muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/5408, Karar No: 2022/7968, Tarih: 26.05.2022

**10. Hukuk Dairesi         2022/5408 E.  ,  2022/7968 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : ... Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi

İlk Derece Mahkemesi :... 1. İş Mahkemesi

Dava, Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın reddine dair verilen karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, ... Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

... Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesince verilen kararın, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

I-İSTEM

Davacı vekili, müvekkili şirketin şehirlerarası yolcu taşıma işi ile iştigal ettiğini, 13.06.2016 tarihinde davacı şirkete ait şehir içi servis aracına servis araçlarının girmesi yasak olan bölgeye girdiğinden trafik cezası uygulandığını, davacı şirket yetkililerinin öğrendiğine göre davacı şirket çalışanın kendi şahsi işlerini yapmak için söz konusu aracı davacı şirkete bilgi vermeden ... isimli arkadaşına teslim ettiğini, bu şahsın da şirket çalışanı olmadığını, aracı emaneten kullandığını, hangi bölgelere girilmeyeceğini bilmediğini trafik polisine beyan ettiğini, trafik cezasını uygulayan trafik memurunun aracı kullanan şahsın davacı şirket çalışanı olduğuna dair SGK İl Müdürlüğü'ne bildirimde bulunduğunu, bunun üzerine davalı kurumun başkaca hiçbir araştırma yapmadan davacıya 6.588 TL idari para cezası tatbik ettiğini ve davacı şirketin sigorta prim teşviklerinden faydalanmasını iptal ettiğini, davacının davalı kuruma başvurarak işlemin düzeltilmesini talep ettiğini ancak kurumun talebi kabul etmediğini, davacı firma çalışanı... ...'ın kendi şahsi işini görmek üzere şirket yetkilisine bilgi vermeden bir-iki saatliğine servisi arkadaşına yaptırmasının, ... ile davacı şirket arasında iş sözleşmesi olduğunun kabulü için yeterli olmadığını, davalı kurumun davacının prim teşvikinden faydalanmasını dava konusu eylem nedeniyle hukuka aykırı olarak iptal ettiğini, bu iptal işleminin davacı şirkete aylık maliyetinin 7-8 bin TL'yi bulduğunu, işlemin hukuka aykırı olduğunu belirterek; davalı kurumun davacının teşvikten faydalanmasını iptal eden işlemin ihtiyati tedbir yoluyla durdurulmasına, davalı kurum tarafından düzenlenen 19.01.2017 tarih ve 810.213 sayılı 6.588 TL tutarlı idari para cezasının iptaline, davalı kurumun 19.01.2017 tarih ve 810.263 sayılı davacı şirketin prim teşvikinden faydalanmasını iptal eden ve yersiz yararlanıldığı ileri sürülen teşvik bedellerinin iadesinin istendiği işlemin iptaline, karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili 21.02.2018 tarihli duruşmada ise, dava dilekçesinde her ne kadar idari para cezasının iptalini talep etmiş iseler de aslında bu taleplerinin kurum işleminin iptali talebinin içeriğinde yer olan bir talep olduğunu, bu nedenle kurum işleminin iptali yönünde karar verilmesini talep etmiştir.

II-CEVAP

Davalı kurum vekili, açılan davanın yersiz olduğu, kurum işlemlerinin haklı nedene dayandığını, yapılan kurum işlemlerinde herhangi bir yanlışlık ya da usulsüzlük bulunmadığını beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III-MAHKEME KARARI

A-İLK DERECE MAHKEME KARARI

"Davanın reddine" karar verilmiştir.

B-BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

"1-Davacı vekilinin istinaf isteminin 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine" karar verilmiştir.

IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ:

Davacı vekili, davaya konu kararın bozulmasını talep etmiştir.

V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE İNCELEME:

Dava dosyası incelendiğinde, ... Emniyet Müdürlüğü Trafik Tes. ve Dnt. Şb Müdürlüğünün 13.06.2016 tarih ve HF-847139 seri sıra nolu Trafik İdari Para Cezası tutanağına göre davacı şirkete ait araç sürücüsü ... hakkında trafik cezası düzenlenmesi üzerine,19.01.2017 tarih ve 810.213 sayılı yazıya göre ...'nın işe giriş bildirgesinin ve 2016/6. aya ait prim ve hizmet belgelerinin zamanında verilmemesi nedeniyle davacı şirket hakkında 6.588,00TL idari para cezası uygulandığı ve 19.01.2017 tarih ve 810.263 sayılı yazıya göre; idari para cezası tahakkuku nedeniyle 2016/7,8,9 ve 10 aylara ilişkin olarak asgari ücret desteğine ilişkin prim teşviklerinin iptal edildiği anlaşılmıştır.

Eldeki davada, davacı kurum işlemi ile idari para cezasının iptalini talep etmiş, idari para cezasının iptaline ilişkin talep yönünden idari yargının görevli olduğu gerekçesiyle tefrik kararı verilerek yargı yolu yanlışlığından dolayı davanın usulden reddine dair verilen kararın (kapatılan) 21. Hukuk Dairesi'nin ilamıyla onanarak kesinleştiği, kesinleşme kararının davacı tarafa 22.02.2020 tarihinde tebliğ edilmesine rağmen henüz idari yargıda dava açılmamış olması ve idari para cezasının kesinleşmesi nedeniyle teşvikten yararlanma hakkının iptaline dair kurum işleminin yerinde olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verildiği anlaşılmış ise de, söz konusu hüküm yanılgılı değerlendirmeye dayalıdır.

İdari para cezaları ile ilgili 5510 sayılı Yasa 102. maddede (506 sayılı Kanun m.140) özel bir düzenleme getirilmiştir. Buna göre “İdarî para cezaları ilgiliye tebliğ ile tahakkuk eder. Tebliğ tarihinden itibaren onbeş gün içinde Kuruma ya da Kurumun ilgili hesaplarına yatırılır veya aynı süre içinde Kuruma itiraz edilebilir. İtiraz takibi durdurur. Kurumca itirazı reddedilenler, kararın kendilerine tebliğ tarihinden itibaren otuz gün içinde yetkili idare mahkemesine başvurabilirler. Bu süre içinde başvurunun yapılmamış olması halinde, idari para cezası kesinleşir.”

2709 sayılı T.C. Anayasası’nın “Temel hak ve hürriyetlerin korunması” başlıklı 40.maddesi uyarınca; “Anayasa ile tanınmış hak ve hürriyetleri ihlal edilen herkes, yetkili makama geciktirilmeden başvurma imkanının sağlanmasını isteme hakkına sahiptir.” Maddeye 03.10.2001 tarihli 4709 sayılı Kanunun 16.maddesi ile eklenen 2.fıkra uyarınca “devlet, işlemlerinde, ilgili kişilerin hangi kanun yolları ve mercilerine başvuracağını ve sürelerini belirtmek zorundadır”.Bu kapsamda Anayasal teminat altına alınmış hak arama özgürlüğünden bahsedebilmek için devletin işlemlerinde, işleme karşı başvuru yollarını ve süresini açıkça, vatandaşında kuşku ve tereddüt uyandırmayacak şekilde göstermesi gerekmektedir. Bu görevin yerine getirildiğinin kabulü için SGK alacaklarının tahsiline yönelik işlemlerin tamamında ilgiliye, işleme karşı başvurabileceği kanun yolu ve süresinin açıkça belirtilmesi gerekmektedir (HGK, 02.11.2011 tarih, 2011/21-571-680). İdari para cezalarının tahakkuk aşamasında yapılacak itirazlar idari yargının görevine girer. İdari para cezasına karşı süresi içinde kuruma itiraz edilmemesi veya itirazın reddine karar verilip de yine süresi içinde ilgili mahkemeye başvurulmaması halinde idari para cezası kesinleşir. Kurumca çıkarılan idari para cezası borç yazısı üzerine veya Kurumca idari para cezasına itirazın reddi halinde, iş mahkemesinden idari para cezasının iptali istenmiş ise görevli mahkeme idare mahkemesi olduğundan yargı yolu yanlışlığı nedeniyle görevsizlik kararı verilmelidir.

Buna göre somut dava dosyası incelendiğinde, dava kurum işleminin iptali ve idari para cezasının iptali istemlerine ilişkin olup idari para cezasının iptali istemi yönünden idare mahkemesinin görevli olduğu gerekçesiyle tefrik edilen diğer dosyada, davanın reddine karar verilmiş ve süresi içinde idari yargıda dava açılmamış olması nedeniyle idari para cezası kesinleşmiş ise de idari para cezasının kesinleşmiş olması eldeki davanın görülmesine engel teşkil etmeyip dava konusunun kurum işleminin iptaline yönelik olması karşısında idari para cezasının kesinleşmiş olması nedeniyle kurum işleminin yerinde olduğuna dair kabul hatalı olup işin esasına girilmesi ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve ... Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesinin davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin kararı kaldırılarak İlk Derece Mahkemesince verilen hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: ... Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi kararının HMK’nın 373/1 maddesi gereği kaldırılarak temyiz edilen ilk derece mahkemesi hükmünün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde temyiz eden ilgiliye iadesine, dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 26.05.2022 gününde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/860, Karar No: 2020/2235, Tarih: 12.05.2020

**14. Ceza Dairesi         2020/860 E.  ,  2020/2235 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SUÇ : Çocuğun cinsel istismarı, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma

HÜKÜM : Suça sürüklenen çocuğun atılı suçlardan mahkumiyetine dair Kocaeli 7. Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 30.05.2019 gün ve 2018/631Esas, 2019/228 Karar sayılı hükümlere yönelik istinaf başvurusunun düzeltilerek esastan reddi, temyiz isteminin reddi

Bölge Adliye Mahkemesince temyiz isteminin reddine dair verilen ek karar temyiz edilmekle başvurunun muhtevası nazara alınıp, söz konusu ek kararın Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemine (UYAP) göre 21.10.2019 tarihinde verildiği gözetilerek dosya tetkik edildi, gereği görüşüldü:

Gerekçesi gösterilmek suretiyle temyiz isteminin reddine dair verilen ek karar usul ve kanuna uygun olduğundan, suça sürüklenen çocuk müdafisinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle ek kararın ONANMASINA, dosyanın ilk derece mahkemesine, kararın bir örneğinin Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Ceza Dairesine gönderilmesine, 12.05.2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/13358, Karar No: 2013/58, Tarih: 07.01.2013

**11. Ceza Dairesi         2010/13358 E.  ,  2013/58 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Sahte fatura düzenlemek suçuna iştirak

HÜKÜM : Beraat

2006 takvim yılında sanığın vekili olduğu Alpet Metal Geri Dönüştürülebilir Maddeler Petrol ve Petrol Ürünleri Sanayi ve Ticaret Ltd Şti Müdürlerince işlenen sahte fatura düzenlemek suçuna iştirak ettiğinin iddia edilmesi, müdürler ... ve ... hakkında 2005, 2006 ve 2007 takvim yıllarında sahte fatura düzenlemek eylemleri nedeniyle vergi raporu düzenlenmesi, Kocaeli'nde kolluk görevlilerince komisyon karşılığı piyasaya sahte fatura satarken yakalanan ...'in hazırlık ifadesinde suça konu sahte faturaların Konya'da ...isimli kişiden temin edildiğini duyduğuna ilişkin beyanı karşısında; şirket müdürleri hakkında düzenlenen vergi raporları nedeniyle haklarında kamu davası açılıp açılmadığı araştırılıp açılmışsa, bu davaların birleştirilmesi, aksi takdirde dava dosyası getirtilip incelenerek ayrıntılı özetinin duruşma tutanağına geçirilmesi, şirket yetkilileri hakkında düzenlenen vergi raporları, iddianame ile bu davayı ilgilendiren tüm delillerin onaylı birer suretlerinin dosya arasına konulması, ... ve ...hakkında açılan ve karara bağlanan Kocaeli 4. Asliye Ceza Mahkemesinin 2007/378 esas, 2008/99 karar sayılı dava dosyası celp edilip bu dosyayı ilgilendiren bilgi ve belgelerin dosya arasına konulması ve sanığın yetkili müdürlerce verilen vekalet uyarınca işlemlerini yürüttüğü ve kendisince teslim alınan faturalardan kaç tane ve kimlere düzenlendiğinin ilgili vergi dairesinden sorulup belirlendikten sonra toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilip sonucuna göre hukuki durumunun takdir ve tayini gerekirken eksik soruşturma sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması,

Yasaya aykırı, katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nun 321. maddesi uyarınca istem gibi BOZULMASINA, 07.01.2013 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/29175, Karar No: 2014/11931, Tarih: 30.04.2014

**5. Hukuk Dairesi         2013/29175 E.  ,  2014/11931 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın görev yönünden reddine dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, davacı vekilince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın görev yönünden reddine karar verilmiş; hüküm, davacı idare vekilince temyiz edilmiştir.

Dosyada bulunan kanıt ve belgelerden, dava konusu taşınmazın kısmen dere koruma kuşağı ve park kısmen taşkın önlemli yapılaşma alanı olarak ayrılmış olduğu, ancak taşınmaza davalı idarece fiilen el atılmadığı anlaşılmıştır.

11.06.2013 tarihinde yürürlüğe giren 6487 sayılı yasanın 21. maddesi ile Kamulaştırma Kanununun geçici 6. maddesinde yapılan değişiklik ile; “Uygulama imar planlarında umumi hizmetlere ve resmî kurumlara ayrılmak suretiyle veya ilgili kanunların uygulamasıyla tasarrufu kısıtlanan taşınmazlar hakkında, 3/5/1985 tarihli ve 3194 sayılı İmar Kanununda öngörülen idari başvuru ve işlemler tamamlandıktan sonra idari yargıda dava açılabilir. Bu madde hükümleri karara bağlanmamış veya kararı kesinleşmemiş tüm davalara uygulanır.” hükmü getirilmiştir.

Öte yandan Anayasa Mahkemesi’nin 25.09.2013 gün 2013/93 Esas, 2013/101 Karar sayılı ilamında da; “Kamulaştırmasız el atmadan söz edilebilmesi için taşınmaz zilyetliğinin idareye geçmesi ve taşınmazın fiilen kamu hizmetine tahsis edilmiş olması gerektiği; imar kısıtlamalarında taşınmazın zilyetliğinin malikte kalmaya devam etmekte olup, yalnızca malikin tasarruf yetkisinin, ilgili mevzuattan kaynaklanan bazı kısıtlamalara maruz kaldığı, bu nedenle imar kısıtlamalarından kaynaklanan tazminat davalarının idari yargıda açılabileceği” kabul edilmiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, dava dilekçesinin görev yönünden reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Davacı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olmadığından usul ve yasaya uygun hükmün ONANMASINA, peşin alınan temyiz ve temyize başvurma harçlarının Hazineye irad kaydedilmesine, 30.04.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/5159, Karar No: 2018/13151, Tarih: 11.12.2018

**19. Ceza Dairesi         2018/5159 E.  ,  2018/13151 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Ceza Mahkemesi

SUÇ : 2004 Sayılı Kanuna Aykırılık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun süresi, kararın niteliği ve suç tarihlerine göre dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü.

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede, başkaca nedenler yerinde görülmemiştir.

Ancak;

02.12.2016 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6763 sayılı Kanun'un 34. maddesiyle Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 253. maddesinde değişiklik yapılarak madde içeriğinden "etkin pişmanlık hükümlerine yer verilen suçlar ile" ibaresinin çıkarılması nedeniyle özel bir etkin pişmanlık hükmü olan 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 354. maddesinin aynı Kanun'un 337/a maddesinde düzenlenen suç yönünden uzlaştırma kurumunun uygulanmasına engel teşkil etmemesi, suçun işlenmesinden sonra fail ile mağdur arasındaki çekişmeyi bir uzlaştırmacının girişimiyle kısa zamanda tarafların özgür iradeleriyle ve adli merciler daha fazla meşgul edilmeden sonuçlandırmayı amaçlayan uzlaştırmanın soruşturma ve kovuşturmalarda mutlaka öncelikle uygulanması zorunlu bir maddi ceza ve ceza muhakemesi hukuku kurumu olması ve İcra ve İflas Kanunu'nun 354. maddesinin yerine geçip anılan maddenin uygulanmasını ortadan kaldırmaması karşısında, sanık hakkında 6763 sayılı Kanun'un 34. maddesiyle değişik CMK'nun 253, 254. maddelerinin uygulanması zorunluluğu,

Bozmayı gerektirmiş ve sanık müdafiinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görüldüğünden, tebliğnameye uygun olarak HÜKMÜN 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, yargılamanın bozma öncesi aşamadan başlayarak sürdürülüp sonuçlandırılmak üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine, 11/12/2018 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/9917, Karar No: 2022/12070, Tarih: 12.10.2022

**9. Hukuk Dairesi         2022/9917 E.  ,  2022/12070 K.**

**"İçtihat Metni"**

BÖLGE ADLİYE

MAHKEMESİ : ... 8. Hukuk Dairesi

İLK DERECE

MAHKEMESİ : ... 4. İş Mahkemesi

Taraflar arasındaki tespit ve alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalıya ait Gölcük Tersane Komutanlığı 38. ... Fabrika Müdürlüğü işyerinde tesfiyeci-planlayıcı (vargel) iş ve meslek kolunda çalıştığını, müvekkilinin Türk ... Sendikası üyesi olduğunu ve toplu iş sözleşmesinden yararlandığını, Sağlık Kuralları Bakımından Günde Azami Yedi Buçuk Saat Veya Daha Az Çalışılması Gereken İşler Hakkında Yönetmelik'in (Yönetmelik) "Günde ancak 7,5 saat çalıştırılabilecek işler" başlıklı 4 üncü maddesinde "Gürültü düzeyi en yüksek maruziyet etkin değerini (8h=85 dB(A)) aşan işler" hükmünün yer aldığını, müvekkilinin çalıştığı fabrika ortamında Mart 2016 tarihinde gürültü ölçümlerinin yapıldığını ve ölçümlerde kişisel maruziyet değerinin egzost bölümünde 88,5 dB(A) değerinde, can salı bölümünde 87,69 dB(A) olarak ölçüldüğünü, müvekkilinin bu çıkan sonuçtan sonra 7,5 saat çalıştırılmayı ve buna bağlı haklarının ödenmesini talep ettiğini, ancak işyerinde yeniden ölçüm yapılacağının söylendiğini, ilk ölçümlerin ardından ..

... Kuvvetleri Komutanlığına görüşlerinin sorulduğunu ve tekrar ölçüm yapılması gerektiği cevabının alındığını, Komutanlığın hukuki uyuşmazlıklara neden olunmaması için ikinci ölçüme kadar Yönetmelik ve toplu iş sözleşmesi hükümlerinin uygulanması gerektiğini ifade ettiğini, ancak davalı işverenin bu emre karşılık ilk ölçümleri dikkate almayarak herhangi bir işlem yapmadığını, Mart 2016 tarihinden sonra herhangi bir iyileştirme yapılmadan çalışma planlarının hazırlandığını, çalışma planlarının vardiyalı çalışma şeklinde olduğunu, bu planların sadece Kasım 2016'da yapılan ikinci ölçümler sırasında uygulandığını, bunun nedeninin ise iş olmasına rağmen bir kısım tezgah ve makinelerin çalıştırılmayarak gürültü düzeyini düşürmeye yönelik olduğunu, nitekim bu ölçümlerde gürültü düzeyinin 85 dB(A)'nin altında çıktığını, ayrıca ölçümlerin ilk ölçümün aksine egzost postasında değil valf postasında yapıldığını, ölçüm esnasında cihaz bağlanan çalışanlara tezgahlarda çalıştırma yapılmadığını, kaldırma indirme işlemlerinin yaptırılmadığını ve kreynin çalıştırılmadığını, ölçüm sonrasında hazırlanan programın uygulatılmadığını, fabrikanın ne kadar onarım fabrikası olarak anılsa da üretim fabrikası değil bakım ve onarım kademesi olduğunu, müvekkilinin genel çalışma alanının fabrika içi değil gemilerin makine ve motor daireleri olduğunu, esas gürültü ölçümlerinin davacının çalışma saatinin çok büyük bir kısmını geçirdiği gemilerin makine dairelerinde ve çalışma sahalarında yapılmasının gerektiğini, ayrıca torna ve tesviye bölümünde ağır metallerle iş yapıldığını, davalının bu konu hakkında bir ölçüm yapmadığını, bu ağır metallere uzun süreli maruziyetin insan sağlığına önemli ölçüde zarar vereceğini, Yönetmelik'e göre günde 7,5 saat çalıştırılmasının zorunlu olduğunun, işyerinde uygulanan toplu iş sözleşmesinin 52 nci maddesinin "kısa çalışma primi" başlıklı (c) bendinde Yönetmelik kapsamında istihdam edilen işçilerin fiili çalışma sürelerine %14 kısa çalışma priminin ödeneceğinin belirtildiğini, yine toplu iş sözleşmesinde fazla çalışmaların %80 zamlı olarak ödeneceğinin hükme bağlandığını, günlük 7,5 saatten fazla çalışmaların fazla çalışma olarak nitelendirilmesi gerektiğini, müvekkilinin 8,5 saat fazla çalıştırılmasından kaynaklı olarak günde yarım saat fazla çalışmalarının olduğunu iddia ederek müvekkilinin Yönetmelik kapsamında olduğunun tespiti ile fazla çalışma ücreti ve kısa çalışma prim alacağının davalıdan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın zamanaşımı yönünden reddi gerektiğini, İdarece yapılan inceleme neticesinde yürürlükteki 26. Dönem Grup Toplu İş Sözleşmesinin 25 inci Maddesi gereğince işyerlerinde normal çalışma süresinin Yönetmelik kapsamı dışındaki işler için günde 8,5 saat, haftada 5 gün ve 42,5 saat olduğunu, işçilere çalışmaları karşılığında haftada 45 saat üzerinden ücret ödendiğinin tespit edildiğini, işyerinde Mart 2016 tarihinde ASTLAB Çevre Analiz Laboratuvan tarafından gürültü ölçümlerinin yapıldığını, ölçüm sonuçlarından sonra iyileştirme yapılması maksadıyla gürültü düzeyinin üstünde olan fabrikaların incelenerek gürültü çıkaran tezgahların aynı anda çalıştırılmayacak şekilde iş planlamasının yapıldığını, normal çalışmaların yanında gece vardiyalarının da konulduğunu, Eylül 2016 tarihinde ikinci ölçümlerin yapılması amacıyla tekrar çalışılmaya başlandığını, ölçüm sonuçlarının 10 Ocak 2017 tarihinde geldiğini, atölyeler arasında farklılıklar olduğunu, ilk ölçüm sonuçlarına göre gürültü seviyesinin sınır değerlerin altına düştüğünün tespit edildiğini, ikinci ölçüm sonucunda gürültü düzeyinin sınır değerinin üzerinde çıkan yerlerde işçilerin Mart 2017 tarihinden itibaren 7,5 saat çalıştırılmaya ve toplu iş sözleşmesinden doğan kısa çalışma primi ödemesi yapılmaya başlandığını, ayrıca geriye dönük olarak 525 işçiye kısa çalışma primlerinin ödendiğini, davacı taraf ölçüm metot ve usullerinin hukuka uygun ve adil olmadığını beyan etmişse de ilgili firmaların yeterlilik belgelerine sahip olup akreditasyon sertifikasına sahip oluğunu, hukuka aykırı ölçüm yapılmasının mümkün olmadığını, davacının haftalık çalışmasının 45 saati aşmadığını, işyerinin gemi inşa ve onarım konusunda faaliyet gösterdiğini, tüm bölümlerde metallerle temas mecburiyetinin olduğunu, ağır metallerin kullanıldığı fabrika ve atölyelerde gerekli ölçümlerin yaptırıldığını belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI