muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/6393, Karar No: 2024/714, Tarih: 21.02.2024

1. İlk Derece Mahkemesince, 02.04.2020 tanzim tarihli ölümlü/yaralanmalı trafik kazası tespit tutanağı ve kaza yeri krokisi, 02.04.2020 tanzim tarihli olay yeri inceleme raporu, kaza öncesi, kaza anı ve kaza sonrası ile ilgili iş yerleri ve okulların güvenlik kameraları tarafından kaydedilen görüntülerin çözümüne ilişkin 03.04.2020 tarihli görüntü ve 09.04.2020 tarihli ek görüntü inceleme tutanakları ile 21.04.2020 tarihli fotoğraf tutanağı, Kent Güvenliği Yönetim Sistemi (KGYS) kameralarınca kaydedilen görüntüler, kazaya karışan çekici ve dorsenin sahibi ...'nin cevabi yazıları ile yazılara eklenen evrak, periyodik ... muayenesinde yetkili ve görevli TÜVTÜRK tarafından düzenlenen ... muayene raporları, sanık sürücü Bayram'ın alkollü olup olmadığını tespite yönelik 02.04.2020 tarihli alkol raporu, meydana gelen kazadan dolayı yaralananların sağlık durumlarına ilişkin raporlar ve ölenlerin ölüm sebeplerinin tespitine ilişkin ölü muayene tutanakları, soruşturma evresinde makine mühendisi ile otomobil ve ağır vasıta tamir ustasının kazaya karışan çekici ve dorse üzerinde inceleme yaparak hazırladıkları 06.04.2020 tarihli bilirkişi heyet raporu, soruşturma evresinde trafik bilirkişisi tarafından düzenlenen 28.04.2020 tarihli bilirkişi raporu ile aynı bilirkişi tarafından yapılan takograf incelemesi, soruşturma evresinde alınan Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinin 05.10.2020 tarihli raporu, kovuşturma evresinde İstanbul Teknik Üniversitesi Makine Fakültesi öğretim üyelerince hazırlanan 27.04.2021 tarihli üç kişilik bilirkişi heyet raporu başta olmak üzere dosyada mevcut belge ve bilgiler, soruşturma ve kovuşturma evrelerinde alınan beyanlar dikkate alınarak yapılan değerlendirmede; sanık ...'in şube müdürü ve yetkilisi, sanık ...'in başşöför olarak görev yaptığı firmada şöför olarak çalışan alkolsüz ve ehliyetli sanık sürücü Bayram'ın, 02.04.2020 tarihinde gündüz saat 13.30 sıralarında, açık havada, yönetimindeki 2013 model çekici ve buna bağlı yarı römork ile istiap haddini aşmayacak miktarda yüklenen zeytin ve zeytinyağını İskenderun LimakPort Limanı'na götürmek üzere Belen istikametinden İskenderun istikametine doğru azami 60 kilometre/saat hızla giderken, saat 14.30 ve 14

...'in şube müdürü ve yetkilisi, sanık ...'in başşöför olarak görev yaptığı firmada şöför olarak çalışan alkolsüz ve ehliyetli sanık sürücü Bayram'ın, 02.04.2020 tarihinde gündüz saat 13.30 sıralarında, açık havada, yönetimindeki 2013 model çekici ve buna bağlı yarı römork ile istiap haddini aşmayacak miktarda yüklenen zeytin ve zeytinyağını İskenderun LimakPort Limanı'na götürmek üzere Belen istikametinden İskenderun istikametine doğru azami 60 kilometre/saat hızla giderken, saat 14.30 ve 14.36'da diğer araçlarla birlikte kırmızı ışıkta durduğu, bu esnada aracın frenine bastığında kırılma sesi gibi bir ses duyup, acil durum frenini kullanarak durabildiği hâlde, fren sisteminin arızalı olduğunu anladığı araçla seyrini sürdürüp, ağır vasıta araçlar için kullanımı zorunlu otoban yoluna da dönmeden girişinin yasak olduğunu bildiği İskenderun ilçe merkezine doğru düz devam ederek, ilçe merkezine giriş yasağını gösterir girilmez levhasını 2 kilometre geçtikten sonra, 7 metre genişliğinde, bölünmüş, iki şeritli, asfalt kaplama, yüzeyi kuru, yatay güzergâhı virajlı, düşey güzergâhı eğimli, görüşe engel bir durum ile yol sorunun bulunmadığı ve azami hız limitinin 80 kilometre/saat olarak belirlendiği yerleşim yeri içindeki caddeye sol şerit üzerinden geldiğinde, sürati 3 dakikada 50 kilometre/saat hızdan 90 kilometre/saat hıza çıkan çekiciyi durduramayarak ve sürekli kornaya basarak, Covid - 19 salgın hastalığını önlemek amacıyla oluşturulmuş uygulama noktasında beklemekte olan araçlara, çekicinin ön, yan ve çekiciye bağlı yarı römorkun yan kısımlarıyla çarpıp, son olarak bir spor salonunun yer aldığı binaya çarparak, saat 14.43 sıralarında durması ile 24 aracın karıştığı kaza sonucu 6 kişinin öldüğü, 11'i nitelikli olmak üzere toplam 24 kişinin yaralanarak sanıklardan şikâyetçi oldukları, 06.04.2020 tarihli bilirkişi heyet raporuna göre otomatik vites ya da düz vites seçenekleri ile kullanılabilen; ancak şanzımanının otomatikte mi yoksa manuelde mi kaldığı eldeki şartlar dolayısıyla tespit edilemeyen çekici bakımından fren sisteminde herhangi bir sorun bulunmadığı, kızarma tabir edilen olayın gerçekleştiği tespit edilmekle olay öncesi frenlerin kullanıldığı, frenlerin çalışması için kullanılan hava aktarma organları veya hortumlarında herhangi bir arıza, patlak, kopma vb

.04.2020 tarihli bilirkişi heyet raporuna göre otomatik vites ya da düz vites seçenekleri ile kullanılabilen; ancak şanzımanının otomatikte mi yoksa manuelde mi kaldığı eldeki şartlar dolayısıyla tespit edilemeyen çekici bakımından fren sisteminde herhangi bir sorun bulunmadığı, kızarma tabir edilen olayın gerçekleştiği tespit edilmekle olay öncesi frenlerin kullanıldığı, frenlerin çalışması için kullanılan hava aktarma organları veya hortumlarında herhangi bir arıza, patlak, kopma vb. bir sorun olmadığı, aracın arkasına bağlanan dorse kısmına hava akışını sağlayan merkezde de hiçbir sorun olmadığı, üç dingilli konteyner aktarmak amaçlı dizayn edildiği tespit edilen dorse bakımından ise bakımsızlık sonucu dorsedeki frenlerin hepsinin iş görmediğinin belirlendiği; zira, ön sağ tarafta olan lastiğin fren pabucunun dışarıda olduğu, ön sol lastiğin fren sisteminde bulunan frenin cırcır sistemindeki eksantriğin dik konumda olduğu, hiç hareket edemediği (ön sağ tekere hitap eden eksantrikle uyumsuz olduğu), ortada kalan sağ ve sol tekerlerde balata hiç olmadığı, arkada kalan sağ ve sol tekerde balata olduğu ancak fren ayarlarının açık olmasından dolayı (fren sisteminde otomatik olan 'S' ayar bağlantısının son ayarında olduğu) fren tutmasının mümkün olamayacağı, dorse üzerinde bulunan 6 teker frenlerinin hepsinin açıklanan tespitler ışığında iş görmesinin mümkün olmadığı; ayrıca dorselerin fren sisteminin ana unsurlarından biri olan balataların çok uzun zamandır değiştirilmediği, çünkü bu dorselerde bulunan balataların en zor şartlarda bile bir yılda değişecek hâle gelebildiği, oysa kazaya karışan dorsenin resmî muayene tarihi üzerinden bu kadar süre geçmediği gibi fren sistemindeki bir pabucun dışarıda olmasının ve diğer iki balatanın ayarının açık olmasının bakımsızlığın göstergesi olduğu, kazanın ana sebebinin de bakımsızlık sonucu dorsedeki frenlerin hepsinin iş görmeyerek çekicide bulunan fren sistemine destek olmamasından kaynaklandığı, İstanbul Teknik Üniversitesi Makine Fakültesi öğretim üyelerince hazırlanan 27.04.2021 tarihli üç kişilik bilirkişi heyet raporunda vurgulandığı üzere, dava konusu olayda, işveren vekili olduğu anlaşılan sanık ...'in, 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu hükümleri uyarınca işçilerine güvenli çalışma ortamı sağlama yükümlülüğünü yerine getirmediği, çalışanlarına yeterli iş güvenliği eğitimi vermediği, işçilerini denetim ve gözetim altında çalıştırmadığı, risk analizi yapmadığı, araçların teknik bakımlarını yaptırmadığı ve çalışanlarını güvenli olmayan araçlarla çalışmaya mecbur kıldığı, bu şekilde üzerine düşen yükümlülükleri uygun biçimde yerine getirmediğinden asli kusurlu olduğu, sanık ...'in, kazaya neden olan dorsenin fren sistemlerinin bakımlarını zamanında ve usûlüne uygun şekilde yaptırmayıp sanık sürücü Bayram'a güvenli bir ..

...'in, kazaya neden olan dorsenin fren sistemlerinin bakımlarını zamanında ve usûlüne uygun şekilde yaptırmayıp sanık sürücü Bayram'a güvenli bir ... teslim etmediğinden tali kusurlu olduğu, sanık sürücü Bayram'ın, aracın fren sisteminin arızalı olduğunu anlamasına rağmen aracı derhâl durdurmayıp, seyrini sürdürerek, tır girişinin yasak olduğu saatte şehir merkezine girmemesi ve otoyola girmesi gerektiğini bilmesine rağmen otoyola girmeden arızalı fren sistemli aracıyla şehir merkezine doğru seyretmesi ve kazaya neden olmasından dolayı asli kusurlu olduğu ve eyleminde bilinçli taksirin koşullarının oluştuğu, ölen ve yaralananların ise kazayı önlemek bakımından alabilecekleri bir tedbir olmadığından kusurlarının bulunmadığı kabul edilerek, sanıklar hakkında 5237 sayılı TCK'nın 85/2. maddesindeki taksirle öldürme suçundan mahkûmiyet kararı verilmiştir.

2. Bölge Adliye Mahkemesi tarafından, İlk Derece Mahkemesince kabul edilen olay ve olgularda bir isabetsizlik görülmediği; ancak sanık sürücü Bayram'ın kamyon ve çekici kullanacaklara verilen (C) sınıfı ehliyeti mevcut olmasına rağmen yetersiz sürücü belgesi ile ... kullandığı ifade edilip, geri alınmasına karar verilen sanık sürücü Bayram'a ait sürücü belgesinin bilgilerinin ve infaz şeklinin belirtilmemesi; ayrıca, kendilerini aynı vekille temsil ettiren katılanlar yönünden tek maktu vekâlet ücreti hükmedilmesi gerektiği gözetilmeksizin vekili olan tüm katılanlar lehine katılan sayısınca ayrı ayrı vekâlet ücreti hükmedilmesi, katılan ... kendisini vekille temsil ettirdiği hâlde lehine vekâlet ücretine hükmedilmemesi, vekâlet ücretine hükmedilen kısımda infazda karışıklığa sebep olacak biçimde katılan ...'nin isminin iki kez yazılması biçiminde tespit edilen hukuka aykırılıkların, 5271 sayılı CMK'nın 280/1-a,d ile aynı Kanun'un 303/1-h maddeleri uyarınca düzeltilebilir nitelikte yanılgılar olduğu gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesinin kararındaki sanığın sürücü belgesinin geri alınmasına ve vekâlet ücretine ilişkin hukuka aykırılıkların düzeltilerek istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE ve KARAR

A. Sanıklar İbrahim ve Bayram Hakkındaki Hükümlere Yönelik Temyiz İstemleri Yönünden

Sanıklar hakkında İlk Derece Mahkemesince kurulan hükümlere yönelik istinaf incelemesi üzerine

Bölge Adliye Mahkemesi tarafından malen sorumlu vekilinin istinaf başvurusunun 5271 sayılı CMK'nın 279/1-b maddesi uyarınca "başvuranın buna hakkı bulunmadığının anlaşılması" nedeniyle reddine karar verildiği, bahse konu kararın; aynı Kanun’un 279. maddesinin birinci fıkrasının son cümlesi uyarınca itiraz yoluna tabi olduğu ve 264. maddesinin birinci fıkrasında yer verilen; "Kabul edilebilir bir başvuruda kanun yolunun veya merciin belirlenmesinde yanılma, başvuranın haklarını ortadan kaldırmaz." şeklindeki düzenleme de dikkate alınarak kanun yolu incelemesinin itiraz merciince yapılması gerekmekte olup incelenen dosyada itiraz merciince gerekli incelemenin yapıldığı ve malen sorumlu vekilinin başkaca bir temyiz isteminin bulunmadığı anlaşıldığından, malen sorumlu vekilinin temyiz isteminin reddine karar verilmesi gerektiğine ilişkin Tebliğname görüşüne iştirak olunmamıştır.

Başlangıç ve gelişim süreci ile sonuçları Olay ve Olgular başlığı altında açıklanan somut olayda; aracın fren sisteminin arızalı olduğunu anlamasına rağmen aracı derhâl durdurmayıp, seyrini sürdürerek, çekici girişinin yasak olduğu saatte şehir merkezine girmemesi ve otoyola girmesi gerektiğini bilmesine rağmen otoyola girmeden arızalı fren sistemli aracıyla şehir merkezine doğru seyrederek, 6 kişinin ölümü, 11'i nitelikli şekilde toplam 24 kişinin yaralanmasıyla sonuçlanan kazaya neden olan sanık sürücü Bayram'a, 5237 sayılı TCK'nın 85/2. maddesi uyarınca hükmolunan cezada, suçun bilinçli taksirle işlenmesinden dolayı "bilinçli taksirin yoğunluğu" biçimindeki yerinde, yeterli ve kanunî gerekçeyle aynı Kanun'un 22/3. maddesi uyarınca (1/2) oranında artırım yapıldığı ve temel cezada üçte birden yarıya kadar artırım öngören 5237 sayılı TCK'nın 22/3. maddesi uyarınca (1/2) oranında artırım yapılmasının isabetli ve orantılılık ilkesine de uygun olduğu anlaşıldığından, sanık ... hakkındaki bilinçli taksir artırım oranına ilişkin Tebliğname görüşüne iştirak olunmamıştır.

Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemlerin sanıklar tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eylemlere uyan suç vasfı ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği anlaşılmakla, Adana Bölge Adliye Mahkemesi 14. Ceza Dairesinin kararında sanıklar müdafileri ile katılanlar vekilleri tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı CMK'nın 289/1. maddesi ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden CMK'nın 302/1. maddesi gereği, Tebliğname’ye kısmen uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMLERİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,

B. Sanık ... Hakkındaki Hükme Yönelik Temyiz İstemleri Yönünden

Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi’nden temin olunan güncel nüfus kayıt örneğine göre sanığın hüküm tarihinden sonra 06.02.2023 tarihinde temyiz aşamasında öldüğünün tespit edilmiş olması karşısında, sanık hakkında açılan kamu davasının 5237 sayılı TCK’nın 64/1. maddesi uyarınca düşmesine karar verilip verilmeyeceğinin değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması nedeniyle, hükmün bu sebepten dolayı 5271 sayılı CMK'nın 302/2. maddesi gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı CMK'nın 304/2-b maddesi uyarınca İskenderun 2. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Adana Bölge Adliye Mahkemesi 14. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

21.02.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/3330, Karar No: 2020/282, Tarih: 23.01.2020

**4. Hukuk Dairesi         2019/3330 E.  ,  2020/282 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... aleyhine 17/02/2015 gününde adli yardım talepli olarak verilen dilekçe ile kasten öldürme eylemine dayalı maddi ve manevi tazminat istenmesi üzerine adli yardım talebi kabul edilerek mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 12/07/2016 günlü kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre yerinde bulunmayan bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA ve aşağıda yazılı onama harcının temyiz edene yükletilmesine 23/01/2020 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/13616, Karar No: 2021/6413, Tarih: 27.04.2021

**5. Hukuk Dairesi         2019/13616 E.  ,  2021/6413 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazların davacı idare adına tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; İlk Derece Mahkemesince (Sungurlu Asliye Hukuk Mahkemesi 2018/254 Esas–2019/131 Karar) davanın kabulüne ilişkin olarak verilen karara karşı, taraf vekillerince yapılan istinaf başvurusunun Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesince davalı vekili yönünden kabulü ile vekalet ücretine ilişkin olarak HMK'nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca ilk derece mahkemesinin kararı kaldırılmak suretiyle yeniden hüküm kurulmasına dair hükmün Yargıtayca incelenmesi taraf vekillerince verilen dilekçelerle istenilmiş; davalı vekili de temyiz dilekçesinde duruşma isteminde bulunmuş olmakla, duruşma için belirlenen 27/04/2021 günü temyiz eden davalı vekilinin yüzüne karşı; usulüne göre çağrı kağıdı gönderilmesine rağmen gelmediğinden temyiz eden davacı idare vekilinin yokluğunda duruşmaya başlanarak davalı vekilinin sözlü açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki kağıtlar okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü.

- K A R A R -

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazların davacı idare adına tescili istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince davanın kabulüne ilişkin olarak verilen karara karşı, taraf vekillerince yapılan istinaf başvurusunun Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesince davalı vekili yönünden kabulü ile vekalet ücretine ilişkin olarak HMK'nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca ilk derece mahkemesinin kararı kaldırılmak suretiyle yeniden hüküm kurulmuş, bu karar taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Dosyada bulunan kanıt ve belgelere, kararın dayandığı gerekçelere göre; kısmen arazi, kapama bağ ve kapama elma bahçesi niteliğindeki Çorum İli, Sungurlu İlçesi, ... Köyü 145 ada 7 parsel sayılı taşınmazın zemininin 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 11/1-g maddesi uyarınca olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net geliri üzerinden bilimsel yolla değerinin tespit edilmesinde; üzerinde bulunan yapılara aynı kanunun 11/1-h maddesi uyarınca resmi birim fiyatları esas alınıp yıpranma payı düşülerek, ağaçlara ise yaş, cins ve verim durumlarına göre değer biçilmesine ve tespit edilen bedelin bloke ettirilerek hükmün kesinleşmesi beklenmeden davalı tarafa ödenmesine ilişkin ilk derece mahkemesinden verilen karara karşı yapılan istinaf başvurusunun vekalet ücretine ilişkin olarak kabulü ile 6100 sayılı HMK'nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca ilk derece mahkemesinin kararının düzeltilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. Ancak;

1- Dosyada mevcut fen bilirkişisi raporuna göre taşınmazın baraj gövdesi için kamulaştırıldığı anlaşıldığından davacı idare adına tescili yerine yazılı şekilde terkinine karar verilmesi,

2-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiği halde lehine vekalet ücretine hükmedilmemesi,

3-Kıymet takdirinde belirlenen ve davalılara ödenmesine karar verilen bedele 30.01.2018 tarihinden ilk karar tarihine kadar, üçer aylık vadeli hesapta nemalandırılmasına karar verilen bedel de davalılara karar tarihi itibariyle ödenemeyeceğinden, bu bedele de kararın kesinleşme tarihine kadar yasal faiz uygulanması gerektiğinin düşünülmemesi,

Doğru değilse de; bu yanılgıların giderilmesi yeniden yargılama yapmayı gerektirmediğinden;

a) Gerekçeli kararın hüküm fıkrasının 2. bent 4. paragrafında yeralan (tapudan terkinine) ibaresinin çıkartılmasına, yerine (tapu kaydının iptali ile davacı idare adına tapuya tesciline) ibaresinin yazılmasına,

b) Gerekçeli kararın hüküm fıkrasına ayrı bir bent olarak (Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulanan A.A.Ü. Tarifesine göre belirlenen 2.725,00 TL vekalet ücretinin davacı idareden alınarak davalıya verilmesine) bendinin eklenmesine

c) Gerekçeli kararın hüküm fıkrasına ayrı bir bent olarak (Tespit edilen kamulaştırma bedelinin ödenmesine karar verilen 55.552,65 TL lik kısmına 6459 sayılı Yasa ile değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10/9. fıkrası uyarınca, davanın açılma tarihi olan 29.09.2017 tarihinden dört ay sonraki gün olan 30.01.2018 tarihinden ilk karar tarihi olan 11.05.2018 tarihine kadar yasal faiz uygulanmasına, üçer aylık vadeli hesapta nemalandırılmasına karar verilen 52.598,12 TL lik kısmına ise 30.01.2018 tarihinden kararın kesinleşme tarihine kadar yasal faiz uygulanmasına) bendinin eklenmesine,

hükmün böylece HMK'nun 370/2. maddesi uyarınca DÜZELTİLEREK ONANMASINA, HMK'nun 373/1. maddesi uyarınca kararın bir örneğinin Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi'ne GÖNDERİLMESİNE, davalıdan peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, temyiz eden davalı yararına yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 3.050,00-TL. vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine, 27/04/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/16288, Karar No: 2014/2706, Tarih: 03.02.2014

**9. Hukuk Dairesi         2013/16288 E.  ,  2014/2706 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : BURSA 8. İŞ MAHKEMESİ

TARİHİ : 29/11/2013

NUMARASI : 2013/42-2013/496

DAVA :Davacı vekili, davacı işçinin davalıya ait hastane işyerinde muvazaalı işlemlerle taşeron işçisi olarak çalıştırıldığını, muvazaanın tespit edildiğini, davacıya 6772 sayılı yasa uyarınca ilave tediye alacağının ödenmesinin gerektiğini belirterek, bu alacağın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Yerel mahkeme, isteği hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

1.Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2.Taraflar arasında ıslah harcı yatırılmasının gerekip gerekmediği konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Devletin, mahkemelerin faaliyetlerine karşılık olmak üzere harç pulu yapıştırılmak suretiyle aldığı paraya harç denir.

Mahkemelerin yürüttükleri yargısal faaliyet ve işlemler parasız değildir. Devlet, mahkemeleri işler bir şekilde hak arayanların hizmetinde tutabilmek için, bazı giderler yapar (hakim ve diğer memur aylıkları, bina gideri, kırtasiye ve demirbaş ücreti vs. gibi) bu giderlerin bir kısmı mahkemelerin faaliyetlerinden yararlananlardan harç olarak alınır.

Nitekim Yargıtay bir İçtihadı Birleştirme Kararında;

“Harcın, özel ve tüzel kişilerin, özel çıkarlarına ilişkin olarak kamu kuruluşlarının hizmetinden yararlanmaları karşılığında yaptıkları ödemeler olduğunu belirtmiştir” (7.12.1964 gün ve 3/5 Sayılı İçt.Birl.K. RG.12.l2.1964 sayı 11880).

Yine, başka bir İçtihadı Birleştirme Kararında;

“Harç, Devletin mahkemeler aracılığı ile yaptığı adli hizmete ondan yararlananların katkısıdır. Ancak yasada belirtilen durumlarda harç alınacağı biçiminde karar vermiştir”(16.11.1983 gün ve 5/6 sayılı İçt.Birl.K. RG.7.1.1984 sayı 18274 sh.5- 13).

Başvuru harcı; dava açılırken veya davaya müdahale, ihtiyati tedbir, ihtiyati haciz, delil tespiti talebinde bulunanlar tarafından peşin olarak ödenmesi gereken harçtır.