muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2025/2091, Karar No: 2025/2551, Tarih: 12.03.2025

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

Bölge Adliye Mahkemesinin 09.11.2023 tarihli kararının süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece, sürekli işçi kadrosuna geçirilen işçilerin kadroya geçirildikleri işyerinde yürürlükte bulunan bir toplu iş sözleşmesinden yararlanabilmeleri için en erken tarihin 01.11.2020 olması gerektiği, davacıya 01.11.2020 ve sonrası itibarıyla uygulanması öngörülen ücret zammına ilişkin bir düzenleme söz konusu olmadığından; davacının 01.01.2019-31.12.2020 yürürlük süreli toplu iş sözleşmesinin ücret zammı dışındaki diğer hükümlerinden yararlanabileceği bu nedenle davacının ücretinin tespitinde 31.10.2020 tarihi itibarıyla hak edilen ücret aynen korunarak varsa 01.11.2020-31.12.2020 tarihleri arasındaki eksik ödenen ücretin ve hüküm altına alınan diğer alacakların yeniden hesaplanması gerektiği gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiş, ayrıca ilâmda İlk Derece Mahkemesince faiz başlangıç tarihi olarak kabul edilen arabuluculuk son tutanak tarihi hatalı yazılmış ise de, kararın davacı tarafından temyiz edilmediğinin anlaşıldığı gerekçesiyle bu hususun bozma nedeni yapılmadığı belirtilmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde:

1. Davacının ücretinin 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine göre belirlendiğini, Bakanlığın genel uygulamasının hukuka uygun olduğunu,

2. Davacının bir yandan bireysel iş sözleşmesindeki günlük brüt ücretin esas alınmasını, bir yandan da toplu iş sözleşmesi ile öngörülen ücret kriterlerinin uygulanmasını istemesinin mümkün olmadığını, bu durumda işçilere hem asgari ücrete yapılan zammın hem de toplu iş sözleşmesinden kaynaklı zammın yapılması gibi (çifte zam) bir durum oluşacağını ve ücretlerin fâhiş bir hâl alacağını,

3. Davacının ücretinin düşürülmediğini, davacının ücretinin 2019 yılı asgari ücret seviyesine çekilerek bu ücrete %4 oranında ücret zammı uygulanmadığını, ücret bordrolarından anlaşılacağı üzere davacının 2018 yılı ücreti korunarak bu ücret üzerine %4 oranında ücret zammı yapıldığını,

4. Faiz türü ve başlangıç tarihlerinin hatalı olduğunu,

5. Davacının arabulucuya başvuru tarihinden sonraki ücret farkı alacağı, ikramiye farkı alacağı, ilave tediye farkı alacağı taleplerine ilişkin taleplerinin dava şartı yokluğu nedeniyle reddedilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, 01.11.2020-31.12.2020 tarihleri arasındaki ücretin tespiti, alacakların hesaplanması, faiz başlangıç tarihi, yargılama gideri ve arabuluculuk giderinin paylaştırılması hususlarındadır.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, 01.11.2020-31.12.2020 tarihleri arasındaki ücretin tespiti, alacakların hesaplanması, faiz başlangıç tarihi, yargılama gideri ve arabuluculuk giderinin paylaştırılması hususlarındadır.

1. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararında ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı ve bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davalı vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun "...Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücreti, yargılama giderlerinden sayılır." şeklindeki 3/14 hükmü uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücreti, yargılama gideridir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) "Yargılama giderlerinden sorumluluk" kenar başlıklı 326/2 hükmüne göre davada iki taraftan her biri kısmen haklı çıkarsa Mahkeme, yargılama giderlerini tarafların haklılık oranına göre paylaştırır.

Somut olayda davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olup yukarıda açıklanan yasal düzenlemelere göre arabuluculuk giderinin tarafların haklılık oranına göre paylaştırılması gerekmektedir. Mahkemece bozma ilamı öncesinde arabuluculuk giderinin, davalıdan tahsili amacıyla harç tahsil müzekkeresi yazılmış olduğu gerekçesiyle tekrardan alınmasına yer olmadığına karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirir.

3. Bilindiği üzere 6100 sayılı Kanun'da usuli kazanılmış hak kavramına ilişkin açık bir hüküm bulunmamaktadır. Bu kurum, davaların uzamasını önlemek, hukuki alanda istikrar sağlamak ve kararlara karşı genel güvenin sarsılmasını önlemek amacıyla Yargıtay uygulamaları ile geliştirilmiş, öğretide kabul görmüş ve usul hukukunun vazgeçilmez, ana ilkelerinden biri hâline gelmiştir. Anlam itibarıyla bir davada, mahkemenin ya da tarafların yapmış olduğu bir usul işlemi ile taraflardan biri lehine doğmuş ve kendisine uyulması zorunlu olan hakkı ifade etmektedir.

Mahkemenin, Yargıtayın bozma kararına uyması ile bozma kararı lehine olan taraf yararına bir usuli kazanılmış hak doğabileceği gibi, bazı konuların bozma kararı kapsamı dışında kalması yolu ile de usuli kazanılmış hak gerçekleşebilir (Yargıtay İçtihatları Birleştirme Büyük Genel Kurulu, 09.05.1960 tarihli ve 1960/21 Esas, 1960/9 Karar sayılı karar). Hükmün bir kısmının bozma kapsamı dışında bırakılmasının amacı bu kısımların doğru olduğunu belirlemek, bozmanın sınırlarını çizmek ve bu şekilde usuli kazanılmış hakları oluşturup, korumaktır. Yargıtay tarafından bozulan bir hükmün bozma kararının kapsamı dışında kalmış olan kısımlar, lehine olan taraf yararına usuli kazanılmış hak oluşturur (Yargıtay İçtihatları Birleştirme Büyük Genel Kurulu, 04.02.1959 tarihli ve 1959/13 Esas, 1959/5 Karar sayılı karar).

İlk Derece Mahkemesince bozma öncesi yargılamada, dava konusu alacakların faiz başlangıç tarihi 09.06.2022 olarak kabul edilmiş ve Dairemizin bozma ilâmında da bu hususun, davacının temyizi olmaması nedeniyle, bozma sebebi yapılmadığı belirtilmiştir. Bozma sonrası yargılama sonucunda dava konusu alacakların faiz başlangıç tarihinin usuli kazanılmış hakka aykırı biçimde 08.06.2022 olarak kabulü bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu hataların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun'un 370/2 hükmü uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Davalı tarafın diğer temyiz itirazlarının reddine,

2. Davalı vekilinin İlk Derece Mahkemesi kararına yönelik temyiz itirazının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının, hüküm fıkrasının (1), (2) ve (3) numaralı bentlerinde yer alan "08.06.2022” ibaresinin çıkartılarak yerine “09.06.2022” ibaresinin yazılmasına,

Hüküm fıkrasının (5) numaralı bendinin çıkarılarak yerine "5-Arabuluculuk aşamasında yapılan ve suç üstü ödeneğinden karşılanan 680,00 TL arabuluculuk ücretinin kabul ve ret oranlarına göre belirlenen 677,03 TL'sinin davalıdan, 2,97 TL'sinin davacıdan alınarak hazineye irad kaydına" suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

12.03.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/9978, Karar No: 2016/13497, Tarih: 07.11.2016

**10. Hukuk Dairesi         2016/9978 E.  ,  2016/13497 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davacı, 2008-2015 yılları arasında ücretli öğretmen olarak görev yaptığını, bu yıllar arasında ayda 30 gün üzerinden bildirim yapılması gerektiği halde sigorta primlerinin eksik yatırıldığını belirterek ayda 30 gün çalıştığının tespitini talep etmiş, Mahkemece, ilamında belirtilen şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Davanın 5510 sayılı Kanun’un 4/I-a bendi kapsamındaki sigortalılara ilişkin olduğu, geçiş hükümlerini içeren aynı Kanunun Geçici 7’nci maddesi hükmünde “Bu Kanunun yürürlük tarihine kadar 17.07.1964 tarihli ve 506 sayılı, 02.09.1971 tarihli ve 1479 sayılı, 17.10.1983 tarihli ve 2925 sayılı, bu Kanunla mülga 17.10.1983 tarihli ve 2926 sayılı, 08.06.1949 tarihli ve 5434 sayılı Kanunlar ile 17.07.1964 tarihli ve 506 sayılı Kanun’un geçici 20’nci maddesine göre sandıklara tâbi sigortalılık başlangıçları ile hizmet süreleri, fiilî hizmet süresi zammı, itibarî hizmet süreleri, borçlandırılan ve ihya edilen süreler ve sigortalılık süreleri tabi oldukları Kanun hükümlerine göre değerlendirilirler” hükmü gözetildiğinde, eldeki somut uyuşmazlığın dayandığı mevzuat hükümleri 506 sayılı Kanunu’nun 79’uncu maddesi ile 5510 sayılı Kanunun 4/2-f, 80/1-j, 86/9. maddeleri ile 4857 sayılı İş Kanunu hükümleri olup ücretli öğretmenlerin çalışma esasları ve çalışmaları sırasında tabi olacakları statü, bu mevzuat kapsamında düzenlenmiştir.

5510 sayılı Yasanın usta öğretici ve uzman olarak çalışanların prim ödeme gün sayısını düzenleyen 80/j maddesine göre ise; Milli Eğitim Bakanlığına bağlı her derece ve türdeki örgün ve yaygın eğitim kurumlarında ek ders ücreti karşılığında ilgili mevzuatı çerçevesinde uzman ve usta öğretici olarak çalıştırılanların prim ödeme

gün sayısı 30 günü aşmamak kaydıyla, bir takvim ayı içerisinde hak kazandıkları brüt ek ders ücreti toplam tutarının, prime esas günlük kazanç alt sınırına bölünmesi sonucu bulunur. Bu şekilde yapılacak hesaplamalarda tam sayıdan sonraki küsuratlar ise dikkate alınmayacaktır.

gün sayısı 30 günü aşmamak kaydıyla, bir takvim ayı içerisinde hak kazandıkları brüt ek ders ücreti toplam tutarının, prime esas günlük kazanç alt sınırına bölünmesi sonucu bulunur. Bu şekilde yapılacak hesaplamalarda tam sayıdan sonraki küsuratlar ise dikkate alınmayacaktır.

4857 sayılı Kanunun 13. maddesinde, işçinin normal haftalık çalışma süresinin, tam süreli iş sözleşmesiyle çalışan emsal işçiye göre önemli ölçüde daha az belirlenmesi durumunda sözleşmenin kısmî süreli iş sözleşmesi olduğu belirtilmiş, 63. maddesinde, genel bakımdan çalışma süresinin haftada en çok 45 saat olduğu, aksi kararlaştırılmamışsa bu sürenin, işyerlerinde haftanın çalışılan günlerine eşit ölçüde bölünerek uygulanacağı açıklanmıştır. 13. madde hükmü, anılan mevzuattaki düzenlemelere egemen olan ilkelerle birlikte ele alındığında, ücretli öğretmenlerin çalışma ilişkilerinde, “tam süreli iş sözleşmesi” olarak nitelendirilmeye olanak verecek bir bağımlılığın bulunmadığı, bunların, öngörülen ve önceden belirlenen süre içerisinde bir çalışma yükümlülüğünü kabullendikleri ve ders saati karşılığında da ücrete hak kazandıkları belirgindir. Davacının, çalışma esasları ile çalışması sırasında tabi olacağı statü yukarıda sıralanan mevzuat çerçevesinde ayrıntılı bir düzenlemeye tabi tutulmuş olup; anılan düzenlemelere egemen ilkeler ve 4857 sayılı İş Kanunu’nun 13’üncü maddesinde yer alan “İşçinin normal haftalık çalışma süresinin, tam süreli iş sözleşmesiyle çalışan emsal işçiye göre önemli ölçüde daha az belirlenmesi durumunda sözleşme kısmi süreli iş sözleşmesidir.” hükmü de gözetildiğinde; çalışma ilişkisinde, “tam süreli iş sözleşmesi” olarak nitelenmeye olanak verecek bir bağımlılık ilişkisinin bulunmadığı, ücretli öğretmenlerin öngörülen ve önceden belirlenen süre dâhilinde bir çalışma yükümlülüğünü kabullendikleri ve ders saati karşılığında da ücrete hak kazandıklarını göstermektedir.

Mahkemece yukarıda değinilen bilgiler dahilinde, davacının gösterdiği delillerle yetinilmeyip, kendiliğinden araştırma yapılarak davacının çalışmasının gerçekliği, işin ve işyerinin kapsam ve niteliğiyle süresinin belirlenebilmesi amacıyla davacının şahsi dosyası ile davalı işyeri dosyası ve dönem bordroları celp edilmeli, işbu belgelerden sigortalının imzasını içerenler yönünden, imzanın kendisine aidiyeti sigortalı tarafından kabul edilenler ile inkâr edilip de aidiyeti ehil bilirkişi incelemesiyle saptananlardan yine sigortalıca hata-hile-ikrah durumu iddia ve ispat edilemeyenler bakımından, işbu yazılı belgelerin aksi eşdeğerde delillerle kanıtlanmalı; re'sen seçilecek dönem bordro tanıkları ile aynı çevrede işyeri olan işveren ya da bu işverenlerin çalıştırdığı bordrolara geçmiş kişiler emniyet ve kurumdan sorulmak suretiyle saptanarak bilgi ve görgülerine başvurulmalı, işyerinde yaşayanlar yine kolluk araştırması ile tespit edilerek bilgi ve görgülerine başvurulmalı; davacının çalıştığını iddia ettiği okullarda görev yapan müdür ve müdür yardımcıları ile muhasebe elemanı gibi idari personel dinlenmeli, sigortalının kayıtlarda gözükmeyen çalışmalarının hangi nedenlerle kayıtlara geçmediği ya da bildirim dışı kaldığı hususu ile çalışma gün ve saatleri gereğince yeterince araştırılmalı; dinlenen tanık beyanları arasında çelişki bulunması halinde bu çelişki giderilmeli; bu sayede davacının hangi ay kaç saat çalıştığı açıkça tespit edilmelidir. Yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere, ücretli öğretmen statüsünde ki davacının prim ödeme gün sayıları hesaplanırken, 5510 sayılı Yasanın 80/j maddesinin uygulama alanının bulunmadığı göz önüne alınmalı ve toplam aylık çalışma saatleri, 1 gün = 7,5 saat esası üzerinden aylık çalışma gün sayısına dönüştürülerek hesaplanmalıdır. Mahkemece yapılan değerlendirme, davanın yukarıda sıralanan nitelikleri uyarınca iddianın kanıtlanması açısından gerekli olan araştırma ilkeleri karşılamaktan uzak olup; eksik araştırma ve yetersiz kanıtlardan hareketle davanın kabulü yönünde hüküm kurulmuş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 07.11.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/4220, Karar No: 2016/5449, Tarih: 21.06.2016

**21. Ceza Dairesi         2016/4220 E.  ,  2016/5449 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'na muhalefet

HÜKÜM : Mahkumiyet

Sanığın suça konu faturaları pik demir döküm malzemesi karşılığında aldığını ve karşılığını nakden ödediğini savunması, hakkında düzenlenmiş vergi inceleme raporunda, sanığın kullandığı faturaları düzenleyen firmalar hakkında yapılan incelemelerin bulunduğunun belirtilmiş olması ancak ..... isimli mükellef hakkında düzenlenen vergi tekniği raporu dışında sahte faturaları düzenleyen diğer firmalar hakkında düzenlenen vergi tekniği raporlarının tamamının dosya içerisinde bulunmaması karşısında, gerçeğin kuşkuya yer bırakmayacak şekilde tespiti bakımından; öncelikle ilgili vergi dairesinden suça konu faturaları düzenleyen mükellefler hakkında düzenlenen vergi tekniği raporları ve eklerinin dosya içerisine getirtilmesi, faturaları düzenleyen firmaların yetkilileri hakkında sahte fatura düzenleme suçundan açılmış davalaır varsa dosyalarının celp edilip incelenmesi, bu davayı ilgilendiren delillerin onaylı örneklerinin dava dosyasına intikal ettirilmesi, faturaların gerçek alım-satım karşılığı olup olmadığının belirlenmesi yönünden mal ve para akışını gösteren taşıma, sevk irsaliyeleri, teslim-tesellüm belgeleri, bedellerinin ödendiğine ve satıcı hesabına girdiğine dair ticari teamüle uygun kanıtlama yeteneğini haiz, banka hesapları ve kasa mevcuduyla uyumlu geçerli belgeler olup olmadığının tespit edilmesinden sonra sonucuna göre toplanan delillerin birlikte değerlendirilmesi suretiyle sanığın hukuki durumunun belirlenmesi gerekirken eksik inceleme sonucu mahkumiyet kararı verilmesi,

Yasaya aykırı, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nun 321. maddesi uyarınca istem gibi BOZULMASINA, sanık hakkında aynı yasanın 326/son maddesinin gözetilmesine, 21.06.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/1671, Karar No: 2017/8786, Tarih: 02.11.2017

**21. Hukuk Dairesi         2017/1671 E.  ,  2017/8786 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

Vek. Av. ...

Davacı, maluliyetinin tespitiyle, maluliyet aylığı bağlanması, bu talep kabul edilmezse yaşlılık aylığı bağlanmasına karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme bozmaya uyarak ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

K A R A R

Dava, davacının malüliyetinin tespiti ile malüliyet aylığı bağlanması, bu talep kabul edilmezse yaşlılık aylığı bağlanması istemine ilişkindir.

Mahkemece, davacıya 01/09/2012 tarihi itibariyle malüliyet aylığı bağlanmasına karar verilmiştir.

Dosya kapsamındaki kayıt ve belgelerden; davacının yargılama sırasında (14/12/2012 tarihinde) vefat ettiği, murisin 27/07/2011 tarihli dilekçesinde 1962 yılında Rusyaya gittiğini, burada silahlı çatışmada yaralandığını ve sağ ayağının kesildiğini belirttiği, 01/06/2003 tarihinde 2926 sayılı Yasa kapsamında tarım.....sigortalılığının başladığı, 31.05.2011 tarihli dilekçesi ile maluliyet durumunun tespitini talep ettiği, kurumca çalışma gücünün en az %60 ını kaybetmediğine dair ... sağlık güvenlik merkezinin 18.8.2011-7897 sayılı kararının Iğdır sosyal güvenlik il müdürlüğünün bila tarih ve 15.238.909 sayılı yazısıyla bildirildiği, ... Kurulunun 06.10.2016 tarih ve 1615 sayılı raporunda 11.10.2008 tarih ve 27021 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği Ek-1 Arıza Hastalık Listesi, D-1 fıkrasına göre beden çalışma gücünün en az %60(yüzdealtmış)'ını kaybetmiş olduğu, malul sayılması gerektiği, Maluliyetinde bacak amputasyonunun değerlendirilmediği, Maluliyet başlangıç tarihinin, .... raporundaki tutulumlara istinaden, .... Nükleer Tıp Anabilim Dalı'nın 07/08/2012 tarihli, 60046159988 protokol sayılı raporunun düzenlendiği tarih olduğunun belirtildiği anlaşılmaktadır.

Somut olayda, maluliyet aylığı bağlanması için 5510 sayılı sosyal sigortalar ve Genel Sağlık sigortası kanunun 26. Maddesindeki koşulların bulunup bulunmadığı tartışılmadan karar verilmesi hatalı olmuştur.

Mahkemece yapılacak iş, 5510 sayılı sosyal sigortalar ve Genel Sağlık sigortası kanunun 26. Maddesindeki maluliyet aylığı koşullarının davacı için gerçekleşip gerçekleşmediğinin tüm unsurlarıyla denetime elverişli şekilde tartışılması ve çıkacak sonuca göre karar verilmesinden ibarettir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 02.11.2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.

...
Yargıtay — Esas No: 2015/27581, Karar No: 2015/27463, Tarih: 28.09.2015

**13. Hukuk Dairesi         2015/27581 E.  ,  2015/27463 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı şirket asıl ve birleşen dava dosyalarında, giderleri kendilerince karşılanan.... yurtdışı programına, ülkemizden bir çok belediyeyi temsilen belediye meclis üyelerinin katıldığını, bu amaçla programa katılan tüm belediyelerde belediye meclis üyelerinin katılımının, belediye meclis kararı ve valilik oluruyla gerçekleştiğini, davalı ve birleşen dosya davalılarına, diğer davalı belediye başkanlığını temsilen katıldığı Barcelona-Madrid yurtdışı programı kapsamında ilgili firmalara ödenen fatura bedellerinin davalılara fatura edilmesine rağmen davalıların ödeme yapmadığı gibi, borca itiraz ettiklerini, belediyenin kaynaklarıyla düzenlenen gezi nedeniyle belediyenin asli sorumluluğunun olduğunu, katılımın kamu yararı amacıyla gerçekleşmesi nedeni ile faturalardan belediyenin de müteselsilen sorumlu olduğunu ileri sürerek, davalılar hakkında başlattığı icra takibine vaki itirazın iptali ile takibin devamına, %40 icra inkar tazminatının davalılardan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalılar, davanın reddini dilemişlerdir.

Mahkemece, dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 6102 sayılı TTK nun 16. maddesindeki “Ticaret Şirketleriyle, amacına varmak için ticari bir işletme işleten vakıflar, dernekler ve kendi kuruluş kanunları gereğince özel hukuk hükümlerine göre yönetilmek veya ticari şekilde işletilmek üzere Devlet, il özel idaresi, belediye ve köy ile diğer kamu tüzel kişileri tarafından kurulan kurum ve kuruluşlar da tacir sayılırlar” hükmü gereği tarafların tacir olduğu ve uyuşmazlığın ticari işletmeleriyle ilgili olduğu gerekçesi ile dava dilekçesinin görev nedeniyle reddine, karar kesinleştikten sonra dosyanın görevli ve yetkili .. Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı şirket, davalı belediye meclis üyelerinin katılımı ile gerçekleştirilen... yurtdışı programı giderlerinin kendilerince karşılanarak, düzenlenen fatura bedellerinin ödenmemesi üzerine başlattığı icra takibine itirazın iptali istemi ile eldeki davayı açmıştır. Davacı şirket tacir ise de, davalı idare tacir olmadığı gibi dava konusu ihtilaf Ticaret Kanununda yer alan mutlak ticari davalardan da değildir. Bu itibarla davanın görülmesi gereken mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesidir. Mahkemece, değinilen bu yön gözetilerek işin esasına girilmesi gerekirken yazılı şekilde ticaret mahkemelerinin görevli olduğundan bahisle görevsizlik kararı verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; temyiz olunan kararın BOZULMASINA, peşin alınan 25,20 TL harcın istek halinde iadesine, HUMK’nun 440/1 maddesi uyarınca tebliğden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 28/09/2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/815, Karar No: 2019/13478, Tarih: 17.06.2019

**9. Hukuk Dairesi         2019/815 E.  ,  2019/13478 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ...BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 30. HUKUK DAİRESİ

DAVA : Davacı, feshin geçersizliğine, işe iadesine ve yasal sonuçlarına hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin kabul kararına karşı davalı avukatı istinaf başvurusunda bulunmuştur.

.... Bölge Adliye Mahkemesi 30. Hukuk Dairesi davalı avukatının istinaf başvurusunu esastan reddetmiştir.

... Bölge Adliye Mahkemesi 30. Hukuk Dairesi'nin kararı süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti: