muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/7186, Karar No: 2017/1577, Tarih: 16.02.2017

Bu bakımından konusunda uzman doktor bilirkişi tarafından davacının tedavi gideri taleplerinin 25.2.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6111 Sayılı Yasa'nın 59. maddesi doğrultusunda incelenerek; Sosyal Güvenlik Kurumunun sorumluluğunda kalan tedavi giderleri yönünden talebin reddine, Sosyal Güvenlik Kurumunun sorumluluğu dışında kalan tedavi giderleri yönünden ise davalıların sorumluluğuna karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

4-Cenaze ve defin giderleri yönünden yapılan incelemede; Borçlar Kanunu m.45/1 kapsamında ele alınması gereken defin masrafları, ölümle doğrudan doğruya ilgili olan ve ölenin dini ile sosyal ve ekonomik durumuna uygun bulunan giderlerdir. Davacılar vekili, dava dilekçesinde, desteklerinin ölümü nedeniyle müvekkillerinin katlandığı defin masraflarının da tahsilini istemiştir. Ölen her şahıs için yakınlarının veya ailesinin ya da ailelerden birinin mutlak surette bazı defin giderlerine katlandığının kabulü zorunludur. Bunun aksi düşünülemez. Bütün mesele defin giderlerinin kapsamını belirlemekte toplanır. Bunlar, ölenin taşınması, yıkatılması, gömülmesi, mezarlık ücreti, mezartaşı, ilân giderleri, sadakalar ve din adamlarına verilen paralar ile otopsi için yapılan giderleri kapsar. Şu var ki, bu giderler gerçekten yapılmalı ve yerel göreneklere (mahalli âdetlere) uygun düşmelidir. Mahkeme kararının dayandığı bilirkişi raporunun BK. m.45/1 uyarınca “defin masraflarını” belirlemede yeterli olmaması karşısında, yeniden uzman bilirkişi seçilip inceleme yaptırılarak BK. 45/1’e göre davacıların ödedikleri “defin mas­raflarının” kapsamı belirlendikten sonra, uygun sonuç çerçevesinde karar veril­melidir.

5-Mükerrer ödeme ve sebepsiz zenginleşmeye mahal vermemek açısından; Sosyal Güvenlik Kurumu’ndan dava konu kaza sebebi ile davacı ... Kanatçı'ya ödeme yapılıp yapılmadığı, ödemenin niteliği ve ödemenin zarar sorumlularına rücu imkanı bulunup bulunmadığı sorularak, zarar sorumlusuna rücu imkanı veren bir ödeme ise, davacıya yapılan ödemenin ilgili yerden getirilerek sonucuna göre bir

karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle de bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda 1 nolu bentte açıklanan nedenlerle davacılar vekilinin ve davalı .... vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, 2 nolu bentte açıklanan nedenlerle davacılar vekilinin, 3,4,5 nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı .... vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davacılar ve davalı ... AŞ'ye geri verilmesine 16/02/2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/5032, Karar No: 2011/7278, Tarih: 16.11.2011

**(Kapatılan)16. Hukuk Dairesi         2011/5032 E.  ,  2011/7278 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İCRA MAHKEMESİ

Ticareti terk hükümlerine muhalefet etmek suçundan sanık ...'in beraatine karar verilmiş, hüküm yasal süresi içerisinde şikayetçi vekili tarafından temyiz edildiğinden, Yargıtay C.Başsavcılığının bozma istemli tebliğnamesiyle dosya, Daireye gönderilmiş olmakla, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okunarak; GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

İcra ve İflas Kanunu’nun 44. maddesinin 1. fıkrasında, “Ticareti terk eden bir tacir 15 gün içinde keyfiyeti kayıtlı bulunduğu ticaret siciline bildirmeye ve bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerini gösteren bir mal beyanında bulunmaya mecburdur. Keyfiyet ticaret sicil memurluğunca ticaret sicili ilanlarının yayınlandığı gazetede ve alacaklıların bulunduğu yerlerde de mutat ve münasip vasıtalarla ilan olunur. İlan masraflarını ödemeyen tacir beyanda bulunmamış sayılır.” Hükmü ile ticareti terk eden tacirin yapması gereken yükümlülüğü belirlenmiş, aynı Yasa’nın 337/a maddesinin birinci fıkrasında ise 44. maddedeki yükümlülüğe aykırı davranılması da, “Ticareti terk edenlerin cezası” başlığı altında, “44 üncü maddeye göre mal beyanında bulunmayan veya beyanında mevcudunu eksik gösteren veya aktifinde yer almış malı veya yerine kaim olan değerini haciz veya iflas sırasında göstermeyen veya beyanından sonra bu malları üzerinde tasarruf eden borçlu, bundan zarar gören alacaklının şikayeti üzerine, üç aydan bir yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Birinci fıkradaki fiillerin işlenmesinden alacaklının zarar görmediğini ispat eden borçluya ceza verilmez.” şeklinde düzenleme ile yaptırıma bağlanmıştır. Maddeden anlaşılacağı üzere ticareti terk suçunun oluşabilmesi için, ticareti terk eden tacirin bu durumu onbeş gün içinde keyfiyeti kayıtlı bulunduğu ticaret sicil memurluğuna bildirmemesi ve bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerini gösteren bir mal beyanında bulunmaması gerekmektedir.

İcra ve İflas Kanunu’nun 44. maddesindeki mükellefiyet münhasıran tacirler için öngörülmüş olup, ticaret sicil memurluğuna kayıtlı gerçek kişilerin ve ticaret şirketlerinin tacir oldukları hususunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Uyuşmazlık, ticaret şirketlerinin ticareti terk edip edemeyeceklerine, eş anlatımla ticareti terk etmesi durumunda şirket yetkilisi/müdürünün İİK’nun 44. maddesindeki keyfiyeti kayıtlı olduğu ticaret sicili memurluğuna bildirme ve mal beyanında bulunma yükümlülüğü bulunup bulunmadığına yöneliktir.

6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 136. maddesinde ticaret şirketlerinin nev’ilerinin; kolektif, komandit, anonim, limited ve kooperatif şirketlerinden ibaret olduğu belirtilmiştir. Yukarıda sayılan ticaret şirketleri yönünden Türk Ticaret Kanunu’ndaki düzenleme incelendiğinde, bunlar için ‘ticareti terk’ değil, bunun yerine infisah ve tasfiyelerinin öngörüldüğü, diğer bir anlatımla Türk Ticaret Kanunu’nun 136. maddesinde sayılan şirketlerde ticareti terk değil, ortaklık ilişkisinin sona erdirildiği kabul edilmektedir.

Anılan şirketlerin her biri için infisah ve tasfiye yolu ayrı ayrı gösterilmiştir. ‘İnfisah’, ortaklıklar hukukunda iki manada kullanılmaktadır. Geniş manada; irade ve irade dışı fesih hallerini ve dar manada da; irade dışı yani kendiliğinden sona ermeyi ifade etmektedir. TTK'nun 439. maddesinde infisah eden şirketin tasfiyeye gireceği hükme bağlanmıştır. Tasfiye sürecinde ticaret şirketinin alacak ve borçları belirlenir, alacakları tahsil edilip, borçları ödendikten sonra varsa kalan mevcudu, esas mukavelede aksine bir hüküm olmadıkça, pay sahipleri arasında ödedikleri sermaye ve paylara bağlı olan imtiyaz hakları nispetinde dağıtılır, tasfiyenin sona ermesi üzerine şirkete ait ticaret unvanının sicilden terkini tasfiye memurları tarafından sicil memurluğundan talep olunur. İş bu talep üzerine terkin keyfiyeti tescil ve ilan olunmakla ticaret şirketinin tüzel kişiliği sona ermiş olur. Terkin işlemi için tasfiye bilançosu ile birlikte başvurulduğundan ve zaten tasfiye sonucu ticaret şirketinin herhangi bir mal varlığı da kalmadığından tasfiye memurunun ya da şirket yetkilisinin İİK’nun 44. maddesine göre mal beyanında da bulunması söz konusu olmayacaktır. Terkin işleminden sonra ticaret şirketinden alacağı bulunduğunu iddia eden bir alacaklı, bu alacağını ancak terkin edilen ticaret şirketini yasaya göre ihyasını sağlamak suretiyle tahsil edebilecektir.

Ticaret şirketlerinin vergi hukuku açısından mükellefiyetinin sona erdirilmesi de, Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre yapılması gereken işlemlere göre getirilen tasfiye ve iflasın sona erdiğinin tescil ve ilanına bağlıdır. Başka bir anlatımla, ticaret şirketinin işi bırakması ancak tüzel kişiliğinin ortadan kaldırılması ile mümkündür. Bu nedenle tüzel kişiliği sona erdirilmemiş bir ticaret şirketinin ticari işletmeyi kapattığından, dağıttığından (terk ettiğinden) söz edilemeyecektir. Nitekim Danıştay 4. Dairesinin 2004/602 -2021 sayılı kararında da tüzel kişiliği sona erdirilmemiş şirketin mükellefiyetinin sona erdirilemeyeceği belirtilmiştir.

Öte yandan, İcra ve İflas Kanunu’nun 44. maddesinin ikinci fıkrası, mal beyanının ticaret sicili gazetesinde ilan tarihinden itibaren bir sene içinde, ticareti terk eden tacir hakkında iflas yolu ile takip yapılabileceğini içermektedir. Buradaki tacirden maksat, gerçek kişi olan tacirlerdir. Yani, tüzel kişi tacirler (ticaret şirketleri) hakkında 44 üncü maddenin 2. fıkrasının uygulama kabiliyeti yoktur. Ticaret şirketleri, ticareti terk edince tasfiyeye gireceklerinden ve tasfiye sonunda şirketin ticaret sicilindeki kaydının silinmesinden sonra tüzel kişiliği son bulacağından, artık, ticaret şirketlerini sicilden silindikten sonra iflas yolu ile takip etmeye imkan yoktur…..Esasen, ticaret şirketleri bakımından buna lüzum da yoktur. Zira, tasfiyede şirketin bütün malları tasfiye edilmiştir. (Prof. Dr. Baki Kuru, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi Cilt XXVII, 1970, Sayı 1-2) Bu açıklama ile İİK’nun 44. maddesinin ikinci fıkrasındaki düzenlemenin, ticareti terk suçunun gerçek kişi tacirler için geçerli olduğunun, ticaret şirketleri yönünden geçerliliği bulunmadığının net olarak ifade edildiği anlaşılmaktadır.

Her ne kadar İİK'nun 44. maddesinin gerekçesinde, ticareti terk eden kötü niyetli borçluların işyerlerini terkederek ve ellerindeki mallarını başkalarına devrederek alacaklılarını zarara uğratmaları nedeniyle İİK'nun 337/a maddesindeki yaptırım düzenlendiği belirtilmekte ise de, ticaret şirketleri yönünden ticareti terk değil ortaklık ilişkisinin sona erdirilebileceğinden, buradaki borçlu ifadesiyle gerçek kişi tacirin kastedildiğinin kabulü zorunludur. Kaldı ki, Kanun’un 345. maddesi uyarınca sorumlu tutulması gereken ticaret şirketlerinin müdür/yetkilileri tarafından alacaklıları zarara uğratmaya yönelik eylemlerinin cezasız bırakılmadığı, nitekim Kanun’un 331, 333/a, 345/a maddelerinde gerekli yaptırımlar düzenlendiği gibi, unsurları bulunduğu takdirde 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda müeyyideye bağlanan hileli iflas veya dolandırıcılık suçlarından da cezalandırılabilmeleri mümkün olduğundan, diğer bir deyişle ticaret şirketlerinin müdür/yetkililerinin alacaklıyı zarara uğratan bu tür davranışlarının yaptırımsız kaldığından söz edilemeyecektir.

Bu açıklamalardan anlaşılacağı üzere, İİK’nun 337/a maddesinde yaptırıma bağlanan eylem, yalnızca ticareti terk keyfiyetinin ticaret sicili memurluğuna bildirilmemesi değil, bununla birlikte İİK’nun 44. maddesine uygun olarak bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerinin bulunduğu bir mal beyanında bulunulmamasıdır. Bu durumda, Türk Ticaret Kanunu’nun 136. maddesinde sayılan ticaret şirketlerinde ticaretin terki söz konusu olmayıp, ortaklık ilişkisinin sona erdirilmesi nedeniyle İcra ve İflas Kanunu’nun 44. maddesi ile getirilen mal beyanında bulunma yükümlülüğünün, gerçek kişi tacirlere yönelik olduğu, yukarıda sayılan ticaret şirketlerini kapsamadığı, eş anlatımla ticaret şirketlerinin müdür veya yetkililerinin İcra ve İflas Kanunu’nun 337/a maddesinde yaptırıma bağlanan ticareti terk suçunu işlemeleri yasal olarak mümkün olmadığı ve bu durumda atılı suç da oluşmayacağı sonucuna varıldığından tebliğnamedeki kararın bozulması istemine iştirak edilmemiştir.

Dosya içeriğine, toplanan delillere, kararda yazılı gerektirici nedenlere, yapılan yargılama ve uygulamada isabetsizlik bulunmadığına göre yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun bulunan hükmün İİK.’nun 366. maddesi uyarınca ONANMASINA, 16.11.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/10696, Karar No: 2020/97, Tarih: 13.01.2020

**15. Ceza Dairesi         2017/10696 E.  ,  2020/97 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Nitelikli dolandırıcılık, resmi belgede sahtecilik

HÜKÜM : CMK 223/2-e maddesi gereğince beraat (ayrı ayrı)

Nitelikli dolandırıcılık ve resmi belgede sahtecilik suçlarından sanığın beraatine ilişkin hükümler katılan vekili tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Gerekçeli karar başlığında suç tarihinin “01/10/2008, 03/10/2008” olarak gösterilmesi gerekirken “23/03/2012” olarak gösterilmesi mahallinde düzeltilmesi mümkün maddi hata olarak kabul edilmiştir.

Sanığın, ... Gıda ve Meşrubat Ticaret adlı şahıs işletmesinin sahibi olduğu, ... Endüs. Ürün. Paz. ve Mak. Mümes. San. ve Tic. Ltd. Şti.nden satın aldığı faturalı meşrubat malları karşılığında suça konu Denizbank İstinye Şubesine ait, keşidecisi ... ve Meşrubat Ticaret-..., lehtarı ... Endüs. Ürün. Paz. ve Mak. Mümes. San. ve Tic. Ltd. Şti. olan, 85.877 TL bedelli, 01/10/2008 keşide tarihli, B 6087992 numaralı çeki keşide edip verdiği, çek lehtarı ... Endüs. Ürün. Paz. ve Mak. Mümes. San. ve Tic. Ltd. Şti. yetkilisinin ise bu çeki Factoring Sözleşmesi ile katılan ...’nın yetkilisi olduğu Akdeniz Factoring Hizmetleri A.Ş.ne verip karşılığında nakit para aldığı, çekin tahsili için ING Bank Atatürk Cad. Kadıköy Şubesi'ne ibraz edildiğinde sanığın çekle ilgili ödeme yasağı talimatı verdiğinden banka tarafından ödeme yapılmadığı, karşılıksız çek suçundan dolayı sanık hakkında açılan davada ise sanığın çekteki imzanın kendisine ait olmadığını savunduğu, yapılan bilirkişi incelemesinde imzanın sanığa ait olmadığının tespit edildiği, bu şekilde sanığın satın aldığı mallar karşılığında imzası başkasına ait çek vererek menfaat temin ettiği ve bu suretle müsnet nitelikli dolandırıcılık ile resmi belgede sahtecilik suçlarını işlediğinin iddia edildiği olayda, sanık savunması, katılan beyanı, bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamına göre; sanığın, üzerine atılı suçları işlediğine dair mahkumiyetine yeterli, her türlü şüpheden uzak, kesin ve inandırıcı delil bulunmadığı gerekçesine dayanan mahkemenin kabulünde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yapılan yargılama sonunda, sanığın mahkumiyetine yeterli, her türlü şüpheden uzak, kesin ve inandırıcı delil bulunmadığı gerekçe gösterilerek mahkemece kabul ve takdir kılınmış olduğundan, katılan vekilinin, mahkemece eksik araştırma ile karar verildiğine yönelik temyiz itirazlarının reddiyle hükümlerin ONANMASINA, 13/01/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/2895, Karar No: 2014/6572, Tarih: 24.12.2014

**1. Ceza Dairesi         2013/2895 E.  ,  2014/6572 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Yakın akrabayı öldürme

HÜKÜM : Yakın akrabayı öldürme suçundan açılan davada yasal savunma nedeniyle TCK'nun 25/1. ve CMK'nun 223/2-d. maddeleri uyarınca sanığın beraatine

TÜRK MİLLETİ ADINA

Sanık ..., ...oğlu'nun meşru savunma koşulları altında fiilini işlediği kabul ve takdir kılınmış, toplanan delillere göre bu takdirde herhangi bir isabetsizlik görülmemiş bulunduğundan Cumhuriyet Savcısının sanığın tahrik altında kasten öldürme suçundan cezalandırılması gerektiğine yönelen ve yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün, tebliğnamedeki düşünceye uygun olarak (ONANMASINA), 24/12/2014 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/1419, Karar No: 2017/4601, Tarih: 01.06.2017

**14. Hukuk Dairesi         2017/1419 E.  ,  2017/4601 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, 21.02.2012 gününde verilen dilekçe ile mirasçılık belgesi talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın reddine dair verilen 13.11.2013 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava mirasçılık belgesi verilmesi istemine ilişkindir.

Davacı vekili, ...Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2007/278 Esas sayılı dosyasında 914 parsel sayılı taşınmaz hissedarlarından muris ... aleyhine Kamulaştırma Kanunu hükümlerine göre irtifak tesisi ve kamulaştırma bedelinin tespiti davası açıldığını, anılan dosyadan muris ...ait mirasçılık belgesinin alınması amacıyla taraflarına yetki verildiğinden bahisle murisin mirasçıları ile miras paylarını gösterir mirasçılık belgesinin verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, davacı tarafın iddiasını kanıtlayacak delil bildirmemesi gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmü davacı vekili temyiz etmiştir.

4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 598. maddesine göre, başvurusu üzerine yasal mirasçı oldukları belirlenenlere, sulh mahkemesince veya noterlikçe mirasçılık sıfatlarını gösteren bir belge verilir.

Mirasçılık belgesi verilmesine ilişkin davada irs ilişkisi kural olarak nüfus kayıtları ile ispat olunur. Nüfus kayıtları belgeledikleri olguların doğruluğuna kanıt oluşturur. Bunların içeriğinin doğru olmadığının ispatı kanunlarda başka bir hüküm bulunmadıkça herangi bir şekle tabi değildir. (TMK md.7) Hakim çekismesiz yargıda re'sen araştırma ilkesi uyarınca, davanın ispatı için gerekli bütün delillere başvurabilir.

Somut olaya gelince; 914 parsel sayılı taşınmaza ait Komisyon Raporunda "... ... da tahminen elli yıl kadar evvelinden ölümüyle mirasının çocukları ...mirasçılarından ...7040 hisse verilmesi gerektiğinin yazılı olduğu, dosya içerisindeki nüfus kayıt örneklerinden 25.05.1991'de vefat eden ... baba adının Ali, anne adının Elif, kardeşlerinin ... olduğu, muris ... tapu kaydında soyadı ve baba adının yanlış yazıldığı anlaşıldığından, davacı tarafa murisin baba adı ve soyadının tapu kaydında yanlışların idari yoldan veya dava yoluyla düzeltilmesi sağlanması amacıyla yetki ve süre verilmeli, ilgili düzeltme yapıldıktan sonra muris Ali oğlu... ait mirasçılık belgesinin verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, bu sebeple hükmün bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde iadesine, 01.06.2017 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi.

(Muhalif)

-KARŞI OY YAZISI-

Davanın reddine ilişkin yerel mahkeme kararı gerekçeleri gösterilmek suretiyle hukuka uygun olarak verildiğinden onanması gerekirken, bozulmasına yönelik sayın çoğunluğun görüşüne katılamıyorum.
Yargıtay — Esas No: 2025/2222, Karar No: 2025/3719, Tarih: 22.04.2025

**9. Hukuk Dairesi         2025/2222 E.  ,  2025/3719 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2024/2824 E., 2024/3287 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 65. İş Mahkemesi

SAYISI : 2021/10 E., 2024/277 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin sendika üyesi olduğunu ve davalı Bakanlığa bağlı İstanbul Tersane Komutanlığı işyerinde elektronikçi iş ve meslek kolunda çalıştığını, Sağlık Kuralları Bakımından Günde Azami Yedi Buçuk Saat veya Daha Az Çalıştırılması Gereken İşler Hakkında Yönetmelik'in (Yönetmelik) "7,5 saat çalışabilecek işler" başlıklı 4. maddesinin (a) bendine aykırı olarak günde 7,5 saat çalışması gerekirken 8,5 saat çalıştırıldığını, günde iki kez on beş dakikadan ibaret ara dinlenme süresinin düşümüyle günlük çalışma süresinin sekiz saat olduğunu ve davacının günlük yarım saat fazla çalışması olduğunu, ancak fazla çalışma ücretinin ödenmediğini, davacının maruz kaldığı lehim malzemesinin kurşun ve kalay bileşenlerinden oluştuğunu, ölçüm yapıldığı esnada tehlikeli ortam bulunmasa dahi konuya ilişkin emsal içtihatlar gereği davacının daimi çalışma ortamının tehlike sınırları içinde bulunduğunun kabulü gerektiğini, 2011 ve 2015 yıllarında yapılan ölçüme dair tabloların sunulduğunu, kan değerlerinde kurşuna rastlanan işçilerin sonuçlarının sunulduğunu, işçinin iş yapmaktan kaçınma hakkının dahi bulunduğunu, işyerinde yürürlükte bulunan dönem toplu iş sözleşmelerinin 25 ve 33. maddelerinde fazla çalışma ücretlerinin %80 zamlı ücret üzerinden ödeneceğinin hükme bağlandığını, konuya ilişkin emsal içtihatlarda ilgili Yönetmelik gereği günlük 7,5 saat çalışma ile sınırlandırılan işlerde günlük 7,5 saatin aşılması hâlinde yapılan çalışmaların fazla çalışma olarak nitelendirilmesi gerektiğini, toplu iş sözleşmesi hükümlerine göre günlük 7,5 saati aşan çalışmaların %80 zamlı ücret üzerinden ödenmesi gerektiğini, yine davalı işyerinde yürürlükte olan toplu iş sözleşmesinin 52. maddesine göre ilgili Yönetmelik gereği günlük 7,5 saat veya daha az çalışması gereken işlerde fiilî çalışma sürelerine %14 oranında kısa çalışma primi ödeneceğinin düzenlendiğini; ancak kapsamda olmasına rağmen davacıya kısa çalışma priminin ödenmediğini ileri sürerek fazla çalışma ücreti ile kısa çalışma primi alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; dava konusu alacakların zamanaşımına uğradığını ve zamanaşımı def'inde bulunduklarını, işçinin Yönetmelik kapsamında olabilmesi için fiilen yapılan işlerin değerlendirilmesi gerektiğini, iddia olunduğu gibi anılan yıllarda ölçüm sonuçlarının yüksek çıkmayıp aksine normal ve kabul edilebilir seviyelerde olduğunu, elektronikçi meslek koduyla kart onarım atölyesinde çalışan davacının ayda en fazla iki saat lehim faaliyeti olduğunu ve fiilen lehim işinde görev yapmadığını, ilgili Yönetmelik'e göre çalışan işçilere fazla çalışma yaptırılamayacağını, bu sebeple 7,5 saati aşan çalışmaların fazla çalışma kabul edilerek ücretinin %80 zamlı ödenmesinin mevzuata da uygun olmadığını, müvekkili İdarenin uygulamalarının mevzuata uygun olduğunu ve aksi yöndeki iddiaların gerçeği yansıtmadığını ve davacı talebinin de toplu iş sözleşmesinin 25. maddesine aykırı olduğunu, zira ilgili Yönetmelik kapsamı dışında çalışan işçiler için çalışma süresinin günlük 8,5 saat, haftada 5 gün ve 42,5 saat olduğunu, işçilere bu çalışmaları karşılığı 45 saat üzerinden ücret ödendiğini, Yönetmelik kapsamındaki işçiler için haftalık çalışma süresinin 37,5 saat olduğunu ve 45 saat üzerinden ücret ödendiğini, davacı lehine %80 zamlı ücret üzerinden fazla çalışma ücreti ödenmesi hâlinde, davacının fiilen çalışmadığı hâlde toplu iş sözleşmesi hükmü gereğince ödenmiş olan ücretinin tekrar ödenmesi sonucunun doğacağını, alacak talebinin haksız ve dayanaksız olduğu gibi hükmolunması istenen faiz türü ve başlangıç tarihinin de yasal dayanaktan yoksun olduğunu ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dosya kapsamında keşif icra edilerek alanında uzman bilirkişi heyetinden rapor alındığı, heyet raporuna karşı tarafların itirazlarının değerlendirilmesi amacıyla ek rapor alındığı, keşif esnasında yapılan ölçümde, çalışma yaşamı ile ilgili olarak da Meslek Hastalıkları Rehberi'nde kurşun ölçüm ve analizi ile ilgili bilgiler de verildiği, buna göre kurşunun çalışma ortamında maruziyet sınır değerinin 0,15 mg/m3 (inhale edilebilir aerosol) olarak belirlendiği, Yönetmelik ile belirtilen işlerde, çalışanların sağlık kuralları bakımından, çalışabilecekleri azami çalışma sürelerinin düzenlenmesinin amaçlandığı ve 4. maddede de kurşunla yapılan ve ancak yedi buçuk saat çalışılabilecek işlerin belirtildiği, burada sıralanan işlerdeki risk boyutu ve maruziyet şekli ile maruziyet durumunun davacı çalışanla aynı olmadığının anlaşıldığı, salt kurşun adının geçiyor olmasından yola çıkılarak riskin mevcudiyetini kabul etmenin işin tıbbi ve teknik yanlarına tamamen kapalı kalmak sonucunu doğuracağı, riskin her zaman işin yapım şekli ve maruziyet şekli ile süresine bağlı olarak kabul edilebilir risk seviyesinde de olabileceği, davacının yaptığı işe Yönetmelik'te belirtilen işler arasında yer verilmediği, tıbbi ve teknik açıdan bakıldığında da Yönetmelik'in 4. maddesinde sıralanan işler kapsamında da görülmediği gerekçesiyle davanın reddine dair karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF