muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2006/198, Karar No: 2006/199, Tarih: 26.09.2006

2521 sayılı Yasanın 13. maddesi, yivsiz av tüfeklerinin belge alınmaksızın bulundurulması veya taşınmasını yaptırıma bağlamış, bulundurulan veya taşınan mahal bakımından herhangi bir ayrım gözetmemiş, koşul getirmemiştir. Oysa 5326 sayılı Kabahatler Yasasının 43. maddesinde, bu silahların sadece belirli yerlerde ve görünür biçimde taşınması kabahat olarak nitelendirilip idari para cezası yaptırımına bağlanmıştır. Görüleceği üzere, bu iki ayrı yasa normunda yaptırıma bağlanan eylemler farklıdır. Bu durumda, Kabahatler Yasasının 43. maddesinin, 2521 sayılı Yasanın 13. maddesini açık veya örtülü biçimde yürürlükten kaldırdığından söz edilemez. Öte yandan, 10.04.2006 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına sunulan ve 1/1187 sayı ile Adalet Komisyonunda görüşülmekte olan Temel Ceza Kanunlarına Uyum Amacıyla Çeşitli Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Tasarısının 1. maddesinin 92. fıkrasının (c) bendi ile, 2521 sayılı Yasanın 13. maddesinde değişiklik yapılması önerilmekte ve mahalli mülki amirin, ruhsatnamesi olmadan yivsiz av tüfeği bulunduran kişi bakımından idari para cezası ile birlikte tüfeğin mülkiyetinin kamuya geçirilmesine de karar verebilmesi amaçlanmaktadır. Tasarı ile getirilmek istenen bu yeni düzenleme dahi, önceki yasal düzenlemelerin 2521 sayılı Yasanın 13. maddesini örtülü biçimde ortadan kaldırma iradesini taşımadığını ortaya koyan dikkat çekici bir husustur.

Buraya kadar ki açıklamaların ulaştırdığı sonucu özetlemek gerekirse; 2521 sayılı Yasanın, belge almaksızın yivsiz av tüfeği bulundurulması veya taşınmasını atıf yöntemiyle ceza yaptırımına bağlayan ve ayrıca içerdiği özel hükümle de av tüfeğinin müsaderesini öngören 13. maddesi, 1 Haziran 2005 tarihinden sonra da yürürlüğünü sürdürmekte, ayrıca bu tarihten itibaren 5326 sayılı Kabahatler Yasasının , bu silahların sadece belirli yerlerde ve görünür biçimde taşınmasını kabahat olarak düzenleyip idari yaptırıma bağlayan, ancak mülkiyetin kamuya geçirilmesine ilişkin özel bir düzenleme içermeyen 43. maddesi de devreye girmiş bulunmaktadır. Buna mukabil, 2521 sayılı Yasanın 13. maddesinin ceza yaptırımı konusunda 549. maddesine gönderme yaptığı 765 sayılı Türk Ceza Yasası, bütünüyle yürürlükten kalkmıştır. Öte yandan, 5252 sayılı Yürürlük Yasasının 3/1. maddesinde, mevzuatta 765 sayılı Türk Ceza Yasasına yapılan yollamaların, 5237 sayılı Türk Ceza Yasasında bu hükümlerin karşılığını oluşturan maddelere yapılmış sayılacağı belirtilmekte ise de, 5237 sayılı Türk Ceza Yasasında, 765 sayılı Türk Ceza Yasasının 549. maddesinin karşılığını oluşturacak bir hüküm bulunmamaktadır. Bu durumda artık, ruhsatsız av tüfeği bulunduran kişiye 2521 sayılı Yasanın 13. maddesi uyarınca bir ceza yaptırımı uygulanmasına yasal olanak bulunmamaktadır. Sözü edilen madde, mevcut haliyle, sadece av tezkeresi veya yivsiz av tüfeği sahiplik belgesi alınmaksızın bulundurulan veya taşınan av tüfeklerinin münhasıran müsaderesine olanak sağlamaktadır.

Yeni ceza sisteminde, 5237 sayılı Türk Ceza Yasasında suç karşılığında uygulanması öngörülen yaptırımlar: cezalar ve güvenlik tedbirleri olarak ikiye ayrılmaktadır. Cezalar, hapis ve adlî para cezasından ibarettir. Güvenlik tedbirleri ise, aynı Yasanın 53 ilâ 60. maddelerinde düzenlenmiştir. 54. maddede yer verilen eşya müsaderesi de bir güvenlik tedbiridir. Dolayısıyla mevcut sistemde yasa koyucunun iradesine göre, herhangi bir eylemin yaptırımı olarak ceza öngörülebileceği gibi, yaptırım olarak sadece güvenlik tedbiri uygulanması da olanaklıdır. Bu durumda, 2521 sayılı Yasanın 13. maddesinin, mevcut ceza hukuku sistemiyle çelişmediği de anlaşılmaktadır. Bir kez daha belirtilmelidir ki, suç-kabahat ayrımına ilişkin ölçütler gözetilerek değerlendirme yapıldığında, 2521 sayılı Yasanın 13. maddesindeki yegane yaptırımın, sadece suçlar bakımından öngörülebilecek olan "müsadere" tedbiri olması karşısında, belgesiz av tüfeği bulundurma eyleminin bir suç olduğunun ve münhasıran müsadereye tabi bulunduğunun kabulü gerekmektedir.

Öte yandan, belgesiz bulundurulan av tüfeklerinin müsaderesini gerektiren norm, bir özel yasada yer almaktadır. 5252 sayılı Yasanın Geçici 1. maddesinde ise; 5237 sayılı Türk Ceza Yasasının Birinci Kitabında düzenlenen genel hükümlerin, özel yasalarda yer verilen ayrıksı hükümler bakımından, ilgili özel yasalarda değişiklik yapılıncaya kadar ve 31 Aralık 2006 tarihine kadar uygulanmayacağı belirtilmektedir. O halde somut olayda, 5237 sayılı TCY'nın 54. maddesinin uygulanması olanağı da bulunmamaktadır.

İncelenen olayda;

Belgesiz bulundurulan av tüfeğinin 2521 sayılı Yasanın halen yürürlükte bulunan 13. maddesi uyarınca münhasıran müsaderesi gerektiğinden, yerel mahkeme kararının saptanan hukuka aykırılık nedeniyle yasa yararına bozulması isabetlidir. Müsadereye veya müsadere davasının reddedilmesine ilişkin hükümler ise, CYY'nın 309. maddesinin 4. fıkrasının (c) bendinde belirtilen, davanın esasını çözen mahkûmiyet dışı hükümlerden olduğu cihetle, bu kabil bir kararın yasa yararına bozulması üzerine yerel mahkemede yeniden yargılama yapılması olanaksızdır. Öte yandan, münhasıran müsadere yaptırımına hükmedilmesi gereken hallerde "aleyhe değiştirmeme" ilkesinden söz edilemeyeceği için, yasa yararına bozma kararında "aleyhe sonuç doğurmamak üzere" ibaresinin bulunması da isabetsizdir. Bu durumda, Yargıtay'ca zoralıma hükmedilmesi gerekir.

Bu itibarla, Yargıtay C.Başsavcılığı itirazının kabulüne ve av tüfeğinin zoralımına karar verilmelidir.

Çoğunluk görüşüne katılmayan Kurul üyelerinden Muvaffak Tatar;

Bu itibarla, Yargıtay C.Başsavcılığı itirazının kabulüne ve av tüfeğinin zoralımına karar verilmelidir.

Çoğunluk görüşüne katılmayan Kurul üyelerinden Muvaffak Tatar;

"5326 sayılı Yasanın kabahatler hakkında tamamen yeni düzenlemeler getirdiği, bunlar arasında; "Mülkiyetin kamuya geçirilmesi" güvenlik önlemine de yer vererek, gerek uygulanması gerekse sonuçları bakımından müsadereden (zoralımdan) tümüyle farklı bu kurumu, kabahatler bakımından zoralımın yerine koyduğu, başka bir anlatımla, artık kabahatler için hiçbir şekilde zoralımı öngörmediği görülmekte, 5326 sayılı Yasada düzenlenenler yanında özel yasalardaki kabahat fiillerine ilişkin zoralım hükümlerini de, 3.maddesindeki genel kural aracılığıyla uygulanamaz hale getirdiği sonucuna varılmaktadır.

Anılan yasanın 18. maddesiyle de, mülkiyetin kamuya geçirilmesi önlemini ancak yasada açık hüküm bulunması koşuluna bağladığı ve bu durum karşısında yasanın 43. maddesinin uygulanmasıyla, "ruhsatsız tüfek taşıyanlara" maddede yazılı koşullarla idari para cezası uygulanması halinde ne zoralım ne de maddede yer almadığı için mülkiyetin kamuya geçirilmesi önleminin uygulanamayacağı açıktır.

5326 sayılı Yasanın 2521 sayılı Yasanın 13. maddesine etkisine gelince;

Sözü edilen 13. maddedeki kabahat kuralı, "TCK.nın 549. maddesinin yürürlükten kalkmasıyla, buna yapılan yollama nedeniyle yürürlükten kalkmıştır" biçimindeki düşünce, 549. maddenin yalnızca cezasına yollama yapıldığı ve bu anlamda anılan ceza, 2521 sayılı Yasanın 13. maddesine taşındığı için yerinde değildir ve madde yaptırımıyla birlikte yürürlüktedir. Maddede yazılı ve ancak maddedeki ceza yaptırımının uygulanması sonucu uygulanabilecek, asla münhasıran ve tek başına uygulanamayacak bir kural olan müsadere kuralı ise 5326 sayılı Yasanın 3. maddesi uyarınca uygulanamaz hale gelmiştir.

Bu saptamalar ışığında somut olaya baktığımızda;

Yerel mahkemenin, meydanda ve açıkta ruhsatsız av tüfeği taşıdığı için 50 YTL idari para cezasına çarptırılan ve savcılıkça bu nedenle 2521 sayılı Yasanın 13. maddesi uyarınca müsaderesi istenen tüfeğin zoralımına karar vermemesi doğrudur. Ancak iade kararı yanlıştır. Tüfek ruhsatsız olduğuna göre verilecek karar, 'geçerli belge ibrazı halinde sahibine verilmek üzere, tüfeğin kolluğa tevdiine' şeklinde olmalıdır. Ceza Genel Kurulu'nun dairemizce de benimsenen ve zoralımı gerekmeyen tüfekler hakkındaki uygulaması da bu yoldadır.

Bu nedenle kanun yararına bozma isteminin reddi ile av tüfeğinin kolluğa tevdiine karar vermesi gereken Yüksek İkinci Ceza Dairesinin kararına yönelen ve müsadere öngören itirazın, bu değişik gerekçeyle kabulü düşüncesindeyim.

Bu nedenle kanun yararına bozma isteminin reddi ile av tüfeğinin kolluğa tevdiine karar vermesi gereken Yüksek İkinci Ceza Dairesinin kararına yönelen ve müsadere öngören itirazın, bu değişik gerekçeyle kabulü düşüncesindeyim.

Katılmamakla birlikte, 2521 sayılı Yasanın 13. maddesindeki zoralım kuralının yürürlükte olduğunun kabulü halinde de vardığımız sonuç değişmeyecektir. Çünkü sözü edilen zoralım münhasıran değil, mahkûmiyete bağlı, yani maddede yazılı kabahatte kullanılması sonucunda silahın müsaderesine cevaz vermektedir. Somut olayda, 2521/13 uygulaması hiç yapılmadan müsadere kararı verilmesi istenmiştir ki, bu yönüyle de istemin reddi ile kolluğa tevdi kararı verilmeli idi. Yüksek dairenin bu hususu dahi gözetmeden müsadere öngörmesi de kanımca isabetsizdir.

Son olarak, değinelim ki, müsadere uygulaması yapılacaksa; 5237 sayılı Yasanın 54.maddesinin 3. fıkrasının da gözetilmesi zorunluluğu doğacak ve güvenlik önlemlerinde kazanılmış haktan söz edilemeyeceğinden, gerekli kararın verilmesi için işin Yüksek 2. Ceza Dairesine gönderilmesi gerekecektir." görüşü,

Celal Aras; "Ruhsatsız av tüfeklerinin müsaderesine olanak sağlayan 2521 sayılı Yasanın 13. maddesinin sonradan yürürlüğe giren 5326 sayılı Kabahatler Yasasının 18 ve 43. maddelerindeki düzenlemeler karşısında örtülü biçimde yürürlükten kalktığını, Kabahatler Yasasının 18. maddesinde öngörülen mülkiyetin kamuya geçirilmesi yolundaki idari tedbire ise, ancak bu hususta yasada özel bir düzenleme bulunması halinde başvurulabileceğini, bu nedenle mülkiyeti kamuya geçirilemeyecek ve müsadere edilemeyecek olan av tüfeğinin sahibi olan D…

….. D…

….'e iadesi gerektiği" düşüncesi,

Muhittin Mıhçak ise; "belgesiz taşınan av tüfeğinin genel hükümlere göre müsadere edilmesi gerektiği" yolundaki görüşlerle itirazın değişik gerekçeyle kabulü doğrultusunda oy kullanmışlardır.

SONUÇ: Açıklanan nedenlerle;

1-Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı itirazının KABULÜNE,

2- Yargıtay 2. Ceza Dairesinin 13.06.2006 gün ve 4906-11934 sayılı kararının KALDIRILMASINA,

3- Adalet Bakanının isteminin kabulü ile Mihalgazi Sulh Ceza Mahkemesinin 26.10.2005 gün ve 52-71 sayılı kararının YASA YARARINA BOZULMASINA,

4- 5320 sayılı Yasanın 8. maddesi hükmü uyarınca halen yürürlükte bulunan 1412 sayılı CYUY'nın 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak, Mihalgazi Cumhuriyet Başsavcılığı Adalet Emanet Dairesi Suç Eşyası Esas Defteri'nin 2005/23 sırasında kayıtlı, Yıldız marka, 481 seri numaralı, 12'lik çift kırma av tüfeğinin 2521 sayılı Yasanın 13. maddesi uyarınca ZORALIMINA,

5- Dosyanın mahalline İADE edilmesi için Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına tevdiine, 26.09.2006 günü oyçokluğu ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/11430, Karar No: 2016/16923, Tarih: 28.12.2016

**3. Hukuk Dairesi         2016/11430 E.  ,  2016/16923 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :TİCARET MAHKEMESİ

Taraflar arasındaki alacak davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı, davalı dağıtım şirketinin, düzenlediği faturalar ile kendisinden hukuka aykırı olarak kayıp-kaçak adı altında fazladan ücret tahsil ettiğini ileri sürerek; fazlaya ilişkin hakkı saklı kalmak üzere, şimdilik 4.950,00 TL’nin işleyecek faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, kayıp-kaçak ve diğer bedellerin ilgili mevzuat çerçevesinde abonelere yansıtıldığını ve uygulanmasının yasal bir zorunluluk olduğunu savunarak, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece; 6446 sayılı EPDK'na göre elektrik faturalarında bulundurulacak ve ücretlendirilecek tarife unsurlarını belirleme yetkisine EPDK'nın sahip olduğu, davalı tarafın bunun dışında düzenleme yetkisine sahip olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafça temyiz edilmiştir.

1-) Dava, elektrik abonelerinden tahsil edilen kayıp-kaçak bedelinin istirdatı istemine ilişkindir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 21.05.2014 tarih ve 2013/7-2454 Esas 2014/679 K. Sayılı kararı ve Dairemiz kararları ile Anayasanın Vergi ödevi Başlıklı 73. maddesindeki “... Vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülükler kanunla konulur, değiştirilir veya kaldırılır..." şeklindeki düzenlemeye göre; kayıp-kaçak, sayaç okuma, dağıtım, perakende hizmet ve iletim bedeli uygulamasının EPDK Kararları ve tebliğleri çerçevesinde uygulama arz eden kanunlar ve ikincil mevzuat hükümleri çerçevesinde EPDK tarafından belirlenerek uygulandığı, bu tarihteki mevcut hukuki düzenlemenin EPDK'na sınırsız bir fiyatlandırma ve tarife unsuru belirleme hak ve yetkisi vermediği, özellikle kaçak (elektrik enerjisinin hırsızlanması) bedellerinin kurallara uyan abonelerden tahsili yoluna gitmenin hukuk devleti ve adalet düşünceleri ile bağdaşmadığı, bu faturalara yansıtılan diğer kalemlere ilişkin bedel miktarlarının şeffaflık ilkesi ile denetlenebilmesi ve hangi hizmetin karşılığında ne bedel ödendiğinin bilinmesininde şeffaf hukuk devletinin vazgeçilmez unsuru olduğu, EPDK kararları ile bu bedellerin mevcut mevzuat kapsamında tüketicilerden alınmasının hukuka uygun olmadığı kabul edilmiştir.

Ne var ki, uyuşmazlığın temyiz yolu ile Dairemize geldiği aşamada 17.06.2016 Tarih 29745 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren geçmişede etkili 6719 sayılı kanunun 21. maddesi ile 6446 Sayılı kanunun 17. maddesinin birinci, üçüncü ve dördüncü fıkraları ile altıncı fıkrasının (a), (ç), (d) ve (f) bentleri değiştirilmiş ve aynı maddeye eklenen 10. bend ile; "Kurum tarafından gelir ve tarife düzenlemeleri kapsamında belirlenen bedellere ilişkin olarak yapılan başvurularda ve açılan davalarda; tüketici hakem heyetleri ile mahkemelerin yetkisi, bu bedellerin, Kurumun düzenleyici işlemlerine uygunluğunun denetimi ile sınırlıdır." hükmü getirilerek Tüketici Hakem Heyetlerinin ve Mahkemelerin bu konularda açılacak davalarda inceleme ve araştırma yetkileri geçmişe de etkili olarak sadece bu dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmeti, iletim ve kayıp-kaçak bedellerinin Kurumun bu konulardaki düzenleyici işlemlerine uygunluğunun denetimi ile sınırlanmış, bu bedellerin alınmasında esas olan ilgili tarifelerin düzenlenmesinde EPDK.nun Kanundaki yetkileri genişletilerek yukarıda sözü edilen bedeller maliyet unsuru kapsamına dahil edilmiştir.

Yine, 6719 sayılı kanunun 26. maddesi ile 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'na eklenen;

Geçici madde 19; "Bu maddeyi ihdas eden Kanunla öngörülen düzenlemeler yürürlüğe konuluncaya kadar, Kurul tarafından yürürlüğe konulan mevcut yönetmelik, tebliğ ve Kurul kararlarının bu Kanuna aykırı olmayan hükümlerinin uygulanmasına devam olunur." hükmünü,

Geçici madde 20; "Kurul kararlarına uygun şekilde tahakkuk ettirilmiş dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmeti, iletim ve kayıp-kaçak bedelleri ile ilgili olarak açılmış olan her türlü ilamsız icra takibi, dava ve başvurular hakkında 17 nci madde hükümleri uygulanır." hükmünü içermektedir.

Hal böyle olunca, karar tarihinden sonra yürürlüğe girmiş bulunan bu yasa değişikliklerinin, yürürlük tarihi öncesi dönemde geçerli olan EPDK kararlarına dayanılarak alınmış olan ve dava konusu yapılan kayıp-kaçak bedeli ile ilgili olarak açılan ve halen devam eden davalarda da geçmişe etkili olacak şekilde (bu yasa değişikliği öncesinde açılan ve halen görülmekte olan davalar da) uygulanması gereken hükümler içerdiğinden, 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun 17., geçici 19. ile 20. maddelerinin, somut olaya etkisinin bulunup bulunmadığının yerel mahkemece tartışılıp değerlendirildikten sonra sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekmektedir.

2-) Bozma nedenlerine göre davacının diğer temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda birinci bendde açıklanan nedenlerle hükmün HUMK.nun 428. maddesi gereğince davacı yararına BOZULMASINA, ikinci bendde açıklanan nedenle davacının diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına, peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, HUMK'nun 440/I maddesi uyarınca karar düzeltme yolu açık olmak üzere 28.12.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/2943, Karar No: 2012/6522, Tarih: 25.04.2012

**11. Ceza Dairesi         2012/2943 E.  ,  2012/6522 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Defter ve kayıtlarda hesap ve muhasebe hilesi yapmak suretiyle vergi ziyaına sebebiyet vermek

HÜKÜM : mahkemece 2004 ve 2005 yılı vergi döneminde işlendikleri kabul edilen suçlar nedeniyle sanık hakkında 213 sayılı vergi usul kanununun 359/a-1 ve 765 sayılı TCK.nun 80, 59. maddelerinin uygulanarak sanığın 2 kez olmak üzere 5 ay 25 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına, mahkemece 2006 yılı vergi döneminde işlendiği kabul edilen suç nedeniyle 213 sayılı vergi usul kanununun 359/a-1 ve 5237 sayılı TCK.nun 43, 62. maddelerinin uygulanarak sanığın 6 ay 7 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına

Yapılan duruşmaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere ve dosya kapsamına göre sanık müdafiinin yerinde görülmeyen sair itirazların reddine; ancak:

1-Sanığa yüklenen "2005 takvim yılında defter ve kayıtlarda hesap ve muhasebe hilesi yapmak suretiyle vergi ziyaına sebebiyet vermek" suçunda teselsülün sona erdiği 19.07.2005 suç tarihi itibariyle 5237 sayılı TCK.nun tatbiki gerektiği gözetilmeden 765 sayılı TCK hükümlerine göre karar verilmesi.

2-Yargıtay Ceza Genel Kurulu ile Dairemizin yerleşmiş kararlarında açıklandığı üzere yasa metninin tekrarı gerekçe olmadığı gibi yasalarda yer alan hükümler uygulanırken gösterilen gerekçelerde çelişkiye düşülmemesi gerekir. Sanığın adli sicil özetinde sabıkasının bulunmadığının belirlendiği, suçun işleniş şekli gözetilerek hakkında alt sınırdan temel ceza takdir olunduğu, duruşmadaki olumlu tavırları ve ifadelerindeki tutarlılık lehine takdiri indirim nedeni olarak kabul edildiği halde, kişilik özellikleri itibariyle ilerde suç işlemeyeceği yönünde vicdani kanaat oluşmadığı gerekçesiyle 647 sayılı Yasanın 4 ve 6. maddelerinin uygulanmamasına karar verilmek suretiyle çelişkiye düşülmesi,

Yasaya aykırı, sanık müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, kazanılmış hakkın saklı tutulmasına, 25.04.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/12873, Karar No: 2019/2642, Tarih: 14.03.2019

**11. Ceza Dairesi         2016/12873 E.  ,  2019/2642 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Sahte fatura düzenleme

HÜKÜM : Mahkumiyet

Sanık hakkında 2010 takvim yılında sahte fatura düzenleme suçundan verilen mahkûmiyet hükmüne yönelik sanığın temyiz talebinin incelemesi:

Sanığın, suç konusu faturaları düzenleyen şirketteki payını 2010 yılında devrettiğini ve sahte fatura düzenlemediğini savunması nedeniyle suçun unsurlarının ve maddi gerçeğin kuşkuya yer vermeyecek şekilde tespiti için;

1- Suça konu faturalar dosya içerisine alınıp, sanığa gösterilerek yazı ve imzaların kendisine ait olup olmadığının sorulması, kendisine ait olmadığını söylediği takdirde; sanığın yazı ve imza örnekleri temin edilerek, faturalardaki yazı ve imzaların sanığa ait olup olmadığı konusunda uzman bir kurum veya kuruluştan rapor alınması,

2- 2010 takvim yılı içerisinde şirket yetkilisinin kim ya da kimler olduğu hususunun Ticaret Sicili Müdürlüğü’nden sorulması,

3- Faturaları kullandığı belirlenen mükellefler hakkında karşıt inceleme raporu düzenlenip düzenlenmediğinin ilgili vergi dairesinden sorularak, düzenlenmiş ise onaylı örneklerinin getirtilmesi,

4- Aynı mükellefler hakkında dava açılıp açılmadığının araştırılması; dava açılmış ise, dosyalarının getirtilerek incelenmesi ve bu davayla ilgili belgelerin onaylı örneklerinin çıkartılarak dosya içine konulması,

5-Faturaları kullanan şirket yetkilileri veya kişilerin, CMK'nin 48. maddesi uyarınca çekinme hakları hatırlatılarak tanık sıfatıyla dinlenmesi; kendilerinden, sözü edilen faturaları hangi hukuki ilişkiye dayanarak kimden aldıklarının, sanığı tanıyıp tanımadıklarının ve faturaların alınması konusunda sanığın bir iştirakinin bulunup bulunmadığının sorulması,

6-Gerektiğinde, faturaların gerçek alım-satım karşılığı olup olmadığının belirlenmesi için; faturayı düzenleyen şirkete ait mal ve para akışını gösteren sevk ve taşıma irsaliyelerinin, teslim ve tesellüm belgelerinin, bedelinin ödendiğine ilişkin ticari teamüle uygun ve kanıtlama yeterliliği olan banka hesaplarının ve kasa mevcuduyla uyumlu geçerli belgelerin olup olmadığının araştırılması, daha sonra, faturaları düzenleyen şirket ile kullanan şirket ve kişilerin ticari defterleri ve belgeleri üzerinde karşılıklı bilirkişi incelemesi yaptırılması,

Sonucuna göre tüm deliller birlikte tartışılarak sanığın hukuki durumunun belirlenmesi gerekirken, eksik araştırma ve inceleme ile hüküm kurulması,

7- Kabule göre de; 5237 sayılı TCK’nin 53. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde yer alan haklardan sanığın sadece kendi alt soyu üzerindeki velayet, vesayet ve kayyımlık yetkileri yönünden koşullu salıverilme tarihine kadar uygulanması gerektiğinin gözetilmemesi isabetsizliğinin, Anayasa Mahkemesinin 08.10.2015 tarih ve 2014/140 Esas, 2015/85 Karar sayılı iptal kararı ile birlikte yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

7- Kabule göre de; 5237 sayılı TCK’nin 53. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde yer alan haklardan sanığın sadece kendi alt soyu üzerindeki velayet, vesayet ve kayyımlık yetkileri yönünden koşullu salıverilme tarihine kadar uygulanması gerektiğinin gözetilmemesi isabetsizliğinin, Anayasa Mahkemesinin 08.10.2015 tarih ve 2014/140 Esas, 2015/85 Karar sayılı iptal kararı ile birlikte yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyizi bu nedenlerle yerinde görülmüş olduğundan, 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nin 321. maddesi uyarınca hükmün BOZULMASINA, 14.03.2019 tarihinde oy birliği ile karar verildi.