muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2011/5838, Karar No: 2011/6971, Tarih: 30.05.2011

**(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2011/5838 E.  ,  2011/6971 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 08.06.2010 gününde verilen dilekçe ile tapuda isim tashihi istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 07.10.2010 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, 11 adet taşınmazın tapu kaydında tapu malikinin baba adının düzeltilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece, 2642 parsel sayılı taşınmazın tapu kaydında malikin baba adı doğru yazıldığından bu taşınmaza ilişkin talebin reddine, diğer taşınmazlar yönünden istemin kabulüne karar verilmiştir.

Hükmü davalı ... temyize getirmiştir.

1- Yapılan yargılamaya, toplanan deliller ve dosya içeriğine göre davalı ... Müdürlüğünün diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

2- Davada, davalı ... vekil aracılığı ile davayı takip etmiştir. Davanın reddine karar verilen kısmı yönünden davalı vekili yararına Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca avukatlık ücretine hükmedilmesi gerekirken bu yönün gözardı edilmesi doğru değil ise de bu husus bozmayı ve yeniden yargılamayı gerektirmediğinden hükmün HUMK’nun 438/VII. maddesi gereğince düzeltilerek onanması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda 1.bentte açıklanan nedenle davalının diğer temyiz itirazlarının reddine, 2.bentte yazılı nedenlerle yerel mahkeme kararının hüküm fıkrasının 4.bendinden sonra gelmek üzere 5.bent olarak "Davanın reddedilen kısmı yönünden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 1000.00 YTL. avukatlık ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine" cümlesinin eklenmesine, ve hükmün bu şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 30.05.2011 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/4185, Karar No: 2013/6047, Tarih: 11.11.2013

**1. Ceza Dairesi         2011/4185 E.  ,  2013/6047 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

ÖLDÜRÜLEN : ...

KATILANLAR : ..., ..., ..., ...

SUÇ : Kasten öldürmeye yardım, 6136 sayılı yasaya aykırılık

HÜKÜM : 1- Sanıklar Eyyüp ve Mektup'un 5237 sayılı TCK.nun 81/1, 39, 29/1, 62/1, 53/1, 63 maddelerince 4 yıl 2 ay hapis cezası,

2- Sanık ...'ün 6136 sayılı Yasanın 13/1 ve 5237 sayılı TCK nun 62/1, 52/2, 53/1, 54 maddelerince 1 yıl 8 ay hapis ve 500,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına

TÜRK MİLLETİ ADINA

I- Katılan ... vekilinin yüzüne karşı tefhim olunan hükme yönelik olarak, yasal süreden sonra 09.12.2009 tarihinde yapmış olduğu temyiz isteminin CMUK.nun 310-317. maddeleri uyarınca reddine karar verilmiştir.

II- Sanıklar hakkında tayin edilen cezaların miktarına göre yasal koşullar oluşmadığından, sanıklar müdafiinin duruşmalı inceleme talebinin CMUK.nun 318. maddesi uyarınca reddine karar verilmiştir.

III- Gerekçeli karar başlığında sanıklar müdafiinin isminin yanlış yazılmış olması mahallinde düzeltilmesi mümkün yazım hatası olarak kabul edilmiştir.

IV- Mahkemenin kabul ve gerekçesine göre; sanık ...'ün 6136 sayılı yasaya muhalefet etme suçu bakımından hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına .../...

karar verilmemesinde bir isabetsizlik bulunmadığından, tebliğnamedeki bu hususa yönelen bozma düşüncesi benimsenmemiştir.

V- Sanık ... hakkında maktule ...'yi kasten öldürmeye yardım etme ve 6136 sayılı yasaya muhalefet, sanık ... ... hakkında maktüle ...'yi kasten öldürmeye yardım etme suçlarından kurulan hükümlerin incelenmesinde;

Toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanık ...'ın suçlarının sübutu kabul, oluşa ve soruşturma sonuçlarına uygun şekilde 6136 sayılı yasaya muhalefet etme suçunun niteliği tayin, takdire ilişen cezayı azaltıcı sebebin niteliği takdir kılınmış, savunması inandırıcı gerekçelerle değerlendirilerek reddedilmiş, incelenen dosyaya göre verilen hükümlerde bozma nedenleri dışında isabetsizlik görülmemiş olduğundan, sanıklar müdafiinin usule, eksik incelemeye, sanık ... bakımından sübuta, 6136 sayılı yasaya muhalefet etme suçu bakımından ceza miktarına yönelen, katılan ... vekilinin bir sebebe dayanmayan, Cumhuriyet Savcısının sanık ...'un TCK’nun 37. maddesi uyarınca cezalandırılması gerektiğine ilişen ve yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle,

A- Sanık ... hakkında 6136 sayılı yasaya muhalefet etme suçundan kurulan hükmün tebliğnamedeki düşünceye aykırı olarak ONANMASINA,

A- Sanık ... hakkında 6136 sayılı yasaya muhalefet etme suçundan kurulan hükmün tebliğnamedeki düşünceye aykırı olarak ONANMASINA,

B- Oluşa ve dosya içeriğine göre; maktüle ... ile sanık ...'ün resmi nikah yapmaksızın 07.04.2008 tarihinde gerçekleştirdikleri düğün merasimi sonrasında sanık ve ailesi ile birlikte aynı evde kaldıkları, düğün sonrası cinsel ilişkiye girememeleri nedeniyle aralarında huzursuzluk yaşandığı ve düğünün ertesi günü sanığın kendi telefonu ile ablası ile konuşan maktülenin görüşmesini kayda aldığı, görüşmenin içeriğinden rahatsız olan sanığın, olay gecesi maktüle ile başbaşa yatak odalarında bulundukları esnada kendisine ait ruhsatsız tabancayı maktülenin sağ göğsünün üzerine dayayarak tek el ... etmek suretiyle, vücudunda oluşan çok sayıda kot kırığı ile birlikte iç organ yaralanması ve iç kanama sonucu ölümüne sebebiyet verdiği olayda;

1) Sanık ... hakkında maktül ...'yi kasten öldürmeye yardım etme suçundan kurulan hüküm yönünden;

a) Sanık ...'ün bir gün önce düğün yaparak birlikte yaşamaya başladığı nikahsız eşi maktüle ...’nin ablası Hamise ile yaptığı telefon görüşmesini kayda almış olması, ev hanımı olan maktülenin yeni yaşamaya başladığı evde bulunan ve emniyet sisteminin arızalı olması nedeniyle rahatlıkla kullanılamayacak olan silahı alarak ... edebilmesindeki güçlük, maktüledeki yaranın yeri, özellikleri ile vücudunda izlediği traje, olay yerine ilişkin görüntü ve tutanak içeriklerine göre

.../...

maktülenin yaralandığı andaki pozisyonunun, aynı odada bulunan ve patlamanın hemen ardından uyandığını savunan sanığın savunmasıyla çelişmesi ve maktüleye ait svaplarda atış artığına rastlanmaması hususları birlikte değerlendirildiğinde, maktüleyi tabanca ile vurmak suretiyle öldürdüğü dosya kapsamından açıkça anlaşılan sanık hakkında TCK’nun 81/1 maddesi uyarınca kasten öldürme suçundan hüküm kurulması gerekirken, suç niteliğinde yanılgıya düşülerek yazılı şekilde TCK'nun 81/1 ve 39. maddeleri uyarınca kasten öldürme suçuna yardım etmeden hüküm kurulması,

b) Maktüleden sanığa yönelik olarak gerçekleştiği tesbit edilen, haksız tahrik oluşturan söz veya eylem bulunmadığı halde, gerekçede içeriği net bir şekilde ortaya konulmadan suçu inkara yönelen sanık hakkında 5237 sayılı TCK.nun 29. maddesinin uygulanması suretiyle eksik ceza tayini,

2) Sanık ... ... hakkında maktül ...'yi kasten öldürmeye yardım etme suçundan kurulan hüküm yönünden;

Sanık ...'ün annesi olan sanık ...'un, Eyyüp’ün eylemine doğrudan katıldığını ya da yardım ettiğini gösterir, her türlü şüpheden uzak, kesin ve somut deliller bulunmadığı ve bu itibarla sanığın atılı suçtan beraatine karar verilmesi gerektiği gözetilmeyerek yazılı gerekçe ile mahkumiyetine hükmolunması,

2) Sanık ... ... hakkında maktül ...'yi kasten öldürmeye yardım etme suçundan kurulan hüküm yönünden;

Sanık ...'ün annesi olan sanık ...'un, Eyyüp’ün eylemine doğrudan katıldığını ya da yardım ettiğini gösterir, her türlü şüpheden uzak, kesin ve somut deliller bulunmadığı ve bu itibarla sanığın atılı suçtan beraatine karar verilmesi gerektiği gözetilmeyerek yazılı gerekçe ile mahkumiyetine hükmolunması,

Bozmayı gerektirmiş olup, sanıklar müdafii, katılan vekili ve Cumhuriyet Savcısının temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde görüldüğünden, hükümlerin CMUK.nun 321. maddesi uyarınca kısmen tebliğnamedeki düşünceye uygun kısmen aykıçı olarak BOZULMASINA, 11/11/2013 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/32483, Karar No: 2015/15245, Tarih: 11.02.2015

**15. Ceza Dairesi         2013/32483 E.  ,  2015/15245 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Mala zarar verme

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Mala zarar verme suçu başkasının mülkiyetinde bulunan taşınır veya taşınmaz malın kısmen veya tamamen yıkılması, tahrip edilmesi, yok edilmesi, bozulması kullanılamaz hâle getirilmesi veya kirletilmesiyle oluşur. Bu bakımdan, söz konusu suç, seçimlik hareketli bir suçtur. Yıkma, yalnızca taşınmazlar için söz konusudur. Taşınmazın önceki kullanış biçimine uygun olarak bir daha kullanılamaz duruma getirilmesini ifade eder. Yok etme, suça konu şeyin maddî varlığını ortadan kaldırmaktır. Bozma, suça konu şeyin, amacına uygun olarak kullanılması olanağını ortadan kaldırmaktır. Kirletme, başkasının binasının duvarına yazı yazmak, resim yapmak, afiş ve ilân yapıştırmak şeklinde gerçekleştirilmektedir.

Somut olayda; adli işlem için adliye binasına getirilen ve nezarethaneye konulan sanığın, burada beklerken duvara yazı yazıp kirletmek suretiyle atılı kamu malına zarar verme suçunu işlediğine yönelik kabulde bir isabetsizilik görülmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanık müdafiinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün, ONANMASINA, 11.02.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/12747, Karar No: 2012/3776, Tarih: 13.03.2012

**11. Hukuk Dairesi         2010/12747 E.  ,  2012/3776 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasında görülen davada Ankara 4. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 02.06.2010 tarih ve 2009/117-2010/252 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalının 2008/03020 nolu ''gıda maddesi kek'' isimli tasarımının tescili için TPE'ne yaptığı başvuruya, tasarımın yenilik ve ayırt edicilik vasıflarına sahip olmadığı gerekçesiyle itiraz edilmiş ise de, itirazın reddedildiğini, davalı tasarımının müvekkili adına tescilli 04265 ve 2005/00028 nolu ''PETİTO AYICIK + Şekil'' tasarımları ile aynı olduğunu, davalı tasarımının yenilik ve ayırt edicilik özelliklerinin bulunmadığını belirterek YİDK kararlarının iptaline, davalı tasarımının hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı TPE vekili, taraf tasarımları arasında belirgin farklılıklar olduğunu, davalı tasarımının yenilik ve ayıt edicilik vasfına sahip olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

Diğer davalı vekili, taraf tasarımları arasında bariz farklılıklar bulunduğunu, müvekkili tasarımının yeni ve ayırtediciliği olan orijinal bir tasarım olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre, her ne kadar taraf tasarımlarında esas olarak panda ayısı karakterinden yola çıkılmış ise de, tasarımda görünümün korunduğu, panda figürünün korunmadığı, dava konusu tasarımın göz, kulak, burun, ayak ve kollarının kabartmalı şekilde tasarlandığı, genel izlenim olarak davacı tasarımından farklı olduğu, yeni ve ayırt edici nitelik taşıdığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davacı vekilinin bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 4,00 TL temyiz ilam harcının temyiz edenden alınmasına, 13.03.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/10460, Karar No: 2014/24511, Tarih: 30.10.2014

**5. Hukuk Dairesi         2014/10460 E.  ,  2014/24511 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Saray(Tekirdağ) Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 29/03/2013

NUMARASI : 2011/600-2013/179

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, davacı idare vekili ile davalı Y.. Z.., A.. K.. ve E.. A.. yönünden verilen dilekçeler ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili istemine ilişkindir.

Mahkemece davacının kabulüne karar verilmiş; hüküm, davacı idare vekili ile davalı Y.. Z.., A.. K.. ve E.. A.. yönünden temyiz edilmiştir.

Bilirkişi incelemeleri yaptırılmıştır. Alınan rapor ve yapılan inceleme hüküm kurmaya elverişli değildir. Şöyle ki;

1)Dava konusu taşınmazda özel parselasyon yapıldığı anlaşılmış olup özel parselasyonda davalılar A.. K..'nin 345 m², E.. A..'ın 274 m², Y.. Z..'in ise 343 m²lik yeri olduğu belirlendiğinden;

Mahallinde keşif yapılarak kamulaştırılan ve yol olan bölümün adı geçen davalılara fiili taksim sonucu isabet eden bölümün tamamını kapsayıp kapsamadığı tespit edilerek sonucuna göre kamulaştırma bedellerinin hesaplanması gerekirken, rızai taksimin varlığı gözardı edilerek tapudaki paylar oranında bedel tespit edilmesi,

2) 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine 6459 sayılı Yasanın 6. maddesi ile eklenen hüküm uyarınca, dava dört ay içerisinde sonuçlandırılamadığından, Anayasa Mahkemesi’nin 19.12.2013 tarih ve 2013/817 başvuru numaralı 1. bölüm kararı da göz önüne alınarak, kamulaştırma bedeline 15.04.2012 tarihinden, karar tarihine kadar geçen süre için yasal faiz yürütülmesi gerektiğinden,

Doğru görülmemiştir.

Davacı idare vekili ile davalı Y.. Z.., A.. K.. ve E.. A..'ın temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz edenlerden peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, 30.10.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/38155, Karar No: 2015/13096, Tarih: 05.03.2015

**8. Ceza Dairesi         2014/38155 E.  ,  2015/13096 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Sulh Ceza Mahkemesi

SUÇ : 6136 sayılı Yasaya aykırılık

HÜKÜM : Hükümlülük ve müsadere

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Dairemizin 28.06.2010 gün ve 2008/14135 esas, 2010/9324 sayılı onamaya ilişkin kararı kaldırılarak yeniden yapılan incelemede;

Yapılan duruşmaya, toplanıp karar yerinde gösterilen kanıtlara, mahkeme- nin yargılama sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine göre sanığın yerinde görülmeyen sair itirazlarının reddine, ancak:

Hürriyeti bağlayıcı cezanın adli para cezasına çevrilmesi karşısında, sanık hakkında TCK.nun 58. maddesi uyarınca tekerrür hükümlerinin uygulanamayacağının gözetilmemesi,

Yasaya aykırı ise de, yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen bu hususun, 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nun 322. maddesi gereğince düzeltilmesi mümkün bulunduğundan, sanık hakkın da kurulan hükümden mükerrirlere özgü infaz rejimininin uygulanmasına ilişkin bö- lümün çıkartılması suretiyle sair yönleri usul ve yasaya uygun olan hükmün (DÜZELTİLEREK ONANMASINA), 05.03.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi
Yargıtay — Esas No: 2018/794, Karar No: 2018/1520, Tarih: 23.10.2018

**Hukuk Genel Kurulu         2018/794 E.  ,  2018/1520 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi Sıfatıyla)

Taraflar arasındaki “işçilik alacağı” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda Develi 1. Asliye Hukuk Mahkemesince (İş Mahkemesi Sıfatıyla) davanın kabulüne dair verilen 16.12.2013 tarihli ve 2011/640 E., 2013/529 K. sayılı kararın temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmesi üzerine Yargıtay 22. Hukuk Dairesinin 23.09.2014 tarihli ve 2014/5441 E., 2014/25129 K. sayılı kararı ile;

"....Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davanın belirsiz alacak davası olduğunu belirterek, fark aylık ücret ve fark ikramiye alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacının dava konusu alacaklara hak kazanmadığını, ayrıca davanın belirsiz alacak davası şeklinde açılamayacağını beyanla davanın reddini savunmuştur.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, gerek usul hukuku gerekse de maddi hukuk kurallarının uygulanması bakımından dava belirsiz alacak davası kabulüyle sonuçlandırılmış, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

Taraflar arasında öncelikle çözümlenmesi gereken uyuşmazlık, davanın belirsiz alacak davası türünde açılabilmesi için gerekli şartları taşıyıp taşımadığı noktasında toplanmaktadır.

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 107. maddesiyle, mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nda yer almayan yeni bir dava türü olarak belirsiz alacak ve tespit davası kabul edilmiştir.

6100 sayılı Kanunun 107. maddesine göre,

"(1) Davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenemeyeceği veya bunun imkânsız olduğu hâllerde, alacaklı, hukuki ilişkiyi ve asgari bir miktar ya da değeri belirtmek suretiyle belirsiz alacak davası açabilir.

(2) Karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu alacağın miktarı veya değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda davacı, iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın davanın başında belirtmiş olduğu talebini artırabilir.

(3) Ayrıca, kısmi eda davasının açılabildiği hâllerde, tespit davası da açılabilir ve bu durumda hukuki yararın var olduğu kabul edilir."

Hükümet tasarısında yer almayan bu madde, Türkiye Büyük Millet Meclisi Adalet Komisyonu tarafından, esasen baştan miktar veya değeri tam tespit edilemeyen bir alacakla ilgili hak arama durumunda olan kişinin, hukuk sisteminde karşılaştığı güçlüklerin bertaraf edilerek hak arama özgürlüğü çerçevesinde mümkün olduğunca en geniş şekilde korunmasının sağlanması gerekçesi üzerinde durularak ihdas edilmiş ve nihayetinde kanunlaşmıştır.

Hükümet tasarısında yer almayan bu madde, Türkiye Büyük Millet Meclisi Adalet Komisyonu tarafından, esasen baştan miktar veya değeri tam tespit edilemeyen bir alacakla ilgili hak arama durumunda olan kişinin, hukuk sisteminde karşılaştığı güçlüklerin bertaraf edilerek hak arama özgürlüğü çerçevesinde mümkün olduğunca en geniş şekilde korunmasının sağlanması gerekçesi üzerinde durularak ihdas edilmiş ve nihayetinde kanunlaşmıştır.

Davanın belirsiz alacak davası türünde açılabilmesi için, davanın açıldığı tarih itibariyle uyuşmazlığa konu alacağın miktar veya değerinin tam ve kesin olarak davacı tarafca belirlenememesi gereklidir. Belirleyememe hali, davacının gerekli dikkat ve özeni göstermesine rağmen miktar veya değerin belirlenmesinin kendisinden gerçekten beklenilmemesi durumuna ya da objektif olarak imkansızlığa dayanmalıdır.

Madde gerekçesinde "alacaklının bu tür bir dava açması için, dava açacağı miktar ya da değeri tam ve kesin olarak gerçekten belirlemesi mümkün olmamalı ya da bu objektif olarak imkânsız olmalıdır. Açılacak davanın miktarı biliniyor yahut tespit edilebiliyorsa, böyle bir dava açılamaz. Çünkü, her davada arandığı gibi, burada da hukukî yarar aranacaktır, böyle bir durumda hukukî yararın bulunduğundan söz edilemez. Özellikle, kısmî davaya ilişkin yeni hükümler de dikkate alınıp birlikte değerlendirildiğinde, baştan tespiti mümkün olan hâllerde bu yola başvurulması kabul edilemez." şeklindeki açıklamayla, alacağın belirli veya belirlenebilir nitelikte olması durumunda, belirsiz alacak davası açılarak bu davanın sağladığı imkanlardan yararlanmanın mümkün olmadığına işaret edilmiştir.

Alacağın hangi hallerde belirsiz, hangi hallerde belirli veya belirlenebilir olduğu hususunda kesin bir sınıflandırma yapılması mümkün olmayıp, her bir davaya konu alacak bakımından somut olayın özelliklerinin nazara alınarak sonuca gidilmesi gereklidir.

6100 sayılı Kanun'un 107/2. maddesinde, sorunun çözümünde yol gösterici mahiyette kriterlere yer verilmiştir. Anılan madde fıkrasında, karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu alacağın miktarı veya değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda davacının, iddianın genişletilmesi yasağına tâbi olmaksızın davanın başında belirtmiş olduğu talebini artırabileceği hüküm altına alınmış, madde gerekçesinde de "karşı tarafın verdiği bilgiler ve sunduğu delillerle ya da delillerin incelenmesi ve tahkikat işlemleri sonucu (örneğin bilirkişi ya da keşif incelemesi sonucu)" belirlenebilme hali açıklanmıştır.

Davacının alacağının miktar veya değerini belirleyebilmesi için elinde bulunması gerekli bilgi ve belgelere sahip olmaması ve bu belgelere dava açma hazırlığı döneminde ulaşmasının da (gerçekten) mümkün olmaması ve dolayısıyla alacağın miktarının belirlenmesinin karşı tarafın elinde bulunan bilgi ve belgelerin sunulmasıyla mümkün hale geleceği durumlarda alacak belirsiz kabul edilmelidir.