muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/13362, Karar No: 2014/22792, Tarih: 04.11.2014

**21. Hukuk Dairesi         2014/13362 E.  ,  2014/22792 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

K A R A R

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı HMK’nın 321.maddesinin 2.fıkrasına göre; kararın tefhimi için hükme ilişkin tüm hususların gerekçesi ile birlikte açıklanamadığı ve bu nedenle zorunlu olarak hüküm özetinin tefhim edildiği hallerde, gerekçeli kararın en geç bir ay içinde yazılarak tebliğe çıkartılması gerekir. Bu hüküm doğrultusunda, hükme ilişkin tüm hususların gerekçesi ile birlikte tefhim edilmediği hallerde gerekçeli kararın taraflara tebliği zorunludur (Anayasa Mahkemesi Başkanlığı’nın (İkinci Bölüm) 20.03.2014 gün ve 2012/1034 Başvuru sayılı kararı da aynı yöndedir).

Mahkemece, taraflara tefhim edilen kısa kararda (hüküm özeti) hükmün tüm unsurları yer almakla birlikte kararın gerekçesinin tefhim edilememesi halinde temyiz süresi gerekçeli kararın tebliğinden itibaren başlar. Ancak, hüküm tüm unsurları ve gerekçesi ile birlikte tefhim edilmiş ise artık hükmün HMK’nın 321/2 maddesine göre usulüne uygun ve eksiksiz bir biçimde tefhim edildiği kabul edilir ve temyiz süresi tefhim tarihinden itibaren başlar. 5521 sayılı Kanun‘un 8.maddesinde yer alan ve temyiz süresinin başlangıcına esas alınan tefhim kavramının "hükme ilişkin tüm hususların gerekçesi ile birlikte açıklandığı hal" olarak anlaşılması zorunludur.

Tarafların, gerekçeli karar tebliğ edilmeden önce, temyiz süre tutum dilekçesi veye gerekçeli temyiz dilekçesi sunmak suretiyle kararı temyiz ettikleri hallerde, kararın gerekçesini dikkate alarak yeni temyiz gerekçelerine dayanması mümkün olduğundan, gerekçeli kararın taraflara tebliği gerekir.

Davanın tümden kabul veya tümden reddedildiği hallerde, reddedilen bir talebi bulunmadığından davacının veya davacı yararına kurulan bir hüküm bulunmadığından davalının kararı temyizde ilke olarak hukuki yararı bulunmadığı kabul edilmekte ise de tarafların kararın gerekçesini temyiz etme hakları bulunduğundan gerekçeli karar taraflara tebliğ edilmelidir.

Öte yandan 6100 sayılı HMK’nın Geçici 3.maddesi yollamasıyla temyize ilişkin hükümleri uygulanmakta olan 1086 sayılı HUMK’un 433.maddesinin 2.fıkrasına göre İş Mahkemesinde katılma yoluyla temyiz mümkün olup gerekçeli temyiz dilekçesinin (veya sunulmadığı takdirde kısa temyiz dilekçesinin) kararı temyiz etmeyen karşı tarafa tebliği zorunludur. Taraflar, temyiz dilekçesinin tebliğinden sonra süresinde temyiz talebinde bulunabilirler.

Ne var ki, davanın tümden kabulü veya tümden reddi halinde karar yararına olan ve bu nedenle ilke olarak kararı temyiz etmekte hukuki yararı bulunmadığı kabul edilen taraf, gerekçeli karar tebliğine rağmen kararı temyiz etmediği takdirde temyiz dilekçesinin bu tarafa tebliğine gerek yoktur.

Gerekçeli karar taraflara tebliğ edilmiş ve taraflar temyiz haklarını kullanmışlarsa; temyiz dilekçesinin diğer tarafa tebliğine veya katılma yoluyla temyiz dilekçesinin karşı tarafa tebliğine gerek yoktur.

Gerekçeli karar taraflara tebliğ edilmiş ve taraflar temyiz haklarını kullanmışlarsa; temyiz dilekçesinin diğer tarafa tebliğine veya katılma yoluyla temyiz dilekçesinin karşı tarafa tebliğine gerek yoktur.

Yukarıda yer alan açıklamalar doğrultusunda;

Gerekçeli karar tebliğ edilmeyen davalı Kurum vekiline yöntemince tebliğ edilerek temyiz süresi geçtikten sonra ve gerektiğinde HUMK‘un 432. maddesindeki prosedür işletildikten ve tebliğ belgesi dosyaya eklendikten sonra gönderilmek üzere,

Dosyanın mahalline GERİ ÇEVRİLMESİNE, 04/11/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/16190, Karar No: 2010/1626, Tarih: 08.02.2010

**5. Hukuk Dairesi         2009/16190 E.  ,  2010/1626 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılarak üzerine pilon dikilip enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın pilon yeri bedeli ile irtifak hakkı karşılığının tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı idare vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, kamulaştırmasız el atılarak üzerine pilon dikilip enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, pilon yeri bedeli ile irtifak hakkı karşılığının tahsili istemine ilişkindir.

Davaya konu teşkil eden arazi niteliğindeki taşınmaza gelir metoduna göre değer biçilmesinde ve pilon yeri bedeli ile irtifak hakkı karşılığının tahsiline karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Davalı idare vekilinin temyiz itirazı yerinde olmadığından usul ve yasaya uygun hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı kalan onama harcının alınmasına, peşin alınan temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, 08.02.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/23623, Karar No: 2013/7893, Tarih: 18.04.2013

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2012/23623 E.  ,  2013/7893 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

K A R A R

Dairemizin 08.11.2012 gün ve 2012/12353 E ve 2012/19186 K sayılı geri çevirme yazısı ile ;

1-Davacı ile davalı Kurum arasında 4958 sayılı Yasanın geçici 1. maddesi K bendi uyarınca, yapılan yapılandırma işlemi ile hangi dönem sigortalılığa ilişkin sigorta prim borçlarının yapılandırıldığı,

2-Davacının yapılandırma kapsamında ödediği primlerin (cari primler dışında) hangi dönem sigortalılığına karşılık geldiği,

3- Kurum tarafından yapılandırma işleminin iptal edilip edilmediği, iptal edilmiş ise iptal tarihi ve nedeni , bu iptalin davacıya tebliğ edilip edilmediği ve tebliğ tarihi

4- 30/11/2003 tarihine kadar ödediği primlerin isteğe bağlı sigortalılığının başlatıldığı tarihten hangi tarihe kadar olan sigortalılık sürelerini kapsadığının ilgili Kurumdan sorularak alınacak yazı cevabı dosyaya eklendikten sonra gönderilmesi için dosyanın mahalline geri çevrilmesine karar verildiği

Ancak, istenilen hususlara ayrıntılı olarak cevap verilmeksizin özellikle yapılandırmanın iptal edilip edilmediği ve bu iptal kararının davacıya tebliğ edilip edilmediği üzerinde durulmaksızın dosyanın dairemize iade edildiği görülmekle yargılamanın sürüncemede kalmaması açısından istenilen hususların titizlikle ve ivedilikle cevaplandırılarak alınacak yazı cevabının dosyaya eklendikten sonra gönderilmesi için dosyanın mahalline GERİ ÇEVRİLMESİNE, 18/04/2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/21898, Karar No: 2015/20121, Tarih: 19.11.2015

**10. Hukuk Dairesi         2015/21898 E.  ,  2015/20121 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : Gümüşhacıköy Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

Tarihi : 16.06.2015

No : 2013/217-2015/122

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 01.10.2008 tarihine kadar geçen çalışmalarının göz önünde bulundurularak itibari hizmet süresinin sigortalılık sürelerine eklenmesi gerektiğinin tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı K... ve davalı G.. A.. vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davanın, 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 4-a bendi kapsamındaki sigortalılara ilişkin olduğu ancak, geçiş hükümlerini içeren aynı Yasa'nın Geçici 7. maddesi hükmünde "bu Kanun"un yürürlük tarihine kadar 17.07.1964 tarihli ve 506 sayılı, 02.09.1971 tarihli ve 1479 sayılı, 17.10.1983 tarihli ve 2925 sayılı, bu Kanunla mülga 17.10.1983 tarihli ve 2926 sayılı, 08.06.1949 tarihli ve 5434 sayılı Kanunlar ile 17.07.1964 tarihli ve 506 sayılı Kanun'un geçici 20. maddesine göre sandıklara tâbi sigortalılık başlangıçları ile hizmet süreleri, fiilî hizmet süresi zammı, itibari hizmet süreleri, borçlandırılan ve ihya edilen süreler ve sigortalılık süreleri tabi oldukları Kanun hükümlerine göre değerlendirilirler.” hükmü ve genel olarak yasaların geriye yürümemesi (geçmişe etkili olmaması) kuralı karşısında davanın yasal dayanağı 506 sayılı Yasa'nın Ek 5. maddesidir.

Anayasa Mahkemesi’nin 27.03.2007 tarihli 26475 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 04.10.2006 tarihli ve 2002/157 Esas 2006/97 Karar sayılı kararı ile 506 sayılı Yasa'ya 2098 sayılı Yasa ile Ek 1. madde olarak eklenen, 3395 sayılı Yasayla kapsamı genişletildikten sonra 3520 sayılı Yasa ile Ek. 5. madde olarak numaralandırılan düzenlemede yer alan "azotlu gübre ve şeker sanayii" ibaresi iptal edilmiş ise de, Anayasa’nın 153/5. maddesi uyarınca Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararlarının geriye yürümeyeceği ilkesi de gözetildiğinde, davacının Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararının yürürlük tarihi olan 27.03.2007 tarihinden önceki dönem yönünden itibari hizmetten yararlandırılması mümkün değildir. İtibari hizmet süresi olanağından 27.03.2007 tarihinden önceki dönemde yararlanmak için, Yasanın öngördüğü biçimde, işkolu ve işyeri koşullarının birlikte gerçekleşmesi zorunluluğu vardır.

Dava konusu olan. 28.03.2007 – 30.09.2008 tarihleri arasındaki dönem yönünden ise, iş koluna ilişkin koşul dışındaki unsurlarda (işyeri koşullarında) bir değişiklik olmamıştır. İptal kararı ile 28.03.2007 – 30.09.2008 tarihi arasındaki dönemde, anılan madde koşullarının davacı yönünden gerçekleşip gerçekleşmediğinin incelenmesi amacıyla düzenlenerek karara dayanak yapılan bilirkişi raporundan işyerinde, davacının, doğrudan ek 5. maddede sayılan çelik, demir ve tunç döküm, zehirli, boğucu, yakıcı, öldürücü ve patlayıcı gaz, asit, boya işleriyle ve patlayıcı maddeler yapılmasında ve kaynak işlerinde çalışmasının bulunmadığı, tütün işleme işi yapan fabrikada çalıştığı anlaşılmaktadır. Öte yandan işyerinde tütün tozlarından dolayı eczaneden alınan maskelerin kullanıldığı tanık ifadelerinde belirtilmektedir. Davacının, 28.03.2007 – 30.09.2008 tarihleri arasındaki işyeri, çalıştığı birim ve yaptığı iş tereddüde mahal vermeksizin belirlenmeden, işyerinin fiziki durumu keşifle tespit edilmeden, davacının yaptığı işin, gaz maskesiyle çalışmayı gerektiren iş olup olmadığı hususunda gerekli araştırma ve yeterli inceleme yapılmadan, mahkemece, yazılı şekilde karar verilmesi, eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır.

Mahkemece, davacının 28.03.2007 – 30.09.2008 tarihleri arasında davalının çalıştığı iki işyerinin, Kurumdan gelen hizmet cetvelinde 55 numaralı il kodundan bildirim olduğu yine işveren tarafından gönderilen listede 19 Mayıs Sigara Fabrikası ve yine 19 Mayıs Yaprak Tütün İşletmesi işyerlerinde davacının çalışmaları olduğu bildirildiği gözetilerek, anılan dönemde davacının, çalıştığı işyerinin neresi olduğu ve burada çalıştığı birim ile yaptığı iş (üretim, bakım, aşçı, teknik eleman, güvenlik görevlisi, vs.), işverenden davacının işyeri şahsi dosyası da celbedilerek tereddüde mahal vermeyecek şekilde tespit edilmeli; davacının çalışmasına konu davalı işverenin işyeri ile ilgili denetimlerin yapıldığı müfettiş raporları araştırılıp celbedilmeli; işyerinin bölümleri, nitelikleri ve buralardaki çalışma süreleri somutlaştırılmalı; işyerinin fiziksel koşulları keşif ile tespit edilmeli; davalı işveren vekilince, eldeki dava dosyası ile emsal nitelikte olduğu belirtilen Adıyaman İş Mahkemesinin 2008/823E – 2011/25 K. Sayılı dosyası celbedilmeli; işlenilen tütün miktarı, işleme esnasında kullanılan kimyasal maddeler ( zehirler vs.) ve kimyasal maddelerin kullanılma dönemleri işverenden sorulup, kullanılan maddelerin insan sağlığına etkileri ve gaz maskesi ile korunmanın şart olup olmadığı hususlarını da değerlendiren işgüvenliği konularında uzman bilirkişiden rapor alınmalı; alınan rapor mevcut delillerle birlikte değerlendirilerek sonucuna göre davacının 506 sayılı Yasa’nın Ek 5. maddesinin IV.bendin (1.2.3.4.) alt bentlerinde belirtilen işleri yaparken fiziksel dış etkenlerin ve olumsuz çalışma koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediği irdelenerek karar verilmelidir

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz, edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMAS1NA, temyiz harcının istek halinde davalılardan G.. A..'ye iadesine, 19.11.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/427, Karar No: 2011/9116, Tarih: 20.07.2011

**11. Hukuk Dairesi         2010/427 E.  ,  2011/9116 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Denizcilik İhtisas Mahkemesi

Taraflar arasında görülen davada İstanbul Denizcilik İhtisas Mahkemesi’nce bozmaya uyularak verilen 27.10.2009 tarih ve 2008/77 - 2009/361 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin Ukrayna’dan yükleyip Türkiye’ye gemi ile getirdiği demir çelik yükü için davalının yükleme ve boşaltma limanında survey hizmeti verdiğini, ancak, survey raporları arasında kalite bulguları ve miktarları açısından ciddi farklar ve yanılgılar bulunduğunu, müvekkili şirketin bu değer farkları sebebiyle alıcı firmaya taahhütlerini eksik yerine getirmekten dolayı zarara uğradığını ileri sürerek, 85.527,60 YTL'nın davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, malın kalitesi yönünden gözle yapılan kontrolde hurdanın %30’nun denetim dışı kaldığını, bu hususun rapora yazılmış olduğunu, uluslar arası kurallar gereğince hurdanın tümünün kalitesinin saptanmasının mümkün olmadığını, bu nedenle hurdanın tahliyesinde kalite uygunsuzluğunun bulunmasının mümkün olduğunu, davacının tahliye öncesinde kalitede sorun olduğunu bildiğini, her iki liman arasındaki miktar farklılığının doğal olduğunu, sorumluluklarının sınırlı olduğunu, istenen miktarın soyut olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda benimsenen bilirkişi raporuna göre, taraflar arasında yapılan gözetim sözleşmesi uyarınca davalının “görsel kalite kontrolü” yapma borcunu üstlendiği, bu hususun Yargıtay ilamı ile kesinleştiği, davalının davacının istemine dayanak oluşturabilecek tek delilin dava dışı Çebitaş A.Ş. tarafından düzenlenen 24.03.2005 tarihli belgede miktar reklamasyonun 14.368,20 USD olduğu, satış sözleşmesinde yer alan açık kayıt uyarınca semen hesabında esas alınacak mik- tarın boşaltma limanında gümrük kantarı sonucuna göre belirleneceğinden davacı ile Çebitaş A.Ş. arasında kurulan sözleşmenin “tartı üzerine ödeme” kaydı içeren CİF sözleşmesi niteliğinde bulunduğu, Çebitaş A.Ş’nin 24.03.2005 tarihli belgesinde fatura miktarının açıkça bildirildiği, boşaltma limanında gümrük kantarının nihai miktarının tartıldığı, arada çıkan ...’ın ödediği semenden indirildiği, boşaltma draft survey raporunun semenin hesabında esas alınmadığı, draft survey ölçüm sonuçlarının farklı olması sebebiyle davacının herhangi bir zarara uğramadığı, davacının zarara uğraması için yükleme limanı ölçüm sonuçlarına göre kendi tedarikçisine ödeme yapmış olmasının gerektiği, davacı yükleme draft survey raporundaki kayıtlara göre ilk satıcısına ödeme yapmış olsaydı boşaltma limanında Çebitaş A.Ş’den daha düşük bir yük miktarı için semen almak suretiyle zarara uğramış olacağı, davacının böyle bir zararı ispat edemediği, kalite reklamasyonun BK açısından ayıba karşı tekeffül borcuna dayandığı, davacının bu kapsamda ödemek zorunda kalmış olabileceği tazminata satıcı sıfatıyla katlanmak zorunda olduğu, davacının yükü başka bir satıcıdan tedarik ettiğini ve bu açıdan da zarara uğradığını kanıtlayamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde değildir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davacı vekilinin bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 02,80 TL temyiz ilam harcının temyiz edenden alınmasına, 20.07.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/3957, Karar No: 2012/8052, Tarih: 11.07.2012

**(Kapatılan)14. Ceza Dairesi         2011/3957 E.  ,  2012/8052 K.**

**"İçtihat Metni"**

Basit cinsel saldırı suçundan sanık ...'in yapılan yargılaması sonunda; atılı suçtan mahkûmiyetine dair Denizli 4. Asliye Ceza Mahkemesinden verilen 08.04.2008 gün ve 2007/427 Esas, 2008/162 Karar sayılı hükmün süresi içinde Yargıtayca incelenmesi sanık müdafii tarafından istenilmiş olduğundan dava evrakı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığından tebliğname ile Daireye gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:

Sanığın Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) aracılığıyla temin edilen nüfus kayıt örneğinden hükümden sonra 20.03.2012 tarihinde öldüğü anlaşılmakla, 5237 sayılı TCK.nın 64/1 ve 5271 sayılı CMK.nın 223/8. maddeleri uyarınca bir karar verilmesi lüzûmu,

Bozmayı gerektirmiş, sanık müdafiin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek 1412 sayılı CMUK.nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak bu hususta yeniden duruşma yapılmaksızın aynı Kanunun 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak karar verilmesi mümkün bulunduğundan, sanık hakkındaki kamu davasının 5237 sayılı TCK.nın 64/1 ve 5271 sayılı CMK.nın 223/8. maddeleri uyarınca DÜŞMESİNE, 11.07.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/3499, Karar No: 2020/4483, Tarih: 07.07.2020

**17. Hukuk Dairesi         2019/3499 E.  ,  2020/4483 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 3.Hukuk Dairesi

Taraflar arasındaki ilk derece mahkemesinde görülen tazminat davasında verilen davanın kabulüne ilişkin hüküm hakkında bölge adliye mahkemesi tarafından yapılan istinaf incelenmesi sonucunda; esas yönünden istinaf isteminin kabulüne ve yeniden hüküm kurulmasına ilişkin kararın, süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, müvekkilinin yönetimindeki davalı ... nezdinde kasko poliçesi ile sigortalı bulunan araç ile seyir halinde iken, yolda toplanan su birikintisi sebebiyle orta refüj bariyerlerine çarpması sonucu meydana gelen tek taraflı trafik kazasında araçta hasar meydana geldiğini, hasar bedelinin davalı ... şirketince ödenmemesi nedeniyle 250.000,00 TL hasar bedelinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davaya konu kazanın davacının alkollü şekilde araç kullanması sonucu meydana geldiğini, alkolün tesiriyle meydana gelen kazalara ilişkin taleplerin poliçe kapsamı dışında kaldığını beyan ederek davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma, toplanan delillere ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; davanın kabulü ile 250.000,00 TL'nin 29/04/2014 tarihinden itibaren işleyecek

reeskont faizi ile davalıdan alınıp davacıya verilmesine

karar verilmiş; hüküm, davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

Samsun Bölge Adliye Mahkemesi’nce; davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b,2 maddesi uyarınca kabulü ile Trabzon Tüketici Mahkemesince verilen 26/02/2019 tarih 2017/255 Esas, 2019/121Karar sayılı kararının kaldırılmasına, HMK'nın 353/1-b-2. maddesi gereğince yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına; davanın reddine, karar verilmiş; Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından süresi içerisinde temyiz edilmiştir.

Dava; kasko sigorta poliçesi ile sigortalı bulunan araçta meydana gelen hasar bedelinin sigorta şirketinden tahsili talepli alacak davasıdır.

2918 Sayılı KTK'nın madde 48 – (Değişik : 24/5/2013 - 6487/19 md.)'de; uyuşturucu veya uyarıcı maddeleri almış olan sürücüler ile alkollü olan sürücülerin karayolunda araç sürmeleri yasak olduğu belirtilmiştir.

Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin "Uyuşturucu ve Keyif Verici Maddeler ile İçkilerin Etkisinde Araç Sürme Yasağı" başlıklı 97/1 maddesinde; alkollü içki almış olması nedeniyle güvenli sürmelerinin yasak olduğu açıklandıktan sonra, bu konu ile ilgili olan "b-2" bendinde; alkollü içki almış olarak araç kullanığı tesbit edilen diğer araç sürücülerinden kandaki alkol miktarı 0,50 promil üstünde olanların araç kullanamayacakları belirtilmiştir.

Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin "Uyuşturucu ve Keyif Verici Maddeler ile İçkilerin Etkisinde Araç Sürme Yasağı" başlıklı 97/1 maddesinde; alkollü içki almış olması nedeniyle güvenli sürmelerinin yasak olduğu açıklandıktan sonra, bu konu ile ilgili olan "b-2" bendinde; alkollü içki almış olarak araç kullanığı tesbit edilen diğer araç sürücülerinden kandaki alkol miktarı 0,50 promil üstünde olanların araç kullanamayacakları belirtilmiştir.

Öte yandan, Kasko Sigortası Genel Şartlarının B.5.5 maddesinde; ayrıca Kara Taşıtları Kasko Sigortası Genel Şartlarının A.5.5. maddesinde, taşıtın Karayolları Trafik Kanunu uyarınca yasaklanan miktardan fazla içki almış kişiler tarafından kullanılması sırasında meydana gelen zararların, kasko poliçe teminatı dışında olduğu belirtilmiştir.

Bununla birlikte, Kasko Sigortası Genel Şartlarının A.5.5 maddesinin dayanağını teşkil eden KTK'nun 48. maddesinin yasaklamayı düzenleyen ilk fıkrasında, alkollü içki almış olması nedeniyle güvenli araç sürme yeteneklerini kaybetmiş kişilerin karayolunda araç sürmeleri yasaklanmış olup, aynı maddenin 2. fıkrasındaki yönetmelik düzenlenmesine olanak tanıyan hükümde, yasaklama yetkisi yönetmeliğe bırakılmış olmadığından, Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 97. maddesinde, yukarıda anılan yasa hükmü tekrarlandıktan ve

müteakip, uyuşturucu veya keyif verici maddeler ile alkollü içkilerin oranlarının ne şekilde saptanacağı belirlendikten sonra, yasada yer alan hükmü dikkate almadan salt 0,50 promilin üstünde alınan alkol miktarına göre araç kullanma yasağı getirilmesinin yasal dayanağı bulunmadığından geçersiz bulunmaktadır. Geçersiz yönetmelik hükümlerinin yasaya aykırı bir şekilde genel şart olarak kabülü de mümkün değildir. O halde, hasarın teminat dışı kalabilmesi için kazanın meydana geliş şekli itibariyle sürücünün salt (münhasıran) alkolün etkisi altında kaza yapmış olması gerekmektedir. Diğer bir anlatımla, sürücünün alkollü olması tek başına hasarın teminat dışı kalmasını gerektirmez. Üstelik, böyle bir durumda hasarın teminat dışı kaldığının ispat yükü TTK hükümleri gereğince sigortacıya düşmektedir.

Yargıtay'ın yerleşik uygulamalarında; sürücünün aldığı alkolün oranının doğrudan doğruya sonuca etkisi bulunmadığından, mahkemece nöroloji uzmanı, hukukçu ve trafik konusunda uzman bilirkişilerden oluşan bilirkişi kurulu aracılığıyla olayın salt alkolün etkisiyle gerçekleşip gerçekleşmediğinin, alkol dışında başka unsurlarında olayın meydana gelmesinde rol oynayıp oynamadığının saptanması, sonuçta olayın tek başına alkolün etkisiyle meydana geldiğinin saptanması durumunda, oluşan hasarın poliçe teminatı dışında kalacağından davanın reddine aksi halinde kabulüne karar verilmesi gerekeceği ilkesi benimsenmektedir. (YHGK 23.10.2002 gün ve 2002/11-768-840; YHGK 7.4.2004 gün ve 2004/11-257-212; YHGK 2.3.2005 gün ve 2005/11-81-18; YHGK 14.12.2005 gün 2005/11-624-713 sayılı ilamları)