muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2012/18709, Karar No: 2012/21077, Tarih: 05.10.2012

**(Kapatılan)22. Hukuk Dairesi         2012/18709 E.  ,  2012/21077 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA : Davacı, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, fazla mesai ücreti, yıllık izin ücreti, bayram-resmi tatil ücreti, haftasonu çalışma ücreti, kötüniyet tazminatı ve ücret alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Taraflar arasında, değişen alt işverenler arasındaki hukuki ilişkinin tesbiti ve bunun işçinin işçilik haklarına etkileri konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

İşyerinin tamamının veya bir bölümünün hukuki bir işleme Dayalı olarak başka birine devri, işyeri devri olarak tanımlanabilir. 4857 sayılı Kanun'un 6. maddesinde, işyerinin bir bütün olarak veya bir bölümünün hukuki bir işleme dayalı olarak başkasına devri halinde mevcut iş sözleşmelerinin devralana geçeceği düzenlenmiştir. Bu anlatıma göre, alt işverence asıl işverenden alınan iş kapsamında faaliyetini yürüttüğü işyerinin tamamen başka bir işverene devri 4857 sayılı Kanun'un 6. maddesi kapsamında işyeri devri niteliğindedir.

İşçinin asıl işverenden alınan iş kapsamında ve değişen alt işverenlere ait işyerinde ara vermeden çalışması halinde işyeri devri kurallarına göre çözüme gidilmesi yerinde olur. Bu durumda değişen alt işverenler, işçinin iş sözleşmesini ve doğmuş bulunan işçilik haklarını devralmış sayılır. İş sözleşmesinin tarafı olan işçi ya da alt işveren tarafından bir fesih bildirimi yapılmadığı sürece iş sözleşmeleri değişen alt işverenle devam edeceğinden, işyerinde çalışması devam eden işçinin feshe bağlı haklar olan ihbar ve kıdem tazminatı ile izin ücreti talep koşulları gerçekleşmiş sayılmaz. Buna karşın iş sözleşmesinin feshi yönünde bir irade açıklamasının kanıtlanması durumunda iş sözleşmesi bildirimin karşı tarafa ulaşması ile sona ereceğinden, işçinin daha sonraki çalışmaları yeni bir iş sözleşmesi niteliğindedir. Bu ihtimalde feshe bağlı hakların talep koşulları gerçekleşeceğinden, feshin niteliğine göre hak kazanma durumunun incelenmesi gerekir.

Genel olarak yapılan bu açıklamaların ardından İş Hukukunda işyeri devrinin işçilik alacaklarına etkileri üzerinde ayrıca durulmalıdır. İşyeri devri halinde kıdem tazminatı bakımından devreden işveren kendi dönemi ve devir tarihindeki son ücreti ile sınırlı olmak üzere sorumludur. 1475 sayılı Kanun'un 14/2. maddesinde devreden işverenin sorumluluğu bakımından bir süre öngörülmediğinden, 4857 sayılı Kanun'un 6. maddesinde sözü edilen devreden işveren için iki yıllık süre sınırlaması, kıdem tazminatı bakımından söz konusu olmaz. O halde kıdem tazminatı işyeri devri öncesi ve sonrasında geçen sürenin tamamı için hesaplanmalı, ancak devreden işveren veya işverenler bakımından kendi dönemleri ve devir tarihindeki ücret ile sınırlı sorumluluk belirlenmelidir.

Feshe bağlı diğer haklar olan ihbar tazminatı ve kullanılmayan izin ücretlerinden sorumluluk ise son işverene ait olmakla devreden işverenin bu işçilik alacaklarından sorumluluğu bulunmamaktadır. Devralan işveren ihbar tazminatı ile kullandırılmayan izin ücretlerinden tek başına sorumludur.

İşyerinin devredildiği tarihe kadar doğmuş bulunan ücret, fazla çalışma, hafta tatili çalışması, bayram ve genel tatil ücretlerinden 4857 sayılı Kanun'un 6. maddesi uyarınca devreden işveren ile devralan işveren müştereken müteselsilen sorumlu olup, devreden açısından bu süre devir tarihinden itibaren iki yıl süreyle sınırlıdır. Devir tarihinden sonraki çalışmalar sebebiyle doğan sözü edilen işçilik alacakları sebebiyle devreden işverenin sorumluluğunun olmadığı açıktır. Bu bakımdan devirden sonraya ait ücret, fazla çalışma, hafta tatili çalışması, bayram ve genel tatil ücreti gibi işçilik alacaklarından devralan işveren tek başına sorumludur.

Somut olayda, davacının iş sözleşmesinin davalı alt işverenin ihale süresinin bitiminde feshedildiğine ilişkin yazılı bir bildirim bulunmamaktadır. Davalı vekili cevap dilekçesinde, ihalenin başka bir şirkete verilmesi üzerine 31.07.2008 tarihinde davacının müvekkili şirketten ayrıldığını, davacının müvekkili şirketten sonra çalıştığı şirket ile müvekkili şirket arasında bağlantının olmadığını belirtmiştir. Davacı işçinin SGK hizmet cetvelinden, 31.07.2008 tarihinde davalıya ait işyerinden çıkışının verildiği, 01.08.2008 tarihinde dava dışı ... sicil numaralı ... Güvenlik Hizm. Ltd. Şti. işyerinde çalışmaya başladığı görülmektedir. Ancak, dosya içeriğinden davalı alt işverenin işyerinde kaç işçi çalıştığı, bu işçilerin kaçının yeni alt işverende (... Güvenlik Hizm. Ltd. Şti. işyerinde) çalışmaya devam ettiği anlaşılamamaktadır. Bu durumda, hizmet alımı sözleşmelerinin ve eki belgelerin de celp edilerek, davalı alt işveren işyerinde kaç işçi çalıştığı, bu işçilerden çoğunluğun yeni alt işveren nezdinde çalışmaya başlayıp başlamadığı araştırılarak, işyeri devri olup olmadığı tespit edilmeli ve sonucuna göre yukarıdaki açıklamalar da dikkate alınarak karar verilmelidir. Mahkemece, eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, 05.10.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/2670, Karar No: 2015/4225, Tarih: 17.09.2015

**23. Ceza Dairesi         2015/2670 E.  ,  2015/4225 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Mahkemesi

SUÇ : Güveni kötüye kullanma

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Sanığın katılanlara ait işyerinde işçi olarak çalıştığı ve katılanlara verilmek üzere tanık ...'den teslim aldığı 1.500 TL'yi katılanlara vermeyip uhdesine geçirmek suretiyle güveni kötüye kullanılması suçunu işlediğinin iddia olunduğu olayda;

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanığın yerinde görülmeyen diğer temyiz itirazlarının reddine, ancak;

a- Katılanlara ait işyerinde çalışan sanıkla katılanlar arasında hizmet ilişkisi kurulduğu dikkate alınarak, eylemin, TCK’nın 155/2. maddesinde düzenlenen “hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma” suçunu oluşturacağından sanığın TCK'nın 155/2. maddesi uyarınca cezalandırılması gerekirken suç vasfında ve değerlendirmede yanılğıya düşülerek TCK'nın 155/1. maddesi uyarınca cezalandırılmasına karar verilmesi,

b- Kabül ve uygulamaya göre de;

Yargıtay Ceza Genel Kurulun'un 19.06.2007 tarih ve 2007/10-108 E., 2007/152 K. sayılı ilamında da belirtildiği gibi kanun koyucunun ayrıca adli para cezası öngördüğü suçlarda, hapis cezasının alt sınırdan tayini halinde mutlak surette adli para cezasının da alt sınırdan tayini gerektiği yönünde bir zorunluluk bulunmamasına rağmen, yeterli ve yasal gerekçe gösterilmeksizin adli para cezasının alt sınırın üzerinde tayin edilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün bu nedenlerle, 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, aynı Kanun'un 326/son madde hükmü uyarınca ceza miktarı itibariyle sanığın kazanılmış haklarının saklı tutulmasına, 17/09/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/4125, Karar No: 2016/2201, Tarih: 24.02.2016

**17. Hukuk Dairesi         2014/4125 E.  ,  2016/2201 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

(Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla)

DAVACILAR : 1-...

2-...

3-...

4-...

DAVALILAR : 1-

2-... A.Ş.

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı ... A.Ş vekili ile davalı ... ....A.Ş vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, müvekkillerinin murisinin davalılardan ... A.Ş.'den 2009, 2010 ve 2011 yıllarında kredi çektiğini ve bu kredilerden dolayı diğer davalı ... ....Ş.’den hayat sigortası yaptırdığını, murisin 2009 yılında çektiği krediyi ödemesi üzerine davalı bankanın bu krediye yönelik hayat sigortasını kapattırması gerekirken yanlış bildirimleri nedeniyle 2010 yılında çekilen konut kredisine yönelik hayat sigortasını iptal ettirdiğini belirtip, murislerinin ölümü nedeniyle müvekkillerinin kredi borçlarından dolayı borçlu olmadıklarının tespiti ile 2010 yılında çekilen 50.000,00 TL'lik konut kredisinin bu krediye yönelik hayat sigortasını kusurlu olarak iptal ettiren davalı banka tarafından karşılanması ile anılan krediye ilişkin yapılan ödemelerin davalı banka tarafından müvekkillerine geri ödenmesine, 2011 yılında çekilen 25.000,00 TL’lik ihtiyaç kredisinin ise hayat sigortasını düzenleyen davalı ... şirketi tarafından karşılanmasına ve bu kredi için yapılan ödemelerin ise davalı ... şirketi tarafından müvekkillerine geri ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... A.Ş. vekili, husumet itirazında bulunarak, kullanılan kredi açısından müvekkilinin hayat sigortası yapma yükümlülüğünün olmadığını bildirip, davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... ... A.Ş. vekili, sigortalının ölümüne sebebiyet olan hastalığın poliçe düzenlenmeden önce teşhis edildiği halde poliçenin düzenlenmesi sırasında bildirilmemesi nedeniyle beyan yükümlülüğünün kasıtlı olarak ihlal edildiğini bildirerek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... A.Ş. vekili, husumet itirazında bulunarak, kullanılan kredi açısından müvekkilinin hayat sigortası yapma yükümlülüğünün olmadığını bildirip, davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... ... A.Ş. vekili, sigortalının ölümüne sebebiyet olan hastalığın poliçe düzenlenmeden önce teşhis edildiği halde poliçenin düzenlenmesi sırasında bildirilmemesi nedeniyle beyan yükümlülüğünün kasıtlı olarak ihlal edildiğini bildirerek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece toplanan delillere ve tüm dosya kapsamına göre; davanın kısmen kabulü ile 2010 yılında kullanılan kredi nedeniyle düzenlenen hayat sigortası poliçesindeki 50.000,00 TL vefat tazminatının anılan kredi borcuna mahsuben davalı ... A.Ş. tarafından ödenmesine, önceki ödemelerle birlikte yapılacak vefat tazminatı ödemesinin dava tarihinden itibaren kredi sebebiyle ödenmesi gereken toplam borç miktarını aşması halinde aşan kısmın miras payları oranında davacılara ödenmesine, 2011 yılında kullanılan kredi nedeniyle düzenlenen hayat sigortası poliçesindeki 25.000,00 TL vefat tazminatının anılan kredi borcuna mahsuben davalı ...... A.Ş. tarafından ödenmesine, önceki ödemelerle birlikte yapılacak vefat tazminatı ödemesinin dava tarihinden itibaren kredi sebebiyle ödenmesi gereken toplam borç miktarını aşması halinde aşan kısmın miras payları oranında davacılara ödenmesine karar verilmiş; hüküm, davalı ... A.Ş. vekili ile davalı ... ....A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Davalı ... A.Ş. vekilinin temyiz isteminin incelenmesinde;

Dosya içerisindeki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere ve davalı bankanın 02.03.2012 günlü kendi yazısına göre geçerli olan 07.06.2010 günlü kredi sözleşmesiyle ilgili hayat sigortası poliçesinin bankanın ihmali ile iptal edilmiş olmasına göre davalı ... A.Ş. vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Davalı ...... A.Ş. vekilinin temyizine gelince;

Dosya içerisindeki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere göre davalı ... ...A.Ş. vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

3-Dava hayat sigorta poliçesinden kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.

Davacılar murisinin 13.01.2011 tarihinde tüketici kredisi aldığı, aynı tarihte krediye bağlı hayat sigortası poliçesi düzenlendiği, poliçenin eki olan ve sigortalının

Dosya içerisindeki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere göre davalı ... ...A.Ş. vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

3-Dava hayat sigorta poliçesinden kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.

Davacılar murisinin 13.01.2011 tarihinde tüketici kredisi aldığı, aynı tarihte krediye bağlı hayat sigortası poliçesi düzenlendiği, poliçenin eki olan ve sigortalının

imzasını taşıyan form bilgilerine göre herhangi bir hastalığının bulunmadığı belirtilmekte ise de sigortalının sözleşmenin yapıldığı anda kanser hastası olduğu ve bu hastalığın 16.08.2010 hastalık tanısı raporu ile tespit edilmiş bulunması ve sigortalının ölüm sebebi ile bu hastalık arasında illiyet bağının olduğu 19.12.2012 günlü Adli Tıp Kurumu raporu ile belli olmasına göre sigortalının 13.01.2011 günlü hayat sigorta poliçesi için sağlığına ilişkin sorulara doğru bilgi vermeyerek sağlığına ilişkin beyan yükümlülüğünü kasıtlı olarak ihlal ettiği anlaşıldığından davalı ... şirketi hakkındaki davanın reddi yerine yazılı biçimde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı .... A.Ş vekilinin tüm temyiz itirazlarının, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı ... ... A.Ş. vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE, (3) nolu bentte açıklanan nedenle davalı ... ... A.Ş. vekilinin temyiz itirazının kabulü ile hükmün anılan davalı yararına BOZULMASINA, aşağıda yazılı 25,20 TL onama harcının temyiz eden davalı ... A.Ş'ne iadesi ile 19.12.2005 gün ve 5411 Sayılı Bankacılık Kanunu'nun 140.maddesi gereğince davalı ... A.Ş'den harç alınmamasına, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalı ... ... A.Ş'ye geri verilmesine 24.2.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.

.
Yargıtay — Esas No: 2009/6374, Karar No: 2010/2956, Tarih: 12.05.2010

**7. Hukuk Dairesi         2009/6374 E.  ,  2010/2956 K.**

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay'ca incelenmesi davalı hazine tarafından istenilmekle, temyiz isteminin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi. Gereği görüşüldü:

Kadastro sırasında 114 ada 1 parsel sayılı 1262992,37 m² yüzölçümündeki taşınmaz tapu kaydına ve mahkeme hükmüne dayanılarak mera niteliğiyle sınırlandırılmıştır. Davacı ... miras yoluyla gelen hakka, paylaşmaya ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak taşınmazın belirli bölümüne yönelik olarak dava açmıştır. Mahkemece davanın kabulüne, dava konusu taşınmazın uzman bilirkişi tarafından düzenlenen 03.06.2009 havale tarihli rapor ve eki haritasında (A) harfi ile gösterilen 9444,16 m² yüzölçümündeki taşınmaz bölümünün davacı ... adına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı hazine tarafından temyiz edilmiştir.

Dava konusu taşınmaz bölümünün kamu malı niteliğinde mera olmadığı, zilyet davacı ... yararına kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği yoluyla taşınmaz edinme koşullarının gerçekleştiği gerekçe gösterilerek hüküm kurulmuştur. Nevarki; mera araştırması usulüne uygun yapılmamıştır. Bir yerin mera olup olmadığı öncelikle taşınmazın bulunduğu çalışma alanında tahsisli mera olup olmadığının ilgili merciilerden sorulup saptanması, mera tahsis kaydı var ise mera tahsis kaydı ve dayanağı belgelerin getirtilip uygulanması, dava konusu taşınmazın mera tahsis kaydı kapsamında kalıp kalmadığının belirlenmesi, mera tahsis kaydı yok ise, davada yararı olmayan komşu köyler halkından seçilecek yerel bilirkişi aracılığı ile dava konusu taşınmazın mera olup olmadığının sorulup saptanması, bilirkişi sözleri yeterli görülmediği takdirde tarafların aynı usulle gösterecekleri tanıklarının taşınmazın başında dinlenilmesi, bilirkişi, tanık sözlerinin değerlendirilmesinde komşu parsellerin tutanak örneği ve dayanağı belgelerden yararlanılması, gerektiğinde uzman bilirkişiye başvurulması ve tutanak bilirkişilerinin dinlenilmesi, böylece mera olup olmadığının belirlenmesi gerekir. Mahkemece açıklanan biçimde araştırma yapılmamıştır.

Öte yandan tespitte esas alınan Temmuz 1290 tarih 104 ve 105 sayılı, 29.12.1949 tarih 5 ve 25 sayılı, 20.09.1955 tarih 3 sayılı tapu kayıtları ilk oluştuğu günden itibaren tüm tedavülleri ile birlikte Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü ve Tapu Sicil Müdürlüğünden getirtilmeli, dayanılan kaydın dava dışı başka taşınmazlara revizyon görüp görmediği, Tapu Sicil Müdürlüğü ve Kadastro Müdürlüğünden sorulup saptanmalı, revizyon görmüş ise dava konusu taşınmaz ile revizyon gördüğü dava dışı taşınmazlara komşu taşınmazları da bir arada gösterecek şekilde geniş kapsamlı birleşik harita ile komşu taşınmazların tespit tutanakları varsa dayanakları kayıtlar Kadastro Müdürlüğü ve Tapu Sicil Müdürlüğünden getirtilmeli, yöreyi iyi bilen davada yararı olmayan komşu köyler halkından seçilecek yerel bilirkişiler ve uzman bilirkişi hazır olduğu halde taşınmaz başında yeniden keşif yapılmalı, yerel bilirkişi yardımı, uzman bilirkişi eliyle tespitte esas alınan tapu kayıtları ile Tortum Asliye Hukuk Mahkemesinin 14.10.1997 tarih 1995/128-94 EK sayılı ilamı ve dayanağı harita yöntemine uygun şekilde yerine uygulanmalı, uygulamada kadastro paftasının ölçeği ile tutunulan tapu kaydının dayanağı haritanın ölçeği eşitlenip çakıştırılmak suretiyle yerine uygulanmalı, arz üzerindeki doğal yada yapay sınır yerleri ile haritalarda tarif edilen belli poligon ve röper noktalardan yararlanılmalı, uzman bilirkişiden keşfi izlemeye, bilirkişi sözlerini denetlemeye imkan verecek şekilde ayrıntılı, gerekçeli rapor alınmalı, hükme dayanak yapılan keşifte dinlenen bilirkişi ve tanıkların sözleri ile tespit tutanağı bilirkişilerinin beyanları arasındaki aykırılık giderilmeli, bundan sonra taşınmazın bütününün mera olduğu, davaya konu edilen taşınmaz bölümünün dört tarafının mera ile çevrili olması nedeniyle mera bütünlüğünün bozulabileceği gözönünde bulundurularak toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilmeli, taşınmazın mera olduğu sonucuna varıldığı takdirde 3402 sayılı Kadastro Kanununun 16/B maddesi hükmünce sınırlandırılmasına karar verilmeli, aksi halde zilyetlik delilleri birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir hüküm kurulmalıdır.

Mahkemece böylesine bir araştırma yapılmaksızın eksik araştırma ve soruşturma ile hüküm verilmesi isabetsiz olduğu gibi kabule göre de; taşınmazın belirli bölümü hakkında kabul kararı verilmiş olmasına rağmen geriye kalan taşınmaz bölümü hakkında hüküm verilmemiş olması dahi isabetsiz, davalı hazinenin temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün BOZULMASINA, 12.05.2010 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/13011, Karar No: 2014/2960, Tarih: 10.03.2014

**14. Ceza Dairesi         2012/13011 E.  ,  2014/2960 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Fuhuş, kasten yaralama

HÜKÜM : Mahkûmiyet

Mahalli mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Delilerle iddia ve savunma, duruşma göz önünde tutularak tahlil ve takdir edilmiş sübutu kabul olunan fiillerin unsurlarına uygun şekilde tavsif ve tatbikatı yapılmış bulunduğundan, sanığın yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükümlerin ONANMASINA, 10.03.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/9420, Karar No: 2011/5767, Tarih: 17.10.2011

**(Kapatılan)16. Hukuk Dairesi         2010/9420 E.  ,  2011/5767 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İCRA MAHKEMESİ

Ticareti usulüne aykırı terk etmek suçundan sanık ...'ın beraatine karar verilmiş, hüküm yasal süresi içerisinde şikayetçi vekili tarafından temyiz edildiğinden Yargıtay C.Başsavcılığının bozma istemli tebliğnamesiyle dosya Daireye gönderilmiş olmakla, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okunarak GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

İcra ve İflas Kanunu’nun 44. maddesinin 1. fıkrasında, “Ticareti terk eden bir tacir 15 gün içinde keyfiyeti kayıtlı bulunduğu ticaret siciline bildirmeye ve bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerini gösteren bir mal beyanında bulunmaya mecburdur. Keyfiyet ticaret sicil memurluğunca ticaret sicili ilanlarının yayınlandığı gazetede ve alacaklıların bulunduğu yerlerde de mutat ve münasip vasıtalarla ilan olunur. İlan masraflarını ödemeyen tacir beyanda bulunmamış sayılır.” Hükmü ile ticareti terk eden tacirin yapması gereken yükümlülüğü belirlenmiş, aynı Yasa’nın 337/a maddesinin birinci fıkrasında ise 44. maddedeki yükümlülüğe aykırı davranılması da, “Ticareti terk edenlerin cezası” başlığı altında, “44 üncü maddeye göre mal beyanında bulunmayan veya beyanında mevcudunu eksik gösteren veya aktifinde yer almış malı veya yerine kaim olan değerini haciz veya iflas sırasında göstermeyen veya beyanından sonra bu malları üzerinde tasarruf eden borçlu, bundan zarar gören alacaklının şikayeti üzerine, üç aydan bir yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Birinci fıkradaki fiillerin işlenmesinden alacaklının zarar görmediğini ispat eden borçluya ceza verilmez.” şeklinde düzenleme ile yaptırıma bağlanmıştır. Maddeden anlaşılacağı üzere ticareti terk suçunun oluşabilmesi için, ticareti terk eden tacirin bu durumu onbeş gün içinde keyfiyeti kayıtlı bulunduğu ticaret sicil memurluğuna bildirmemesi ve bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerini gösteren bir mal beyanında bulunmaması gerekmektedir.

İcra ve İflas Kanunu’nun 44. maddesindeki mükellefiyet münhasıran tacirler için öngörülmüş olup, ticaret sicil memurluğuna kayıtlı gerçek kişilerin ve ticaret şirketlerinin tacir oldukları hususunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Uyuşmazlık, ticaret şirketlerinin ticareti terk edip edemeyeceklerine, eş anlatımla ticareti terk etmesi durumunda şirket yetkilisi/müdürünün İİK’nun 44. maddesindeki keyfiyeti kayıtlı olduğu ticaret sicili memurluğuna bildirme ve mal beyanında bulunma yükümlülüğü bulunup bulunmadığına yöneliktir.