muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/7570, Karar No: 2023/6260, Tarih: 17.10.2023

**1. Ceza Dairesi         2022/7570 E.  ,  2023/6260 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2019/1926 E., 2020/1146 K.

SUÇ : Kasten öldürmeye teşebbüs

HÜKÜM : İstinaf başvurusunun esastan reddi kararı

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Ret - Temyiz başvurusunun esastan reddi ile hükmün onanması

Sanık ... hakkında tehdit ve hakaret suçlarından kurulan mahkûmiyet hükümlerinin 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 286 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi uyarınca temyizinin mümkün olmadığı belirlenmiştir.

Sanıklar ...ve ... hakkında kasten yaralama suçlarından kurulan beraat hükümlerinin 5271 sayılı Kanun’un 286 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (g) bendi uyarınca temyizinin mümkün olmadığı belirlenmiştir.

Sanık ... hakkında katılan ...'e yönelik kasten öldürmeye teşebbüs suçundan İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 5271 sayılı Kanun’un 286 ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca temyiz edilebilir

olduğu, 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 291 ... maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 ... maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I.HUKUKÎ SÜREÇ

A.Karabük Ağır Ceza Mahkemesinin, 01.03.2019 tarihli ve 2017/283 Esas, 2019/101 Karar sayılı kararı ile;

1.Sanıklar ...ve ... hakkında kasten yaralama suçundan, 5271 sayılı Kanun’un 223 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (e) bendi uyarınca beraatine,

2.Sanık ... hakkında katılan ...'e yönelik kasten öldürmeye teşebbüs suçundan 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 81 ... maddesinin, birinci fıkrası, 35 ... maddesinin ikinci fıkrası, 29 uncu maddesinin birinci fıkrası, 62 nci maddesinin birinci fıkrası, ve 53 üncü maddesi uyarınca 6 yıl 3 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına,

3.Sanık ... hakkında katılan ...'e yönelik tehdit suçundan 5237 sayılı Kanun'un 106 ncı maddesinin birinci fıkrasının birinci cümlesi, 29 uncu maddesinin birinci fıkrası, 62 nci maddesinin birinci fıkrası ve 53 üncü maddesi uyarınca 3 ay 22 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına,

4.Sanık ... hakkında katılan ...'e yönelik tehdit suçundan 5237 sayılı Kanun'un 125 ... maddesinin birinci fıkrası, 29 uncu maddesinin birinci fıkrası, 62 nci maddesinin birinci fıkrası ve 53 üncü maddesi uyarınca 1 ay 25 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına,

Karar verilmiştir.

4.Sanık ... hakkında katılan ...'e yönelik tehdit suçundan 5237 sayılı Kanun'un 125 ... maddesinin birinci fıkrası, 29 uncu maddesinin birinci fıkrası, 62 nci maddesinin birinci fıkrası ve 53 üncü maddesi uyarınca 1 ay 25 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına,

Karar verilmiştir.

B.... Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesinin, 03.06.2020 tarihli ve 2019/1926 Esas, 2020/1146 Karar sayılı kararı ile ilk Derece Mahkemesince sanık ... hakkında, katılan ...'i kasten öldürmeye teşebbüs ve 6136 sayılı Kanuna muhalefet; sanıklar ...ve ... hakkında, katılan sanık ...'ı kasten yaralama suçlarından kurulan hükümlere yönelik Cumhuriyet savcısı (aleyhe), sanık ... müdafiinin istinaf başvurusunun 5271 sayılı Kanun’un 280 ... maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca esastan reddine, sanık ... hakkında, katılan ...'i tehdit ile katılanlar ...,... ve mağdur ...'a zincirleme hakaret suçlarından kurulan hükümlere yönelik İlk Derece Mahkemesince kurulan hükümlere yönelik 5271 sayılı Kanun'un 254 üncü maddesinin ikinci fıkrası ve 223 üncü maddesinin sekizinci fıkrası uyarınca sanık hakkında tehdit ve hakaret suçlarından açılan kamu davalarının düşmesine karar verilmiştir.

II.TEMYİZ SEBEPLERİ

Katılan sanık ... müdafiinin temyiz istemi; sanıklar ...ve ... hakkında kasten yaralama suçundan mahkûmiyet hükmü kurulması gerektiğine, sanık hakkında kasten öldürmeye teşebbüs suçundan kurulan suç hükümde suç vasfına, meşru savunmanın varlığına, meşru savunmada sınırın aşılması hükümlerinin uygulanmasına ilişkindir.

III.OLAY VE OLGULAR

Temyizin kapsamına göre;

A.İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

1.Sanık ...'ın olay tarihinde katılan ...'e sms yoluyla nerede olduğunu sorduğu,...’in kendisine mesaj atan numaraya mesaj atarak kim olduğunu sorduğu, bunun üzerine gerçekleşen görüşmede tarafların karşılıklı olarak küfürleştikleri ve kendisini Kara...’ın abisi olarak tanıtan ...’ın...’e vasiyetini hazırlamasını söylediği,...’in kendisine ait iş yerinde beklemekte olduğu esnada, ..., ...ve ...'ın, katılan ...’e ait iş yerine geldikleri, sonrasında ...’ın...’i tekrar aradığı ve bu sırada söylediği; “Ölüm fermanını hazırla geliyorum!” ve sinkaflı sözlerin...’in telefonun hoparlörünü açması nedeniyle ..., ...ve ... tarafından da duyulduğu, sanık ...’ı beklemeye başladıkları, sanığın tekrar arayarak parka çağırdığı, bunun üzerine..., ..., ...ve ...’ın 67 plakalı araç ile buluşma yerine gittikleri,...’in olay yerine ulaştıklarında araçtan inerek ...’a doğru ilerlediği, bu esnada ... ile... arasında kavganın başladığı,...’in ...’ın dudak kısmına yumruk ile vurduğu, sanık ...’ın ise üzerinde taşıdığı bıçak ile katılan ...’e vurmaya başladığı,...’in de üzerinde taşıdığı aynı emanette kayıtlı kuru sıkı tabanca ile ...’ın göğsüne ateş ederek basit tıbbî müdahale ile yaraladığı anlaşılmıştır.

2.Sanık savunmaları, katılan ve tanık beyanları dava dosyasında bulunmaktadır.

2.Sanık savunmaları, katılan ve tanık beyanları dava dosyasında bulunmaktadır.

3.Karabük Adlî Tıp Şube Müdürlüğünün katılan sanık ... hakkında düzenlemiş olduğu 23.07.2018 tarihli raporunda; "Yüzeyel yumuşak doku lezyonlarına neden olan yaralanmasının kişinin yaşamını tehlikeye sokan bir durum olmadığı, kişi üzerindeki etkisinin basit bir tıbbî müdahaleyle giderilebilecek ölçüde hafif nitelikte olduğu, vücudunda kemik kırığı tarif edilmediği, 16.07.2018 tarihinde yapılan muayenesinde yüz sınırları içerisinde tespit edilen yara izinin önemli ölçüde cilt renk ve seviyesini almış olup, belirli bir mesafeden, belirgin bir dikkat sarf etmeden, ilk bakışta fark edilmediğine göre, yüzde sabit iz niteliğinde olmadığı, duyulardan veya organlarından birinin işlevinin sürekli zayıflaması ya da yitirilmesi niteliğinde herhangi bir anatomik eksiklik veya fonksiyonel bozukluk tarif ve tespit edilmediği," belirtilmiştir.

4.Karabük Adlî Tıp Şube Müdürlüğünün katılan ... hakkında düzenlemiş olduğu 16.06.2016 tarihli raporunda; "Meydana gelen yaralanmalardan batına nafiz olan yaralanma nedeniyle hayatî tehlikenin meydana geldiği," belirtilmiştir.

5.Olay yeri inceleme raporu, kolluk tutanakları kriminal raporlar, genel adlî muayene raporları, sanıklara ait adlî sicil kayıtları ve nüfus kayıtları dava dosyasında bulunmaktadır.

B.Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

İlk Derece Mahkemesince kabul edilen olay ve olgularda, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bir isabetsizlik görülmediği anlaşılmıştır.

IV.GEREKÇE

İleri sürülen iddia ve savunmaların toplanan delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, hükme esas alınan ve reddedilen delillerin açıkça gösterildiği, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, sanığın kesici delici alet ile katılanı hayatî tehlike

geçirecek şekilde yaraladığı, alınan raporların yeterli ve hüküm kurmaya elverişli olduğu, dosya içeriğinden varlığı anlaşılan, taraflar arasında kız arkadaş meselesi yüzünden husumet bulunduğu haksız tahrik oluşturan eylemin niteliği ve ulaştığı boyut dikkate alındığında belirlenen indirim oranının isabetli olduğu, takdîri indirimin Mahkemenin takdîr yetkisi kapsamında, yasal, yerinde ve yeterli gerekçelerle uygulanmasına karar verildiği anlaşıldığından anılan temyiz sebeplerinin incelenmesinde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

V.KARAR

V.KARAR

1.Sanık ... hakkında tehdit ve hakaret suçlarından kurulan mahkûmiyet hükümlerinin 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 286 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendinde yer verilen; “İlk derece mahkemelerinden verilen beş yıl veya daha az hapis cezaları ile miktarı ne olursa olsun adlî para cezalarına ilişkin istinaf başvurusunun esastan reddine dair bölge adliye mahkemesi kararları”nın ve sanıklar ...ve ... hakkında kasten yaralama suçlarından kurulan beraat hükümlerinin 5271 sayılı Kanun’un 286 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (g) bendinde yer verilen; “On yıl veya daha az hapis cezasını veya adlî para cezasını gerektiren suçlardan, ilk derece mahkemesince verilen beraat kararları ile ilgili olarak (…) istinaf başvurusunun esastan reddine dair kararları”nın temyiz incelemesine tabi olmadığına ilişkin düzenleme ile incelemeye konu suçların, aynı Kanun’un 286 ncı maddesinin üçüncü fıkrası kapsamında da bulunmadığı dikkate alındığında, katılan sanık ... müdafiinin temyiz isteminin, 5271 sayılı Kanun’un 298 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle REDDİNE,

2.Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle sanık ... hakkında kasten öldürmeye teşebbüs suçuna ilişkin ... Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesinin, 03.06.2020 tarihli ve 2019/1926 Esas, 2020/1146 Karar sayılı kararında sanık ... müdafi tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca Karabük Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise ... Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

17.10.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/38, Karar No: 2010/69, Tarih: 10.02.2010

Hukuk Genel Kurulu 2010/19-38 E., 2010/69 K.

**Hukuk Genel Kurulu 2010/19-38 E., 2010/69 K.**

**- AKDİN FESHİ

- CEZAİ ŞART**

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasındaki "Akte aykırılık iddiasına dayalı cezai şart tazminatı" davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; İstanbul 10.Asliye Ticaret Mahkemesince davanın reddine dair verilen 31.12.2007 Tarih, 564-868 sayılı kararın incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 19.Hukuk Dairesi 11.11.2008 Tarih, 3796-10803 sayılı ilamıyla hüküm;(... Davacı vekili, davalının müvekkilinin LPG bayisi olduğunu, davalının işyerinde yapılan tespit sonucu davalının dava dışı şirketin bayiliğini alarak tüplerini sattığının belirlendiğini, sözleşmenin feshedildiğini ileri sürerek 40.000.00.-YTL.cezai şartın reeskont faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı, sözleşmeyi feshettiğini davacıya bildirmesinden sonra eski işyerinde tespit yaptıran davacının kötüniyetli olduğunu beyan ederek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece davalının davacıya 06.04.2005 tarihinde fesih ihtarı gönderdiği, bu tarihten sonra davacının yaptırdığı 24.06.2005 tarihli tespit sırasında sözleşmenin ayakta olmadığı, davacının akdin feshedildiği tarihten önce akde aykırılığı ispatlayamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir.

Her ne kadar, yerel mahkeme kararının gerekçesinde davalının davacıya 06.04.2005 tarihinde fesih ihtarı gönderdiği belirtilmişse de dosyada 06.04.2005 tarihli bir ihtara rastlanılmamıştır. Bu tarih taraflar arasındaki bayilik sözleşmesinin düzenlendiği tarih olup, maddi hata sonucu yerel mahkeme kararına gerekçe olarak alındığı düşünülmektedir. Davalı tarafından davacıya çekilen ihtarname 21.06.2005 tarihli olup, bu ihtarname fesih iradesini içermemektedir. Davalının ileride sözleşmeyi feshetmeyi düşündüğü şeklindeki açıklamaları içeren bu ihtarnamenin fesih ihtarnamesi olarak kabulü doğru değildir. Sözleşme, davacı tarafından çekilen 28.06.2005 tarihli noter ihtarnamesiyle feshedilmiştir. Sözleşmeye aykırılığın saptandığı delil tespiti ise bu tarihten önce yapılmıştır. Bu durumda mahkemece fesihten önce davalının sözleşmeye aykırı davrandığının delil tespit raporu ile saptandığı ve davacı tarafından sözleşmenin bu nedenle feshedildiği gözetilerek deliller hep birlikte değerlendirilip uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru değildir.…

…) gerekçesiyle bozularak, dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda; mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

TEMYİZ EDEN :Davacı vekili

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulu'nca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava,taraflar arasında düzenlenen 6.4.2005 tarihli bayilik anlaşmasına aykırı hareket edildiği iddiasına dayalı cezai şartın tahsili istemine ilişkindir.

…) gerekçesiyle bozularak, dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda; mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

TEMYİZ EDEN :Davacı vekili

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulu'nca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava,taraflar arasında düzenlenen 6.4.2005 tarihli bayilik anlaşmasına aykırı hareket edildiği iddiasına dayalı cezai şartın tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece, 6.4.2005 tarihli sözleşmenin davalı bayii H…

…… Y…

……'ın 21.6.2005 tarihinde düzenlediği ihtarname ile sona erdiği,L…

……. tarafından yaptırılan 24.6.2005 tarihli tespitte,dava dışı İbrahim Y…

……'ın bulunduğu,satışa arz edilmiş tüp bulunmadığı,başka bir adreste bulunan depoda K…

……..'a ait tüplerin bulunduğu,davacı şirketin bu tespit üzerine başka şirkete ait tüplerin satışa arz edildiği sözleşmeye aykırı davranıldığı gerekçesi ile akti feshettikleri ve eldeki davayı açtıkları,ne var ki,taraflar arasındaki sözleşme davalının fesih ihtarı ile sona erdiğinden tespit tarihi itibariyle sözleşme ayakta olmadığından akte aykırılık durumundan söz edilemeyeceği,fesih tarihinden önce de akte aykırı davrandığının kanıtlanamadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.Özel Dairece yukarıda açıklanan gerekçelerle hüküm bozulmuştur.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık bayilik anlaşmasının, davalı tarafından çekilen ihtarname (21.6.2005 Tarihli) ile mi,yoksa davacı tarafından çekilen sonraki tarihli ihtarname(28.6.2005) ile mi feshedildiği,buna göre davalı tarafça akte aykırı davranılıp davranılmadığı noktasında toplanmaktadır.

Dosya içerisindeki belgelerin incelenmesinde; davacı M…

……. şirketi ile davalı H…

….. Y…

…… arasında 6.4.2005 tarihinde, "A…

…….. Mahallesi,B…

……. Sokak,no 2/. S…

……. Konya" adresinde bayilik yapmak üzere sözleşme düzenlendiği,Sözleşmenin 27.maddesinde "…

…Bayiinin akte muhalefeti dolayısıyla aktin feshine sebebiyet vermesi halinde…

…bayii,M…

…… L…

…..'ye cezai şart olarak ödemeyi peşinen kabul etmiştir." hükmünün yer aldığı görülmektedir. Davacı yan,cezai şart isteminde bulunurken,sözleşmenin haksız feshedildiği iddiasına değil, sözleşmenin 4/b.maddesinde düzenlenen "…

…Bayi,L.. depozitolu tüp ve diğer emtianın M…

…… L…

…..'de bulunmadığı veya yeteri kadar verilmediği ve benzeri gerekçelerle de başka firmaların gazını,gaz tüpü ve emtiasını satamaz,sattıramaz,aracılığını yapamaz." hükmüne dayanarak sözleşmeye aykırılık iddiasına dayandırmıştır.

Burada akte aykırılık bulunup bulunmadığı sorununun irdelenebilmesi için öncelikle aktin davacı şirket tarafından mı,davalı bayi tarafından mı çekilen ihtarname ile sona erdiği hususunun açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.

İlk ihtar 21.6.2005 tarihinde davalı tarafından davacı şirkete çekilmiş olup,bu ihtarnamede "M…

…….…

Burada akte aykırılık bulunup bulunmadığı sorununun irdelenebilmesi için öncelikle aktin davacı şirket tarafından mı,davalı bayi tarafından mı çekilen ihtarname ile sona erdiği hususunun açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.

İlk ihtar 21.6.2005 tarihinde davalı tarafından davacı şirkete çekilmiş olup,bu ihtarnamede "M…

…….…

…A.Ş'ye olan borcumun toplanarak tarafıma bildirildiği takdirde borcumun tamamını ödeyerek,bundan böyle aktif ve pasif olarak hiçbir şekilde tüp bayiliği yapmayacağımdan, bayiliğimin feshedilerek adıma konulan ipoteğin kaldırılmasını, 10 gün içinde ipoteğin iade edilmesini, aksi takdirde kanuni işlem yapacağımı bildiririm." Şeklinde irade beyanında bulunmuştur.Her ne kadar ihtarnamenin davacı şirkete tebliğine ilişkin belge dosyada bulunmamakta ise de,davacı şirketin kabulünden en geç 27.6.2005 tarihinde davacı şirkete ihtarnamenin tebliğ edildiği anlaşılmaktadır.

Bilindiği üzere, ileriye dönük fesih, sözleşme ilişkisini geleceğe etkili olarak sona erdiren sebeplerden biridir.Yani fesih iradesi,sözleşme ilişkisini sona erdirmeye,ortadan kaldırmaya yönelik bozucu yenilik doğuran bir haktır.Hüküm ve sonuçlarını muhatabın hakimiyet alanına ulaştığı anda geleceğe etkili olarak meydana getirir.Tek taraflı,varması gerekli bir irade beyanı ile kullanılır.Şarta tabi tutulamaz ve geri alınamazlar. (F.Eren Borçlar Hukuku Genel Hükümler cilt 2,syf 1247)

21.6.2005 tarihli ihtarname incelendiğinde, borcu ödenmesi hususunun ayrı,fesih hususunun ayrı biçimde düzenlendiği anlaşılmaktadır.Davalı söz konusu ihtarda bildirildiği takdirde borcunu ödeyeceğini belirtmiş ve akabinde 28.6.2005 tarihli davacı şirket tarafından çekilen ihtarnamede, 28.6.2005 tarihi itibariyle borcunun 8.330 YTL olduğunun bildirilmesi üzerine davalı tarafından sunulan tahsilat makbuzlarına göre, 6.7.2005 tarihinde 8.000 YTL, 7.7.2005 tarihinde ise 330.00 YTL paranın davacı şirkete yatırıldığı anlaşılmıştır.

Yine,Hukuk Genel Kurulundaki görüşmeler sırasında da belirtildiği gibi,fesih iradesinin varlığı için,açıkça "Feshediyorum" gibi kelimelerin kullanılmasının gerekli olmadığı,ihtarnamede de belirtildiği üzere, verdiği şeyi geri istemesinin dahi fesih iradesi yerine geçeceği benimsenmiştir.Davalı da ihtarnamede sözleşme gereği taşınmazına teminat olarak konulan ipoteğin kaldırılmasını istemekle ve açıkça da "…

…Bundan böyle aktif ve pasif olarak hiçbir şekilde tüp bayiliği yapmayacağımdan bayiliğimin feshedilerek…

…" beyanında bulunmakla,yine aynı gün 21.6.2005 tarihinde Meram Vergi Dairesine başvurarak mükellefiyeti terk iradesini bildirdiğinden, taraflar arasındaki sözleşmenin ilk olarak davalı bayi H…

….. Y…

….. tarafından sona erdirildiği anlaşılmıştır.

…Bundan böyle aktif ve pasif olarak hiçbir şekilde tüp bayiliği yapmayacağımdan bayiliğimin feshedilerek…

…" beyanında bulunmakla,yine aynı gün 21.6.2005 tarihinde Meram Vergi Dairesine başvurarak mükellefiyeti terk iradesini bildirdiğinden, taraflar arasındaki sözleşmenin ilk olarak davalı bayi H…

….. Y…

….. tarafından sona erdirildiği anlaşılmıştır.

Öte yandan Yerel Mahkeme direnme kararında da değinildiği gibi,davacı şirket tarafından 24.6.2005 tarihinde yapılan tespitte,davalının bayi adresi olarak bildirdiği adreste başka firmalara ait tüpler bulunmadığı gibi,davalı da anılan adreste faaliyet göstermemektedir.Sözleşmedeki adres dışında başka bir yerde bulunan depoya davalının kardeşinin beyanı üzerine gidilerek,Kongaz şirketine ait tüplerin tespit edilmiş olması da davalının bu anlamda akte aykırı davrandığını kanıtlamaz.

Davacı şirket tarafından 28.6.2005 tarihinde gönderdiği ihtarname ile akte aykırılık tespit edilmiş olduğu gerekçesiyle aktin feshedildiğinin bildirilmesi,sözleşme zaten davalı tarafından sona erdirildiğinden ve sözleşme ayakta olmadığından hüküm ifade etmeyecektir. Davacı yan,aktin haksız feshine dayanarak değil,akte aykırılık nedeniyle sözleşmenin feshedildiği iddiasına dayanarak cezai şart isteminde bulunduğundan, davanın reddine ilişkin direnme kararı yerinde olup,Yerel Mahkeme direnme kararı onanmalıdır.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile hükmün ONANMASINA, gerekli temyiz ilam harcı peşin alınmış olduğundan, başkaca harç alınmasına mahal olmadığına, 10.2.2010 gününde ikinci görüşmede oyçokluğu ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/20957, Karar No: 2017/25345, Tarih: 21.11.2017

**22. Hukuk Dairesi         2015/20957 E.  ,  2017/25345 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ:İş Mahkemesi

DAVATÜRÜ : ALACAK

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi taraflar vekillerince istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili, müvekkilinin davalı işverenlik yanında 01.03.2005-28.12.2009 ve 25.08.2010-05.08.2012 tarihleri arasında asgari ücret + aylık ortalama 450,00 TL bahşişle çalıştığını, ilk dönem çalışmasının nargile dumanından etkilenme (sağlık sebepleri ile) sona erdiğini, ikinci dönem çalışmasının işveren tarafından sonlandırıldığını ileri sürerek, kıdem ve ihbar tazminatı ile yıllık izin, fazla çalışma, ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının hüküm altına alınmasını talep etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur.Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak, yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.Kararı, taraflar vekilleri temyiz etmiştir.

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının tüm, davacının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Davacının fazla çalışma ücreti alacağının hesaplanması noktasında taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.Somut uyuşmazlıkta, davacı işçiye, asgari ücretin yanı sıra, bahşiş ödemesi de yapıldığı sabittir. Ücretin garanti ücret üzerine, yapılan işe göre ilave ücret veya prim olarak belirlendiği hallerde, temel ücretin bu ödemelerin toplamı olarak değerlendirilmesi gereklidir. Bu halde, işçiye, yapılan bahşiş ödemesi de, temel ücretten sayılmalıdır. Anılan sebeple, davacı işçinin temel ücreti, asgari ücret ve bahşiş toplamıdır.Diğer taraftan, işçiye, garanti ücrete ilaveten, bahşiş, parça başına, satışa, sefer başına ya da kilometreye bağlı olarak prim ödemesi usulünun öngörüldüğü çalışma biçimlerinde, fazla çalışma ücretinin zamsız kısmının bahşiş içerisinde kaldığı kabul edilmelidir. Bu halde, fazla çalışma ücreti hesaplamasında, temel ücretin, garanti ücret kısmı ile bahşiş kısmı birbirinden ayrılmalı; bahşiş miktarı üzerinden ödenmesi gereken fazla çalışma ücretinin belirlenmesinde, sadece zam nispeti üzerinden (0,5 çarpanıyla) hesaplama yapılarak sonuca gidilmeli; garanti ücret üzerinden hesaplanacak fazla çalışma ücreti kısmında ise normal şekilde (1,5 çarpanıyla) hesaplama yapılmalıdır. Mahkemece açıklanan hususlar dikkate alınmaksızın yazılı gerekçe ile fazla mesai hesabının kabulü hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebeplerden BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgililere iadesine, 21.11.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.