muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2019/3601, Karar No: 2019/21258, Tarih: 28.11.2019

Ç) İstinaf başvurusu :

İlk derece mahkemesinin kararına karşı, davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

D) İstinaf Sebepleri:

Davacı vekili istinaf başvurusunda; davalı tarafın, feshin gerekçesine ilişkin cevap dilekçesinde ileri sürdüğü sebeplerle, iş sözleşmesinin feshine ilişkin yazılı bildirim ve ekinde belirtilen sebepler tamamen farklı olduğunu, dava konusu olay yönünden; Olağanüstü Hal kararının ve buna dayalı olarak çıkartılan 667 sy. vd. KHK'ların ve üretilen yargı kararlarının, yine davacı hakkında fesihten sonra yürütülen soruşturma ve kovuşturmaların, hem zaman hem de içerik yönünden dava konusu olaya uygulanmasının mümkün olmadığını, davanın reddi yönünde hüküm kurulmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

E) Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti :

Bölge adliye mahkemesince, “Dava, feshin geçersizliğinin tespiti ve işe iade istemine ilişkindir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, işveren tarafından gerçekleştirilen iş akdi feshinin geçerli nedene dayanıp dayanmadığı noktasında toplanmaktadır.

Davacı vekilinin istinaf başvurusu yönünden yapılan inceleme neticesinde, davacının FETÖ/PDY Terör örgütü üyesi olduğu iddiasıyla iş sözleşmesinin feshedildiği, ancak davacı hakkında bu terör örgütü üyeliğinden disiplin soruşturmasının, müfettiş raporunun bulunmadığı, Cumhuriyet Başsavcılığınca da böyle bir iddia ile soruşturma yürütülmediği anlaşılmakla, yerel mahkeme kararının ortadan kaldırılarak davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.” gerekçesiyle, ilk derece mahkemesinin karar ve gerekçesinin yerinde olmadığına, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan kabulüne ve davacının işe iadesine karar verilmiştir.

F) Temyiz Başvurusu :

Bölge Adliye Mahkemesi’nin kararına karşı davalı vekili temyiz başvurusunda bulunmuştur.

G) Gerekçe:

Dosyadaki bilgi ve belgelerden, davacının davalı işletmenin bütününün sevk ve idaresinden sorumlu genel müdüre bağlı genel müdür yardımcısı olduğu, İş Kanunu’nun 18/son maddesine göre iş güvencesine tabi olmadığı anlaşılmakla, işe iade davasının bu gerekçeyle reddi gerekirken, yazılı şekilde kabulü hatalıdır.

Dairemizce 4857 sayılı İş Kanunu’nun 20/3. maddesi uyarınca aşağıdaki gibi karar vermek gerekmiştir.

H) Hüküm:

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1- Bölge Adliye Mahkemesi ile İlk Derece Mahkemesinin kararlarının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. Davanın REDDİNE,

3. Alınması gereken 44,40 TL. karar-ilam harcından, 29,20 TL. peşin harcın mahsubu ile 15,20 TL. bakiye karar-ilam harcının davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

4. Davacının yaptığı yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, davalının yaptığı 64,00 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,

5. Davalı vekille temsil edildiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT. uyarınca belirlenen 2.725,00 TL. maktu vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,

4. Davacının yaptığı yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, davalının yaptığı 64,00 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,

5. Davalı vekille temsil edildiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT. uyarınca belirlenen 2.725,00 TL. maktu vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,

6. Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde davalıya iadesine,

7- Dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin ilgili Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

Kesin olarak 28.11.2019 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/19757, Karar No: 2013/15405, Tarih: 24.09.2013

**7. Hukuk Dairesi         2013/19757 E.  ,  2013/15405 K.**

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davalı ... vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

1-Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı Bakanlık vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2-Davacı vekili davacının davalı Bakanlığa bağlı işyerinde alt işverenler nezdinde çalışırken iş sözleşmesinin feshedildiğini, ödenemeyen alacaklarının bulunduğunu iddia ederek kıdem tazminatı ile bazı işçilik alacaklarının tahsilini istemiştir.

Davalı taraf davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sonucu toplanan delillere göre davalı Bakanlık açısından davanın kısmen kabulüne, diğer davalı ... Ltd. Şti. hakkındaki davanın ise açılmamış sayılmasına karar verilmiş, karar davalıların temyizi üzerine 22. Hukuk Dairesi'nin 11/03/2013 tarihli ilamı ile ihbar tazminatı talebinin reddi gerektiği gerekçesi ile bozulmuştur.

Mahkeme bozmaya uymuş, ihbar tazminatı talebini reddetmiş, diğer alacaklar açısından kısmen kabul kararı vermiş ve alacakların davalı Bakanlıktan tahsili yönünden hüküm kurmuştur.

Davacı vekili davasını davacı Bakanlık yanında son alt işveren olarak ... Ltd. Şirketine karşı açmıştır.yargılamanın ilerleyen aşamalarında davacı taraf bu davalı hakkındaki davayı atiye terketmiştir. Mahkemece bozma

öncesi kararda bu davalı hakkındaki davanın açılmamış sayılmasına karar verildiği halde bozmaya uyularak kurulan hükümde bu davalı hakkındaki hüküm kurulmaması, davalının karar başlığında gösterilmemesi hatalıdır.

Ne var ki; bu yanlışlıklıkların giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, hüküm bozulmamalı, düzeltilerek onanmalıdır.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle,

1-Mahkeme karar başlığına “Davalı: 2- ATLAS TEMİZLİK HİZMETLERİ SAN TİC LTD ŞTİ - Lale Sok. No:36/2 Bayrampaşa/ İSTANBUL vekili Av. ... Nadi ...” rakam ve sözcüklerinin eklenmesine,

2-Hüküm fıkrasının 1 numaralı bendinin tümü ile hükümden çıkarılarak yerine;

“1-A)Davalı ... Temzlik Hizmetleri San.Tic.Ltd.Şti. hakkında açılan davanın 16/02/2010 tarihinde HUMK'nun 409. maddesi gereğince işlemden kaldırılmasına karar verildiğinden ve aradan üç aydan fazla süre geçerek yenilenmediğinden bu davalı hakkındaki davanın AÇILMAMIŞ SAYILMASINA,

B)Davacının Hafta tatili, yıllık ücretli izin alacağı, fazla mesai ve ücret alacağı hakkındaki davanın ATİYE BIRAKILMASINA,” rakam ve sözcüklerinin yazılmasına, kararın hüküm fıkrası düzeltilmiş bu şekli ile ONANMASINA, 24/09/2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/12565, Karar No: 2015/2407, Tarih: 05.02.2015

**8. Hukuk Dairesi         2014/12565 E.  ,  2015/2407 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davada, 4721 Sayılı TMK'nın "Miras Hukuku" (TMK.3.Kitap) hükümlerinden kaynaklanan ve diğer dairelerin görevine girmeyen davalar sonucu verilen hüküm ve kararların Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulu'nun 19.01.2015 tarih 2015/8 sayılı Kararı ile hazırlanıp, 22.01.2015 Tarihli ve 29244 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Hukuk Daireleri'ne ilişkin iş bölümü uyarınca, hükme yöneltilen temyiz itirazlarının incelenmesi Yargıtay (14.) Hukuk Dairesi'nin görev alanına girmesi nedeniyle, dosyanın anılan Daire Başkanlığı'na GÖNDERİLMESİNE, 05/02/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/1332, Karar No: 2015/2519, Tarih: 03.04.2015

**20. Hukuk Dairesi         2015/1332 E.  ,  2015/2519 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Vesayet hukukuna ilişkin davada ... 2. Sulh Hukuk Mahkemesi ve ...3. Sulh Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, vasi atanma istemine ilişkindir.

Türk Medenî Kanununun 411. maddesine göre, "Vesayet işlerinde yetki, küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir." Aynı Kanunun 19/1. maddesi uyarınca da, “Yerleşim yeri, bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.”

... 2. Sulh Hukuk Mahkemesince kısıtlı adayının nüfus kayıtlarına göre “...” adresinde ikamet ettiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

... 3. Sulh Hukuk Mahkemesi ise kısıtlı adayının nüfus kayıtlarına göre “adresinde ikamet ettiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

Dosya kapsamından, her ne kadar ... 2. Sulh Hukuk Mahkemesince kısıtlı adayının nüfus kayıtlarına göre “Y.. adresinde ikamet ettiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiş ise de 25.08.2014 tarihli kolluk araştırmasına göre kısıtlı adayının bu adreste bulunmadığı, “.. adresinde ikamet ettiğinin anlaşılmasına göre, uyuşmazlığın ... 2. Sulh Mahkemesinde çözümlenmesi gerekmektedir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri gereğince ... 2. Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 03/04/2015 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/13882, Karar No: 2010/21448, Tarih: 13.12.2010

**5. Hukuk Dairesi         2010/13882 E.  ,  2010/21448 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın irtifak hakkı karşılığının tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı idare vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, irtifak hakkı karşılığının tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı idare vekilince temyiz edilmiştir.

Davaya konu teşkil eden arazi niteliğindeki taşınmaza gelir metoduna göre; üzerinde bulunan yapıya resmi birim fiyatları esas alınıp, yıpranma payı da düşülerek değer biçilmesinde ve irtifak hakkı karşılığının tahsiline karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Davalı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olmadığından usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, peşin alınan temyiz ve temyize başvurma harçlarının Hazineye irad kaydedilmesine, 13.12.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/1876, Karar No: 2021/473, Tarih: 04.02.2021

**4. Hukuk Dairesi         2020/1876 E.  ,  2021/473 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı ... vekili Avukat... tarafından, davalılar ... ve ... aleyhine 03/08/2012 gününde verilen dilekçe ile trafik kazası sonucu araçta meydana gelen değer kaybı ve kazanç kaybı nedeniyle maddi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davacının değer kaybı isteminin reddine, kazanç kaybı isteminin kısmen kabulüne dair verilen 10/09/2019 günlü kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

1-Dosyadaki yazılara, kararın bozmaya uygun olmasına, delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.

2-Davacının diğer temyiz itirazına gelince;

Dava, trafik kazası sonucu araçta meydana gelen değer kaybı ve kazanç kaybı nedeniyle oluşan maddi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece, davacının değer kaybından kaynaklanan zarara yönelik isteminin reddine, kazanç kaybı nedeniyle oluşan zarar yönünden isteminin kısmen kabulüne karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı vekili; 13/03/2012 tarihinde davalı şirkete ait, davalı sürücü ...’ün sevk ve idaresinde olan aracın, müvekkilinin maliki olduğu yolcu otobüsüne çarptığını, kaza sonrasında müvekkile ait araçta büyük çaplı hasara bağlı değer kaybı meydana geldiğini ve müvekkilinin aracının çalışmaması nedeniyle elde edeceği gelirden tamir sürecinde yoksun kaldığını belirterek oluşan maddi zararın tazminini talep etmiştir.

Davalı şirket vekili; meydana gelen trafik kazasında davacı şirketin maliki olduğu aracın sürücüsünün de kusurlu olduğunu, sigorta şirketince davacıya aracın rayiç bedeline yakın tazminat ödendiğini, davacının talep ettiği tazminat miktarlarının fahiş olduğunu, aracın altı ay gibi çok uzun bir süre serviste kalmasının mantıksız olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ..., oluşan zararda hiçbir kusurunun bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, değer ve kazanç kaybı zararları yönünden davanın kabulüne dair verilen 30/04/2014 tarihli ilk kararın; davalı şirket vekili tarafından temyiz edilerek Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 16/05/2017 tarihli 2015/4452 esas ve 2017/5521 karar sayılı ilamı ile bozulması üzerine bozmaya uyularak yapılan yargılama sonunda; alınan bilirkişi raporlarına göre meydana gelen kaza nedeniyle davacıya ait araçta değer kaybı oluşmadığı, davacının yalnızca tamir süresince aracı kullanamamasından doğan zararının olduğu gerekçesiyle değer kaybı alacağı yönünden açılan davanın reddine, kazanç kaybı yönünden ise davanın kısmen kabulüne dair karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya kapsamından; dava konusu aracın tam hasarlı olmayıp tamir edildiği sigorta evrakı ve diğer belgelere göre sabit olmakla trafik kazasının oluş şekli ve aracın tamirine yönelik servis kayıtları incelendiğinde, davacının aracında değer kaybı meydana geldiği anlaşılmaktadır. Bu haliyle dava konusu aracın olaydan önceki değeri ile olay sonrası değeri arasındaki farkı, davacının değer kaybı zararı olarak kabul edilmeli; davalı şirketin usuli kazanılmış hakları da gözetilerek davacının aracında meydana gelen değer kaybının tespit edilmesi ve sonucuna göre karar verilmesi gerekir. Şu durumda mahkemece, bozma ilamının gereği yerine getirilmeden yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş ve kararın açıklanan nedenle bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz edilen kararın yukarıda (2) nolu bentte açıklanan nedenle BOZULMASINA, davacının diğer temyiz itirazlarının (1) nolu bentte gösterilen nedenlerle reddine ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 04/02/2021 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/6947, Karar No: 2016/8588, Tarih: 20.10.2016

**14. Hukuk Dairesi         2016/6947 E.  ,  2016/8588 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi (Tic. Mah. Sıf.)

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 09.12.2014 gününde verilen dilekçe ile tazminat istenmesi üzerine yapılan muhakeme sonunda; davanın hukuki yarar yokluğu nedeniyle usulden reddine dair verilen 08.10.2015 günlü hükmün Yargıtayca, duruşmalı olarak incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, tayin olunan 18.10.2016 günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davacı vekili Av. ... ile karşı taraftan davalı şirket vekili Av. .... geldiler. Başka gelen olmadı. Açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelen tarafın sözlü açıklamaları dinlendi duruşmanın bittiği bildirildi. İş karara bırakıldı. Bilahare dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KA R A R

Dava haksız fiilden kaynaklanan tazminat talebine ilişkindir.

Davacı vekili, davacıya ait balık çiftliğinde, davalı şirketin yol yapım çalışmaları yaptığı sırada atıkları dere yatağına bıraktığını, atık içindeki kimyasalların çözülerek 3.250,000 adet balığın telef olduğunu belirterek şimdilik 20.000 TL tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, davanın HMK'nın 107/1 maddesinde yeralan belirsiz alacak davası olduğu, somut uyuşmazlıkta davacı yanın balık yetiştiricisi olduğu, zayi olan balık miktarının belli olduğu, bu durumda davacının bu davayı açmakta hukuki yararının bulunmadığı gerekçesiyle reddedilmiştir.

Hükmü, davacı vekili temyiz etmiştir.

Somut olayda, davacı yan, davalının haksız eyleminden kaynaklanan bir zararın sözkonusu olduğunu iddia etmektedir.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 49,50,51 ve 52. maddelerinde haksız fiil sorumluluğu, zararın ve kusurun ispatı ile tazminatın belirlenmesine ilişkin hükümlere yer verilmiştir. Hâkime, alacak miktarının tayin ve tespitinde takdir yetkisi tanınan hallerde ve özellikle 6098 sayılı Kanunun 50,51 ve 56. maddelerinde olduğu gibi, hâkimin kullanacağı takdir yetkisi sonucu tazminat miktarının belirli halde geleceği durumlarda, davacının davanın açıldığı tarih itibariyle tazminat miktarını tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin mümkün olmadığı kabul edilmelidir. Bu nedenle işin esasına girilerek oluşacak sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile davanın hukuki yarar yokluğundan reddedilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, 1.350 TL Yargıtay duruşma vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, peşin yatırılan harcın istek halinde yatırana iadesine, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 20.10.2016 tarihinde oybirliği ile karar verilmiştir.
Yargıtay — Esas No: 2018/6425, Karar No: 2019/6953, Tarih: 18.11.2019

**21. Hukuk Dairesi         2018/6425 E.  ,  2019/6953 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi

MAHKEMESİ : İş Mahkemesi

A)Davacı istemi;

Davacı , davalı işyerinde geçen çalışmalarının 506 sayılı Yasanın Ek 5/II maddesi kapsamında olduğundan bahisle itibari hizmet süresinin tespiti ile sigortalılık süresine eklenmesini talep etmiştir.

B)Davalı Cevabı;

Davalı ... vekili; itibari hizmet süresinden istifade edilebilmesi için sigortalının basım ve gazetecilik işyerinde çalışması ve 506 sayılı Kanunun Ek 5.madde II. bendinin (a-f) alt bentlerinde yazılı fiziksel dış etkenlerden birinin gerçekleşmiş olması gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı işveren vekili; şirketin 506 sayılı Kanun’un Ek 5. maddesinin 2. bendinde yer alan “basım ve gazetecilik işyerleri” niteliğinde bulunmadığını, işyerinde çalışma koşullarını ağırlaştıracak ve itibari hizmet süresinden yararlanılması sonucunu doğuracak koşulların söz konusu olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C)İlk Derece Mahkemesi Kararı ;

Mahkemece; davalıya ait işyerinin basım işyeri olduğu ve 506 sayılı Yasanın 5/II. maddesinin a alt bendinde belirtilen solunum ve cilt yoluyla vücuda geçen gaz ve diğer zehirleyici maddelerle çalışan bir işyeri olduğu, bu nedenle davacının çalışmalarının itibari hizmetten yararlanmayı gerektirir işyerinde geçtiği, davacının itibari hizmet süresinden yararlanması için gereken her iki şartın birlikte gerçekleştiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

D) Bölge Adliye Mahkemesi Kararı;

Bölge Adliye Mahkemesince, kesinleşen mahkeme kararları uyarınca matbaa işyeri sınıfında değerlendirilmesi gereken işyeri kapalı alanında, ekstruder, matbaa, kesme, laminasyon bölümlerinin bulunduğu ve bilirkişi raporundaki tespit uyarınca % 90-95 oranında sadece baskılı ambalaj malzemesi üretildiği; çeşitli gıda malzemelerinin değişik ebatta ambalajlanmasını sağlayan metaryaller üzerine baskı ve laminasyon işi yapılması esnasında, mürekkep, etil alkol, izopropil alkol, etil asetat, etilen glikol, metoksi ve etoksi propil alkol, laminasyon tutkalı, selülozik ve sentetik lak gibi kimyasallar kullanıldığı; baskı işinin gravür tekniği ile silindir üzerine uygulandığı, makina temizliğinin solventle yapıldığına ilişkin tespitler ışığında; davacının, solunum ve cilt yoluyla vücuda geçen gaz veya diğer zehirleyici maddelerle çalışarak, işyeri ortamındaki etkenlere maruz kaldığı için itibari hizmet süresinden yararlanma koşullarına sahip olduğu gerekçesi ile SGK Başkanlığı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

E) Temyiz ;

Sosyal Güvenlik Kurumu, 506 sayılı Yasanın Ek 5 maddesinde belirtilen basım işyeri koşulunun oluşmadığını belirterek kararı temyiz etmiştir.

F) Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe ;

Dava,itibari hizmet süresinin tespiti istemine ilişkindir.

E) Temyiz ;

Sosyal Güvenlik Kurumu, 506 sayılı Yasanın Ek 5 maddesinde belirtilen basım işyeri koşulunun oluşmadığını belirterek kararı temyiz etmiştir.

F) Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe ;

Dava,itibari hizmet süresinin tespiti istemine ilişkindir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden,davacının tespiti istenen dönemde davalı işyerinde silindir hazırlama bölümünde çalıştığı,mahkemece keşif yapıldığı,bilirkişi raporunda işyerinde baskı makineleri ile plastik ve kağıt ambalaj malzemesi üzerine basım yapıldığı,makinelerin tek çatı altında olması nedeniyle kullanılan kimyasalların tüm ortama yayıldığı,havalandırma sisteminin yeterli olmadığı tespitlerine yer verildiği,tanıkların dinlendiği anlaşılmaktadır.

İtibari hizmet , gerçekte çalışılmayan ve prim ödemesi olmayan sürelerin kanun koyucu tarafından verilen imkân nedeniyle sigortalılık süresine eklenmesine, böylece,ağır ve yıpratıcı işlerde çalışan bir kısım sigortalıların daha erken yaşlılık aylığından yararlanmalarına imkan sağlamaktadır.

506 sayılı Yasa sistemine itibari hizmet kavramı 11.08.1977 günlü 2098 sayılı yasa ile girmiştir.

506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu’nun Ek 5. maddesi II bendinde 20/06/1987 tarihli 3395 sayılı Kanununun 13. maddesiyle yapılan değişikle itibari hizmetten yararlananların kapsamı genişletilmiştir.

Davanın yasal dayanağı olan Ek 5 madde II numaralı bendinde , “Basım ve gazetecilik iş yerlerinden 1475 sayılı Kanun ve değişikliklerine göre çalışan sigortalılardan,

a) Solunum ve cilt yoluyla vücuda geçen gaz veya diğer zehirleyici maddelerle çalışılan iş yerleri,

b) Fazla gürültü ve ihtizaz yapıcı makine ve aletlerle çalışarak iş yapılan işyerleri,

c) Doğrudan doğruya yüksek hararete maruz bulunarak çalışılan işyerleri,

d) Fazla ve devamlı adali gayret sarf edilerek iş yapılan işyerleri,

e) Tabii ışığın hiç olmadığı ve münhasıran suni ışık altında çalışılan işyerleri,

f) Günlük mesainin yarıdan fazlası saat 20.00'den sonra çalışılarak yapılan işyerlerinde” hizmeti geçenlerin sigortalılık süresine ,bu sürelerin her tam yılı için 90 gün ekleneceği belirtilmiştir.

İtibari hizmetten bir sigortalının yararlanabilmesi için sigortalının Ek 5.maddenin alt bendinde sigortalılar bölümünde gösterilen sigortalılardan olması ve hizmetin geçtiği yer olarak belirtilen iş yerlerinde çalışmış olması gerekmektedir.

Sigortalıya ve işyerine ilişkin koşul, yasada nitelikleri sayılı ve sınırlı bir biçimde belirtildiğinden bir sigortalının çalışma koşulları ne kadar ağır olursa olsun ,yasada sayılan sigortalılar ve işyeri kapsamına girmediği sürece itibari hizmetten yararlanması mümkün değildir.

İtibari hizmetten yararlananların emsallerine göre ayrıcalıklı şekilde erken emekli olabilme avantajı nedeniyle ,uygulamada ,yasanın kapsamının genişletilmesi amacıyla ve düzenlemenin Anayasanın eşitlik ilkesine aykırı olduğu iddiasıyla Anayasa Mahkemesine başvurular olmuştur.