muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/5651, Karar No: 2016/3057, Tarih: 10.03.2016

**17. Hukuk Dairesi         2014/5651 E.  ,  2016/3057 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :..........Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, davalıların işleteni ve sürücüsü olan otobüste yolculuk eden müvekkillerinin desteği.....'in, aracın karıştığı trafik kazasında hayatını kaybettiğini ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile müvekkilleri için 1.00 TL maddi tazminatın ve 1.00 TL cenaze ve defin gideri ile davacı anne, baba ve kardeş için ayrı ayrı 25.000'er TL manevi tazminatın 20.03.2003 kaza tarihinden itibaren işlelecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar vekili, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve toplanan delillere göre davanın kısmen kabulüne, 1,00 TL maddi tazminatın, 1,00 TL cenaze ve defin giderinin,davacı anne ve baba için 20.000 'er TL ve davacı kardeş için 15.000 TL manevi tazminatın 20.03.2013 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsiline, davacıların maddi tazminata ilişkin fazlaya ilişkin haklarının saklı tutulmasına, davacı ...'in maddi tazminat talebinin reddine karar verilmiş; hüküm, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalılar vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun bulunan hükmün ONANMASINA 10/03/2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/321, Karar No: 2023/7144, Tarih: 12.09.2023

**5. Hukuk Dairesi         2023/321 E.  ,  2023/7144 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2020/1285 Esas, 2022/2726 Karar

KARAR : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Bursa 8. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2018/88 Esas, 2020/78 Karar

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili ile istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davalılardan ... hakkında açılan davanın reddine, davalı ... aleyhine açılan davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı ve davalı ... vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı ve ... vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

Yapılan incelemede özetle; Bursa Büyükşehir Belediye Başkanlığının 08.10.2019 tarihli cevabî yazısında dava konusu Bursa ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 6558 ada 47 parsel sayılı taşınmazın 1/5000 ölçekli Nazım İmar Planında "kısmen park kısmen Enerji Nakil Hattı"alanında kaldığının belirtildiği, ... Belediye Başkanlığının cevabî yazısında ise taşınmazın 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planında "resmi kurum alanı (Teiaş alanı)"nda kalmakta iken, Bursa 3. İdare Mahkemesinin 2025/1253 Esas sayılı dava dosyası ile imar planının iptaline karar verildiğinin belirtildiği anlaşılmıştır.

1.Bursa 3. İdare Mahkemesinin 2025/1253 Esas sayılı dava dosyasının kesinleşip kesinleşmediği dosyanın hangi aşamada olduğu sorulup karar kesinleşmiş ise onaylı bir örneğinin ilgili Mahkemesinden istenilerek dosya arasına alınması gerekmektedir.

2. İlk bentteki iptal kararı sonrası dava konusu taşınmazın imar durumunun ne aşamada olduğu, idare mahkemesi iptal kararı sonrası yeni bir encümen kararı alınıp alınmadığı, yeni bir imar düzenlemesi yapılıp yapılmadığı,taşınmazın halihazırda 1/1000 ölçekli uygulama imar planının bulunup bulunmadığı, var ise imar planındaki konumu ve özgülenme amacı ilgili idarelerden sorulmalıdır.

Bu itibarla sözü geçen eksiklikler giderildikten sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere dosyanın Daireye gönderilmesi gerekir.

KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Belirtilen işlemlerin yerine getirilmesi için dosyanın hükmü veren Bölge Adliye Mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE,

Dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

12.09.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/8044, Karar No: 2022/3248, Tarih: 21.04.2022

**11. Hukuk Dairesi         2020/8044 E.  ,  2022/3248 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 20. HUKUK DAİRESİ

Taraflar arasında görülen davada ...2. Asliye Hukuk Mahkemesince verilen 09.05.2017 tarih ve 2012/35 E- 2017/220 K. sayılı kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, istinaf isteminin esastan reddine dair İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi'nce verilen 17.09.2020 tarih ve 2020/10 E- 2020/10 K. sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçeler, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin taşınmazında T. İş Bankası lehine ipotek tesis edildiğini, davalı ...'ın aynı yerlerdeki 1/2 hissesini de ipotek verdiğini, ...Deri Turizm Yurt Eğitim Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti’nin borçlu olduğunu, kendisinin kefil olduğunu, İş Bankası A.Ş.nin 2009/8081, 2009/7131 ve ...1. İcra Müdürlüğünün 2009/5639 ve 2009/1376 Esas sayılı dosyalarından takibe geçtiğini, takip dosyasının kredi borçlusu müşterek ve müteselsil kefil ... tarafından ödendiğini, bunun sonucu olarak da buradaki takip dosyalarının ...'a 27/05/2011 tarihinde temlik edildiğini, ...'ın aynı dosyaları 08/09/2011 tarihinde ...'a temlik ettiğini, ...'un ... hisselerindeki 150-c şerhini kaldırdığını, ...'ın ...şirketinin %98'ine ve eşi ...'ın ise %2'sine sahip olduğunu, davalının ...'ın bu borçları direkt kapatma yoluna gitseydi davacının gayrimenkulünü sattırmayacağını, şirket olarak asıl borçlu adına ödeme yapmayıp kefil olarak ödediğini, tüm borcu müvekkilinden tahsil etme yoluna gitmeyi seçtiğini, müvekkilinin kefil olduğu borçları ödediğinde bu şirketlere rücu etme hakkı olsa da bu şirketlerin içi ... tarafından boşaltıldığı için ...'ın bankayı da kullanarak muvazaalı işlem yaparak kendi borcunu müvekkiline ödetmek istediğini, temlik işleminin muvazalı olduğunu ileri sürerek ...3. İcra Müdürlüğünün 2009/8081, 2009/8083 ve 3983 Esas sayılı dosyalarından muvazaalı işlem nedeniyle müvekkilinin borcu olmadığının tespiti ve takiplerin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili, ...'in tüzel kişiliğin borcunu gerçek kişi sıfatıyla ödediğini, yasal anlamda engel teşkil etmeyen bu temlikin noter tarafından davacıya tebliğ edildiğini, usulüne uygun temlik olduğunu, davacının kötü niyetinin açık olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili, müvekkilinin, tüzel kişiliğin borcunu gerçek kişi sıfatıyla ödediğini, yasal olarak engel teşkil etmeyen bu temlikin noter tarafından davacıya tebliğ edildiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili, müvekkilinin, tüzel kişiliğin borcunu gerçek kişi sıfatıyla ödediğini, yasal olarak engel teşkil etmeyen bu temlikin noter tarafından davacıya tebliğ edildiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece tüm dosya kapsamına göre, ...3. İcra Müdürlüğünün 2009/8083 Esas sayılı dosyasındaki kredi sözleşmelerinin tamamında, davacı ...'ın borçlu olduğu, davalı ...'ın ise müteselsil kefil olduğu, ...3. İcra Müdürlüğünün 2009/8081 Esas sayılı dosyasındaki kredi sözleşmelerinin iki tanesi dışındakilerde davacı ...'ın borçlu, davalı ...'ın ise müteselsil kefil olduğu, iki kredi sözleşmesinde ...Ltd. Şti.'nin borçlu olduğu, İş Bankasının ...4. Noterliğinin 6342 yevmiyesi ile 24/09/2008 tarihinde gönderdiği kat ihtarında, borçlunun ..., müteselsil kefillerin ..., ...Ltd. Şti, ... Deri Ltd. Şti., ..., ... olduğunun belirtildiği, bu durumda ...'ın kredi sözleşmesi kefili olduğunun açık olup, kefaleten ödediği para nedeniyle B.K.nun 496.maddesi (Yeni Yasa 596. maddesi) gereği kefilin, ödediği borç miktarı kadar onun haklarına halef olacağından ve asıl borçludan ödediği paranın tamamını talep edebileceğinden davalı ...'ın ödediği para nedeniyle alacağı temlik almasında ve daha sonra temlik etmesinde aynı dosyada borçlu aleyhine takibe devam edilmesinde Yasa'ya aykırılık olmadığı, davalının dava dışı şirketlerin ortağı olması, borçlarını gerçek kişi sıfatıyla ödemiş olmasının muvazaa iddiasını ispatlamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hükme karşı davacı vekili istinaf yoluna başvurmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesince, ilk derece mahkemesi kararı usul ve yasaya uygun görülmekle, ileri sürülen istinaf taleplerinin HMK'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

Karar, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun HMK'nın 353/b-1 maddesi uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz isteminin reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın HMK'nın 370/1. maddesi uyarınca ONANMASINA, HMK'nın 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, aşağıda yazılı bakiye 26,30 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davacıdan alınmasına, 21/04/2022 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/6788, Karar No: 2013/20881, Tarih: 09.09.2013

**13. Hukuk Dairesi         2013/6788 E.  ,  2013/20881 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Tüketici Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı dava dilekçesinin görev yönünden reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, 07.05.2009 tarihinde davalı şirketten ..... marka .......plakalı motoru satın aldığını, bahse konu motorun satıldıktan sonra noter satışı gerçekleştirilerek ruhsat ve ilgili evrakları kendisine göndereceklerini beyan ederek teslim ettiklerini, satış işleminden birkaç gün sonra ... 15. Noterliğince düzenlenen 08/05/2009 tarih ve 5371 yevmiye nolu kati satış sözleşmesinin kargo ile gönderildiğini, sözleşmede yer alan imzanın kendisine ait olmadığını,motorun önceki sahibi.... tarafından... Cumhuriyet Başsavcılığına başvurularak motorun rızası dışında elinden çıktığını, bahse konu motorun satış sözleşmesine kendisinin imza atmadığını ve noterde sahte olarak düzenlendiğini, o dönemde kendisinin askerde olduğunu belirterek şikayette bulunduğunu, bu nedenle mağdur olduğunu ileri sürerek 12.500,00 Tl maddi,2.000,00 Tl manevi tazminatın tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddinidilemiştir.

Mahkemece,Taraflar arasındaki ihtilafın 2. El araç alım- satımına ilişkin olduğu ve 4077 sayılı Yasa kapsamında bir ihtilaf olmadığı anlaşıldığından, dava dilekçesinin görev yönünden reddine, karar kesinleştiğinde ve talep halinde dosyanın görevli ... Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş,hüküm,davalı tarafından temyiz edilmiştir

1-Somut olayda davacının ayıplı maldan kaynaklı maddi ve manevi tazminat istemi ile eldeki davayı açtığı,mahkemece, taraflar arasındaki ihtilafın 2. el araç alım-satımına ilişkin olduğu ve 4077 sayılı Yasa kapsamında kalmadığından bahis ile dosyanın görevli ... Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesi'ne gönderilmesine şekilde karar verilmiş isede, daha önce ... 5. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2010/440 E 2011/77 K sayılı kararıyla Tüketici Mahkemesi görevli olduğundan bahisle verdiği kararın Yargıtay 13. Hukuk Dairesinin 20/12/2011 tarihli 2011/18263 E 2011/20467 K sayılı ilamıyla onanmış olduğu böylece görev hususunun kesinleşmiş olduğu halde mahkemece bu husus dikkate aılnmayarak yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma gerektirir.

2-Bozma nedenine göre davalının sair temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.

SONUÇ:Yukarıda 1 nolu bentte açıklanan nedenlerle temyiz edilen kararın BOZULMASINA, 2 nolu bentte açıklanan nedenlerle davalının sair temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmediğine, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, 9.9.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/5970, Karar No: 2011/5949, Tarih: 17.10.2011

**(Kapatılan)16. Hukuk Dairesi         2010/5970 E.  ,  2011/5949 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İCRA MAHKEMESİ

Ticareti usulüne aykırı terk etmek suçundan sanıklar ..., ... ve ...'ın ayrı ayrı İİK'nun 337/a maddesi uyarınca üç ay hapis cezasıyla cezalandırılmalarına karar verilmiş, hüküm yasal süresi içerisinde sanıklar müdafii tarafından temyiz edildiğinden Yargıtay C.Başsavcılığının bozma istemli tebliğnamesiyle dosya Daireye gönderilmiş olmakla inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okunarak GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

İcra ve İflas Kanunu’nun 44. maddesinin 1. fıkrasında, “Ticareti terk eden bir tacir 15 gün içinde keyfiyeti kayıtlı bulunduğu ticaret siciline bildirmeye ve bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerini gösteren bir mal beyanında bulunmaya mecburdur. Keyfiyet ticaret sicil memurluğunca ticaret sicili ilanlarının yayınlandığı gazetede ve alacaklıların bulunduğu yerlerde de mutat ve münasip vasıtalarla ilan olunur. İlan masraflarını ödemeyen tacir beyanda bulunmamış sayılır.” Hükmü ile ticareti terk eden tacirin yapması gereken yükümlülüğü belirlenmiş, aynı Yasa’nın 337/a maddesinin birinci fıkrasında ise 44. maddedeki yükümlülüğe aykırı davranılması da, “Ticareti terk edenlerin cezası” başlığı altında, “44 üncü maddeye göre mal beyanında bulunmayan veya beyanında mevcudunu eksik gösteren veya aktifinde yer almış malı veya yerine kaim olan değerini haciz veya iflas sırasında göstermeyen veya beyanından sonra bu malları üzerinde tasarruf eden borçlu, bundan zarar gören alacaklının şikayeti üzerine, üç aydan bir yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Birinci fıkradaki fiillerin işlenmesinden alacaklının zarar görmediğini ispat eden borçluya ceza verilmez.” şeklinde düzenleme ile yaptırıma bağlanmıştır. Maddeden anlaşılacağı üzere ticareti terk suçunun oluşabilmesi için, ticareti terk eden tacirin bu durumu onbeş gün içinde keyfiyeti kayıtlı bulunduğu ticaret sicil memurluğuna bildirmemesi ve bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerini gösteren bir mal beyanında bulunmaması gerekmektedir.

İcra ve İflas Kanunu’nun 44. maddesindeki mükellefiyet münhasıran tacirler için öngörülmüş olup, ticaret sicil memurluğuna kayıtlı gerçek kişilerin ve ticaret şirketlerinin tacir oldukları hususunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Uyuşmazlık, ticaret şirketlerinin ticareti terk edip edemeyeceklerine, eş anlatımla ticareti terk etmesi durumunda şirket yetkilisi/müdürünün İİK’nun 44. maddesindeki keyfiyeti kayıtlı olduğu ticaret sicili memurluğuna bildirme ve mal beyanında bulunma yükümlülüğü bulunup bulunmadığına yöneliktir.

6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 136. maddesinde ticaret şirketlerinin nev’ilerinin; kolektif, komandit, anonim, limited ve kooperatif şirketlerinden ibaret olduğu belirtilmiştir. Yukarıda sayılan ticaret şirketleri yönünden Türk Ticaret Kanunu’ndaki düzenleme incelendiğinde, bunlar için ‘ticareti terk’ değil, bunun yerine infisah ve tasfiyelerinin öngörüldüğü, diğer bir anlatımla Türk Ticaret Kanunu’nun 136. maddesinde sayılan şirketlerde ticareti terk değil, ortaklık ilişkisinin sona erdirildiği kabul edilmektedir.

Anılan şirketlerin her biri için infisah ve tasfiye yolu ayrı ayrı gösterilmiştir. ‘İnfisah’, ortaklıklar hukukunda iki manada kullanılmaktadır. Geniş manada; irade ve irade dışı fesih hallerini ve dar manada da; irade dışı yani kendiliğinden sona ermeyi ifade etmektedir. TTK'nun 439. maddesinde infisah eden şirketin tasfiyeye gireceği hükme bağlanmıştır. Tasfiye sürecinde ticaret şirketinin alacak ve borçları belirlenir, alacakları tahsil edilip, borçları ödendikten sonra varsa kalan mevcudu, esas mukavelede aksine bir hüküm olmadıkça, pay sahipleri arasında ödedikleri sermaye ve paylara bağlı olan imtiyaz hakları nispetinde dağıtılır, tasfiyenin sona ermesi üzerine şirkete ait ticaret unvanının sicilden terkini tasfiye memurları tarafından sicil memurluğundan talep olunur. İş bu talep üzerine terkin keyfiyeti tescil ve ilan olunmakla ticaret şirketinin tüzel kişiliği sona ermiş olur. Terkin işlemi için tasfiye bilançosu ile birlikte başvurulduğundan ve zaten tasfiye sonucu ticaret şirketinin herhangi bir mal varlığı da kalmadığından tasfiye memurunun ya da şirket yetkilisinin İİK’nun 44. maddesine göre mal beyanında da bulunması söz konusu olmayacaktır. Terkin işleminden sonra ticaret şirketinden alacağı bulunduğunu iddia eden bir alacaklı, bu alacağını ancak terkin edilen ticaret şirketini yasaya göre ihyasını sağlamak suretiyle tahsil edebilecektir.

Ticaret şirketlerinin vergi hukuku açısından mükellefiyetinin sona erdirilmesi de, Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre yapılması gereken işlemlere göre getirilen tasfiye ve iflasın sona erdiğinin tescil ve ilanına bağlıdır. Başka bir anlatımla, ticaret şirketinin işi bırakması ancak tüzel kişiliğinin ortadan kaldırılması ile mümkündür. Bu nedenle tüzel kişiliği sona erdirilmemiş bir ticaret şirketinin ticari işletmeyi kapattığından, dağıttığından (terk ettiğinden) söz edilemeyecektir. Nitekim Danıştay 4. Dairesinin 2004/602 -2021 sayılı kararında da tüzel kişiliği sona erdirilmemiş şirketin mükellefiyetinin sona erdirilemeyeceği belirtilmiştir.

Öte yandan, İcra ve İflas Kanunu’nun 44. maddesinin ikinci fıkrası, mal beyanının ticaret sicili gazetesinde ilan tarihinden itibaren bir sene içinde, ticareti terk eden tacir hakkında iflas yolu ile takip yapılabileceğini içermektedir. Buradaki tacirden maksat, gerçek kişi olan tacirlerdir. Yani, tüzel kişi tacirler (ticaret şirketleri) hakkında 44 üncü maddenin 2. fıkrasının uygulama kabiliyeti yoktur. Ticaret şirketleri, ticareti terk edince tasfiyeye gireceklerinden ve tasfiye sonunda şirketin ticaret sicilindeki kaydının silinmesinden sonra tüzel kişiliği son bulacağından, artık, ticaret şirketlerini sicilden silindikten sonra iflas yolu ile takip etmeye imkan yoktur. Esasen, ticaret şirketleri bakımından buna lüzum da yoktur. Zira, tasfiyede şirketin bütün malları tasfiye edilmiştir. (Prof. Dr. ..., Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi Cilt XXVII, 1970, Sayı 1-2) Bu açıklama ile İİK’nun 44. maddesinin ikinci fıkrasındaki düzenlemenin, ticareti terk suçunun gerçek kişi tacirler için geçerli olduğunun, ticaret şirketleri yönünden geçerliliği bulunmadığının net olarak ifade edildiği anlaşılmaktadır.

Her ne kadar İİK'nun 44. maddesinin gerekçesinde, ticareti terk eden kötü niyetli borçluların işyerlerini terkederek ve ellerindeki mallarını başkalarına devrederek alacaklılarını zarara uğratmaları nedeniyle İİK'nun 337/a maddesindeki yaptırım düzenlendiği belirtilmekte ise de, ticaret şirketleri yönünden ticareti terk değil ortaklık

ilişkisinin sona erdirilebileceğinden, buradaki borçlu ifadesiyle gerçek kişi tacirin kastedildiğinin kabulü zorunludur. Kaldı ki, Kanun’un 345. maddesi uyarınca sorumlu tutulması gereken ticaret şirketlerinin müdür/yetkilileri tarafından alacaklıları zarara uğratmaya yönelik eylemlerinin cezasız bırakılmadığı, nitekim Kanun’un 331, 333/a, 345/a maddelerinde gerekli yaptırımlar düzenlendiği gibi, unsurları bulunduğu takdirde 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda müeyyideye bağlanan hileli iflas veya dolandırıcılık suçlarından da cezalandırılabilmeleri mümkün olduğundan, diğer bir deyişle ticaret şirketlerinin müdür/yetkililerinin alacaklıyı zarara uğratan bu tür davranışlarının yaptırımsız kaldığından söz edilemeyecektir.

Bu açıklamalardan anlaşılacağı üzere, İİK’nun 337/a maddesinde yaptırıma bağlanan eylem, yalnızca ticareti terk keyfiyetinin ticaret sicili memurluğuna bildirilmemesi değil, bununla birlikte İİK’nun 44. maddesine uygun olarak bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerinin bulunduğu bir mal beyanında bulunulmamasıdır. Bu durumda, Türk Ticaret Kanunu’nun 136. maddesinde sayılan ticaret şirketlerinde ticaretin terki söz konusu olmayıp, ortaklık ilişkisinin sona erdirilmesi nedeniyle İcra ve İflas Kanunu’nun 44. maddesi ile getirilen mal beyanında bulunma yükümlülüğünün, gerçek kişi tacirlere yönelik olduğu, yukarıda sayılan ticaret şirketlerini kapsamadığı, eş anlatımla ticaret şirketlerinin müdür veya yetkililerinin İcra ve İflas Kanunu’nun 337/a maddesinde yaptırıma bağlanan ticareti terk suçunu işlemeleri yasal olarak mümkün olmadığı kabul edilmelidir. Hal böyle olunca sanıkların beraatleri yerine mahkumiyetlerine karar verilmesi,

Kabule göre de;

1- Hükmün esasını oluşturan kısa kararda hükmedilmediği halde, gerekçeli kararda İİK'nun 354. maddesindeki şerhe ve avukatlık ücretine yer verilerek hükmün karıştırılması,

2- Sanık ...'a CMK'nun 147. maddesi gereğince yasal hakları hatırlatılmadan ve hatırlatıldığı da, duruşma tutanağına yansıtılmadan sorgusu yapılmak suretiyle savunma hakkının kısıtlanması,

İsabetsiz olup temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmekle hükmün istem gibi BOZULMASINA, 17.10.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/4914, Karar No: 2014/824, Tarih: 17.02.2014

**1. Ceza Dairesi         2013/4914 E.  ,  2014/824 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Töre saikiyle kızını öldürmeye azmettirme

HÜKÜM : ...'ı öldürmeye azmettirmekten 5237 sayılı TCK.nun 38/2.maddesi delaletiyle 5237 sayılı TCK.nun 82/1-d-k, 62, 53. maddeleri uyarınca müebbet hapis cezası ile cezalandırılmasına.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanık ...’ın kızı maktule ...’ü nitelikli öldürmeye azmettirme suçunun sübutu kabul, oluşa ve soruşturma sonuçlarına uygun şekilde suç niteliği tayin, takdire ilişen cezayı azaltıcı sebebin niteliği takdir kılınmış, savunması inandırıcı gerekçelerle reddedilmiş, incelenen dosyaya göre bozmaya uyularak verilen hükümde isabetsizlik görülmemiş olduğundan, sanık müdafiinin temyiz dilekçesinde ve duruşmalı incelemede eksik incelemeye, sübuta, suçun niteliğine vesaireye yönelen ve yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün tebliğnamedeki düşünce gibi ONANMASINA, 17/02/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.