muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/13734, Karar No: 2024/3787, Tarih: 22.05.2024

**1. Ceza Dairesi         2022/13734 E.  ,  2024/3787 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2021/902 E., 2021/951 K.

SUÇ : Kasten öldürmeye teşebbüs

HÜKÜMLER : İstinaf başvurusunun esastan ve düzeltilerek esastan reddi kararları

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Temyiz başvurularının esastan reddi ile hükümlerin onanması

İlk Derece Mahkemesince verilen hükümlere yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararların; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 286/1. fıkrası uyarınca temyiz edilebilir olduğu, 260/1. fıkrası gereği temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, 291/1. fıkrası gereği temyiz istemlerinin süresinde olduğu, 294/1. fıkrası gereği temyiz dilekçelerinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298/1. fıkrası gereği temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmiştir.

Sanık ... müdafiinin duruşmalı inceleme talebinin, 7079 sayılı Kanun’un 94. maddesiyle değişik 5271 sayılı Kanun’un 299/1. fıkrası gereği reddine karar verilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

A. İstanbul Anadolu 10. Ağır Ceza Mahkemesinin, 29.12.2020 tarihli ve 2019/482 Esas, 2020/535 Karar sayılı kararı ile;

1.Sanık ... hakkında kasten öldürmeye teşebbüs suçundan 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 81/1, 35/2, 29, 62, 53. maddeleri uyarınca 7 yıl 6 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına,

2.Sanık ... hakkında kasten öldürmeye teşebbüs suçundan 5271 sayılı Kanun'un 223/2-e bendi gereğince beraatine,

Karar verilmiştir.

B. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesinin, 16.06.2021 tarihli ve 2021/902 Esas, 2021/951 Karar sayılı kararı ile sanıklar hakkında İlk Derece Mahkemesince kurulan hükümlere yönelik katılan vekili ve sanık ... müdafiinin istinaf başvurularının 5271 sayılı Kanun’un 280/1-a bendi uyarınca sanık ... yönünden vekalet ücretine ilişkin düzeltilerek esastan reddine, sanık ... yönünden esastan reddine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

1.Katılan vekilinin temyiz sebepleri özetle; her iki sanığa üst sınırdan ceza tayin edilmesi, haksız tahrik sebeplerinin bulunmadığına ilişkindir.

2.Sanık ... müdafiinin temyiz sebepleri özetle; eksik inceleme ile hüküm kurulduğuna, delillerin değerlendirilmesinde hata edildiğine, adil yargılanma hakkının ihlal edildiğine, sanığın atılı suçu işlemediğinden bahisle beraatine karar verilmesi, meşru savunma hükümlerinin uygulanması, sanık hakkında kasten yaralama suçundan hüküm kurulması, haksız tahrik hükümlerinin yetersiz olduğuna ilişkindir.

III. GEREKÇE

2.Sanık ... müdafiinin temyiz sebepleri özetle; eksik inceleme ile hüküm kurulduğuna, delillerin değerlendirilmesinde hata edildiğine, adil yargılanma hakkının ihlal edildiğine, sanığın atılı suçu işlemediğinden bahisle beraatine karar verilmesi, meşru savunma hükümlerinin uygulanması, sanık hakkında kasten yaralama suçundan hüküm kurulması, haksız tahrik hükümlerinin yetersiz olduğuna ilişkindir.

III. GEREKÇE

1.Olay tarihinde sanıkların arkadaşlarıyla birlikte alkollü içki içtikleri, katılan ...'un ise ayrı bir yerde arkadaşı ... ile birlikte alkol aldıkları, sanıkların yüksek sesle şarkı söylemeleri nedeniyle katılan tarafından uyarılması üzerine tarafların arasında kavga çıktığı, sanık ...'ın bıçakla göğüs ve batın bölgesinden hayati tehlike oluşturacak, basit tıbbi müdahale ile giderilmeyecek derecede katılanı yaraladığı, katılanın da sanıklar ... ve ...'u basit tıbbi müdahale ile giderilebilecek nitelikte yaraladığı anlaşılmıştır.

2.Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan ve dosya kapsamına göre yeterli olduğu anlaşılan delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, hükme esas alınan ve reddedilen delillerin açıkça gösterildiği, vicdani kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eksik inceleme bulunmadığı, adil yargılanma hakkının ihlal edilmediği, eylemin sanık ... tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, sanık ...'un üzerine atılı suçu işlediğine dair her türlü şüpheden uzak, kesin ve inandırıcı delil bulunmadığı, sanık ...'ın katılanın hayati bölgelerine birden fazla öldürücü bıçak darbesi vurduğu, katılanın yaralanması sonucu hayati tehlike geçirdiği hususları birlikte

değerlendirildiğinde sanığın eyleme bağlı ortaya çıkan kastının öldürmeye yönelik olduğu, somut olayda meşru savunmanın yasal koşullarının oluşmadığı anlaşıldığından katılan vekili ve sanık ... müdafiinin temyiz sebeplerinin incelenmesinde hükümlerde bozma nedenleri dışında hukuka aykırılık bulunmamıştır.

değerlendirildiğinde sanığın eyleme bağlı ortaya çıkan kastının öldürmeye yönelik olduğu, somut olayda meşru savunmanın yasal koşullarının oluşmadığı anlaşıldığından katılan vekili ve sanık ... müdafiinin temyiz sebeplerinin incelenmesinde hükümlerde bozma nedenleri dışında hukuka aykırılık bulunmamıştır.

3.Olay günü sanık ... ve arkadaşlarının yüksek sesle şarkı söylemeleri nedeniyle katılanın sanık ve arkadaşlarının yanlarına gelerek yüksek sesle şarkı söylemeleri nedeniyle küfür ettiği, katılanın arkadaşı tanık ...'ın ise katılanı sakinleştirerek sanıkların yanından uzaklaştırmaya çalışmasına rağmen katılanın sanıkların yanına gelerek sanıklar ... ve ...'u bıçakla yaraladığı, katılan hakkında sanıklara yönelik eylemi nedeniyle bıçakla kasten yaralama suçundan iki keza mahkumiyetine karar verilerek hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği hususları birlikte değerlendirildiğinde katılandan sanık ...'a yönelen ve haksız tahrik oluşturan eylemlerin niteliği ve ulaştığı boyut dikkate alındığında sanık hakkında 1/4 ile 3/4 arasında indirim öngören 5237 sayılı Kanun'un 29/1. maddesi uyarınca, alt sınırdan uzaklaşılarak makul düzeyde bir indirim yapılması gerekirken asgari düzeyde (1/4) haksız tahrik indirimi uygulanması suretiyle fazla ceza tayini hukuka aykırı bulunmuştur.

4.Dosya kapsamına göre; Adli Tıp 2. İhtisas Kurulunun 08.05.2017 tarihli raporunda belirtildiği üzere sanığın katılanı bıçakla sol göğüs hizasında 2 adet 1 cm'lik derin kesi oluşturacak ve hemopnömotoraksa neden olacak, batın kısmından 5 adet 1, 1.5 cm'lik derin kesi oluşturacak ve barsak ansında kesiye neden olacak şekilde toplam 7 adet derin kesi oluşturan bıçak darbesi ile yaraladığı, katılanın göğüs bölgesindeki ve batın bölgesindeki yaralardan en az ikisinin ayrı ayrı hayati tehlike oluşturduğu anlaşılan olayda; teşebbüs nedeniyle 9 yıldan 15 yıla kadar hapis cezası öngören 5237 sayılı Kanun'un 35. maddesi ile yapılan uygulama sırasında, meydana gelen zarar ve tehlikenin ağırlığı birlikte gözetilerek 12 yıl olan makul sınırdan bir miktar uzaklaşmak suretiyle ceza tayini yerine yazılı şekilde 12 yıl hapis cezasına hükmedilmek suretiyle eksik ceza tayini hukuka aykırı bulunmuştur.

IV. KARAR

1.Sanık ... Hakkında Katılana Yönelik Kasten Öldürmeye Teşebbüs Suçundan Kurulan Hüküm Yönünden;

Gerekçe bölümünde (1) ve (2) numaralı bentlerde açıklanan nedenlerle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesinin, 16.06.2021 tarihli ve 2021/902 Esas, 2021/951 Karar sayılı kararında katılan vekilince öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289/1. fıkrası ile sınırlı olarak yapılan inceleme neticesinde hukuka aykırılık görülmediğinden 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,

2.Sanık ... Hakkında Katılana Yönelik Kasten Öldürmeye Teşebbüs Suçundan Kurulan Hüküm Yönünden;

2.Sanık ... Hakkında Katılana Yönelik Kasten Öldürmeye Teşebbüs Suçundan Kurulan Hüküm Yönünden;

Gerekçe bölümünde (3) ve (4) numaralı bentlerde açıklandığı üzere sanık müdafiinin ve katılan vekilinin haksız tahrik indirim oranı ve teşebbüsün derecesine yönelik temyiz istemleri yerinde görüldüğünden İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesinin, 16.06.2021 tarihli ve 2021/902 Esas, 2021/951 Karar sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 302/2. fıkrası gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 5271 sayılı Kanun’un 304/2-b bendi uyarınca takdîren İstanbul Anadolu 10. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

22.05.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/1107, Karar No: 2011/1007, Tarih: 25.02.2011

**8. Hukuk Dairesi         2011/1107 E.  ,  2011/1007 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Sınırlandırmanın iptali ve tescil

K A R A R

Davada; davacı keşifte uygulanan ve mahkemece hükme esas alınan 2.7.1957 tarih 17 sıra ve 7.12.1965 tarih 14 sıra sayılı tapu kayıtlarına dayanarak sınırlandırmanın iptali ve tescil talebinde bulunduğuna ve hüküm Sulh Hukuk Mahkemesince oluşturulduğuna göre, hükme yöneltilen temyiz itirazlarının incelenmesi Yüksek Yargıtay (14.) Hukuk Dairesinin görevi cümlesinden bulunmakla gereği için dosyanın anılan Daire Başkanlığına GÖNDERİLMESİNE, 25.02.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/15016, Karar No: 2013/15785, Tarih: 27.06.2013

**(Kapatılan)22. Hukuk Dairesi         2013/15016 E.  ,  2013/15785 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA : Davacı, ücret alacağı, ilave tediye, vardiya zammı, giyim yardımı, sosyal yardım, şeker ikramiyesi alacağı ve aile yardım alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde taraflar avukatları tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı, bir kısım işçilik alacaklarının ödenmediğinden bahisle davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararı davacı ve davalı vekili temyiz etmiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık davalı ve ihbar olunan arasında muvazaalı bir alt işverenlik ilişkisi olup olmadığı ve buna bağlı olarak davacının taleplerinin hukuksal dayanağının bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.

Alt işveren; bir işyerinde yürütülen mal ve hizmet üretimine ilişkin asıl işin bir bölümünde veya yardımcı işlerde, işletmenin ve işin gereği ile teknolojik sebeplerle uzmanlık gerektiren alanlarda iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini, sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren olarak tanımlanabilir. Alt işverenin iş aldığı işveren ise asıl işveren olarak adlandırılabilir. Bu tanımlamalara göre asıl işveren- alt işveren ilişkisinin varlığından söz edebilmek için iki ayrı işverenin olması, mal veya hizmet üretimine dair bir işin varlığı, işçilerin sadece asıl işverenden alınan iş kapsamında çalıştırılması ve tarafların muvazaalı bir ilişki içine girmemeleri gerekmektedir.

Alt işverene yardımcı işin verilmesinde bir sınırlama olmasa da, asıl işin bir bölümünün alt işverene verilebilmesi için teknolojik uzmanlık gerektirmesi zorunludur. 4857 sayılı İş Kanunu'nun 2. maddesinde, asıl işveren alt işveren ilişkisinin sınırlandırılması yönünde kanun koyucunun amacından da yola çıkılarak, asıl işin bir bölümünün alt işverene verilmesinde “işletmenin ve işin gereği” ile “teknolojik sebeplerle uzmanlık gerektiren işler” ölçütünün bir arada bulunması şarttır. 4857 sayılı Kanun'un 2. maddesinin 6. ve 7. fıkralarında “işletmenin ve işin gereği ile teknolojik sebeplerle uzmanlık gerektiren işler” sözcüklerine yer verilmiş olması bu gerekliliği ortaya koymaktadır. Alt İşverenlik Yönetmeliğinin 11. maddesinde de yukarıdaki anlatımlara paralel biçimde, asıl işin bir bölümünün alt işverene verilebilmesi için “işletmenin ve işin gereği ile teknolojik sebeplerle uzmanlık gerektirmesi” şartlarının birlikte gerçekleşmesi gerektiği belirtilmiştir.

İşverenler arasında muvazaalı biçimde asıl işveren alt işveren ilişkisi kurulmasının önüne geçilmek amacıyla 4857 sayılı Kanun'un 2. maddesinde bazı muvazaa kriterlerine yer verilmiştir. Muvazaa Borçlar Kanununda düzenlenmiş olup, tarafların üçüncü kişileri aldatmak amacıyla, kendi gerçek iradelerine uymayan, aralarında hüküm ve sonuç meydana getirmesini arzu etmedikleri, görünüşte bir anlaşma olarak tanımlanabilir. Muvazaada, taraflar arasında üçüncü kişileri aldatma kastı bulunmakta ve sözleşmedeki gerçek amaç gizlenmektedir. Muvazaa genel ispat kuralları ile ispat edilebilir. Bundan başka 4857 sayılı Kanun'un 2. maddesinin 7. fıkrasında sözü edilen hususların, aksi ispatlanabilen adi kanunî karineler olduğu kabul edilmelidir.

Asıl işveren alt işveren ilişkisi ve muvazaa konuları, 5763 sayılı Kanun'la İş Kanununda yapılan değişiklikler ve buna bağlı olarak çıkarılan Alt İşveren Yönetmeliğinin ardından farklı bir anlam kazanmıştır. Yönetmelikte “yazılı alt işverenlik sözleşmesi”nden söz edilmiş ve çeşitli tanımlara yer verilmiştir.

Alt İşveren Yönetmeliğinde;

1-İşyerinde yürütülen mal veya hizmet üretimine ilişkin asıl işin bir bölümünde uzmanlık gerektirmeyen işlerin alt işverene verilmesini,

2-Daha önce o işyerinde çalıştırılan kimse ile kurulan alt işverenlik ilişkisini,

3-Asıl işveren işçilerinin alt işveren tarafından işe alınarak hakları kısıtlanmak suretiyle çalıştırılmaya devam ettirilmesini,

4-Kamusal yükümlülüklerden kaçınmak veya işçilerin iş sözleşmesi, toplu iş sözleşmesi yahut çalışma mevzuatından kaynaklanan haklarını kısıtlamak ya da ortadan kaldırmak gibi tarafların gerçek iradelerini gizlemeye yönelik işlemleri, ihtiva eden sözleşmeler muvazaalı olarak açıklanmıştır.

Somut olayda, davacı, davalı şirketin kendi işçilerine vermiş olduğu toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan bir takım hakların muvazaalı alt işverenlik ilişkisi sebebiyle kendilerine de tanınması gerektiğini ileri sürmektedir. Davalı tarafından ise davacının yüklenici şirket işçisi oldukları, davalı ve ihbar olunan şirket arasında muvazaalı bir alt işverenlik ilişkisi bulunmadığı savunulmaktadır. Aynı konuda dairemize intikal eden dosyalar birlikte incelemeye tabi tutulmuştur. Her ne kadar üç kişiden oluşan bilirkişi heyetinden rapor alınmış ise de, bilirkişiler davacıların işyerinde yaptıkları işlerin farklılıklarını gözetmeden tüm davacılar hakkında aynı içerik ve şekilde rapor düzenlemişlerdir. Davacıların yaptıkları işlerin farklılığı dikkate alınmadan rapor düzenlenmesi doğru olmamıştır. Ayrıca belirtmek gerekir ki, raporda davacıların yaptıkları işlerle ilgili olarak yapılan açıklamalara yönelik dosya içerisinde delil bulunmadığından, sözkonusu tespitler dayanaksız kalmaktadır.

Tüm bu yönler dikkate alınarak, konusunda uzman üç kişiden oluşan bilirkişi heyeti oluşturulup, yeniden mahallinde keşif yapılmalı, davacıların çalıştıkları bölümler tek tek gezilmeli, çalışma şartlarını belirleyen ve işyeri çalışma düzenini oluşturan tüm işyeri kayıt ve belgeleri incelenmeli, hizmet alım sözleşmesi ile idari ve teknik şartnameler değerlendirilmelidir. Aynı işyerinde çalışan ve benzer işi yapan işçilerin açtığı davalarda

dairemizce muvazaa iddiası kabul edilmemiştir. Sözkonusu dosyalar eldeki dosya açısından kuvvetli delil teşkil etmektedir. Bunların dosya kapsamına alınması gerekir. Bu konuda daha önce açılan davalarda alınan bilirkişi raporları da inceleme kapsamına alınarak, her bir davacının ayrı ayrı işyerinde çalıştığı birim, yaptığı iş tespit edilerek asıl işin bir bölümü ya da yardımcı iş niteliğinde olup olmadığı, aslı işin bir bölümü ise işletmenin ve işin gereği ile teknolojik sebeplerle uzmanlık gerektirip gerektirmediği, bu anlamda asıl işveren alt işveren ilişkisinin geçerli olup olmadığı değerlendirildikten sonra talep konusu alacaklar hakkında karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde eksik inceleme sonucu talep konusu alacakların hüküm altına alınması hatalıdır.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebeplerden BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 27.06.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/5026, Karar No: 2015/10422, Tarih: 03.11.2015

**20. Hukuk Dairesi         2015/5026 E.  ,  2015/10422 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Bursa 2. Tüketici Mahkemesi

TARİHİ : 26/01/2015

NUMARASI : 2015/57-2015/28

Taraflar arasındaki menfi tespit davasında Bursa 7. Asliye Hukuk ve Bursa 2. Tüketici Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, davacının, kredi kartı çıkartmadığı halde sahte imza ile adına hesap açıldığı ve davalı banka tarafından hakkında icra takibi yapıldığı iddiasıyla davalı bankaya borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.

Bursa 7. Asliye Hukuk Mahkemesince, "Davanın 6502 sayılı Kanun kapsamında kaldığı ve görevli mahkemenin tüketici mahkemesi olduğu" gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

Bursa 2. Tüketici Mahkemesi tarafından ise, "Uyuşmazlığın haksız fiilden kaynaklandığı" gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

01 Mart 2006 tarihinde yürürlüğe giren 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanununun 44/1. maddesinde “Bu Kanunun uygulanmasıyla ilgili uyuşmazlıklarda kart hamilinin tüketici olması halinde, 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun 22 ve 23. maddeleri hükümleri uygulanır.” hükmü yer almaktadır.

Davanın açıldığı 25.08.2014 tarihinde yürürlükte bulunan 6502 sayılı Kanunun 3/1-(1) maddesinde tüketici işlemi, "Eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekalet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dahil olmak üzere kurulan her türlü sözleşme ve hukukî işlemi ifade eder.” şeklinde yeniden tanımlanmıştır.

Somut olayda, uyuşmazlık kredi kartı sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, davacının sıfatına göre taraflar arasında çekişmeli borcu doğuran ilişkinin 6502 sayılı Kanun kapsamında kaldığı anlaşılmaktadır. Borca konu banka kredi kartı sözleşmesinin geçerli olup olmadığı yönünde değerlendirme yapmak görevi de tüketici mahkemesine aittir. Buna göre uyuşmazlığın, tüketici mahkemesinde görülerek sonuçlandırılması gerekmektedir.

SONUÇ: Yukarıda belirtilen nedenlerle; 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri gereğince Bursa 2. Tüketici Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 04/11/2015 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/906, Karar No: 2021/7791, Tarih: 08.04.2021

**9. Hukuk Dairesi         2021/906 E.  ,  2021/7791 K.**

**"İçtihat Metni"**

BÖLGE ADLİYE

MAHKEMESİ : ... 7. Hukuk Dairesi

DAVA TÜRÜ : YETKİ TESPİTİNE İTİRAZ

İLK DERECE

MAHKEMESİ : ... 1. İş Mahkemesi

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının 13/02/2017 tarih ve 10424 sayılı olumsuz yetki tespit kararının iptaline, yetki tespit başvuru tarihi olan 20/01/2017 tarihi itibariyle müvekkili sendikanın tespite konu işyerinde toplu iş sözleşmesi imzalamak üzere gerekli yasal çoğunluğu sağladığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalılar, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

İstinaf Başvurusu:

İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı davacı vekili istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti:

Bölge Adliye Mahkemesince, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Temyiz:

Bölge Adliye Mahkemesinin kararına karşı davacı vekili temyiz kanun yoluna başvurmuştur.

Gerekçe:

Toplu iş sözleşmesi kavramı Anayasa'nın 53 üncü maddesinde düzenlenmiştir. “Toplu iş sözleşmesi ve toplu sözleşme hakkı” başlıklı maddenin birinci fıkrasına göre “İşçiler ve işverenler, karşılıklı olarak ekonomik ve sosyal durumlarını ve çalışma şartlarını düzenlemek amacıyla toplu iş sözleşmesi yapma hakkına sahiptirler.”

Toplu iş sözleşmesi yetkisi ise, toplu iş sözleşmesi ehliyetine sahip kuruluş veya kişinin belli bir toplu iş sözleşmesi yapabilmesi için Kanunun aradığı niteliğe sahip olmasını gösterir (GÜNAY, Cevdet İlhan: İş Hukuku Yeni İş Yasaları, ... 2013, s. 942).

6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nun “Yetki” başlıklı 41 inci maddesinin birinci fıkrasına göre “Kurulu bulunduğu işkolunda çalışan işçilerin en az yüzde birinin üyesi bulunması şartıyla işçi sendikası, toplu iş sözleşmesinin kapsamına girecek işyerinde başvuru tarihinde çalışan işçilerin yarıdan fazlasının, işletmede ise yüzde kırkının kendi üyesi bulunması hâlinde bu işyeri veya işletme için toplu iş sözleşmesi yapmaya yetkilidir.”

6356 sayılı Kanun'un “Yetki Tespiti İçin Başvuru” başlıklı 42 nci maddesinin ilk üç fıkrasına göre ise;

“(1) Toplu iş sözleşmesi yapmak isteyen işçi sendikası Bakanlığa başvurarak yetkili olduğunun tespitini ister. İşveren sendikası veya sendika üyesi olmayan işveren de Bakanlığa başvurarak yetkili işçi sendikasının tespitini isteyebilir.