muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/2470, Karar No: 2023/8571, Tarih: 09.10.2023

**5. Hukuk Dairesi         2023/2470 E.  ,  2023/8571 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2021/1435 Esas, 2022/1842 Karar

KARAR : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Çerkezköy 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2020/562 Esas, 2021/332 Karar

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın idare adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı idare vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekilince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Tekirdağ ili, Kapaklı ilçesi, ... Mahallesi 1006 parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ile kamulaştırılan taşınmazın idare adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı idare tarafından teklif edilen bedelin gayrimenkulün konum, mevki durumu, ilgili idarece ve yetkili kurumlarca yapılacak olan yatırımlar kapsamında değer artışı ve davaya konu gayrimenkulün değer artırıcı unsurlarıyla gelir elde edilen nitelikleri değerlendirildiğinde piyasa değerinin altında olduğunu, bu nedenlerle kamulaştırmaya konu gayrimenkulün gerçek bedelinin tespiti ile tespit edilen bedel farkının ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, kamulaştırma bedelinin tespiti ile davalıya ödenmesine, dava konusu taşınmazın davalı adına olan tapu kaydının iptali ile idare adına tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; bedelin yüksek belirlendiğini, bilirkişi raporunun Kanun ve içtihatlara uygun olmadığını, emsal seçimi ve değerlendirmesinin hatalı yapıldığını, emlak değerleri karşılaştırmasının usule uygun olmadığını ileri sürerek istinaf talebinde bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; bedelin yüksek belirlendiğini, bilirkişi raporunun Kanun ve içtihatlara uygun olmadığını, emsal seçimi ve değerlendirmesinin hatalı yapıldığını, emlak değerleri karşılaştırmasının usule uygun olmadığını ileri sürerek istinaf talebinde bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile arsa niteliğindeki taşınmaza emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesinin ve belirlenen bedelin bloke ettirilerek davalıya ödenmesine karar verilmesinin doğru olduğunu, bu hususta istinaf sebebi olarak ileri sürülen hususların yerinde görülmediğini, böylece mahkeme kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; acele el koyma dosyasında belirlenen bedelin çok üzerinde bir bedel belirlendiğini, dava konusu taşınmazın arazi niteliğinde olduğundan arsa olarak değerlendirilmesinin hatalı olduğunu, bilirkişi raporunda değerlendirmeye alınan emsalin uygun olmadığını, emsal değerlendirilmesinin yetersiz olduğunu, bilirkişi raporlarına itirazların dikkate alınmadığını, belirlenen bedelin yüksek olduğunu bu nedenle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme

Uyuşmazlık, temel olarak davacı idare ile davalı tapu maliki arasındaki kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2.2942 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrası, 11 inci maddesinin birinci ve ikinci fıkraları.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Arsa niteliğindeki Tekirdağ ili, Kapaklı ilçesi, ... Mahallesi 1006 parsel sayılı taşınmaza 2942 sayılı Kanun’un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesi ve tespit edilen bedelin bloke ettirilerek hükmün kesinleşmesi beklenmeden davalı tarafa ödenmesine karar verilmesi yerindedir.

2.Arsa niteliğindeki Tekirdağ ili, Kapaklı ilçesi, ... Mahallesi 1006 parsel sayılı taşınmaza 2942 sayılı Kanun’un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesi ve tespit edilen bedelin bloke ettirilerek hükmün kesinleşmesi beklenmeden davalı tarafa ödenmesine karar verilmesi yerindedir.

3.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davacı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davacı idareden peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

09.10.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/4741, Karar No: 2018/11106, Tarih: 31.10.2018

**19. Ceza Dairesi         2018/4741 E.  ,  2018/11106 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Fikri ve Sınaî Haklar Ceza Mahkemesi

SUÇ : 5846 Sayılı Kanuna Aykırılık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece bozma üzerine verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun süresi, kararın niteliği ve suç tarihine göre dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Yapılan arama ve denetimler sonucunda asıl dosya olan 2017/111 Esas sayılı dosyada 17.912 adet, asıl dosya ile birleştirilerek görülen 2018/404 Esas sayılı dosyada 7332 adet ve 2017/482 Esas sayılı dosyada ise 250 adet bandrolsüz kitap ele geçtiği, ele geçirilen kitap miktarı dikkate alındığında, TCK'nın 3. ve 61. maddeleri kapsamında suç işleyen kişi hakkında işlenen fiilin ağırlığıyla orantılı ceza ve güvenlik tedbirine hükmolunacağı göz önünde bulundurularak sanık hakkında alt sınırdan uzaklaşılarak ceza tayini gerektiğinin gözetilmemesi ve sanık hakkında TCK’nın 43/1. maddesi uyarınca yapılan artırım esnasında hesap hatası nedeniyle netice cezanın 505 gün adli para cezası yerine, 480 gün adli para cezası olarak belirlenmesi aleyhe temyiz olmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

Yükletilen suçun sanık tarafından işlendiğinin kanuna uygun olarak yürütülen duruşma sonucu saptandığı, bütün kanıtlarla aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların temyiz denetimini sağlayacak biçimde ve eksiksiz sergilendiği, özleri değiştirilmeksizin tartışıldığı, vicdani kanının kesin, tutarlı ve çelişmeyen verilere dayandırıldığı,

Eylemin doğru olarak nitelendirildiği ve Kanun'da öngörülen suç tipine uyduğu,

Cezanın kanuni bağlamda uygulandığı,

Anlaşıldığından, sanık müdafinin temyiz nedenleri yerinde görülmemiş olmakla, tebliğnameye uygun olarak, TEMYİZ DAVASININ ESASTAN REDDİYLE HÜKMÜN ONANMASINA, 31/10/2018 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/9325, Karar No: 2014/246, Tarih: 17.01.2014

**23. Hukuk Dairesi         2013/9325 E.  ,  2014/246 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara 9. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 28/02/2013

NUMARASI : 2011/588-2013/85

Taraflar arasındaki sözleşmenin uyarlanması, tapu iptali ve tescil davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı geri alınan davanın açılmamış sayılmasına yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı vekili, davalı arsa sahipleri ile imzalanan arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesine göre, inşaatın 8 daire 2 dükkan olarak yapılması gerekirken, müvekkilinin 10 daire ve 2 dükkan olmak üzere projeyi onaylattığını, fazladan yapılan dairelerin sözleşmeye göre paylaşımı amacıyla sözleşmenin uyarlanması için müvekkilinin davalılara gönderdiği ihtarnamenin cevapsız kaldığını, inşaatın geldiği seviyeye göre müvekkiline verilmesi gereken 2 daire ve 1 dükkanın ferağının davalı İ.. L.. tarafından verilmediğini ileri sürerek, öncelikle sözleşmenin değişen şartlara göre uyarlanması ile müvekkilinin hak etmiş olduğu 8 ve 4 no'lu daire ile 12 no'lu dükkanın müvekkili adına veya göstereceği 3. kişiler adına tapuya tescilini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekilleri, davanın reddini istemişlerdir.

Davalı C.. Ö.., davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre; taraflar arasında imzalanan 16.04.2012 tarihli ek protokol başlıklı belgede, tarafların aralarında ne şekilde uzlaşacakları yönünde bir takım hükümler bulunduğu, sözleşme gereklerinin üç ay içerisinde tamamlanmaması halinde arsa sahiplerinin gerek bu ek sözleşmeyi, gerekse esas sözleşmeyi feshetme hakkının saklı tutulduğu, bunun yanında sözleşmenin imzalanması ile birlikte davacı yüklenicinin iş bu davadan vazgeçeceği ve tarafların karşılık olarak masraf ve avukatlık ücreti talebinde bulunmayacaklarına ilişkin anlaştıkları, söz konusu protokolün dava açıldıktan sonra imzalandığı ve imzanın davacı tarafça inkâr edilmediği, taraflarca inkâr edilmeyen söz konusu protokolün HMK'nın 123. maddesi gereğince davanın geri alınması hükmünü doğuracağı gerekçesiyle, geri alınan davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edenden alınmasına, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 17.01.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/2374, Karar No: 2016/428, Tarih: 09.02.2016

**1. Ceza Dairesi         2015/2374 E.  ,  2016/428 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Kasten öldürmeye yardım, kasten yaralama

HÜKÜM : 1- Sanık ...:

a- Maktul ...'yı kasten öldürmeye yardım etme suçundan TCK.nun 39' ncu maddesi delaletiyle TCK.nun 81/1, 39/1 maddeleri uyarınca neticeten sanığın 15 yıl hapis cezası ile cezalandırılmasına.

b- Katılan mağdur ...'yı kasten yaralama suçundan TCK.nun 86/2, 86/3-e maddeleri uyarınca neticeten sanığın 1 yıl 6 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına.

2- Sanık ...: Maktul ...'yı kasten öldürmeye yardım etme suçundan TCK.nun 39'uncu maddesi delaletiyle TCK.nun 81/1, 39/1 maddeleri uyarınca neticeten sanığın 15 yıl hapis cezası ile cezalandırılmasına.

TÜRK MİLLETİ ADINA

1-Toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanık ...'in kasten öldürmeye yardım, sanık ...'ın kasten öldürmeye yardım ve mağdur ...'yi kasten yaralama suçlarının sübutu kabul, oluşa ve soruşturma sonuçlarına uygun şekilde suçların niteliği tayin,cezaları azaltıcı bir sebep bulunmadığı takdir kılınmış, savunmaları inandırıcı gerekçelerle reddedilmiş, incelenen dosyaya göre bozmaya uyularak verilen hükümlerde düzeltme nedenleri dışında bir isabetsizlik görülmediğinden, katılan ... vekilinin bir sebebe dayanmayan, sanık ... müdafiinin delillerin hatalı değerlendirildiğine, sübuta, haksız tahrike,takdiri indirim uygulanması gerektiğine,

vesaireye; sanık ... müdafiinin temyiz dilekçesinde ve duruşmalı incelemede delillerin hatalı değerlendirildiğine, sübuta, teşdit sebebi bulunmadığına, haksız tahrike, takdiri indirim uygulanması gerektiğine, vesaireye yönelen ve yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle,

vesaireye; sanık ... müdafiinin temyiz dilekçesinde ve duruşmalı incelemede delillerin hatalı değerlendirildiğine, sübuta, teşdit sebebi bulunmadığına, haksız tahrike, takdiri indirim uygulanması gerektiğine, vesaireye yönelen ve yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle,

24.11.2015 günlü Resmi Gazetede yayımlanan Anayasa Mahkemesinin 08.10.2015 tarih, 2014/140 esas ve 2015/85 sayılı kararı ile 5237 sayılı TCK'nun 53. maddesinin iptal edilen bölümleri nazara alındığında mahkemenin bu madde ile yaptığı uygulamalar ve sanık ... hakkında mağdur ...'yi kasten yaralama suçundan önceki hükmün aleyhe temyiz edilmemesi nedeniyle sanığın ceza miktarı itibariyle kazanılmış hak oluşturan 1 yıl 3 ay hapis cezasından fazla ceza belirlenmesi yasaya aykırı ise de, bu hususlar yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, CMUK.nun 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak hüküm fıkralarında yer alan 5237 sayılı TCK'nun 53. maddesinin uygulanmasına ilişkin bölümlerin "Anayasa Mahkemesinin iptal kararındaki hususlar gözetilerek 5237 sayılı TCK'nun 53/1-2-3 maddelerinin tatbikine",sanık ... hakkında kasten yaralama suçundan verilen hüküm fıkrasının mahsuss bölümüne "sanığın kazanılmış hakkı nedeniyle cezasının CMUK.nun 326/son maddesi uyarınca 1 yıl 3 ay hapis cezasına indirilmesine" şeklinde, değiştirilmesine karar verilmek suretiyle DÜZELTİLEN, kısmen re'sen de temyize tabi olan hükümlerin tebliğnamedeki düşünce gibi ONANMASINA, 09/02/2016 gününde oybirliği ile karar verildi. 08/02/2016 gününde verilen iş bu karar Yargıtay Cumhuriyet Savcısı...'ın huzurunda ve duruşmada savunmasını yapmış bulunan sanık ... müdafii Avukat ...'nin yokluğunda 18//02/2016 gününde usulen ve açık olarak anlatıldı.
Yargıtay — Esas No: 2013/2628, Karar No: 2013/9019, Tarih: 08.04.2013

**12. Ceza Dairesi         2013/2628 E.  ,  2013/9019 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Taksirle öldürme

Hüküm : Beraat.

Taksirle öldürme suçundan sanığın beraatına ilişkin hüküm, Cumhuriyet Savcısı tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre Cumhuriyet Savcısının yerinde görülmeyen sair itirazlarının reddine, ancak;

Sanığın aracı ile saat 11:30 sıralarında sol şeritten seyirle girdiği Mimar Sinan köprü altı kuzey yan yolda, karşıya geçmek üzere solundan, bariyerleri atlayarak yola giren ’...ya aracının sağ ön çamurluk kısımları ile çarpıp, ölümüne neden olduktan 13 m sonra durabildiği olay nedeni ile tanzim edilen kaza tespit tutanağında ölenin üst geçit bulunmadığından karşıya geçmek için yola girmiş olduğunun tespit edilip, sanığın 2/8 oranında kusurlu olduğunun bildirilmesine karşın, keşif sonrası tanzim edilen trafik bilirkişisi raporunda, ölenin çarpma noktasına 2.80 m uzaklıktaki yaya köprüsünü kullanmayıp, bariyerlerle yaya trafiğine kapalı yola girmiş olduğunun, sanığın köprü ayağından dolayı yayanın yola çıkış noktasını görmesinin mümkün olmadığının tespit edilip, sanığın kusurlu olmadığının bildirilmesi nazara alınıp, kusur durumu ve olay mahallinin fiziki özellikleri bakımından kaza tespit tutanağı ile bilirkişi raporu arasındaki çelişkinin giderilmesi ve sanığın ölenin yola çıktığı yeri görüp göremeyeceği yönünden tanık Umut Eker ile zabıt mümzi polis memurlarının da hazır edileceği keşif sonrası Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinden rapor alınarak sanığın hukuki durumunun tespit ve tayini yerine yazılı şekilde beraat kararı verilmesi,

Kanuna aykırı olup, Cumhuriyet Savcısının temyiz itirazları bu nedenle yerinde görülmüş olduğundan hükmün 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi gereğince halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi uyarınca tebliğnamedeki isteme uygun olarak BOZULMASINA, 08/04/2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/9118, Karar No: 2015/1842, Tarih: 23.02.2015

**14. Hukuk Dairesi         2014/9118 E.  ,  2015/1842 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacılar vekili tarafından, davalılar aleyhine 21.11.2011 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali ve tescil, birleştirilen davada müdahalenin önlenmesi ve kal istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; tapu iptali ve tescil davasının kabulüne, birleştirilen davanın reddine dair verilen 06.03.2014 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalılar ... v.d. vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacılar, 2 parsel sayılı 53,70 m2'lik taşınmazın senetsizden 24.08.2010 tarihinde davalıların murisi adına tescil edildiğini, 1964 yılında malik ... ve ailesi tarafından davacılara devredilmesi üzerine taşınmazdaki eski binanın yıkılarak yeni bina yaptıklarını ancak 2004 yılında çıkan yangın sonucu mevcut binanın yanması üzerine yeniden bina yaptıklarını, davalıların 2011/232 Esas sayılı dosyada "men-i müdahale ve kal " davası açtıklarını belirterek tapu iptali ve tescil istemiştir.

Davalılar vekili, tapu kaydında ve kadastro tutanağında taşınmaz üzerindeki binanın davacılar tarafından yapıldığına dair şerh var ise de taşınmazın tapu maliki davalıların murisine ait olduğunun davacılar tarafından bilindiğini, TMK 724. maddesindeki iyiniyet unsurunun bulunmaması nedeniyle davanın reddine, birleştirilen elatmanın önlenmesi, kal davasının kabulüne karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, dava konusu taşınmazın bulunduğu yerin ... olarak bilindiği, eski yıpranmış odanın 1964 yılında yıkıldığı ve üzerine ahşap oda yapıldığı, 2004 yılında yangın çıkması nedeniyle eski odanın yerine davacılar tarafından betonarme özel köy odası yapıldığı, binanın arsa değerinden çok çok yüksek olduğu, davacıların 4721 sayılı TMK'nın 724. maddesi gereğince iyi niyetle bina yapmış oldukları gerekçesiyle davanın kabulüne, birleştirilen davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmü, davalılar ve birleştirilen davacılar vekili temyiz etmiştir.

TMK’nın 684 ve 718. maddeleri hükümleri gereğince yapı, üzerinde bulunduğu taşınmazın mütemmim cüzü (tamamlayıcı parçası) haline gelir ve o taşınmazın mülkiyetine tabi olur. Ancak, yasa koyucu somut olaydaki taşınmazların durumunu genel hükümlere bırakmamış, bu konumdaki taşınmazların maliki ile yapıyı yapan kişi arasındaki ilişkiyi TMK’nın 722, 723. ve 724. maddelerinde özel olarak düzenlemiştir. Uyuşmazlığın bu kapsamda değerlendirilmesi gerekecektir.

Bir kimsenin kendi malzemesi ile başkasının tapulu taşınmazına sürekli, esaslı ve mütemmim cüzü (tamamlayıcı parçası) niteliğinde yapı yapması halinde diğer koşullar da mevcutsa malzeme sahibi yapının bulunduğu alan ile yapının kullanılması için zorunlu arazi parçasının tescilini mülkiyet hakkı sahibinden isteyebilir.

Bir kimsenin kendi malzemesi ile başkasının tapulu taşınmazına sürekli, esaslı ve mütemmim cüzü (tamamlayıcı parçası) niteliğinde yapı yapması halinde diğer koşullar da mevcutsa malzeme sahibi yapının bulunduğu alan ile yapının kullanılması için zorunlu arazi parçasının tescilini mülkiyet hakkı sahibinden isteyebilir.

TMK’nın 724. maddesinde yapı sahibine tanınan bu hak, kişisel hak niteliğinde olup, bina sahibi ve onun külli halefleri tarafından, inşaat yapılırken taşınmazın maliki kim ise ona ya da onun külli haleflerine karşı ileri sürülebilir. Hemen belirtmek gerekir ki, taşınmaza sonradan malik olan kişiye karşı da bu kişisel hak ancak yapı sahibini bu haktan mahrum bırakmak amacıyla arsa sahibi ile el ve işbirliği içinde olduğu iddiasıyla ileri sürülebilir.

Malzeme sahibinin TMK’nın 724. maddesine dayanarak tescil talebinde bulunabilmesi bazı koşulların varlığına bağlıdır;

a) Birinci koşul, malzeme sahibinin iyiniyetli olmasıdır.

TMK’nın 724. maddesi hükmünden açıkça anlaşılacağı üzere, taşınmaz mülkiyetinin yapı sahibine verilebilmesi için öncelikli koşul iyiniyettir. Öngörülen iyiniyetin TMK’nın 3. maddesinde hükme bağlanan sübjektif iyiniyet olduğunda da kuşku yoktur. Bu kural, malzeme sahibinin, elattığı taşınmazın başkasının mülkü olduğunu bilmemesini veya beklenen tüm dikkat ve özeni göstermesine karşılık bilebilecek durumda olmamasını ya da yapıyı yapmakta haklı bir sebebinin bulunmasını ifade eder.

Malzeme sahibinin tescil istemi ile açtığı davada iyiniyetin varlığı iddia ve savunmaya bakılmaksızın mahkemece re’sen araştırılmalıdır. Ne var ki, 14.02.1951 tarihli ve 17/1 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararında belirtildiği gibi olay ve karinelerden, durumun özelliklerine göre kendisinden beklenen dikkat ve özeni göstermemiş olduğu açık bulunan malzeme sahibinin temliken tescil talebinde bulunması mümkün değildir. Çünkü bu gibi durumlarda kötüniyet karşı tarafın ispatı gerekmeden belirlenmiş olur. Ayrıca iyiniyet inşaatın başladığı andan tamamlandığı ana kadar devam etmelidir. (Sübjektif koşul)

İyiniyet koşulunun gerçekleşmediği durumlarda diğer koşulların gerçekleşip gerçekleşmediğinin araştırılmasına gerek bulunmamaktadır.

b) İkinci koşul, yapı kıymetinin taşınmazın değerinden açıkça fazla olmasıdır. (Objektif koşul)

c) Üçüncü koşul ise yapıyı yapanın (malzeme sahibinin), taşınmaz malikine uygun bir bedel ödemesidir.

d) Yukarıda değinilen üç koşulun yanısıra, yapının bulunduğu arazi parçası davalıya ait taşınmazın bir kısmını kapsıyor ise tescile konu olacak yer, inşaat alanı ile zorunlu kullanım alanını kapsayacağından mahkemece iptal ve tescile karar verebilmek için bu kısmın ana taşınmazdan ifrazının da mümkün olması gereklidir.

Yukarıda açıklanan ilkeler ışığında somut olaya gelince;