muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/255, Karar No: 2024/245, Tarih: 15.05.2024

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Direnme kararına karşı süresi içinde başvurucu baba vekili ile Adalet Bakanlığı’nı temsilen Cumhuriyet Savcısı tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Başvurucu baba vekili temyiz dilekçesinde; Almanya ülkesinde doğan, Alman vatandaşı olan ve Almanya'nın en başarılı okul türünde eğitim gören Tuana'nın babası ve abisi ile birlikte yaşamasının çocuğun üstün yararına uygun olduğunu belirterek davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

Adalet Bakanlığı’nı temsilen Cumhuriyet Savcısı temyiz dilekçesinde; Mahkemece, sunulan mütalaa uyarınca karar verilmişse de dava konusunun önemine binaen kararın temyizen incelenmesini talep etmiştir.

C. Uyuşmazlık

Direnme yoluyla Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık; somut olayda 04.07.2008 doğumlu ortak çocuk Tuana’nın, Çocuk Kaçırmanın Hukuki Veçhelerine Dair Lahey Sözleşmesi kapsamında mutad meskeni olan babanın yaşadığı Almanya'ya iade edilmesinin gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.

D. Ön Sorun

Hukuk Genel Kurulunda yapılan görüşmeler sırasında işin esasının incelenmesine geçilmeden önce; mahkemece direnme olarak adlandırılan kararın gerçekte yeni hüküm niteliğinde olup olmadığı, varılacak sonuca göre kararın temyiz incelemesinin Özel Daire tarafından mı yoksa Hukuk Genel Kurulunca mı yapılması gerektiği hususu ön sorun olarak tartışılıp değerlendirilmiştir.

E. Gerekçe

1. Direnme kararının varlığından söz edilebilmesi için mahkemece bozma kararından esinlenilerek yeni herhangi bir delil toplanmadan önceki deliller çerçevesinde karar verilmeli; kararın gerekçesi, önceki karara göre genişletilebilirse de değiştirilmemelidir.

2. Başka bir anlatımla, mahkemenin yeni bir delile dayanarak veya bozmadan esinlenerek gerekçesini değiştirerek ya da daha önce üzerinde durmadığı bir hususu bozmada işaret olunan şekilde değerlendirerek bir karar vermiş olması hâlinde, direnme kararının varlığından söz edilemez.

3. Yargıtayın istikrar kazanmış içtihatlarına göre; mahkemece direnme kararı verilse dahi bozma kararında tartışılması gereken hususları tartışmak, bozma sonrası yapılan araştırma, inceleme veya toplanan yeni delillere dayanmak, önceki kararda yer almayan ve daire denetiminden geçmemiş olan yeni ve değişik gerekçe ile hüküm kurmak suretiyle verilen karar direnme kararı olmayıp, bozmaya eylemli uyma sonucunda verilen yeni hüküm olarak kabul edilir.

4. Somut olayda; İlk Derece Mahkemesince taraflar arasındaki mutad meskene iade davası nedeniyle yapılan yargılama sonucunda davanın reddedildiği, verilen karara karşı baba vekili ile Cumhuriyet Savcısının istinaf başvurularının esastan reddine karar verildiği, hükmün temyiz edilmesi üzerine Özel Dairece "davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken reddine karar verilmesinin doğru olmadığı" gerekçesiyle karar bozulmuştur.

4. Somut olayda; İlk Derece Mahkemesince taraflar arasındaki mutad meskene iade davası nedeniyle yapılan yargılama sonucunda davanın reddedildiği, verilen karara karşı baba vekili ile Cumhuriyet Savcısının istinaf başvurularının esastan reddine karar verildiği, hükmün temyiz edilmesi üzerine Özel Dairece "davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken reddine karar verilmesinin doğru olmadığı" gerekçesiyle karar bozulmuştur.

5. Özel Dairenin bozma kararından sonra İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılamada; yeniden bilirkişi raporu alındığı, çocuğun mahkemede tekrar dinlendiği, taraflar arasındaki ceza dosyasının getirtilip dosya içine alındığı ve bozmadan sonra toplanan bu yeni deliller de değerlendirilip gerekçeye esas alınmak suretiyle direnme kararı verildiği anlaşılmıştır.

6. Bu durumda, mahkemenin direnme olarak adlandırdığı temyize konu kararın usul hukuku anlamında gerçek bir direnme kararı olmadığı; ilk kararda tartışılıp, değerlendirilmemiş yeni delillere ve bu yeni delillere göre oluşturulan gerekçeye dayalı olarak kurulan hükmün, yeni hüküm niteliğinde olduğu kabul edilmelidir.

7. Şu hâlde “direnme” olarak adlandırılan kararın, usul hukuku anlamında gerçek bir direnme kararı olmadığı, bozma konusu ile ilgili bozma kararı sonrası ortaya çıkan yeni ve farklı bir gerekçe ile oluşturulan yeni hüküm niteliğinde olduğu her türlü duraksamadan uzaktır.

8. Hâl böyle olunca, kurulan bu yeni hükmün temyiz incelemesini yapma görevi Hukuk Genel Kuruluna değil, Özel Daireye ait olup; yeni hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesi için dosyanın bozma kararını veren Özel Daireye gönderilmesi gerekir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeple;

Davalı vekilinin yeni hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesi için dosyanın YARGITAY 2. HUKUK DAİRESİNE GÖNDERİLMESİNE,

15.05.2024 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/35446, Karar No: 2016/17591, Tarih: 25.10.2016

**7. Hukuk Dairesi         2016/35446 E.  ,  2016/17591 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yargıtay 7.Hukuk Dairesinin İş Bölümü alanı Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun 12.02.2016 tarih ve 2016/1 sayılı kararında belirtilen işlerle sınırlıdır.

İnceleme konusu karar, meslek hastalığı nedeniyle tazminat talebine ilişkin olup, belirgin şekilde Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulu kararı gereği Dairemizin inceleme kapsamı dışında bulunmakta ve niteliği bakımından Yargıtay 21. Hukuk Dairesinin iş bölümü alanı içine girmektedir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı dava dosyasının Yargıtay 21. Hukuk Dairesine GÖNDERİLMESİNE, 25/10/2016 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/15282, Karar No: 2017/259, Tarih: 18.01.2017

**13. Hukuk Dairesi         2015/15282 E.  ,  2017/259 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi (Tüketici Mahkemesi sıfatıyla)

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, davalı şirketten 30/06/2008 tarihinde almış olduğu 2008 model Ford Fiesta model araçta aldığı günden itibaren sürekli ve devamlı olarak yokuş aşağı 2. vitese geçirildiğinde viteste kaçırma sorunu olduğunu, bir kaç kez servise götürmesine rağmen sorunun tespit edilemediğini, 30/11/2013 tarihinde aynı şikayetle yeniden aracı servise götürdüğünde arızanın tespit edilerek, kendisinden işçilik ve parça masrafları olarak 3.434,51 TL talep ettiklerini, garanti süresi içinde belirtilen arızanın daha sonradan tespit edilmiş olmasının servisin hatası olduğunu, arızanın garanti kapsamındaymış gibi mağduriyetinin giderilmesi gerektiğini ileri sürerek; ayıplı malın arızasının yetkili servis tarafından giderilmesinin sağlanmasına, servis tarafından giderilemediği takdirde ayıplı malın yenisi ile değiştirilmesine, mümkün olmazsa araç bedelinin yasal faiziyle birlikte tarafına iadesine karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davanın kabulüne, aracın ayıpsız yenisiyle değiştirilmesine karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı, satın aldığı aracın sürekli arızalandığını, arızanın aracın garanti süresi bittikten sonra tespit edildiğini ve kendisinden onarım için ücret talep edilmesinin haksız olduğunu ileri sürerek, öncelikle araçtaki arızanın davalı tarafça ücretsiz giderilmesi istemiyle eldeki davayı açmıştır. Mahkemece, aracın ayıplı olduğu gerekçe gösterilerek davanın kabulüne, aracın ayıpsız yenisiyle değiştirilmesine karar verilmiştir. 6100 sayılı HMK.’nun “taleple bağlılık ilkesi” başlıklı 26/1 maddesinde hâkimin tarafların talep sonuçlarıyla bağlı olduğu ve talepten fazlasına veya başka bir şeye karar veremeyeceği hüküm altına alınmıştır. Davacının öncelikli talebi araçtaki arızanın onarımı olduğu halde, mahkemece emredici nitelikteki anılan yasa maddesi hükmüne aykırı olarak, aracın yenisiyle değiştirilmesine hükmedilmiştir. Oysa ki, sözü edilen yasa maddesi uyarınca, mahkemenin talepten başka bir şeye karar vermesi mümkün bulunmamaktadır. O halde mahkemece, davacının talebi yönünde inceleme ve araştırma yapılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.

2-Bozma nedenine göre davalının sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.

2-Bozma nedenine göre davalının sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda 1 nolu bentte açıklanan nedenlerle hükmün davalı yararına BOZULMASINA, 2 nolu bentte açıklanan nedenlerle davalının sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, HUMK’nun 440/1 maddesi uyarınca tebliğden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 18/01/2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/9680, Karar No: 2015/4885, Tarih: 25.06.2015

**23. Hukuk Dairesi         2014/9680 E.  ,  2015/4885 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasında görülen sıra cetveline itiraz davası sonucunda verilen hükmün bozulmasına ilişkin Dairemizin 07.05.2014 gün ve 2014/133 Esas, 2014/3530 Karar sayılı ilamının karar düzeltme yoluyla incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, dosya incelendi, gereği görüşüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, bedeli paylaşıma konu taşınmazların satışı üzerine, 20.000,00 TL tutarındaki satış bedelinin ipotek alacaklısı davalıya ödendiğini, davalının alacağının bu miktarda olmadığını, zira, ,,,2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2004/674 E. sayılı dosyasında tanık sıfatıyla verdiği ifadesinde, takip borçlusundan 15.000,00 TL alacağı olmasına rağmen, ipoteğin 20.000,00 TL olarak düzenlendiğini, bu borcun da 14.100,00 TL'sinin kendisine ödendiğini beyan ettiğini, bu itibarla davalının 900,00 TL alacağı kaldığını, öte yandan, alacağının muvazaalı olduğunu, diğer alacaklılardan mal kaçırmak amacıyla, borçlu ile danışıklı olarak söz konusu ipoteğin tesis edildiğini ileri sürerek, sıra cetveli kapsamında davalıya yalnızca 900,00 TL ödenmesini, bakiye 19.100,00 TL'nin sıra cetvelindeki sıraya göre ödenmesini, bu taleplerinin kabul edilmemesi halinde, ipotekli alacağı muvazaalı olduğundan satış bedelinin davalıya ödenmemesini ve 20.000,00 TL'nin sıra cetvelindeki sıraya göre diğer alacaklılara ödenmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, ,,,2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2004/674 E. sayılı dosyasında beyanda bulunanın müvekkili değil, müvekkilinin babası olduğunu, bu beyanların müvekkilini bağlamadığını, 20.000,00 TL bedelli ipoteğin takip borçlusu ile müvekkili arasındaki ticari bir ilişkiden kaynaklandığını, ipotek nedeniyle her hangi bir ödeme yapılmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalı vekili, ,,,2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2004/674 E. sayılı dosyasında beyanda bulunanın müvekkili değil, müvekkilinin babası olduğunu, bu beyanların müvekkilini bağlamadığını, 20.000,00 TL bedelli ipoteğin takip borçlusu ile müvekkili arasındaki ticari bir ilişkiden kaynaklandığını, ipotek nedeniyle her hangi bir ödeme yapılmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, ipoteğe konu 15.000,00 TL borcun 14.100,00 TL’sinin ödendiği ve bakiye 900,00 TL borç bulunduğundan bahisle, davanın kabulü ile davalıya 20.000,00 TL ödenmesine ilişkin derece kararının iptali ile davalıya 900,00 TL ödenmesine ve bakiye 19.100,00 TL’nin sıraya göre ödenmesine dair verilen ilk karar, davalı vekilinin temyiz istemi üzerine, Dairemizin 29.05.2012 tarih ve 2079 E., 3771 K. sayılı ilamıyla, davalının alacağının resmi belge niteliğindeki ipotek belgesine dayandığı, aksinin ancak resmi nitelikteki delillerle kanıtlanabileceği, bu ilke gözardı edilerek, davalının babası Mehmet Karadadaş’ın ,,,2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2004/674 esas ve 2007/380 karar sayılı dosyasındaki ipotek bedeli ile ilgili beyanına itibar edilerek hüküm kurulmasının doğru olmadığı, bu durumda, davacının muvazaaya yönelik terditli talebi ile ilgili olarak işin esasına girilerek ve taraf delilleri de değerlendirilerek sonucuna göre bir hüküm kurulması gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulmuş olmasının doğru olmadığı belirtilerek bozulmuş, mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılamada, ipotek belgesinin resmi belge niteliğinde olduğu, aksinin ancak resmi nitelikteki deliller ile kanıtlanabileceği, davacının da muvazaa iddiasını kanıtlayamadığı sonucuna varılarak, davanın reddine dair verilen ikinci kararın da davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairemizin 07.05.2014 tarih ve 133 E, 3580 K sayılı ilamıyla, muvazaa iddiasına dayalı sıra cetveline itiraz davalarında ispat yükü üzerinde olan davalı alacaklının, alacağının varlığını ve miktarını takipten önce düzenlenmiş usulüne uygun belgelerle ispatlaması gerektiği, öte yandan, bu dava türünde sıra cetvelinin iptali yerine iddia, savunma ve varılan sonuç çerçevesinde, davacı alacağının davalılara ayrılan paydan öncelikle ödenmesine, artan tutar kalırsa bunun davalılara bırakılmasına karar verilmesinin gerekli bulunduğu, somut olayda, mahkemece bozma ilamına uyulmasına rağmen ispat külfeti ile ilgili belirtilen ilkeye aykırı olarak ispat külfetinin davacıda olduğu ve davacının muvazaa iddiasını kanıtlayamadığının kabulü ile davanın reddine karar verilmesinin hatalı olduğu belirtilerek bozulmuştur.

Bu kez, davalı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

Yargıtay ilamında belirtilen gerektirici sebeplere göre, HUMK'nun 440.maddesinde sayılan hallerden hiçbirisine uymayan karar düzeltme isteminin reddi gerekmiştir.

Bu kez, davalı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

Yargıtay ilamında belirtilen gerektirici sebeplere göre, HUMK'nun 440.maddesinde sayılan hallerden hiçbirisine uymayan karar düzeltme isteminin reddi gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin karar düzeltme isteminin REDDİNE, 5,20 TL harç ve takdiren 248,00 TL para cezasının karar düzeltme isteyenden alınarak Hazine'ye gelir kaydedilmesine, 25.06. 2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/4562, Karar No: 2007/5842, Tarih: 23.05.2007

**1. Hukuk Dairesi         2007/4562 E.  ,  2007/5842 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : BARTIN 1. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ : 29/12/2006

Taraflar arasında görülen davada;

Davacı, maliki bulunduğu ..sayılı parselin gerek sınırına yakın gerekse sınırı içerisine komşu 498 parsel maliki davalı tarafından ağaç dikildiğini, taşınmazın zarar gördüğünü, bunun yanında davalının yaptığı garajında yola taşarak tecavüz ettiğini ileri sürmüş, elatmanın önlenmesi ve yıkım istemiştir.

Davalı, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davalının sınıra yakın biçimde ağaç dikerek davacı taşınmazına zarar verdiğinin ve yola taşkın garaj yaptığının keşfen saptandığı gerekçesiyle ağaçların iki yılda bir budanmak ve taşkın garajın yıkılmak suretiyle elatmanın önlenmesine karar verilmiştir.

Karar, taraflarca süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi ... raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp, düşünüldü.

-KARAR-

Dava, çaplı taşınmaza ve yola el atmanın önlenmesi isteğine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden, davacı adına kayıtlı  ..sayılı parsele komşu olan  ..sayılı parselin paydaşı davalının, sınıra yakın biçimde diktiği ağaçlar nedeniyle davacı taşınmazında zarara yol açtığı ; yaptığı garajın da kadastral yola taşkın bulunduğu anlaşıldığına göre, ağaçlar yönünden uzman bilirkişinin belirlediği budama tedbirine ve garajın taşkın bölümünün yıkımı suretiyle el atmanın önlenmesine karar verilmesinde bir isabetsizlik yoktur. Davalının temyiz itirazı yerinde değildir, reddine.

Ne var ki, istek olduğu halde, sınırda kalan ve krokide 24 numarayla gösterilen ağaç ile davacı taşınmazı içerisinde kalan ve krokide 26,27,30,31,32,33,34,35,36 numaralarıyla gösterilen ağaçlar bakımından olumlu ya da olumsuz bir karar verilmemiş olması doğru değildir. Davacının temyiz itirazı yerindedir. Kabulüyle, hükmün açıklanan nedenden ötürü  HUMK.’nun  428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine,   23.5.2007 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/8793, Karar No: 2017/13661, Tarih: 10.10.2017

**3. Hukuk Dairesi         2016/8793 E.  ,  2017/13661 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :TİCARET MAHKEMESİ

Taraflar arasındaki istirdat davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün, duruşmalı olarak incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle; daha önceden belirlenen, 10.10.2017 tarihli duruşma günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davacı vekili Av...... ile davalı vekili Av.... geldi. Açık duruşmaya başlandı ve hazır bulunanların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için saat 14.00'e bırakılması uygun görüldüğünden, belli saatte dosyadaki bütün kağıtlar okunarak, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlenip, gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Dosyadaki yazılara, kararın bozmaya uygun olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, Yargıtay duruşmasında vekille temsil edilen davalı taraf için duruşma tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümlerine göre takdir edilen 1.480 TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalı tarafa verilmesine, 2.20 TL bakiye temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine, 6100 sayılı HMK'nun geçici madde 3 atfıyla 1086 sayılı HUMK'nun 440.maddesi gereğince kararın tebliğinden itibaren 15 günlük süre içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 10.10.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/16123, Karar No: 2013/18646, Tarih: 21.10.2013

Bu açıklamalara göre ihtiyatı haciz “Alacaklının, bir para alacağının zamanında ödenmesini güvence (garanti) altına almak için, mahkeme kararı ile, borçlunun mallarına önceden geçici olarak el konulması”dır.

İhtiyati haczin hukuki niteliği gerek doktrin ve gerekse uygulamada tartışma konusudur.

Yabancı doktrinde ihtiyati haczin; zamanından evvel yapılan peşin bir icra, bir muhafaza tedbiri, bir nevi ihtiyati haciz, yardımcı ve feri bir muhafaza tedbiri, cebri bir teminat, geçici bir emniyet tedbiri, geçici haciz olduğu belirtilmektedir. Yerli doktrinde de ihtiyati haczin; muhafaza ve emniyet tedbiri, ihtiyati tedbirin özel bir nevi, koruma tedbiri, teminat tedbiri olduğu ifade edilmektedir. (.......-İcra Hukukunda Haciz. Şubat 1983)

Yargıtay ise içtihatlarında ihtiyati haczin geçici bir haciz, dava veya icra takiplerine takaddüm eden emniyet tedbiri olduğunu belirterek, ihtiyati haczi bir icra takip işlemi olarak görmemektedir.

İhtiyati haciz kararı bir icra işlemi olmadığından ve TTK'nun 730. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken aynı Yasanın 662. maddesinde yazılı zamanaşımını kesen sebepler arasında sayılmadığından, zamanaşımını kesmez. Kaldı ki alındığı iddia edilen ihtiyati haciz kararının uygulandığı da kanıtlanmış değildir.( Y.12.HD.16. 10.2003-E-16222/K-20171)

Takipten önce tapuya ihtiyati haciz şerhi konulması bir icra işlemi değildir. Bu nedenle zamanaşımını kesmez. (Y.12.HD-21.09.2000-E-11527/K-13244)

İhtiyati haczin; icrai hacze dönüşünceye kadar alacaklının borçludaki alacağının ödenmesini tehlikeye düşürmeden sağlayan bir tedbir niteliğinde olduğu dikkate alınarak, mahkemece, davacının ihtiyati haciz isteminde bulunduğu miktarın sadece yasada belirtilen ihtiyati haciz istemi koşulları yönünden değerlendirilmesi gerekir. (Y.11.HD.04.11.2004.E-12561/K-10833)

İhtiyati haciz kararı geçici bir tedbirdir. Bu nedenle ihtiyati tedbir kararı ihtiyati hacze bir etkisi olmaz. Ancak, bu tedbir kararı ihtiyati haczi de etkileyecek biçimde tavzih edilmişse, bu mahkeme kararı uygulanarak, şikayetin kabulüyle haciz ve muhafaza işlemlerinin iptaline karar vermek gerekir.( Y.12.HD. 12.07.2005.E-12108/K-15401)

Konunun daha iyi anlaşılabilmesi için ihtiyati haciz ile ihtiyati tedbir arasında ki farklara da değinmek gerekmektedir.

Amaç bakımından ihtiyati tedbir, aynı uyuşmazlık konusu olan taşınır veya taşınmaz malların devrinin önlenmesi, dava sonuna kadar aynen muhafaza edilmesi veya bir tehlike yahut zararın önlenmesi amacıyla HUMK'un 101 vd., HMK'nın 389 vd. maddelerinde öngörülen durumlarda başvurulan bir yol olduğu halde, ihtiyati haciz, bir alacağın tahsilini temine sağlayan bir vasıtadır. İhtiyati hacizde, ihtiyaten haczedilen mal ve haklar, alacaklının açtığı veya yaptığı veya açmayı yahut yapmayı düşündüğü dava veya icra takibinin konusu değildir. Halbuki ihtiyati tedbirde, hakkında tedbir kararı alınan şey, esasen asıl davanın konusudur.

Konuları bakımından ihtiyati haciz sadece taşınır ve taşınmaz mallarla alacak ve haklara ilişkin olabildiği halde, ihtiyati tedbirin konusu daha geniştir. Gerçekten ihtiyati hacze konu teşkil eden şeyler dışında bir şeyin yapılması veya yapılmamasına dair fiil ve hareketler ile bir şeyin teslimi veya bir paranın ödenmesi veya ödenmemesi gibi yükümlülükler de ihtiyati tedbirin konusu teşkil ederler.

Sonuçları bakımından ihtiyati haciz kararından sonra alacaklı borçlu hakkında mutlaka dava açmaya mecbur olmayıp icra takibinde de bulunabildiği halde (İİK mad. 264) ihtiyati tedbir kararı alan kimse mutlaka süresi içinde dava açmak zorundadır.

İstihkak davaları bakımından da ihtiyati haciz ile ihtiyati tedbir farklılık arzeder. İhtiyaten haczedilen şeyler hakkında açılan istihkak davalarına İİK'nun 96 vd. hükümlerine göre İcra Mahkemelerince (İ....Geçici 6.Madde) bakıldığı halde ihtiyati tedbir kararına konu teşkil eden şeyler hakkında istihkak iddiaları genel hükümlere göre genel görevli mahkemelerde incelenir.

İhtiyati hacizde alacaklı borçlunun malların önceden geçici olarak el konulduğundan ihtiyati haciz kesin (icrai) hacze çevrilip, takip kesinleşmeden, alacaklı ihtiyaten haczedilen malların satılmasını ve bedelinin kendisine ödenmesini isteyemez.

Alacaklının ihtiyati haciz koydurduğu mallar üzerinde bir öncelik (rüçhan) hakkı yoktur. Bu mallar, kendisinden sonra başka alacaklılar tarafından haciz ettirilebilir ve borçlu iflas ederse iflas masasına girer. (...İcra Hukunda Haciz)

Somut olayda, davacı ,davalılardan ... ... eşi ... ... ait evin çatısının onarımı işi için diğer davalı ... ile anlaştıklarını,... ... işçisi olan davacıların murisinin çatı onarım işini yaparken çatıdan düşerek öldüğünü,davalı ... ... asıl işveren olarak alt işverenle birlikte sorumlu olduğunu, bina malikinin ise BK 69. vd. Hükümlerine göre kusursuz sorumlu olduğunu belirtmiş, 25.06.2012 tarihli ev sahibi ... ile ... ... ... arasında imzalanmış sözleşmeyi dosyaya sunarak ... adına tapuya kayıtlı taşınmazın üçüncü kişilere devir ve temlikinin önlenmesi için ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

İİK'nun 257/1 maddesinde rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcu nedeniyle ihtiyati haciz istenebileceği açıklanmış iken 2. bentte vadesi gelmemiş borçtan dolayı hangi hallerde ihtiyati haciz istenebileceği açıklanmıştır.

Haksız fiilden kaynaklanan tazminat davalarında tazmin yükümlülüğü olay tarihi itibariyle muaccel hale gelir. Bu durumda geçici hukuki koruma yollarından biri olan ihtiyati hacizde yakın ispat koşulu gerçekleşmiş olup başta sürekli işgöremezlik oranı olmak üzere iş kazasına ilişkin belgeler getirtilerek ihtiyati haciz mahiyetindeki tedbir talebinin incelenmesi gerekirken, yerel mahkemece, davacının isteği ile ilgili niteleme ve hukuki tavsifte yanılgıya düşülerek ihtiyati tedbir koşullarının tartışılması ve ihtiyati haciz talebinin reddedilmesi usul ve yasaya aykırı olup doğru görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan tüm bu nedenlerle yerel mahkeme kararının BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacılara iadesine, 21.10.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.