muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/1746, Karar No: 2018/266, Tarih: 14.02.2018

**16. Ceza Dairesi         2017/1746 E.  ,  2018/266 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Suç işlemek amacıyla örgüt kurma, yönetme ve üye

olma, Resmi evrakta sahtecilik, Vergi Usul Kanununa

Muhalefet

Hüküm : Sanıklar ..., ..., ..., ... ve ...

hakkında TCK'nın 204. maddesinde düzenlenen resmi

belgede sahtecilik suçundan karar verilmesine yer

olmadığına,

Sanıklar ..., ..., ..., ..., ...,

... ve ... haklarında sahte fatura

düzenleme eylemleri nedeniyle dava açılmış ise de, bu

suç bakımından defterdarlık mütalaasının 213 sayılı

VUK'nın 367. maddesi gereğince defterdarlığın

mütalaada bulunmadığı ve dolayısıyle bu sanıklar

yönünden dava şartının gerçekleşmediği

anlaşıldığından CMK'nın 223/8 maddesi gereğince

sanıklar hakkında açılan davaların düşmesine,

Sanıklar ..., ..., ... ve ... haklarında örgüte üye

olmak suçundan mahkumiyetlerine yeterli delil elde

edilemediğinden beraatlerine,

Sanık ...'nun TCK'nın 220/1, 53.

maddeleri gereğince mahkumiyetine,

Sanık ...'nun TCK'nın 220/2, 53.

maddeleri gereğince mahkumiyetine,

Sanıklar ..., ..., ...

..., ..., ... ve

...'in TCK'nın 220/2, 53 ve 5 kez Vergi Usul

Kanununun 359/b, TCK'nın 43/2, 53. maddeleri

gereğince mahkumiyetlerine,

Sanık ...'ün TCK'nın 220/2 ve 53.

maddesi gereğince mahkumiyet, Vergi Usul Kanununa

aykırılık suçundan 2004 takvim yılı için açılmış

davanın 765 sayılı Kanunun 102/4 ve 104/2. maddeleri

gereğince düşürülmesi, 3 kez Vergi Usul Kanunun

359/b, TCK'nın 43/2, 53. maddeleri gereğince

mahkumiyet,

Sanık ...'un Vergi Usul Kanununun 359/b,

TCK'nın 43/2, 53. maddeleri gereğince mahkumiyet,

Sanıklar ... ve ...'nun

TCK'nın 220/2, 53 ve Vergi Usul Kanununun 359/b,

TCK'nın 43/2, 53. maddeleri gereğince

mahkumiyetleri,

Sanık ...'ın TCK'nın 220/2, 53 ve Vergi

Usul Kanununun 359/b, TCK'nın 43/2, 53. maddeleri

gereğince mahkumiyet,

Sanık ...'in TCK'nın 220/2, 53 ve Vergi

Usul Kanununun 359/b, TCK'nın 43/2, 53. maddeleri

gereğince mahkumiyet,

Sanık ...'un TCK'nın 220/2, 53 ve Vergi Usul

Kanununun 359/b, TCK'nın 43/2, 53. maddeleri

gereğince mahkumiyet ve sanık ...'in

Vergi Usul Kanununun 359/b, TCK'nın 43/2, 53.

maddeleri gereğince mahkumiyet

ve katılan vekili

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

I-Sanık ...'a 12.06.2014 tarihinde usulüne uygun olarak tebliğ olunan hükmü, sanığın CMUK'nın 310/1. maddesinde öngörülen bir haftalık süre geçtikten sonra 12.09.2014 tarihli dilekçeyle temyiz ettiği ve sonradan yapılan tebligatın temyiz süresini yeniden başlatmayacağı anlaşıldığından, süresinden sonra yapılan temyiz talebinin CMUK'nın 317. maddesi uyarınca REDDİNE,

maddeleri gereğince mahkumiyet

ve katılan vekili

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

I-Sanık ...'a 12.06.2014 tarihinde usulüne uygun olarak tebliğ olunan hükmü, sanığın CMUK'nın 310/1. maddesinde öngörülen bir haftalık süre geçtikten sonra 12.09.2014 tarihli dilekçeyle temyiz ettiği ve sonradan yapılan tebligatın temyiz süresini yeniden başlatmayacağı anlaşıldığından, süresinden sonra yapılan temyiz talebinin CMUK'nın 317. maddesi uyarınca REDDİNE,

II-Suç işlemek amacıyla örgüt kurma ve örgüte üye olma suçlarından doğrudan zarar görme ihtimali bulunmayan katılanın bu suçlardan açılan davaya katılmasına imkan bulunmadığından ve hukuki değerden yoksun katılma kararı da hükmü temyize hak vermeyeceğinden, katılanın anılan suçlardan kurulan hükümlere ilişkin temyiz istemlerinin CMUK’nın 317. maddesi gereğince REDDİNE,

III-Sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... , ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... hakkında resmi belgede sahtecilik suçundan kurulan karar verilmesine yer olmadığına sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... , ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... hakkında vergi usul kanununa aykırılık suçundan kurulan düşme hükümlerinin incelenmesinde;

Sanıklara yüklenen resmi belgede sahtecilik ve vergi usul kanununa aykırılık suçları için TCK'nın 204/1. ve 213 sayılı Kanunun 359/b-1 maddesinde belirlenen cezaların süresi itibariyle, TCK'nın 66/1-e ve 67/2-a. maddelerinde öngörülen dava zamanaşımının sorgu ve inceleme tarihleri arasında gerçekleştiği anlaşıldığından hükümlerin bu sebepten BOZULMASINA, CMUK'nın 322. maddesi uyarınca sanıklar hakkındaki kamu davalarının zamanaşımı nedeniyle DÜŞMESİNE,

IV-Sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... hakkında 2005 takvim yılına ilişkin vergi usul kanununa aykırılık, sanık ... hakkında suç örgütüne üye olmak ve 2005 takvim yılına ilişkin olarak vergi usul kanununa aykırılık suçundan kurulan hükümlerin incelenmesinde;

Sanıklara vergi usul kanununa aykırılık ve suç örgütüne üye olmak suçları için 213 sayılı Kanunun 359/b-1 ve TCK'nın 220/2. maddesinde belirlenen cezaların süresi itibariyle, TCK'nın 66/1-e ve 67/4. maddelerinde öngörülen dava zamanaşımının suç ve inceleme tarihleri arasında gerçekleştiği anlaşıldığından hükümlerin bu sebepten dolayı BOZULMASINA, CMUK'nın 322. maddesi uyarınca sanıklar hakkındaki kamu davalarının zamanaşımı nedeniyle DÜŞMESİNE,

V-Sanık ... hakkında resmi belgede sahtecilik suçundan verilen karar verilmesine yer olmadığına ve vergi usul kanununa aykırılık suçundan kurulan beraat hükümleriyle, sanık ... hakkında 2004 vergi yılına ilişkin vergi usul kanuna aykırılık suçunda kurulan düşme hükmünün incelenmesinde;

V-Sanık ... hakkında resmi belgede sahtecilik suçundan verilen karar verilmesine yer olmadığına ve vergi usul kanununa aykırılık suçundan kurulan beraat hükümleriyle, sanık ... hakkında 2004 vergi yılına ilişkin vergi usul kanuna aykırılık suçunda kurulan düşme hükmünün incelenmesinde;

Yapılan yargılama sonunda yüklenen suçların işlendiğinin sabit olmadığı ve zamanaşımına uğradığı gerekçeleri gösterilerek mahkemece kabul ve takdir kılınmış olduğundan katılan vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle beraat ve düşmeye ilişkin hükümlerin ONANMASINA,

VI-Sanık ... hakkında suç örgütü kurmak ve yönetmek, sanıklar ..., ... ve ... hakkında suç örgütüne üye olmak ve 2006-2007 takvim yıllarına ilişkin vergi usul kanununa aykırılık, sanık ... hakkında 2006 takvim yılına ilişkin vergi usul kanununa aykırılık suçundan ayrıca kurulan hükümle sanık ... ve ... hakkında suç örgütüne üye olmak, sanık ... hakkında suç örgütüne üye olmak ve 2006 takvim yılına ilişkin vergi usul kanuna aykırılık, sanıklar ... ve ... hakkında suç örgütüne üye olmak ve vergi usul kanuna aykırılık suçlarından kurulan hükümlerin incelenmesinde;

Anayasa Mahkemesinin 24.11.2015 tarih ve 29542 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 08.10.2015 tarih, 2014/140 E. 2015/85 K. sayılı iptal kararının TCK'nın 53. maddesinin uygulanması yönünden infaz aşamasında gözetilmesi mümkün görülmüştür.

Yapılan yargılama sonunda toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanıkların suçunun sübutu kabul, olay niteliğine ve kovuşturma sonuçlarına uygun şekilde vasfı tayin edilmiş, cezayı azaltıcı sebebin niteliği takdir kılınmış, savunmaları inandırıcı gerekçelerle reddedilmiş, incelenen dosyaya göre verilen hükümlerde bir isabetsizlik görülmemiş olduğundan sanıklar ve müdafilerinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükümlerin ONANMASINA,

VII-Sanık ... hakkında suç örgütüne üye olmak, sanıklar ..., ... ve ... hakkında 2008-2009 takvim yılına ilişkin vergi usul kanununa aykırılık, sanık ... ve ... hakkında kurulan hükümler, sanık ... hakkında vergi usul kanununa aykırılık suçundan kurulan hükümler, sanıklar ... ve ... hakkında 2007 takvim yılına ilişkin vergi usul kanununa aykırılık suçundan kurulan hükümlere gelince;

1-Sanık ... hakkında suç örgütüne üye olmak suçundan beraat hükmü verildikten sonra, mahkumiyet hükmü de kurulmak suretiyle hükmün karıştırılması,

2-Sanıklar ..., ... ve ... hakkında 2008-2009 takvim yıllarına ilişkin olarak mahkumiyet hükümleri kurulmuş ise de dosya kapsamda alınan raporlar ve belgelere göre bu yıllarda düzenlenmiş sahte fatura bulunmadığının anlaşılması karşısında 2008-2009 takvim yıllarına ilişkin olarak beraat kararı verilmesi gerekirken yetersiz delil ve gerekçelerle mahkumiyet hükümleri kurulması,

2-Sanıklar ..., ... ve ... hakkında 2008-2009 takvim yıllarına ilişkin olarak mahkumiyet hükümleri kurulmuş ise de dosya kapsamda alınan raporlar ve belgelere göre bu yıllarda düzenlenmiş sahte fatura bulunmadığının anlaşılması karşısında 2008-2009 takvim yıllarına ilişkin olarak beraat kararı verilmesi gerekirken yetersiz delil ve gerekçelerle mahkumiyet hükümleri kurulması,

3-Sanık ...'nın suça konu faturaların eniştesi ...'a ait olduğu yönündeki savunmalarının araştırılmaması, sanıklar ... ve ... hakkında düzenlenen 16.06.2010 tarihli birleşen dosya iddianamesi ve ekinde yer alan dosyadaki deliller CMK'nın 191. maddesi uyarınca sanıklar ... ve ...'e okunarak savunmaları alınmadan mahkumiyetlerine karar vermek suretiyle savunma haklarının kısıtlanması,

4-Sanık ...'nun oğlu ... ile yapılmış telefon konuşmalarının hükme esas alınamayacak olması ve üzerinde ele geçen bir kısım düzenlenmemiş boş fatura ve not kağıtlarının da atılı suçun işlendiği yönünde kesin ve inandırıcı delil niteliğinde bulunmaması karşısında beraat kararı verilmesi gerekirken yazılı şekilde mahkumiyet hükmü kurulması,

5-Sanık ... hakkında alınan vergi inceleme raporu içeriğinde sanığın 2007 yılına ilişkin vergi dairesine sunduğu beyannamede düzenlenmiş herhangi bir faturaya yer vermediği anlaşılmakla hakkında 2007 takvim yılına ilişkin olarak sahte fatura düzenlemek suçundan beraat kararı verilmesi gerekirken yetersiz delillerle mahkumiyetine karar verilmesi,

6-Sanık ...'un ... Yapı şirketine sahte fatura temin etmek fiiline maddi menfaat gözetmeksizin iştirak ettiği ve eyleminin 213 sayılı Kanunun 360. maddesine uygun bulunduğunu belirten vergi dairesince düzenlenmiş mütalaa içeriği gözetildiğinde, sanık hakkında 213 sayılı Kanunun 360. maddesinin uygulanıp uygulanmayacağının tartışılmaması,

7-Anayasa Mahkemesinin 24.11.2015 tarih ve 29542 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 08.10.2015 tarih, 2014/140 E. 2015/85 K. sayılı iptal kararının TCK'nın 53. maddesinin uygulanması yönünden gözetilmesi lüzumu,

Bozmayı gerektirmiş, sanıklar ve müdafilerinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükümlerin bu sebeplerden dolayı BOZULMASINA, 14.02.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/5137, Karar No: 2018/5516, Tarih: 26.09.2018

**14. Ceza Dairesi         2015/5137 E.  ,  2018/5516 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun basit cinsel istismarı, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma

HÜKÜM : Ceza verilmesine yer olmadığı

İlk derece mahkemesince verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Mahkemece yapılan yargılamaya ilişkin düzenlenen 26.03.2013 tarihli duruşma tutanağında üye hakimler... Mengüllüoğlu ve ... ile zabıt katibinin, 28.05.2013 tarihli duruşma tutanağında üye hakim... ile zabıt katibinin ıslak imzaları ile Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) üzerinde yapılan kontrole göre elektronik imzalarının bulunmadığı anlaşılmakla, söz konusu imza eksikliklerinin tamamlanmasının ardından katılan mağdur vekilince sunulan 29.05.2013 tarihli süre tutum ve 21.06.2013 tarihli gerekçeli temyiz dilekçeleriyle suça sürüklenen çocuk hakkında kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan ceza verilmesine yer olmadığına dair verilen karar da temyiz edilmesine karşılık tebliğnamede bu hususta görüş belirtilmediği anlaşıldığından, anılan karara yönelik temyizle ilgili ek tebliğname düzenlendikten sonra Dairemize iade edilmek üzere esası incelenmeyen dosyanın mahkemesine gönderilmesi için Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 26.09.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/7585, Karar No: 2015/11443, Tarih: 24.03.2015

**22. Hukuk Dairesi         2015/7585 E.  ,  2015/11443 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA : Davacı, kıdem, ihbar tazminatı, ulusal bayram ve genel tatil, fazla mesai ile ücret alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde taraflar avukatları tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili, müvekkili işçinin iş sözleşmesinin haklı sebep bulunmadan işverence feshedildiğini, işçilik alacaklarının ödenmediğini ileri sürerek, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, aylık ücret, fazla çalışma, ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının hüküm altına alınmasını talep etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak, yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararı, taraflar vekilleri temyiz etmiştir.

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, tarafların aşağıdaki bendlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Taraflar arasında öncelikle çözümlenmesi gereken uyuşmazlık, davanın belirsiz alacak davası türünde açılabilmesi için gerekli şartları taşıyıp taşımadığı noktasında toplanmaktadır.

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 107. maddesiyle, mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nda yer almayan yeni bir dava türü olarak belirsiz alacak ve tespit davası kabul edilmiştir.

6100 sayılı Kanun'un 107. maddesine göre,

"(1) Davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenemeyeceği veya bunun imkânsız olduğu hâllerde, alacaklı, hukuki ilişkiyi ve asgari bir miktar ya da değeri belirtmek suretiyle belirsiz alacak davası açabilir.

(2) Karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu alacağın miktarı veya değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda davacı, iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın davanın başında belirtmiş olduğu talebini artırabilir.

(3) Ayrıca, kısmi eda davasının açılabildiği hâllerde, tespit davası da açılabilir ve bu durumda hukuki yararın var olduğu kabul edilir."

Hükümet tasarısında yer almayan bu madde, tarafından, esasen baştan miktar veya değeri tam tespit edilemeyen bir alacakla ilgili hak arama durumunda olan kişinin, hukuk sisteminde karşılaştığı güçlüklerin bertaraf edilerek hak arama özgürlüğü çerçevesinde mümkün olduğunca en geniş şekilde korunmasının sağlanması gerekçesi üzerinde durularak ihdas edilmiş ve nihayetinde kanunlaşmıştır.

Hükümet tasarısında yer almayan bu madde, tarafından, esasen baştan miktar veya değeri tam tespit edilemeyen bir alacakla ilgili hak arama durumunda olan kişinin, hukuk sisteminde karşılaştığı güçlüklerin bertaraf edilerek hak arama özgürlüğü çerçevesinde mümkün olduğunca en geniş şekilde korunmasının sağlanması gerekçesi üzerinde durularak ihdas edilmiş ve nihayetinde kanunlaşmıştır.

Davanın belirsiz alacak davası türünde açılabilmesi için, davanın açıldığı tarih itibariyle uyuşmazlığa konu alacağın miktar veya değerinin tam ve kesin olarak davacı tarafca belirlenememesi gereklidir. Belirleyememe hali, davacının gerekli dikkat ve özeni göstermesine rağmen miktar veya değerin belirlenmesinin kendisinden gerçekten beklenilmemesi durumuna ya da objektif olarak imkansızlığa dayanmalıdır.

Madde gerekçesinde "Alacaklının bu tür bir dava açması için, dava açacağı miktar ya da değeri tam ve kesin olarak gerçekten belirlemesi mümkün olmamalı ya da bu objektif olarak imkansız olmalıdır. Açılacak davanın miktarı biliniyor yahut tespit edilebiliyorsa, böyle bir dava açılamaz. Çünkü, her davada arandığı gibi, burada da hukuki yarar aranacaktır, böyle bir durumda hukuki yararın bulunduğundan söz edilemez. Özellikle, kısmi davaya ilişkin yeni hükümler de dikkate alınıp birlikte değerlendirildiğinde, baştan tespiti mümkün olan hallerde bu yola başvurulması kabul edilemez." şeklindeki açıklamayla, alacağın belirli veya belirlenebilir nitelikte olması durumunda, belirsiz alacak davası açılarak bu davanın sağladığı imkanlardan yararlanmanın mümkün olmadığına işaret edilmiştir.

6100 sayılı Kanun'un 107/2. maddesinde, sorunun çözümünde yol gösterici mahiyette kriterlere yer verilmiştir. Anılan madde fıkrasında, karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu alacağın miktarı veya değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda davacının, iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın davanın başında belirtmiş olduğu talebini artırabileceği hüküm altına alınmış, madde gerekçesinde de "karşı tarafın verdiği bilgiler ve sunduğu delillerle ya da delillerin incelenmesi ve tahkikat işlemleri sonucu (örneğin bilirkişi ya da keşif incelemesi sonucu)" belirlenebilme hali açıklanmıştır.

Davacının alacağının miktar veya değerini belirleyebilmesi için elinde bulunması gerekli bilgi ve belgelere sahip olmaması, bu belgelere dava açma hazırlığı döneminde ulaşmasının da (gerçekten) mümkün olmaması ve dolayısıyla alacağın miktarının belirlenmesinin karşı tarafın elinde bulunan bilgi ve belgelerin sunulmasıyla mümkün hale geleceği durumlarda alacak belirsiz kabul edilmelidir.

Davacının alacağının miktar veya değerini belirleyebilmesi için elinde bulunması gerekli bilgi ve belgelere sahip olmaması, bu belgelere dava açma hazırlığı döneminde ulaşmasının da (gerçekten) mümkün olmaması ve dolayısıyla alacağın miktarının belirlenmesinin karşı tarafın elinde bulunan bilgi ve belgelerin sunulmasıyla mümkün hale geleceği durumlarda alacak belirsiz kabul edilmelidir.

Sırf taraflar arasında alacak miktarı bakımından uyuşmazlık bulunması, talep sonucunun belirlenmesinin davacıdan beklenemeyecek olması anlamına gelmez. Önemli olan objektif olarak talep sonucunun belirlenmesinin davacıdan beklenemeyecek olmasıdır. Sadece alacak miktarında taraflar arasında uyuşmazlık bulunması ya da miktarın tartışmalı olmasının belirsiz alacak davası açılması için yeterli sayılması halinde, neredeyse tüm davaların belirsiz alacak davası olarak kabulü gerekir ki, bu da kanunun amacına aykırıdır. Çünkü, zaten uyuşmazlık bulunduğu için dava açılmakta ve uyuşmazlık mahkeme önüne gelmektedir. Önemli olan davacının talebini belirli kılacak imkana sahip olup olmadığıdır. Burada, alacağın belirlenebilir olması ile ispat edilebilirliğinin de ayrıca değerlendirilmesi gerektiği unutulmamalıdır. Davacının talep ettiği alacağı belirlemesi objektif olarak mümkün, ancak belirleyebildiği alacağını ispat etmesi, kanunun öngördüğü şekilde (elindeki delillerle) mümkün değilse, burada da belirsiz alacak davası açılacağından söz edilemez. Çünkü, bir alacağın belirlenmesi ile onun ispatı ayrı şeylerdir. Davacı, talep konusu yaptığı alacağını çok net şekilde belirleyebilir, ancak her zaman onu ispat edecek durumda

olmayabilir. Aksinin kabulü, her ispat güçlüğü olan alacağı belirsiz alacağa dönüştürmek gibi, hem kanunun amacına hem de genel ilkelere aykırı bir durumu ortaya çıkartabilir.

Alacağın miktarının belirlenebilmesinin, tahkikat aşamasında yapılacak delillerin incelenmesi, bilirkişi incelemesi veya keşif gibi sair işlemlerin yapılmasına bağlı olduğu durumlarda da belirsiz alacak davası açılabileceği kabul edilmelidir. Ne var ki, bir davada bilirkişi incelemesine gidilmesi belirsiz alacak davasının açılabilmesi için yeterli değildir. Bir davada bilirkişiye başvurulmasına rağmen davacı dava açarken alacak miktarını belirleyebiliyorsa, belirsiz alacak davası açılamaz.

Kategorik olarak, belirli bir tür davanın veya belirli kişilerin açtığı davaların baştan belirli veya belirsiz alacak davası olduğundan da söz edilemez. Her bir davaya konu alacak bakımından, belirsiz alacak davasına ilişkin ölçütlerin somut olaya uygulanarak, belirleme yapılması gereklidir.

Kategorik olarak, belirli bir tür davanın veya belirli kişilerin açtığı davaların baştan belirli veya belirsiz alacak davası olduğundan da söz edilemez. Her bir davaya konu alacak bakımından, belirsiz alacak davasına ilişkin ölçütlerin somut olaya uygulanarak, belirleme yapılması gereklidir.

Hakime alacak miktarının tayin ve tespitinde takdir yetkisi tanındığı hallerde (Örn: 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu md 50, 51,56), hakimin kullanacağı takdir yetkisi sonucu alacak belirli hale gelebileceğinden, davacının davanın açıldığı tarih itibariyle alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin imkansız olduğu kabul edilmelidir. Örneğin, iş hukuku uygulamasında, Yargıtayca, fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının yazılı belgelere ve işyeri kayıtlarına dayanmayıp, tanık anlatımlarına dayanması halinde, hesaba esas alınan süre ve alacağın miktarı nazara alınarak takdir edilecek uygun oranda takdiri indirim yapılması gerekliliği kabul edilmektedir. Bu halde, tanık anlatımlarına dayanılarak hesaplanan alacak miktarından hakimin takdir yetkisine bağlı olarak yapılacak indirim oranı baştan belirli olmadığından, alacak belirsiz kabul edilmelidir.

6100 sayılı Kanun ile birlikte, yukarıda belirtilen çerçevede belirsiz alacak davası açma imkanı tanınarak, belirsiz alacaklar bakımından hak arama özgürlüğü genişletilmiş; bununla bağlantılı olarak da hukuki yarar bulunmadan kısmi dava açma imkanı sınırlandırılmakla birlikte, tamamen kaldırılmamıştır.

Zaman zaman, 6100 sayılı Kanun ile birlikte kabul edilen belirsiz alacak davası ile kısmi davaya ilişkin yeni düzenlemedeki sınırın tam olarak tespit edilemediği, birinin diğeri yerine kullanıldığı görülmektedir. Oysa bu iki davanın amacı ve niteliği ayrıdır. Alacak, belirli veya belirlenebilir ise, belirsiz alacak davası açılamaz; ancak şartları varsa kısmi dava açılması mümkündür.

Kanunun kısmi dava açma imkanını sınırlamakla birlikte tamamen ortadan kaldırmadığı da gözetildiğinde, belirli alacaklar için, belirsiz alacak davası açılamasa da, şartları oluştuğunda ve hukuki yarar bulunduğunda kısmi dava açılması mümkündür. Aksi halde, sadece ya belirsiz alacak davası açma veya belirli tam alacak davası açma şeklinde iki imkandan söz edilebilir ki, o zaman da kısmi davaya ilişkin 6100 sayılı Kanun'un 109. maddesindeki hükmün fiilen uygulanması söz konusu olamayacaktır. Çünkü, belirsiz alacak davasında zaten belirsiz alacak davasının sağladığı imkanlardan yararlanarak dava açılabilecek; şayet alacak belirli ise de, o zaman sadece tam eda davası açılabilecektir. Oysa anun koyucunun abesle iştigal etmeyeceği prensibi gereği, anılan maddeyle kısmi davaya ilişkin düzenleme yapıldığı düşünülerek ve Kanundaki sınırlamalara dikkat edilerek kısmi dava açılabilecektir.