muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/8575, Karar No: 2023/10199, Tarih: 28.11.2023

**10. Ceza Dairesi         2023/8575 E.  ,  2023/10199 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

Sanıklar hakkında bozma üzerine kurulan hükümlerin; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenlerin, hükümleri temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteklerinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteklerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKİ SÜREÇ

A. Bakırköy 15. Ağır Ceza Mahkemesinin, 23.05.2012 tarihli ve 2011/279 Esas, 2012/215 Karar sayılı kararı ile sanıklar Caner, Fatih, Mehmet Emin, Sefer'in uyuşturucu üretiminde kullanılan madde ticareti yapma suçlarından, 5271 sayılı Kanun’un 223 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (e) bendi uyarınca beraatlerine, sanıklar ..., ..., Seyfettin, Hasan ve Suat'ın uyuşturucu üretiminde kullanılan madde ticareti yapma suçlarından 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 188 inci maddesinin yedinci fıkrası, 52 nci maddesinin ikinci fıkrası, 53 üncü maddesinin birinci, ikinci fıkrası ile

üçüncü fıkrasının ilk cümlesi uyarınca mahkûmiyetlerine ve hak yoksunluklarına karar verilmiştir.

B. Bakırköy 15. Ağır Ceza Mahkemesin kararının, Cumhuriyet savcısı ve sanıklar müdafileri tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemizin, 09.09.2013 tarihli ve 2013/4559 Esas, 2013/7358 Karar sayılı kararı ile;

"1- Anayasa'nın 141. maddesinin 3. fıkrası ve CMK'nın 230. maddesinin 1. fıkrası gereğince hükmün gerekçe bölümünde, sanıkların hangi tarihte kiminle ne şekilde telefon konuşması yaptığının ve bu konuşmaların nasıl yorumlandığının açıklanması ve gerçekleşen somut olgularla bağlantısı varsa gösterilmesi,

2- 26.04.2010 tarihinde Van ilinde 06 BZ 7707 plakalı araçta ele geçirilen 1 ton asetik anhidrit ile ilgili olarak Filit Çeçen hakkında Van 2. Ağır Ceza Mahkemesi'ne 2010/304 esas sayılı dava açıldığı UYAP üzerinde yapılan incelemeden anlaşılması karşısında, kesinleşmiş ise bu dava ile ilgili dosyanın, derdest ise onaylı örneğinin getirtilerek dosya içine konması,

Tüm deliller birlikte tartışılarak, sonucuna göre sanıkların hukukî durumlarının belirlenmesi gerekirken, eksik araştırma ve yetersiz gerekçe ile hüküm kurulması,"

Nedenleriyle bozulmasına karar verilmiştir.

Tüm deliller birlikte tartışılarak, sonucuna göre sanıkların hukukî durumlarının belirlenmesi gerekirken, eksik araştırma ve yetersiz gerekçe ile hüküm kurulması,"

Nedenleriyle bozulmasına karar verilmiştir.

C. Bakırköy 15. Ağır Ceza Mahkemesinin, 14.11.2013 tarihli ve 2012/218 Esas, 2013/366 Karar sayılı kararı ile Bakırköy 15. Ağır Ceza Mahkemesinin 2013/372 Esas sayılı dosyası ile aralarında hukuki ve fiili irtibat bulunması sebebiyle her iki dosyanın birleştirilmesine, yargılamaya Bakırköy 15. Ağır Ceza Mahkemesinin 2013/372 Esas sayılı dosyası üzerinden devam olunmasına karar verilmiştir.

D. Bakırköy 15. Ağır Ceza Mahkemesinin, 26.05.2022 tarihli ve 2013/372 Esas, 2022/185 Karar sayılı kararı ile sanıklar Ali Fuat, Caner, ..., Fatih, Hasan, İskender, Mehmet Emin, Sefer'in uyuşturucu üretiminde kullanılan madde ticareti yapma suçlarından, 5271 sayılı Kanun’un 223 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (e) bendi uyarınca beraatlerine, sanıklar Abdulkadir, Bülent, ..., ..., Dilaver, Özcan, Seyfettin ve Suat'ın uyuşturucu üretiminde kullanılan madde ticareti yapma suçlarından, 5237 sayılı Kanun’un 188 inci maddesinin yedinci fıkrası, 62 nci maddesi, 52 nci maddesinin ikinci fıkrası, 53 üncü maddesinin birinci, ikinci fıkraları ile üçüncü fıkrasının ilk cümlesi uyarınca 3 yıl 4 ay hapis ve 80,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmalarına ve hak yoksunluklarına karar verilmiştir.

E. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca, sanıklar ... hakkındaki beraat hükümleri ile sanıklar ...hakkındaki mahkûmiyet hükümlerinin onanması ve sanık ... hakkındaki hükmün bozulması yönünde karar verilmesi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

A. Cumhuriyet savcısının sanıklar ... hakkındaki beraat hükümlerine yönelik temyiz sebepleri özetle; sanıkların mahkûmiyetleri yerine beraatlerine karar verilmesinin hukuka aykırı olduğuna ilişkindir.

B. Sanıklar ... ve ..müdafilerinin temyiz sebepleri özetle; vekalet ücretine ilişkindir.

C. Sanık ... müdafiinin temyiz sebepleri özetle;

1. Yetersiz gerekçe ile hüküm kurulduğuna,

2. Delil değerlendirmesinin hatalı yapıldığına,

İlişkindir.

D. Sanıklar ...müdafilerinin temyiz sebepleri özetle;

1. Delil değerlendirmesinin hatalı yapıldığına,

2. Yeterli delil bulunmadığına, beraat kararı verilmesi gerektiğine,

3. Eksik araştırma yapıldığına,

İlişkindir.

E. Sanık ... müdafiinin temyiz sebepleri özetle; yeterli delil bulunmadığına, beraat kararı verilmesi gerektiğine ilişkindir.

F. Sanık ... müdafilerinin temyiz sebepleri özetle;

1. Bozma ilamına riayet edilmediğine,

2. Yeterli delil bulunmadığına, beraat kararı verilmesi gerektiğine,

İlişkindir.

G. Sanık ... müdafiinin temyiz sebepleri özetle;

1. Savunma hakkının kısıtlandığına,

2. Eksik inceleme yapıldığına,

3. Arama kararının hukuka aykırı olduğuna,

4. Delil değerlendirilmesinin hatalı yapıldığına,

5. Etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanması gerektiğine,

6. Eylemin yardım etme niteliğinde olduğuna,

F. Sanık ... müdafilerinin temyiz sebepleri özetle;

1. Bozma ilamına riayet edilmediğine,

2. Yeterli delil bulunmadığına, beraat kararı verilmesi gerektiğine,

İlişkindir.

G. Sanık ... müdafiinin temyiz sebepleri özetle;

1. Savunma hakkının kısıtlandığına,

2. Eksik inceleme yapıldığına,

3. Arama kararının hukuka aykırı olduğuna,

4. Delil değerlendirilmesinin hatalı yapıldığına,

5. Etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanması gerektiğine,

6. Eylemin yardım etme niteliğinde olduğuna,

İlişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Sanıklar ... için salt tape kayıtlarında imalı olduğu düşünülen beyanlarla mahkûmiyet hükmünün verilmesinin mümkün olmadığı, tapelerde yer alan konuşmaların açık ve net olmadığı, tapelerde sanık savunmalarının aksini gösterir herhangi bir delilin de elde edilemediği gerekçesiyle sanıkların beraatlerine,

Temyiz dışı sanık ... (1953 doğumlu)'ın Macaristan'da tır parkı, nakliye ve gümrük işleri ile uğraştığı, işin başında oğlu sanık ...'ın (1981 doğumlu) olduğu, tape kayıtları ve hakkında mahkûmiyet hükmü kesinleşen temyiz dışı sanık Murat'ın beyanları dikkate alındığında sanıklar ...'in Macaristan'da sanık ...(1981) ile irtibatlı olarak iki kez iki tır yakıt katkı maddesi olduğu söylenen kimyasalları getirdikleri, bu kimyasalları sanık Murat'ın deposunda sakladıkları, ...'in yanında çalışan ve hakkında verilen mahkûmiyet kararları kesinleşmiş olan temyiz dışı sanıklar ...in de haberinin olduğu ve kimyasalların buradan dağıtımının yapıldığı, depolanan kimyasalların pazarlanmasından sonra teslim işlerinin nakliyecilik yapan sanık ... ve hakkında mahkûmiyet kararı kesinleşmiş olan temyiz dışı sanık ... tarafından

yapıldığı, 21.03.2011 tarihli operasyon sırasında sanık ...'in aracında 4 varil asetik anhidrid maddesi ele geçirildiği, yine sanıklar ...'ın kontrolünde bulunan depoda 119 varil asetik anhidridin daha ele geçirildiği, teknik ve fiziki takip tutanakları dikkate alındığında maddenin Kilis, Van ve Hakkari illerindeki alıcılar ile irtibat kurulması ve pazarlanması işinin sanıklar ...., ..., ...ve ... tarafından bizzat gidilerek görüşme ve telefon görüşmeleri ile sağlandığı kabul edilen olayda; sanıkların birbirleri ile olan irtibatlarının savunmalarda geçen konuların kapsamına göre fazla sık olduğu, hayatın olağan akışı içerisinde arsa alım-satım, tekstil, araba tamiri gibi nedenler ile bu denli sık görüşme yapılmasının mümkün olmadığı, soruşturma konusu ele geçen deliller ile kesinleşen mahkûmiyet kararları ele alındığında sanıklar ... (1981 Doğumlu), ..., Seyfettin Ayhan, ..., Suat, Özcan, Bülent ve Dilaver'in eylemi birlikte gerçekleştirdikleri hususunda kanaat oluştuğu gerekçesi ile mahkûmiyetlerine,

IV. GEREKÇE

A. Sanıklar Ali Fuat ve İskender hakkındaki beraat, sanıklar Abdulkadir, Bülent, Dilaver ve Özcan hakkındaki mahkûmiyet hükümlerinin incelenmesinde;

IV. GEREKÇE

A. Sanıklar Ali Fuat ve İskender hakkındaki beraat, sanıklar Abdulkadir, Bülent, Dilaver ve Özcan hakkındaki mahkûmiyet hükümlerinin incelenmesinde;

5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun'un 25 inci ve geçici 2 nci maddeleri uyarınca kurulan Bölge Adliye Mahkemelerinin, 07.11.2015 tarih ve 29525 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan karar uyarınca tüm yurtta 20.07.2016 tarihinde göreve başladığı, sanıklar Abdulkadir, Ali Fuat, İskender, Dilaver, Bülent ve Özcan hakkında uyuşturucu madde ticareti yapma suçu nedeniyle verilen mahkeme kararının ilk defa 26.05.2022 tarihinde açıklandığı, daha önce de Bölge Adliye Mahkemesi denetiminden geçmediği ve 5271 sayılı Kanun'un 272 nci maddesi uyarınca istinaf kanun yoluna tabi olduğu anlaşıldığından; sanıklar hakkında verilen hükümlere karşı kanun yolu başvurularının istinaf olarak kabulüyle, esası incelenmeyen dosyanın görevli bölge adliye mahkemesine gönderilmesine, dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi uyarınca, incelenmeksizin iadesine, karar vermek gerekmiştir.

B. Sanıklar Caner, ..., Fatih, Hasan, Mehmet Emin, Sefer hakkındaki beraat hükümlerine yönelik Cumhuriyet savcısının temyiz talebine yönelik incelemede;

Yapılan duruşmaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, Mahkemenin yargılama sonuçlarına uygun şekilde oluşan inanç ve takdirine, incelenen dava dosyası içeriğine göre, Mahkemenin, sanıkların atılı suçu işlediklerine dair yeterli delil bulunmadığına ilişkin takdirinde bir isabetsizlik görülmediğinden Cumhuriyet savcısının temyiz sebepleri yerinde görülmemiş, hükümlerde hukuka aykırılık tespit edilmemiştir.

C. Sanıklar ... ve Sefer müdafiinin vekalet ücretine yönelik temyiz talebine yönelik incelemede;

Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13 üncü maddesinin beşinci fıkrasında "Beraat eden ve kendisini vekil ile temsil ettiren sanık yararına hazine aleyhine maktu avukatlık ücretine hükmedilir." biçiminde düzenleme bulunduğu, Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 12.11.1979 tarihli ve 1979/2-229 Esas, 1979/477 Karar sayılı kararında belirtildiği üzere; Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin, vekalet ücretinin tayininde esas ilke olarak sanıkların adedi ya da sanığın birden çok suç işlemiş olmasını değil, usulünce açılan ve avukat tarafından takip edilen davaların adedini esas aldığı ve taraflara yükletilecek avukatlık ücretinin her dava için ayrı ayrı tayinini öngörmüş olduğu, ayrı ayrı dava açılmadıkça vekalet ücretinin de ayrı ayrı tayin ve takdirinin mümkün bulunmadığı dikkate alındığında; kendilerini tek vekille temsil ettiren ve beraatlerine karar verilen sanıklar ... ve Sefer yararına Hazine aleyhine ayrı ayrı maktu avukatlık ücretine hükmedilmesine yasal olanak bulunmadığından, tek vekalet ücretine hükmedilmiş olmasında hukuka aykırılık bulunmamıştır.

D. Sanıklar ..., Seyfettin ve Suat hakkında verilen mahkûmiyet hükümlerinin incelenmesinde;

D. Sanıklar ..., Seyfettin ve Suat hakkında verilen mahkûmiyet hükümlerinin incelenmesinde;

Kendilerinde herhangi bir uyuşturucu ya da uyarıcı üretiminde kullanılan madde ele geçirilemeyen, temyiz dışı sanık ...'in aracında ve temyiz dışı sanıklar Murat ve Kadir'in kullanımında olan depoda ele geçen asetik anhidrit ile ilgisi saptanmayan sanıklar hakkında, içeriğine değişik anlamlar yüklenebilecek soyut telefon görüşmeleri dışında atılı suçu işlediklerine dair her türlü şüpheden uzak, yeterli ve kesin delil bulunmadığı gözetilmeden, beraatleri yerine mahkûmiyetine karar verilmesi, hukuka aykırı görülmüştür.

E. Sanık ... hakkında verilen mahkûmiyet hükmünün incelenmesinde;

Sanığın, UYAP’tan temin olunan güncel nüfus kayıt örneğine göre hüküm tarihinden sonra 04.05.2022 tarihinde öldüğünün anlaşılması karşısında, bu durumun Mahkemece araştırılarak 5237 sayılı Kanun’un 64 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca sanık hakkında açılan kamu davasının düşürülüp düşürülmeyeceğinin karar yerinde değerlendirilmesinde zorunluluk bulunduğu anlaşılmıştır.

V. KARAR

A. Sanıklar Ali Fuat ve İskender hakkındaki beraat, sanıklar.... hakkındaki mahkûmiyet hükümlerinin;

5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun'un 25 inci ve geçici 2 nci maddeleri uyarınca kurulan Bölge Adliye Mahkemelerinin, 07.11.2015 tarih ve 29525 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan karar uyarınca tüm yurtta 20.07.2016 tarihinde göreve başladığı, sanıklar ...ve ... hakkında uyuşturucu madde ticareti yapma suçu nedeniyle verilen mahkeme kararının ilk defa 26.05.2022 tarihinde açıklandığı, daha önce de Bölge Adliye Mahkemesi denetiminden geçmediği ve 5271 sayılı Kanun'un 272 nci maddesi uyarınca istinaf kanun yoluna tabi olduğu anlaşıldığından; sanıklar hakkında verilen hükümlere karşı kanun yolu başvurularının istinaf olarak kabulüyle, esası incelenmeyen dosyanın görevli BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE, dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi uyarınca, Tebliğnameye aykırı olarak, oy birliğiyle İNCELENMEKSİZİN İADESİNE,

B. Sanıklar... hakkındaki beraat ile sanıklar ... ile Sefer hakkında vekalet ücreti bakımından kurulan hükümlerin;

Gerekçe bölümünde (B) ve (C) başlıklı bentlerde açıklanan nedenlerle Bakırköy 15. Ağır Ceza Mahkemesinin, 26.05.2022 tarihli ve 2013/372 Esas, 2022/185 Karar sayılı kararında Cumhuriyet savcısı ve sanıklar ... ile Sefer müdafileri tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden Cumhuriyet savcısı ve sanıklar ... ile Sefer müdafilerinin temyiz sebeplerinin reddiyle, hükümlerin, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

C. Sanıklar ..., ..., Seyfettin ve Suat hakkında verilen mahkûmiyet hükümlerinin;

C. Sanıklar ..., ..., Seyfettin ve Suat hakkında verilen mahkûmiyet hükümlerinin;

Gerekçe bölümünde (D) ve (E) başlıklı bentlerde açıklanan nedenlerle Bakırköy 15. Ağır Ceza Mahkemesinin, 26.05.2022 tarihli ve 2013/372 Esas, 2022/185 Karar sayılı kararına yönelik sanıklar müdafilerinin temyiz isteği yerinde görüldüğünden hükümlerin, 1412 sayılı Kanun’un 321 inci maddesi gereği, Tebliğname’ye kısmen uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, sanıklar ...yönünden istinaf incelemesi için Bölge Adliye Mahkemesine, sanıklar... yönünden ise Bakırköy 15. Ağır Ceza Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

28.11.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/11658, Karar No: 2014/8182, Tarih: 08.04.2014

**10. Hukuk Dairesi         2013/11658 E.  ,  2014/8182 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : Ankara 13. İş Mahkemesi

Tarihi : 12.03.2013

No : 2006/810-2013/132

Dava, rücuen tazminat istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmün, davacı Kurum avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla, dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davacı kurum, 08.11.2000 tarihinde meydana gelen iş kazası sonucu sürekli iş göremezlik durumuna giren sigortalıya bağlanan gelir ve yapılan harcamaların rücuen tazminini talep etmiş olup, Mahkemece; davalının işyerinin kaza tarihi itibariyle faaliyet göstermediği, sigortalının işvereninin davalı olmadığı, aralarında hizmet ilişkisi bulunmadığından bahisle davanın reddine karar verilmiştir.

Dosya kapsamında; 30.01.2001 ve 28.10.2005 tarihli kurum denetim raporlarına göre, davalı tarafından kiralanan oto tamir bakım işyerinin faaliyete başlamadan önce iç duvarlarının sıva ve boya işinin yapılması sırasında kazanın meydana geldiği, davalının, kazalı ile; kazalının akrabası vasıtasıyla görüşerek işyerinin sıva ve boya işinin yapımı konusunda anlaştığı, dolayısıyla davalı ile kazalı arasında hizmet ilişkisi bulunduğu kanaatinin bildirildiği, kazalının akrabasının Mahkeme huzurunda tanık sıfatıyla alınan beyanında işyerinin kaba inşaatının yapımı konusunda sözleşme imzalasa da işi yarım bıraktığını, kimin tamamladığını bilmediğini, kazalının akrabası olup sıva işini yaptığını bildiğini beyan ettiği, ibrazlanan Ticaret Sicil kayıtlarına göre, kazanın meydana geldiği yer olan ve LPG dönüşüm sistemleri satışı, montajı ve oto tamiri, yedek parça satışı üzerine faaliyet gösteren işyerine ilişkin davalı adına adres değişikliğinin 21.08.2001 tarihinde yapıldığının bildirildiği anlaşılmaktadır.

Mülga 506 sayılı Kanunun 2. maddesinde, bir hizmet akdine dayanarak bir veya birkaç işveren tarafından çalıştırılanların sigortalı sayılacağı belirtilmiştir. Anılan Kanun kapsamında sigortalı sayılmanın koşulları; hizmet akdine göre çalışma, sözleşmede öngörülen edimin (hizmetin) işverene ait iş yerinde veya iş yerinden sayılan yerlerde görülmesi, kanunda açıkça belirtilen sigortalı sayılmayacak kişilerden olunmamasıdır. 4857 sayılı İş Kanununun 8. maddesinde, “iş sözleşmesi” tanımına yer verilmiş ise de, her iki kanunun amacı, ortaya koyduğu ilkeler ve dayandığı hukuksal normlar farklılık gösterdiğinden, bu tanımın 506 sayılı Kanun yönünden bağlayıcılığı bulunmamaktadır. Pozitif hukukumuzda hizmet akdi Borçlar Kanununun 313. maddesinde tanımlanmış olup, her ne kadar tanımda, “ücret” unsuruna yer verilmiş ise de, 506 sayılı Kanunun sistematiği ve takip eden diğer maddelerin düzenleniş şekli, anılan unsurun sigortalı niteliğini kazanabilmek için zorunlu olmadığını ortaya koymaktadır. Baskın olan bilimsel ve yargısal görüşlere göre, hizmet akdinin ayırıcı ve belirleyici özelliği, “zaman” ve “bağımlılık” unsurlarıdır. Zaman unsuru, çalışanın iş gücünü belirli veya belirsiz bir süre içinde işveren veya vekilinin buyruğunda bulundurmasını kapsamaktadır ve anılan sürede buyruk ve denetim altında (bağımlılık) edim yerine getirilmektedir. Bağımlılık ise, her an ve durumda çalışanı denetleme veya buyruğuna göre edimini yaptırma olanağını işverene tanıyan, çalışanın edimi ile ilgili buyruklar dışında çalışma olanağı bulamayacağı nitelikte bir bağımlılıktır.

Hizmet akdi, çoğu kez, Borçlar Kanununun 355. maddesinde tanımlanan istisna akdi (eser sözleşmesi) ile karıştırılabilmekte, ikisinin ayırt edilebilmesi bazı durumlarda güçleşmektedir. Çalışan, iş gücünü belirli veya belirsiz bir zaman için çalıştıranın buyruğunda bulundurmakla yükümlü olmayarak, işveren buyruğuna bağlı olmadan sözleşmedeki amaçları gerçekleştirecek biçimde edimini görüyorsa, sözleşmenin amacı bir eser meydana getirmekse, çalışma ilişkisi istisna akdine dayanıyor demektir. Hizmet akdinde ise, çalışan, emeğini iş sahibinin emrine hazır bulundurmaktadır ve ücret, faaliyetin meydana gelmesinin sonucu için değil, bizzat yapılan faaliyetin karşılığı olarak ödenmektedir. Öte yandan; 313. madde hükmünün açıklığı gereği, çalışanın kendi aletleri ile çalışması veya götürü hizmet sözleşmelerinde ücretin, yapılacak işe göre toptan kararlaştırılması olanaklı bulunduğundan, tarafların belli bir fiyat üzerinden anlaşmaları istisna akdinin varlığını göstermediği gibi, götürü sözleşmelerde, bir süre için hizmet etme borcunun mu, yoksa, önceden belirlenmiş bir sonucun meydana getirilmesi borcunun mu yüklenildiğinin şüpheli bulunduğu durumlarda, araştırma yapılarak tarafların amacı, durumu ve yaşam deneyimleri gözetilip hukuki ilişki saptanmalıdır.

Yukarıda belirtilen açıklamalar çerçevesinde, davalının oto tamir ve yedek parça işyerinin faaliyete başlamadan önce bina içi sıva ve boya işlerinin yapımı sırasında zararlandırıcı sigorta olayının meydana geldiğinin anlaşılması karşısında, kazasının meydana geldiği tarih itibariyle davalı ve kazalı arasındaki ilişkinin istisna (eser) sözleşmesi mi yoksa hizmet sözleşmesi mi olduğu yönünde gerekli ve yeterli inceleme yapılmaksızın, yanılgılı değerlendirme sonucu davalının kaza tarihi itibariyle farklı adreste kurulu işyerinde faaliyet gösterdiğinden hareketle, davalı ve kazalı arasında hizmet sözleşmesi bulunmadığından bahisle yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O hâlde, davacı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve karar bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen kararın yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 08.04.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/1353, Karar No: 2021/1157, Tarih: 03.02.2021

**10. Hukuk Dairesi         2019/1353 E.  ,  2021/1157 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilâmında belirtildiği şekilde davanın HMK'nın 320/4 uyarınca açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Hükmün, davacı avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Hizmet tespiti istemine ilişkin davada; 12.04.2018 tarihli duruşmaya davalı ve davalı kurum vekillerinin katıldığı, ancak davacı vekilinin katılmadığı, dosya içersinde saat 15:40 tarih 12.04.2018 olarak havale edilen faks fotokopisi şeklindeki mazeret dilekçesinde, UYAP sistemine erişimde problemler yaşanması sebebiyle dilekçenin faks yoluyla mahkemeye ulaştırılma zorunluluğunun doğduğunun belirtildiği, mahkemece “davacı vekilinin faks aracılığıyla baro tarafından 15:40 saati itibari ile havale edilmiş mazeret dilekçesi gönderdiği, mazeretin duruşma saatinden önce gönderilmediği” gerekçesiyle daha önce de yenilenen dava hakkında davanın açılmamış sayılmasına karar verildiği, davacı vekili tarafından sunulan temyiz dilekçesinde, faksın duruşmanın yapılmasından önce adliyeye ulaştırılmasına rağmen mahkeme kalemi tarafından faks üzerine havalenin duruşmanın yapılmasından sonra saat 15.40 itibariyle havale yapıldığının iddia edildiği, dosyada bahsi geçen mazeret beyanını içerir faks belgesinin fotokopi şeklinde olduğu ve dosya arasında faks belgesinin aslının bulunmadığı anlaşılmaktadır. Davacı vekilinin mazeret beyanını içeren faksın aslının dosya arasına celbedildikten sonra gönderilmek üzere, dosyanın mahalline GERİ ÇEVRİLMESİNE, temyiz itirazlarının bu noksanlıklar giderilip dosya geldikten sonra incelenmesine, 03/02/2020 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/10892, Karar No: 2013/6166, Tarih: 29.04.2013

**8. Hukuk Dairesi         2012/10892 E.  ,  2013/6166 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

KARAR

Temyiz incelemesine esas olmak üzere;

1- Dava konusu 7 ada 6 ve 9 parseller ile teknik bilirkişi raporunda yazılı 8 ada 49 ve 109 parsellerin kadastro tutanakları ile ilk tesis tarihinden itibaren tüm tedavülleriyle birlikte tescil tarihlerini gösteren tapu kayıtlarının Tapu Sicil ve Kadastro Müdürlüklerinden istenilmesi,

2- Yukarıda yazılı parsellerin tesciline esas...Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 1977/346 Esas, ... Karar sayılı dava dosyasının Mahkemesi'nden getirtilmesi,

3- Davacının dayanmış olduğu, 1964 yılına ait satış senedi aslı veya okunaklı örneğinin davacı taraftan istenilerek dosya arasına konulması, ondan sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere geri çevrilmesi için dosyanın Yerel Mahkemeye İADESİNE, 29.04.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.