muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2016/17935, Karar No: 2017/11371, Tarih: 19.04.2017

**5. Hukuk Dairesi         2016/17935 E.  ,  2017/11371 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkini davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, taraf vekillerince verilen dilekçeler ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkini istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.Alınan rapor hüküm kurmaya elverişli değildir.Şöyle ki;

Dava konusu ...mahallesi 114 ada 10 parsel sayılı taşınmaz arsa niteliğindedir. Kamulaştırma Kanununun kıymet takdir esaslarını belirleyen 11. maddesinin 1 fıkrasının arsalara ilişkin (g) bendi uyarınca, arsaların bedelinin değerlendirme gününden önceki özel amacı olmayan emsal satışlara göre hesaplanması zorunludur.

Bu itibarla; dava konusu taşınmaz ile emsal zaruret olmadıkça yakın bölgelerde olması ve değerlendirme tarihine yakın satışların emsal alınması gerekir.

Dava konusu taşınmazlar Merkez (...), emsal ise ...Mahallesinde olup, emsalin ve dava konusu taşınmazıların konumları, il ve ilçe merkezlerine olan mesafeleri ve çevrelerinin gelişmişlik durumları ve emsalin dava konusu taşınmaza uzaklığı dikkate alındığında emsal incelemesi uygun değildir.

Dava konusu taşınmazların bulunduğu Merkez (...) mahallesinde veya yakınında benzer yüzölçümlü, değerlendirme tarihine yakın ve özel amacı olmayan satışların bulunması doğaldır.

Bu durumda; taraflara, dava konusu taşınmazlara yakın bölgelerden ve yakın zaman içinde satışı yapılan benzer yüzölçümlü satışları bildirmeleri için imkan tanınması, lüzumu halinde re'sen emsal celbi yoluna gidilmesi, taşınmazın, değerlendirme tarihi itibariyle, emsal alınacak taşınmazın ise satış tarihi itibariyle imar ya da kadastro parselleri olup olmadığı ilgili Belediye Başkanlığı ve Tapu Müdürlüğünden sorulması, ayrıca dava konusu taşınmazın; imar planındaki konumu, emsallere ve değerini etkileyen merkezi yerlere olan uzaklığını da gösterir krokisi ve dava konusu taşınmaz ile emsal taşınmazların resen belirlenen vergi değerleri ve emsal taşınmazların satış akit tablosu getirtilerek, dava konusu taşınmazın değerlendirmeye esas alınacak emsallere göre ayrı ayrı üstün ve eksik yönleri ve oranları açıklanmak suretiyle yapılacak karşılaştırma sonucu değerinin belirlenmesi bakımından, yeniden oluşturulacak bilirkişi kurulu marifetiyle mahallinde keşif yapılarak alınacak rapor sonucuna göre hüküm kurulması gerektiğinin düşünülmemesi,

Doğru görülmemiştir.

Taraf vekillerinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, davalıdan peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, 19/04/2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/423, Karar No: 2013/3133, Tarih: 18.02.2013

**2. Ceza Dairesi         2013/423 E.  ,  2013/3133 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Karşılıksız yararlanma

HÜKÜM : Ceza verilmesine yer olmadığına

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Sanık ve sanık müdafiinin yüzüne karşı 19/10/2012 tarihinde verilen kararın, sanık müdafii tarafından 30/10/2012'de süresinde temyiz edildiği belirlenerek yapılan incelemede;

Yapılan duruşmaya toplanan delillere, gerekçeye, hakimin kanaat ve takdirine göre temyiz itirazları yerinde olmadığından reddiyle hükmün ONANMASINA, 18/02/2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/8387, Karar No: 2013/9968, Tarih: 27.06.2013

**14. Hukuk Dairesi         2013/8387 E.  ,  2013/9968 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 14.12.2011 gününde verilen dilekçe ile ortaklığın giderilmesi istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 22.11.2012 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalılar ... ve ... tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, ortaklığın giderilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece, ortaklığın satılarak giderilmesine karar verilmiştir.

Hükmü, davalılar ... ve ... temyiz etmiştir.

Paydaşlığın (ortaklığın) giderilmesi davasını paydaşlardan (ortaklardan) biri veya bir kaçı diğer paydaşlara (ortaklara) karşı açar. HMK.'nun 27. maddesi hükmü uyarınca, davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diğer ilgilileri, kendi haklarıyla bağlı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahiptirler. Bu itibarla, paydaşlardan veya ortaklardan birisinin ölmesi halinde alınacak mirasçılık belgesine göre mirasçılarının davaya katılmaları sağlandıktan sonra işin esasının incelenmesi gerekir.

Somut olayda; dava dilekçesi ve duruşma gününün davalıya Tebligat Kanununun 16. maddesine göre tebliğ edildiği anlaşılmaktadır. Bu nedenle öncelikle anılan madde uyarınca geçerli tebligatın ne şekilde olacağının irdelenmesi gerekmektedir.

Tebligat Kanununun 16. maddesine göre kendisine tebliğ yapılacak şahıs adresinde bulunmazsa tebliğ kendisi ile aynı konutta oturan kişilere veya hizmetçilerinden birine yapılır.

Eldeki davada davalılar ... ve ... çıkarılan tebligat incelendiğinde; dava dilekçesinin Tebligat Kanununun 16. maddesine göre

tebliğ edildiği, davalıların tebligat adreslerinin farklı olmasına rağmen 02.05.2012 tarihinde çıkartılan tebligatlara "kendisine tebliğ yapılacak şahıs adresinde bulunmadığı için muhatapla aynı konutta oturan yeğeni ...imzasına tebliğ edildiğinin" yazıldığı, duruşma gününün de 7201 sayılı Tebligat Kanununun 16. maddesine göre tebliğ edildiği, davalıların tebligat adreslerinin farklı olmasına rağmen 11.06.2012 tarihinde çıkartılan tebligatlara "kendisine tebliğ yapılacak şahıs adresinde bulunmadığı için muhatapla aynı konutta oturan yeğeni ... imzasına tebliğ edildiğinin" yazıldığı görülmüştür. Bir kişinin birden fazla adreste ve aynı günde sakin olarak gösterilmesi hayatın olağan akışına uygun değildir.

Bu durumda tebligat işleminin kanuna uygun yapılmadığı anlaşılmaktadır.

Davalılar ... ve ...'e usulüne uygun tebligat yapılmaksızın yokluklarında yargılama yapılarak 6100 sayılı HMK’nun 27. maddesi hükmüne aykırı şekilde hukuki dinlenilme hakkının ihlal edilmesi doğru görülmemiş, bu sebeple hükmün bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda yazılı nedenlerle hükmün BOZULMASINA, bozma nedenine göre sair hususların incelenmesine yer olmadığına, 27.06.2013 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/5327, Karar No: 2017/10977, Tarih: 20.06.2017

**9. Hukuk Dairesi         2017/5327 E.  ,  2017/10977 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK ( İŞ ) MAHKEMESİ

DAVA :Taraflar arasındaki, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ile ulusal bayram ve genel tatil ücreti, fazla çalışma ücreti ve yıllık izin ücreti alacaklarının ödetilmesi davasının yapılan yargılaması sonunda; ilamda yazılı nedenlerle gerçekleşen miktarın faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine ilişkin hüküm süresi içinde duruşmalı olarak temyizen incelenmesi davalı avukatınca istenilmesi üzerine dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 20.06.2017 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü davalı adına Avukat ... geldi. Karşı taraf adına kimse gelemedi. Duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatın sözlü açıklaması dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, Nisan 2001 tarihinden iş akdinin sonlanma tarihi olan 11/12/2013 tarihine kadar davalı işyerinde işçi sıfatı ile çalıştığını ancak müvekkilinin SGK kaydının 2002 de başlatıldığını, müvekkilinin 2005 yılına kadar normal işçi sıfatı ile çalıştığını, her türlü işi yaptığını, müvekkilinin 2002-2005 yılları arasında resepsiyon görevlisi olduğunu, 2005 yılından sonra ise terfi alarak müdürlük statüsünün verildiğini, ancak müdürlük görevinin sözde kaldığını ve müvekkilinin davalı işyerinde her türlü iş yapmaya aynen devam ettiğini, müvekkilinin 2010 yılına kadar asgari ücret ile çalıştığını, 2010'dan sonra müvekkilinin maaşında düzenleme yapıldığını ancak sadece son 5 aydır aylık maaşının 1.500,00 TL. olarak ödendiğini, müvekkilinin yaz-kış sabah saat 08:00 akşam saat 20:00 arasında çalıştığını, ancak yaz aylarında akşam saat 00:00'a kadar çalıştığını hatta bazen sabaha kadar uzadığını, müvekkiline bu çalışmasına göre fazla mesai ücretinin verilmediğini, müvekkilinin haftada 1 gün izinli olduğunu, bayramlar da ise sadece 1 gün izinli olduğunu, kalan günlerde çalıştığını ancak yine bu çalışmalar ilişkin de ücretinin verilmediğini, müvekkilinin son bir yıldır maaşını bankadan aldığını, bu son bir yıldır bankadan maaşını alması sebebi ile sadece son 1 yıldır müvekkiline iki çocuğu için aylık 150,00 TL. asgari geçim indirimi parasının ödendiğini, geri kalan yıllara ilişkin asgari ücretini alamadığını, müvekkilinin yıllık izin kullanmadığını ve ücretinin ödenmediğini, müvekkilinin iş akdinin sonlanma sebebinin davalı işverenin hazırladığı işe giriş-çıkış saatlerini davalı işyerinde çalışan diğer işçilere imzalatılması için işverenin kendisine verdiğini, müvekkilinin bu evrakları işçilere imzalatmaması üzerine işyerinde toplantı yapıldığını, bu toplantı da davalı işverenin evrakları imzalamaları için işçilere ve müvekkiline baskı yaptığını, işverenin imzalayan ile işe devam edeceğini imzalamayan ile iş ilişkisini sonlandıracağını beyan ettiğini, bu yapılan toplantıda davacı müvekkilinin haksızlığa dayanamayarak sinir krizi geçirip hastaneye kaldırıldığını, müvekkili rahatsızlanıp işe gidemediği sürede de davalı işverenin müvekkilinin ardından devamsızlık tutanakları tutarak, işyerinde çalışılan bir başka işçi olan ... ile davacının işyerindeki eşyalarını gönderip, davacıdan da işyerinin anahtarlarını aldırdığını ve akabinde de tutanaklara dayanarak ihtar çekip müvekkilini haksız olarak işten çıkardığını iddia ederek kıdem ve ihbar tazminatı, fazla çalışma ücreti, yıllık ücretli izin, ulusal bayram ve genel tatili ücreti alacaklarının tahsilini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacının işyerine 12-13-14 Aralık 2013 tarihlerinde üst üste mazeretsiz olarak gelmemesi sebebi ile iş akdinin haklı sebeple feshedildiğini, bundan dolayı kıdem ve ihbar tazminatı almaya hak kazanmadığını, işyerinde bir toplantı yapıldığını ve işyerindeki aksaklıkların çözüme kavuşturulmasının sağlanmaya uğraşıldığını, davacının bu toplantıda artık çalışmayacağını beyan ederek toplantıyı terk ettiğini, daha sonra davacının rahatsızlandığının bilgisinin gelmesi üzerine yine işyeri çalışanı ... tarafından davacının hastaneye götürüldüğünü, ancak davacı yine işe gelmeyince hakkında tutanak tutularak iş akdine haklı sebeple son verildiğini, ekli bordroda da göründüğü üzere davacıya 2011 yılı içinde 2011 yılı için 1 yıllık kıdem tazminatı ödemesinin yapıldığını, davacının fazla mesai ücretine ilişkin talebinin zaman aşımına uğradığını, ayrıca davacının işyerinde müdür sıfatı ile çalıştığını mesaisinin kendisinin belirlediğini, bundan dolayı fazla mesai ücreti talebinin reddi gerektiğini, ekte sunulan yıllık izin defteri uyarınca davacının 2011 yılı iznini kullandığını ve imzasının bulunduğunu, davacı çalışma saatlerinin kendisi belirlediği için de yine UBGT ücreti talep etme hakkının bulunmadığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkeme, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanarak davacının iş akdinin, hastaneye kaldırılmasının hemen ertesi gününden başlayan üç gün için devamsızlık tutanağı düzenlendiği, buna rağmen devamsızlık yapıldığı iddia edilen günlere ilişkin davacı işçiye bordroda ücret tahakkuku yapıldığı anlaşıldığından, iş akdinin davalı tarafından haklı olmayan nedenlerle sona erdirildiği, dolayısıyla davacının kıdem ve ihbar tazminatına hak kazandığı, davalı tarafça davacının müdür olduğu iddialarına, davacının iş yerinde yapmış olduğu işler, almış olduğu ücret, davalı şirket ortağının da mesailere karışıyor olması, davacı dışında mesaileri belirleyen başka birisinin de olması, dikkate alınarak itibar edilmediği, bilirkişi raporunda da tespit edildiği üzere, davacının almış olduğu ücret dosya kapsamında bulunan SGK hizmet listesinde belirtilen prime esas kazanç dikkate alınarak 1.500,00 TL. olarak tespit edildiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davalı temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Somut uyuşmazlıkta, davalı işverence davacı işçiye 886,50 TL. kıdem tazminatı ödendiği sabittir.

Hükme dayanak bilirkişi raporunda da davacıya 886,50 TL.lik kıdem tazminatı ödendiği ve bu ödemenin hesaplamadan düşüleceğinin açıklanmasına karşın hesaplanan tazminat miktarından bu mahsubun yapılmadığı görülmüştür.

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Somut uyuşmazlıkta, davalı işverence davacı işçiye 886,50 TL. kıdem tazminatı ödendiği sabittir.

Hükme dayanak bilirkişi raporunda da davacıya 886,50 TL.lik kıdem tazminatı ödendiği ve bu ödemenin hesaplamadan düşüleceğinin açıklanmasına karşın hesaplanan tazminat miktarından bu mahsubun yapılmadığı görülmüştür.

Mahkemece davalı tarafça yapılan kıdem tazminatı ödemesi dikkate alınmaksızın fazla kıdem tazminatı alacağına hükmedilmesi hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.

F) SONUÇ:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, davalı yararına takdir edilen 1.480.00 TL. duruşma avukatlık parasının karşı tarafa yükletilmesine, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 20.06.2017 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/3299, Karar No: 2014/9389, Tarih: 20.05.2014

**11. Hukuk Dairesi         2013/3299 E.  ,  2014/9389 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada ...1. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 21/03/2012 tarih ve 2010/848-2012/204 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davalılar vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 13/05/2014 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davalılar vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalılar tarafından ...-...'dan ...-...'ya taşınması üstlenilen müvekkili nezdinde Nakliyat Abonman Sigorta Poliçesi ile sigortalı bulunan...Tic.A.Ş'ye ait saplama, somun, düz rondela emtialarının davalılara sağlam ve eksiksiz olarak teslim edilmiş olmasına rağmen davalıların %100 ihmal ve kusuru sonucu çalındığını, söz konusu hırsızlık olayı nedeniyle müvekkili sigorta şirketi tarafından sigortalısına 51.661,16 TL hasar tazminatı ödendiğini, bu suretle müvekkilinin sigortalısının haklarına halef olduğunu ileri sürerek, ödenen 51.661,16 TL tazminatın ödeme tarihinden itibaren işleyecek en yüksek reeskont faiz oranıyla birlikte davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalılar, taşımanın yapıldığı tırın emtialarla birlikte park yerinden çalındığını, olayda kendilerinin hiçbir kasıt ve kusurunun bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemişlerdir.

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre taşıyıcının, eşyaya gerekli özeni göstermekle yükümlü olduğu, davalı şoförün ...'e ulaşmış olmasına rağmen alıcısına teslimi gerçekleştirmediği, araç yüklü bulunduğu halde üzerinde kontak anahtarını bırakarak güvenli olmayan bir şekilde aracı park etmiş olduğu, dolayısıyla davalı şoför ve çalıştıranı diğer davalının aracın çalınmasında kusurlu oldukları, yükün muhafazasında gerekli dikkat ve özeni göstermedikleri, davalı taşıyıcının ...'nın 781. maddesi uyarınca bu zarardan sorumlu olduğu, anılan Kanun'un 1301. maddesi uyarınca sigortacının halefiyeti için gerekli olan tüm şartların dava konusu olayda gerçekleşmiş olduğu gerekçesiyle 51.661,16 TL tazminatın dava tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, davalılar vekili temyiz etmiştir.

Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmaması ile davaya konu olayda davalı şoförün de tamamen kusurlu bulunmasına göre, davalılar vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

Kararı, davalılar vekili temyiz etmiştir.

Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmaması ile davaya konu olayda davalı şoförün de tamamen kusurlu bulunmasına göre, davalılar vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle davalılar vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve yasaya uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 2.761,95 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davalılardan alınmasına, 20/05/2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/16038, Karar No: 2017/4546, Tarih: 29.05.2017

**10. Hukuk Dairesi         2015/16038 E.  ,  2017/4546 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, rücuan tazminat istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davacı Kurum, 22.12.2011 tarihinde meydana gelen iş kazası sonucu, sigortalı ...’a yapılan tedavi gideri harcaması ve geçici iş göremezlik ödemelerinden oluşan sosyal sigorta yardımlarının 5510 sayılı Kanun’un 21. maddesi uyarınca davalı işverenden rücuan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi kusur raporunda, işverenin kusuru % 50 olarak belirlenmiş, ancak yeraltı madencilik işlerinin doğası gereği kaza olma riskinin her zaman var olduğu gerekçesiyle kazanın oluşumunda % 50 kaçınılmazlık olgusunun bulunduğu belirtilmişse de, kaçınılmazlık olup olmadığı, kaçınılmazlığın ne oranda etkili olduğunun yeterince irdelenmediği anlaşılmaktadır.

İş kazası ve meslek hastalıklarının büyük bölümü işverenler tarafından iş sağlığı ve iş güvenliği konusundaki mevzuat hükümlerine uyulması ile önlenebilecek niteliktedir. Ancak kaçınılmaz dış etkenler ve kötü rastlantılar nedeniyle işçi sağlığı ve iş güvenliği konusunda hukuki ve teknik tüm gerekler yerine getirildiği halde iş kazası veya meslek hastalığı gerçekleşebilmektedir ki; bunlar “kaçınılmazlık” olarak değerlendirilmektedir. Bu bağlamda; kaçınılmazlık, olayın meydana geldiği tarihte ve meslek hastalıkları bakımından süreçte bilimsel ve teknik kurallar ve olanaklar gereğince alınacak tüm önlemlere rağmen zararın kısmen veya tamamen meydana gelmesi durumu olarak tanımlanabilir. Bu gerçekten hareketle 5510 sayılı Kanun’un 21/1’inci maddesinde “İşverenin sorumluluğunun tespitinde kaçınılmazlık ilkesi dikkate alınır” hükmüne yer verilmiştir. Bu düzenleme gereği; kaçınılmazlığın varlığı durumunda işverenin rücu tazminatı sorumluluğunu aynı oranda sınırlandırması gerekecektir.

Kaçınılmazlık olgusunda, işçi sağlığı ve iş güvenliği konusunda geçerli mevzuat hükümleri çerçevesinde, doğabilecek olası zararlı sonuçların önlenmesi yönünde, duruma ve koşullara göre ilgililerden beklenebilecek tüm özenli ve dikkatli çabaya karşın, sigortalıyı bedence veya ruhça arızaya uğratan iş kazasının meydana gelmesi durumunda söz edilebilir. Günümüz teknolojisinde bir takım olayların sonuçlarının kısmen kaçınılmazlık/kötü rastlantılarla açıklanması, alınabilecek önlemler düşünüldüğünde olanaksızdır. Kaçınılmazlık/kötü rastlantı olarak adlandırılan olguların birçoğunun temelinde insan yanılgı ve savsamaları, özen eksikliği bulunduğu bir gerçektir. Unutulmamalıdır ki, her birey, zararlı sonuçların önlenmesi için durum ve koşulların kendisine yüklediği özen ve dikkat yükümünü göstermek zorundadır. Öngörülebilir sonuçlar karşısında kaçınılmazlık/kötü rastlantı yönünde değerlendirme yapılamaz.

Ayrıca, “kaçınılmazlık, sosyal sigortalar uygulamasında, hukuksal ve teknik anlamda, olayın meydana geldiği tarihte geçerli olan bilimsel ve teknik tüm önlemlere rağmen zararın meydana geldiği ve önlenemediği durumları anlatan bir kavram…” (Prof. Dr. A.Can Tuncay, Kurumun işverene Rücuu - Olayda Kaçınılmazlık Durumu, Sicil İş Hukuku Dergisi, Sayı 4, s. 185) olup; bu olgunun kabulünün koşulu, “…vuku bulan olaya karşı koyulmazlık hali ve her türlü tedbirin alınmasına rağmen gerçekleşmesi önlenemeyen ve objektif bir kaçınılmazlık durumunun söz konusu olmasıdır. Umulmadık bir hal kaçınılmazlık olarak nitelenemeyecektir. Ummamak, ummayı düşünmemek ve zarar verici olay ile karşılaşmak, kaçınılmazlık olarak değerlendirilemez.” (Prof. Dr. Berin Engin, Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu İşverene Rücuya Nasıl Bakıyor?, Sicil İş Hukuku Dergisi, Sayı 4, s. 139).