muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/20049, Karar No: 2016/188, Tarih: 18.01.2016

**5. Hukuk Dairesi         2015/20049 E.  ,  2016/188 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Siirt 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 11/03/2014

NUMARASI : 2013/999-2014/316

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. ve 18. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, davacı idare vekilince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. ve 18. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davacı idare vekilince temyiz edilmiştir.

Taşınmaz malın tarım arazisi niteliğinde kabulü ile olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net geliri üzerinden bilimsel yolla değerinin tesbit edilmesinde; üzerinde bulunan yapılara resmi birim fiyatları esas alınıp, yıpranma payı düşülerek değer biçilmesinde ve tespit edilen bedelin mülkiyet ihtilafına ilişkin dava sonunda hak sahibi olduğunu ispat edene ödenmek üzere bankada üçer aylık vadeli hesaba yatırılmasında bir isabetsizlik görülmemiştir. Ancak;

Dava konusu taşınmaz üzerinde bulunan nar ağaçlarının dosya içerisindeki fotoğraflarına göre, dava tarihi itibari ile 3-5 yaşında olmadığı izlenimi edinildiğinden, ağaçların yaşı yönünden yeniden yaptırılacak bilirkişi incelemesi sırasında gerektiğinde tanık da dinlenerek, nar ağaçlarının gerçek yaşı belirlenmek suretiyle belirlenen yaşlarına göre, dava tarihi itibari ile adet olarak maktu bedelleri İl, Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü'nden getirtilip, bilirkişi raporu denetlendikten sonra ağaç bedellerine hükmedilmesi gerektiğinin düşünülmemesi,

Doğru görülmemiştir.

Davacı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, 18.01.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/26605, Karar No: 2024/20030, Tarih: 16.12.2024

**2. Ceza Dairesi         2023/26605 E.  ,  2024/20030 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

ASIL KARAR TARİHİ : 20.02.2023

EK KARAR TARİHİ : 02.06.2023

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Temyiz isteminin reddine

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Ek kararın onanması

Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen 02.06.2023 tarihli ve 2023/1646 Esas, 2023/2220 Karar sayılı ek kararın; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 296/2. maddesi uyarınca temyiz edilebilir olduğu, 260/1. maddesi gereği temyiz edenlerin ek kararı temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 296/2. maddesi gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 298/1. maddesi gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

5271 sayılı Kanun’un 286/2-a. maddesinde yer verilen; “İlk derece mahkemelerinden verilen beş yıl veya daha az hapis cezaları ile miktarı ne olursa olsun adli para cezalarına ilişkin istinaf başvurusunun esastan reddine dair bölge adliye mahkemesi kararları”nın temyiz incelemesine tabi olmadığına ilişkin düzenleme ile aynı Kanun’un 286/3. maddesinde belirtilen suçlar ve aynı Kanun’un 296/1. maddesinin ilgili bölümünde yer alan; “... temyiz edilemeyecek bir hüküm temyiz edilmiş ise …, hükmü temyiz olunan bölge adliye veya ilk derece mahkemesi bir karar ile temyiz istemini reddeder.” şeklindeki hüküm uyarınca; Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 15. Ceza Dairesinin, 02.06.2023 tarihli ve 2023/1646 Esas, 2023/2220 Karar sayılı ek kararında hukuka aykırılık görülmediğinden sanık ve müdafiinin temyiz istemlerinin, aynı Kanun’un 296/2. maddesi gereği, Tebliğname'ye uygun olarak REDDİ İLE EK KARARIN ONANMASINA, dava dosyasının, aynı Kanun’un 304/1. maddesi uyarınca Ankara 49.Asliye Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 15. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 16.12.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/8939, Karar No: 2011/4372, Tarih: 06.06.2011

**8. Ceza Dairesi         2009/8939 E.  ,  2011/4372 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 6136 sayılı Yasaya aykırılık ve kavgada silah boşaltma

HÜKÜM : Hükümlülük, erteleme ve müsadere, sanığın üzerine atılı kavgada silah boşaltma suçundan açılan davanın TCK.nun 99. maddesi gereğince düşürülmesine

Gereği görüşülüp düşünüldü:

5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 7, 5252 sayılı Türk Ceza Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun 9. maddeleri karşısında; sanığa yüklenen suçların yasa maddesinde öngörülen cezalarının türü ve üst sınırı itibariyle tabi olduğu suç tarihinde yürürlükte bulunan ve lehe olan 765 sayılı TCK.nun 102/4 ve 104/2. maddelerinde belirlenen 7 yıl 6 aylık dava zamanaşımının suç tarihinden temyiz inceleme tarihine kadar gerçekleştiği anlaşılmış ve sanık ile C.Savcısının temyiz itirazları bu nedenle yerinde görülmekle sair yönleri incelenmeyen hükümlerin 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nun 321. maddesi uyarınca (BOZULMASINA), ancak; yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen bu hususta anılan yasanın 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak karar verilmesi mümkün olduğundan sanık hakkında açılan kamu davalarının gerçekleşen dava zamanaşımı nedeniyle 765 sayılı TCK.nun 102/4, 104/2 ve CMK.nun 223. maddeleri gözetilerek (DÜŞÜRÜLMESİNE), emanete kayıtlı tabanca, mermi çekirdeği ve boş kovanların müsaderesine 06.06.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/4798, Karar No: 2017/11260, Tarih: 04.12.2017

**17. Hukuk Dairesi         2015/4798 E.  ,  2017/11260 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki zorunlu deprem sigortası poliçesinden doğan tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı da...ın reddine dair verilen hükmün süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili; davacının ...'da 23/10/2011 tarihinde yaşanan ilk deprem sonrası 25/10/2011 tarihinde maliki olduğu dairesinin zorunlu deprem sigortasını ... adına davalı ... A.Ş.'ye ve ... teminatını aşan kısım için ise ... Sigorta A.Ş.'ne konut sigortası ile sigortalattığını, birinci depremden sonra 09.11.2011'de meydana gelen ikinci deprem sonucu yıkılan bina için yaptığı başvurunun reddedildiğini belirterek 5.000,00 TL ise ... A.Ş.'den ve 17.000,00 TL... Sigorta A.Ş.'den olmak üzere toplam 22.000,00 TL alacağın hakkın doğduğu andan itibaren yasal oran üzerinden faizi ile tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... A.Ş. Vekili; yapılan zorunlu deprem sigortasının ... nam ve hesabına düzenlendiğini, bu nedenle da...ın husumet yokluğu nedeni ile reddine karar verilmesini, davacı tarafça hasar bildiriminde bulunulmadığını ve ilk depremde hasar gören evi sigorta yaptırdığı için kötüniyetli olduğunu belirterek da...ın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...Ş. vekili; depremden ötürü konutunun ağır hasar görmesinden dolayı ...'a başvuru yapan davacıya 92.040,00 TL ödeme yapıldığını, davacının ...'ın belirlediği bina bedelini aşan kısım için talepte bulunabileceğini ve limiti aşan zarar bulunmadığı için talebinin hukuki dayanaktan yoksun olduğunu belirterek da...ın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, da...ın reddine karar verilmiş; hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, zorunlu deprem sigorta sözleşmesinden (...) ve ... teminatını aşan kısım için ise konut sigortasından kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.

Dosyadaki bilgi ve belgelerden ve davalı savunmalarından davacının dava konusu edilen konutunu 25/10/2011 tarihinde davalı nezdinde zorunlu deprem sigortası kapsamında sigortalattığı, 23/10/2011 ve 09/11/2011 tarihlerinde depremlerin meydana geldiği, davalının binanın poliçenin tanzim edilmesinden evvel meydana gelen deprem nedeniyle hasar aldığından bahisle ödeme yapmayı reddettiği anlaşılmaktadır.

Mahkemece, davacıya ait taşınmazın 23/10/2011 tarihinde meydana gelen birinci depremde zarar gördüğü, ... poliçesi ile ... teminatını aşan kısımlar için ihtiyari sigorta poliçesinin zararın meydana gelmesinden sonra düzenlenmiş olduğunun anlaşıldığı, riskin meydana geldiği tarihte poliçe kapsamında olmayan taşınmazda deprem nedeni ile meydana gelen zararın, davalılardan talep edilemeyeceği kabul edilmiş ve da...ın reddine karar verilmiştir.

Mahkemece, davacıya ait taşınmazın 23/10/2011 tarihinde meydana gelen birinci depremde zarar gördüğü, ... poliçesi ile ... teminatını aşan kısımlar için ihtiyari sigorta poliçesinin zararın meydana gelmesinden sonra düzenlenmiş olduğunun anlaşıldığı, riskin meydana geldiği tarihte poliçe kapsamında olmayan taşınmazda deprem nedeni ile meydana gelen zararın, davalılardan talep edilemeyeceği kabul edilmiş ve da...ın reddine karar verilmiştir.

TTK 1282. maddesi uyarınca, sigortacı, geçerli bir sigorta ilişkisi kurulduktan sonra oluşan rizikolardan sorumlu olduğu gibi aynı Yasa'nın 1281. maddesi hükmüne göre, kural olarak rizikonun teminat dışında kaldığına ilişkin yine T.T.K. 1279.maddesi hükmüne göre rizikodan sonra poliçenin düzenlendiğini geçersiz olduğunun sigortacı tarafından kanıtlanması gerekir.

Binaların sigortalatılmadan önce hasar durumunun tespiti ile sigorta işlemlerinin yapılıp yapılmayacağı hususunda sorumluluğun basiretli bir tacir gibi davranması gereken davalı ... şirketinde olduğu anlaşılmakla talebin teminat dışı olduğunu ispat yükümlülüğünün davalı ... şirketinde olduğu hususu gözardı edilerek işin esasına girilmeden da...ın reddine karar verilmesi doğru olmayıp, bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davacıya geri verilmesine, 04/12/2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/8778, Karar No: 2010/16850, Tarih: 07.10.2010

**5. Hukuk Dairesi         2010/8778 E.  ,  2010/16850 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılarak üzerine pilon dikilip enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın pilon yeri bedeli ile irtifak hakkı karşılığının tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı idare vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, kamulaştırmasız el atılarak üzerine pilon dikilip enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, pilon yeri bedeli ile irtifak hakkı karşılığının tahsili istemine ilişkindir.

Davaya konu teşkil eden arazi niteliğindeki taşınmaza gelir metoduna göre değer biçilmesinde ve pilon yeri bedeli ile irtifak hakkı karşılığının tahsiline karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Davalı idare vekilinin temyiz itirazı yerinde olmadığından usul ve yasaya uygun hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı kalan onama harcının alınmasına, peşin alınan temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, 07.10.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/3039, Karar No: 2017/4023, Tarih: 24.05.2017

**11. Ceza Dairesi         2015/3039 E.  ,  2017/4023 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Resmi belgede sahtecilik

HÜKÜM : Mahkumiyet

1- Sanıklar hakkında, ... ve ...’un kimlik bilgilerini kullanmak suretiyle ... Emlak Turizm ve Tic. Ltd. Şti’ni noterde hisse devir senedi ile devralıp ... ve ... adına tescil ettirdikleri ve yine... Emlak Ltd. Şti yetkilisi olarak İsmail Bülent adına Sincan 2. Noterliği’nde imza sirküleri çıkartarak şirket müdür ve ortağı görünen ... adına Kuveytürk Katılım Bankası Demetevler Şubesi’nde hesap açtırmak suretiyle 5237 sayılı TCK’nın 204/1-3,43. maddesi uyarınca “zincirleme şekilde kanunen sahteliği sabit oluncaya kadar geçerli resmi belgede sahtecilik” suçunu işledikleri iddiası ile açılan kamu davasında; sanıkların aşamalardaki beyanlarında haklarında aynı konuda Adana 6. Ağır Ceza Mahkemesi’nin 2009/190 Esas sayılı dosyasında yargılandıklarını beyan etmeleri, sanık ...’in dosya içerisinde sunduğu 28.07.2013 temyiz dilekçesi ekindeki Adana 6. Ağır Ceza Mahkemesi’nin 2009/190 Esas sayılı dosyasına ait olduğu iddia edilen 5 sayfa kararın 120 ve 121 sayfalarında yer alan hüküm kısmında sanıklar hakkında verilen mahkumiyet hükümlerinin, iş bu dava dosyamızın konusu ile aynı olabileceği anlaşılmakla, temyiz dilekçesine eklenen Adana 6. Ağır Ceza Mahkemesi’nin 2009/190 Esas sayılı dava dosyası celbedilerek sanık hakkında mükerrer dava bulunup bulunmadığı araştırılıp sonucuna göre hüküm kurulması gerekirken eksik inceleme ile mahkumiyet kararı verilmesi,

2-Kabule göre ise;

a) Suçun konusunu oluşturan “hisse devri sözleşmesinin” kanun hükmü gereği sahteliği sabit oluncaya kadar geçerli resmi belge niteliğinde bulunduğu ve TCK.nın 204/3. maddesinin de uygulanması gerektiğinin düşünülmemesi,

b) 5237 sayılı TCK’nın 53. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde yer alan haklardan sanığın sadece kendi alt soyu üzerindeki velayet, vesayet ve kayyımlık yetkileri yönünden koşullu salıverilme tarihine kadar uygulanması gerektiğinin gözetilmemesinin Anayasa Mahkemesinin 08.10.2015 gün 2014/140 Esas, 2015/85 sayılı iptal kararı ile birlikte yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş; sanıkların temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükümlerin bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 24.05.2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/13589, Karar No: 2013/20908, Tarih: 18.11.2013

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2013/13589 E.  ,  2013/20908 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, iş kazası sonucu maluliyetinden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

1- Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici sebepler ile temyiz kapsam ve nedenlerine göre davalılar vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine.

2-Dava, iş kazası sonucu sürekli iş göremezliğe uğrayan sigortalının maddi ve manevi zararının giderilmesi istemlerine ilişkindir.

Mahkemece, taleple bağlı kalınarak 3.335,62TL maddi, 10.000,00TL manevi tazminatın davalılardan tahsiline karar verilmiş ise de varılan bu netice maddi tazminat davası bakımından doğru olmamıştır.

Şöyle ki; sigortalıya bağlanacak geliri ve giderek hükmedilecek maddi tazminat ile manevi tazminatın takdirini doğrudan etkilemesi nedeniyle, işçide oluşan meslekte güç kayıp oranının hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeksizin kesin olarak saptanması gerektiği hususu tartışmasızdır. Fakat diğer taraftan sigortalının maluliyetinin kesin olarak saptanması kadar önemli bir diğer husus daha vardır ki; buda tarafların usuli kazanılmış hak durumlarına Mahkemece riayet edilmesidir.

Bu kapsamda davanın yasal dayanağı bir yönüyle 5510 sayılı Yasa’nın 19. maddesi iken diğer yönüyle de kazanılmış hakların güvence altına alındığı anayasa ve hukukun evrensel prensipleridir.

5510 sayılı Yasa’nın 19. maddesine göre iş kazası veya meslek hastalığı sonucu oluşan hastalık ve özürler nedeniyle Kurumca yetkilendirilen sağlık hizmeti sunucularının sağlık kurulları tarafından verilen raporlara istinaden Kurum sağlık kurulunca meslekte kazanma gücü en az %10 oranında azalmış bulunduğu tespit edilen sigortalının sürekli iş göremezlik gelirine hak kazanacağı, iş kazası ve meslek hastalığı sonucu sürekli iş göremezlik hallerinde meslekte kazanma gücündeki kayıp oranının belirlenmesine ve bu maddenin uygulanmasına ilişkin diğer usul ve esasların Kurum tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenleneceği bildirilmiştir. Bu yasal düzenleme gereğince düzenlenen Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği’nin 45. maddesinde sürekli iş göremezlik gelirinin iş kazası

-veya meslek hastalığı sonucu oluşan hastalık ve özürler nedeniyle Kurumca yetkilendirilen sağlık hizmeti sunucularının sağlık kurulları tarafından verilen raporlara istinaden Kurum Sağlık Kurulunca meslekte kazanma gücü en az %10 oranında azalmış bulunduğu tespit edilen sigortalıya bağlanacağı bildirilmiştir.Öte yandan 5510 sayılı Yasa’nın 95. maddesine göre "Bu Kanun gereğince, yurt dışında tedavi için yapılacak sevklere, çalışma gücü kaybı, geçici iş göremezlik ödeneklerinin verilmesine ilişkin raporlar ile iş kazası ve meslek hastalığı sonucu meslekte kazanma gücü veya çalışma gücü kaybına esas teşkil edecek sağlık kurulu raporlarının usûl ve esaslarını, bu raporları vermeye yetkili sağlık hizmeti sunucularının sahip olması gereken kriterleri belirlemeye, usûlüne uygun olmayan sağlık kurulu raporu ve dayanağı tıbbî belgeleri düzenleyen sağlık hizmet sunucusuna iade edecek belirlenen bilgileri içerecek şekilde yeniden düzenlenmesini istemeye Kurum yetkilidir. Usûlüne uygun sağlık kurulu raporu ve dayanağı tıbbî belgeler ile gerekli diğer belgelerin incelenmesiyle; yurt dışında tedavi için yapılacak sevklere, vazife malullük derecesini, iş kazası veya meslek hastalığı sonucu tespit edilen meslekte kazanma gücünün kaybına veya meslekte kazanma gücünün kaybı derecelerine ilişkin usûlüne uygun düzenlenmiş sağlık kurulu raporları ve diğer belgelere istinaden Kurumca verilen karara ilgililerin itirazı halinde, durum Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulunca karara bağlanır.Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar, Sağlık Bakanlığı ile Kurumun birlikte çıkaracağı yönetmelikle düzenlenir.Bu yasal düzenleme gereğince düzenlenen Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşleri Yönetmeliğinin Geçici 1. maddesinde; Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce çalışma gücü kaybı, iş kazası, meslek hastalığı, vazife malullüğü, harp malullüğü sonucu meslekte kazanma gücü kaybı ile erken yaşlanma durumlarının tespiti talebinde bulunan sigortalılar ve hak sahipleri için, yürürlükten kaldırılan ilgili sosyal güvenlik mevzuatının 5510 sayılı Yasa’ya aykırı olmayan hükümlerinin uygulanacağı, 5. maddesinde sigortalı ve hak sahiplerinin çalışma gücü oranlarının a) Sağlık Bakanlığı eğitim ve araştırma hastaneleri, b) Devlet Üniversitesi, c) Türk Silahlı Kuvvetlerine bağlı asker hastaneleri, ç) sigortalıların ikamet ettikleri illerde (a), (b), (c) bentlerinde belirtilen hastanelerin bulunmaması durumunda Sağlık Bakanlığı tam teşekküllü hastanelerin yetkili olduğu, bildirilmiş, Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliğinin 56. maddesinde ise Kurum Sağlık Kurulunca verilen karara karşı yapılan itirazların Yüksek Sağlık Kurulunca inceleneceği bildirilmiştir.

Kural olarak Yüksek Sağlık Kurulunca verilen karar Sosyal Güvenlik Kurumu’nu bağlayıcı nitelikte ise de, diğer ilgililer yönünden bir bağlayıcılığı olmadığından Yüksek Sağlık Kurulu Kararına itiraz edilmesi halinde inceleme Adli Tıp Kurumu aracılığıyla yaptırılmalıdır. Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu'nun 28.06.1976 günlü, 1976/6-4 sayılı Kararı da bu yöndedir.

Fakat diğer taraftan yukarıda da belirtilmeye çalışıldığı üzere tarafların kazanılmış hak durumları anayasa ve evrensel hukuk ilkeleri gereği Mahkemece dikkate alınması gereken bir husus olduğu asla göz ardı edilmemelidir.

Zira;Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununda “usuli kazanılmış hak” kavramına ilişkin açık bir hüküm bulunmamaktadır. Bu kurum, davaların uzamasını önlemek, hukuki alanda istikrar sağlamak ve kararlara karşı genel güvenin sarsılmasını önlemek amacıyla Yargıtay uygulamaları ile geliştirilmiş, öğretide kabul görmüş ve usul hukukunun vazgeçilmez, ana ilkelerinden biri haline gelmiştir. Anlam itibariyle, bir davada, mahkemenin yada tarafların yapmış olduğu bir usul işlemi ile taraflardan biri lehine doğmuş ve kendisine uyulması zorunlu olan hakkı ifade etmektedir.

Kazanılmış haklar Hukuk Devleti kavramının temelini oluşturan en önemli unsurlardandır. Kazanılmış hakları ortadan kaldırıcı nitelikte sonuçlara yol açan yorumlar Anayasanın 2.maddesinde açıklanan “Türkiye Cumhuriyeti sosyal bir hukuk devletidir” hükmüne aykırılık oluşturacağı gibi toplumsal kararlılığı, hukuksal güvenceyi ortadan kaldırır, belirsizlik ortamına neden olur ve kabul edilemez.

Yargıtay içtihatları ile kabul edilen “usuli kazanılmış hak” olgusunun, bir çok hukuk kuralında olduğu gibi yine Yargıtay içtihatları ile geliştirilmiş istisnaları bulunmaktadır:

Tüm bu açıklamalardan sonra somut olayda, her ne kadar 5510 sayılı Yasanın 19.maddesindeki prosedüre uygun olarak sigortalının sürekli iş göremezlik oranı %41,2 olarak ortaya konmuşsa da varılan bu sürekli iş göremezlik oranına davacı yanın itirazı olmaksızın yalnızca davalılar vekilinin itirazıyla ulaşıldığından bu kez de davalı yararına oluşan usuli kazanılmış hak durumunun göz ardı edilmesi ve buna göre de %41,2 oranındaki maluliyetin esas alındığı hesap raporuna itibar edilerek neticeye varılması doğru olmamıştır.

Mahkemece, açıklanan bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin ... şekilde hüküm kurması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Yapılacak iş; davalı yararına yukarıdaki açıklamalar kapsamında oluşan usuli kazanılmış hak durumunu gözeterek kazalı sigortalının %35,2 oranında sürekli iş gücü kaybına uğradığı kabulüne göre maddi zararını yeniden hesaplatmak ve tüm delilleri bir arada değerlendirerek maddi tazminat davası bakımından yeni bir karar vermekten ibarettir.

O halde, davalılar vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

Yapılacak iş; davalı yararına yukarıdaki açıklamalar kapsamında oluşan usuli kazanılmış hak durumunu gözeterek kazalı sigortalının %35,2 oranında sürekli iş gücü kaybına uğradığı kabulüne göre maddi zararını yeniden hesaplatmak ve tüm delilleri bir arada değerlendirerek maddi tazminat davası bakımından yeni bir karar vermekten ibarettir.

O halde, davalılar vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, emyiz harcının istek halinde davalılara iadesine, 18/11/2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.