muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/21078, Karar No: 2019/6834, Tarih: 28.03.2019

Kategorik olarak, belirli bir tür davanın veya belirli kişilerin açtığı davaların baştan belirli veya belirsiz alacak davası olduğundan da söz edilemez. Her bir davaya konu alacak bakımından, belirsiz alacak davasına ilişkin ölçütlerin somut olaya uygulanarak, belirleme yapılması gereklidir.

Hakime alacak miktarının tayin ve tespitinde takdir yetkisi tanındığı hallerde (Örn: 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu md 50, 51,56), hakimin kullanacağı takdir yetkisi sonucu alacak belirli hale gelebileceğinden, davacının davanın açıldığı tarih itibariyle alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin imkansız olduğu kabul edilmelidir. Örneğin, iş hukuku uygulamasında, Yargıtayca, fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının yazılı belgelere ve işyeri kayıtlarına dayanmayıp, tanık anlatımlarına dayanması halinde, hesaba esas alınan süre ve alacağın miktarı nazara alınarak takdir edilecek uygun oranda hakkaniyet indirimi yapılması gerekliliği kabul edilmektedir. Bu halde, tanık anlatımlarına dayanılarak hesaplanan alacak miktarından hakimin takdir yetkisine bağlı olarak yapılacak indirim oranı baştan belirli olmadığından, alacak belirsiz kabul edilmelidir.

6100 sayılı Kanun ile birlikte, yukarıda belirtilen çerçevede belirsiz alacak davası açma imkanı tanınarak, belirsiz alacaklar bakımından hak arama özgürlüğü genişletilmiş; bununla bağlantılı olarak da hukuki yarar bulunmadan kısmi dava açma imkanı sınırlandırılmakla birlikte, tamamen kaldırılmamıştır.

Zaman zaman, 6100 sayılı Kanun ile birlikte kabul edilen belirsiz alacak davası ile kısmi davaya ilişkin yeni düzenlemedeki sınırın tam olarak tespit edilemediği, birinin diğeri yerine kullanıldığı görülmektedir. Oysa bu iki davanın amacı ve niteliği ayrıdır. Alacak, belirli veya belirlenebilir ise, belirsiz alacak davası açılamaz; ancak şartları varsa kısmi dava açılması mümkündür.

Kanunun kısmi dava açma imkanını sınırlamakla birlikte tamamen ortadan kaldırmadığı da gözetildiğinde, belirli alacaklar için, belirsiz alacak davası açılamasa da, şartları oluştuğunda ve hukuki yarar bulunduğunda kısmi dava açılması mümkündür. Aksi halde, sadece ya belirsiz alacak davası açma veya belirli tam alacak davası açma şeklinde iki imkandan söz edilebilir ki, o zaman da kısmi davaya ilişkin 6100 sayılı Kanunun 109. maddesindeki hükmün fiilen uygulanması söz konusu olamayacaktır. Çünkü, belirsiz alacak davasında zaten belirsiz alacak davasının sağladığı imkanlardan yararlanarak dava açılabilecek; şayet alacak belirli ise de, o zaman sadece tam eda davası açılabilecektir. Oysa kanun koyucunun abesle iştigal etmeyeceği prensibi gereği, anılan maddeyle kısmi davaya ilişkin düzenleme yapıldığı düşünülerek ve Kanundaki sınırlamalara dikkat edilerek kısmi dava açılabilecektir.

Bu noktada şu da açıklığa kavuşturulmalıdır ki, şartları bulunmadığı halde dava dilekçesinde davanın belirsiz alacak davası olarak açıldığı durumda davacıya herhangi bir süre verilmeden hukuki yarar yokluğundan davanın reddi yoluna gidilmelidir. Çünkü, alacağın belirlenebilmesi mümkün iken, böyle bir davanın açılmasına Kanun izin vermemiştir. Böyle bir durumda, belirsiz alacak davası açmakta hukuki yarar yokluğundan dava reddedilmeli, ek bir süre verilmemelidir. Zira, burada talep açıktır, bu sebeple 6100 sayılı Kanunun 119/1-ğ maddesinin uygulanarak süre verilmesi mümkün değildir. Aslında açılmaması gerektiği halde belirsiz alacak davası açılmış olduğundan, bu konudaki eksiklik de süre verilerek tamamlanamayacağından, dava hukuki yarar yokluğundan reddedilmelidir. Buradaki hukuki yarar, sonradan tamamlanacak nitelikte bir hukuki yarar değildir. Çünkü, dava açıldığında o sırada mevcut olmayan hukuki yarar, bunun da açıkça mahkemece bilindiği bir durumda, tamamlanacak bir hukuki yarar değildir. Aksinin kabulü, aslında açık olan talep sonucunun süre verilerek davacı tarafından değiştirilmesi ve bulunmayan hukuki yararın sağlanması için davacıya ek imkan sağlanması anlamına gelecektir ki, buna usûl bakımından imkan yoktur. Böyle bir durum taraflar arasındaki eşitlik ilkesine de aykırı olacaktır (H. .../O. .../M. Özekes, Medeni Usul Hukuku, 14. Bası, ... 2013, s. 454). Bunun yanında, şayet açılan davada asgari bir miktar gösterilmişse ve bunun alacağın bir bölümü olduğu anlaşılmakla birlikte, belirsiz alacak davası mı yoksa belirli alacak olmakla birlikte kısmi dava mı olduğu anlaşılamıyorsa, bu durumda 6100 sayılı Kanunun 119/1-ğ maddesinin aradığı şekilde açıkça talep sonucu belirtilmemiş olacaktır. Talep, talep türü ve davanın niteliği açıkça anlaşılamıyorsa, talep muğlaksa, aynı Kanunun 119/2 maddesi gereğince, davacıya bir haftalık kesin süre verilerek talebinin belirsiz alacak davası mı, yoksa kısmi dava mı olduğunun belirtilmesi istenmelidir. Verilen bu süreden sonra, davacının talebini açıklamasına göre bir yol izlenmelidir. Eğer talep, davacı tarafından belirsiz alacak davası şeklinde açıklanmış olmakla birlikte, gerçekte belirsiz alacak davası şartlarını taşımıyorsa, o zaman yukarıdaki şekilde hareket edilmeli, hukuki yarar yokluğundan dava reddedilmelidir. Açıklamadan sonra talep belirsiz alacak davası şartlarını taşıyorsa, bu davanın sonuçlarına göre, talep kısmi davanın şartlarını taşıyorsa da kısmi davanın sonuçlarına göre dava yürütülerek karar verilmelidir (Dairemizin 31.12.2012 tarih 2012/30463 esas 2012/30091 karar sayılı kararı).

6100 sayılı Kanun'un 110. maddesinde düzenlenen, davacının aynı davalıya karşı birbirinden bağımsız birden fazla asli talebini aynı dava dilekçesinde ileri sürmesi olarak tanımlanan davaların yığılması (objektif dava birleşmesi) halinde, talep sayısı sayısı kadar dava bulunduğu kabul edildiğinden ve aynı Kanunun 297/2. maddesi uyarınca da her bir talep bakımından ayrı ayrı hüküm verilmesi gerektiğinden, bu durumda da dava dilekçesinde ileri sürülen taleplerin belirsiz alacak olup olmadığının her bir talep bakımından ayrı ayrı değerlendirilmesi gerekecektir.

Tüm bu açıklamalar sonucunda şunu belirtmek gerekir ki, iş hukukundan kaynaklanan alacaklar bakımından baştan belirli veya belirsiz alacak davası şeklinde belirleme yapmak kural olarak doğru ve mümkün değildir. Bu sebeple iş hukukunda da belirsiz alacak davasının açılabilmesi, bu davanın açılması için gerekli şartların varlığına bağlıdır. Eğer bu şartlar varsa, iş hukukunda da belirsiz alacak davası açılabilir, yoksa açılamaz (C. Simil, Belirsiz Alacak Davası, I. Bası, ... 2013, s. 414). Keza aynı şey kısmi dava için de söz konusudur.

İş Hukukundan kaynaklanan davalarda sıkça karşılaşıldığı üzere, taraflar arasında çalışma süresi ve ücret miktarı yönlerinden uyuşmazlık bulunması, alacağı belirsiz hale getirmez. Keza, işçi çalışma süresini ve ücretini belirleyebilmektedir. İşçinin ne zamandan beri çalıştığını veya ücretinin ne kadar olduğunu bilmemesi hayatın olağan akışına da aykırıdır. İşçinin kendisinin bilmediği çalışma süresini, tanıkların bildiğini veya bilirkişinin bileceğini farzetmek ispat kurallarına da aykırıdır. Keza tarafın yeterli şekilde somutlaştırıp kendisinin bilgisinde dahi olmadığını belirttiği bir hususun mahkemece bilinmesini beklemek de mümkün değildir.

İşverenin maddi hukuktan doğan yükümlülüklerini (belge ve bordro düzenleme gibi) yerine getirmemesi, tuttuğu belgelerin gerçeği yansıtmaması, davadan önce işçinin alacaklarını inkar etmesi ya da ikrar etmekle beraber yerine getirmemesi davacıya kural olarak belirsiz alacak davası açma imkanını vermez. İşçi bu durumlarda dahi, alacağının miktarını veya değerini belirleyebiliyorsa, belirsiz alacak davası açamaz(Simil, s. 412).

Somut uyuşmazlıkta, dava dilekçesinde davanın belirsiz alacak davası türünde açıldığı belirtilerek miktarı tam ve kesin olarak belirlendiğinde arttırılmak üzere 100,00'er TL kıdem ve ihbar tazminatı ile toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan vardiya tazminat alacağı ve ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacağı talebinde bulunulmuştur. Mahkemece de dava belirsiz alacak davası olarak görülerek kıdem tazminatına taleple bağlı kalınarak fesih ve dava tarihinden; ihbar tazminatının tamamına ise dava tarihinden faiz yürütülmüştür. Açıklanan nedenle, davalı temyizi yönünden hüküm altına alınan alacakların belirsiz alacak davası ile istenip istenemeyeceğinin irdelenmesi gerekmektedir.

Kıdem ve ihbar tazminatı alacakları bakımından davacı, çalışma süresini, kendisine en son ödenen aylık ücret miktarını, tazminat hesaplamasına esas alınacak aylık ücrete ek para veya parayla ölçülebilen sosyal menfaatleri belirleyebilecek durumdadır. Nitekim; Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda da, son ücret bordrosundaki çıplak brüt ücret esas alınarak kıdem ve ihbar tazminatı alacaklarının hesaplandığı,davacıya ayni olarak ödenen herhangi bir sosyal menfaat da bulunmadığının belirlendiği görülmektedir.

Uyuşmazlık konusu vardiya tazminat alacağı bakımından ise davacı; sendikaya üye olduğu ve toplu iş sözleşmesinden yararlanabileceği tarihi, çalışma süresini, ödenen çıplak ücreti, toplu iş sözleşmesi gereği alması gerektiğini iddia ettiği aylık vardiya tazminatı miktarını işyerinde uygulanan toplu iş sözleşmesi hükümleri gereğince belirleyebilecek durumdadır.

Bu halde talep edilen bu alacak kalemleri belirsiz alacak değildir. Dava konusu edilen bu alacakların gerçekte belirlenebilir alacak olmaları ve belirsiz alacak davasına konu edilemeyecekleri anlaşılmakla toplu iş sözleşmesinden kaynaklı vardiya tazminatı alacağı ile kıdem ve ihbar tazminatı alacakları yönünden hukuki yarar yokluğundan davanın usulden reddi gerekirken, yazılı şekilde esasa girilerek karar verilmesi hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.

3- Ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacağı bakımından davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasında bir isabetsizlik bulunmamakta ise de; Mahkemece hüküm yerinde bu alacağın net mi yoksa brüt mü olduğunun belirtilmemesi ve davada tek davalı bulunmasına karşın hüküm yerinde infazda tereddüt yaratacak şekilde ''davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsil''e yönelik hüküm kurulması hatalı olup ayrıca bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebeplerden BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının talep halinde davalıya iadesine, 28.03.2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/4489, Karar No: 2016/13631, Tarih: 22.12.2016

**12. Ceza Dairesi         2016/4489 E.  ,  2016/13631 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Karar tarihi : 12/12/2014

Ek karar tarihi : 05/01/2015

Suç : Taksirle yaralama

Hüküm : TCK'nın 89/1-2-b-e , 62/1, 51/1-d, 50/6. maddeleri uyarınca mahkumiyet ve katılan lehine vekalet ücretine hükmedilmesine ilişkin ek karar

Taksirle yaralama suçundan sanığın mahkumiyetine ilişkin hüküm üzerine katılan vekilinin talebi ile katılan yararına vekalet ücretine hükmedilmesine ilişkin ek karar, sanık tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Taksirle yaralama suçundan yargılanan sanık hakkında, mahkemece, sanığın ve katılan vekilinin yüzüne karşı 12/12/2014 tarihinde mahkumiyet kararı verildiği, kararın temyiz edilmediği ancak katılan vekili tarafından 29/12/2014 tarihli dilekçe ile, sanık hakkında mahkumiyet kararı verilmesine rağmen, katılan lehine vekalet ücretine hükmedilmediğinden bahisle maddi hatanın düzeltilmesi talebinde bulunulduğu, mahkemenin 05/01/2015 tarihli ek kararıyla, katılanın kendisini vekil ile temsil ettirdiği gerekçesiyle sanık aleyhine katılan yararına vekalet ücretinin takdirine ilişkin ek kararın CMK’nın 223. maddesinde düzenlenen hüküm niteliğinde olmadığı ve temyiz istemine konu edilemeyeceği anlaşılmakla, dosyanın incelenmeksizin mahkemesine iadesinin temini için Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 22/12/2016 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/1653, Karar No: 2018/2436, Tarih: 12.07.2018

**16. Ceza Dairesi         2018/1653 E.  ,  2018/2436 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ağır Ceza Mahkemesi

Suç : Silahlı terör örgütüne bilerek ve isteyerek yardım etme

Hüküm : TCK'nın 220/7 maddesi yollamasıyla 314/2, 220/7, 3713 sayılı Kanunun 5/1, 35/2, 62, 58/7-9, 53, 63 maddeleri uyarınca mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre Cumhuriyet savcısının ve sanık müdafiinin yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine, ancak;

1- Gerekçeli karar başlığında suç adının “Silahlı terör örgütüne bilerek ve isteyerek yardım etme” yerine “Silahlı terör örgütüne üye olma” olarak yazılması,

2- Sanık hakkında silahlı terör örgütüne bilerek ve isteyerek yardım etme suçundan ceza tayini sırasında TCK’nın 314/3 madde yollamasının karar yerinde yazılmaması,

3- Sanık hakkında ceza tayin edilirken TCK’nın 35/2 maddesi gereği ¼ oranında indirim yapılırken sehven “iki yıl dokuz ay yirmi iki gün” yerine “iki yıl on beş gün” hapis cezası yazılıp ardından bu hesap üzerinden TCK’nın 62. maddesi gereğince 1/6 oranında indirim yapılarak "2 yıl 4 ay 3 gün" yerine “1 yıl 15 ay 33 gün” olarak yazılması suretiyle eksik ceza tayini,

4- Anayasa Mahkemesinin 24.11.2015 tarih ve 29542 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 08.10.2015 tarih, 2014/140 Esas 2015/85 Karar sayılı kararı ile TCK'nın 53. maddesindeki bazı düzenlemelerin iptal edilmiş olması nedeniyle bu karar doğrultusunda hüküm kurulmasında zorunluluk bulunması,

5- Silahlı terör örgütüne bilerek ve isteyerek yardım etme suçundan hüküm tesis edilirken koşulları oluşmayan TCK’nın 58/9 maddesinin uygulanmayacağının gözetilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş olduğundan, hükmün 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak yeniden yargılama yapılması gerektirmeyen bu hususların aynı Kanunun 322. maddesi uyarınca düzeltilmesi mümkün bulunduğundan, hükmün 4. fıkrasından "2 yıl 15 gün hapis cezası" kısmı çıkartılarak yerine "2 yıl 9 ay 22 gün hapis cezası" ve 5. fıkrasından “1 yıl 15 ay 33 gün hapis cezası” kısmı çıkartılarak yerine “2 yıl 4 ay 3 gün” hapis cezası yazılması ve hükümdeki 58/9. maddesinin uygulanmasına ilişkin kısmın çıkartılması suretiyle sair yönleri usul ve kanuna uygun bulunan hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 12.07.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/7859, Karar No: 2008/9438, Tarih: 09.07.2008

4. Hukuk Dairesi 2007/7859 E., 2008/9438 K.

**4. Hukuk Dairesi 2007/7859 E., 2008/9438 K.**

**- MANEVİ TAZMİNAT

- MANEVİ TAZMİNATIN BÖLÜNMEZLİĞİ**- 818 S. BORÇLAR KANUNU [ Madde 41 ]

- 818 S. BORÇLAR KANUNU [ Madde 47 ]

**"İçtihat Metni"**

Davacı Mehmet vekili avukat Ayçan tarafından, davalı Yücel vd.leri aleyhine 02.05.2003 gününde verilen dilekçe ile manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 26.12.2006 günlü kararın Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili ve bir kısım davalılar vekili taraflarından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, yargı kararının uygulanmaması nedeniyle manevi tazminat istemine ilişkindir.

Davacı, TRT Kurumu Genel Müdürlüğü'nde yayın denetleme kurulu üyesi iken unvanının uzman denetçi olarak değiştirilmesi işleminin iptali için idare mahkemesinde açtığı davada verilen yürütmeyi durdurma ve iptal kararının uygulanmadığını ileri sürmüştür.

Davalılar ise, dava konusu edilen idare mahkemesi kararlarının gereğinin infazında hukuki ve maddi imkansızlık söz konusu olduğu için yerine getirilmediğini, bu nedenle de kusur ve sorumluluklarının olmadığını savunmuşlardır.

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, karar, davacı ve davalılar Yücel, Savaş, Şener ve Yalçın tarafından temyiz edilmiştir.

Dava konusu olayda; davacı, Türkiye Radyo Televizyon Kurumu Genel Müdürlüğünde Yayın Denetleme Kurulu Üyesi olarak görev yaptığı sırada, TRT Kurumunun Kuruluş ve Görev Yönetmeliğinde değişiklik yapılmış ve Yayın Denetleme Kurulu Başkanlığı, Yayın Denetleme Dairesi Başkanlığına, davacının kurul üyesi olan unvanı da uzman denetçi unvanına dönüştürülmüştür. Bunun üzerine davacı, 15.05.1999 tarihli bu Genel Müdürlük işleminin iptali ve yürütmenin durdurulması talebiyle idari dava açmış ve Danıştay tarafından yapılan yargılama sırasında, yürütmenin durdurulmasına ve daha sonra da işlemin iptaline karar verilmiştir. TRT Kurumunda Genel Müdür, Genel Müdür Yardımcıları ve Personel Daire Başkanı olan davalılar tarafından yeniden yapılanma gerekçesi ile bu idare mahkemesi kararları gereğince işlem yapılmamış ve eldeki bu davanın açıldığı tarihe kadar yargı kararlarının gereği yerine getirilmemiştir.

Dosya kapsamı ile temyiz dilekçesine eklenen belgelerin incelenmesinden; davacının, aynı yargı kararlarının uygulanmaması nedeniyle hizmet kusuruna dayanarak idare aleyhine idare mahkemesinde manevi tazminat davası açtığı, 15.000 YTL manevi tazminat isteminde bulunduğu ve Danıştay Beşinci Dairesince yapılan yargılama sonucunda 28.11.2006 tarihinde; "...İdarenin, yargı kararlarının uygulanması konusunda uzun bir süre hareketsiz kaldığı görülmektedir. Davalı idare, yargı kararlarının uygulanmamasına gerekçe olarak TRT Kurumunda başlatılan yeniden yapılanma çalışmalarını gerekçe göstermekte ve teşkilat şemasının yeniden oluşturulması konusundaki hukuki sorunlara vurgu yapmakta ise de idarece ileri sürülen sebeplerin kararın uygulanmama gerekçesi olarak kabulü mümkün değildir. Davalı idarenin Anayasa ve Yasa hükümlerini hiçe sayarak yargı kararlarını zamanında uygulamadığı ve bu şekilde ağır bir hizmet kusuru işlediği açık olup, ağır hizmet kusuru nedeniyle davacının uğradığı manevi zararın idarece tazmini gerekmektedir. Yargı kararını yasal süresi içerisinde uygulamayan ve sorumluluğu bulunan ilgililerin kişisel kusuru bulunduğu açık olduğundan hükmedilen tazminatı ödeyecek olan idarenin sorumluluğu saptanan ilgili kişi veya kişilere yasal yollar çerçevesinde rucu etmesi Anayasa hükmü gereği bulunmaktadır..." gerekçesi ile "...davacının manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile 5.000 YTL manevi tazminatın davalı idareden alınmasına; kararın bir örneğinin hükmedilen tazminatın kişisel kusuru bulunan kişi veya kişilere rucu edilmesiyle ilgili iş ve işlemlerin tekemmülü için Maliye Bakanlığı'na tebliğine..." biçiminde karar verildiği, TRT Kurumunun, Danıştay tarafından hükmedilen bu manevi tazminat miktarını, Ankara Onbeşinci İcra Müdürlüğümün 2007/2205 sayılı dosyasına yatırdığı ve davacıya 12.537 YTL tazminat ödendiği, ödenen miktarın davalı Yücel'den rucu yolu ile istendiğini ve rucu davası açılması için de olur verildiği anlaşılmaktadır.

Davacı, aynı yargı kararlarının uygulanmaması nedeniyle hem hizmet kusuruna dayanarak idare aleyhine idare mahkemesinde dava açmış, hem de davalıların şahsi kusurlarına dayanarak eldeki bu manevi tazminat davasını açmış, her iki davanın yargılaması sonucunda da davacı lehine manevi tazminata hükmedilmiştir. Davacının, İdare Mahkemesince hükmedilen manevi tazminat miktarını tahsil etmiş olduğu anlaşılmaktadır.

Davacı, aynı yargı kararlarının uygulanmaması nedeniyle hem hizmet kusuruna dayanarak idare aleyhine idare mahkemesinde dava açmış, hem de davalıların şahsi kusurlarına dayanarak eldeki bu manevi tazminat davasını açmış, her iki davanın yargılaması sonucunda da davacı lehine manevi tazminata hükmedilmiştir. Davacının, İdare Mahkemesince hükmedilen manevi tazminat miktarını tahsil etmiş olduğu anlaşılmaktadır.

Davacı tarafından açılan her iki davada; aynı yargı kararlarının uygulanmaması nedeniyle doğan manevi zararın, manevi tazminat adı altında bir miktar paraya hükmedilmesi ile giderilmesi amaçlanmaktadır. Manevi tazminat ise niteliği itibarıyla tektir, bölünemez ve bölümler halinde istenemez. Haksız fiilin işlenmesi ile birlikte bunun doğuracağı manevi üzüntü de gerçekleşmiş olur. Bu nedenle manevi tazminat isteklerinde kısmi dava söz konusu olamaz. Açıklanan nedenlerle ve davacının, İdare Mahkemesince lehine hükmedilen manevi tazminat miktarını tahsil etmiş olduğunun anlaşılmış olmasına göre, manevi tazminatın bölünmezliği ve tekliği kuralı gözetilerek davacının aynı nedene dayanarak açmış olduğu eldeki bu davada manevi tazminat isteminin reddine karar verilmesi gerekir. Mahkemece, bu yön gözetilmeyerek yazılı şekilde hüküm kurulması manevi tazminatın tekliği ve bölünmezliği ilkesine aykırı olduğundan kararın bozulması gerekmiştir.

Sonuç: Temyiz olunan kararın yukarıda gösterilen nedenlerle temyiz eden davalılar yararına (BOZULMASINA); bu bozma nedenine göre davacının temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına ve temyiz eden davalılardan peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 09.07.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/17153, Karar No: 2013/20025, Tarih: 25.12.2013

**11. Ceza Dairesi         2012/17153 E.  ,  2013/20025 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Vergi Usul Kanununa Muhalefet

HÜKÜM : 213 sayılı VUK.nun 359/a-2., 5237 sayılı TCK.nun 62, 52. maddesi gereğince 6000 TL adli para cezası.

Yapılan duruşmaya, mahkemenin soruşturma neticelerine uygun şekilde oluşan inanç ve takdirine, incelenen dosya içeriğine göre sanık müdafiinin yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine; ancak:

Ayrıntıları Ceza Genel Kurulunun 19.02.2008 gün ve 346-25 ve 03.02.2009 gün ve 250-13 sayılı Kararlarında açıklandığı üzere; 5271 sayılı CMK’nun 231. maddesinde düzenlenen hükmün açıklanmasının geri bırakılması müessesesinin uygulanabilmesi için diğer şartların yanında, suçun işlenmesiyle mağdurun veya kamunun uğradığı zararın, aynen iade, suçtan önceki hale getirme veya tamamen giderilmesi de gerekmektedir. Burada, uğranılan zararlardan kast edilen maddi zararlar olup, manevi zararlar bu kapsamda değerlendirilmemelidir. Maddi zararın bizzat sanık tarafından yerine getirilmesi gerekmeyip, sanık adına onun bilgisi ve rızası tahtında üçüncü kişiler tarafından da tazmin, aynen iade veya eski hale getirme suretiyle giderilmesi de olanaklıdır. Ancak, herhangi bir zararın doğmadığı veya zarar doğurmaya elverişli bulunmayan suçlar yönünden bu koşul aranmayacaktır. Zararın belirlenmesinde hâkim, ceza yargılamasında şahsi hak davasına yer verilmediği gerçeğini de göz önünde bulundurmak koşuluyla, kanaat verici basit bir araştırma yapmalı, hukuk hakimi gibi gerçek zararı tam anlamıyla saptamaya çalışmamalıdır. Zira 5271 sayılı CMK’nun 231. maddesindeki düzenleme, kişinin ileride hukuk mahkemesinde şahsi hak davası açmasına ve giderilmediğini düşündüğü gerçek zararının saptanarak kalan kısmına da hükmedilmesini isteme yönünden bir engel oluşturmamaktadır. Öte yandan Dairemizce de benimsenip istikrarlı bir şekilde uygulanan yine ayrıntıları Ceza Genel Kurulunun 22.05.2001 gün ve 99/104 sayılı kararında açıklandığı üzere; defter ve belgelerin gizlenmesi halinde, sağlıklı bir vergi incelemesi yapılamayacağı açıktır. Vergi denetimi olanağını kaldıran bu halde artık somut bir vergi ziyaının tespiti olanağı da ortadan kalkmaktadır. O halde, mükellefin sorumluluğunu kaldıracak olan ve 213 sayılı Yasanın 13. maddesinde düzenlenen durumlarda veya kastı ortadan kaldıran diğer hallerin kanıtlanması dışında, vergi ziyaının varlığının kabulü de zorunludur. Bir başka anlatımla yukarıda değinilen haller dışında mefruz (soyut) vergi ziyaı bulunduğu kabul edilmeli, müspet (somut) vergi ziyaının varlığı aranmamalıdır. Kaldı ki, 29.07.1998 tarihinde yayımlanarak yürürlüğe

giren 4369 sayılı Yasa ile 213 sayılı Yasada yapılan değişiklikler ile vergi kaçakçılığı suçlarında “vergi ziyaının varlığı” suçun unsuru olmaktan çıkarılmış ve defter ve belgeleri gizleme halinde, suçun oluştuğu hükme bağlanmıştır.