muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/325, Karar No: 2016/556, Tarih: 27.04.2016

gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, adi ortaklıktan kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla yapılan icra takibine vaki itirazın iptali ile icra inkar tazminatı istemlerine ilişkindir.

Mahkemece, sözleşmeleri davacı adına imzalayan Semra Samangül'e Samsun 4. Noterliğinin 27.02.2007 tarihli vekaletname ile davacı şirket adına sözleşme yapmaya, ihale ile ilgili her türlü taahhütte bulunmaya, devretmeye, feshe, ibraya ve ihale konusundaki tüm işlemleri yapmaya yetki verildiği, Semra Samangül’ün bu vekaletname uyarınca söz konusu sözleşmeleri imzaladığı, davacının yetkili temsilcisi olarak hareket eden Semra Samangül'ün dosyada mevcut 10.12.2007 ve 24.04.2007 tarihli iki ayrı feragatname başlıklı yazılar ile, imzalanan her iki sözleşmenin, ihalelerde gerekli olan yeterlilik belgesinin temini için yapıldığını, ihaleye konu işin yürütülmesinde her türlü sorumluluk, masraf, zarar ve kazançların davalıya ait olduğunu, davacının bu iş nedeniyle herhangi bir sorumluluğunun ve masrafın bulunmadığını belirterek sözleşmenin kendilerine tanıdığı her türlü maddi ve manevi haklardan feragat ettiği, davacı tarafından Semra Samangül'ün 15.09.2009 tarihinde vekillikten azledildiği, bu nedenle bu feragat başlıklı yazıların kendilerini bağlamayacağı savunulmuş ise de; sözleşme ve feragatname tarihinde Semra Samangül'ün açıkça yetkili olduğu gerekçesiyle davanın reddine dair verilen karar, davacı vekilinin temyizi üzerine Özel Dairece yukarıda başlık kısmında belirtilen yazılı gerekçeyle bozulmuş; Mahkemece, önceki gerekçeler genişletilmek suretiyle direnme kararı verilmiştir.

Direnme kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Yerel mahkeme ile Özel Daire arasındaki uyuşmazlık; taraflar arasında noterde düzenlenen ortaklık sözleşmelerinin içeriklerini ortadan kaldıracak belgelerin de aynı şekilde noterde yapılmasının gerekip gerekmediği, buradan varılacak sonuca göre feragatname başlıklı belgelerin dikkate alınmasının olanaklı olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Bu aşamada, öncelikle somut uyuşmazlığa etkili olan adi ortaklık, ticari mümessil ve ticari vekil kavramlarının açıklanmasında yarar vardır.

Adi ortaklık, dava konusu uyuşmazlığın meydana geldiği tarihte yürürlükte olan 818 sayılı Türk Borçlar Kanunu (BK)’nun 520. maddesi "Şirket bir akittir ki onunla iki veya daha ziyade kimseler, saylerini ve mallarını müşterek bir gayeye erişmek için birleştirmeği iltizam ederler. Bir şirket, Ticaret Kanunu'nda tarif edilen şirketlerin mümeyyiz vasıflarını haiz değil ise bu bap ahkâmına tabi adi şirket sayılır." şeklinde olup, 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK)’nun 620. maddesinde de benzer düzenlemeye yer verilmiştir.

Maddenin lafzından anlaşıldığı üzere, adi ortaklık en basit tanımı ile iki ya da daha fazla kişinin emeklerini veya mallarını ortak bir amaca erişmek üzere birleştirmeyi üstlendikleri sözleşmedir.

Adi ortaklık, sözleşmeyle kurulan ve bir müşterek amacın elde edilmesine hizmet eden kişi birliği olarak tanımlanmaktadır (Poroy/Tekinalp/Çamoğlu, Ortaklıklar ve Kooperatif Hukuku, İstanbul 2003, s. 26).

Ticari mümessil ve ticari vekile ilişkin açıklamalara gelince, ticari hayattaki yoğunluk ve karmaşıklık, ticari işletme sahibinin, belirli bir büyüklüğe ulaşmış olan işletmesini tek başına yönetmesini neredeyse imkânsızlaştırdığı için, yardımcı kullanması zorunlu hale gelmektedir. Ticari mümessil ve ticari vekil, bu yardımcılardan ikisidir.

Gerek ticari mümessillik ve ticari vekillik; gerekse diğer yardımcılıklar (örneğin komisyoncu, acente gibi) dava konusu uyuşmazlığın meydana geldiği tarihte yürürlükte olan 818 sayılı Borçlar Kanunu’nun 32. maddesinde düzenlenmiş olan temsil müessesesinin, ticari hayatın söz konusu gereklerinden kaynaklanan, bu gerekliliklere uydurulmuş özel türleridir. Önemli bir ortak yön olarak, hem ticari mümessillik ve hem de ticari vekillik, tek taraflı bir hukuki işlemle verilen bir temsil yetkisini içerirler ve bu temsil yetkisinin verilmesinde etken olan alt ilişkiden bağımsız bir nitelik taşırlar.

Ticari mümessil, 818 sayılı Borçlar Kanunu’nun 449/1. maddesinde, “Bir ticarethane veya fabrika veya ticari şekilde işletilen diğer bir müessese sahibi tarafından işlerini idare ve müessesenin imzasını kullanarak bilvekale imza vazetmek üzere sarih veya zımni kendisine mezuniyet verilen kimse” olarak tanımlanmış; maddenin 2. fıkrasında, “Müessese sahibi, vekâletnameyi ticaret siciline kaydettirmeye mecburdur. Ancak kayıttan evvel dahi mümessilin muameleleri ile mülzemdir.” hükmüne yer verilmiştir.

Ticari vekil ise, 818 sayılı Borçlar Kanunu’nun 453/1. maddesindeki tanıma göre, “Ticari mümessil sıfatını haiz olmaksızın bir ticarethane veya fabrika veya ticari şekilde işletilen diğer bir müessese sahibi tarafından müessesenin bütün işleri veya muayyen bazı muameleleri için temsile memur edilen kimse”dir. Maddenin 2. fıkrasında, ticari vekilin yetkilerinin mutad işlerin tümünü kapsadığı, ancak, açık bir yetki verilmedikçe ticari vekilin bazı işlemleri yapamayacağı belirtilmiştir.

818 sayılı Borçlar Kanunu’nun bu tanımlamaları itibariyle, ticari mümessil ve ticari vekil arasında, ana hatlarıyla şu farkların bulunduğu görülmektedir:

818 sayılı Borçlar Kanunu’nun bu tanımlamaları itibariyle, ticari mümessil ve ticari vekil arasında, ana hatlarıyla şu farkların bulunduğu görülmektedir:

Ticari mümessilin, bir işletmenin tüm işlerini idareyle görevlendirilmesine ve böylece, işletmenin belirli yetkilere sahip “idarecisi” niteliğinde olmasına ve adeta işletmenin sahibiymiş gibi işletme konusuna giren tüm işlemleri (818 sayılı Borçlar Kanunu’nun 451. maddesindeki sınırlamalar dışında) yapabilme yetkisine sahip bulunmasına karşın, ticari vekilin temsil yetkisi, işletmenin olağan işleriyle sınırlıdır; ticari vekil, işletmenin yönetimine ve yürütülmesine ilişkin yetkilere sahip değildir. Dolayısıyla, ticari mümessil işletmenin olağan ve olağanüstü nitelikteki bütün işlerini yapma yetkisine sahip olduğu halde, ticari vekil, kural olarak sadece olağan işleri yapabilir; ticari vekilin, olağan işler dışında kalan alanlarda işletmeyi temsilen işlem yapabilmesi, ancak, işletme sahibince o konuda özel olarak yetkilendirilmesiyle mümkündür. Bir başka fark da şudur: Ticari temsilcinin tersine ticari vekil, ticaret siciline tescil edilemez.

Yukarıda değinildiği üzere, gerek ticari mümessilin ve gerekse ticari vekilin temsil yetkisi, işletme sahibinin (tüzel kişiliğe sahip işletmelerde, temsile yetkili olanın) tek taraflı bir hukuki işlemine dayalıdır. Herhangi bir şekil şartına tabi olmamakla birlikte, yasal düzenlemeler çerçevesindeki yerleşik uygulamada, işletme sahibinin bu konudaki tek taraflı hukuki işleminin, genellikle yazılı bir vekâletname verilmesi şeklinde tezahür ettiği bilinmektedir.

Vurgulanmalıdır ki; yukarıda yapılan açıklamaların da ortaya koyduğu gibi, bir kişinin ticari vekil mi, yoksa ticari mümessil mi olduğunun çekişmeli bulunduğu hallerde, öncelikle, o kişiye işletme sahibi (veya işletmeyi temsile yetkili kişi) tarafından verilen yetkilerin içerik ve kapsamları dikkate alınarak bir değerlendirme yapılmalıdır.

Eğer, verilen yetkiler, işletmenin hem olağan ve hem de olağanüstü nitelikteki bütün işlerinin idare edilmesine olanak tanıyan bir içerik ve genişlikte ise, ortada ticari mümessilin bulunduğu; buna karşılık, sadece olağan işlerle sınırlı bir yetki verilmiş ise, ticari vekilden söz edilmesi gerektiği kabul edilmelidir.

Nitekim, Hukuk Genel Kurulunun 19.04.2006 gün, 2006/19-165 E., 2006/213 K.; 29.11.2006 gün ve 2006/12-758 E., 2006/754 K; 05.11.2008 gün ve 2008/15-651 E, 2008/654 K.; 19.10.2011 gün 2011/12-549 E., 2011/644 sayılı kararlarında da aynı ilkeler benimsenmiştir.

Nitekim, Hukuk Genel Kurulunun 19.04.2006 gün, 2006/19-165 E., 2006/213 K.; 29.11.2006 gün ve 2006/12-758 E., 2006/754 K; 05.11.2008 gün ve 2008/15-651 E, 2008/654 K.; 19.10.2011 gün 2011/12-549 E., 2011/644 sayılı kararlarında da aynı ilkeler benimsenmiştir.

Tüm bu açıklamalar birlikte değerlendirildiğinde; somut olayda, taraflar arasında, DSİ ve TEİAŞ'ın özel koruma ve güvenlik hizmet alımı işine ortak girişim olarak teklif vermek ve ihale konusu iş ortak girişim üzerinde kaldığı takdirde müştereken ikmal etmek için 20.04.2007 ve 06.12.2007 tarihli ortaklık sözleşmeleri ile adi ortaklık kurulduğu, davacı şirket adına ortaklık sözleşmesini 27.02.2007 tarihinde vekil tayin edilen Semra Samangül’ün vekaleten imzaladığı, Semra Samangül tarafından daha sonra 24.04.2007 ve 10.12.2007 tarihlerinde “feragatname” başlıklı belgelerin yine vekaleten imzalandığı anlaşılmaktadır.

Davacı vekili, dava konusu ihalelerin ortak girişim üzerinde kaldığını, ortaklık sözleşmesine göre işlerin pilot ortak davacı tarafından idare edildiğini, % 49.5 hisse sahibi olan müvekkili şirkete ihalelerden doğan kârın ödenmediğini, bunun üzerine davalı şirket aleyhine icra takibine girişildiğini, davalının ortaklık sözleşmesinin yeterlilik belgesi temini amacıyla yapıldığı ve sözleşmeden sonra feragatname düzenlendiği gerekçesiyle icra takibine itiraz ettiğini belirtilerek itirazın iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı şirket tarafından dava dışı Semra Samangül’ün vekil tayin edildiği 27.02.2007 tarihli vekaletname incelendiğinde, Semra Samangül’e “…. ihalelere şirket adına katılmaya… tekliflerde bulunmaya, pey sürmeye, bunlardan vazgeçmeye… ihalenin şirket üzerinde kalması halinde sözleşme yapmaya, şartlarını kabule, sözleşmede değişiklik ve ek sözleşmeler yapmaya… sözleşmeyi kısmen ve tamamen dilediğine devir etmeye… sözleşme yapmaya, feshe… ahzu kabza, ibra etmeye…” dair yetkiler verildiği görülmektedir. Söz konusu vekaletnamede tanınan yetkiler, şirket adına ihaleye katılması, teklifte bulunması, pey sürmesi, ihalenin şirket üzerinde kalması halinde sözleşme yapılmasıyla sınırlıdır. Buna göre, Semra Samangül’ün işletmenin tüm işlerini idareyle görevlendirilmiş olduğundan ve böylece işletmenin belirli yetkilere sahip “idarecisi” niteliği taşıdığından söz edilemez. Dolayısıyla, Semra Samangül’ün ticari mümessil olmadığının, şirketin ticari vekili durumunda bulunduğunun kabulü zorunludur. Vekâletnamede Semra Samangül’e, feragat yetkisi verilmemiştir. Şirket adına feragatte bulunulması için, feragat yetkisinin ticari vekile verilen vekâletnamede açıkça belirtilmiş olması gerekir. Davacı şirketin ticari vekili konumunda bulunan Semra Samangül’e açıkça feragat yetkisi verilmediğinden, taraflar arasında düzenlenen ortaklık sözleşmesinden kaynaklanan iş ile ilgili davacı şirketin hiçbir sorumluluk kabul etmediğine, hiçbir masraf yapılmayacağına, ortaklık sözleşmesinin davacı şirkete tanıdığı her türlü maddi ve manevi haklardan vazgeçildiğine ilişkin feragat geçerli bir feragat değildir.

Bu nedenle, ortaklık sözleşmelerinin davacı şirkete tanıdığı her türlü maddi ve manevi haklardan feragat edildiğine ilişkin yerel mahkeme tespiti yerinde olmamıştır.

Öte yandan, davacı tarafından kâr payının talep edilmesi ortaklığın fesih veya tasfiyesini içermese de, taraflar arasındaki ortaklık sadece DSİ ve TEİAŞ’ ın özel koruma ve güvenlik hizmet alımı ile ilgili olup, hizmet alım sözleşmeleri de sona erdiğine göre davacının kâr payı talebi aynı zamanda ortaklığın feshini ve tasfiyeyi de kapsamaktadır. Uyuşmazlık, bu bağlamda değerlendirilip, Özel Daire bozma kararında belirtilen yöntemler izlenerek dava çözüme kavuşturulmalıdır.

Hukuk Genel Kurulundaki görüşmeler sırasında bir kısım üyeler tarafından, davacı şirket tarafından yetkili kılınan Semra Samangül’e verilen vekâletnamede çok geniş yetkiler verildiği, bu kadar geniş yetkiler tanınmasının ticari temsilci atama niteliğinde olduğu, ticari temsilcinin şirketi her türlü temsile yetkili olduğu, bu nedenle Semra Samangül tarafından yapılan feragatin geçerli olduğu gerekçesiyle direnme kararının onanması gerektiği görüşü savunulmuşsa da yukarıda açıklanan nedenlerle bu görüşler Kurul çoğunluğunca benimsenmemiştir.

O halde, yerel mahkeme direnme kararının yukarıda açıklandığı üzere değişik gerekçe ile bozulması gerekmiştir.

O halde, yerel mahkeme direnme kararının yukarıda açıklandığı üzere değişik gerekçe ile bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile direnme kararının yukarıda açıklanan değişik gerekçe ve nedenlerden dolayı BOZULMASINA, istek halinde temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine, 27.04.2016 gününde oyçokluğu ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/3528, Karar No: 2018/1859, Tarih: 01.03.2018

**11. Ceza Dairesi         2017/3528 E.  ,  2018/1859 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 213 sayılı yasaya muhalefet

HÜKÜM : Mahkumiyet

1-Sanığın ortağı ve müdür olduğu ...'nin 2006 takvim yılına ait yasal defter ve belgelerinin istenildiği Beşiktaş Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün 06.11.2006 tarih 36123 sayılı yazısını, 29.11.2006 tarihinde iş yeri adresinde bizzat tebliğ almasına rağmen 15 günlük yasal süre içerisinde ibraz etmeyerek defter ve belge ibraz etmeme suçunu işlediği iddiasıyla açılan kamu davasında; dosyada mevcut 07.11.2006 tarihli yoklama fişi ile şirketin faaliyette olduğunun tespit edildiği, şirket çalışanı tanık ... ... şirketin 2003-2007 yılları arasında faal olduğunu belirterek bu hususu doğruladığı anlaşılmakla, 213 sayılı Yasanın 139. maddesinde yazılı istisnaların bulunmaması halinde vergi incelemesinin mükellefin işyerinde yapılması gerektiği, sanığa vergi denetmeni tarafından defter ve belgelerini ibraz etmesi için çıkarılan tebligatın kendisine 29.11.2006 tarihinde yapıldığı anlaşılmakla, hesapların dairede incelenmesine imkan veren 213 sayılı Yasanın 139/2. maddesindeki istisnalardan birinin varlığının önceden belirlenip belirlenmediğinin, işyerinde faaliyete devam edip etmediğinin incelemeyi yapan vergi denetmeninden sorulması, işyeri dışında inceleme yapılmasına ilişkin bir tespiti varsa belgesinin dosyaya ibrazının istenmesi aksi takdirde, yapılan tebligatın hukuki geçerliliğinin bulunmadığından sanığın beraatine karar verilmesi gerektiği gözetilmeden eksik araştırma ile yazılı şekilde karar verilmesi,

2-Kabule göre de;

a) 5237 sayılı TCK’nın 53. maddesine ilişkin uygulamanın Anayasa Mahkemesinin 08.10.2015 gün 2014/140 Esas, 2015/85 sayılı iptal kararı ile birlikte yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

b) Defter ve belgeleri ibraz etmeme suçunun işlendiği tarihte yürürlükte bulunan 5728 sayılı Yasa ile değişiklikten önceki hali olan 213 sayılı Yasanın 359/a-2. maddesinde öngörülen hapis cezasının alt sınırının 6 ay hapis cezası olduğu gözetilmeden ve teşdit uygulamasına ilişkin bir gerekçe gösterilmeden temel cezanın 18 ay olarak belirtilmesi ile fazla ceza tayini,

Yasaya aykırı, sanık müdafiinin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görüldüğünden hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 01.03.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/28370, Karar No: 2014/4359, Tarih: 20.02.2014

**5. Hukuk Dairesi         2013/28370 E.  ,  2014/4359 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Diyarbakır 5. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 05/02/2013

NUMARASI : 2012/562-2013/82

Taraflar arasındaki imar uygulaması sırasında yasal Düzenleme Ortaklık Payı oranından fazla kesinti yapılmak suretiyle taşınmazın kamulaştırmasız el atılan bu bölümünün bedelinin tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, davalı idare vekilince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, imar uygulaması sırasında yasal Düzenleme Ortaklık Payı oranından fazla kesinti yapılmak suretiyle taşınmazın kamulaştırmasız el atılan bu bölümünün bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı idare vekilince temyiz edilmiştir.

Dosyadaki kanıt ve belgelere, kararın dayandığı gerekçelere göre, taşınmazların bir kısmı davalı TOKİ Başkanlığı tarafından bedelsiz olarak Hazineye devredildiği anlaşıldığına göre davacıya ait bölümü yönünden bedelinin davalı idareden tahsili doğrudur. Ancak;

1-Kamulaştırma Kanununun 11/1-g maddesine göre, arsa niteliğindeki taşınmazlara değer biçilirken dava konusu taşınmaz ile emsalin zaruret olmadıkça yakın bölgelerde ve benzer yüzölçümlü olması ve değerlendirme tarihine yakın satışların emsal alınması gerekir.

Dava konusu taşınmaz 264.953,00 m2 olduğu halde, hükme esas alınan bilirkişi raporunda somut emsal alınan taşınmazlar 15.000 m2 ve 6.000 m2 yüzölçümünde oldukları, bu nedenle emsal olarak alınmaları mümkün olmadığı gibi, dava konusu taşınmaz 2009 yılında davalı TOKİ tarafından ilk malike 37,00 TL. metrekare bedel üzerinden satıldığına göre, en iyi emsalin taşınmazın kendi satışı olacağı gözetilmeden ve ayrılma nedenleri açıklanmadan, bilirkişi raporunda taşınmaza 2012 yılı itibari ile 380,00 TL./m2 üzerinden değer biçildiğinden, rapor geçerli ve inandırıcı değildir.

Bu durumda taraflara, dava konusu taşınmaza yakın yerlerden ve benzer yüzölçümlü satışları bildirmeleri için imkan tanınması, lüzumu halinde resen emsal celbi yoluna gidilmesi ve bu emsallere göre değer biçilmesi için yeniden oluşturulacak bilirkişi kuruluyla keşif yapılarak, sonucuna göre hüküm kurulması yerine, eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi,

Doğru olmadığı gibi,

2-2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun geçici 6. maddesinde değişiklik yapan ve 11.06.2013 tarihinde yürürlüğe giren 6487 sayılı Yasanın 21.maddesi ile "kamulaştırmasız el atmadan kaynaklanan tazminat davalarında mahkeme ve icra harçları ile her türlü vekalet ücretleri bedel tespit davalarında öngörülen şekilde maktu olarak belirlenir. ... açılan ve kesinleşmeyen davalarda da uygulanır." hükmünün getirilmiş olduğu gözetildiğinde, harç ve vekalet ücretinin maktu olarak hüküm altına alınması gerektiğinden,

Mahkeme kararının açıklanan nedenlerle davalı idare vekilinin temyiz itirazları doğrultusunda BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, 20.02.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/1964, Karar No: 2013/19017, Tarih: 12.11.2013

**7. Hukuk Dairesi         2013/1964 E.  ,  2013/19017 K.**

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davalı ... tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Kadastro sırasında dava konusu 114 ada 11 parsel sayılı 3366,27 m2 yüzölçümündeki taşınmaz miras yoluyla gelen hakka, paylaşmaya ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanılarak davalı ... adına tespit edilmiştir. Davacı ... miras yoluyla gelen hakka ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak dava açmış, yargılama sırasında mahkeme hükmüne de dayanmıştır. Mahkemece davanın kabulüne, dava konusu taşınmazın davacı ... adına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı ... tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece dava ve temyize konu 114 ada 11 parsel sayılı taşınmaz üzerinde tespit gününde adına tescile karar verilen zilyedi davacı taraf yararına 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14.maddesi hükmünde öngörülen kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile taşınmaz edinme koşullarının gerçekleştiği gerekçe gösterilerek hüküm kurulmuş ise de mahkemece yapılan araştırma, soruşturma hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır.

Kadastro tespitine bir kayıt ve belge esas alınmamış, yargılama sırasında da taraflar bir kayıt ve belgeye dayanmamışlardır. Hal böyle olunca taşınmazın tapuda kayıtlı olmadığı menkul mal hükümlerine tabi olduğu, bu nedenlerle yanlar arasındaki uyuşmazlığın zilyetlik hükümlerine göre çözümleneceği kuşkusuzdur.

Ne var ki; dosya içeriğine göre yerel bilirkişi beyanları ve tanık sözleri soyut nitelikte, gerekçesiz, olaylara dayanmayan sözlerden ibaret olduğu gibi birbiriyle de çelişkilidir. Öte yandan zilyetlik yönünden yapılan araştırma ve soruşturma da yetersizdir. Ayrıca tespitte saptanan hukuksal olgu ile yargılama sırasında saptanan hukuksal olgu birbirine aykırı düştüğü halde, tespit

bilirkişileri dinlenilmemiş varsa nedenleri hüküm yerinde gerekçeleri ile açıklanmamıştır. Böylesine yetersiz, araştırma ve soruşturma ile hüküm kurulamaz.

bilirkişileri dinlenilmemiş varsa nedenleri hüküm yerinde gerekçeleri ile açıklanmamıştır. Böylesine yetersiz, araştırma ve soruşturma ile hüküm kurulamaz.

O halde mahkemece sağlıklı bir sonuca varılabilmesi için öncelikle davada yararı bulunmayan komşu köylerden seçilecek yerel bilirkişi kurulu, tarafların aynı nitelikteki kişiler arasından bildirecekleri tanıkları, tüm tespit bilirkişileri, önceki keşifte dinlenilmiş yerel bilirkişiler ve taraf tanıkları, uzman fen bilirkişi ve 3 kişilik uzman ziraatçi bilirkişi kurulu ve bir fotoğrafçı bilirkişi ile taşınmaz başında yeniden keşif yapılmalı, dava konusu taşınmazın sınırları içinde bulunduğu 114 ada ile yakın komşusu 115 adada ki taşınmazlar bütününün öncesinin ne olduğu, kim ve kimler tarafından hangi tarihten beri ve ne şekilde kullanıldıkları hakkında yerel bilirkişi ve tanıklardan ayrı ayrı olaylara dayalı bilgi alınmalı, yerel bilirkişi ve tanık sözleri ile tespit tutanağı bilirkişilerinin beyanları çeliştiği takdirde tespit tutanağı bilirkişileri taşınmaz başında ayrı ayrı dinlenerek yerel bilirkişi ve tanıkların anlatımları ile tespit tutanağı bilirkişilerinin beyanları arasındaki çelişki duraksamasız giderilmeli, öte yandan uzman ziraatçi bilirkişiler aracılığıyla taşınmaz, bizzat mahkemece görülüp gözlenmeli, taşınmazın fiziksel yapısı, meyil durumu, taş ve toprak unsurundan hangisinin galip olduğu ayrıntılı şekilde keşif tutanağına geçirilmeli, komşu taşınmazların toprak yapısı ile dava konusu taşınmazın toprak yapısı mukayese edilmeli, bu fiziksel olgular da keşif tutanağına geçirilmeli, berabere alınan fotoğrafçı bilirkişiye taşınmazın keşif günündeki, fiziksel yapısını varsa komşu taşımazlarla arasındaki farkı gösterecek biçimde fotoğrafları çektirilmeli, dava konusu taşınmaza sınırda komşu tüm taşınmazların tespit tutanağı ve varsa dayanağı belgeler getirtilmeli, tespitlerine bir kayıt ve belge esas alınan komşu taşınmazlar varsa sözü edilen kayıt ve belgelerde nizalı parsel yönünün ne biçimde ve kimin yeri olarak sınır gösterildiği yönü üzerinde durulmalı, komşu taşınmazların tespitlerine bir kayıt ve belge esas alınmamışsa tutanak içeriği dikkate alınarak yerel bilirkişi ve tanık sözleri denetlenmeli, komşu taşınmazların tespitte saptanan türleri ve eylemli durumları incelenip irdelenmeli, özellikle uzman bilirkişi fen memurundan keşfi izlemeye, bilirkişi sözlerini denetlemeye, uzman ziraatçi bilirkişilerinden ise mahkemenin keşif tutanağına geçen gözlemini yansıtmaya elverişli ayrıntılı, gerekçeli rapor alınmalıdır. Taraflar arasındaki uyuşmazlığın dava konusu taşınmazların hangi köy sınırları içinde kaldığı değil, kim veya kimler yararına edinme koşullarının oluştuğu hususu olduğu gözetilerek sonucuna uygun bir karar verilmelidir.

Mahkemece bu olgular gözardı edilerek yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz, davalı ...'in temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde davalıya iadesine, 12.11.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.