muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/4917, Karar No: 2014/8005, Tarih: 28.04.2014

**19. Hukuk Dairesi         2014/4917 E.  ,  2014/8005 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi

TARİHİ : 18/11/2013

NUMARASI : 2011/281-2013/285

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davalı Peugeot Otomotiv Paz. AŞ. hakkındaki davanın kısmen kabulüne, diğer davalı E.. Oto AŞ. Hakkındaki davanın reddine, yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı Peugeot Oto Paz. AŞ. vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Davacı vekili, müvekkili şirkete ait Peugeot marka aracın 29/06/2010 tarihinde arıza yaptığını ve yürüyemez hale geldiğini, Peugeot yetkili servisi olan davalı E.. O.. Pazarlama A.Ş.'nin aracın otomatik şanzımanının arızalandığını bildirdiğini, ancak arızanın nedenine ilişkin net bir açıklama yapılmadığını, bünyelerinde şanzıman servisi bulunmadığının, fakat güvenilir bir ustanın bulunduğunun söylendiğini, mahkeme vasıtasıyla yapılan inceleme sonucu bu arızanın aracın bakımlarının düzgün yapılmaması veya imalattan kaynaklı bir hata nedeniyle meydana gelmiş olabileceğinin tespit edildiğini, aracın garanti süresi 2 yıl olsa da araçta gizli ayıp söz konusu olup müvekkili şirket tarafından aracın muayenelerinin düzenli olarak yapıldığını, davalılarla sürekli görüşüldüğünü, fakat bir sonuç alınmadığını belirterek otomatik şanzımanın yenisi ile değiştirilmesine, bu mümkün olmadığı takdirde ayıplı şanzımanla ilgili zararın tazminine ve aracın arızalı olduğu dönemde kullanılan ticari ve özel araçlardan kaynaklanan 3.000,00 TL maddi zararın tazminine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı E.. O.. Pazarlama A.Ş. vekili, davanın 6 aylık zamanaşımı süresinin dolduğunu, aracın bu arızasından önce müvekkiline şanzıman problemi ile ilgili müracaatının olmadığını, hatta davacının önceki bakımlarından sadece birinin müvekkiline ait serviste yapıldığını, bunun yanında aracın üretici firmasının şanzıman ile ilgili yağ değişimini önermediğini, aracın arızalanmasında müvekkilinin ihmal veya kusuru olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı Peugeot Otomotiv A.Ş. vekili, davanın altı aylık zamanaşımı süresinde açılmadığını, ayrıca yasal 2 ve 8 günlük sürelerde ayıp ihbarında bulunulmadığını, dava konusu araçta üretim hatasından kaynaklanan herhangi bir ayıp bulunmadığını, davacının belirttiği hususların kullanım hatasına veya müşteri memnuniyetsizliğine dayandığını, kullanım ömrü 10 yıl olan aracın ömrünün tamamlanmasına 4 yıl kala meydana gelen bir arızanın halen garanti kapsamında ücretsiz onarılmasının beklenmesinin bir dayanağının olmadığını, araca ait yetkili servis kayıtları incelendiğinde aracın düzenli olarak bakımının yapılmadığının anlaşıldığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece toplanan delillere göre; dava konusu aracın 17/03/2005 tarihinde trafiğe çıktığı, aracın arıza tarihi itibariyle yaklaşık 5 yaşında ve 78.000 km'de olduğu, dava konusu araçtaki arızanın kullanıcı ve bakım hatasına bağlanamayacağı, zira arızanın şanzıman yağının zamanında değiştirilmemesinden kaynaklanmadığını, zaten üretici firmanın bakımlarda şanzıman ile ilgili yağ değişimini önermediği, dava konusu aracın arızalanmasında davalı yetkili servis E.. O.. Pazarlama A.Ş.'nin ihmali veya kusuru bulunduğunun da ispatlanamadığı, bu davalıya husumet yöneltilemeyeceği, bunun yanında BK'nın 207/son maddesi gereğince satıcı alıcıyı iğfal etmiş ise satıcının yasada öngörülen zamanaşımından yararlanmasının mümkün bulunmadığı, arızanın şanzımandaki malzeme ya da imalat hatasından kaynaklandığı, aracın gizli ayıplı olması

nedeniyle talep hakkının garanti süresi ile sınırlı tutulamayacağı, davalı yanın zamanaşımı def'inin haklı olmadığı, şanzımanın yenisi ile değiştirilmesi gerektiği vicdani kanaatine varıldığı, bunun yanında davacının uğradığını iddia ettiği maddi zarara ilişkin somut delil ibraz edemediği gerekçesiyle davalı E.. O.. Pazarlama A.Ş.'ye karşı açılan davanın husumet yokluğundan reddine, davalı Peugeot Otomotiv A.Ş.'ye açılan davanın kısmen kabulü ile dava konusu aracın otomatik şanzımanının davalı Peugeot Otomotiv A.Ş. tarafından yenisi ile değiştirilmesine, davacının 3.000,00 TL'lik maddi zararının tazminine ilişkin talebinin reddine karar verilmiş, hüküm davalı Peugeot Otomotiv A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Uyuşmazlık ticari satışlarda satıcının ayıba karşı tekeffülü hükümlerinden kaynaklanmaktadır.

Temyiz eden davalı Peugeot Otomotiv A.Ş. vekili süresinde zamanaşımı def'inde bulunmuştur.

Dava tarihinde yürürlükte bulunan 6762 sayılı TTK'nın 25/4 maddesinde ticari satışlarda ayıba karşı tekeffül sebebiyle açılacak davalarda zamanaşımı süresi 6 ay olarak belirlenmiştir. Ancak satılan mala daha uzun süreli garanti verildiği zaman sürenin garanti süresi sonuna kadar uzayacağı Yargıtay'ca kabul edilmektedir. Somut olayda 6 aylık zamanaşımı süresi geçtiği gibi garanti süresinin de dava tarihi itibariyle geçmiş olduğu dosya içeriğinden anlaşılmaktadır.

Her ne kadar mahkemece dava konusu araçta gizli ayıp saptandığı ve bu durumun iğfal olarak değerlendirilmesi sebebiyle zamanaşımı def'i reddedilmiş ise de, dava tarihinde yürürlükte bulunan 818 sayılı BK'nın 207.maddesindeki '' iğfal durumunda zamanaşımı işlemez'' hükmüne dayanılabilmesi için alıcının, satıcının hilesi veya kandırması nedeniyle zamanında dava açmasının önlenmesi gerekir. Başka bir anlatımla gizli ayıp tek başına olayda iğfal bulunduğunu göstermez. Somut olayda iğfal sonucu doğurabilecek nedenlere de dosyada rastlanılmamıştır. Bu nedenle temyiz eden davalının zamanaşımı def'inin kabulü gerekirken reddiyle işin esası hakkında yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün temyiz eden davalı Peugeot Otomotiv A.Ş. yararına BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 28.04.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/7416, Karar No: 2022/16462, Tarih: 21.11.2022

**5. Hukuk Dairesi         2022/7416 E.  ,  2022/16462 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesi

İLK DERECE

MAHKEMESİ : Çatalca 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonunda; ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf incelemesi üzerine bölge adliye mahkemesinin yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmünün Yargıtayca incelenmesi davalı Hazine vekilince istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü;

- K A R A R -

Dava, 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 41. maddesi gereğince yapılan düzeltme işlemi sonucu taşınmazın yüzölçümünde meydana gelen azalma nedeniyle uğranılan zararın 4721 sayılı TMK'nın 1007. maddesi uyarınca tazmini istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince davanın kabulüne ilişkin olarak verilen karara karşı, davalı Hazine vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesince esastan reddine karar verilmiş olup, hüküm davalı Hazine vekilince temyiz edilmiştir.

Dosyanın incelenmesinden; İstanbul İli, Çatalca İlçesi, Çiftlikköy Mahallesi 117 parsel sayılı taşınmazın 29.11.1995 tarihinde satış yolu ile 7.600,00 m² yüzölçümü ve tarla niteliği ile edinildiği, dava konusu taşınmazın yüzölçümü miktarının hatalı olması sebebiyle Kadastro Müdürlüğünce 3402 sayılı kadastro Kanunu'nun 41. maddesi uyarınca yapılan düzeltme çalışması sonucu taşınmazın yüzölçüm miktarının 5,480 m² olarak düzeltildiği, düzeltme işleminin kesinleşmesi üzerine taşınmazın 02.05.2017 tarihinde 5,480 m² olarak tapuya tescil edildiği, taşınmazın yüzölçümünün küçülmesi sebebiyle davacının 20.02.2017 tarihinde eldeki tazminat davasını açtığı anlaşılmaktadır.

Dava konusu taşınmaza net gelir esas alınarak değer biçilmesinde ve taşınmazın gerçek bedelinin TMK'nın 1007. maddesi gereğince davalı Hazine'den tahsiline ilişkin ilk derece mahkemesinden verilen karara karşı yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Davalı Hazine vekilinin temyiz itirazları yerinde olmadığından usul ve yasaya uygun olan hükmün HMK'nın 370. maddesi gereğince ONANMASINA, davalı Hazine harçtan muaf olduğundan harç alınmamasına, 21.11.2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/1441, Karar No: 2011/8719, Tarih: 04.10.2011

**(Kapatılan)17. Hukuk Dairesi         2011/1441 E.  ,  2011/8719 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda verilen hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davacı vekilince istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen 4.10.2011 Salı günü davacı ...Ş vekili Av. ... geldi. Davalı tarafından gelen olmadı. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan davacı vekili dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı vekili,müvekkiline ait aracın davalı şirkete kasko sigorta poliçesi ile sigortalı olduğunu, aracın meydana gelen kazada ağır hasar gördüğünü,hasar bedelinin sigorta şirketi tarafından poliçenin B.4.2. maddesine göre iptal edildiği gerekçesi ile ödeme yapmadığını belirterek 215.000 TL. hasar bedeli,1.000 TL. hukuksal koruma ,469 TL. menfi zararın olay tarihinden işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili, davacıya ait otobüsün daha önce meydana gelen kısmı hasar nedeniyle poliçenin iptal edildiğini, iptalin davacıya tebliğ edildiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; araçta meydana gelen önceki kaza nedeniyle poliçenin iptal edilerek ödeme yapıldığı, poliçenin feshinin davacıya tebliğ edildiği, dava konusu kazanın meydana geldiği tarihte kasko sigorta poliçesinin geçersiz olduğu gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun bulunan hükmün ONANMASINA duruşmada vekille temsil olunmayan davalı yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına ve aşağıda dökümü yazılı 18,40 TL peşin harcın onama harcına mahsubuna 4.10.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/7082, Karar No: 2010/16183, Tarih: 30.09.2010

**5. Hukuk Dairesi         2010/7082 E.  ,  2010/16183 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkini davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davacı idare vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkini istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı idare vekilince temyiz edilmiştir.

Dava konusu taşınmaz arsa niteliğindedir.

Kamulaştırma Kanununun 11/1-g maddesi uyarınca, arsalara değerlendirme gününden önceki özel amacı olmayan satışlara göre değer biçilmesi gerekir.

Raporu hükme esas alınan bilirkiş raporunda, emsalin satışının vergi ve harçtan kaçınmak için düşük gösterildiği açıklandıktan sonra, gerçek değerinin daha yüksek olduğundan söz edilerek, soyut ifadelerle değer biçildiğinden, bu rapora göre hüküm kurulması doğru değildir.

Bu durumda taraflara, dava konusu taşınmaza yakın bölgelerden ve yakın zaman içinde satışı yapılan benzer yüzölçümlü emsalleri bildirmeleri için imkan tanınması, lüzumu halinde resen emsal celbi yoluna gidilmesi ve bu emsallere göre değer biçilmesi için yeniden oluşturulacak bilirkişi kurulu eşliğinde mahallinde keşif yapılarak sonucuna göre hüküm kurulması gerektiğinin düşünülmemesi,

Doğru görülmemiştir.

Davacı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, 30.09.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/3257, Karar No: 2010/5944, Tarih: 13.04.2010

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2010/3257 E.  ,  2010/5944 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava ve ıslah dilekçesinde 22.540 TL. ürün zararının faiz ve masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı vekili dava dilekçesinde; 1/9 payı dava dışı kişilere ait olup davalı idare tarafından kamulaştırılan taşınmaz malın davacı tarafından kiracı olarak kullanıldığını ve taşınmaza buğday ürünü ekilmiş olduğunu, Kamulaştırma Yasasının 27.maddesine dayalı olarak yapılan tespitte dikkate alınmayan buğday ürününe zarar verildiğini, itiraz üzerine davalı idarece verilen 3.145 TL.'nin kendilerine ödendiğini, bu paranın fazlaya ilişkin haklar saklı tutularak tahsil edildiğini ileri sürerek anılan yasanın 20.maddesine dayalı olarak ürün kaybından kaynaklanan zararın tazminini istemiş, mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosya ekindeki bilgi ve belgelerden; Kuşkaya köyü 192 parsel sayılı taşınmazın 8/9 payı davacıya, 1/9 payı ise dava dışı kişiye ait olup davalı idare tarafından kamulaştırıldığı, davacının bu taşınmazın 8/9 payını mal sahibi, 1/9 payını ise kiracı sıfatıyla kullandığı, yasanın 27.maddesi uyarınca 2.1.2008 tarihinde yapılan tespiti takiben buğday ekili taşınmaza el konulduğu ve davacıya ürün zararı karşılığında 3.145 TL. ödeme yapıldığı anlaşılmaktadır.

Kamulaştırma Yasasının 20.maddesinin son fıkrasında ekili arazilerin boşaltılmasının hasat sonuna bırakılacağı, hasat sonuna bırakılması mümkün olmayan hallerde ise ekin bedelinin tazmini suretiyle taşınmazın boşaltılabileceği hükme bağlanmıştır.

Bu açıklamalar ışığında somut olaya bakıldığında; zararın, tazmin yükümlülüğü kapsamı içinde olduğunda şüphe yoktur. Yasanın 20. maddesinde hükme bağlanmış olan tazmin yükümlülüğü, ekili taşınmazın hasat zamanı beklenmeden boşaltılması gereken hallerde, boşaltma tarihinde gerçekleşmiş olan zarar miktarıyla sınırlıdır. Başka bir anlatımla kamulaştıran idarenin hasat zamanını beklemeden el attığı taşınmazda ekili olan ürün için ödeyeceği tazminat, boşaltma tarihine kadar fiilen yapılmış olan harcamalardan ibarettir. Ekili ürünün hasat sonunda getireceği net gelir, henüz gerçekleşmeyen, gerçekleşip gerçekleşmeyeceği veya ne oranda gerçekleşeceği de bilinmeyen bir gelir olup, böyle bir gelirden yoksun kalındığından dolayı tazminat istenilmesi mümkün değildir. Bunun için de dava konusu anlaşmazlık ile ilgili olarak idarenin davacıya yapmış olduğu ödeme sırasında fazlaya ilişkin hakkın saklı tutulması gerekir.

Bu hususlar dikkate alınmadan ve araştırılmadan davanın kabulü yolunda hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

Bu hususlar dikkate alınmadan ve araştırılmadan davanın kabulü yolunda hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

Mahkemece, taşınmazın bulunduğu yörede buğday ürününün mutat ekim tarihinden el atma tarihine kadar davacı tarafından yapılan harcamaların -kira bedeli olarak ödenmiş olan miktar dahi mal sahiplerinden geri istenebileceğinden masraf kalemi olarak değerlendirilemez- miktarı belirlenmeli ve davacıya yapılmış olan ödeme de dikkate alınarak oluşacak sonuca göre bir karar verilmelidir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 13.04.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/8388, Karar No: 2017/10684, Tarih: 18.12.2017

**21. Hukuk Dairesi         2016/8388 E.  ,  2017/10684 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ...İş Mahkemesi

Davacı, Kurumun borç bildirim belgesi ile çıkardığı muarazanın giderilerek borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir.

Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

K A R A R

Davacı kız çocuğu, 27.01.2005 tarihinde vefat eden eşinden dolayı 506 sayılı Kanun kapsamında ölüm aylığı aldığını, 1479 sayılı Yasa (5510-4/b) kapsamında çalışmaları bulunan babasının da 30.07.1982 tarihinde ölümü nedeniyle ölüm aylığı bağlandığını, daha sonra Kurum işlemi ile babasından dolayı bağlanan ölüm aylığının kesildiğini, mevzuata göre Kurum işleminin hatalı olduğunu ileri sürerek 08.04.2014 tarihli borç bildirrim belgesi ile talep edilen yersiz ödeme nedeniyle borçlu olmadığının tesbitini talep etmiştir.

Davalı Kurum davacının babasının ölüm tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan 1479 sayılı Yasanın 45/c maddesine göre " geçimini sağlayacak başka bir gelirleri olmamak koşulu gerçekleşmediğinden ölüm aylığının bağlanmasının mümkün bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddini istemiştir.

Yerel mahkeme, Kurumun 1479 sayılı Yasanın 46/2. ve 5510 sayılı Yasanın 54. maddelerine göre; hem babadan hem kocadan ölüm aylığının hak kazanılması halinde bunlardan fazla olanı bağlaması gerektiği gerekçesiyle davanın reddine karar vermiştir.

Uyuşmazlık, davacının eşinin ölümü nedeniyle 506 sayılı Yasa uyarınca aldığı ölüm aylığı yanında, 1479 sayılı Yasaya tabi olan anne veya babasının ölümü nedeniyle ayrıca ölüm aylığı alıp alamayacağı noktasında toplanmaktadır.

Davanın yasal dayanağını oluşturan yasal mevzuat aşağıda özetlendiği şekildedir;

1- 01.10.1972 tarihinde yürürlüğe giren 1479 sayılı Yasanın 45/c maddesinde " geçimini sağlayacak başka bir gelirleri olmamak kaydı ile yaşları ne olursa olsun evlenmemiş kız çocuklarının her birine %25'i," oranında aylık bağlanacağı hükmü yer almaktadır.

2-04.10.2000 tarihinde yürürlüğe giren 619 sayılı KHK ile 1479 sayılı Yasanın 45/c maddesinde değişiklik yapılarak " yaşları ne olursa olsun evli olmayan, evli olmakla beraber sonradan boşanan veya dul kalan ve bu Yasa ile diğer ... güvenlik Yasaları kapsamında çalışmayan, bu yasalar kapsamındaki çalışmalarından dolayı gelir veya aylık almayan kız çocuklarının her birine %25'i," oranında aylık bağlanacağı hükmüne yer verilmiştir. Aynı KHK ile 46/2 maddesi değiştirilerek, " Ancak, evliliğin son bulması ile kocasından da aylık almaya hak kazanan kız çocuklarına bu aylıklardan fazla olan ödenir. hükmü getirilmiştir.

3-04.10.2000 tarihli KHK Anayasa mahkemesinin 26.10.2000 gün ve 61/34 sayılı Kararı ile iptal edilmiştir.

3-04.10.2000 tarihli KHK Anayasa mahkemesinin 26.10.2000 gün ve 61/34 sayılı Kararı ile iptal edilmiştir.

4-4956 sayılı Yasa, 08.08.2001 tarihi itibarıyla yürürlüğe girmiş ve bu kez 1479 sayılı Yasanın 45/c maddesi "yaşları ne olursa olsun evli olmayan, evli olmakla beraber sonradan boşanan veya dul kalan ve bu Yasa ile diğer ... güvenlik Yasaları kapsamında çalışmayan, bu yasalar kapsamındaki çalışmalarından dolayı gelir veya aylık almayan kız çocuklarının her birine %25'i," oranında aylık bağlanır şeklinde değiştirilmiştir.

Aynı Yasa ile 1479 sayılı Yasanın 46/2 maddesine, "Ancak, evliliğin son bulması ile kocasından da aylık almaya hak kazanan kız çocuklarına bu aylıklardan fazla olan ödenir." hükmü getirilmiştir.

Kurumun bu yasal değişiklikler sırasında kız çocukları bakımından uygulamasına gelince; davalı Kurum, 4956 sayılı Yasa ile 08.08.2003 tarihinde yapılan değişiklikten sonra, 45/2. madde hükmünde yer alan " bu Yasa ile diğer ... güvenlik Yasaları kapsamında çalışmayan, bu yasalar kapsamındaki çalışmalarından dolayı gelir veya aylık almayan kız çocuklarının her birine " aylık bağlanır" hükmünü dikkate alarak, 08.08. 2003 tarihinden sonra hak sahipleri yararına getirilen yasal düzenleme uyarınca bu tarihten önce ölen ... ... sigortalılarının kız çocuklarına da ölüm aylığı bağlamıştır. Kurum, farklı sigortalılık kanunlarına göre bağlanan aylıklar söz konusu olduğundan 1479 sayılı Yasanın 46/2 maddesini hiçbir zaman uygulamamıştır. Zira, 1479 Yasanın 46/2. maddesi aynı yasa kapsamında hem ana veya baba ile kocadan hak edilen aylıklardan fazla olanın bağlanacağını ifade etmektedir.

... Güvenlik Kurumu 2011/58 sayılı genelgesinin 90. sayfasında yer alan örnek:3 te, "5434 sayılı Yasaya göre eşten ve 1479 sayılı Yasaya göre babadan 5510 sayılı Yasanın 4/1-a maddesinden aynı anda ölüm aylığı alınabileceğini, Aynı genelgenin 99. sayfasında, "eşten 506, anneden 5434, ve babadan 1479 sayılı yasalar kapsamında her üç aylığın tam olarak bağlanabileceğini örnek göstermiştir.

Davalı Kurum, yeni bir yasal düzenleme olmadığı halde 2013/ 26 sayılı Genelgesiyle farklı uygulamaya başlamış, 1479 sayılı Yasa ile ilgili olarak, 01.10.1972-03.10.2000 ve 08.08.2001-01.08.2003 dönemleri içerisinde ölen sigortalılar yönünden, sigortalının geçimini sağlayacak bir geliri bulunmama koşulu varsa aylık bağlanacağını kabul etmiştir. Genelge, 04.10.2000-07.08.2001 ve 08.08.2003-01.10.2008 döneminde ölen sigortalılar bakımından da, "1479 sayılı Kanun ve diğer ... güvenlik kanunları kapsamında çalışmayan, bu kanunlar kapsamında kendi çalışmalarından dolayı gelir ve aylık almayan" kız çocuklarına aylık bağlanacağını düzenlemiştir.

Davalı Kurum, 04.10.2000-01.08.2001 ve 07.08.2003-01.10.2008 döneminde ölen ... ... sigortalılarının kız çocuklarına aylık bağlamış ve daha önce bağlanan aylıklara, ölen eşlerinden dolayı 5434 veya 506 sayılı Yasalardan bağlanan ölüm aylığının engel olmadığını kabul etmiştir. Kız çocuklarına dönemlerde ölen ana veya babalarından dolayı 1479 sayılı Yasa kapsımında bağlanan aylıklar için iptal işlemi yapılmamıştır.

Davalı Kurum, diğer aylıklara dokunmazken, 01.10.1972-03.10.2000 ve 08.08.2001-01.08.2003 döneminde ölen sigortalıların hak sahibi kız çocuklarına sonraki lehe olan yasal düzenlemeler gereğince bağladığı ölüm aylıklarını, diğer ... güvenlik kanunlarına göre eşlerinden bağlanan ölüm aylıklarını gelir testine tabi tutmuştur. Kurum, geçimini sağlayacak gelirleri bulunduğu gerekçesiyle bağlanan aylıkları iptal etmiş ve ödenen aylıklar nedeniyle borç tahakkuk ettirmiştir.

Son olarak, ... ...lik İşlemleri Genel Müdürlüğü 22.09.2016 gün ve 333-03003-E-5040387 tarihle "Genel Yazı" ile, 01.10.1972-03.10.2000 ve 08.08.2001-01.08.2003 dönemlerinde ölenlerin kız çocuklarına gelir testi yapılmadan, kendi sigortalılıkları veya kendi sigortalılıkları nedeniyle bağlanan gelir ve aylık almamaları halinde ölüm aylıklarının bağlanmasına Yönetim Kurulunca karar verildiğini bildirmiştir.

Gerçekten, davalı Kurum bu son işlemi ile kız çocuklarına bağladığı aylıkları, 1479 sayılı Yasaya aykırı olarak kestiğini veya bağlamadığını kabul etmiştir. Ancak ... kestiği aylıkları yönetim Kurulu Kararı uyarınca 2016 Ekim ayından itibaren yeniden bağlamasına karşın, daha önce ödediği aylıkları borç kaydetmiş ve tahsil ettiği aylıkları da iade etmemiştir.