muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2025/2396, Karar No: 2025/4577, Tarih: 11.06.2025

**1. Ceza Dairesi         2025/2396 E.  ,  2025/4577 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2025/8 E. 2025/64 K.

SUÇ : Kasten öldürme

HÜKÜM : Mahkumiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : İncelenmeksizin iade

İnegöl 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 06.02.2025 tarihli ve 2025/8 Esas, 2025/64 Karar sayılı kararının sanık müdafii tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde gereği düşünüldü:

Sanık müdafiinin kanunî süresi içinde yapılan temyiz isteminden sonra sanığın ceza infaz kurumu aracılığı ile gönderdiği 10.03.2025 tarihli dilekçesi ile temyiz isteminden vazgeçtiğini bildirdiği ve temyiz davasının istek şartına bağlı olduğu anlaşılmakla, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 266/1. maddesi gereği temyiz isteminden vazgeçme nedeniyle dava dosyasının, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle İNCELENMEKSİZİN İADESİNE,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304/1. maddesi uyarınca İnegöl 2. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

11.06.2025 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/18342, Karar No: 2007/14169, Tarih: 23.10.2007

**2. Hukuk Dairesi         2006/18342 E.  ,  2007/14169 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İzmir 1. A.H.

TARİHİ : 28.03.2006

Taraflar arasındaki davanın birleştirilerek yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen ve yukarıda tarih numarası gösterilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Tarafların 2004 tarihinde boşandıkları, davaya konu 35 AE 5319 plakalı aracın ise 23.11.2000 tarihinde davacı-davalı kadın adına alındığı anlaşılmaktadır.

Bu haliyle uyuşmazlık 1.1.2002 tarihinden önce alınan araca davalı-davacı kocanın yaptığı katkı nedeniyle açılmış, katkı payı alacağına ilişkin olup, bu hususun her türlü delille ispatı mümkündür. Davalı-davacı koca delil listesinde tanık deliline de dayanmıştır. Tanıkları dinlenmeden, eksik inceleme ve araştırma ile karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ. Temyiz edilen hükmün yukarıda gösterilen nedenle BOZULMASINA, bozma kapsamına göre sair yönlerin incelenmesine yer olmadığına, temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine, işbu kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi. 23.10.2007 Salı
Yargıtay — Esas No: 2017/13413, Karar No: 2020/1547, Tarih: 05.02.2020

**15. Ceza Dairesi         2017/13413 E.  ,  2020/1547 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Nitelikli dolandırıcılık, Özel belgede sahtecilik

HÜKÜM : CMK’nın 223/2-e maddesi gereğince beraatine

Nitelikli dolandırıcılık ve özel belgede sahtecilik suçlarından sanığın beraatine ilişkin hükümler, katılan vekili tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Sanığın ölen annesinin yazı ve imzasını taklit ederek, Garanti Bankası Kasımpaşa Şubesi Müdürlüğü'ne hitaben yazılmış sahte özel belgeyi düzenleyip ölen annesine ait olan, annesinin vefatından sonra tüm mirasçılara kalacak 13.363 TL parayı çekip kullanmak suretiyle üzerine atılı özel belgede sahtecilik ve nitelikli dolandırıcılık suçlarını işlediğinin iddia edildiği somut olayda;

1-Sanık hakkında özel belgede sahtecilik suçundan kurulan beraat hükmüne yönelik temyiz talebinin incelenmesinde,

Sanığa yüklenen özel belgede sahtecilik suçunun gerektirdiği cezanın miktar ve nev’i nazara alınarak, 30/10/2005 olan suç tarihinden temyiz inceleme tarihine kadar, 5237 sayılı TCK’nın 66/1-e ve 67/4. maddelerinde öngörülen 12 yıllık dava zamanaşımının dolduğu anlaşıldığından; 5320 sayılı Kanun’un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nın 321. maddesi uyarınca hükmün BOZULMASINA; ancak, bu husus yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden aynı kanunun 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak 5271 sayılı CMK’nın 223/8. maddesi gereğince sanık hakkında açılan kamu davasının zamanaşımı nedeniyle DÜŞMESİNE,

2-Sanık hakkında nitelikli dolandırıcılık suçundan kurulan beraat hükmüne yönelik temyiz talebinin incelenmesinde,

İddia ve sanığın suçu inkar eden savunması karşısında maddi gerçeğin hiçbir kuşkuya yer vermeyecek şekilde tespiti bakımından, sanık tarafından yazılıp sanığın annesi tarafından imzalandığı belirtilen banka talimat yazısı fotokopisindeki yazı ile imzanın sanığın eli ürünü olup olmadığına ilişkin kamu kurum ve kuruluşlarında bulunan, suç tarihinden önceki tarihlerde düzenlenmiş, sanık ve sanığın annesine ait olan samimi imza ve yazılarının temini ile suça konu talimat yazısındaki bulunan yazı ve imzaların, sanığın eli ürünü olup olmadığı hususunda, denetime imkan verecek şekilde Adli Tıp Kurumu'ndan rapor aldırılmasından sonra toplanan tüm delillerin sonucuna göre sanığın hukuki durumunun tayin ve takdirinin gerektiği gözetilmeden eksik incelemeyle yazılı şekilde mahkumiyet hükmü verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükümlerin bu sebepten dolayı 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 05/02/2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/11637, Karar No: 2015/497, Tarih: 20.01.2015

**6. Hukuk Dairesi         2014/11637 E.  ,  2015/497 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Bakırköy 7. Sulh Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 24/06/2014

NUMARASI : 2012/1106-2014/596

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı menfi tespit, istirdat, kira tespiti davasına dair kararın temyiz incelemesi duruşmalı olarak davalı tarafından süresi içinde istenilmekle gün tayin edilerek taraflara gönderilen davetiyelerin tebliğ edilmesi üzerine belli günde davalı şirket vekili Av. E.. E.. ve davacı şirket vekili Av. A.. B.. geldiler. Hazır bulunanların sözlü beyanları dinlendikten sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Dosya kapsamına, toplanan delillere, mevcut deliller mahkemece takdir edilerek karar verilmiş olmasına ve takdirde de bir isabetsizlik bulunmamasına göre yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA,Yargıtay duruşması için kendisini vekille temsil ettiren davacı yararına takdir olunan 1.100.-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine ve aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenden alınmasına 20.01.2015 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY YAZISI

Dava, kiracı tarafından açılan kira parasının tespiti ve istirdat istemlerine ilişkindir.

Taraflar arasında uyuşmazlık konusu olmayan 21/08/2007 tarihli ve beş yıl süreli yazılı kira sözleşmesinin 10/4.maddesinde her yıl ödenmesi gereken aylık asgari kira bedelleri belirlenmiş olup, kira ilişkisinin devam ettiği süre içerisinde dünya ve ülkede yaşanan ekonomik koşullar nazara alınarak "Kira Sözleşmesine Ek Tadil Kira Sözleşmesi" adı altında 01/01/2009-30/11/2009 dönemini kapsayan Bakırköy 1. Noterliği'nin 22/01/2009 tarihli 02141 Yevmiye No'lu ihtarnamesi eki tadil sözleşmesi, 01/04/2009-30/11/2009 dönemini kapsayan Bakırköy 1. Noterliği'nin 31/03/2009 tarihli ... Yevmiye Nolu ihtarnamesi eki tadil sözleşmesi, 01/05/2010-30/11/2010 dönemini kapsayan Bakırköy 1. Noterliğinin 21/05/2010 tarihli ... Yevmiye No'lu ihtarnamesi eki tadil sözleşmesi ve 01/07/2012 tarihli ek tadil sözleşmesi olmak üzere birden fazla ek tadil sözleşmeleri düzenlenmiş ve davacı kiracı tarafından ilk üç tadil sözleşmesine uyularak bu ek sözleşmelerle indirimli olarak belirlenen kira bedelleri davalıya ödenmiştir. Ek tadil kira sözleşmelerinde; Kira sözleşmesinin bütün hükümlerinin aynen baki kalacağı, kira bedellerindeki indirimin belirli sürelere münhasır olmak üzere geçici bir uygulama olduğu, bu sürenin hitamındaki sürelerle ilgili olarak kira sözleşmesinin 10/4.maddesinde yazılı bulunan kira parasının sözleşmeye uygun olarak ödenmeye devam edileceği açıkça kararlaştırılmıştır.

Mahkemece, yazılı bu ek tadil sözleşmelerine rağmen, içeriği de nazara alınmadan, kira bedellerinin indirimli olarak ödenmesi konusunda taraflar arasında zımmi bir anlaşma meydana geldiği ve zımmi akitle değiştirildiği kabul edilerek yazılı şekilde hüküm tesisi

Mahkemece, yazılı bu ek tadil sözleşmelerine rağmen, içeriği de nazara alınmadan, kira bedellerinin indirimli olarak ödenmesi konusunda taraflar arasında zımmi bir anlaşma meydana geldiği ve zımmi akitle değiştirildiği kabul edilerek yazılı şekilde hüküm tesisi

doğru olmadığı gibi, kira sözleşmesinin 10/5.maddesinde beş yılın sonunda kiraya verenin, serbest iradesi ile çevrede oluşan rayice ve emsallere göre kira artış yapma hakkını saklı tutacağına ilişkin düzenleme mevcut olduğu halde, 21/08/2012-21/08/2013 dönemini kapsayan 6.kira yılı için kira sözleşmesi hükümlerine ve kira bedelinin tespiti davasındaki esaslara aykırı olacak şekilde aylık kira parasının tespitine karar verilmesi ve bu karar kesinleşmeden fazla ödenen paranın istirdadına hükmolunması da doğru olmadığından hükmün bozulması gerektiği görüşü ile sayın çoğunluğun hükmün onanmasına dair kararına katılmıyorum.20/01/2015
Yargıtay — Esas No: 2012/31303, Karar No: 2013/2580, Tarih: 24.01.2013

**7. Ceza Dairesi         2012/31303 E.  ,  2013/2580 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 1219 sayılı kanuna muhalefet

HÜKÜM : Hükümlülüğüne ve müsadereye

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

Dairemizin 11.10.2012 tarih ve 2010/1061 Esas 2012/25482 Karar sayılı kararına karşı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 16.12.2012 tarih ve 2008/16202 sayılı yazısı ile itirazda bulunulduğu anlaşılmakla;

Yapılan yeniden inceleme sonucunda, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nın itiraz nedenleri yerinde görüldüğünden, 6352 sayılı Yasa ile değişik 5271 sayılı CMK.nun 308/3.maddesi gözetilerek,

1-Dairemizin 11.10.2012 tarih ve 2010/1061 Esas - 2012/25482 Karar sayılı kararının kaldırılmasına,

2-Belgeli diş protez teknisyeni olan sanığın eyleminin 1219 sayılı Yasanın ek 7.maddesi kapsamında kaldığı ve aynı yasanın 5728 sayılı Yasa ile değişik ek 7/2.maddesi delaletiyle 41.maddesi gereğince cezalandırılmasına karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde doğrudan 5728 sayılı Yasa ile değişik 1219 sayılı Yasanın 41.maddesi uyarınca ceza tayini, sonuç cezaya etkili görülmediğinden bozma sebebi yapılmamıştır.

Yapılan duruşmaya, toplanan ve karar yerinde açıklanan delillere, gösterilen gerekçeye ve takdire göre sanığın yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, 24.01.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/11379, Karar No: 2023/20041, Tarih: 19.06.2023

**4. Ceza Dairesi         2021/11379 E.  ,  2023/20041 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2015/177 E., 2015/774 K.

SUÇ : Hakaret

HÜKÜM : Beraat

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama

Sanık hakkında kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

İstanbul Anadolu 62. Asliye Ceza Mahkemesinin kararı ile sanık hakkında hakaret suçundan, 5271 sayılı Kanun’un 223 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (c) bendi uyarınca beraat kararı verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Katılan vekilinin temyiz isteği suçun sübut bulduğuna ve resen tespit edilecek nedenlerle hükmün bozulması talebine ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Sanığın şikâyetçiye yönelik "Bu karakterinle sen nasıl bir çocuk yetiştiriyorum diyorsun, bu kadar zayıf karakterli görüp kuş gibi tuzağa çekmeye çalışıyorsun. Sanki bu kediyi Kaan bilmiyor süpriz yapıyorsun nasıl bir kadınsın sen ya" diye gönderdiği mesaj içeriğinde hakaret unsuru içermediği kabul edilerek beraat kararı verilmiştir.

IV. GEREKÇE

Sanık hakkında kurulan hükme yönelik temyiz sebeplerinin incelenmesinde,

Yapılan duruşmaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, Mahkeme'nin yargılama sonuçlarına uygun şekilde oluşan inanç ve takdirine, mesaj tespit tutanağı ve incelenen dava dosyası içeriğine göre, hukuka aykırılık görülmeyerek, katılan vekilinin yerinde görülmeyen temyiz sebeplerinin reddine karar verilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle Yerel Mahkemenin kararında katılan vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden temyiz sebeplerinin reddiyle HÜKMÜN, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesi'ne gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'na TEVDİİNE,

19.06.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/31283, Karar No: 2016/1514, Tarih: 21.01.2016

**22. Hukuk Dairesi         2015/31283 E.  ,  2016/1514 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA : Davacı, ücret zammı farkı, birleştirilmiş sosyal yardım alacağı, ikramiye, bulaşıcı hastalıklar primi ile ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, yerinde bulunmayan bütün temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, 21.01.2016 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/17295, Karar No: 2018/1958, Tarih: 10.04.2018

**19. Hukuk Dairesi         2016/17295 E.  ,  2018/1958 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi(Tic. Mah. Sıf.)

Taraflar arasındaki menfi tespit ve istirdat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, davalı banka tarafından davacı aleyhine kambiyo senedine dayalı takip başlatıldığını, takibe konu senetteki imzanın davacıya ait olmadığını belirterek, davacının davalıya borçlu olmadığının tespiti ile tahsil edilen 630,00 TL'nin istirdatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı davaya cevap vermemiş, davalı vekili duruşmadaki beyanında davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, Adli Tıp Kurumu tarafından düzenlenen raporda senetteki borçlu imzalarının davacı ...'a ait olup olmadığı yönünde tespitin yapılamadığının belirtildiği, ispat yükünün senetteki imzanın kendisine ait olmadığını ileri süren davacı tarafa ait olduğu, davacının iddiasını ispat edemediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Uyuşmazlık takip ve dava konusu bonodaki keşideci imzasının davacıya ait olup olmadığı noktasındadır. Takip dayanağı kambiyo senedinde davacıya atfen atılan imzanın ona ait olduğu hususundaki ispat külfeti davalıya aittir. Mahkemenin ispat külfetinin davacıya ait olduğu şeklindeki görüşü yerinde değildir. Öte yandan sağlıklı imza incelemesi yapılabilmesi için tatbiki imzaların asıl olması ve keşide tarihinin öncesine ait olması zorunludur. Mahkemece alınan bilirkişi raporu yeterli imza örnekleri olmadan düzenlenmiş olduğundan hükme esas alınması doğru görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde temyiz eden davacıya iadesine, 10/04/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/7921, Karar No: 2017/3449, Tarih: 29.03.2017

**18. Ceza Dairesi         2015/7921 E.  ,  2017/3449 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hakaret

HÜKÜM : Mahkumiyet

KARAR

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle, başvurunun süresi, kararın niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü.

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

Sanığa yükletilen hakaret eylemiyle ulaşılan çözümü haklı kılıcı zorunlu öğelerin ve bu eylemin sanık tarafından işlendiğinin Kanuna uygun olarak yürütülen duruşma sonucu saptandığı, bütün kanıtlarla aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların temyiz denetimini sağlayacak biçimde ve eksiksiz sergilendiği, özleri değiştirilmeksizin tartışıldığı, vicdani kanının kesin, tutarlı ve çelişmeyen verilere dayandırıldığı,

Eylemin doğru olarak nitelendirildiği ve Kanunda öngörülen suç tipine uyduğu,

Temel ceza doğrudan TCK'nın 125/3-a maddesi uyarınca belirlenmemiş ise de, bu hususun sonuca etkili olmadığı,

TCK'nın 53/1-b maddesinde yer alan hak yoksunluğunun uygulanmasına ilişkin hükmün, Anayasa Mahkemesinin 08.10.2015 tarih ve 2014/140 Esas, 2015/85 sayılı kararı ile iptal edilmesi nedeniyle uygulanma olanağı ortadan kalkmış ise de, bu durumun infaz sırasında resen gözetilebileceği,

Anlaşıldığından, O Yer Cumhuriyet Savcısının ileri sürdüğü nedenler yerinde görülmediğinden tebliğnameye uygun olarak, TEMYİZ DAVASININ ESASTAN REDDİYLE HÜKMÜN ONANMASINA, 29.03.2017 tarihinde oy çokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY

Sayın çoğunluk ile aramızdaki uyuşmazlık, cezaevinde hükümlü olarak bulunan sanığın 5275 sayılı Yasanın 66. maddesi kapsamında telefonla görüşme hakkından yararlanırken babası ile yaptığı telefon görüşmesi sırasında infaz koruma memuruna söylediği hakaret içeren sözlerin kayda alınması nedeniyle delil olarak kullanılıp kullanılmayacağı, telefonla görüşme sırasında kaydedilen sözlerin hükme esas alınıp alınmayacağı noktasındadır.

İlk olarak cezaevinde bulunan hükümlülerin yaptığı telefon görüşmelerine yönelik dinlemenin niteliğinin tesbiti gerekir, bu adli nitelikte bir dinleme midir, yoksa idari nitelikte bir dinleme midir.

5275 sayılı Yasanın 66. maddesi ile hükümlüye cezaevinde bulunduğu süre içinde belli şartlar altında belli yakınları ile telefonla görüşme olanağı tanınmış ancak cezaevinde disiplin ve düzenin sağlanması, suç işlenmesinin önlenmesi amacıyla bu görüşmelerin dinlemesi ve kayda alınması öngörülmüştür. Bu düzenleme ile idari nitelikte bir dinlemenin getirildiği kuşkusuzdur. O halde idari nitelikteki bir telefonla dinleme sonucu elde edilen delil ceza muhakemesinde kullanılabilir mi sorusu uyuşmazlığın temel noktasını oluşturmaktadır. Bu sorunun cevabını doğru tespit etmek için ceza muhakeme sistemimizin kabul ettiği hukuka aykırı delil ve delil değerlendirme yasağının somut olaya doğru uygulanması gerekir.

Günümüzde ceza muhakemesinin temel amacı maddi gerçeğe ulaşmak olmakla birlikte, klasikleşen bir retorik ile söylersek ne pahasına olursa olsun mutlak gerçeğe ulaşmak yerine, dürüst, temiz, adil bir yargılama ile önceden belirlenen usul hükümlerine uyularak maddi gerçeğe ulaşmak asıl hedef olmalıdır.

Ceza muhakemesinde her şey delil olma özelliği taşır. Bu delillerin hükme esas alınıp alınamayacağını, doğruluğunu yargıç serbestçe takdir ederek karar verir. Öğreti de buna "vicdani delil" veya "serbest ispat" sistemi denir. CMK 217. maddesi ile açık bir şekilde "serbest ispat" sistemini benimsemiştir. Ancak bu sistemin de bazı sınırlamaları vardır. Hukuka aykırı delil kullanılmaması ve delil değerlendirme yasağı, bunun önemli bir istisnasıdır.

Hukuka aykırılık ise CMK'nın 288. maddesinde tanımlanmıştır. "Bir hukuk kuralının uygulanmaması veya yanlış uygulanması hukuka aykırılıktır. Bu tanımdan da anlaşılacağı gibi delilin elde edilmesi aşamasında bir hukuk kuralı ihlal edilmiş ise artık bu delil hukuka aykırıdır ve CMK 217/2 uyarınca dışlanması gerekir. Hukuka aykırılığı sadece delilin elde edilmesi aşamasında yasak sorgu yöntemlerinin kullanılmasına indirgememek gerekir. Hukuk kuralına aykırı davranılarak elde edilen her delil değerlendirme yasağı kapsamına girmelidir. Bir delilin kullanılması, hükme esas alınması hukuk kuralı ile çatışıyor ise artık bu delil dışlanmalıdır. Kullanılmama ve hükme esas alınmamayı kapsayacak şekilde bunu "hukuka aykırı delilin değerlendirme yasağı" olarak ifade edebiliriz.

Somut bir örnek ile açıklarsak Cumhuriyet Savcısı huzurunda ifade veren sanığın eşi CMK 45. maddedeki çekinme hakkını kullanmayarak eşi aleyhine delil olabilecek nitelikte ifade verdikten sonra yargılama aşamasında tanıklıktan çekindiğini bildirdiğinde artık Cumhuriyet Savcısı huzurunda verdiği ifade delil değerlendirme yasağı kapsamında kalacaktır. Aslında soruşturma aşamasında yasak bir yöntem kullanılmamıştır. Kendi isteği ile tanıklık yapmıştır. Ancak kovuşturma aşamasında çekinmekle ilk verdiği ifade hukuka aykırı hale gelmiş bu delil değerlendirme kapsamına girmiştir. Nedeni CMK 45. madde ile çelişir hale gelmiştir. Yargıtayımızın tanıklık konusunda yerleşik ve doğru uygulaması bu durumda delil değerlendirme yasağı yönündedir. Bu örnekten de anlaşılacağı gibi delilin hukuka aykırılığı kavramını delilin elde edilmesi sırasında yasak yönteme başvurulması ile sınırlamamalı bunun yerine CMK 217/2 ile benimsenen daha geniş olan "Hukuka aykırı delil" kavramını benimsemek gerekir.