muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2010/12136, Karar No: 2010/20177, Tarih: 21.06.2010

**2. Ceza Dairesi         2010/12136 E.  ,  2010/20177 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Mahkemesi

SUÇ : Kasten yaralama

HÜKÜM : MAHKUMİYET

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Sanığın ve katılanın yüzüne karşı verilen kararda temyiz süresinin hükmün tefhimi yerine tebliği tarihinden itibaren başlayacağı belirtilmek suretiyle sanık ve katılanın yanıltıldığı anlaşılmakla;sanık ve katılana hükmü temyiz edip etmeyecekleri hususu meşruhatlı davetiye ile tebliğ edilerek verdikleri taktirde temyiz dilekçeleriyle birlikte incelenmek üzere dosyanın Dairemize iadesi için Yargıtay C.Başsavcılığına GÖNDERİLMESİNE,21.06.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/789, Karar No: 2019/2379, Tarih: 27.03.2019

**21. Hukuk Dairesi         2018/789 E.  ,  2019/2379 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ:İş Mahkemesi

TÜRK MİLLETİ ADINA

Davacı, iş kazası sonucu maluliyetinden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.Hükmün davacılar ve davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

K A R A R

1- Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre; davalılar ... Genel Müdürlüğü vekili ile ... İnş. ve Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin temyiz itirazlarının reddine,

2- Davacılar vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesine gelince;

Dava, iş kazası sonucu sürekli iş göremezliğe uğrayan sigortalı ile eşinin ve çocuklarının maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir.Mahkemece, davacı sigortalının maddi tazminat talebinin kabulüne, manevi tazminat talebinin kımsen kabulüne, diğer davacıların manevi tazminat taleplerinin reddine karar verilmiştir.Dosya kapsamından, davacı sigortalının 27/09/2011 tarihinde meydana gelen iş kazası sonucu % 46 oranında sürekli iş göremezliğe uğradığı, iş kazasının meydana gelişinde davacı kazalının % 30 oranında karşıt kusurunun bulunduğu anlaşılmaktadır.

Gerek mülga BK’nun 47 ve gerekse yürürlükteki 6098 sayılı TBK’nun 56. maddesinde Hakimin bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi zarar adı ile ödenmesine karar verebileceği öngörülmüştür. Hakimin manevi zarar adı ile zarar görene verilmesine karar vereceği para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin Duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 26/06/1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Manevi tazminatın tutarını belirleme görevi hakimin takdirine bırakılmış ise de hükmedilen tutarın uğranılan manevi zararla orantılı, duyulan üzüntüyü hafifletici olması gerekir.

Manevi tazminatın tutarını belirleme görevi hakimin takdirine bırakılmış ise de hükmedilen tutarın uğranılan manevi zararla orantılı, duyulan üzüntüyü hafifletici olması gerekir.

Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları tarafların sosyal ve ekonomik durumları paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu olayın ağırlığı olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması, bunun yanında olayın işverenin işçi sağlığı ve güvenliği önlemlerini yeterince alınmamasından kaynaklandığı da gözetilerek gelişen hukuktaki yaklaşıma da uygun olarak tatmin duygusu yanında caydırıcılık uyandıran oranda manevi tazminat takdir edilmesi gerektiği açıkça ortadadır. ( HGK 23.6.2004, 13/291-370) Bu açıklamalar doğrultusunda davacı sigortalı yararına hüküm altına alınan 55.000,00 TL manevi tazminatın az olduğu açıktır.Öte yandan;Zararlandırıcı olay tarihinde yürürlükte bulunan 818 Sayılı Borçlar Kanunu'nun 47. maddesine göre, manevi tazminat isteme hakkı doğrudan doğruya cismani zarara maruz kalan kişiye aittir. Zarar kavramına (B.K. 46 ve 47) ruhsal bütünlüğün ihlali, sinir bozukluğu veya hastalığı gibi hallerin girdiği, bu maddeler ile sadece maddi sağlık bütünlüğünün değil, ruhsal ve sinirsel bütünlüğün de korunduğu doktrinde ve Yargıtay kararlarında kabul edilmektedir. Karar tarihinde yürürlükte bulunan 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 56.maddesi ile bu konu yeniden düzenlenmiş olup, ağır bedensel zarar ya da ölüm halinde zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar para ödenmesine karar verilebileceği hükmü getirilmiştir. Yeni düzenleme ile 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun yürürlük zamanında içtihatlarla düzenlenen bu husus, yasa koyucu tarafından açıklığa kavuşturulmuş ve yaralanan sigortalının yakınlarının manevi tazminat davası bakımından hak sahipliği durumu ön şartı olarak "ağır bedensel zarar" koşulu getirilmiştir.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 56/2. maddesine göre, ağır bedensel zarar veya ölüm halinde, zarar görenin yakınları da manevi tazminat talep edebilecektir. Öyleyse, bir kişinin cismani zarara uğraması sonucunda, onun (ana, baba, karı, koca ve çocuklar v.b.) çok yakınlarından birinin de aynı eylem nedeniyle ruhsal ve sinirsel sağlık bütünlüğü ağır şekilde bozulmuşsa, onların da manevi tazminat isteyebilecekleri kabul edilmelidir. Nitekim, kaza sonucu ağır yaralanan kazalı işçi yakınlarının manevi tazminat isteyebileceklerine (HGK 23/09/1987 gün ve 1987/9-183 1987/655, HGK 26/04/1995 gün ve 1995/11-122, 1995/430) ilişkin Yargıtay Hukuk Genel Kurulu kararları mevcuttur.

Somut olaya gelince; zararlandırıcı olay tarihinde yürürlükte bulunan 818 sayılı Borçlar Kanunu ile karar tarihinde yürürlükte bulunan 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu ve Yargıtay Hukuk Genel Kurulu kararları ışığında; olayın özelliğine, yaralanmanın niteliğine, meslekte kazanma gücündeki kayıp oranı ile sigortalının yaşına göre ve özellikle sigortalının ağır bedensel zarara uğradığı gözetilerek davacı eş ve çocuklar yararına da uygun bir miktar manevi tazminata hükmedilmesi gerekirken yazılı şekilde manevi tazminat taleplerinin reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular nazara alınmaksızın yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.O halde, davacılar vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davalılara yükletilmesine, 27/03/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/19501, Karar No: 2014/6968, Tarih: 27.03.2014

**7. Hukuk Dairesi         2013/19501 E.  ,  2014/6968 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : Alaca Asliye Hukuk Mahkemesi(İş Mahkemesi Sıfatıyla)

Tarihi : 26/03/2013

Numarası : 2011/276-2013/97

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay'ca incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşılmakla, dosya incelendi, gereği görüşüldü:

1-Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davacının tüm, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2-Davacı, davalı belediyede itfaiyeci olarak çalıştığı dönemde 24 saat çalışıp 24 saat dinlenme şeklinde çalıştığını, sendika üyesi olduğunu ve fazla mesai ücreti alacaklarının Toplu İş Sözleşmesine göre % 100 zamlı ödenmesi gerektiğini, fazla mesai ücreti alacaklarının ödenmediğini ileri sürerek fazla mesai ücreti alacaklarının tahsilini istemiştir.

Davalı, zabıta ve itfaiye personelinin fazla mesai ücretlerinin 5893 sayılı Kanunun 51. ve 52. maddeleri kapsamında üst sınırı aşmamak kaydıyla Bütçe Kanununda nüfus oranlarına göre belirlenen limitlerde Belediye Meclisince belirlenen maktu miktarın ödenmesine karar verildiğini, 2011 yılı için 06.01.2011 tarih ve 2 sayılı meclis kararı ile fazla mesai ücretlerinin belirlendiğini ve bu limit üzerinden her ay için 187,00 TL ödeme yapıldığını bildirerek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davacının 24 saat çalıştığı günlerde 3 saat fazla mesai yaptığı kabul edilerek yapılan hesaplamadan 2011 yılı için yapılan ödemelerin mahsubu ile belirlenen fazla mesai ücreti alacağı üzerinden davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Davacı, davalı Belediyenin itfaiye bölümünde hangi tarihte çalışmaya başladığını beyan etmemiş, davalı ise davacının 2009 yılından itibaren davalı belediyenin itfaiye biriminde çalıştığını savunmuştur. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacı tanık beyanına göre davacının 2009 Ocak ayından itibaren itfaiyede çalışmaya başladığı kabul edilerek hesaplama yapılmıştır. Resmi kurum olan davalı işyerinde davacının hangi tarihte itfaiyede görevlendirildiğine dair kayıtlar getirtilerek davacının hizmet süresinin şüpheye yer bırakmayacak şekilde tespiti gerekirken yazılı şekilde karar verilmiş olması isabetsizdir.

3-Davalı tarafça Bütçe Kanununa göre itfaiye işçilerinin fazla mesai ücreti alacaklarının ödendiği savunulmuş ise de söz konusu düzenleme devlet memuru olan itfaiye çalışanlarını kapsamakta olup davacı işçiye uygulanamaz. Belediye Meclisinin bu yönde aldığı karar Yasaya ve Toplu İş Sözleşmesine aykırı olduğundan geçerli değildir. Davacının aksini kabul ettiğine dair bir bildirimi de olmadığından işçinin aleyhine yorumlanamaz. Davacıya Toplu İş Sözleşmesine ve 4857 sayılı Yasaya göre alacaklarının ödenmesi gerekir. Bu nedenle Mahkemece davacının fazla mesai ücreti alacalarından yapılan itfaiye mesai ödemelerin mahsubu doğrudur. Ancak dosyada bulunan ücret bordrolarından itfaiye mesai ücreti ve yakacak yardımı olarak davacıya 2009 Ekim ayından itibaren ödemeler yapıldığı tespit edilmektedir. Dosyadaki ücret bordrolarının imzalı olmadığı anlaşılmakla, Mahkemece öncelikle varsa davacıya ait imzalı ücret bordroları ve banka kayıtları getirtilmeli, bordrolarla banka kayıtlarının uyumlu olup olmadığı tespit edilmeli, davacıya Toplu İş Sözleşmelerine göre ödenen yakacak yardımının tespiti ile bu miktarın itfaiye mesai ücreti ve yakacak yardımı adı altında yapılan ödemelerden mahsubu ile davacıya ödenen itfaiye mesai ücretlerinin tespiti ve davacının fazla mesai alacaklarından yapılan tüm itfaiye mesai ödemelerinin mahsubu gerekirken yazılı şekilde karar verilmiş olması hatalı olmuştur.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın, yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine, aşağıda yazılı temyiz harcının davacıya yükletilmesine, 27.03.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/8628, Karar No: 2022/16927, Tarih: 17.10.2022

**2. Ceza Dairesi         2022/8628 E.  ,  2022/16927 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

5271 sayılı CMK’nın 231. maddesinin 8. fıkrasında, hükmün açıklanmasının geri bırakılması halinde, denetim süresi içinde dava zamanaşımının duracağı ve maddenin 11. fıkrasında, denetim süresi içinde kasten yeni bir suç işlenmesi halinde mahkemece hükmün açıklanacağı düzenlenmiş olup, duran zamanaşımının, denetim süresi içinde işlenen suçtan dolayı verilen hükümlülük kararının kesinleşmesi koşuluyla suçun işlendiği tarihte yeniden işlemeye başlayacağı, dosya kapsamına göre hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının kesinleştiği 25/04/2013 tarihi itibariyle duran zaman aşımının kesinleşen sonraki mahkûmiyete konu suçun işlendiği 18/02/2014 günü yeniden işlemeye başladığı belirlenerek yapılan incelemede;

Suç tarihinde 15-18 yaş grubunda bulunan suça sürüklenen çocuğun eylemine uyan 5237 sayılı TCK'nin 142/1-e, 35 ve 31/3. maddelerinde belirtilen hırsızlık suçu için öngörülen cezanın üst sınırına göre, aynı Kanun'un 66/1-e, 66/2 ve 67/4. maddelerinde belirtilen 7 yıl 12 aylık dava zamanaşımı süresinin, 9 ay 29 gün olan durma süresinin de eklenmesine rağmen, suçun işlendiği 14/04/2012 tarihinden inceleme tarihine kadar geçmiş bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuk müdafiinin temyiz itirazları bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenle BOZULMASINA, bozma nedeni yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 5320 sayılı Kanun'un 8. maddesi uyarınca halen yürürlükte bulunan, 1412 sayılı CMUK'nın 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak, suça sürüklenen çocuk hakkında açılan kamu davasının, 5271 sayılı CMK'nın 223/8. maddesi gereğince zamanaşımı nedeniyle DÜŞÜRÜLMESİNE, 17/10/2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/3755, Karar No: 2006/8337, Tarih: 11.07.2006

**(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2006/3755 E.  ,  2006/8337 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

DAVACILAR : ... KOL VD.

Davacılar vekili tarafından, davalı aleyhine 18.07.2005 gününde verilen dilekçe ile kira sözleşmesinin feshi ve ipoteğin fekki istenmesi üzerine yapılan muhakeme sonunda; kira sözleşmesinin feshi isteminin reddine, ipoteğin fekki istemi yönünden mahkemenin görevsizliğine dair verilen 21.02.2006 günlü hükmün Yargıtayca, duruşmalı olarak incelenmesi davacılar vekili tarafından istenilmekle, tayin olunan 11.07.2006 günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davacı vekili gelmedi. Karşı taraf davalı ... vekili Av.... geldi. Açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelenlerin sözlü açıklamaları dinlendi. Duruşmanın bittiği bildirildi. İş karara bırakıldı. Bilahare dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacılar, 7.4.2003 başlangıç tarihli kira sözleşmesi ile davalıya ait taş ocağını on yıl süre ile kiraladığını, ancak davalı kiralayanın yaptırmış olduğu tespit neticesinde rezervin tamamının tükendiğinin belirlendiğinden kira sözleşmesinin konusunun kalmadığını ileri sürerek, kira sözleşmesinin feshi ile kira bedelinin teminatı amacıyla davalı yararına konulan ipoteklerin fekkini istemiştir.

Mahkemece, kira sözleşmesinin feshi isteminin reddine , ipoteğin fekki isteminin ise değere göre Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu gerekçesi ile dava dilekçesinin görev yönünden reddine karar verilmiş; hükmü, davacılar temyiz etmiştir.

1- Yapılan yargılamaya, toplanan deliller ve dosya içeriğine göre davacıların sair temyiz itirazları yerinde görülmemiş ve reddi gerekmiştir.

2- Uyuşmazlık, Borçlar Kanunun 270 ve devamı maddelerinde düzenlenen hasılat kira sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunun 30.4.1973 tarih ve 1711 sayılı Kanunla değiştirilen 8/II, b, 1. maddesi “ kira sözleşmesine dayanan her türlü tahliye, akdin feshi yahut tespit davalarına , bu davalarla birlikte açılmış kira alacağı ve tazminat davalarına ve bunlara karşılık olarak açılan davalara “ bakmaya Sulh Mahkemelerini yetkili kılarken, 6570 sayılı Gayrimenkul Kiraları hakkındaki kanunun uygulama alanı içinde kalan yerleri amaçlamaktadır. Gerçekten de, 6570 sayılı Gayrimenkul kiraları Hakkındaki Kanunun 1. maddesi ile bu kanunun uygulaması yasa kapsamında kalan kiralanan yerin musakkaf ( çatılı ) bir taşınmaz olmasına hasredilmiştir. ( Hukuk Genel Kurulunun 27.5.1998 tarih 1998/3-361 Esas 1998/373 Karar sayılı ilamı.)

Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 8/II, b , 1 maddesi ile 6570 sayılı Gayrimenkul Kiraları Hakkında Kanunun uygulama alanı içinde kalan yerler hakkında açılan davaların basit yargılama usulünün uygulandığı Sulh Hukuk Mahkemesinde görülerek süratle sonuçlandırılması amaçlanmıştır. Bu nedenle,Borçlar Kanununun 270 ve devamı maddelerinde düzenlenen hasılat kirası hükümlerinin uygulanması gereken yerler hakkında anılan madde hükmü uygulanamaz . Yanlar arasındaki sözleşmede yıllık kira parası 13.310.000.000 T.L. olarak belirlendiğinden ve dava 18.7.2005 tarihinde açıldığından davayı görmekle görevli mahkeme Sulh Mahkemesi değil Asliye Hukuk Mahkemesidir. Mahkemece, açıklanan olgu gözetilerek kamu düzeninden olan görev konusu re’sen dikkate alınıp kira sözleşmesinin feshi istemi yönünden de dava dilekçesinin görev noktasından reddi yerine çekişmenin esasının incelenmesi doğru olmamış, kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ : Yukarıda ( 1 ) bentte yazılı nedenlerle sair temyiz itirazlarının reddine, ( 2 ) bentte yazılı nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, istek halinde peşin yatırılan temyiz harcının yatırana iadesine,11.7.2006 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2005/8209, Karar No: 2005/19963, Tarih: 29.09.2005

2. Ceza Dairesi 2005/8209 E., 2005/19963 K.

**2. Ceza Dairesi 2005/8209 E., 2005/19963 K.**

**- İDDİANAMENİN İADESİ

- LEHE KANUN UYGULAMASI

- ŞİKAYETE TABİ SUÇ

- UZLAŞMA**- 5237 S. TÜRK CEZA KANUNU [ Madde 73 ]

- 5237 S. TÜRK CEZA KANUNU [ Madde 86 ]

- 5271 S. CEZA MUHAKEMESİ KANUNU [ Madde 253 ]

- 5271 S. CEZA MUHAKEMESİ KANUNU [ Madde 254 ]

- 5271 S. CEZA MUHAKEMESİ KANUNU [ Madde 174 ]

**"İçtihat Metni"**

Eşi basit yaralama suçundan şüpheli Gazi hakkındaki soruşturma evresi sonucunda Adana Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 16.6.2005 gün ve 2005/30-28909 hazırlık, 2005/11520 esas, 2005/2650 sayılı iddianamenin 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 170. maddesine uygun bulunmadığından bahisle aynı Kanunun 174. maddesi gereğince iadesine dair, Adana Birinci Sulh Ceza Mahkemesinin 4.7.2005 gün ve 2005/46 iddianamenin iadesi sayılı karanna vaki itirazın reddine ilişkin, Adana Beşinci Asliye Ceza Mahkemesinin 12.7.2005 gün ve 2005/216 müt. sayılı karar aleyhine Yüksek Adalet Bakanlığınca verilen 11.8.2005 gün ve 33784 sayılı yazılı emre müsteniden dava dosyası C.Başsavcılığının 19.8.2005 gün ve 2005/148259 sayılı ihbamamesiyle daireye gönderilmekle okundu;

Mezkur ihbarnamede;

Tüm dosya kapsamına göre, şüpheli hakkında düzenlenen iddianamedeki niteleme itibarıyla eylemin uzlaşma kapsamında kalan suçlardan olmadığı gözetilmeden itirazın kabulü yerine yazılı şekilde red kararı verilmesinde, isabet görülmediğinden 5271 sayılı CMK.nun 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu yazılı emre atfen ihbar olunmuştur.

Gereği düşünüldü:

Sanık hakkında, 14.5.2005 tarihinde işlediği şikayete bağlı olan müessir fiil suçundan dolayı 16.6.2005 günlü iddianame ile 765 sayılı TCK.nun 456/4 ve 457/1. maddeleri gereğince tecziyesi için dava açılmış, Adana 1. Sulh Ceza Mahkemesi 4.7.2005 gün ve 2005/46 sayılı kararı ile suç tarihi itibariyle sanığa atılı suçun uzlaşmaya tabi olduğu gerekçesi ile iddianamenin iadesine karar vermiş, bu karara karşı yapılan itiraz ise reddedilmiştir.

1.6.2005 tarihinde yürürlüğe giren 5237 sayılı TCK.nun 73/8 maddesinde şikayete bağlı suçlarda mağdur ile failin uzlaşması halinde kamu davasının açılmayacağı veya açılan davanın düşürüleceği, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 253 ve 254. maddelerinde ise uzlaştırma işleminin ne şekilde yapılacağına ilişkin kurallar düzenlenmiştir.

Sanığa atılı suç, suç tarihinde şikayete bağlıdır. 1.6.2005 tarihinde yürürlüğe giren 5237 sayılı TCK.nun 86/2. maddesine göre ise re'sen takibi gerektiği, ancak eylemin suç tarihinde şikayete bağlı olması nedeniyle şikayete bağlı bir suç olarak değerlendirilmesi sanık lehinedir. 1.6.2005 tarihinde yürürlüğe giren 5271 sayfı CMK.da düzenlenen uzlaşma müessesi de sanık

Sanığa atılı suç, suç tarihinde şikayete bağlıdır. 1.6.2005 tarihinde yürürlüğe giren 5237 sayılı TCK.nun 86/2. maddesine göre ise re'sen takibi gerektiği, ancak eylemin suç tarihinde şikayete bağlı olması nedeniyle şikayete bağlı bir suç olarak değerlendirilmesi sanık lehinedir. 1.6.2005 tarihinde yürürlüğe giren 5271 sayfı CMK.da düzenlenen uzlaşma müessesi de sanık

lehine getirilmiş bir düzenleme olup sanığa bu olanağın tanınması gerekir. O halde öncelikle uzlaşma işlemlerinin yapılması gerekir. Uzlaştırma işlemleri yapılmadan dava açılması ise, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 5353 sayılı Kanunla değişik, 174. maddesinin 1. fıkrasının c bendi gereğince iddianamenin iadesi nedenidir.

Bu itibarla;

Adana Birinci Sulh Ceza Muhakemesinin 4.7.2005 gün ve 2005/46 sayılı iddianamenin iadesi kararı ile bu karara karşı yapılan itiraz üzerine Adana Beşinci Asliye Ceza Mahkemesi tarafından verilen 12.7.2005 gün ve 2005/216 müt. sayılı itirazın reddi kararında bir isabetsizlik bulunmadığından, yerinde görülmeyen kanun yararına bozma isteğinin (REDDİNE), 29.9.2005 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/3813, Karar No: 2011/6383, Tarih: 24.10.2011

**(Kapatılan)16. Hukuk Dairesi         2011/3813 E.  ,  2011/6383 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İCRA MAHKEMESİ

Ticareti usulüne aykırı terk etmek suçundan sanıklar ... ve ...'ın beraatlerine karar verilmiş, hüküm yasal süresi içerisinde şikayetçi vekili tarafından temyiz edildiğinden Yargıtay C.Başsavcılığının bozma istemli tebliğnamesiyle dosya Daireye gönderilmiş olmakla, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okunarak GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

İcra ve İflas Kanunu’nun 44. maddesinin 1. fıkrasında, “Ticareti terk eden bir tacir 15 gün içinde keyfiyeti kayıtlı bulunduğu ticaret siciline bildirmeye ve bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerini gösteren bir mal beyanında bulunmaya mecburdur. Keyfiyet ticaret sicil memurluğunca ticaret sicili ilanlarının yayınlandığı gazetede ve alacaklıların bulunduğu yerlerde de mutat ve münasip vasıtalarla ilan olunur. İlan masraflarını ödemeyen tacir beyanda bulunmamış sayılır.” Hükmü ile ticareti terk eden tacirin yapması gereken yükümlülüğü belirlenmiş, aynı Yasa’nın 337/a maddesinin birinci fıkrasında ise 44. maddedeki yükümlülüğe aykırı davranılması da, “Ticareti terk edenlerin cezası” başlığı altında, “44 üncü maddeye göre mal beyanında bulunmayan veya beyanında mevcudunu eksik gösteren veya aktifinde yer almış malı veya yerine kaim olan değerini haciz veya iflas sırasında göstermeyen veya beyanından sonra bu malları üzerinde tasarruf eden borçlu, bundan zarar gören alacaklının şikayeti üzerine, üç aydan bir yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Birinci fıkradaki fiillerin işlenmesinden alacaklının zarar görmediğini ispat eden borçluya ceza verilmez.” şeklinde düzenleme ile yaptırıma bağlanmıştır. Maddeden anlaşılacağı üzere ticareti terk suçunun oluşabilmesi için, ticareti terk eden tacirin bu durumu onbeş gün içinde keyfiyeti kayıtlı bulunduğu ticaret sicil memurluğuna bildirmemesi ve bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerini gösteren bir mal beyanında bulunmaması gerekmektedir.

İcra ve İflas Kanunu’nun 44. maddesindeki mükellefiyet münhasıran tacirler için öngörülmüş olup, ticaret sicil memurluğuna kayıtlı gerçek kişilerin ve ticaret şirketlerinin tacir oldukları hususunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Uyuşmazlık, ticaret şirketlerinin ticareti terk edip edemeyeceklerine, eş anlatımla ticareti terk etmesi durumunda şirket yetkilisi/müdürünün İİK’nun 44. maddesindeki keyfiyeti kayıtlı olduğu ticaret sicili memurluğuna bildirme ve mal beyanında bulunma yükümlülüğü bulunup bulunmadığına yöneliktir.