muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/2678, Karar No: 2023/1688, Tarih: 06.04.2023

C. Hukuk Genel Kurulu Kararı

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 373 üncü maddesinin beşinci fıkrası gereğince Dairemizce yapılan incelemede, Daire kararının yerinde olduğu belirtilerek temyiz incelemesi yapılmak üzere dosyanın Hukuk Genel Kuruluna gönderilmesine karar verilmiştir.

2. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 06.12.2022 tarihli ve 2021/2-667 Esas 2022/1668 Karar sayılı ilâmı ile, Özel Daire ve İlk Derece Mahkemesi arasında uyuşmazlık bulunmayarak kesinleşen erkeğin kusurlu davranışlarının yanında ayrıca; kadının kişilik, namus, şeref ve haysiyetine ağır saldırı teşkil eden ve içeriği ispatlanamayan ve ayrıca kim tarafından gönderildiği dahi belli olmayan uygunsuz olan bir mektubun tarafların ortak evine gönderildiği, dosyada erkek eşin tanık olarak dinlettiği beyanlarından komşu ve aile dostu oldukları anlaşılan tüm şahısların bu mektuptan haberdar olduğu, tarafların aile dostu olan ve davacı kadının babasının arkadaşı ...’in ise “kimliği belli olmayan bir şahıs tarafından davacının evde tek olduğu bir anda evin penceresinden bir mektubun bırakıldığını, davacının bu durumu eşine söylediğini, kadının kişilik haklarına ağır saldırı içeren bu mektubun erkeğin ailesi tarafından kadının babasına verildiğini, mektubun içeriğini bildiğini, mektupta yazılı anlatımlar nedeniyle kadının babasının evine gönderildiğini, davacının babası ile birlikte PTT'ye bizzat giderek bu mektubun ne şekilde gönderildiğini araştırdıklarını, araştırma sonucunda PTT aracılığıyla gönderilmediğini tespit ettiklerini, davalı ve ailesinin mektup nedeniyle kadının sevgilisi olduğunu iddia ettiklerini, bu nedenle barışma önerisini kabul etmediklerini” beyan ettiği, baştan sona kadının kişilik, namus, şeref ve haysiyetine ağır saldırı teşkil eden ve gerçekliği ispatlanamayan asılsız bir mektuba değer vererek eşini babasının evine gönderen ve mektup içeriğinden herkese bahseden erkeğin bu kusurlu davranışının kadın eşin kişilik haklarına saldırı teşkil ettiği gerekçesi ile Mahkemece kadın yararına manevî tazminat ödenmesine yönelik verilen direnme kararı yerinde bulunarak bozma nedeni dikkate alındığında hükmedilen manevî tazminatın miktarına yönelik temyiz itirazlarının incelenmesi için dosyanın Dairemize gönderilmesine karar verilmiştir.

D. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davacı-karşı davalı kadın yararına hükmedilen manevî tazminatın miktarının uygun olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası; 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu`nun (4721 sayılı Kanun) 174 üncü maddesinin ikinci fıkrası; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun) 50 nci ve 51 inci maddesi hükümleri.

3. Değerlendirme

1.Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun'un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı-karşı davacı erkek vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple;

Temyiz olunan Mahkeme kararının ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

İş bu kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,

06.04.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/8526, Karar No: 2015/5252, Tarih: 08.10.2015

**19. Ceza Dairesi         2015/8526 E.  ,  2015/5252 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : KYB - 2015/183165

5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’na aykırı davranmak suçundan sanık M.. Y..'nın, 5846 sayılı Kanun'un 81/4, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 62/1 ve 52/2. maddeleri uyarınca 1 yıl 1 ay 10 gün hapis ve 2.000,00 Türk lirası adli para cezası ile cezalandırılmasına, aynı Kanun'un 52/4. Maddesi gereğince, adlî para cezasının birer ay ara ile on eşit taksitte tahsiline, taksitlerden birinin zamanında ödenmemesi hâlinde geri kalan kısmın tamamının tahsil edilmesine ve ödenmeyen adlî para cezasının hapse çevrilmesine dair İstanbul 1. Fikri ve Sınai Haklar Ceza Mahkemesinin 02/11/2011 tarihli ve 2010/477 esas, 2011/513 sayılı kararı aleyhine Adalet Bakanlığının 13/05/2015 gün ve 30911 sayılı kanun yararına bozma istemini içeren yazısı ekindeki dava dosyası Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 25/05/2015 gün ve KYB.2015-183165 sayılı ihbarnamesi ile daireye verilmekle okundu.

Anılan ihbarnamede;

Dosya kapsamına göre, hükümden önce 01/03/2008 tarih ve 26803 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 5739 sayılı Çeşitli Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 5. maddesi ile yapılan değişiklikle, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 50/6. madde ve fıkrasında yer alan "yaptırım" ifadesinin "tedbir" olarak değiştirilip, 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'un 106. maddesinin 4. ve 9. fıkralarının yeniden düzenlenip, 10. fıkrasının da yürürlükten kaldırılması karşısında, hükümde infaz yetkisini kısıtlayacak şekilde ödenmeyen adlî para cezasının hapse çevrilmesine karar verilmesinde isabet görülmediği gerekçesiyle 5271 Sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309.maddesi uyarınca anılan kararın kanun yararına bozulması isteminde bulunulmakla gereği görüşülüp düşünüldü;

5237 sayılı TCK'nın adli para cezalarının taksitlendirilmesine ilişkin 52. maddesinin 4. fırkasında yer alan “ Hâkim, ekonomik ve şahsî hâllerini göz önünde bulundurarak, kişiye adlî para cezasını ödemesi için hükmün kesinleşme tarihinden itibaren bir yıldan fazla olmamak üzere mehil verebileceği gibi, bu cezanın belirli taksitler hâlinde ödenmesine de karar verebilir. Taksit süresi iki yılı geçemez ve taksit miktarı dörtten az olamaz. Kararda, taksitlerden birinin zamanında ödenmemesi hâlinde geri kalan kısmın tamamının tahsil edileceği ve ödenmeyen adlî para cezasının hapse çevrileceği belirtilir.” şeklindeki düzenleme uyarınca, hükmedilen adli para cezasının taksitler halinde ödenmesine karar verilmesi halinde anılan madde ve fıkranın son cümlesi gereğince ödenmeyen adli para cezasının hapse çevrileceğinin kararda belirtilmesinin zorunlu olduğu cihetle, mahkemece “taksitlerden birinin zamanında ödenmemesi hâlinde geri kalan kısmın tamamının tahsil edilmesi ve ödenmeyen adlî para cezasının hapse çevrilmesi” yönünde yapılan uygulamada bir isabetsizlik bulunmadığından yerinde görülmeyen Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin REDDİNE, 08/10/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/241, Karar No: 2018/6387, Tarih: 17.10.2018

**11. Hukuk Dairesi         2017/241 E.  ,  2018/6387 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

Taraflar arasında görülen davada ... . Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 22.06.2016 tarih ve 2015/56-2016/215 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesinin davacı ve davalı ... vekili tarafından istenildiği ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin 11.11.2011 tarihinde ... ibareli 5/1. sınıftaki insan ve hayvan sağlığı için ilaçlar, tıbbi amaçlı kimyasal ürünler ve kimyasal elementler ürünlerini içeren marka tescil başvurusunda bulunduğunu, 2011/... numaralı başvurunun resmi marka bülteninde ilan edildiğini, davalı şirketin başvuru konusu işaretin 2004/... sayılı ... markası ile iltibasa neden olacağını, ayrıca başvuru konusu işaretin ... ile ... ibareli etken madde isimleri karşısında ayırt ediciliğinin bulunmadığını, vasıf bildirici ve ticaret hayatında herkesin kullanımına açık bulunduğunu, yanıltıcılık içerip kamu düzenine aykırılık taşıdığını iddia ederek başvurunun reddi istemiyle itirazda bulunduğunu, itirazın ... tarafından kabul olunduğunu ve başvurunun 556 sayılı KHK'nın 7. maddesinin a ve c bendi hükümleri uyarınca reddine karar verildiğini, buna karşın davacının iltibasa ve diğer mutlak red nedenlerine dayalı itirazlarının reddedildiğini, başvuru konusu işaretin doğrudan hiçbir etken maddeyi tanımlamadığını, vasıf bildirici halinin bulunmadığını, yanıltıcılık ve kamu düzenine aykırılık içermediğini, davalı markalarıyla herhangi bir iltibasa neden olmadığını iddia ederek, hukuka aykırı ... kararının iptaline ve başvurunun tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili, başvurunun reddine dair kararın hukuka uygun olduğunu, ayırt ediciliğinin olmadığını ve vasıf bildirici olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Davalı şirket vekili, ... kararının hukuka uygun olduğunu, başvurunun vasıf bildirici nitelikte olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, davacının ... ibareli işaretinin 5/1. sınıf ürünler yönünden ayırt ediciliğinin bulunduğu, vasıf bildirmediği, ticaret hayatında herkesin kullanımına açık bir işaret olmadığı, yanıltıcılık ve kamu düzenine aykırılık içermediği, davalının ... ibareli markasıyla iltibasa neden olmadığı, davanın kısmen kabulü ile başvurunun davalı itirazı üzerine reddine dair ... kararının hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle iptaline, buna karşın tescil isteminin reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı ve davalı ... vekili temyiz etmiştir.

Kararı, davacı ve davalı ... vekili temyiz etmiştir.

Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı ve davalı ... vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davacı ve davalı ... vekilinin bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 6,70 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davacı ve davalı ...'den ayrı ayrı alınmasına, 17/10/2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/12137, Karar No: 2012/18628, Tarih: 20.11.2012

**11. Hukuk Dairesi         2011/12137 E.  ,  2012/18628 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada İzmir 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 10.05.2011 tarih ve 2010/305-2011/183 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı ... Eshot Genel Müdürlüğü vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin kucağında torunu olduğu halde otobüsten inerken ayaklarından birini yere bastığı sırada, davalı otobüs sürücüsünün kapıları kapatarak hareket etmesi sonucu düşerek 25 gün iş ve gücünden kalacak şekilde yaralandığını, müvekkilinin olay nedeni ile hem maddi hemde manevi yönden zarara uğradığını belirterek, 6.000,00 TL maddi, 20.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 09/10/2004 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalı taraftan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. .

Davalı ... Belediyesi ESHOT Genel Müdürlüğü vekili ve davalı ... vekili, ayrı ayrı zamanaşımı süresinin dolduğunu, kusur oranına itiraz ettiklerini belirterek davanın reddini istemişlerdir.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davalı ... bakımından davanın zamaaşımı süresinin geçmesinden sonra açıldığı, taşıyıcı olan diğer davalı yönünden ise, davanın süresinde açılmış olduğu, olayın meydana gelmesinde davalı sürücünün 8/8 oranında kusurlu bulunduğu, geçici iş göremezlik sebebiyle davacının 265,00 TL zararının olduğu, olay sebebiyle manevi tazminata hükmedilmesi gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 265,00 TL maddi tazminat ile 3.000,00 TL manevi tazminatın 09/10/2004 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalı ... Belediyesi Eshot Genel Müdürlüğü'nden tahsiline, diğer davalı hakkında açılan davanın zaman aşımı nedeni ile reddine karar verilmiştir.

Kararı, davalı ... Belediyesi ESHOT Genel Müdürlüğü vekili temyiz etmiştir.

Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı ... Eshot Genel Müdürlüğü vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davalı ... Eshot Genel Müdürlüğü vekilinin bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, temyiz harcı davalı ... Eshot Genel Müdürlüğü'nden peşin alındığından başkaca harç alınmasına mahal olmadığına, 20.11.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/4448, Karar No: 2006/4734, Tarih: 24.07.2006

**(Kapatılan)15. Hukuk Dairesi         2006/4448 E.  ,  2006/4734 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davacı ... Bakanlığı ile davalı ... Payamlı Belediye Tüzel Kişiliğini temsilen Belediye Başkanı arasındaki davadan dolayı Seferihisar Asliye Hukuk Hakimliğince verilen 21.10.2003 gün ve 2002/284-2003/297 sayılı hükmü onayan Dairemizin 12.04.2006 gün ve 2005/2936-2006/2203 sayılı ilamı aleyhinde davalı vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R-

Davada davalı belediyeye saha tahsis kararı ve alınan taahhütname uyarınca yapılan ödemenin istirdadı istenmiş, mahkemece davanın kabulüne dair verilen kararın davalının temyizi üzerine Dairemizce onanması üzerine davalı vekili tarafından karar düzeltme isteminde bulunulmuştur.

Davacı ... Bakanlığı, davalı ise Doğanbey Payamlı Belediyesi’dir. 3533 Sayılı (Umumi Mülhak ve Hususi Bütçelerle İdare Edilen Daireler ve Belediyelerle Sermayesinin Tamamı Devlete veya Belediye veya Hususi İdarelere Ait Daire ve Müesseseler Arasındaki İhtilâfların Tahkim Yolu İle Halli Hakkında Kanunun) 1. maddesi uyarınca bu daireler arasında çıkan ihtilaflar adliye mahkemelerinin görevi dahilinde bulunanlar bu kanunda yazılı tahkim usulüne göre halledilirler. Aynı kanunun 4. maddesi uyarınca da bu konuda verilen kararların temyiz kabiliyeti olmayıp kararın tebliğ tarihinde itibaren 30 gün içinde kararı veren mahkemeye itiraz olunabilir. İtiraz üzerine verilen kararlar kat’idir.

Bu açıklamalara göre açılan davaya davalının bulunduğu yerin yüksek dereceli Hukuk Mahkemesi başkanı veya hakimi tarafından (hakem sıfatı) ile bakılması gerekirken mahkemece genel hükümlere göre bakılıp sonuçlandırılması doğru olmamıştır. Davalının tashihi karar istemi bu nedenle yerinde görülmüş ve mahkeme kararının görev noktasından bozulması uygun bulunmuştur.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle karar düzeltme isteminin kabulü ile Dairemizin 12.04.2006 gün ve 2005/2936 Esas, 2006/2203 Karar sayılı kararının kaldırılarak mahkeme kararının 3533 Sayılı Kanun uyarınca hakem sıfatıyla bakılmak üzere görev noktasından BOZULMASINA, 24.07.2006 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/7884, Karar No: 2011/7050, Tarih: 14.11.2011

**(Kapatılan)16. Hukuk Dairesi         2010/7884 E.  ,  2011/7050 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... İCRA MAHKEMESİ

Ticareti terk hükümlerine muhalefet etmek suçundan sanıklar ... ve ...'ın beraatlerine karar verilmiş, hüküm yasal süresi içerisinde şikayetçi vekili tarafından temyiz edildiğinden, Yargıtay C.Başsavcılığının bozma istemli tebliğnamesiyle dosya Daireye gönderilmiş olmakla inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okunarak GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

1- Şirket yetkilisi olan sanık ... hakkındaki hükmün incelenmesinde;

İcra ve İflas Kanunu’nun 44. maddesinin 1. fıkrasında, “Ticareti terk eden bir tacir 15 gün içinde keyfiyeti kayıtlı bulunduğu ticaret siciline bildirmeye ve bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerini gösteren bir mal beyanında bulunmaya mecburdur. Keyfiyet ticaret Sicil memurluğunca ticaret sicili ilanlarının yayınlandığı gazetede ve alacaklıların bulunduğu yerlerde de mutat ve münasip vasıtalarla ilan olunur. İlan masraflarını ödemeyen tacir beyanda bulunmamış sayılır.” Hükmü ile ticareti terk eden tacirin yapması gereken yükümlülüğü belirlenmiş, aynı Yasa’nın 337/a maddesinin birinci fıkrasında ise 44. maddedeki yükümlülüğe aykırı davranılması da, “Ticareti terk edenlerin cezası” başlığı altında, “44 üncü maddeye göre mal beyanında bulunmayan veya beyanında mevcudunu eksik gösteren veya aktifinde yer almış malı veya yerine kaim olan değerini haciz veya iflas sırasında göstermeyen veya beyanından sonra bu malları üzerinde tasarruf eden borçlu, bundan zarar gören alacaklının şikayeti üzerine, üç aydan bir yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Birinci fıkradaki fiillerin işlenmesinden alacaklının zarar görmediğini ispat eden borçluya ceza verilmez.” şeklinde düzenleme ile yaptırıma bağlanmıştır. Maddeden anlaşılacağı üzere ticareti terk suçunun oluşabilmesi için, ticareti terk eden tacirin onbeş gün içinde keyfiyeti kayıtlı bulunduğu ticaret sicil memurluğuna bildirmemesi ve bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerini gösteren bir mal beyanında bulunmaması gerekmektedir.

İcra ve İflas Kanunu’nun 44. maddesindeki mükellefiyet münhasıran tacirler için öngörülmüş olup, ticaret sicil memurluğuna kayıtlı gerçek kişilerin ve ticaret şirketlerinin tacir oldukları hususunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Uyuşmazlık, ticaret şirketlerinin ticareti terk edip edemeyeceklerine, eş anlatımla ticareti terk etmesi durumunda şirket yetkilisi/müdürünün İİK’nun 44. maddesindeki keyfiyeti kayıtlı olduğu ticaret sicili memurluğuna bildirme ve mal beyanında bulunma yükümlülüğü bulunup bulunmadığına yöneliktir.

6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 136. maddesinde ticaret şirketlerinin nev’ilerinin; kolektif, komandit, anonim, limited ve kooperatif şirketlerinden ibaret olduğu belirtilmiştir. Yukarıda sayılan ticaret şirketleri yönünden Türk Ticaret Kanunu’ndaki düzenleme incelendiğinde, bunlar için ‘ticareti terk’ değil, bunun yerine infisah ve tasfiyelerinin öngörüldüğü, diğer bir anlatımla Türk Ticaret Kanunu’nun 136. maddesinde sayılan şirketlerde ticareti terk değil, ortaklık ilişkisinin sona erdirildiği kabul edilmektedir.

Anılan şirketlerin her biri için infisah ve tasfiye yolu ayrı ayrı gösterilmiştir. ‘İnfisah’, ortaklıklar hukukunda iki manada kullanılmaktadır. Geniş manada; irade ve irade dışı fesih hallerini ve dar manada da; irade dışı yani kendiliğinden sona ermeyi ifade etmektedir. TTK'nun 439. maddesinde infisah eden şirketin tasfiyeye gireceği hükme bağlanmıştır. Tasfiye sürecinde ticaret şirketinin alacak ve borçları belirlenir, alacakları tahsil edilip, borçları ödendikten sonra varsa kalan mevcudu, esas mukavelede aksine bir hüküm olmadıkça, pay sahipleri arasında ödedikleri sermaye ve paylara bağlı olan imtiyaz hakları nispetinde dağıtılır, tasfiyenin sona ermesi üzerine şirkete ait ticaret unvanının sicilden terkini tasfiye memurları tarafından sicil memurluğundan talep olunur. İş bu talep üzerine terkin keyfiyeti tescil ve ilan olunmakla ticaret şirketinin tüzel kişiliği sona ermiş olur. Terkin işlemi için tasfiye bilançosu ile birlikte başvurulduğundan ve zaten tasfiye sonucu ticaret şirketinin herhangi bir mal varlığı da kalmadığından tasfiye memurunun ya da şirket yetkilisinin İİK’nun 44. maddesine göre mal beyanında da bulunması söz konusu olmayacaktır. Terkin işleminden sonra ticaret şirketinden alacağı bulunduğunu iddia eden bir alacaklı, bu alacağını ancak terkin edilen ticaret şirketini yasaya göre ihyasını sağlamak suretiyle tahsil edebilecektir.

Ticaret şirketlerinin vergi hukuku açısından mükellefiyetinin sona erdirilmesi de, Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre yapılması gereken işlemlere göre getirilen tasfiye ve iflasın sona erdiğinin tescil ve ilanına bağlıdır. Başka bir anlatımla, ticaret şirketinin işi bırakması ancak tüzel kişiliğinin ortadan kaldırılması ile mümkündür. Bu nedenle tüzel kişiliği sona erdirilmemiş bir ticaret şirketinin ticari işletmeyi kapattığından, dağıttığından (terk ettiğinden) söz edilemeyecektir. Nitekim Danıştay 4. Dairesinin 2004/602 -2021 sayılı kararında da tüzel kişiliği sona erdirilmemiş şirketin mükellefiyetinin sona erdirilemeyeceği belirtilmiştir.

Öte yandan, İcra ve İflas Kanunu’nun 44. maddesinin ikinci fıkrası, mal beyanının ticaret sicili gazetesinde ilan tarihinden itibaren bir sene içinde, ticareti terk eden tacir hakkında iflas yolu ile takip yapılabileceğini içermektedir. Buradaki tacirden maksat, gerçek kişi olan tacirlerdir. Yani, tüzel kişi tacirler (ticaret şirketleri) hakkında 44 üncü maddenin 2. fıkrasının uygulama kabiliyeti yoktur. Ticaret şirketleri, ticareti terk edince tasfiyeye gireceklerinden ve tasfiye sonunda şirketin ticaret sicilindeki kaydının silinmesinden sonra tüzel kişiliği son bulacağından, artık, ticaret şirketlerini sicilden silindikten sonra iflas yolu ile takip etmeye imkan yoktur…..Esasen, ticaret şirketleri bakımından buna lüzum da yoktur. Zira, tasfiyede şirketin bütün malları tasfiye edilmiştir. (Prof. Dr. Baki Kuru, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi Cilt XXVII, 1970, Sayı 1-2) Bu açıklama ile İİK’nun 44. maddesinin ikinci fıkrasındaki düzenlemenin, ticareti terk suçunun gerçek kişi tacirler için geçerli olduğunun, ticaret şirketleri yönünden geçerliliği bulunmadığının net olarak ifade edildiği anlaşılmaktadır.

Her ne kadar İİK'nun 44. maddesinin gerekçesinde, ticareti terk eden kötü niyetli borçluların işyerlerini terkederek ve ellerindeki mallarını başkalarına devrederek alacaklılarını zarara uğratmaları nedeniyle İİK'nun 337/a maddesindeki yaptırım düzenlendiği belirtilmekte ise de, ticaret şirketleri yönünden ticareti terk değil ortaklık ilişkisinin sona erdirilebileceğinden, buradaki borçlu ifadesiyle gerçek kişi tacirin kastedildiğinin kabulü zorunludur. Kaldı ki, Kanun’un 345. maddesi uyarınca sorumlu tutulması gereken ticaret şirketlerinin müdür/yetkilileri tarafından alacaklıları zarara uğratmaya yönelik eylemlerinin cezasız bırakılmadığı, nitekim Kanun’un 331, 333/a, 345/a maddelerinde gerekli yaptırımlar düzenlendiği gibi, unsurları bulunduğu takdirde 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda müeyyideye bağlanan hileli iflas veya dolandırıcılık suçlarından da cezalandırılabilmeleri mümkün olduğundan, diğer bir deyişle ticaret şirketlerinin müdür/yetkililerinin alacaklıyı zarara uğratan bu tür davranışlarının yaptırımsız kaldığından söz edilemeyecektir.