muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2016/3610, Karar No: 2019/12797, Tarih: 10.06.2019

D) Temyiz:

Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalı T.C. ... vekilinin ve davalı.... Müh. Mim. Taah. Ltd.Şti. firmasının tüm, davalı ... Enerji A.Ş. vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- İşyeri devrinin iş ilişkisine etkileri ile işçilik alacaklarından sorumluluk bakımından taraflar arasında uyuşmazlık söz konusudur.

İşyeri devrinin esasları ve sonuçları 4857 sayılı İş Kanunu'nun 6 ncı maddesinde düzenlenmiştir. Sözü edilen hükümde, işyerinin veya bir bölümünün devrinde devir tarihinde mevcut olan iş sözleşmelerinin bütün hak ve borçlarıyla devralan işverene geçeceği öngörülmüştür. Devir tarihinden önce doğmuş ve devir tarihinde ödenmesi gereken borçlar açısından, devreden işverenle devralan işverenin birlikte sorumlu oldukları aynı yasanın üçüncü fıkrasında belirtilmiş, devreden işverenin sorumluluğunun devir tarihinden itibaren iki yıl süreyle sınırlı olduğu hükme bağlanmıştır.

Değinilen Yasanın 120 nci maddesi hükmüne göre, 1475 sayılı Yasanın 14 üncü maddesi halen yürürlükte olduğundan, işyeri devirlerinde kıdem tazminatına hak kazanma ve hesap yöntemi bakımından belirtilen madde hükmü uygulanmalıdır. Anılan maddeye göre, işyerlerinin devir veya intikali yahut herhangi bir suretle bir işverenden başka bir işverene geçmesi veya başka bir yere nakli halinde, işçinin kıdemi işyeri veya işyerlerindeki hizmet akitleri sürelerinin toplamı üzerinden hesaplanmalıdır. Bununla birlikte, işyerini devreden işverenlerin bu sorumlulukları, işçiyi çalıştırdıkları sürelerle ve devir esnasındaki işçinin aldığı ücret seviyesiyle sınırlıdır.

İşyerinin miras yoluyla intikali 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu'nun 599 uncu maddesinde düzenlenmiş, sözü edilen madde hükmünde miras bırakanın ölümü ile mirasçıların bir bütün olarak mirasa hak kazanacakları açıklanmıştır.

İşyerinin önceleri gerçek kişi ya da kişilerce işletilmesinin ardından şirketleşmeye gidilmesi durumunda, bu işlem de bir tür işyeri devri sayılmalıdır. Önceki gerçek kişi olan işverenlerin devralan tüzel kişi ortakları olması bu devir ilişkisini ortadan kaldırmamaktadır (Yargıtay 9.HD. 22.7.2008 gün 2007/ 20491 E, 2008/ 21645 K.). Aynı şekilde daha önce tüzel kişi şirket olan işverenin işyerini bir gerçek şahsa devretmesi de mümkündür. Devralanın şirketin hissedarlarından biri olması da sonucu değiştirmeyecektir. Adi ortaklardan bir ya da bazılarının hisselerini devri de sorumlulukların belirlenmesi noktasında işyeri devri olarak işlem görmelidir.

İşyeri devrinin temel ölçütü, ekonomik birliğin kimliğinin korunmasıdır. Avrupa Adalet Divanı kararlarına göre, maddî ve maddî olmayan unsurların devredilip devredilmediği ve devir anındaki değeri, işgücünün devri, müşteri çevresinin devri, işyerinde devirden önce ve sonra yürütülen faaliyetlerin benzerlik derecesi, işyerinde faaliyete ara verilmişse bunun süresi, işyeri devrinin kriterleri arasında kabul edilmektedir.

Basın İş Kanununa tabi işyerleri bakımından, işyerinin belirleyici unsurlarından olan marka, logo ve yayın imtiyaz hakları gibi maddî olmayan unsurların devri de işyeri devri olarak değerlendirilmelidir (Yargıtay 9. HD., 19.1.2010 gün, 2009/42958 E., 2009/354 K).

Maddî ve maddî olmayan unsurların devri söz konusu olmaksızın da işgücünün önem taşıdığı sektörlerde ekonomik birliğin önemli unsuru olan işçilerin devri de, işyeri devri olarak kabul edilmelidir.

Devirden sonra işyerindeki ekonomik birliğin kimliğini koruyup korumadığının saptanabilmesi için, yürütülen faaliyetin devirden sonra yeni işveren tarafından aynı veya özdeş biçimde sürdürülmesi ölçütü yanında, işyerinin taşınmaz ve taşınır malları ile maddî olmayan varlıkların, işyerinde çalışan işçilerin sayı ve uzmanlık bakımından çoğunluğunun, bunun yanı sıra müşteri çevresinin devredilip devredilmediği, devir öncesi ve sonrasındaki faaliyetler arasında benzerlik olup olmadığı, devir sebebiyle işyerinde faaliyet askıya alınmışsa askı süresi gibi koşullar da göz önünde tutulmalıdır.

4857 sayılı Yasanın 6 ncı maddesinde yazılı olan “hukukî işleme dayalı” ifadesi geniş şekilde değerlendirilmeli, yazılı, sözlü ve hatta zımnî bir anlaşma da yeterli görülmelidir.

İşyerine Bankalar Kanunu hükümleri çerçevesinde Bankacılık Denetleme ve Düzenleme Kurumu tarafından el koyulması ise işyeri devri niteliğinde değildir. Bu durumda yönetim hakkına müdahale edilmekte veya bankacılık faaliyetleri askıya alınmaktadır.

Yine özelleştirme işlemi sonucu kamuya ait hisselerin devri de işyeri devri olarak değerlendirilemez. Özelleştirmede işyeri aynı tüzel kişilik altında faaliyetini sürdürmekte sadece kamuya ait hisselerin bir kısmı ya da tamamı el değiştirmektedir. Bununla birlikte, tamamı kamuya ait olan bir işyerinin özelleştirme işlemi sonucu başka bir işverene geçmesi işyeri devri niteliğindedir (Yargıtay 9.HD. 8.7.2008 gün ve 2008/25370 E, 2008/ 19682 K.).

İşyeri devri fesih niteliğinde olmadığından, devir sebebiyle feshe bağlı hakların istenmesi mümkün olmaz. Aynı şekilde işyeri devri kural olarak işçiye haklı fesih imkânı vermez.

İşyerinin devri işverenin yönetim hakkının son aşaması olup, işyeri devri çalışma koşullarında değişiklik anlamına da gelmez. Dairemizin kökleşmiş kararlarına göre işyeri devri işçiye haklı nedenle fesih hakkı tanımaz. İşyeri devrinin çalışma koşullarını ağırlaştıran bir yönü olup olmadığı belirlenmelidir (Yargıtay 9.HD. 27.10.2008 gün 2008/ 29715 E, 2008/28944 K.).

İşyerinin devri işverenin yönetim hakkının son aşaması olup, işyeri devri çalışma koşullarında değişiklik anlamına da gelmez. Dairemizin kökleşmiş kararlarına göre işyeri devri işçiye haklı nedenle fesih hakkı tanımaz. İşyeri devrinin çalışma koşullarını ağırlaştıran bir yönü olup olmadığı belirlenmelidir (Yargıtay 9.HD. 27.10.2008 gün 2008/ 29715 E, 2008/28944 K.).

Bu açıklamalar ışığında, iş hukukunda işyeri devrinin işçilik alacaklarına etkileri üzerinde ayrıca durulmalıdır. İşyeri devri halinde kıdem tazminatı bakımından devreden işveren kendi dönemi ve devir tarihindeki son ücreti ile sınırlı olmak üzere sorumludur. 1475 sayılı Yasanın 14 üncü maddesinin ikinci fıkrasında, devreden işverenin sorumluluğu bakımından bir süre öngörülmediğinden, 4857 sayılı Yasanın 6 ncı maddesinde sözü edilen devreden işveren için öngörülen iki yıllık süre sınırlaması, kıdem tazminatı bakımından söz konusu olmaz. O halde kıdem tazminatı işyeri devri öncesi ve sonrasında geçen sürenin tamamı için hesaplanmalı, ancak devreden işveren veya işverenler bakımından kendi dönemleri ve devir tarihindeki ücret ile sınırlı sorumluluk belirlenmelidir.

Feshe bağlı diğer haklar olan ihbar tazminatı ve kullanılmayan izin ücretlerinden son işveren sorumlu olup, devreden işverenin bu işçilik alacaklarından herhangi bir sorumluluğu bulunmamaktadır.

İşyerinin devredildiği tarihe kadar doğmuş bulunan ücret, fazla çalışma, hafta tatili çalışması, bayram ve genel tatil ücretlerinden 4857 sayılı Kanunun 6 ncı maddesi uyarınca devreden işveren ile devralan işveren müştereken müteselsilen sorumlu olup, devreden açısından bu süre devir tarihinden itibaren iki yıl süreyle sınırlıdır. Devir tarihinden sonraki çalışmalar sebebiyle doğan sözü edilen işçilik alacakları sebebiyle devreden işverenin sorumluluğunun olmadığı açıktır. Bu bakımdan devirden sonraya ait ücret, fazla çalışma, hafta tatili çalışması, bayram ve genel tatil ücreti gibi işçilik alacaklarından devralan işveren tek başına sorumlu olacaktır.

1475 sayılı Kanunu'un 14/2 nci. maddesinde "Ancak, işyerini devreden işverenlerin bu sorumlulukları işçiyi çalıştırdıkları sürelerle ve devir esnasındaki işçinin aldığı ücret seviyesiyle sınırlıdır" şeklinde düzenleme mevcut olup devreden işverenin, önceki veya sonraki alt işverenlerde geçen çalışma sürelerinden sorumlu tutulması Kanun hükmüne aykırıdır.

Somut uyuşmazlıkta mahkemece kıdem tazminatı bakımından alt işverenlerin sorumluluğu belirlenirken, son alt işveren bakımından devreden ve devralan alt işverenlerin tamamı nezdinde geçen çalışma sürelerinin toplamına göre kıdem tazminatı hesabı yerinde ise de, son alt işveren dışındaki devralan alt işverenlerin kendilerinden önceki alt işverende geçen hizmet sürelerinden sorumlu tutulmaları hatalıdır.

Mahkemece yukarıda belirtilen açıklamalara göre hesaplamaya gidilmeli, son alt işveren dışındaki alt işverenler yönünden kendi dönemleriyle sınırlı olarak kıdem tazminatı belirlenerek ve hüküm altına alınmalıdır.

F) SONUÇ:

Mahkemece yukarıda belirtilen açıklamalara göre hesaplamaya gidilmeli, son alt işveren dışındaki alt işverenler yönünden kendi dönemleriyle sınırlı olarak kıdem tazminatı belirlenerek ve hüküm altına alınmalıdır.

F) SONUÇ:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 10.06.2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/9374, Karar No: 2025/6438, Tarih: 25.06.2025

**2. Hukuk Dairesi         2024/9374 E.  ,  2025/6438 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Konya Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2023/178 E., 2024/1874 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ : Yunak Asliye Hukuk (Aile) Mahkemesi

SAYISI : 2021/192 E., 2022/355 K.

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davacı- davalı erkek vekili tarafından asıl davanın reddi, karşı davanın kabulü, kusur belirlemesi, kadın yararına hükmedilen yoksulluk nafakası ile maddî ve manevî tazminat ve miktarları, erkeğin reddedilen maddî ve manevî tazminat talepleri yönünden; davalı- davacı kadın vekili tarafından ise kadın yararına hükmedilen yoksulluk nafakası ile maddî ve manevî tazminat miktarları yönünden temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

1.2797 sayılı Yargıtay Kanunu’nun 40 ıncı ve Yargıtay İç Yönetmeliği’nin 18 inci maddeleri uyarınca yapılan ön incelemede; Bölge Adliye Mahkemesi kararının adli yardım talepli olarak temyiz edildiği, bu sebeple de temyiz dilekçesi verilirken gerekli harç ve giderlerin yatırılmadığı belirlenmiştir.

Adli yardım, temyiz yoluna başvuru sırasında talep edilmekle; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 336 ncı maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, adli yardım talebini inceleme görevi Yargıtaya aittir.

Adli yardım, 6100 sayılı Kanun’un 334 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Anılan maddelere göre gerçek kişiler ile kamuya yararlı dernek ve vakıfların yararlanabileceği adli yardımın şartları, ödeme gücünden yoksun olma ve talebin açıkça dayanaktan yoksun olmamasıdır. Adli yardım talebinde bulunan gerçek kişi veya tüzel kişinin yargılama giderlerini karşılayabilecek durumda olmadığını gösteren mali durumuna ilişkin belgeleri de mahkemeye ibraz etmesi gerekir. Adli yardım talebinde bulunanın ödeme gücünden yoksun olup olmadığı, bu belgeler incelenerek belirlenecektir.

Bu açıklamalar ışığında adli yardım talebinde bulunan tarafın, kendisi ve ailesinin geçimini önemli ölçüde zor duruma düşürmeksizin gereken temyiz yoluna başvuru giderlerini kısmen veya tamamen ödeme gücünden yoksun olduğu anlaşıldığından, adli yardım talebinin kabulüne karar vermek gerekmiştir.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, taraf vekillerince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR

Açıklanan sebeplerle;

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, taraf vekillerince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Adli yardımdan yararlanması sebebi ile başlangıçta alınmamış olan aşağıda yazılı karar ve ilam harcı ile temyiz başvuru harcının temyiz eden....l'e yükletilmesine,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden ....ye yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

25.06.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/12219, Karar No: 2010/13285, Tarih: 13.12.2010

**1. Hukuk Dairesi         2010/12219 E.  ,  2010/13285 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ : ELATMANIN ÖNLENMESİ, ECRİMİSİL VE YIKIM

Taraflar arasında görülen davada;

Davacı, kayden 1/2 pay maliki olduğu 986 parsel sayılı taşınmaza, davalının ekip, biçmek mevcut evi onararak oturmak, başkaca ruhsatsız eklenti, baraka vs.gibi binalar yapmak suretiyle müdahale ettiğini ileri sürerek; paya vaki elatmanın önlenmesi, yıkım ve ecrimisil isteklerinde bulunmuştur.

Davalı, çekişmeli taşınmaz kaydında lehine muhtesat şerhi olup, kadastro tespitinden önceki tarihlerden itibaren 40 yılı aşkın süredir taşınmazı kullandığını, başka köydeki babasından kalan taşınmazlarla dava konusu yeri amcalarıyla aralarında trampa ettiklerini ve bu nedenle iyiniyetle ve rızaya dayalı tasarrufunda dava tarihine kadar davacının karşı koymadığını belirtip, davanın reddini savunmuştur.

Davanın kısmen kabulüne ilişkin olarak verilen karar, Dairece; “…çekişmeli taşınmazın teknik bilirkişi tarafından düzenlenen rapor ve krokisinde belirlenen bölümünü davalının muvafakata dayalı olarak kullandığı kabul edildiğinde ecrimisilden sorumlu tutulmayacağı, paydaşın açtığı elatmanın önlenmesi davasının pay oranında değil mutlak olarak kabul edilmesinin zorunlu olduğu, ... Medeni Kanununun 684.maddesi uyarınca taşınmaz üzerinde bulunan muhdesatın (yapının) arzın mütemmim cüzü olup arzin mülkiyetine tabi olduğu, dava dışı paydaşın bulunduğu gözetilerek yıkım istekli davalarda tüm kayıt maliklerinin davada yer almalarının zorunlu olduğu halde ...'e davada yer verilmemiş ve eksik taraf huzuruyla neticeye gidilmiştir. Hal böyle olunca, öncelikle dava dışı paydaşın davada yer almasının sağlanması, taraf teşkilinin tamamlanmasından sonra yukarıda değinilen ilkeler de gözetilmek suretiyle bir karar verilmesi gereğine” değinilerek bozulmuş; mahkemece bozma ilamına uyularak ecrimisil isteğinin reddine, elatmanın mutlak önlenmesi ve yıkım isteklerinin ise kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karar, davalı tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hâkimi ...’in raporu okundu. Düşüncesi alındı. Dosya incelendi. Gereği görüşülüp, düşünüldü. -KARAR-

Hükmüne uyulan bozma kararında, gösterildiği şekilde işlem yapılarak karar verilmiştir. Davalının, temyiz itirazı yerinde değildir. Reddi ile usul ve yasaya ve bozma kararının gerekçelerine uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı 687.53.-TL. bakiye onama harcının temyiz eden davalıdan alınmasına, 13.12.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/17231, Karar No: 2017/8014, Tarih: 17.11.2017

**16. Hukuk Dairesi         2015/17231 E.  ,  2017/8014 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ : TAPU İPTALİ, EL ATMANIN ÖNLENMESİ VE KAL

KANUN YOLU : TEMYİZ

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sonucu ... Mahallesi çalışma alanında bulunan 168 ada 14 parsel sayılı 35.47 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, bidayetten beri ... olarak kullanılmakta iken ... Belediyesi tarafından üzeri kapatılmak suretiyle 1976 yılında üzerine kargir dükkan inşa edilerek tescil hakkı doğduğu belirtilerek 1580 sayılı Belediye Yasa'sı ve 2613 sayılı Kanun'un 2/E-D bentleri gereğince ... Belediyesi adına tespit ve tescil edilmiştir. Davacı Hazine, çekişmeli taşınmazın devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olduğu iddiasına dayanarak taşınmazın davalı adına olan tapu kaydının iptali ile taşınmazın dere vasfıyla paftasında gösterilmesi, taşınmaz üzerinde bulunan yapıların kali ve davalının dereye vaki müdahalesinin men'i istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, çekişmeli 168 ada 14 parsel sayılı taşınmazın davalı adına olan tapu kaydının iptali ile taşınmazın tespit dışı bırakılmasına ve paftasında dere olarak gösterilmesine; davalının vaki müdahalesinin men'ine ve taşınmaz üzerindeki iki katlı kargir dükkan vasfındaki yapının ve Tabaklar Deresinin üzerini kapatan beton zeminin kal'ine karar verilmiş; hüküm, davalı ... vekili tarafından temyiz, davacı Hazine vekili tarafından katılma yoluyla temyiz edilmiştir.

Dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, Hazine harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, aşağıda yazılı bakiye nispi temyiz karar harcının temyiz eden davalı ...'ndan alınmasına, 17.11.2017 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/2205, Karar No: 2010/8551, Tarih: 11.05.2010

**5. Hukuk Dairesi         2010/2205 E.  ,  2010/8551 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, irtifak hakkı karşılığının tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı idare vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, irtifak hakkı karşılığının tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı idare vekilince temyiz edilmiştir.

Davaya konu teşkil eden arazi niteliğindeki taşınmaza gelir metoduna göre; üzerinde bulunan yapılara resmi birim fiyatları esas alınıp, yıpranma payı da düşülerek değer biçilmesi yöntem olarak doğrudur. Ancak;

Yapılara dava tarihine göre değer biçildiğinden yıpranma paylarının da dava tarihindeki yaşı nazara alınarak % 50 olarak hesaplanması gerekirken enerji nakil hattının geçtiği tarihe göre % 12 kabulü ile fazlaya hükmedilmesi,

Doğru görülmemiştir.

Davalı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, 11.05.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/12501, Karar No: 2014/4082, Tarih: 01.04.2014

**6. Hukuk Dairesi         2013/12501 E.  ,  2014/4082 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Kocaeli 3. Sulh Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 08/05/2013

NUMARASI : 2012/268-2013/733

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı tazminat davasına dair karar, davacı ve davalılar tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Uyuşmazlık, davacı kiracı tarafından kiralanana yapılan faydalı ve zorunlu masraf tutarı 20.000 TL'nin tahsiline ilişkindir. Mahkemece davanın kısmen kabulü ile 10.333.26 TL alacağın davalılardan tahsiline karar verilmesi üzerine, hüküm davacı vekili ve davalılar vekili tarafından ayrı ayrı temyiz edilmiştir.

1-Hüküm; temyiz isteminde bulunan davacı vekiline 11.06.2013 tarihinde tebliğ olunmuş, temyiz dilekçesi sekiz günlük yasal süre geçtikten sonra 24.06.2013 tarihinde verilmiş olduğundan 6100 sayılı HMK.ya 6217 Sayılı Kanunla eklenen geçici 3.madde hükmü gözetilerek HUMK.nın 432/4.maddesi ve 1.6.1990 gün 1989/3,1990/4 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı gereğince davacı vekilinin temyiz isteminin REDDİNE

2-Davalılar vekilinin temyiz itirazlarına gelince;

Dosya kapsamına, toplanan delillere, mevcut deliller mahkemece takdir edilerek karar verilmiş olmasına, takdirde de bir isabetsizlik olmamasına göre temyiz eden davalı kiraya verenler vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

3-Davalı kiraya verenler vekilinin imalat bedellerine ilişkin temyiz itirazlarına gelince;

3-Davalı kiraya verenler vekilinin imalat bedellerine ilişkin temyiz itirazlarına gelince;

Davada dayanılan ve hükme esas alınan 01.02.2004 başlangıç tarihli ve üç yıl süreli kira sözleşmesi konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmamaktadır. Sözleşmede kiralanan “boş iş yeri” olarak nitelendirilmiştir. Yine sözleşmenin özel şartlar bölümü 6. maddesinde, kiracının kiralanan yerde işin niteliği gereği yapacağı iç ve dış dekorasyon ve diğer düzenlemeler dışında mimari projeye aykırı, mimari projede tadilatı ve değişikliği gerektiren düzenlemeler yapamayacağı kararlaştırılmıştır. Dosya kapsamından davacı kiracının taşınmazı eczane olarak kullanmak üzere kiraladığı anlaşılmaktadır. Ne var ki, kiralananda kullanım amacına yönelik bir takım tadilat ve iyileştirme çalışmaları yaptıktan sonra ekonomik nedenlerle kiralananı 06.02.2012 tarihinde tahliye ve teslim etmiştir Açmış olduğu işbu dava ile de, kiralanana yapmış olduğu faydalı ve zorunlu masrafların bedelini talep etmiştir. Yargılama sırasında yapılan keşif sonucu alınan 14.11.2012 tarihli bilirkişi raporunda davacı kiracının kiralanana yaptığı asma tavan ve karkası, zemin seramik kaplamaları, ön duvar cephe kaplamaları ve alüminyum doğrama imalatları faydalı ve zorunlu gider kapsamında görülerek dava tarihi itibariyle 2012 yılı rayiç değerlerine göre değeri 10.33.26 TL olarak tespit edilmiştir. Her ne kadar yapılan imalatlarda davalı kiraya verenlerin izni olmasa da, davalılar tarafından tahliyeden sonra kaldırılması istenmeyip benimsenerek, taşınmaz mevcut haliyle teslim alınmıştır. Kira sözleşmesinin kiracı tarafından haklı bir neden olmaksızın feshedilmiş olması yapılan imalatlar yönünden sonuca etkili değildir. Diğer yandan yerleşik uygulama, kiracının kiralanana yaptığı faydalı ve zorunlu masrafların yapıldığı tarih itibariyle 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 527. maddesi ( mülga 818 Sayılı Borçlar Kanunu'nun, 414. maddesi ) kapsamında vekaletsiz iş görme hükümlerine göre davalı kiracıdan isteme hakkı olduğu yönündedir. Kural olarak bu gibi zorunlu ve faydalı masrafların kira sözleşmesinin başlangıcında yapılmış olduğu kabul edilmektedir. Nitekim davacı tarafından dosyaya sunulan harcama faturaları da 2004 tarihlidir. Kiralananın tahliyesi sonunda kiraya verenler bunları benimsemiş ve kiracı aleyhine sebepsiz zenginleşme meydana gelmiştir. Bununla birlikte mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda tespit edilen değerler yapım tarihi itibariyle değil, 2012 yılı itibariyle belirlenmiştir. Bu durumda açıklandığı üzere mahkemece yapılacak iş ya bilirkişilerden alınacak ek raporla ya da yeniden mahallinde keşif yapılarak imalat giderlerini yapıldıkları tarih itibariyle belirleyip sonucuna göre bir karar vermekten ibaret olup, imalat bedellerinin 2012 yılı değerleri ile hüküm altına alınması doğru görülmediğinden hükmün bozulması gerekmiştir.