muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2018/623, Karar No: 2019/735, Tarih: 20.06.2019

1-Memur ve hizmetlinin asıl görevli olduğu veya ikametgahının bulunduğu ilçe belediye sınırları içinde kalan ve yerleşim özellikleri bakımından bütünlük arz eden yerler,

2-İlçe belediye sınırları dışında kalmakla birlikte yerleşim özellikleri bakımından bu yerlerin devamı niteliğindeki mahaller,

3-Kurumlarınca sağlanan taşıt araçları ile gidilip gelinebilen yerler, memuriyet mahalli olarak belirlenmiştir.

Böylece büyükşehir olan illerde; ilçe sınırları içinde ilçe belediye merkezi ile yerleşim özellikleri bakımından bütünlük arz eden yerler memuriyet mahalli olarak kabul edilmiş, aynı ilçe sınırları içinde belediye merkezi ile yerleşim özellikleri itibarıyla bütünlük arz etmeyen yerler ise memuriyet mahalli dışı kabul edilerek harcırah ödenmesi imkanı getirilmiş, ayrıca ilçe belediyelerinin yerleşim yerlerinin birbirlerine yakınlaşması hatta birbirleri ile sınır oluşturacak şekilde iç içe girmesi nedeniyle ilçe sınırları dışına çıkmakla birlikte birinci fıkrada belirtilen yerler ile bütünlük arz eden ve aralarında yerleşim özellikleri bakımından ayrım bulunmayan yerler de memuriyet mahalli olarak kabul edilmiştir.

Bu nedenle; 30.03.2014 tarihinden sonra yapılan görevlendirmelere ilişkin olarak, idarelerce yerleşim özellikleri bakımından bütünlük arz eden yerler ile bu yerlerin devamı niteliğinde olan yerlerin belirlenmesinde; yerleşim özellikleri bakımından konut, işyeri, meydan, okul, kamu binaları gibi resmi ve özel bütün yapıların topluca bulunduğu ve insanların yerleşmek amacıyla bir arada yaşadığı aralarında boşluk bulunmayan yerler ile bu bütünlüğün kesintisiz olarak devam ettiği yerlerin dikkate alınması ayrıca bu yerlerin dışında kalmakla birlikte kurumlarınca sağlanan servis araçları veya bu mahiyetteki taşıt araçları ile ulaşım sağlanan (her gün gidiş dönüş olmak üzere) yerlerin de memuriyet mahalli olarak belirlenmesi gerekmektedir." düzenlemesini içermektedir.

Somut Olayda, davacı 2014 yılı Nisan ve Aralık ayları arasında Seyyar Görevli olarak çalıştırıldığı halde Toplu İş Sözleşmesinin 35. maddesi gereğince ödenmesi gereken Seyyar Görev tazminatının ödenmediğini belirterek anılan alacağın hüküm altına alınmasını talep etmiştir. Mahkemece, Bakanlık tarafından seyyar görev puantaj cetvellerinin gönderildiği, ancak bu cetvellerde davacının hangi yerde görevlendirildiği ve görev yerinin memuriyet mahalli olup olmadığının yazmadığı, görevlendirmelerin seyyar görev tazminatına esas olabilecek nitelikte olmadığı belirtilerek talebin reddine karar verilmiştir. Ancak, dosya içeriğine göre, davacının talep konusu dönem içerisinde görevlendirildiği yerleri gösteren çizelgelerin gönderildiği ve davacının yaptığı görev unvanının 2014 yılı için seyyar görev tazminatı alabilecek işçiler arasında Maliye Bakanlığına vize ettirildiği anlaşılmaktadır. Davalı Bakanlık tarafından gönderilen yazıda, 6360 sayılı Kanun gereğince Büyükşehir Belediyesi sınırları il mülki sınırı sayıldığından, davacıya seyyar görev tazminatı ödemesi yapılmadığı belirtilmiştir.

Bu durumda, 6360 sayılı Kanun sonrası memuriyet mahallinin belirlenmesinde ayrı düzenlemeler getirildiği gözetilerek 6552 sayılı torba Kanun ile değiştirilen Harçlar Kanunu 3/g maddesi ve buna ilişkin çıkartılan genelgedeki düzenlemeler doğrultusunda ve gerekirse defterdarlıktan da sorularak davacının talep konusu dönem içerisinde görevlendirildiği yerlerin memuriyet mahalli olup olmadığı ayrı ayrı belirlenmelidir. Bu düzenleme ve görevlendirmeler sebebi ile seyyar görev tazminatına hak kazanıp kazanmadığı tereddüte yer vermeyecek şekilde belirlenerek sonuca gidilmelidir. Eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir..."

gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle yeniden yapılan yargılama sonunda mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki belgeler okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, işçilik alacaklarının tahsili istemine ilişkindir.

gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle yeniden yapılan yargılama sonunda mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki belgeler okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, işçilik alacaklarının tahsili istemine ilişkindir.

Davacı adına üyesi olduğu Tarım-İş Sendikası vekili, müvekkilinin davalı Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığına (Bakanlık) bağlı Van İl Tarım Müdürlüğünde (Müdürlük) çalıştığını, işletmede uygulanmakta olan Toplu İş Sözleşmesinden (TİS) yararlandığını, TİS'in 27'nci maddesi uyarınca cumartesi gününün akdi tatil günü olduğunu, 31'inci maddesine göre, pazar günü ile ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışılması hâlinde toplam üç yevmiye; cumartesi günü çalışmalarında ise her saat için normal saat ücretinin %75 arttırılarak karşılığının ödeneceğinin hükme bağlandığını, davacının iş yerinde cumartesi ve pazar günleri ile ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalıştığını, bu çalışma ücretlerinin ve ayrıca TİS'in 35'inci maddesine göre seyyar görev tazminatının ödenmediğini ileri sürerek, sözü edilen alacaklarının davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı Bakanlık vekili, işçilere haftalık kırk (40) saati aşan çalışmalarının karşılığının serbest zaman olarak kullandırıldığını, pazar ve resmi tatillerde çalışan işçilerin ise haftanın diğer günlerinde vardiya usulünde olduğu gibi izin verilerek dinlendirildiğini, bu nedenle fazla çalışma ücreti ödenmesi gerekmediğini, öte yandan 15. Dönem TİS'in 35'inci maddesinde düzenlenen seyyar görev tazminatı ile ilgili 6245 sayılı Harcırah Kanunu ve Bütçe Kanunu hükümlerine yollama yapıldığını, 6245 sayılı Kanun'un 10.09.2014 tarihli ve 6552 sayılı Kanun ile değişik 3'üncü maddesinin (g) bendindeki hüküm ve bu hükmün uygulanması ile ilgili olarak yayımlanan Maliye Bakanlığı Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğünün "Memuriyet mahalli" konulu 17.09.2014 tarihli ve 7985 sayılı Genelgesi kapsamında yapılan görevlendirmelerde işçilere seyyar görev tazminatı ödendiğini, bu nedenlerle davacının müvekkili Bakanlıktan hiçbir alacağının bulunmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, ispat yükü kendisinde olan davacının hafta ve genel tatil günleri ile akdi tatil günlerinde çalıştığını ispat ettiğinden somut olay ve hesap tekniğine uygun bilirkişi raporuna göre bu alacakların kabulüne karar verildiği, seyyar görev tazminatı bakımından isteklerin 2014 yılına ilişkin olduğu, bu konuda TİS'in 6245 sayılı Kanun'a atıf yaptığı, 2014 yılında seyyar görev tazminatı için vize alınan görevler arasında şoförlük hizmeti bulunduğu, bu nedenle seri hâlde açılan dosyalardan görevi şoförlük dışında personel özlük görevlisi, mücadele işçisi, satın alma görevlisi, muhasebe görevlisi ve evrakçı olanların istemlerinin bu nedenle; görevi şoförlük olanların taleplerinin ise sunulan puantajlarda hangi görevle görevlendirildiğinin, görev yerinin memuriyet mahalli içinde olup olmadığının yazılı olmaması nedeni ile reddi gerektiği gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Davacı vekilinin temyizi üzerine karar Özel Dairece, yukarıda başlık bölümünde açıklanan nedenlerle bozulmuştur.

Mahkemece önceki hükümde direnilmiştir.

Direnme kararı taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Direnme yolu ile Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık, somut olayda seyyar görev tazminatı bakımından mahkemece yapılan araştırma ve incelemenin yeterli olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Hukuk Genel Kurulundaki görüşmeler sırasında işin esasının incelenmesine geçilmeden önce, mahkemece direnme adı altında verilen hükmün yeni hüküm niteliğinde olup olmadığı, burada varılacak sonuca göre temyiz incelemesinin Özel Dairece mi yoksa Hukuk Genel Kurulu tarafından mı yapılması gerektiği ön sorun olarak tartışılıp değerlendirilmiştir.

Bilindiği üzere, direnme kararının varlığından söz edilebilmesi için, mahkemenin bozmadan esinlenerek yeni herhangi bir delil toplamadan önceki deliller çerçevesinde karar vermesi, gerekçesini önceki kararına göre genişletebilirse de değiştirmemesi gerekir (6217 sayılı Kanun'un 30'uncu maddesi ile 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’na eklenen “Geçici madde 3” atfıyla uygulanmakta olan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 429'uncu maddesi).

Mahkemenin yeni bir delile dayanarak veya bozmadan esinlenerek gerekçesini değiştirerek veya daha önce üzerinde durmadığı bir hususu bozma kararında işaret olunan şekilde değerlendirerek karar vermiş olması hâlinde direnme kararının varlığından söz edilemez.

Mahkemenin yeni bir delile dayanarak veya bozmadan esinlenerek gerekçesini değiştirerek veya daha önce üzerinde durmadığı bir hususu bozma kararında işaret olunan şekilde değerlendirerek karar vermiş olması hâlinde direnme kararının varlığından söz edilemez.

Somut olayda, Mahkemece ilk kararda 2014 yılında vize alınan işler arasında yaptıkları işin bulunmaması nedeni ile şoför olmayan davacıların seyyar görev tazminatı istemlerinin bu nedenle; şoför olan davacılar yönünden ise, puantaj cetvellerinde hangi yerde görevlendirildiği, bu görev yerinin memuriyet mahalli içinde olup olmadığının yazılı olmadığı, bu durumda bu cetvellerin 6245 sayılı Kanun'da belirtildiği şekilde seyyar görev tazminatına esas olabilecek nitelikte kabul edilemeyeceği gerekçesi ile seyyar görev tazminatı taleplerinin reddine karar verilmiş iken, kararın Özel Dairece bozulmasından sonra, Mahkemece tensip tutanağının (3) numaralı bendinde somutlaştırma ilkesi gereğince davacıların 2014 yılı Nisan-Aralık ayları içerisinde görevlendirildiği yerlerin neresi olduğunun ve 27.11.2014 tarihli Harcırah Kanunu Genel Tebliğine göre Van Büyükşehir Belediyesi il mülki sınırları ve memuriyet mahalli olup olmadığının liste hâlinde bildirilmesi için davacı vekiline süre verildiği, davacı vekilinin bu ara kararı uyarınca hazırladığı bir listenin bulunmadığı, duruşmada bozmaya uyulmasını talep ettiği, davalı vekilinin ise aynı mahiyetteki Müdürlüğün 22.06.2017 tarihli ve 1560802 sayılı yazısını ekleyerek sunduğu 11.07.2017 havale tarihli dilekçesinde Tebliğe göre kurumlarınca sağlanan taşıt araçları ile gidilip gelinebilen yerlerin memuriyet mahalli olarak belirlendiğini, Müdürlüğün yazısında da adı geçen personellerin görevlendirilmelerinde görev mahalline ulaşımlarının il müdürlüğüne ait hizmet araçları ile sağlandığının bildirdiğini belirterek önceki hükümde direnilmesini ya da bu yönde yapılacak inceleme sonucu bu gerekçeyle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, sonuç olarak dosyada mevcut ve itiraz edilmeyen dava konusu seyyar görev tazminatına esas gidilen yerleri gösteren yazı ve taşıt görev emirlerinden davacıların anılan yerlere taşıt görev emirlerinde plakası da yazılı Kurum aracı ile gittikleri, aynı gün çalıştıkları iş yerine yine aynı Kurum aracı ile geri döndükleri, gittikleri yerlerin Büyükşehir Belediyesi sınırları içindeki merkeze bağlı köyler ile Van ili sınırlarındaki ilçeler olduğu, Van ili dışındaki hiç bir yere gidilmediğinin net olarak belli olduğu, böyle olunca seyyar görev tazminatına esas olarak davacıların gittikleri tüm yerlerin 6552 sayılı Kanun ile değiştirilen 6245 sayılı Harcırah Kanunun 3/g maddesinde tanımlanan memuriyet mahalli sınırları içinde kaldığı gibi, tüm bu yerlere Kurum aracı ile gidip, aynı gün çalıştıkları iş yerlerine yine Kurumun aracı ile geri döndüklerinden memuriyet mahalli sayıldığı, seri hâldeki dosyalardan altı dosyanın davacısının kendi dava dilekçelerinde yazılı görevlerine göre dava konusu 2014 yılı için vize alınmayan işlerde çalıştıkları gibi, bunlar açısından da 6552 sayılı Kanun ile değişik 6245 sayılı Kanun'un 3/g ve Tebliğ hükümleri çerçevesinde gittikleri yerlerin memuriyet mahalli içinde kaldığı belirtilerek uyuşmazlığın çözümü ve hüküm kurmaya yeterli tüm bilgi, belge ve kayıtlar dosya içinde mevcut olduğu gerekçesiyle önceki hükümde direnilmesine karar verildiği görülmüştür.

Bu durumda direnme adı altında verilen karar gerçekte daha önce Özel Dairece incelenip değerlendirilmeyen yeni olgu ve gerekçeye dayalı yeni hüküm niteliğindedir.

Hâl böyle olunca; verilen bu yeni hükmü temyizen incelenme görevi Hukuk Genel Kuruluna değil, Özel Daireye aittir.

Bu nedenle, yeni hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesi için dosya Özel Daireye gönderilmelidir.

S O N U Ç: Yukarıda gösterilen nedenlerle taraf vekillerinin yeni hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesi için dosyanın 22. HUKUK DAİRESİNE GÖNDERİLMESİNE, karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere 20.06.2019 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/36584, Karar No: 2017/6136, Tarih: 25.05.2017

**2. Ceza Dairesi         2014/36584 E.  ,  2017/6136 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dosya kapsamına göre diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. Ancak;

1-28/05/2011 tarihli CD inceleme tutanağından, olayın gerçekleştiği ...İlköğretim Okulunun bahçesini gören 3 ve 4 No.lu güvenlik kamerası kayıtlarının incelenmesinden saat 20.13 sıralarında 9 kişinin kabloyu çekmeye çalıştıklarının, saat 20.14 sıralarında kaçarak olay yerinden ayrıldıklarının, 20.17 sıralarında tekrar gelerek kabloyu çekmeye çalıştıklarının, 30 saniye sonra üst bahçe duvarlarından üzerine el feneri tutulması sonucu yeniden kaçtıklarının, saat 20.24 sıralarında polis ekiplerinin olay yerine geldiklerinin, okulun arka bahçesini gösteren 2 No.lu güvenlik kamerası görüntülerinden ise saat 20.14 sıralarında silüet şeklinde bir grubun koşarak uzaklaştığının anlaşılması karşısında, suça sürüklenen çocukların olay anında yakalanamamış olması karşısında eylemin olay yerine görevlilerin geldiği saat olan 20.24 den önce gerçekleştiği ve UYAP'tan alınan güneşin doğuş ve batış çizelgesine göre yaz saati uygulaması da dikkate alındığında, suç tarihinde güneşin batış saatinin 19.25 olduğunun, gece vaktinin saat 20.25'de başladığının anlaşılması karşısında, hırsızlık suçunun gündüz sayılan zaman dilimi içerisinde işlendiğinin kabul edilmesi gerektiği gözetilmeden suça sürüklenen çocuklar hakkında hükmolunan cezanın 5237 sayılı TCK'nın 143/1. maddesiyle arttırılması suretiyle fazla ceza tayini,

2-5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'un 106/4. maddesinde yer alan "Çocuklar hakkında hükmedilen adli para cezasının ödenmemesi halinde bu ceza hapse çevrilemez, bu takdirde on birinci fıkra hükmü uygulanır." şeklindeki düzenlemeye aykırı olarak on sekiz yaşından küçük suça sürüklenen çocuklar hakkında hapisten çevrilen adli para cezasının yerine getirilmemesi durumunda, hapse çevrileceğine dair ihtar yapılmasına karar verilmesi,

3-25.05.2011 olan suç tarihinin karar başlığında 27.05.2011 olarak gösterilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuklar müdafilerinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı isteme aykırı olarak BOZULMASINA, 25/05/2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/2247, Karar No: 2018/9294, Tarih: 18.10.2018

**17. Hukuk Dairesi         2018/2247 E.  ,  2018/9294 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, müvekkilinin 12.03.1982 doğumlu olup ... İlköğretim okulunda sınıf öğretmeni olarak görev yaptığını, bu işten dolayı 1.500,00- 1.800,00 TL arası ücret aldığını, olay günü müvekkili ile aynı okulda görevli öğretmen arkadaşı ... yönetimindeki ... plakalı otosu ile evlerine giderken Sadabad otobüs durağında inmek istediğini, aracın durağa yanaştığını, araçtan indikten hemen sonra duran aracın sol tarafından davalı ... yönetimindeki ... plakalı İETT otobüsünün müvekkilinin arkadaşı ...'a ait aracına hızlı bir şekilde çarptığını, bu çarpma sonucunda müvekkilinin sol ayağının çarpılan araç ve kaldırım arasında sıkıştığını, 3 parmağının ezilerek koptuğunu, davalı aleyhine ... BC.Başsavcılığının 2011/14211 sorgu nolu soruşturmasının devam ettiğini, olayda davalının kusurlu olduğunu belirterek, müvekkilinin uğramış olduğu tedavi, yol masrafları, iş gücü kaybı vs. gibi masraflar için 5.00,00 TL maddi zararın fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak kaydı ile haksız fiil tarihinden itibaren faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkilinin bu olay nedeni ile yaşamış olduğu acıyı, çekilen sıkıntıyı bir nebze hafifletebilmek adına 75.000,00 TL manevi tazminatın haksız fiil tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı İETT Genel Müdürlüğü vekili, davalı idareye ait otobüsün şoförü olan ...'ın kusurunun olmadığını, kusurun davacının binmiş olduğu araçta olduğunu, davacının yolcusu olduğu ... plakalı aracın park yasağı olan yere park ettiğini, davacının taleplerinin hakkaniyete uygun olmadığını, manevi tazminat talebinin fahiş olduğunu belirterek, davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili, kazanın oluşumunda davalı sürücünün kusurunun olmadığını, manevi tazminat talebinin fahiş olduğunu belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece bozmaya uyarak yapılan yargılama sonunda, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içeriğine, bozmaya uygun karar verilmiş olmasına, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile usul ve yasaya uygun bulunan hükmün ONANMASINA ve aşağıda dökümü yazılı 7.628,65 TL kalan onama harcının temyiz eden davalı ...'nden alınmasına 18/10/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/1844, Karar No: 2011/8808, Tarih: 17.05.2011

**5. Hukuk Dairesi         2011/1844 E.  ,  2011/8808 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tesbiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkini davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davacı idare vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tesbiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkini istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı idare vekilince temyiz edilmiştir.

Dava konusu taşınmaz arsa niteliğindedir. Kamulaştırma Kanununun 11/1-g maddesi uyarınca arsalara değerlendirme gününden önceki özel amacı olmayan satışlara göre değer biçilmesi gerekir.

Bilirkişi raporunda emsal karşılaştırması yapılmadan taşınmazın niteliklerinden bahsedilerek piyasa rayicine göre soyut ifadelerle değer biçildiğinden, bu raporlara göre hüküm kurulması mümkün değildir. Bu durumda taraflara, dava konusu taşınmaza yakın bölgelerden ve yakın zaman içinde satışı yapılan benzer yüzölçümlü satışları bildirmeleri için imkan tanınması, lüzumu halinde resen emsal celbi yoluna gidilmesi ve bu emsallere göre değer biçilmesi için yeniden oluşturulacak bilirkişi kuruluyla keşif yapılarak sonucuna göre hüküm kurulması gerektiğinin düşünülmemesi,

Doğru görülmemiştir.

Davacı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U....nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, 17.05.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/17751, Karar No: 2019/3947, Tarih: 06.05.2019

**10. Hukuk Dairesi         2016/17751 E.  ,  2019/3947 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

İnceleme konusu davada, davacı, davalının yanında 15.08.2006 - 26.09.2014 tarihleri arasında hizmet akdine dayalı sigortalı olarak evinde ev işi ve çocuk bakıcılığı işinde kesintisiz çalıştığını belirterek hizmetinin tespitini istemiş, Mahkemece; davanın kabulüne karar verilmiş ise de tesis edilen hüküm eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır.

Davanın yasal dayanağı 5510 sayılı Yasanın Geçici 7. maddesi atfı ile 506 sayılı Kanunun 79/10. ve 5510 sayılı Kanunun 86/9. maddeleri olup, anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin bu tür davalar kamu düzeni ile ilgili olduğundan özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmeleri zorunludur. Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip gerek görüldüğünde kendiliğinden araştırma yapılarak delil toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

Mahkemece resen araştırma ilkesi doğrultusunda davacı celbedilerek davalı işyerinde yaptığı işlerin ne olduğu ve bu işleri hangi zaman ve sürede yaptığı belirtilmek suretiyle ve dava dilekçesindeki beyanlarından; "ilk zamanlardan, son zamanlardan" kastının ne olduğu sorularak çalışmasına ilişkin beyanları somutlaştırılmalı, davacının çocuğun tedavisine eşlik ettiğini iddia ettiği doktor ve sağlık kuruluşlarından tedaviye ilişkin bilgi ve belgeler istenilmeli, çocuğun tedavi gördüğü doktor ve sağlık kuruluşlarından resen tespit edilecek tanıklar vasıtasıyla davacının çocuğa refakatinin olup olmadığı ve refakat süresi ile ilgili beyanları alınmalı, davacının çalıştığı dairenin bulunduğu site veya binadaki komşu daire sahipleri, varsa komşu daire çalışanları, varsa yönetici, kapıcı gibi kişiler resen tespit edilerek davacının çalışmaları hakkında beyanlarına başvurulmalı, dava konusu dönemde davalının alışveriş yaptığı market tespit edilerek davacının temizlik ürünleri davalı adına satın alıp almadığı konusunda dinlenilmeli, davalı işyerinde temizlikçi olarak çalışan kişiler resen tespit edilerek kendi çalışması ve davacının çalışmaları hakkında beyanlarına başvurulmalı, davacının çalışmasını bilebilecek tanıklar resen veya davacı veya davalı beyanları alınarak tespit edilerek dinlenilmeli, toplanan tüm kanıtlar birlikte değerlendirildikten sonra elde edilecek sonuca göre karar verilmelidir.

Kabule göre de; çocuk bakıcılığı yaptığı bildirilen davacının, çocuğun eğitim- öğretimi nedeniyle okulun kapalı bulunduğu dönemlerde aylık 30 gün nisabından, okulun açık bulunduğu diğer dönemlerde ise günlük 7.5 saat üzerinden ve part time çalışmanın varlığı kabul edilirken, bu kabule aykırı şekilde okulun açık olduğu 03.09.2007 - 30.06.2008 arası aylık 30 gün üzerinden çalışmaya karar verilmesi hatalıdır.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı şekilde karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O hâlde, davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalılardan ...'ye iadesine, 06/05/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.