muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/5710, Karar No: 2014/8013, Tarih: 22.05.2014

**3. Hukuk Dairesi         2014/5710 E.  ,  2014/8013 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 30/10/2013

NUMARASI : 2013/25-2013/352

Taraflar arasında görülen alacak davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin davalı şirketin elektrik abonesi olduğunu, davalı şirket tarafından tahakkuk ettirilen 11 adet faturada herhangi bir hizmet karşılığı olmadığı belli olan kayıp kaçak bedeli adı altında 4.761,49 TL bedelin haksız olarak tahsil edildiğini öne sürerek, ödenen bu bedelin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, müvekkilinin EPDK'nın belirlediği tarifelere uymak zorunda olduğunu belirterek, davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

Mahkemece, abonelerden tahsil edilen kayıp kaçak bedelinin tahsilinin yönetmelikler ve EPDK kararlarına dayandığı, mevzuatın yürürlükte olduğu sürece kayıp kaçak bedelinin tahsilinin yasal olduğu, ayrıca fatura bedelinin belirlenmesine yönelik tarifelerin EPDK tarafından belirlendiği, davalı şirketin EPDK tarafından belirlenen tarifeleri uygulamakla yükümlü olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, elektrik faturasına yansıtılan kayıp kaçak bedelinin yasa ve yönetmeliklere aykırı olduğu belirtilerek bu bedelin istirdadı istemine ilişkindir.

Dosyadaki yazılara, kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle HGK. nun aynı konuya ilişkin 21.05.2014 günlü ve 2013/7-2454 E. 2014/679 K. sayılı kararına göre, kayıp-kaçak bedelinin perakende satış tarifesinin bir unsuru olarak faturalarda yer almasının kanun ve yönetmeliğe aykırı bulunduğu dikkate alınarak, davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken aksine düşüncelerle yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirmiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 22.05.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/3363, Karar No: 2023/7342, Tarih: 10.10.2023

**8. Ceza Dairesi         2023/3363 E.  ,  2023/7342 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2022/698 E., 2023/71 K.

SUÇ : Sistemi engelleme, bozma, verileri yok etme veya değiştirme

HÜKÜM : Düşme

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama

Sanık hakkında kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, temyiz isteminin süresinde olduğu, temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü

I. GEREKÇE

Sanığın, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi’nden temin olunan güncel nüfus kayıt örneğine göre hüküm tarihinden önce 07.12.2022 tarihinde vefat ettiğinin anlaşılması karşısında, Mahkemece bu durum araştırılarak 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 64 üncü maddesinin 1 inci fıkrası uyarınca sanık hakkında açılan kamu davasının düşürülmesinde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

II. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle Mersin 10. Ağır Ceza Mahkemesinin, 31.01.2023 tarihli kararına yönelik Katılan vekilinin temyiz isteği yerinde görülmediğinden hükmün Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 10.10.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/5220, Karar No: 2016/2013, Tarih: 30.03.2016

**15. Hukuk Dairesi         2015/5220 E.  ,  2016/2013 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Hukuk Mahkemesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen günde davacı vekili Avukat ... ile davalı vekili Avukat ... ve davalı asil ... geldi. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraflar avukatları dinlendikten sonra vaktin darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmıştı. Bu kere dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklandığı iddia olunan iş bedeli alacağının tahsili isteminden ibarettir. Davalı, taraflar arasında akdî ilişkinin bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddini savunmuş, mahkemece davanın kabulüne dair verilen karar, davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı, davalının ... Mahallesinde bulunan ... ve .... ada 2-3-7-8 parsel sayılı taşınmazlarında bina inşa etmek üzere anlaştıklarını, toplam iş bedelinin 940.000,00 TL olarak belirlendiğini, davalının Noterliği'nin 4.6.2013 tarih ve yevmiye nolu vekâletnamesiyle vekil tayin ettiği dava dışı .... adlı şahsa inşaat ile ilgili her türlü yetkiyi verdiğini, davalı namına vekili ... ile yaptıkları ek sözleşmeler uyarınca 7-8 parsellerdeki işi yaptığını, öncelikle yapımı kararlaştırılan bu parsellerdeki iki blokun yapımı için ödenmesi gereken 440.000,00 TL'den 227.000,00 TL'nin en geç 23.10.2013 tarihine kadar davalı tarafından hesabına yatırılacağına dair 13.10.2013 tarihli imzalı belge verildiğini, işi yapmasına rağmen bu bedelin halen ödenmediğini, davalı tarafından ödenmeyen 237.000,00 TL alacağından fazlaya ilişkin hakları saklı tutularak şimdilik 140.000,00 TL nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsilini istemiştir.

Davalı vekili, davacı ile müvekkili arasında doğrudan yapılmış herhangi bir sözleşme bulunmadığını, davalı ile dava dışı yüklenici arasında 7 parselde 250.000,00 TL, 8 parselde de 190.000,00 TL bedel karşılığında inşaat yapılması, 2 ve 3 parsellere yapılacak inşaatın daha sonra değerlendirilmesi hususunda 13.5.2013 tarihli eser sözleşmesi yapıldığını, daha sonra davacı ile dava dışı yüklenici arasında 13.10.2013 tarihli taşeronluk sözleşmesi düzenlendiğini, müvekkilinin bu ek sözleşmelerin hiç birinde taraf olmadığını, davacının, dava dışı yüklenici taşeronu olarak iş yaptığını, dolayısıyla muhatabının dava dışı olduğunu, kendisinin ödemelerini dava dışı yüklenici 'a yaptığını, inşaatın yapımıyla ilgili olarak resmi mercilerdeki işlemlerin görülmesi için verdiği vekâletnamenin içeriğine göre, davacı ile aralarında herhangi bir akdî ilişki kurulmuş sayılamıyacağını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Taraflar arasında davalının iş sahibi, davacının da yüklenici sıfatıyla imzaladıkları bir sözleşme bulunmamaktadır. 13.05.2013 tarihli adî yazılı asıl eser sözleşmesini iş sahibi olarak davalı ..., yüklenici olarak da dava dışı imzalamışlardır. Dosyaya sunulan diğer ek sözleşme ve belgelere bakıldığında, bu belgelerde taraf olarak, davacı (taşeron sıfatıyla ) ve (yüklenici sıfatıyla) asaleten yer aldıkları görülmektedir. Sadece 13.10.2013 tarihli olup yapılmış imalatların bedeline karşılık 237.000 TL nin 23.10.2013 tarihine kadar davacının hesabına yatırılacağı taahhüdünü içeren belgede; davalı adına vekaleten imza atığı görülmekte ise de bu belgede belirtilen vekâletnamenin içeriğinden davalı ...'i borçlandırmaya ve onu taahhüt altına sokan bir işlem yapmaya dair yetkisinin bulunmadığı anlaşılmakta olup vekaletname inşaatın yapımı ile ilgili rutin işlerin takibi amacıyla verilmiştir.

Yüklenici bu vekâletnameye dayanarak verdiği 13.10.2013 tarihli taahhütname davalı iş sahibini bağlayıcı nitelikte değildir. Bu taahhütname ile aynı tarihi taşıyan 13.10.2013 tarihli ek sözleşme içeriğinden de davalıya ait parseller üzerinde inşaat yapımını üstlenen kişinin yüklenici sıfatıyla olduğu, dava dışı ve davacı 'nın ise yüklenici taşeronu oldukları açıkça yazılı olduğu anlaşıldığından davalı iş sahibinin bu belge ile taahhüt altına girdiğinin kabulü de mümkün değildir.

Açıklanan tüm bu nedenlerle davacı tarafından iş sahibi aleyhine açılan iş bu davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerekirken akdî ilişkinin varlığı kabul edilerek hatalı değerlendirme sonucu yazılı şekilde iş bedeline hükmedilmesi doğru olmamış, kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda yazılı nedenlerle kararın temyiz eden davalı yararına BOZULMASINA, 1.350,00 TL duruşma vekâlet ücretinin davacıdan alınarak Yargıtay'daki duruşmada vekille temsil olunan davalıya verilmesine, ödediği temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davalıya geri verilmesine, karara karşı tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme isteminde bulunulabileceğine 30.03.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/2579, Karar No: 2012/3530, Tarih: 20.02.2012

**(Kapatılan)13. Ceza Dairesi         2011/2579 E.  ,  2012/3530 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek, gereği düşünüldü:

1-Sanıklar ... ve ... hakkında kurulan hükümlerin temyiz incelemesinde;

Sanıkların, suça konu okula ikinci kat penceresini zorlayarak girdikleri, içeride kantin kapısını kırdıkları ve haksız ele geçirdikleri müdür odasının anahtarı ile bu odadan bir adet dizüstü bilgisayar çalmak suretiyle hırsızlık suçunu işlediklerinin anlaşılması karşısında; 5237 sayılı TCK’nın 141 ve 142. maddelerinde tanımlanan hırsızlık suçu ile 765 sayılı TCK'nın 493/1-2-son. maddesinde yer alan suçun öğelerinin farklı olduğu, somut olayda sanığın eyleminin 5237 sayılı TCK'nın 142/2-d. maddesinde düzenlenen hırsızlık suçu yanında aynı Yasanın 152/1-a maddesi gereğince kamu malına zarar vermek ve 116/2-4 ve 119/1-c. maddelerinde tanımlanan birden fazla kişi ile geceleyin işyeri dokunulmazlığını bozmak suçlarını da oluşturduğunun gözetilmemesi karşı temyiz olmadığından; 5237 sayılı TCK'nın 53. maddesinde belirtilen haklardan yoksun kılınma kararı verilmemiş ise de; hükümlülüğün yasal sonucu olup, infaz aşamasında gözetilmesi mümkün görüldüğünden ve kararda, suç tarihinin 16.03.2005 yerine 14.03.2005 olarak yazılması ve suç saatinin ise gösterilmemesi, mahallinde düzeltilebilir bir hata ve eksiklik mahiyetinde görülmüş olduğundan bozma nedeni yapılmamıştır.

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan elverişli kanıtlara, gerekçeye ve Hakimin takdirine göre sanıklar ... ve ... müdafiilerinin temyiz itirazları yerinde görülmemiş olduğundan reddiyle, eleştiri dışındaki yönleri usul ve yasaya uygun bulunan hükmün tebliğnameye uygunı olarak ONANMASINA,

2-Sanık ... hakkında kurulan hükmün temyiz incelemesinde;

Sanığın, yüklenen suçu işlediğine ilişkin sanıklardan ...'nin sonradan geri aldığı soruşturma aşamasındaki suç atma niteliğinde ve kendisine yönelen suçun etkilerini azaltmaya yönelik anlatımı dışında, hükümlülüğüne yeterli hukuka uygun, kuşkudan uzak, kesin ve inandırıcı kanıt bulunmadığı gözetilmeden, beraati yerine yetersiz gerekçe ile yazılı şekilde karar verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanık ... müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı isteme aykırı olarak BOZULMASINA, 20.02.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/2118, Karar No: 2024/5104, Tarih: 24.12.2024

**6. Hukuk Dairesi         2024/2118 E.  ,  2024/5104 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2023/278 E., 2024/723 K.

HÜKÜM/KARAR : Ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Bursa 4. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2018/165 E., 2019/700 K.

Davacı arsa sahibi vekili dava dilekçesinde özetle; davalı yüklenici ile aralarında Bursa 16. Noterliği’nin 08.01.2013 tarih ve 1263 no.lu arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi imzaladığını, ancak yüklenicinin sözleşme gereği yükümlülüklerini yerine getirmediğini, inşaatın tamamlanma seviyesinin %58 olduğunun tespit edildiğini ileri sürerek, sözleşmenin geriye etkili olarak feshine, dava konusu taşınmazdaki tüm bağımsız bölümlerin tapu kayıtlarının ve mevcut takyidatların iptali ile müvekkili adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı bağımsız bölüm malikleri davanın reddini dilemiş, davalı yüklenici davaya cevap vermemiştir.

İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonunda; davanın kabulü ile sözleşmenin geriye etkili olarak feshine, dava konusu taşınmazdaki tüm bağımsız bölümlerin tapu kayıtlarının ve mevcut takyidatlarının iptaline karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararına karşı bir kısım davalılar vekillerince istinaf yoluna başvurması üzerine, Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi tarafından yapılan inceleme sonucunda davalıların istinaf başvurularının kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, sözleşmenin geriye etkili olarak feshine, dava konusu taşınmazdaki tüm bağımsız bölümlerin tapu kayıtlarının ayrı ayrı iptali ile davacı arsa sahibi adına tesciline karar verilmiştir.

Bu karara karşı süresinde bir kısım davalılar vekilince temyiz yoluna başvurulması üzerine Dairemiz'in 12.12.2002 tarihli, 2021/6241 Esas, 2022/5774 Karar sayılı ilamı ile Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi’nin kararı bozularak dosya Bursa Bölge Adliye Mahkemesi’ne gönderilmekle, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın reddine ilişkin kararın davacı ve davalı ... vekilleri tarafından temyiz edilmekle dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve bozma ilamına göre araştırma ve inceleme yapılmış olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı ... vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-Davacı arsa sahibi vekilinin temyiz itirazlarına gelince;

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve bozma ilamına göre araştırma ve inceleme yapılmış olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı ... vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-Davacı arsa sahibi vekilinin temyiz itirazlarına gelince;

Davacı arsa sahibince, davalı yüklenici ve bağımsız bölüm satın alan üçüncü kişilere karşı açılan sözleşmenin geriye etkili feshi, tapu iptal ve tescil davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonucunda; sözleşmeye konu inşaatın % 100 seviyesinde tamamlandığı, bağımsız bölümlerin kullanıma açıldığı ve reddedilemeyecek aşamaya geldiği görüldüğünden davanın reddine karar verilmiştir. Bozmadan sonra mahallinde keşif sonucu düzenlenen bilirkişi kurulu raporundan ve Nilüfer Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğü tarafından verilen cevabi yazıdan, inşa edilen yapıda ortak alanlar, balkon ve çatı imalatlarında projesine göre aykırılıklar tespit edildiği, tadilat ruhsatı alınması gerektiği belirtildiği gibi söz konusu binaya sözleşme uyarınca davalı yüklenici tarafından alınması gereken yapı kullanma izin belgesinin de alınmadığı anlaşılmıştır. Bu durumda davalı yüklenicinin sözleşme konusu borcunu tam olarak yerine getirdiğinden bahsedilemez.

Bu durumda mahkemece yapılması gereken iş; bilirkişi kurulu raporu ve belediye cevabi yazısından söz konusu proje aykırılıklarının tadilat projesi ile giderilebileceği ve yapı kullanma izin belgesi verilebileceği anlaşıldığından davalı yüklenici ve diğer davalı üçüncü kişilere tadilat projesi yapılarak imara aykırılıkların giderilmesi ve yapı kullanma izin belgesi alınması için yetki ve yeterli süre verilmesi, oluşacak sonuca göre davacı talebinin değerlendirilmesi gerekmektedir.

Eksik inceleme ve yanlış değerlendirme sonucu verilen karar doğru olmamış, bozulması uygun bulunmuştur.

SONUÇ : Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle, davalı ... vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddine, 2. bent uyarınca davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi kararının davacı yararına BOZULMASINA, peşin alınan harçların istek halinde temyiz eden davacı ve davalıya iadesine, dosyanın Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesine gönderilmesine, 24.12.2024 tarihinde oy birliği ile kesin olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/5404, Karar No: 2014/25092, Tarih: 23.09.2014

**22. Hukuk Dairesi         2014/5404 E.  ,  2014/25092 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Develi 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 16/12/2013

NUMARASI : 2011/646-2013/546

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davanın belirsiz alacak davası olduğunu belirterek, fark aylık ücret ve fark ikramiye alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacının dava konusu alacaklara hak kazanmadığını, ayrıca davanın belirsiz alacak davası şeklinde açılamayacağını beyanla davanın reddini savunmuştur.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, gerek usul hukuku gerekse de maddi hukuk kurallarının uygulanması bakımından dava belirsiz alacak davası kabulüyle sonuçlandırılmış, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

Taraflar arasında öncelikle çözümlenmesi gereken uyuşmazlık, davanın belirsiz alacak davası türünde açılabilmesi için gerekli şartları taşıyıp taşımadığı noktasında toplanmaktadır.

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 107. maddesiyle, mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nda yer almayan yeni bir dava türü olarak belirsiz alacak ve tespit davası kabul edilmiştir.

6100 sayılı Kanunun 107. maddesine göre,

"(1) Davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenemeyeceği veya bunun imkânsız olduğu hâllerde, alacaklı, hukuki ilişkiyi ve asgari bir miktar ya da değeri belirtmek suretiyle belirsiz alacak davası açabilir.

(2) Karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu alacağın miktarı veya değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda davacı, iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın davanın başında belirtmiş olduğu talebini artırabilir.

(3) Ayrıca, kısmi eda davasının açılabildiği hâllerde, tespit davası da açılabilir ve bu durumda hukuki yararın var olduğu kabul edilir."

Hükümet tasarısında yer almayan bu madde, Türkiye Büyük Millet Meclisi Adalet Komisyonu tarafından, esasen baştan miktar veya değeri tam tespit edilemeyen bir alacakla ilgili hak arama durumunda olan kişinin, hukuk sisteminde karşılaştığı güçlüklerin bertaraf edilerek hak arama özgürlüğü çerçevesinde mümkün olduğunca en geniş şekilde korunmasının sağlanması gerekçesi üzerinde durularak ihdas edilmiş ve nihayetinde kanunlaşmıştır.

Hükümet tasarısında yer almayan bu madde, Türkiye Büyük Millet Meclisi Adalet Komisyonu tarafından, esasen baştan miktar veya değeri tam tespit edilemeyen bir alacakla ilgili hak arama durumunda olan kişinin, hukuk sisteminde karşılaştığı güçlüklerin bertaraf edilerek hak arama özgürlüğü çerçevesinde mümkün olduğunca en geniş şekilde korunmasının sağlanması gerekçesi üzerinde durularak ihdas edilmiş ve nihayetinde kanunlaşmıştır.

Davanın belirsiz alacak davası türünde açılabilmesi için, davanın açıldığı tarih itibariyle uyuşmazlığa konu alacağın miktar veya değerinin tam ve kesin olarak davacı tarafca belirlenememesi gereklidir. Belirleyememe hali, davacının gerekli dikkat ve özeni göstermesine rağmen miktar veya değerin belirlenmesinin kendisinden gerçekten beklenilmemesi durumuna ya da objektif olarak imkansızlığa dayanmalıdır.

Madde gerekçesinde "alacaklının bu tür bir dava açması için, dava açacağı miktar ya da değeri tam ve kesin olarak gerçekten belirlemesi mümkün olmamalı ya da bu objektif olarak imkânsız olmalıdır. Açılacak davanın miktarı biliniyor yahut tespit edilebiliyorsa, böyle bir dava açılamaz. Çünkü, her davada arandığı gibi, burada da hukukî yarar aranacaktır, böyle bir durumda hukukî yararın bulunduğundan söz edilemez. Özellikle, kısmî davaya ilişkin yeni hükümler de dikkate alınıp birlikte değerlendirildiğinde, baştan tespiti mümkün olan hâllerde bu yola başvurulması kabul edilemez." şeklindeki açıklamayla, alacağın belirli veya belirlenebilir nitelikte olması durumunda, belirsiz alacak davası açılarak bu davanın sağladığı imkanlardan yararlanmanın mümkün olmadığına işaret edilmiştir.

Alacağın hangi hallerde belirsiz, hangi hallerde belirli veya belirlenebilir olduğu hususunda kesin bir sınıflandırma yapılması mümkün olmayıp, her bir davaya konu alacak bakımından somut olayın özelliklerinin nazara alınarak sonuca gidilmesi gereklidir.

6100 sayılı Kanun'un 107/2. maddesinde, sorunun çözümünde yol gösterici mahiyette kriterlere yer verilmiştir. Anılan madde fıkrasında, karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu alacağın miktarı veya değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda davacının, iddianın genişletilmesi yasağına tâbi olmaksızın davanın başında belirtmiş olduğu talebini artırabileceği hüküm altına alınmış, madde gerekçesinde de "karşı tarafın verdiği bilgiler ve sunduğu delillerle ya da delillerin incelenmesi ve tahkikat işlemleri sonucu (örneğin bilirkişi ya da keşif incelemesi sonucu)" belirlenebilme hali açıklanmıştır.

Davacının alacağının miktar veya değerini belirleyebilmesi için elinde bulunması gerekli bilgi ve belgelere sahip olmaması ve bu belgelere dava açma hazırlığı döneminde ulaşmasının da (gerçekten) mümkün olmaması ve dolayısıyla alacağın miktarının belirlenmesinin karşı tarafın elinde bulunan bilgi ve belgelerin sunulmasıyla mümkün hale geleceği durumlarda alacak belirsiz kabul edilmelidir.