muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/13826, Karar No: 2025/385, Tarih: 14.01.2025

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalı tarafça davalı Kurum başkanının almış olduğu ücretlere ilişkin bordroların sunulduğu. davacının ücret bordrolarının incelenmesinde, davacının ücretinin 2017-2020 yılları arasında davalı Kurum başkanının ücretine göre hesaplanır iken 2020 yılından sonra ise işbu düzenlemeye uyulmadığının tespit edildiği, toplu iş sözleşmelerinin ilgili maddelerindeki düzenlemeler uyarınca, davalı Kurum başkanının çıplak/temel ücreti ile toplu iş sözleşmelerindeki oranlar dikkate alınarak davacının ücret alacağının hesaplandığı, davacının ücret bordrolarının incelenmesinde, ilave tediye alacağı tahakkuku bulunmadığı, davacının belirlenen ücretleri esas alınarak 2020 yılı Aralık ayı ve sonrası ilave tediye alacağı hesaplamasının yapıldığı, bilirkişi raporunun dosya kapsamına ve delillere uygun olduğunun anlaşılmasına göre hükme esas alındığı, tüm bu tespitlere göre davacının dava tarihi itibarıyla aylık net ücretinin davalı Kurum başkanının her yıl ocak ayındaki çıplak ücretinin toplu iş sözleşmesi ile belirlenen katsayı oranında olduğunun tespitine, yine dava tarihi itibarıyla davacıya ilave tediye ödenmesi gerektiğinin tespitine, fark ücret alacağı ile ilave tediye alacağı taleplerinin kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; yapılan yargılama, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, Mahkemenin objektif, mantıksal ve hayatın olağan akışına uygun, dosyadaki verilerle çelişmeyen tespitlerine ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına göre, 6100 sayılı Kanun'un 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleriyle sınırlı olarak ve resen kamu düzeni yönünden yapılan inceleme sonucunda, İlk Derece Mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden kanuna aykırılık bulunmadığı kanaatine varıldığı gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde:

1. Dosyaya sunulmuş olan beyan ve itirazlara dikkat edilmediğini, istinaf nedenleri hakkında bir değerlendirme yapılmadığını, eksik inceleme yapıldığını,

2. Müvekkili Kurumun ücret ödemelerinde 375 sayılı KHK'ya tâbi olduğunu,

3. Toplu iş sözleşmelerinin kanunların emredici hükümlerine aykırı düzenlemeler içeremeyeceğini,

4. Davacının ilave tediye ve ücret alacağına hak kazanıp kazanamadığına ilişkin detaylı bir değerlendirme yapılmadığını,

5. Davacıya yasal sınırların üzerinde ödeme yapılması durumunda kamu zararı oluşacağını,

2. Müvekkili Kurumun ücret ödemelerinde 375 sayılı KHK'ya tâbi olduğunu,

3. Toplu iş sözleşmelerinin kanunların emredici hükümlerine aykırı düzenlemeler içeremeyeceğini,

4. Davacının ilave tediye ve ücret alacağına hak kazanıp kazanamadığına ilişkin detaylı bir değerlendirme yapılmadığını,

5. Davacıya yasal sınırların üzerinde ödeme yapılması durumunda kamu zararı oluşacağını,

6. Yargıtay (Kapatılan) 22. Hukuk Dairesi içtihatlarında da açıkça yer aldığı üzere müvekkili Kurumun ilave tediye ödemesi durumunda yasal sınırlamalara uyması gerektiğini, somut uyuşmazlıkta davacıya yapılan ödemelerin zaten yasal sınırda olup davacıya ilave tediye ödemesi yapılması hâlinde Bakanlık merkez teşkilatlarında belirlenen emsallerine ilgili mevzuatında kadrosuna bağlı olarak mali haklar ile sosyal hak ve yardımlar kapsamında yapılması öngörülen ödemelerin bir aylık toplam net tutarının aşılacağını, işbu nedenle gerek yasal düzenlemeler çerçevesinde gerekse Yargıtay kararı doğrultusunda müvekkili Kurumun davacıya ilave tediye ödemesinin söz konusu olamayacağını,

7. Yasal sınırlama nedeniyle davacının katsayıya göre ücret almasının mümkün olmadığını,

8. Bakanlık teşkilatlarında belirlenen emsal ücretin araştırılmadığını,

9.Dava dilekçesinde davacının müvekkili Kurumda çalıştığı müddetçe tespit talebinde bulunulmuş olmasına karşın Mahkemece dava tarihi itibarıyla tespitte bulunulduğunu, kurulan hükümden "Davacının ileriye dönük taleplerinin reddedildiği anlamı" çıkmasına rağmen kısmen kabul/kısmen ret kararı verilmediğini,

10. Müvekkili Kurum lehine vekâlet ücretine hükmedilmediğini ileri sürmüştür.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, davacı işçinin alabileceği ücret ve ücret niteliğindeki tüm ödemelerin bir üst sınıra tâbi olup olmadığı ve bu miktarın nasıl belirleneceği, buradan hareketle talep edilen alacaklara hak kazanılıp kazanılmayacağı ve vekâlet ücreti hususlarına ilişkindir.

1. Mesleki Yeterlilik Kurumu, 5544 sayılı Meslekî Yeterlilik Kurumu ile İlgili Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun (5544 sayılı Kanun) ile kendisine verilen görevleri yerine getirmek ve bu Kanunda belirtilen hususlar dışında özel hukuk hükümlerine tâbi olmak üzere, kamu tüzel kişiliğini haiz, idarî ve mali özerkliğe sahip ve özel bütçeli bir yapıya sahiptir. Kurum Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının ilgili kuruluşudur.

1. Mesleki Yeterlilik Kurumu, 5544 sayılı Meslekî Yeterlilik Kurumu ile İlgili Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun (5544 sayılı Kanun) ile kendisine verilen görevleri yerine getirmek ve bu Kanunda belirtilen hususlar dışında özel hukuk hükümlerine tâbi olmak üzere, kamu tüzel kişiliğini haiz, idarî ve mali özerkliğe sahip ve özel bütçeli bir yapıya sahiptir. Kurum Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının ilgili kuruluşudur.

Kurum personelinin ücretinin belirlenmesine dair Kurumun kendi mevzuatında, yani 5544 sayılı Kanun'un 25. maddesinin 1. fıkrasında, "Başkan, yönetici personel ve diğer personelin ücret, malî ve sosyal hakları; bakanlık genel müdürüne yapılan ödemeleri aşmamak kaydıyla, Yönetim Kurulunun kararı ve Genel Kurulun onayı ile belirlenir." şeklinde düzenleme mevcuttur. Yine dosya kapsamında bulunan, Yüksek Hakem Kurulu kararı ile bağıtlanmış olan toplu iş sözleşmelerinin ilgili maddelerinde de toplu iş sözleşmesinden yararlanan personelin aylık temel ücretlerinin hesaplanmasında, Kurum Başkanının her yıl ocak ayındaki temel ücret tutarı üzerinden, yapılan işe göre birtakım katsayılardan faydalanılacağı kararlaştırılmıştır.

Kurum personeline dair gözden kaçırılmaması gereken bir diğer yasal düzenleme ise emredici niteliğe sahip 375 sayılı KHK'nın ek 11. maddesinin 1. fıkrasının (c) ve (ç) bentleridir. İlgili fıkralarda Mesleki Yeterlilik Kurumu kadro ve pozisyonlarına ilk defa veya yeniden atanan genel müdür, genel sekreter, genel müdür yardımcısı ve genel sekreter yardımcısı ünvanlı personel ile uzman ünvanlı meslek personeline, ilgili mevzuatı uyarınca ödenen her türlü maaş, aylık, ücret, ek ücret, prim, zam, tazminat, ikramiye, fazla çalışma ücreti, kâr payı ve her ne ad altında olursa olsun yapılan diğer ödemeler ile sosyal hak ve yardımlar kapsamında yapılan bütün ayni ve nakdî ödemelerin bir aylık toplam net tutarının; genel müdür ve genel sekreterler için Bakanlık genel müdürü, genel müdür yardımcısı ve genel sekreter yardımcıları için Bakanlık genel müdür yardımcısı, uzman ünvanlı meslek personeli için Başbakanlık uzmanlarına mevzuatında kadrosuna bağlı olarak mali haklar ile sosyal hak ve yardımlar kapsamında yapılması öngörülen ödemelerin bir aylık toplam net tutarını; istihdam edilen personelden anılan bentlerde emsali belirlenmemiş olan personele, ilgili mevzuatı uyarınca ödenen her türlü maaş, aylık, ücret, ek ücret, prim, zam, tazminat, ikramiye, fazla çalışma ücreti, kâr payı ve her ne ad altında olursa olsun yapılan diğer ödemeler ile sosyal hak ve yardımlar kapsamında yapılan bütün ayni ve nakdi ödemelerin bir aylık toplam net tutarının ise Cumhurbaşkanı'nca belirlenecek emsali Devlet memuruna ilgili mevzuatında kadrosuna bağlı olarak mali haklar ile sosyal hak ve yardımlar kapsamında yapılması öngörülen ödemelerin bir aylık toplam net tutarını geçemeyeceği ifade edilmiştir.

Emsal alınacak memur ünvanlarının tespitinde, kadro veya pozisyon ünvanları ile ifa ettikleri görevler itibarıyla 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'na göre girebilecekleri sınıflardaki aynı veya benzer görevlerin aynı veya benzer kadro, unvan veya derecesinin dikkate alınacağı ve diğer mevzuatın bu maddeye aykırı hükümlerinin uygulanmayacağı yine ek 11. maddede belirtilmiştir.

Ayrıca Kurum personelinin ücretlerinin belirlenmesine dair toplu iş sözleşmesinin ilgili maddelerinde de Kurum başkanının her yıl ocak ayındaki temel ücret tutarı üzerinden, yapılan işe göre birtakım katsayılardan faydalanılacağının kararlaştırılmasının yanında 375 sayılı KHK'nın ek 11. maddesinin 1. fıkrasının (c) ve (ç) bentlerine göre de belirleme yapılacağı hüküm altına alınmıştır. Bütün bu düzenlemelerden ve özellikle 375 sayılı KHK'nın ek 11. maddesinin 1. fıkrasının (c) ve (ç) bentlerinden varılacak sonuç şudur ki "her türlü maaş, aylık, ücret, ek ücret, prim, zam, tazminat, ikramiye, fazla çalışma ücreti, kâr payı ve her ne ad altında olursa olsun yapılan diğer ödemeler ile sosyal hak ve yardımlar kapsamında yapılan bütün ayni ve nakdî ödemelerin bir aylık toplam net tutarı" şeklindeki yasal düzenleme, Kurum personelinin ücretine dair bir üst sınır/tavan öngörmüştür.

Açıklanan ilke ve esaslara göre değerlendirme yapıldığında; davacının 6772 sayılı Kanun kapsamında ilave tediye ödemesinden yararlanacak işçilerden olduğu noktasında tereddüt bulunmamaktadır. Ancak davacıya yapılan aylık ödemeler toplamının, ilgili Kanun Hükmünde Kararname gereği tavan sınırlamasına tâbi olduğu da muhakkaktır. Dosya kapsamında bu yönde bir araştırma ve incelemenin bulunmadığı anlaşılmaktadır. Hâl böyle olunca davacının, varsa mali hakları ile buna bağlı talepleri, ilgili mevzuat hükümlerinde tarif edilen emsali bulunduktan sonra emsaline göre tespit edilecek üst sınır aşılmamak kaydıyla belirlenmelidir. Mahkemelerce eksik araştırma ile hüküm kurulması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

2. Diğer yandan, davacı dava dilekçesinde; müvekkilinin ücretinin Yüksek Hakem Kurulu kararları ile kesinleşen toplu iş sözleşmelerinin 21. ve 22. maddelerinde yer verildiği üzere Kurum başkanının her yıl ocak ayındaki baz/temel/çıplak ücreti esas alınarak belirlenen katsayısına göre ödenmesi gerektiği ve toplu iş sözleşmesi hükmü uyarınca müvekkiline ilave tediye ödemesi yapılması gerektiğinin tespiti ile eksik ödenen aylık ücret ile ilave tediye alacaklarının davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Söz konusu alacak davası yönünden dava dilekçesinde yer alan tespit talepleri ayrı bir dava değil, eda davasında ele alınması gereken bir ön sorundur. Ön sorun, davanın görülüp karara bağlanabilmesi için mahkemece öncelikli olarak çözüme kavuşturulması gereken sorundur ve ayrı bir dava niteliği yoktur. Ne var ki İlk Derece Mahkemesince tespit talebi ayrı bir dava gibi değerlendirilmek suretiyle alacak taleplerinin kabulü yanında ayrıca tespit hükmü kurulması hatalı olup bu nedenle de bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 14.01.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/996, Karar No: 2014/10903, Tarih: 13.10.2014

**14. Ceza Dairesi         2013/996 E.  ,  2014/10903 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma

HÜKÜM : Mahkûmiyet

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Delillerle iddia ve savunma, duruşma göz önünde tutularak tahlil ve takdir edilmiş sübutu kabul olunan fiilin unsurlarına uygun şekilde tavsif ve tatbikatı yapılmış bulunduğundan, sanığın yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, 13.10.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/37934, Karar No: 2011/23932, Tarih: 19.12.2011

**3. Ceza Dairesi         2011/37934 E.  ,  2011/23932 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Mahkemesi

HÜKÜM : Temyiz isteğinin reddine dair,

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü;

Temyiz isteğinin miktar itibariyle reddine ilişkin ek karara yönelik sanığın temyiz isteğinin süresinde yapılmadığından bahisle süre yönünden reddine ilişkin olarak verilen ikinci ek kararın, temyiz süresinin adli tatile rastlaması nedeniyle yerinde olmadığı anlaşıldığından süre yönünden temyizinin reddine ilişkin ek karar kaldırılarak yapılan incelemede:

Sanığın temyiz isteminin CMUK'nın 315. maddesi uyarınca reddine ilişkin kararda usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığından temyiz itirazlarının reddi ile red'de ilişkin 17.07.2009 tarih sayılı ek kararın istem gibi ONANMASINA, 19.12.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/10324, Karar No: 2012/14024, Tarih: 26.06.2012

**5. Hukuk Dairesi         2012/10324 E.  ,  2012/14024 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılarak üzerine pilon dikilip enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın pilon yeri bedeli ile irtifak hakkı karşılığının tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı idare vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, kamulaştırmasız el atılarak üzerine pilon dikilip enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, pilon yeri bedeli ile irtifak hakkı karşılığının tahsili istemine ilişkindir.

Davaya konu teşkil eden arazi niteliğindeki taşınmaza gelir metoduna göre değer biçilmesinde ve pilon yeri bedeli ile irtifak hakkı karşılığının tahsiline karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Davalı idare vekilinin temyiz itirazı yerinde olmadığından usul ve yasaya uygun hükmün ONANMASINA, peşin alınan temyiz ve temyize başvurma harçlarının Hazineye irad kaydedilmesine, 26.06.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/13040, Karar No: 2021/14960, Tarih: 09.12.2021

**5. Hukuk Dairesi         2021/13040 E.  ,  2021/14960 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tapuya tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, davacı idare vekilince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü.

- K A R A R -

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tapuya tescili istemine ilişkindir.

Mahkemece uyulan bozma kararı gereğince inceleme ve işlem yapılarak hüküm kurulmuş; karar, davacı idare vekilince temyiz edilmiştir.

Dosyada bulunan bilgi ve belgelere göre; bozma ilamına uyularak yapılan inceleme sonucunda davanın kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. Ancak;

Anayasa Mahkemesi'nin 27/11/2020 gün 31317 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 16/07/2020 tarih 2018/104 Esas - 2020/39 Karar sayılı kararı ile 7139 sayılı Kanunla Değişik Kamulaştırma Kanunu'nun 10/8. fıkrasının dördüncü cümlesinin; “idarenin kıymet takdir komisyonunca tespit edilen bedelden az olması durumunda hâkim tarafından tespit edilen bedel, fazla olması durumunda idarenin kıymet takdir komisyonunca tespit ettiği bedel, peşin ve nakit olarak hak sahibi adına, kalanı ise bedele ilişkin kararın kesinleşmesine kadar üçer aylık vadeli hesapta nemalandırılmak ve kesinleşen karara göre hak sahibine verilmek üzere” bölümü ile yedinci cümlesinde yer alan “idarenin kıymet takdir komisyonunca tespit ettiği bedelden fazla olması halinde fazla olan tutarın bloke edildiğine” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğu ve iptal edildiği nazara alınarak derhal ödenmesi gerektiğinin düşünülmemesi,

Doğru değil ise de; bu yanılgının giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden,

Gerekçeli kararın hüküm fıkrasının 3 numaralı bendinde geçen (bedele ilişkin kararın kesinleşmesine kadar üçer aylık vadeli hesapta nemalandırılmasına ve kesinleşen karara göre davalıya ödenmesine,) ibaresinin hükümden çıkartılmasına, yerine (3'er aylık vadeli hesapta işlemiş nemaları ile birlikte davalıya derhal ödenmesine bu hususta ilgili bankaya müzekkere yazılmasına,) cümlesinin yazılmasına,

Hükmün böylece DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 09/12/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/1212, Karar No: 2020/4519, Tarih: 15.09.2020

**11. Ceza Dairesi         2020/1212 E.  ,  2020/4519 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Vergi usul kanununa muhalefet

HÜKÜM : Mahkumiyet

Suç tarihi yasal defter ve belgeleri isteme yazısının 16/11/2009 tarihinde tebliğ edilmesinden itibaren 15 günlük sürenin bitimi olan 02/12/2009 'dan itibaren cezasının türü ve üst sınırına göre, 5237 sayılı TCK'nin 66/1-e ve 67/4. maddelerinde öngörülen olağanüstü dava zamanaşımının, suç tarihinden temyiz inceleme tarihine kadar gerçekleşmediği anlaşıldığından tebliğnamedeki görüşe iştirak edilmemiştir.

... İnş. Nalburiye Oto Nak. Tam. Mal. Taş. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti. isimli şirketin müdürü olan sanığa, 2006-2007-2008-2009 takvim yılına ilişkin defter ve belgelerini ibraz etmesi için usulüne uygun tebligat yapılmasına rağmen, sanığın yasal ve geçerli bir mazereti olmaksızın defter ve belgelerini yasal süre içerisinde ibraz etmediği iddiasıyla açılan kamu davasında; sanığın savunmasında, ...ile şirket kurarak 2006-2008 yılları arasında idare ettiklerini, 2008 yılı Ocak ayında şirketi ... ve ...'ya devrettiklerini, vergi denetmenince defter ve belgelerin ibrazı için kendilerine tebligat yapıldığını, unuttukları için belgeleri ibraz edemediklerini ayrıca şirketi devrettikleri için defter ve belgelerin şirketin yeni sahiplerinde olduğunu beyan ederek ve dosya devir teslim tutanağı başlıklı belge fotokopisini dosyaya sunması, dosyada mevcut 04/01/2008 tarihli Orhangazi 1. Noterliği'nin Limited Şirket Hisse Devri Sözleşmesinden, sanığın ... İnş. Nalburiye Oto Nak. Tam. Mal. Taş. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti.'ndeki hisselerinin tamamını ...'a satıp devrettiğinin anlaşılması, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinin 04/01/2008 tarih ve 6978 sayılı yazısına göre şirketin ortaklarının ... ve ... oldukları ve 04/01/2008 tarihinden itibaren 5 yıl süreyle şirketi temsil yetkisinin ...'da olduğunun belirtilmesi karşısında, gerçeğin kuşkuya yer vermeyecek şekilde tespit edilmesi bakımından, 04/01/2008 tarihli "Dosya Devir Teslim Tutanağı” ve 04/02/2008 tarihli "Teslim Edilen Belgeler" başlıklı belgelerinin gerçek olup olmadığının araştırılması ile bu belgelerde adı geçen serbest muhasebeci mali müşavir ile şirket hisse devri sözleşmesinde adı geçen ...’nın tanık sıfatıyla dinlenerek söz konusu ibrazı istenen defter ve belgelerin devir teslim tutanağı ile ...'a teslim edilip edilmediğinin sorulması ve sonucuna göre sanığın hukuki durumunun takdir ve tayin edilmesi gerektiği gözetilmeden eksik inceleme ile hüküm kurulması,

Yasaya aykırı, Cumhuriyet savcısının ve sanık müdafinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görüldüğünden, 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nin 321. maddesi uyarınca hükmün BOZULMASINA, 15/09/2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/12259, Karar No: 2015/3251, Tarih: 25.03.2015

**14. Hukuk Dairesi         2014/12259 E.  ,  2015/3251 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 03.02.2012 gününde verilen dilekçe ile temliken tescil istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 23.01.2014 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

\_K A R A R\_

Dava, Türk Medeni Kanununun 725. maddesine dayalı tapu iptali tescil isteğine ilişkindir.

Davacı, 38 parsel sayılı taşınmazda malik olduğunu, bu taşınmaz üzerine 1990 yılında halen oturduğu evi yaptırdığını, davalıların ise 39 parsel sayılı taşınmazda malik olduklarını ve 2000'li yıllarda yaptırdıkları ifraz işlemi sonrasında evinin ve terasının bir kısmının davalıların taşınmazı içerisinde kaldığını, kendi taşınmazı üzerine iyiniyetle ev yaptığını, 15 yıldır bir itiraz olmadığını, taşan kısım yönünden lehine bir irtifak hakkı tesisine ya da söz konusu taşkın kısmının tapusunun iptali ile bedeli tarafınca ödenmek suretiyle adına tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı, davacının kötüniyetle taşınmazına müdahele ettiğini, evini yaptırırken çekme mesafesini kullanmadığını, davacıya meni müdahale ve kal davası açtığını, haksız olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kabulü ile 25.02.2013 tarihli havale tarihli fen bilirkişisi raporunda A, B ve C harfleri ile gösterilen 71 metrekarelik kısmın tapusunun iptali ile o bölümler için ayrı bir parsel numarası verilerek davacı adına kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

Hükmü, davalı temyiz etmiştir.

Yasal ayrıcalıklar dışında, Türk Medeni Kanununun 684/1 ve 718/2. maddeleri hükümlerine göre, arazinin mülkiyeti ve buna bağlı olan tasarruf hakkı o arazide kalıcı olmak koşuluyla yapılan şeyleri de kapsar. Türk Medeni Kanununun 725. maddesinde bu kuralın istisnalarından birisi düzenlenmiş, böylece muhtesatla arasındaki bağlantı kesilmiş bina sahibine bazı koşulların oluşması halinde ayrılmaz parça niteliğindeki taşkın yapı için üzerinde bulunduğu taşınmaza malik olabilme olanağı tanınmıştır.

Bunun için, tapuya kayıtlı özel mülkiyete konu bir taşınmaz üzerinde, temelli kalması amacıyla yapılan binanın ayrılmaz parçası yine tapuda kayıtlı üçüncü kişiye ait taşınmaza taşkın yapılmış olmalıdır.

Taşkın inşaat, taşkın yapı ile iki komşu taşınmazı fiilen birleştirmekte, ekonomik bir bütünlük oluşturmaktadır. Bu özelliğinden dolayı taşkın yapıya dayanan temliken tescil isteği taşınmaza bağlı kişisel hak niteliğindedir. Taşılan arazi malikinin devir borcu eşyaya bağlı bir borç olduğundan inşaat maliki hakkını taşılan arazinin her malikine karşı kullanabilir. Yeni malikler de Türk Medeni Kanununun 725. maddesinde belirtilen haklardan yararlanabilecekleri gibi borçlardan da sorumlu olur.