muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/1120, Karar No: 2024/4888, Tarih: 05.06.2024

**8. Ceza Dairesi         2024/1120 E.  ,  2024/4888 K.**

**"İçtihat Metni"**

T U T U K L U

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2022/2000 E., 2022/2004 K.

SUÇ : Uyuşturucu madde ticareti yapma

HÜKÜM : İstinaf başvurularının esastan reddi

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Düzeltilerek Onama

İlk Derece Mahkemesince verilen hükme/ yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 286 ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca temyiz edilebilir olduğu, 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz istemlerinin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçelerinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmiştir.

I.HUKUKİ SÜREÇ

A. Gaziantep Cumhuriyet Başsavcılığının,03.01.2022 tarihli iddianamesi ile sanığın 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun)188 inci maddesininüçüncü ve dördüncü fıkrasının (a) ve (b) bendi

ve 58 inci maddesi uyarınca uyuşturucu madde ticareti yapma suçundan cezalandırılması istemiyle kamu davası açılmıştır.

B. Gaziantep 12. Ağır Ceza Mahkemesinin, 09.06.2022 tarihli 2022/32 Esas 2022/227 Karar sayılı kararı ile sanığın uyuşturucu madde ticareti yapma suçundan, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 188 inci maddesinin üçüncü fıkrası, dördüncü fıkrasının (a) bendi, 62 nci maddesi ve 58 inci maddesi uyarınca 12 yıl 6 ay hapis ve 25.000,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına ve sanık hakkında tekerrür hükümlerinin uygulanmasına karar verilmiştir.

C. Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesinin, 10.11.2022 tarihli ve 2022/2000 Esas, 2022/2004 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik sanık ve müdafinin istinaf başvurularının 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

A. Sanık ve müdafiinin temyiz sebepleri özetle;

1. Suçun unsurlarının oluşmadığına,

2. Yeterli delil bulunmadığına, beraat kararı verilmesi gerektiğine,

3. Kararın usul ve yasaya aykırı olduğuna,

4.Eylemin kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçunu oluşturacağına,

ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Dava konusu olay, sanığın uyuşturucu madde ticareti yaptığı iddiasına ilişkindir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

A. Sanık ve müdafiinin temyiz sebepleri özetle;

1. Suçun unsurlarının oluşmadığına,

2. Yeterli delil bulunmadığına, beraat kararı verilmesi gerektiğine,

3. Kararın usul ve yasaya aykırı olduğuna,

4.Eylemin kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçunu oluşturacağına,

ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Dava konusu olay, sanığın uyuşturucu madde ticareti yaptığı iddiasına ilişkindir.

1.Temyiz dışı sanıklar ile birlikte sanığın ikametinde uyuşturucu madde ticareti yaptığı bilgisi üzerine söz konusu ikamette fiziki takibe başlayan kolluk güçleri, tanık M.E.'nin ikametin ziline basarak beklediğini görmüş, bir müddet sonra ikametin üçüncü kat penceresinden bakan temyiz dışı sanık ... binanın kapısını açmış, akabinde binaya giren tanık M.E.'nin kısa süre sonra ikametten çıkmış, usulüne uygun şekilde durdurulan tanık M.E.'nin kendi rızasıyla kriminal uzmanlık raporuna göre ADB BUTINACA olduğu belirlenen sentetik kannabinoit maddesini üzerinden çıkarıp kolluk güçlerine teslim etmiştir.

2. Akabinde aynı ikametin önüne gelen E.B.'nin ikametin ziline basmış, bir müddet sonra ikametin üçüncü kat penceresinden bakan temyiz dışı sanık ... binanın kapısını açmış, akabinde binaya giren tanık E.B. kısa süre sonra ikametten çıkmış, usulüne uygun şekilde durdurulan tanık E.B. kendi rızasıyla kriminal uzmanlık raporuna göre ADB BUTINACA olduğu belirlenen sentetik kannabinoit maddesini üzerinden çıkarıp kolluk güçlerine teslim etmiştir.

3. Gecikmesinde sakınca bulunan hal kapsamında ikamette yapılan aramada bir adet kağıda sarılı vaziyette ve kriminal uzmanlık raporuna göre esrar maddesi, sanık ...'ın üzerinde üç adet defter kağıdına sarılı ADB BUTINACA ve MDMB 4EN PINACA sentetik maddeleri ele geçmiştir.

4. M.E., müdafiili kolluk ifadesinde, daha önceden uyuşturucu sattığını bildiği ...'nin evine madde almak için gittiğini, kapıyı ...'ın açtığını ve ...'a 20,00 TL vererek ondan üzerinden ele geçen sentetik kannabinoit maddesini aldığını söylemiş, kovuşturmada, ... ile yolda karşılaştığını, ...'ın Hacıbaba mahallesi'nden uyuşturucu almaya gittiğini söylemesi üzerine 20,00 TL vererek kendisine de almasını istediğini, olay günü ...'ın ikametine gittiğini ve orada birlikte madde kullandıklarını, polis baskısı nedeniyle soruşturmada farklı ifade verdiğini söylemiştir.

5. E.B. müdafiili kolluk ifadesinde, üzerinden ele geçen maddeyi ...'den aldığını söylemiş, kovuşturmada yakalanmadan önce ...'ı gördüğünü, ...'ın Hacıbaba Mahallesi'nden uyuşturucu almaya gittiğini söylemesi üzerine 20,00 TL vererek kendisine de almasını istediğini, olay günü ...'ın ikametine gittiğini ve orada birlikte madde kullandıklarını, kalan maddeyi yanına aldığını ve yakalandığını söylemiştir.

5. E.B. müdafiili kolluk ifadesinde, üzerinden ele geçen maddeyi ...'den aldığını söylemiş, kovuşturmada yakalanmadan önce ...'ı gördüğünü, ...'ın Hacıbaba Mahallesi'nden uyuşturucu almaya gittiğini söylemesi üzerine 20,00 TL vererek kendisine de almasını istediğini, olay günü ...'ın ikametine gittiğini ve orada birlikte madde kullandıklarını, kalan maddeyi yanına aldığını ve yakalandığını söylemiştir.

6. ... kollukta müdafii eşliğinde verdiği ifadesinde, uyuşturucu ticaretinden 5 ay cezaevinde yattığını, M.E.'ye kesinlikle madde satmadığını, onu olay günü hiç görmediğini, evin damında bulunan maddeden haberinin olmadığını, üzerinde çıkan maddeyi mezarlık tarafında tanımadığı bir şahıstan kendi kullanımı için aldığını söylemiş, kovuşturmada olay günü M.E.'nin eve geldiğini ve bir müddet oturup gittiğini, kimseye madde satmadığını söylemiştir.

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

Sanık ... bakımından yapılan değerlendirme sonucunda; tutanak mümzilerinin tanıkları durdurduklarında uyuşturucu maddeyi sanık ...'dan aldıklarına yönelik şifahi beyanlarda bulunduklarını belirtmeleri, tutanak mümzilerin bu beyanları karşısında her iki tanığın da özetle; sanık ... ile yolda karşılaştıklarını ve sanığın uyuşturucu madde almaya gittiğini öğrenince kendileri içinde uyuşturucu madde istedikleri ve söz konusu ikâmete bu sebeple gittiklerini beyan etmeleri, sanık ...'ın üzerinde iki parçası sağ cebinde bir parçası sol ön cebinde yer alan satışa hazır hâlde 3 parça uyuşturucu maddenin ele geçirilmiş olması, söz konusu maddelerin tanıklar üzerinde ele geçirilen uyuşturucu sentetik kannabinoid maddesi ile aynı niteliği taşıması, tanık M.E.'nin kolluk aşamasında söz konusu uyuşturucu maddeyi sanık ...'dan para karşılığı aldığını beyan etmesi karşısında; her ne kadar mahkeme huzurunda kendisine de uyuşturucu madde alması için yolda karşılaştığı sanığa para verdiğini beyan etmiş ise de; tanığın gerek soruşturma gerekse kovuşturma beyanının sanık ... tarafından kendisine uyuşturucu madde verildiğine yönelik uyum içermesi, söz konusu delil ve değerlendirmelerin kolluğun sanık ... tarafından uyuşturucu madde ticareti yaptığına yönelik elde ettiği teyide muhtaç bilgiyi doğrulaması hep birlikte değerlendirildiğinde; sanık ...'ün olay günü üzerinde ele geçirilen uyuşturucu maddeleri satmak amacıyla bulundurduğu ve yine aynı gün tanık M.E.'ye uyuşturucu sentetik kannabinoid maddesini verdiği anlaşılmış; sanığın söz konusu uyuşturucu maddeleri satmak amacıyla bulundurmak şeklindeki ve tanık M.E.'ye vermek ya da satmak şeklinde gerçekleşen eylemiyle atılı suçu işlediği gerekçesiyle sanığın mahkûmiyetine karar verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

İlk Derece Mahkemesince kabul edilen olay ve olgular konusunda, Bölge Adliye Mahkemesince, hükümde isabetsizlik görülmediği gerekçesi ile sanık ve müdafinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE

Tüm Temyiz Sebepleri Yönünden

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

İlk Derece Mahkemesince kabul edilen olay ve olgular konusunda, Bölge Adliye Mahkemesince, hükümde isabetsizlik görülmediği gerekçesi ile sanık ve müdafinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE

Tüm Temyiz Sebepleri Yönünden

Sanığın aşamalardaki savunmaları, tanık beyanları, kriminal raporlar, olay,arama ve diğer kolluk tutanakları ve dava dosyasındaki sübuta yeterli tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde, İlk Derece Mahkemesi ve Bölge Adliye Mahkemesi'nin suçun vasfı ve sübutuna yönelik takdirlerinde bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmakla, sanığın uyuşturucu madde ticareti yaptığına ilişkin Mahkemece kurulan hükümde aşağıda belirtilen hususlar dışında hukuka aykırılık görülmemiştir.

Sanığa verilen adli para cezasının Türk Ceza Kanununun 52 nci maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca 24 eşit aylık tahsitlerle tahsiline, taksitlerden birinin ödenmemesi halinde kalan cezanın tamamının tahsiline karar verildikten sonra, kararda, ödenmeyen adli para cezasının hapse çevrileceği ihtarına yer verilmeyerek Türk Ceza Kanunu 52 nci maddesinin dördüncü fıkrası son cümlesine aykırı davranılması,

Hukuka aykırılık olarak değerlendirilmiş; bu hususun Yargıtay tarafından düzeltilmesi mümkün görülmüştür.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle sanık ve/müdafiinin temyiz istemleri yerinde görüldüğünden Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesinin, 10.11.2022 tarihli ve 2022/2000 Esas, 2022/2004 Karar sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin ikinci fıkrası gereği, BOZULMASINA, bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden 5271 sayılı Kanun’un 303 üncü maddesi gereği İlk Derece Mahkemesi hükmünde,

Hüküm fıkrasının adli para cezasının taksitlendirilmesine ilişkin bölümünde "sanık taksitlerden birisini süresinde ödemediğinde geriye kalan para cezasının tamamının tahsiline" ibaresinden sonra gelmek üzere "ve ödenmeyen adli para cezasının hapse çevrileceğinin ihtarına" ibaresinin eklenmesi suretiyle, İlk Derece Mahkemesi hükmündeki hukuka aykırılıkların DÜZELTİLEREK, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMLERİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca Gaziantep 12. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 05.06.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/2944, Karar No: 2015/10593, Tarih: 15.10.2015

**11. Hukuk Dairesi         2015/2944 E.  ,  2015/10593 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İSTANBUL(KAPATILAN) 51. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 11/03/2014

NUMARASI : 2009/349-2014/95

Taraflar arasında görülen davada İstanbul (Kapatılan) 51. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 11/03/2014 gün ve 2009/349-2014/95 sayılı kararı onayan Daire’nin 02/12/2014 gün ve 2014/9959-2014/18768 sayılı kararı aleyhinde davacı vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya için düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili tarafından N. Sigorta Poliçesiyle sigortalı kraft kağıt emtiasının davalı donatana ait gemi ile E.-T. arası taşıması sonunda boşaltma sırasında hasarlandığını, hasar nedeniyle müvekkilince sigortalısına ödeme yapıldığını ileri sürerek, 60.569,00 TL'nin rücuen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekili, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, donatan hakkındaki davanın husumetten, taşıyan hakkındaki davanın ise subut bulmadığından reddine dair verilen kararın davacı vekilince temyizi üzerine karar Dairemizce onanmıştır.

Davacı vekili bu kez karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

Dosyadaki yazılara, mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, davacı vekilinin HUMK’nın 440. maddesinde sayılan hallerden hiçbirisini ihtiva etmeyen karar düzeltme isteğinin reddi gerekir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davacı vekilinin karar düzeltme isteğinin HUMK’nın 442. maddesi gereğince REDDİNE, alınması gereken 57,60 TL karar düzeltme harcı peşin ödenmiş olduğundan yeniden alınmasına yer olmadığına, 3506 sayılı Yasa ile değiştirilen HUMK'nın 442/3. maddesi hükmü uyarınca, takdiren 251,00 TL para cezasının karar düzeltilmesini isteyenden alınarak Hazine’ye gelir kaydedilmesine, 15/10/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/8516, Karar No: 2017/1660, Tarih: 03.04.2017

**(Kapatılan)21. Ceza Dairesi         2016/8516 E.  ,  2017/1660 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'na muhalefet

HÜKÜM : Mahkumiyet

Gerekçeli karar başlığında yanlış gösterilen suç tarihinin suça konu faturaların 2003 takvim yılına ilişkin gelir vergisinde kullanılması nedeniyle 16.03.2004 olarak mahallinde düzeltilmesi mümkün görülmüştür.

5271 sayılı CMK’nun 231/8-son cümlesi hükmü uyarınca, 16.03.2004 olan suç tarihinden hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının kesinleştiği 03.07.2009 tarihine kadar bazı kesintilerle, her seferinde yeniden dava zamanaşımı süresinin işlediği, bu tarihten sonra denetim süresi içinde işlenen kasıtlı suçtan dolayı verilen ve kesinleşen mahkumiyet hükmü nedeniyle ihbar üzerine dosyanın yeniden ele alındığı, böylelikle hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının kesinleştiği 03.07.2009'dan itibaren deneme süresi içinde işlenen ikinci suçun suç tarihi olan ocak 2011'e kadar dava zamanaşımının durduğu gözetilerek yapılan incelemede;

5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 7 ve 5252 sayılı Türk Ceza Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun 9. maddeleri hükmü karşısında; sanığa yüklenen “sahte fatura kullanmak suçunun” yasada gerektirdiği cezasının türü ve üst sınırı itibariyle tabi olduğu, suç tarihinde yürürlükte bulunan ve lehe olan 765 sayılı TCK'nun 102/4 ve 104/2. maddelerinde öngörülen dava zamanaşımının (durma süreleri hariç), suç tarihinden karar tarihine kadar gerçekleştiği anlaşılmış ve sanık müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, sair yönleri incelenmeyen hükmün 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak yeniden yargılamayı gerektirmeyen bu hususta aynı Yasanın 322. maddesinde öngörülen yetkiye dayanılarak karar verilmesi mümkün olduğundan sanık hakkındaki kamu davasının gerçekleşen zamanaşımı nedeniyle 765 sayılı TCK'nun 102/4, 104/2 ve 5271 sayılı CMK’nun 223/8. maddeleri uyarınca DÜŞÜRÜLMESİNE, 03.04.2017 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/13847, Karar No: 2020/4104, Tarih: 10.02.2020

**18. Ceza Dairesi         2019/13847 E.  ,  2020/4104 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Çevrenin kasten kirletilmesi

HÜKÜM : Beraat

KARAR

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararın niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede,

I- Genel İlkeler:

Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 56/1. maddesine göre herkes, sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşama hakkına sahiptir. Aynı maddenin ikinci fıkrasında getirilen düzenleme ile de çevreyi geliştirmek, çevre sağlığını korumak ve çevre kirlenmesini önlemek gerek Devlete gerekse vatandaşlara ödev olarak yüklenmiştir. Anayasada yer alan bu ilkeler 2872 sayılı Çevre Kanunu'nun 3/a maddesinde de benzer biçimde düzenlenmiştir. Buna göre; gerçek ya da tüzel kişi olarak herkes, çevrenin korunması ve kirliliğin önlenmesi ile görevli olup, alınacak tedbirlere ve belirlenen esaslara uymakla yükümlüdür. Bu bağlamda, “kamu sağlığını ve çevreyi koruma” prensibi Türk Ceza Kanunu’nun birinci maddesinde Kanun’un amaçlarından birisi olarak öngörülmüş, ayrıca “sağlıklı bir çevrede yaşama hakkı” başta bu Kanunun 181 ilâ 184. maddeleri olmak üzere, 2872 sayılı Çevre Kanunu’nda ve diğer bir kısım mevzuatta koruma altına alınmış, çevreyi kirletme eylemi farklı suç ve kabahat türleri ile yaptırıma bağlanmıştır.

Türk Ceza Kanununun 181. maddesinin birinci fıkrasında suç olarak düzenlenen atık veya artıklarla çevrenin kasten kirletilmesi fiili, kanunlarda belirtilen teknik usullere aykırı olarak, çevreye zarar verecek şekilde atık veya artıkların alıcı ortamlar olan toprak, su ve havaya kasten verilmesidir. Buna göre suç, atık veya artıkların teknik usullere aykırı olarak bir defa alıcı ortama verilmesiyle oluşacaktır.

Fıkrada sözü edilen “ilgili kanunlarla belirlenen teknik usullere aykırılık” hali; 2872 sayılı Çevre Kanunu, 2690 sayılı Türkiye Atom Enerjisi Kurumu Kanunu, 5977 sayılı Biyogüvenlik Kanunu, 3213 sayılı Maden Kanunu gibi kanunların, kapsadıkları alanlarla ilgili olarak “çevreyi kirletmeme” ilkesi gereğince çerçeve olarak benimsedikleri düzenlemelere dayanılarak oluşturulan yönetmeliklerde açıklanan ve somut olayın özelliklerine göre değerlendirilecek olan, arıtma, depolama, imha etme, taşıma, koruma, alıcı ortama verme, uzaklaştırma gibi hususlar bakımından öngörülen yükümlülüklere aykırı davranmayı ifade etmektedir.

“Çevreyi kirletmeme” prensibi ise genel olarak 2872 sayılı Çevre Kanunu’nun “Kirletme Yasağı” kenar başlıklı 8. maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre;“Her türlü atık ve artığı çevreye zarar verecek şekilde, ilgili yönetmeliklerde belirlenen standartlara ve yöntemlere aykırı olarak doğrudan ve dolaylı biçimde alıcı ortama vermek, depolamak, taşımak, uzaklaştırmak ve benzeri faaliyetlerde bulunmak yasaktır.

“Çevreyi kirletmeme” prensibi ise genel olarak 2872 sayılı Çevre Kanunu’nun “Kirletme Yasağı” kenar başlıklı 8. maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre;“Her türlü atık ve artığı çevreye zarar verecek şekilde, ilgili yönetmeliklerde belirlenen standartlara ve yöntemlere aykırı olarak doğrudan ve dolaylı biçimde alıcı ortama vermek, depolamak, taşımak, uzaklaştırmak ve benzeri faaliyetlerde bulunmak yasaktır.

Kirlenme ihtimalinin bulunduğu durumlarda ilgililer kirlenmeyi önlemekle, kirlenmenin meydana geldiği hallerde ise kirleten, kirlenmeyi durdurmak, kirlenmenin etkilerini gidermek veya azaltmak için gerekli tedbirleri almakla yükümlüdür.”

Yine aynı Kanunun “Tanımlar” kenar başlıklı 2. maddesine göre atık, herhangi bir faaliyet sonucunda oluşan, çevreye atılan veya bırakılan her türlü madde, alıcı ortam ise hava, su, toprak ortamları ve bu ortamlarla ilişkili ekosistemlerdir. Mevzuatımızda tanımı bulunmayan “artık” ise; öğretideki düşüncelerden de yararlanılarak, bir maddenin tüketimi, kullanımı ya da harcanmasından sonra artan, geriye kalan kısım olarak tanımlanabilir.

Türk Ceza Kanununun “çevreyi kasten kirletme” suçunu düzenleyen 181/1, “taksirle kirletme” suçunu düzenleyen 182/1 ve 2872 sayılı Çevre Kanunu’nun 8. maddelerinde suçun unsuru olarak kabul edilen “çevreye zarar verecek şekilde” kavramı ise, “gerçekleşen somut bir zararı” değil, “zarar vermeye elverişliliği, zarar ihtimalini” anlatmaktadır. Madde gerekçesinde de açıklandığı üzere atık veya artığın; kasten su, hava ve toprak şeklinde gruplandırılan alıcı ortama ya da bu ortamlarla ilişkili ekosistemlerden birine verilmesi ile suç oluşacaktır. Çevrenin kasten kirletilmesi, kanunda tehlike suçu olarak düzenlenmiştir. Zararın gerçekleşmesi, bu suçta unsur olmadığı gibi cezalandırma şartı da değildir.

Öte yandan atık veya artıkların toprakta, suda veya havada kalıcı özellik göstermesi hali TCK'nın 181. maddesinin 3. fıkrasında, bunların insan veya hayvanlar açısından tedavisi zor hastalıkların ortaya çıkmasına, üreme yeteneğinin körelmesine, hayvanların veya bitkilerin doğal özelliklerini değiştirmeye neden olabilecek etkilerinin olması ise aynı maddenin 4. fıkrasında cezanın artırılmasını gerektiren nitelikli haller olarak düzenlenmiştir.

II – Yargılamaya Konu Olayda Uygulanacak Mevzuat ve Düzenleyici İşlemler:

1) Su Kirliliği

2872 sayılı Kanun’un 20. maddesinin (ı) ve (n) bentlerinde, denizler, içme ve kullanma suları (yapay ya da tabii göller, barajlar, akarsular, yer altı suları vs) ile içme ve kullanma suyu sağlama amacı dışındaki sular şeklinde üç grup su kaynağı belirlenmiş, tanker, gemi ve diğer deniz araçlarının kirletme faaliyetleri ayrıca düzenlenerek, sular her türlü kirlenmeye karşı koruma altına alınmıştır.

II – Yargılamaya Konu Olayda Uygulanacak Mevzuat ve Düzenleyici İşlemler:

1) Su Kirliliği

2872 sayılı Kanun’un 20. maddesinin (ı) ve (n) bentlerinde, denizler, içme ve kullanma suları (yapay ya da tabii göller, barajlar, akarsular, yer altı suları vs) ile içme ve kullanma suyu sağlama amacı dışındaki sular şeklinde üç grup su kaynağı belirlenmiş, tanker, gemi ve diğer deniz araçlarının kirletme faaliyetleri ayrıca düzenlenerek, sular her türlü kirlenmeye karşı koruma altına alınmıştır.

Öte yandan Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği 2872 sayılı Çevre Kanunu’nun 8, 9, 11, 12, 15 ve 20. maddelerine dayanılarak “Ülkenin yeraltı ve yerüstü su kaynakları potansiyelinin korunması ve en iyi bir biçimde kullanımının sağlanması için, su kirlenmesinin önlenmesini sürdürülebilir kalkınma hedefleriyle uyumlu bir şekilde gerçekleştirmek üzere gerekli olan hukuki ve teknik esasları belirleme” amacıyla kabul edilmiştir.

Bu Yönetmeliğin 16 ilâ 21. maddelerinde içme ve kullanma suyu temin edilen yüzeysel sularla ilgili kirletme yasaklarına, 23. maddesinde denizlerle ilgili kirletme yasaklarına yer verilmiş, 25 ilâ 36. maddelerinde ise atıksuların boşaltım ilkeleri açıklanmıştır.

Yine Yönetmeliğin 6. maddesinde alıcı su ortamını kirleten en önemli kaynaklar ve etkenler dokuz bent halinde örnekleme yoluyla sayılmış, sınırlayıcı bir belirleme yapılmamıştır. Buna göre, fekal atıklar, organik atıklar, kimyasal atıklar, aşırı üretim artışına neden olan besin maddelerinin alıcı ortamın dengesini bozacak şekilde aşırı boşaltımı, atık ısı, radyoaktif atıklar, deniz dibinden taranan malzeme, çamur, çöp ve hafriyat artıklarının ve benzeri atıkların boşaltımı, gemilerden kaynaklanan petrol türevli katı ve sıvı atıklar (sintine suyu, kirli balast, slaç, slop, yağ ve benzeri atıklar), Tehlikeli Maddelerin Su ve Çevresinde Neden Olduğu Kirliliğin Kontrolü Yönetmeliğinin eklerinde belirtilen maddeler, örnekleme yoluyla sayılmış kirletici unsurlardır.

Yönetmeliğin “Tanımlar” kenar başlıklı 3. maddesinde alıcı ortam; “Atıksuların deşarj edildiği veya dolaylı olarak karıştığı göl, akarsu, kıyı ve deniz suları ile yeraltı suları gibi yakın veya uzak çevre” şeklinde tüm su kaynaklarını kapsayacak şekilde tanımlanmıştır. Aynı maddede atık; “Her türlü üretim ve tüketim faaliyetleri sonunda, fiziksel, kimyasal ve bakteriyolojik özellikleriyle karıştıkları alıcı ortamların doğal bileşim ve özelliklerinin değişmesine yol açarak dolaylı veya doğrudan zararlara yol açabilen ve ortamın kullanım potansiyelini etkileyen katı, sıvı veya gaz halindeki maddelerle atık enerji”, atıksu ise “Evsel, endüstriyel, tarımsal ve diğer kullanımlar sonucunda kirlenmiş veya özellikleri kısmen veya tamamen değişmiş sular ile maden ocakları ve cevher hazırlama tesislerinden kaynaklanan sular ve yapılaşmış kaplamalı ve kaplamasız şehir bölgelerinden cadde, otopark ve benzeri alanlardan yağışların yüzey veya yüzeyaltı akışa dönüşmesi sonucunda gelen sular” şeklinde tarif edilmiştir.