muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/10124, Karar No: 2013/15878, Tarih: 19.11.2013

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2013/10124 E.  ,  2013/15878 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, eğitim ve öğretim giderleri nedeniyle tahakkuk ettirilen 216.026,09 TL'nin 103.900,00 TL'sinden borçlu olmadığının tespiti istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasal gerektirici nedenlere ve özellikle kanıtların takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre sair temyiz itirazları yerinde değildir.

Ancak;

12.07.2012 günlü Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiş bulunan 6353 sayılı Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un Geçici 1. maddesinin 2. fıkrasında "Türk Silahlı Kuvvetlerine bağlı her derecedeki eğitim kurumuna 1997 ve sonraki yıllarda giren ve askeri öğrencilikten kendi isteğiyle ayrılan veya sağlık sebepleri dışında askeri öğrencilikten çıkarılanlardan; yüklenme ve kefalet senetlerinde yazılı olsa dahi ilaç ve tedavi giderleri, kitap, kırtasiye giderleri, öğrenci harçlıkları ile yiyecek giderinin yarısı ve bunlara tekabül eden faizleri geri alınmaz. Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte ödemeleri devam edenler ile bu konuda açılmış davaları sonuçlanmamış veya kesin hükme bağlanmış olanlar da bu madde hükümlerinden yararlandırılır. Ödemesi devam edenlerden bu madde çerçevesinde yapılacak hesaplamaya göre fazla ödeme yapmış olanlar ile bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce ödemesini tamamlamış olanlara geri ödeme yapılmaz. Bu maddenin uygulamasına ilişkin usul ve esaslar Maliye Bakanlığı ile Millî Savunma Bakanlığınca müştereken belirlenir" hükmü yer almaktadır. Bu madde ile yapılan düzenleme, askeri okullara 1997 ve sonraki yıllarda giren ve askeri öğrencilikten kendi isteğiyle ayrılan veya sağlık sebepleri dışında askeri öğrencilikten çıkarılan kişiler için geçerli olup, askeri okullardan mezun olduktan sonra subay, astsubay, uzman jandarma vs. olarak TSK emrinde çalışmakta iken ilişiği kesilenler için uygulanması mümkün olmadığı halde, mahkemece hükme esas alınan 18.02.2013 havale tarihli bilirkişi raporunda davacı

...'in boçlu olmadığı miktar belirlenirken; ilaç ve tedavi giderleri, kitap, kırtasiye giderleri, öğrenci harçlıkları ile yiyecek giderinin yarısı düşülmek suretiyle hesaplama yapılması ve mahkemece bu rapor doğrultusunda karar verilmesi doğru değil ise de, davacı hakkında uygulanması gereken 17.12.2005 tarihinde yürürlüğe giren Türk Silahlı Kuvvetleri Personelinin Öğrenim, Eğitim ve Yetiştirme Masraflarının Tespitine Dair Yönetmeliğin 5. maddesinin (a) bendi 09.11.2013 tarihinde " öğrenci harçlıkları, kitap kırtasiye", "ilaç-tedavi giderleri" ile "personel ve amortisman ibareleri yürürlükten kaldırılmış, "yiyecek" ibaresi "yiyecek masraflarının yarısı" olarak değiştirilmiş ve birinci fıkrasının sonuna " 01.01.1997 ve sonrasında imzalanan yüklenme senetleri dikkate alınarak hesaplanacak tazminat miktarlarında bu Yönetmelik hükümleri esas alınır" şeklinde değiştirilmiş olup bu değişiklik nedeniyle davalının borcunun aynı içeriğe sahip 6353 sayılı Yasa geçici 1. maddesinin 2. fıkrasına göre belirlenmiş olması bozma nedeni yapılmamıştır.

Davacının borçlu olmadığı miktar yargılama sırasında yürürlüğe giren Yasa hükümlerine göre belirlenmiş olduğundan; davacı yararına hükmedilecek vekalet ücreti ile yargılama giderlerinin, dava tarihindeki haklılık miktarlarına göre tespiti gerekir. Bu sebeple; mahkemece 17.12.2005 tarihinde yürürlüğe giren Türk Silahlı Kuvvetleri Personelinin Öğrenim, Eğitim ve Yetiştirme Masraflarının Tespitine Dair Yönetmeliğin 5. maddesinin (a) bendinde değişiklik yapılmış olmasa idi davaya konu asıl alacağın red ve kabul edilecek miktarları bilirkişiye hesap ettirilip bu miktarlar üzerinden davada kendisini vekille temsil ettiren taraflar yararına vekalet ücretine ve yargılama giderlerine hükmedilmesi gerektiğinin düşünülmemesi doğru görülmemiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, 19.11.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/2172, Karar No: 2012/4477, Tarih: 20.03.2012

**4. Hukuk Dairesi         2011/2172 E.  ,  2012/4477 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı Dışişleri Bakanlığı vekili Avukat ... tarafından, davalı ... vdl. aleyhine 17/02/2009 gününde verilen dilekçe ile rücuen tazminat istenmesi üzerine yapılan yargılama sonunda; Mahkemece davanın davalılardan ... ve ... yönünden kabulüne, diğer davalılar yönünden reddine dair verilen 08/06/2010 günlü kararın Yargıtay’da duruşmalı olarak incelenmesi davalılardan ... ve ... vekilleri; duruşmasız olarak incelenmesi de davacı vekili taraflarından süresi içinde istenilmekle, daha önceden belirlenen 20/03/2012 duruşma günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davalılardan ... vekili Avukat ... ve ... vekili Avukat ... ile karşı taraftan davacı hazine vekili Avukat ... geldiler. Açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve hazır bulunanların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra taraflara duruşmanın bittiği bildirildi. Dosyanın görüşülmesine geçildi. Tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre

davacının belediye encümen üyeleri olan davalılar ..., ..., ..., ... ve ...'ye yönelik temyiz itirazları reddedilmelidir.

2-Davacının davalılardan ...'na yönelik temyizine gelince;

3533 sayılı Yasa'nın 1. maddesine göre genel, katma ve özel bütçelerle yönetilen daireler ve belediyelerle sermayesinin tamamı devlete veya belediyelere yahut özel idarelere ait olan daire ve müesseseler arasında çıkan uyuşmazlıklardan adli yargının görevi içinde bulunanlar o Yasa'da yazılı tahkim usulüne göre çözümlenir.

Tarafların sıfatı gereği aralarındaki uyuşmazlığın tahkim usulüne göre çözümlenmesi gerektiği gözetilerek sözü edilen Yasa uyarınca dava dilekçesinin görev yönünden reddine karar verilmesi gerekirken işin esasının incelenmiş olması usul ve yasaya aykırı olup kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

3-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.

4-Davalıların diğer temyiz itirazlarına gelince; dava, ... tarafından 13/10/1997 tarihinde kamulaştırılan taşınmazın kamulaştırma bedelinin bakiye kısmının ödenmemesi nedeniyle taşınmaz sahibinin 2003 yılında Avrupa İnsan Hakları

3-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.

4-Davalıların diğer temyiz itirazlarına gelince; dava, ... tarafından 13/10/1997 tarihinde kamulaştırılan taşınmazın kamulaştırma bedelinin bakiye kısmının ödenmemesi nedeniyle taşınmaz sahibinin 2003 yılında Avrupa İnsan Hakları

Mahkemesi'ne başvurusu üzerine mahkemenin ihlal kararı vererek Türkiye aleyhine hükmettiği maddi tazminat ile yargılama giderinin olayda sorumluluğu olduğu iddiasıyla kamulaştırma kararında imzası olan encümen üyeleri ile ödemenin yapılmadığı süreçte görev yapan belediye başkanları ve belediye tüzel kişiliğinden rücuen tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece ödemenin yapılmamasında davalı ... başkanlarının (%50'şer) oranda kusurlarının bulunduğu gerekçesiyle davacının ödediği miktarın tamamının davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiş; diğer davalılar hakkındaki istem reddedilmiştir. Kararı davacı ile davalılardan ... ve ... temyiz etmişlerdir.

a-Dava konusu ödemeye temel teşkil eden Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin 18 Aralık 2007 günlü "Sevgili-Türkiye Davası"nın kararının çeviri metni incelendiğinde maddi tazminatın miktarının "...-Türkiye davası"na atıfta bulunularak belirlendiği anlaşılmıştır. Atıfta bulunulan "...-Türkiye Davası" kararı incelendiğinde ise AİHM'nin dava konusu olay nedeniyle hükmettiği maddi tazminatın başvuranın alması gereken kamulaştırma bedeli ile uğradığı diğer zararlardan ibaret olduğu görülmüştür. Şu durumda, AİHM'nin hükmettiği 134.000 Euro maddi tazminat miktarı içinde davalılardan ... tarafından ödenmesi gereken kamulaştırma bedeli de vardır. Bu bağlamda mahkemece, öncelikle AİHM'nin karar tarihi itibariyle mülk sahibine ödenmesi gereken kamulaştırma bedelinin faizi ile birlikte miktarı bulunup bu miktarın davalılardan belediye başkanlığının gerçek borcu olduğu kabul edilip davacının ödediği miktardan düşülmeli, kalan kısım davalı ... başkanlarının sebebiyet verdiği zarar olarak kabul edilmelidir. Mahkemenin bu yönü gözetmeden ödenen tüm tazminatı davalı ... başkanlarının sebebiyet verdiği zarar olarak kabul etmesi doğru olmadığından kararın bozulması gerekmiştir.

b-Dava, rücu davası olduğundan müştereken ve müteselsilen davalıların sorumluluğuna karar verilmesi doğru değildir. O halde mahkemece davalıların görev yaptıkları süreler dikkate alınarak kusurları oranında bölüştürülerek tespit edilecek tazminatın rücuen tahsiline karar verilmelidir. Bu yönün de gözetilmemesi doğru olmadığından kararın bozulması gerekmiştir.

b-Dava, rücu davası olduğundan müştereken ve müteselsilen davalıların sorumluluğuna karar verilmesi doğru değildir. O halde mahkemece davalıların görev yaptıkları süreler dikkate alınarak kusurları oranında bölüştürülerek tespit edilecek tazminatın rücuen tahsiline karar verilmelidir. Bu yönün de gözetilmemesi doğru olmadığından kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın (2) nolu bentte gösterilen nedenle davacı yararına ve (4 a ve b) nolu bentlerde gösterilen nedenlerde davalılar yararına BOZULMASINA; davacının davalı Encümen üyelerine yönelik temyiz itirazlarının ilk bentteki nedenlerle; davalıların öteki temyiz itirazlarının (3) nolu bentte gösterilen nedenlerle reddine ve temyiz eden davacı yararına takdir olunan 900,00 TL duruşma avukatlık ücretinin davalı ...'na ve temyiz eden davalılar ... ve ... yararına takdir olunan 900,00 TL duruşma avukatlık ücretinin de davacıya yükletilmesine, davalılardan peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 20/03/2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/13067, Karar No: 2025/7255, Tarih: 21.04.2025

**4. Ceza Dairesi         2023/13067 E.  ,  2025/7255 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2022/684 E. 2023/2074 K.

SUÇ : Hakaret

HÜKÜM : İstinaf başvurusunun esastan reddi

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama

Yapılan ön inceleme neticesinde suça sürüklenen çocuk hakkında verilen hükmün temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, temyiz isteminin süresinde sunulduğu ve temyiz dilekçesinde temyiz sebebine yer verildiği, temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

Suça sürüklenen çocuk hakkında hakaret suçundan İlk Derece Mahkemesince verilen mahkûmiyet hükmüne yönelik yapılan başvuru üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Suça sürüklenen çocuk müdafiinin temyizinin; üzerine atılı suçu işlemediği, hükmün usul ve Yasa'ya aykırı olduğu, delillerin değerlendirilmesi ve suç vasfının belirlenmesinde hataya düşüldüğü, bu nedenlerle ve re'sen gözetilecek sebeplerle hükmün bozulması talebine yönelik olduğu belirlenmiştir.

III. GEREKÇE

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, Mahkemenin yargılama sonuçlarına uygun şekilde oluşan inanç ve takdirine, incelenen dava dosyası içeriğine göre yapılan incelemede başkaca nedenler de yerinde görülmemiştir.

Ancak,

5237 sayılı Kanun'un 125/4. maddesinde ağırlaştırıcı neden olarak öngörülen aleniyetin gerçekleşmesi için olay yerinde başkalarının bulunması yeterli olmayıp, hakaretin belirlenemeyen sayıda kişi ve herkes tarafından görülme, duyulma ve algılanabilme olasılığının bulunması, herhangi bir sınırlama olmaksızın herkese açık olan yerlerde işlenmesinin gerekmesi karşısında, suça sürüklenen çocuğun okul içinde ve okul bahçesinde işlediği kabul olunan hakaret eyleminde aleniyet unsurunun ne şekilde gerçekleştiği açıklanmadan 5237 sayılı Kanun'un 125/4. maddesinin uygulanması nedeniyle hüküm hukuka aykırı bulunmuş ve açıklanan nedenle Tebliğnamedeki görüşe iştirak edilmemiştir.

IV. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle, suça sürüklenen çocuk müdafiinin temyiz istemi yerinde görüldüğünden Bölge Adliye Mahkemesi Ceza Dairesinin kararının, 5271 sayılı Kanun'un 302/2. maddesi gereği, Tebliğnameye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun'un 304. maddesi uyarınca Alaca Asliye Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 4. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,21.04.2025 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/7928, Karar No: 2019/8355, Tarih: 19.03.2019

**14. Ceza Dairesi         2018/7928 E.  ,  2019/8355 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Çocuğun nitelikli cinsel istismarı (iki kez)

İlk derece mahkemesince verilen re'sen de temyize tabi hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Sanığın zincirleme şekilde çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçundan mahkumiyetine ilişkin kurulan ilk hükmün temyiz incelemesinde bozulmasının ardından ilk derece mahkemesince verilen 18.07.2017 gün ve 2017/265 Esas, 2017/250 Karar sayılı hükmün, re’sen temyize tabi olması nedeniyle temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderildiği Dairemizin 12.02.2018 gün ve 2017/7894 Esas, 2018/922 Karar sayılı ilamıyla onanarak kesinleşmesine rağmen onama kararının fiziken dosyada bulunmayıp Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) üzerinden mahkeme dosyasına da aktarılmaması nedeniyle, mahkemece onama kararından önceki Dairemizin 15.05.2017 tarihli bozma ilamı ile mahkemenin 18.07.2017 tarihli kararının bozulduğu düşüncesiyle tekrar ele alınan dosyada iş bu temyize konu 18.04.2018 tarihli mahkumiyet hükmü kurulmuş ise de, 18.04.2018 günlü karar hukuki dayanaktan yoksun olup yok hükmünde bulunduğundan ve mevcut haliyle ortada temyiz incelemesine konu hüküm olmadığı anlaşıldığından dosyanın incelenmeksizin mahkemesine İADESİNE, 19.03.2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/3689, Karar No: 2021/5553, Tarih: 28.09.2021

**4. Hukuk Dairesi         2021/3689 E.  ,  2021/5553 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; İtiraz Hakem Heyeti tarafından davalı vekilinin itirazının reddine dair verilen kararın davalı vekili tarafından süresi içinde temyizi istenilmekle, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

- K A R A R -

Davacı vekili, 13.01.2018 tarihinde meydana gelen tek taraflı trafik kazasında müvekkilinin maliki olduğu ve davalı ... şirketine kaskolu aracın hasara uğradığını bu nedenle fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak üzere şimdilik 50.000,00TL maddi tazminatın muacceliyet tarihinden itibaren faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş yargılama sırasında dava değerini 147.000,00TL'ye yükseltmiştir.

Davalı vekili, sürücünün olay yerinden terki nedeniyle kazaya ilişkin hasarın kasko teminatı dışında kaldığını bu nedenle davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Heyetince başvurunun kabulü ile 147.000,00TL nin 28.07.2018 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte ...Sigorta AŞ den tahsili ile başvuru sahibinde ödenmesine karar verilmiş, karara karşı davalı vekilince itiraz yoluna başvurulmuş, İtiraz Hakem Heyetince davalı vekilinin itirazının reddine karar verilmiş, karar davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, kasko sigortalı araç sürücüsünün kazadan sonra olay yerini terk etmesinin haklı sebebe dayanıp dayanmadığı ve kaza yerinin terki nedeniyle kazada oluşan hasarın poliçe teminatı kapsamında olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Mal sigortaları türünden olan kasko sigortasının teminat kapsamını belirleyen KSGŞ A/1 maddesine göre; gerek hareket gerekse durma halinde iken sigortalının veya aracı kullananın iradesi dışında araca ani ve harici etkiler neticesinde sabit veya hareketli bir cismin çarpması veya aracın böyle bir cisme çarpması,devrilmesi, düşmesi, yuvarlanması gibi kazalar ile 3. kişilerin kötüniyet ve muziplikle yaptıkları hareketler ile fiil ehliyetine sahip olmayan kişilerin yol açacağı zararlar, aracın yanması, çalınması veya çalınmaya teşebbüs sonucu oluşan maddi zararların bütününün sigortanın teminat kapsamında olduğu anlaşılmaktadır.

Olay tarihinde geçerli olan ...'nın A.5.10. maddesinde, "zorunlu haller (tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma vb) hariç olmak üzere; bu maddenin 5.4 ve 5.5 nolu bentlerdeki ihlaller nedeniyle, sürücünün kimliğinin tespit edilmesini engellemek için kaza yerinden ayrılma" denilmek suretiyle, maddede ifade olunan haller ile benzer haller dışında olay yerini terkin, zararın teminat dışı olmasına yol açacağı kabul edilmiştir.

Olay tarihinde geçerli olan ...'nın A.5.10. maddesinde, "zorunlu haller (tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma vb) hariç olmak üzere; bu maddenin 5.4 ve 5.5 nolu bentlerdeki ihlaller nedeniyle, sürücünün kimliğinin tespit edilmesini engellemek için kaza yerinden ayrılma" denilmek suretiyle, maddede ifade olunan haller ile benzer haller dışında olay yerini terkin, zararın teminat dışı olmasına yol açacağı kabul edilmiştir.

Eldeki davada Savcılık Soruşturma dosyası içindeki Bölge Trafik İstasyon Amirliğinin Tutanağında"13.01.2018 saat 10. 30 sıralarında Emniyet Amirliği'ne Ağlasun yol kavşağı ile yem fabrikası arasında tır kazası olduğunun bildirildiği,ivedi olarak kaza mahalline gidildiğinde ....plakalı çekici ve ... plakalı dorsenin tarla içerisinde yan yatmış vaziyette olduğu,kazanın tek taraflı olduğu fakat sürücüsünün kaza mahallinde bulunmadığı ve araştırmalar sonucunda araç sürücüsünü gören olmadığı" belirtilmiştir.Kaza tespit tutanağında da"... Yem Fabrikası Güvenlik kamerasıg örüntüleri incelendiğinde bahse konu kazanın saat 9.05 de olduğu, kaza ihbarının ... Bölge Trafik tarafından 10.30 civarında Emniyet Amirliğine bildirildiği ve ivedilikle kaza yerine gelindiği aracın yanında kimsenin bulunmadığı saat 11.55 de ... adlı kişinin kaza mahalline gelerek sürücüsünün kendisinin olduğunu beyan ettiği, kaza tespit tutanağı isteyen ....’ın saat 11.55 de alkolünün ölçüldüğü, güvenlik kamerasının kaza noktasına uzak olmasından dolayı kazadan sonra araçtan inen ve yolun karşı tarafına geçen sürücünün aynı şahıs olup olmadığının tespit edilemediği belirtilmiştir. ...'ın kaza tarihinde saat 14.51 deki kollukta verdiği ifadesinde, saat 9.00 civarı ... yem fabrikasını geçince aracın freninin patladığını ve boşaldığını, frenin tutmadığını, kavşağa çıkmadan önce aracın direksiyonunu sağ tarafa şarampole çevirdiğini, dorsenin yan yattığını ama çekicinin yatmadığını, çok büyük hasar meydana geldiğini, kazadan yara almadığını, araçtan çıktığını, patronu ile görüştüğünü, kaza mahalline geleceğini söylediğini, bu sırada arkadan gelen şirketlerine ait diğer araca binip kaza mahallinden ayrıldığını, As çimentoya gittiğini, sonra geri geldiğini ve polis ekiplerinin olay yerinde olduğunu beyan etmiştir.Davacı vekili müvekkilin aracında meydana gelen zararın karşılanması talebinde bulunmuş davalı vekili ise; sürücünün kaza yerini terk ettiğinin tespit edildiği, Kasko Sigortası Genel Şartlarının A.5.10 hükmü uyarınca zorunlu haller dışında sürücünün kimliğinin tespit edilmesini engellemek için kaza yerinden ayrılmasının teminat dışı olduğu savunmasında bulunmuştur. Uyuşmazlık Hakem Heyeti başvurunun kabulüne karar vermiş,davalı vekilinin itirazı üzerine İtiraz Hakem heyetince hasarın Kasko Sigortası teminatı içinde kaldığı gerekçesi ile davalı vekilinin itirazı reddedilmiştir.

Yukarıda anılan kanun ve sigorta genel şartları gereği, kural olarak zararın teminat dışı olduğunu ispat yükü davalı sigortacıda bulunsa da; somut olayın özellikleri ve bilhassa davacıya ait aracın sürücüsü olduğunu iddia eden kişinin yaralandığını iddia etmediği ve tek taraflı olarak yapılan kazada can güvenliğini tehlikeye atacak hiç bir durum olmadığı halde; olay yerinden arkadan gelen şirketlerine ait diğer araca binip gitmesi kazanın oluş biçimi ve meydana geldiği saat gözetildiğinde; haklı sebeple olay yerini terkin ötesine geçen bir durum bulunduğu ve aksi durumu ispat yükünün davacı sigortalıya geçtiğini kabulün zorunlu olduğu açıktır.

Diğer taraftan, poliçe tanzim tarihi ve olay tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 6102 sayılı TTK'nın 1409/1. maddesi uyarınca, sigortacı geçerli bir sigorta ilişkisi kurulduktan sonra oluşan rizikolardan sorumlu olduğu gibi aynı maddenin 2. fıkrası hükmüne göre, kural olarak rizikonun teminat dışında kaldığına ilişkin iddianın sigortacı tarafından kanıtlanması gerekmektedir. Olayın sigortalının ihbar ettiği şekilde değil de, sigortacının iddia ettiği şekilde gerçekleşmesi halinde ise, bu oluş şeklinin Kasko Sigortası Genel Şartlarının A.5. maddesinde sayılan teminat dışında kalan hallerden olması gerekmektedir.

İlkeler yukarıda anlatılan şekilde olmakla birlikte sigortalı, Kasko Poliçesi Genel Şartları'nın A.5. maddesi ve TTK 1446/2 maddesi uyarınca rizikonun gerçekleştiğine dair doğru ihbar mükellefiyetini kasten yerine getirmez veya iyiniyet kurallarına açıkça aykırı şekilde sigorta teminatı dışında kalan bir hususu sanki bu oluşan riziko teminat içinde imiş gibi ihbar ederse, ispat yer değiştirip oluşan rizikonun teminat içinde kaldığını ispat yükü sigortalıya ait olup araç sürücüsünün korku, kaygı ya da panik yaşamasını gerektirir bir durumun varlığından da söz edilemeyeceği gibi, sürücünün yaralanmadığı da göz önüne alındığında, sürücünün olay yerinden ayrılma sebebi...'nın A.5.10. maddesi anlamında zorunlu hal değildir. Bu durumda ispat yükünün yer değiştirdiğinin kabulü gereklidir.

Taraflar arasında güven ve iyiniyet esasına dayanan sigorta sözleşmelerinde, gerek sigortalının gerekse sigortacının haklarını kullanırken ve yükümlülüklerini yerine getirirken iyiniyetle hareket etmesi; rizikonun gerçekleşmesinden sonra doğru ihbar yükümlülüğü altında bulunan sigortalının, bu yükümlülüğüne uyup uymadığının saptanmasında da bu ilkenin gözönünde tutulması gerekir.

Bu itibarla da, somut olayın özellikleri gereği, davacıya ait araç sürücüsünün kaza yerini Genel Şartlarda belirtilen zorunlu nedenlerle terk ettiği, dolayısıyla; zararın poliçe teminatı kapsamında kaldığını ispat yükü davacı sigortalıya ait olup dosyadaki mevcut deliler ile de hasarın teminat kapsamında kaldığı ispatlanamamıştır. Bu durumda başvurunun reddi gerekirken, yazılı şekilde yanılgılı gerekçe ile karar verilmesi doğru görülmemiş, hüküm bu nedenle bozulmasına karar vermek gerekmiştir.