muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2009/20011, Karar No: 2010/3991, Tarih: 15.03.2010

**5. Hukuk Dairesi         2009/20011 E.  ,  2010/3991 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, irtifak hakkı karşılığının tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı idare vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, irtifak hakkı karşılığının tahsili istemine ilişkindir.

Davaya konu teşkil eden arazi niteliğindeki taşınmaza gelir metoduna göre, üzerinde bulunan yapıya resmi birim fiyatları esas alınıp, yıpranma payı düşülerek değer biçilmesinde ve irtifak hakkı karşılığının tahsiline karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Davalı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olmadığından usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı kalan onama harcının alınmasına, peşin alınan temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, 15.03.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/7279, Karar No: 2012/24958, Tarih: 26.09.2012

**7. Ceza Dairesi         2010/7279 E.  ,  2012/24958 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 5607 sayılı kanuna muhalefet

HÜKÜM : Sanıkların hükümlülüklerine ve müsadereye

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

A-Üst Cumhuriyet Savcısı bir aylık yasal temyiz süresi geçtikten sonra hükmü temyiz ettiğinden temyiz talebinin 5320 sayılı Yasa'nın 8/1.maddesi gereğince yürürlükte bulunan CMUK.nun 317.maddesi uyarınca REDDİNE,

B- 1-5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 61/8.maddesi uyarınca sanıklar hakkında öncelikle gün adli para cezası belirlenmesi ve artırım ve indirimlerin gün para cezası üzerinden yapıldıktan sonra sonuç gün para cezasının bir gün için tayin olunan miktar ile çarpımı ile belirlenmesi gerektiğinin gözetilmemesi,

2-Sanıklar hakkında doğrudan verilen adli para cezası ile hapis cezasından çevrilen adli para cezasının infaz rejimlerinin farklı olması sebebiyle içtima ettirilemeyecekleri gözetilmeden her iki cezanın içtimaına karar verilmesi,

Yasaya aykırı, sanıkların temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olup, bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden 5320 sayılı Yasanın 8.maddesi uyarınca yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK.nun 322.maddesi gereğince,

Sanıklar ... ve ... hakkındaki hükümlerin ayrı ayrı; 1 numaralı bentlerindeki “….günlüğü 30 YTL den olmak üzere….” ve “…..karşılığı 6750 YTL ..” ibareleri, 2 numaralı bentlerindeki “…5625 YTL..” ibaresi çıkartılarak yerine “……187 gün ..” ibaresi yazılmak ve 2 numaralı bentlerden sonra gelmek üzere, 5237 sayılı TCK’nun 52/2 maddesi gereğince sanığın ekonomik sosyal durumu dikkate alınarak gün adli para cezasının günlüğü 30,00 YTL den 5610,00 YTL adli para cezasına çevrilmesine“ cümlesi eklenmek ve hükümlerdeki adli para cezalarının içtimaı ile ilgili “4“ numaralı fıkralarının hükümlerden çıkartılarak sair kısımların aynen bırakılması suretiyle hükümlerin DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 26.09.2012 günü oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/3195, Karar No: 2011/915, Tarih: 17.02.2011

**15. Hukuk Dairesi         2010/3195 E.  ,  2011/915 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davacılar .. Mirasçıları 1-... 2-... 3-...4-...5-... 6-... ile davalılar 1-... İnş. San. Ltd. Şti. (Yeni Ünvanı ... Deri İnş. San. Tic. Ltd.Şti.) 2-..., 3-... 4-... 5-... 6-... arasındaki davadan dolayı ... 12. Asliye Hukuk Hakimliğince verilen 21.01.2009 gün ve 2007/112-2009/4 sayılı hükmü onayan Dairemizin 22.03.2010 gün ve 2009/1767-2010/1612 sayılı ilamı aleyhinde davacılar vekili ile davalılar ... İnş. San. Ltd. Şti., ..., ... vekilleri ve davalılar ..., ... ile ... tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, sözleşmenin feshi, müdahalenin önlenmesi istemleriyle açılmış, mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, karar taraf vekillerince temyiz edilmiş, Dairemizin 22.03.2010 gün 2009/1767 Esas 2010/1612 Karar sayılı ilâmı ile mahkeme kararının onanmasına karar verilmiş, Dairemizin onama ilâmına karşı taraf vekillerince karar düzeltme isteminde bulunulmuştur.

1-Yargıtay ilamında belirtilen gerektirici nedenler karşısında davalı yüklenici şirket ile diğer davalılar yükleniciden pay satın alanların tüm karar düzeltme istemlerinin reddi gerekmiştir.

2-Davacı arsa sahiplerinin karar düzeltme istemine gelince;

Davacılar vekili dava dilekçesinde dava değerini 10.000,00 TL olarak göstermiş, yargılama sırasında değer belirlenmesi üzerine 24.04.2008 tarihinde 7.762,50 TL daha harç yatırmak suretiyle peşin harcı tamamlamıştır. Mahkemece yargılamanın devamı sırasında harç tamamlandığı halde vekâlet ücretinin dava dilekçesinde gösterilen miktar üzerinden karar altına alınması ve yargılamanın devamı sırasında yatırılan harcın değerlendirilmemesi doğru olmamıştır.

Sözleşme geriye etkili olarak feshedildiği ve parsel üzerindeki yapıların ekonomik değeri bulunmadığından sözleşmeye konu teşkil arsanın keşif sırasında belirlenen değeri olan 225.000,00 TL üzerinden harç alınması ve vekâlet ücretinin de bu miktar üzerinden takdir edilmesi gerekirken, dava dilekçesindeki değerler dikkate alınarak ve yargılama sırasında harcın tamamlandığı düşünülmeksizin eksik harç alınması ve davacılar yararına eksik vekâlet ücretinin karar altına alınması doğru olmamıştır.

Kararın bu nedenle bozulması gerekir ise de, bu yanlışlıkların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden Dairemizin 22.03.2010 gün 2009/1767 Esas 2010/1612 Karar sayılı onama ilâmının ortadan kaldırılarak mahkeme kararının düzeltilerek onanması uygun bulunmuştur.

SONUÇ:Yukarıda 1. bentte belirtilen davalı yüklenici ve yükleniciden pay satın alan davalıların karar düzeltme istemlerinin reddine, 2. bent uyarınca davacı arsa sahiplerinin karar düzeltme istemlerinin kabulüne, Dairemizin 22.03.2010 gün 2009/1767 Esas, 2010/1612 Karar sayılı onama ilâmının ortadan kaldırılmasına, yerine;

SONUÇ:Yukarıda 1. bentte belirtilen davalı yüklenici ve yükleniciden pay satın alan davalıların karar düzeltme istemlerinin reddine, 2. bent uyarınca davacı arsa sahiplerinin karar düzeltme istemlerinin kabulüne, Dairemizin 22.03.2010 gün 2009/1767 Esas, 2010/1612 Karar sayılı onama ilâmının ortadan kaldırılmasına, yerine;

1-Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle davalı ... İnş.San. ve Tic.Ltd.Şti.nin adının daha sonra Gürkan Deri İnş.San. ve Tic.Ltd.Şti. olarak değiştiğinin ... Ticaret Sicili memurunun 8 Ağustos 2006 tarihli yazısından anlaşılmasına göre, davalılar yüklenici şirket ve yükleniciden pay satın alanların tüm temyiz itirazlarının reddine,

2-Davacı arsa sahiplerinin temyiz itirazına gelince;

Mahkeme kararının hüküm fıkrası 3 numaralı bendinin karardan tamamen çıkarılmasına, yerine “alınması gereken 12.150,00 TL karar harcından yargılamanın başlangıcından ve devamı sırasında alınan toplam 7.897,00 TL harç düşülmek suretiyle kalan 4.253,00 TL karar harcının davalılardan tahsiline” cümlesinin yazılmasına, mahkeme kararının hüküm fıkrası 4 nolu bendinin karardan tamamen çıkarılmasına yerine “12.162,00 TL peşin ve başvurma harcı, 164,50 TL posta gideri, 504,16 TL keşif gideri olmak üzere toplam 12.830,86 TL yargılama giderinin davalılardan alınıp davacılara verilmesine” cümlesinin yazılmasına, mahkeme kararının hüküm fıkrası 5 numaralı bendinin ikinci satırında yer alan “1.200,00” rakamının karardan çıkarılmasına, yerine “16.900,00” rakamının yazılmasına, kararın değiştirilmiş bu şekli ile HUMK’nın 438/VII. maddesi uyarınca DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 750,00 TL vekâlet ücretinin davalılardan alınarak Yargıtay duruşmasında vekille temsil olunan davacı arsa sahiplerine verilmesine, HUMK’nın 442. maddesi hükmünce 215,00 TL para cezasının karar düzeltme isteyen davalı ... İnş. San. Ltd. Şti.ye, 215,00 TL para cezasının karar düzeltme isteyen davalılar Abdülaziz Arsan, ... ile ...’a, 215,00 TL para cezasının karar düzeltme isteyen davalılar ... ile ...’ya yükletilmesine, aşağıda yazılı bakiye 11.617,30 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davalılardan alınmasına, fazla alınan karar düzeltme peşin harcının istek halinde karar düzeltme isteyen davalılara, fazla alınan temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davacılara, ödedikleri karar düzeltme peşin harcının istek halinde karar düzeltme isteyen davacılara geri verilmesine, 17.02.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/3863, Karar No: 2020/3818, Tarih: 21.09.2020

**10. Ceza Dairesi         2020/3863 E.  ,  2020/3818 K.**

**"İçtihat Metni"**

Adalet Bakanlığının, 16/04/2020 tarihli yazısı ile kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan sanık ... hakkında yapılan yargılama sonucunda sanığın mahkûmiyetine dair Denizli 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 21/09/2017 tarihli ve 2017/379 esas, 2017/990 sayılı kararının kanun yararına bozulmasına yönelik talebi üzerine, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca 07/05/2020 tarihli yazı ekinde dosyanın Dairemize gönderildiği anlaşıldı.

Dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:

A) Konuyla İlgili Bilgiler:

1- Sanık hakkında, 04/06/2014 tarihinde işlediği iddia olunan kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan dolayı 07/11/2014 tarihinde TCK’nın 191/2. maddesi uyarınca kamu davasının açılmasının ertelenmesine, tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına karar verildiği, erteleme kararına karşı başvurulabilecek itiraz kanun yolunun gösterildiği ancak kararın tebliğ edilmediği,

2- Tedbirin infazına başlaması için Denetimli Serbestlik Müdürlüğü tarafından gönderilen uyarılı ilk başvuru davetiyesinin sanığın bilinen son adresi ve aynı zamanda MERNİS adresi olan “Gölcük Mahallesi 9402. Sokak No:82/2 Menemen/İzmir” adresinde abisi ... ’e 20/01/2015 tarihinde usulüne uygun olarak tebliğ edildiği ancak sanığın kuruma müracaat etmemesi üzerine “yükümlülüklerine uygun davranmamakta ısrar ettiği” gerekçesiyle kamu davasının ertelenmesi kararı kaldırılarak, 25/03/2015 tarihli iddianameyle kamu davası açıldığı,

3- Yapılan yargılama sonucunda, Denizli 11. Asliye Ceza Mahkemesinin 13/07/2015 tarihli ve 2015/347 esas, 2015/784 sayılı kararıyla “ısrar şartı gerçekleşmeden dava açıldığı” gerekçesiyle “kamu davasının durmasına ve erteleme kararının uygulanması bakımından C. Başsavcılığına gönderilmesine” kararı verildiği, bu kararın itiraz edilmeden kesinleştiği,

4- Bunun üzerine Denizli Cumhuriyet Başsavcılığınca sanık hakkında 06/04/2016 tarihinde tekrar kamu davasının açılmasının ertelenmesine karar verildiği, erteleme kararına karşı başvurulabilecek itiraz kanun yolunun gösterildiği ancak kararın tebliğ edilmediği,

5- Tedbirin infazına başlaması için Denetimli Serbestlik Müdürlüğü tarafından gönderilen uyarılı ilk başvuru davetiyesinin sanığın bilinen son adresi ve aynı zamanda MERNİS adresi olan “Gölcük Mahallesi 9402. Sokak No:82/2 Menemen/İzmir” adresinden taşınmış olması nedeniyle bila tebliğ iade edilmesi üzerine aynı adrese 06/04/2016 tarihinde Tebligat Kanununun 21/2. maddesi uyarınca tebliğ edildiği,

Sanığın kuruma müracaat etmemesi üzerine gönderilen meşruhatlı uyarı yazısının aynı adreste usulüne uygun olarak 01/06/2016 tarihinde Tebligat Kanununun 21/2. maddesi uyarınca tebliğ edildiği,

Ancak sanığın bu uyarıya rağmen de kuruma müracaat etmemesi üzerine “yükümlülüklerine uygun davranmamakta ısrar ettiği” gerekçesiyle kamu davasının ertelenmesi kararı kaldırılarak, 06/03/2017 tarihli iddianameyle tekrar kamu davası açıldığı,

Sanığın kuruma müracaat etmemesi üzerine gönderilen meşruhatlı uyarı yazısının aynı adreste usulüne uygun olarak 01/06/2016 tarihinde Tebligat Kanununun 21/2. maddesi uyarınca tebliğ edildiği,

Ancak sanığın bu uyarıya rağmen de kuruma müracaat etmemesi üzerine “yükümlülüklerine uygun davranmamakta ısrar ettiği” gerekçesiyle kamu davasının ertelenmesi kararı kaldırılarak, 06/03/2017 tarihli iddianameyle tekrar kamu davası açıldığı,

6- Yapılan yargılama sonucunda, Denizli 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 21/09/2017 tarihli ve 2017/379 esas, 2017/990 sayılı kararıyla sanığın TCK’nın 191/1 ve 62. maddeleri uyarınca 1 yıl 8 ay hapis cezasıyla cezalandırılmasına, 51. maddesi gereğince cezasının ertelenmesine karar verildiği, hükmün usulüne uygun olarak tebliğ edildiği ancak yasa yolu incelemesinden geçmeksizin kesinleştiği,

7- Sanığın erteleme süresi içinde işlediği iddia edilen silahla kasten yaralama suçundan hapis cezasının kesinleştiğinin ihbar edilmesi üzerine 02/10/2019 tarihli ek kararla erteli cezanın aynen infazına karar verildiği, ancak kanun yararına bozma yoluna başvurulması üzerine 25/12/2019 tarihli ek kararla infazın durdurulmasına karar verildiği,

Anlaşılmıştır.

B) Kanun Yararına Bozma Talebi:

Kanun yararına bozma talebi ve ihbar yazısında, "Adı geçen sanığın denetim süresi içinde yeni bir suç işlediğinin ihbar edilmesi üzerine, bahse konu hapis cezasının aynen infazına dair Denizli 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 02/10/2019 tarihli ve 2017/379 esas, 2017/990 sayılı ek kararının, Denizli 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 21/09/2017 tarihli ilk kararının kanun yararına bozma yoluyla bozulması halinde infaz kabiliyetinin bulunmayacağı değerlendirilerek yapılan incelemede;

5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 191/2. maddesinde, "Bu suçtan dolayı başlatılan soruşturmada şüpheli hakkında ... beş yıl süreyle kamu davasının açılmasının ertelenmesine karar verilir." ve 191/4. maddesinde "Kişinin, erteleme süresi zarfında; a) Kendisine yüklenen yükümlülüklere veya uygulanan tedavinin gereklerine uygun davranmamakta ısrar etmesi, b) Tekrar kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın alması, kabul etmesi veya bulundurması, c) Uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanması hâlinde, hakkında kamu davası açılır." şeklinde düzenlemelere yer verildiği,

Benzer bir olaya ilişkin Yargıtay 20. Ceza Dairesinin 26/09/2016 tarihli ve 2015/8231 esas, 2016/4886 karar sayılı ilâmındaki ''....Somut olayla ilgili; kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan şüpheli hakkında, Cumhuriyet savcısı tarafından TCK'nın 191. maddesinin 2. fıkrası kapsamında verilen 'kamu davasının açılmasının ertelenmesine' ilişkin karara, şüphelinin itiraz hakkının bulunduğu kabul edildiğinden, kanun yararına bozma talebi yerinde değildir......İstanbul Anadolu 6. Sulh Ceza Hakimliği'nin 07/11/2014 tarih ve 2014/1579 değişik iş sayılı "itirazın kabulüne" ilişkin kararına yönelik, yerinde görülmeyen kanun yararına bozma isteğinin CMK'nın 309. maddesi gereğince REDDİNE,....'' şeklindeki açıklamalar karşısında,

Dosya kapsamına göre, Denizli Cumhuriyet Başsavcılığının bila tarihli ve 2014/17708 soruşturma, 2014/122 sayılı kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının sanığa tebliğ edilmediği, anılan karara karşı adil yargılama ilkesi ve suçsuzluk karinesi gereğince, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 171 ve 173. maddelerinde suçtan zarar gören için tanınan "kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararına itiraz" hakkıyla ilgili hükümlerin, TCK'nın 191. maddesinin 2. fıkrası kapsamında verilen kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararına karşı şüpheli için de kıyas yolu ile uygulanması gerektiği gözetilmeksizin, Denizli Cumhuriyet Başsavcılığınca itiraz hakkı tanınmamakla birlikte Denetimli Serbestlik Müdürlüğü tarafından denetimli serbestlik tedbirine ilişkin çıkarılan 14/01/2015 tarihli çağrı yazısında da itiraz hakkı olduğunun belirtilmediği bu hâliyle kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının kesinleşmediği cihetle, 5721 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 223/1. maddesinde yer alan, “Duruşmanın sona erdiği açıklandıktan sonra hüküm verilir. Beraat, ceza verilmesine yer olmadığı, mahkûmiyet, güvenlik tedbirine hükmedilmesi, davanın reddi ve düşmesi kararı, hükümdür.” ve aynı maddenin 8. fıkrasında yer alan, "Türk Ceza Kanununda öngörülen düşme sebeplerinin varlığı ya da soruşturma veya kovuşturma şartının gerçekleşmeyeceğinin anlaşılması hallerinde, davanın düşmesine karar verilir. Ancak, soruşturmanın veya kovuşturmanın yapılması şarta bağlı tutulmuş olup da şartın henüz gerçekleşmediği anlaşılırsa; gerçekleşmesini beklemek üzere, durma kararı verilir. Bu karara itiraz edilebilir." şeklinde hüküm çeşitlerinin tahdidi olarak sayıldığı, somut olayda mahkemesince açılan kamu davası hakkında kovuşturma şartı gerçekleşmediğinden durma kararı verilerek, şüpheli hakkında geçerli tebligat işlemleri yapılarak denetimli serbestlik kararının infazının sonucunun beklenilmesi yönünde karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, sanığın mahkûmiyetine karar verilmesinde isabet görülmemiştir." denilerek, Denizli 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 21/09/2017 tarihli ve 2017/379 esas, 2017/990 sayılı kararının bozulması istenmiştir.

C) Konunun Değerlendirilmesi:

C) Konunun Değerlendirilmesi:

Dosyadaki bilgilere göre, sanığın kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararına itiraz hakkı bulunduğuna ilişkin, itiraz süresi ve merciinin kararda gösterildiği ancak kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının usulüne uygun şekilde sanığa tebliğ edilmediği için, kararın kesinleşmemesi nedeniyle inceleme konusu olayda sanığın yükümlülüklere uymaması eyleminin gerçekleşmediği anlaşılmakla, sanık hakkında kovuşturma şartlarının oluşmaması nedeniyle “kamu davasının durmasına ve gerekli usulü işlemlerin tamamlanarak kararın infazına devam edilmesi için dosyanın Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine” karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde mahkûmiyet hükmü kurulması, yasaya aykırı olup, kanun yararına bozma talebi yerinde görülmüştür.

Ayrıca, suç tarihinden sonra 28/06/2014 tarihinde yürürlüğe giren ve ceza miktarı yönünden sanığın aleyhine olan 6545 sayılı Kanunla değişik TCK'nın 191. maddesi uygulanarak fazla ceza tayin edilmesi de yasaya aykırı olmakla birlikte, öncelikle yukarıda açıklanan bozma nedenine göre durma kararı verilmesi gerektiğinden, sanığın durma kararı sonrası yükümlülüklerine aykırı davranması halinde verilecek yeni hüküm sırasında, suç tarihi itibariyle ceza miktarı yönünden sanık lehine olan 5560 sayılı Kanunla değişik TCK’nın 191/1. maddesi uyarınca ceza tayin edilmesi gerektiği hususunun dikkate alınması mümkün görülmüştür.

D) Karar :

Açıklanan nedenlere göre; Denizli 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 21/09/2017 tarihli ve 2017/379 esas, 2017/990 sayılı kararının 5271 sayılı CMK'nın 309. maddesinin 3. fıkrası gereğince kanun yararına BOZULMASINA, aynı Kanunun 309. maddesinin 4. fıkrasının (a) bendi uyarınca gerekli işlemin yapılması için, dosyanın Adalet Bakanlığına iletilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine, 21.09.2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/3683, Karar No: 2009/6163, Tarih: 08.06.2009

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2009/3683 E.  ,  2009/6163 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Mahkemece yapılan araştırma ve inceleme ile alınan raporlar hüküm kurmaya yeterli değildir.

Şöyle ki;

1-Kamulaştırma Yasasının 11. maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinde taşınmaz malın kamulaştırma (değerlendirme) tarihindeki mevki ve şartlarına göre olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net gelire göre değerinin belirleneceği öngörülmektedir. Bu yöntemle taşınmazın değerinin saptanmasında münavebeye alınacak ürünler yönünden sulu yada kuru tarım arazisi niteliğinde olup olmaması önem taşır.

Bilirkişi kurullarınca düzenlenen raporlar ile ikinci bilirkişi kurulunun duruşmada alınan beyanı arasında taşınmazın kuru veya sulu tarım arazisi olduğu yönünde çelişki bulunmakta olup, düzenlenen raporlarda taşınmazın fiilen sulanıp sulanmadığı, sulanıyor ise kaynağı, suyun kendi doğal akışı ile mi taşınmaza ulaştığı, dereden sulanıyorsa bu suyun taşınmazın tamamının sulanmasında her mevsim için yeterli olup olmadığı, ayrıca dereden sulanamadığı zamanlarda taşınmazın ne şekilde sulandığı, yapılan sulamanın daimi ve geçerli kabul edilebilmesi için kaynak üzerinde dava konusu taşınmaz lehine bir mükellefiyet kurulmuş olması gerektiğinden bu hususun varlığı ve suyun yeterliliği vb. gibi hususlar açıklanmadan ve aynı köyde yer alan diğer taşınmazların kuru tarım arazisi kabul edildiği de gözetilmeden taşınmaz sulu tarım arazisi kabul edilerek değerlendirme yapılmış olması,

2-Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasa ile değişik 15.maddesinin son fıkrası uyarınca bilirkişilerce yapılan değer tespitinde, idarece belgelerin mahkemeye verildiği gün (dava tarihi) esas alınır. Buna göre tarım arazisi olan dava konusu taşınmazların 2008 yılı İlçe Tarım Müdürlüğü resmi verilerine göre değerlendirilmesi gerekirken, 2008 yılı resmi verilerinin henüz oluşmadığı gerekçesi ile 2007 yılı verilerinin dava tarihine endekslenmesi yoluyla değerlendirme yapılmış olması,

3-Aynı yöreden daireye intikal eden dava dosyalarında Kamulaştırma Yasasının 11.maddesinin (ı) bendi uyarınca en fazla % 20 oranında artırım yapılmış olduğu dikkate alınmadan ve davaya konu taşınmazın aynı köydeki diğer taşınmazlardan daha üstün olduğuna dair herhangi bir açıklama da yapılmadan % 40 oranında artırıma gidilmesi,

Kabule göre de;

3-Aynı yöreden daireye intikal eden dava dosyalarında Kamulaştırma Yasasının 11.maddesinin (ı) bendi uyarınca en fazla % 20 oranında artırım yapılmış olduğu dikkate alınmadan ve davaya konu taşınmazın aynı köydeki diğer taşınmazlardan daha üstün olduğuna dair herhangi bir açıklama da yapılmadan % 40 oranında artırıma gidilmesi,

Kabule göre de;

4-... 5018 sayılı Yasaya ekli I sayılı cetvelde genel bütçeye dahil kamu idareleri kapsamına alınmış olup, anılan Yasanın 45. maddesinin birinci fıkrası uyarınca genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinin edindiği taşınmazların Hazine adına tapu sicilinde tescil olunacağı gözetilmeden dava konusu taşınmazın doğrudan idare adına tesciline karar verilmesi,

5-Avukatlık ücretine doğrudan vekil yararına değil asil yararına hükmedilmesi gerektiğinin düşünülmemesi,

Doğru görülmemiştir.

Mahkemece, yukarıda açıklandığı üzere aynı yerdeki birçok taşınmazın kuru tarım arazisi niteliğinde kabul edildiği de gözetilerek davaya konu taşınmazın sulu yada kuru tarım arazisi niteliği açıkça ve denetime olanak verecek biçimde saptanmalı, sulu tarım arazisi olduğunun (fiilen sulandığının) belirlenmesi durumunda sulu tarım arazilerinde münavebeye alınacak ürünlere ilişkin, kuru tarım arazisi olduğunun anlaşılması durumunda ise kuru arazilerde münavebeye alınacak ürünlere ilişkin İl Tarım Müdürlüğünün bildireceği 2008 yılına ilişkin dekar başına verim ve üretim giderleri ile kg başına toptan satış fiyatları esas alınarak sulu tarım arazisi ise %5 kuru tarım arazisi ise %6 kapitalizasyon faizi uygulamak suretiyle değerlendirme yapılarak kamulaştırma bedelinin belirlenmesi için bilirkişi kurullarından ek rapor alınmalı, raporların bozma gereklerine uygunluğu denetlenmeli ve hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmelidir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, 08.06.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.