muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/22098, Karar No: 2019/10727, Tarih: 15.05.2019

Mahkemece bilirkişi raporu doğrultusunda 2010, 2011 ve 2012 yılında yürürlükte bulunan toplu iş sözleşmelerine göre 90 saat üzerinden hesaplanan fazla çalışma ücreti ile 2013 ve 2014 yılında yürürlükte bulunan toplu iş sözleşmelerine göre itfaiye işinde çalışan memurlara verilen ek ödeme üzerinden belirlenen ek ödeme tutarı hüküm altına alınmıştır.

Dosya kapsamına göre, 2010,2011 ve 2012 yıllarına ait toplu iş sözleşmesinin “İtfaiye’de Geçici Görevlendirme İle Çalışan İsçiler İle Acil Yardım Ve Cankurtaran Müdürlüğünde Çalışma başlıklı 56. maddesinin İtfaiye İşyerinde Çalışma başlıklı (A) bendi “İtfaiye işçisi 24 saat çalışır. 48 saat tatil yapar. Çalıştığı günlerde 6 saatte bir saat ara dinlenmesi verilir. Yapılan işin özelliği ve zaruretler nedeniyle ara dinlenmelerinin verilmemesi veya çalışmalara devam edilmesi sebebiyle yapılıp yapılmadığına bakılmaksızın eksik veya fazlası göz ' önüne alınmaksızın her ay için işçilere 90 saat fazla mesai ödemesi % 100 zamlı yapılır. Bu ödeme o ay içinde (tahakkuk dönemi) göreve tam olarak gelenlere 90 saat olarak, çeşitli sebeplerle eksik çalışanlara kıstelyevm usulü ödenir.”şeklinde düzenlenmiştir. İşyerinde 2013 ve 2014 yılında yürürlükte bulunan toplu iş sözleşmesinin aynı başlığı taşıyan 56. maddesinin (A) bendinde de “İtfaiye işçisi 24 saat çalışır 48 saat tatil yapar. Çalıştığı günlerde 6 saatte bir saat ara dinlenmesi verilir Yapılan işin özelliği ve zaruretler nedeniyle ara dinlenmelerinin verilmemesi veya çalışmalara devam edilmesi sebebiyle yapılıp yapılmadığına bakılmaksızın eksik veya fazlası göz önüne alınmaksızın her ay için işçilere itfaiye işlerinde çalışan memurlara verilen ek ödeme ücreti miktarı kadar ek ödeme yapılır. Bu ödeme o ay içinde (tahakkuk dönemi) göreve tam olarak gelenlere tam, çeşitli sebeplerle eksik çalışanlara kıstelyevm usulü ödenir. Sekiz saat çalışanlara bu ödeme yapılmaz” hükmü bulunmaktadır.

Dosya kapsamına göre, hükme esas alınan bilirkişi raporunda 2009-2012 yılları arasındaki dönem için anılan dönemde yürürlükte bulunan hükümler doğrultusunda, 2013 ve 2014 yılları için de yine bu dönemde yürürlükte bulunan toplu iş sözleşmesi hükümlerine göre fazla çalışma ücreti hesaplanmıştır. Ne var ki, davacıya ait bir kısım bordrolarda “zabıta mesai” adı altında tahakkuk bulunmakta olup, mahkemece bu ödemelerin mahiyeti araştırılmadan sonuca gidildiği anlaşılmaktadır.

Dosya kapsamına göre, hükme esas alınan bilirkişi raporunda 2009-2012 yılları arasındaki dönem için anılan dönemde yürürlükte bulunan hükümler doğrultusunda, 2013 ve 2014 yılları için de yine bu dönemde yürürlükte bulunan toplu iş sözleşmesi hükümlerine göre fazla çalışma ücreti hesaplanmıştır. Ne var ki, davacıya ait bir kısım bordrolarda “zabıta mesai” adı altında tahakkuk bulunmakta olup, mahkemece bu ödemelerin mahiyeti araştırılmadan sonuca gidildiği anlaşılmaktadır.

Dosya kapsamında mevcut 2013 ve 2014 yıllarına ait toplu iş sözleşmesinin 38. maddesinde, Zabıta Müdürlüğünde görevlendirilen işçilere Zabıta Müdürlüğünde görevli memurlara ödenen fazla çalışma tutarında fazla çalışma ödeneceği düzenlenmiştir. Şu halde, davacının aynı anda iki ödemeye hak kazanmasının mümkün olmayacağı da göz önüne alınarak, davalı Belediyedeki kadrosu, ünvanı ve fiilen yaptığı iş belirlenmeli, davalı Belediyeye ait işyerinde Zabıta olarak mı yoksa İtfaiye olarak mı çalıştığı açıklığa kavuşturulduktan sonra sonucuna göre karar verilmelidir. Buna göre, davacıya ait bordrolarda bulunan ek ödemelerin niteliği ve bu ödemelerin hesaplanan alacaktan mahsubu gerekip gerekmeyeceği hususu ayrıca ele alınarak çözümlenmelidir. Eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.

Sonuç: Temyiz olunan hükmün yukarıda açıklanan nedenle BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 15/05/2019 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/22963, Karar No: 2024/17295, Tarih: 01.04.2024

**10. Ceza Dairesi         2023/22963 E.  ,  2024/17295 K.**

**"İçtihat Metni"**

...

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2023/877 E., 2023/1712 K.

SUÇ : 2313 sayılı Kanun'a aykırılık

HÜKÜM : Hükmün düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddi

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Ret

Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 15. Ceza Dairesinin yukarıda belirtilen kararının sanık müdafii tarafından temyiz edilmesi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde gereği düşünüldü:

Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 15. Ceza Dairesinin kararı ile sanığın hüküm tarihinden sonra 15.04.2023 tarihinde öldüğü anlaşılmakla, Bursa 7. Ağır Ceza Mahkemesi tarafından sanık hakkında verilen mahkûmiyet hükmünün kaldırılmasına ve sanık hakkındaki kamu davasının 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 64 üncü maddesinin birinci fıkrası ve 5271 sayılı Ceza

Muhakamesi Kanunu'nun (5271 sayılı Kanun) 223 üncü maddesinin sekizinci fıkrası uyarınca düşmesine karar verilmiştir.

Sanığın ölümü sebebiyle müdafilik ilişkisinin sona erdiği anlaşılmakla, sanık müdafiinin temyiz isteminin, 5271 sayılı Kanun’un 298 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle REDDİNE,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca Bursa 7. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 15. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

01.04.2024 tarihinde karar verildi.

...
Yargıtay — Esas No: 2024/10996, Karar No: 2025/366, Tarih: 13.01.2025

**10. Hukuk Dairesi         2024/10996 E.  ,  2025/366 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/1148 E., 2024/1467 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ : Sakarya 1. İş Mahkemesi

SAYISI : 2018/591 E., 2022/129 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili, davacıların murisinin hastalığının meslek hastalığı olduğuna karar verilmesini talep etmişlerdir.

II. CEVAP

Davalı vekili, Yüksek Sağlık Kurulu kararında muris ...'ın ölüm sebebinin akciğer kanseri olduğunu, davacının iddia ve taleplerinin gerçeği yansıtmadığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı vekilinin istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; Kurum işleminin yerinde olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık meslek hastalığı olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davacılar vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

Aşağıda yazılı temyiz harcının ilgiliden alınmasına,

13.01.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/8495, Karar No: 2016/11852, Tarih: 22.12.2016

**17. Hukuk Dairesi         2016/8495 E.  ,  2016/11852 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulü kısmen reddine dair verilen hükmün süresi içinde davalı ...Ş vekili ve davalı ... Turizm Seyahat ve Organizasyon Tic A.Ş vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili; 04.07.2008 tarihinde müvekkillerinin ve iki çocuğunun seyahat ettikleri ... Turizm Sey. Ve Org. Tic. A.Ş'ne ait ve sürücü....'ın sürücüsü olduğu otobüsün, kamyona çarpması sonucu müvekkili ... ve iki çocuğu da dahil bir kısım yolcunun da ağır şekilde yaralandığını, müvekkili ...'ın uzun süre tedavi gördüğünü, hayatını ayağına takılan platin yardımı ile sürdürdüğünü, ... ve ...'ın yaşanan kaza nedeniyle el ve ayak bileklerinin kırıldığını ve alçıya alındığını, Hasan Kurukız'ın da fiziksel bir hasara uğramamakla birlikte ailesini kaybetmenin korkusu ve sonraki süreçlerde büyük sıkıntılar çektiğini ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 1.000,00-TL.maddi tazminatın 04.07.2008 gününden itibaren işletilecek tüm yasal faizleri ile davalılardan ... Turizm Seyahat Organizasyon Tic. A.Ş,.... ve...Sigorta A.Ş'den (poliçede belirlenen limit ve sınırlı olmak üzere) müştereken ve müteselsilen tahsiline, müvekkillerinin manevi zararının tazmini bakımından müvekkili ... lehine 15.000,00-TL, Hasan Kurukız lehine 15.000,00-TL., ... lehine 10.000,00-TL, ... lehine 10.000,00-TL. toplamda 50.000,00- TL.manevi tazminatın 04.07.2008 tarihinden itibaren işleyecek tüm yasal faizleri ile birlikte davalı ... ve ... Turizm Seyahat ve Organizasyon Tic....den müştereken ve müteselsilen tahsilini istemiştir. Davacılar vekili; maddi tazminat taleplerini ... için 158.400,28 TL iş gücü kaybı 3.000 TL tedavi gideri, .... için 8.814,41 TL iş gücü kaybı ve 750 TL tedavi gideri, ....için 958 TL bakıcı gideri ve 500 TL tedavi gideri olarak ıslah etmiştir.

Davalı ...Ş vekili ve davalı ... Turizm Seyahat Ltd.Şti vekili; davanın reddini istemiştir.

Davalı ...Ş vekili ve davalı ... Turizm Seyahat Ltd.Şti vekili; davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, toplanan delillere ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; davanın kısmen kabulü ile Davacı ... bakımından 158.400,28-TL.işgücü kaybı tazminatı ile 3.000,00-TL.tedavi giderinin, davacı ... bakımından 8.814,40-TL.işgücü tazminatı ile 750,00-TL.tedavi giderinin, davacı ... bakımından 958,00-TL, bakıcı gideri ile 500,00-TL.tedavi giderinin tamamının kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan ... ve ... Turizm Seyahat ve Organizasyon Tic....den, tedavi gideri hariç olmak üzere kalan kısmın ise dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... şirketinden olmak üzere müştereken ve müteselsilen tahsiline ve davacılar ... bakımından 10.000,00-TL., ... bakımından 8.000,00-TL., ... bakımından 5.000,00-TL., ... bakımından 8.000,00-TL.manevi tazminatın ayrı ayrı kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı ... ve ... Turizm Seyahat ve Organizasyon Tic....den müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı ...Ş vekili ve davalı ... Turizm Seyahat Ve Organizasyon Tic. A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı ... Turizm Seyahat Ve Organizasyon Tic. A.Ş vekilinin yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava; trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Ferdi kaza Sigortaları, can sigortası türlerinden olup, meblağ sigortası olması itibariyle de, ölüm halinde limit kadar olmak üzere maktu; yaralanma halinde ise, yapılan tedavi giderleri bakımından buna ilişkin limiti geçmemek üzere ve yapılan harcama kadar nispi; sürekli sakatlık halinde ise, sakat kalma oranı ve sakatlığın derecesine göre limitin belli oranı olmak üzere, sigorta bedelinin ödenmesini gerektirir. Uyuşmazlık halinde bu yönlerin ispatlanması yeterli olup, gerçek zararın hesaplatılmasına girişilmeksizin, tespit edilecek bu miktarların aynen ödenmesi gerekmektedir.

Somut olayda; davalı ...Ş kazaya sebebiyet veren aracın zorunlu koltuk ferdi kaza sigortacısıdır. Mahkemece, davacı ...'in %21 oranında ve davacı ...'in %3.3 oranında malul kaldığı belirtilmiştir. Ancak poliçe klozlarında maluliyet cetvelleri belirtilmiş, maluliyet oranları bu cetvelde belirtilen oranlardan daha az olması durumunda dahi yazılı nispetler kıyasen tayin olunur denilmiştir. Buna göre; mahkemece, doktor bilirkişiden rapor alınarak, davacıların maluliyetlerinin poliçe şartlarında ve klozlarında düzenlenmiş olan maluliyet cetvelinden hangisi kapsamında kaldığı belirlenmeli, şayet cetvelde belirtilen maluliyetlerden herhangi biri kapsamında değilse maluliyet oranında maktu tazminata hükmedilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm verilmesi doğru görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda 1 numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı ... Turizm Seyahat Ve Organizasyon Tic A.Ş vekilinin tüm temyiz itirazlarının REDDİNE, 2 numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı ...Ş vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, aşağıda yazılı 13.895,80 TL onama harcının temyiz eden davalı ... Turizm Seyahat ve Organizasyon Tic A.Ş'den alınmasına, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden ... Sigorta A.Ş'ne geri verilmesine 22.12.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/21354, Karar No: 2018/8792, Tarih: 10.09.2018

**2. Hukuk Dairesi         2016/21354 E.  ,  2018/8792 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (Aile) Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Boşanma

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davalı kadın tarafından temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

Aile Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yargılama Usullerine Dair Kanunun, 5133 sayılı Kanunla değişik 4/1. maddesi; 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun; üçüncü kısmı (TMK m. 396-494) hariç olmak üzere ikinci kitabından (TMK m. 118-395) kaynaklanan bütün davaların Aile Mahkemesinde bakılacağını, geçici 1. maddesi de; sonuçlanmamış davaların yetkili ve görevli aile mahkemesine devredileceğini hükme bağlamıştır. Dava Türk Medeni Kanunun ikinci kitabında yer almaktadır. Aile mahkemesi kurulmayan yerlerde, Aile Mahkemeleri sıfatıyla davaya bakmak görevi 4787 Sayılı Kanunun 2. maddesiyle o yerdeki Asliye Hukuk Mahkemelerine verilmiştir. Mahkemenin yargı çevresinde 22.05.2007 tarihinde kurulan aile mahkemesi, karardan sonra 01.12.2016 tarihinde faaliyete geçmiştir. Bu açıklama karşısında davanın görevli ve yetkili aile mahkemesine devredilmek üzere hükmün bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda gösterilen sebeple BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde yatırana geri verilmesine, oybirliğiyle karar verildi. 10.09.2018(Pzt.)
Yargıtay — Esas No: 2013/19093, Karar No: 2014/303, Tarih: 15.01.2014

**4. Hukuk Dairesi         2013/19093 E.  ,  2014/303 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Hatay 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 12/06/2012

NUMARASI : 2011/176-2012/314

Davacı M.. Ö.. vekili Avukat .. tarafından, davalı İ.. Y.. aleyhine 09/05/2011 gününde verilen dilekçe ile araç mülkiyetinin tespiti ve tescil istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kabulüne dair verilen 12/06/2012 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.

2-Davalının diğer temyiz itirazına gelince;

a-Dava, araç mülkiyetinin tespiti ve tescili istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm; davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı, dava konusu aracını satması için G.. Oto Galeri sahibi M.. G..e bıraktığını, onun tarafından kendini M..E.. A.. olarak tanıtan şahsa satıldığını, aracının bu kişi veya kişilerce Hatay 1. Noterliğinin 24.02.2011 tarih ve 3073 yevmiye nolu araç satış sözleşmesine istinaden sahte kimlik kullanılarak davalıya satışının ve devrinin yapıldığını öğrendiğini, davalı ile noterde her hangi bir sözleşme yapmadığını, aracın halen davalı adına kayıtlı bulunduğunu belirterek, noter sözleşmesinin yok hükmünde olduğunun tespitine, davalı adına kayıtlı olan aracın trafik kaydının iptali ile adına tesciline karar verilmesini talep etmişlerdir.

Davalı, davacının dava konusu aracı satması için dava dışı oto galericisi M.. G..e bıraktığını, dava konusu aracı kendisini M.. Ö.. olarak tanıtan kişiden noter satış sözleşmesi ile iyiniyetli olarak satın aldığını, ödediği satış bedelinin depo edilmesi halinde davacının talepte bulunabileceğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda; dava konusu aracın Hatay 1. Noterliğinin 24.02.2011 tarih ve 3073 yevmiye nolu sözleşmesi ile davalıya satışı yapılırken davacı adına sahte kimlik ve imza kullanıldığı, sahte kimlik ve imza kullanılarak yapılan işlemlerin yok hükmünde olduğu, yok hükmünde olan bir işlemde iyiniyetten bahsedilemiyeceği ve trafik sicilinde yapılan tescilin yolsuz olduğu gerekçesi ile davanın kabulüne, 33 VEB 74 plaka sayılı aracın trafik kaydında davalı adına olan kaydın iptali ile davacı adına kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

Türk Medeni Kanunu 988. maddesi; bir taşınırın emin sıfatıyla zilyedinden o şey üzerinde iyiniyetle mülkiyet veya sınırlı ayni hak edinen kimsenin edinimi, zilyedin bu tür tasarruflarda bulunma yetkisi olmasa bile korunur hükmünü öngörmektedir.

Türk Medeni Kanunu 988. maddesi; bir taşınırın emin sıfatıyla zilyedinden o şey üzerinde iyiniyetle mülkiyet veya sınırlı ayni hak edinen kimsenin edinimi, zilyedin bu tür tasarruflarda bulunma yetkisi olmasa bile korunur hükmünü öngörmektedir.

Bir malın zilyedi, onu başkasına emanet etmiş olmayıp, çaldırma, gasp, unutma gibi bir sebeple elinden çıkarmış bulunuyorsa, üçüncü şahıs böyle bir malı iyiniyetle iktisap etmiş olsa dahi onun iktisabı geçerli değildir. Gerçekten Medeni Kanunun 989. maddesi bu hususta açık düzenleme içermektedir. Taşınırı çalınan, kaybolan ya da iradesi dışında başka herhangi bir şekilde elinden çıkan zilyed,o şeyi elinde bulunduran herkese karşı beş yıl içinde taşınır davası açabilir.

Görülüyor ki kanun iyi niyetin korunması hususunda, emaneten bırakılan mallarla, sahibinin elinden rızası olmadan çıkan mallar hususunda bir ayırım yapmıştır. Bu ayırım şu düşünceye dayanmaktadır; malı başkasına emaneten bırakan kimse az çok risk altına girmiş ve emaneten verdiği şeyin alan tarafından başkasına geçirilmesi tehlikesini göze almış sayılabilir. Oysa bir malı rızası olmadan elinden çıkaran kimsenin böyle bir riske önceden katlandığı söylenemez. Böyle olunca, bir malı iyiniyetle iktisap eden üçüncü şahsın menfaati, malı emaneten veren kimsenin menfaatine tercih edilmekte, rızası olmadan malını elinden çıkaran kimsenin menfaatine ise feda edilmemektedir. Sahibinin elinden rızası olmadan çıkan bir şeyi, iyiniyetli üçüncü şahıs bir açık artırmadan, pazardan veya bu gibi eşyayı satan bir kimseden iktisap ederse asıl mal sahibinin gerek bu şahıs, gerekse daha sonraki müktesipler aleyhinde açacağı iade davasını kazanabilmesi şöyle bir şarta bağlanmıştır. Böyle hallerde, iyiniyetli üçüncü şahsın bu malı iktisap etmesi için verdiği bedel, iadeyi isteyen davacı, yani asıl mal sahibi tarafından ona iade edilmelidir. Eğer bu şart yerine getirilmezse, mahkeme, asıl mal sahibinin açacağı iade davasını kabul edemez. Hukuk Genel Kurulunun 25/09/2002 tarih, 2002/4-608 E, 2002/643 K sayılı ilamı da bu yöndedir.

Dava dosyasının ve dosya içerisinde bulunan Hatay Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2011/37779 soruşturma nolu dosyasının incelenmesinde; davacı tarafından oto galeri işi ile iştigal eden dava dışı Mustafa Güneş'e dava konusu aracın satılması için bırakıldığı, bu kişi tarafından kendisini M.. E.. A.. isimli meçhul şahsa haricen satılarak teslim edildiği, Hatay 1.Noterliği'nin 24.02.2011 tarih ve 3073 yevmiye nolu araç satış sözleşmesi davacı adına düzenlenen sahte kimlik ile davalı adına araç satışının ve devrinin gerçekleştirildiği, davacının şikayeti üzerine davalı adına kayıtlı bulunan aracın kolluk görevlilerince davacıya teslim edildiği anlaşılmaktadır.

Davacı kendi adına kayıtlı aracı, satması için oto galericisine teslim etmiş olduğundan araç, malikinin elinden rıza ile çıkmıştır. O halde emin sıfatı ile zilyetten araç iktisap eden davalının iyiniyetli olup olmadığı hususunun irdelenmesi gerekir. Gerek Savcılık soruşturması, gerek dava dosyasında sahtecilik işleminde davalının kendini M.. Ö.. olarak tanıtan kişi ile birlikte davacıyı zarara uğratmak maksadı ile (kötüniyetli) hareket ettiğine dair herhangi bir delil ve kanaat verici emare bulunmadığından davalı iyiniyetli kabul edilmelidir.

O halde, davacının araç mülkiyetinin tespiti davasını kazanabilmesi için davalının satış bedeli olarak ödediği bedeli, kendisine iade etmesi gerekir. Mahkemece, bedelin ödenmemesi halinde davasının reddine karar verilmesi gerekirken, ödeme gerçekleşmeden yazılı gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya uygun bulunmamış ve kararın bozulması gerekmiştir.

b-Mahkemece, davaya konu olan aracın davalı adına olan kaydının iptaline ve davacı adına tesciline karar verilmiştir. 2918 sayılı Yasanın 19. maddesi ve devamı hükümleri uyarınca, araçların trafik tescil işlemleri idari nitelik taşımaktadır. Bu bakımdan, idari makamları belirli bir biçimde işlem tesisine zorlayıcı nitelikte tescil kararı verilmesi de doğru görülmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ:Temyiz olunan kararın yukarıda (2/a-b) no'lu bentte gösterilen nedenlerle BOZULMASINA, davalının diğer temyiz itirazlarının yukarıda (1) no'lu bentte gösterilen nedenlerle reddine 15/01/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.