muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2018/1316, Karar No: 2020/5142, Tarih: 15.10.2020

Mahkemece, dava konusu 207 ada 1 parselin ifrazıyla oluşan 207 ada 5 parsel sayılı taşınmaz yönünden tapusuz taşınmazlarda 01.04.1974 tarih ½ sayılı İçtihadı Birleştirme Kararının uygulanamayacağı gerekçesiyle davanın reddine, dava konusu 207 parsel sayılı taşınmaz yönünden temlikin muvazaalı olduğu gerekçesiyle davanın kabulü ile pay oranında iptal tescile karar verilmiştir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden, eksiğin giderilmesi suretiyle getirtilen kayıtlardan; 1913 doğumlu mirasbırakan ...’ın 01.09.1993 tarihinde ölümü üzerine davacı oğlu ..., davalı oğlu ... ile dava dışı çocukları ... ve ...’nin mirasçı kaldıkları, davacının da karar tarihinden ve temyizden sonra 06.04.2020 tarihinde ölümü üzerine mirasçılarının davaya devam ettiklerine dair dilekçe sundukları, kabul kapsamındaki dava konusu 207 parsel sayılı taşınmazın tamamı mirasbırakan adına kayıtlı iken vekili olan davalı eliyle 29.07.1987 tarihinde dava dışı ....’ya satış yoluyla temlik ettiği, davalının kayınbiraderi olan dava dışı ...’nin ise anılan taşınmazı 03.08.1987 tarihinde davalıya satış yoluyla temlik ettiği; ret kapsamındaki dava konusu 207 ada 5 parsel sayılı taşınmazın 26.08.2008 tarihli ifraz işlemiyle davalı adına kayıtlı olup, bu taşınmazın geldisi olan 207 ada 1 parsel sayılı taşınmazın getirtilen kütük sayfasına göre, 26.04.1995 tarihli hükmen tescil işlemiyle ½ payının davalı ... adına, ½ payının dava dışı ...adına tescil edildiği, 10.12.1992 tarihli kadastro tespit tutanağına göre ise, bu taşınmazın 4.4.1986 tarih 1 sıra numaralı tapu kaydına istinaden ½ payının davalı adına, 20.03.1991 tarih 1 sıra numaralı tapu kaydına istinaden ½ payının dava dışı ...adına tespit edildiği, ancak kadastro tespitine dayanak tapu kayıtlarının ve hükmen tesciline ilişkin kayıtların mahkemece getirtilip incelenmediği anlaşılmaktadır.

Bilindiği üzere, uygulamada ve öğretide "muris muvazaası" olarak tanımlanan muvazaa, niteliği itibariyle nisbi (mevsuf-vasıflı) muvazaa türüdür. Söz konusu muvazaada mirasbırakan gerçekten sözleşme yapmak ve tapulu taşınmazını devretmek istemektedir. Ancak mirasçısını miras hakkından yoksun bırakmak için esas amacını gizleyerek, gerçekte bağışlamak istediği tapulu taşınmazını, tapuda yaptığı resmi sözleşmede iradesini satış veya ölünceye kadar bakma sözleşmesi doğrultusunda açıklamak suretiyle devretmektedir.

Böyle bir durumda, yerleşmiş Yargıtay içtihatlarında ve 1.4.1974 tarihli 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında açıklandığı üzere görünürdeki sözleşme tarafların gerçek iradelerine uymadığından, gizli bağış sözleşmesi de Türk Medeni Kanunu'nun (TMK) 706., Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) 237., (Borçlar Kanunu'nun (BK) 213.) ve Tapu Kanunu'nun 26. maddelerinde öngörülen şekil koşullarından yoksun bulunduğundan, saklı pay sahibi olsun veya olmasın miras hakkı çiğnenen tüm mirasçılar dava açarak resmi sözleşmenin muvazaa nedeni ile geçersizliğinin tespitini ve buna dayanılarak oluşturulan tapu kaydının iptalini isteyebilirler.

Bu tür uyuşmazlıkların sağlıklı, adil ve doğru bir çözüme ulaştırılabilmesi, davalıya yapılan temlikin gerçek yönünün, diğer bir söyleyişle mirasbırakanın asıl irade ve amacının duraksamaya yer bırakmayacak biçimde ortaya çıkarılmasına bağlıdır. Bir iç sorun olan gizlenen gerçek irade ve amacın tespiti ile durumun aydınlığa kavuşturulması genellikle zor olduğundan bu yöndeki delillerin eksiksiz toplanılması yanında birlikte ve doğru şekilde değerlendirilmesi de büyük önem taşımaktadır. Bunun için de ülke ve yörenin gelenek ve görenekleri, toplumsal eğilimleri, olayların olağan akışı, mirasbırakanın sözleşmeyi yapmakta haklı ve makul bir nedeninin bulunup bulunmadığı, davalı yanın alım gücünün olup olmadığı, satış bedeli ile sözleşme tarihindeki gerçek değer arasındaki fark, taraflar ile mirasbırakan arasındaki beşeri ilişki gibi olgulardan yararlanılmasında zorunluluk vardır.

Hemen belirtmek gerekir ki; dava konusu 207 parsel sayılı taşınmaz yönünden temliklerin mirastan mal kaçırma amaçlı ve muvazaalı olduğu saptanarak davanın kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik yoktur. Davalının yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddine.

Davacı yanın temyiz itirazına gelince;

Somut olayda, dava konusu 207 ada 5 parsel sayılı taşınmazın geldisi olan 207 ada 1 parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitinin, 4.4.1986 tarih 1 sıra numaralı ve 20.03.1991 tarih 1 sıra numaralı tapu kayıtlarına istinaden oluştuğu açıktır. Ne var ki, kadastro tespitinde uygulanan tapu kayıtları ile taşınmazın hükmen tesciline esas kayıtlar getirtilerek bu taşınmazda mirasbırakandan davalıya bir temlik olup olmadığı açıklığa kavuşturulmamış, sözü edilen dayanak tapu kaydı ile mirasbırakandan davalıya bir temlik var ise 1.4.1974 tarih ½ sayılı İçtihadı Birleştirme Kararının uygulama yeri bulunup bulunmadığı incelenmemiş; bu parselle ilgili olarak tapusuz taşınmaz olduğundan söz edilerek davanın reddine karar verilmiştir.

Hal böyle olunca, dava konusu 207 ada 5 parsel (geldisi 207 ada 1 parsel) sayılı taşınmaz bakımından kadastro tespitine dayanak 4.4.1986 tarih 1 sıra numaralı ve 20.03.1991 tarih 1 sıra numaralı tapu kayıtları ile hükmen tesciline esas kayıtlar getirtilip yukarıda değinilen ilkeler ve somut olgular çerçevesinde toplanan delillerle birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken anılan taşınmaz yönünden eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.

Davacı yanın, değinilen yönden yerinde bulunan temyiz itirazının kabulü ile hükmün (6100 sayılı Yasanın geçici 3.maddesi yollaması ile) 1086 sayılı HUMK'un 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, alınan peşin harcın temyiz eden davacı tarafa geri verilmesine, aşağıda yazılı 2.397.04. TL bakiye onama harcının temyiz eden davalıdan alınmasına, 15/10/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/3935, Karar No: 2020/2395, Tarih: 03.06.2020

**20. Ceza Dairesi         2019/3935 E.  ,  2020/2395 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yüksek Adalet Bakanlığı'nın, kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan sanık ... hakkındaki Bursa 22. Asliye Ceza Mahkemesinin 04/12/2018 tarihli ve 2018/199 esas, 2018/760 sayılı kararının kanun yararına bozulması istemi üzerine, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca 01/10/2019 tarihli ihbar yazısı ekinde dosyanın Dairemize gönderildiği anlaşıldı.

Dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:

A-) Konuyla İlgili Bilgiler:

1- Şüpheli ... hakkında “kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma” suçundan Bursa Cumhuriyet Başsavcılığınca yürütülen soruşturma sonucunda, 04/03/2016 tarihli, 2016/16760 soruşturma ve 2016/407 sayılı karar ile; 5237 sayılı TCK’nın 191/2. maddesi gereğince beş yıl süre ile kamu davasının açılmasının ertelenmesine, aynı Kanun'un 191/3. maddesi uyarınca erteleme süresi içerisinde bir yıl süre ile tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına, aynı Kanun'un 191/4. maddesi gereğince erteleme süresi içerisinde kendisine yüklenen yükümlülüklere veya uygulanan tedavinin gereklerine uygun davranmamakta ısrar etmesi ya da tekrar kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın alması, kabul etmesi veya bulundurması ya da uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanması durumunda hakkında kamu davası açılacağının ihtarına karar verildiği, kararın şüpheliye 22/03/2016 tarihinde tebliğ edildiği,infazı için 07/04/2016 tarihinde Bursa Denetimli Serbestlik Müdürlüğüne gönderildiği,

2- Bursa Denetimli Serbestlik Müdürlüğünün 12/04/2016 tarihli ve 2016/1581 DS sayılı çağrı yazısının şüpheliye 03/05/2016 tarihinde tebliğ edildiği, 09/05/2016 tarihinde müdürlüğe başvurduğu, tedavi ve denetimli serbestlik kararının infazında uyulması gereken kurallar formu imzalatılarak aynı tarihte hastaneye sevkedildiği, Bursa Devlet Hastanesinin 21/06/2016 tarihli raporunda tedavisine gerek olmadığının bildirildiği, tedavinin bitiminde müdürlüğe başvurmaması üzerine İnfaz İşlemleri Değerlendirme Komisyonunun 26/07/2016 tarihli kararı ile uyarılmasına karar verildiği, 26/07/2016 tarihli uyarı yazısının 03/08/2016 tarihinde tebliğ edildiği, müdürlüğe başvurmaması nedeniyle İnfaz İşlemleri Değerlendirme Komisyonunun 18/08/2016 tarihli kararı ile dosyanın kapatılmasına karar verildiği, kapatma kararının tebliğe çıkarıldığı, tebligatın şüphelinin askerde olduğu açıklaması ile iade edildiği, dosyanın 22/08/2016 tarihinde Bursa Cumhuriyet Başsavcılığına gönderildiği, tebligat tarihinde askerlik görevini ifa etmekte olduğu gerekçesiyle savcılık tarafından kararın infazı için yeniden Bursa Denetimli Serbestlik Müdürlüğüne gönderildiği, Bursa Denetimli Serbestlik Müdürlüğünce muhtemel terhis tarihi olan 01/08/2017 tarihine kadar infazın durdurulmasına karar verilerek terhis tarihinden itibaren 10 gün içinde müdürlüğe başvurması gerektiğine dair yazının askerlik şubesinde 01/04/2017 tarihinde tutanakla şüpheliye bizzat tebliğ edildiği, terhis edilmesinden sonra müdürlüğe başvurmaması nedeniyle İnfaz İşlemleri Değerlendirme Komisyonunun 25/08/2017 tarihli ve 2017/600 DS sayılı kararı ile uyarılmasına karar verildiği, 29/08/2017 tarihli uyarı yazısının 25/09/2017 tarihinde tebliğ edildiği, müdürlüğe başvurmaması nedeniyle dosyanın kapatılarak 16/10/2017 tarihinde Bursa Cumhuriyet Başsavcılığına gönderildiği,

3- Bursa Cumhuriyet Başsavcılığınca erteleme kararı kaldırılarak, 05/02/2018 tarihli, 2016/16760 soruşturma, 2018/3577 esas ve 2018/2739 sayılı iddianame ile şüphelinin TCK’nın 191/1 ve 53. maddeleri uyarınca cezalandırılması istemiyle kamu davası açıldığı,

4- Bursa 22. Asliye Ceza Mahkemesinin kanun yararına bozma istemine konu 04/12/2018 tarihli, 2018/199 esas ve 2018/760 sayılı kararı ile; ısrar şartının gerçekleşmediği gerekçesiyle “kovuşturma şartı gerçekleşinceye kadar sanık hakkında açılan kamu davasının durmasına” karar verildiği, kararın 29/01/2019 tarihinde sanığa tebliğ edildiği, 06/02/2019 tarihinde kanun yoluna gidilmeden kesinleştirildiği,

Anlaşılmıştır.

B-) Kanun Yararına Bozma İstemi:

Kanun yararına bozma istemi ve ihbar yazısında;

Anlaşılmıştır.

B-) Kanun Yararına Bozma İstemi:

Kanun yararına bozma istemi ve ihbar yazısında;

“Kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın almak, kabul etmek, bulundurmak ve kullanmak suçundan şüpheli ... hakkında yapılan soruşturma evresi sonunda Bursa Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 04/03/2016 tarihli ve 2016/16760 soruşturma, 2016/407 sayılı kamu davasının açılmasının ertelenmesi ve sanık hakkında 1 yıl süre ile tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına dair kararın kesinleşmesini müteakip, sanığın ihtara karşın yükümlülüklerini ihlâlde ısrar ettiğinden bahisle infaz kayıtları kapatılarak bildirimde bulunulması neticesinde kamu davası açılması üzerine yapılan yargılama sonucunda, sanığın denetimli serbestlik tedbiri yükümlülüklerine uymamakta ısrar etme şartının gerçekleşmediğinden bahisle kovuşturma şartı gerçekleşinceye kadar kamu davasının durmasına dair Bursa 22. Asliye Ceza Mahkemesinin 04/12/2018 tarihli ve 2018/199 esas, 2018/760 sayılı kararını kapsayan dosya incelendi.

5271 sayılı Kanun'un 191/4. maddesinde yer alan, “Kişinin, erteleme süresi zarfında; a) Kendisine yüklenen yükümlülüklere veya uygulanan tedavinin gereklerine uygun davranmamakta ısrar etmesi, b) Tekrar kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın alması, kabul etmesi veya bulundurması, c) Uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanması, hâlinde, hakkında kamu davası açılır.” şeklindeki ve Denetimli Serbestlik Hizmetleri Yönetmeliğinin 5/1. maddesinde yer alan, "(1) Hakkında herhangi bir tedbire hükmedilen kişi, karara uygun olarak müdürlüğün hazırladığı programa ve denetimli serbestlik görevlilerinin bu kapsamdaki uyarı ve önerilerine uymak ve katlanmak zorundadır." ve aynı Yönetmeliğin 44. maddesinde yer alan, "(1) Yükümlülüğün yerine getirilmesi için uyulması gereken kurallar ile karara uygun olarak hazırlanan programa ve denetimli serbestlik personelinin bu kapsamdaki uyarı ve çağrılarına uyulmaması yükümlülüğün ihlali sayılır. Yükümlülüğün ihlal edilmesi durumunda vaka sorumlusunun teklifi üzerine yükümlü, komisyon tarafından veya kanunda yazılı hallerde komisyonun önerisi üzerine ilgili hâkim tarafından uyarılır. (2) Uyarı bir yazı ile yükümlüye tebliğ edilir. Gerektiğinde yükümlü, müdürlüğe davet edilerek yükümlülüklerine ilişkin hususlar ve ihlalin sonuçları vaka sorumlusu tarafından kendisine sözlü olarak da açıklanır. Yükümlünün gelmemesi durumunda daha önce yapılmış olan yazılı uyarı yeterli sayılır. (3) Denetimli serbestlik kararlarının infazında, yükümlülüğün bir yıl içerisinde iki defa ihlal edilmesi yükümlülüğe uymamada ısrar etme sayılır. Yükümlünün uyarılmasının ardından bir yıl içerisinde ikinci ihlalin tespit edilmesi halinde infaza son verilerek kayıt kapatılır. (4) Uyarı için yapılan tebligatta, bir yıl içerisinde yeni bir ihlal durumunun tespit edilmesi halinde tekrar bir uyarının yapılmayacağı, dosyanın kapatılarak gereği için mahkemeye gönderileceği yükümlüye ihtar edilir." şeklindeki düzenlemeler dikkate alındığında;

Somut olayda, Bursa Denetimli Serbestlik Müdürlüğünce düzenlenen 12/04/2016 tarihli ve 2016/1581 DS sayılı çağrı yazısının 03/05/2016 tarihinde tebliğ edildiği, 09/05/2016 tarihinde müdürlüğe başvurması üzerine tedavi ve denetimli serbestlik kararının infazında uyulması gereken kuralların hükümlüye tebliğ edilerek infazına başlanıldığı, şüphelinin tedavi sonrası müracaat yükümlülüğüne uymaması üzerine anılan Müdürlüğün 26/07/2016 tarihli ve 2016/1581 DS sayılı uyarı yazısının 03/08/2016 tarihinde 7201 sayılı Tebligat Kanunu’nun 21/1. maddesi uyarınca tebliğ edildiği, şüphelinin 01/09/2019 tarihinde askere sevk işlemi yapıldığından denetim işleminin terhis işleminin sonuna bırakılarak buna ilişkin Bursa Denetimli Serbestlik Müdürlüğünce düzenlenen 03/03/2017 tarihli ve 2017/600 DS sayılı çağrı yazısının askerlik görevini yapan şüpheliye 01/04/2017 tarihinde tebliğ edildiği, terhis işlemi sonrası müracaat edilmemesi üzerine, Bursa Denetimli Serbestlik Müdürlüğünce düzenlenen 29/08/2017 tarihli ve 2017/600 DS sayılı uyarı yazısının 25/09/2017 tarihinde tebliğ edilmesine rağmen ilgili Müdürlüğe bir kez daha müracaat etmemesi üzerine dosyasının kapatılarak Bursa Cumhuriyet Başsavcılığına gönderildiği, böylece sanığın denetimli serbestlik kapsamında belirlenen yükümlülüğü ikinci kez ihlâl ettiği ve bu halin ısrar niteliğinde olduğu anlaşılmakla, kamu davasına devamla esastan inceleme yapılarak bir karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçeyle durma kararı verilmesinde isabet görülmemiştir.” denilerek 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309. maddesi uyarınca Bursa 22. Asliye Ceza Mahkemesinin 04/12/2018 tarihli ve 2018/199 esas, 2018/760 sayılı kararının bozulması istenilmiştir.

C-) Konunun Değerlendirilmesi:

İncelenen dosyada; Bursa Denetimli Serbestlik Müdürlüğünce düzenlenen 12/04/2016 tarihli ve 2016/1581 DS sayılı çağrı yazısının 03/05/2016 tarihinde tebliğ edildiği, 09/05/2016 tarihi itibari ile tedavi ve denetimli serbestlik kararının infazında uyulması gereken kuralların hükümlüye tebliğ edilerek infazına başlanıldığı, şüphelinin tedavi sonrası müdürlüğe başvurma yükümlülüğüne uymaması üzerine Müdürlüğün 26/07/2016 tarihli ve 2016/1581 DS sayılı uyarı yazısının 03/08/2016 tarihinde 7201 sayılı Tebligat Kanunu’nun 21/1. maddesi uyarınca tebliğ edildiği, şüphelinin 01/08/2016 tarihinde askere sevk işlemi yapıldığından denetim işleminin terhis işleminin sonuna bırakılarak buna ilişkin Bursa Denetimli Serbestlik Müdürlüğünce düzenlenen 03/03/2017 tarihli ve 2017/600 DS sayılı çağrı yazısının askerlik görevini yapan şüpheliye 01/04/2017 tarihinde tebliğ edildiği, terhis işlemi sonrası müdürlüğe başvurmaması nedeniyle uyarılmasına karar verildiği, Bursa Denetimli Serbestlik Müdürlüğünün 29/08/2017 tarihli ve 2017/600 DS sayılı uyarı yazısının 25/09/2017 tarihinde tebliğ edilmesine rağmen şüphelinin müdürlüğe başvurmaması üzerine dosyasının kapatılarak Bursa Cumhuriyet Başsavcılığına gönderildiği, anlaşılmıştır.

28/06/2014 tarihinde yürürlüğe giren 6545 sayılı Kanunla TCK'nın 191. maddesinde yapılan değişiklik nedeniyle, TCK'nın 191. maddesinin 4. fıkrasının (a) bendinde yer alan, "kişinin, erteleme süresi zarfında; kendisine yüklenen yükümlülüklere veya uygulanan tedavinin gereklerine uygun davranmamakta ısrar etmesi hâlinde, hakkında kamu davası açılır" hükmü gözetildiğinde dosya kapsamına göre; sanığın terhis işlemi sonrası müdürlüğe başvurmaması nedeniyle uyarılmasına karar verildiği, Bursa Denetimli Serbestlik Müdürlüğünün 29/08/2017 tarihli ve 2017/600 DS sayılı uyarı yazısının 25/09/2017 tarihinde tebliğ edilmesine rağmen şüphelinin müdürlüğe başvurmaması üzerine dosyasının kapatılarak Bursa Cumhuriyet Başsavcılığına gönderildiği, sanığa tekrar yeni bir süre verilerek başvuru yapmaması halinde ısrar etmiş sayılacağı konusunda ihtaratta bulunulmadığının anlaşılması karşısında; sanığın ilk uyarıya uymamasının, kendisine yüklenen yükümlülüklere uygun davranmamakta ısrar etmesi olarak kabul edilemeyeceği, mahkemenin durma kararının kanuna uygun olduğu anlaşıldığından kanun yararına bozma istemi yerinde görülmemiştir

D-)Karar:

Açıklanan nedenlere göre; Bursa 22. Asliye Ceza Mahkemesinin 04/12/2018 tarihli ve 2018/199 esas, 2018/760 sayılı kararına yönelik yerinde görülmeyen kanun yararına bozma isteminin REDDİNE; dosyanın Adalet Bakanlığı’na sunulmak üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'na gönderilmesine,03/06/2020 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/30550, Karar No: 2015/36485, Tarih: 23.12.2015

**9. Hukuk Dairesi         2015/30550 E.  ,  2015/36485 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : KOCAELİ 5. İŞ MAHKEMESİ

TARİHİ : 29/07/2015

NUMARASI : 2014/279-2015/273

Davacı, feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, iş akdinin haklı veya geçerli bir neden olmaksızın feshedildiğini, feshin gerçek nedeninin sendikal tercihlerini ortadan kaldırarak cezalandırmak olduğunu ileri sürerek feshin geçersizliğine ve işe iadesi ile sendikal tazminatın tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı, davacının iş akdinin işyerinde ekonomik kriz olması nedeniyle feshedildiğini, feshin sendikal nedene dayalı olduğu iddiasının gerçek olmadığı savunularak, davanın reddini talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkeme yapılan yargılama sonunda, fesih ilan yoluyla usulüne uygun şekilde işyerinde tüm işçilere duyurulduğunu, bu haliyle feshin usulen geçerli olduğu, önce davacı dahil 35 çalışanın daha sonra da 7 çalışanın ekonomik kriz sebebiyle ilan yoluyla davalı işveren tarafından işten çıkartıldığı, işyerinde gerçek anlamda bir ekonomik daralma yaşandığı, maliyetleri işletmenin faaliyet kârına göre çok yüksek olduğu, işten çıkartılan işçilerin yerine daha sonradan işçi alınmadığı, davacının çalıştığı bölüm dahi hemen hemen bütün bölümlerde işçi azaltma yoluna gidildiği, işçi çıkartılmadan önce ekonomik krizin aşılması için gereken tüm önlemlerin alındığı, son çare olarak fesih yoluna başvurulduğu anlaşıldığından feshin geçerli olduğu, her ne kadar davacı feshin sendikal nedene dayandığını iddia etmiş ise de, bu iddiasını ispat yükümlü olan davacının dinlettiği tanıkları ve diğer tüm delilleri ile bunu ispatlayamadığı ve feshin gerçek nedeninin ekonomik kriz olduğu anlaşıldığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar vermiştir.

D) Temyiz:

Kararı davacı temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

4857 sayılı İş Kanunu'nun 19. maddesi uyarınca aynı yasanın 18. maddesi kapsamında kalan işçinin iş sözleşmesinin geçerli nedenle feshetmek isteyen işveren, fesih bildirimini yazılı olarak yapmak ve fesih sebebini açık ve kesin bir şekilde belirtmek zorundadır. Yazılı fesih bildiriminin de, fesih sebebini açık ve kesin bir şekilde içermesi zorunludur.

D) Temyiz:

Kararı davacı temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

4857 sayılı İş Kanunu'nun 19. maddesi uyarınca aynı yasanın 18. maddesi kapsamında kalan işçinin iş sözleşmesinin geçerli nedenle feshetmek isteyen işveren, fesih bildirimini yazılı olarak yapmak ve fesih sebebini açık ve kesin bir şekilde belirtmek zorundadır. Yazılı fesih bildiriminin de, fesih sebebini açık ve kesin bir şekilde içermesi zorunludur.

Yazılı şekil, ayrıca açıklık, aleniyet ve ispat fonksiyonu haizdir. Yazılı şekil, 4857 sayılı İş Kanunu’nun 18’inci maddesi uyarınca yapılacak fesihler için geçerlilik şartı olarak aranmaktadır. Madde uyarınca, işveren fesih bildirimini yazılı yapmak zorunda olduğu gibi fesih sebeplerini de yazılı olarak göstermek zorundadır. Buna karşılık, aynı Kanun’un 25’inci maddesinde öngörülen işverenin haklı nedenle derhal feshinde yazılı şekil şartı aranmamaktadır. “Geçerli bir sebep” yazılı fesih bildirimi ile belirtme zorunluluğu, “iş güvencesi kapsamı içindeki işçiler için zorunludur.

Fesih beyanı, İş Kanunu’nun 19’uncu maddesinde öngörüldüğü şekilde yazılı olarak kaleme alınmakla geçerli fesih için gerekli olan bütün şartlar yerine getirilmiş olmaz. Söz konusu beyanın, bu haliyle, yani yasal geçerlilik şartına uygun aslının da muhataba (işçiye) ulaşması zorunludur.

4857 sayılı İş Kanunu’nun 19’uncu maddesinde öngörülen yazılı şekil şartına uymamak feshi geçersiz kılar. Yazılı fesih bildiriminde, fesih açık ve kesin sebebinin gösterilmemesi, İş Kanunu’nun 20’nci maddesi anlamında feshin geçersizliği sonucunu doğurur.

İşverenin fesih iradesi açık ve kesin olarak ortaya konmalıdır. Kullanılan ifade o kadar açık ve seçik olmalı ki, işçi açısından, iş sözleşmesinin sona erdirildiği açıkça anlaşılır olmalıdır. Fesih bildiriminde, sözleşmeyi sona erdirme iradesi yanında ayrıca, sona erme zamanı da yeteri kadar açık ve yanlış anlaşılmaya sebebiyet vermeyecek şekilde ifade edilmiş olmalıdır.

Sadece fesih bildiriminin değil fesih sebeplerinin de yazılı olması ve işverence fesih bildirimi ile gerekçelerini kapsayacak şekilde altının imzalanması gerekir. İşveren, fesih bildiriminde gösterdiği fesih sebebi ile bağlıdır. İşe iade davasındaki savunmasında ilaveten başka bir sebep ileri süremeyeceği gibi bu sebepten farklı bir sebebe dayanamaz.

Yukarıda belirtilen normatif düzenleme ve yapılan açıklamalara göre; fesih bildiriminin yazılı yapılması ve toplu çıkarımlarda dahi kişiye özgü ve yazılı olması zorunludur. Haklı fesih halleri hariç fesih bildiriminin yazılı yapılmaması feshi başlı başına geçersiz kılar. Somut uyuşmazlıkta, işveren tarafından işçiye doğrudan bir fesih bildirimi yapılmamış, toplu işçi çıkarılacağı ilanen belirtilmiştir. Bu şekilde feish bildirimi yasal olmadığı gibi usulüne uygun değildir. Mahkemenin ilanen tebligatı usule uygun kabul etmesi 4857 sayılı Kanun’un 19. maddesine göre yerinde değildir. İşveren feshi salt bu nedenle geçersizdir.