muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/3363, Karar No: 2019/9314, Tarih: 14.10.2019

**17. Hukuk Dairesi         2017/3363 E.  ,  2019/9314 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda verilen hükmün temyizen tetkiki davacılar vekili ile davalı ... ve Emeklilik A.Ş. vekili tarafından talep edilmiş, davalı ...ve Emeklilik A.Ş. vekilince de duruşma istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen 08.10.2019 Salı günü davalı ...Ş. vekili Av. ... geldi. Davacılar ve diğer davalı tarafından gelen olmadı. Temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan davalı ...Ş. vekili dinlendikten sonra vaktin darlığından dolayı işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmış olup dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, davacılar murisi tarafından davalı bankadan kullanılan tüketici kredisini teminat altına almak amacıyla davalı sigorta şirketi tarafından hayat sigorta poliçesi düzenlendiğini, poliçe süresi içinde ölümün gerçekleştiğini, murisin sağlık durumu hakkındaki beyan yükümlülüğüne uymadığı gerekçesiyle ödeme yapılmadığını belirterek, davalı bankanın dava sonuna kadar takip yapmasının önlenmesi ve açılmış takip varsa durdurulmasına; davacıların bakiye kredi borcundan sorumlu olmadıklarının tespitine; poliçedeki vefat tazminatının bakiye kredi tutarı kadarının bankaya ve kalan kısmının da davacılara ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar vekilleri, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma, yapılan yargılama ve toplanan delillere göre; davalı ...Ş. aleyhine açılan tazminat davasının reddine; davalı sigorta şirketi aleyhine açılan davanın kabulü ile ödenmesi gereken poliçe teminatı 28.278,00 TL. vefat tazminatından öncelikle dain-i mürtehin ... Bank A.Ş. alacağının ödenmesine (davalı banka tarafından yargılama sırasında icra takibi yapıldığından ve icra takibi derdest olup faiz alacağı işlemeye devam ettiğinden, davalı bankanın alacağı bu aşamada hüküm tarihi itibariyle belirlenebilir olmadığından); bakiye bir alacak kalması halinde bu miktarın davacıların miras payları oranında davacılara ödenmesine karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili ile davalı ...ve Emeklilik A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına; davaya konu poliçede dain-i mürtehin kaydı bulunan davalı bankanın bakiye kredi alacağı kadar bankaya vefat tazminatından ödeme yapılması talebiyle dava açıldığı ve mahkemenin de bu talebe uygun biçimde hüküm tesis ettiği dikkate alındığında, davacıların aktif dava ehliyetinin bulunmasına göre; davacılar vekili ile davalı ...ve Emeklilik A.Ş. vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava, hayat sigortası poliçesine dayalı tazminat ve menfi tespit istemine ilişkindir.

2-Dava, hayat sigortası poliçesine dayalı tazminat ve menfi tespit istemine ilişkindir.

Davacılar murisi ... ile davalı sigorta şirketi arasında 02.07.2012-02.07.2013 tarihleri için hayat sigorta sözleşmesi düzenlenmiş; poliçenin düzenlenmesinden sonra, 25.03.2013 tarihinde davacılar yakını sigortalı vefat etmiştir.

Davalı taraf, davacılar murisinin poliçe tanziminden önce mevcut olan kanser hastalığını bildirmeyip sözleşmenin kurulması sırasında beyan yükümlülüğüne aykırı davrandığı, bu aykırılık nedeniyle de zararın teminat dışı kaldığı savunmasında bulunmuştur. Mahkeme ise; sigortalı muris tarafından bildirilmeyen önceki hastalık (mesane kanseri) ile özofagus (yemek borusu) kanseri sonucu ölüm arasında illiyet bağının bulunmadığı yönünde görüş bildiren bilirkişi raporunu benimseyerek davalının tazminattan sorumluluğuna karar vermiştir.

Poliçenin tanzim edildiği ve rizikonun gerçekleştiği tarih itibariyle yürürlükte bulunan 6102 sayılı TTK'nun 1435. maddesi ile sigorta sözleşmesinin kurulması sırasındaki

sigortalının doğru bilgi verme (beyan) yükümlülüğü düzenlenmiştir. Sigorta hukukuna ilişkin genel düzenleme mahiyetinde olan bu hüküm, hayat sigortalarında da uygulanmaktadır.

6102 sayılı TTK'nun 1435. maddesinde "Sigorta ettiren, sözleşmenin yapılması sırasında bildiği veya bilmesi gereken tüm önemli hususları sigortacıya bildirmekle yükümlüdür. Sigortacıya bildirilmeyen, eksik veya yanlış bildirilen hususlar, sözleşmenin yapılmamasını veya değişik şartlarda yapılmasını gerektirecek nitelikte ise, önemli kabul edilir. Sigortacı tarafından yazılı veya sözlü olarak sorulan hususlar, aksi ispat edilinceye kadar önemli sayılır" denilmek suretiyle; sigorta ettirenin, sözleşmenin kurulması sırasındaki doğru beyan yükümlülüğünün kapsamı düzenlenmiştir.

Gerek TTK'nun 1435. maddesi ve gerekse Hayat Sigortası Genel Şartlarının C-2.2. maddesi düzenlemesine göre; sigorta şirketinin sorusu üzerine veya herhangi bir soru sorulmadan (dolayısı ile buna ilişkin bir form doldurulmadan) sigortalı, sözleşmenin yapılması sırasında kendisinin bildiği ve sigortacının sözleşmeyi yapmamasını veya daha ağır şartlarla yapmasını gerektirecek bütün halleri sigortacıya bildirmekle yükümlüdür.

Sigorta sözleşmesinin kurulması sırasındaki beyan yükümlülüğüne uymamanın sonuçları ise, aynı kanunun 1439/2. maddesinde, "rizikonun gerçekleşmesinden sonra, sigorta ettirenin ihmali ile beyan yükümlülüğü ihlal edildiği takdirde, bu ihlal tazminatın veya bedelin miktarına yahut rizikonun gerçekleşmesine etki edebilecek nitelikte ise, ihmalin derecesine göre tazminattan indirim yapılır. Sigorta ettirenin kusuru kast derecesinde ise beyan yükümlülüğünün ihlali ile gerçekleşen riziko arasında bağlantı varsa, sigortacının tazminat veya bedel ödeme borcu ortadan kalkar; bağlantı yoksa, sigortacı ödenen primle ödenmesi gereken prim arasındaki oranı dikkate alarak sigorta tazminatını veya bedelini öder" şeklinde düzenlenmiştir.

Hükme esas alınan 03.03.2014 tarihli bilirkişi heyeti raporunda; poliçenin akdinden önce sigortalıda mevcut olan mesane kanserinin tedavisinin poliçe tanziminden önce tamamlandığı ve bu kanserin metastaz yaptığına dair tıbbi bir kayıt bulunmadığı; önceki mesane kanseri ile ölüm sebebi olan ve poliçe tanziminden sonra teşhisi konulan yemek borusu kanseri arasında doğrudan illiyet bağı bulunmadığı yönünde görüş bildirilmiştir. Mahkeme ise, beyan edilmeyen önceki hastalıkla ölüm arasında illiyet bağı bulunmadığı ve önceki

mesane kanserinin bildirilmeyişi nedeniyle proporsiyon hesabı yapılmasının mümkün olmadığı gerekçesiyle, zararın teminat kapsamında kaldığını kabul ederek, poliçedeki vefat tazminatının tamamından davalı sigortacının sorumlu olduğunu kabul etmiştir.

Davacılar murisi tarafından imzalanan sağlık beyan formunda, herhangi bir rahatsızlığı olmadığı bildirilmiş; poliçeden önce mevcut olan mesane kanseri rahatsızlığı bildirilmemiştir. Davacılar murisinin poliçe öncesinde mevcut mesane kanseri için tedavi gördüğü ve kontrollerinin 2012 yılının Şubat ayına kadar devam ettiği dosya kapsamından anlaşılmaktadır. Sigortalıda hem poliçe tanziminden önce mevcut olan (bildirilmeyen) hastalığın hem de ölüme sebep olan hastalığın türleri farklı da olsa kanser hastalığı olduğu; ölüm riski yüksek olan kanser hastalığının (tedavisi tamamlanmış da olsa) riskin kapsamı konusunda değerlendirme yapma hakkı bulunan sigortacıya bildirilmesi gerektiği açıktır.

TTK'nun 1439/2. maddesindeki açık ifadelerle, sigortalının ihmali ile beyan yükümlülüğüne aykırı davranılması halinin tazminattan indirim sebebi olduğu kabul edilmiştir. Sigortalının 4,5 yıldır kontrolleri devam eden ve son kontrolü Şubat 2012'de (poliçeden 5 ay önce) yapılan (metastazı saptanmayan) mesane kanserinin iyileştiğini düşünerek sigortacıya bildirimde bulunmadığı düşünülebilirse de, daha önce kanser hastalığı geçiren kişiyle ilgili risk değerlendirmesini sağlıklı bir kişininkinden farklı yapacak olan sigortacıya eski hastalığın bildirilmesi gerektiği ve bildirim yapılmayışının da sigortalının ihmali davranışı olduğunun kabulü gerekir.

Açıklanan hukuki ve maddi vakıalar karşısında mahkemece; davacılar murisinin, sigortacı için önemli sayılabilecek bir hususu bildirme yükümlülüğünü ihmal suretiyle ihlal ettiği; TTK'nun 1439/2. maddesinin ilk cümlesindeki ihmal suretiyle beyan yükümlülüğüne uymama hali için tazminattan indirim gerektiğinin düzenlendiği de gözetilmek suretiyle, davalı sigorta şirketinin hukuki durumunun takdir ve tayini gerekirken, yanılgılı değerlendirmeyle, yazılı biçimde hüküm tesisi bozmayı gerektirmiştir.

3-Davacılar, murisleri olan sigortalının kullandığı banka kredisini teminat altına almak amacıyla hayat sigortası poliçesinin düzenlendiğini belirterek kalan kredi borcu nedeniyle davalı bankaya borçlu olmadıklarının tespiti istemiyle, davalı bankaya husumet yöneltmiştir. Mahkemece, davalı bankanın hayat sigortası yaptırmasının sigortalının

3-Davacılar, murisleri olan sigortalının kullandığı banka kredisini teminat altına almak amacıyla hayat sigortası poliçesinin düzenlendiğini belirterek kalan kredi borcu nedeniyle davalı bankaya borçlu olmadıklarının tespiti istemiyle, davalı bankaya husumet yöneltmiştir. Mahkemece, davalı bankanın hayat sigortası yaptırmasının sigortalının

haklarını korumayı da temin ettiği ve diğer davalı sigorta şirketi ile danışıklı biçimde hareket edip davacıları zarara uğratma amacının ispat edilemediği; bankanın bakiye kredi alacağı için icra takibi yapmasında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle, davalı banka yönünden istemin reddine karar verilmiştir.

Davacılar murisinin akdettiği sigorta poliçesinde, ölüm rizikosu gerçekleştiğinde poliçedeki vefat tazminatından öncelikle ödenmemiş (bakiye) kredi borcunun ödenmesi ve kalan teminat tutarının sigortalının mirasçılarına ödenmesinin kararlaştırıldığı; bankanın bakiye kredi alacağının bulunduğu; yargılamanın devamı sırasında, davalı banka tarafından, Kocaeli 1. İcra Müdürlüğünün 2014/967 Esas sayılı dosyasıyla 16.278,39 TL'lik asıl alacak üzerinden icra takibi başlatıldığı anlaşılmaktadır. Davacılar, bakiye kredi borcundan sorumlu olmadıklarının tespiti (menfi tespit) istemiyle davalı bankaya husumet yönelttiklerinden, davalı bankanın hukuki durumuyla ilgili mahkeme değerlendirmesi yerinde değildir.

Açıklanan vakıalar karşısında mahkemece; davalı bankanın bakiye kredi alacağını teminat altına amacı taşıyan poliçe gereği, davalı sigorta şirketinin poliçedeki vefat tazminatından yapılacak indirim dahilinde (yukarıdaki bentte açıklanan biçimde) sorumlu olacağı; davacıların, poliçe teminat tutarından öncelikle davalı bankanın kredi alacağının ödenmesini ve bu oranda bankaya borçlu olmadıklarının tespitini talep ettiği hususları dikkate alınarak; 2 numaralı bentte açıklanan biçimde davalı sigorta şirketinin poliçe gereği sorumlu olacağı miktarın saptanmasından sonra, bu miktar ile davalı bankanın bakiye kredi alacağı miktarı birlikte değerlendirilip, davacıların borçlu olmayacakları bakiye kredi borcu miktarı kadar davalı bankaya yöneltilen menfi tespit istemi için davalı banka hakkında hüküm tesisi gerekirken, yanılgılı değerlendirmeyle, yazılı biçimde hüküm tesisi de doğru görülmemiştir.

SONUÇ : Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle, davacılar vekili ile davalı ...ve Emeklilik A.Ş. vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE; hükmün, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle, davalı ...ve Emeklilik A.Ş. yararına ve (3) nolu bentte açıklanan nedenlerle, davacılar yararına BOZULMASINA, duruşmada vekille temsil olunmayan davacılar ile davalı ...ve Emeklilik A.Ş. yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, peşin

alınan harcın istek halinde temyiz eden davacılar ile davalı ...ve Emeklilik A.Ş'ye geri verilmesine 14/10/2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/14490, Karar No: 2017/2268, Tarih: 19.04.2017

**11. Hukuk Dairesi         2016/14490 E.  ,  2017/2268 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada Kanun Yararına Bozma Bürosu Hakimliği’nce verilen 24/11/2016 tarih ve 2015/684-2016/211 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin davalı bankadan ticari kredi kullandığını, kullanılan kredi nedeniyle dosya masrafı, istihbarat ücreti ve komisyon alındığını, bunun TBK'nın 20. maddesine aykırı olduğunu ileri sürerek ve ıslah ile 550.00 TL'nin davalıdan tahsilini istemiştir.

Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş, karar aleyhine Bakanlığı'nın yazısı üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından kanun yararına bozma talebinde bulunulmuştur.

Dava, dosya masrafı, istihbarat ücreti ve komisyon adı altında yapılan kesintinin tahsili istemine ilişkindir.

1-492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 30. maddesinde "ıslah edilen miktar için gerekli harç alınmadan, ıslah edilen miktar yönünden işin esası hakkında karar verilemez" düzenlemesi bulunmaktadır. Böylece, ıslahla talep konusu miktar artırılmış ve bu artırım harç yatırılmasını gerektiriyorsa, eksik harcın tamamlanacağı öngörülmüştür. Oysa, somut olayda, davacının ... olduğu peşin harç göz önüne alındığında, bunun ıslah edilen kısım için ödenecek harcı da kapsadığı görülmektedir. Bu nedenle, ıslah edilen miktar bakımından harcın tamamlanmasına gerek olmadığı anlaşılmakla, bu yöne ilişkin yazılı emir istemi yerinde olmadığından reddi gerekmiştir.

2-Faiz başlangıcına yönelik yazılı emir istemine gelince; borcun muaccel olmasına rağmen ifa edilmemesi ve alacaklının ihtarı ile borçlu temerrütünün oluşacağı TBK m. 117'de düzenlenmiştir. Ayrıca borcun ifası için dava açmanın ihtar niteliğinde sayılacağı, kısmi davada ise ancak dava açılan kısım için ihtarın gerçekleşeceği, bakiye kısım bakımından ihtar ve dolayısı ile temerrüt oluşmayacağı göz önüne alındığında, mahkemece ıslah edilen kısım bakımından ıslah tarihi olan 21.04.2016 yerine, dava tarihinden itibaren faiz yürütülmesine karar verilmesi yürürlükteki hukuka aykırı görüldüğünden yazılı emir isteminin kabulü ile hükmün bu kısmının kanun yararına bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle harca ilişkin kanun yararına bozma isteminin reddine, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 6100 sayılı HMK'nın 363. maddesine dayalı kanun yararına bozma isteğinin kabulü ile hükmün sonuca etkili olmamak üzere Kanun yararına BOZULMASINA, gereğinin yapılması için karar örneği ve dosyanın Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine, 19.04.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/1862, Karar No: 2020/2778, Tarih: 09.06.2020

**2. Hukuk Dairesi         2020/1862 E.  ,  2020/2778 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Aile Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Çocukla Kişisel İlişkinin Yeniden Düzenlenmesi-İştirak Nafakası-Velayetin Değiştirilmesi

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm, davacı-karşı davalı tarafından temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

1-Davacı karşı davalının velayetin değiştirilmesi davasına yönelik temyiz dilekçesinin incelenmesinde;

Velayetin yeniden düzenlenmesine ilişkin dava çekişmesiz yargı işidir (HMK m. 362/2-b-13). Bölge adliye mahkemesince çekişmesiz yargı işlerinde verilen kararlar kesin nitelikte olup, bu kararlara karşı temyiz yoluna başvurulamaz (HMK m. 362/1-ç). Bu sebeple davacı-karşı davalının bu yöne ilişkin temyiz dilekçesinin reddine karar verilmesi gerekmiştir.

2-Davacı-karşı davalının harcı yatırılarak açılmış iştirak nafakasına yönelik temyiz dilekçesinin incelenmesine gelince;

6100 sayılı HMK’nın 362. maddesinin 1. fıkrasının b bendi uyarınca "Miktar veya değeri kırk bin Türk Lirasını (bu tutar dâhil) geçmeyen davalara ilişkin kararlar” temyiz edilemez. 02.12.2016 tarihli 6763 sayılı Kanunun 44. maddesi ile de 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na eklenen ek madde 1 uyarınca temyiz parasal sınırlarının (HMK m/341, 362) Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 298. maddesine göre her yıl tespit ve ilan edilecek yeniden değerleme oranında artırılması öngörülmüştür. Karar tarihi itibarıyla bu miktar "58.800 TL" olarak belirlenmiştir.

Somut olayda; mahkemece ortak çocuk lehine aylık 400 TL yıllık toplam 4.800 TL iştirak nafakasına hükmedildiğinden, iştirak nafakasına yönelik verilen karar miktar itibariyle kesindir. Bu nedenle davacı-karşı davalının bu yöne ilişkin temyiz dilekçesinin reddine karar verilmesi gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1.) ve (2.) bentlerde gösterilen sebeplerle davacı-karşı davalının temyiz dilekçesinin REDDİNE, temyiz peşin harcının istek halinde yatırana geri verilmesine oybirliğiyle karar verildi.09.06.2020 (Salı)
Yargıtay — Esas No: 2012/5619, Karar No: 2012/5772, Tarih: 24.05.2012

**5. Ceza Dairesi         2012/5619 E.  ,  2012/5772 K.**

**"İçtihat Metni"**

Hırsızlık suçundan sanık ...'nun yapılan yargılanması sırasında; ... 1. Asliye Ceza Mahkemesiyle Çatalca Asliye Ceza Mahkemesi arasında oluşan olumsuz yetki uyuşmazlığının giderilmesi ve yargı yerinin belirlenmesi istemiyle gönderilen dosya Yargıtay C.Başsavcılığından tebliğname ile daireye verilmekle incelenerek gereği düşünüldü:

İncelenen dosya içeriğine, 5747 sayılı Büyükşehir Belediyesi Sınırları İçerisinde İlçe Kurulması ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkındaki Kanunun geçici 3/3. maddesinde teşkilatlanma tamamlanıncaya kadar yeni kurulan ilçelerde merkezi idarelere ait her türlü iş ve işlemler ile idari ve adli davalar ve bunlara ilişkin bütün iş ve işlemlerin mevcut bağlılık durumuna göre yürütüleceğinin öngörülmesine, Arnavutköy ilçesinin teşkilatlanma tarihinin 01/01/2009 olmasına ve ... 1. Asliye Ceza Mahkemesi kararındaki gerekçeye göre, yerinde görülmeyen Çatalca Asliye Ceza Mahkemesinin 18/12/2008 gün ve 2003/221 E. 2008/916 K. sayılı YETKİSİZLİK kararının KALDIRILMASINA, dosyanın mahalline gönderilmesi için Yargıtay C.Başsavcılığına TEVDİİNE, 24/05/2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/1886, Karar No: 2024/8728, Tarih: 18.11.2024

**5. Hukuk Dairesi         2024/1886 E.  ,  2024/8728 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/1218 Esas, 2023/2283 Karar

DAVA TARİHİ : 21.12.2020

KARAR : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Saray (Tekirdağ) 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2020/420 Esas, 2021/453 Karar

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan daimi ve geçici irtifak hakkı tesisi ile bu hakların davacı idare adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekilince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Tekirdağ ili, ..., Beyazköy köyü 1923 parsel sayılı taşınmazın daimi ve 2 yıllık geçici irtifak kamulaştırma bedellerinin tespitine ve bu hakkın (ağaç dikmemek, bina vs. sabit tesis yapmamak şartı ile) davacı idare lehine tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın bulunduğu konum itibarıyla değerlerinin yüksek olduğunu, gerçek değerlerinin tespit edilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne ve kamulaştırma bedelinin tespiti ile tespit edilen bedelden acele el koyma bedelinin mahsubu ile oluşan fark bedelin davalıya ödenmesine, dava konusu taşınmazın hükme esas fen raporunda gösterilen kısımlarda (ağaç dikmemek, bina vb. gibi sabit yapı yapmamak şartıyla) davacı idare lehine daimi irtifak hakkı ve 2 yıl süre ile geçici irtifak hakkı tesis ve tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; münavebe ürünlerinde masrafın brüt gelirin 1/3'ü oranında alınmasının yerinde olmadığını, kapitalizasyon faiz oranının %4 alınmasının hatalı olduğunu, değer düşüklüğü oranının çok yüksek belirlendiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

2. Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaza düşük değer tespit edildiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

1. Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; münavebe ürünlerinde masrafın brüt gelirin 1/3'ü oranında alınmasının yerinde olmadığını, kapitalizasyon faiz oranının %4 alınmasının hatalı olduğunu, değer düşüklüğü oranının çok yüksek belirlendiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

2. Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaza düşük değer tespit edildiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile arazi niteliğindeki taşınmaza olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net geliri esas alınarak değer biçilmesinin 2942 sayılı Kanun'un değerlendirmeye ilişkin hükümlerine aykırılık teşkil etmediği, değerlendirmeye esas alınan verilerle resmi verilerin uyumlu ve bölgenin münavebe sistemine uygun düştüğü, dava konusu taşınmazın niteliği ve konumuna göre belirlenen kapitalizasyon faiz oranı ve objektif değer artırıcı unsur oranının uygun düştüğü, taşınmazın niteliği, tamamının yüzölçümü ve geometrik durumu dikkate alınarak değer düşüklüğü oranı belirtilmek suretiyle irtifak hakkı karşılığının tespit edilmesinde usul ve esas yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı, davanın niteliği gereği davacı idare lehine vekâlet ücreti verilmemesinin yerinde olduğu gerekçesiyle taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ettiği, ayrıca davacı idare lehine vekâlet ücreti takdir edilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme

Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın daimi ve geçici irtifak hakkı bedelinin tespitine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 2942 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrası, 11 inci maddesi.

3. Değerlendirme

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arazi niteliğindeki dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kanun’un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca net geliri esas alınarak değer biçilmesi ve aynı Kanun'un 11 inci maddesinin son fıkrası uyarınca taşınmaz malın niteliği, tamamının yüzölçümü, geometrik durumu ve boru hattı güzergahı dikkate alınarak değer düşüklüğü oranı belirtilmek suretiyle daimi ve geçici irtifak hakkı karşılığının tespit edilmesi yerindedir.