muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/89, Karar No: 2022/1528, Tarih: 17.11.2022

Direnme Kararının Temyizi:

12. Direnme kararı süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

II. UYUŞMAZLIK

13. Direnme yolu ile Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık;3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu kapsamında çırak olduğu konusunda ihtilaf bulunmayan davacının işyerinde geçirdiği iddia edilen iş kazası nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemiyle açılan eldeki davada İş Mahkemesinin mi yoksa Asliye Hukuk Mahkemesinin mi görevli olduğu noktasında toplanmaktadır.

III. GEREKÇE

14. İş kazası, sigortalının işyerinde iş dolayısıyla ya da işverence yürütülmekte olan işyeri dışındaki çalışması sırasında ortaya çıkan, sigortalının hemen ya da sonradan sakatlığına neden olan olay olarak tanımlanabilir (Türk Hukuk Lûgatı, Cilt I, Ankara 2021, s.605).

15. Somut olaya konu kaza tarihinde yürürlükte bulunan 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun (5510 sayılı Kanun) 13. maddesinde iş kazası tanımlanmış olup bu maddeye göre;

"a) Sigortalının işyerinde bulunduğu sırada,

b) (Değişik: 17/4/2008-5754/8 md.) İşveren tarafından yürütülmekte olan iş nedeniyle sigortalı kendi adına ve hesabına bağımsız çalışıyorsa yürütmekte olduğu iş nedeniyle,

c) Bir işverene bağlı olarak çalışan sigortalının, görevli olarak işyeri dışında başka bir yere gönderilmesi nedeniyle asıl işini yapmaksızın geçen zamanlarda,

d) (Değişik: 17/4/2008-5754/8 md.) Bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamındaki emziren kadın sigortalının, iş mevzuatı gereğince çocuğuna süt vermek için ayrılan zamanlarda,

e) Sigortalıların, işverence sağlanan bir taşıtla işin yapıldığı yere gidiş gelişi sırasında,

meydana gelen ve sigortalıyı hemen veya sonradan bedenen ya da ruhen engelli hâle getiren olaydır".

16. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu anlamında sigortalı sayılma, sigortalının kazaya uğraması, kaza sonucu bedensel veya ruhsal bir zarara uğraması ve kaza ile sigortalının uğradığı zarar arasında uygun nedensellik bağı bulunması iş kazasının unsurları olarak sayılabilir.

meydana gelen ve sigortalıyı hemen veya sonradan bedenen ya da ruhen engelli hâle getiren olaydır".

16. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu anlamında sigortalı sayılma, sigortalının kazaya uğraması, kaza sonucu bedensel veya ruhsal bir zarara uğraması ve kaza ile sigortalının uğradığı zarar arasında uygun nedensellik bağı bulunması iş kazasının unsurları olarak sayılabilir.

17. Öte yandan 5510 sayılı Kanun'un 5. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde 05.06.1986 tarihli ve 3308 sayılı Meslekî Eğitim Kanunu'nda belirtilen aday çırak, çırak ve işletmelerde meslekî eğitim gören öğrenciler hakkında iş kazası ve meslek hastalığı ile hastalık sigortası; meslekî ve teknik ortaöğretim ile yükseköğrenimleri sırasında staja tâbi tutulan öğrenciler, mesleki ve teknik ortaöğretim sırasında tamamlayıcı eğitim ya da alan eğitimi gören öğrenciler, kamu kurum ve kuruluşları tarafından desteklenen projelerde görevli bursiyerler ile 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 46. maddesine tâbi olarak kısmî zamanlı çalıştırılan öğrencilerden aylık prime esas kazanç tutarı, 82. maddeye göre belirlenen günlük prime esas kazanç alt sınırının otuz katından fazla olmayanlar hakkında ise iş kazası ve meslek hastalığı sigortası uygulanacağı ve bu bentte sayılanların 5510 sayılı Kanun'un 4. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı sayılarak bunlardan bakmakla yükümlü olunan kişi durumunda olmayanların ayrıca genel sağlık sigortası hükümlerine tâbi olacağı hükme bağlanmış olup 4. maddenin 1. fıkrasının (a) bendi ise hizmet akdi ile bir veya birden fazla işveren tarafından çalıştırılan sigortalılara ilişkindir.

18. Bu noktada önemle vurgulanması gereken husus şudur ki; 5510 sayılı Kanun'un 13. maddesindeki düzenlemede "sigortalı" kavramı esas alınmış, sigortalının çırak olup olmaması yönünden herhangi bir ayırım yapılmamıştır. Dolayısıyla anılan hükmün çıraklar da dahil olmak üzere işyerindeki bütün sigortalıları kapsadığının kabulü zorunlu olup Kurum tarafından olay iş kazası olarak kabul edilip şartların oluşması üzerine gelir bağlandığında bu gelirin ilk peşin sermaye değerinin rücuya tâbi kısmının kusura isabet eden pay oranında tazminattan mahsup edilmesi gerekmektedir.

19. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 101. maddesinde ise bu Kanun'da aksine hüküm bulunmayan hâllerde bu Kanun hükümlerinin uygulanması ile ilgili ortaya çıkan uyuşmazlıkların iş mahkemelerinde görüleceği hükme bağlanmıştır.

19. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 101. maddesinde ise bu Kanun'da aksine hüküm bulunmayan hâllerde bu Kanun hükümlerinin uygulanması ile ilgili ortaya çıkan uyuşmazlıkların iş mahkemelerinde görüleceği hükme bağlanmıştır.

20. Somut olayda davacı vekilinin davalılara ait işyerinde cnc operatörü olarak çalışmakta olan müvekkilinin 10.08.2017 tarihinde işyerinde işini yaptığı sırada demir parçasının saplanması nedeniyle sol gözünün kör olduğunu ileri sürerek maddi ve manevi tazminat talebiyle eldeki davayı açtığı, babası ... ve davalılardan ... arasında 02.09.2016 tarihinde imzalanan çıraklık sözleşmesi kapsamında davalı işyerinde çalıştığı anlaşılan 01.01.2000 doğum tarihli davacı için ... Mesleki Eğitim Merkez Müdürlüğü ve ... ... ... Tic. Mes. Lis. Müdürlüğü tarafından stajyer öğrenci meslek kodu ile Kuruma bildirim yapıldığı, ... Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü tarafından ilk derece mahkemesine hitaben yazılan 19.06.2018 tarihli cevabi yazıda 10.08.2017 tarihinde meydana gelen iş kazası nedeniyle ... Sağlık Sosyal Güvenlik Merkezi tarafından davacının sürekli iş göremezlik derecesi %7,2 olarak belirlendiğinden gelir bağlanmadığı ancak geçici iş göremezlik ödemesi yapıldığı belirtilerek bu ödemelere ilişkin belgelerin gönderildiği anlaşılmıştır.

21. Şu hâlde yukarıda yapılan açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde; ortada Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından iş kazası sayılarak geçici iş göremezlik ödemesi yapılan ancak davacının maruz kaldığı sürekli iş göremezlik derecesinin %10'un altında kaldığı gerekçesiyle gelir bağlanmayan bir kaza olayı bulunduğuna, davadaki tazminat istemi de bu olaya dayandırıldığına göre 5510 sayılı Kanun'un 101. maddesindeki hüküm kapsamında davaya bakma görevinin iş mahkemesine ait olduğunu kabul etmek gerektiği sonucuna varılmıştır.

22. Hukuk Genel Kurulunun 22.10.2008 tarihli ve 2008/13-631 E., 2008/642 K. sayılı kararı da aynı yöndedir.

23. Hukuk Genel Kurulundaki görüşmeler sırasında iş mahkemelerinin hizmet sözleşmesine tâbi işçiler ile işveren veya işveren vekilleri arasında iş ilişkisi nedeniyle sözleşmeden veya kanundan doğan her türlü uyuşmazlığa bakmakla görevli olduğu, davalı işyerinde çırak olarak bulunduğu ve çalıştığı anlaşılan davacının işçi olmadığı, uyuşmazlığın da hizmet sözleşmesinden doğmadığı, taraflar arasında özel sözleşme niteliğinde kabul edilmesi gereken çıraklık sözleşmesi bulunduğu, bu nedenle iş mahkemesinin görevli olmadığı, direnme kararının onanması gerektiği görüşü ileri sürülmüş ise de bu görüş Kurul çoğunluğu tarafından benimsenmemiştir.

24. Hâl böyle olunca Hukuk Genel Kurulunca da benimsenen Özel Daire bozma kararına uyulması gerekirken önceki hükümde direnilmesi usul ve yasaya aykırıdır.

25. Bu nedenle direnme kararı bozulmalıdır.

IV. SONUÇ:

Açıklanan nedenlerle;

24. Hâl böyle olunca Hukuk Genel Kurulunca da benimsenen Özel Daire bozma kararına uyulması gerekirken önceki hükümde direnilmesi usul ve yasaya aykırıdır.

25. Bu nedenle direnme kararı bozulmalıdır.

IV. SONUÇ:

Açıklanan nedenlerle;

Davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile direnme kararının yukarı açıklanan nedenlerden dolayı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesi uyarınca BOZULMASINA,

İstek hâlinde temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine,

Dosyanın 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 373/1. maddesi uyarınca kararı veren İlk Derece Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 17.11.2022 tarihinde oy çokluğu ile kesin olarak karar verildi.

KARŞI OY

Davacı davalılara ait olduğu belirtilen işyerinde aday çırak olarak çalışmakta iken iş kazasına uğradığını ve yaralandığını belirterek davalılardan maddi ve manevi tazminat talep etmiştir. Özel Daire ve mahkeme arasında davacının 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanun Kapsamında aday çırak olarak çalışmakta iken davaya konu olay meydana gelmiştir.

Özel Daire ve mahkeme arasındaki direnmeye konu uyuşmazlık, davaya bakmaya iş mahkemesinin mi yoksa asliye hukuk mahkemesinin mi görevli olduğu noktasındadır.

7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanununun 5/1-a madde hükmüne göre; 5953 sayılı Kanuna tâbi gazeteciler, 854 sayılı Kanuna tâbi gemi adamları, 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununa veya 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun İkinci Kısmının Altıncı Bölümünde düzenlenen hizmet sözleşmelerine tâbi işçiler ile işveren veya işveren vekilleri arasında, iş ilişkisi nedeniyle sözleşmeden veya kanundan doğan her türlü hukuk uyuşmazlıklarına iş mahkemelerinde bakılır.

Davacı hizmet sözleşmesiyle çalışan kişi olmayıp aday çırak olduğundan bu madde hükmüne göre iş mahkemesinin görevli olduğundan söz edilemez. 4857 sayılı İş Kanunu 77 ve devamı maddelerde işverenlerin iş sağlığı ve güvenliğiyle ilgili yükümlülükleri düzenlenmiş ve bu bölümde iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin tüzük ve yönetmeliklerde yer alan hükümler iş yerindeki çıraklara ve stajyerlere de uygulanır hükmü bulunmakta iken bu hükümler 2012 yılında 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu hükümleriyle yürürlükten kaldırılmış ve benzer hükümler 6331 sayılı Kanuna alınmıştır.

Yürürlükten kaldırma öncesinde İş Kanununda açık hüküm olduğu ve işverenlerin yükümlülükleri düzenlenmiş olduğundan İş Kanunu uygulanacağı için aday çırakların iş kazasına dayalı açtıkları tazminat davasında iş mahkemesi görevli olmakta iken yeni düzenlemeyle İş Kanunu hükümleri değil 6331 sayılı Kanun hükümleri uygulanır olduğundan ve İş Mahkemeleri Kanununda 6331 sayılı Kanunu veya aday çırakları esas alan bir görev düzenlemesine de yer verilmediği gibi 4/1-f maddede yapılan değişiklikle çıraklar hakkında bu kanun hükümlerinin uygulanmayacağı açıkça düzenlenmiş olduğundan İş Kanunu düzenlemesinden dolayı iş mahkemelerinin görevli olacağı sonucu ortadan kalkmıştır.

3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu 13/4. maddede bu kanunun uygulandığı yer ve meslek dallarında 818 sayılı Borçlar Kanununun çıraklık sözleşmesine dair hükümleri ile onsekiz yaşını doldurduktan sonra sözleşmesi devam eden çıraklar hakkında 1475 sayılı İş Kanununun, İşçi Sağlığı ve Güvenliği başlıklı beşinci bölümünde yer alan hükümleri dışındaki hükümlerinin uygulanmayacağı hükme bağlanmıştır. Maddede belirtilen İşçi Sağlığı ve Güvenliği başlıklı beşinci bölümünde yer alan hükümleri de yürürlükten kaldırıldığından bu madde hükmüne göre de aday çıraklar hakkında İş Kanunu hükümleri uygulanamamaktadır.

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununda; Kanunun amacının; işyerlerinde iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması ve mevcut sağlık ve güvenlik şartlarının iyileştirilmesi için işveren ve çalışanların görev, yetki, sorumluluk, hak ve yükümlülüklerini düzenlemek olduğu (md.1/1), Kanunun; kamu ve özel sektöre ait bütün işlere ve işyerlerine, bu işyerlerinin işverenleri ile işveren vekillerine, çırak ve stajyerler de dâhil olmak üzere tüm çalışanlarına faaliyet konularına bakılmaksızın uygulanacağı hükümleri bulunmakta ise de bu Kanunda görevli mahkemeyi belirlemeye esas bir görev kuralına yer verilmemiştir.

5510 sayılı Kanunda, 3308 sayılı Meslekî Eğitim Kanununda belirtilen aday çırak, çırak ve işletmelerde meslekî eğitim gören öğrenciler hakkında iş kazası ve meslek hastalığı ile hastalık sigortası uygulanacağı (bd. 5/1-b), belirtilmiş ve bu kapsamdaki aday çırakları da kapsar şekilde sigortalının işyerinde bulunduğu sırada meydana gelen ve sigortalıyı hemen veya sonradan bedenen ya da ruhen özüre uğratan olayın iş kazası sayılacağı (md. 13/1-a) hükmüne yer verilmiştir. Aynı Kanunun 101. maddesi ise; “Bu Kanunda aksine hüküm bulunmayan hâllerde, bu Kanun hükümlerinin uygulanmasıyla ilgili ortaya çıkan uyuşmazlıklar iş mahkemelerinde görülür.” hükmünü içermektedir.

Bu hükümler nedeniyle aday çırakların çalışması sırasındaki yaralanmalar iş kazası hükümlerine tâbi olsa da kanundaki görev düzenlemesi iş kazası nedeniyle sigortalının Kuruma açacağı ya da yaptığı ödeme ve yardımlar nedeniyle Kurum tarafından ilgililere açılacak davalarla ilgili bir düzenleme olup, 5510 sayılı Kanun hükümlerine dayalı olmaksızın aday çırak tarafından işverenler aleyhine açılan davanın 101. madde hükmüne dayalı olarak iş mahkemelerinde görülebileceği düşünülemez.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 393. maddede genel hizmet sözleşmesine ilişkin hükümlerin, kıyas yoluyla çıraklık sözleşmesine de uygulanacağı; düzenlenmiş ise de bu maddi hukukla ilgili bir kural olup görevli mahkemeyi belirlemeye esas olabilecek bir usul hükmü değildir. Kaldı ki bu düzenleme TBK hükümlerine bir yollama niteliğini taşımakta olup diğer yasalardaki gerek maddi hukuk gerekse usul hukuku kurallarına bir yollama niteliğini de taşımamaktadır. Bu durumda TBK 393. madde hükmüne dayınılmak suretiyle iş mahkemesinin görevli olduğu sonucuna varılabilmesi mümkün değildir

Özel Daire bozma kararında iş kazası veya meslek hastalığından kaynaklanan tazminat davalarında kurumca sağlanan gelirin peşin sermaye değerinin rücuya tâbi kısmının kusura isabet eden pay oranında tazminattan düşülmesi gerektiği, bunu yapacak uzman mahkemenin iş mahkemesi olduğu belirtilmiş ise de bu indirim hükmedilecek tazminat miktarının belirlenmesiyle ilgili bir husus olup görevli mahkemenin belirlenmesine esas bir nitelik taşımamaktadır. Aksinin kabulü hâlinde bu indirimin gerektiği tüm davaların iş mahkemesinde görülmesi gerektiği gibi bir sonuç ortaya çıkacaktır ki bu görev kurallarının mahiyetiyle bağdaşabilir bir durum değildir.

Anılan tüm kuralların birlikte değerlendirilmesi sonucu aday çırakların açtığı bu davalarda iş mahkemesini görevli kılan bir hüküm bulunmadığından davaya bakmaya genel mahkeme olan asliye hukuk mahkemesi görevli olup direnme kararının onanması gerektiği görüşünde olduğumdan, Özel Daire kararı gibi bozma yönünde oluşan değerli çoğunluk görüşüne katılamıyorum.
Yargıtay — Esas No: 2021/13330, Karar No: 2022/756, Tarih: 19.01.2022

**4. Hukuk Dairesi         2021/13330 E.  ,  2022/756 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

K A R A R

6100 sayılı HMK'nın 310. maddesi "Feragat ve kabul, hüküm kesinleşinceye kadar her zaman yapılabilir. (2) (Ek:22/7/2020-7251/29 md.) Feragat veya kabul, hükmün verilmesinden sonra yapılmışsa, taraflarca kanun yoluna başvurulmuş olsa dahi, dosya kanun yolu incelemesine gönderilmez ve ilk derece mahkemesi veya bölge adliye mahkemesince feragat veya kabul doğrultusunda ek karar verilir. (3) (Ek:22/7/2020-7251/29 md.) Feragat veya kabul, dosyanın temyiz incelemesine gönderilmesinden sonra yapılmışsa, Yargıtay temyiz incelemesi yapmaksızın dosyayı feragat veya kabul hususunda ek karar verilmek üzere hükmü veren mahkemeye gönderir" düzenlemesini içermektedir.

Vekaletnamesinde feragate yetkisi olan davacı vekili Av.... dosya temyiz incelemesine gönderildikten sonra 20/12/2021 tarihli dilekçe ile davadan feragat ettiğini bildirdiğinden davadan feragat hususunda ek karar verilmesi için dosyanın mahkemesine (İtiraz Hakem Heyetine iletilmek üzere İtiraz Hakem Heyeti kararının saklanması kararını veren İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesine) İŞLEMSİZ İADESİNE, temyiz dilekçesinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına 19/01/2022 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/2804, Karar No: 2013/4368, Tarih: 25.06.2013

**23. Hukuk Dairesi         2013/2804 E.  ,  2013/4368 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :... Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki sıra cetveline şikayetin yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı şikayetin reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde şikayetçi vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Şikayetçi vekili, ... .... ... Müdürlüğü'nün 2007/8536 sayılı takip dosyasında hazırlanan bila tarihli sıra cetvelinde, müvekkilinin açtığı tasarrufun iptali davası nedeniyle davalıların ihtiyati haczinden daha önce ihtiyati hacizi işlendiği halde, şikayet olunanların açtığı tasarrufun iptali davasının ....04.2011 tarihinde kabul ile sonuçlandığından bahisle paylaştırmanın şikayet olunanların arasında garameten yapıldığı, müvekkiline pay ayrılmadığı, İİK'nın 100. maddesi gereği müvekkilinin de garameten paylaştırmaya dahil edilmesi gerektiğini ileri sürerek, sıra cetvelinin iptalini talep ve dava etmiştir.

Şikayet olunan ... A.Ş. vekili, tasarrufun iptali davası sırasında verilen ihtiyati hacizlerin kendine özgü olup İİK'nın 100 ve 268. maddelerinde uygulanmaması gerektiğini sıra cetvelinin yasaya uygun olduğunu savunarak, şikayetin reddini istemiştir.

Şikayet olunan ... Varlık Yönetimi A.Ş. vekili, şikayetçinin ihtiyati haczinin kesin hacze dönüşmediğini, İİK'nın 100. maddesi şartalarının oluşmadığını savunarak, şikayetin reddini istemiştir.

Mahkemece, dosya kapsamı ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; şikayetçinin açtığı tasarrufun iptali davasında konulan ....05.2008 tarihli ihtiyati haczin, davanın sonuçlanmaması nedeniyle kesinleşmediği, şikayet olunanların açtığı tasarrufun iptali davasında konulan ihtiyati hacizlerin ise şikayetin kabulüne dair ....04.2011 tarihli karar üzerine kesinleştiği, şikayetçinin alacağının İİK'nın 100. maddesindeki belgelere dayanmadığı, paylaştırmanın haczi kesinleşen davalılar arasında garameten yapılmasında yasaya aykırılık olmadığı gerekçesiyle şikayetin reddine karar verilmiştir.

Kararı, şikayetçi vekili temyiz etmiştir.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, şikayetçi vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, şikayetçi vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan ... Mahkemesi kararının İİK’nın 366.maddesi uyarınca ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edenden alınmasına, kararın tebliğinden itibaren ... gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, ....06.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/8384, Karar No: 2025/3652, Tarih: 26.03.2025

**10. Ceza Dairesi         2024/8384 E.  ,  2025/3652 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma

İNCELEME KONUSU KARAR:Mahkûmiyet

KANUN YARARINA BOZMA

YOLUNA BAŞVURAN : Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : İlgili kararın kanun yararına bozulması

Manavgat 3. Asliye Ceza Mahkemesinin, yukarıda belirtilen kararı ile, hükümlü hakkında kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan, 5237 sayılı TCK'nın 191/1. ve 62. maddeleri uyarınca 1 yıl 8 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği ve hükmün, istinaf edilmeksizin 11.12.2020 tarihinde usûlüne uygun şekilde kesinleştiği anlaşılmıştır.

Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı CMK'nın 309/1. maddesi uyarınca, 17.09.2024 tarihli ve 2023/29455 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 18.10.2024 tarihli ve KYB - 2024/99871 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İSTEM

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 18.10.2024 tarihli ve KYB - 2024/99871 sayılı kanun yararına bozma isteminin;

“Benzer bir olaya ilişkin Yargıtay 10. Ceza Dairesinin 09/12/2019 tarihli ve 2019/2360 esas, 2019/7718 karar sayılı ve aynı Dairenin 24/02/2020 tarihli ve 2020/250 esas, 2020/1242 karar sayılı ilâmları ile benzer diğer ilamlarında da değinildiği üzere, şüpheli hakkında verilen "Kamu davasının açılmasının ertelenmesi" kararı ve bu karar ile birlikte verilen tedavi ve/veya denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına ilişkin kararlara yönelik şüphelinin 15 gün içinde Sulh Ceza Hakimliğine itiraz hakkının bulunduğu ve erteleme kararında itiraz hakkı ile itiraz süresi ve merciinin gösterilmesi gerektiği, itiraz hakkı bulunduğu hususunu içerir bahse konu karar kendisine hiç tebliğ edilmeyen yahut usulüne uygun şekilde tebliğ edilmeyen tedavi ve denetimli serbestlik tedbirinin infazına başlanamayacağı gibi beş yıllık erteleme süresinin de işlemeye başlamayacağı, anılan kararın infazına başlanmış olmasının hatta tedbirin infazının tamamlanmasının da bir önem arz etmediği,

Dosya kapsamına göre, sanık hakkında 03/02/2017 tarihli eylemi nedeniyle Manavgat Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 08/02/2017 tarihli kamu davasının açılmasının ertelenmesine dair kararın sanığın doğrudan mernis adresine tebliğ edilmiş ise de;

Dosya kapsamına göre, sanık hakkında 03/02/2017 tarihli eylemi nedeniyle Manavgat Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 08/02/2017 tarihli kamu davasının açılmasının ertelenmesine dair kararın sanığın doğrudan mernis adresine tebliğ edilmiş ise de;

7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun 10/2. madde ve fıkrasının, “Bilinen en son adresin tebligata elverişli olmadığının anlaşılması veya tebligat yapılamaması hâlinde, muhatabın adres kayıt sisteminde bulunan yerleşim yeri adresi, bilinen en son adresi olarak kabul edilir ve tebligat buraya yapılır.” hükmü ile gerçek kişilere yapılacak tebligat ile ilgili olarak iki aşamalı bir yöntem benimsenmiş olması karşısında, öncelikle bilinen en son adres (bilinen bir adres yoksa ya da bilinen en son adres ile adres kayıt sistemindeki adres aynı ise mernis adresi olduğu belirtilmeksizin adres kayıt sistemindeki adres) esas alınarak, anılan Kanun'a göre normal tebligat çıkarılıp, çıkarılan tebligatın bila tebliğ iade edilmesi halinde, aynı Kanun'un 21/2. maddesi uyarınca adres kayıt sistemindeki adres bilinen en son adres olarak kabul edilerek, merci tarafından tebligata 7201 sayılı Tebligat Kanun'un 23/1-8 ve Tebligat Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin 16/2. maddesi hükümlerine göre, “Tebligat çıkarılan adres muhatabın adres kayıt sistemindeki adresi olduğundan, tebliğ imkansızlığı durumunda, tebligatın, Tebligat Kanunu'nun 21/2. maddesine göre bu adrese yapılması” şeklindeki şerh düşülerek tebliğ işlemlerinin tamamlanması gerektiği, somut olayda, Manavgat Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 08/02/2017 tarihli kamu davasının ertelenmesine ilişkin kararın sanığın doğrudan mernis adresine 7201 sayılı Kanun'un 21/2. maddesine göre yapılan tebliğin usulsüz olduğu gibi söz konusu kamu davasının

açılmasının ertelenmesi kararına karşı itiraza ilişkin kanun yolu, mercii ve süresinin gösterilmediği, usulüne uygun bir yasa yolu bildirimi yapılmaması nedeniyle kamu davasının açılmasının ertelenmesine dair kararın kesinleşmediğinden kovuşturma şartının gerçekleşmediği, bu nedenle kamu davasının durmasına karar verilmesi gerektiği gözetilmeden sanığın mahkûmiyetine dair yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmemiştir.”

Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE