muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/1336, Karar No: 2023/3154, Tarih: 16.05.2023

**9. Ceza Dairesi         2023/1336 E.  ,  2023/3154 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Çocuğun cinsel istismarı

HÜKÜM : Mahkumiyet

Suça sürüklenen çocuk hakkında bozma üzerine verilen kararın, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 286 ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca temyiz edilebilir olduğu, 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenlerin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz istemlerinin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçelerinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilerek gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Silivri Cumhuriyet Başsavcılığının 11.09.2019 tarihli, 2019/2890 Esas sayılı iddianamesiyle, suça sürüklenen çocuk hakkında çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçundan kamu davası açılmıştır.

2. Silivri Ağır Ceza Mahkemesinin, 23.06.2020 tarihli, 2019/258 Esas, 2020/189 Karar sayılı kararı ile, suça sürüklenen çocuğun, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 103 üncü maddesinin ikinci fıkrası, 103 üncü maddesinin üçüncü fıkrasının (c) bendi, 43 üncü maddesinin birinci fıkrası, 31 inci maddesinin üçüncü fıkrası, 31 inci maddesinin son fıkrası ve 62 nci maddesi uyarınca 10 yıl hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiştir.

3. Kararın suça sürüklenen çocuk müdafii ile katılan Bakanlık vekili tarafından istinafı üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 20. Ceza Dairesinin 17.03.2021 tarihli, 2020/1080 Esas, 2021/664 Karar sayılı kararı ile katılan Bakanlık lehine vekalet ücreti verilmek suretiyle istinaf başvurusunun düzeltilerek esastan reddine karar verilmiştir.

3. Kararın suça sürüklenen çocuk müdafii ile katılan Bakanlık vekili tarafından istinafı üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 20. Ceza Dairesinin 17.03.2021 tarihli, 2020/1080 Esas, 2021/664 Karar sayılı kararı ile katılan Bakanlık lehine vekalet ücreti verilmek suretiyle istinaf başvurusunun düzeltilerek esastan reddine karar verilmiştir.

4. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 20. Ceza Dairesi kararının suça sürüklenen çocuk müdafii ile katılan Bakanlık vekili tarafından temyizi üzerine Dairemizin 22.03.2022 tarihli ve 2021/20103 Esas, 2022/2738 Karar sayılı kararı ile" İlk derece mahkemesince verilen hükmün esasını teşkil eden kısa karar ile gerekçeli kararın hüküm kısmında sanığın eyleminin çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçunu oluşturduğu belirtilmesine rağmen gerekçeli kararın içeriğinde organ sokma eyleminin anlatılmaması suretiyle kısa karar ile gerekçeli hüküm arasında çelişkiye sebebiyet verilmesi, Kabule göre de; Mağdurenin soruşturma evresindeki beyanında suça sürüklenen çocuğun istismar eylemlerini organ sokmak suretiyle gerçekleştirdiğine dair herhangi bir anlatımda bulunmadığı ve tüm dosya kapsamına göre ilk derece mahkemesince suça sürüklenen çocuğun, farklı tarihlerde on iki yaşından küçük mağdurenin göğüslerini tutarak sıkma ve cinsel organına dokunma şeklinde sübuta eren eylemlerinin bütün halinde çocuğun cinsel istismarı suçunu oluşturduğu gözetilerek eylemlerine uyan 5237 sayılı TCK’nın 103/1-c.3, 103/3-c, 43/1. maddeleri ile hüküm kurulması gerektiği gözetilmeden yazılı şekilde hüküm kurulması karşısında, söz konusu karara yönelik istinaf başvurusunun kabulü yerine düzeltilerek esastan reddedilmesi" gerekçesiyle bozulmasına ve dava dosyasının ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

5. Bozma üzerine Silivri Ağır Ceza Mahkemesinin, 06.09.2022 tarihli, 2022/288 Esas, 2022/314 Karar sayılı kararı ile, suça sürüklenen çocuğun, 5237 sayılı Kanun'un 103 üncü maddesinin üçüncü fıkrası, 103 üncü maddesinin üçüncü fıkrasının (c) bendi, 43 üncü maddesinin birinci fıkrası, 31 inci maddesinin üçüncü fıkrası ve 62 nci maddesi uyarınca 10 yıl hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

A. Katılan Bakanlık Vekilinin Temyiz İstemi

Alt sınırdan uzaklaşılarak ceza verilmesi ile takdiri indirim nedenlerinin uygulanmaması gerektiği, eylemin cebir veya tehditle işlendiği halde eksik ceza tayini ile vekalet ücreti verilmesi gerektiği ve dilekçesinde belirttiği diğer hususlara yöneliktir.

B. Suça Sürüklenen Çocuk Müdafiinin Temyiz İstemi

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

A. Katılan Bakanlık Vekilinin Temyiz İstemi

Alt sınırdan uzaklaşılarak ceza verilmesi ile takdiri indirim nedenlerinin uygulanmaması gerektiği, eylemin cebir veya tehditle işlendiği halde eksik ceza tayini ile vekalet ücreti verilmesi gerektiği ve dilekçesinde belirttiği diğer hususlara yöneliktir.

B. Suça Sürüklenen Çocuk Müdafiinin Temyiz İstemi

Mağdurenin beyanı dışında suçun işlendiğine dair somut delil bulunmadığı, HTS, sinyal ve baz kayıtlarının istenilmediği, mağdurenin dinlenilmediği, tanık beyanı olmadığı, mağdurenin alınan beyanlarının yönlendirilmiş olduğu, dosyaya sunulan suça sürüklenen çocuk ile mağdurenin samimi fotoğraflarının dikkate alınmadığı, mağdurenin abisi olan suça süreklenen çocuk ile görüşmeye devam ettiği, mağdurenin yaşandığı iddia edilen olayla ilgili kimseye birşey anlatmadığı, mağdurenin ruh sağlığını bozulup bozulmadığı hususunda rapor alınmadığı, eksik ve yetersiz delille cezalandırılmasına karar verildiği ancak suça sürüklenen çocuğun üzerine atılı suçu işlemediği ve dilekçesinde belirttiği diğer hususlara yöneliktir.

III. OLAY VE OLGULAR

III. OLAY VE OLGULAR

Suça sürüklenen çocuk ile mağdurenin baba bir kardeş oldukları, mağdurenin annesinin, babasının imam nikahlı eşi olduğu, mağdurenin okuldan sonra ve tatillerde suça sürüklenen çocuğun da yaşadığı babasının evine gittiği, evde mağdureye cinsel içerikli videolar izlettiği ve bu videoda yaşananları kendisine yapmasını istediği, suça sürüklenen çocuğun cinsel organını çıkarıp mağdurenin ağzına almasını istediği, mağdurenin memelerine dokunduğu, kıyafetlerinin içine elini sokup memelerini sıktığı, suça sürüklenen çocuğun cinsel organıyla mağdurenin vajinasına dokunduğu ancak sokmadığı, bu eylemleri farklı günlerde birden fazla kez yaptığı, mağdurenin bu olaylardan sonra suça sürüklenen çocuğun da yaşadığı babasının evine gitmek istemediği, olayı ilk olarak anneannesine "Sana bir şey söyleyeceğim ama aramızda sır" deyip ağzını ve bacak arasını gösterdiği, aradan bir kaç hafta sonra yine mağdurenin anneannesine ağzını ve bacak arasını göstererek olayı anlattığı ve sonrasında mağdurenin Bakırköy Prof. Dr. Mazhar ... Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesine muayene için götürüldüğünde mağdurenin cinsel istismara uğradığına dair uzman doktorca tutanak tutulduğunda olayın ortaya çıktığının anlaşıldığı, savunma, suça sürüklenen çocuğun annesinin tanık olarak alınan aşamalardaki çelişkili ifadeleri, mağdurenin iftira atmasını gerektirir bir husumetinin olmadığı, alınan sosyal inceleme raporu ve mahkeme beyanının uyumlu olduğu anlaşılmakla, mağdurenin beyanlarına itibar edilip, mağdurenin aşamalardaki beyanları ve yaşı da dikkate alındığında kurgu yapmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğu düşüncesiyle suça sürüklenen çocuğun savunmalarının suçtan ve cezadan kurtulmaya yönelik olduğu kabul edilerek savunmasına itibar edilmediği, böylelikle suça sürüklenen çocuğun değişik zamanlarda baba bir anne ayrı kardeşine yönelik memelerine dokunma, kıyafetlerinin içine elini sokup memelerini sıkma ve cinsel organıyla mağdurenin vajinasına dokunması şeklindeki eylemlerinin bütün halde çocuğun cinsel istismarı suçunu oluşturduğu gözetilerek cezalandırılmasına karar verildiği, suça sürüklenen çocuğun kastı, suç işleme şekli dikkate alınarak takdiren alt sınırdan cezalandırılmasına ve duruşmadaki tutum ve davranışları, verilen cezanın geleceği üzerindeki olası etkileri dikkate alınarak takdiren cezasından indirim yapılmasına karar verildiği anlaşılmaktadır.

IV. GEREKÇE

A.Katılan Bakanlık Vekilinin Temyiz İstemine Yönelik

1. Dosya kapsamı ve İlk Derece Mahkemesinin gerekçesi dikkate alınarak eylemin doğru vasıflandırıldığı, alt sınırdan tayin edilen ve takdiri indirim nedenleri uygulanarak verilen cezanın gerekçelendirildiği anlaşılmakla, temyiz istemi yerinde görülmemiştir.

IV. GEREKÇE

A.Katılan Bakanlık Vekilinin Temyiz İstemine Yönelik

1. Dosya kapsamı ve İlk Derece Mahkemesinin gerekçesi dikkate alınarak eylemin doğru vasıflandırıldığı, alt sınırdan tayin edilen ve takdiri indirim nedenleri uygulanarak verilen cezanın gerekçelendirildiği anlaşılmakla, temyiz istemi yerinde görülmemiştir.

2. Bakanlığın davaya katılması doğrudan Anayasa ve kanundan kaynaklanan koruma görevine ilişkin olup, Bakanlığa yüklenen bir kamu görevi olduğu, bu kapsamda değerlendirme yapıldığında 5271 sayılı Kanun'un 237 ve devamı maddelerindeki katılma hakkına ilişkin suçtan zarar görme şartı katılan Bakanlık için söz konusu olmadığı ve vekili lehine koşulları sağlanmadığından vekalet ücretine hükmedilmemesi, hukuka aykırı bulunmamıştır.

B.Suça Sürüklenen Çocuk Müdafiinin Temyiz İstemine Yönelik

İlk Derece Mahkemesinin gerekçesi ve tüm dosya kapsamına göre, yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemlerin suça sürüklenen çocuk tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırılarak vicdanî kanıya ulaşıldığı, eylemlere uyan suç vasfı ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği anlaşıldığından, kurulan hükümde hukuka aykırılık görülmemiştir.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle Silivri Ağır Ceza Mahkemesinin, 06.09.2022 tarihli, 2022/288 Esas, 2022/314 Karar sayılı kararında katılan Bakanlık vekili ile suça sürüklenen çocuk müdafiince, öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,

Dava dosyasının 5271 sayılı Kanun'un 304 üncü maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca Silivri Ağır Ceza Mahkremesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

16.05.2023 tarihinde karar verildi.

Hükme iştirak eden üye ...'un karar yazımından önce 28.07.2023 tarihinde vefat etmesi nedeniyle imza eksikliğinin giderilemediğine dair 5271 sayılı CMK'nın 232/5. maddesine istinaden düşülen iş bu şerhin altı imzalanmıştır.
Yargıtay — Esas No: 2014/7888, Karar No: 2014/10027, Tarih: 28.04.2014

**2. Hukuk Dairesi         2014/7888 E.  ,  2014/10027 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Aile Mahkemesi

DAVA TÜRÜ :Kişisel İlişki

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm, davalı tarafından temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

Dava dosyası inceleme için elektronik ortamda gönderilmiştir.

Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) kullanılarak Yargıtay'a elektronik ortamda gönderilen dosyaların elektronik ortamda incelenebilmesi için dosyadaki tüm evrakların "taranma" suretiyle elektronik ortama aktarılmış olması zorunludur (HMK md. 445). Hiç kaydedilmemiş veya sisteme kaydedildiği halde taranmamış, eksik ya da hatalı taranmış veya usulüne uygun tarandığı halde doğru isimlendirilmemiş evrak barındıran dosyaların elektronik ortamda incelenebilmesi mümkün değildir. Açıklanan sebeple, fiziki imkansızlık sebebiyle taranamayan belge var ise, dosyanın elektronik ortamda değil, fiziki olarak gönderilmesi (duruşmalı temyiz edilen dosyaların her halükarda elektronik değil, fiziki olarak gönderilmesi) gerekmektedir. Fiziki olarak gönderilen dosyalar ayrıca elektronik ortamda gönderilmemelidir.

Dairemize elektronik ortamda gönderilen ve sisteme kaydedilen dosyanın yapılan ön incelemesinde yukarıdaki esaslara uyulmadığı görülmektedir. Bu halde dosyanın elektronik ortamda incelenebilmesi mümkün değildir. Mahkemesince dosyanın yeniden kontrol edilerek eksikliklerin gösterilen şekilde tamamlanması, fiziki imkansızlık sebebiyle bunun mümkün olmaması halinde ise elektronik ortamda değil,fiziki olarak gönderilmesi amacıyla dosyanın mahalli mahkemesine İADESİNE oybirliğiyle karar verildi. 28.04.2014 (Pzt.)
Yargıtay — Esas No: 2024/8083, Karar No: 2025/832, Tarih: 20.01.2025

**10. Hukuk Dairesi         2024/8083 E.  ,  2025/832 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

SAYISI : 2022/330 E., 2023/332 K.

Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili, meslek hastalığına yakalanan sigortalıya ödenen gelir, geçici iş göremezlik, tedavi giderinin tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili, sigortalı ... pnömokonyoz hastalığı tanısını kabul etmediklerini, sigortalının Ankara Meslek Hastalıkları Hastanesinin tespit ettiği %50,5 sürekli işgöremezlik oranına itiraz ettiklerini, tespit edilen işgöremezlik kayıp oranının yasal olmadığını, bu hastalığın meydana gelmesinde müvekkili şirketin kusurunun bulunmadığını beyan ederek haksız açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 28.10.2019 tarihli ve 2018/417 E., 2019/980 K. sayılı kararıyla; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

Mahkeme kararının süresi içinde taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece, peşin sermaye değerli gelirin, gelir başlangıç tarihi itibarıyla, artan iş göremezlik oranına (%73) göre belirlenmesi, yeni oran üzerinden belirlenmiş olan bu peşin sermaye değerli gelirden, gelir başlangıç tarihinden sürekli iş göremezlik derecesinin arttığı tarihe kadar ödenen gelirin, yüksek iş göremezlik oranı ile düşen iş göremezlik oranı arasındaki fark iş göremezlik oranına (%22,5) karşılık gelen miktarının çıkarılması, bu açıklamalar çerçevesinde bulunacak ilk peşin değerli tutara kusur uygulanmak suretiyle Kurum alacağının saptanması gerektiğinden Mahkemece bu hususta bilirkişi raporu aldırılıp, 24.10.2001 tarihinden itibaren %73 sürekli iş göremezlik oranına göre (aynı tarihte geçerli bulunan peşin sermaye değeri hesap verileri gözetilerek) ilk peşin sermaye değerli gelirin hesaplanması ve buna göre Kurum alacağının hesaplanması gerektiği gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

Bozma sonrası Mahkemece yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne, 33.037,28 TL bağlanan gelirin 24.10.2001 onay tarihinden, iş göremezlik durumuna ilişkin değişiklik nedeniyle yapılan fiili ödemeler toplamı olan 57.685,49 TL'nin filli ödeme tarihlerinden, geçici iş göremezlik ödeneği 772,14 TL'nin ödeme tarihlerinden, 381,87 TL tedavi giderlerinin ve 61,75TL yol ve sair masraflarının sarf tarihlerinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili, sigortalıya kusur verilmesinin yerinde olmadığını, davalı vekili, kusurlarının bulunmadığını belirterek kararın bozulmasını talep etmişlerdir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 1086 sayılı Kanun'un 428. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla taraf vekilleri tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden ilgiliden alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

20.01.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/24357, Karar No: 2014/35411, Tarih: 08.12.2014

**4. Ceza Dairesi         2013/24357 E.  ,  2014/35411 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 4 - 2013/181071

MAHKEMESİ : Lüleburgaz(Kapatılan) 2. Sulh Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 12/02/2013

NUMARASI : 2011/12 (E) ve 2013/139 (K)

SUÇ : Çevrenin kasten kirletilmesi

Yerel Mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararın niteliği ile suç tarihine göre, temyiz isteğinin sanıklar H.. B.. ve M.. A.. hakkında verilen beraat kararlarına hasredildiği belirlenerek dosya görüşüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

I- Genel İlkeler:

Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 56/1. maddesine göre herkes, sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşama hakkına sahiptir. Aynı maddenin ikinci fıkrasında getirilen düzenleme ile de çevreyi geliştirmek, çevre sağlığını korumak ve çevre kirlenmesini önlemek gerek Devlete gerekse vatandaşlara ödev olarak yüklenmiştir. Anayasada yer alan bu ilkeler 2872 sayılı Çevre Kanunu'nun 3/a maddesinde de benzer biçimde düzenlenmiştir. Buna göre; gerçek ya da tüzel kişi olarak herkes, çevrenin korunması ve kirliliğin önlenmesi ile görevli olup, alınacak tedbirlere ve belirlenen esaslara uymakla yükümlüdür. Bu bağlamda, “kamu sağlığını ve çevreyi koruma” prensibi Türk Ceza Kanunu’nun birinci maddesinde Kanun’un amaçlarından birisi olarak öngörülmüş, ayrıca “sağlıklı bir çevrede yaşama hakkı” başta bu Kanunun 181 ilâ 184. maddeleri olmak üzere, 2872 sayılı Çevre Kanunu’nda ve diğer bir kısım mevzuatta koruma altına alınmış, çevreyi kirletme eylemi farklı suç ve kabahat türleri ile yaptırıma bağlanmıştır.

Türk Ceza Kanununun 181. maddesinin birinci fıkrasında suç olarak düzenlenen atık veya artıklarla çevrenin kasten kirletilmesi fiili, kanunlarda belirtilen teknik usullere aykırı olarak, çevreye zarar verecek şekilde atık veya artıkların alıcı ortamlar olan toprak, su ve havaya kasten verilmesidir. Buna göre suç, atık veya artıkların teknik usullere aykırı olarak bir defa alıcı ortama verilmesiyle oluşacaktır.

Fıkrada sözü edilen “ilgili kanunlarla belirlenen teknik usullere aykırılık” hali; 2872 sayılı Çevre Kanunu, 2690 sayılı Türkiye Atom Enerjisi Kurumu Kanunu, 5977 sayılı Biyogüvenlik Kanunu, 3213 sayılı Maden Kanunu gibi kanunların, kapsadıkları alanlarla ilgili olarak “çevreyi kirletmeme” ilkesi gereğince çerçeve olarak benimsedikleri düzenlemelere dayanılarak oluşturulan yönetmeliklerde açıklanan ve somut olayın özelliklerine göre değerlendirilecek olan, arıtma, depolama, imha etme, taşıma, koruma, alıcı ortama verme, uzaklaştırma gibi hususlar bakımından öngörülen yükümlülüklere aykırı davranmayı ifade etmektedir.

“Çevreyi kirletmeme” prensibi ise genel olarak 2872 sayılı Çevre Kanunu’nun “Kirletme Yasağı” kenar başlıklı 8. maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre;

“Çevreyi kirletmeme” prensibi ise genel olarak 2872 sayılı Çevre Kanunu’nun “Kirletme Yasağı” kenar başlıklı 8. maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre;

“Her türlü atık ve artığı çevreye zarar verecek şekilde, ilgili yönetmeliklerde belirlenen standartlara ve yöntemlere aykırı olarak doğrudan ve dolaylı biçimde alıcı ortama vermek, depolamak, taşımak, uzaklaştırmak ve benzeri faaliyetlerde bulunmak yasaktır.

Kirlenme ihtimalinin bulunduğu durumlarda ilgililer kirlenmeyi önlemekle, kirlenmenin meydana geldiği hallerde ise kirleten, kirlenmeyi durdurmak, kirlenmenin etkilerini gidermek veya azaltmak için gerekli tedbirleri almakla yükümlüdür.”

Yine aynı Kanunun “Tanımlar” kenar başlıklı 2. maddesine göre atık, herhangi bir faaliyet sonucunda oluşan, çevreye atılan veya bırakılan her türlü madde, alıcı ortam ise hava, su, toprak ortamları ve bu ortamlarla ilişkili ekosistemlerdir. Mevzuatımızda tanımı bulunmayan “artık” ise; öğretideki düşüncelerden de yararlanılarak, bir maddenin tüketimi, kullanımı ya da harcanmasından sonra artan, geriye kalan kısım olarak tanımlanabilir.

Türk Ceza Kanununun “çevreyi kasten kirletme” suçunu düzenleyen 181/1, “taksirle kirletme” suçunu düzenleyen 182/1 ve 2872 sayılı Çevre Kanunu’nun 8. maddelerinde suçun unsuru olarak kabul edilen “çevreye zarar verecek şekilde” kavramı ise, “gerçekleşen somut bir zararı” değil, “zarar vermeye elverişliliği, zarar ihtimalini” anlatmaktadır. Madde gerekçesinde de açıklandığı üzere atık veya artığın; kasten su, hava ve toprak şeklinde gruplandırılan alıcı ortama ya da bu ortamlarla ilişkili ekosistemlerden birine verilmesi ile suç oluşacaktır. Çevrenin kasten kirletilmesi, kanunda tehlike suçu olarak düzenlenmiştir. Zararın gerçekleşmesi, bu suçta unsur olmadığı gibi cezalandırma şartı da değildir.

Öte yandan atık veya artıkların toprakta, suda veya havada kalıcı özellik göstermesi hali TCK'nın 181. maddesinin 3. fıkrasında, bunların insan veya hayvanlar açısından tedavisi zor hastalıkların ortaya çıkmasına, üreme yeteneğinin körelmesine, hayvanların veya bitkilerin doğal özelliklerini değiştirmeye neden olabilecek etkilerinin olması ise aynı maddenin 4. fıkrasında cezanın artırılmasını gerektiren nitelikli haller olarak düzenlenmiştir.

II – Yargılamaya Konu Olayda Uygulanacak Mevzuat ve Düzenleyici İşlemler:

2872 sayılı Kanun’un 20. maddesinin (ı) ve (n) bentlerinde, denizler, içme ve kullanma suları (yapay ya da tabii göller, barajlar, akarsular, yer altı suları vs) ile içme ve kullanma suyu sağlama amacı dışındaki sular şeklinde üç grup su kaynağı belirlenmiş, tanker, gemi ve diğer deniz araçlarının kirletme faaliyetleri ayrıca düzenlenerek, sular her türlü kirlenmeye karşı koruma altına alınmıştır.