muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/2318, Karar No: 2014/21510, Tarih: 30.10.2014

**10. Hukuk Dairesi         2014/2318 E.  ,  2014/21510 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Muğla 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 28/11/2013

NUMARASI : 2009/561-2013/1476

Davaya konu uyuşmazlık, 6552 sayılı Kanun kapsamında yapılandırmaya tabi Kurum alacağına ilişkindir.

11.09.2014 tarihli ve 29116 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak, öngörülen istisnaları haricinde aynı tarih itibariyle yürürlüğe giren İş Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması ile Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına Dair 6552 sayılı Kanunun 81. maddesi ile 5510 sayılı Kanuna eklenen Geçici 60. maddesinin 1, 2, 3, 9 ve 19. fıkralarında; “(1)2014 yılı Nisan ve önceki aylara ilişkin olup bu maddenin yayımlandığı tarihten önce tahakkuk ettiği hâlde ödenmemiş olan;

a) Bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a), (b) ve (c) bentleri kapsamındaki sigortalılık statülerinden kaynaklanan, sigorta primi, emeklilik keseneği ve kurum karşılığı, işsizlik sigortası primi, sosyal güvenlik destek primi,

b) Bu maddeye göre yapılan başvuru tarihi itibarıyla ilgili mevzuatına göre ödenmesi imkânı ortadan kalkmamış isteğe bağlı sigorta primi ve topluluk sigortası primi,

c) Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından ilgili kanunları gereğince takip edilen damga vergisi, özel işlem vergisi ve eğitime katkı payı,

ç) 30/4/2014 tarihine kadar (bu tarih dâhil) bitirilmiş özel nitelikteki inşaatlar ile ihale konusu işlere ilişkin olup bu maddenin yayımlandığı tarihten önce Kurumca resen tahakkuk ettirilerek işverene tebliğ edildiği hâlde bu maddenin yayımlandığı tarih itibarıyla ödenmemiş olan; özel nitelikteki inşaatlar ile ihale konusu işlere ilişkin yapılan ön değerlendirme, araştırma veya tespitler sonucunda bulunan eksik işçilik tutarı üzerinden hesaplanan sigorta primi,

d) Bu Kanunun 60 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi kapsamında genel sağlık sigortalısı olanların genel sağlık sigortası primi,

e) Sosyal güvenlik kanunlarına göre emeklilik veya yaşlılık aylığı almakta iken 5335 sayılı Kanunun 30 uncu maddesinin ikinci fıkrası kapsamına giren kurum ve kuruluşlara ait işyerlerinde çalışmaları nedeniyle aylıkları kesilmesi gerekenlere, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihi takip eden ödeme dönemine kadar yersiz olarak ödendiği tespit edilen aylıklara ilişkin borç, asılları ile bu alacaklara ödeme sürelerinin bittiği tarihlerden bu maddenin yayımlandığı tarihe kadar geçen süre için Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutarın, bu maddede belirtilen süre ve şekilde ödenmesi hâlinde, bu alacaklara uygulanan gecikme cezası ve gecikme zammı gibi ferî alacakların tamamının tahsilinden vazgeçilir.

(2)30/4/2014 tarihine kadar (bu tarih dâhil) işlenen fiillere ilişkin olup bu maddenin yayımlandığı tarih itibarıyla ödenmemiş olan idari para cezası asıllarının %50’si ile bu tutara ödeme sürelerinin bittiği tarihlerden bu maddenin yayımlandığı tarihe kadar geçen süre için Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutarın, bu maddede belirtilen süre ve şekilde ödenmesi hâlinde idari para cezası asıllarının kalan %50’si ile idari para cezasına uygulanan gecikme cezası ve gecikme zammı gibi ferî alacaklarının tamamının tahsilinden vazgeçilir.

(3) Bu madde hükümlerinden yararlanmak isteyen borçluların;

a) Bu maddenin yayımlandığı tarihi izleyen ay başından itibaren; birinci fıkranın (d) bendinde belirtilen borçlular yedi ay içinde, diğer bentlerde belirtilen borçlular ise üç ay içinde Kuruma başvuruda bulunmaları,

b) İlk taksiti bu maddenin yayımlandığı tarihi izleyen ay başından itibaren; birinci fıkranın (d) bendinde belirtilen borçlular sekiz ay içinde, diğer bentlerde belirtilenler ise dört ay içinde, diğer taksitlerini ise ikişer aylık dönemler hâlinde azami on sekiz eşit taksitte ödemeleri, gerekir.

(9) Bu madde hükümlerinden yararlanmak isteyen borçluların, bu maddelerde belirtilen şartların yanı sıra dava açmamaları, açılmış davalardan vazgeçmeleri ve kanun yollarına başvurmamaları şarttır.

(19) Bakanlar Kurulu, bu maddede öngörülen başvuru ve ilk taksit ödeme sürelerini, bu maddenin birinci fıkrasının (d) bendinde belirtilen borçlular yönünden altı aya kadar, diğer borçlular yönünden ise bir aya kadar uzatmaya yetkilidir.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Yapılandırma hükümlerinden yararlanabilmek için açıklanan yasal düzenlemede belirtilen genel sağlık sigortası primi haricindeki alacaklar bakımından 31.12.2014, genel sağlık sigortası primi alacakları yönünden ise 30.04.2015 tarihine kadar Kuruma başvuruda bulunulması gerekmektedir.

Ayrıca, anılan maddenin 9. fıkrası hükmüne göre de, yapılandırma hükümlerinden yararlanmak isteyen borçluların, bu maddelerde belirtilen şartların yanı sıra dava açmamaları, açılmış davalardan vazgeçmeleri ve kanun yollarına başvurmamaları şarttır.

Mahkemece, yukarıda açıklanan ve karar tarihinden sonra yürürlüğe giren yasal düzenleme gereği, davaya konu borcun yapılandırma kapsamında bulunduğu gözetilmeli, bu çerçevede 6552 sayılı Kanunun tanıdığı alacakların yeniden yapılandırılması olanağından yararlanılıp yararlanılmadığı incelenmeli, yapılandırma başvuru süresinin bitiş tarihleri ile Geçici 60. maddenin 9. fıkrasının “Bu madde hükümlerinden yararlanmak isteyen borçluların, bu maddelerde belirtilen şartların yanı sıra dava açmamaları, açılmış davalardan vazgeçmeleri ve kanun yollarına başvurmamaları şarttır.” hükmü de göz önünde bulundurularak, yapılacak değerlendirmeye göre bir karar verilmelidir.

Bu hukuki olgu çerçevesinde, yeniden inceleme yapılmak üzere mahkeme hükmünün bozulmasına karar verilmesi gerekmektedir.

Bu hukuki olgu çerçevesinde, yeniden inceleme yapılmak üzere mahkeme hükmünün bozulmasına karar verilmesi gerekmektedir.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün sair hususlar incelenmeksizin yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 30.10.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/1725, Karar No: 2016/2539, Tarih: 09.03.2016

**5. Ceza Dairesi         2016/1725 E.  ,  2016/2539 K.**

**"İçtihat Metni"**

Dolandırıcılık ve 5809 sayılı Yasaya mulalefet suçlarından sanık ...'in yapılan yargılanması sırasında; Silivri Ağır Ceza Mahkemesiyle Çatalca Asliye Ceza Mahkemesi arasında oluşan olumsuz görev uyuşmazlığının giderilmesi ve yargı yerinin belirlenmesi istemiyle gönderilen dosya Yargıtay C.Başsavcılığından tebliğname ile daireye verilmekle incelenerek gereği düşünüldü:

İncelenen dosya içeriğine, sanığın üzerine atılan suçların niteliğine, iddianamede olayın anlatılış biçimine ve Silivri Ağır Ceza Mahkemesi kararındaki gerekçeye göre, yerinde görülmeyen Çatalca Asliye Ceza Mahkemesinin 21/05/2015 gün ve 2015/258 E. 2015/484 K. sayılı GÖREVSİZLİK kararının KALDIRILMASINA, dosyanın mahalline gönderilmesi için Yargıtay C.Başsavcılığına TEVDİİNE, 09/03/2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/6317, Karar No: 2016/11238, Tarih: 21.04.2016

**13. Hukuk Dairesi         2015/6317 E.  ,  2016/11238 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Tüketici Mahkemesi

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, 01.11.2004 tarihinde aracını... Alışveriş Merkezinin otoparkına parkettiğini, yanından ayrıldıktan sonra aracın sağ ön kapı kilidinin kırılarak bagaj kapısı açılıp içerisindeki tüm eşyalarının çalındığını, kendisinin estetik cerrah olduğunu ve ameliyatlarda kullandığı 8.000,00 TL değerindeki burun setinin de çalındığını, bu set olmadan ameliyat yapmasının mümkün olmadığını, ayrıca fotoğraf makinası, 2 çift ayakkabı, bir adet deri ceket ve bir adet takım elbisesinin de çalındığını, burun setinin çalınması ve yenisinin yurtdışından gelişinin zaman alıyor olması nedeniyle yapamayacağı ameliyatlar dolayısıyla da gelir kaybına uğrayacağını ileri sürerek maddi zararı toplamı 41.000,00 TL'nin davalılardan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalılar, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Davacı, eldeki dava ile gittiği alışveriş merkezinde aracından eşyalarının çalınması nedeniyle uğradığı maddi zararların tazminini istemiş, Mahkemece davacının, davasını ispatlayamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Ancak olay akabinde, sıcağı sıcağına polis tarafından tutulan tutanak ile davacının çalınan eşyaları belirlenmiştir. Hal böyle olunca, mahkemece olayın hemen ardından polis tarafından tutulan tutanakta belirtilen eşyaların çalındığı kabul edilmek suretiyle konusunda uzman bilirkişi ya da bilirkiş heyetinden söz konusu eşyaların 2. el değerlerinin tespiti yönünden rapor alınarak belirlenen miktar yönünden davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, değinilen bu yön gözardı edilerek yerinde olmayan gerekçe ile davanın tümden reddine karar verilmiş olması bozmayı gerektirir

SONUÇ: Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle davacının sair temyiz itirazlarının reddine, 2. bentte açıklanan nedenle hükmün davacı yararına BOZULMASINA, 21/04/2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/7194, Karar No: 2015/10687, Tarih: 12.05.2015

**21. Hukuk Dairesi         2014/7194 E.  ,  2015/10687 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, 1998-1999 yılları arasındaki ... sigortalılığının iptali ile aynı yıllardaki ... sigortalılığının geçerli sayılarak emekliliğe hak kazandığına karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir.

Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici nedenlere göre davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava; davacının 1998-1999 yıllarında ...sigortalısı olduğunun tespiti ve emekliliğe hak kazandığının istemine ilişkindir.

Mahkemece, davacının 1998-1999 yıllarında ... sigortalılığının iptali istemi ile açtığı davanın reddine ve 1.12.2011 tarihinde Kurumca emekli maaşı bağlandığından konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa'nın 10. maddesinde sigortalıların kayıt ve tescil işlemlerinde valilik, kaymakamlık, özel idare, belediye, muhtarlık ve nüfus idareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının,kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifleri ve birliklerinin,tarım kredi kooperatifleri ve birliklerinin, .... ve .... kayıtları esas alınacağı düzenlenmiştir.

Öte yandan ...sigortası kapsamında kesintisiz tarımsal faaliyetin bulunduğunun anlaşıldığı hallerde, gerek 506 ve gerekse 1479 sayılı Yasalar kapsamındaki kısa süreli çalışmaların 2926 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılığı tümden sona erdirmeyeceği, 2926 sayılı Yasanın 36 ve 10.maddesindeki şartların da gerçekleşmesi halinde 506 ve 1479 sayılı Yasalar kapsamındaki kısa süreli çalışmalar dışında kalan süreler bakımından ...sigortalısı olunduğunun kabulünün gerekeceği, 506 ve 1479 sayılı Yasalar kapsamındaki çalışmaların uzun süreli olduğu hallerde ise, tarımsal faaliyetin kesintiye uğradığının ve anılan çalışmaların sona ermesinden sonra, 2926 sayılı Yasa kapsamında sigortalılığın yeniden başlatılabilmesi için, doğrudan prim yatırılması veya aynı

Yasanın 36.maddesine göre ürün bedelinden tevkifat yapılması yoluyla yeniden kayıt ve tescil yolundaki iradenin ortaya konulması gerektiği dairemizin giderek Yargıtay'ın yerleşmiş görüşlerindendir.Bunun yanında 2926 sayılı Yasa'nın 5 ve 6.maddelerine göre ...sigortalılığının 506 ve 1479 sayılı Yasalar kapsamındaki kısa süreli çalışmaların başlamasından bir gün önce sona ereceğinin ve bu çalışmaların sona ermesinden bir gün sonra başlayacağının gözönünde bulundurulması gerekir.

Bir yıldan daha az süren zorunlu sigortalılık kapsamındaki çalışmalar kısa süreli olup, kesintisiz bir şekilde bir yıl veya daha fazla süren çalışmalar ise uzun süreli çalışmadır.

Bir yıldan daha az süren zorunlu sigortalılık kapsamındaki çalışmalar kısa süreli olup, kesintisiz bir şekilde bir yıl veya daha fazla süren çalışmalar ise uzun süreli çalışmadır.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının tarımsal faaliyeti nedeniyle 1.10.1997 tarihli giriş bildirgesi ile 1.10.1997 tarihinde .... sigortalısı olarak tescil edildiği , ilk olarak Kurum tarafından 1.10.1997-8.4.2002 tarihleri arasında ...sigortalısı olarak kabul edildiği, ancak 10.11.1998 tarihinden itibaren 51 gün 1999/1. döneminde ise 68 gün 506 Sayılı Yasaya tabi zorunlu sigortalı çalışmaları nedeniyle 9.11.1998 tarihinden itibaren .... sigortalılığının iptal edildiği, 1998-1999 yılları arası kısa süreli ... (5510/4-a) kapsamında çalışmalarının olduğu anlaşılmaktadır.

Somut olayda, tarımsal faaliyetin kesintisiz devam ettiği durumlarda kısa süreli zorunlu sigortalılık kapsamındaki çalışmaların tarım ... sigortalılığını kesmeyeceği hususu dikkate alınmadan sonuca gidilmesi hatalı olmuştur.

Yapılacak iş, davanın nitelikçe kamu düzenine ilişkin olduğu göz önünde bulundurarak öncelikle davacıya talebi mahkeme huzurunda açıklattırılarak ...'lı çalışmalarının iptalini mi yoksa ...'lı çalışmaları dışında 1.10.1997-8.4.2002 tarihleri arasında ...sigortalılığının tespitini mi istediği netleştirilerek, yukarıda belirtilen bilgilerle talebine göre inceleme yapılarak nizalı dönemlerde ...sigortalılığı yönünden anılan maddede belirtilen kayıtların olup olmadığını söz konusu kuruluşlardan, davacının adına kayıtlı gözüken taşınmazları kullanıp kullanmadığı veya arazi kiralayıp kiralamadığını araştırmak, tarımsal kredi kullanıp kullanmadığını belirlemek, dönemin köy muhtarı ve azalar ile yeterli bilgi ve görgüye sahip kişileri tanık olarak dinlemek, ayrıca zabıta aracılığıyla ayrıntılı araştırma yaptıktan sonra diğer bütün delilleri birlikte değerlendirerek ve ulaşılacak sigortalılık sürelerine göre 24.3.2009 tarihli tahsis talebi yönünden inceleme yapılarak sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 12/05/2015 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/2463, Karar No: 2007/3583, Tarih: 14.05.2007

5. Ceza Dairesi 2007/2463 E., 2007/3583 K.

**5. Ceza Dairesi 2007/2463 E., 2007/3583 K.**

**- MAĞDUR İLE ŞİKAYETÇİNİN DİNLENİLMESİ**- 5271 S. CEZA MUHAKEMESİ KANUNU [ Madde 236 ]

- 5320 S. CEZA MUHAKEMESİ KANUNUNUN YÜRÜRLÜK VE UYGULAMA ... [ Madde 8 ]

- 1412 S. CEZA MUHAKEMELERİ USULÜ KANUNU (MÜLGA) [ Madde 321 ]

**"İçtihat Metni"**

Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma ve nitelikli cinsel istismar suçlarından sanıklar Mustafa ve Erkin Hakim'in yapılan yargılanmaları sonunda; atılı suçlardan mahkümiyetlerine dair Salihli Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 14.12.2006 gün ve 2006/366 Esas, 2006/509 Karar sayılı hükmün süresi içinde Yargıtay'ca incelenmesi sanıklar müdafiileri ve sanık Erkin Hakim tarafından istenilmiş ve nitelikli cinsel istismar suçu yönünden de re'sen temyize tabi olduğundan dava evrakı C.Başsavcılığından tebliğname ile daireye gönderilmekle incelendi.

Sanıkların yasal süreden sonra vaki duruşma isteklerin CMUK'nun 318. maddesi uyarınca REDDİYLE, incelemenin duruşmasız yapılmasına karar verildikten sonra gereği düşünüldü;

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin soruşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya içeriğine göre yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine,

Ancak;

Suçların niteliğini belirlemeye etkisi nedeniyle mağdurun nüfus kaydı getirtilmeden noksan araştırmaya dayanılarak hüküm kurulması,

CMK'nun 236/2. maddesinin amir hükmü gereğince çocuk olduğu kabul edilen mağdurun dinlenmesi sırasında psikoloji, psikiyatri, tıp veya eğitim alanında uzman bir kişinin bulundurulması gerektiğinin gözetilmemesi,

Suçta kullanılan aracın iyiniyetli üçüncü kişilere ait olmamak koşuluyla müsaderesine karar verilebileceği nazara alınarak kayıt malikinin bu konuda dinlenmesi gerektiğinin düşünülmemesi,

Kanuna aykırı ve sanıklar müdafileri, sanık Erkin ve bu sanığın nitelikli cinsel istismar suçu yönünden resen temyiz itirazları bu nedenle yerinde görülmüş olduğundan, hükümlerin 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek CMUK.nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 14.05.2007 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/6310, Karar No: 2013/7297, Tarih: 07.06.2013

**(Kapatılan)14. Ceza Dairesi         2013/6310 E.  ,  2013/7297 K.**

**"İçtihat Metni"**

Kötü muamele suçundan sanık ...'ın yapılan yargılaması sonunda; atılı suçtan beraatine dair ... Sulh Ceza Mahkemesinden verilen 24.03.2011 gün ve 2010/67 Esas, 2011/43 Karar sayılı hükmün süresi içinde Yargıtayca incelenmesi O Yer Cumhuriyet Savcısı tarafından istenilmiş olduğundan dava evrakı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığından tebliğname ile Daireye gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:

Sanığın, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) aracılığıyla alınıp dosyaya eklenen nüfus kayıt örneğinden, hükümden sonra 01.04.2013 tarihinde öldüğü anlaşılmakla, 5237 sayılı TCK.nın 64/1 ve 5271 sayılı CMK.nın 223/8. maddeleri uyarınca mahkemesince bir karar verilmesi lüzumu;

Bozmayı gerektirmiş, O Yer Cumhuriyet Savcısının temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek CMUK.nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, Hakimler Savcılar Yüksek Kurulunun 15.06.2012 gün ve 347 sayılı kararı ile ... ilçesi adli teşkilatı kapatıldığından, dosyanın ... Sulh Ceza Mahkemesine gönderilmesi için Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 07.06.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/11539, Karar No: 2012/13504, Tarih: 09.07.2012

**10. Hukuk Dairesi         2012/11539 E.  ,  2012/13504 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

No :2-206

Davacı, sigortalılık başlangıç tarihinin tespiti ile 05.12.2011 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı almaya hak kazandığının tespitini istemiştir.

Mahkemece, ilâmında belirtildiği şekilde, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Kanunun geçici 7/1. maddesi hükmünde yer alan düzenleme ile genel olarak Kanunların geriye yürümemesi (geçmişe etkili olmaması) kuralı karşısında, davanın yasal dayanağının 506 sayılı Kanun ve giderek 79. maddesi olduğu kabul edilmelidir.

506 sayılı Kanunun 6. maddesinde ifade edildiği üzere “sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılmaz ve feragat edilemez” olması, sosyal güvenliğin Anayasal haklardan bulunması itibariyle, bu tür davaların “kamu düzeni” ile ilgili olması nedeniyle özel bir duyarlılıkla yürütülmesi ve kanıtların re’sen toplanması gereği vardır.

Dava; sigortalılık başlangıcının tespiti istemini içerir nitelikte olup, davacının 14.03.1983 tarihli işe giriş bildirgesi Kuruma verilmiş ise de, 506 sayılı Kanunun 108 maddesi uyarınca sigortalılık başlangıç tarihinin tespiti yönünde, salt işe giriş bildirgesinin verilmiş olması yeterli olmayıp, ayrıca, aynı Kanunun 2 ve 6 maddelerinde öngörüldüğü şekilde hizmet akdine dayalı olarak eylemli veya gerçek biçimde çalışmanın da varlığı gerekir. Başka bir anlatımla; yöntemince düzenlenip süresi içerisinde Kuruma verilen işe giriş bildirgesi kişinin işe girdiğini gösteren yazılı delil niteliğinde ise de, fiili çalışmanın ortaya konması açısından tek başına yeterli kabul edilemez.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 2011/21-575 Esas 2011/697 Karar sayılı hükmüne göre davacının çalıştığını ileri sürdüğü, işe giriş bildirgesini kuruma veren iş yerinin kurum dosyasından bildirilen adresinin sağlıklı biçimde araştırılması; iş yerinde tutulması gerekli dosyalardan, belge ve kanıtlardan yararlanılması; davalı Kurum nezdindeki çalışma dönemine ilişkin kayıtlar celp edilerek işe giriş bildirgesindeki kimlik bilgilerinin ve imzanın davacıya ait olup olmadığı, müfettiş raporlarının bulunup bulunmadığının tespit edilmesi; işe giriş bildirgesi üzerinde yaptırılacak grafolojik inceleme sonucuna göre bildirgedeki imza ve varsa fotoğrafın davacıya ait olup olmadığı, davacıya verilen sigorta sicil numarasının hangi yılın serilerinden olduğunun belirlenmesi; ücret bordrolarının sağlıklı biçimde temin edilmesi; sigortalının hangi işte hangi süre ile çalıştığının ve aynı dönemde iş yerinde çalışanların bulunup bulunmadığının saptanması; gerektiğinde komşu işyerlerinden o tarihte faaliyette bulunanlar ile bunların çalışanlarının, davacının birlikte çalıştığı kişilerin tanık sıfatıyla bilgilerine başvurulması; böylece gerçek çalışma olgusunun somut ve inandırıcı bilgilere dayalı biçimde ortaya konulması ve tüm deliller birlikte değerlendirilerek varılacak uygun sonuç çerçevesinde bir karar verilmesi gereklidir.

Mahkemece yapılacak iş; davacı adına düzenlenen işe giriş bildirgesindeki kimlik bilgilerinin davacıya ait olup olmadığı nüfus kaydı celbedilmek suretiyle saptanmalı, yaptırılacak grafolojik inceleme sonucuna göre işe giriş bildirgesindeki imzanın davacıya ait olup olmadığı,davacıya verilen sigorta sicil numarasının hangi yılın serilerinden olduğu saptanmaldır.Komşu işyeri araştırmasının eksik yapıldığı, inşa edilen binanın açık adresine göre ... tarafından yapılan 5 katlı binanın halen yerinde duruyorsa komşu işyerlerinin sahip ve çalışanları olarak çalışmasını bilebilecek durumdaki tanık anlatımlarına göre çalışmanın fiili ve gerçek olup olmadığı yöntemince araştırılarak, hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, yetersiz tanık anlatımına dayanılarak eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

Yukarıda açıklanan maddi ve hukuksal olgular araştırılmaksızın eksik araştırma ve incelemeye dayalı hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O hâlde, davalı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ:Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 09.07.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/27664, Karar No: 2015/29333, Tarih: 20.10.2015

**22. Hukuk Dairesi         2015/27664 E.  ,  2015/29333 K.**

**"İçtihat Metni"**

Y A R G I T A Y İ L A M I

MAHKEMESİ : İş Mahkemesi

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacının iş sözleşmesinin feshedildiği tarihte davacı ile aynı işi yaptığı ve diploma seviyesi daha düşük olduğu halde çalıştırılmaya devam edildiği ileri sürülen ..., :.... ve .... isimli işçilerin fesih tarihi itibari ile hangi görevde çalıştıklarını ve diploma seviyelerini gösteren belgeler ile sigortalı hizmet cetvellerinin ve şahsi sicil dosyalarının; aynı şekilde davacının diploma derecesini gösteren belgenin, yine ...., ...... ve ...... isimli işçilerin davalı işverende ya da alt işverende işe başladıkları tarihi gösteren işe giriş bildirgesi ile sigortalı hizmet cetvellerinin ve şahsi sicil dosyalarının incelenmesine ihtiyaç duyulduğundan getirtilip eklendikten sonra gönderilmesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 20.10.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.