muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2010/9089, Karar No: 2011/2565, Tarih: 22.03.2011

**(Kapatılan)17. Hukuk Dairesi         2010/9089 E.  ,  2011/2565 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine dair verilen hükmün süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, müvekkiline ait aracın davalı şirkete ... sigorta poliçesi ile sigortalı olduğunu, aracın meydana gelen kazada hasar gördüğünü, hasar bedelinin sigortalıya ödenmediğini belirterek 6.803 TL. tazminatın ticari faizi ile davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili, kazaya karışan araçların hasarlarının birbiri ile uyuşmadığını, diğer aracın daha önce kazaya karıştığını ve aynı şekilde hasarlandığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; davacının olayı doğru ihbar etmediği davalı ... şirketinin zarardan sorumlu olmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, ... sigorta sözleşmesinden kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.

... sigortası genel şartlarının A/1 maddesine göre, gerek hareket gerekse durma halinde iken sigortalının veya aracı kullananın iradesi dışında araca ani ve harici etkiler neticesinde sabit veya hareketle bir cismin çarpması veya aracın böyle bir cisme çarpması, müsademesi, devrilmesi, düşmesi, yuvarlanması gibi kazalar ile üçüncü kişilerin kötüniyet ve müziplikle yaptıkları hareketler, aracın yanması, çalınması veya çalınmaya teşebbüs sonucu oluşan maddi zararların bu tür sigortanın teminat kapsamında olduğu anlaşılmaktadır.

Diğer taraftan, TTK. 1282. maddesi uyarınca, sigortacı, geçerli bir sigorta ilişkisi kurulduktan sonra oluşan rizikolardan sorumlu olduğu gibi aynı Yasanın 1281. maddesi hükmüne göre kural olarak rizikonun teminat dışında kaldığına ilişkin iddianın sigortacı tarafından kanıtlanması gerekmektedir. Olayın sigortalının ihbar ettiği şekilde değil de, sigortacının iddia ettiği şekilde gerçekleşmesi halinde ise bu oluş şeklinin ... Sigortası Genel Şartlarının A.5.maddesinde sayılan teminat dışında kalan hallerden olması gerekmektedir.

İlkeler yukarıda anlatılan şekilde olmakla birlikte, sigortalı, ... Poliçesi Genel Şartlarının B.1.5 maddesi ve TTK. 1292/3. maddesi uyarınca rizikonun gerçekleştiğine dair doğru ihbar mükellefiyetini kasten yerine getirmez veya iyiniyet kurallarına açıkça aykırı şekilde sigorta teminatı dışında kalan bir hususu sanki bu oluşan riziko teminat içinde imiş gibi ihbar edildiği somut delillerle kanıtlanılırsa, ispat külfeti yer değiştirip sigortalıya geçer.

İlkeler yukarıda anlatılan şekilde olmakla birlikte, sigortalı, ... Poliçesi Genel Şartlarının B.1.5 maddesi ve TTK. 1292/3. maddesi uyarınca rizikonun gerçekleştiğine dair doğru ihbar mükellefiyetini kasten yerine getirmez veya iyiniyet kurallarına açıkça aykırı şekilde sigorta teminatı dışında kalan bir hususu sanki bu oluşan riziko teminat içinde imiş gibi ihbar edildiği somut delillerle kanıtlanılırsa, ispat külfeti yer değiştirip sigortalıya geçer.

Dava konusu trafik kazasının sigorta poliçesinin yürürlükte olduğu sırada meydana geldiği sabittir. Davalı ... şirketi olayın iddia edilen yer ve zamanda meydana gelmediğini, araç üzerindeki hasarın daha önce meydana gelen kaza ile oluştuğunu, kazaya neden olan diğer aracın daha önce birçok şüpheli kazaya karıştığını savunmuştur.

Bu ilkeler doğrultusunda, rizikonun ihbar edilenden farklı şekilde gerçekleştiğinin ispatı sigortacıda olup, sigortacı rizikonun daha önceden meydana geldiğini, aracın sigorta teminat dışında kaldığını soyut iddialarla değil, somut delillerle kanıtlaması gerekir. (HGK 10.12.1997 gün ve 1997/11-772-1043; HGK 16.12.1998 gün ve 1998/11-872-905; HGK 22.12.2010 gün ve 2010/17-655-688 sayılı ilamları)

O halde mahkemece, kazadan sonra trafik görevlilerince düzenlenen kaza tespit tutanağı bulunduğuna göre tutanak mümziileri dinlenmeli, kazaya karışan araçlara ait hasar dosyaları,ekspertiz raporları, fotoğraflar getirilmeli, konusunda uzman İTÜ veya karayolları fen heyetinden seçilecek

bilirkişi heyetinden araçlarda meydana gelen hasarların birbiri ile ve kazanın meydana geliş şekli ile uyumlu olup olmadığı hususunda ayrıntılı gerekçeli ve denetime açık rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

SONUÇ; Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davacıya geri verilmesine 22.3.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/12214, Karar No: 2019/5576, Tarih: 30.04.2019

**(Kapatılan) 13. Hukuk Dairesi         2016/12214 E.  ,  2019/5576 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kurum işleminin iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

K A R A R

Davacı, ... Eczanesinin sahibi ve mesul müdürü olduğunu, davalı kurum ile ... Birliği arasında yapılan protokol kapsamında, kurum sigortalılarına ilaç temini hususunda davalı kurum ile aralarında sözleşme yaptıklarını, bir psikomer psikiyatr merkezi doktoru tarafından düzenlenen reçetelerin önemli bir bölümünün eczanesinden fatura edildiği, bunun ancak yönlendirme ile mümkün olabileceği iddiası ile 2012 yılı protokolünün 5.3.14 maddesi uyarınca kurum ile olan sözleşmenin 31.07/2013 tarihinden itibaren fesih edileceği ve 3 ay süre ile yeni sözleşme yapılmacağının bildirildiğini, ancak reçete yönlendirmesi yapmadığını ileri sürerek; sözleşmenin feshine ve 3 ay süre ile yeni sözleşme yapılmayacağına yönelik kurum işleminin iptaline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, yapılan işlemlerin 2012 yılı tip sözleşme ve eki protokol hükümlerinin ilgili hükümlerine uygun olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temliz edilmiştir.

Davalı, yapılan işlemlerin 2012 yılı tip sözleşme ve eki protokol hükümlerinin ilgili hükümlerine uygun olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temliz edilmiştir.

1-Davacı, eldeki dava ile protokolün 5.3.14 maddesini ihlal ettiği gerekçesi ile sözleşmenin feshine yönelik kurum işleminin iptalini istemiş, mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir. Somut olayda, 25.07.2013 tarihli Sözleşmenin Fesihi Hk. konulu yazısı ile davalı kurum tarafından; 2012 yılı protokolünün 5.3.14 maddesince sözleşmenin feshine ve 3 ay süre ile yeni sözleşme yapılmayacağına karar verilmiştir. 2012 yılı protokolünün 5.3.14 maddesinde, "Eczacılar, kendilerine hasta gönderilmesine yönelik olarak her ne şekilde olursa olsun, kurumlar, hekimler, diğer ... kurum ve kuruluşları ve üçüncü şahıslarla kurye şirketleri ile açık veya gizli işbirliği yapamaz, simsar, kurye elemanı ve benzeri yönlendirici personel bulunduramaz, reçete toplama ve yönlendirme yapamaz. İnternet, faks, telefon, kurye, komisyoncu ve benzeri yollarla eczanelere gelen reçeteler kabul edilmez. Eczacılara bu yolla gelen ilaç talepleri karşılanmaz. Bu durumun tespit edilmesi halinde sözleşme feshedilir ve 3 (üç) ay süre ile sözleşme yapılamaz" düzenlemesi mevcuttur. Ancak, Eczacılar ve Eczaneler hakkındaki 6197 sayılı Kanunu'nun 6514 sayılı kanunun 36 maddesi ile 2.1.2014 tarihinde değiştirilen 24/2. maddesinde "eczacılar kendilerine reçete gönderilmesine yönelik olarak her ne şekilde olursa olsun, kurumlar, hekimler, diğer ... kurum ve kuruluşları veya üçüncü şahıslar ile açık veya gizli işbirliği yapamaz, simsar, kurye, elamanı ve benzeri yönlendirici personel bulunduramaz, reçete toplama veya yönlendirme yapamaz, bu yollarla gelen reçeteleri kabul edemez. Bu fiilerin tesbiti halinde eczacı ile aracı kişi veya kuruluşa beşbin Türk Lirasından elli bin Türk Lirasına kadar idari para cezası verilir. Fiillerin tekrarı halinde idari para cezası daha önce verilen cezanın iki katı olarak uygulanır." düzenlemesine yer verilmiştir. O halde, eczacı lehine anılan kanunla yapılan bu düzenlemenin, somut olay açısından uygulanma koşullarının bulunup bulunmadığının değerlendirilmesi gerekmektedir.

Öte yandan, 01.01.2016 tarihinde yürürlüğe giren 2016 protokolü ile, davaya konu 5.3.14 maddesi protokolün yürürlüğe girdiği 01.01.2016 tarihinden itibaren yürürlükten kaldırılmıştır. Bununla beraber 6.12 maddesi ile “Bu Protokolün yürürlük tarihinden önce herhangi bir nedenle Kurumca veya Kuruma devredilen kurumlarca sözleşmesi feshedilen ve/veya cezai şart uygulanan eczacının bu işleme karşı dava açmış olması ve açılan davanın Protokolün yürürlüğe girdiği tarihte kesinleşmemiş olması halinde yazılı talebi ile; kurumca tespit edilen ve sözleşmesinin feshedilmesi ve/veya cezai şart uygulanmasına ilişkin fiil/fiiller için bu Protokolün (5) ve (6) numaralı maddelerinde yer alan hükümler uygulanır. Ancak kurumca tahsil edilmiş olan cezai şart ve yersiz ödeme tutarları geri ödenmez, mahsup edilmez.

Bu protokolden önceki protokollerde sözleşmenin feshi ve cezai şart gerektiren maddelerden bu protokolde kaldırılmış olanlar nedeniyle sözleşme feshi ve/veya cezai şart uygulanmış olan işlemler, konusu kalmadığından durdurulur ve işlem yapılmaz.

Bu protokolün yürürlük tarihinden önce (5.3) numaralı maddede sayılan fiillerden dolayı sözleşmesi feshedilen ve/veya cezai şart uygulanan eczanelerin yazılı talebi üzerine, bu Protokoldeki cezai şart ve fesih hükümleri uygulanır." düzenlemesi getirilmiştir. Hal böyle olunca, 2016 yılı protokolünün de gerekirse bilirkişi incelemesi de yaptırılarak tüm deliller mahkemece değerlendirilip sonucuna uygun karar verilmesi gereklidir. O halde, mahkemece, gerek 6197 sayılı Kanunu'nun gerekse 2016 protokolünün anılan hükümlerinin değerlendirmesi gerektiğinden hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

2-Bozma nedenine göre davacının temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda birinci bentte açıklanan nedenlerle temyiz edilen kararın davacı yararına BOZULMASINA, ikinci bentte açıklanan nedenlerle davacının temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, HUMK’nun 440/I maddesi uyarınca tebliğden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 30/04/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/18808, Karar No: 2019/12236, Tarih: 07.10.2019

**19. Ceza Dairesi         2019/18808 E.  ,  2019/12236 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 5187 Sayılı Kanuna Aykırılık

HÜKÜMLER : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun süresi, kararın niteliği ve suç tarihine göre dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

5187 sayılı Kanun'un "Dava süreleri" başlıklı 26. maddesinde, "...bu Kanun'da düzenlenen ceza davalarının bir muhakeme şartı olarak günlük süreli yayınlar bakımından 4 ay, diğer basılmış eserler yönünden ise 6 ay içinde açılmasının zorunlu..." olduğunun belirtilmesi, suça konu düzeltme ve cevabın yayınlanmasına dair kararın 16.05.2013 günü tebliğ edilmesi, karara konu olan haberin aylık süreli bir yayında (siyasi dergide) yer alması, kamu davasına konu suçu oluşturan "düzeltme ve cevabın yayımlanmaması" eyleminin, ilgili Cumhuriyet savcılığı tarafından şikayetçi vekilinin 30.05.2013 (havale) tarihinde yaptığı şikayet üzerine öğrenilmesi, Kanuna göre 6 aylık göre dava açma süresinin son gününün 30.11.2013 günü olmasına rağmen, sanık hakkında 13.12.2013 tarihinde düzenlenen iddianame ile kamu davasının açılması karşısında;

Yerel mahkemece "altı aylık yasal süre içinde dava açılmadığı" gerekçesiyle kamu davasının düşmesine karar verilmesi gerekirken, yargılamaya devamla sanığın mahkumiyetine karar verilmesi,

Kabule göre ise;

1-)5187 sayılı Kanun'un 14/1. maddesinde yer alan; "...suç unsuru içermeyen, üçüncü kişilerin hukuken korunan menfaatlerine aykırı olmayan düzeltme ve cevap yazısını; sorumlu müdür hiçbir düzeltme ve ekleme yapmaksızın, günlük süreli yayınlarda yazıyı aldığı tarihten itibaren en geç üç gün içinde, diğer süreli yayınlarda yazıyı aldığı tarihten itibaren üç günden sonraki ilk nüshada, ilgili yayının yer aldığı sayfa ve sütunlarda, aynı puntolarla ve aynı şekilde yayımlamak zorundadır..." ve aynı kanunun 18/1. maddesinde yer alan "...Düzeltme ve cevabın yayımlanmasına ilişkin kesinleşmiş hâkim kararlarına uymayan sorumlu müdür ve sorumlu müdürün bağlı olduğu yetkili onmilyar liradan yüzellimilyar liraya kadar ağır para cezasıyla cezalandırılır. Ağır para cezası, bölgesel süreli yayınlarda yirmimilyar liradan, yaygın süreli yayınlarda ellimilyar liradan az olamaz..." hükümleri karşısında;

Yerel mahkemece, öncelikle suça konu yayının basım yeri olan (Çamdibi/)İzmir Cumhuriyet Başsavcılığına müzekkere yazılmak suretiyle suça konu derginin zorunlu bilgilerini gösteren "beyannamenin" bir örneği istenerek, süreli yayının türünün (yerel, bölgesel veya ulusal) tespit edilmesi, buna göre soruşturma aşamasında sanığa TCK'nin 75. maddesine göre yapılan ön ödeme tebliğinin doğru miktar üzerinden yapılıp yapılmadığının araştırılmasıyla yargılamaya devam edilmesi gerekirken, yargılamaya devamla sanığın mahkumiyetine karar verilmesi,

2-) 5187 sayılı Kanun'un 14/2. maddesinde yer alan "...Düzeltme ve cevapta, buna neden olan eser belirtilir. Düzeltme ve cevap, ilgili yazıdan uzun olamaz. Düzeltme ve cevaba neden olan eserin yirmi satırdan az yazı veya resim veya karikatür olması hallerinde düzeltme ve cevap otuz satırı geçemez...", aynı Kanunun 14/6. maddesinde yer alan "...Düzeltme ve cevabın yayımlanmasına hâkim tarafından karar verilmesi halinde, birinci fıkradaki süreler, sulh ceza hâkiminin kararına itiraz edilmemişse kararın kesinleştiği tarihten, itiraz edilmişse yetkili makamın kararının tebliği tarihinden itibaren başlar..." şeklindeki hükümleriyle, Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun Basın Kanunu'na göre yapılacak tebligata ilişkin 20.03.2018 tarihli, 2016/19-1119 E. 2018/105 K. sayılı kararında yer alan;

"...7201 sayılı Kanun ile Tebligat Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin anılan hükümleri dikkate alındığında, muhatabın iş yerinde meslek ya da sanat icra eden bir kişi olması durumunda da, diğer tebligat usullerinde olduğu gibi, tebligatın öncelikle bizzat muhataba yapılmaya çalışılması gerekmektedir. Muhatap aranmadan tebligatın doğrudan doğruya memur veya müstahdeme yapılması usule aykırı olacaktır. Muhatabın tebliğ saatlerinde iş yerinde geçici olarak bulunmaması nedeniyle kendisine ulaşılamadığı durumlarda ise; muhatabın aynı yerde sürekli olarak çalışan memur veya müstahdemlerinden birine tebligat yapılmalıdır.

Muhatap yerine daimi memur ya da müstahdemlerinden birine tebligat yapılması durumunda ise; 7201 sayılı Kanunun 20 ve Yönetmeliğin 29. maddelerindeki açık düzenlemeler karşısında, tebligatın muhatap yerine bu kişilere yapılmasının nedeni ve tebligat yapılan kimsenin kimliği tebliğ mazbatasında belirtilmelidir. (Ejder Yılmaz – Tacar Çağlar, Tebligat Hukuku, Değiştirilmiş Dördüncü Baskı, Yetkin Yayınları, Ankara 2005, s. 471, 488, 490) Dolayısıyla muhatabın tebliğ saatinde iş yerinde geçici olarak bulunmadığına ve bu nedenle muhatap yerine sürekli çalışan memur ya da müstahdemine tebligat yapıldığına ilişkin tebligat mazbatasında açıklamada bulunulmaması durumunda da tebligatın usulüne aykırı olduğu kabul edilmelidir..." şeklindeki içtihadı karşısında;

Yerel mahkemece; öncelikle kesinleşen mahkeme kararının, suça konu derginin sorumlu müdürü olan sanık ...'a değil, sanığın sorumlu müdürü olduğu dergi yerine başka bir internet sitesi adına ve başka bir şahsa yapılmasının, kanunda yazılı şartlarda usulüne uygun bir tebliğ sayılıp sayılmayacağının ve düzeltme ve cevap yayımlanması kararının kesinleşip kesinleşmediğinin araştırılması,

Devamla suçun oluşup oluşmadığının belirlenmesi açısından, düzeltme ve cevap yazısının asıl yazıdan uzun olup olmadığı ile sanığın savunmalarında belirttiği üzere suç unsuru taşıyıp taşımadığının ve yeniden bir tartışmaya yol açacak mahiyette olup olmadığının araştırılması,

Devamla suçun oluşup oluşmadığının belirlenmesi açısından, düzeltme ve cevap yazısının asıl yazıdan uzun olup olmadığı ile sanığın savunmalarında belirttiği üzere suç unsuru taşıyıp taşımadığının ve yeniden bir tartışmaya yol açacak mahiyette olup olmadığının araştırılması,

Şayet bu hususlarda bir eksiklik yoksa, bu kez suç tarihini belirlemek için suça konu derginin sorumlu müdürüne yapılan tebligattan üç gün sonraki ilk nüshasının dosyaya getirtilmesi sonucu düzeltme ve cevap yazısının süresinde veya usulüne uygun şekilde yayınlanıp yayınlanmadığının tespiti gerekirken, bu hususlarda eksik kovuşturma yapılmak suretiyle sanığın savunmaları da kararda tartışılmaksızın mahkumiyet hükmü kurulması,

3-)Nihayet Yargıtay Cumhuriyet başsavcılığının tebliğnamesinde yazılı olduğu üzere, hükümde TCK'nin 62/1. maddesinin uygulanması sonucu bulunan cezanın indirim miktarına göre sanık aleyhine fazla miktarda hesap edilmesi,

Kanuna aykırı ve sanığın temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görüldüğünden, tebliğnameye aykırı olarak, HÜKMÜN 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nin 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, yargılamanın bozma öncesi aşamadan başlayarak sürdürülüp sonuçlandırılmak üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine, 07/10/2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/6949, Karar No: 2022/8845, Tarih: 23.11.2022

**3. Hukuk Dairesi         2022/6949 E.  ,  2022/8845 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen kurum işleminin iptali davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairemizce bölge adliye mahkemesi kararının kaldırılmasına ve ilk derece mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi üzerine, ilk derece mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne yönelik olarak verilen kararın, süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı, ... Eczanesi’nin sahibi olduğunu, davalı kurumun herhangi bir araştırma, inceleme ve müfettiş raporu olmaksızın, bildirimde dahi bulunmadan 20/10/2016 tarihinde medula ekranını kullanıma kapattığını ve sözleşmede belirtilen süreye uymadan 01/12/2016 tarihinde sözleşmesini feshettiğini beyanla, kurum tarafından uygulanan gerekçesiz fesih işlemine yönelik işlemin iptali ile sözleşmenin geçerli olarak devam etmekte olduğunun tespitini istemiştir.

Davalı, hizmet gereği ve olağanüstü hal koşulları da dikkate alınmak suretiyle, iletilen istihbari bilgiler üzerinden oluşan kanaate istinaden, kamu yararı ve güvenliği ile kamu zararı oluşmasına ve artmasına engel olmak amacı da göz önüne alınarak KHK'nın 2. maddesinin 3. fıkrasında yer alan hükme istinaden işlem tesis edildiğini savunarak davanın reddini dilemiştir.

İlk derece mahkemesince verilen 08/04/2021 tarihli kararla; davanın reddine karar verilmiş, karara karşı davacı istinaf yoluna başvurmuştur.

İlk derece mahkemesince verilen 08/04/2021 tarihli kararla; davanın reddine karar verilmiş, karara karşı davacı istinaf yoluna başvurmuştur.

Bölge adliye mahkemesince; kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu belirtilerek davacının istinaf başvurusunun esastan reddine dair verilen karar, davacının temyizi üzerine Dairece verilen 14/04/2022 tarihli 2021/9061 E. 2022/3594 K. sayılı kararla; "... Somut olayda; uyuşmazlığa uygulanması gereken Sosyal Güvenlik Kurumu Kapsamındaki Kişilerin Türk Eczacıları Birliği Üyesi Eczanelerden İlaç Teminine İlişkin Protokol’ün "Sözleşmenin Feshi ve Cezai Şartlar" başlıklı 5.1. maddesinde "taraflar bir ay önceden yazılı bildirimde bulunmak şartıyla sözleşmeyi her zaman feshedebilir." hükmü yer almaktadır. Bu hüküm uyarınca mahkemece davalı kurumdan fesih bildirimine ilişkin tüm evraklar istenmiş, ancak kurum sadece 01/12/2016 tarihli sözleşmenin o tarih itibariyle feshedildiğine dair bir bildirim yazısı sunmuştur. Oysaki sözleşmede feshin yapılacağının 1 ay önce karşı tarafa bildirilmesi gerektiği hüküm altına alınmasına rağmen dosyada bu bildirime ilişkin bir belge bulunmamaktadır. Hal böyle olunca kurumun fesih bildiriminin sözleşmenin 5.1. maddesinde belirtilen usule uygun olmadığı anlaşıldığından davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken mahkemece yanılgılı değerlendirme ile davanın reddine hükmedilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir." gerekçesiyle temyiz olunan bölge adliye mahkemesi kararı kaldırılarak, ilk derece mahkemesi kararı davalı yararına bozulmuştur.

Bozmaya uyan ilk derece mahkemesince, davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.

1-) Dosyadaki yazılara, ilk derece mahkemesince uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına göre, davalının yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-) Harç konusu kamu düzenine ilişkin olup yargı mercilerince res'en dikkate alınır ve yargı harcından muafiyet 492 sayılı Harçlar Kanunu ile kurum veya kuruluşlarla ilgili yasal mevzuata göre belirlenir. 492 sayılı Harçlar Kanunu 13. maddesinde harçtan muafiyet kapsamında olan işlemler sayılırken (j) bendinde Genel Bütçeye dahil idarelerin bu Kanunun (1) ve (3) sayılı tarifelerine giren bütün işlemlerinin harçtan muaf olduğu sayılmış olup, belirtilen Harçlar Kanunu (1) sayılı tarifede yargı harçları düzenlenmiştir.

Yukarıda açıklandığı üzere davalı kurum açık yasa hükmü gereği yargı harçlarından muaf olup, Mahkemece açıklanan bu düzenlemeye aykırı olarak, harcın davalıdan tahsiline karar verilmiş olması ve davacı tarafça yatırılan ve yargılama giderleri içinde yer alan harçların da yargılama gideri olarak davalıdan tahsiline karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir. Ne var ki, bu yanlışlıkların düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hükmün düzeltilerek onanmasına karar verilmesi gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda birinci bentte açıklanan nedenlerle davalının tüm temyiz itirazlarının reddine, ikinci bentte açıklanan nedenlerle temyiz olunan kararın hüküm fıkrasının 2. ve 4. bentlerinin hükümden çıkartılarak yerlerine sırasıyla, "2-Davalı harçtan muaf olduğundan davalıdan harç alınmasına yer olmadığına, davacı tarafından yatırılan 54,40-TL peşin harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine," , "4-Davacı tarafça yapılan posta, tebligat ve bilirkişi giderinden ibaret toplam 3.405,80-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine," bentlerinin yazılmasına, hükmün düzeltilmiş bu şekliyle ONANMASINA, 23/11/2022 tarihinde oy birliği ile karar verildi.