muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2018/449, Karar No: 2021/36, Tarih: 16.02.2021

Tutuklanması talebiyle sevk edildiği Sulh Ceza Mahkemesinde; hazırlıkta vermiş olduğu ifadeyi aynen tekrar ettiğini, üzerine atılı suçlamayı kabul etmediğini, kimseyi öldürmediğini, söz konusu 0531 ... numaralı telefon hattının kendisine ait olmadığını, abisi ... ile arasının bozuk olması sebebiyle böyle bir beyanda bulunmuş olabileceğini, maktulün yanında 15-20 dakika oturduğunu,

Mahkemede; suçlamayı kabul etmediğini, maktulü tanıdığını, arkadaş olduklarını, aralarında herhangi bir husumet bulunmadığını, maktulün mahallede sık sık olaylara karışan biri ve uyuşturucu kullanıcısı olarak bilindiğini, olay günü saat 17.30 sıralarında karşılaştıklarını, maktulün alkollü olduğunu, büfeden yeniden içki aldığını, maktule alkollü olduğunu ve daha fazla içmemesi gerektiğini söylediğini, birlikte ölü olarak bulunduğu yere doğru gittiklerini, o bölgede başkaca kişileri görmediğini, maktulün çevresince pek sevilmediğini, esnaftan haraç aldığını, bundan dolayı hasmının çok olduğunu, maktulün yanında azami 20 dakika kaldığını, kendisinin içki içmediğini, maktulün içmeye devam ettiğini, bir hafta on gün kadar bir bayana yanlışlıkla mesaj attığını, bu sebeple gelip kendisini dövdüklerini anlattığını, bu olayı kendisinin duyduğunu, çok fazla hasmı olduğundan kendisi ile olduğunu görünce maktulü öldürerek suçu üzerine attıkları kanaatinde olduğunu, olaydan sonra saat 23.00 sıralarında abisi...’ın kendisini aradığını, nerede olduğunu sorduğunu, evde olduğunu söylediğini, bu olaydan bahsedince bizzat Cumhuriyet Savcılığına giderek ifade vereceğini söylediğini, annesinin sağlık sorunları ve mesafenin uzak olması nedeniyle geç gelip ifade verdiğini, annesi ile birlikte Eyüp Adliyesine gittiklerini, kullandığı telefon numarasını hatırlamadığını, şuurunun yerinde olmadığını, annesinin telefonu istediğini, kendisinin de gerektiğinde ilgili birimlere vereceğini düşünerek telefonunu annesine verdiğini, annesinin daha sonra telefonu teslim ettiğini, şuuru yerinde olmadığı için Savcılıkta sağlıklı bir ifade veremediğini, maktulle birlikte oldukları saatin 17.30 sıraları olduğunu,

Bozma ilamlarından sonra Mahkemede; Yargıtay bozma ilamlarına direnilmesini, önceki savunmalarını aynen tekrar ettiğini, mahkemece yapılan değerlendirmeyi ve takdir edilen cezayı saygıyla karşıladığını, 671 sayılı KHK kapsamında durumunun lehe değerlendirilmesini,

Savunmuştur.

Tahrik kelimesi, sözlüklerde hareket hâlinde olmayan bir şeyi harekete geçirme, kımıldatma, kışkırtma olarak tanımlanmıştır. (Türk Dil Kurumu Güncel Sözlüğü, Kubbealtı Lugati.)

Bozma ilamlarından sonra Mahkemede; Yargıtay bozma ilamlarına direnilmesini, önceki savunmalarını aynen tekrar ettiğini, mahkemece yapılan değerlendirmeyi ve takdir edilen cezayı saygıyla karşıladığını, 671 sayılı KHK kapsamında durumunun lehe değerlendirilmesini,

Savunmuştur.

Tahrik kelimesi, sözlüklerde hareket hâlinde olmayan bir şeyi harekete geçirme, kımıldatma, kışkırtma olarak tanımlanmıştır. (Türk Dil Kurumu Güncel Sözlüğü, Kubbealtı Lugati.)

İnsanın dış dünyaya yansıyan davranışlarını esas alan ceza hukuku, onun davranışlarında iç dünyasının, o anki ruh hâlinin ve genel psikolojik özelliklerinin önemi bulunduğunu kabul ederek bu psikolojik durumlara belli bir hukuki değer vermektedir. Bu itibarla modern ceza hukuku sadece işlenen suçu değil, suçun işlenmesinde etkili olan nedenleri göz önünde bulundurarak cezalandırma yoluna gitmektedir. (Devrim Aydın, Yeni Türk Ceza Kanunu'nda Haksız Tahrik, AÜHFD, 2004, C. 54, s.225.)

Haksız hareketin kişi üzerinde ve onun psikolojik aleminde bir tepki doğuracağını kabul eden modern ceza hukuku, failin bu durumunu değerlendirmekte, cezai sorumluluğunu azaltan bir sebep olarak görmektedir. Failin bu subjektif durumuna önem veren çeşitli ülkelerin ceza kanunlarında, failin cezasında belli oranlarda indirim yapılması esası kabul edilmiştir. (M. Muhtar Çağlayan, Yargıtay İçtihatları Işığında Haksız Tahrik üzerine Bir İzah Denemesi, Adalet Dergisi, Ocak –Şubat, 1982, S.1, s.14.)

Bu düşünceden hareketle 5237 sayılı TCK'nın 29. maddesinde de haksız tahrik;

"Haksız bir fiilin meydana getirdiği hiddet veya şiddetli elemin etkisi altında suç işleyen kimseye, ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası yerine onsekiz yıldan yirmidört yıla ve müebbet hapis cezası yerine oniki yıldan onsekiz yıla kadar hapis cezası verilir. Diğer hâllerde verilecek cezanın dörtte birinden dörtte üçüne kadarı indirilir" şeklinde, ceza sorumluluğunu azaltan bir neden olarak hüküm altına alınmıştır.

Ceza sorumluluğunu azaltan bir neden olarak düzenlenen haksız tahrik, kişinin haksız bir fiilin kendisinde meydana getirdiği hiddet ya da şiddetli elemin etkisi altında suç işlemesi durumunda kusur yeteneğindeki azalmayı ifade etmektedir. Bu hâlde fail, suç işleme yönünde önceden bir karar vermeden, dışarıdan gelen etkinin ruhsal yapısı üzerinde meydana getirdiği karışıklığın neticesi olarak bir suç işlemeye yönelmektedir. Bu yönüyle haksız tahrik, kusurun irade unsuru üzerinde etkili olan nedenlerden biridir. Başka bir anlatımla, haksız tahrik hâlinde failin iradesi üzerinde zayıflama meydana gelmekte, böylece haksız fiilin meydana getirdiği hiddet veya şiddetli elemin etkisi altındaki kişinin suç işlemekten kendisini alıkoyma yeteneği önemli ölçüde azalmaktadır.

Ceza Genel Kurulunun istikrar kazanmış kararları ile öğretide de kabul gören görüşler doğrultusunda haksız tahrik hükmünün uygulanabilmesi için;

a) Tahriki oluşturan haksız bir fiil bulunmalı,

b) Fail öfke veya şiddetli elemin etkisi altında kalmalı,

Ceza Genel Kurulunun istikrar kazanmış kararları ile öğretide de kabul gören görüşler doğrultusunda haksız tahrik hükmünün uygulanabilmesi için;

a) Tahriki oluşturan haksız bir fiil bulunmalı,

b) Fail öfke veya şiddetli elemin etkisi altında kalmalı,

c) Failin işlediği suç bu ruhsal durumunun tepkisi olmalı,

d) Haksız tahrik teşkil eden eylem mağdurdan sâdır olmalıdır.

01.06.2005 tarihinde yürürlüğe giren 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nda, 765 sayılı Kanun'da yer alan "ağır – hafif tahrik" ayırımına son verilerek; tahriki oluşturan eylem, somut olayın özelliklerine göre hâkim tarafından değerlendirilip, sanığın iradesine etkisi göz önünde bulundurulmak suretiyle, maddede gösterilen iki sınır arasında belirlenen oranda cezasından makul bir indirim yapılacağı hüküm altına alınmıştır.

Haksız tahrik hükmünün uygulanabilmesi açısından, failin suçu ilk haksız fiilin doğurduğu öfke veya şiddetli elemin etkisiyle işleyip işlememesi önemlidir. Mağdur ya da ölenden gelen haksız hareketin psikolojik etkisinin devam ettiğinin kabulünde zorunluluk bulunan hâllerde, haksız tahrik hükmünün uygulanması gerekmektedir.

Yerleşmiş yargısal kararlarda kabul edildiği üzere, gerek fail, gerekse mağdurun karşılıklı haksız davranışlarda bulunması hâlinde, tahrik uygulamasında kural olarak, haksız bir eylem ile mağduru tahrik eden fail, karşılaştığı tepkiden dolayı tahrik altında kaldığını ileri süremez. Ancak maruz kaldığı tepki, kendi gerçekleştirdiği eylemle karşılaştırıldığında aşırı bir hâl almışsa, başka bir deyişle tepkide açık bir oransızlık varsa, bu tepkinin artık başlı başına haksız bir nitelik alması nedeniyle fail bakımından haksız tahrik oluşturduğu kabul edilmelidir.

Karşılıklı tahrik oluşturan eylemlerin varlığı hâlinde, fail ve mağdurun yek diğeri yönünden tahrik oluşturan bu haksız davranışları birbirlerine oranla değerlendirilmeli, öncelik-sonralık durumları ile birbirlerine etki-tepki biçiminde gelişip gelişmediği göz önünde tutulmalı, ulaştıkları boyutlar, vahamet düzeyleri, etkileri ve dereceleri gibi hususlar dikkate alınmalı, buna göre; etki-tepki arasında denge bulunup bulunmadığı gözetilerek, failin başlangıçtaki haksız davranışına gösterilen tepkide aşırılık ve açık bir oransızlık saptanması hâlinde, failin haksız tahrik hükümlerinden yararlandırılması yoluna gidilmelidir.

Sertlik, kaba güç ve katı davranış anlamına gelen şiddet, bir karşılıklı ilişkiler ortamında taraflardan biri veya birkaçı tarafından doğrudan veya dolaylı, toplu veya dağınık olarak diğerlerinin veya birkaçının bedensel bütünlüğüne veya manevi bütünlüğüne veya mallarına veya simgesel ve kültürel değerlerine oranı ne olursa olsun zarar verecek şekildeki davranış olarak da tanımlanmıştır. (Yves Michaud, Şiddet, Pressse Universitaires de France, 1991.) Fiziksel şiddet ise insanların bedensel bütünlüğüne karşı dışarıdan yöneltilen sert ve acı verici edim olarak anlamlandırılmıştır. Kudret, güç ve dayanıklıktan farklı olarak şiddetin daima araçlara muhtaç olduğu savunulmuştur. Barışın simgesi telakki edilen ve kaçıp uzaklaşmak dışında hiçbir savunma yeteneği olmayan güvercinin, bir gaga darbesiyle diğer kuşların kafatasını parçalayabilen kuzgunun sivri ve sert gagasına sahip olması durumunda, davranış tarzının değişeceğini savunan Konrad Lorenz’e göre silah bulundurma ve şiddet eğilimi karşılıklı olarak birbirlerini destekleyen karmaşık bir ilişki içindedir. (Konrad Lorenz, Ecce Hommo, Das Sogenannte Böse, Zur Naturgeschicte der Agression, Viyana 1965, çeviren Mustafa Tüzel, Cogito sayı 6-7.)

Uyuşmazlık konusu bu açıklamalar ışığında değerlendirildiğinde;

Sanık ... ile maktul ...'in aynı mahallede oturdukları, birbirlerini tanıdıkları ve arkadaş oldukları, 08.06.2009 tarihinde saat 17.30 sıralarında sanığın ve maktulün tekel bayisinden bir şişe şarap aldıktan sonra birlikte Yağlıdere Parkına doğru gittikleri, burada alkol aldıkları sırada sanığın belirlenemeyen bir sebepten dolayı maktulü ele geçirilemediği için özellikleri tam olarak tespit edilemeyen ve silahtan sayılan kesici delici bir aletle vurmak suretiyle ikisi sağ göğüs, ikisi sol göğüs üstünde olmak üzere üç tanesi müstakilen öldürücü nitelikte toplam altı yerinden yaraladığı, maktulün kesici delici alet yaralanmasına bağlı kot kesileri ile birlikte iç organ yaralanmasından gelişen iç kanama sonucu öldüğü kabul edilen olayda;

Olaydan bir gün sonra gelip teslim olan sanık ...’nın soruşturma ve kovuşturma aşamalarında maktul ... ile parka gittiklerini, ancak belli bir süre sonra yanından ayrıldığını ve maktulü öldürmediğini savunması, sanıkla birlikte maktulün parka doğru gittiklerini gören tanıkların sanık ile maktul arasında herhangi bir tartışma yaşandığına dair beyanda bulunmamaları ve 09.06.2009 tarihli tutanak içeriğinden maktulden sanığa yönelen, haksız tahrik oluşturan söz ve davranışların da bulunmadığının anlaşılması karşısında; sanık hakkında haksız tahrik hükmünün uygulama koşullarının oluşmadığı kabul edilmelidir.

Bu itibarla Yerel Mahkemenin direnme kararına konu hükmündeki sanık hakkında haksız tahrik hükmünün uygulanmasına ilişkin gerekçesinin isabetli olmadığına, ancak aleyhe temyiz bulunmadığından diğer yönleri usul ve kanuna hükmün bu eleştiriyle onanmasına karar verilmelidir.

SONUÇ;

Bu itibarla Yerel Mahkemenin direnme kararına konu hükmündeki sanık hakkında haksız tahrik hükmünün uygulanmasına ilişkin gerekçesinin isabetli olmadığına, ancak aleyhe temyiz bulunmadığından diğer yönleri usul ve kanuna hükmün bu eleştiriyle onanmasına karar verilmelidir.

SONUÇ;

1- Bakırköy 10. Ağır Ceza Mahkemesinin 11.05.2017 tarihli ve 480-168 sayılı direnme kararına konu hükmünün “Sanık hakkında haksız tahrik hükmünün uygulanmasının isabetsiz olduğuna, bu husus aleyhe temyiz bulunmadığından bozma sebebi yapılmamıştır.” eleştirisiyle ONANMASINA,

2- Dosyanın mahalline gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİ EDİLMESİNE, 16.02.2021 tarihinde yapılan müzakerede oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/6722, Karar No: 2009/11570, Tarih: 09.07.2009

**(Kapatılan)20. Hukuk Dairesi         2009/6722 E.  ,  2009/11570 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi

Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı Hazine tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Kadastro sırasında, ... Köyü, ... mevkii 235 ada 21 parsel sayılı 921,54 m² yüzölçümündeki taşınmaz, belgesizden bahçe niteliğiyle davalı Hazine adına tespit edilmiştir. Davacı ... Yönetimi dava dilekçesiyle; maliki oldukları taşınmazın ... adına tescilini istemiştir. Mahkemece davanın kabulüne ve dava konusu taşınmazın ev ve bahçe niteliğiyle ... adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş, hüküm davalı Hazine tarafından temyiz edilmiştir.

Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava, kadastro tespitine itiraza ilişkindir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde orman kadastrosu 3402 Sayılı Yasanın 5304 Sayılı Yasa ile değişik 4. maddesi hükümlerine göre yapılmıştır.

İncelenen dosya kapsamına, kararın dayandığı gerekçeye ve 3402 Sayılı Yasanın 16/A maddesinde “kamu hizmetinde kullanılan, bütçelerinden ayrılan ödenek veya yardımlarla yapılan resmi bina ve tesisler... kayıt belge veya özel Yasalarına göre Hazine kamu kurum ve kuruluşları, il, belediye, köy veya mahalli idare birlikleri tüzelkişiliği adlarına tespit olunur” hükmü bulunduğu, yine 3402 Sayılı Yasanın 14. maddesinde tüzel veya gerçek kişiler arasında bir ayrım yapılmadığı gibi 4721 Sayılı Medeni Yasanın 713/6. maddesinde açıkça tescil davasında davalı konumunda olan Hazine ve ilgili kamu tüzel kişilerinin dava konusu taşınmazın adlarına tescilini isteyebilecekleri ifade edildiği, Yargıtay 8. Hukuk Dairesinin 25.04.2000 gün 5634/6777 ve 25.01.2005 gün 8/373 ve 30.03.2006 gün 1157/1803 ve 20. Hukuk Dairesinin 07.12.1994 gün 1993/12880-15058 sayılı kararlarında ..., Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki 3234 Sayılı Yasa gereğince, katma bütçeli ve tüzel kişiliğe sahip bir kamu kuruluş olması nedeniyle kazandırıcı zamanaşımı yoluyla taşınmaz edinilebileceğinin kabul edildiği ve kamu tüzel kişisi olan davacı kurum yararına 3402 Sayılı Yasanın 14. maddesinde yazılı kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği yoluyla taşınmaz edinme koşullarının oluştuğu belirlenerek yazılı biçimde hüküm kurulmasında bir isabetsizlik bulunmadığına göre, yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, Harçlar Yasasının değişik 13/j maddesi gereğince harç alınmasına yer olmadığına 09/07/2009 günü oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/5144, Karar No: 2020/5164, Tarih: 15.10.2020

**1. Hukuk Dairesi         2018/5144 E.  ,  2020/5164 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 1. HUKUK DAİRESİ

DAVA TÜRÜ : TAPU İPTALİ VE TESCİL

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil davası sonunda ilk derece mahkemesince davanın reddine ilişkin olarak verilen kararın davacı tarafından istinafı üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesince, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulüne dair verilen karar davalı tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi ...’un raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava, yolsuz tescil hukuksal nedenine dayalı tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

Davacı, 1205 ada 2 parsel sayılı taşınmazın Belediye encümenince yapılan ihale ile 13/12/2012 tarihinde davalı ...'a satıldığını, satışın dayanağını oluşturan meclis kararının ... 5. İdare Mahkemesinin 2009/1410 E 2010/942 K sayılı kararı ile iptal edildiğini, yasa yollarından geçerek kesinleştiğini, davalı ... adına oluşan tescilin yolsuz hale geldiğini, iptal kararı sonuçlarını bertaraf etmek amacıyla çekişmeli taşınmazın davalılar arasında satış suretiyle temlik edildiğini , son olarak da davalı ...’a devredildiğini ileri sürerek ,tapu iptal ve tescil isteğinde bulunmuştur.

Davalılar ..., ... ve ..., ...’ın taşınmazı ihale ile davacı belediyeden satın aldığını,birikimlerini değerlendirmek amacıyla taşınmaza ortak olduklarını, ortakların paraya ihtiyaç duymaları nedeniyle de taşınmazı ...’a sattıklarını, iyi niyetli olduklarını belirterek davanın reddini savunmuşlardır.

Davalı ..., kendisine husumet yöneltilemeyeceğini, temliklerin muvazaalı olmadığını, davalı ..., uzun zamandır ...’da ikamet ettiğini, taşınmazı yatırım amacıyla, 200.000 TL bedel karşılığı ve 2013 yılında satın aldığı 1205 ada 3 parsel sayılı taşınmazla komşu olduğunu düşünerek satın aldığını, diğer davalıları tanımadığını, iyi niyetli 3. kişi olup iktisabının korunması gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece,davalıların iyi niyetli olmadıklarının ispatlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine dair verilen kararın istinafı üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesince, meclis kararının iptali yönündeki davanın 2009 yılında açıldığı, ilgili meclis kararının yerel ve ulusal basında haber konusu yapıldığı, davalı ...’in bir yıl önce de komşu 3 parsel sayılı taşınmazı satın aldığı, basit bir araştırma ile yolsuzluğu ve uyuşmazlığı bilecek durumda olduğu, kötü niyetin davacıya ispat ettirilmesine gerek bulunmadığı gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden; çekişme konusu 1205 ada 2 parsel sayılı taşınmazın davacı ... Belediyesi adına kayıtlı iken, 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 18.maddesinin “ e” bendi uyarınca satışının yapılmasına dair 06.07.2009 tarih ve 53 sayılı Belediye Meclis Kararı ile 13.12.2012 tarih ve 1776 sayılı Belediye Encümen Kararı gereğince yapılan ihale sonucunda 13.12.2012 tarihinde davalı ...’a ihale edildiği ve 26.12.2012 tarihinde ... adına tescil edildiği, ...’ın da 27.12.2012 tarihinde 20047 yevmiye nolu işlemle taşınmazın ¼ payını üzerinde bırakarak, 1/8 payını davalı ...’a, 3/8 payını davalı ...’a ve ¼ payını da davalı ...’a satış suretiyle devrettiği, ..., ..., ... ve ...’nın ise taşınmazda sahip oldukları payları 15.04.2014 tarihinde 7147 yevmiye nolu işlemle diğer davalı ...’a satış suretiyle temlik ettikleri, bu arada 3. kişiler tarafından ... aleyhine dava konusu taşınmazın satışına dayanak teşkil eden 06.07.2009 tarih ve 53 sayılı Belediye Meclis Kararının iptali isteğiyle açılan davanın yargılaması neticesinde ... 5. İdare Mahkemesi’nin 31.05.2010 tarih ve 2009/1410 Esas- 2010/942 Karar sayılı kararıyla dava konusu işlemin iptaline karar verildiği ve bu kararın Danıştay 8. Dairesi’nin 06.03.2015 tarihli ilamıyla onanıp, karar düzeltme isteği de 8.04.2016 tarihinde reddedilerek kesinleştiği anlaşılmaktadır.

Davacı, çekişmeli taşınmazın satışının dayanağı olan Belediye Meclis Kararının idari yargı yerinde iptali nedeniyle ortada geçerli bir işlem kalmadığını ileri sürerek, eldeki davayı açmıştır.

Son kayıt maliki davalı ... ise, dava konusu taşınmazın tapu kaydına güvenen ve iyiniyetli 3. kişi olarak maliki bulunduğunu ve ilk el ...’a yapılan satışın dayanağı Meclis Kararının iptalinin kendi iktisabını geçersiz hale getirmeyeceğini savunmuştur.

Bilindiği üzere; hukukumuzda, diğer çağdaş hukuk sistemlerinde olduğu gibi kişilerin huzur ve güven içerisinde alış verişte bulunmaları satın aldıkları şeylerin ilerde kendilerinden alınabileceği endişelerini taşımamaları, dolayısıyla toplum düzenini sağlamak düşüncesiyle, alan kişinin iyi niyetinin korunması ilkesi kabul edilmiştir. Bu amaçla Medeni Kanunun 2.maddesinin genel hükmü yanında menkul mallarda 988 ve 989, tapulu taşınmazların el değiştirmesinde ise 1023.maddesinin özel hükümleri getirilmiştir.

Öte yandan bir devleti oluşturan unsurlardan biri insan unsuru ise bunun kadar önemli olan ötekisi topraktır İşte bu nedenle Devlet, nüfus sicilleri gibi tapu sicillerinin de tutulmasını üstlenmiş, bunların aleniliğini (herkese açık olmasını) sağlamış, iyi ve doğru tutulmamasından doğan sorumluluğu kabul etmiş, değinilen tüm bu sebeplerin doğal sonucu olarak da tapuya itimat edip, taşınmaz mal edinen kişinin iyi niyetini korumak zorunluluğunu duymuştur. Belirtilen ilke M.K.nun 1023.maddesinde aynen "tapu kütüğündeki sicile iyi niyetle dayanarak mülkiyet veya başka bir ayni hak kazanan 3 ncü kişinin bu kazanımı korunur" şeklinde yer almış, aynı ilke tamamlayıcı madde niteliğindeki 1024.maddenin 1.fıkrasına göre "Bir ayni hak yolsuz olarak tescil edilmiş ise bunu bilen veya bilmesi gereken üçüncü kişi bu tescile dayanamaz" biçiminde öngörülmüştür.

Ne varki; tapulu taşınmazların intikallerinde, huzur ve güveni koruma, toplum düzenini sağlama uğruna, tapu kaydında ismi geçmeyen ama asıl malik olanın hakkı feda edildiğinden iktisapta bulunan kişinin, iyi niyetli olup olmadığının tam olarak tespiti büyük önem taşımaktadır. Gerçekten bir yanda tapu sicilinin doğruluğuna inanarak iktisapta bulunduğunu ileri süren kimse diğer yanda ise kendisi için maddi, hatta bazı hallerde manevi büyük değer taşıyan ayni hakkını yitirme tehlikesi ile karşı karşıya kalan önceki malik bulunmaktadır.

Bu nedenle yüzeysel ve şekilci bir araştırma ve yaklaşımın büyük mağduriyetlere yol açacağı, kişilerin Devlete ve adalete olan güven ve saygısını sarsacağı ve yasa koyucunun amacının ilk bakışta, şeklen iyi niyetli gözükeni değil, gerçekten iyiniyetli olan kişiyi korumak olduğu hususlarının daima göz önünde tutulması, bu yönde tüm delillerin toplanıp derinliğine irdelenmesi ve değerlendirilmesi gerekmektedir.

Nitekim bu görüşten hareketle "kötü niyet iddiasının def'i değil itiraz olduğu, iddia ve müdafaanın genişletilmesi yasağına tabii olmaksızın her zaman ileri sürülebileceği ve mahkemece kendiliğin den (resen) nazara alınacağı ilkeleri 08.11.1991 tarih l990/4 esas l99l/3 sayılı İnançları Birleştirme Kararında kabul edilmiş, bilimsel görüşlerde aynı doğrultuda gelişmiştir.

Nitekim bu görüşten hareketle "kötü niyet iddiasının def'i değil itiraz olduğu, iddia ve müdafaanın genişletilmesi yasağına tabii olmaksızın her zaman ileri sürülebileceği ve mahkemece kendiliğin den (resen) nazara alınacağı ilkeleri 08.11.1991 tarih l990/4 esas l99l/3 sayılı İnançları Birleştirme Kararında kabul edilmiş, bilimsel görüşlerde aynı doğrultuda gelişmiştir.

Somut olaya gelince, dava konusu taşınmazın davalı ... adına tescilinin dayanağı olan idari işlem, yani 06.07.2009 tarih ve 53 sayılı Belediye Meclis Kararı idari yargı yerinde iptal edildiğine ve bu karar kesinleştiğine göre, sicilin illetten yoksun hale geldiği, başka bir ifadeyle ilk el konumunda olan davalı ... adına oluşan sicil kaydının Türk Medeni Kanununun 1025. maddesi hükmü uyarınca yolsuz tescil niteliğinde bulunduğu kuşkusuzdur. Ne varki, son kayıt maliki ... ikinci el konumunda bulunup, Türk Medeni Kanununun 1023. maddesinin koşullarının gerçekleşmesi halinde ediniminin korunacağı tartışmasızdır. Dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelerden, davalı ...’in uzun zamandır ... da ikamet ettiği, meclis kararıyla ilgili yerel ve ulusal basında çıkan haberlerden bilgisi olmasının beklenemeyeceği, çekişme konusu taşınmazı bir yıl önce de komşu 3 parsel sayılı taşınmazı satın alması nedeniyle yatırım amacıyla satın aldığı, son kayıt maliki olan davalı ...’in TMK'nın 1023. maddesi anlamında kötüniyetli olarak taşınmazı edindiği usulünce kanıtlanamadığı ve 14.02.1951 tarih 17/2 sayılı ...’nın uygulanmasını gerektirir vakıaların da bulunmadığı açıktır.

Hâl böyle olunca, davanın reddine karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.

Davalı ...’in yerinde görülen temyiz itirazlarının kabulü ile 6100 sayılı HMK'nun 371/1-a maddesi gereğince ... Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi kararının BOZULMASINA, HMK'nun 373/2. maddesi gereğince dosyanın kararı veren ... Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesine gönderilmesine, peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 15.10.2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.