muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/11754, Karar No: 2013/27997, Tarih: 13.11.2013

**13. Hukuk Dairesi         2013/11754 E.  ,  2013/27997 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki elatmanın önlenmesi davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı eczacı, davalı kurumca yapılan denetimler sonucunda 2007 protokolünün 6.3.2,6.3.10 ve 6.3.30 maddelerini ihlal ettiği gerekçeleri ile sözleşmesinin feshedilerek para cezası işlemi uygulandığını, yapılan işlemin hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek 5.6.2008 tarihli fesih işleminin iptali ile muarazanın giderilmesini istemiştir.

Davalı yapılan işlemin hukuka uygun olduğunu savunarak davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davanın reddine, karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

1 - Davacıya ait eczanede yapılan denetim sonucunda 33 kalem 206 adet kime ait olduğu belli olmayan küpürü kesik ilaç ile 56 kalem 70 adet sahibi belli olmayan küpür ve 22 adet sağlık karnesi ve bu karnelerde Kocaeli Devlet Hastanesinde görevli doktor Selami Üsfekes tarafından kaşelenmiş ve protokol numarası verilmiş yazılıma hazır boş reçete sayfaları tespit edilmiştir. Davalı kurum 2007 protokolünün 6.3.2,6.3.10 ve 6.3.30 maddeleri uyarınca işlem yapmıştır. Eczanede bulunmaması gereken sağlık raporlarının ve kime ait olduğu belli olmayan küpürü kesik ilaçların bulunduğu uyuşmazlık konusu değildir. Yapılan yargılama sonucunda davacının sözleşmeye aykırı davrandığının kabulü ile davanın reddine karar verilmiş ise de; davacının gerek 2013/11754-27997

yargılama sırasında gerek temyiz aşamasında ibraz ettiği 1.2.2012 tarihli Eczanelerden ilaç teminine ilişkin protokol kapsamından davaya konu eylemlerle ilgili 2007 protokolünün 6.3.2 ve 6.3.10 maddelerinin 01.02.2012 tarihinden itibaren yürürlükten kaldırıldığı sabit olmakla beraber 6.12 maddesinde " Bu protokolün yürürlük tarihinden önce herhangi bir nedenle Kurumca veya Kuruma devredilen kurumlarca sözleşmesi feshedilen eczacının yazılı talebi halinde; Kurumca tespit edilen ve sözleşmesinin feshedilmesine neden olan fiil /fiiller için bu protokolün (5) ve (6) numaralı maddelerinde yer alan hükümler uygulanır. (Bu protokolün yürürlük tarihinden önce (5.3) numaralı maddede sayılan fiilerden dolayı sözleşmesi feshedilen eczanelerin yazılı talebi üzerine, bu protokoldeki cezai şart ve fesih hükümleri uygulanır, yine 2012 protokolüne eklenen ek Protokolün 7.maddesi uyarınca; "01.02.2012 tarihinde imzalanan protokolden önceki protokollerde sözleşmenin feshi ve cezai şartı gerektiren maddelerden bu protokolde kaldırılmış olanlar nedeniyle sözleşme feshi ve/veya cezai şart uygulanmış olan işlemler, konusu kalmadığından durdurulur ve işlem yapılmaz" hükmünün düzenlendiği yazılıdır. Hal böyle olunca 2012 yılı "...Eczanelerden ilaç teminine ilişkin portokole", eklenen ek protokol 7.maddesi de mahkemece birlikte değerlendirilip sonucuna uygun karar verilmesi gerektiği halde bu husus gözden kaçırılarak yazılı şekilde karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

2-Bozma nedenine göre diğer temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) no’lu bentte açıklanan nedenlerle temyiz edilen hükmün BOZULMASINA, (2) no’lu bent gereğince davacının diğer temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, 13.11.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/4415, Karar No: 2021/14068, Tarih: 11.11.2021

**10. Hukuk Dairesi         2021/4415 E.  ,  2021/14068 K.**

**"İçtihat Metni"**

Bölge Adliye

Mahkemesi : ... Bölge Adliye Mahkemesi.... Hukuk Dairesi

Dava, davacının eşinden dolayı ölüm aylığı almakta iken; annesinden dolayı kendisine bağlanan yetim aylığının, Kurumca kesilmesi işleminin iptali ile kesilen aylıkların faiziyle birlikte tahsiline ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın reddine dair verilen karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, ... Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

... Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesince verilen kararın, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayanağı maddî delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, yerinde bulunmayan bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı temyiz harcının davacıdan alınmasına, Üye ...'in muhalefine karşı, Başkan ... ve Üyeler ..., ..., ...'ün oyları ve oyçokluğuyla,11/11/2021 gününde karar verildi.

KARŞI OY

Yargılamaya konu somut uyuşmazlık davacının eşinin ölümü nedeniyle 4/1-a kapsamında aldığı ölüm aylığı yanında, 4/1-b kapsamında olan annesinin ölümü nedeniyle ayrıca ölüm aylığı alıp alamayacağı noktasında toplanmaktadır. Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin onama yönündeki çoğunluk görüşüne aşağıdaki nedenlerle katılamamaktayım.

Davanın yasal dayanağını oluşturan mevzuat incelendiğinde;

4956 sayılı Yasa, 08.08.2001 tarihi itibarıyla yürürlüğe girmiş ve bu kez 1479 sayılı Yasanın 45/c maddesi "yaşları ne olursa olsun evli olmayan, evli olmakla beraber sonradan boşanan veya dul kalan ve bu Yasa ile diğer sosyal güvenlik Yasaları kapsamında çalışmayan, bu yasalar kapsamındaki çalışmalarından dolayı gelir veya aylık almayan kız çocuklarının her birine %25'i," oranında aylık bağlanır şeklinde değiştirilmiştir.

Aynı Yasa ile 1479 sayılı Yasanın 46/2 maddesine, "Ancak, evliliğin son bulması ile kocasından da aylık almaya hak kazanan kız çocuklarına bu aylıklardan fazla olan ödenir." hükmü getirilmiştir.

4956 sayılı Yasa ile 1479 sayılı Yasaya eklenen Ek madde 3'e göre 2926 sayılı Yasa kapsamında olanlar bakımından 1479 sayılı Yasa hükümleri uygulanacaktır.

Aynı Yasa ile 1479 sayılı Yasanın 46/2 maddesine, "Ancak, evliliğin son bulması ile kocasından da aylık almaya hak kazanan kız çocuklarına bu aylıklardan fazla olan ödenir." hükmü getirilmiştir.

4956 sayılı Yasa ile 1479 sayılı Yasaya eklenen Ek madde 3'e göre 2926 sayılı Yasa kapsamında olanlar bakımından 1479 sayılı Yasa hükümleri uygulanacaktır.

Kurumun bu yasal değişikliklerinin kız çocukları bakımından uygulamasına gelince; davalı Kurum, 4956 sayılı Yasa ile 08.08.2003 tarihinde yapılan değişiklikten sonra, 45/2. madde hükmünde yer alan " bu Yasa ile diğer sosyal güvenlik Yasaları kapsamında çalışmayan, bu yasalar kapsamındaki çalışmalarından dolayı gelir veya aylık almayan kız çocuklarının her birine " aylık bağlanır" hükmünü dikkate alarak, 08.08. 2003 tarihinden sonra hak sahipleri yararına getirilen yasal düzenleme uyarınca bu tarihten önce ölen Bağ-Kur sigortalılarının kız çocuklarına da ölüm aylığı bağlamıştır. Kurum, farklı sigortalılık kanunlarına göre bağlanan aylıklar söz konusu olduğundan 1479 sayılı Yasanın 46/2 maddesini hiçbir zaman uygulamamıştır. Zira, 1479 Yasanın 46/2. maddesi aynı yasa kapsamında hem ana veya baba ile kocadan hak edilen aylıklardan fazla olanın bağlanacağını ifade etmektedir.

Sosyal Güvenlik Kurumu 2011/58 sayılı genelgesinin 90. sayfasında yer alan örnek:3 te, "5434 sayılı Yasaya göre eşten ve 1479 sayılı Yasaya göre babadan 5510 sayılı Yasanın 4/1-a maddesinden aynı anda ölüm aylığı alınabileceğini, Aynı genelgenin 99. sayfasında, "eşten 506, anneden 5434 ve babadan 1479 sayılı Yasalar kapsamında her üç aylığın tam olarak bağlanabileceğini örnek göstermiştir.

Davalı Kurum, yeni bir yasal düzenleme olmadığı halde 2013/ 26 sayılı Genelgesiyle farklı uygulamaya başlamış, 1479 sayılı Yasa ile ilgili olarak, 01.10.1972-03.10.2000 ve 08.08.2001-01.08.2003 dönemleri içerisinde ölen sigortalılar yönünden, sigortalının geçimini sağlayacak bir geliri bulunmama koşulu varsa aylık bağlanacağını kabul etmiştir. Genelge, 04.10.2000-07.08.2001 ve 08.08.2003-01.10.2008 döneminde ölen sigortalılar bakımından da, "1479 sayılı Kanun ve diğer sosyal güvenlik kanunları kapsamında çalışmayan, bu kanunlar kapsamında kendi çalışmalarından dolayı gelir ve aylık almayan" kız çocuklarına aylık bağlanacağını düzenlemiştir.

Davalı Kurum, 04.10.2000-01.08.2001 ve 07.08.2003-01.10.2008 döneminde ölen Bağ-Kur sigortalılarının kız çocuklarına aylık bağlamış ve daha önce bağlanan aylıklara, ölen eşlerinden dolayı 5434 veya 506 sayılı Yasalardan bağlanan ölüm aylığının engel olmadığını kabul etmiştir. Kız çocuklarına dönemlerde ölen ana veya babalarından dolayı 1479 sayılı Yasa kapsımında bağlanan aylıklar için iptal işlemi yapılmamıştır.

Davalı Kurum, 04.10.2000-01.08.2001 ve 07.08.2003-01.10.2008 döneminde ölen Bağ-Kur sigortalılarının kız çocuklarına aylık bağlamış ve daha önce bağlanan aylıklara, ölen eşlerinden dolayı 5434 veya 506 sayılı Yasalardan bağlanan ölüm aylığının engel olmadığını kabul etmiştir. Kız çocuklarına dönemlerde ölen ana veya babalarından dolayı 1479 sayılı Yasa kapsımında bağlanan aylıklar için iptal işlemi yapılmamıştır.

Davalı Kurum, diğer aylıklara dokunmazken, 01.10.1972-03.10.2000 ve 08.08.2001-01.08.2003 döneminde ölen sigortalıların hak sahibi kız çocuklarına sonraki lehe olan yasal düzenlemeler gereğince bağladığı ölüm aylıklarını, diğer sosyal güvenlik kanunlarına göre eşlerinden bağlanan ölüm aylıklarını gelir testine tabi tutmuştur. Kurum, geçimini sağlayacak gelirleri bulunduğu gerekçesiyle bağlanan aylıkları iptal etmiş ve ödenen aylıklar nedeniyle borç tahakkuk ettirmiştir.

Son olarak, SGK Emeklilik İşlemleri Genel Müdürlüğü 02.09.2017 gün ve 333-03003-E-5040387 tarihle "Genel Yazı" ile, 01.10.1972-03.10.2000 ve 08.08.2001- 01.08.2003 dönemlerinde ölenlerin kız çocuklarına gelir testi yapılmadan, kendi sigortalılıkları veya kendi sigortalılıkları nedeniyle bağlanan gelir ve aylık almamaları halinde ölüm aylıklarının bağlanmasına Yönetim Kurulunca karar verildiğini bildirmiştir.

Davalı Kurum bu son işlemi ile kız çocuklarına bağladığı aylıkları, 1479 sayılı Yasaya aykırı olarak kestiğini veya bağlamadığını kabul etmiştir. Ancak SGK kestiği aylıkları yönetim Kurulu Kararı uyarınca 2016 Ekim ayından itibaren yeniden bağlamasına karşın, daha önce ödediği aylıkları borç kaydetmiş ve tahsil ettiği aylıkları da iade etmemiştir.

Davalı Kurum bu son işlemi ile kız çocuklarına bağladığı aylıkları, 1479 sayılı Yasaya aykırı olarak kestiğini veya bağlamadığını kabul etmiştir. Ancak SGK kestiği aylıkları yönetim Kurulu Kararı uyarınca 2016 Ekim ayından itibaren yeniden bağlamasına karşın, daha önce ödediği aylıkları borç kaydetmiş ve tahsil ettiği aylıkları da iade etmemiştir.

Davanın reddine karar veren mahkemeler, Yargıtay 10. Hukuk Dairesi Kararlarına dayalı olarak 1479 sayılı Yasanın 4956 sayılı Yasa ile değişik 46/2 maddesine göre hem kocadan hem ana veya babadan aylığı hak kazanılması durumunda fazla ödeneceği gerekçesine dayanmaktadır. Bu değerlendirme, Sosyal güvenlik hukukunun genel yapısının gözden kaçırmaktadır. 5510 sayılı Yasanın yürürlüğe girmesinden önce, ..., Bağ-Kur ve T.C. Emekli Sandığı ayrı ayrı tüzel kişiliğe sahip ayrı ayrı yasalara göre sosyal güvence sağlayan Kurumlardır. Her bir Yasa kendi sigortalıları açısından hüküm ifade eder. Açıkça atıf yapılmadıkça diğer yasa hükümleri dikkate alınamaz. Zira 45/3. maddedeki "1479 sayılı Kanun ve diğer sosyal güvenlik kanunları kapsamında çalışmayan, bu kanunlar kapsamında çalışmalarından dolayı gelir ve aylık almayan" kız çocuklarına aylık bağlanacağı ifadesi bu niteliktedir. Bu ifade dahi kız çocuklarının, diğer sosyal güvenlik kurumlarından kendi çalışmaları dışında (kocalarından- çocuklarından) aylık almalarını 1479 sayılı Yasaya tabi ana veya babadan ölüm aylığı bağlanmasına engel olarak kabul etmemektir. Özetle, 1479 sayılı Yasanın 46/2. maddesi hükmü sadece 1479 sayılı Yasaya göre hem kocadan hem ana veya babadan ölüm aylığına hak kazanılması halinde uygulanabilir. Öteyandan, 5510 sayılı Yasanın geçici 1. maddesine göre, ölüm aylıklarının bağlanmasında vs..yürürlükten kalkan 1479, 506, 2926, 2925 sayılı Yasa hükümleri uygulanacağından, 5510 sayılı Yasanın 54. maddesinin de somut uyuşmazlıkta uygulama yeri yoktur.

Sigortalılık hakkı veya sigortalılıktan kaynaklanan yaşlılık aylığı hakkı veya ölüm aylığı hakkı, asla tamamen hakdüşürücü süreye tabi olmadığı gibi zamanaşımına da uğramaz. 1479 sayılı Yasanın 43. maddesine göre ölüm aylıklarının beş yıl geçtikten sonra talep edilmesi halinde talep tarihinden itibaren ölüm aylığının bağlanması gerekmektedir. T.C. Anayasasının 10. maddesine göre "Herkes ...kanun önünde eşittir. Devlet organları ve idare makamları bütün işlemlerinde kanun önünde eşitlik ilkesine uygun hareket etmek zorundadırlar" 1479 sayılı Yasanın 4956 sayılı Yasa ile değişik 45/c maddesinde yer alan, " yaşları ne olursa olsun evli olmayan, evli olmakla beraber sonradan boşanan veya dul kalan ve bu Yasa ile diğer sosyal güvenlik Yasaları kapsamında çalışmayan, bu yasalar kapsamındaki çalışmalarından dolayı gelir veya aylık almayan kız çocuklarının her birine %25'i," oranında aylık bağlanır" hükmü yasanın yürürlük tarihinden önce ölen sigortalıların kız çocukları için de uygulanmalıdır. Çeşitli yasal değişiklikler nedeniyle hak sahipleri açısından ölüm tarihlerine göre dört ayrı dönemin ikisi yönünden aylık bağlanması diğer iki dönem yönünden aylık bağlanmaması gerektiği yönündeki yorum açıkça T.C. Anayasasında yer alan eşitlik kuralına aykırı olduğu gibi genel hukuk ilkelerine de aykırıdır.

Belirtilen gerekçelerle hükmün bozulması gerektiğinden onama yönündeki çoğunluk görüşüne katılamamaktayım.
Yargıtay — Esas No: 2015/531, Karar No: 2019/503, Tarih: 27.06.2019

**Ceza Genel Kurulu         2015/531 E.  ,  2019/503 K.**

**"İçtihat Metni"**

Kararı veren

Yargıtay Dairesi : 15. Ceza Dairesi

Mahkemesi :Asliye Ceza

Sayısı : 274-892

Sanık ... hakkında, katılanlar, şikâyetçiler ve mağdurlara yönelik hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma suçundan cezalandırılması istemiyle açılan kamu davasında yapılan yargılama sonucunda, sanığın TCK'nın 155/2, 52 ve 53. maddeleri uyarınca her bir katılana, mağdura ve şikâyetçiye yönelik olmak üzere 288 kez 1 yıl hapis ve 100 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluğuna ilişkin Samsun 4. Asliye Ceza Mahkemesince verilen 29.11.2013 tarihli ve 274-892 sayılı hükümlerin, sanık ... müdafisi, inceleme dışı sanık ... müdafisi, katılanlar ..., ..., ..., ..., ... ve ... vekilleri ile katılanlar ..., ..., ... ve ... tarafından temyiz edilmesi üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 15. Ceza Dairesince 02.12.2014 tarih ve 20295-20162 sayı ile;

"...Tüm dosya kapsamından, sanıklar ..., ..., ...'ın birlikte suç işleme iradesiyle hareket ederek 5237 sayılı TCK'nın 37. maddesi kapsamında sorumlu oldukları hâlde, ... dışında kalan bu sanıkların da cezalandırılmalarına karar verilmesi gerekirken, katılanlar ..., ..., ..., ..., ..., ... dışında kalan ve hükmü temyiz etmeyen katılanlar, mağdurlar ve şikâyetçilere yönelik eylemleri nedeniyle haklarında beraat kararı verilmesi aleyhe temyiz olmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

A- Sanık ...'ın, katılanlar ..., ..., ..., ..., ..., mağdurlar ..., ..., ..., ..., ... dışında kalan diğer katılan, mağdur ve şikâyetçilere yönelik hakkında kurulan mahkûmiyet hükümlerine; sanıklar ..., ..., ..., ... hakkında katılanlar ..., ..., ... hakkında kurulan beraat hükümlerine; sanık ... hakkında kurulan beraat hükmüne yönelik temyiz incelemesinde;

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanık ... müdafisi, katılan ... vekili, katılan ... vekili, katılan ... vekili, katılan ... vekili, katılan ... vekili, katılan ... vekili, katılanlar ..., ..., ..., ..., sanık ... müdafisinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, hükümlerin onanmasına,

B- Sanık ... hakkında katılanlar ..., ..., ..., ..., ..., ..., mağdurlar ..., ..., ..., ...'e yönelik eylemleri nedeniyle verilen mahkûmiyet hükümlerine; sanıklar ..., ..., ... hakkında katılanlar ..., ..., ..., ..., ..., ...'ya yönelik eylemleri nedeniyle kurulan beraat hükümlerine yönelik temyiz incelemesinde;

B- Sanık ... hakkında katılanlar ..., ..., ..., ..., ..., ..., mağdurlar ..., ..., ..., ...'e yönelik eylemleri nedeniyle verilen mahkûmiyet hükümlerine; sanıklar ..., ..., ... hakkında katılanlar ..., ..., ..., ..., ..., ...'ya yönelik eylemleri nedeniyle kurulan beraat hükümlerine yönelik temyiz incelemesinde;

1- Sanık ... hakkında katılanlar ..., ..., ..., ..., ..., ..., mağdurlar ..., ..., ..., ...'e yönelik eylemleri nedeniyle verilen mahkûmiyet hükümlerinde; ..., ..., ..., ..., ..., ..., mağdurlar ..., ..., ..., ...'ün paralarını ya da altınlarını birlikte suç işleyen sanıklara işletmek için verdikleri, bir kısmının kâr payı aldığı, bir kısmının ise paralarını altına çevirtip altın verenlerin de altınlarını altın yükseldiğinde satmaları, düştüğünde almaları talimatı ile sanıkta tuttukları, sanıkların 'herkes altın isteyecek' diye panikleyip dükkânı kapatmaları ve dükkândaki altınları bir başka mekâna nakletmelerine yönelik eylemlerinin taraflar arasındaki hukuki ilişkiden kaynaklanan ihtilaf olduğu gözetilmeden ve sanığın kendilerine yönelik eylemleri nedeniyle taraflar arasındaki ilişkinin hukuki nitelikte olduğu gerekçesiyle sanık hakkında beraat kararı verilen ve temyiz dışı olan katılan, mağdur ve şikâyetçi ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ...'a yönelik kabul ve takdire ters düşen benimsemeyle sanık ... hakkında mahkûmiyet kararı verilmesi,

2- Sanıklar ..., ..., ... hakkında katılanlar ..., ..., ..., ..., ..., ...'ya karşı olan eylemleri nedeniyle kurulan beraat hükümlerinde; tüm dosya kapsamı ile sanıklar ..., ..., ...'ın birlikte suç işleme iradesiyle hareket ettikleri, 5237 sayılı TCK'nın 37. maddesi kapsamında sorumlu oldukları hâlde, ... dışında kalan bu sanıkların da temyiz eden ..., ..., ..., ..., ... ve ...'ya karşı eylemlerinden dolayı cezalandırılması gerektiği hâlde yazılı şekilde beraatlerine karar verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanık ... müdafisi, katılan ... vekili, katılan ... vekili, katılan ... vekili, katılanlar ..., ..., ...'nin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün bu nedenlerle, 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesine istinaden uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca bozulmasına," karar verilmiştir.

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı ise 16.04.2015 tarih ve 32656 sayı ile;

"...Sanık ... vekili infaz aşamasında 30.12.2014 tarihli dilekçe ile müracaat ederek CMK'nın 308. maddesi gereğince itirazda bulunmuşlar, dilekçelerinde özetle; olayda güveni kötüye kullanma suçunun unsurlarının oluşmadığını, emanete alınan altınların sahiplerinin belirlenerek iadesi yönünde talepte bulundukları hâlde mahkemece yargılama aşamasında iade yapılmadığını, karar ile yapılan iadenin sanık aleyhine sonuç doğurduğunu, iadenin önceden yapılması hâlinde müştekilerin şikâyetlerden vazgeçeceklerini beyan ettiklerini, bu yönüyle mağduriyet oluştuğunu savunmuşlardır.

Yapılan incelemede; sanığın baştan beri savunmalarında, iş yerindeki altınların yağmalanmaması için banka kasasına koyduklarını beyan etmesi, 05.04.2013 tarihli ilk duruşmada da sanıkların ve sanık müdafisinin emanetteki altınların üzerinde yazılan isimlere göre belirlenmesi ve sahiplerine iadesi yönünde talepte bulundukları, fakat mahkemece yargılama sonuna kadar bu yönde bir inceleme yapılmadığı, yargılama sonunda da emanetteki altınların sanığa iadesine karar verildiği anlaşılmıştır.

Uyuşmazlık, hak sahipleri belirlenebilir nitelikte ve sanık tarafından banka kasasında tutularak kayıt dışına çıkarılmayan malların, emanette muhafaza altında oldukları ve katılan-mağdurların hak sahipliğinin de inkâr edilmediği nazara alınarak bu mal sahipleri yönünden tespit yapılıp iade işleminin yargılama sırasında yapılıp yapılamayacağı ve bu müştekiler yönünden müsnet suçun unsurlarının oluşup oluşmayacağı, iadenin mümkün olması hâlinde bu iadenin TCK'nın 168. maddesi manasında etkin pişmanlık sayılıp sayılamayacağı noktasında toplanmaktadır.

Kanaatimizce, üzerinde müşteri isimlerinin de yazılı olduğu emanete kayıtlı eşyaların katılan, şikâyetçi ve mağdurlardan hangilerine ait oldukları belirlenerek muhafaza için bırakılan bu malların hak sahiplerine iade edilmesi ve bu iade sonucunda oluşacak duruma göre sanığın her bir mağdura karşı eyleminin ayrı ayrı tartışılması, TCK'nın 168. maddesinin uygulama yerinin de tartışılması gerekmektedir. Bu araştırma ve inceleme yapılmadan verilen karar ile emanetteki eşyanın da sanığa iadesine karar verilmesi suretiyle bir çelişki oluşturulduğu sonucuna varılmıştır.

Sonuç ve istem: 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 308. maddesine eklenen ikinci ve üçüncü fıkra hükümleri nedeniyle yukarıda açıklanan nedenlerle itirazımızın kabulü ile Samsun 4. Asliye Ceza Mahkemesinin 29.11.2013 tarihli ve 274-892 sayılı kararının sanık ...'ın mahkûmiyetine ilişkin olan ve Yüksek 15. Ceza Dairesinin 02.12.2014 tarihli ilamı ile onanmasına karar verilen bölümlerinin eksik araştırma ve inceleme ile verildiği gerekçesiyle bozulmasına karar verilmesi gerektiği," düşüncesiyle itiraz kanun yoluna başvurmuştur.

CMK'nın 308. maddesi uyarınca inceleme yapan Özel Dairece, 14.05.2015 tarih ve 8114-25500 sayı ile itirazın yerinde görülmediğinden bahisle Yargıtay Birinci Başkanlığına gönderilen dosya, Ceza Genel Kurulunca değerlendirilmiş ve açıklanan gerekçelerle karara bağlanmıştır.

TÜRK MİLLETİ ADINA

CEZA GENEL KURULU KARARI

CMK'nın 308. maddesi uyarınca inceleme yapan Özel Dairece, 14.05.2015 tarih ve 8114-25500 sayı ile itirazın yerinde görülmediğinden bahisle Yargıtay Birinci Başkanlığına gönderilen dosya, Ceza Genel Kurulunca değerlendirilmiş ve açıklanan gerekçelerle karara bağlanmıştır.

TÜRK MİLLETİ ADINA

CEZA GENEL KURULU KARARI

Sanıklar ..., ..., ... ve ... hakkında katılanlar ..., ... ve ...'a yönelik hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma suçundan kurulan beraat hükümleri ile sanık ... hakkında suç delillerini yok etme, gizleme veya değiştirme suçundan kurulan beraat hükmü Özel Dairece onanmak suretiyle kesinleşmiş, sanık ... hakkında katılanlar ..., ..., ..., ..., ... ve ..., mağdurlar ..., ..., ... ve ...'e yönelik hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma suçundan verilen mahkûmiyet hükümleri ile sanıklar ..., ... ve ... hakkında katılanlar ..., ..., ..., ..., ... ve ...'ya yönelik hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma suçundan kurulan beraat hükümleri Özel Dairece bozulmuş olup itirazın kapsamına göre inceleme sanık ... hakkında 257 katılan, 2 şikâyetçi ve 29 mağdura yönelik hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma suçundan verilen mahkûmiyet hükümleri ile sınırlı olarak yapılmıştır.

Özel Daire ile Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı arasında oluşan ve Ceza Genel Kurulunca çözümlenmesi gereken uyuşmazlıklar;

1- Sanığın, katılanlara, mağdurlara ve şikâyetçilere yönelik atılı hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma suçunun unsurları itibarıyla oluşup oluşmadığı,

2- TCK'nın 168. maddesinde düzenlenen etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanma koşullarının bulunup bulunmadığı,

Hususlarının tespiti bakımından eksik araştırmaya dayalı olarak hüküm kurulup kurulmadığının belirlenmesine ilişkindir.

İncelenen dosya kapsamından;