muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2018/8279, Karar No: 2018/13478, Tarih: 19.12.2018

**19. Ceza Dairesi         2018/8279 E.  ,  2018/13478 K.**

**"İçtihat Metni"**

Emre itaatsizlikte ısrar suçundan sanık ...’in, 1632 sayılı Askeri Ceza Kanunu'nun ASCK'nun 87/1. ve TCK'nun 62. maddeleri uyarınca yirmi beş gün hapis cezası ile cezalandırılmasına; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 231. maddesine göre hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair Muharip Hava Kuvveti Komutanlığı Askeri Mahkemesinin 10 Haziran 2014 tarihli ve 2013/755 Esas, 2014/322 Karar sayılı kararı aleyhine Milli Savunma Bakanlığının 08.03.2017 tarihli, ...YRD.: 51393309-9010-1623-17/As. Adlt. ve Kan. Gn. Md. As. Adlt. Czev. ve Müt. D. Rap. Tet. ve işl.Ş.(26.B-30-17) sayılı “Kanun Yararına Bozma istemi” konulu kanun yararına bozma istemini içeren yazısı ekindeki dava dosyası Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 03/12/2018 gün ve 2017/62151 sayılı ihbarnamesi ile Dairemize gönderilmekle okundu.

Anılan ihbarnamede;

“1. Muharip Hava Kuvveti Komutanlığı Askeri Mahkemesinin emre itaatsizlikte ısrar suçundan sanık istihkâm Er ... hakkındaki 2013/755 Esas sayılı kovuşturma dosyası incelenmiştir.

2. Muharip Hava Kuvveti Komutanlığı Askeri Mahkemesinin 10 Haziran 2014 tarihli ve 2013/755 Esas, 2014/322 Karar sayılı hükmü ile; sanığın, 06.02.2010 tarihinde işlediği müsnet suçtan mahkumiyetine ve hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, bu kararın taraflarca itiraz edilmemek suretiyle 15.07.2014 tarihinde kesinleştiği anlaşılmış olup sanığa; hakkında 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 231/5. maddesinde düzenlenen hükmün açıklanmasının geri bırakılması müessesesinin tatbikini isteyip istemediği hususu sorulmaksızın karar verildiği ve bu durumun, aynı Kanun'un 231/6-c bendine 22.07.2010 tarihli ve 6008 sayılı Kanunla eklenen cümlesine mutlak aykırılık teşkil ettiği anlaşıldığından, işbu kararın verilmesinde isabet görülmediği gerekçesiyle, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 309. maddesi uyarınca anılan kararın kanun yararına bozulması isteminde bulunulmakla gereği görüşülüp düşünüldü;

Yukarıda sözü edilen kanuni düzenlemeler karşısında Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma istemine dayanan ihbarname içeriği yerinde görüldüğünden, Muharip Hava Kuvveti Komutanlığı Askeri Mahkemesinin 10 Haziran 2014 tarihli ve 2013/755 Esas, 2014/322 Karar sayılı kararının CMK’nun 309/4-a maddesi uyarınca BOZULMASINA, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı CMK’nun 223. maddesinde tanımlanan ve davanın esasını çözen karar niteliğinde olmadığından müteakip işlemlerin mahallinde mahkemesince yerine getirilmesine, 19/12/2018 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/4091, Karar No: 2014/12008, Tarih: 12.06.2014

**6. Ceza Dairesi         2012/4091 E.  ,  2014/12008 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Dosya içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve Hakimin takdirine göre; suçun sanık tarafından işlendiğini kabulde ve nitelendirmede usul ve yasaya aykırılık bulunmadığından, diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

Ancak;

T.C. Anayasası'nın 90.maddesinin son fıkrası ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin ...c maddesi ışığında, 5271 sayılı CMK'nın 150, 234 ve 239.maddeleri ile 5320 sayılı Yasanın 13.maddesine dayanılarak hazırlanan, Ceza Muhakemesi Kanunu Gereğince Müdafi ve Vekillerin Görevlendirilmeleri ile Yapılacak Ödemelerin Usul ve Esaslarına İlişkin Yönetmeliğin 8. maddesi gereğince, sanık için baro tarafından görevlendirilen zorunlu savunmanın ücretinin sanıktan alınmasına hükmedilemeyeceği, bu ücretlerin Adalet Bakanlığı bütçesinde bu amaçla ayrılan ödenekten karşılanacağı gözetilmeden, yazılı şekilde zorunlu savunman ücretinin sanıktan alınmasına hükmedilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanık ... savunmanının temyiz itirazı bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenle BOZULMASINA, bozma nedeni yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi yollamasıyla 1412 sayılı CMUK'nın

322.maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak, hüküm fıkrasından, “yargılama giderlerine" ilişkin bölüm çıkartılarak yerine “Yargılama sırasında yapılan üç adet davetiye gideri 13.50-TL, posta gideri 3.85.TL olmak üzere toplam 17.35 TL olan mahkeme masrafının mahkum olan sanıktan tahsili ile hâzineye gelir kaydına” cümlesi eklenmek suretiyle, diğer yönleri usul ve yasaya uygun bulunan hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 12/06/2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/5810, Karar No: 2019/5971, Tarih: 06.11.2019

**20. Ceza Dairesi         2017/5810 E.  ,  2019/5971 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkeme : TEKİRDAĞ 2. Ağır Ceza Mahkemesi

Suç : Uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti yapma

Hüküm : Mahkûmiyet

Dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:

Yargılama sürecindeki işlemlerin kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eylemin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, eyleme uyan suç tipi ile yaptırımların aşağıda belirtilenler dışında doğru biçimde belirlendiği anlaşıldığından; yerinde görülmeyen diğer temyiz itirazlarının reddine, ancak;

1)Hükümden sonra 24.11.2015 tarih ve 29542 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Anayasa Mahkemesi'nin 08.10.2015 tarihli 2014/140 esas ve 2015/85 karar sayılı kararı ile 5237 sayılı TCK'nın 53. maddesinin bazı hükümlerinin iptal edilmesi nedeniyle, bu maddenin uygulanması açısından, sanığın durumunun yeniden belirlenmesinde zorunluluk bulunması,

2)İstanbul Kriminal Polis Laboratuvarı Müdürlüğü tarafından suç konusu uyuşturucu maddeden alınan şahit numunenin de müsaderesine karar verilmesi gerektiğinin gözetilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan, hükmün CMUK’nın 321. maddesi gereğince BOZULMASINA, ancak bu durumların yeniden duruşma yapılmaksızın aynı Kanunun 322. maddesi uyarınca düzeltilmesi mümkün bulunduğundan;

1)TCK'nın 53. maddesinin uygulanması ile ilgili bölümün hüküm fıkrasından çıkarılması ve yerine “Anayasa Mahkemesi'nin 08.10.2015 tarihli iptal kararından sonra oluşan durumuna göre, sanık hakkında TCK'nın 53. maddesinin 1 ve 2. fıkraları ile 3. fıkrasının birinci cümlesinin uygulanmasına” ibaresinin eklenmesi,

2)Hüküm fıkrasının müsadereye ilişkin kısmında yer alan "uyuşturucu maddelerin" ibaresinden sonra gelmek üzere "ve İstanbul Kriminal Polis Laboratuvarı Müdürlüğü tarafından suç konusu uyuşturucu maddeden alınan tanık numunenin" ibaresinin eklenmesi,

Suretiyle, hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 06.11.2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/5224, Karar No: 2006/7328, Tarih: 05.10.2006

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2006/5224 E.  ,  2006/7328 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde taşınmazdaki ortaklığın giderilmesi istenilmiştir. Mahkemece ortaklığın satış yolu ile giderilmesine karar verilmiş, hüküm bir kısım davalı vekili Av.... tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Bir kısım davalı vekili 14.2.2006 tarihinde tebliğ edilen kararı 3.3.2006 tarihinde temyiz etmektedir.

HUMK.nun 437. maddesine göre temyiz süresi geçmiş bulunduğundan 1.6.1990 gün ve 1989/3 Esas 1990/4 Karar sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca temyiz isteminin REDDİNE, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 5.10.2006 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/125, Karar No: 2019/5091, Tarih: 18.06.2019

**10. Hukuk Dairesi         2019/125 E.  ,  2019/5091 K.**

**"İçtihat Metni"**

KARAR

... adına Av. ... ile 1- ... adına Av. ... 2-Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı adına Av. ... arasındaki dava hakkında Ortaköy Asliye Hukuk (İş) Mahkemesinden verilen 06.06.2018 günlü ve 2016/544-2018/215 sayılı hükmün, davacı ve davalı köy Muhtarlığı tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

Davacının çalışmalarına ilişkin yoklama ve Kontrol memurınca yapılan denetim sonucu düzenlen rapor gereği, hizmet tespitine cetveline ilişkin dökümlerin dosyada bulunmadığı, davacıya ait hizmet döküm cetvelinin ilgili sigorta müdürlüğünden celbedilerek dosya içine konulduktan sonra gönderilmek üzere dosyanın mahalline GERİ ÇEVRİLMESİNE, temyiz itirazlarının noksanlıklar giderildikten sonra incelenmesine, 18.06.2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/4286, Karar No: 2015/257, Tarih: 15.01.2015

**14. Ceza Dairesi         2013/4286 E.  ,  2015/257 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma

HÜKÜM : Mahkûmiyet

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Delillerle iddia ve savunma, duruşma göz önünde tutularak tahlil ve takdir edilmiş sübutu kabul olunan fiilin unsurlarına uygun şekilde tavsif ve tatbikatı yapılmış bulunduğundan, sanık müdafiin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, 15.01.2015 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/230, Karar No: 2022/593, Tarih: 21.04.2022

**Hukuk Genel Kurulu         2020/230 E.  ,  2022/593 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

1. Taraflar arasındaki “işçilik alacağı” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, ... İş Mahkemesince verilen davanın kısmen kabulüne ilişkin karar taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 22. Hukuk Dairesince yapılan inceleme sonunda bozulmuş, Mahkemece Özel Daire bozma kararına karşı direnilmiştir.

2. Direnme kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

3. Hukuk Genel Kurulunca dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

I. YARGILAMA SÜRECİ

Davacı İstemi:

4. Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 01.09.2000 tarihinden iş sözleşmesinin davalı işverence feshedildiği 20.08.2013 tarihine kadar çalıştığını, 11.04.2013 tarihinde müşteri şantiyeleri ile şirket tesisi arasındaki mesafelerde müvekkilinin tespitine nazaran davalı şirket aleyhine farklılıklar bulunduğu gerekçesiyle savunmasının istendiğini, 15.04.2013 tarihinde savunmasını verdiğini, altı iş günlük süreden çok sonra iş sözleşmesinin feshedildiğini, davalı aleyhine açılan feshin geçersizliğinin tespiti ve işe iade davasında yapılan yargılama sonucunda fesih nedeninin “geçerli bir sebep sayılabileceği” gerekçesine yer verildiğini, temyiz isteminin reddine karar verilmesi sonucunda kararın kesinleştiğini, buna göre kıdem ve ihbar tazminatlarının ödenmesi gerektiğini, fazla çalışma ve ulusal bayram tatili ücreti alacaklarının da ödenmediğini ileri sürerek belirtilen işçilik alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabı:

5. Davalı vekili cevap dilekçesinde; alacakların zamanaşımına uğradığını, davacının görevini gereği gibi yerine getirmemesi nedeniyle defalarca uyarıldığını, buna rağmen müvekkilini zarara uğratacak eylemlerine devam ettiğini ve iş sözleşmesinin haklı nedenle feshedildiğini, işyerinde davacının iddia ettiği şekilde fazla çalışma yapılmadığı gibi fazla çalışma yapılması, hafta tatili ile ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışılması durumunda karşılığının bordrolara yansıtıldığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkeme Kararı:

6. ... İş Mahkemesinin 10.12.2015 tarihli ve 2014/1342 E., 2015/1324 K. sayılı kararı ile; feshin geçersizliğinin tespiti ve işe iade talebi ile açılan ... İş Mahkemesinin 2013/599 Esas sayılı dosyası içerisinde bulunan ve ayrıntılı verilerle düzenlenen zarar tespit çizelgesinde davacının davalı işverene 35.248,80TL zarar verdiği, bu zararın davacının 30 günlük ücretinden fazla olduğu, davanın reddine dair verilen kararın Yargıtay tarafından onandığı, iş sözleşmesi davalı işverence haklı nedenle feshedildiğinden davacının kıdem ve ihbar tazminatlarına hak kazanamadığı, tanık beyanlarına göre fazla çalışma yaptığı, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalıştığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Özel Daire Bozma Kararı:

Özel Daire Bozma Kararı:

7. ... İş Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

8. Yargıtay (Kapatılan) 22. Hukuk Dairesinin 13.03.2019 tarihli 2016/7677 E., 2019/5891 K. sayılı kararı ile; davalının tüm, davacının sair temyiz itirazlarının reddine karar verildikten sonra “…2-Davacının kıdem ve ihbar tazminatına hak kazanıp kazanmadığı taraflar arasında uyuşmazlık konusudur.

Somut olayda, davacı iş akdinin haksız feshedildiğini beyan ederek kıdem ve ihbar tazminatı talebinde bulunmuştur. Davalı, davacının iş sözleşmesinin 20.08.2013 tarihinde "...Şirketimizde görevli bulunduğunuz sırada daha önce yapmış olduğunuz şifahi uyarılarımız ile almış olduğunuz yazılı ihtarlara rağmen görev ve sorumluluk alanınızda bulunan müşteri şantiyeleri ile Şaşmaz tesisimiz arasında km mesafelerinin sistemde tanımlanmış mesafeleri ile fiili ölçümler sonucu elde edilen değerler arasında şirket aleyhine oluşan farklılıkların devam etmesi ve bu nedenle şirketin maddi kayba uğraması nedeniyle 4857 sayılı yasanın 25.Maddesi h ve ı fıkrası gereğince feshedilmiştir." şeklindeki fesih bildirimiyle haklı nedenle feshedildiğini savunmuştur.

Yapılan yargılama sonucunda Mahkeme gerekçesinde, ... İş Mahkemesi’nin 2013/599 esas sayılı dosyası içerisinde bulunan zarar tespit çizelgesinde, davacının davalı işverene 35.248,80 TL zarar verdiği, bu zararın davacının 30 günlük maaşından fazla olduğu, zarara davacının sebep olduğu, ... İş Mahkemesi’nin 29/05/2014 tarih 2013/599 esas 2014/407 karar sayılı dosyasında “... mesafeler uzadıkça şirketçe ödenen fiyat arttığı için bu durumun davalı şirketi maddi zarara soktuğunun kabulü gerektiği bu durum itibariyle de işveren tarafından yapılan feshin geçerli bir sebep sayılabileceği anlaşılmış olmakla subut bulmayan davasının reddine karar verilmesi uygun bulunmuştur” şeklinde karar verildiği, İş Mahkemesi’nce verilen iş bu kararın Yargıtay 22. Hukuk Dairesi’nin 15/09/2014 tarih 2014/18558 esas 2014/23809 karar sayılı ilamı ile onanarak kesinleştiğinin anlaşıldığı, bu durumda davacının sözleşmesinin 30 günlük maaşından fazla zarar vermesi sebebiyle işveren tarafından haklı nedenle feshedildiği kabul edilerek kıdem ve ihbar tazminatının reddine dair karar verildiği anlaşılmıştır.

Davacı tarafından işe iade istemiyle açılan ... İş Mahkemesi’nin 29/05/2014 tarih 2013/599 esas 2014/407 karar sayılı dosyasının incelenmesinde, Mahkemece, “ ... alınan 07/04/2014 tarihli bilirkişi kurulu raporuna göre de davacının davalı işyerinde yer tespit memuru olarak görev yapmakta iken davalı şirketin hazır beton tesislerinden satış yapılan tesislere olan mesafe ölçümlerini sisteme işlerken bazı tesislerde 2012 ve 2013 yıllarında toplam 22 mesafede şirket aleyhine 1-4 km. farklılıklar oluştuğunun tespit edildiği, her ne kadar bilirkişi raporuyla davacının kasıtlı ve bilinçli olarak mesafeyi fazla göstermediği belirtilmiş ise de, mesafeler uzadıkça şirketçe ödenen fiyat arttığı için bu durumun davalı şirketi maddi zarara soktuğunun kabulü gerektiği, bu durum itibariyle de işveren tarafından yapılan feshin geçerli bir sebep sayılabileceği anlaşılmış olmakla, sübut bulmayan davasının reddine” karar verildiği verilen kararın davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemizin 2014/18558 esas, 2014/23809 karar sayılı ilamıyla onanarak kesinleştiği anlaşılmıştır.

... İş Mahkemesi’nin 29/05/2014 tarih 2013/599 esas 2014/407 karar sayılı işe iade istemiyle açılan davada davacı işçinin iş akdinin geçerli sebeple feshedildiğinin değerlendirildiği ve verilen kararın Yargıtay incelemesinden geçerek kesinleştiği anlaşılmakla, Mahkemece davacının kıdem ve ihbar tazminatı taleplerinin kabulüne karar verilmesi gerekirken reddine karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir…” gerekçesiyle karar bozulmuştur.

Direnme Kararı:

9. ... İş Mahkemesinin 12.12.2019 tarihli ve 2019/308 E., 2019/750 K. sayılı kararı ile; somut olayda davalı işveren tarafından yapılan feshin geçerli bir fesih olduğu noktasında uyuşmazlık bulunmadığı, davacının hatalı ölçüm yapmasının ardından yazılı olarak uyarılmasına rağmen davalı işverenin yönetim hakkı kapsamında verilen talimatlara uymadığı, yapmakla ödevli bulunduğu görevleri hatırlatıldığı hâlde yapmamakta ısrar ettiği, davalı işvereni otuz günlük ücretinin tutarıyla ödeyemeyecek derecede hasara ve kayba uğrattığı, mesleğinde davacının kıdemindeki bir işçinin böyle bir hatayı yapmasının işini savsamasından kaynaklandığı, davranışının haklı fesih nedeni oluşturacak ağırlıkta olduğu gerekçesiyle direnme kararı verilmiştir.

Direnme Kararının Temyizi:

10. Direnme kararı süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

II. UYUŞMAZLIK

11. Direnme yolu ile Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık, davacı işçi tarafından davalı aleyhine açılan feshin geçersizliğinin tespiti ve işe iade davasında feshin geçerli nedene dayandığına dair kararın Yargıtay tarafından onanmak suretiyle kesinleştiği dikkate alındığında, işçilik alacaklarının talep edildiği eldeki davada mahkemenin iş sözleşmesinin davalı işverence haklı nedenle feshedildiğine dair kabulünün yerinde olup olmadığı; buradan varılacak sonuca göre davacının kıdem ve ihbar tazminatlarına hak kazanıp kazanamayacağı noktasında toplanmaktadır

III. GEREKÇE

III. GEREKÇE

12. Fesih, iş sözleşmesini sona erdiren en önemli sebeplerden biri olup sürekli (belirli ya da belirsiz süreli) bir iş sözleşmesini derhâl veya belirli bir sürenin geçmesi ile sona erdiren, tek taraflı ve karşı tarafa ulaşması gerekli bozucu yenilik doğuran bir haktır. Bu özelliği nedeniyle fesih karşı tarafa ulaştığı andan itibaren hüküm ve sonuçlarını doğuran, karşı tarafın kabulünü gerektirmeyen bir irade açıklamasıdır (Senyen Kaplan, E. Tuncay: Belirli Süreli İş Sözleşmesinin Haksız Feshinin Hüküm ve Sonuçları, Sicil İş Hukuku Dergisi, Yıl 2016, Sayı:36, s. 23).

13. 4857 sayılı İş Kanunu’nun (4857 sayılı Kanun/İş Kanunu) 18. maddesinin 1. fıkrasında belirsiz süreli iş sözleşmesinin süreli feshinde işverenin geçerli bir nedene dayanması gerektiği öngörülmüş ve bu nedenlerin neler olduğu açıklanmıştır. Anılan düzenlemeye göre işveren, işçinin yeterliliğinden veya davranışlarından ya da işletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan geçerli bir sebebe dayanmak zorundadır.

14. Diğer taraftan, iş sözleşmesi işçi ile işveren arasında kurulan ve her iki tarafa borç yükleyen bir sözleşme olup işçi ile işveren arasında karşılıklı güvene dayanan kişisel ve sürekli bir ilişki yaratması nedeniyle sözleşmenin taraflarından birinin davranışları ile bu güveni sarsması hâlinde güveni sarsılan tarafın objektif iyi niyet kurallarına göre artık bu ilişkiyi sürdürmesinin kendisinden beklenemeyeceği durumlarda iş sözleşmesi ile bağlı kalamayacağı gerçeğinden hareket eden kanun koyucu yaptığı düzenleme ile taraflara iş sözleşmesini haklı nedenle tazminatsız fesih hakkı tanımıştır.

15. Hukukumuzda "olağanüstü fesih", "bildirimsiz fesih", "süresiz fesih", "önelsiz fesih", "derhal fesih", "muhik sebeple fesih" gibi terimlerle ifade edilen haklı nedenle fesih, Türk Borçlar Kanunu’nun 435., 4857 sayılı İş Kanunu’nun 24. ve 25., 854 sayılı Deniz İş Kanunu’nun 14., 16.; 5953 sayılı Basın İş Kanunu’nun 11. maddelerinde düzenlenmiş bulunmaktadır.

16. Bir tarafın, kanunla tanınan haklı nedenle fesih sebeplerine dayanarak, karşı tarafa yöneltilmesi gereken irade beyanıyla iş sözleşmesine, geçmişe etkili olmaksızın derhal son vermesi, haklı nedenle fesih olarak tanımlanmaktadır (Mollamahmutoğlu, Hamdi/Astarlı, Muhittin /Baysal, Ulaş:İş Hukuku, 7. Baskı, ... 2022, s. 799).

17. İş sözleşmesinin işveren tarafından tazminatsız feshedilebilmesi için feshe konu eylemin İş Kanunu’nun 25. maddesinin 2. fıkrasında tadadî olarak sayılan ahlâk ve iyi niyet kurallarına uymayan hâller ve benzerleri içerisinde yer almış olması gerekmektedir.

17. İş sözleşmesinin işveren tarafından tazminatsız feshedilebilmesi için feshe konu eylemin İş Kanunu’nun 25. maddesinin 2. fıkrasında tadadî olarak sayılan ahlâk ve iyi niyet kurallarına uymayan hâller ve benzerleri içerisinde yer almış olması gerekmektedir.

18. 4857 sayılı İş Kanunu’nun “Fesih bildirimine itiraz ve usulü” başlıklı 20. maddesinin 1. fıkrasının ilk cümlesinin 25.10.2017 tarihli ve 30221 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 7036 sayılı Kanun ile değiştirilmeden önceki dava tarihinde yürürlükte olan metninde; “İş sözleşmesi feshedilen işçi, fesih bildiriminde sebep gösterilmediği veya gösterilen sebebin geçerli bir sebep olmadığı iddiası ile fesih bildiriminin tebliği tarihinden itibaren bir ay içinde iş mahkemesinde dava açabilir.” hükmü yer almaktadır.

19. Belirtmek gerekir ki, işçi tarafından İş Kanunu’nun 20. maddesine dayanılarak açılan davanın konusu işverence yapılmış olan feshin geçersizliğinin tespitidir. Uygulamada bu davalar “işe iade davası” olarak adlandırılmaktaysa da davanın konusu işverence yapılan feshin yasaya uygun bulunup bulunmadığının tespitidir (Süzek, Süzek:İş Hukuku, 19. Baskı, İstanbul 2020, s. 617).

20. Feshin geçersizliğinin tespiti davasında işverenin haklı neden savunmasına rağmen yapılan yargılama sonucunda feshin geçerli nedene dayandığı kesin olarak saptanmışsa, işçi açısından kıdem ve ihbar tazminatları yönünden önemli bir ispat sorunu aşılmış olacaktır. İşçi tarafından açılacak kıdem ve ihbar tazminatlarının talep edildiği davada, feshin geçersizliğinin tespiti davasında feshin geçerli nedene dayandığı yönünde verilen karar, her iki davada taraflar aynı olsa dahi dava türünün farklılığı sebebiyle kesin hüküm teşkil etmese de unsur etkisi nedeni ile kuvvetli delil olarak kabul edilmeli ve bu yönü ile de kıdem ve ihbar tazminatlarının kabulü yönünde bağlayıcı olduğu değerlendirilmelidir.

21. Somut olayda, davalı işverence iş sözleşmesinin 4857 sayılı İş Kanunu’nun 25. maddesinin (II) numaralı bendinin (h) ve (ı) alt bentleri uyarınca feshedilmesi üzerine davacı işçi tarafından feshin geçersizliğinin tespiti ve işe iade talebiyle açılan davada yapılan yargılama sonucunda ... İş Mahkemesinin 29.05.2014 tarihli ve 2013/599 E., 2014/407 K. sayılı kararında işveren tarafından yapılan feshin geçerli bir sebep sayılabileceği gerekçesiyle davanın reddine dair verilen kararın davacı vekili tarafından temyizi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 22. Hukuk Dairesince 15.09.2014 tarihli ve 2014/18558 E., 2014/23809 K. sayılı kararı ile usul ve yasaya uygun olan hükmün onanmasına karar verilmiştir.

22. Eldeki davada davacı vekili, feshin geçerli nedene dayandığının kesinleştiğinden bahisle kıdem ve ihbar tazminatlarına hak kazandığını belirterek anılan alacaklarının davalıdan tahsilini talep etmekte; davalı işveren ise feshin haklı nedene dayandığını ileri sürerek davanın reddini savunmaktadır.