muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2012/202, Karar No: 2012/1756, Tarih: 13.03.2012

Saptanan bu olgular karşısında Anayasa Mahkemesinin iptal kararlarının ya da kanunların geriye yürümezliği ilkesinin istisnalarını kamu düzeni, genel ahlak kuralları ile kazanılmış hak ilkesi oluşturmaktadır. Kazanılmış (müktesep) hakkın söz konusu olduğu durumlarda Anayasa Mahkemesinin iptal kararlarının uygulanamayacağı kabul edilmektedir.

Eldeki dosyada söz konusu olan somut olaya gelince: TMK.nun 713/2. fıkrasında açıklanan üç ayrı hukuki sebepten biri olan “…ölmüş…” sözcüğünün Anayasa Mahkemesince iptalinden sonra elde bulunan veya açılacak olan davalara etkisinin ne olacağı üzerinde durulması gerekmektedir. TMK.nun 713/1. fıkrasında; “tapu kütüğünde kayıtlı olmayan bir taşınmazı davasız ve aralıksız olarak 20 yıl süreyle ve malik sıfatıyla zilyetliğinde bulunduran kişi, o taşınmazın tamamı, bir parçası veya bir payı üzerindeki mülkiyet hakkının tapu kütüğüne tesciline karar verilmesini isteyebilir.” denilmiştir.

Aynı maddenin 2. fıkrasında ise; “aynı koşullar altında, maliki tapu kütüğünden anlaşılamayan veya 20 yıl önce ölmüş ya da hakkında gaiplik kararı verilmiş bir kimse adına kayıtlı bulunan taşınmazın tamamının veya bölünmesinde sakınca olmayan bir parçasının zilyedi de, o taşınmazın tamamı, bir parçası veya bir payı üzerindeki mülkiyet hakkının tapu kütüğüne tesciline karar verilmesini isteyebilir” amir hükmüne yer verilmiştir.

Görüldüğü gibi TMK.nun 713/2. fıkrasına dayalı olarak açılan davaların başarıya ulaşması; bu fıkrada belirtilen koşullar yanında aynı zamanda 713/1. fıkrasındaki koşulların da gerçekleşmiş bulunmasına bağlıdır. Çünkü 2. fıkrada; “aynı koşullar altında…” denilmek suretiyle aynı maddenin 1. fıkrasına atıfta bulunduğu anlaşılmaktadır. Bu nedenle 1. fıkradaki koşulların araştırılıp belirlenmesi zorunludur.

TMK.nun 713/5. fıkrasının son cümlesinde ise; “Mülkiyet, birinci fıkrada öngörülen koşulların gerçekleştiği anda kazanılmış olur.” ilkesi getirilmiştir. Bu ilke 01.01.2002 tarihinde yürürlüğe giren 4721 sayılı Kanunla anılan fıkraya eklenmiştir.

04.12.1998 tarih ve 1996/4 Esas, 1998/3 Karar sayılı Yargıtay İçtihatları Birleştirme Büyük Genel Kurulu kararından önce 743 sayılı TKM.nin 639 (TMK.nun 713). maddesine dayalı olarak açılan davalarda mülkiyetin hangi tarihte doğacağı ve kazanılacağı konusu gerek uygulamada ve gerekse doktrinde oldukça tartışmalı idi. 4.12.1998 tarih ve 1996/4 Esas, 1998/3 Karar sayılı Yargıtay İçtihatları Birleştirme Büyük Genel Kurulu kararı ile; “kazandırıcı zamanaşımı yoluyla tapusuz taşınmazların edinilmesine ilişkin TMK.nun 639/1. maddesine göre verilen tescil kararları inşai-ihdası (yapıcı-kurucu-yenilik doğurucu) nitelikli kararlardır. Mülkiyet hakkı bu kararların kesinleştiği anda kazanılır.” görüşü benimsenmişti. Daha sonra 1.1.2002 tarihinde yürürlüğe giren 4721 sayılı TMK.nun 713/5. fıkrasının son cümlesiyle aynı maddenin 1 ve 2. fıkralarını da kapsayacak biçimde, mülkiyetin 1. fıkrada öngörülen koşulların oluşmasıyla kazanılacağı kabul edilmiştir.

İşte TMK.nun 713/5. fıkrasında mülkiyet, 1. fıkrada öngörülen koşulların gerçekleştiği anda kazanılmış olur ibaresi TMK.nun 713/1 ve 2. fıkralarına dayalı olarak açılan davalar açısından “kazanılmış (müktesep) hak” olarak kabul edilip edilemeyeceği sorunu karşımıza çıkmaktadır. Sözü edilen ibare ile 1 ve 2. fıkralarında yer alan tüm koşulların gerçekleşmesi yanında aynı maddenin 1. fıkrasında açıklanan 20 yıllık kazanma süresinin dolduğu anda mülkiyetin kazanılacağı kastedilmektedir. Şu halde, Anayasa Mahkemesince yürürlüğünün durdurulması kararının verildiği 17.3.2011 tarihinden önce dava açanlar (eldeki davalar) ile açmayanlar bakımından 20 yıllık kazanma süresi ve 2. fıkrada açıklanan maliki 20 yıl önce ölmüş olan kişi bakımından söz konusu süreler dolmuş ise bunlar açısından kazanılmış (müktesep) hakkın kabul edilip edilmeyeceğinin değerlendirilmesi gerekir.

TMK.nun 713/5. fıkrasına eklenen ibare ile mülkiyet hakkının tüm kazanma koşullarının oluşması ile 20 yıllık kazanma süresinin dolduğu anda kazanılacağı açıklandığına ve bu konuda hiçbir duraksama söz konusu olamayacağına göre az önce açıklanan durumlar bakımından kazanılmış hakkın varlığının kabulü gerekmektedir. Yukarıda yapılan tüm açıklamalar da bunu doğrulamaktadır. 4721 sayılı Kanunla getirilen ve TMK.nun 713/5. fıkranın son cümlesi için gösterilen gerekçede de şu ifade yer almaktadır: “Gerçekten, mülkiyet hakkının hangi anda kazanılmış olacağı sorusunu cevaplayan bu yeni hükme göre, mülkiyet 1. fıkrada öngörülmüş olan bütün şartların gerçekleştiği anda kazanılmış olacak, yani hâkimin vereceği tescil kararı geriye dönük (makable şamil) sonuç doğuracaktır.” denilmektedir.

Anayasa Mahkemesinin verdiği iptal kararıyla birlikte 17.3.2011 tarihinde aynı zamanda; “…kararın Resmi Gazetede yayımlanacağı güne kadar yürürlüğünün durdurulmasına” karar verilmiştir. Şu halde yürürlüğünün durdurulması kararının verildiği 17.3.2011 tarihinden önce açılmış bulunan davalar bakımından maliki 20 yıl önce ölmüş ve o tarihten dava tarihine veya kayıt maliki adına bulunan tapu kaydının intikal gördüğü tarihe kadar diğer kazanma koşulları yanında 20 yıllık kazanma süresi de dolmuş ise, bu tür davalar bakımından kazanılmış (müktesep) hakkın kabulü gerekir. Uyuşmazlığa konu yapılan tapu kaydı; malikin ölüm tarihinden itibaren 20 yıllık kazanma süresi geçtikten sonra intikal görmüş ise bu tür intikal gören kayıt hukuken bir değer taşımaz ve intikal maliklerine herhangi bir hak bahşetmez. Yine dava açmamış ancak; Anayasa Mahkemesinin verdiği yürürlüğünün durdurulması karar tarihi olan 17.3.2011 tarihinden önce hak sahipleri yararına kazanma koşulları oluşmuş, malik 20 yıl önce ölmüş ve 20 yıllık kazanma süresi de dolmuş ise, bu tür hak sahiplerinin de dava açma yönünden kazanılmış haklarının olduğunun da kabulü gerekmektedir. Bu gibi hak sahiplerinin 17.03.2011 tarihinden önce veya sonra dava açmalarının bir önemi bulunmamaktadır.

Bu açıklamalardan sonra kazanılmış hakkın olduğu gözetilerek TMK.nun 713/2. maddesi bakımından kazanma süresi ve koşullarının gerçekleşmesi durumunda mülkiyetin kazanılabileceği anlaşılmaktadır. Mahkemenin ölüm sebebi bakımından da yasa hükmünün ortadan kalktığı gerekçesi yerinde değildir. Toplanan taraf delillerinin değerlendirilmesi ve sonucuna göre işin esası ile ilgili hüküm kurulması gerekir.

Diğer yandan, dava TMK. nun 713/2. fıkrası gereğince açılmış bir tapu iptali ve tescil davasıdır. Bu tür davalarda kural olarak dava; kayıt malikine, kayıt maliki ölmüş ise mirasçılara karşı açılır. Kayıt maliki mirasçı bırakmış ise, Hazinenin bu tür davalarda yer alma olanağı bulunmamaktadır. Ancak, bu ilkenin istisnası TMK. nun 501. maddesinde yer almaktadır. Kayıt maliki mirasçı bırakmamış ise, Hazinenin son mirasçı sıfatıyla davada yer alması mümkündür. Uygulama da bu yöndedir.

Diğer yandan, dava TMK. nun 713/2. fıkrası gereğince açılmış bir tapu iptali ve tescil davasıdır. Bu tür davalarda kural olarak dava; kayıt malikine, kayıt maliki ölmüş ise mirasçılara karşı açılır. Kayıt maliki mirasçı bırakmış ise, Hazinenin bu tür davalarda yer alma olanağı bulunmamaktadır. Ancak, bu ilkenin istisnası TMK. nun 501. maddesinde yer almaktadır. Kayıt maliki mirasçı bırakmamış ise, Hazinenin son mirasçı sıfatıyla davada yer alması mümkündür. Uygulama da bu yöndedir.

Mahkemece, kayıt maliki görünen “ölü ... mirasçıları”nın kim olduklarının belirlenmesi bakımından Antalya 4.Sulh Hukuk Mahkemesinin 02.12.2008 tarih 2008/167 Esas 2008/104 Karar sayılı hasımsız veraset belgesi dikkate alınmış, bu veraset belgesinde ... kızı 01.07.1885 doğumlu ...’nin 1916 yılında ölümü sonunda mirasçıları görünen davalı gerçek kişilerin davada yer almaları sebebiyle Hazine bakımından sıfat yokluğundan redde karar verilmiştir. Taraf teşkilinde mahkemece dikkate alınan veraset belgesinde muris “...”nin isminin “...” olarak düzeltilmesine karar verildiği görülmektedir. Yine veraset belgesinde mirasçı görünen gerçek kişiler tarafından açılan hasımlı veraset ilamının iptali davasında Antalya 5.Sulh Hukuk Mahkemesinin 6.5.2010 tarih 2009/30 Esas 2010/659 Karar sayılı ilamı ile Feke Sulh Hukuk Mahkemesinin 2008/208 Esas 2008/188 Karar sayılı veraset belgesinin iptaline karar verildiği anlaşılmaktadır. ...’nin mirasçılarının belirlenmesine yönelik açılan bu davaların tamamında Hazine taraf değildir. Veraset ilamında ... ve ... isimleri üzerinde yapılan tavzih ve nüfus kaydında benzer şekilde Nüfus İdaresi tarafından yapılan sürekli idari değişiklikler de birlikte düşünüldüğünde kayıt maliki hanesinde ismi geçen ... Ağa kızı ... ile veraset belgesinde görünen muris ... kızı ...’nin aynı kişi olup olmadıkları, mirasçılarının davada yer alan gerçek kişiler mi olduğu yoksa mirasçısının bulunmaması nedeniyle son mirasçısının Hazine mi olduğu hususunda duraksama hasıl olmuştur. Bu duraksamanın giderilmesi ve taraf teşkilinin usulüne uygun şekilde tamamlandığının açıklığa kavuşturulması amacıyla mahkemece yapılması gereken iş; davacı tarafa kayıt maliki hanesinde ismi geçen ...’nin mirasçılarını gösterir Hazinenin de taraf olduğu hasımlı veraset belgesi davası açması için süre ve imkan vermek, davacı tarafın açacağı hasımlı veraset davasının sonucunu beklemek, alınacak veraset belgesi sonunda Hazinenin mirasçılık durumuna göre delillerini de değerlendirerek sonucuna göre hüküm kurmak olmalıdır. Alınacak veraset belgesinde Hazinenin mirasçı olmaması halinde Hazine aleyhine açılan davanın şimdiki gibi sıfat yokluğundan reddine karar verileceği ve toplanan delillere göre işin esası ile ilgili bir hüküm kurulacağı açıktır. Taraf vekillerinin temyiz itirazları bu bakımdan yerindedir.

Kabule göre de; katılanlar vekilinin dilekçelerinde herhangi bir karşı davaları veya harcı yatırılarak açılmış vekil edenleri adına tescile ilişkin bir istekleri bulunmamaktadır. Ek dava açacaklarına ilişkin beyanda bulunmuş ise de bu hususta dosyada bir belge veya delil yoktur. Bu nedenle esasa yönelik temyiz itirazları yerinde değildir. Ancak dava reddedildiğine göre mahkemece kararda reddedilen miktar üzerinden hesaplanan 2.400 TL avukatlık ücretinin davacıdan alınarak davalılara ödenmesine karar verilmesi gerekirken, hatalı şekilde davalılardan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş olması doğru olmamıştır.

Davacı vekili, davalı Hazine vekili ile katılanlar vekilinin temyiz itirazları yukarıda açıklanan nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile usul ve kanuna aykırı bulunan hükmün 6100 sayılı HMK.nun Geçici 3.maddesi yollaması ile 1086 sayılı HUMK.nun 428.maddesi uyarınca BOZULMASINA ve 18,40 TL peşin harcın istek halinde temyiz eden davacı ile müdahiller ...ve müştereklerine ayrı ayrı iadesine 13.03.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/2315, Karar No: 2012/6883, Tarih: 08.05.2012

**(Kapatılan) 6. Hukuk Dairesi         2012/2315 E.  ,  2012/6883 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : İtirazın İptali

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı itirazın iptali davasına dair karar, davalı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir. Mahkemece, istem gibi karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı, 05.02.2009 günlü icra takibi ile davalı tarafça ödenmediği iddia olunan iki yıllık kira bedeli ile sözleşmedeki muacceliyet şartı gereğince muaccel hale geldiği iddia olunan son üç yılın kira bedelleri toplamı 89.689,98 TL'nin davalı bankadan tahsilini istemiştir. Davalı, sözleşmenin haklı sebeplerle feshedildiğini, 15.12.2008 günlü tutanak ile kiralananın davacı tarafa teslim edildiğini, kiralanan yerin yeniden kiraya verilmesi için gerekecek makul sürenin B.K.nun 44.maddesine göre hesap edilmesi gerektiğini savunmuştur. Mahkemece, dosyada yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucunda haksız fesih sebebiyle yeniden kiraya verilme süresinin 5 ay olarak belirlenmesine rağmen, B.K.nun 264.maddesindeki 1 yıl veya daha uzun süreli sözleşmelerde tazminatın 6 aylık kira bedelinden az olamayacağı gerekçesiyle, 6 aylık kira parası yönünden davacının tazminat isteğinin kabul edilerek bu kısım için kısmen icra takibine vaki itirazın iptaline karar verilmiştir.

Ancak mahkemece kısa kararda maddi hata yapılarak icra takibine konu edilen 89.689,81 TL üzerinden itirazın iptaline karar verildiğinden gerekçeli hüküm de aynı bedele ilişkin olarak oluşturulmuştur. Davacı vekili hükmü temyiz etmemiş, hükmün bu hali ile onanmasını istemiş, davalı vekili de kararın esasına ilişkin bir temyiz taleplerinin bulunmadığını bildirerek hükmün gerekçesi ile hüküm fıkrası ve kısa karar arasındaki çelişki ve maddi hatadan kaynaklanan farklılığın giderilmesi için hükmün bozulmasını talep etmiştir. Bu durumda, hükmün gerekçesi temyiz edenin sıfatına göre kesinleşmiş olduğundan, mahkemece 6 aylık kira bedeli tutarı 4.956 Euro'nun TL karşılığı 10.456,66 TL tazminat miktarı üzerinden icra takibinin kısmen iptali ile bu miktar üzerinden takibin devamına karar verilmesi gerekirken, kısa kararın gerekçeli karara uygun olması kuralı gereği hükmedilen alacaktan fazla miktarda alacağın tahsiline karar verilmesi hatalı olmuştur.

Hüküm bu nedenle bozulmalıdır.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile 6100 sayılı HMK.ya 6217 Sayılı Kanunla eklenen geçici 3.madde hükmü gözetilerek HUMK.nın 428.maddesi uyarınca hükmün BOZULMASINA, bozma nedenine göre davalı vekilinin yargılama masraflarına ilişkin temyiz sebeplerinin incelenmesine şimdilik yer olmadığına, istek halinde peşin alınan temyiz harcının temyiz edene iadesine, 08.05.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/25356, Karar No: 2013/23992, Tarih: 24.12.2013

**5. Hukuk Dairesi         2013/25356 E.  ,  2013/23992 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasının kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca ONANMASI hakkında Daireden çıkan kararı kapsayan ....05.2013 gün ve 2013/5486 Esas - 2013/10036 Karar sayılı ilama karşı davalı idare vekilince verilen dilekçe ile karar düzeltilmesi istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup gereği konuşulup düşünüldü:

-K A R A R-

Kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemli davanın kabulüne dair mahkemece verilen karar davalı idare vekilinin temyizi üzerine Dairemizce onanmış; bu karara karşı, davalı idare vekilince karar düzeltme isteminde bulunulmuştur.

Dosyada bulunan kanıt ve belgelerden, dava konusu taşınmazın imar planında ... İçme Suyu Yönetmeliği uyarınca dere koruma alanı olarak ayrılmış olduğu, ancak taşınmaza davalı idarece fiilen el atılmadığı anlaşılmıştır.

....06.2013 tarihinde yürürlüğe giren 6487 sayılı Yasanın .... maddesi ile Kamulaştırma Kanununun geçici .... maddesinde yapılan değişiklik ile; “Uygulama imar planlarında umumi hizmetlere ve resmî kurumlara ayrılmak suretiyle veya ilgili kanunların uygulamasıyla tasarrufu kısıtlanan taşınmazlar hakkında, .../.../1985 tarihli ve 3194 sayılı İmar Kanununda öngörülen idari başvuru ve işlemler tamamlandıktan sonra idari yargıda dava açılabilir. Bu madde hükümleri karara bağlanmamış veya kararı kesinleşmemiş tüm davalara uygulanır.” hükmü getirilmiştir.

Öte yandan Anayasa Mahkemesi’nin 25.09.2013 gün 2013/93 Esas, 2013/101 Karar sayılı ilamında da; “Kamulaştırmasız el atmadan söz edilebilmesi için taşınmaz zilyetliğinin idareye geçmesi ve taşınmazın fiilen kamu hizmetine tahsis edilmiş olması gerektiği; imar kısıtlamalarında taşınmazın zilyetliğinin malikte kalmaya devam etmekte olup, yalnızca malikin tasarruf yetkisinin, ilgili mevzuattan kaynaklanan bazı kısıtlamalara maruz kaldığı, bu nedenle imar kısıtlamalarından kaynaklanan tazminat davalarının idari yargıda açılabileceği” kabul edilmiş olup,

Yukarıda açıklanan nedenlerle, davanın idari yargıda görülmesi gerektiğinden, dava dilekçesinin görev yönünden reddi yerine, yazılı şekilde hüküm kurulması nedeniyle,

Davalı idare vekilinin karar düzeltme isteminin kabulü ile Dairemizin ....05.2013 gün ve 2013/5486-10036 sayılı onama ilamının kaldırılmasına hükmün yukarıda açıklanan edenlerle davalı idare vekilinin itirazları doğrultusunda BOZULMASINA, davalı idareden peşin alınan temyiz ve karar düzeltme harçlarının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, 24.....2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/11858, Karar No: 2022/12242, Tarih: 23.11.2022

**12. Hukuk Dairesi         2022/11858 E.  ,  2022/12242 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın temyizen tetkiki şikayet eden tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Somut olayda, şikayet edenin icra mahkemesine başvurduğu, Tekirdağ İcra Hukuk Mahkemesi'nin 11/03/2022 tarih ve 2022/64 E. - 2022/141 K. sayılı kararı ile talebin aktif husumet yokluğundan reddine karar verildiği, şikayet eden tarafından, talebin aktif husumet yokluğundan reddine dair ilk derece mahkemesi kararına karşı istinaf yoluna başvurulduğu, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi'nin 02.06.2022 tarih ve 2022/1346 E. - 2022/1048 K. sayılı kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, bu kararın şikayet eden tarafından temyiz edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince temyiz talebinin süre yönünden reddine karar verildiği, bu kez son kararın temyiz konusu yapıldığı anlaşılmaktadır.

2.3.2005 tarih ve 5311 sayılı Kanunun 25.maddesi ile değişik 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 364/2.maddesine göre, temyiz yoluna başvurma ve incelemesi, Hukuk Muhakemeleri Kanununa göre yapılır. 6100 Sayılı HMK’nun 361/1. maddesi uyarınca ise, Bölge Adliye Mahkemesi kararına karşı, kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde temyiz yoluna başvurulabilir.

Somut olayda, Bölge Adliye Mahkemesi kararı temyiz edene 10.07.2022 tarihinde tebliğ edildiği halde, temyiz dilekçesi belirli süre geçirildikten sonra 01.09.2022 tarihinde verilip kaydettirilmiştir.

İcra dairelerinde ve icra mahkemelerinde adli tatil hükümleri (HMK m. 102/104) uygulanmaz (İİK m. 18/1). Bu nedenle, İİK'da bir sürenin bitmesi adli tatile rastlarsa, süre, adli tatil içindeki bu son günün tatil saatinde biter; bu sürenin adli tatilin bitiminden itibaren bir hafta daha uzatılmış sayılmasına imkan yoktur.

Şikayet edenin temyiz yoluna başvurusu süresinde olmadığından, 5311 sayılı Kanunla değişik İİK.nun 364/2. maddesi ve 6100 Sayılı HMK'nun 366.maddesinin göndermesi ile uygulanması gereken aynı Kanunun 352. maddesi uyarınca Bölge Adliye Mahkemesinin temyiz talebinin reddi kararı doğru olup, Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanması gerekmiştir.

Şikayet edenin temyiz yoluna başvurusu süresinde olmadığından, 5311 sayılı Kanunla değişik İİK.nun 364/2. maddesi ve 6100 Sayılı HMK'nun 366.maddesinin göndermesi ile uygulanması gereken aynı Kanunun 352. maddesi uyarınca Bölge Adliye Mahkemesinin temyiz talebinin reddi kararı doğru olup, Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanması gerekmiştir.

SONUÇ : Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında yazılı gerekçelere göre yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının, 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK'nun 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nun 370. maddeleri uyarınca (ONANMASINA), alınması gereken 80,70 TL temyiz harcından, evvelce alınan harç varsa mahsubu ile eksik harcın temyiz edenden tahsiline, 23/11/2022 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/6578, Karar No: 2016/14452, Tarih: 12.12.2016

**3. Hukuk Dairesi         2016/6578 E.  ,  2016/14452 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK (TÜKETİCİ) MAHKEMESİ

Taraflar arasındaki Tüketici Hakem Heyeti Kararının İptali davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü :

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı; müvekkili dağıtım şirketinin, davalı abone adına düzenlediği faturalarda yer alan, kayıp-kaçak vb. bedelleri ilgili mevzuat çerçevesinde aboneye yansıttığını ve uygulanmasının yasal bir zorunluluk olduğunu ileri sürerek, davalı aboneden tahsil edilen kayıp kaçak vb.bedellerin davalıya iadesine yönelik verilen .... Tüketici sorunları hakem heyeti kararının iptalini talep ve dava etmiştir.

Davalı, davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece; davacı elektrik şirketi tarafından kayıp kaçak vb bedellerin davalı aboneden tahsil edilmesinin yasal dayanağı bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar karar verilmiş,hüküm davacı tarafça temyiz edilmiştir.

1-) Dava, elektrik abonelerinden tahsil edilen kayıp-kaçak bedelinin tüketiciye iadesine yönelik Tüketici Hakem Heyeti kararının iptali istemine ilişkindir.

Kayıp-kaçak bedeli ile dağıtım-iletim bedeli sayaç okuma ve perakende satış hizmet bedelleri hakkında 17.06.2016 tarihinde yürürlüğe giren 6719 sayılı kanun öncesinde Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 21.05.2014 tarih ve 2013/7-2454 Esas 2014/679 K. Sayılı kararı ile Anayasanın Vergi ödevi Başlıklı 73. maddesindeki “ Herkes, kamu giderlerini karşılamak üzere, mali gücüne göre, vergi ödemekle yükümlüdür .Vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülükler kanunla konulur, değiştirilir veya kaldırılır . Vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülüklerin muaflık, istisnalar ve indirimleriyle oranlarına ilişkin hükümlerinde kanunun belirttiği yukarı ve aşağı sınırlar içinde değişiklik yapmak yetkisi Bakanlar Kuruluna verilebilir" şeklindeki düzenlemeye göre kayıp-kaçak , sayaç okuma, dağıtım, perakende hizmet ve iletim bedeli uygulamasının EPDK Kararları ve tebliğleri

çerçevesinde uygulama arz eden kanunlar ve ikincil mevzuat hükümleri çerçevesinde EPDK tarafından belirlenerek uygulandığından bu tarihteki mevcut hukuki düzenlemenin EPDK'ya sınırsız bir fiyatlandırma ve tarife unsuru belirleme hak ve yetkisi vermediği özellikle kaçak (elektrik enerjisinin hırsızlanması ) bedellerinin kurallara uyan abonelerden tahsili yoluna gitmenin hukuk devleti ve adalet düşünceleri ile bağdaşmadığı , bu faturalara yansıtılan diğer kalemlere ilişkin bedel miktarlarının şeffaflık ilkesi ile denetlenebilmesi ve hangi hizmetin karşılığında ne bedel ödendiğinin bilinmesininde şeffaf hukuk devleti nin vazgeçilmez unsuru olduğundan EPDK kararları ile bu bedellerin mevcut mevzuat kapsamında tüketicilerden alınması doğru bulunmayarak hukuka uygun olmadığı kabul edilmiştir.