muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/7203, Karar No: 2021/12370, Tarih: 21.09.2021

Sonuç itibari ile kapsam bakımından, devlet tarafından yasa ve yasanın verdiği yetki ile idari işlemle kurulan ve kamusal yetki ve ayrıcalıklardan yararlanan kamu tüzel kişilikleri ve bunlara bağlı kuruşlarda iş sözleşmesi ile çalışanlara uygulanacağı görülmektedir.

B. İşçi yönünden kapsama gelince:

İş Kanunu kapsamına girsin girmesin, yukarda belirtilen devlet ve ona bağlı kurumlarda İş Kanunu’nun 1. maddesindeki tanıma göre işçi sayılan herkes bu alacaktan yararlanacaktır. Kanun, 4857 ve 1475 sayılı İş Kanunu’ndan önceki İş Kanunu’na atıfta bulunmuştur. 4857 sayılı İş Kanunu işçi tanımına 2. madde de yer vermiştir. Buna göre “bir iş sözleşmesine dayanarak çalışan gerçek kişiye işçi” denir. O halde bir iş sözleşmesine dayanarak, yukarda belirtilen kurumlarda çalışan her işçiye ilave tediye ödemesinin yapılması gerekir.

C. Ödenecek ücret yönünde kapsam:

Maddenin son cümlesinde yukarıda belirtilen işyerlerinde çalışan işçilere ücret sistemleri ne olursa olsun her yıl için birer aylık ücret tutarında ilave tediye ücreti ödeneceği belirtilmiştir. Devlet ve ona bağlı maden işletmelerinin yeraltında çalışan işçilere, ayrıca bir aylık ödeme dışında birer aylık daha ödemenin yapılacağı Kanunun 2. maddesinde açıklanmıştır.

Kanunun 3. maddesinde, işçilere her yıl için birer aylık (yeraltında çalışan işçilere her yıl için ikişer aylık) ilave tediye dışında, birer aylık ücret istihkaklarını geçmemek üzere Bakanlar Kurulu kararı ile aynı oranda bir ilave tediye ödemesi yapılabileceği belirtilmiştir.

Keza Kanunun Ek 1. maddesi ile ilave tediyelerin toplu iş sözleşmesi ile kararlaştırılması halinde buna sınır getirilmiş ve “Bu Kanun uyarınca işçilere yapılan ilave tediyelerden ayrı olarak, her yıl için her biri bir aylık istihkakları tutarını (hafta ve genel tatil ücretleri dahil) geçmemek şartıyla toplu iş sözleşmeleri ile en çok iki ikramiye daha verilebilir” düzenlemesine yer verilmiştir. Toplu İş Sözleşmesi ile yukarıda belirtilen kurumlarda çalışan işçilere en çok iki ay daha ilave tediye ödeneceğinin kararlaştırılabileceği, bu miktar üzerinde ödeme yapılacağı şeklindeki düzenlemenin yasal sınırı aşan miktarda geçersiz olacağını kabul etmek gerekir.

Kanun, kapsam içinde olmayan ancak toplu iş sözleşmesi uygulanacak işyerleri için de ek 2. madde ile bir sınırlama getirmiş ve kapsamda kalmayan işyerlerinde toplu iş sözleşmeleri ile en çok 4 aylık, yeraltındaki işyerlerin de ise en çok 5 aylık ilave tediye oranında ücret ödeneceği kuralına yer vermiştir. Ancak bu tür işyerlerinde toplu iş sözleşmesi ile kararlaştırılan bu tür ödemeleri ilave tediye olarak değil, akdi ikramiye olarak kabul etmek yerinde olacaktır.

Kanun, kapsam içinde olmayan ancak toplu iş sözleşmesi uygulanacak işyerleri için de ek 2. madde ile bir sınırlama getirmiş ve kapsamda kalmayan işyerlerinde toplu iş sözleşmeleri ile en çok 4 aylık, yeraltındaki işyerlerin de ise en çok 5 aylık ilave tediye oranında ücret ödeneceği kuralına yer vermiştir. Ancak bu tür işyerlerinde toplu iş sözleşmesi ile kararlaştırılan bu tür ödemeleri ilave tediye olarak değil, akdi ikramiye olarak kabul etmek yerinde olacaktır.

Somut uyuşmazlıkta, davacı ... Çimento Fabrikasında çalıştığı döneme ilişkin kıdeminin davalıya ait işyerinde işe başladığı tarihte dikkate alınmaması sebebiyle ücretinin eksik belirlendiğini, emsal işçinin sahip olduğu bir kısım haklardan yararlandırılmadığını ileri sürerek ücret farkı, yıpranma primi gibi bir kısım alacaklarının tahsilini istemiş, ilk derece mahkemesince yerinde görülmeyen taleplerin reddine karar verilmiştir. Bölge adliye mahkemesince benzer gerekçelerle davacının istinaf başvurusunun reddine karar verilmiş ise de, davacı taraf dava dilekçesinde ilave tediye alacağının ödenmediğini beyan ederek, bu alacağının davalı taraftan tahsilini istemiştir. Gerçekten de dava dilekçesi incelendiğinde, davacının mahkemece reddine karar verilen bir kısım taleplerinin dışında “her yıl Bakanlar Kurulu kararı ile işçilere 2 (iki) kez ilave tediye yani toplamda 52 günlük ücretleri kadar ödeme yapılması gerekirken davalı kurum tarafından ödeme yapılmadığına” yönelik iddiasının bulunduğu görülmektedir. İlk derece mahkemesince davacının bu iddiası ve talebi ile ilgili olarak herhangi bir inceleme yapılmadığı, bölge adliye mahkemesince de davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildiği anlaşılmakta olup, ilave tediye alacağı talebi noktasında eksik inceleme ile karar verilmesi yerinde değildir. Davacının bildirdiği deliller toplanmalı, iddia ve savunma ile dosya kapsamındaki tüm deliller birlikte değerlendirilerek davacının ilave tediye alacağına hak kazanıp kazanmadığı noktasında bir sonuca varılmalıdır. Eksik inceleme ile hüküm kurulması hatalı olup, kararın bu sebeple bozulması gerekmiştir.

SONUÇ:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebeplerle BOZULMASINA, dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, karardan bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesine gönderilmesine, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 21/09/2021 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/9982, Karar No: 2017/13839, Tarih: 14.11.2017

**17. Ceza Dairesi         2016/9982 E.  ,  2017/13839 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet, beraat

Yerel mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararların niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü:

23.10.2012 tarihli olay yeri inceleme raporuna göre, dolap kapağının kilit dilinin dışarıda olduğu ,bu kapağın üzerinde yer alan kapağın alt menteşesinin yerinden çıkmış olduğunun, 26.10.2012 tarihli olay görgü tespit tutanağına göre pencerenin zorlanması neticesi okula girildiğinin belirtilmesi karşısında kamu malına zarar verme ve hırsızlık eyleminin okul içerisinde gerçekleştiğinden dolayı işyeri dokunulmazlığının ihlali suçları bakımından zamanaşımı içerisinde işlem yapılması olanaklı görülmüştür.

1)Sanık ... ve ... hakkında hırsızlık suçundan kurulan beraat hükümlerine yönelik katılan vekilinin temyiz isteminin incelenmesinde;

... bakımından kurulan beraat hükmüne yönelik olarak sanık ...'in aşamalardaki beyanlarında suçlamayı kabul etmediği, suça sürüklenen çocuk ...'ın müdafii eşliğinde Cumhuriyet Savcısı huzurunda vermiş olduğu beyanında, suça konu bilgisayarı ... isimli şahıstan aldığını, arkadaşı ... bu bilgisayarın sevgilisi tarafından gönderildiğini söylediğini, ... 'in bu olayla ilgisi olmadığını ifade etmesi karşısında, suç eşyasının satın alınması veya kabul edilmesi suçunun oluşup oluşmadığının tartışılması bakımından bozma isteyen düşünceye iştirak edilmemiştir

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve hâkimin takdirine göre, katılan ... Bakanlığı vekilinin temyiz nedenleri yerinde görülmemiş olduğundan reddiyle, usûl ve kanuna uygun ve de takdire dayalı bulunan hükümlerin, tebliğnameye kısmen aykırı olarak ONANMASINA

2)Sanık ... ve suça sürüklenen çocuk ... hakkında hırsızlık suçundan kurulan mahkumiyet hükümlerince yönelik temyiz isteminin incelenmesinde;

Sanık ... ve suça sürüklenen çocuk ... 'in 23.10.2012 ile 26.10.2012 tarihlerinde işlendiği iddia olunan gece vakti hırsızlığa teşebbüs ve hırsızlık suçlarını birlikte işlediklerine dair somut bir delilin bulunmaması karşısında;

a)Sanık ...'in eyleminin 26.10.2012 tarihinde işlenen geceleyin hırsızlığa teşebbüs suçunu oluşturduğu, eyleminin TCK'nın 142/1-a ,143,35 maddelerine uyduğu gözetilmeden,

b)Suça sürüklenen çocuk ...'in eyleminin 23.10.2012 tarihinde işlenen hırsızlık suçunu oluşturduğu, eyleminin TCK'nın 142/1-a, 31/3 maddelerine uyduğu gözetilmeden, yazılı şekilde mahkumiyet kararı verilmesi,

a)Sanık ...'in eyleminin 26.10.2012 tarihinde işlenen geceleyin hırsızlığa teşebbüs suçunu oluşturduğu, eyleminin TCK'nın 142/1-a ,143,35 maddelerine uyduğu gözetilmeden,

b)Suça sürüklenen çocuk ...'in eyleminin 23.10.2012 tarihinde işlenen hırsızlık suçunu oluşturduğu, eyleminin TCK'nın 142/1-a, 31/3 maddelerine uyduğu gözetilmeden, yazılı şekilde mahkumiyet kararı verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, katılan ... Bakanlığı vekilinin ,suça sürüklenen çocuk ... müdafii ve sanık ...'in temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükümlerin açıklanan nedenlerle tebliğnameye aykırı olarak BOZULMASINA, ceza süresi bakımından 5320 sayılı Yasa'nın 8/1. maddesi yollamasıyla 1412 sayılı CMUK'nun 326/son maddesi uyarınca suça sürüklenen çocuk ... ve sanık ...'in kazanılmış hakkının gözetilmesine, 14.11.2017 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/5314, Karar No: 2024/1944, Tarih: 21.03.2024

**1. Ceza Dairesi         2023/5314 E.  ,  2024/1944 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

İlk Derece Mahkemesince sanık hakkında katılan ...'a karşı olası kastla yaralama suçundan hükmolunan cezanın tür ve miktarı ile istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince verilen esastan ret kararı ile bu suça yönelik temyizin niteliği dikkate alındığında, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 286 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (d) bendi uyarınca hükmün temyizinin mümkün olmadığı belirlenmiştir.

İlk Derece Mahkemesince sanık hakkında katılan ...'a karşı kasten öldürmeye teşebbüs suçundan verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 5271 sayılı Kanun'un 286 ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca temyiz edilebilir olduğu, 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenlerin hükmü temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, 291 ... maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz istemlerinin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçelerinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 ... maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. ... Ağır Ceza Mahkemesinin, 29.09.2022 tarihli ve 2021/303 Esas, 2022/253 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında katılan ...'a karşı kasten öldürmeye teşebbüs suçundan, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 81 ... maddesinin birinci fıkrası, 35 ... maddesinin ikinci fıkrası, 62 nci maddesinin birinci fıkrası ve 53 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca 10 yıl hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına karar verilmiştir.

2. ... Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin, 24.01.2023 tarihli ve 2023/31 Esas, 2023/221 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik katılan ... vekilinin ve sanık müdafiinin istinaf başvurularının 5271 sayılı Kanun’un 280 ... maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

1. Katılan ... vekilinin temyiz istemi özetle; teşebbüs nedeniyle belirlenen ceza miktarına, eksik ceza tayin edildiğine, takdirî indirim hükümlerinin uygulanmasının hukuka aykırı olduğuna,

2. Sanık müdafiinin temyiz istemi özetle; Bölge Adliye Mahkemesi kararının gerekçesiz olduğuna, eksik incelemeye, suç vasfının taksirle yaralama olarak belirlenmesi gerektiğine, sanığın öldürme kastının bulunmadığına,

İlişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

2. Sanık müdafiinin temyiz istemi özetle; Bölge Adliye Mahkemesi kararının gerekçesiz olduğuna, eksik incelemeye, suç vasfının taksirle yaralama olarak belirlenmesi gerektiğine, sanığın öldürme kastının bulunmadığına,

İlişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

1. Sanık ...'in kendisinden ayrılan katılan ... ile ısrarla görüşmek istediği ancak katılanın sanığın bu isteğini kabul etmediği, ilişkiyi sonlandırıp kendisinden ayrılmak isteyen katılana yönelik büyük öfke duyduğu, olay günü katılan ile sanık arasında 78 AS ... plakalı araç içerisinde çıkan tartışma sonucunda sanığın olay sebebiyle duyduğu öfke ve almış olduğu alkolün etkisi ile kasten bahse konu aracı katılanın olduğu kısımdan orta refüjdeki aydınlatma direğine vurduğu ve sanığın eylemi neticesinde katılanın beyin kanaması, kafatası kırığı, sağ kulak zarı perforasyonu(delinmesi), sağ klavikula (köprücük kemiği) kırığı, sağ pnömotoraks (göğüs boşluğuna hava kaçışı), sağ pelvis (leğen kemiği) kırığı ve sağ asetabulum kırığı ile yaşamını tehlikeye sokan bir duruma, ... fonksiyonlarını ağır (5) derecede etkileyen kemik kırığına ve duyularından veya organlarından birinin işlevinin sürekli zayıflamasına neden olacak şekilde yaralandığı anlaşılmıştır.

2. Sanık savunması, katılanların beyanları, tanık anlatımı, katılan ...'in yaralanmasının niteliği hakkında düzenlenen ... Adli Tıp Şube Müdürlüğünün, 08.10.2019 tarihli raporu, sanık hakkında düzenlenen ... Devlet Hastanesinin, 19.10.2017 tarihli genel adli muayene formu, trafik kazası tespit tutanağı, yazı cevapları, nüfus ve adli sicil kayıtları, tutanaklar ve diğer tüm deliller dava dosyasında mevcuttur.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

İlk Derece Mahkemesince kabul edilen olay ve olgularda, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bir isabetsizlik görülmediği anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE

A. Sanık Hakkında Katılan ...'ye Karşı Olası Kastla Yaralama Suçundan Kurulan Hüküm Yönünden

5271 sayılı Kanun'un 286 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (d) bendinin ilgili bölümünde yer verilen; “… ilk derece mahkemelerinin görevine giren ve kanunda üst sınırı iki yıla kadar (iki yıl dâhil) hapis cezasını gerektiren suçlar ve bunlara bağlı adlî para cezalarına ilişkin her türlü bölge adliye mahkemesi kararları”nın temyiz incelemesine tabi olmadığına ilişkin düzenleme ile incelemeye konu suçun, aynı Kanun’un 286 ncı maddesinin üçüncü fıkrası kapsamında da bulunmadığı dikkate alındığında, sanık müdafiinin temyiz isteminin, 5271 sayılı Kanun’un 298 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca reddine karar verilmesi gerektiği belirlenmiştir.

B. Sanık Hakkında Katılan ...'a Karşı Kasten Öldürmeye Teşebbüs Suçundan Kurulan Hüküm Yönünden

B. Sanık Hakkında Katılan ...'a Karşı Kasten Öldürmeye Teşebbüs Suçundan Kurulan Hüküm Yönünden

1. Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, dava dosyası tekemmül ettirilerek karar verildiği, eksik incelemenin bulunmadığı, Bölge Adliye Mahkemesi kararının denetime olanak verecek şekilde yeterli gerekçeyi içerdiği, İlk Derece Mahkemesince aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan ve dosya kapsamına göre yeterli olduğu anlaşılan delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, hükme esas alınan ve reddedilen delillerin açıkça gösterildiği, vicdani kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eylemin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, hükme esas alınan adli raporların yeterli olduğu ve takdiri indirimin Mahkemenin takdir yetkisi kapsamında, yasal, yerinde ve yeterli gerekçelerle uygulanmasına karar verildiği anlaşıldığından, katılan ... vekilinin ve sanık müdafiinin temyiz sebeplerinin incelenmesinde hükümde bozma nedenleri dışında hukuka aykırılık bulunmamıştır.

2.a. Olay anında sanık ve katılan ... ile birlikte araç içerisinde bulunan ve katılan sıfatıyla beyanı alınan ...'ın aşamalarda sanığın alkollü olarak araç kullanırken ... sanığa "sen eski ... değilsin" demesi üzerine hızını artırarak kendilerini korkutmak için aracın direksiyonunu sağa sola çevirdikten sonra direksiyon hakimiyetini kaybettiğini ve aracı ... bulunduğu taraftan orta refüjdeki aydınlatma direğine vurduğunu beyan etmesi, sanığın ... karşı öldürme ya da yaralamaya yönelik bir beyanının bulunmaması ve sanığın olay anında alkolün etkisi altında bulunması birlikte değerlendirildiğinde; sanığın öldürme ya da yaralama kastı ile hareket ettiği hususunun şüpheli kaldığı ve eyleminin 5237 sayılı Kanun'un 89 uncu maddesinin dördüncü fıkrası ve 22 nci maddesinin üçüncü fıkrasında düzenlenen bilinçli taksirle birden fazla kişinin yaralanmasına neden olma suçu olarak belirlenmesi gerekirken, suç vasfında yanılgıya düşülerek yazılı şekilde katılan ...'e karşı kasten öldürmeye teşebbüs suçundan hüküm kurulması,

b. Kabul ve uygulamaya göre de; 9 yıldan 15 yıla kadar hapis cezası öngören 5237 sayılı Kanun'un 35 ... maddesi ile yapılan uygulama sırasında, meydana gelen zarar ve tehlikenin ağırlığına göre alt ve

üst sınır arasında üst sınıra yakın bir ceza tayini yerine, yazılı şekilde 12 yıl hapis cezasına hükmolunması suretiyle eksik ceza tayini,

Hukuka aykırı bulunmuştur.

V. KARAR

A. Sanık Hakkında Katılan ...'ye Karşı Olası Kastla Yaralama Suçundan Kurulan Hüküm Yönünden

Gerekçe bölümünde yer alan (A) paragrafında açıklanan nedenle sanık müdafiinin temyiz isteminin, 5271 sayılı Kanun’un 298 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle REDDİNE,

B. Sanık Hakkında Katılan ...'a Karşı Kasten Öldürmeye Teşebbüs Suçundan Kurulan Hüküm Yönünden

Hukuka aykırı bulunmuştur.

V. KARAR

A. Sanık Hakkında Katılan ...'ye Karşı Olası Kastla Yaralama Suçundan Kurulan Hüküm Yönünden

Gerekçe bölümünde yer alan (A) paragrafında açıklanan nedenle sanık müdafiinin temyiz isteminin, 5271 sayılı Kanun’un 298 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle REDDİNE,

B. Sanık Hakkında Katılan ...'a Karşı Kasten Öldürmeye Teşebbüs Suçundan Kurulan Hüküm Yönünden

Gerekçe bölümünün (B) paragrafının (2-a) ve (2-b) numaralı bentlerinde açıklandığı üzere suç vasfının bilinçli taksirle birden fazla kişinin yaralanmasına neden olma suçu olarak belirlenmesi gerektiğinin gözetilmemesi, kabul ve uygulamaya göre de eksik ceza tayini nedenleriyle katılan ... vekili ve sanık müdafiinin temyiz istemleri yerinde görüldüğünden ... Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin, 24.01.2023 tarihli ve 2023/31 Esas, 2023/221 Karar sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin ikinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi uyarınca ... Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise ... Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

21.03.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/11478, Karar No: 2016/16901, Tarih: 28.12.2016

**3. Hukuk Dairesi         2016/11478 E.  ,  2016/16901 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :TİCARET MAHKEMESİ

Taraflar arasındaki alacak davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı, davalı ... şirketinin, düzenlediği faturalar ile kendisinden hukuka aykırı olarak kayıp-kaçak, dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmeti ve iletim bedeli adı altında fazladan ücret tahsil ettiğini ileri sürerek; fazlaya ilişkin hakkı saklı kalmak üzere, şimdilik 100.000,00 TL’nin işleyecek faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiş, 24.02.2016 tarihli dilekçesi ile de talebini 4.645.089,97 TL'ye yükseltmiştir.

Davalı, kayıp-kaçak ve diğer bedellerin ilgili mevzuat çerçevesinde abonelere yansıtıldığını ve uygulanmasının yasal bir zorunluluk olduğunu savunarak, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece; davalı ... şirketinin, kayıp-kaçak bedelini elektrik abonesi olan davacı şirketten tahsil etmesinin yasal dayanağı bulunmadığı gerekçe gösterilerek davanın kabulüne, toplam 4.645.089,97 TL alacağın, 30/01/2015 dava tarihinden itibaren 3095 sayılı Yasa uyarınca değişen oranlarda yürütülecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş; hüküm, davalı tarafça temyiz edilmiştir.

1-) Dava, elektrik abonelerinden tahsil edilen kayıp-kaçak, dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmeti ve iletim bedelinin istirdatı istemine ilişkindir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 21.05.2014 tarih ve 2013/7-2454 Esas 2014/679 K. Sayılı kararı ve Dairemiz kararları ile Anayasanın Vergi ödevi Başlıklı 73. maddesindeki “... Vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülükler kanunla konulur, değiştirilir veya kaldırılır..." şeklindeki düzenlemeye göre; kayıp-kaçak, sayaç okuma, dağıtım, perakende hizmet ve iletim bedeli uygulamasının EPDK Kararları ve tebliğleri çerçevesinde uygulama arz eden kanunlar ve ikincil mevzuat hükümleri çerçevesinde EPDK tarafından belirlenerek uygulandığı, bu tarihteki mevcut hukuki düzenlemenin EPDK'na sınırsız bir fiyatlandırma ve tarife unsuru belirleme hak ve yetkisi vermediği, özellikle kaçak (elektrik enerjisinin hırsızlanması) bedellerinin kurallara uyan abonelerden tahsili yoluna gitmenin hukuk devleti ve adalet düşünceleri ile bağdaşmadığı, bu faturalara yansıtılan diğer kalemlere ilişkin bedel miktarlarının şeffaflık ilkesi ile denetlenebilmesi ve hangi hizmetin karşılığında ne bedel ödendiğinin bilinmesininde şeffaf hukuk devletinin vazgeçilmez unsuru olduğu, EPDK kararları ile bu bedellerin mevcut mevzuat kapsamında tüketicilerden alınmasının hukuka uygun olmadığı kabul edilmiştir.

Ne var ki, uyuşmazlığın temyiz yolu ile Dairemize geldiği aşamada 17.06.2016 Tarih 29745 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren geçmişede etkili 6719 sayılı kanunun 21. maddesi ile 6446 Sayılı kanunun 17. maddesinin birinci, üçüncü ve dördüncü fıkraları ile altıncı fıkrasının (a), (ç), (d) ve (f) bentleri değiştirilmiş ve aynı maddeye eklenen 10. bend ile; "Kurum tarafından gelir ve tarife düzenlemeleri kapsamında belirlenen bedellere ilişkin olarak yapılan başvurularda ve açılan davalarda; tüketici hakem heyetleri ile mahkemelerin yetkisi, bu bedellerin, Kurumun düzenleyici işlemlerine uygunluğunun denetimi ile sınırlıdır." hükmü getirilerek Tüketici Hakem Heyetlerinin ve Mahkemelerin bu konularda açılacak davalarda inceleme ve araştırma yetkileri geçmişe de etkili olarak sadece bu dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmeti, iletim ve kayıp-kaçak bedellerinin Kurumun bu konulardaki düzenleyici işlemlerine uygunluğunun denetimi ile sınırlanmış, bu bedellerin alınmasında esas olan ilgili tarifelerin düzenlenmesinde EPDK.nun Kanundaki yetkileri genişletilerek yukarıda sözü edilen bedeller maliyet unsuru kapsamına dahil edilmiştir.

Yine, 6719 sayılı kanunun 26. maddesi ile 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'na eklenen;

Geçici madde 19; "Bu maddeyi ihdas eden Kanunla öngörülen düzenlemeler yürürlüğe konuluncaya kadar, Kurul tarafından yürürlüğe konulan mevcut yönetmelik, tebliğ ve Kurul kararlarının bu Kanuna aykırı olmayan hükümlerinin uygulanmasına devam olunur." hükmünü,

Geçici madde 20; "Kurul kararlarına uygun şekilde tahakkuk ettirilmiş dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmeti, iletim ve kayıp-kaçak bedelleri ile ilgili olarak açılmış olan her türlü ilamsız icra takibi, dava ve başvurular hakkında 17 nci madde hükümleri uygulanır." hükmünü içermektedir.

Hal böyle olunca, karar tarihinden sonra yürürlüğe girmiş bulunan bu yasa değişikliklerinin, yürürlük tarihi öncesi dönemde geçerli olan EPDK kararlarına dayanılarak alınmış olan ve dava konusu yapılan kayıp-kaçak, dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmeti ve iletim bedeli ile ilgili olarak açılan ve halen devam eden davalarda da geçmişe etkili olacak şekilde (bu yasa değişikliği öncesinde açılan ve halen görülmekte olan davalar da) uygulanması gereken hükümler içerdiğinden, 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun 17., geçici 19. ile 20. maddelerinin, somut olaya etkisinin bulunup bulunmadığının yerel mahkemece tartışılıp değerlendirildikten sonra sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekmektedir.

2-) Bozma nedenlerine göre davalının diğer temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.