muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2018/341, Karar No: 2019/161, Tarih: 05.03.2019

Buna göre ilk şart, kamu görevlisi olan failin yaptığı işle ilgili olarak kanundan veya diğer idari düzenlemelerden doğan bir görevinin olması ve bu görevi dolayısıyla yetkili bulunmasıdır. Suçun oluşabilmesi için, kamu görevlisinin görevinin gereklerini yapmakta ihmal veya gecikme göstermesi yetmemekte, fiil nedeniyle, kişilerin mağduriyetine veya kamunun zararına neden olunması ya da suç tarihi itibarıyla kişilere haksız kazanç sağlanması gerekmektedir.

Anılan maddenin gerekçesinde; suçun oluşmasına ilişkin genel koşullar, “Kamu görevinin gereklerine aykırı olan her fiili cezai yaptırım altına almak, suç ve ceza siyasetinin esaslarıyla bağdaşmamaktadır. Bu nedenle, görevin gereklerine aykırı davranışın belli koşulları taşıması hâlinde, görevi kötüye kullanma suçunu oluşturabileceği kabul edilmiştir. Buna göre, kamu görevinin gereklerine aykırı davranışın, kişilerin mağduriyetiyle sonuçlanmış olması veya kamunun ekonomik bakımdan zararına neden olması ya da kişilere haksız bir kazanç sağlamış olması hâlinde, görevi kötüye kullanma suçu oluşabilecektir” şeklinde vurgulanmış, öğretide de; TCK’nın 257. maddesindeki suçun oluşmasının, kamu görevlisinin görevinin gereklerine aykırı hareket etmesi sonucunda kişilerin mağdur olması veya kamunun zarar görmesi ya da haksız menfaat sağlanması şartlarına bağlı olduğu, bu sonuçları doğurmayan norma aykırı davranışların, suç kapsamında değerlendirilemeyeceği açıklanmıştır. (Mehmet Emin Artuk - Ahmet Gökçen - Ahmet Caner Yenidünya, Ceza Hukuku Özel Hükümler, Turhan Kitapevi, 11. Bası, Ankara, 2011, s. 913 vd.; Mahmut Koca - İlhan Üzülmez, Türk Ceza Hukuku Özel Hükümler, Adalet Yayınevi, Ankara, 2013, s.769; Veli Özer Özbek - Mehmet Nihat Kanbur - Koray Doğan - Pınar Bacaksız - İlker Tepe, Türk Ceza Hukuku Özel Hükümler, Seçkin Yayınevi, 2. Bası, Ankara, 2011, s. 974)

Norma aykırı davranışın maddede belirtilen sonuçları doğurup doğurmadığının saptanabilmesi için öncelikle “mağduriyet, kamunun zarara uğraması ve haksız menfaat” kavramların açıklanması ve somut olayda bunların gerçekleşip gerçekleşmediklerinin belirlenmesi gerekmektedir.

Norma aykırı davranışın maddede belirtilen sonuçları doğurup doğurmadığının saptanabilmesi için öncelikle “mağduriyet, kamunun zarara uğraması ve haksız menfaat” kavramların açıklanması ve somut olayda bunların gerçekleşip gerçekleşmediklerinin belirlenmesi gerekmektedir.

Mağduriyet kavramının, sadece ekonomik bakımdan uğranılan zararla sınırlı olmayıp, bireysel hakların ihlali sonucunu doğuran her türlü davranışı ifade ettiği kabul edilmelidir. Bu husus madde gerekçesinde; "Görevin gereklerine aykırı davranışın, kişinin mağduriyetine neden olunması gerekir. Bu mağduriyet, sadece ekonomik bakımdan uğranılan zararı ifade etmez. Mağduriyet kavramı, zarar kavramından daha geniş bir anlama sahiptir" şeklinde vurgulanmış, öğretide de; mağduriyetin sadece ekonomik bakımdan ortaya çıkan zararı ifade etmeyeceği, mağduriyet kavramının ekonomik zarar kavramından daha geniş bir anlama sahip olduğu, bireyin, sosyal, siyasi, medeni her türlü haklarının ihlali sonucunu doğuran hareketlerin ve herhangi bir çıkarının zedelenmesine neden olmanın da bu kapsamda değerlendirilmesi gerektiğine işaret edilmiştir. (Mehmet Emin Artuk - Ahmet Gökçen - Ahmet Caner Yenidünya, Ceza Hukuku Özel Hükümler, Turhan Kitapevi, 11. Bası, Ankara, 2011, s. 911 vd.; Mahmut Koca - İlhan Üzülmez, Türk Ceza Hukuku Özel Hükümler, Adalet Yayınevi, Ankara, 2013, s. 772; Veli Özer Özbek - Mehmet Nihat Kanbur - Koray Doğan - Pınar Bacaksız - İlker Tepe, Türk Ceza Hukuku Özel Hükümler, Seçkin Yayınevi, 2. Bası, Ankara, 2011, s. 974)

Kişilere haksız menfaat sağlanması, her türlü maddi ya da manevi yararı ifade eder.

Kamunun zarara uğraması hususuna gelince; madde gerekçesinde "ekonomik bir zarar" olduğu vurgulanan anılan kavramla ilgili olarak kanuni düzenleme içeren 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 71. maddesinde; kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunması şeklinde tanımlanan kamu zararı, her somut olayda hâkim tarafından, iş, mal veya hizmetin rayiç bedelinden daha yüksek bir fiyatla alınıp alınmadığı veya aynı şekilde yaptırılıp yaptırılmadığı, somut olayın kendine özgü özellikleri de dikkate alınarak belirlenmelidir. Bu belirleme; uğranılan kamu zararının miktarının kesin bir biçimde saptanması anlamında olmayıp, miktarı saptanamasa dahi, işin veya hizmetin niteliği nazara alınarak, rayiç bedelden daha yüksek bir bedelle alım veya yapımın gerçekleştirildiğinin anlaşılması hâlinde de kamu zararının varlığı kabul edilmelidir. Ancak bu belirleme yapılırken, norma aykırı her davranışın, kamuya duyulan güveni sarstığı, dolayısıyla, kamu zararına yol açtığı veya zarara uğrama ihtimalini ortaya çıkardığı şeklindeki bir düşünceyle de hareket edilmemelidir.

Uyuşmazlığın sağlıklı bir çözüme kavuşturulabilmesi için "mağdur", "suçtan zarar gören" ve "malen sorumlu" kavramları ile "kamu davasına katılma" kurumu üzerinde de durulması gerekmektedir.

5271 sayılı CMK'nın 237. maddesinin 1. fıkrasında; “Mağdur, suçtan zarar gören gerçek ve tüzel kişiler ile malen sorumlu olanlar, ilk derece mahkemesindeki kovuşturma evresinin her aşamasında hüküm verilinceye kadar şikâyetçi olduklarını bildirerek kamu davasına katılabilirler” hükmü ile kamu davasına katılma hak ve yetkisi bulunanlar üç grup hâlinde belirtilmiştir. Bu düzenleme, 1412 sayılı CMUK'nın 365. maddesindeki; “Suçtan zarar gören herkes, soruşturmanın her aşamasında kamu davasına müdahale yolu ile katılabilir” hükmü ile benzerlik göstermekte ise de yeni hükme, önceki kanunda yer almayan malen sorumlu ve dar anlamda suçtan zarar göreni ifade eden mağdur da eklenmek suretiyle, madde; öğreti ve uygulamadaki görüşlere uygun olarak, katılma hak ve yetkisi bulunduğu kabul edilenleri kapsayacak şekilde düzenlenmiştir.

Mağdur, suçtan zarar gören gerçek ve tüzel kişiler ile malen sorumlu olanların kanunun kendilerine tanıdığı hak ve yetkileri haiz olarak davada Cumhuriyet savcısının yanında yer almasına öğreti ve uygulamada “davaya katılma” veya “müdahale” denilmekte, davaya katılma talebinin kabul edilmesi hâlinde ise davaya katılma isteminde bulunan kişi “katılan” ya da “müdahil” sıfatını almaktadır.

Gerek CMK’da, gerekse CMUK’ta kamu davasına katılma konusunda suç bakımından bir sınırlama getirilmemiş, ilke olarak şartların varlığı hâlinde tüm suçlar yönünden kamu davasına katılma kabul edilmiştir. Öğreti ve uygulamada kamu davasına katılma yetkisi bulunan kişinin “suçtan zarar görmesi” şartı aranmış, ancak kanunda “suçtan zarar gören” ve “mağdur” kavramlarının tanımı yapılmadığı gibi, zararın maddi ya da manevi olduğu hususu bir ayrıma tâbi tutulmamış ve sınırlandırılmamıştır. Bu nedenle konuya açıklık kazandırılırken öğretideki görüşlerden de yararlanılarak, maddede katılma yetkisi kabul edilen, “mağdur”, “suçtan zarar gören” ve “malen sorumlu” kavramlarının, kamu davasına katılma hususundaki uygulamaya ışık tutacak biçimde tanımlanması gerekmektedir.

Malen sorumlu; işlenmiş olan suçun hükme bağlanması ve bunun kesinleşmesinden sonra, maddî ve malî sorumluluk taşıyarak hükmün sonuçlarından etkilenecek veya bunlara katlanacak kişidir.

Malen sorumlu; işlenmiş olan suçun hükme bağlanması ve bunun kesinleşmesinden sonra, maddî ve malî sorumluluk taşıyarak hükmün sonuçlarından etkilenecek veya bunlara katlanacak kişidir.

Mağdur; Türk Dil Kurumu Büyük Türkçe Sözlüğünde, “Haksızlığa uğramış kişi” olarak tanımlanmaktadır. Ceza hukukunda ise mağdur kavramı, suçun konusunun ait olduğu kişi ya da kişilerdir. 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun hazırlanmasında esas alınan suç teorisinde suçun maddi unsurları arasında yer alan mağdur, ancak gerçek bir kişi olabilecek, tüzel kişilerin suçtan zarar görmeleri mümkün ise de, bunlar mağdur olamayacaklardır. Suçtan zarar gören ile mağdur kavramları da aynı şeyi ifade etmemektedir. Mağdur suçun işlenmesiyle her zaman zarar görmekte ise de, suçtan zarar gören kişi her zaman suçun mağduru olmayabilir. Bazı suçlarda mağdur belli bir kişi olmayıp; toplumu oluşturan herkes (geniş anlamda mağdur) olabilecektir. (Mehmet Emin Artuk- Ahmet Gökcen – A. Caner Yenidünya, Ceza Hukuku Genel Hükümler, 9. Bası, Adalet Yayınevi, Ankara, 2015, s.289; İzzet Özgenç, Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler, 11. Bası, Seçkin Yayıncılık, Ankara, 2015, s.214-217; Mahmut Koca-İlhan Üzülmez, Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler, 8. Bası, Seçkin Yayıncılık, Ankara, 2015, s.106-107; Osman Yaşar-Hasan Tahsin Gökcan-Mustafa Artuç, Türk Ceza Kanunu, 6. cilt, Ankara, 2010, s.7702-7703)

Kamu davasına katılmak için aranan “suçtan zarar görme” kavramı kanunda açıkça tanımlanmamış, gerek Ceza Genel Kurulu, gerekse Özel Dairelerin yerleşmiş kararlarında; “Suçtan doğrudan doğruya zarar görmüş bulunma hâli” olarak anlaşılıp uygulanmış, buna bağlı olarak da dolaylı veya muhtemel zararların, davaya katılma hakkı vermeyeceği kabul edilmiştir. Nitekim bu husus, Ceza Genel Kurulunun 03.05.2011 tarihli ve 155–80, 04.07.2006 tarihli ve 127–180, 22.10.2002 tarihli ve 234–366 ile 11.04.2000 tarihli ve 65–69 sayılı kararlarında; “Dolaylı veya muhtemel zarar, davaya katılma hakkı vermez” şeklinde açıkça ifade edilmiştir.

Uyuşmazlık konusuna ilişkin olarak, bir tüzel kişinin kamu davasına katılabilmesi için CMK'nın davaya katılmayı düzenleyen genel kural niteliğindeki 237. maddesinde belirtilen şartın gerçekleşmesi, başka bir deyişle suçtan doğrudan zarar görmüş olması veya herhangi bir kanunda, belirli bir tüzel kişinin bazı suçlardan açılan kamu davalarına katılmasını özel olarak düzenleyen bir hükmün bulunması gerekir. Örneğin 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu’nun davaya katılmayı düzenleyen 18. maddesi uyarınca Gümrük İdaresinin, 3628 sayılı Mal Bildiriminde Bulunulması Rüşvet ve Yolsuzluklarla Mücadele Kanunu’nun 18. maddesi uyarınca Maliye Bakanlığının, 5411 sayılı Bankacılık Kanunu’nun 162. maddesi uyarınca Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu ile Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonunun usulüne uygun başvuruda bulunmaları hâlinde kamu davasına katılacakları açıkça hükme bağlanmıştır. Özel kanun hükümleri uyarınca davaya katılmanın kabul edildiği bu gibi durumlarda, belirtilen kurumların suçtan zarar görüp görmediklerini ayrıca araştırmaya gerek bulunmamaktadır. Ceza Genel Kurulunun 03.05.2011 tarihli ve 155-80, 22.10.2002 tarihli ve 234-366 ve 21.02.2012 tarihli ve 279–55 ile 15.04.2014 tarihli ve 599-190 sayılı kararlarında da aynı sonuca ulaşılmıştır.

Diğer yandan, özel düzenleme olmadığı durumlarda, işlenen bir suç nedeniyle, o eylemin gerçekleşmesini engellemeye yönelik yükümlülüğün yerine getirilmesinde ihmal gösterildiği takdirde tüzel kişilerin veya diğer yetkililerinin cezaî ve hukukî sorumluluklarının doğması halinin, suçtan doğrudan zarar gördükleri anlamına gelmeyeceği, bu nedenle işlenen suç açısından ilgili tüzel kişiliklere veya yetkililere “mağdur” ya da “suçtan zarar gören” sıfatını kazandırmayacağı açıktır.

Nitekim Ceza Genel Kurulunca 25.03.2003 tarihli ve 41-54; 03.05.2011 tarihli ve 155-80; 09.07.2013 tarihli ve 1339-347; 14.02.2017 tarih ve 95-71; 13.06.2017 ve 157-325 sayılı kararlarında tazminat ödenmesi, itibar zedelenmesi ve güven kaybı gibi dolaylı zararlara dayanarak kamu davasına katılma, dolayısıyla verilen hüküm hakkında yasa yollarına başvurmanın olanaksız olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Bu açıklamalar ışığında uyuşmazlık konusu değerlendirildiğinde;

Dünyaya Bakış Hava Taşımacılığı A.Ş.'ye 12.01.2007 tarihinde verilen işletme ruhsatının geçerlilik süresinin 25.12.2007 tarihinde dolması sebebiyle 01-02.11.2007 tarihleri arasında İstanbul’da bulunan şirket merkezinde operasyon denetimi yapıldığı, teknik denetçiler tarafından hazırlanan görev sonu raporunda 60 bulgunun tespit edildiği, Sivil Havacılık Genel Müdürü olan sanık ... tarafından adı geçen şirkete gönderilen yazıda işletme ruhsatının yenisiyle değiştirilebilmesi için söz konusu eksikliklerin giderilerek bilgi verilmesinin istenildiği, Sivil Havacılık Genel Müdür Yardımcısı olan sanık ... imzalı 25.12.2007 tarihli yazıda ise işletmede 18-19.12.2007 tarihlerinde denetim yapıldığı, 01-02.11.2007 tarihlerinde yerinde yapılan denetimde belirlenen 60 bulgudan 42'sinin kapatılıp 10 yeni bulgu tespit edildiği, açık olan tüm bulguların kapatılması için işletmeye 30 gün süre verildiğinin bildirildiği, Dünyaya Bakış Hava Taşımacılığı A.Ş.'de yapılan denetimlerde tespit edilen ve uçuş güvenliğini etkileyen bu eksiklikler nedeniyle firmanın faaliyetini askıya almaları ya da işletme ruhsatının iptal etmeleri gereken sanıkların 30.11.2007 tarihinde meydana gelen uçak kazasından sonra yapılan denetimde de eksiklik bulunmasına ve bu eksikliklerin uçuş güvenliğini etkilemesine rağmen işletme ruhsatını iptal etmemek ya da faaliyetini askıya almamak suretiyle görevlerinin gereklerine aykırı davranıp bu firmanın haksız menfaat elde etmesine sebebiyet verdikleri ve görevlerini kötüye kullandıkları iddiasıyla açılan kamu davasında; sanıklar hakkında atılı suçtan dolayı soruşturmanın başlamasına neden olan 10.06.2008 tarihli dilekçede ....'nin kendisini "İhbar eden" olarak nitelendirmesi, yine aynı şekilde sanıklar hakkında düzenlenen iddianamede de söz konusu şirketin "İhbar eden" olarak belirtilmesi, iddianamede.... Kule Hava Yollarının A.Ş.'nin sanıkların eylemleri neticesinde doğrudan zarar görüp mağduriyete uğradığına ilişkin herhangi bir anlatım bulunmaması, aksine Dünyaya Bakış Hava Taşımacılığı A.Ş.'nin haksız kazanç elde etmesine sebebiyet verildiğinin belirtilmesi, .... vekilinin ihbar ve kovuşturma evresinde sunduğu dilekçelerde de kendi şirketinin uğramış olduğu bir zarardan söz etmeyip Dünyaya Bakış Hava Taşımacılığı A.Ş.'de tespit edilen eksikliklere rağmen söz konusu şirketin işletme ruhsatının askıya alınması ya da iptal edilmemesi suretiyle sanıkların görevlerini kötüye kullandıklarını iddia etmesi, Dünyaya Bakış Hava Taşımacılığı A.Ş.'nin işletme ruhsatı iptal edilmemesi ya da faaliyetinin askıya alınmaması neticesinde ...

.... vekilinin ihbar ve kovuşturma evresinde sunduğu dilekçelerde de kendi şirketinin uğramış olduğu bir zarardan söz etmeyip Dünyaya Bakış Hava Taşımacılığı A.Ş.'de tespit edilen eksikliklere rağmen söz konusu şirketin işletme ruhsatının askıya alınması ya da iptal edilmemesi suretiyle sanıkların görevlerini kötüye kullandıklarını iddia etmesi, Dünyaya Bakış Hava Taşımacılığı A.Ş.'nin işletme ruhsatı iptal edilmemesi ya da faaliyetinin askıya alınmaması neticesinde .... bünyesindeki uçaklarının başka firmalarca kiralanmasının önüne geçildiği ve bu şekilde söz konusu şirketin muhtemel kazançlardan yoksun bırakılıp maddi anlamda zarara uğratıldığı ileri sürülebilir ise de bu zararın doğrudan değil dolayısı ile uğranılabilecek bir zarar kapsamında bulunması ve bu nitelikteki dolaylı zararlara dayanılarak kamu davasına katılmanın da mümkün olmaması karşısında; görevi kötüye kullanma suçundan doğrudan zarar görmeyen ....'nin, davaya katılma ve bu suçtan kurulan hükümleri temyiz etme hak ve yetkisinin bulunmadığı, dolayısıyla Özel Dairece .... vekilinin dilekçesi doğrultusunda temyiz incelemesi yapılmasının usul ve kanuna aykırı olduğu kabul edilmelidir.

Bu itibarla, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı itirazının kabulüne ve ....'nin verilen hükümleri temyiz etme hakkının bulunmadığına karar verilmelidir.

....'nin verilen hükümleri temyiz etme hakkının bulunmadığı sonucuna ulaşılmasından sonra bazı Genel Kurul Üyeleri tarafından kazada ölenlerin yakınlarının sanıklar hakkında görevi kötüye kullanma suçundan açılan kamu davalarına katılma hak ve yetkisinin bulunup bulunmadığının buna bağlı olarak tevdi kararı verilmesinin değerlendirilmesi gerektiği ileri sürülmesi üzerine oluşan uyuşmazlık konusu değerlendirildiğinde;

Ankara Cumhuriyet Başsavcılığınca, sanıklar hakkında 30.11.2007 tarihinde meydana gelen uçak kazasından sonra Dünyaya Bakış Hava Taşımacılığı A.Ş.'de yapılan ve 19-20.12.2007 tarihlerinde gerçekleştirilen denetimde, 01-02.11.2007 tarihlerini kapsayan denetim sonucu tespit edilen bulgulardan 18'inin hâlen kapatılmadığı gibi 10 adet yeni bulgunun daha tespit edilmesi ve bu bulguların da uçuş güvenliğini etkilemesine rağmen sanıkların söz konusu şirketin işletme ruhsatını iptal etmemek ya da faaliyetini askıya almamak suretiyle görevlerinin gereklerine aykırı davranıp Dünyaya Bakış Hava Taşımacılığı A.Ş.'nin haksız menfaat elde etmesine sebebiyet vererek görevlerini kötüye kullandıkları iddiasıyla kamu davası açılması, sanıklara atılı eylemin bu şekilde anlatıldığı iddianamede suç tarihinin, 19-20.12.2007 tarihinde yapılan denetimde tespit edilen bulguların giderilmesi için söz konusu şirkete 30 günlük süre verildiğine ilişkin bildirimin yapıldığı 25.12.2007 olarak gösterilmesi, Ankara Cumhuriyet Başsavcılığının yetkisizlik kararı üzerine Isparta 1. Ağır Ceza Mahkemesine taksirle birden fazla kişinin ölümüne neden olma suçundan açılan davası sonucunda verilen sanıkların beraatlerine ilişkin hükümlerin, söz konusu kazada ölenlerin yakınlarının vekilleri ve Cumhuriyet savcısı tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 12. Ceza Dairesince onanmasına karar verilmesi ve bu durumun denetimlerde tespit edilen eksiklikler ile kazanın meydana gelmesi arasında uygun bir illiyet bağı bulunmadığının kesin olarak ortaya konulduğunu göstermesi hususları birlikte değerlendirildiğinde; sanıklar hakkında görevi kötüye kullanma suçundan açılan kamu davasında sanıkların eylemleri neticesinde kazada ölenlerin yakınlarının mağduriyetine ne şekilde neden olunduğuna ilişkin hiçbir anlatıma yer verilmediği gibi aksine sanıklar tarafından gerçekleştirilen eylem neticesinde Dünyaya Bakış Hava Taşımacılığı A.Ş.'nin haksız menfaat elde etmesine sebebiyet verildiğinin belirtildiği, kazadan sonra yapılan denetimde tespit edilen eksiklikler nedeniyle söz konusu şirketin işletme ruhsatının iptal edilmemesi ya da askıya alınmaması neticesinde kazada ölenlerin yakınlarının haklarının ihlal edildiğinden veya çıkarlarının zedelendiğinden söz edilemeyeceği, diğer bir deyişle kazadan sonra yapılan denetimde tespit edilen eksiklikler ile kazada ölenlerin yakınlarının hakları veya çıkarları arasında herhangi bir illiyet bağının kurulamayacağı, kişilerin kendilerini sübjektif olarak haksızlığa uğramış hissetmelerinin, görevi kötüye kullanma suçunda tanımlanan mağduriyetin varlığı için yeterli olmayacağı, dolayısıyla bu kimselerin objektif olarak suçtan doğrudan doğruya zarar gördüklerinin kabul edilemeyeceği, kazada ölenlerin yakınlarının sanıklar hakkında taksirle birden fazla kişinin ölümüne neden olma suçundan Isparta 1. Ağır Ceza Mahkemesine açılan kamu davasına iştirak edip katılan sıfatını aldıkları, bu bağlamda anılan davada CMK'nın 234 ve 239

. Ağır Ceza Mahkemesine açılan kamu davasına iştirak edip katılan sıfatını aldıkları, bu bağlamda anılan davada CMK'nın 234 ve 239. maddelerinde düzenlenen haklarını kullanarak tüm iddia ve yakınmalarını ileri sürdükleri, sanıklar hakkında taksirle birden fazla kişinin ölümüne neden olma suçundan verilen beraat hükümlerini temyiz ettikleri, temyiz sebeplerinin Yargıtay 12. Ceza Dairesi tarafından incelenip değerlendirildiği, dolayısıyla herkesin meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ile savunmalarını ileri sürmesi şeklinde tanımlanan ve Anayasanın 36. maddesinde hüküm altına alınan hak arama hürriyetinin ihlal edildiğinin de ileri sürülemeyeceği, bu nedenle kazada ölenlerin yakınlarının görevi kötüye kullanma suçu bakımından sanıklar hakkında açılan kamu davasına katılma haklarının ve katılan sıfatına haiz olamamaları nedeniyle hükümleri temyiz etme hak ve yetkilerinin bulunmadığı anlaşıldığından, Ankara 13. Asliye Ceza Mahkemesinin 12.07.2011 tarihli ve 1525-158 sayılı sanıkların beraatlerine dair hükümlere ilişkin gerekçeli kararın kazada ölenlerin yakınlarına tebliğ edilmesine ve bu amaçla dosyanın Yerel Mahkemeye tevdi edilmesine gerek olmadığı kabul edilmelidir.

Çoğunluk görüşüne katılmayan Ceza Genel Kurulu Üyesi ...; "Uçak kazasında ölenlerin yakınlarının Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü yöneticileri olan sanıklara atılı görevi kötüye kullanma suçunda kamu davasına katılma hak ve yetkilerinin bulunmadığı yönündeki sayın çoğunluğun kararı yerinde değildir. Şöyle ki;

Görevi kötüye kullanma suçu TCK m.257’ye göre; 'Kanunda ayrıca suç olarak tanımlanan haller dışında, görevinin gereklerine aykırı hareket etmek suretiyle, kişilerin mağduriyetine veya kamunun zararına neden olan ya da kişilere haksız bir menfaat sağlayan kamu görevlisi, altı aydan iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.

(2) Kanunda ayrıca suç olarak tanımlanan haller dışında, görevlerinin gereklerini yapmakta ihmal ya da gecikme göstererek, kişilerin mağduriyetine veya kamunun zararına neden olan ya da kişilere haksız bir menfaat sağlayan kamu görevlisi, üç aydan bir yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.'

Maddenin gerekçesinde ise 'kamu görevinin gereklerine aykırı olan her fiili cezai yaptırım altına almak, suç ve ceza siyasetinin esaslarıyla bağdaşmamakta olduğu, bu nedenle görevin gereklerine aykırı davranışın belirli koşulları taşıması halinde, görevi kötüye kullanma suçunu oluşturacağı kabul edilmiştir. Buna göre, kamu görevinin gereklerine aykırı davranışın, kişilerin mağduriyetiyle sonuçlanmış olması veya kamunun ekonomik bakımdan zarara neden olması ya da kişilere haksız bir kazanç sağlaması halinde, görevi kötüye kullanma suçu oluşabilecektir' şeklinde bir düzenleme getirerek görevi kötüye kullanma suçunun temel noktaları üzerinde açıklama yapılmıştır.

Görüldüğü gibi TCK'nın 257. maddesinde düzenlenen görevi kötüye kullanma suçu 'zarar suçu' haline getirilerek 'kişilerin mağduriyetine neden olma', 'kamu zararına neden olma' veya 'kişilere haksız bir menfaat sağlama' koşullarına bağlanmıştır.

Görevi kötüye kullanma suçunun mağdurunun suçla korunan hukuki menfaat ve suçun düzenlendiği bölüm de dikkate alındığında ilk olarak kamu idaresi olduğu ifade edilebilir. Ancak görevi kötüye kullanma suçunun diğer mağduru ise suçtan zarar gören kişilerdir. Madde içerisinde kişilerin mağduriyeti ifade edildiğinden burada belirli kişiler de mağdurdur. Bu nedenle zarar gören gerçek kişiler bu suçun mağduru olabilir.

Nitekim CGK 2012/4 MD-1283 2014/430 sayılı kararında aynı sonuca ulaşılmış görevi kötüye kullanma suçunda zarar gören gerçek kişileri mağdur olarak kabul etmek suretiyle katılan sıfatıyla yaptıkları temyiz davası başvurusu reddedilmemiştir.

CMK'nın 260. maddesinin ilk fıkrasına göre; 'Hâkim ve mahkeme kararlarına karşı Cumhuriyet savcısı, şüpheli, sanık ve bu Kanuna göre....... katılan sıfatını alabilecek surette suçtan zarar görmüş bulunanlar için kanun yolları açıktır' denilmek suretiyle katılan sıfatını alabilecek surette suçtan zarar görmüş bulunanların kanun yoluna başvuru haklarının bulunduğu açıkça kabul edilmiştir.