muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2020/1046, Karar No: 2020/2202, Tarih: 06.10.2020

Mahkemenin kabul ve uygulamasına göre, sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... hakkında maktul ...’a yönelik kasten öldürmeye yardım suçunun sübuta ermediğine ilişkin kabulünde, sanık ... hakkında 6136 sayılı Yasaya aykırılık suçundan kurulan hükmün ceza miktarında, mağdur ...’e yönelik suçun vasıflandırılmasında bir isabetsizlik görülmemiş olup, anılan hususa ve sanık ...’nin mağdur ...’e yönelik eylemi ile sanık ...’nin maktul ... ve mağdur ...’e yönelik eylemlerinde haksız tahrik hükümlerinin uygulanması gerektiğine ilişen tebliğnamedeki bozma görüşü benimsenmemiştir.

Katılan sanık ... müdafiinin, sanıklar ..., ... ve ... hakkında mağdur ...’e yönelik kasten öldürmeye teşebbüs suçundan kurulan beraat hükümlerini, anılan sanıklardan yönünden katılan sıfatını almaması nedeni ile temyiz etmeye hak ve yetkisi olmadığından temyiz isteminin CMUK’un 317. maddesi uyarınca REDDİNE karar verilmiştir.

Katılan ... vekilinin sanıklar ... ve ... hakkında 6136 sayılı Yasaya aykırılık suçundan kurulan beraat hükümlerini temyiz etmeye hak ve yetkisi olmadığından temyiz isteminin CMUK’un 317. maddesi uyarınca REDDİNE karar verilmiştir.

Temyizin kapsamına göre, sanık ... hakkında maktul ...’a yönelik kasten öldürme, sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... hakkında maktul ...’a yönelik kasten öldürmeye yardım, sanıklar ..., ..., ... hakkında mağdur ...’e yönelik kasten öldürmeye teşebbüs, sanık ... hakkında mağdur ...’e yönelik kasten öldürmeye teşebbüs suçlarından kurulan beraat hükümleri ile sanık ... hakkında 6136 sayılı Yasaya aykırılık, sanık ... hakkında mağdur ...’e yönelik nitelikli tehdit, mağdur ...’e yönelik kasten yaralamaya teşebbüs, 6136 sayılı Yasaya aykırılık, sanık ... hakkında maktul ...’a yönelik kasten öldürme, mağdur ...’e yönelik kasten öldürmeye teşebbüs suçundan kurulan mahkumiyet hükümlerine hasren yapılan incelemede,

Toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanık ... hakkında 6136 sayılı Yasaya aykırılık, sanık ... hakkında mağdur ...’e yönelik nitelikli tehdit, mağdur ...’e yönelik kasten yaralamaya teşebbüs, 6136 sayılı Yasaya aykırılık, sanık ... hakkında maktul ...’a yönelik kasten öldürme, mağdur ...’e yönelik kasten öldürmeye teşebbüs suçları ile sanık ...’nin mağdur ...’e yönelik eyleminin sübutları kabul, oluşa ve soruşturma sonuçlarına uygun şekilde sanık ...’nin mağdur ...’e yönelik eylemi dışındaki suçların niteliği tayin, takdire ilişen cezayı azaltıcı sebebin niteliği takdir kılınmış, savunmaları inandırıcı gerekçelerle reddedilmiş, sanık ... hakkında maktul ...’a yönelik kasten öldürme, sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... hakkında maktul ...’a yönelik kasten öldürmeye yardım, sanıklar ..., ..., ... hakkında mağdur ...’e yönelik kasten öldürmeye teşebbüs, sanık ... hakkında mağdur ...’e yönelik kasten öldürmeye teşebbüs suçlarından elde edilen delillerin hükümlülüğe yeter nitelik ve derecede bulunmadığı gerekçeleri gösterilerek mahkemece kabul ve takdir kılınmış incelenen dosyaya göre verilen hükümlerde bozma nedenleri dışında bir isabetsizlik görülmemiş olduğundan, sanık ... müdafiinin sübuta, katılan ... vekilinin sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ve ...'in de sanık ...’nin suçuna iştirak ettiklerinden bahisle cezalandırılması gerektiğine, sanık ... müdafiinin lehe hükümlerin uygulanması gerektiğine, mağdur sanık ... müdafinin beraat eden sanıkların suçlarının sübuta erdiğine, vesayire, katılan sanık ... müdafiinin sanıklar hakkında verilen beraat kararlarının hukuka uygun olmadığına yönelen ve yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle,

A-Sanıklar ... ve ... hakkında 6136 sayılı Yasaya aykırılık, sanık ... hakkında mağdur ...’e yönelik nitelikli tehdit, sanık ... hakkında maktul ...’a yönelik kasten öldürme suçundan kurulan mahkumiyet hükümleri ile sanık ... hakkında maktul ...’a yönelik kasten öldürme, sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... hakkında maktul ...’a yönelik kasten öldürmeye yardım, sanıklar ... ve ... hakkında mağdur ...’e yönelik kasten öldürmeye teşebbüse yardım, sanık ... hakkında mağdurlar ... ve İlker’e yönelik kasten öldürmeye teşebbüs suçundan kurulan beraat hükümlerinin kısmen tebliğnamedeki düşünce gibi ONANMASINA,

B-Sanık ... hakkında mağdur ...’e yönelik kasten yaralamaya teşebbüs, sanık ... hakkında mağdur ...’e yönelik kasten öldürmeye teşebbüs suçundan kurulan mahkumiyet hükümleri ile sanık ... hakkında maktul ...’a yönelik kasten öldürmeye yardım, sanık ... hakkında mağdur ...’e yönelik kasten öldürmeye teşebbüs suçundan kurulan beraat hükümlerinin incelenmesinde,

B-Sanık ... hakkında mağdur ...’e yönelik kasten yaralamaya teşebbüs, sanık ... hakkında mağdur ...’e yönelik kasten öldürmeye teşebbüs suçundan kurulan mahkumiyet hükümleri ile sanık ... hakkında maktul ...’a yönelik kasten öldürmeye yardım, sanık ... hakkında mağdur ...’e yönelik kasten öldürmeye teşebbüs suçundan kurulan beraat hükümlerinin incelenmesinde,

- Sanık ...’nin mağdur ...’e yönelik birden fazla kez ateş ettiğinin ve ...’in isabet almadığının anlaşılması karşısında eyleminin kasten öldürmeye teşebbüs suçunu oluşturduğu ve TCK’nin 81, 35. maddeleri uyarınca cezalandırılması gerekirken suçun vasıflandırılmasında hataya düşülerek yazılı şekilde kasten yaralamaya teşebbüs suçundan cezalandırılmasına karar verilmesi,

-Sanık ...’in maktul ... ile boğuştuğu ve sopa ile kafasına vurduğunun CD görüntüleri ile de sabit olduğu, sanık ...’ nin maktul ...’a yönelik kasten öldürme eylemine bu suretle yardım eden sıfatıyla iştirak ettiğinin anlaşılması karşısında sanık ...’in maktul ...’a yönelik kasten öldürmeye yardım suçundan TCK’nin 81, 39. maddeleri uyarınca cezalandırılması gerekirken yazılı şekilde beraatına karar verilmesi,

-Sanık ...’nin mağdur ...’i sağ ön kolda 3. derecede ulna kırığına, organlarından birinin işlevinin sürekli zayıflamasına, sol ön kol ve sol bacakta basit tibbi müdahale ile giderilemeyecek şekilde yaralanmasına sebep olduğu olayda, 5237 sayılı TCK'nin 9 yıldan 15 yıla kadar hapis cezası öngören 35 maddesi ile yapılan uygulama sırasında, zararın ve tehlikenin ağırlığına göre makul bir ceza tayini gerekirken üst sınırdan ceza tayin edilmesi,

-Sanık ...’nin mağdur ...’e aşamalardaki beyanlarında ateş ettiği ancak isabet ettiremediği yönünde ifadesinin bulunması karşısında, sanık ...’nin mağdur ...’e yönelik kasten öldürmeye teşebbüs suçundan TCK’nin 81, 35. maddeleri uyarınca cezalandırılması gerekirken yazılı şekilde beraatına karar verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş olup, katılan ... vekilinin, sanık ... müdafiinin, katılan ... vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmekle, kısmen tebliğnamedeki düşünceye uygun olarak BOZULMASINA, 06/10/2020 gününde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/6931, Karar No: 2018/4892, Tarih: 04.07.2018

**14. Ceza Dairesi         2017/6931 E.  ,  2018/4892 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Reşit mağdureyi zorla kaçırıp alıkoyma

HÜKÜM : Mahkumiyet

İlk derece mahkemesince bozma üzerine verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Delillerle iddia ve savunma; duruşma göz önünde tutularak tahlil ve takdir edilmiş, sübutu kabul olunan fiilin unsurlarına uygun şekilde tavsif ve tatbikatı yapılmış bulunduğundan, sanığın yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, 04.07.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/1284, Karar No: 2022/7218, Tarih: 16.05.2022

**10. Hukuk Dairesi         2022/1284 E.  ,  2022/7218 K.**

**"İçtihat Metni"**

Bölge Adliye

Mahkemesi : ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi

No : 2018/2592-2021/658

İlk Derece

Mahkemesi : Kahramanmaraş 3. İş Mahkemesi

No :2017/79-2018/244

Dava, rücuan tazminat istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine dair verilen karara karşı davacı Kurum ve davalı ... vekilleri tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, Gazinatep Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesince verilen kararın, davacı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dava dosyası her ne kadar temyiz incelemesi için Dairemize gönderilmiş ise de;

7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun 12. maddesine göre, tüzel kişilere tebligat yetkili temsilcilerine yapılır.

Bir ticaret şirketinin taraf bulunduğu bir dava devam ederken şirket tasfiye haline girerse, şirketin taraf ehliyeti son bulmaz. Zira, şirketin tüzel kişiliği tasfiye amacıyla sınırlı olmak üzere devam eder. Şirket davada taraf olarak kalmayı sürdürür; yalnız, şirket davada tasfiye memurları tarafından temsil edilir (Baki Kuru, Hukuk Muhakemeleri Usulü, C. I, ... 2001, s. 935, aynı yönde görüş için bkz. İlhan E. Postacıoğlu, Medeni Usul Hukuku Dersleri, 6. Bası, ... 1975, s. 209 ). Ancak ortaklık, ticaret sicilinden kaydı silininceye kadar tüzel kişiliğini korur. Bu nedenle, gerek infisah gerekse fesih kararı, ortaklığın sonunu değil, tasfiye işlemlerinin başlangıcını ifade eder. (Hasan Pulaşlı, Şirketler Hukuku Temel Esaslar, 10. Baskı, 2011, s. 511; İsmail Doğanay, Türk Ticaret Kanunu Şerhi, C. II, 4. Baskı, 2004, s. 1309)

Nitekim, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 10.06.2009 gün ve 2009/11-173 E. -2009/247 K. sayılı ve 14.3.2012 tarih ve E. 2011/12-850, K. 2012/147 sayılı ilamlarında da; iflas eden şirketin ticaret sicilinden kaydı silinmekle dava ve taraf ehliyetinin sona ereceği kabul edilmiştir.

Nitekim, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 10.06.2009 gün ve 2009/11-173 E. -2009/247 K. sayılı ve 14.3.2012 tarih ve E. 2011/12-850, K. 2012/147 sayılı ilamlarında da; iflas eden şirketin ticaret sicilinden kaydı silinmekle dava ve taraf ehliyetinin sona ereceği kabul edilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerin incelenmesinde, davalı (Tasfiye Halinde) ... Çelik Madeni Eşya San. Ve Tic. Ltd. Şti.’nin 30.12.1999 tarihinde tasfiyeye girdiği, 30.12.2001 tarihinde tasfiye sonucu kaydının silindiği, Kahramanmaraş 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 02.06.2016 günlü, 2013/662 Esas, 2015/95 Karar sayılı kararı ile ihya kararının alındığı, tasfiye memuru olarak ...’nın atandığı anlaşılmakla, belirlenen tasfiye memuruna Bölge Adliye Mahkemesi kararının usulüne uygun şekilde tebliğ edilmesi sağlanarak, temyiz süresi geçtikten ve gerektiğinde 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 366. maddesindeki düzenleme gereği, uygulanma imkanı bulunan 346.maddesindeki prosedür işletildikten sonra gönderilmek üzere; Dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 16.05.2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/323, Karar No: 2024/2156, Tarih: 28.03.2024

**8. Hukuk Dairesi         2023/323 E.  ,  2024/2156 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : Adana Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Yumurtalık Asliye Hukuk Mahkemesinin davanın kabulüne ilişkin kararına karşı davalılardan Orman İdaresi vekili, Hazine vekili ve ... vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuş, ... vekilinin istinaf başvurusu, süresinde istinaf harcının yatırılmaması nedeniyle İlk Derece Mahkemesi tarafından ret edilmiş, Adana Bölge Adliye Mahkemesi 4.Hukuk Dairesince, davalılardan Hazine vekili ile Orman İdaresi vekilinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiş olup, bu kez davalılardan Hazine vekili ile ... vekilinin Adana Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi kararını temyizi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacı vekili, dava dilekçesinde sınırlarını bildirdiği dava konusu taşınmazın, Ceyhan nehir yatağının terk ettiği yerlerden olduğunu, nehirin bir daha eski yatağına asla dönmediğini, bundan sonra da dönmesinin mümkün olmadığını, zira, Ceyhan nehri üzerine Aslantaş, ...gibi bir çok baraj inşa edildiğini ve su tutulduğunu, vekil edeninin 1985-1988 yılları arasında dava konusu taşınmazdaki böğürtlen, ılgın, kamış gibi yabani otları temizlemek için büyük paralar ve emek sarf ederek dava konusu taşınmazı imar ihya edip ekilebilir tarla haline getirdiğini açıklayarak, dava konusu taşınmazın vekil edeni adına tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Yargılama sonunda Mahkemece; davacının davaya konu yeri imar ve ihya ederek 20 yılı aşkın süredir kesintisiz ve davasız olarak işleyerek zilyetliğinde bulundurduğu gerekçesiyle, davanın kabulü ile, Adana ili Yumurtalık ilçesi Kaldırım Mahallesi Köyünde kain, bilirkişi raporunda (A) rumuzu ile isimlendirilen 8.764,67 m² taşınmazın tarla vasfı ile davacı ... adına kayıt ve tesciline karar verilmiş, karara karşı davalılardan Orman İdaresi vekili, Hazine vekili ve ... vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuş, ... vekilinin istinaf başvrusu, süresinde istinaf harcının yatırılmaması nedeniyle İlk Derece Mahkemesi tarafından ret edilmiş, Adana Bölge Adliye Mahkemesi 4.Hukuk Dairesince, davalılardan Hazine vekili ile Orman İdaresi vekilinin istinaf başvurularının “Hazine vekili istinaf talebinde davacının gösterdiği bir takım yerlerin tesciline ilişkin hüküm kurulmadığını bu sebeple davanın kısmen kabulüne ilişkin hüküm tesis edilmesi gerektiğini belirtmiş ise de, davacının davalılar aleyhine tescil davası açtığı, tespiti yapılmış ve şahıslar adına tescil edilmiş yerlerle ilgili herhangi bir talebi olmadığından bu hususta hüküm kurulması gerekmediği, dava konusu taşınmazın orman sayılan yerlerden olmadığı, tarım arazisi olarak davacı tarafından kullanıldığı, yapılan inceleme ve araştırmaların yeterli ve hüküm vermeye elverişli olduğu, kararda usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı” gerekçesiyle 6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) 353/(1)-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiş olup, bu kez hüküm davalılardan Hazine vekili ile ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava; kazanmayı sağlayan zilyetlik, imar ve ihya hukuksal sebeplerine dayalı olarak 4721 ... Türk Medeni Kanunu'nun (4721 ... Kanun) 713/1, 3402 ... Kadastro Kanunu'nun (3402 ... Kanun) 14 ve 17 nci maddeleri gereğince açılan tescil isteğine ilişkindir.

1. Hükmü temyiz yetkisi, temyizde hukuki yararı bulunmak kaydıyla davanın taraflarına ve aleyhine hüküm kurulan üçüncü kişilere aittir. Somut olayda, davalı ... tarafından İlk Derece mahkemesi kararına karşı istinaf yoluna başvurulmuş, istinaf harç ve masraflarının ödenmemesi üzerine Mahkemece ek karar ile istinaf talebinin reddine karar verilmiş, davalı ... tarafından söz konusu ek karara karşı istinaf yoluna başvurulmamıştır. Bu haliyle davanın kabulü yönünde verilen karar davalı ... yönünden kesinleşmiş olup, Hazine ve Orman İdaresinin istinafı üzerine Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararda davalı ... aleyhine yeni bir durum da yaratılmadığı anlaşıldığına göre, hükmü temyizde hukuki yararı bulunmayan davalı ... vekilinin temyiz dilekçesinin reddine,

2. Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, yapılan yargılama ve uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 4.sayfasında “Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe” kısmında; “Hazine vekili istinaf talebinde davacının gösterdiği bir takım yerlerin tesciline ilişkin hüküm kurulmadığını bu sebeple davanın kısmen kabulüne ilişkin hüküm tesis edilmesi gerektiğini belirtmiş ise de, davacının davalılar aleyhine tescil davası açtığı, tespiti yapılmış ve şahıslar adına tescil edilmiş yerlerle ilgili herhangi bir talebi olmadığından bu hususta hüküm kurulması gerekmediği görülmüştür.” şeklinde yazılan paragrafın maddi hataya dayalı olarak yazılmış bulunmasına göre davalı Hazine vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmediğinden, temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 ... HMK'nın 370 inci maddesi uyarınca ONANMASINA,

Harçtan muaf olduğundan Hazineden harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

28.03.2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/8555, Karar No: 2011/10956, Tarih: 31.10.2011

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2011/8555 E.  ,  2011/10956 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davacı Çevre ve Orman Bakanlığı ile davalı ... aralarındaki kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili davasına dair ... Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 06.10.2010 günlü ve 2009/255-2010/196 sayılı hükmün onanması hakkında Dairece verilen 11.04.2011 günlü ve 2010/14226-2011/4782 sayılı ilama karşı, davacı vekili tarafından karar düzeltme isteminde bulunulmuştur.

Bu isteğin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekilinin karar düzeltme istemi üzerine dosyanın yeniden incelenmesi sonucunda; dava konusu taşınmazın tapu kaydında mevcut haciz ve ipoteklerin tespit edilen bedele yansıtılması yerine "tapu kaydındaki mükellefiyetler dikkate alınmak suretiyle hak sahiplerine ödenmesine" karar verilmiş olması nedeniyle mahkeme kararının düzeltilerek onanması gerekirken onandığı anlaşıldığından davacı vekilinin karar düzeltme isteminin kabulüne,

Dairemizin 11.04.2011 gün ve 2010/14226 E.-2011/4782 K. sayılı düzelterek onama kararının kaldırılmasına karar verilip, dosya içindeki tüm kağıtların yeniden incelenmesi sonucunda;

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasal gerektirici nedenlere ve özellikle kanıtların takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre sair temyiz itirazları yerinde değildir.

Ancak;

Dava konusu taşınmazın "tapu kaydında mevcut haciz ve ipoteklerin tespit edilen bedele yansıtılması" yerine "Mülkiyet kesinleştiğinde bedelin tapu kaydındaki mükellefiyetler dikkate alınmak suretiyle hak sahiplerine ödenmesine" karar verilmiş olması doğru görülmemiş ise de, bu yanılgının giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden gerekçeli kararın (2) nolu hüküm fıkrasının üçüncü satırındaki "tapu kaydındaki mükellefiyetler dikkate alınmak suretiyle" sözlerinin metinden çıkarılarak (2) nolu hüküm fıkrasının sonuna "tapu kaydında mevcut haciz ve ipoteklerin tespit edilen bedele yansıtılmasına" sözleri yazılmak suretiyle hükmün düzeltilmesine ve düzeltilmiş bu şekli ile ONANMASINA, 31.10.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/5874, Karar No: 2011/5769, Tarih: 16.06.2011

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2010/5874 E.  ,  2011/5769 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, yaşlılık aylığı almaya hak kazandığının ve Kuruma borçlu olmadığının tesbitiyle, aksi yöndeki Kurum işleminin iptaline karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir.

Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Uyuşmazlık, davacıya 01.01.1995 yılında bağlanan yaşlılık aylığını iptal eden davalı Kurum işleminin iptali ile davacının yersiz ödenen aylıklar nedeniyle davalı Kuruma borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davacının 1479 sayılı Yasa'ya tabi zorunlu sigortalı tesciline dayanak yapılan vergi kaydı usulsüz olduğundan 20.04.1982- 28.10.1992 tarihleri arasında zorunlu ... sigortalısı sayılmayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

01.04.1972 tarihinde yürürlüğe giren, 1479 sayılı Yasa’nın 24. maddesi ilk şekliyle, sigortalılığın oluşumu için, kendi ad ve hesabına bağımsız çalışma olgusunun gerçekleşmesi yanında, ayrıca, kanunla kurulu meslek kuruluşlarına kayıtlı olma koşulunu da aramıştır. Bu kuruluşlara kayıt tarihi ise, sigortalılığın başlangıcı yönünden, yasal karine kabul edilmiştir. 04.05.1979 tarihinde yürürlüğe giren 2229 sayılı Yasa, ...’lu olabilme yönünden, söz konusu 24. maddenin öngördüğü meslek kuruluşlarına kayıtlı olma koşulunu kaldırmış, sadece yasanın temel ilkesi olan kendi ad ve hesabına çalışma koşulunun gerçekleşmesi durumunda, sigortalılığın oluşacağını yeterli görmüştür. Buna karşın, 20.04.1982 tarihinde yürürlüğe giren 2654 sayılı yasa bağımsız çalışanların sigortalı olabilmeleri yönünden vergi yükümlülüğünü öngörmüş, vergiden muaf olanların da kanunla kurulu meslek kuruluşlarına kayıtlı olmaları durumunda yine sigortalı sayılacaklarını kabul etmiştir. Nihayet, 22.03.1985 yürürlük tarihli 3165 sayılı Yasa, sigortalılığa karine yönünden vergi kaydının, bu kaydın bulunmaması veya vergiden muaf olunması halinde, esnaf ve sanatkar sicili veya kanunla kurulu meslek kuruluşu kayıtlarının esas alınacağını belirlemiştir.

Davacının şahsi sicil dosyasının incelenmesinden, 22.12.1992 tarihli giriş bildirgesine istinaden, 20.04.1982 tarihi itibariyle ... sigortalısı olarak kayıt ve tescilinin yapıldığı anlaşılmaktadır.

Davacının şahsi sicil dosyasının incelenmesinden, 22.12.1992 tarihli giriş bildirgesine istinaden, 20.04.1982 tarihi itibariyle ... sigortalısı olarak kayıt ve tescilinin yapıldığı anlaşılmaktadır.

Davacının 01.01.1982-05.12.1991 tarihleri arasında Kurum müfettişince geçersiz olduğu saptanan Süleyman Nazif Vergi Dairesinde vergi kaydı, 22.12.1992 tarihinde başlayan esnaf ve sanatkar sicil kaydı ve 28.10.1992 tarihinde başlayan meslek odası kaydı bulunmaktadır. Davacı 2 yıllık askerlik süresini de borçlanarak ve tüm prim borçlarını da ödeyerek tahsis talebinde bulunmuş ve SGK'nca kendisine 01.01.1995 tarihi itibariyle yaşlılık aylığı bağlanmış, ancak davacının 1479 sayılı Yasa'ya tabi zorunlu sigortalı tesciline dayanak yapılan vergi kaydının müfettiş raporu ile usulsüz olduğu saptandığından 20.04.1982- 28.10.1992 tarihleri arasında zorunlu ... sigortalısı sayılmayacağı gerekçesiyle yaşlılık aylığı tahsisine ilişkin işlem 01.03.2007 tarihi itibariyle iptal edilerek yersiz ödendiği ileri sürülen aylıklar davacıdan geri istenmiştir. Davacı, vergi kaydı geçersiz sayıldığı taktirde uyuşmazlık konusu dönem olan 20.04.1982- 28.10.1992 tarihleri arasında vergi kaydı, esnaf ve sanatkar sicili kaydı veya kanunla kurulu meslek kuruluşu kaydı bulunmadığından zorunlu ... sigortalısı değildir. Ancak davacının 20.04.1982- 01.05.1995 dönemine ait prim borç ve cezalarını Kurum’a 22.12.1992 ila 27.04.1995 tarihleri arasında ödediği ve Kurumun 01.03.2007 tarihine kadar uzun yıllar bu primleri kullandığı tartışmasızdır.

Davalı Kurum’un geçmişe yönelik (uyuşmazlık konusu dönemi de kapsar şekilde) prim tahsil etmesi ve uzun süre bu primleri kullanması ve daha sonra davacının sigortalılığını ve yaşlılık aylığını iptal etmesi Medeni Kanun’un 2. maddesinde ifadesini bulan objektif iyi niyet kurallarıyla bağdaşmayacaktır. Sosyal güvenlik kurumlarının anayasal görevlerini yerine getirirken, sigortalılara karşı olabildiğince yasal haklarını hatırlatması ve bu durumlarını izlemesi zorunlu görev olarak ortaya çıkar. ...’un bu anayasal sosyal güvenlik ödevinin gereği olarak, sigortalısını uyarmaması sonucu, primleri tahsil edilen sürelerin 1479 sayılı yasaya tabi zorunlu sigortalı olarak kabul edilmesi gerekmektedir. Nitekim, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 01.10.1997 gün ve E: 1997/10-578, K: 1997/758; 24.09.2003 gün ve 2003/10-489, 2003/490 sayılı kararı da bu doğrultudadır.

Ne var ki; hiç kimse kendi hilesinden istifade edemeyeceğinden MK.2. maddesinin uygulanabilmesi için vergi kaydının usulsüz olarak oluşturulmasında bir katkısının bulunmaması ve bu usulsüz kaydı sigortalılık tescili için bilerek kullanmaması gereklidir.