muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2011/2242, Karar No: 2011/5999, Tarih: 17.10.2011

Öte yandan, İcra ve İflas Kanunu’nun 44. maddesinin ikinci fıkrası, mal beyanının ticaret sicili gazetesinde ilan tarihinden itibaren bir sene içinde, ticareti terk eden tacir hakkında iflas yolu ile takip yapılabileceğini içermektedir. Buradaki tacirden maksat, gerçek kişi olan tacirlerdir. Yani, tüzel kişi tacirler (ticaret şirketleri) hakkında 44 üncü maddenin 2. fıkrasının uygulama kabiliyeti yoktur. Ticaret şirketleri, ticareti terk edince tasfiyeye gireceklerinden ve tasfiye sonunda şirketin ticaret sicilindeki kaydının silinmesinden sonra tüzel kişiliği son bulacağından, artık, ticaret şirketlerini sicilden silindikten sonra iflas yolu ile takip etmeye imkan yoktur…..Esasen, ticaret şirketleri bakımından buna lüzum da yoktur. Zira, tasfiyede şirketin bütün malları tasfiye edilmiştir. (Prof. Dr. ..., Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi Cilt XXVII, 1970, Sayı 1-2) Bu açıklama ile İİK’nun 44. maddesinin ikinci fıkrasındaki düzenlemenin, ticareti terk suçunun gerçek kişi tacirler için geçerli olduğunun, ticaret şirketleri yönünden geçerliliği bulunmadığının net olarak ifade edildiği anlaşılmaktadır.

Her ne kadar İİK'nun 44. maddesinin gerekçesinde, ticareti terk eden kötü niyetli borçluların işyerlerini terkederek ve ellerindeki mallarını başkalarına devrederek alacaklılarını zarara uğratmaları nedeniyle İİK'nun 337/a maddesindeki yaptırım düzenlendiği belirtilmekte ise de, ticaret şirketleri yönünden ticareti terk değil ortaklık

ilişkisinin sona erdirilebileceğinden, buradaki borçlu ifadesiyle gerçek kişi tacirin kastedildiğinin kabulü zorunludur. Kaldı ki, Kanun’un 345. maddesi uyarınca sorumlu tutulması gereken ticaret şirketlerinin müdür/yetkilileri tarafından alacaklıları zarara uğratmaya yönelik eylemlerinin cezasız bırakılmadığı, nitekim Kanun’un 331, 333/a, 345/a maddelerinde gerekli yaptırımlar düzenlendiği gibi, unsurları bulunduğu takdirde 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda müeyyideye bağlanan hileli iflas veya dolandırıcılık suçlarından da cezalandırılabilmeleri mümkün olduğundan, diğer bir deyişle ticaret şirketlerinin müdür/yetkililerinin alacaklıyı zarara uğratan bu tür davranışlarının yaptırımsız kaldığından söz edilemeyecektir.

Bu açıklamalardan anlaşılacağı üzere, İİK’nun 337/a maddesinde yaptırıma bağlanan eylem, yalnızca ticareti terk keyfiyetinin ticaret sicili memurluğuna bildirilmemesi değil, bununla birlikte İİK’nun 44. maddesine uygun olarak bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerinin bulunduğu bir mal beyanında bulunulmamasıdır. Bu durumda, Türk Ticaret Kanunu’nun 136. maddesinde sayılan ticaret şirketlerinde ticaretin terki söz konusu olmayıp, ortaklık ilişkisinin sona erdirilmesi nedeniyle İcra ve İflas Kanunu’nun 44. maddesi ile getirilen mal beyanında bulunma yükümlülüğünün, gerçek kişi tacirlere yönelik olduğu, yukarıda sayılan ticaret şirketlerini kapsamadığı, eş anlatımla ticaret şirketlerinin müdür veya yetkililerinin İcra ve İflas Kanunu’nun 337/a maddesinde yaptırıma bağlanan ticareti terk suçunu işlemeleri yasal olarak mümkün olmadığı ve bu durumda atılı suç da oluşmayacağı sonucuna varıldığından tebliğnamedeki kararın bozulması istemine iştirak edilmemiştir.

Dosya içeriğine, toplanan delillere, kararda yazılı gerektirici nedenlere, yapılan yargılama ve uygulamada isabetsizlik bulunmadığına göre yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun bulunan hükmün İİK.’nun 366. maddesi uyarınca ONANMASINA, 17.10.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/25965, Karar No: 2014/30400, Tarih: 21.10.2014

**9. Hukuk Dairesi         2014/25965 E.  ,  2014/30400 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

DAVA :Taraflar arasındaki, kıdem tazminatı,ihbar tazminatı, izin, fazla çalışma, hafta tatili, bayram ve genel tatil ücreti, manevi tazminatı ile kötüniyet tazminatı alacaklarının ödetilmesi davasının yapılan yargılaması sonunda; ilamda yazılı nedenlerle gerçekleşen miktarın faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine ilişkin hüküm süresi içinde temyizen incelenmesi taraflar avukatlarınca istenilmesi ve davacı avukatınca duruşma talep edilmesi üzerine dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 21.10.2014 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü davacı adına Avukat ... geldi. Karşı taraf adına kimse gelmedi. Duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatın sözlü açıklaması dinlendi. Duruşmaya son verilerek Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor sunuldu, dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı işçi kıdem, ihbar tazminatlarıyla yıllık izin, fazla çalışma ücreti,hafta tatili ücreti,bayram ve genel tatil ücreti, manevi tazminat ve kötüniyet tazminatı alacaklarının ödetilmesi istekleriyle davalar açmıştır. Mahkemece her iki dava birleştirilerek isteklerin kısmen kabulüne karar verilmiş hükmü taraflar temyiz etmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalının tüm temyiz itirazlarıyla davacının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Davacı işçi birleşen davada ve daha sonraki ıslah dilekçesinde kıdem tazminatı dışındaki istekler için temerrüt tarihinden faiz talebinde bulunmuştur. Mahkemece birleşen davaya konu sözü edilen alacaklar için temerrüt tarihinden faize karar verilmelidir.

3-Mahkemece verilen kararda fazla çalışma alacağı bakımından 6.368,40 TL kabul edildiği halde 500,00TL si için kısmı dava tarihinden ve sözü edilen alacağın bakiyesi 5.868,40 TL olduğu halde 1.366,66 TL için birleşen dava tarihinden karar verilmesi de hatalıdır.

4-Reddine karar verilen manevi tazminat için Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 10/3. maddesi uyarınca tarifenin 2. Kısım 2. Bölümüne göre belirlenmesi gerekirken, nispi avukatlık ücretine karar verilmesi de hatalıdır.

Kararın belirtilen yönlerden bozulması gerekirse de bu durum yeniden yargılamayı gerektirmediğinden HMK’nın geçici 3. maddesi yollamasıyla HUMK 438/7. maddesi uyarınca kararın aşağıdaki gibi düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir.

Sonuç: Temyiz olunan kararın hüküm fıkrasının 2,3,5,6 ve 12.bentlerinin çıkartılarak yerlerine,

“1.866,60 TL ihbar tazminatının 500,00 TL sine asıl dava tarihi olan 08/10/2008'den, 1.366,66 TL sine temerrüt tarihi olan 28.08.2008 tarihinden itibaren yasal faiz oranı ile birlikte davalından alınarak davacıya verilmesine,

Sonuç: Temyiz olunan kararın hüküm fıkrasının 2,3,5,6 ve 12.bentlerinin çıkartılarak yerlerine,

“1.866,60 TL ihbar tazminatının 500,00 TL sine asıl dava tarihi olan 08/10/2008'den, 1.366,66 TL sine temerrüt tarihi olan 28.08.2008 tarihinden itibaren yasal faiz oranı ile birlikte davalından alınarak davacıya verilmesine,

1.586,66 TL yıllık izin ücret alacağının 250,00 TL sine asıl dava tarihi olan 08/10/2008'den 1.366,66 TL sine temerrüt tarihi olan 28.08.2008 tarihinden itibaren yasal faiz oranı ile birlikte davalından alınarak davacıya verilmesine,

10.614,00 TL fazla çalışma ücret alacağına takdiren % 40 oranında hakkaniyet indirimi yapılarak belirlenen 6.368,40 TL.nin 500,00 TL sine asıl dava tarihi olan 08/10/2008'den bakiyesi 5.868,40 TL temerrüt tarihi olan 28.08.2008 tarihinden itibaren yasal faiz oranı ile birlikte davalından alınarak davacıya verilmesine fazlaya ilişkin istemin reddine,

7.924,97 TL hafta tatili ücret alacağına takdiren %40 oranında hakkaniyet indirimi yapılarak belirlenen 4.754,98 TL.nin 1.250,00 TL sine asıl dava tarihinden itibaren bakiyesine temerrüt tarihi olan 28.08.2008 tarihinden itibaren yasal faiz oranı ile birlikte davalından alınarak davacıya verilmesine fazlaya ilişkin istemin reddine,

Birleşen davada davalı kendisini vekaletnameli vekil ile temsil ettirdiğinden reddedilen manevi tazminat miktarı üzerinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi 10 ve 12/1 maddesine göre hesap edilen 1.500,00 TL avukatlık ücretinin de ayrıca davacıdan alınarak davalıya verilmesine,” yazılmasına ve hükmün bu şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA, davacı yararına takdir edilen 1.100.00 TL.duruşma avukatlık parasının karşı tarafa yükletilmesine, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlerden davalıya yükletilmesine, 21.10.2014 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/522, Karar No: 2018/8742, Tarih: 29.11.2018

**15. Ceza Dairesi         2018/522 E.  ,  2018/8742 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma (değişen suç vasfına göre güveni kötüye kullanma)

HÜKÜM : Her iki sanık hakkında, ayrı ayrı;

TCK'nın 155/1, 62, 52/2-4 ve 50/1-a maddeleri

gereğince mahkumiyet

Güveni kötüye kullanma suçundan sanıkların mahkumiyetlerine ilişkin hükümler sanıklar müdafi tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Katılan ...'un, ...'tan 18.06.2007 tarihinde sanıkların inşaatında kullanılmak üzere 220 adet sıva iskelesi kiraladığı, katılan ...’in sanıkların inşaatında boya badana işlerini bitirip iskeleyi götürmek istediğinde sanıkların iskeleyle işi olduğunu belirterek söz konusu iskelenin bir süre daha kalmasını istediği, katılan ...'in bu talebi olumlu karşıladığı, daha sonra katılan ... geri geldiğinde iskeleyi bulamadığı, sanıkların bu iskeleyi katılan ...’e iade etmeyip kendi fabrikalarında bahçe çiti ve derede kurulu köprü ayakları olarak kullandıkları, bu suretle sanıkların hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma suçunu işlediklerinin iddia edildiği olayda, sanık savunmaları, katılan ve tanık beyanları, suça konu malzemelere ilişkin fotoğraflar, taraflar arasında uzlaşma sağlanamadığına dair uzlaştırma raporu ile oluşa ve tüm dosya kapsamına göre; sanıkların, katılan ...’ten ödünç aldıkları suça konu iskeleleri adı geçen katılana iade etmeyerek üzerlerine atılı güveni kötüye kullanma suçunu işlediklerine yönelik mahkemenin kabul ve uygulamasında bir isabetsizlik görülmemiştir.

Bozmaya uyularak yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre; sanıklar müdafinin atılı suçun yasal sunsurlarının oluşmadığı ve taraflar arasındaki uyuşmazlığın hukuki ihtilaf içerdiğine ilişkin temyiz itirazlarının reddiyle, hükümlerin ONANMASINA, 29/11/2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/13685, Karar No: 2024/3493, Tarih: 14.05.2024

**1. Ceza Dairesi         2022/13685 E.  ,  2024/3493 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2021/89 E., 2021/1627 K.

SUÇ : Kasten öldürmeye teşebbüs

HÜKÜM : Mahkûmiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ :Temyiz talebinin Reddi - Temyiz başvurusunun esastan reddi ile hükmün onanması

Katılan vekilinin temyiz istemi yönünden yapılan incelemede; hükmün 29.06.2021 tarihinde katılan vekilinin yüzüne karşı verildiği, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 291/1. fıkrasında belirlenen kanunî süre içerisinde 01.07.2021 tarihli, temyiz sebebi içermeyen dilekçe ile temyiz isteminde bulunduğu; kararın 11.07.2021 tarihinde usûlüne uygun şekilde tebliğ edilmesine karşın, aynı Kanun’un 295/1. fıkrasında öngörülen 7 günlük kanunî süre içerisinde temyiz nedenlerini içeren gerekçeli temyiz dilekçesini sunmadığı anlaşılmakla, katılan vekilinin temyiz isteminin reddine karar verilmiştir.

Sanık müdafiinin temyiz istemi yönünden yapılan incelemede; ilk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 5271 sayılı Kanunu’nun 286/1 fıkrası uyarınca temyiz edilebilir olduğu, 260/1. gereği temyiz edenin hükmü temyize

hak ve yetkisinin bulunduğu, 291/1. fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 294/1. fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298/1. fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1.Uşak 3. Ağır Ceza Mahkemesinin, 13.10.2020 tarihli ve 2019/197 Esas, 2020/151 Karar sayılı kararı ile; sanık hakkında kasten öldürmeye teşebbüs suçundan, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 81/1, 35/2, 62/1 ve 53/1. maddeleri uyarınca 7 yıl 6 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına karar verilmiştir.

2. İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesinin, 29.06.2021 tarihli, 2021/89 Esas, 2021/1627 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik sanık müdafii ve Cumhuriyet savcısının istinaf başvurularının kabulüne karar verilerek 5271 sayılı Kanun'un 280/1. fıkrası uyarınca duruşmalı yapılan inceleme neticesinde aynı Kanun'un 280/2. fıkrası uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması ile, sanık hakkında kasten öldürmeye teşebbüs suçundan, 5237 sayılı Kanun'un 81/1, 35/2, 62/1 ve 53/1. maddeleri uyarınca 9 yıl 2 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanık müdafiinin temyiz sebepleri, sanığın öldürme kastının olmadığından bahisle suç vasfına, meşru müdafaaya ve haksız tahrike ilişkindir.

III. GEREKÇE

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanık müdafiinin temyiz sebepleri, sanığın öldürme kastının olmadığından bahisle suç vasfına, meşru müdafaaya ve haksız tahrike ilişkindir.

III. GEREKÇE

1. Sanık ... ile katılan ...'in arkadaş oldukları, olay tarihinden birkaç gün önce birlikte içki içtikleri sırada alacak meselesinden tartışmaları nedeniyle aralarının bozulduğu, olay günü sanığın sosyal medya üzerinden katılana hakaret ettiği ve ölümle tehdit ettiği, katılanı arayan sanığın katılandan iş yerine gelmesini, borcu olan parayı ödeyeceğini söylediği, katılanın, sanığın işyerine gittiği, kapının kilitli olduğu, içeride bulunan sanığın katılanı görmesi üzerine ''geldin mi lan a... koduğum çocuğu, seni öldüreceğim ''diyerek katılana doğru av tüfeği ile bir el ateş etmesi sonucu katılanın Uşak Adli Tıp Şube Müdürlüğünün 17.07.2019 tarihli raporunda belirtildiği üzere saçma taneleri ile boyun sol bölgesinden bazıları damar ve sinir paketine çok yakın olacak hayati tehlike geçirmeksizin basit tıbbi müdahale ile giderilemez şekilde yaralandığı,yaralanan katılanın eşinin yanına doğru gittiği, eşinin ambulansı araması üzerine hastaneye kaldırıldığı anlaşılan olayda;

2. Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, alınan raporların yeterli ve hüküm kurmaya elverişli olduğu, sanığın hedef aldığı vücut bölgesi, yara yeri, katılan hakkında Adli Tıp Kurumu Uşak Adli Tıp Şube Müdürlüğü tarafından düzenlenen 17.07.2019 tarihli rapora göre yaranın niteliği, kullanılan aletin elverişliliği, sanığın fiilden önceki ve sonraki davranışları birlikte değerlendirildiğinde, sanığın eyleme

bağlı ortaya çıkan kastının öldürmeye yönelik olduğu, suç vasfının kasten öldürmeye teşebbüs olarak kabulünde isabetsizlik bulunmadığı, somut olayda meşru savunma şartlarının oluşmadığı, olay günü ilk haksız hareketin sanıktan geldiği, katılandan sanığa yönelen haksız söz veya davranışın bulunduğunun tespit edilemediği, bu nedenle sanık hakkında haksız tahrik indiriminin uygulanmamasında herhangi bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşıldığından, hükümde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

IV. KARAR

1. Katılan vekilinin temyiz isteminin, 5271 sayılı Kanun’un 298/1. fıkrası uyarınca, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle REDDİNE,

IV. KARAR

1. Katılan vekilinin temyiz isteminin, 5271 sayılı Kanun’un 298/1. fıkrası uyarınca, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle REDDİNE,

2. Gerekçe bölümünde (2) numaralı paragrafta açıklanan nedenlerle İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesinin, 29.06.2021 tarihli, 2021/89 Esas, 2021/1627 Karar sayılı kararında sanık müdafii tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289/1. fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden 5271 sayılı Kanun’un 302/1. fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304/1. fıkrası uyarınca Uşak 3. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

14.05.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/1887, Karar No: 2017/1196, Tarih: 14.06.2017

**Hukuk Genel Kurulu         2017/1887 E.  ,  2017/1196 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Aile Mahkemesi

Taraflar arasındaki “velayetin değiştirilmesi” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda Mersin 1. Aile Mahkemesince davanın kabulüne dair verilen 12.07.2013 gün ve 2012/827 E., 2013/549 K. sayılı kararının davalı vekili tarafından temyizi üzerine Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 04.03.2014 gün ve 2013/19997 E., 2014/4696 K. sayılı kararı ile:

"…Davacı, boşanma kararı ile velayeti davalı anneye verilen müşterek çocuk 2003 doğumlu Damla'nın velayetinin davalıdan alınarak davacıya verilmesini talep etmiştir. Davalı cevap dilekçesinde davanın reddini talep etmiş, tanık deliline dayanmış ancak tanık ismi bildirmemiştir. Mahkemece dosya üzerinden ön inceleme yapılmış, tahkikata geçilmiş, davalının tanık dinletme talebinin tahkikat duruşması olarak görülen 1. celseye kadar isimleri bildirmediğinden ve duruşmada hazır da edilmediğinden bahisle reddine karar verilerek dava sonuçlandırılmıştır. Velayetin değiştirilmesi isteği bir "çekişmesiz yargı" işidir (HMK.md.382/2/b-13). Çekişmesiz yargı işlerinde aksine hüküm bulunmadıkça re'sen araştırma ilkesi geçerlidir (HMK.md.385/2). Bu nedenle mahkeme re'sen delile başvurulabileceği gibi, taraf da delil gösterebilir. Velayetin aynı zamanda kamu düzeniyle ilgili olması ve çocuğun üstün yararının hakim tarafından resen nazara alınması zorunluluğu karşısında; mahkemece davalı tarafa tanık isimlerini bildirmesi ve gerekli avansı yatırması için süre verilmesi ve tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucu uyarınca velayet düzenlemesi yapılması gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesisi bozmayı gerektirmiştir…"

gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle yeniden yapılan yargılama sonunda mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava velayetin değiştirilmesi istemine ilişkindir.

Davacı baba davalı ile boşandıklarını ve velayetin anneye verildiğini, davalı annenin velayet görevini kötüye kullandığını, sosyal güvencesi bulunmadığını, evden sabah erken çıkıp akşamları geç gelmesi nedeniyle çocukla ilgilenmediğini, çocuğun tüm bakımını kendisinin yaptığını, çocuğun da baba yanında kalmak istediğini belirterek velayetin anneden alınıp babaya verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili velayet anneye verildikten sonraki aşamada davacının çocuğun gereksinimlerini karşılayamayacak durumda olması nedeniyle çocuğun baba yanında kalmaya başladığını, çocuğa karşı davacının eşi tarafından iyi davranılmaması ve davacının da çocuğu istememesi üzerine, okulların kapanmasından sonra Haziran 2012 ayı sonunda baba tarafından çocuğun teslim edildiğini, nafaka ödememek için bu davanın açıldığını, babanın çocuğu kışkırttığını belirterek gerçek dışı beyanlarla açılan bu davanın reddini istemiştir.

Mahkemece müşterek çocuğun resmi velayetinin davalı annede olmasına rağmen çocuğun taraflar arasındaki mutabakat uyarınca 22.10.2010 tarihinde annesi tarafından davacı babaya teslim edildiği, daha sonra 2012 yılı içerisinde çocuğun yeniden anne yanına alındığı, bir süre anne yanında kaldıktan sonra çocuğun yeniden baba yanına bırakıldığı ve halen çocuğun baba yanında kaldığı, uzman raporlarında çocuğun baba yanında mutlu olduğunun ve velayetinin anneden alınarak babasına verilmesinin uygun olduğunun belirtildiği, çocuğun mahkeme huzurunda da babası ile birlikte kalmak istediğini ifade ettiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Davalı vekilinin temyizi üzerine karar, Özel Dairece yukarıda başlık kısmında açıklanan gerekçelerle bozulmuştur.

Yerel Mahkemece 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (HMK) 318. maddesindeki basit yargılamaya ilişkin açık hüküm karşısında davalı vekilinin süresinde cevap dilekçesi ile birlikte ayrıntılı delil listesi ibraz etmediği ve ön inceleme tensip tutanağının tebliğinden sonraki aşamada da ilk celseye kadarki süre zarfında herhangi bir tanık ismi bildirmediği ve dinletmek üzere de herhangi bir tanığı hazır etmediği, dosya kapsamı itibariyle tanık beyanlarının dosyaya herhangi bir yenilik katmayacağı ve etkisi olmayacağı, resen de tanık dinlenmesine gerek olmadığına kanaat getirildiği belirtilerek önceki gerekçelerle davanın kabulüne dair hükümde direnilmiştir.

Direnme hükmü davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Direnme yolu ile Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık, velayetin değiştirilmesine konu davada cevap dilekçesinde tanık deliline dayanan davalının tanık isimlerini tahkikat duruşmasında bildirmesi üzerine tanık dinletme talebinin yerinde olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

HMK’nın 382. maddesinin birinci fıkrasında çekişmesiz yargı işlerinin neler olduğu önce genel çerçevesi belirlenerek, daha sonra da mümkün olduğunca sayılarak belirtilmiştir. Velayetin değiştirilmesi isteği de Kanunun sözü edilen maddesinde bir "çekişmesiz yargı" işi olarak düzenlenmiştir. Aynı Kanunun 385. maddesinin ikinci fıkrasında ise “çekişmesiz yargı işlerinde aksine hüküm bulunmadıkça re’sen araştırma ilkesinin geçerli olduğu” düzenlemesine yer verilmiştir.

Bu genel açıklamadan sonra bilindiği üzere, Türk Medeni Kanunu (TMK) uyarınca velayet çocukların bakım, eğitim, öğretim ve korunması ile temsil görevlerini kapsar. Aynı zamanda ana babanın velayeti altındaki çocukların kişiliklerine ve mallarına ilişkin hakları, ödevleri, yetkileri ve yükümlülükleri de içerir.

Ana ve babanın çocukların kişiliklerine ilişkin hak ve ödevleri, özellikle çocukların şahıslarına bakmak, onları görüp gözetmek, geçimlerini sağlamak, yetiştirilmelerini ve eğitimlerini gerçekleştirmektir. Bu bağlamda sağlayacağı eğitim ile istenilen ölçüde dürüst, kötü alışkanlıklardan uzak, iyi ahlak sahibi, çalışkan ve bilgili bir insan olarak yetiştirmek hak ve yükümlülüğü bulunmaktadır.