muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/274, Karar No: 2024/2598, Tarih: 19.02.2024

**9. Hukuk Dairesi         2024/274 E.  ,  2024/2598 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :... Mahkemesi

SAYISI : 2018/456 E., 2018/587 K.

KARAR : Davanın reddi

Taraflar arasında görülen alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 22.Hukuk Dairesince Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir.

Mahkeme kararının davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Mahkemenin 24.11.2023 tarihli ek kararı ile eksik temyiz gider avansının bir haftalık kesin süre içerisinde yatırılması gerektiğine ilişkin muhtıranın tebliğine rağmen eksik avansın tamamlanmadığı gerekçesi ile temyiz başvurusunun yapılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Ek karar süresi içerisinde davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) geçici 3 üncü maddesi uyarınca uygulanmasına devam olunan 1086 ... Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 ... Kanun) 434 üncü maddesinin üçüncü fıkrasına göre "Temyiz dilekçesi verilirken gerekli harç ve giderlerin tamamı ödenir. Bunların eksik ödenmiş olduğu sonradan anlaşılırsa, kararı veren hâkim veya mahkeme başkanı tarafından verilecek yedi günlük kesin süre içinde tamamlanması, aksi halde temyizden vazgeçmiş sayılacağı hususu temyiz edene yazılı olarak bildirilir. Verilen süre içinde harç ve giderler tamamlanmadığı takdirde, mahkeme kararın temyiz edilmemiş sayılmasına karar verir. Bu kararın da temyiz edilmesi halinde 432 nci maddenin son fıkrası hükmü kıyasen uygulanır."

Dosya içeriğine göre Mahkemece, muhtıra tebliğine rağmen temyiz gider avansının yatırılmadığı gerekçesiyle temyiz başvurusunun yapılmamış sayılmasına karar verilmiş ise de davacı vekiline gönderilen muhtırada 6100 ... Kanun'un geçici 3 üncü maddesi uyarınca uygulanmasına devam olunan 1086 ... Kanun'un 434 üncü maddesinde öngörülen yedi günlük süre yerine 6100 ... Kanun'un 344 üncü maddesinde öngörülen bir haftalık süre verildiği; ayrıca giderin mahkeme veya en yakın mahkemeler veznesine yatırılmasının istenmesi gerekirken "dosyaya yatırılması" gerektiği belirtilerek tereddüte yol açıldığı görülmekle; muhtıranın usulsüz olduğu kabul edilmelidir. Bu durumda temyiz başvurusunun yapılmamış sayılmasına ilişkin ek kararın hatalı olduğu anlaşılmakla; 24.11.2023 tarihli ek kararın bozularak ortadan kaldırılması gerekir.

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; ek kararın kaldırılmasına karar verildikten sonra; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı bünyesinde kapsam dışı personel olarak çalıştığını, davacının 406 ... Telgraf ve Telefon Kanunu'nun (406 ... Kanun) ek 29 uncu maddesi ve ilgili mevzuat ile taraflar arasında imzalanan ... sözleşmesi gereği kamu kurumuna nakil olduğunu, 2008 yılı Ağustos ayı itibarıyla en son 2010 yılındaki artış ile gösterge rakamının müdür ünvanına göre belirlenen katsayı ve memur aylıklarına uygulanan katsayı ile çarpımı sonucu düzenlenerek, elde edilen tutarlar ve takip eden aylarda da katsayı artışına uygun olarak davacının lehine uygulanmadığını, davalı ile davacı arasında imzalanan 2. Tip Sözleşme'nin 7 nci maddesi hükmü gereği, davacıya yapılacak zamların memurlara yapılan zamlar ile orantılı olması gerektiğini, ancak bu zamların aylık ücretine yansıtılmadığını, kamuya nakil tarihinde de davalı tarafından ücretinin eksik bildirilmesi nedeni ile çalışmakta olduğu Kurumdan da ücretlerinin eksik ödendiğini belirterek davacının davalı işyerinden geçiş yaparken ücret nakil bildiriminin 4046 ... Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun'un (4046 ... Kanun) 22 nci maddesi ve 406 ... Kanun'un ek 29 uncu maddesine uygun olarak yeniden tespitine, ödenmeyen ve Kurumun hatalı ücret nakil bildirimi nedeniyle hâlen çalıştığı Kurumda eksik ücret almasına sebep olduğu tutarların yıllar itibarıyla değişen ek ödeme ve denge tazminatlarının ve buna bağlı olarak değişen ücret tutarına uygulanan ikramiye tutarları farkının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; 375 ... Kanun Hükmünde Kararname'ye (375 ... KHK) eklenen ek 3 üncü maddenin kamu görevlilerine uygulanan genel nitelikli bir uygulama olmayıp ek ödemeden yararlanamayanlara ek ödeme yapılmasını içerdiğini, Yüksek Planlama Kurulunda 40+40 zammın ek 3 üncü madde çerçevesinde belirlendiğini, davacının ek ödemeden faydalanamayacağını, hâlen çalıştığı Kurumda emsallerinden oldukça fazla ücret aldığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 01.03.2018 tarihli ve 2017/108 Esas, 2018/97 Karar ... kararıyla; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 01.03.2018 tarihli ve 2017/108 Esas, 2018/97 Karar ... kararıyla; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 22. Hukuk Dairesinin 13.09.2018 tarihli ve 2018/11581 Esas, 2018/18885 Karar ... ilâmıyla; 375 ... KHK'nın ek 3 üncü maddesi uyarınca yapılan ek ödemelerin kamu personeli arasındaki ücret dengesizliğinin giderilmesi amacıyla madde kapsamında sayılan kamu idarelerindeki personel ile sınırlı olan ödeme olduğu, yapılan düzenlemenin kamu personeli arasındaki ücret adaletini sağlayama yönelik olduğu ve kamu personelinin tamamını kapsayan genel bir artış niteliğinde olmadığı, davacının davalı Şirkette nakle tâbi personel olarak çalıştığı dönemde kamuda çalışanlara yapılan zam oranında aylık ücretine zam yapılarak belirlenen ücrete göre nakil ilmühaberinde ücretin tespit edildiğinin sabit olduğu, davacıya nakle tâbi olarak çalıştığı dönemde 2. Tip Sözleşme uyarınca davalı işverence ikramiye ve ilave tediye ödemesi yapıldığı, bu ödemelerin davacının kamuya geçiş hakkını saklı tutarak imzaladığı sözleşme kapsamında kapsam dışı işçilik süresiyle sınırlı olduğu, Devlet Personel Başkanlığına bildirilen ücretine dâhil edilmesi yönünde bir düzenleme bulunmadığı, 4046 ... Kanun'un 22 nci maddesinin beşinci fıkrasının davacı hakkında uygulanamayacağı, buna göre Devlet Personel Başkanlığına bildirilen ücretine eklenmesinin mümkün olmadığı, bu itibarla davalı Şirkette çalışmakta iken 406 ... Kanun'un ek 29 uncu maddesi uyarınca diğer kamu kurum ve kuruluşlarına nakledilmek üzere Devlet Personel Başkanlığına bildirilen davacının dava konusu ek ödemeden yararlanamayacağı, sözleşme kapsamında ödenen ikramiye ve ilave tediye gibi ücretlerin nakil ilmühaberindeki ücrete eklenemeyeceği, nakil ilmühaberindeki ücretinin eksik belirtilmediği, hâl böyle olunca Mahkemece davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğu gerekçesiyle Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; bozma ilâmı doğrultusunda davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; bozma ilâmı doğrultusunda davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; davacının davalı bünyesinde kapsam dışı personel olarak çalıştığını, özelleştirme sonrasında özel hukuk hükümlerine tâbi anonim şirketi statüsü kazanan davalı Şirketin kamuya nakil hakkını saklı tutmak kaydıyla ... sözleşmesi imzalandığını, ilgili mevzuat ile taraflar arasında imzalanan ... sözleşmesi gereği kamu kurumuna nakil olduğunu, özelleştirme kapsamında bulunan kuruluşlarda çalışan sözleşmeli ve kapsam dışı personele ödenmesi gereken ücretlerin davacıya ödenmediğini, 2. Tip Sözleşme uyarınca yapılacak zamların memurlara yapılan zamlar ile orantılı olması gerekirken davacının ücretine yansıtılmadığını, davacının naklen atandığı tarihe kadar olan süredeki tüm ödemelerin davalı tarafından yapılması gerektiğini ileri sürerek temyiz başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, 399 ... Kanun Hükmünde Kararname'nin (399 ... KHK) Ek II. cetvelinde yer alan ve özelleştirme sonucu hissesi devredilen davalı Kurumda 2. Tip Sözleşme ile nakle tâbi olarak çalışan davacının, davalının özelleştirmeden önce tâbi olduğu ve özelleştirme ile bazı hükümleri değişen 406 ... Kanun'un ek 29 uncu maddesi kapsamındaki düzenleme ve sözleşmedeki hüküm sebebi ile 375 ... KHK'nın ek 3 üncü maddesi ve 399 ... KHK'nın Ek II. cetvelinde yer alan kurumlarda çalışan sözleşmeli personele yapılan artışlardan yararlanıp yararlanmayacağı, nakledilirken bu artışların ve ödenen ikramiye, ilave tediye gibi ücretler ile aylık ücretinin nakil ilmühaberindeki ücretinde dikkate alınıp alınmayacağına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 ... Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 ... Kanun'un 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası.

2. 406 ... Kanun'un ek 29 uncu maddesi,

3. 4046 ... Kanun'un 22 nci maddesinin beşinci fıkrası.

3. Değerlendirme

1. Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 ... Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 ... Kanun'un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

2. Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Mahkemece verilen 24.11.2023 tarihli ek kararın BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

19.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/3193, Karar No: 2011/7025, Tarih: 14.11.2011

**(Kapatılan)16. Hukuk Dairesi         2011/3193 E.  ,  2011/7025 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : .... İCRA MAHKEMESİ

Ticareti usulüne aykırı terk etmek suçundan sanıklar ... ve ...'nun İİK'nun 337/a maddesi uyarınca üç ay hapis cezasıyla cezalandırılmalarına karar verilmiş, hüküm yasal süresi içerisinde sanıklar müdafi tarafından temyiz edildiğinden, Yargıtay C.Başsavcılığının bozma istemli tebliğnamesiyle dosya Daireye gönderilmiş olmakla, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okunarak GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Mahkemenin 30/04/2010 tarihli kararının Anayasanın 40/2, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 34/2, 231/2, 232/6.maddelerine aykırı olarak yasa yolu süresi belirtilmediği, çıkarılan tebligatın da bu hususları içermediği gibi kararın Tebligat Kanununun 35.maddesine göre sanık ...'na tebliğinin usulsüz olması nedeniyle, sanık ... müdafiinin 21/7/2010 tarihli temyiz talebi süresinde kabul edilerek, mahkemenin temyiz isteminin reddi kararı kaldırılarak yapılan temyiz incelemesi sonunda;

İcra ve İflas Kanunu’nun 44. maddesinin 1. fıkrasında, “Ticareti terk eden bir tacir 15 gün içinde keyfiyeti kayıtlı bulunduğu ticaret siciline bildirmeye ve bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerini gösteren bir mal beyanında bulunmaya mecburdur. Keyfiyet ticaret sicil memurluğunca ticaret sicili ilanlarının yayınlandığı gazetede ve alacaklıların bulunduğu yerlerde de mutat ve münasip vasıtalarla ilan olunur. İlan masraflarını ödemeyen tacir beyanda bulunmamış sayılır.” Hükmü ile ticareti terk eden tacirin yapması gereken yükümlülüğü belirlenmiş, aynı Yasa’nın 337/a maddesinin birinci fıkrasında ise 44. maddedeki yükümlülüğe aykırı davranılması da, “Ticareti terk edenlerin cezası” başlığı altında, “44 üncü maddeye göre mal beyanında bulunmayan veya beyanında mevcudunu eksik gösteren veya aktifinde yer almış malı veya yerine kaim olan değerini haciz veya iflas sırasında göstermeyen veya beyanından sonra bu malları üzerinde tasarruf eden borçlu, bundan zarar gören alacaklının şikayeti üzerine, üç aydan bir yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Birinci fıkradaki fiillerin işlenmesinden alacaklının zarar görmediğini ispat eden borçluya ceza verilmez.” şeklinde düzenleme ile yaptırıma bağlanmıştır. Maddeden anlaşılacağı üzere ticareti terk suçunun oluşabilmesi için, ticareti terk eden tacirin onbeş gün içinde keyfiyeti kayıtlı bulunduğu ticaret sicil memurluğuna bildirmemesi ve bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerini gösteren bir mal beyanında bulunmaması gerekmektedir.

İcra ve İflas Kanunu’nun 44. maddesindeki mükellefiyet münhasıran tacirler için öngörülmüş olup, ticaret sicil memurluğuna kayıtlı gerçek kişilerin ve ticaret şirketlerinin tacir oldukları hususunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Uyuşmazlık, ticaret şirketlerinin ticareti terk edip edemeyeceklerine, eş anlatımla ticareti terk etmesi durumunda şirket yetkilisi/müdürünün İİK’nun 44. maddesindeki keyfiyeti kayıtlı olduğu ticaret sicili memurluğuna bildirme ve mal beyanında bulunma yükümlülüğü bulunup bulunmadığına yöneliktir.

6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 136. maddesinde ticaret şirketlerinin nev’ilerinin; kolektif, komandit, anonim, limited ve kooperatif şirketlerinden ibaret olduğu belirtilmiştir. Yukarıda sayılan ticaret şirketleri yönünden Türk Ticaret Kanunu’ndaki düzenleme incelendiğinde, bunlar için ‘ticareti terk’ değil, bunun yerine infisah ve tasfiyelerinin öngörüldüğü, diğer bir anlatımla Türk Ticaret Kanunu’nun 136. maddesinde sayılan şirketlerde ticareti terk değil, ortaklık ilişkisinin sona erdirildiği kabul edilmektedir.

Anılan şirketlerin her biri için infisah ve tasfiye yolu ayrı ayrı gösterilmiştir. ‘İnfisah’, ortaklıklar hukukunda iki manada kullanılmaktadır. Geniş manada; irade ve irade dışı fesih hallerini ve dar manada da; irade dışı yani kendiliğinden sona ermeyi ifade etmektedir. TTK'nun 439. maddesinde infisah eden şirketin tasfiyeye gireceği hükme bağlanmıştır. Tasfiye sürecinde ticaret şirketinin alacak ve borçları belirlenir, alacakları tahsil edilip, borçları ödendikten sonra varsa kalan mevcudu, esas mukavelede aksine bir hüküm olmadıkça, pay sahipleri arasında ödedikleri sermaye ve paylara bağlı olan imtiyaz hakları nispetinde dağıtılır, tasfiyenin sona ermesi üzerine şirkete ait ticaret unvanının sicilden terkini tasfiye memurları tarafından sicil memurluğundan talep olunur. İş bu talep üzerine terkin keyfiyeti tescil ve ilan olunmakla ticaret şirketinin tüzel kişiliği sona ermiş olur. Terkin işlemi için tasfiye bilançosu ile birlikte başvurulduğundan ve zaten tasfiye sonucu ticaret şirketinin herhangi bir mal varlığı da kalmadığından tasfiye memurunun ya da şirket yetkilisinin İİK’nun 44. maddesine göre mal beyanında da bulunması söz konusu olmayacaktır. Terkin işleminden sonra ticaret şirketinden alacağı bulunduğunu iddia eden bir alacaklı, bu alacağını ancak terkin edilen ticaret şirketini yasaya göre ihyasını sağlamak suretiyle tahsil edebilecektir.

Ticaret şirketlerinin vergi hukuku açısından mükellefiyetinin sona erdirilmesi de, Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre yapılması gereken işlemlere göre getirilen tasfiye ve iflasın sona erdiğinin tescil ve ilanına bağlıdır. Başka bir anlatımla, ticaret şirketinin işi bırakması ancak tüzel kişiliğinin ortadan kaldırılması ile mümkündür. Bu nedenle tüzel kişiliği sona erdirilmemiş bir ticaret şirketinin ticari işletmeyi kapattığından, dağıttığından (terk ettiğinden) söz edilemeyecektir. Nitekim Danıştay 4. Dairesinin 2004/602 -2021 sayılı kararında da tüzel kişiliği sona erdirilmemiş şirketin mükellefiyetinin sona erdirilemeyeceği belirtilmiştir.

Öte yandan, İcra ve İflas Kanunu’nun 44. maddesinin ikinci fıkrası, mal beyanının ticaret sicili gazetesinde ilan tarihinden itibaren bir sene içinde, ticareti terk eden tacir hakkında iflas yolu ile takip yapılabileceğini içermektedir. Buradaki tacirden maksat, gerçek kişi olan tacirlerdir. Yani, tüzel kişi tacirler (ticaret şirketleri) hakkında 44 üncü maddenin 2. fıkrasının uygulama kabiliyeti yoktur. Ticaret şirketleri, ticareti terk edince tasfiyeye gireceklerinden ve tasfiye sonunda şirketin ticaret sicilindeki kaydının silinmesinden sonra tüzel kişiliği son bulacağından, artık, ticaret şirketlerini sicilden silindikten sonra iflas yolu ile takip etmeye imkan yoktur. Esasen, ticaret şirketleri bakımından buna lüzum da yoktur. Zira, tasfiyede şirketin bütün malları tasfiye edilmiştir. (Prof. Dr. Baki KURU, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi Cilt XXVII, 1970, Sayı 1-2) Bu açıklama ile İİK’nun 44. maddesinin ikinci fıkrasındaki düzenlemenin, ticareti terk suçunun gerçek kişi tacirler için geçerli olduğunun, ticaret şirketleri yönünden geçerliliği bulunmadığının net olarak ifade edildiği anlaşılmaktadır.

Her ne kadar İİK'nun 44. maddesinin gerekçesinde, ticareti terk eden kötü niyetli borçluların işyerlerini terkederek ve ellerindeki mallarını başkalarına devrederek alacaklılarını zarara uğratmaları nedeniyle İİK'nun 337/a maddesindeki yaptırım düzenlendiği belirtilmekte ise de, ticaret şirketleri yönünden ticareti terk değil ortaklık ilişkisinin sona erdirilebileceğinden, buradaki borçlu ifadesiyle gerçek kişi tacirin kastedildiğinin kabulü zorunludur. Kaldı ki, Kanun’un 345. maddesi uyarınca sorumlu tutulması gereken ticaret şirketlerinin müdür/yetkilileri tarafından alacaklıları zarara uğratmaya yönelik eylemlerinin cezasız bırakılmadığı, nitekim Kanun’un 331, 333/a, 345/a maddelerinde gerekli yaptırımlar düzenlendiği gibi, unsurları bulunduğu takdirde 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda müeyyideye bağlanan hileli iflas veya dolandırıcılık suçlarından da cezalandırılabilmeleri mümkün olduğundan, diğer bir deyişle ticaret şirketlerinin müdür/yetkililerinin alacaklıyı zarara uğratan bu tür davranışlarının yaptırımsız kaldığından söz edilemeyecektir.

Bu açıklamalardan anlaşılacağı üzere, İİK’nun 337/a maddesinde yaptırıma bağlanan eylem, yalnızca ticareti terk keyfiyetinin ticaret sicili memurluğuna bildirilmemesi değil, bununla birlikte İİK’nun 44. maddesine uygun olarak bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerinin bulunduğu bir mal beyanında bulunulmamasıdır. Bu durumda, Türk Ticaret Kanunu’nun 136. maddesinde sayılan ticaret şirketlerinde ticaretin terki söz konusu olmayıp, ortaklık ilişkisinin sona erdirilmesi nedeniyle İcra ve İflas Kanunu’nun 44. maddesi ile getirilen mal beyanında bulunma yükümlülüğünün, gerçek kişi tacirlere yönelik olduğu, yukarıda sayılan ticaret şirketlerini kapsamadığı, eş anlatımla ticaret şirketlerinin müdür veya yetkililerinin İcra ve İflas Kanunu’nun 337/a maddesinde yaptırıma bağlanan ticareti terk suçunu işlemeleri yasal olarak mümkün olmadığı kabul edilmelidir. Hal böyle olunca sanığın beraati yerine mahkumiyetine karar verilmesi isabetsizdir.

Kabule göre de;

Sanığın sabıka kaydı getirtilip dosya içine konulmadan cezalandırılmasına karar verilmesi,

İsabetsiz olup, temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmekle hükmün istem gibi BOZULMASINA, 14.11.2011 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/8278, Karar No: 2018/13479, Tarih: 19.12.2018

**19. Ceza Dairesi         2018/8278 E.  ,  2018/13479 K.**

**"İçtihat Metni"**

İzin tecavüzü suçundan sanık ...’ın, 1632 sayılı Askeri Ceza Kanunu'nun ASCK'nun 66/1-b ve TCK'nun 62. maddeleri uyarınca on ay hapis cezası ile cezalandırılmasına; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 231. maddesine göre hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair Muharip Hava Kuvveti Komutanlığı Askeri Mahkemesinin 14 Temmuz 2014 tarihli, 2013/638 Esas, 2014/362 Karar sayılı kararı aleyhine Milli Savunma Bakanlığının 08.03.2017 tarihli, ...YRD.:51393309-9010- 1630-17/As. Adlt. ve Kan. Gn. Md. As. Adlt. Czev. ve Müt. D. Rap. Tet. ve İşl. Ş. (26.B-34-17) sayılı “Kanun Yararına Bozma istemi” konulu kanun yararına bozma istemini içeren yazısı ekindeki dava dosyası Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 03/12/2018 gün ve 2017/62153 sayılı ihbarnamesi ile Dairemize gönderilmekle okundu.

Anılan ihbarnamede;

“1. Muharip Hava Kuvveti Komutanlığı Askeri Mahkemesinin izin tecavüzü suçundan sanık P.Er ... hakkındaki 2013/638 Esas sayılı dava dosyası incelenmiştir.

2. Muharip Hava Kuvveti Komutanlığı Askeri Mahkemesinin 14 Temmuz 2014 tarihli, 2013/638, 2014/362 Esas ve Karar sayılı hükmü ile; sanığın 28.07.2010-24.08.2010 tarihleri arasında izin tecavüzü suçunu işlediği sabit görülerek, eylemine uyan ASCK'nun 66/1-b ve TCK'nun 62. maddeleri uyarınca on ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, CMK'nın 231'inci maddesi uyarınca işbu hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmiş; süresi içerisinde itiraz edilmeyen bu karar, 1 Ağustos 2014 tarihi itibariyle kesinleşmiştir.

3. 5271 sayılı CMK'nun 231/6. maddesinde "Hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilebilmesi için;

a) Sanığın daha önce kasıtlı bir suçtan mahkûm olmamış bulunması;

b) Mahkemece, sanığın kişilik özellikleri ile duruşmadaki tutum ve davranışları göz önünde bulundurularak yeniden suç işlemeyeceği hususunda kanaate varılması;

c) Suçun işlenmesi ile mağdurun veya kamunun uğradığı zararın, aynen iade, suçtan önceki hale getirme veya tazmin suretiyle tamamen giderilmesi, gerekir. (25.07.2010 tarih ve 27652 sayılı RG'de yayımlanarak yürürlüğe giren 22.07.2010 tarih ve 6008 sayılı Kanun'un 7'nci maddesi ile eklenen cümle) Sanığın kabul etmemesi halinde, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmez." hükmü, öngörülmüş olup; CMK'nun 231/6-c maddesi gereğince sanığın kabul etmemesi halinde hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilemeyecektir.