muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/3341, Karar No: 2024/4080, Tarih: 30.05.2024

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde hakkındaki korunma kararı kaldırılan ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Hakkındaki korunma kararı kaldırılan ... vekili, kararın tebliğ edilmediğini, bu nedenle kesinleşmediğini, davanın hakkında korunma kararı alınmış olan kişi küçükse yasal temsilcisine, ergin ise korunma altına alınan kişiye yöneltilmesi gerektiğini, eksik hasım ve inceleme ile hüküm kurulduğunu, temyiz tarihi itibari ile müvekkilinin reşit olduğunu, dava hakkında karar verilmesine yer olmadığı kararı verilmesi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu (2828 sayılı Kanun) uyarınca daha önce çocuk hakkında verilen korunma kararının kaldırılması şartlarının oluşup oluşmadığı, mahkemenin görevli olup olmadığı ve davanın hasımsız görülüp görülemeyeceği noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası. 2828 sayılı Kanun`un 22 nci, 24 üncü maddesi, 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu`nun (5395 sayılı Kanun) 5 inci, 7 inci, 26 ncı maddesinin üçüncü fıkrası maddeleri ve geçici 1 inci maddesi. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 16.01.2013 tarih, 2012/2-563 Esas 2013/69 Karar sayılı kararı.

3. Değerlendirme

1.Dava, 2828 sayılı Kanun`a göre alınmış olan korunma kararının kaldırılmasına ilişkindir. Sözü edilen Kanun`un 22 nci maddesinin birinci fıkrasında; korunmaya muhtaç çocukların, ergin oluncaya kadar, bu kanun hükümlerine göre kurulan sosyal hizmet kuruluşlarında bakılıp gözetilmeleri hususundaki tedbirin görevli ve yetkili mahkemece alınacağı hükme bağlanmıştır. Aynı Kanun'un 24 üncü maddesinde de, korunma kararının, korunma kararı alınmasını gerektiren şartların ortadan kalkması halinde, kurum yetkililerinin önerisi üzerine mahkemece, çocuk ergin olmadan kaldırılabileceği gibi, ergin olduktan sonra da, çocuğun rızası alınmak şartıyla ve bu maddede gösterilen şartların varlığı halinde devamına karar verilebileceği hükme bağlanmıştır.

2.5395 sayılı Kanun'un 26 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında mahkemeler ve çocuk hakiminin bu kanun ve diğer kanunlarda yer alan tedbir kararlarını almakla görevli olduğu düzenlendiğinden, 2828 sayılı Kanundaki tedbir kararlarında da çocuk mahkemeleri görevli bulunmaktadır (YHGK, 2012/2-563 E, 2013/69 K)

2.5395 sayılı Kanun'un 26 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında mahkemeler ve çocuk hakiminin bu kanun ve diğer kanunlarda yer alan tedbir kararlarını almakla görevli olduğu düzenlendiğinden, 2828 sayılı Kanundaki tedbir kararlarında da çocuk mahkemeleri görevli bulunmaktadır (YHGK, 2012/2-563 E, 2013/69 K)

3.Yukarıda açıklandığı üzere, 5395 sayılı Kanun’un yürürlüğe girmesiyle, 2828 sayılı Kanun uyarınca korunmaya muhtaç çocuklar hakkında korunma kararı alma ve koşullarının varlığı halinde bu kararı kaldırma görevi çocuk mahkemelerinin görevi kapsamına alınmıştır. İşin esasıyla ilgili karar vermek görevi sonradan yürürlüğe giren yukarıda bahsedilen kanunla değiştiğine göre, dava, çocuk mahkemesinin görevine girmektedir. 5395 sayılı Kanunun geçici 1 inci maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca çocuk mahkemelerinin bulunmadığı yerlerde aile ya da asliye hukuk mahkemelerinin görevli olacağı düzenlenmiştir. Bitlis`te aile mahkemesi bulunmaktadır. Gerçekleşen bu durum karşısında, görevsizlik kararı verilmek üzere hükmün bozulmasına karar verilmesi gerekmiştir.

4. Kabule göre;

Korunma kararının kaldırılmasına yönelik istek korunma altında bulunan çocuğun hak ve menfaatleriyle ilgilidir. Bu sebeple davanın hakkında korunma kararı alınmış olan kişi küçük ise yasal temsilcisine, ergin ise korunma altına alınan kişiye yöneltilmesi gerekir. Bu husus nazara alınmadan eksik hasım ve incelemeyle hüküm kurulması da doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeple;

Temyiz olunan Mahkeme kararının BOZULMASINA, bozma sebebine göre temyize konu diğer bölümlerinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

İşbu kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,30.05.2024 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/2148, Karar No: 2010/4795, Tarih: 23.06.2010

**1. Ceza Dairesi         2010/2148 E.  ,  2010/4795 K.**

**"İçtihat Metni"**

Adam öldürmek ve yağma suçlarından ... Kadam hakkında verilen hüküm Dairemizce onanarak kesinleşmiş olup 01.06.2005 tarihinde 5237 sayılı Yasanın yürürlüğe girmesi nedeniyle yeniden duruşma açılarak TCK.nun 82/1, 62, 148, 35/2, 62. Maddeleri gereğince hükümlülüğüne dair (BAKIRKÖY) İkinci Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 20.04.2009 gün ve 148/109 sayılı kararın Yargıtay’ca incelenmesi müdahil vekili tarafından istenilmiş olduğundan dava dosyası C.Başsavcılığından tebliğname ile Dairemize gönderilmekle: incelendi ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

TÜRK MİLLETİ ADINA

1- Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun Dairemizce de benimsenen 17/04/2007 gün ve 2007/1-32-97 sayılı kararı uyarınca, 765 sayılı TCK.nun 68 ila 77. maddelerindeki ilkelere göre cezalarının toplanmasına infaz aşamasında karar verilmesi mümkün görülmüştür.

2- Hükümlü ... Kadam hakkında 765 Sayılı TCK.nun 450/9, 59, 498, 61, 522 ve 59. Maddeleri uyarınca kurulup, Yargıtay 1. Ceza Dairesince ONANMAK suretiyle kesinleşen hükümden sonra yürürlüğe giren 5237 Sayılı TCK.nun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun 9. maddesi uyarınca, yeniden duruşma açılarak yapılan uyarlama sonucu kurulan hükümde düzeltme nedeni dışında isabetsizlik görülmemiş olduğundan, katılan vekilinin takdire vesaireye yönelen temyiz itirazlarının reddiyle,

Suç tarihi itibariyle maktulün 18 yaşından küçük olduğu anlaşıldığından, 5237 sayılı TCK.nun 82/1-e maddesi uyarınca da hüküm kurulması gerektiğinin gözetilmemesi yasaya aykırı ise de, bu husus yeniden yargılama yapmayı gerektirmediğinden, hüküm fıkrasında “5237 sayılı TCK.nun 82/1-h” maddesinin uygulanmasına dair kısma “e” bendinin de eklenmesine karar verilmek suretiyle CMUK.nun 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak DÜZELTİLEN ve re’sen de temyize tabi bulunan hükmün tebliğnamedeki düşünce gibi (ONANMASINA), 23.06.2010 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/5838, Karar No: 2021/1986, Tarih: 18.10.2021

**7. Hukuk Dairesi         2021/5838 E.  ,  2021/1986 K.**

**"İçtihat Metni"**

7. Hukuk Dairesi

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 21.11.2014 gününde verilen dilekçe ile elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete çevrilmesi talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 31.03.2016 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi bir kısım davalılar vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün evrak incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, alacaklı tarafından açılan elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete çevrilmesi istemine ilişkindir.

Davacı vekili, Malatya 2. İcra Müdürlüğünün 2011/5148 Esas sayılı dosyası ile bir kısım davalılar aleyhine takip başlatıldığını, dava konusu taşınmaz üzerine haciz şerhi konulduğunu ancak taşınmazın iştirak halinde mülkiyete tabi olması nedeniyle işlem yapılamadığını belirterek dava konusu taşınmazdaki elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete dönüştürülmesini talep etmiştir.

Bir kısım davalılar, sadece borçlu davalıların paylarının iştirak halinde mülkiyete dönüştürülmesi gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmü, bir kısım davalılar temyiz etmiştir.

TMK’nın 644. maddesi gereğince bir mirasçı, terekeye dahil malların tamamı veya bir kısmı üzerindeki elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete dönüştürülmesi isteminde bulunduğu takdirde sulh hakimi, diğer mirasçılara çağrıda bulunarak belirleyeceği süre içinde varsa itirazlarını bildirmeye davet eder.

Elbirliği mülkiyetinin devamını haklı kılacak bir itiraz ileri sürülmediği veya mirasçılardan biri belirlenen süre içinde paylaşma davası açmadığı takdirde, istem konusu mal üzerindeki elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete dönüştürülmesine karar verilir.

Mirasçılara gönderilecek davetiyede "belirlenen süre içinde elbirliği mülkiyetinin devamını haklı kılacak bir itiraz ileri sürülmediği veya paylaşma davası açılmadığı takdirde istem konusu mal üzerindeki elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete dönüştürülmesine karar verileceğinin" bildirilmesi zorunludur.

Elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete dönüştürülmesi davalarını mirasçılar açabilir. Mirasçılar dışında alacaklılar da İcra İflas Kanununun 121. maddesi uyarınca icra hakiminden “yetki belgesi” almak kaydıyla bu davayı açabilirler.

Somut olaya gelince; dosyadaki bilgi ve belgelerden davacı vekilinin Merkez/Malatya 2. İcra Dairesinin 2011/5148 Esas sayılı yetki belgesine dayanarak davayı açtığı, Yargıtay 14. Hukuk Dairesinin 12.10.2020 tarih 2016/18608 Esas 2020/6047 sayılı Kararı ile, icra hukuk mahkemesinden alınacak yetki belgesi dosyaya eklendikten sonra dosyanın gönderilmesi için dosyanın mahalline iade edildiği anlaşılmaktadır. Ne var ki mahalline iade kararımıza rağmen dosya içerisinde icra hukuk mahkemesinden alınmış yetki belgesine rastlanılmamıştır.

O halde mahkemece, icra hukuk mahkemesinden alınmış yetki belgesi olmadığı göz önüne alınarak dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, bu sebeple kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle bir kısım davalılar vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın yatırana iadesine, 18.10.2021 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/15497, Karar No: 2021/3927, Tarih: 30.06.2021

**4. Hukuk Dairesi         2021/15497 E.  ,  2021/3927 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

- K A R A R -

6100 sayılı HMK'nun 310. maddesi "Feragat ve kabul, hüküm kesinleşinceye kadar her zaman yapılabilir. (2)(Ek:22/7/2020-7251/29 md.) Feragat veya kabul, hükmün verilmesinden sonra yapılmışsa, taraflarca kanun yoluna başvurulmuş olsa dahi, dosya kanun yolu incelemesine gönderilmez ve ilk derece mahkemesi veya bölge adliye mahkemesince feragat veya kabul doğrultusunda ek karar verilir. (3)(Ek:22/7/2020-7251/29 md.) Feragat veya kabul, dosyanın temyiz incelemesine gönderilmesinden sonra yapılmışsa, Yargıtay temyiz incelemesi yapmaksızın dosyayı feragat veya kabul hususunda ek karar verilmek üzere hükmü veren mahkemeye gönderir" düzenlemesini içermektedir.

Davacı vekili Av. ... dosya temyiz incelemesine gönderildikten sonra 17.06.2021 tarihli dilekçe ile davadan feragat etmiş olup, yerel mahkemece (İtiraz Hakem Heyeti'nce) davadan feragat hususunda ek karar verilmesi için dosyanın mahkemesine (İtiraz Hakem Heyeti'ne iletilmek üzere, İtiraz Hakem Heyeti kararının saklanması kararını veren İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne) GERİ ÇEVRİLMESİNE, 30/06/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/12492, Karar No: 2023/620, Tarih: 23.02.2023

**1. Ceza Dairesi         2022/12492 E.  ,  2023/620 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SUÇ : Kasten yaralama

HÜKÜM : İstinaf başvurularının esastan reddi kararı

İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 30/11/2010 tarih, 2010/5-237 Esas, 2010/242 Karar sayılı kararında açıklandığı üzere, ilk defa bölge adliye mahkemesince sanık hakkında tayin olunan hapis cezasının mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine ve denetimli serbestlik tedbirine uygulanmasına karar verilmesi nedeniyle temyiz edilebilir olduğu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenlerin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 291 ... maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz istemlerinin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 ... maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. ... 12. Asliye Ceza Mahkemesinin 21.04.2022 Tarihli ve 2021/310 Esas, 2022/243 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında kasten yaralama suçundan, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 86 ncı maddesinin birinci fıkrası, 86 ncı maddesinin üçüncü fıkrasının (c) ve (e) bentleri, 87 nci maddesinin üçüncü fıkrası, 62 nci maddesinin birinci fıkrası ve 53 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca 1 yıl 19 ay 25 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına karar verilmiştir.

2. ... Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesinin 20/06/2022 Tarihli ve 2022/2144 Esas, 2022/2112 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik katılan vekilinin ve sanık müdafiinin istinaf başvurusu üzerine "Hükmün 1 no.lu bendinde 5. Paragraftan sonra gelmek üzere 6. Paragraf olarak: "Sanığın adli sicil kaydına göre; ... 29. Asliye Ceza Mahkemesinin 28/03/2018 tarih ve 2016/1024 Esas, 2018/386 Karar sayılı kararıyla kullanmak amacıyla uyuşturucu bulundurmak suçundan verilen 1 yıl 8 ay hapis cezasının TCK'nin 58/6, 7. maddesi gereğince mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine ve hükmün infazından sonra sanık hakkında DENETİMLİ SERBESTLİK TEDBİRİ UYGULANMASINA," paragrafının eklenerek, sonraki paragrafın tümden hükümden çıkartılmak" suretiyle Kanun’un 280 ... maddesinin birinci fıkrasının (a) ve son bentleri uyarınca düzeltilerek esastan reddine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

A. Katılan Vekilinin Temyiz Sebepleri

1. Takdiri indirim hükümlerinin uygulanmaması gerektiğine,

2. Sanık hakkında eksik ceza belirlendiğine,

İlişkindir.

B. Sanık Müdafiinin Temyiz Sebepleri

1. Sanığın suç işleme kastıyla hareket etmediğine bu nedenle suç vasfının hatalı belirlendiğine,

2. Eksik incelemeye,

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

A. Katılan Vekilinin Temyiz Sebepleri

1. Takdiri indirim hükümlerinin uygulanmaması gerektiğine,

2. Sanık hakkında eksik ceza belirlendiğine,

İlişkindir.

B. Sanık Müdafiinin Temyiz Sebepleri

1. Sanığın suç işleme kastıyla hareket etmediğine bu nedenle suç vasfının hatalı belirlendiğine,

2. Eksik incelemeye,

3. Haksız tahrik hükümlerinin uygulanması gerektiğine,

III. OLAY VE OLGULAR

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

1. Sanık ...’nın olay tarihinde sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı motorsikleti ile saat 21.45 sıralarında, Gazi Bulvarı yan yolda seyir halinde iken, kontrol yapan görevli personel tarafından durdurulması için ihtar edildiği halde, olay yerinden kaçtığı, emniyet müdürlüğünce çalışan ve olay günü görevli olan resmi üniformalı bekçiler tarafından durdurulmak istendiği halde bu ihtara uymayarak sevk ve idaresindeki motorsikleti mahalle bekçisi olan katılan ...’ın üzerine sürüp kasıtlı olarak yaraladığı kabul edilmiştir.

2. Sanık üzerine atılı suçlamayı kabul etmemiştir.

3. Katılanın ve olaya ilişkin görgü sahibi olan tanıkları beyanları dosya kapsamında mevcuttur.

4. Sağlık Bilimleri Üniversitesi ... Eğitim ve Araştırma Hastanesi tarafından düzenlenen 15.03.2021 tarihli raporda;

“Sol kruriste deformite ve sol tibia ve tibula kırığı tespit edildiği, büyük damar-sinir-iç organ hasarından bahsedilmediği anlaşılmakla, arızasının;

SONUÇ:

-Şahsın yaşamını tehlikeye sokmadığı,

-Basit bir tıbbi müdahale ile giderilebilecek kadar hafif olmadığı,

-Şahısta saptanan kırığın hayat fonksiyonlarını ağır (5.) derecede etkileyecek nitelikte olduğu” şeklinde görüş belirtilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

İlk Derece Mahkemesince kabul edilen olay ve olgularda, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bir isabetsizlik görülmediği anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE

A. Katılan Vekilinin Temyiz Sebepleri

1. Takdirî İndirim

5237 sayılı Kanun'un 62 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca takdiri indirim sebebi uygulanmasının, hükmü veren Mahkemenin takdirinde olduğu, nitekim Mahkemece, sanığa verilecek cezanın geleceği üzerindeki olası etkileri dikkate alınarak şeklindeki gerekçeyle takdiri indirim sebebi uygulanması takdir kılındığından, sanık hakkında kurulan hükümde bu yönüyle hukuka aykırılık bulunmamıştır.

2. Ceza Miktarı

Sanık hakkında hüküm kurulurken, sanığın eylemi neticesinde katılanda meydana gelen yaralanmalar ile olayın oluşu dikkate alınarak meydana gelen zarar veya tehlikenin ağırlığı karşısında takdir edilen ceza miktarında bir isabetsizlik görülmediğinden, hükümde bu yönüyle hukuka aykırılık bulunmamıştır.

B. Sanık Müdafiinin Temyiz Sebepleri

1. Suç Vasfı ve Eksik İnceleme

2. Ceza Miktarı

Sanık hakkında hüküm kurulurken, sanığın eylemi neticesinde katılanda meydana gelen yaralanmalar ile olayın oluşu dikkate alınarak meydana gelen zarar veya tehlikenin ağırlığı karşısında takdir edilen ceza miktarında bir isabetsizlik görülmediğinden, hükümde bu yönüyle hukuka aykırılık bulunmamıştır.

B. Sanık Müdafiinin Temyiz Sebepleri

1. Suç Vasfı ve Eksik İnceleme

Her ne kadar sanık üzerine atılı suçlamayı kabul etmediğini, suç kastının olmadığını olayın kaza ile gerçekleştiğini beyan etmiş ise de tanıklar ve katılanın aşamalarda tespit olunan beyanlarının birbiri ile uyumlu olacak şekilde sanığın kasıtlı olarak katılana çarptığına ilişkin olması ve katılanda meydana gelen yaralanmaya ilişkin olarak tanzim olunan adlî muayene raporu karşısında sanığın eyleminin sübuta erdiğinin kabulü ile hakkında mahkûmiyet hükmü kurulmasında bir isabetsizlik görülmediğinden, hükümde bu yönüyle hukuka aykırılık bulunmamıştır.

2. Haksız Tahrik

Katılandan sanığa yönelik haksızlık içeren davranış bulunmadığı anlaşılmakla Mahkemece haksız tahrik hükümlerinin uygulanmamasında bir isabetsizlik görülmediğinden, hükümde bu yönüyle hukuka aykırılık bulunmamıştır.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle ... Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesinin 20/06/2022 Tarihli ve 2022/2144 Esas, 2022/2112 Karar sayılı kararında katılan vekilince ve sanık müdafiince öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMLERİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca ... 12. Asliye Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise ... Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

23.02.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/6808, Karar No: 2017/11276, Tarih: 18.10.2017

**2. Hukuk Dairesi         2016/6808 E.  ,  2017/11276 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Boşanma-Velayet-Nafaka

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davalı kadın tarafından temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

Dava, boşanma, velayet ve nafakaya ilişkin olup, 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun, üçüncü kısmı hariç, ikinci kitabında yer almaktadır.

Görev, kamu düzenine ilişkindir. Mahkemece yargılamanın her aşamasında kendiliğinden dikkate alınması gerekir. 4787 sayılı Aile Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yargılama Usullerine Dair Kanunun, 5133 sayılı Kanunla değişik 4. maddesi; 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun ikinci kitabından üçüncü kısım hariç olmak üzere (TMK m. 118-395) kaynaklanan bütün davaların, aile mahkemeleri kurulan yerlerde bu mahkemelerce bakılacağını; aynı Yasanın 2. maddesi de, aile mahkemesi kurulmayan yerlerde bu kanun kapsamına giren dava ve işlerin asliye hukuk (aile) mahkemelerinde bakılacağını hükme bağlamıştır. Şu halde Aile Mahkemesi kurulmayan yerlerde Hakimler ve Savcılar Kurulunca belirlenen Asliye Hukuk Mahkemelerinde davanın Aile Mahkemesi sıfatı ile görülüp karara bağlanması gerekir. (H.G.K. 16.11.2005 tarih ve 2/673-617 sayılı kararı) Bu açıklama karşısında; davaya “Aile Mahkemesi” sıfatıyla bakılması gerekirken, bu husus düşünülmeden Asliye Hukuk Mahkemesi olarak yargılamaya devam edilip, yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır.

SONUÇ:Temyiz edilen hükmün yukarıda gösterilen sebeple BOZULMASINA, bozma sebebine göre diğer bölümlerin incelenmesine yer olmadığına, temyiz peşin harcının istek halinde yatırana geri verilmesine, işbu kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/8809, Karar No: 2016/3764, Tarih: 21.03.2016

**10. Hukuk Dairesi         2015/8809 E.  ,  2016/3764 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

Davacı, 13.06.1975-24.06.1993 tarihleri arasında 1479 sayılı Yasa kapsamında zorunlu sigortalılığının tespitini istemiştir.

Mahkemece, ilamında belirtilen gerekçelerle, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1479 sayılı Kanun’un 26'ncı maddesi sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçilemeyeceğini, aynı Kanunun 25'inci maddesi ise, yasal şartların gerçekleştiği tarihte sigortalılığın kendiliğinden başlayacağını hüküm altına almıştır. Öte yandan, kanunkoyucu, 26'ncı madde ile sigortalılara, 3 ay içinde Kurum'a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak yükümünü getirmiş, tescillerini yaptırmayanlar hakkında ise, Kurumca re'sen tescil işleminin yapılacağı emredici şekilde kurala bağlanmıştır.

01.04.1972 tarihinde yürürlüğe giren 1479 sayılı kanunun 24'üncü maddesine göre, bir kimsenin zorunlu Bağ Kur sigortalısı olması için, meslek kuruluş kaydı ile birlikte, kendi adına ve hesabına bağımsız çalışması gerekli iken, anılan maddelerde 19.4.1979 gün ve 2229 sayılı Kanun ile yapılan değişiklik ile meslek kuruluş kaydı zorunluluğu kaldırılarak, “kendi adına ve hesabına” çalışma koşulu ve belirtilen nitelikte çalışmaya başlama tarihi sigortalılık niteliğini kazanmak için yeterli kabul edilmiştir. Öte yandan, 20.04.1982 tarihinde yürürlüğe giren 2654 sayılı Kanun'un 6'ncı maddesi ile değişik 1479 sayılı Kanunun 24'üncü maddesinde, zorunlu Bağ Kur sigortalısı olmak için ticari kazanç veya serbest meslek kazancı dolayısıyla gerçek veya götürü usulde gelir vergisi mükellefi olma, gelir vergisinden muaf olanların da meslek kuruluşuna kayıtlı olması hükmü yer almaktadır. Yine 22.03.1985 tarihinde 3165 sayılı Kanunla getirilen düzenleme ile de kendi nam ve hesabına çalışanlardan vergi mükellefi olan, esnaf siciline veya meslek kuruluşuna kaydı olanların Bağ-Kur sigortalısı olacağı belirtilmiştir.

Uyuşmazlığın çözümü, sigortalılık niteliğini taşıdıkları halde Bağ-Kur’a kayıt ve tescil yaptırmamış olanlar hakkında Bağ-Kur Kanununda öngörülen düzenlemelerin irdelenmesini zorunlu kılmaktadır.

1479 sayılı Kanunda sigortalılık hak ve mükellefiyetlerinin belirli tarihlerden başlatılmasını zorunlu kılan düzenlemeler de yer almaktadır. Bunlardan ilki, “Tescilini yaptırmayanlar hakkında yapılacak işlemler” başlıklı Ek-Geçici 13. madde hükmünde, tescilleri yapılmamış ancak sigortalılık niteliğini taşıyanlar yönünden Kanunun tanıdığı hak ve mükellefiyetlerin 2654 sayılı Kanunun yürürlük tarihi olan 20.4.1982 tarihinden başlatılacağı öngörülmüştür.