muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/6247, Karar No: 2013/11219, Tarih: 05.12.2013

Mahkemece Yargıtay bozma kararı doğrultusunda 3402 sayılı Kanunun 22/2-a maddesi gereğince yapılan kadastro haritalarının yeniden düzenlenmesi ve tapu sicilinde gerekli düzeltmelerin yapılması işlemine itirazın reddine, dava konusu...Köyü, 231 ada 1 ve 255 ada 3 parsel sayılı taşınmazların uygulama tutanağı gibi tesciline, taşınmazların orman olduğuna ilişkin dava yönünden mahkemenin görevsizliğine, usûlünce talep halinde, dava dosyasının görevli ve yetkili ... Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş, hüküm davacı ... Yönetimi tarafından temyiz edilmiştir.

Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava, 3402 sayılı Kanunun 22/2-a maddesi gereğince yapılan kadastro haritalarının yeniden düzenlenmesi ve tapu sicilinde gerekli düzeltmelerin yapılması işlemine itiraza ve orman niteliği ile Hazine adına tapuya tescili istemine ilişkindir.

Dosya kapsamına ve mahkemece uyulan bozma kararı gereğince işlem yapılarak, 3402 sayılı Kanunun 22/2-a maddesi gereğince yapılan çalışmalara yönelik itirazın reddine, mülkiyete ilişkin dava yönünden görevsizliğe karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığına göre, yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, usûl ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının Orman Yönetimine yükletilmesine 05/12/2013 gününde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2025/1442, Karar No: 2025/1854, Tarih: 10.04.2025

**7. Hukuk Dairesi         2025/1442 E.  ,  2025/1854 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Tekirdağ Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2025/131 E., 2025/82 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ : Çorlu 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2023/219 E., 2024/251 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 140 ada 3 parselin hissesinin davalıya satıldığını ileri sürerek ön alım hakkı nedeniyle dava konusu hissenin tapusunun iptali ile müvekkili adına tescilini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; gerçek satış bedelinin tapuda gösterilenden daha yüksek olduğunu savunarak öncelikle davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; ön alım hakkının yasal koşullarının oluştuğu gerekçesiyle tapuda gösterilen satış bedeli üzerinden davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile harcın hatalı hesaplandığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak esas hakkında yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili, davacının satışı daha önceden öğrendiğini, hak düşürücü sürenin geçtiğini, gerçek satış bedelinin tapuda gösterilenden daha yüksek olduğunu, davacının sebepsiz zenginleştiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, ön alım hakkından kaynaklanan tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

10.04.2025 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/5382, Karar No: 2017/362, Tarih: 23.01.2017

**21. Hukuk Dairesi         2016/5382 E.  ,  2017/362 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, Kurum tarafından düzenlenen ödeme emirlerinin iptaline karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir.

Hükmün davacı ile davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Dava, ödeme emrinin iptali ile borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacıya prim, işsizlik sigortası primi ve idari para cezasına ilişkin ödeme emirlerinin 20.11.2014 tarihinde tebliğ edildiği, davanın süresinde açıldığı, Dilek Adalı isimli kişinin davacının bürosunda sigortasız çalıştığı gerekçesiyle davacıya 5510 sayılı Kanun'un 102. maddesi gereğince davacıya tebliğ edilen idari para cezasına davacının itiraz ettiği, Kurum'un itirazı reddi üzerine, davacının idari para cezasının iptali ile ilgili İzmir 4. İdare Mahkemesinde 2012/212E. sayılı dava açtığı, açılan dava sonucunda idari para cezasının iptaline karar verildiği ve kararın kesinleştiği anlaşılmaktadır.

Somut olayda, Kurum tarafından verilen İdari para cezası İdare Mahkemesince iptal edilmiş ve hüküm kesinleşmiştir. Davaya konu ödeme emirlerinden idari para cezalarının tahsiline yönelik olan ödeme emirlerinin iptali gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz olup bozma nedenidir.

Mahkemece yapılacak iş; İdari para cezalarına ilişkin ödeme emirlerinin iptaline karar vermekten ibarettir.

O halde, davalı kurumun tüm, davacının sair temyiz itirazlarının reddine karar verilmeli, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde temyiz edenlerden davacıya iadesine, 23.01.2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/24100, Karar No: 2015/3000, Tarih: 06.02.2015

**8. Hukuk Dairesi         2014/24100 E.  ,  2015/3000 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davada, 4721 Sayılı TMK'nın "Miras Hukuku" (TMK.3.Kitap) hükümlerinden kaynaklanan ve diğer dairelerin görevine girmeyen davalar sonucu verilen hüküm ve kararların Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulu'nun 19.01.2015 tarih 2015/8 sayılı Kararı ile hazırlanıp, 22.01.2015 Tarihli ve 29244 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Hukuk Daireleri'ne ilişkin iş bölümü uyarınca, hükme yöneltilen temyiz itirazlarının incelenmesi Yargıtay (14.) Hukuk Dairesi'nin görev alanına girmesi nedeniyle, dosyanın anılan Daire Başkanlığı'na GÖNDERİLMESİNE, 06/02/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/8474, Karar No: 2009/11535, Tarih: 23.10.2009

**(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2009/8474 E.  ,  2009/11535 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Davacılar vekili tarafından, davalılar aleyhine 08.08.2001 ve 16.08.2001 gününde verilen dilekçeler ile tazminat istenmesi üzerine yapılan muhakeme sonunda; asıl ve birleşen davalarda davalı ...Ş aleyhine açılan davanın reddine, diğer davalı ... Tic. Ltd. Şti. Aleyhine açılan davanın kısmen kabulüne dair verilen 06.11.2008 günlü hükmün Yargıtayca, duruşmalı olarak incelenmesi davalı ... Tic. Ltd. Şti, davacı ..., birleşen dava davacıları ... vd. ile duruşmasız olarak temyizi davacı ... tarafından istenilmekle, tayin olunan 20.10.2009 günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davalı ... Mad. Tic. Ltd. Şit. vekilleri Av. ... ve Av. ... ile karşı taraf birleşen dava davacıları vekili Av. ... , davacı ... vekili Av. ... ile davacı ... vekili Av. ... ile davalı ... vekili Av. ... geldiler. Açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelenlerin sözlü açıklamaları dinlendi. Duruşmanın bittiği bildirildi. İş karara bırakıldı. Bilahare dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacılar ... ve ..., mahkemenin 2001/576 esasında kayıtlı davalarında; ruhsatı birleşen davanın davacısı ... Ltd.Şti.’ne ait olan ... İlçesi ... Köyü İR 296 ruhsat numaralı kömür maden sahasını ... Ltd.Şti ile yapılan rödevans sözleşmesi gereğince işlettiklerini, davalılardan ... Madencilik Ltd.Şti.’nin ise ruhsatı diğer davalı ...Ş.’ne ait olan İR 1520 sayılı sahanın işleticisi olduğunu, her iki kömür maden sahasının da yer altı işletme metodu ile işletildiğini, davalıların tacir olmasına rağmen gerekli özeni göstermeyerek İR 296 ruhsat numaralı sahanın bir kısmına haksız elatmak suretiyle kömür madeni çıkarttıklarını, bu hususun 28.8.2000 tarihli tutanak ile de saptandığını ileri sürerek, üretemedikleri kömürden kar yoksunluğu zararına uğradıklarını, sahaya yapılan amortisman giderleri bulunduğunu, yeraltı işletmesinin göçüklere neden olduğunu ve ek tedbir alındığını, üretimde de aksamalar olduğunu belirtip fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla 50.000.00YTL tazminatın 28.8.2000 tarihinden işleyecek faizi ile birlikte davalılardan tahsili isteğinde bulunmuş, istemini 11.11.2003 ve 11.5.2005 tarihli dilekçeleri ile 58.659.00 YTL olarak ıslah etmiştir.

Birleşen 2001/579 esasta kayıtlı davada davacı ... Ltd.Şti. ise, sahibi olduğu İR 296 sayılı ruhsat kapsamında kalan kömür maden sahasının 1.3.1989 tarihli sözleşme ile rödevans karşılığı diğer davacılar tarafından rödevans karşılığı işletildiğini, davalılardan ... Madencilik Ltd. Şti.nin ruhsatları kapsamındaki sahaya haksız olarak elatmak suretiyle kömür elde ettiğini, davanın ... A.Ş.’nin de denetim ve gözetim yükümlülüğünü yerine getirmediği gibi rödevans almak suretiyle haksız kazanç sağladığını belirterek fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla 107.304.00 YTL nin 28.8.2000 tarihinden işleyecek faizi ile birlikte tahsili isteğinde bulunmuştur.

Davalı ... A.Ş., ruhsat sahalarının belirlenmesinde koordinatlı sisteme geçiş nedeniyle Maden İşleri Genel Müdürlüğünün hatalı işlem yaptığını, Bakanlık aleyhine dava açtıklarını, sınır uyuşmazlığı nedeni ile 28.8.2000 tarihli tutanağın delil olarak kabul edilemeyeceğini, gerek sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca ve gerekse haksız elatma sebebiyle açılan davalarda istemin zamanaşımına uğradığını, davacıların üretim ile ilgili yatırım giderlerinin zarar olarak değerlendirilemeyeceğini ve faizin dava tarihinden itibaren işletilmesi gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... Ltd.Şti.; taleplerin, ruhsat sahası sınırlarını belirleyen idare aleyhine öne sürülebileceğini, ruhsat sahibi tarafından teslimi yapılan alanda faaliyet gösterdiklerini, bu nedenle kendilerine kusur izafe edilemeyeceğini, olayın gerçekleştiği 1997-1998 tarihi itibariyle zamanaşımının söz konusu olduğunu, 28.8.2000 tarihli tutanakta şirket adına yetkili kişi tarafından atılmış bir imza bulunmadığından kendilerini bağlamayacağını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, dava ve birleştirilen davada davalı ... A.Ş. aleyhine açılan davanın reddine, ... Madencilik Ltd.Şti. aleyhine açılan davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmü, davacılar ...-..., davacı ... Ltd.Şti.’nin temlik alacaklıları ve davalı ... Ltd.Şti. temyiz etmiştir.

1-Yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve tüm dosya içeriğine göre temyiz eden tarafların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

2-Asıl ve birleştirilen davada davacılar maden işletme hakkının devrine dair sözleşmelere dayanmıştır. Bu sözleşmeler incelendiğinde, hasılat kirasına ilişkin olduğu görülmektedir.

Düzenlemesi Borçlar Kanunu m.270 vd. yapılan hâsılat kirası, hâsılat veren bir mal veya hakkın kullanılmak, semerelerinden yararlanılmak ve işletmek üzere bir bedel karşılığında kiralayan tarafından kiracıya devredilmesinin taahhüt edilmesidir. Başka bir deyişle hâsılat kirasında kiralayan hâsılat getiren bir malı ya da hakkı, kiracının bu malın semeresinden yararlanmasını da içerecek şekilde kiralamaktadır. Hâsılat kirasının konusunu hâsılat getiren bir taşınır veya taşınmaz yahut bir ticari işletme veya hak oluşturabilir.

Hâsılat kirasında adi kiradan farklı olarak kiracı, kira konusu şeyi işletmek semereleri fazlalaştırmakla yükümlüdür. Hâsılat kira bedeli, cirodan belli bir pay olarak ödenecekse bu yükümlülüğün varlığı kendiliğinden ortaya çıkmaktadır. Kira bedeli nakit olarak ödenecek olsa dahi kiracı sözleşme sonunda işletmeyi teslim aldığı şekli ile iade zorunda olduğundan kiracının kiralananı “iyi bir surette işletmekle mükellef olduğu” kabul edilmelidir.

Hâsılat kirasında kiralayanın önde gelen borcu, BK. m. 272 hükmüne göre, kiralananla birlikte kiralanmış menkul şeyler varsa bunlar dahi dahil olduğu halde kiralananı akitten maksut olan kullanmaya ve işletmeye salih bir halde kiracıya teslim borcudur. Teslim kavramı, kiralananın ve bunların içinde menkul şeyler varsa bunların da sözleşmedeki amaca uygun bir şekilde kullanılmak ve işletilmek üzere kiracıya terk edilmesini ifade eder. İşletmeye elverişli teslimden kastedilen, işletmenin varsa hukuki ve fiili ayıplardan arındırılmış, bütün malzeme, bina ve imtiyazlar ile ruhsatların noksansız teslimidir. Kiralayanın işletmeyi, hukuki ayıplı olarak veya işletme için fiili engelleri kaldırılmadan teslim etmesi demek “ teslim borcunu ifada” temerrüde düşmesi demektir. Teslim borcunda temerrüde düşen kiralayan kiracıya karşı BK. m. 272 f.2’nin yaptığı gönderme sebebiyle kiracıya karşı adi kiraya ilişkin hükümler uyarınca sorumlu olduğu gibi işletme faaliyetlerinin ayıplı teslimden kaynaklanan nedenlerle sürdürülmesi sonucu üçüncü kişilerin uğradığı zararlardan da işletmeci ile birlikte (müteselsil) sorumludur. Gerçekten, birden çok borçludan her birinin sözleşme veya kanun gereği alacaklıya karşı borcun tamamından sorumlu olduğu ve alacaklının borcun tamamını borçluların her birinden talep edebileceği ancak borçlulardan birinin ifası ile sona eren borç ilişkisi varsa BK. m. 50 ve 51 hükümlerine göre borçlular borçtan müteselsilen sorumlu olurlar. Eğer borçlulardan biri diğer borçluya, borcun tamamından sorumlu olacağı taahhüdünde bulunmuşsa, bu taahhüt alacaklıyı bağlamaz ve ancak borçlular arasındaki iç ilişkide dikkate alınabilir.

Eldeki davayı ilgilendiren Borçlar Kanununun hasılat kirası ile müteselsil borç ilişkisine dair bu genel açıklamalardan sonra somut olaya gelince;

Eldeki davayı ilgilendiren Borçlar Kanununun hasılat kirası ile müteselsil borç ilişkisine dair bu genel açıklamalardan sonra somut olaya gelince;

Dosyada yer alan bilgi ve belgelerden ve özellikle taraflar arasında yapılan yazışma kayıtlarındaki kabul beyanlarından davalı ... A.Ş.’nin diğer davalı ... Ltd.Şti.’ne hatalı koordinat saptayarak maden işletme sahasını teslim ettiği sabittir. Yukarıda sözü edildiği üzere, hasılat kira sözleşmesinin kiralayan tarafı olan ... A.Ş. BK m.272’deki teslim borcunu hukuki ayıplı şekilde ifa ederek, diğer davalı ... Ltd.Şti.’de işletme faaliyetini hatalı olduğunu bildiği koordinatlarla çevrilen sahada sürdürerek her iki davanın davacılarına ait İR.296 sayılı maden işletme alanına tecavüz ettiğinden, oluşan zararı müteselsil olarak gidermek zorundadır. Mahkemece, hiçbir gerekçe gösterilmeden davalı ... A.Ş. hakkındaki davanın reddine karar verilmesi açıklanan bütün bu nedenlerle doğru değildir.

Davada, 15.10.2003 günlü bilirkişilerin ek raporu gözetilerek hüküm kurulmuştur. Bilirkişiler, bu raporlarında 28.08.2000 günlü tutanağı esas almıştır. Ne var ki, davalılardan ... Ltd.Şti. tutanakta imzası bulunanlardan ...’in şirketi bağlayıcı beyanda bulunamayacağını, çünkü şirketi temsile yetkili olmadığını savunmuştur. Gerçekten, tutanak ... tarafından ... Ltd.Şti.’nin 1997-1999 yıllarında çalışan elemanı olarak imzalanmıştır. Davalı ... Ltd.Şti., İR.296 sayılı maden sahasından çıkartılan kömürün 31.600 ton olmadığını ileri sürdüğünden ve 28.08.2000 tarihli tutanakta imzası bulunan ... şirketi temsile yetkili kişi olmadığından, artık gerçek zarar miktarının ispat yükü BK m.42 gereğince bunu iddia eden davacılara düşer. Eldeki davada 28.08.2000 tarihli tutanakla bağlı kalmak mümkün değil ise de zararın hakiki miktarının tespiti bakımından delil niteliği taşıyan bu tutanağı yok saymak da mümkün değildir. Kısaca, konusunda uzman olan kişilerce (bilirkişilerce) tutanağın içeriğinde geçen 31.600 ton kömürün çıkartılacağının kadri maruf (kabul edilebilir miktar) olup olmadığı tutanakta belirtilen koordinatlar ve imalat haritalarından da yararlanılarak bilirkişilerce doğrulanmalı, doğrulanamaz ise hakim BK m.42 hükmü gereğince tazminatı adalete uygun bir miktar olarak takdir etmelidir.

Mahkemenin bu yönü gözden kaçırarak 28.08.2000 günlü tutanakta yazılan 31.600 ton üzerinden davacıların alacağının belirlenmesi de eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır.

Diğer taraftan, davacılar ... Ltd.Şti. ve ... ile ...’nun davalılardan isteyebileceği rödevans ve kar yoksunluğu alacağı da, elde edilmesi olası kömür tutarı bilirkişilerce yukarıdaki bentte yazılanlara uygun saptandıktan sonra gerekirse yeniden hesaplattırılmalıdır.

Mahkemece değinilen bu yönlerin gözardı edilmesi doğru olmadığından karar bozulmalıdır.

Diğer taraftan, davacılar ... Ltd.Şti. ve ... ile ...’nun davalılardan isteyebileceği rödevans ve kar yoksunluğu alacağı da, elde edilmesi olası kömür tutarı bilirkişilerce yukarıdaki bentte yazılanlara uygun saptandıktan sonra gerekirse yeniden hesaplattırılmalıdır.

Mahkemece değinilen bu yönlerin gözardı edilmesi doğru olmadığından karar bozulmalıdır.

SONUÇ: Yukarıda 1.bentte açıklanan nedenlerle temyiz eden tarafların diğer temyiz itirazlarının reddine, hükmün 2.bent uyarınca BOZULMASINA, 625,00 TL Yargıtay duruşma vekalet ücretinin ayrı ayrı davalı ... A.Ş.’den alınarak ... ve ..., ... Ltd.Şti. ve ... Ltd.Şti.’nin temlik alacaklılarına verilmesine, 23.10.2009 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/30412, Karar No: 2020/15035, Tarih: 05.11.2020

**9. Hukuk Dairesi         2016/30412 E.  ,  2020/15035 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : ALACAK

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, ücret alacağının tahsilini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı, davacının ücret alacağı bulunmadığını, davanın reddini talep etmiştir.

Mahkeme Kararının Özeti ve Yargılama Süreci:

Mahkemece toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak davanın kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- İş ilişkisinin niteliği ile buna göre belirlenecek ücret alacağı taraflar arasında uyuşmazlık konusudur.

Mahkemece çağrı üzerine çalışma kabul edilerek haftalık 20 saat üzerinden hesaplama yapılan rapor hükme esas alınmıştır.

Dosyanın tetkiki ile; güvenlik görevlilerine eğitim hizmeti sunulan işyerinde ders veren davacının çalışmaya hazır olduğu halde kendisine ders verdirilmediğini ileri sürerek ücret talebinde bulunduğu, davacının sigorta girişinin olmadığı, taraflar arasında yazılı bir iş akdinin de bulunmadığı anlaşılmıştır.

Öncelikle 4857 sayılı İş Kanunu'nun 14/1. maddesinde çağrı üzerine çalışma yazılı şekil şartına bağlandığından iş ilişkisinin bu şekilde nitelendirilmesi hatalıdır. Uyuşmazlık, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun parça başı işi düzenleyen 411. maddesine göre çözümlenmelidir. Anılan maddede çalışmaya hazır olduğu halde iş verilmeyen işçinin ücrete hak kazanacağı düzenlenmiş olup belirtmek gerekir ki bu hususta işyerinin objektif ihtiyacı da önem taşımaktadır.

Şu halde, davacının ilk ve son kez derse girdiği tarihlere göre hizmet süresi belirlenmeli, işyerinde yapılan eğitimler araştırılarak davacının çalıştırılması mümkün iken ders verdirilmeyen dönemler için hazır olduğu halde girmediği ders başına hesaplama yapılmalıdır. Yazılı şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.

Sonuç:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı nedenlerden dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 05.11.2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/18859, Karar No: 2014/21218, Tarih: 28.10.2014

**10. Hukuk Dairesi         2014/18859 E.  ,  2014/21218 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Antalya 3. İş Mahkemesi

TARİHİ : 25/10/2013

NUMARASI : 2012/134-2013/456

Davaya konu uyuşmazlık, 6552 sayılı Kanun kapsamında yapılandırmaya tabi Kurum alacağına ilişkindir.

11.09.2014 tarihli ve 29116 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak, öngörülen istisnaları haricinde aynı tarih itibariyle yürürlüğe giren İş Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması ile Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına Dair 6552 sayılı Kanunun 81. maddesi ile 5510 sayılı Kanuna eklenen Geçici 60. maddesinin 1, 2, 3, 9 ve 19. fıkralarında; “(1)2014 yılı Nisan ve önceki aylara ilişkin olup bu maddenin yayımlandığı tarihten önce tahakkuk ettiği hâlde ödenmemiş olan;

a) Bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a), (b) ve (c) bentleri kapsamındaki sigortalılık statülerinden kaynaklanan, sigorta primi, emeklilik keseneği ve kurum karşılığı, işsizlik sigortası primi, sosyal güvenlik destek primi,

b) Bu maddeye göre yapılan başvuru tarihi itibarıyla ilgili mevzuatına göre ödenmesi imkânı ortadan kalkmamış isteğe bağlı sigorta primi ve topluluk sigortası primi,

c) Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından ilgili kanunları gereğince takip edilen damga vergisi, özel işlem vergisi ve eğitime katkı payı,

ç) 30/4/2014 tarihine kadar (bu tarih dâhil) bitirilmiş özel nitelikteki inşaatlar ile ihale konusu işlere ilişkin olup bu maddenin yayımlandığı tarihten önce Kurumca resen tahakkuk ettirilerek işverene tebliğ edildiği hâlde bu maddenin yayımlandığı tarih itibarıyla ödenmemiş olan; özel nitelikteki inşaatlar ile ihale konusu işlere ilişkin yapılan ön değerlendirme, araştırma veya tespitler sonucunda bulunan eksik işçilik tutarı üzerinden hesaplanan sigorta primi,

d) Bu Kanunun 60 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi kapsamında genel sağlık sigortalısı olanların genel sağlık sigortası primi,

e) Sosyal güvenlik kanunlarına göre emeklilik veya yaşlılık aylığı almakta iken 5335 sayılı Kanunun 30 uncu maddesinin ikinci fıkrası kapsamına giren kurum ve kuruluşlara ait işyerlerinde çalışmaları nedeniyle aylıkları kesilmesi gerekenlere, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihi takip eden ödeme dönemine kadar yersiz olarak ödendiği tespit edilen aylıklara ilişkin borç, asılları ile bu alacaklara ödeme sürelerinin bittiği tarihlerden bu maddenin yayımlandığı tarihe kadar geçen süre için Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutarın, bu maddede belirtilen süre ve şekilde ödenmesi hâlinde, bu alacaklara uygulanan gecikme cezası ve gecikme zammı gibi ferî alacakların tamamının tahsilinden vazgeçilir.