muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/256, Karar No: 2024/237, Tarih: 15.05.2024

V. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl ve birleşen davada davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 18.04.2019 tarihli ve 2017/1399 Esas, 2019/669 Karar sayılı kararıyla; davalı kooperatifin bütün ortaklarına teslim konusunda herhangi bir taahhüdü ve kararının bulunmadığı, kooperatifin davacıya gönderdiği yazıların yönetim kurulu tarafından yükleniciye yaptırılan binaların yapım sürecinde üyelerin bilgilendirilmesi amacını taşıdığı ve herhangi bir taahhüt içermediği, kaldı ki böyle bir konuda yönetim kurulunun karar alıp ortaklara bildirmesinin de mümkün olmadığı, davacı ile aynı konumda bulunan üyelerin konutlarının da teslim edilmediği ve aynı statüde olan ortaklar arasında nispi eşitliğin sağlandığı gerekçesiyle diğer istinaf sebepleri incelenmeksizin asıl ve birleşen davada davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne ilk derece mahkemesi kararının düzeltilerek yeniden esas hakkında karar verilmesine, asıl ve birleşen davanın reddine karar verilmiştir.

VI. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Birinci Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl ve birleşen davada davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 23. Hukuk Dairesinin 17.11.2020 tarihli ve 2019/2199 Esas, 2020/3658 Karar sayılı kararı ile;

"...Asıl ve birleşen dava, kooperatif üyesine tahsis edilen konutun teslim edilmemesine dayalı kira kaybı bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararında da belirtildiği gibi davacıya kur’ada isabet eden villanın yer aldığı 43586 ada 2 parselde hiçbir villanın bitirilmediği, 3 parselde yer alan 14 adet villanın ise ortaklara tesliminin yapıldığı uyuşmazlık dışıdır.

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesince kooperatifin teslim tarihi konusunda bir taahhüdünün bulunmadığı, davacıya genel kurul kararlarına dayanmadan gönderilen yazıların bağlayıcı olmadığı, aynı durumda olan ortaklar arasında nisbi eşitliğin sağlandığı gerekçe gösterilerek davanın reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi'nin eşitliğe ilişkin tesbitleri dışındaki tesbitlerinde isabet bulunmaktadır. Ancak kooperatifin tüm ortaklarına eşit davranması Kooperatifler Kanunu'nun 23. maddesinin bir gereğidir. Kooperatif tarafından yapılacak inşaatların farklı parsellerde bulunması bu eşitliğin bozulmasına gerekçe olamaz, nisbi eşitliğin de somut olayda uygulanması mümkün değildir.

Hal böyle olunca aynı parselde olmasa bile davalı kooperatifin aynı statüdeki üyeleri arasında aynı kur’a da çekilen villaların bazı ortaklara teslim edildiği sabit olduğuna göre Ankara Bölge Adliye Mahkemesinin nisbi eşitlik ilkesi gerekçesiyle asıl ve birleşen davanın reddine karar vermesi usul ve yasaya aykırı görülmüş, ilk derece mahkemesi kararına karşı istinaf yoluna başvuran asıl ve birleşen davada davalı vekilinin diğer istinaf sebeplerinin incelenerek sonucuna göre bir hüküm kurulması için kararın bozulması gerekmiştir..." gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Bölge Adliye Mahkemesinin 22.06.2021 tarihli ve 2020/1976 Esas, 2021/972 Karar sayılı kararı ile; tapu iptali ve tescile, üyelik tespitine, tahsis hakkına dayalı davalarda olduğu üzere üyelik sıfatının devamına ve üyeliğe sıkı sıkıya bağlı talepler ile ilgili olan, diğer anlatımla üyenin parasal yükümlülükleri ile ilgisi bulunmayan uyuşmazlıklarda üyelik devam ettiği sürece zamanaşımı süresinin işlemeyeceği, somut olayda da talebin üyenin parasal yükümlülükleri ile ilgili olmayıp tahsis hakkına dayalı olduğu, dolayısıyla tahsis hakkına dayalı olarak talepte bulunulduğundan zamanaşımı süresinin işlemesinin mümkün olmadığı ve davalı vekilinin zamanaşımı yönünden istinaf başvurusunun yerinde görülmediği, davalı kooperatifin aynı statüdeki üyeleri arasında aynı kurada çekilen villaları bazı ortaklarına teslim ettiği, aynı konumda bulunan bir kısım üyelerin konutlarının tamamlanıp teslim edilmesi hâlinde eşitlik ilkesi uyarınca konutu teslim edilmeyen üyenin teslim tarihine kadar kira bedeli isteyebileceği, ortağın aidat borcu bulunmasının kira kaybı istemesine engel olmadığı, eşinden tüm hak ve borçları ile kooperatif ortaklığını devralan davacının önceki dönem için de kira kaybı isteyebileceği, davalı kooperatifin eşitsizliğin giderilmesi konusunda 31.05.2015 tarihli genel kurula kadar herhangi bir karar almadığı, sonraki genel kurullarda da konutu teslim edilen/edilmeyen ortaklar için farklı aidat miktarları belirlendiği dikkate alındığında davacının 31.05.2015 tarihli genel kurulun yapıldığı tarihe kadar kira bedeli talep edebileceği, emsal olarak gösterilen Ankara 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2012/111 Esas sayılı davasında villanın teslim tarihi olarak 31.07.2009 tarihi kabul edildiğinden bu tarihten itibaren kira bedeli istenebileceği, yapılan hesaplamaya göre asıl davada 31.07.2009 tarihinden dava tarihi olan 10.10.2014 tarihine kadarki dönem için 111.653,00 TL, birleşen davada ise asıl davanın açıldığı 10.10.2014 tarihinden 31.05.2015 tarihine kadar olan dönem için 16.867,00 TL talep edilebileceği, talep de gözetilerek kira kaybı için her ayın tahakkuk tarihinden itibaren yasal faiz istenebileceği, ilk kararda müddeabihe dâhil olmadığı hâlde talep aşılarak işlemiş faize hükmedilmesi nedeniyle kooperatif vekilinin bu yöne ilişkin istinaf başvurusunun kabulü gerektiği gerekçesiyle asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

C. İkinci Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararı süresi içinde taraf vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

2. Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin 27.06.2022 tarihli ve 2021/4934 Esas, 2022/3621 Karar sayılı kararı ile;

C. İkinci Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararı süresi içinde taraf vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

2. Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin 27.06.2022 tarihli ve 2021/4934 Esas, 2022/3621 Karar sayılı kararı ile;

“…1-Dosyadaki yazılara ve mahkemece uyulan bozma kararı gereğince inceleme yapılarak hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve bozmanın şümulü dışında kalarak kesinleşen cihetlere ait temyiz itirazlarının incelenmesi artık mümkün olmamasına göre asıl ve birleşen davada davacı vekilinin tüm; asıl ve birleşen davada davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan yerinde olmayan sair temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir.

2-Asıl ve birleşen dava, kooperatif üyesine tahsis edilen konutun teslim edilmemesine dayalı kira kaybı bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

TBK’nın 149 maddesi “Zamanaşımı, alacağın muaccel olmasıyla işlemeye başlar.

Alacağın muaccel olmasının bir bildirime bağlı olduğu hâllerde, zamanaşımı bu bildirimin doğurduğu günden işlemeye başlar “ hükmünü içermektedir. Asıl ve birleşen dava da davacı taraf kendisine kur’a da isabet eden konutun teslimini beklediğini bu süre zarfında oluşan kira kaybını istediğini ileri sürerek 2014 yılında asıl davayı açmakla teslim edilmeme nedeniyle isteyebileceği kira alacağını muaccel hale getirmiştir. Kira alacağı doğduğu aydan itibaren muaccel hale gelir, muacceliyetin başlangıç tarihi zamanaşımı süresinin de başlangıcıdır. Kooperatif ile üyesi arasındaki kira alacağı 5 yıllık zamanaşımına tabidir.

Bu durumda, davalı vekilinin zamanaşımı def’inin değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken Bölge Adliye Mahkemesince tahsis hakkına dayalı olan davada zamanaşımının işlemeyeceği gerekçesi doğru olmamış, kararın bozulması uygun görülmüştür…” gerekçesiyle karar bozulmuştur.

D. Bölge Adliye Mahkemesince Verilen Direnme Kararı

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; önceki karar gerekçesi yanında davacının kooperatif üyeliğine, diğer anlatımla tahsise sıkı sıkıya bağlı kazanç kaybı talebine ilişkin isteminin parasal yükümlülükle ilgisi olmadığından üyelik devam ettiği sürece zamanaşımına uğramayacağı, bu nedenle davalı vekilinin zamanaşımı def’inin yerinde görülmediği belirtilerek direnme kararı verilmiştir.

VII. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen direnme kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

VII. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen direnme kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Asıl ve birleşen davada davalı vekili; davacının kendisine kura ile isabet eden konutun teslimini beklediği süre zarfında oluşan kira kaybı istemiyle eldeki davayı açtığı 2014 yılında kira alacağının muaccel hâle geldiğini ve muacceliyet tarihi itibariyle beş yıllık zamanaşımı süresinin başladığını, gecikmeden dolayı kira alacağı davalarında, alacaklının talep veya dava için taşınmazın teslimini beklemek zorunda olmadığını, gecikme tazminatı alacağının her ay sonu itibariyle talep veya dava edilebileceğini ve zamanaşımının da buna göre belirlenmesi gerektiğini, davacının iddiası doğrultusunda kira tazminatı isteminin konusu her bir kiranın ait olduğu ayın sonunda talep edilebilir hâle geldiğini ve beş yıl sonra zamanaşımına uğradığını, mahkemece davanın tahsis hakkına dayalı olduğu ve zamanaşımının işlemeyeceği gerekçesiyle verilen kararın doğru olmadığını belirterek direnme kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Uyuşmazlık

Direnme yoluyla Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık; kooperatif üyesi olan davacının kendisine tahsis edilen konutun teslim edilmemesi nedeniyle mahrum kaldığı kira kaybı bedelinin tahsili istemiyle açtığı asıl ve birleşen davada, talebin kooperatif üyesinin tahsis hakkına mı, yoksa kooperatif ile üyesi arasındaki parasal yükümlülüklere ilişkin kira alacağına mı dayandığı, buradan varılacak sonuca göre mahkemece tahsis hakkına dayalı talepte bulunulduğundan zamanaşımı süresinin işlemesinin mümkün olmadığına ve asıl ve birleşen davada davalı kooperatif vekilinin ileri sürdüğü zamanaşımı def'inin yerinde görülmediğine dair yapılan tespitin doğru olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

D. Gerekçe

1. İlgili Hukuk

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 147 ve devamı maddeleri.

2. Değerlendirme

A) Asıl ve birleşen davada davacı vekilinin temyiz itirazları yönünden yapılan değerlendirmede:

Hukuki yarar dava şartı olduğu gibi, temyiz istemi için de gerekli bir şarttır. Bölge Adliye Mahkemesince asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne ilişkin verilen kararın taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine Özel Dairenin 27.06.2022 tarihli ve 2021/4934 Esas, 2022/3621 Karar sayılı bozma kararının birinci bendinde asıl ve birleşen davada davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddine karar verildiği, bozma kararından sonra mahkemece yapılan yargılama aşamasında asıl ve birleşen davada davacı vekilinin direnme kararı verilmesini talep ettiği gözetildiğinde, asıl ve birleşen davada davacı vekilinin direnme kararını temyizde hukuki yararı bulunmadığından temyiz itirazlarının hukuki yarar yokluğundan reddine karar vermek gerekmiştir.

B) Asıl ve birleşen davada davalı vekilinin temyiz itirazları yönünden yapılan değerlendirmede:

B) Asıl ve birleşen davada davalı vekilinin temyiz itirazları yönünden yapılan değerlendirmede:

1. Uyuşmazlığın çözümü için öncelikle konu ile ilgili kavram ve yasal düzenlemelerin irdelenmesinde fayda vardır.

2. Bilindiği üzere kooperatif, 1163 sayılı Kanun'un 1 inci maddesinde; “Tüzel kişiliği haiz olmak üzere ortaklarının belirli ekonomik menfaatlerini ve özellikle meslek veya geçimlerine ait ihtiyaçlarını işgücü ve parasal katkılarıyla karşılıklı yardım, dayanışma ve kefalet suretiyle sağlayıp korumak amacıyla gerçek ve tüzel kişiler tarafından kurulan değişir ortaklı ve değişir sermayeli ortaklıklar” şeklinde tanımlanmıştır.

3. Türk Hukuk Lûgatında da kooperatifin Kanun’da düzenlenen tanımı aynen muhafaza edilmiş; kooperatiflerin amaçlarına ve ortaklarının niteliklerine göre “tüketim kooperatifi”, “üretim kooperatifi”, “kredi kooperatifi”, “yapı kooperatifi” gibi çeşitli adlarla çalıştıkları belirtilmiştir (Türk Hukuk Lûgatı, Türk Hukuk Kurumu, Cilt I, Ankara 2021, s. 712).

4. Gerçek ve tüzel kişiler, ekonomik menfaatlerini ve ihtiyaçlarını sağlayıp korumak amacıyla kooperatiflere ortak olurlar. Bu amacın gerçekleştirilmesi doğrultusunda ortaklara katılma hakları, koruyucu haklar, malî haklar ve belli sayıda ortağın kullanabileceği haklar şeklinde birtakım haklar tanınmış, yükümlülük ve sorumluluklar getirilmiştir. Her ortağın sermaye payı taahhüt etme ve ödeme, aidat borçlarını zamanında ve eksiksiz ödeme, kooperatif ana sözleşmesinde hüküm bulunması hâlinde bilanço açıklarının kapatılması için ek ödeme yükümlülüğü ve sır saklama yükümlülüğü vardır.

5. Bu aşamada “zamanaşımı” konusuna kısaca değinecek olursak; Özel Hukukta teknik bir kavram olan “zamanaşımı” genel olarak alacak hakkının belli bir süre kullanılmaması yüzünden, dava edilebilme niteliğinden yoksun kalmasını ifade etmektedir. Türk Hukuk Lûgatında da “Yasanın belirlediği koşullar altında bir sürenin geçmesi üzerine bir hak kazanma ya da bir yükümden kurtulma yolu” olarak tanımlanmıştır (Türk Hukuk Lûgatı, Türk Hukuk Kurumu, Cilt I, Ankara 2021, s. 1244).

6. Zamanaşımının sonucu; alacak hakkına son verme değil, onu eksik borç hâline getirme olarak ortaya çıkmaktadır. Zamanaşımına ilişkin düzenlemelerin temelinde iddia edilen alacağın aradan uzun zaman geçmiş olmasına rağmen kullanılmaması karşısında borçlunun oldukça uzak geçmişte kalan bir borçtan doğabilecek ihtilâflara karşı korunması, kendi alacağına karşı uzun süre kayıtsız kalan kimsenin bu hakkının artık korunmaya layık olmadığını kabul etmiş sayılması yatmaktadır.

6. Zamanaşımının sonucu; alacak hakkına son verme değil, onu eksik borç hâline getirme olarak ortaya çıkmaktadır. Zamanaşımına ilişkin düzenlemelerin temelinde iddia edilen alacağın aradan uzun zaman geçmiş olmasına rağmen kullanılmaması karşısında borçlunun oldukça uzak geçmişte kalan bir borçtan doğabilecek ihtilâflara karşı korunması, kendi alacağına karşı uzun süre kayıtsız kalan kimsenin bu hakkının artık korunmaya layık olmadığını kabul etmiş sayılması yatmaktadır.

7. Zamanaşımına uğrayan alacağın tahsili hususunda devlet kendi gücünü kullanmaktan vazgeçmekte, böylece söz konusu alacağın ödenip ödenmemesi keyfiyeti borçlunun iradesine bırakılmaktadır. Şu hâlde zamanaşımına uğrayan alacak ortadan kalkmamakla beraber artık doğal bir borç (Obligatio naturalis) hâline gelmektedir. Ancak belirtmek gerekir ki, alacağın salt zamanaşımına uğramış olması, onun eksik bir borca dönüşmesi için yeterli olmayıp borçlunun kendisine karşı açılmış olan alacak davasında alacaklıya yönelik bir def'i de bulunması gerekir. Yargıtayın istikrar kazanmış uygulamalarına göre, zamanaşımı hukuki niteliği itibariyle, maddi hukuktan kaynaklanan bir def'i olup usul hukuku anlamında ise bir savunma aracıdır.

8. Nitekim aynı ilkeler Hukuk Genel Kurulunun 02.11.2022 tarihli ve 2020/(15)6-609 Esas, 2022/1424 Karar; 24.06.2021 tarihli ve 2017/(23)15-3136 Esas, 2021/842 Karar; 04.03.2021 tarihli ve 2020/(21)-10-196 Esas, 2021/195 Karar sayılı kararlarında da benimsenmiştir.

9. Kooperatifler Hukukundan kaynaklanan ve kooperatif ile üyesi arasındaki ilişkilerden doğan uyuşmazlıklarda uygulanması gereken 6098 sayılı Kanun'un 147/4 üncü maddesi (mülga 818 sayılı Kanun md. 126/4) uyarınca bir ortaklıkta, ortaklık sözleşmesinden doğan ve ortakların birbirleri veya kendileri ile ortaklık arasındaki; bir ortaklığın müdürleri, temsilcileri, denetçileri ile ortaklık veya ortaklar arasındaki alacaklardan kaynaklanan uyuşmazlıklarda zamanaşımı süresi beş yıldır.

10. Anılan madde ile ortakların kendi aralarındaki ya da ortak ile kooperatif arasındaki davalarda başka bir anlatımla ortaklıkların iç ilişkilerinden doğan alacaklardan kaynaklanan uyuşmazlıklarda beş yıllık zamanaşımı süresinin uygulanacağı düzenlenmiştir.

10. Anılan madde ile ortakların kendi aralarındaki ya da ortak ile kooperatif arasındaki davalarda başka bir anlatımla ortaklıkların iç ilişkilerinden doğan alacaklardan kaynaklanan uyuşmazlıklarda beş yıllık zamanaşımı süresinin uygulanacağı düzenlenmiştir.

11. Türk Borçlar Kanunu'nun 149 uncu maddesine göre zamanaşımı süresi, alacağın muaccel olduğu tarihten itibaren işlemeye başlar. Aynı Kanun'un 90 ıncı maddesi uyarınca da ifa zamanı taraflarca kararlaştırılmadıkça veya hukuki ilişkinin özelliğinden anlaşılmadıkça her borç, doğumu anında muaccel olur. Sözleşmeden doğan borçlarda zamanaşımının işlemeye başlaması için alacağın muaccel (istenebilir) olması yeterlidir. Alacaklı, alacağının varlığından haberdar olmasa dahi, alacağın muaccel olmasıyla birlikte zamanaşımı süresi işler. Borcun ifası bir süreye bağlanmışsa, alacak sürenin dolması ve ifa gününün gelmesiyle muaccel olur, o günden itibaren de zamanaşımı işler. Alacağın muacceliyeti alacaklının bir bildirimine (ihbarına) bağlı ise, zamanaşımı bu bildirimin yapılabileceği günden itibaren işlemeye başlar (6098 sayılı Kanun md. 149/2).

12. Tüm bu açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde; asıl ve birleşen davada kooperatif üyesi olduğunu belirterek davalı tarafından 12.11.2006 tarihinde yapılan kura çekiminde kendisine isabet eden konutun teslim edilmemesi nedeniyle mahrum kaldığı kira kaybı bedelini isteyen davacının talebinin, tahsis hakkının özünün korunmasına ilişkin olmayıp, tahsis hakkının kullanılmasından kaynaklanan nispi nitelikteki parasal bir istemden doğduğu anlaşılmaktadır. Başka bir anlatımla asıl ve birleşen davada davacı, kooperatif üyeliğine ve tahsise sıkı sıkıya bağlı herhangi bir talepte bulunmamaktadır, aksine kendisine kişisel bir hak sağlayan kira alacağını istemektedir.

13. Bu durumda kooperatif ile üyesi arasındaki kira kaybı alacağına ilişkin eldeki davada uygulanması gereken zamanaşımı süresi 6098 sayılı Kanun'un 147/4 üncü maddesinde (mülga 818 sayılı Kanun md. 126/4) düzenlenen beş yıllık süreye göre değerlendirilmelidir. Asıl ve birleşen davada istenen kira kaybı alacağı için uygulanacak olan beş yıllık zamanaşımı süresi, alacağın muaccel olduğu tarihten itibaren işlemeye başlayacaktır. Davacı asıl davayı açtığı 2014 yılında konutun teslim edilmemesi nedeniyle isteyebileceği kira alacağını muaccel hâle getirmiştir.

14. Şu hâlde; mahkemece asıl ve birleşen davada davalı kooperatif vekilinin ileri sürdüğü zamanaşımı def'i değerlendirilerek hâsıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, talebin tahsis hakkına dayandığı ve tahsis hakkına dayalı talepte bulunulduğundan zamanaşımı süresinin işlemeyeceği gerekçesiyle davalı vekilinin zamanaşımı def'inin yerinde görülmediği belirtilerek işin esasına yönelik hüküm kurulması doğru olmamıştır.

14. Şu hâlde; mahkemece asıl ve birleşen davada davalı kooperatif vekilinin ileri sürdüğü zamanaşımı def'i değerlendirilerek hâsıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, talebin tahsis hakkına dayandığı ve tahsis hakkına dayalı talepte bulunulduğundan zamanaşımı süresinin işlemeyeceği gerekçesiyle davalı vekilinin zamanaşımı def'inin yerinde görülmediği belirtilerek işin esasına yönelik hüküm kurulması doğru olmamıştır.

15. Hukuk Genel Kurulunda yapılan görüşmeler sırasında; ıslahın yeni veya ek bir dava olmayıp, usulî bir hatanın düzeltilmesi veya eksikliğin tamamlanması mahiyetinde olduğu, nitekim 24.05.2019 tarihli ve 2017/8 Esas, 2019/3 Karar sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararında da ıslah ile arttırılan kısmın ek dava olmadığının aynen kabul edildiği, ıslah edilen kısım bakımından zamanaşımının işleyeceğine ilişkin yasal bir düzenleme bulunmadığını, ıslahla arttırılan kısma yönelik talebin zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle reddedilmesi hâlinde, hak arama hürriyeti engellenerek hak ihlâllerinin doğacağını, bu nedenle kısmi ıslahın yeni bir dava olmadığı da dikkate alınarak asıl davanın açılmasıyla zamanaşımının tüm alacak bakımından kesildiğinin kabul edilmesi suretiyle direnme kararının bu değişik gerekçe ile onanması gerektiği görüşü ileri sürülmüş ise de, bu görüş yukarıda açıklanan nedenlerle Kurul çoğunluğu tarafından benimsenmemiştir.

16. Hâl böyle olunca Hukuk Genel Kurulunca da benimsenen Özel Daire bozma kararına uyulması gerekirken önceki hükümde direnilmesi doğru olmamıştır.

17. Bu nedenle direnme kararı bozulmalıdır.

VIII. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1- A) bendinde belirtilen nedenlerle asıl ve birleşen davada davacı vekilinin temyiz itirazlarının hukuki yarar yokluğundan oybirliğiyle REDDİNE,

2- B) bendinde belirtilen nedenlerle asıl ve birleşen davada davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile direnme kararının Özel Daire bozma kararında gösterilen nedenlerden dolayı 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesi gereğince oyçokluğuyla BOZULMASINA,

İstek hâlinde temyiz peşin harcının yatıranlara geri verilmesine,

Dosyanın 6100 sayılı Kanun’un 373 üncü maddesinin ikinci fıkrası uyarınca Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesine gönderilmesine,

15.05.2024 tarihinde kesin olarak karar verildi.

"K A R Ş I O Y"

Değerli çoğunlukla aramızdaki uyuşmazlık konusu; kooperatif üyesi tarafından kooperatif aleyhine fazlaya ilişkin hakları saklı tutulmak kaydıyla açılan kira tazminatı davasında, ıslah edilen kısım bakımından zamanaşımının gerçekleşip gerçekleşmeyeceğine ilişkindir.

Bölge Adliye Mahkemesi, davacının kooperatif üyeliğinin devam ettiği, tahsis hakkına dayalı alacağın zamanaşımına uğramayacağı gerekçesiyle direnme kararı vermiştir. Özel Daire ise ıslah edilen kısmın zamanaşımına uğrayacağı görüşündedir. Çözümlenmesi gereken husus ıslah edilen kısım bakımından zamanaşımı def'inin dinlenip dinlenmeyeceği noktasındadır.