muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/3618, Karar No: 2017/7415, Tarih: 05.10.2017

İstinaf Başvurusu ;

Davanın adli yardım hükümlerince açıldığını, ... 18. İş mahkemesinin adli yardım talebini kabul ettiğini , davacının adli yardımdan yararlanmasını talep ettiklerini, Mahkemenin 25/02/2016 günlü celsesinde dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verildiğini, bunun üzerine 24/03/2016 tarihinde dosyaya yenileme dilekçesi sunduklarını, bu nedenle davanın kaldığı yerden devamına ve duruşmanın 20/09/2016 günü saat 9.55 e ertelendiğini, ancak bu tarihte duruşma hakiminin olmaması sebebi ile yetkilendirilen hakim tarafından duruşmanın 20/09/2016 günü saat 15.43 de yapıldığını, ancak duruşmanın hangi hakim tarafından saat kaçta yapılacağının kendilerine bildirilmediğini, Hakim değişikliği değişikliği nedeni ile duruşmanın bildirilen saatinde yapılmamasından dolayı kendilerinin bir kusuru olmadığını, kanunun açık hükmüne rağmen değişen duruşma saatinin kendilerine bildirilmeden dosyanın daha önceden de takipsiz bırakıldığı gerekçesi ile bu defa HMK nın 320/4 maddesi gereğince davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesinin yerinde olmadığını, belirtilen nedenler ile kararın usul ve yasaya aykırı olduğu, ayrıca sonuçlarının da çok ağır olduğu dikkate alınarak ... 18. İş Mahkemesinin 10/10/2016 günlü 2014/323 Esas, 2016/355 sayılı kararın bozulmasını, adli yardım ve tehir-i icra taleplerinin kabulüne karar verilmesi talep etmiştir.

D) Bölge Adliye Mahkemesi Gerekçesi ve Kararı :

İlk derece mahkemesince "dosyanın daha önce 25/02/2016 tarihinde müracaata bırakıldığı, 21/03/2016 tarihinde verilen dilekçe ile dosyanın yenilendiği, dosyanın yenilendikten sonra 20/09/2016 günlü celsede tekrar takipsiz bırakılması" nedeni ile ve HMK' nun 320/4 maddesi gereğince dava dosyasının açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

D) Bölge Adliye Mahkemesi Gerekçesi ve Kararı :

İlk derece mahkemesince "dosyanın daha önce 25/02/2016 tarihinde müracaata bırakıldığı, 21/03/2016 tarihinde verilen dilekçe ile dosyanın yenilendiği, dosyanın yenilendikten sonra 20/09/2016 günlü celsede tekrar takipsiz bırakılması" nedeni ile ve HMK' nun 320/4 maddesi gereğince dava dosyasının açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Davacı taraf yenileme sonrası verilen duruşmanın saatinde yapılmaması ile ele alındığı saatin bildirilmemesi nedeniyle duruşmaya katılamadığını iddia etmiş ise de. söz konusu dosyanın aynı gün duruşmasının yapıldığı, ilgili mahkemenin hakiminin ( izin , rapor veya başka bir neden ile ) görevde olmadığı durumlarda, davaya bakmak üzere hangi hakimin geçici görevlendirildiği, duruşmanın hangi saatte yapılacağının takip sorumluluğu davanın taraflarına ait olup, bu neden ile taraflara ayrıca bir tabligat yapılması zorunluluğu bulunmamaktadır. Duruşmanın alınacağı saatin kesin olarak tesbit edilememesi yada bu saatin davanın vekillerinin çalışma programına uygun olmaması halinde taraflar yada vekillerince sunulacak mazeret dilekçeleri, mahkemelerce geçerli mazeret olarak kabul görmektedir. Somut davada, 20/09/2016 tarih saait 9.55 e erteli celsede davacı vekilinin duruşma salonunda hazır olduğu yada saat 15.43 te yapılan celsede hazır bulunduğu veya mazeret dilekçesi sunduğuna dair dosyada somut delil bulunmadığından, davanın 20/09/2016 günlü celsede dosyanın 2 kez işlemden kaldırılmasına karar verilmesi ile ayrıca 1 kez yenilendikten sonra tekrar takipsiz kalması nedeni ile ve HMK' nın 320/4 maddesi gereğince 10/10/2016 tarihli karar ile davanın açılmamış sayılmasına ilişkin verilen mahkeme kararında usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiştir.

E) Temyiz:

E) Temyiz:

Davanın adli yardım hükümlerince açıldığını, ... 18. İş mahkemesinin adli yardım talebini kabul ettiğini , davacının adli yardımdan yararlanmasını talep ettiklerini, Mahkemenin 25/02/2016 günlü celsesinde dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verildiğini, bunun üzerine 24/03/2016 tarihinde dosyaya yenileme dilekçesi sunduklarını, bu nedenle davanın kaldığı yerden devamına ve duruşmanın 20/09/2016 günü saat 9.55 e ertelendiğini, ancak bu tarihte duruşma hakiminin olmaması sebebi ile yetkilendirilen hakim tarafından duruşmanın 20/09/2016 günü saat 15.43 de yapıldığını, ancak duruşmanın hangi hakim tarafından saat kaçta yapılacağının kendilerine bildirilmediğini, Hakim değişikliği nedeni ile duruşmanın bildirilen saatinde yapılmamasından dolayı kendilerinin bir kusuru olmadığını, kanunun açık hükmüne rağmen değişen duruşma saatinin kendilerine bildirilmeden dosyanın daha önceden de takipsiz bırakıldığı gerekçesi ile bu defa HMK nın 320/4 maddesi gereğince davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesinin yerinde olmadığını, belirtilen nedenler ile kararın usul ve yasaya aykırı olduğu, ayrıca sonuçlarının da çok ağır olduğu dikkate alınarak resen nazara alınacak sebeplerle kararın bozulmasını talep etmiş.

F) Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe:

Mahkemece davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 147. Maddesinde 'Taraflar, ön inceleme aşamasının tamamlanmasından sonra tahkikat için duruşmaya davet edilir. Taraflara gönderilecek davetiyede, belirlenen gün ve saatte geçerli bir özrü olmadan mahkemede hazır bulunmadıkları takdirde, duruşmaya yokluklarında devam edileceği ve yapılan işlemlere itiraz edemeyecekleri bildirilir' denilmektedir. Öte yandan belirlenen gün ve saatte yetkili mahkeme hakiminin olmadığı, davalı tarafça mazeret dilekçesi verildiği, mazeretin kabulü ile duruşma gününü uyaptan öğreneceğini bildirdiği, bu suretle davayı takip ettiği anlaşıldığından davaya devam edilip yeni duruşma günü verilmesi gerekirken taraflarca takipsiz kalan davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi hatalı olmuştur.

O halde, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile yeniden hüküm kurulması gerekirken, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olduğundan temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASI gerekmiştir.

G)SONUÇ:

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı 6100 sayılı HMK'nun 373/1. maddeleri uyarınca (KALDIRILMASINA), ilk derece mahkemesi kararının yukarıda belirtilen nedenle (BOZULMASINA), dosyanın ilk derece mahkemesine, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 05.10.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/15460, Karar No: 2007/15618, Tarih: 11.09.2007

**12. Hukuk Dairesi         2007/15460 E.  ,  2007/15618 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Kadıköy 1. İcra Mahkemesi

TARİHİ : 21/06/2007

Yargıtay Başkanlar Kurulu’nun 31.01.2003 tarih ve 1 sayılı kararının 1. maddesi gereğince, çekişmenin (İİK’ nun 10. babında düzenlenen itirazın kaldırılması ve buna bağlı olarak tahliyeye ilişkin) olması nedeniyle Dairemizin görev alanı dışında kalıp, Yargıtay 6. Hukuk Dairesi’nin görev alanına girdiği anlaşılmakla, dosyanın adı geçen Daireye gönderilmesine, 11.09.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/13075, Karar No: 2013/16225, Tarih: 19.11.2013

**3. Hukuk Dairesi         2013/13075 E.  ,  2013/16225 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK (TÜKETİCİ) MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen tüketici hakem kurulu kararına itiraz davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü.

Davacı dava dilekçesinde, davalının elektrik faturalarında elektrik bedeline çeşitli isimler adı altında ilavelerle kullanılan elektrik tutarından fazla bedel alındığından bahisle iadesine karar verilmesi talebiyle ....başvuru yaptığını, ....davalı tüketicinin talebini kabul ettiğini, dava konusu elektrik faturasında yer alan kayıp kaçak bedelinin davacı kurumun kendi insiyatifi ile belirlenmiş bir bedel olmayıp 4628 sayılı ...kendisine vermiş olduğu yetkiye dayanılarak .... (.... tarafından bir tarifeyle belirlenmiş bir bedel olduğunu, kayıp kaçak tahakkuklarının bu esaslara göre hesaplanarak faturalara yansıtıldığını belirterek söz konusu tüketici hakem heyeti kararının iptalini talep etmiştir.

Davalı, davanın reddine karar verilmesini beyan etmiştir.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiş, mahkemece 07.03.2013 tarihli ek karar ile "kararın kesin olarak verildiği gerekçesiyle temyiz talebinin reddine" karar verilmiş, hükmü davacı vekili temyiz etmiştir.

Davacı; elektrik faturasına yansıtılan kayıp kaçak bedeline ilişkin tüketici hakem heyeti tarafından verilen kararın iptali istemiyle eldeki davayı açmıştır. Öncelikle kararın kesin olup olmadığı hususunun belirlenmesi gerekir. Davalı tüketici, hakem heyetinden elektrik faturalarından .... aldığı fazla fatura paralarının tarafına geri ödenmesini istemiş, ..... tüketiciden haksız olarak kesilen bedel ve kalemlere ilişkin bedellerin yasal faiziyle birlikte satıcı/sağlayıcıdan alınarak tüketiciye iadesine, tüketicinin elektrik enerjisini kullandığı süre içerisinde de bu bedellerin tüketiciye yansıtılmamasına, bu itibarla tüketici talebinin kabulüne karar verilmiştir.....

....Kararında "14.61 TL'nin tüketiciye ödenmesine, tüketicinin elektrik enerjisini kullandığı süre içersinde de bu bedellerin tüketiciye yansıtılmamasına" şeklinde karar verildiğinden ve bu kararda ileriye yönelik belirli bir miktar da belirtilmediğinden mahkemece, dava konusu kararın iptaline ilişkin istemin reddine dair verilen kararın kesin olduğundan söz etmek mümkün değildir.

....Kararında "14.61 TL'nin tüketiciye ödenmesine, tüketicinin elektrik enerjisini kullandığı süre içersinde de bu bedellerin tüketiciye yansıtılmamasına" şeklinde karar verildiğinden ve bu kararda ileriye yönelik belirli bir miktar da belirtilmediğinden mahkemece, dava konusu kararın iptaline ilişkin istemin reddine dair verilen kararın kesin olduğundan söz etmek mümkün değildir.

Zira, 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun (TKHK'nun), ".... Sorunları ...." başlıklı 22.maddesinin 5.fıkrasında; "Değeri beşyüz milyon liranın altında bulunan uyuşmazlıklarda tüketici sorunları hakem heyetlerine başvuru zorunludur. Bu uyuşmazlıklarda heyetin vereceği kararlar tarafları bağlar. Bu kararlar İcra ve İflas Kanununun ilamların yerine getirilmesi hakkındaki hükümlerine göre yerine getirilir. Taraflar bu kararlara karşı onbeş gün içinde tüketici mahkemesine itiraz edebilirler. İtiraz, tüketici sorunları hakem heyeti kararının icrasını durdurmaz. Ancak, talep edilmesi şartıyla hakim, tüketici sorunları hakem heyeti kararının icrasını tedbir yoluyla durdurabilir. Tüketici sorunları hakem heyeti kararlarına karşı yapılan itiraz üzerine tüketici mahkemesinin vereceği karar kesindir." denilmiştir.

Aynı maddenin 6.fıkrasında ise; "Değeri beşyüz milyon lira ve üstündeki uyuşmazlıklarda tüketici sorunları hakem heyetlerinin verecekleri kararlar, tüketici mahkemelerinde delil olarak ileri sürülebilir. Kararların bağlayıcı veya delil olacağına ilişkin parasal sınırlar her yılın Ekim ayı sonunda.... meydana gelen yıllık ortalama fiyat artışı oranında artar. Bu durum, Bakanlıkça her yıl Aralık ayı içinde Resmi Gazetede ilan edilir." hükmüne yer verilmiştir.

Madde metninden, ..... Heyetlerinin ancak değeri "beşyüzmilyon liranın altında" bulunan uyuşmazlıklar için vereceği kararlara karşı onbeş gün içerisinde tüketici mahkemesinde itiraz edilebileceği, bu miktarın daha sonraki yıllarda ise ....nin, .... göre artırılacağı açıkça anlaşılmaktadır. (.....04.2013 gün ve ...

Dava konusunun miktar itibariyle, gerek 4077 sayılı Kanunun 22.maddesinde, gerekse HUMK.'nun 427.maddesinde belirtilen kesinlik sınırının altında kalmakta ise de, yaratılan çekişme ve verilen hüküm bir yıla mahsus olmadığından ve ileriki yıllara da yönelik olduğu anlaşıldığından, kararın kesinlik sınırlarının dışında kaldığı da açık ve belirgindir. ....

Bu nedenle mahkemenin 07.03.2013 tarih....sayılı temyiz isteminin miktar yönünden reddine ilişkin kararın kaldırılarak, asıl hükmün temyiz incelemesi yapılmalıdır.

Bu nedenle mahkemenin 07.03.2013 tarih....sayılı temyiz isteminin miktar yönünden reddine ilişkin kararın kaldırılarak, asıl hükmün temyiz incelemesi yapılmalıdır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, elektrik faturalarına yansıtılan kayıp kaçak bedelinin tüketiciden alınıp alınamayacağı hususundadır. Kayıp-kaçak miktarı, dağıtım sistemine giren enerji ile dağıtım sisteminde tüketicilere tahakkuk ettirilen enerji miktarı arasındaki farkı göstermektedir. Başka bir deyişle, kayıp-kaçak bedeli elektrik sisteminde ortaya çıkan teknik ve teknik olmayan kaybın maliyetinin kayıp-kaçak oranları ölçüsünde karşılanabilmesi amacıyla belirlenen bir bedeldir. 4628 sayılı .... Kanunu'nun 4'üncü maddesinin 2'nci fıkrasında Kurum'un "...bu Kanunda yer alan fiyatlandırma esaslarını tespit etmekten" sorumlu olduğu belirtilmektedir.

....

Buna göre,.... elektrik faturalarında bulunacak ve ücretlendirilecek tarife unsurlarını belirleme yetkisine sahiptir. Kayıp-kaçak bedeli, Kurumun Kanunun kendisine verdiği yetki çerçevesinde ve Kanunun temel amaçlarına uygun şekilde belirlediği bir bedeldir. Söz konusu bedeli belirlemek üzere alınan Kurul Kararı Kurumun bir düzenleyici işlemi olarak tüm tüzel ve gerçek kişileri bağlayıcı niteliğe haizdir.

Tarifelerin uygulanması, lisans sahibi şirketler bakımından yasal bir zorunluluktur. Lisans sahibi şirketler, tarifeyi değiştiremeyeceği gibi, tarifede yer almayan bir bedeli de tahsil edemez veya düzenlenen tarifeler kapsamında belirlenmiş bir bedeli de tahsil etmeme gibi bir davranışta bulunamazlar.

Bu nedenle, perakende satış lisansı sahibi dağıtım şirketlerinin tarifeleri uygulayıp uygulamama ve kayıp-kaçak bedelini tahsil edip etmeme gibi bir insiyatifi bulunmamaktadır. Tarifelere uyma yükümlülüğünün bir gereği olarak kayıp-kaçak bedeli, perakende satış tarifesinin bir unsuru olarak faturalarda yer almaktadır.

Bu durumda, dağıtım şirketlerinin söz konusu karara aykırılık teşkil edecek bir işlemde bulunmaları mümkün olmadığından usulüne uygun olarak düzenlenmiş fatura ile ilgili ....Kararının iptaline ilişkin davacının talebi yönünden, mahkemece; davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirmiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 19.11.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/27512, Karar No: 2013/37502, Tarih: 02.12.2013

**(Kapatılan)13. Ceza Dairesi         2013/27512 E.  ,  2013/37502 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek, gereği düşünüldü:

Sanık hakkında; “her ne kadar sanığın tutanak tarihlerinde ikamette oturduğu ve tutanak tarihi olan 24.07.2012 tarihinden 6 ay önce buradan taşındığı tespit edilmiş ise de sanığın 14.03.2011 tarihinden sonra ikamette oturmadığının tespit edilmesi yine 14.03.2011 tarihinden sonra tutulan 22.03.2011 tarihli tutanakta sanık evde olmamasına rağmen imzadan imtina ettiğinin yazılı olması nedeniyle bu araştırma ve tutanaklarda o sırada ikamet eden kişinin kimliğinin tam olarak tespit edilmediği, aboneliğin sanığın üzerine kayıtlı olması nedeniyle tutanakların bu şekilde düzenlenme ihtimali veya ikamette bulunan kişinin kendisini sanığın ismini vererek tanıtması nedeniyle tutanakların bu şekilde düzenlenmiş olabileceği, sanık ikametten ayrıldıktan sonrada aynı şekilde eylemlerin devam etmesi ikamette başka bir kişinin oturmaya devam etmesi karşısında sanık savunmalarının aksine eylemin sanık tarafından gerçekleştirildiğine dair kesin ve inandırıcı delil elde edilemediği ” gerekçesi ile beraat kararı verildiği anlaşılmış ise de,

Sanığın talimatla alınan savunmasında; “...'ta uzaktan akrabam olan ... ... ile beraber davaya konu daireyi kiraladık, ben 2 ay kadar orada kaldıktan sonra Ocak 2011 de Adana'ya geri döndüm ve dönerken o daireyi kirayı ödemesi karşılığına ... ...'a bıraktım, o tarihten sonra o dairede o kaldı” şeklinde beyanda bulunduğunun anlaşılması karşısında, savunmada adı geçen ... ... hakkında suç duyurusunda bulunularak kamu davası açılması halinde bu dosya ile birleştirilip yapılacak yargılama sonucunda sanığın hukuki durumunun tespiti yerine eksik araştırma ile yazılı şekilde hüküm tesisi,

Bozmayı gerektirmiş, katılan vekilinin temyiz itirazları bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenle isteme aykırı olarak BOZULMASINA, 02/12/2013 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/7729, Karar No: 2011/1564, Tarih: 15.03.2011

**7. Hukuk Dairesi         2010/7729 E.  ,  2011/1564 K.**

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davalı ... tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Dava taşınmaz üzerinde bulunan muhdesatın davacılar tarafından meydana getirildiğinin tespiti istemine ilişkindir.

1-Muhtesatı meydana getiren kişiler tarafından arsa malikleri aleyhine açılacak alacak ve temliken tescil ya da böyle bir taşınmazda kat mülkiyeti kurulması istemiyle açılacak davaların sonucunda verilebilecek kabul kararı, hukuken değer verilmesi mümkün bulunmayan kaçak yapı niteliğindeki muhtesatın yasallaştırılması sonucunu doğuracağından böyle bir kararın İmar Kanunu'nun kamu düzenine ilişkin emredici hükümlerine aykırı olacağı kuşkusuzdur. Bu nedenlerle kaçak yapıyı meydana getiren kişi tarafından kaçak yapı nedeniyle arsa sahipleri aleyhine açılacak alacak ve temliken tescil davalarının ya da üzerinde kaçak yapı bulunan taşınmazda kat mülkiyeti kurulması istemine ilişkin davaların dinlenmesine olanak bulunmamaktadır. Ne var ki, tespit davalarının sonucunda verilecek hükmün infaz olanağının bulunmadığı, bu hükümlerle sadece bir olgunun tespit edilmiş olacağı, henüz yıkılmayan ve bu hali ile kullanılarak yararlanılmaya devam edilen kaçak yapı niteliğindeki muhtesatın da az veya çok bir değerinin, en azından enkaz değerinin bulunacağı, ortaklığın giderilmesi davası sonucunda taşınmazın üzerinde bulunan muhtesatla birlikte satılması halinde bu nitelikteki muhtesat nedeniyle satış bedelinin az veya çok artacağı, kaçak yapı niteliğinde olduğu gerekçesiyle muhtesata değer verilmemesi halinde taşınmazın satışından pay alacak olan diğer taşınmaz maliklerinin kaçak yapı niteliğindeki muhtesat nedeniyle meydana gelecek değer artışından haksız şekilde yararlanacakları ve sebepsiz zenginleşecekleri gözetildiğinde muhtesat aidiyetinin tespitine ilişkin davalarda muhtesatın kaçak yapı olup olmamasının sonuca etkisi bulunmadığının kabulü gerekir.

Az yukarıda açıklanan nedenlerle ve hükümde gösterilen diğer gerekçelere göre davalı tarafın buna ilişen ve yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının REDDİNE,

2-Davalı tarafın araştırmanın eksik olduğuna yönelik temyiz itirazlarına gelince; mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş ise de dosyada toplanan deliller hüküm vermeye yeterli değildir.

3402 sayılı Kadastro Kanununun 12/3 maddesi hükmünde kadastro tutanaklarının kesinleştiği tarihten itibaren 10 yıl geçtikten sonra bu tutanaklarda belirtilen haklara, sınırlandırma ve tespitlere karşı kadastrodan önceki hukuki sebeplere dayanarak dava açılamayacağı açıklanmıştır. Bu sürenin hak düşürücü nitelikte olduğu ve taraflarca öne sürülmese bile mahkemece kendiliğinden değerlendirileceği kuşkusuzdur.

3402 sayılı Kadastro Kanununun 12/3 maddesi hükmünde kadastro tutanaklarının kesinleştiği tarihten itibaren 10 yıl geçtikten sonra bu tutanaklarda belirtilen haklara, sınırlandırma ve tespitlere karşı kadastrodan önceki hukuki sebeplere dayanarak dava açılamayacağı açıklanmıştır. Bu sürenin hak düşürücü nitelikte olduğu ve taraflarca öne sürülmese bile mahkemece kendiliğinden değerlendirileceği kuşkusuzdur.

Toplanan delillerden tapuya kayıtlı ve ortaklığın giderilmesi davasına konu olduğu belirlenen 1577 ada 30 parsel (yenileme ile 4134 ada 34 parsel) sayılı taşınmazın tarafların ortak miras bırakanları adına “üç katlı kargir ev” niteliği ile tapuya kayıtlı olduğu anlaşılmaktadır. Bu olgu dikkate alındığında tapuda belirtilen 3 katlı kargir evin kadastro tespit gününden önce meydana getirildiğinin kabulü gerektiğinden kadastro tespitinin kesinleştiği gün ile dava tarihi arasında az yukarıda açıklanan hak düşürücü sürenin geçmiş olduğunun belirlenmesi halinde davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine karar verilmesi gerekir. Ne var ki mahkemece dava konusu muhdesatın üzerinde bulunduğu taşınmaza ait kadastro tespit tutanağı getirtilmediğinden, davaya konu edilen muhdesat ile tapu kaydında gösterilen muhdesatın aynı olup olmadığı, aynı iseler, davada az yukarıda açıklanan hak düşürücü sürenin geçip geçmediği anlaşılamamaktadır.

Hal böyle olunca; mahkemece öncelikle 1577 ada 30 parsel sayılı taşınmazın kadastro tespit tutanağı ilgili Tapu Sicil Müdürlüğü'nden getirtilmeli, daha sonra taraf tanıkları hazır edilmek suretiyle az yukarıda açıklanan hukuki olgunun belirlenmesi açısından taşınmaz başında yeniden keşif yapılmalı, keşifte muhdesatın her bir katının hangi tarihte, kim tarafından, ne şekilde meydana getirildiği duraksamasız belirlenmeli, bunun sonucunda davada hak düşürücü sürenin geçip geçmediği araştırılmalı, muhdesatın kadastro tespit gününden sonra meydana getirilen bölümleri var ise buna göre değerlendirme yapılmalı, muhdesatın belirli bir bölümünün kendi adına ve hesabına, tek başına davacı tarafça meydana getirildiğinin kanıtlanması ve davanın da hakdüşürücü süre içerisinde açıldığının belirlenmesi halinde sadece bu bölüm yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmeli, mevcut bir muhdesatın oturulabilir hale getirilmesi için yapılan harcamaların yeni bir muhdesat meydana getirme niteliğinde olmayıp, iyileştirme gideri (faydalı masraf) niteliğinde olduğu, bu gibi giderlerin ancak koşullarının varlığı halinde sebepsiz zenginleşme davasına konu edilebileceği düşünülmeli, daha sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birarada değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.

Mahkemece böylesine bir araştırma ve değerlendirme yapılmaksızın eksik araştırma ve soruşturma ile yazılı şekilde hüküm verilmesi isabetsiz davalı tarafın temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, peşin ödenen 1.721,40 TL harcın istek halinde temyiz eden davalıya iadesine, 15.03.2011 gününde oybirliği ile karar verildi.