muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2018/6598, Karar No: 2020/7844, Tarih: 03.12.2020

**8. Hukuk Dairesi         2018/6598 E.  ,  2020/7844 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Ecrimisil

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş olup hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.

KARAR

Davacı vekili, davalının apartman girişinde kiracı olarak işlettiği ... Cafe isimli iş yerinde kapalı alanın dışına çıkarak apartmanın ortak alanı olan bahçesini kat maliklerinin izni olmadan iş yerinin müşterilerine sigara içilir açık alanı olarak kullandırmakta olduğunu ileri sürerek, dava tarihinden geriye dönük beş yıl için 9.000,00TL ecrimisilin, faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir. Karar, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava; ecrimisil istemine ilişkindir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden, dava konusu 12 parsel sayılı, zemin artı dört katlı, her katta iki daire ve toplam on bağımsız bölüm olan taşınmazda davalının üç no’lu bağımsız bölümün kiracısı olduğu ve işlettiği cafenin hemen arkasındaki 38 metrekarelik ortak alanın davaya konu edildiği, davanın Asliye Hukuk Mahkemesinde açıldığı, görevsizlikle dosyanın Sulh Hukuk Mahkemesine gönderildiği, ecrimisil talebinin kısmen kabulüne ve elatmanın önlenmesine karar verildiği, Yargıtay 18. Hukuk Dairesince elatmanın önlenmesi talebi yönünden kısa kararla gerekçeli karar arası çelişki bulunduğundan, ayrıca ecrimisil talebinin tefrik edilerek davaya devam edilmesi gerektiğinden bahisle kararın bozulduğu, Sulh Hukuk Mahkemesince elatmanın önlenmesine karar verilmiş olduğu, tefrik edilen ecrimisil talebiyle ilgili olarak da Asliye Hukuk Mahkemesince eldeki kararda davalının kiraladığı 3 no’lu bağımsız bölümden, elatmanın önlenmesine de karar verilen 38,13 metrekarelik alana geçiş için kapı olmadığı, ahşap pencerenin geçilmek için kapıya dönüştürüldüğü, ecrimisilin ön şartının tek başına kullanılmak suretiyle gelir getirebilecek nitelikte bulunduğu, dava konusu alanın kiraya verilerek gelir elde edilebilecek bir yer olduğu ancak müstakil geçişin bulunmaması ve bu alanın ortak alan olması sebebiyle bağımsız olarak kullanılmasının mümkün olmadığı, tek başına gelir getirebilecek şekilde kullanılamayacağı, ecrimisil talebinin ön şartı bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verildiği sabittir.

Bilindiği üzere gerek öğretide ve gerekse yargısal uygulamalarda ifade edildiği üzere ecrimisil, diğer bir deyişle haksız işgal tazminatı, hak sahibinin, hak sahibi olmayan kötüniyetli zilyetten isteyebileceği bir tazminat olup, 08.03.1950 tarihli ve 22/4 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında; fuzuli işgalin tarafların karşılıklı birbirine uygun iradeleri ile kurduğu kira sözleşmesine benzetilemeyeceği, niteliği itibarı ile haksız bir eylem sayılması gerektiği, haksız işgal nedeniyle oluşan zararın tazmin edilmesi gerekeceği vurgulanmıştır. Ecrimisil, haksız işgal nedeniyle tazminat olarak nitelendirilen özel bir zarar giderim biçimi olması nedeniyle, en azı kira geliri karşılığı zarardır. Bu nedenle, haksız işgalden doğan normal kullanma sonucu eskime şeklinde oluşan ve kullanmadan kaynaklanan olumlu zarar ile malik ya da zilyedin yoksun kaldığı fayda (olumsuz zarar) ecrimisilin kapsamını belirler. Haksız işgal, haksız eylem niteliğindedir. (YHGK'nin 25.02.2004 tarihli ve 2004/1-120-96 sayılı kararı)

25.05.1938 tarihli ve 29/10 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı ve Yargıtay'ın aynı yoldaki yerleşmiş içtihatları uyarınca ecrimisil davaları beş yıllık zamanaşımına tabi olup bu beş yıllık süre dava tarihinden geriye doğru işlemeye başlar.

Hemen belirtelim ki, ecrimisil hesabı uzmanlık gerektiren bir husus olup, taşınmazın niteliğine uygun bilirkişi marifetiyle keşif ve inceleme yapılarak ve taleple bağlı kalınarak haksız işgal tazminatı miktarı belirlenmelidir. Alınan bilirkişi raporu, somut bilgi ve belgeye dayanmalı, tarafların ve hakimin denetimine açık değerlendirmenin gerekçelerinin bilimsel verilere ve HMK'nin 266 vd. maddelerine uygun olarak açıklanması gereklidir.

Eğer, özellikle arsa ve binalarda kira esasına göre talep varsa, taraflardan emsal kira sözleşmeleri istenmeli, gerekirse benzer nitelikli yerlerin işgal tarihindeki kira bedelleri araştırılıp, varsa emsal kira sözleşmeleri de getirtilmeli, dava konusu taşınmaz ile emsalin somut karşılaştırması yapılmalı, üstün veya eksik tarafları belirlenmelidir.

İlke olarak, kira geliri üzerinden ecrimisil belirlenmesinde, taşınmazın dava konusu ilk dönemde mevcut haliyle serbest şartlarda getirebileceği kira parası, emsal kira sözleşmeleri ile karşılaştırılarak, taşınmazın büyüklüğü, niteliği ve çevre özellikleri de nazara alınarak yöredeki rayiçe göre belirlenir. Sonraki dönemler için ecrimisil değeri ise ilk dönem için belirlenen miktara ÜFE artış oranının tamamının yansıtılması suretiyle bulunacak miktardan az olmamak üzere takdir edilir.

Somut olayda, yukarıda değinilen ilkeler doğrultusunda yapılacak araştırma ve inceleme neticesinde tespit edilecek ecrimisile hükmedilmesi gerekirken, davacı yanın dava konusu alanı kiraya verebilmesi ya da gelir elde edebilmesi hususlarının ecrimisil talebi için bir önem arz etmediği ve davalı yanın haksız işgalci konumunda bulunduğu hususu göz ardı edilerek davanın reddine karar verilmesi doğru değildir .

Somut olayda, yukarıda değinilen ilkeler doğrultusunda yapılacak araştırma ve inceleme neticesinde tespit edilecek ecrimisile hükmedilmesi gerekirken, davacı yanın dava konusu alanı kiraya verebilmesi ya da gelir elde edebilmesi hususlarının ecrimisil talebi için bir önem arz etmediği ve davalı yanın haksız işgalci konumunda bulunduğu hususu göz ardı edilerek davanın reddine karar verilmesi doğru değildir .

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulüne, usul ve yasaya aykırı olan hükmün 6100 sayılı HMK'nin Geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK'un 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, HUMK'un 440/III-1, 2, 3 ve 4. bentleri gereğince ilama karşı karar düzeltme yolu kapalı bulunduğuna,peşin harcın istek halinde temyiz edene iadesine, 03.12.2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/11412, Karar No: 2012/10821, Tarih: 06.11.2012

**(Kapatılan)14. Ceza Dairesi         2012/11412 E.  ,  2012/10821 K.**

**"İçtihat Metni"**

Beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun basit cinsel istismarı ve kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçlarından sanık ...'in yapılan yargılaması sonunda; atılı suçlardan mahkûmiyetine dair Karşıyaka 1. Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 08.02.2012 gün ve 2010/242 Esas, 2012/54 Karar sayılı hükümlerin süresi içinde Yargıtayca incelenmesi sanık müdafii tarafından istenilmiş olduğundan dava evrakı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığından tebliğname ile Daireye gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:

Suçun niteliğine etkisi bakımından mağdurun nüfus kaydı getirtilmeden hüküm kurulmuş ise de, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) aracılığıyla bu kayıt temin edildiğinden bu husus bozma nedeni yapılmamıştır.

Delillerle iddia ve savunma, duruşma göz önünde tutularak tahlil ve takdir edilmiş sübutu kabul olunan fiillerin unsurlarına uygun şekilde tavsif ve tatbikatları yapılmış bulunduğundan, sanık müdafiin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükümlerin ONANMASINA, 06.11.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/4732, Karar No: 2010/6657, Tarih: 09.06.2010

**1. Hukuk Dairesi         2010/4732 E.  ,  2010/6657 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ : TAPU İPTALİ VE TESCİL

Taraflar arasında görülen davada;

Davacı, yaşı nedeniyle yeterince sağlıklı olmadığından ev yaptırmasına yardımcı olan davalı ...'a Belediye'deki işlemleri takibi için vekalet verdiğini, ancak vekaletnamenin içeriğini bilmeden imza attığını, davalı ... bu vekaletnameyi kullanarak 57 ada 1 parsel sayılı taşınmazını davalı olan kardeşi Bahri'ye satış göstererek devrettiğini ileri sürüp tapu kaydının iptali ile adına tescilini istemiş, yargılama devam ederken, vekaletname verdiği sırada akıl sağlığının da yerinde olmadığını ileri sürmüştür.

Davalılar, davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, davacının vekaletnameyi düzenlediği tarihte temyiz kudretine sahip olmadığının anlaşıldığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar, davalılar tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi ...'ın raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü.

-KARAR-

Dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve özellikle davacının vekaletnamenin düzenlendiği tarihte ve işlem tarihinde hukuksal ehliyetinden yoksun bulunduğunun Adli Tıp Kurumu Başkanlığından alınan raporla saptandığı anlaşıldığına göre; davalıların temyiz itirazı yerinde değildir. Reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı 1.012,50 TL. bakiye onama harcının temyiz eden davalılardan alınmasına, 9.6.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/9995, Karar No: 2019/6634, Tarih: 24.09.2019

**11. Ceza Dairesi         2016/9995 E.  ,  2019/6634 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Vergi Usul Kanununa muhalefet

HÜKÜM : Mahkumiyet

I- Defter ve belgeleri gizleme suçundan kurulan mahkûmiyet hükmüne yönelik sanığın temyiz nedenlerinin incelenmesi:

5237 sayılı TCK’nin 53. maddesinin uygulanmasında, Anayasa Mahkemesinin

08.10.2015 tarih ve 2014/140-2015/85 sayılı iptal kararının infaz aşamasında gözetilmesi mümkün görülmüştür.

Yargılama sürecindeki işlemlerin hukuka uygun olarak yapıldığı, iddia ve savunmada ileri sürülen görüşler ile delillerin gerekçeli kararda gösterilip tartışılarak değerlendirildiği, vicdanî kanının deliller ve dosyadaki bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, fiilin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, fiile uyan suç tipi ile yaptırımların doğru biçimde belirlenip uygulandığı, kurulan hükümde bir aykırılık bulunmadığı anlaşılmış; sanığın temyiz nedenleri yerinde görülmemiş olduğundan, hükmün ONANMASINA,

II- 2010, 2011 ve 2012 takvim yıllarında sahte fatura düzenleme suçlarından kurulan mahkûmiyet hükümlerine yönelik sanığın temyiz nedenlerinin incelenmesi:

Sanık hakkında 2010, 2011 ve 2012 takvim yıllarında sahte fatura düzenleme suçlarından açılan kamu davasında, suç tarihlerinin ve maddi gerçeğin kuşkuya yer vermeyecek şekilde tespiti bakımından;

1- Sahte fatura düzenleme suçunda suç tarihinin, her takvim yılı için düzenlenen en son fatura tarihi olduğu dikkate alınarak; sanığın bağlı bulunduğu vergi dairesinden suça konu faturaların (hangi tarihte ve kimin adına ne miktar ve tutarda düzenlendiğini gösterecek şekilde) listesinin istenmesi,

2- 2010, 2011 ve 2012 takvim yıllarında sahte olarak düzenlendiği iddia olunan faturalardan, her takvim yılına ait kanaat oluşturacak sayıdaki asıllarının, bu faturaları kullanan mükelleflerden veya bu mükelleflerin ve sanığın bağlı bulunduğu Vergi Dairesi Başkanlıklarından sorulmak suretiyle getirtilip, yazı ve imza örnekleri temin edilerek, faturalardaki yazı ve imzaların sanıklara ait olup olmadığı konusunda uzman bir kurum veya kuruluştan rapor alınması,

3- Faturalardaki yazı ve imzaların sanıklara ait olmadığının anlaşılması veya faturaların asıllarınm bulunanaması hâlinde ise;

a) Sanığın işletmenin faaliyeti ile ilgili beyanname, işletmeye ait bir belge düzenleyip düzenlemediğinin araştırılması, vergi dairesi ve ilgili kurumlara sunulan

tüm belge asılları getirtilip belgelerdeki imza ve yazıların sanığa ait olup olmadığı konusunda uzman bir kurum veya kuruluştan rapor alınması,

b) Sanık adına basımı yapılan ve vergi tekniği raporunun 5. sayfasında basım bilgileri açıklanan belgelerin kim tarafından sipariş edilip teslim alındığının ilgili matbaadan sorulması, varsa teslim tutanağının getirtilip dosya içine konulması,

tüm belge asılları getirtilip belgelerdeki imza ve yazıların sanığa ait olup olmadığı konusunda uzman bir kurum veya kuruluştan rapor alınması,

b) Sanık adına basımı yapılan ve vergi tekniği raporunun 5. sayfasında basım bilgileri açıklanan belgelerin kim tarafından sipariş edilip teslim alındığının ilgili matbaadan sorulması, varsa teslim tutanağının getirtilip dosya içine konulması,

c) Faturaları kullanan şirket yetkilileri veya kişilerin, CMK'nin 48. maddesi uyarınca çekinme hakları hatırlatılarak, tanık sıfatıyla dinlenmeleri; kendilerinden, sözü edilen faturaları hangi hukuki ilişkiye dayanarak kimden aldıklarının, sanığı tanıyıp tanımadıklarının ve faturaların alınması konusunda sanığın bir iştirakinin bulunup bulunmadığının sorulması,

Sonucuna göre tüm deliller birlikte tartışılarak sanığın hukuki durumunun belirlenmesi gerekirken, eksik araştırma ve inceleme ile hüküm kurulması,

4- Kabule göre; 5237 sayılı TCK’nin 53. maddesine ilişkin uygulamanın Anayasa Mahkemesinin 08.10.2015 tarih ve 2014/140-2015/85 sayılı iptal kararı ile birlikte yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Yasaya aykırı, sanığın temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükümlerin 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nin 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 24.09.2019 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/930, Karar No: 2020/2841, Tarih: 26.02.2020

**15. Ceza Dairesi         2020/930 E.  ,  2020/2841 K.**

**"İçtihat Metni"**

Dolandırıcılık suçundan sanık ...’in mahkumiyetine dair Afyonkarahisar 2. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 22/11/2011 tarihli ve 2011/107 esas, 2011/353 sayılı karar lehine vaki temyiz istemi onama talebine dayanılarak dava dosyası Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 02/09/2013 gün ve 2012/64136 sayılı tebliğnamesi ile 23. Ceza dairesine gönderilmiş, 23.Ceza Dairesi tarafından 15/12/2015 gün ve 2015/4408 Esas 2015/8189 Karar sayılı kararıyla dolandırıcılık suçundan hükmün onanmasına karar verilmiştir.

6352 sayılı Yargı Hizmetlerinin Etkinleştirilmesi Amacıyla Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına ve Basın Yoluyla İşlenen Suçlara İlişkin Dava ve Cezaların Ertelenmesi Hakkında Kanunun yürürlüğe girmesi üzerine anılan Kanunun 99. maddesiyle değişik 5271 sayılı CMK’nın 308.maddesi uyarınca Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'ndan yapılan itiraz üzerine Dosya incelenerek gereği düşünüldü,

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 31/01/2020 tarihli itiraz dilekçesinde sanık hakkında dolandırıcılık suçundan verilen hüküm yönünden ileri sürülen düşünce yerinde görüldüğünden KABULÜNE,

Sanık yönünden "dolandırıcılık" suçundan verilen hükmün onanmasına ilişkin; 15/12/2015 tarih ve 2015/4408 E., 2015/8189 K. sayılı kararın KALDIRILMASINA,

Dolandırıcılık suçundan sanığın mahkumiyetine ilişkin hüküm sanık tarafından temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Sanığın katılana 1300 adet parayı tarihi eser diyerek 27.000 TL karşılığında sattığı, katılanın tarihi eser paraları kontrol ederken sahte olduğunu tespit ettiği anlaşıldığından dolandırıcılık suçunun oluştuğuna yönelik kabulde isabetsizlik görülmemiştir.

Kısa kararda ceza miktarının takdir ve teşdit uygulanarak belirlenmesi ve uygulamanın bu şekilde yapılması karşısında gerekçeli kararda “suçun işleniş biçimi, suçun önem ve değeri nazara alınarak asgari hadden ayrılınmadığına ilişkin” ibare sehven yazılmış mahalinde düzeltilebilir maddi hata olarak görülmüştür.

TCK'nın 53/1 maddesinde düzenlenen hak yoksunluklarının uygulanması bakımından Anayasa Mahkemesinin 24/11/2015 tarih, 29542 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 08/10/2015 tarih, 2014/140 Esas, 2015/85 sayılı iptal kararının infaz aşamasında gözetilmesi mümkün görülmüştür.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre; sanığın sair temyiz itirazlarının reddine; ancak

Bir adet üzerinde... vd. ... ibaresi bulunan arka yüzünde 1911 rakamları bulunan sarı renkli gerçek altın ingiliz parasının katılan tarafından parası ödenmek suretiyle satın alındığı için katılana iade edilmesi gerektiği halde hatalı şekilde müsaderesine karar verilmesi ,

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre; sanığın sair temyiz itirazlarının reddine; ancak

Bir adet üzerinde... vd. ... ibaresi bulunan arka yüzünde 1911 rakamları bulunan sarı renkli gerçek altın ingiliz parasının katılan tarafından parası ödenmek suretiyle satın alındığı için katılana iade edilmesi gerektiği halde hatalı şekilde müsaderesine karar verilmesi ,

Kanuna aykırı olup, hükmün bu nedenle 5320 sayılı Kanun'un 8. maddesi gereğince halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak, yeniden yargılanmayı gerektirmeyen bu hususta, aynı kanunun 322. maddesi gereğince karar verilmesi mümkün bulunduğundan, aynı maddenin verdiği yetkiye istinaden, hükmün müsadereye ilişkin fıkrasından Adli emanetin ... sırasında kayıtlı ... ibaresi bulunan arka yüzünde 1911 rakamları bulunan bir adet sahte sarı renkli altın ingiliz parasının müsaderesine" ibaresi çıkarılarak yerine, Adli emanetin... sırasında kayıtlı ... vd. ...ibaresi bulunan arka yüzünde 1911 rakamları bulunan bir adet sahte sarı renkli altın ingiliz parasının katılana iadesine cümlesinin eklenmesi suretiyle hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 26/02/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/11612, Karar No: 2008/11509, Tarih: 26.11.2008

**(Kapatılan)19. Hukuk Dairesi         2008/11612 E.  ,  2008/11509 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Sulh Hukuk Mahkemesi

- K A R A R -

Uyuşmazlığın kitap basımı işini konu ... ... sözleşmesinden kaynaklanmasına göre kararın temyiz incelemesi Dairemizin görevi dışındadır.

SONUÇ : Yukarıda açıklanan nedenlerle dosyanın temyiz incelemesini yapmakla görevli Yüksek 15.Hukuk Dairesi Başkanlığına gönderilmesine, 26.11.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/8841, Karar No: 2011/5505, Tarih: 10.10.2011

**(Kapatılan)16. Hukuk Dairesi         2010/8841 E.  ,  2011/5505 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İCRA MAHKEMESİ

Ticareti usulüne aykırı terk etmek suçundan sanık ...'ün beraatine karar verilmiş, hüküm yasal süresi içerisinde şikayetçi vekili tarafından temyiz edildiğinden Yargıtay C.Başsavcılığının bozma istemli tebliğnamesiyle dosya Daireye gönderilmiş olmakla inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okunarak GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

İcra ve İflas Kanunu’nun 44. maddesinin 1. fıkrasında, “Ticareti terk eden bir tacir 15 gün içinde keyfiyeti kayıtlı bulunduğu ticaret siciline bildirmeye ve bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerini gösteren bir mal beyanında bulunmaya mecburdur. Keyfiyet ticaret sicil memurluğunca ticaret sicili ilanlarının yayınlandığı gazetede ve alacaklıların bulunduğu yerlerde de mutat ve münasip vasıtalarla ilan olunur. İlan masraflarını ödemeyen tacir beyanda bulunmamış sayılır.” Hükmü ile ticareti terk eden tacirin yapması gereken yükümlülüğü belirlenmiş, aynı Yasa’nın 337/a maddesinin birinci fıkrasında ise 44. maddedeki yükümlülüğe aykırı davranılması da, “Ticareti terk edenlerin cezası” başlığı altında, “44 üncü maddeye göre mal beyanında bulunmayan veya beyanında mevcudunu eksik gösteren veya aktifinde yer almış malı veya yerine kaim olan değerini haciz veya iflas sırasında göstermeyen veya beyanından sonra bu malları üzerinde tasarruf eden borçlu, bundan zarar gören alacaklının şikayeti üzerine, üç aydan bir yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Birinci fıkradaki fiillerin işlenmesinden alacaklının zarar görmediğini ispat eden borçluya ceza verilmez.” şeklinde düzenleme ile yaptırıma bağlanmıştır. Maddeden anlaşılacağı üzere ticareti terk suçunun oluşabilmesi için, ticareti terk eden tacirin onbeş gün içinde keyfiyeti kayıtlı bulunduğu ticaret sicil memurluğuna bildirmemesi ve bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerini gösteren bir mal beyanında bulunmaması gerekmektedir.

İcra ve İflas Kanunu’nun 44. maddesindeki mükellefiyet münhasıran tacirler için öngörülmüş olup, ticaret sicil memurluğuna kayıtlı gerçek kişilerin ve ticaret şirketlerinin tacir oldukları hususunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Uyuşmazlık, ticaret şirketlerinin ticareti terk edip edemeyeceklerine, eş anlatımla ticareti terk etmesi durumunda şirket yetkilisi/müdürünün İİK’nun 44. maddesindeki keyfiyeti kayıtlı olduğu ticaret sicili memurluğuna bildirme ve mal beyanında bulunma yükümlülüğü bulunup bulunmadığına yöneliktir.6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 136. maddesinde ticaret şirketlerinin nev’ilerinin; kolektif, komandit, anonim, limited ve kooperatif şirketlerinden ibaret olduğu belirtilmiştir. Yukarıda sayılan ticaret şirketleri yönünden Türk Ticaret Kanunu’ndaki düzenleme incelendiğinde, bunlar için ‘ticareti terk’ değil, bunun yerine infisah ve tasfiyelerinin öngörüldüğü, diğer bir anlatımla Türk Ticaret Kanunu’nun 136. maddesinde sayılan şirketlerde ticareti terk değil, ortaklık ilişkisinin sona erdirildiği kabul edilmektedir.

Anılan şirketlerin her biri için infisah ve tasfiye yolu ayrı ayrı gösterilmiştir. ‘İnfisah’, ortaklıklar hukukunda iki manada kullanılmaktadır. Geniş manada; irade ve irade dışı fesih hallerini ve dar manada da; irade dışı yani kendiliğinden sona ermeyi ifade etmektedir. TTK'nun 439. maddesinde infisah eden şirketin tasfiyeye gireceği hükme bağlanmıştır. Tasfiye sürecinde ticaret şirketinin alacak ve borçları belirlenir, alacakları tahsil edilip, borçları ödendikten sonra varsa kalan mevcudu, esas mukavelede aksine bir hüküm olmadıkça, pay sahipleri arasında ödedikleri sermaye ve paylara bağlı olan imtiyaz hakları nispetinde dağıtılır, tasfiyenin sona ermesi üzerine şirkete ait ticaret unvanının sicilden terkini tasfiye memurları tarafından sicil memurluğundan talep olunur. İş bu talep üzerine terkin keyfiyeti tescil ve ilan olunmakla ticaret şirketinin tüzel kişiliği sona ermiş olur. Terkin işlemi için tasfiye bilançosu ile birlikte başvurulduğundan ve zaten tasfiye sonucu ticaret şirketinin herhangi bir mal varlığı da kalmadığından tasfiye memurunun ya da şirket yetkilisinin İİK’nun 44. maddesine göre mal beyanında da bulunması söz konusu olmayacaktır. Terkin işleminden sonra ticaret şirketinden alacağı bulunduğunu iddia eden bir alacaklı, bu alacağını ancak terkin edilen ticaret şirketini yasaya göre ihyasını sağlamak suretiyle tahsil edebilecektir.