muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/2508, Karar No: 2023/4411, Tarih: 25.10.2023

A.Tüm dosya kapsamından, ... Firması ile ... Şirketi arasında imzalanan konusunun karşılıklı koordinasyon ile ... Şirketi’nin yapı ve taahhüt işlerinin yürütüldüğü işyerlerinde ihtiyaç duyulan iş sağlığı ve güvenliği konularında gözetim, danışmanlık, risklerin tespiti ve güvenlik yöntemlerinin belirlenmesi ve ... Şirketi’nin iş sağlığı ve güvenliği ekibinin ön eğitimlerinin verilmesi ve kanunda ... Şirketi’ne atfedilen iş sağlığı ve güvenliği yükümlülükleri kapsamında danışmalık hizmetlerinin ifası olan sözleşme gereğince ... Firması tarafından olaya konu inşaat alanında C sınıfı iş güvenliği uzmanı olan sanık ...’in görevlendirildiği ve 23.05.2011 tarihli ... Firması ile C sınıfı iş güvenliği uzmanı olan sanık arasında imzalanan ‘’ Hizmet Sözleşmesi ve Görev Tanımı ‘’ adlı akit ile sanığın görevleri arasında iş sağlığı ve güvenliğini kontrol ve denetimi ile şantiyelerde ve işyerinde çalışanların hayatı ile ilgili yakın tehlike oluşturan bir husus tespit ettiğinde, işin geçici olarak durdurulması için derhal önce firmanın sözleşme imzaladığı işvereni daha sonra firma üst yönetimi bilgilendirir maddesinin yer alması ve ... Firması ile ... Şirketi arasında imzalanan sözleşmede yer alan 4.13. maddesinde belirtilen ‘’ Şirketin, danışman uzmanlarına tehlikeden dolayı iş durdurma yetkisini vermiş kabul edilir ‘’ şartı birlikte dikkate alındığında, olaya etken eksiklikleri tespit edip dosyada mevcut 21.10.2011 tarihli sanık tarafından ... Firması adına bilgi için ... ve ... Şirketlerine, gereği için ... ve ... Şirketlerine gönderilmek üzere ‘’ Koğuşların Durumu Hakkında ‘’ başlıklı sanık tarafından hazırlanan ve sanığın kaşesinin bulunduğu yazıda, ... Şirketinin koğuşlarının şev tarafındaki su yolunda bulunan elektrik kablolarının suyla temasının engellenmesi, koğuşları ısıtmak için elektrikli ısıtıcıların ranzalara bağlı olduğu ve her yatağın altında bir uzatma kablosunun bulunduğu bu kabloların bazılarının ekli olduğu, yangın sırasında koğuşların acil çıkış kapılarının olmadığı ve yangına karşı hiçbir önleyici önlemin alınmadığı, yangın tüpünün olmadığı gibi tespitlerin yapıldığının ayrıca ‘’ ... daha önce yazdığımız 20.07.2011 tarihli İSG- 51 nolu yazımızda burada adı geçen uygunsuzluklar tespit edilmiş ve bu güne kadar olumlu yönde hiçbir adım atılmamıştır. Tespit ettiğimiz bu uygunsuzlukların ivedilikle düzeltilmesini rica ederim .’’ denilmekle olaya etken eksikliklerin olaydan uzun zaman önce tespit edilmesine ve belli aralıklar ile ilgilisinden iş sağlığı ve güvenliği kurallarına uygun hale getirilmesinin istendiği ancak eksik hususların tamamlanmadığının tespitine rağmen başka bir tespit edilen eksiklik hakkında dosyada mevcut sanık tarafından 14 Haziran 2011 tarihinde sanık ...’e gönderilen e-mail’de, ... Şirketi’nin perde kalıp ve merdiven kovası perde kalıp imalatı 16.06.2011 tarihinde İSG -19 sayılı yazımızla ilgili kişilere bildirildiğini, 18.06.2011 tarihli ve İSG -21 nolu yazımızla ... inşaatın perde kalıp imalatının durdurulduğunu, ..

...’e gönderilen e-mail’de, ... Şirketi’nin perde kalıp ve merdiven kovası perde kalıp imalatı 16.06.2011 tarihinde İSG -19 sayılı yazımızla ilgili kişilere bildirildiğini, 18.06.2011 tarihli ve İSG -21 nolu yazımızla ... inşaatın perde kalıp imalatının durdurulduğunu, ... ve ... Şirketi’nin yetkililerine bildirdiklerini ayrıca ... ve ... Şirketlerine de uygunsuz eylemleri nedeniyle para cezası kestiklerini bildirmiş olması karşısında, sanığın olaya etken eksiklikleri olay tarihinden uzun zaman önce tespit etmesine ve uyarılarına rağmen eksik hususların düzeltilmemesine rağmen diğer eksikliklerde olduğu gibi para cezası ya da iş durdurma yaptırım yetkisini kullanmayarak olayın meydana gelmesindeki sanığın eyleminin bilinçli taksirin unsurlarını taşıdığı gözetilmeksizin sanık hakkında beraat hükmü kurulması,

Kabule göre de;

TCK'nın 171. maddesinde belirtilen suçun tehlike suçu olduğu, somut olayda ise 11 kişinin ölmüş olması sebebiyle zarar suçunun oluştuğu, Dairemizin yerleşik uygulamasına göre; tehlikeli eylemin zarara yol açması ve her iki suçun birlikte işlenmesi halinde sanığın hangi suç nedeniyle cezalandırılacağı belirlenirken, suçlar için Kanunda öngörülen cezaların ağırlığının değil, zarar suçu-tehlike suçu ölçütünün esas alınması suretiyle, sanığın taksirle öldürme-yaralama suçundan cezalandırılmasının mümkün olduğu ahvalde sadece taksirle yaralama-öldürme suçundan cezalandırılması, ancak taksirle yaralama-öldürme suçundan cezalandırmanın mümkün olmadığı ahvalde ise, sanığın yalnızca TCK'nın 171. maddesinde düzenlenen taksirle yangına neden olma suçundan cezalandırılması gerektiği, somut olayda sanığın taksirle öldürme suçundan cezalandırılması gerektiği gözetildiğinde, ‘’ taksirle yangına neden olma ‘’ suçundan ‘’ hüküm kurulmasına yer olmadığına ‘’ kararı verilmesi gerektiğinin gözetilmesi,

B- Sanık ...’nın ... Firması’nın kurucu ortağı, sanık ...’ın ise anılan firmanın ortağı olup temsile yetkili kişisi olduğu, ... Firması’nın, ... Şirketi ile yapmış olduğu sözleşme gereğince, olay konu inşaat alanında fiilen görev yapan A ve C sınıfı iş güvenliği uzmanlarını atamış olması ile sözleşmenin 4.13 maddesinde iş durdurma yetkisinin sahada görevlendirilen uzmanlarda olduğunun belirtilmesi ve iş güvenliği uzmanının hizmet sözleşmesinin 6.maddesinde, iş güvenliği uzmanı sahada tehlike oluşturan bir husus tespit ettiğinde işin geçici olarak durdurulması için önce ... Firması’nın sözleşme yaptığı şirketi bilgilendirecek daha sonra firmanın üst yöneticilerini bilgilendirir hükmü dikkate alındığında, sanıklar ... ve ...’ın olayın meydana gelmesinde alabilecekleri herhangi bir tedbir ve önlemin bulunmayışı nedeniyle kusurlu olmadıkları gözetilerek sanıklar hakkında beraat hükmü kurulması gerektiği gözetilmeden, yazılı şekilde hüküm tesisi,

Kanuna aykırı olup, sanıklar müdafilerinin,katılanlar vekillerinin ve mahalli Cumhuriyet savcısının temyiz itirazları bu nedenle yerinde görüldüğünden, 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi gereğince halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi uyarınca, hükmün isteme aykırı olarak BOZULMASINA,

9-Sanıklar ... ve ...’ın taksirle öldürme suçundan mahkumiyetlerine ilişkin temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Bozma ilamına uyularak yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanıklar müdafilerinin ve mahalli Cumhuriyet savcısının sair, katılanlar vekillerinin olası kast unsurlarının oluştuğuna ilişkin temyiz itirazlarının reddine ancak;

9-Sanıklar ... ve ...’ın taksirle öldürme suçundan mahkumiyetlerine ilişkin temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Bozma ilamına uyularak yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanıklar müdafilerinin ve mahalli Cumhuriyet savcısının sair, katılanlar vekillerinin olası kast unsurlarının oluştuğuna ilişkin temyiz itirazlarının reddine ancak;

... Gayrimenkul İnşaat ve Geliştirme Anonim Şirketi ile ... Şirketi arasında imzalanan sözleşmenin 6.5 maddesinde ‘’ .. tüm inşaat süresince personelin yanı sıra bir sorumlu şantiye müdürü de tayin edecektir. Müşteriyle daha sonra varılabilecek başka mutabakatlar saklı kalmak kaydıyla, yüklenici kendi çalışanı ... bu amaçla görevlendirecek ve onun adını ilgili resmi otoriteye de bildirecektir. ‘’ , ‘’ .... sorumlu şantiye müdürü de müşterinin kullanabileceği zanaatçılar ve alt yüklenicilere talimat verme ve şantiye için kurallar koyma yetkisine sahip olacaktır. ‘’ denilmekle sözleşmenin 6.6 maddesinde ‘’ Yüklenici ...’ı hak ve menfaatlerini temsil etmesi için tayin edilen bu kişi tüm hukuki işlemlerde yükleniciyi temsil etme yetkisine sahiptir ve ancak müşterinin rızası ve izniyle değiştirilebilir‘’ denilmekle, ... Şirketi yönetim kurulu başkanı sanık ... ve anılan şirketin yönetim kurulu başkan yardımcısı sanık ...‘ın ve anılan şirketin yönetim kurulu üyesi ile birlikte 19.12.2011 tarihinde aldıkları, sanık ...’ün ve sanık ...’ın tüm hukuki süreci takip etmesi, her türlü özel izinleri, güvenlik önlem ve izinlerini alabilmesi için yetkili kılınmalarına yönelik yönetim kurulu kararına istinaden 30 .12.2011 tarih, 32541 yevmiye numaralı Beyoğlu 18. Noterliği tarafından, 31.12.2012 tarihine kadar geçerli olmak üzere vekaletname düzenlediğinin anlaşılması karşısında tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, sanıkların olayın meydana gelmesinde kusurlarının olmadığı gözetilerek beraatlerine karar verilmesi gerektiği gözetilmeyerek sanıklar hakkında yazılı şekilde hüküm kurulması,

Kanuna aykırı olup, sanıklar müdafilerinin ve mahalli Cumhuriyet savcısının temyiz itirazları bu nedenle yerinde görüldüğünden, 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi gereğince halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi uyarınca, hükmün isteme uygun olarak BOZULMASINA, 25.10.2023 tarihinde sanık ... yönünden Yargıtay Üyesi ...'ın karşı oyu ile oyçokluğu, diğer hükümler yönünden oybirliği ile karar verildi.

KARŞI OY:

Kanuna aykırı olup, sanıklar müdafilerinin ve mahalli Cumhuriyet savcısının temyiz itirazları bu nedenle yerinde görüldüğünden, 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi gereğince halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi uyarınca, hükmün isteme uygun olarak BOZULMASINA, 25.10.2023 tarihinde sanık ... yönünden Yargıtay Üyesi ...'ın karşı oyu ile oyçokluğu, diğer hükümler yönünden oybirliği ile karar verildi.

KARŞI OY:

Dosya içeriğine göre; ... Alışveriş Merkezi'nin inşaatında taşeron şirket olan ... İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin işçilerinin kaldığı, olay sonrası yapılan incelemelerde polyester malzemeden yapılma ateşe dayanaklı olmayan branda ile kaplı olan, tek çıkış kapısı bulunan, soğuk girişini önlemek üzere arkasının sunta ile kapatıldığı, içerisinde tavandan sarkıtma 3 adet ısıtıcının ve yerde 2 adet ısıtıcı ile su ısıtıcı makinalarının bulunduğu çadırda olay günü, tavandan geçen elektrik kablosundan çıkan kıvılcım ile birlikte çadır içinde kapının yanında sıralı vaziyette bulunan ve elektrik kablosuna 2-3 cm mesafede olan sünger yatakların bir anda alev alarak çıkışı engelleyecek şekilde kapının önüne yıkılması neticesinde 11 işçinin öldüğü olayla ilgili açılan kamu davasında Bakırköy 4. Ağır Ceza Mahkemesinin 08.10.2021 tarih 2017/141 Esas 2021/365 karar sayılı kararı ile yazılı şekilde hüküm verilmiş olup,

Bu kararın sanık müdafiileri, Mahalli Cumhuriyet Savcısı ve katılan vekillerinin temyizi üzerine Yargıtay 12. Ceza Dairesince yapılan incelemesi neticesinde;

Sanıklar ..., ..., ... ve ... haklarındaki mahkumiyet hükümlerin onanmasına,

Sanık ... hakkındaki mahkumiyet hükmünün isteme uygun olarak Düzeltilerek onanmasına,

Sanık ...'in beraatine ilişkin hükmün onanmasına,

Sanık ...'ün beraatine ilişkin hükmün onanmasına,

Sanık ...'ın mahkumiyetine ilişkin hükmün onanmasına,

Sanık ...'ın atılı suçta kusurunun bulunmaması nedeniyle beraat kararı verilmesi gerekirken beraat yerine mahkumiyetine karar verilmesi nedeniyle bozulmasına,

Sanık ...'ın atılı suçta kusurunun bulunmaması nedeniyle beraat kararı verilmesi gerekirken beraat yerine mahkumiyetine karar verilmesi nedeniyle bozulmasına,

Sanık ...'in mahkumiyet kararı verilmesi gerekirken beraat kararı verilmesi nedeniyle bozulmasına,

Sanıklar ... ve ...'ın kusurlu olmadıklarından beraatleri yerine mahkumiyetlerine karar verilmesi nedeniyle bozulmasına,

Sanıklar ... ve ...'ın kusurlarının bulunmaması nedeniyle beraatleri yerine mahkumiyetlerine karar verilmesi nedeniyle bozulmasına karar verilmiştir.

Dairece sanık ... dışındaki sanıklar hakkında verilen kararlara iştirak edilmekle birlikte, sanık ... hakkında "onanmasına" dair verilen karara karşı aşağıda arz ve izah edilen sebeplerle iştirak edilmemiştir.

Sanıklar ... ve ...'ın kusurlu olmadıklarından beraatleri yerine mahkumiyetlerine karar verilmesi nedeniyle bozulmasına,

Sanıklar ... ve ...'ın kusurlarının bulunmaması nedeniyle beraatleri yerine mahkumiyetlerine karar verilmesi nedeniyle bozulmasına karar verilmiştir.

Dairece sanık ... dışındaki sanıklar hakkında verilen kararlara iştirak edilmekle birlikte, sanık ... hakkında "onanmasına" dair verilen karara karşı aşağıda arz ve izah edilen sebeplerle iştirak edilmemiştir.

Sanık ... hakkında yerel mahkeme tarafından temel cezanın alt sınırdan makul oranda uzaklaşılması yerine temel cezanın asgari hadden alt düzeye yakın uzaklaşılarak 5 yıl hapis cezası olarak belirlenmesi ceza hukukunun temel ilkelerinden olan kanun önünde eşitlik, orantılılık ve hakkaniyet ilkelerine aykırı olup olmadığının yargı kararları ışığında belirlenmesi gerekmektedir.

Bilindiği üzere; Taksirle öldürme suçu 5237 sayılı TCK’nın 85. maddesinin 2. fıkrasında; “fiil birden fazla insanın ölümüne bir veya birden fazla kişinin ölümü ile birlikte bir veya birden fazla kişinin yaralanmasına neden olmuş ise kişi iki yıldan onbeş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır” şeklinde düzenlenmiş, aynı Kanun'un "Taksir" başlıklı 22. maddesinin dördüncü fıkrasında da; “Taksirle işlenen suçtan dolayı verilecek olan ceza failin kusuruna göre belirlenir” hükmüne yer verilmiştir.

Temel cezanın belirlenmesine ilişkin ilkeler ise, 5237 sayılı TCK'nın 61. maddesinin birinci fıkrasında;

“(1) Hâkim, somut olayda;

a) Suçun işleniş biçimini,

b) Suçun işlenmesinde kullanılan araçları,

c) Suçun işlendiği zaman ve yeri,

d) Suçun konusunun önem ve değerini,

e) Meydana gelen zarar veya tehlikenin ağırlığını,

f) Failin kast veya taksire dayalı kusurunun ağırlığını,

g) Failin güttüğü amaç ve saiki,

Göz önünde bulundurarak, işlenen suçun Kanuni tanımında öngörülen cezanın alt ve üst sınırı arasında temel cezayı belirler.” şeklinde düzenlenmiştir.

Modern ceza hukuku anlayışında hangi eylem ve işlemin cezalandırılacağı konusu önceden belirlenmiştir. 5237 sayılı TCK'nın 2. maddesinde: Özet olarak “Kanunun açıkça suç saymadığı bir fiil için kimseye ceza verilemez. Kanunda yazılı cezalardan başka bir ceza ile de kimse cezalandırılamaz”

denilerek Kanunîlik ilkesi özelikle vurgulanmak istenmiştir.

“Kanunsuz suç ve ceza olmaz” kuralı Türk Ceza Hukukunda, Devlet ve Yargıç karşısında bireylerin “Kamu Hakları”nın güvencesidir.

Modern ceza hukuku anlayışında hangi eylem ve işlemin cezalandırılacağı konusu önceden belirlenmiştir. 5237 sayılı TCK'nın 2. maddesinde: Özet olarak “Kanunun açıkça suç saymadığı bir fiil için kimseye ceza verilemez. Kanunda yazılı cezalardan başka bir ceza ile de kimse cezalandırılamaz”

denilerek Kanunîlik ilkesi özelikle vurgulanmak istenmiştir.

“Kanunsuz suç ve ceza olmaz” kuralı Türk Ceza Hukukunda, Devlet ve Yargıç karşısında bireylerin “Kamu Hakları”nın güvencesidir.

Öğretide değerini koruyan bu kural, Anayasamızın (Mad. 38) ilkeleri arasına girmiş ve 5237 sayılı TCK’nın 2. maddesinde de açık bir şekilde ifade edilmiştir. Bu hükmün 2. maddede yer alması bile, kurala verilen önemi gösterir.“Kanunilik ilkesi” olarak tanımlanan bu duruma göre kanunda açıkça belirtilmedikçe bir fiil suç olarak sayılamaz ve dolayısıyla bu fiilden dolayı kişiye ceza verilemez. Bu ilkenin doğal sonucu olarak, suç ve cezalar ancak kanunla konulabilir, diğer bir ifadeyle idarenin düzenleyici işlemleriyle (KHK, tüzük, yönetmelik vs.) suç ve ceza oluşturulamaz. Yine ceza içeren kanunların kural olarak (istisnası; lehe olması) geriye yürümemesi ve kıyas yapma yasağı da bu ilkenin diğer sonuçlarıdır.

Buna göre hakim bir suçun işlenmesi durumunda kanunda tanımlanmış olması şartıyla, failin kusuru ile leh ve aleyhindeki diğer hususları esas alarak, yine yasada belirlenmiş bir cezaya hükmedebilecektir.[1]

“Cezanın Belirlenmesi” kavramıyla ifade edilen bu durum aynı zamanda Türk Ceza Kanunu’nun (TCK) 61. maddesinin de kenar başlığını taşımakta olup, anılan maddede iki sınır arasındaki temel cezanın tespit yöntemi düzenlenmiştir. Burada hakimin, söz konusu uygulamayı yaparken hangi hususları göz önünde bulunduracağı ve temel cezayı belirledikten sonra cezayı artırması ve/veya eksiltmesi gerektiğinde hangi sırayı izleyeceği gösterilmiştir.

Dolayısıyla hukukumuzda cezaların belirlenmesi ve bu tespit edilen cezaların ölçülü olması hususu anayasal ve yasal düzenlemeye bağlanmıştır.

Nitekim, yukarıda ifade edilen 5237 sayılı TCK’nın 61. maddesinin yanında, “Adalet ve Kanun Önünde Eşitlik İlkesi” kenar başlıklı 3. maddesi de “Suç işleyen kişi hakkında işlenen fiilin ağırlığıyla orantılı ceza ve güvenlik tedbirine hükmolunur.” düzenlemesini ihtiva etmektedir. Ayrıca, Anayasa’nın 2, 13, 36, 38 ve 141. maddelerinde öngörülen düzenlemelerin bu konu ile doğrudan ya da dolaylı irtibatlı olduğu görülmektedir.

Nitekim, yukarıda ifade edilen 5237 sayılı TCK’nın 61. maddesinin yanında, “Adalet ve Kanun Önünde Eşitlik İlkesi” kenar başlıklı 3. maddesi de “Suç işleyen kişi hakkında işlenen fiilin ağırlığıyla orantılı ceza ve güvenlik tedbirine hükmolunur.” düzenlemesini ihtiva etmektedir. Ayrıca, Anayasa’nın 2, 13, 36, 38 ve 141. maddelerinde öngörülen düzenlemelerin bu konu ile doğrudan ya da dolaylı irtibatlı olduğu görülmektedir.

5237 sayılı TCK’nın “Adalet ve kanun önünde eşitlik ilkesi” başlıklı 3. maddesinin birinci fıkrasındaki; “Suç işleyen kişi hakkında işlenen fiilin ağırlığıyla orantılı ceza ve güvenlik tedbirine hükmolunur.” biçimindeki hüküm ile de, işlenen fiil ile hükmolunan ceza ve güvenlik tedbirleri arasında “orantı” bulunması gerektiği vurgulanmıştır. Orantılılık veya ölçülülük olarak ifade edilen ilke, taraf olduğumuz Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin (AİHS) metni içerisinde tek başına geçmemekte ise de, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin (AİHM) içtihatlarında baskın bir şekilde vurgulanmaktadır.

Yargıtay Yüksek Ceza Genel Kurulunun 11/06/2013 gün, 2012/1337 E. - 2013/292 K. sayılı ilamında; “5237 sayılı TCK’nın “Adalet ve kanun önünde eşitlik ilkesi” başlıklı 3. maddesinin 1. fıkrasındaki, “Suç işleyen kişi hakkında işlenen fiilin ağırlığıyla orantılı ceza ve güvenlik tedbirine hükmolunur” biçimindeki hüküm ile de, işlenen fiil ile hükmolunan ceza ve güvenlik tedbirleri arasında “orantı” bulunması gerektiği vurgulanmıştır. Kanun koyucu, cezaların kişiselleştirilmesinin sağlanması bakımından hâkime, olayın özelliği ve işlenen fiilin ağırlığıyla orantılı bir şekilde gerekçesini göstererek iki sınır arasında temel cezayı belirleme yetki ve görevi yüklemiştir. Hâkimin temel cezayı belirlerken dayandığı gerekçenin, TCK’nın 61/1. maddesine uygun olarak, suçun işleniş biçimi, işlenmesinde kullanılan araçlar, işlendiği zaman ve yer, suç konusunun önem ve değeri, meydana gelen zarar veya tehlikenin ağırlığı, failin kast veya taksire dayalı kusurunun ağırlığı, failin güttüğü amaç ve saiki ile ilgili, dosyaya yansıyan bilgi ve belgelerin isabetle değerlendirildiğini gösterir biçimde Kanunî ve yeterli olmalıdır. Somut olayda yerel mahkemece sanık hakkında resmi belgede sahtecilik suçundan temel hürriyeti bağlayıcı cezanın, işlenen fiil ile orantılı olmayacak şekilde üst sınırdan belirlenmesi yerinde olmadığından, Özel Daire bozma kararında bir isabetsizlik bulunmamaktadır. Bu itibarla, itirazın reddine karar verilmelidir.” şeklinde karar verilmiştir.

Anayasa Mahkemesinin 12/11/2015 gün, 2015/26 E. - 2015/100 K. sayılı kararında;

Anayasa Mahkemesinin 12/11/2015 gün, 2015/26 E. - 2015/100 K. sayılı kararında;

Ceza ve ceza yerine geçen güvenlik tedbirlerine ilişkin kurallar, ceza hukukunun temel ilkeleri ile Anayasa'nın konuya ilişkin kurallarına aykırı olmamak kaydıyla, ülkenin sosyal, kültürel yapısı, ahlakî değerleri ve ekonomik hayatın gereksinimleri göz önüne alınarak saptanacak ceza politikasına göre belirlenir. Kanun koyucu, cezalandırma yetkisini kullanırken toplumda hangi eylemlerin suç sayılacağı, bunun hangi tür ve ölçüdeki ceza yaptırımı ile karşılanacağı, nelerin ağırlaştırıcı veya hafifletici sebep olarak kabul edilebileceği konularında takdir yetkisine sahip olmakla birlikte, bu yetkisini kullanırken suç ve ceza arasındaki adil dengenin korunmasını da dikkate almak zorundadır. Suç ve ceza arasında adalete uygun bir oranın bulunup bulunmadığının saptanmasında o suçun toplumda yarattığı etkinin, suçtan zarar görenin kişiliğinin ve ona verilen zararın azlığı veya çokluğunun da dikkate alınması gerekir.

Kanun koyucu, düzenlemeler yaparken hukuk devleti ilkesinin bir gereği olan ölçülülük ilkesiyle bağlıdır. Bu ilke ise "elverişlilik", "gereklilik" ve "orantılılık" olmak üzere üç alt ilkeden oluşmaktadır. "Elverişlilik", başvurulan önlemin ulaşılmak istenen amaç için elverişli olmasını, "gereklilik" başvurulan önlemin ulaşılmak istenen amaç bakımından gerekli olmasını ve "orantılılık" ise başvurulan önlem ve ulaşılmak istenen amaç arasında olması gereken ölçüyü ifade etmektedir. Bir kurala uyulmaması nedeniyle kanun koyucu tarafından öngörülen yaptırım ile ulaşılmak istenen amaç arasında da "ölçülülük ilkesi" gereğince makul bir dengenin bulunması zorunludur.

Şeklinde kararlar verilmiştir.

Yukarıda yargı kararları ışığında “cezaların belirlenmesinde orantılılık ilkesine ne kadar önem verildiği açıkça görülmektedir. Bu kural Türk Ceza Kanunun 3. maddesi ile hüküm altına alınan ve Anayasa hükümleri arasında da yer bulan “orantılılık ilkesinin” doğal bir sonucudur. Kanunî düzenleme yapılırken orantılılık ilkesine önem veren ve sınırın herhangi bir nedenle aşılmasını Anayasa hükümleri ile önlemek isteyen kanun koyucunun, alt ve üst sınır arasındaki temel cezayı belirleme yetki ve görevini mahkemenin takdirine bırakırken orantılılık ve hakkaniyet ilkesine kayıtsız kalması beklenemez. Kimi hukukçular, hakimliğin bir sanat olduğunu söylemektedir. Eğer hakimlik bir sanat ise, belki de bu sanatın en güzel göstergesi bir cezanın belirlenmesi şeklidir. Şüphesiz bu da, orantılılığın ve gerekçenin isabetli olarak tespiti ile mümkün olabilecektir.

Uyuşmazlığa konu ihtilafın daha iyi anlaşılabilmesi için Ceza Kanunumuzun amacı bakımından da somut olayın irdelenmesi gerekmektedir.