolektif uygulamanın varlığı, zamanda birlik ve iş sözleşmesiyle çalışmak koşulları gerekmektedir.

Yasanın 5 inci maddesinin ikinci fıkrasında tam süreli - kısmî süreli işçi ile belirli süreli - belirsiz süreli işçi arasında farklı işlem yapma yasağı öngörülmüş, üçüncü fıkrada ise cinsiyet ve gebelik sebebiyle ayrım yasağı düzenlenmiş ve bu durumda olan işçiler bakımından iş sözleşmesinin sona ermesinde de işverenin eşit davranma borcu vurgulanmıştır. Bununla birlikte, işverenin işin niteliği ile biyolojik nedenlerle faklı davranabileceği bahsi geçen hükümde açıklanmıştır.