muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2008/240, Karar No: 2008/1842, Tarih: 11.02.2008

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici sebeplere  göre davalı kurum vekilinin  temyiz itirazlarının reddine.

2-Davacı vekilinin temyiz itirazlarına gelince; davacı 1.9.1999-15.09.2003 tarihleri arasında davalı Bilkent Üniversitesinde master ve doktora öğrencisi sıfatı altında hizmet akti ile çalıştığının tesbitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece istemin reddine ilişkin karar Dairemizce araştırmaya yönelik olarak bozulmuş, mahkeme bozma ilamındaki hususları araştırmaksızın davacı hakkındaki idare Mahkemesince verilmiş bir kararı gerekçe göstererek eski kararında direnmiş, Yargıtay Hukuk Genel Kurulunca “bozma öncesi var olmayan İdare mahkemesi kararına dayanılarak kurulan hükmün, bozma çerçevesinde yapılan araştırma sonucu verilen yeni bir hüküm olduğundan” bahisle inceleme yapılmak üzere Dairemize gönderilmesine karar verilmiş, yapılan inceleme sonucunda mahkemece kurulan hüküm önceki kararımızdaki   bir hizmetin sigortalı hizmet olarak değerlendirilebilmesi için çalışanın zaman ve bağımlılık unsurlarını gerçekleştirecek biçimde işverenin işyerinde çalışması gerektiği, 506 sayılı Yasanın 2.maddesinde, bir hizmet akdine dayanarak bir veya birkaç işveren tarafından çalıştıranların sigortalı sayılacağı Yasanın 6.maddesine göre, çalıştırılanların işe alınmalarıyla kendiliğinden sigortalı olacakları sigortalılar ile bunların işverenleri hakkında sigorta hak ve yükümlerinin sigortalının işe alındığı tarihte başlayacağı, bu suretle sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamayacağı ve vazgeçilemeyeceği, sigortalı olmak için hizmet akdinin yazılı yapılmasının gerekmediğine dikkat çekilerek, mahkemece hem tarafların göstereceği delillerin toplanması, hem de bu tür davaların niteliğine göre delillerin resen bilirkişi heyetinin görüşünün alınmasının uygun olabileceği belirtilerek, özellikle davacının öğrenci olduğu, taahhütname uyarınca akademik görevleri kabul ettiği ve taraflar arasında hizmet akdinin söz konusu olmadığının gerekçe gösterilmesinin doğru olmadığı ifade  edilip araştırmanın gerekliliği üzerinde durularak önceki hususlara ilaveten, mahkemece öncelikle doktora öğrencisi ile araştırma görevlisinin görevlerinin ne olduğunun  araştırılması, ikisinin görev alanlarının belirlenmesi, davalı işyerinden buna ilişkin yönetmelik ve diğer belgelerin getirtilmesi, özel üniversiteler dışındaki üniversitelerde taahhütname adı altında bu şekilde de bir uygulama olup olmadığı, yine bu yerlerdeki araştırma görevlilerinin sosyal güvenliklerinin ne şekilde sağlandığının araştırılması, özellikle çalışmanın niteliğini belirleme açısından gerek tarafların göstereceği gerekse mahkemece resen belirlenecek tanıkların ifadesine başvurulması gerektiği belirtilmiş, mahkemenin red kararına gerekçe gösterdiği

İdare Mahkemesi kararında, davacının öğrenci olduğunun özellikte ifade edildiği, ancak taahhütname imzalaması sebebiyle akademik görevleri üstlenmesi gerekçe gösterilerek öğrencilik statüsünün devamı olduğundan gözetmenlik görevi sırasındaki disiplinsiz hareketinden dolayı öğrenci disiplin yönetmeliğine göre verilen cezanın yönetmeliğe aykırı bulunmadığını belirterek bu karar ile davacının öğrenci statüsünün açıklığa kavuştuğunu ileri sürdüğü ancak davacının akademik bir görev olan gözetmenlik görevinin yerine getirildiğinin mahkeme kararı ile tespit edildiğini gözardı ettiği ve burada imzalanan  taahhütname  ileri sürülecekse bu defada 506 sayılı Yasa’nın 6.maddesinde açıkça gösterilen, sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamayacağı ve vazgeçilemeyeceği bu yoldaki hiçbir sözleşmenin geçerli olmayacağı hükmün karşımıza  çıkacağına işaret edilerek, davacının taahhütname ile akademik görevleri üstlenmesi, başka yerde ücret karşılığı çalışmasının tümüyle yasaklanması, yıllık iznin en fazla dört hafta olarak belirlenmesi, üniversitedeki tüm akademik faaliyetlere sürekli katılma şartının konulması ve özel sağlık sigortasının da sağlanması dikkate alınarak yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda ayrıntılı araştırma yapılarak davacının 1.9.1999-15.9.2003 tarihleri arasındaki statüsünün belirlenmesi gerektiği gerekçeleriyle tekrar bozulmuş, bozmaya uyularak yapılan araştırma sonucunda mahkeme yazılı gerekçelerle davacı ile Rektörlük arasındaki ilişkinin hizmet  akdi olmadığını belirterek istemin tekrar reddine karar vermiştir.

Sigortalılığın oluşması yönünden ilk koşul, taraflar arasında hizmet akdinin varlığına ilişkindir. Hizmet akdi B.K. 313. maddesinde belirlendiği üzere iş sahibi ile işçi arasında yapılan belli veya belli olmayan bir süre için görülen iş karşılığı ücret ödenmesini gerektiren bir sözleşmedir. Bu sözleşmede ana unsur iş ve ücrettir. 506 sayılı Yasa açısından hizmet akdini  sadece bu unsurlara bağlı olarak kabul etmek mümkün değildir. Zaman ve bağımlılık unsurları hizmet akdinin ana koşulları olmak üzere 506 sayılı Yasa'nın öngördüğü hizmet sözleşmesi" bir veya birden fazla işveren ile çalıştırılan arasında oluşturulan, süreli veya süresiz belli bir zaman dilimi  içersinde, işveren emir ve gözetimi altında, iş görmeyi hüküm altına alan hukuksal ilişkidir.Sigortalılığın oluşumu yönünden ilk unsur iş görecek kişinin belli bir zaman dilimi içerisinde, hizmetini işverenin emrine hasretmesidir. Bu zaman dilimi günün tüm süresini kapsayabileceği gibi, günün veya haftanın belli saatlerine de hasredilebilir. Haftanın veya ayın belli gün ve  saatlerinde dahi çalışma söz konusu olabilir. Önemli olan düzenli bir çalışma ilişkisinin varlığıdır. Düzenli çalışma ilişkisinin varlığı iş akdinin zaman unsurunu ortaya koyar. Çalışanın, hizmetini belli zaman dilimi içerisinde, işveren emrinde ve onun vereceği direktif doğrultusunda gerçekleştirilmesi, hizmet akdinin ikinci unsuru olan bağımlılık unsurunu oluşturur. Hizmetin fiilen verilmesi her durumda, zorunlu değildir. İşverenin emir ve gözetim altında hazır beklemek durumunda dahi  bağımlılık unsuru gerçekleşmiş  sayılır. Öte yandan, işverence gösterilen işlerin, çalışan tarafından, işveren emir ve direktiflerine uygun olarak görülmesi gerekir.Belirtilen bu iki ana unsurun birlikte gerçekleşmesi  durumunda 506 sayılı Yasa açısından hizmet akdinin dolayısıyla sigortalılığın ilk koşulunun oluştuğu sonucuna varılır.

Sigortalılığın ikinci  koşulu 506 sayılı Yasa'nın 5.  ve 8. maddelerinde öngörülen işin görüldüğü bir işyerinin bulunmasıdır. Bir işyerinin varlığının saptanamaması durumunda sigortalılığın gerçekleştiğinden söz edilemez.

Üçüncü koşul eylemli çalışmanın varlığıdır. Yasal sigortalılıktan söz edebilmek için sigortalının işveren emir ve direktifleri altında, birfiil, gösterilen işi yapması zorunludur. Çalışmanın, kimi durumlarda, görülen işin, nitelik ve kapsamına göre devamın sürmesi mümkün olmayabilir. Sigortalının, işveren emir ve nezareti altında verilecek işi yapmaya hazır bir şekilde beklemesi dahi bu koşulun gerçekleşmesi için yeterlidir.

Yasanın 3. madddesinde gösterilen istisnalardan bulunmama bir diğer koşuldur. Bir kimsenin sigortalı sayılabilmesi için Yasanın 2. maddesinde sayılan koşulları taşıması yetmez, ayrıca 3. maddede gösterilen kişilerden bulunmaması gerekir

Yasanın 3. madddesinde gösterilen istisnalardan bulunmama bir diğer koşuldur. Bir kimsenin sigortalı sayılabilmesi için Yasanın 2. maddesinde sayılan koşulları taşıması yetmez, ayrıca 3. maddede gösterilen kişilerden bulunmaması gerekir

Sigortalı sayılabilme yönünden gerek ücreten kendisi, gerekse ödenme biçim ve yöntemi zorunlu bulunmamaktadır. Parça başına ücret, götürü ücret, part-time  çalışma karşılığı yapılan ödeme biçimleri sigortalılık koşullarını etkilemez.

Sigortalılık statüsünün oluşumu için herhangi bir şekil koşulu öngörülmemiştir. Resmi veya yazılı bir sözleşme biçimi şart değildir.  Asıl olan sigortalının çalışmaya başlama durumudur. Eylemli olarak gerçekleşen bu durum sonucu sigortalılık statüsü kendiliğinden oluşur.

Davacı yönünden sigortalılık koşullarını değerlendirdiğimizde, taraflar arasında zaman ve bağımlılık unsurlarının da oluştuğu hizmet akdine dayalı bir sözleşmenin bulunduğu, işin görüldüğü  işyerinin mevcut olduğu, çalışmanın eylemli olduğu, çalışan kişinin Yasanın 3. maddesinde gösterilen kişilerden olmadığı, sigortalılığın oluşumu için şart koşul olmamakla birlikte ödemenin de bulunduğu, böylece sigortalılık şartlarının tümüyle oluştuğu, gerek taraflar arasında  imzalanan  taahhütnameden  gerekse  dosyadaki  diğer delillerden ve tanık beyanlarından  anlaşılmaktadır.  Yalnızca taahhütnamedeki şartlar incelendiğinden dahi sigortalılığın tüm koşullarının mevcut olduğu bu duruma göre taahhütnamenin imza tarihi olan 3.9.2001 tarihinden davacının ilişiğinin kesildiği 10.09.2003 tarihine kadar olan ve doktora eğitimi adı altında gerçekleşen dönemde hizmet akdi ile  çalışmanın varlığı açıktır, öte yandan 1.9.1999-3.9.2001 tarihleri arasındaki yüksek lisans(master) dönemine ilişkin taahhütname getirtilmemiş ise de dosyadaki belgelerden davacının bu süreçten geçerek doktora eğitimine devam ettiği ve taahhütnamenin master öğrencileri ile ilgili koşulları da içerdiği görülerek, tanık beyanları, taahhütname, yazılar ve belgelerden bu dönemde de hizmet akdi ile çalışmanın mevcut olduğu sonuç olarak 1.9.1999-10.9.2003 tarihleri arasındaki sürede, istemin kabülünün gerektiği açıktır.

Mahkemece; hizmet akdinin B.K. 313 maddesi açısından değerlendirildiği, yukarıda izah edildiği şeklide 506  sayılı Yasa yönünden irdelenmediği, hizmet akdinin unsurları ve sigortalılık koşulları göz ardı edilerek Yargıtay 10.Hukuk Dairesinin kararı esas alınarak olayın üniversite öğreniminin devamı mahiyetinde ve zorunlu staj niteliğinde görüldüğü, somut olayda öğrenimin devamı niteliğinde bir zorunluluk söz konusu olmayıp iradeye bağlı olduğunun nazara alınmadığı, zorunluluğun ancak taahhütname imzalandıktan sonra kazanılan hakların kaybedilmemesine yönelik bulunduğu, davada uygulanma yeri bulunmayan 506 sayılı Yasa'nın 3/H maddesinin gerekçe  bulunduğu, iki yıl yüksek lisans(master), dört yılda lisans üstü(doktora) eğitimi adı altındaki  sigortalı olarak çalışmanın tüm koşullarının  oluştuğu uzunca bir sürede, kişilerin hiç bir sosyal güvenlik kuruluşuna tabi olmaksızın hizmet akdi ile çalışmasının Sosyal Güvenlik İlkeleri ile bağdaşmayacağı dikkate alınmadan sonuca gidildiği ortadadır.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın yazılı gerekçelerle istemin reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup  bozma nedenidir.

O halde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 11.02.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/5097, Karar No: 2016/1224, Tarih: 11.02.2016

**23. Ceza Dairesi         2015/5097 E.  ,  2016/1224 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma

HÜKÜM : TCK'nın 155/2, 62/1, 52/2-4. maddesi uyarınca toplam 12.080 TL adli para cezası

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Sanığın finansal kiralama sözleşmesi kapsamında teslim aldığı bir adet makinenin taksitlerini ödememesi üzerine çekilen ihtara karşın altmış gün içinde borcu ödemediği gibi sözleşmede ve ihtarda belirtilen beş günlük sürede de makineyi katılan firmaya teslim etmediği anlaşıldığından hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma suçunun oluştuğuna yönelik kabulde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanık müdafiinin yerinde görülmeyen diğer temyiz itirazlarının reddine, ancak;

1-Sanığın kovuşturma aşamasında suça konu makineyi katılan firmaya geri vermesi karşısında, TCK'nın 168. maddesi uyarınca etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanma olanağının tartışılmaması,

2- Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 19.06.2007 tarih ve 2007/10-108 E. 2007/152 K. sayılı ilamında da belirtildiği gibi yasa koyucunun ayrıca adli para cezası öngördüğü suçlarda, hapis cezasının alt sınırdan tayini halinde mutlak surette adli para cezasının da alt sınırdan tayini gerektiği yönünde bir zorunluluk bulunmamakta ise de, yeterli ve yasal gerekçe gösterilmeksizin adli para cezasının alt sınırın üzerinde 365 gün olarak tayin edilmesi,

3- Hapis cezası, seçenek adli para cezası yaptırımına çevrilirken yasal dayanağın gösterilmemesi,

4- 5237 sayılı TCK'da cezaların içtimasına ilişkin hüküm bulunmadığı, bu nedenle gün adli para cezasına göre hesaplanan adli para cezası ile hapisten çevrilen adli para cezasının içtima edilemeyeceği gözetilmeden yazılı şekilde hüküm kurulması,

Bozmayı gerektirmiş, sanık müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 11.02.2016 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/480, Karar No: 2017/3701, Tarih: 04.05.2017

**14. Hukuk Dairesi         2017/480 E.  ,  2017/3701 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından 21.02.2012 gününde verilen dilekçe ile mirasçılık belgesi talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın reddine dair verilen 13.11.2013 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün evrak incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava mirasçılık belgesi verilmesi istemine ilişkindir.

Davacı vekili,... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2007/278 Esas sayılı dosyasında 914 parsel sayılı taşınmaz hissedarlarından muris ...oğlu ... aleyhine Kamulaştırma Kanunu hükümlerine göre irtifak tesisi ve kamulaştırma bedelinin tespiti davası açıldığını, anılan dosyadan muris ...oğlu ...'a ait mirasçılık belgesinin alınması amacıyla taraflarına yetki verildiğinden bahisle murisin mirasçıları ile miras paylarını gösterir mirasçılık belgesinin verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece,...oğlu ...'ın nüfus kaydına ulaşılamadığı, davacı tarafın iddiasını kanıtlayacak bilgi ve belgeleri dosyaya sunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmü davacı vekili temyiz etmiştir.

4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 598. maddesine göre, başvurusu üzerine yasal mirasçı oldukları belirlenenlere, sulh mahkemesince veya noterlikçe mirasçılık sıfatlarını gösteren bir belge verilir.

Mirasçılık belgesi verilmesine ilişkin davada irs ilişkisi kural olarak nüfus kayıtları ile ispat olunur. Nüfus kayıtları belgeledikleri olguların doğruluğuna kanıt oluşturur. Bunların içeriğinin doğru olmadığının ispatı kanunlarda başka bir hüküm bulunmadıkça herangi bir şekle tabi değildir. (TMK md.7) Hakim çekismesiz yargıda re'sen araştırma ilkesi uyarınca, davanın ispatı için gerekli bütün delillere başvurabilir.

Somut olaya gelince; 914 parsel sayılı taşınmaza ait komisyon raporunda "... ...'ın kızı ...'ın 1944 tarihinde ölümüyle evlatları ..., ... ve...'ye.." denilerek ... mirasçılarından ...'a 7040 hisse verilmesi gerektiğinin yazılı olduğu, dosya içerisindeki nüfus kayıt örneklerinden18.03.2002 tarihinde vefat eden ...'ın baba adının ... anne adının (... ve ...kızı) ...kardeşlerinin ... ... (...) olduğu, muris... oğlu ...'ın tapu kaydında baba adının yanlış yazıldığı anlaşıldığından, davacı tarafa tapu kaydında murisin baba adının idari yoldan veya dava yoluyla düzeltilmesi sağlanması amacıyla yetki ve süre verilmeli, ilgili düzeltme yapıldıktan sonra muris ... oğlu ...'a ait mirasçılık belgesinin verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, bu sebeple hükmün bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde iadesine, 04.05.2017 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi.

(Muhalif)

KARŞI OY YAZISI-

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde iadesine, 04.05.2017 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi.

(Muhalif)

KARŞI OY YAZISI-

Davanın reddine ilişkin yerel mahkeme kararı gerekçeleri gösterilmek suretiyle hukuka uygun olarak verildiğinden onanması gerekirken, bozulmasına yönelik sayın çoğunluğun görüşüne katılamıyorum.
Yargıtay — Esas No: 2015/4519, Karar No: 2016/3085, Tarih: 22.03.2016

**16. Hukuk Dairesi         2015/4519 E.  ,  2016/3085 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

DAVALILAR : ..., ...

DAVA TÜRÜ : TAPU İPTALİ VE TESCİL

KANUN YOLU : TEMYİZ

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sonucu ...Köyü çalışma alanında bulunan 145 ada 37 parsel sayılı 2.017,67 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz irsen intikal, taksim ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle eşit paylarla ..., ... adına tespit ve tescil edilmiştir. Davacı ..., miras yoluyla gelen hakka ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak tapu iptal ve tescil istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulü ile çekişmeli 145 ada 37 parsel sayılı taşınmazın davalılar adına olan tapu kaydının iptaline, taşınmazın davacı ... adına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davalılar ..., ... tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece davacı yönünden kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile taşınmaz edinme koşullarının gerçekleştiği gerekçesiyle yazılı şekilde karar verilmiş ise de; yapılan araştırma ve inceleme karar vermeye yeterli bulunmamaktadır. Davalılar yargılama aşamasında 03.03.1964 tarih ve 1 sıra nolu tapu kaydına dayanmışsa da mahallinde yapılan keşifte tapu kaydına ilişkin uygulama ve araştırma yapılmadığı gibi, taşınmazın kullanım durumu da kesin olarak açıklığa kavuşturulmamıştır. Hal böyle olunca, sağlıklı bir sonuca varılabilmesi için davalıların dayanağı 03.03.1964 tarih ve 1 sıra nolu tapu kaydı tesis ve tedavülleri ile birlikte getirtildikten sonra mahallinde, yaşlı, tarafsız, ve yöreyi iyi bilen şahıslar arasından seçilecek üç kişilik yerel bilirkişi kurulu, taraf tanıkları ve teknik bilirkişi aracılığıyla yeniden keşif yapılmalıdır. Keşif sırasında davalıların dayandığı tapu kaydı ihdasından itibaren tedavülleriyle birlikte okunup hudutlar mahalli bilirkişilere zeminde tek tek göstertilmeli, bilirkişilerin gösteremediği hudutların tespiti için taraflara tanık dinletme imkanı sağlanmalı, teknik bilirkişiye yerel bilirkişi ve tanıkların gösterdiği hudutlar haritasında işaretlettirilmeli, dayanılan tapu kaydının kayıt malikleri ile taraflar arasında akdi-irsi ilişki olup olmadığı saptanmalı, taşınmazın öncesinin kime ait olduğu, kimden kime ne şekilde intikal ettiği, kim tarafından ne şekilde zilyet ve tasarruf edildiği ayrıntılı sorulup saptanmalı, uzman bilirkişiden keşfi izlemeye, bilirkişi sözlerini denetlemeye imkan verecek şekilde ayrıntılı, gerekçeli rapor alınmalı bundan sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir. Eksik inceleme ile yazılı olduğu şekilde karar verilmesi isabetsiz olup, davalılar ... ve ...'ın temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerinde görüldüğünden hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan temyiz karar harcının talep halinde temyiz edenlere iadesine, 22.03.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/35129, Karar No: 2015/3005, Tarih: 17.02.2015

**12. Hukuk Dairesi         2014/35129 E.  ,  2015/3005 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Hukuk Mahkemesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

Alacaklı vekili tarafından çeke dayalı olarak kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla başlatılan takibe karşı borçlular vekilinin, takibin kesinleşmesinden sonra takibin işlemsiz bırakılması nedeniyle zamanaşımı oluştuğunu ileri sürerek icranın geri bırakılması istemi ile icra mahkemesine başvurduğu, mahkemece, şikayetin kabul edilerek İİK.nun 71/2. maddesi gereğince icranın geri bırakılmasına karar verildiği anlaşılmaktadır.

Borçlar Kanunu’nun 133. maddesine nazaran daha özel nitelikte bulunan ve çekin ibraz tarihine göre yürürlükte olan 6762 Sayılı TTK.nun 730/18. maddesi gereğince çekler hakkında da uygulanması gereken aynı Kanunun 662. maddesinde zamanaşımını kesen sebepler “dava açılması, takip talebinde bulunulması, davanın ihbar edilmesi veya alacağın iflas masasına bildirilmesi” şeklinde sınırlı olarak sayılmıştır. Yine, TTK.nun 730/18. maddesinin göndermesi ile uygulanması gereken aynı Kanunun 663/2. maddesi gereğince zamanaşımı kesilince son işlem tarihinden itibaren müddeti aynı olan yeni bir zamanaşımı işlemeye başlar. Ayrıca, alacaklının, takibin devamını sağlayıcı nitelikte her takip işlemi ile de zamanaşımı kesilir ve yeni bir süre işlemeye başlar.

TTK.nun 662. maddesinde, mücerret dava açılmasından söz edilmiş olup, bu davanın kimin tarafından açılacak bir dava olduğu hususunda açıklık bulunmamakta ise de, zamanaşımını keseceği belirtilen dava, alacaklının açacağı davalardır. Ancak, borçlu tarafından açılan menfi tespit davasında, alacaklı bu davaya katılmış ve alacak iddiasını ileri sürmüş ise, borçlunun açtığı menfi tespit davası da zamanaşımını keser. Menfi tespit davası sonuçlanıp kesinleşinceye kadar zamanaşımı işlemez. Öte yandan zamanaşımını kesen işlemler kimin için yapılmışsa onun için geçerli olur.

Mahkemece, borçlular tarafından Asliye Ticaret Mahkemesinin 2010/550 E. sayılı dosyası ile açılan menfi tespit davasının, yukarıda açıklanan kurallar doğrultusunda zamanaşımını kesecek nitelikte olup olmadığı ve ayrıca menfi tespit davası açılmadan önce yapılan işlemler incelenerek zamanaşımının gerçekleşip gerçekleşmediği değerlendirilmeden eksik inceleme ve yazılı gerekçe ile sonuca gidilmesi isabetsizdir.

SONUÇ :Alacaklının temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK'nun 366 ve HUMK'nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), peşin alınan harcın istek halinde iadesine, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 17.02.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/4911, Karar No: 2013/8300, Tarih: 28.06.2013

**(Kapatılan)14. Ceza Dairesi         2012/4911 E.  ,  2013/8300 K.**

**"İçtihat Metni"**

Cinsel taciz suçundan sanık ...'un yapılan yargılaması sonunda; hakaret suçundan mahkûmiyetine dair ... Asliye Ceza Mahkemesinden verilen 27.05.2010 gün ve 2009/570 Esas, 2010/344 Karar sayılı hükmün süresi içinde Yargıtayca incelenmesi sanık tarafından istenilmiş olduğundan dava evrakı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığından tebliğname ile Daireye gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:

Sanığın Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) aracılığıyla alınan nüfus kayıt örneğinden hükümden sonra 24.01.2013 tarihinde öldüğü anlaşılmakla, mahallinde sanığın gerçekten ölüp ölmediği araştırıldıktan sonra açılan kamu davası hakkında 5237 sayılı TCK.nın 64/1. maddesi uyarınca bir karar verilmesi lüzumu,

Kanuna aykırı, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün bu nedenle 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek CMUK.nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 28.06.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.