muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2018/7499, Karar No: 2018/18363, Tarih: 11.09.2018

**22. Hukuk Dairesi         2018/7499 E.  ,  2018/18363 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davalı işveren işçisi olarak çalışmakta iken sendikaya üye olduğunu, sendikaya üye olduktan sonra rızası alınmadan günlük brüt ücretinin düşürüldüğünü ileri sürerek fark ücreti, fark ikramiye, ilave tediye ile kıdem ve ihbar tazminatı fark alacağını istemiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili davanın zamanaşımına uğradığını, davacının dava dilekçesinde iddia ettiği uygulamaların TEDAŞ zamanına ait olduğunu, kendilerinin işyerinin işletme hakkını 24.07.2006 tarihinde, şirket hisselerini de 31.08.2010 tarihinde devir aldıklarını, dolayısıyla davada herhangi bir sorumluluklarının bulunmadığını, davacının özelleştirme sebebiyle kamuda çalışmak istediğini bildirerek iş sözleşmesinin feshini talep ettiğini, davacının bu talebi üzerine de iş sözleşmesinin tüm hakları ödenmek üzere fesih edildiğini, davacının hiçbir hak ve alacağının kalmadığını, bu durumun davacı tarafından çekincesiz imzalanan ibranameden de anlaşıldığını, davacının ücretinin düşürülmediğini, toplu iş sözleşmesi gereği verilmesi gereken tüm haklarının davacıya eksiksiz olarak verildiğini, davacının altı sene itiraz etmeyip bu davayı açmasında kötüniyet bulunduğunu, faiz taleplerinin de hukuka aykırı olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacının ücretinin hukuka aykırı olarak düşürülüp düşürülmediği ve buna bağlı olarak talep ettiği alacaklara hak kazanıp kazanmadığı noktasındadır.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacının ücretinin hukuka aykırı olarak düşürülüp düşürülmediği ve buna bağlı olarak talep ettiği alacaklara hak kazanıp kazanmadığı noktasındadır.

Davacı tarafından davaya dayanak olarak gösterilen iş sözleşmesinin altı numaralı bendinde davacının işe girişteki ücreti belirtildikten sonra 7.bentte işçinin yıllık 270 saate kadar fazla çalışmalarının aylık brüt ücrete dahil olduğunun belirtildiği anlaşılmıştır. Davalı şirketin davacıya da tebliğ ettiği yazıda işverenliğin 20-24.11.2004 tarihinde yapılan sınavlar neticesinde belirli/belirsiz iş sözleşmelerine dayalı olan personelden; tekniker (iki yıllık elektrik elektronik bilgisayar), teknisyen (elektrik elektronik bilgisayar) ve büro işçisi (lise) ünvanlarında bulunun işçilerin 15.03.2005 tarihi itibariyle yürürlükte bulunun Toplu İş Sözleşmesi kapsamına alınacakları ve işçilerle yapılan iş sözleşmesinin 7. maddesinde belirtilen hükmün dikkate alınmaması, söz konusu personelin kalifikasyon cetvellerinin ilgili bölümlerinde yer alan tekniker: 3. eşdeğer dereceli uzman teknisyeni ünvanına 26.066.560/ TL/gün, teknisyen: 4. eşdeğer teknisyen ünvanına 25.417.600 TL/gün, büro işçisi: 5. eşdeğer dereceli kalkülatör ünvanına 24.876.800 TL/gün ücretlerin belirli iş sözleşmelerindeki görev ünvanı ve ücret bölümüne yazılarak yeniden değerlendirme ile 15.03.2005 tarihinden itibaren Toplu İş Sözleşmesi kapsamına alındıkları belirtilmiştir. İşçiler aynı ayda sendikaya da üye olmuşlardır. Sendikaya üye olması ile birlikte mer’i sözleşmeye göre sendikaya üye olduğunun işverene bildirildiği tarihteki görevinin karşılığı olan yevmiye ile çalışacağını kabul ettiği görülmektedir. Dosya kapsamına göre davacıya ödenen ücretin Toplu İş Sözleşmesiyle belirlendiği anlaşıldığından uygulamanın kanuna aykırılığından söz edilemez. Davacıya yürürlükte olan Toplu İş Sözleşmesi gereğince ödenmesi gereken menfaatler davalı tarafça ödenmektedir. Bu şekilde davacının Toplu İş Sözleşmesinden faydalanmasıyla birlikte Toplu İş Sözleşmesinin işçiler lehine getirdiği akçalı menfaatlerden (giyim yardımı, gıda yardımı, yemek yardımı, ikramiye, ilave tediye gibi) de yararlanması mümkün olup, davacının gelirinde artış meydana gelmiştir. Davacı sendikaya üye olup toplu iş sözleşmesinden yararlanmak istediğini belirttiğine göre, Toplu İş Sözleşmesi gereği belirlenen yeni ücretini kabul etmiş olup, hem Toplu İş Sözleşmesi kapsamındaki sosyal hakları hem de kapsam dışı işçilere ödenen günlük brüt ücreti talep etmesi mümkün değildir.

Aynı gerekçelerle fark alacak talep eden ve aynı grup işletme Toplu İş Sözleşmesinin uygulandığı iş yerinde çalışan emsal işçinin dosyasında Yargıtay Hukuk Genel Kurulu tarafından verilen son kararda özetle; tarafların anlaşması ya da düzen ilkesi gereği Toplu İş Sözleşmesi hükümleri uyarınca kök ücretin düşürülebileceği, bireysel ve Toplu İş Sözleşmesindeki aynı amaca yönelik hükümlerinin gruplandırılarak karşılaştırılması gerektiği ve yapılan karşılaştırma neticesinde, işçinin kök ücreti düşürülse de Toplu İş Sözleşmesinden faydalanmakla bireysel iş sözleşmesine nazaran çok daha avantajlı bir konuma geldiği, objektiflik ölçütü açısından da işçi yararına bir sonucun gerçekleştiği, işçinin bir yandan bireysel iş sözleşmesindeki günlük çıplak ücretinin esas alınmasını, diğer taraftan da Toplu İş Sözleşmesi ile öngörülen ücret kriterlerinin uygulanmasını istemesinin mümkün olamayacağı gerekçesiyle işçinin hem Toplu İş Sözleşmesi kapsamındaki sosyal hakları hem de kapsam dışı işçilere ödenen günlük brüt ücreti talep edemeyeceği kabul edilmiştir. (Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun, 03.05.2017 tarih, 2017/887 esas, 2017/885 karar sayılı kararı).

Mahkemece, bu yönler gözetilmeksizin davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçe ile kabulüne karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan hükmün yukarıda açıklanan sebeplerden BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 11.09.2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/10682, Karar No: 2012/5223, Tarih: 08.05.2012

**(Kapatılan)14. Ceza Dairesi         2011/10682 E.  ,  2012/5223 K.**

**"İçtihat Metni"**

Müstehcen içerikli CD satmak suçundan sanık ...'ın yapılan yargılaması sonunda; atılı suçtan mahkûmiyetine dair Kadıköy 2. Asliye Ceza Mahkemesinden verilen 22.05.2007 gün ve 2006/92 Esas, 2007/317 Karar sayılı hükmün süresi içinde Yargıtayca incelenmesi sanık tarafından istenilmiş olduğundan dava evrakı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığından tebliğname ve Yüksek 4. Ceza Dairesinden görevsizlik kararı ile Daireye gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delilere, mahkemenin soruşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya içeriğine göre yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine,

Ancak;

5252 sayılı Türk Ceza Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun 4/1-b maddesi uyarınca, 765 sayılı TCK.nın 426/1. maddesinde öngörülen para cezasının bin dört yüz otuz katına çıkartıldığı anlaşıldığından, sanık hakkında 426/1. maddesi gereğince adli para cezasının 2860 TL olarak belirlenmesi gerekirken 426/1. maddedeki adli para cezası 6491 TL olarak belirlenmesi suretiyle sanığa fazla ceza tayini,

Kanuna aykırı, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden hükmün 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek CMUK.nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak bu cihetin yeniden duruşma yapılmaksızin aynı Kanunun 322. maddesine göre düzeltilmesi mümkün bulunduğundan, 5083 sayılı Kanunun 1 ve 2. maddeleri de nazara alınarak hüküm fıkrasındaki "...765 sayılı TCK.nın 426/1. maddesi gereğince belirlenen 6491 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına " ibaresinin "...5252 sayılı Türk Ceza Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun 4/1-b maddesi uyarınca 765 sayılı TCK.nın 426/1. maddesi gereğince 2860 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına", şeklinde, TCK.nın 119/5. maddesi uyarınca belirlenen "9.736 TL adli para cezası" ibaresinin "4290 TL adli para cezası" biçiminde, değişitirilmek suretiyle sair yönleri usul ve kanuna uygun olan hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 08.05.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/380, Karar No: 2009/433, Tarih: 14.10.2009

**Hukuk Genel Kurulu         2009/14-380 E.  ,  2009/433 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Erzurum 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 31/03/2009

Taraflar arasındaki  “Tapu iptali ve tescil,olmazsa tazminat” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Erzurum 2.Asliye Hukuk Mahkemesince  davanın kabulüne dair verilen 15.5.2008 gün ve 250-145 sayılı kararın incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 14. Hukuk Dairesi’nin 23.10.2008 gün ve 11467-12171 sayılı ilamıyla;(.... Davacı, davalı Belediyeye ait 4494 Ada 5 parsel sayılı taşınmazı 23.12.2003 tarihli ve 279 sayılı Encümen Kararı ile satın aldığını, bedelini ödediğini ancak tapu verilmediğini ileri sürerek tapu kaydının iptali ile adına tescilini, tescil mümkün olmadığı takdirde fazlaya ilişkin hakkı saklı kalmak üzere 14.000 YTL alacağın ödeme tarihinden itibaren uygulanacak ticari faiziyle tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı, dava konusu taşınmazın encümen kararı ile davacıya kiralandığını,satış yapılmadığını, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmü, davalı Belediye temyiz etmiştir.

İstemin dayanağını 23.12.2003 günlü Belediye Encümen Kararı teşkil etmektedir. Zira dava konusu taşınmazın davacıya satışı anılan encümen kararma göre yapılmıştır. Belediyenin 25.1.2008 tarihli yazısında satışa ilişkin belediye meclis kararının bulunamadığı da bildirilmiştir. Gerek 1580 sayılı Belediye Kanununun 70. ve gerekse yürürlükteki 5393 sayılı Belediye Kanununun 18/e maddeleri hükmünce belediyeye ait taşınmaz mal alımına, satımına, takasına, tahsisine, tahsis şeklinin değiştirilmesine veya tahsisli bir taşınmazın kamu hizmetinde ihtiyaç duyulmaması halinde tahsisin kaldırılmasına karar verme yetkisi belediye encümenine değil, belediye meclisine aittir. Davacıya satış encümen kararı ile yapıldığından bu satışa dayanılarak tescil isteminde bulunulamaz.

Yukarıda açıklanan nedenlerle davacının tapu iptali tescil talebinin reddine, ikinci kademedeki istemi hakkında bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde davanın kabulü doğru olmamış hükmün bozulmasının gerektiği...)gerekçesi ile bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda; mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

TEMYİZ EDEN  : Davalı  vekili

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulu’nca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava,tapu iptali ve tescil,olmazsa tazminat  istemine ilişkindir.

Davacı,çekişme konusu 77-79 pafta,A ada,A parsel sayılı taşınmazın,davalı Belediye tarafından 23.12.2003 tarih,279 sayılı Encümen kararı ile ihale sonucu kendisine satıldığını,ihale bedelini ödemesine rağmen taşınmazın tapuda adına devrinin yapılmadığını ileri sürerek,öncelikle tapu kaydının iptali ile adına tescilini,olmazsa satış bedeli ve yaptığı masrafların tazminini istemiştir.

Dava,tapu iptali ve tescil,olmazsa tazminat  istemine ilişkindir.

Davacı,çekişme konusu 77-79 pafta,A ada,A parsel sayılı taşınmazın,davalı Belediye tarafından 23.12.2003 tarih,279 sayılı Encümen kararı ile ihale sonucu kendisine satıldığını,ihale bedelini ödemesine rağmen taşınmazın tapuda adına devrinin yapılmadığını ileri sürerek,öncelikle tapu kaydının iptali ile adına tescilini,olmazsa satış bedeli ve yaptığı masrafların tazminini istemiştir.

Davalı Belediye,çekişmeli taşınmazın davacıya satılmadığını,kiralandığını bildirerek,davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, ihale dosyası kapsamı belgelerden taşınmazın ihaleten satışa çıkarıldığının belirtilmesi, Belediye Encümenince taşınmazın davacıya ihaleten satıldığının karar altına alınması, davacının ihale tarihi itibariyle taşınmazın gerçek değerine eş miktarda bedel ödemesi, ihaleden sonra davalı belediye tarafından davacıya arsa üzerinde bina yapılması için yapı ruhsatı verilmesi,bina yapıldıktan sonra da yapı kullanım izin belgesi verilmesi, tarafların iradelerinin baştan itibaren arsanın satışına yönelik olduğu,davacının kullanımının malik sıfatıyla olduğunu gerekçe göstererek, davanın kabulüne karar verilmiştir.Özel Dairece,yukarda açıklanan gerekçelerle hüküm bozulmuş ve mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

Bilindiği üzere,mülga 1580 sayılı Belediye Kanunu’nun 70 ve 13.7.2005’te yürürlüğe giren 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 18/e maddesinde Belediye Meclisi’nin “…Taşınmaz mal alımına, satımına, takasına, tahsisine, tahsis şeklinin değiştirilmesine veya tahsisli bir taşınmazın kamu hizmetinde ihtiyaç duyulmaması halinde tahsisin kaldırılmasına; üç yıldan fazla kiralanmasına ve süresi otuz yılı geçmemek kaydıyla bunlar üzerinde sınırlı aynî hak tesisi…” konularında karar vereceği düzenlenmiştir. Bunun yanı sıra 5393 Sayılı Yasanın 34/g maddesinde de “…Taşınmaz mal satımına, trampasına ve tahsisine ilişkin meclis kararlarını uygulamak; süresi üç yılı geçmemek üzere kiralanmasına…”Belediye Encümeni tarafından karar verileceğini  belirten hüküm uyarınca, Belediye Meclisi taşınmaz satımında Belediye Encümeni’ne yetki verebilir. 1580 Sayılı Belediye Kanunu’nun 70 ve 83. maddelerine yorum getiren gerek adli gerekse idari yargı kararlarında belediye taşınmazlarının satışına karar verme yetkisinin, belediye meclislerine ait olduğu ilkesi benimsenmiş ve yargısal uygulama istikrar kazanmış iken bu defa 13.7.2005 tarihinde yürürlüğe giren 5393 Sayılı Yasa ile 1580 sayılı Belediye Kanunu iptal edilmiş ve 5393 Sayılı Yasanın 18/e ve 34/g maddesi hükmü ile belediyeye ait taşınmazların satışı yine belediye meclisinin kararına bağlı kılınmış, meclisin kararı doğrultusunda belediye encümeninin tasarrufa yetkili olduğu benimsenmiştir. Buna göre, belediye encümeni tarafından yapılan Belediye’ye ait taşınmaz mal satışlarının geçerli olması için, belediye meclisi tarafından Belediye Encümeni’ne yetki verilmesi gerekmektedir. Ne var ki, bu konuda alınacak meclis kararlarının hangi unsurları kapsaması gerektiği hususu önem taşımaktadır. Gerçekten, belediye meclislerinin "…Belediyenin taşınmazlarının satışına…" ya da "…Belediye başkanınca veya Belediye Encümenince uygun görülen taşınmazların satışına…" şeklindeki genel nitelikte olan ve yetki devri anlamına gelen kararları, hukuki sonuç doğuramaz ve geçerli kabul edilemez. Öyle ise, belediye meclis kararlarına, satılacak taşınmazların ada ve parsel numaraları, mevkii ve yüzölçümleri raice uygun tahmini bedelleri yazılmalıdır.

Somut olayda,çekişmeli taşınmaz davacıya Belediye Encümeni’nin 23.12.2003 Tarih 279 sayılı kararı uyarınca ihale ile satılmıştır.Mahkemece bu kararın Erzurum Yenişehir Belediye Meclisi’nin 9.6.2000 Tarih 34 sayılı kararına dayalı olduğu kabul edilmiştir.Anılan Belediye Meclisi kararında;

“…Yenişehir 3 numaralı Gecekondu Önleme Bölgesinde;

1- Mülkiyeti belediyemize ait mevcut kooperatifler bahçe duvarı yapmak suretiyle tecavüz eden arsaların tesbit edilerek yeşil alan olarak kullanmak şartıyla yapı kooperatifi başkanlıklarına satışı yapılmak üzere Belediye Encümenimize yetki verilmesi,

“…Yenişehir 3 numaralı Gecekondu Önleme Bölgesinde;

1- Mülkiyeti belediyemize ait mevcut kooperatifler bahçe duvarı yapmak suretiyle tecavüz eden arsaların tesbit edilerek yeşil alan olarak kullanmak şartıyla yapı kooperatifi başkanlıklarına satışı yapılmak üzere Belediye Encümenimize yetki verilmesi,

2-Mevcut imar adalarında ekli listede belirtilen imar adalarında parsel numaraları verilerek boş ve atıl vaziyette bırakılan ve kötü bir görünüm arz eden boşlukların Erzurum Büyükşehir Belediye Başkanlığı ve Belediyemiz İmar Müdürlüğünce ortaklaşa çalışılarak konut alanı ve ticari işyeri olarak değerlendirilmesi,

3- Çalışmalar sonucu ortaya çıkacak bu parsellerin öncelikle komşu yapı kooperatif başkanlıklarına teklif edilmesi, istenildiği taktirde bölgemizdeki Kooperatif Başkanlıklarına konut alanlarının 773 sayılı kanuna göre tahsisi ticari işyerlerinin ise.2886 sayılı Devlet İhale Kanununun hükümleri gereğince ihale edilmesi…”düzenlenmiştir.

Eldeki davada dayanak kabul edilen anılan Belediye Meclisi kararında, satışa çıkarılacak taşınmazlar tek tek sayılmamış,nitelikleri belirtilmemiştir.Kaldı ki,Belediye Meclisi kararının 2.bendinde,  düzenleme sonucu oluşan taşınmazlara ait bir listeye atıf yapılmakta ise de,bahsi geçen liste bulunamadığı gibi,çekişmeli taşınmazın satışının da açıkça Meclis Kararında belirtilmediği  görülmektedir.

O halde, davacıya satış kararı veren 23.12.2003 Tarih,279 sayılı Belediye Encümeni kararı,  Belediye Meclisi Kararına dayanmadığına göre, yapılan satışa geçerlilik verilemez.

Hal böyle olunca, yukarıda açıklanan nedenlere göre, Özel Dairenin bozma kararına uyulmak gerekirken, önceki kararda direnilmesi usul ve yasaya aykırıdır.

Bu nedenle direnme kararı bozulmalıdır.

SONUÇ: Davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile direnme kararının yukarıda ve Özel Daire kararında gösterilen nedenlerden dolayı H.U.M.K.nun 429.maddesi gereğince BOZULMASINA, istek halinde temyiz peşin harcının geri verilmesine 14.10.2009 gününde  oy birliği ile  karar verildi
Yargıtay — Esas No: 2008/531, Karar No: 2008/324, Tarih: 16.01.2008

**12. Hukuk Dairesi         2008/531 E.  ,  2008/324 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Gerede İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 14/06/2007

Yargıtay Başkanlar Kurulu’nun 31.01.2003 tarih ve 1 sayılı kararının 1. maddesi gereğince, çekişmenin (İİK’ nun 10. babında düzenlenen itirazın kaldırılması ve buna bağlı olarak tahliyeye ilişkin) olması nedeniyle Dairemizin görev alanı dışında kalıp, Yargıtay 6. Hukuk Dairesi’nin görev alanına girdiği anlaşılmakla, dosyanın adı geçen Daireye gönderilmesine, 16.01.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/20860, Karar No: 2014/28540, Tarih: 27.11.2014

**12. Hukuk Dairesi         2014/20860 E.  ,  2014/28540 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 10. İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 09/01/2014

NUMARASI : 2013/484-2014/21

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

Alacaklının birer adet çek ve bonoya dayalı olarak borçlular hakkında başlattığı kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takipte; borçlular vekilinin icra mahkemesine başvurusu, çekteki muteriz- borçlu Recep’e atfen atılan imzanın kaşe imzası olup adı geçen borçluya ait olmadığına ilişkin imzaya itiraz, takibe dayanak yapılan bononun ise, miktar ve lehtar hanesinin açık olarak takip dışı E.. İ....isimli şahsa verildiği, senet bedelinin adı geçen bu şahsa ödendiği iddiasına dayalı borca itirazdır.

Mahkemece muteriz- borçluların itirazlarının kabulü ile takibin durdurulmasına karar verildiği, bu kararın alacaklı tarafından temyizi üzerine Dairemizin 22.01.2013 tarih ve 2012/26002 E., 2013/1455 K. sayılı ilâmı ile, alacaklının temyiz istemi kısmen kabul edilerek “…İcra mahkemesine yapılan başvurularda yasal hasım, takip alacaklısı olup, onun da taraf olarak gösterilmesi zorunludur. İtiraz ederken icra takibinin alacaklısının hasım olarak gösterilmemiş olması, icra mahkemesi kararı doğrudan doğruya alacaklının hukukunu etkilediğinden, adı geçenin yasal hasım olma durumunu ortadan kaldırmaz.

Somut olayda, itiraza konu Ümraniye 1.İcra Müdürlüğü'nün 2010/18749 sayılı takip dosyasının incelenmesinde; alacaklının İ.. S.. olduğu, icra dosyasında İ.. S.. tarafından takip işlemlerinin yapıldığı, imzaya itiraz sırasında davalı olarak gösterilen C.. S..'un alacaklı sıfatının olmadığı görülmektedir.

Bu durumda mahkemece, yasal hasım durumunda olan takip alacaklısının davaya dahil edilerek yargılamanın yapılması ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yanlış hasım gösterilerek yargılama yapılıp yazılı gerekçe ile takibin durdurulmasına karar verilmesi isabetsizdir” gerekçesi ile bozulmuştur.

Bozma sonrasında yapılan yargılama sonucunda mahkemece bu kez; “davanın kabulü ile davacılar yönünden icra takibinin durdurulmasına” karar verilmiş, hüküm alacaklı tarafça temyiz edilmiştir.

Bir mahkeme kararının gerekçesi, o davaya konu maddi olguların mahkemece nasıl nitelendirildiğini, kurulan hükmün hangi nedenlere ve hukuksal düzenlemelere dayandırıldığını ortaya koyar; kısaca, maddi olgular ile hüküm arasındaki mantıksal bağlantıyı gösterir.

Bozma sonrasında yapılan yargılama sonucunda mahkemece bu kez; “davanın kabulü ile davacılar yönünden icra takibinin durdurulmasına” karar verilmiş, hüküm alacaklı tarafça temyiz edilmiştir.

Bir mahkeme kararının gerekçesi, o davaya konu maddi olguların mahkemece nasıl nitelendirildiğini, kurulan hükmün hangi nedenlere ve hukuksal düzenlemelere dayandırıldığını ortaya koyar; kısaca, maddi olgular ile hüküm arasındaki mantıksal bağlantıyı gösterir.

Tarafların o dava yönünden, hukuk düzenince hangi nedenle haklı veya haksız görüldüklerini anlayıp değerlendirebilmeleri ve Yargıtay'ın hukuka uygunluk denetimini yapabilmesi için ortada usulüne uygun şekilde oluşturulmuş, hükmün hangi nedenle o içerik ve kapsamda verildiğini ayrıntılarıyla gösteren, ifadeleri özenle seçilmiş ve kuşkuya yer vermeyecek açıklıkta bir gerekçe bölümünün bulunması zorunludur. Bütün mahkemelerin her türlü kararlarının gerekçeli olarak yazılması gerektiğini öngören Anayasa'nın 141/3 . maddesi ve ona koşut bir düzenleme içeren 6100 Sayılı HMK'nun 27 ve 297. maddeleri işte bu amacı gerçekleştirmeye yöneliktir.

Öte yandan, bazen bir mahkeme kararının, başka bir dava yönünden kesin hüküm veya güçlü delil oluşturup oluşturamayacağı gibi konularda yapılacak hukuksal değerlendirmelerin sağlıklı olabilmesi de, o kararın yukarıda açıklanan nitelikte bir gerekçeyi içermesiyle mümkündür(Hukuk Genel Kurulu'nun 18.10.2006 tarih ve 2006/11620 E. - 2006/659 K. sayılı kararı).

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 27. maddesinde "Hukuki dinlenilme hakkı" düzenlenmiştir. Buna göre davanın taraflarının, yargılama ile ilgili bilgi sahibi olma, açıklama ve ispat hakkı bulunmaktadır. Maddenin gerekçesinde açıklandığı üzere bu hak, Anayasanın 36 ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 6. maddelerinde düzenlenen adil yargılanma hakkının en önemli unsurudur.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 28.04.2010 gün ve 2010/11-195E. - 238K. sayılı usulden bozmayı kapsayan ilamının gerekçesinde aynen; "Yasanın aradığı anlamda oluşturulacak kararların hüküm fıkralarının, açık, anlaşılır, çelişkisiz, uygulanabilir olmasının gerekliliği kadar; kararın gerekçesinin de sonucu ile tam bir uyum içinde, o davaya konu maddi olguların mahkemece nasıl nitelendirildiğini, kurulan hükmün hangi nedenlere ve hukuksal düzenlemelere dayandırıldığını ortaya koyacak; kısaca, maddi olgular ile hüküm arasındaki mantıksal bağlantıyı gösterecek nitelikte olması gerekir" ifadelerine yer verilmiştir.

Nitekim, 07.06.1976 gün ve 3/4-3 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararının gerekçesinde yer alan "Gerekçenin, ilgili bilgi ve belgelerin isabetle takdir edildiğini gösterir biçimde geçerli ve yasal olması aranmalıdır. Gerekçenin bu niteliği, yasa koyucunun amacına uygun olduğu gibi, kararı aydınlatmak, keyfiliği önlemek ve tarafları tatmin etmek niteliği de tartışma götürmez bir gerçektir" şeklindeki açıklama ile de aynı ilkeye vurgu yapılmıştır.