muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/44367, Karar No: 2014/41862, Tarih: 30.12.2014

SONUÇ:Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle; davalının tüm temyiz itirazlarının reddine, (2) numaralı bent uyarınca mahkeme kararının 3. fıkrasının bütünüyle karardan çıkartılarak yerine aynen (hüküm altına alınan 41037,45 TL.nın %20'si oranındaki icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine) söz ve rakamlarının yazılmasına, hükmün düzeltilmiş bu şekliyle ONANMASINA, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, 30.12.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/21454, Karar No: 2024/16843, Tarih: 18.11.2024

**2. Ceza Dairesi         2023/21454 E.  ,  2024/16843 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ:Ceza Dairesi

EK KARAR TARİHİ : 29.11.2022

SAYISI : 2021/2434 E., 2022/2777 K.

SUÇLAR : Hırsızlık, konut dokunulmazlığının ihlâli

KARAR : Temyiz isteminin reddine

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ: Ek kararın onanmasına

Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen 29.11.2022 tarihli ve 2021/2424 Esas, 2022/2777 Karar sayılı ek kararın; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 296/2. maddesi uyarınca temyiz edilebilir olduğu, 260/1. maddesi gereği temyiz edenin ek kararı temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 296/2. maddesi gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 298/1. maddesi gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

5271 sayılı Kanun’un 286/2-a maddesinde yer verilen; “İlk derece mahkemelerinden verilen beş yıl veya daha az hapis cezaları ile miktarı ne olursa olsun adli para cezalarına ilişkin istinaf başvurusunun esastan reddine dair bölge adliye mahkemesi kararları”nın temyiz incelemesine tabi olmadığına ilişkin düzenleme ile aynı Kanun’un 286/3. maddesinde belirtilen suçlar ve aynı Kanun’un 296/1. maddesinin ilgili bölümünde yer alan; “... temyiz edilemeyecek bir hüküm temyiz edilmiş ise …, hükmü temyiz olunan bölge adliye veya ilk derece mahkemesi bir karar ile temyiz istemini reddeder.” şeklindeki hüküm uyarınca; Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 13. Ceza Dairesinin, 29.11.2022 tarihli ve 2021/2424 Esas, 2022/2777 Karar sayılı ek kararında hukuka aykırılık görülmediğinden sanığın temyiz isteminin, aynı Kanun’un 296/2. maddesi gereği, Tebliğname'ye uygun olarak REDDİ İLE EK KARARIN ONANMASINA, dava dosyasının, aynı Kanun’un 304/1. maddesi uyarınca Ankara 62. Asliye Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 13. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 18.11.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/2262, Karar No: 2015/2730, Tarih: 06.02.2015

**8. Hukuk Dairesi         2015/2262 E.  ,  2015/2730 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davada, 4721 Sayılı TMK'nın "Miras Hukuku" (TMK.3.Kitap) hükümlerinden kaynaklanan ve diğer dairelerin görevine girmeyen davalar sonucu verilen hüküm ve kararların Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulu'nun 19.01.2015 tarih 2015/8 sayılı Kararı ile hazırlanıp, 22.01.2015 Tarihli ve 29244 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Hukuk Daireleri'ne ilişkin iş bölümü uyarınca, hükme yöneltilen temyiz itirazlarının incelenmesi Yargıtay (14.) Hukuk Dairesi'nin görev alanına girmesi nedeniyle, dosyanın anılan Daire Başkanlığı'na GÖNDERİLMESİNE, 06/02/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/2410, Karar No: 2008/4316, Tarih: 26.06.2008

**(Kapatılan)15. Hukuk Dairesi         2008/2410 E.  ,  2008/4316 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davacı ... ile davalı Atlas Eğitim ve Sosyal Hiz.Ltd.Şti. arasındaki davadan dolayı Kayseri Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 08.11.2006 gün ve 2005/547-2006/398 sayılı hükmü bozan Dairemizin 28.01.2008 gün ve 2007/959-2008/436 sayılı ilamı aleyhinde davalı vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Yargıtay ilamında belirtilen gerektirici nedenler karşısında HUMK’nın 440. maddesinde sayılan nedenlerden hiç birisine uygun olmayan karar düzeltme isteğinin REDDİNE ve HUMK’nın 442. maddesi hükmünce 170,00 YTL para cezasının karar düzeltme isteyen davalıya yükletilmesine, 26.06.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/18946, Karar No: 2020/8274, Tarih: 24.06.2020

**19. Ceza Dairesi         2019/18946 E.  ,  2020/8274 K.**

**"İçtihat Metni"**

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na aykırı davranmak eyleminden dolayı kabahatli ... hakkında, Bursa Trafik Denetleme Şube Müdürlüğünün 22/03/2018 tarihli ve MA 27204083 sayılı idarî yaptırım karar tutanağı ile uygulanan 2.018,00 Türk lirası idarî para cezasına karşı yapılan başvurunun reddine ilişkin Bursa 1. Sulh Ceza Hâkimliğinin 05/10/2018 tarihli ve 2018/3030 değişik iş sayılı kararı aleyhine Adalet Bakanlığının 14/02/2019 gün ve 17106 sayılı kanun yararına bozma istemini içeren yazısı ekinde bulunan dava dosyası Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 25/02/2019 gün ve KYB-2019-19708 sayılı ihbarnamesi ile Dairemize verilmekle okundu.

Anılan ihbarnamede;

Dosya kapsamına göre, 16 KPU 43 plakalı motosikletin, Enes Yalanca tarafından ehliyetsiz olarak kullanıldığının, karıştığı kaza sonrası tespit edilmesi üzerine, araç sahibi muterize aracını sürücü belgesiz kullandırdığından bahisle idarî para cezası uygulanmış ise de, dosya içeriğinden Bursa Cumhuriyet Başsavcılığınca suça sürüklenen çocuk Enes Yalanca hakkında, muteriz adına kayıtlı motosikleti çaldığı gerekçesiyle 27/07/2018 tarihli ve 2018/41913 soruşturma, 2018/19667 esas. 2018/983 sayılı iddianamenin düzenlendiğinin ve söz konusu motosikletin sahibinin rızası hilafına zilyetliğinden çıktığının anlaşılması karşısında; muterizin, aracı sürücü belgesiz kişilerce kullanılmasına izin vermekten sorumlu tutulamayacağı gözetilmeden, itirazın kabulü yerine, yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmediği gerekçesiyle 5271 Sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309.maddesi uyarınca anılan kararın kanun yararına bozulması isteminde bulunulmakla, gereği görüşülüp düşünüldü;

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma istemine dayanan ihbarname içeriği yerinde görüldüğünden, Bursa 1. Sulh Ceza Hâkimliğinin 05/10/2018 tarihli ve 2018/3030 değişik iş sayılı kararının CMK'nin 309/4-d maddesi uyarınca KANUN YARARINA BOZULMASINA, muteriz hakkında, Bursa Trafik Denetleme Şube Müdürlüğünün 22/03/2018 tarihli ve MA 27204083 sayılı idarî yaptırım karar tutanağı ile uygulanan 2.018,00 Türk lirası idarî para cezasının kaldırılmasına, 24/06/2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/9812, Karar No: 2015/7828, Tarih: 01.10.2015

**6. Hukuk Dairesi         2014/9812 E.  ,  2015/7828 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Karşıyaka 3. Sulh Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 17/06/2014

NUMARASI : 2012/1195-2014/733

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı itirazın iptali davasına dair karar, davalı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Dava, kira alacağının tahsili için başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmesi üzerine hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Takibe dayanak yapılan ve hükme esas alınan 01.11.2011 başlangıç tarihli ve 6 ay süreli kira sözleşmesi konusunda taraflar arasında bir uyuşmazlık bulunmamaktadır. Sözleşme ile kiralanan, konut olarak kullanılmak üzere kiralanmış olup, aylık kira bedelinin 800 TL olduğu, her ayın beşine kadar banka hesabına ödeneceği kararlaştırılmış, sözleşmenin son sayfasında Ekim ayından 9 günlük 200 TL ve Kasım ayı kirası olarak 1000 TL nin 01.11.2011 tarihinde ödeneceği belirtilmiştir. Sözleşmenin özel şartlarının 13.3 maddesinde ise kira bedelinin bir ay ödenmemesi halinde dönem sonuna kadar olan kira bedellerinin muaccel hale geleceği kararlaştırılmıştır. Davacı tarafından 13.12.2011 tarihinde başlatılan icra takibinde ödenmeyen ve muaccel hale gelen 6 aylık kira alacağı toplamı 5000 TL asıl alacak ile 683,33 TL işlemiş faiz alacağının tahsilini istemiştir. Davalının itirazı üzerine itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemi ile açılan davada davalı vekili, sözlü mutabakat çerçevesinde anahtarı iade ettiğini, taşınmaza doğalgaz bağlanmadığından başka bir daireyi kiraladığını taşınmazı kiralayanın oğlunun kullandığını belirterek davanın reddine ve davacı aleyhine kötüniyet tazminatına karar verilmesini savunmuştur. Mahkemece yapılan yargılama sonucunda davalının 5000 TL asıl alacak ile 52,05 TL işlemiş yasal faiz alacağına itirazın iptaline karar verilmiştir.

Kiracı aleyhine düzenleme yasağı başlıklı 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanununun 346.maddesinde; kiracıya kira bedeli ve yan giderler dışında başka bir ödeme yükümlülüğü getirilemeyeceği, özellikle kira bedelinin zamanında ödenmemesi halinde ceza koşulu ödeneceğine veya sonraki kira bedellerinin muaccel olacağına ilişkin anlaşmaların geçersiz olduğu, 6101 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun Geçmişe Etkili Olma başlıklı 2.maddesinde; Türk Borçlar Kanunu'nun kamu düzenine ve genel ahlaka ilişkin kurallarının gerçekleştikleri tarihe bakılmaksızın bütün fiil ve işlemlere uygulanacağı, aynı kanunun görülmekte olan davalara ilişkin uygulama başlıklı 7.maddesinde de; Türk Borçlar Kanunu'nun kamu düzenine ve genel ahlaka ilişkin kuralları ile geçici ödemelere ilişkin 76'ncı, faize ilişkin 88'nci, temerrüt faizine ilişkin 120'nci ve aşırı ifa güçlüğüne ilişkin 138'nci maddesinin görülmekte olan davalara da uygulanacağı hüküm altına alınmıştır. Taraflar arasında düzenlenen kira sözleşmesinin özel şartlar bölümünün 13.3 maddesinde muacceliyet koşuluna yer verildiği görülmekte ise de, yeni yasal düzenleme karşısında bu koşulun davalı kiracının sıfatı ve kiralananın niteliğine göre geçersiz hale geldiğinin kabulü gerekir.

Öte yandan dosya kapsamına göre davalının, kiralananın anahtarlarını davacı kiralayana teslim ettiği iddiası davalı tarafından sunulan delillerle kanıtlanamamış ise de davacı vekili tarafından, taşınmazın yeniden başka bir kişiye kiralanmasına ilişkin, 15.06.2012 başlangıç tarihli 1 yıl süreli kira sözleşmesi dosyaya sunulmuş olup kiralananın tahliye edildiği çekişmesiz hale gelmiş, ancak hangi tarihte tahliye edildiği hususu belirsiz kalmıştır. Kiralananın tahliye tarihinden sonraki kira alacağı yönünden kiracının sorumluluğu tahliye tarihi ile kiralananın aynı koşullarla yeniden kiraya verilmesi için gereken makul süre kira parası ile sınırlı olup mahkemece, kiralananın hangi tarihte tahliye edildiği tespit edildikten sonra sözleşmenin bitiş tarihi de dikkate alınarak tahliye tarihinden itibaren kiralanan taşınmazın aynı koşul ve şartlarda ne kadar sürede kiraya verilebileceğinin tespiti ile bu süreye isabet eden makul süre kira alacağı yönünden davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru değildir.

Hüküm bu nedenle bozulmalıdır.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile 6100 sayılı HMK.ya 6217 Sayılı Kanunla eklenen geçici 3.madde hükmü gözetilerek HUMK.nın 428.maddesi uyarınca hükmün BOZULMASINA, istek halinde peşin alınan temyiz harcının temyiz edene iadesine, 01.10.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/7695, Karar No: 2022/9161, Tarih: 21.09.2022

**12. Hukuk Dairesi         2022/7695 E.  ,  2022/9161 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki şikayetçi/borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

1-Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında yazılı gerekçelere göre, şikayetçinin ihalenin feshi talebinin reddine yönelik temyiz itirazları ile aşağıdaki bendin dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2-Davacı aleyhine taktir edilen para cezasına ilişkin re' sen yapılan değerlendirmede;

İİK'nun ihalenin feshi şikayetine ilişkin usül ve esasları belirten 134. maddesine 24/11/2021 tarih ve 7343 sayılı Yasa' nın 27.maddesi ile eklenen fıkra ile;

" İhalenin feshi talebi üzerine icra mahkemesi talep tarihinden itibaren yirmi gün içinde duruşma yapar ve taraflar gelmeseler bile icap eden kararı verir.

Ancak ihalenin feshi talebinin usulden reddi gereken hâllerde duruşma yapılmadan da karar verilebilir. İcra mahkemesi;

1. Satış isteyen alacaklı, borçlu, mahcuzun resmî sicilinde kayıtlı olan ilgililer ve sınırlı ayni hak sahipleri ile pey sürmek suretiyle ihaleye iştirak edenler dışında kalan kişilerce talep edilmesi nedeniyle,

2. Satış isteyen alacaklı, borçlu, mahcuzun resmî sicilinde kayıtlı olan ilgililer ve sınırlı ayni hak sahipleri dışında kalan kişiler bakımından feragat nedeniyle,

3. İşin esasına girerek,

talebin reddine karar verirse ihalenin feshini talep edeni feshi istenen ihale bedelinin yüzde onuna kadar para cezasına mahkûm eder. " hükmü getirilmiştir.

Düzenlemenin gerekçesi, ihalenin feshi talebi yukarıdaki sebeplerle reddedilen davacının ihale sürecini uzatma amacı ile hareket edip, etmediğine ve fesih iddiasının ağırlığına göre para cezasının taktir edilebilmesini sağlamaktır.

Mahkeme, para cezasına hükmedecekse oranını davacının ihale sürecini uzatma amacı ile hareket edip, etmediğine ve fesih iddiasının ağırlığına göre ölçülü şekilde belirlemelidir.

Para cezasının oranı, hem istinaf aşamasında, hemde temyiz aşamasında re'sen değerlendirilir.

Para cezasının oranına ilişkin değişikliğin, ne zaman, ne şekilde uygulanacağına ilişkin olarak İİK'na 24/11/2021 tarih ve 7343 sayılı Yasa' nın 33. maddesi ile eklenen GEÇİCİ MADDE 18/4. maddesi;

Mahkeme, para cezasına hükmedecekse oranını davacının ihale sürecini uzatma amacı ile hareket edip, etmediğine ve fesih iddiasının ağırlığına göre ölçülü şekilde belirlemelidir.

Para cezasının oranı, hem istinaf aşamasında, hemde temyiz aşamasında re'sen değerlendirilir.

Para cezasının oranına ilişkin değişikliğin, ne zaman, ne şekilde uygulanacağına ilişkin olarak İİK'na 24/11/2021 tarih ve 7343 sayılı Yasa' nın 33. maddesi ile eklenen GEÇİCİ MADDE 18/4. maddesi;

"134 üncü maddede bu maddeyi ihdas eden Kanunla yapılan değişiklikler, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte ilk derece mahkemeleri ve bölge adliye mahkemeleri ile Yargıtayda görülmekte olan ihalenin feshi talepleri hakkında uygulanmaz. Ancak, ihale bedelinin yüzde onuna kadar para cezasına mahkûmiyete ilişkin hüküm görülmekte olan ihalenin feshi talepleri hakkında da uygulanır. Temyiz kanun yolu incelemesi aşamasında bulunan dosyalar bakımından para cezasının oranına ilişkin olarak yapılan değişiklik tek başına bozma nedeni yapılamaz. Yargıtay değişikliği uygulamak suretiyle hükmü düzeltebilir. " hükmünü içermektedir.

Bu yasal düzenlemeler ve lehe değişiklik dikkate alınarak ihalenin feshi talebinin esastan reddi nedeni ile şikayetçi aleyhine hükmedilen para cezasının oranı değerlendirildiğinde;

Somut uyuşmazlıkta, şikayetçi/borçlu aleyhine ihale bedelinin % 10' u oranında para cezasına hükmedilmiş ise de, 7343 sayılı Kanun'la değişik İİK'nun 134/5-3 maddesi gereğince fesih gerekçeleri ve fesih isteyenin sıfatı gözönünde bulundurulduğunda davanın ihale sürecini uzatmaya matuf olmadığı görülmekle, Anayasa'nın 13. maddesinde düzenlenen ölçülülük ilkesi de nazara alınarak ihale bedelinin % 10' u olarak belirlenen para cezasının %5 oranında belirlenmesinin hak, nesafet ve ölçülülük ilkelerine uygun olacağı anlaşıldığından, Bölge Adliye Mahkemesi kararının para cezası yönünden düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Şikayetçi-borçlunun temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile ... Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesinin 21/04/2022 tarih ve 2022/322 E. - 2022/760. K sayılı kararının, hüküm fıkrasının para cezasına ilişkin bendinde yer alan “ %10'u olan 39.200,00 TL” ibaresinin hüküm fıkrasından çıkarılarak yerine “ % 5’i oranında ” ibaresinin yazılmasına, Bölge Adliye Mahkemesi kararının 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK'nun 364/2 ve 7343 sayılı Yasa' nın 33.maddesi ile eklenen GEÇİCİ MADDE 18/4. maddelerinin göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nun 370/2. maddesi uyarınca bu şekli ile DÜZELTİLEREK ONANMASINA, harç alınmasına yer olmadığına, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine, dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, 21/09/2022 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/3837, Karar No: 2011/246, Tarih: 04.02.2011

**12. Hukuk Dairesi         2011/3837 E.  ,  2011/246 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Çubuk İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 02/03/2010

Yargıtay Başkanlar Kurulu’nun 31.01.2003 tarih ve 1 sayılı kararının 1. maddesi gereğince, çekişmenin İİK’ nun 10. babında düzenlenen itirazın kaldırılması ve buna bağlı olarak tahliyeye ilişkin olması nedeniyle Dairemizin görev alanı dışında kalıp, Yargıtay 6. Hukuk Dairesi’nin görev alanına girdiği anlaşılmakla, dosyanın adı geçen Daireye gönderilmesine, 04.02.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/8691, Karar No: 2015/8536, Tarih: 17.09.2015

**14. Ceza Dairesi         2013/8691 E.  ,  2015/8536 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun basit cinsel istismarı

İlk derece mahkemesince verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Mağdurenin aşamalardaki samimi beyanları, eylem sonrası okula gitmeyip sıcağı sıcağına annesine olayı aktarımı, sanığın mağdure ile karşılaşıp konuştuğunu kabul etmesi ve tüm dosya kapsamından, olay günü sabahı sanığın okula gitmekte olan mağdureyi yanına çağırıp "sen ne kadar tatlı bir kızsın, benimle arkadaş olur musun" dedikten sonra elini tuttuğu, mağdurenin elini çektikten sonra okula gitmek için yürüdüğü sırada arkasından gelip kalçasını eliyle okşadığı anlaşılmakla, atılı suçtan mahkûmiyeti yerine oluşa uygun düşmeyen yazılı gerekçeyle beraatine karar verilmesi,

Kanuna aykırı, katılan mağdure vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 17.09.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/18789, Karar No: 2016/15554, Tarih: 26.12.2016

**21. Hukuk Dairesi         2016/18789 E.  ,  2016/15554 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, sigorta başlangıç tarihinin 03.06.1987 olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalılardan Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Dava; davacının sigorta başlangıç tarihinin 03.06.1987 olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; muhasebe bürosunda evrak götürüp getirdiğini beyan eden davacı adına 03.06.1987 tarihli işe giriş bildirgesi düzenlendiği, davacının dava dilekçesinde; işe giriş bildirgesindeki işyerinde 3 ay çalıştığını beyan ettiği, imza incelemesi sonucu bildirgedeki imzanın davacının eli ürünü olmadığının bildirildiği, davalı Kurum tarafından işe giriş bildirgesini düzenleyen işyerince talep edilen tarihe ait döenm bordrolarının verilmediğinin bildirildiği, bordro tanığı dinlenilmediği, komşu işyeri tanıklarının da araştırılmadığı, davacı tanıkları tarafından davacı ile birlikte çalıştıklarının beyan edildiği, ancak davacı tanıklarının işe giriş bildirgesindeki işyerinde talep edilen tarihte çalıştıklarına dair dosyada belge bulunmadığı, imza incelemesine esas alınmak üzere dosyaya gelen belgeler arasında davacının ....Dekanlığı'na sunduğu 11.06.1987 tarihli bir dilekçe bulunduğu, bu dilekçede davacı tarafından; 1986-1987 yaz dönemi stajı için danışmandan olur alındığı, işe giriş bildirgesini düzenlenleyen işyerinin .... ilinde bulunduğu anlaşılmaktadır.

Bir kimsenin sigortalı sayılabilmesi için sigortalı işe giriş bildirgesinin varlığı yeterli değildir. Aynı zamanda o kimsenin Yasa'nın belirlediği biçimde (506 sayılı Yasa'nın 2. maddesi ve 5510 sayılı Yasa'nın 4/a maddesi) eylemli olarak çalışması da koşuldur. Bu yön 506 sayılı Yasa'nın 6. maddesi ile 5510 sayılı Yasa'nın 7/a maddesinde ve Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 1999/21-549-555, 2005/21-437-448 ve 2007/21-306-320 sayılı kararlarında da vurgulanmıştır. Bu bakımdan davacının işyerinde eylemli olarak çalışıp çalışmadığının yöntemince araştırılması gerektiği ortadadır.

Bu tür davalar yalnızca bir günlük çalışmanın tespitinden ibaret olarak görülmemeli, bir günlük çalışmanın kabulü ile saptanacak sigortalılık başlangıcının sigortalıya sağlayacağı sigortalılık süresi ile birlikte kazandıracağı haklar dikkate alınmalı ve giriş bildirgesi ile birlikte eylemli çalışmanın bulunup bulunmadığı özellikle belirlenmeli, buna göre dönem bordrosunda yer alan ve davacının talep ettiği tarihte çalışması mevcut tanıklar ile gerektiğinde komşu işyerleri çalışanları olduğu kayıtlarla ya da emniyet yolu ile yaptırılacak araştırma ile belirlenen kimselerin beyanlarına başvurulmalı, sonucuna göre karar verilmelidir.

Somut olayda; davacının,...Dekanlığı'na sunduğu 11.06.1987 tarihli dilekçe ile 1986 – 1987 yaz dönemi için staj oluru aldığı, ancak davacının 03.06.1987 tarihinde işe başladığına dair verilen işe giriş bildirgesinin 03.07.1987 tarihinde davalı Kurum'a verildiği, davacının ...'de bulunan işyerinde 3 ay çalıştığını iddia ettiği, stajını yapıp yapmadığının, yapmış ise nerede yaptığının araştırılmadığı anlaşılmaktadır. Bu itibarla mahkemece; davacının 03.06.1987 tarihinde işe giriş bildirgesinin verildiği işyerinde eylemli çalışmasının bulunup bulunmadığı tereddüte mahal bırakmayacak derecede ortaya konulmadan sonuca gidilmesi isabetsiz olmuştur.

Mahkemece yapılacak iş; 11.06.1987 tarihli dilekçe gereğince davacının 1986 – 1987 yaz dönemi stajını hangi tarihler arasında ve nerede yaptığını araştırmak, talep edilen tarihte işe giriş bildirgesindeki işyerine komşu olan işyeri sahipleri ile çalışmaları kayıtlara geçmiş çalışanları zabıta marifeti ile tespit ederek dinlemek, davacı tanıklarının sicil dosyalarını ve hizmet cetvelerini dosya arasına almak ve böylece toplanan deliller değerlendirilmek sureti ile davacının talep edilen tarihte eylemli çalışması bulunup bulunmadığını tereddüte mahal bırakmayacak derecede ortaya koymaktan ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 26.12.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.