muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/14419, Karar No: 2013/22294, Tarih: 13.06.2013

**12. Hukuk Dairesi         2013/14419 E.  ,  2013/22294 K.**

**"İçtihat Metni"**

ESAS NO : 2013/14419

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için  Tetkik Hakimi  tarafından  düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Hukuk Genel Kurulu'nun 18.10.2006 tarih ve 2006/11620E.-2006/659K. sayılı kararında da vurgulandığı üzere; Bir mahkeme kararının gerekçesi, o davaya konu maddi olguların mahkemece nasıl nitelendirildiğini, kurulan hükmün hangi nedenlere ve hukuksal düzenlemelere dayandırıldığını ortaya koyar; kısaca, maddi olgular ile hüküm arasındaki mantıksal bağlantıyı gösterir. Tarafların o dava yönünden, hukuk düzenince hangi nedenle haklı veya haksız görüldüklerini anlayıp değerlendirebilmeleri ve Yargıtay'ın hukuka uygunluk denetimini yapabilmesi için ortada usulüne uygun şekilde oluşturulmuş, hükmün hangi nedenle o içerik ve kapsamda verildiğini ayrıntılarıyla gösteren, ifadeleri özenle seçilmiş ve kuşkuya yer vermeyecek açıklıkta bir gerekçe bölümünün bulunması zorunludur. Bütün mahkemelerin her türlü kararlarının gerekçeli olarak yazılması gerektiğini öngören Anayasa'nın 141/3. maddesi ve ona paralel bir düzenleme içeren 6100 Sayılı HMK'nun 27 ve 297. maddeleri işte bu amacı gerçekleştirmeye yöneliktir. Bazen bir mahkeme kararının, başka bir dava yönünden kesin hüküm veya güçlü delil oluşturup oluşturamayacağı gibi konularda yapılacak hukuksal değerlendirmelerin sağlıklı olabilmesi de, o kararın yukarıda açıklanan nitelikte bir gerekçeyi içermesiyle mümkündür.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 297/2. maddesinde; "Hükmün kapsamı" düzenlenmiştir. Buna göre hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 28.04.2010 gün ve 2010/11-195E.-238K. sayılı usulden bozmayı kapsayan ilamının gerekçesinde ise aynen; "Yasanın aradığı anlamda oluşturulacak kararların hüküm fıkralarının, açık, anlaşılır, çelişkisiz, uygulanabilir olmasının gerekliliği kadar; kararın gerekçesinin de sonucu ile tam bir uyum içinde, o davaya konu maddi olguların mahkemece nasıl nitelendirildiğini, kurulan hükmün hangi nedenlere ve hukuksal düzenlemelere dayandırıldığını ortaya koyacak; kısaca, maddi olgular ile hüküm arasındaki mantıksal bağlantıyı gösterecek nitelikte olması gerekir" ifadelerine yer verilmiştir.

Nitekim, 07.06.1976 gün ve 3/4-3 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararının gerekçesinde yer alan "Gerekçenin, ilgili bilgi ve belgelerin isabetle takdir edildiğini gösterir biçimde geçerli ve yasal olması aranmalıdır. Gerekçenin bu niteliği, yasa koyucunun amacına uygun olduğu gibi, kararı aydınlatmak, keyfiliği önlemek ve tarafları tatmin etmek niteliği de tartışma götürmez bir gerçektir" şeklindeki açıklama ile de aynı ilkeye vurgu yapılmıştır.

Anılan husus kamu düzeni ile ilgili olup, gözetilmesi yasa ile hakime yükletilmiş bir ödevdir. Aksine düşünce ve uygulama, gerek yargı erki ile hakimin, gerek mahkeme kararlarının her türlü düşünceden uzak, saygın ve güvenilir olması ilkesi ile bağdaşmaz.

Belirtilen anayasal ve yasal düzenlemeler doğrultusunda, Mahkemece   hüküm ve gerekçe kısımlarının ayrı ayrı başlıklar altında açık, anlaşılır, uygulanabilir gösterilmesi gerekirken hiçbir gerekçe gösterilmeksizin yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.

SONUÇ  : Borçlunun temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK. 366 ve HUMK.’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), peşin alınan harcın istek halinde iadesine, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 13.06.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/8201, Karar No: 2015/9370, Tarih: 15.10.2015

**14. Ceza Dairesi         2013/8201 E.  ,  2015/9370 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma, tehdit, kasten yaralama

İlk derece mahkemesince verilen hükümler temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Delillerle iddia ve savunma; duruşma göz önünde tutularak tahlil ve takdir edilmiş, sübutu kabul olunan fiillerin unsurlarına uygun şekilde tavsif ve tatbikatları yapılmış bulunduğundan, sanıkların yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükümlerin ONANMASINA, 15.10.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/5400, Karar No: 2023/3564, Tarih: 30.10.2023

**6. Hukuk Dairesi         2022/5400 E.  ,  2023/3564 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : Konya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/1484 E., 2022/1663 K.

BİRLEŞEN 2020/174 ESAS SAYILI DOSYADA

DAVA TARİHİ : 07.07.2020

HÜKÜM/KARAR : Ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Konya 2. İcra Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2020/174 E., 2022/288 K.

Taraflar arasındaki sıra cetvelinin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl ve birleşen davaların reddine karar verilmiştir.

Kararın Birleşen Konya 2. İcra Hukuk Mahkemesi 2020/174 E. sayılı dosyasında şikayetçi Küre Yeminli Mali Müşavirlik A.Ş. vekili, Birleşen Konya 1. İcra Hukuk Mahkemesi 2020/195 E. sayılı dosyasında şikayetçi ... vekili, Birleşen Konya 2. İcra Hukuk Mahkemesi 2020/190 E. sayılı dosyasında şikayetçi Eryavuz Müh. Dış. Tic. İnş. Ltd. Şti. vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine hükmün resen kaldırılarak Birleşen Konya 2. İcra Hukuk Mahkemesi 2020/190 E. sayılı dosyası yönünden usulden reddine, diğer asıl ve birleşen dosyalar yönünden davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı birleşen Konya 2. İcra Hukuk Mahkemesi 2020/174 E. sayılı dosyasında şikayetçi Küre Yeminli Mali Müşavirlik A.Ş. vekili, birleşen Konya 1. İcra Hukuk Mahkemesi 2020/195 E. sayılı dosyasında şikayetçi ... vekili, birleşen Konya 2. İcra Hukuk Mahkemesi 2020/190 E. sayılı dosyasında şikayetçi Eryavuz Müh. Dış. Tic. İnş. Ltd. Şti. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Asıl ve birleşen Konya 1. İcra Hukuk Mahkemesinin 2020/195 Esas sayılı dosya, Konya 1. İcra Hukuk Mahkemesinin 2020/191 Esas sayılı dosyası, birleşen Konya 4. İcra Hukuk Mahkemesinin 2020/182 Esas sayılı dosyası, - birleşen Konya 6. İcra Hukuk Mahkemesinin 2020/178 Esas sayılı dosyasında şikayetçiler vekilleri dava dilekçesinde; borçlunun vergi dairesinden KDV iadesine ilişkin alacağını temlik aldıklarını, ancak sıra cetvelinde ilk 6 sırada yer alan şikayet olunan ...’ya ödendiğini, ...’nun alacaklı olduğu dosyada haciz müzekkeresinin gönderildiği tarih itibari ile henüz doğmuş bir alacak olmadığını ve haciz müzekkeresinin İİK’nın 89. maddesi hükmüne uygun olmadığı haczin geçersiz olduğu, temliklerine öncelik verilmesi gerektiğini ileri sürerek sıra cetvelinin iptalini istemişlerdir.

Birleşen Konya 5. İcra Hukuk Mahkemesinin 2020/180 Esas sayılı dosyasında şikayetçi vekili, icra müdürlüğünce paranın istenebilir hale geldiği tarihin tespit edilmediği, hacizlerin güncelliğinin araştırılmadığını ileri sürerek sıra cetvelinin iptalini talep etmiştir.

Birleşen Konya 5. İcra Hukuk Mahkemesinin 2020/180 Esas sayılı dosyasında şikayetçi vekili, icra müdürlüğünce paranın istenebilir hale geldiği tarihin tespit edilmediği, hacizlerin güncelliğinin araştırılmadığını ileri sürerek sıra cetvelinin iptalini talep etmiştir.

Birleşen Konya 2. İcra Hukuk Mahkemesinin 2020/180 Esas sayılı dosyasında şikayetçi borçlu vekili, vergi dairesinden olan alacağına ilişkin konulan hacizlerin henüz doğmadan konulduğunu ve geçersiz olduğunu ileri sürerek sıra cetvelinin iptalini talep etmiştir.

II. CEVAP

Şikayet olunanlar davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile şikayete konu dosyaların incelenmesinde doğmamış alacağa ilişkin 78. maddeye göre müzekkere gönderildiği, İİK’nın 89. maddesine göre değil 78. maddesine göre gönderilmesinin doğru olduğu, temlik belgelerinin haciz tarihinden sonra olduğu, sıra cetvelinin usulüne uygun olduğu gerekçesi ile asıl ve birleşen davaların reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde birleşen Konya 2. İcra Hukuk Mahkemesi 2020/174 E. sayılı dosyasında şikayetçi Küre Yeminli Mali Müşavirlik A.Ş. vekili, birleşen Konya 1. İcra Hukuk Mahkemesi 2020/195 E. sayılı dosyasında şikayetçi ... vekili, birleşen Konya 2. İcra Hukuk Mahkemesi 2020/190 E. sayılı dosyasında şikayetçi Eryavuz Müh. Dış. Tic. İnş. Ltd. Şti. vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Birleşen Konya 2. İcra Hukuk Mahkemesi 2020/174 E. sayılı dosyasında şikayetçi Küre Yeminli Mali Müşavirlik A.Ş. vekili, mahkemece sadece bilirkişi raporuna dayanıldığını ve atıf yapıldığını, kararın usule uygun olmadığını beyan ederek kaldırılmasını istemiştir.

Birleşen Konya 1. İcra Hukuk Mahkemesi 2020/195 E. sayılı dosyasında şikayetçi ... vekili, sadece bilirkişi raporunun kopyalandığını, ilk sıra hacizlerinin geçersiz olduğunu, 89. maddeye göre haciz müzekkeresi gönderilmesi gerektiğini beyan ederek kaldırılmasını istemiştir.

Birleşen Konya 2. İcra Hukuk Mahkemesi 2020/190 E. sayılı dosyasında şikayetçi Eryavuz Müh. Dış. Tic. İnş. Ltd. Şti.; icra müdülüğü tarafından haczin tatbik edilemeyeceğini bildirmiştir Mahkemece bu husus dikkate alınmadan karar verilmesinin hatalı olduğunu beyan ederek, kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Birleşen Konya 2. İcra Hukuk Mahkemesi 2020/190 E. sayılı dosyasında şikayetçi Eryavuz Müh. Dış. Tic. İnş. Ltd. Şti.; icra müdülüğü tarafından haczin tatbik edilemeyeceğini bildirmiştir Mahkemece bu husus dikkate alınmadan karar verilmesinin hatalı olduğunu beyan ederek, kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile mahkeme gerekçesinde bilirkişi raporuna atıf yapılmasında bir hata olmadığı, doğmamış alacağa ilişkin İİK’nın 78. maddesi hükmü gereği müzekkere gönderilmesinde bir hata olmadığı, gönderilen müzekkerenin doğmamış alacakları da kapsadığı, şikayetçilerin temlik tarihlerinin haciz tarihinden sonra olduğu gerekçesi ile istinaf başvurularının kabul edilmemekle birlikte, borçlunun şikayet etmede hukuki yararı olmadığından birleşen Konya 2. İcra Hukuk Mahkemesi 2020/190 E. sayılı dosyası yönünden davanın bu gerekçe ile usulden reddine karar verilmesi gerekirken esastan reddine karar verilmesi hatalı görüldüğünden kararın kaldırılmasına, borçlunun şikayetçi olduğu 2020/190 E. sayılı dosyada şikayetin usulden reddine, diğer dosyalar bakımından esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde birleşen Konya 2. İcra Hukuk Mahkemesi 2020/174 E. sayılı dosyasında şikayetçi Küre Yeminli Mali Müşavirlik A.Ş. vekili, birleşen Konya 1. İcra Hukuk Mahkemesi 2020/195 E. sayılı dosyasında şikayetçi ... vekili, birleşen Konya 2. İcra Hukuk Mahkemesi 2020/190 E. sayılı dosyasında şikayetçi Eryavuz Müh. Dış. Tic. İnş. Ltd. Şti. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Birleşen Konya 2. İcra Hukuk Mahkemesi 2020/174 E. sayılı dosyasında şikayetçi Küre Yeminli Mali Müşavirlik A.Ş. vekili, birleşen Konya 1. İcra Hukuk Mahkemesi 2020/195 E. sayılı dosyasında şikayetçi ... vekili, birleşen Konya 2. İcra Hukuk Mahkemesi 2020/190 E. sayılı dosyasında şikayetçi Eryavuz Müh. Dış. Tic. İnş. Ltd. Şti. vekili temyiz dilekçelerinde istinaf dilekçeleri içeriğini tekrarla kararın bozulmasını istemişlerdir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, sıra cetvelinin iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, İİK’nın 142. , 88, 89, 78., maddeleri.

3. Değerlendirme

1.Temyiz olunan nihai kararların bozulması 1086 sayılı Kanun'un 437 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Birleşen Konya 2. İcra Hukuk Mahkemesi 2020/190 E. sayılı dosyası yönünden borçlunun şikayet etmede hukuki yararı olmadığı dikkate alındığında bu dava yönünden usulden reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığından şikayetçi Eryavuz Müh. Dış. Tic. İnş. Ltd. Şti. vekilinin temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

3. Değerlendirme

1.Temyiz olunan nihai kararların bozulması 1086 sayılı Kanun'un 437 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Birleşen Konya 2. İcra Hukuk Mahkemesi 2020/190 E. sayılı dosyası yönünden borçlunun şikayet etmede hukuki yararı olmadığı dikkate alındığında bu dava yönünden usulden reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığından şikayetçi Eryavuz Müh. Dış. Tic. İnş. Ltd. Şti. vekilinin temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2.Borçlunun üçüncü kişi ile arasındaki bir hukuki ilişkiye dayanan henüz doğmamış olmakla beraber doğması muhtemel alacakları için İİK.'nın 89. maddesine göre haciz ihbarnamesi gönderilebilir. Üçüncü kişilerde hak ve alacakların ne şekilde haczedilebileceği İcra ve İflâs Kanunu'nun (İİK) 89. maddesinde gösterilmiştir. Bu yola tevessül etmeden, sadece haciz tezkeresi ile konulan haciz aynı Yasa'nın 88. maddesi kapsamında menkul haczi olarak nitelendirilebilir ve ancak mevcut bir hak ve alacak üzerine konulabilir; bir diğer ifade ile üçüncü kişi nezdinde doğacak (beklenen) alacakların tezkere yazılması suretiyle haczi mümkün değildir. Öte yandan bu yöntemde üçüncü kişinin itirazına ilişkin bir düzenleme de bulunmamaktadır. Haciz ihbarnameleri ile borçlunun borçlusu konumundaki üçüncü kişinin elinde o anda bulunan mal, alacak ve diğer hakların haczedilmesi mümkün olduğu gibi, borcun tamamen ödenmesine kadar geçecek sürede üçüncü kişi nezdinde oluşacak alacakların da haczine olanak tanınmıştır.

Somut olayda borçlunun üçüncü kişideki doğması muhtemel alacağı olan KDV iadesi alacağına, şikayet olunan ve bedelin tamamının sıra cetvelinde isabet ettiği anlaşılan ...’nun alacaklı olduğu dosyalarda İİK’nın 89. maddesine göre haciz müzekkeresi gönderilmediği, “ilgili kurumda doğmuş, doğacak tüm istihkak bedellerine, alacağı tüm KDV iadesi bedellerine” ibaresinin yazılmasının yeterli olmadığı, bu durumda şikayet olunan tarafından haciz konulduğundan söz edilemeyeceği gerekçesi ile davanın kabulü ile sıra cetvelinin iptaline karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1-Şikayetçi Eryavuz Müh. Dış. Tic. İnş. Ltd. Şti. vekilinin temyiz itirazlarının reddine,

2-Birleşen Konya 2. İcra Hukuk Mahkemesi 2020/174 E. sayılı dosyasında şikayetçi Küre Yeminli Mali Müşavirlik A.Ş. vekili, birleşen Konya 1. İcra Hukuk Mahkemesi 2020/195 E. sayılı dosyasında şikayetçi ... vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan mahkeme kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde temyiz eden birleşen davalarda şikayetçiler ... ve Küre Yeminli Mali Müşavirlik Anonim Şirketine iadesine,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden birleşen davada şikayetçi Eryavuz Müh. Dış. Tic. İnş. Ltd. Şti.'den alınmasına

Dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

30.10.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/5874, Karar No: 2009/5663, Tarih: 18.09.2009

**(Kapatılan)17. Hukuk Dairesi         2009/5874 E.  ,  2009/5663 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki menfi tespit istemine ilişkin davada Bakırköy 7. Asliye Hukuk ve Bakırköy 2. Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Dava, kaçak elektrik tespit tutanaklarına dayalı olarak düzenlenen fatura bedellerine ilişkin olarak borçlu bulunulmadığının tespiti isteğine ilişkindir.

Müstakil ticaret mahkemesi bulunan yerlerdeki Ticaret Mahkemesi ile Asliye Hukuk Mahkemesi arasındaki ilişki (görev değil) işbölümüne ilişkindir. İş bölümü itirazı yalnız ilk itiraz olarak ileri sürülebilir. (T.T.Y. 5. md., HUMK. 187), İlk itiraz olarak ileri sürülmeyen işbölümü itirazının mahkemece kabul edilmemesi gerekir. İşbölümü itirazının uygun bulunması halinde mahkemece dava dosyasının ilgili mahkemeye gönderilmesine karar verilir. Gönderme kararı nihai bir karardır. Mahkeme bu karar ile davadan elini çeker. Gönderme kararı ile dava sona ermeyeceğinden temyizi kabil kararlardan değildir. Gönderme kararı usulüne uygun şekilde verilmesi halinde (ilk itiraz olarak ileri sürülmesi ve mahkemece uygun görülmesi) gönderilen mahkemeyi bağlar ve gönderilen mahkeme bu davaya bakmak zorundadır. Ancak, gönderilen mahkemenin davaya bakma zorunluluğu iş bölümü itirazının ilk mahkemede süresinde yapılması hali ile sınırlıdır.

TTK’ nun 5/1. maddesinde, "Aksine hüküm olmadıkça dava olunan şeyin değerine göre Asliye Hukuk veya Sulh Hukuk Mahkemesinin ticari davalara dahi bakmakla vazifeli olduğu, 5/3 maddesinde, “Bir davanın ticari veya hukuki mahiyeti itibariyle iş sahasına girip girmediğinin yalnızca iptidai itiraz şeklinde taraflarca dermeyan olunabileceği,” 5/son maddesinde ise, "vazifesizlik sebebiyle dava dilekçesinin reddi halinde yapılacak muamelelere ve bunların tabi oldukları müddetlere dair usul hükümleri iş sahasına ait iptidai itirazın kabulü halinde de tatbik olunur" hükümlerine yer verilmiştir.

Yine TTK’nun 5. maddesinde, ikinci fıkrada yazılı hallerde, münhasıran iki tarafın arzularına tabi olmayan işler hariç olmak üzere, bir davanın ticari veya hukuki mahiyet itibariyle mahkemenin iş sahasına girip girmediği yalnız iptidai itiraz şeklinde taraflarca dermeyan olabileceği hüküm altına alınmıştır. Münhasıran iki tarafın arzusuna tabi olmayan işlerle ilgili davalara mutlaka kanunda gösterilen mahkemelerde bakılır ve bu davalara ilişkin işbölümü itirazı ilk itiraz değildir. Bu davalar, tarafların sulh olamayacakları ve üzerinde serbestçe tasarruf edemeyecekleri davalardır..İflas davaları ticaret mahkemesi bakımından, münhasıran iki tarafın arzusuna tabi olmayan davalardandır. Bu davalara ilişkin işbölümü itirazının ilk itiraz olarak ileri sürülmesi şart değildir. Taraflar yargılama bitinceye kadar işbölümü itirazında bulunabilirler. Mahkemede davanın her bölümünde kendiliğinden davanın işbölümüne girmediğine ve dava dosyasının işbölümüne sahip mahkemeye gönderilmesine karar verir. ( Baki Kuru / HUMK 715 s.) Buna göre mahkemece sadece münhasıran iki tarafın arzularına tabi olmayan işlerde yani tarafların sulh olamayacakları ve üzerinde serbestçe tasarruf edemeyecekleri davalarda işbölümü itirazının ilk itiraz olarak ileri sürülmesi şart değildir. Bu davalar dışındaki ikinci fıkrada yazılı hallerde bir davanın ticari veya hukuki mahiyet itibariyle mahkemenin iş sahasına girip girmediği yalnız iptidai itiraz olarak ileri sürülebilir.

Somut olayda; davalıya dava dilekçesi tebliğ edilmemiş, davalı tarafından iş bölümü itirazında bulunulmamıştır. İş bölümü itirazında bulunulmamasına rağmen mahkemece davanın mutlak ticari dava olması nedeniyle Ticaret Mahkemesine gönderme kararı verilmiştir. Asliye Hukuk ve Asliye Ticaret Mahkemesi arasındaki ilişki görev değil iş bölümü ilişkisidir.

Her iki mahkemece verilen kararların gönderme kararı niteliğinde olduğu, Asliye Hukuk Mahkemesince işbölümü itirazında bulunulmadan kendiliğinden gönderme kararı verilmesinin kanunun amir hükümlerine aykırı olduğu, iki mahkemenin de davaya bakmaktan el çektikleri, bu durumun işin görülmesini sürüncemede bıraktığı ve Yargıtay’ca yargı yeri belirlemesi için aynı dava hakkında iki mahkeme tarafından verilmiş temyiz edilmeksizin kesinleşmiş görevsizlik kararı bulunmadığı anlaşılmakla, uyuşmazlığın davanın ilk açıldığı Bakırköy 7. Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; HUMK.’nun 25. ve 26. maddeleri gereğince Bakırköy 7. Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE, 18.09.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/17733, Karar No: 2022/14005, Tarih: 07.11.2022

**4. Hukuk Dairesi         2021/17733 E.  ,  2022/14005 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki sigorta tahkim davası hakkında Uyuşmazlık Hakem Heyeti tarafından verilen karara taraf vekillerince itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetinin 24/04/2021 tarih ve 2021/İHK-11610 sayılı davalı vekilinin itirazının reddine, davacı vekilinin itirazının kabulüne, Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının kaldırılmasına, davanın kabulüne dair verilen kararının süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, dosya incelendi, gereği düşünüldü.

K A R A R

Davacı vekili, 01/05/2018 tarihinde plakası tespit edilemeyen bir aracın müvekkili ...’e çarpması sonucu müvekkilinin yaralandığını ve malul kaldığını, plakası tespit edilemeyen araç sürücüsünün kusuruna istinaden davalıya başvurulduğunu ancak davalı tarafından yasal sürede cevap verilmediğini belirterek oluşan maddi zararın tazminini talep etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Uyuşmazlık Hakem Heyetince, yaralanmanın trafik kazası sonucu meydana geldiği kabul edilerek alınan bilirkişi raporları üzerine davanın kısmen kabulü ile 42.383,91 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 18/09/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş; karara davacı vekili ve davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine İtiraz Hakem Heyetince; davalının itirazın reddine, davacı itirazının kabulüyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Bir rizikonun meydana getirdiği zararın sigorta kapsamına girebilmesi için, o rizikonun motorlu araç tarafından karayolunda meydana getirilmiş olması zorunludur. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91. maddesi gereğince aynı Kanun’un 85. maddesinde belirtilen, bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olması durumunda, poliçe limiti dahilinde işletenin sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere, mali sorumluluk sigortası yaptırılması zorunludur. Zorunlu mali sorumluluk sigortasının yaptırılmaması durumunda Sigortacılık Kanunu'nun 14. maddesi gereğince, zorunlu mali sorumluluk sigortasının kaza tarihindeki limitleri dahilinde işletenin üçüncü kişilere karşı sorumluluğunu ... karşılayacaktır.

5684 sayılı Sigortacılık Kanunu’nun 14. maddesi (2) numaralı fıkrasının (a) bendine göre “sigortalının tespit edilememesi durumunda kişiye gelen bedensel zararlar” için Güvence Hesabına başvurulabilir.