muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2012/14925, Karar No: 2013/1655, Tarih: 24.01.2013

**2. Hukuk Dairesi         2012/14925 E.  ,  2013/1655 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Aile Mahkemesi

DAVA TÜRÜ :Boşanma-Velayet

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm, davalı-davacı kadın tarafından velayet yönünden temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuna uygun sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir yanlışlık görülmemesine göre, yerinde bulunmayan temyiz isteğinin reddiyle usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edene yükletilmesine, peşin alınan harcın mahsubuna ve 103.50 TL. temyiz başvuru harcı peşin alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına, işbu kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere oyçokluğuyla karar verildi. 24.01.2013 (Prş.)

KARŞI OY YAZISI

Temyize konu hüküm; hukuken evli, ancak fiilen ayrı yaşamayan eşlerin, velayete tabi ortak çocuğunun Türk Medeni Kanunun 197/son ve 336/2 maddeleri uyarınca bir koruma tedbiri olarak, velayetinin geçici olarak düzenlenmesine ilişkindir. Hükümle, çocuğun geçici velayeti davacı babaya verilmiştir. Anne temyizinde velayetin kendisine verilmesi gerektiğini ileri sürmektedir.

Velayete konu çocuk Ümmühan Sude 13.07.2007 doğumludur. Çocuk hüküm tarihinde baba yanındadır.

Taraflar arasında görülen ve retle sonuçlanan boşanma davası sırasında, mahkemece uzman incelemesi yaptırılmış; uzmanın 05.11.2010 tarihli raporunda velayetin anneye verilemesi yolunda görüş bildirilmiştir. Geçici velayet düzenlemesi davası 12.09.2011tarihinde açılmış; 02.04.2012 tarihli mahkeme hükmüyle velayet babaya bırakılmıştır.

Toplanan delillerden; boşanma davası aşamasından sonra hem baba, hem de ananın başka kişilerle birlikte yaşamaya başladığı ve bu ilişkilerinden çocukları olma durumu iddia edilmiştir. Uzman incelemesi tarihi ile hüküm tarihi arasında kısa sayılabilecek bir zaman geçmiştir. Kuşkusuz aradaki bu dönemde koşullar değişmiş olabilir. Velayet düzenlemesi yapılırken; ana/baba yararıyla çocuğun yararı çatıştığı takdirde çocuğun yararına üstünlük tanımak gerekir. Mahkeme uzman görüşünün aksine olarak, çocuğun velayetini babaya verirken; değişen koşulları ve çocuğun üstün yararını tartışmamıştır. Mahkemece, çocuğun yaşının özellikle anne ilgi, sevgi ve şefkatine daha çok ihtiyaç duymayı gerektiren bir çağda olduğu gözetilerek; ana/babanın yaşam koşul ve ortamı değerlendirilip, çocuğun sağlıklı gelişimi için hangi ebeveynin yanında bulunmasının üstün yararı olduğu tespit edilip, aradan geçen zaman da göz önüne alınarak yeniden uzman/veya uzmanlar incelemesi de yaptırılarak; gerçekleşecek sonucuna göre velayetin düzenlenmesi gerekir. Açıklanan yönde işlem yapılmak üzere, hükmün bozulması gerektiğini düşünüyor, değerli çoğunluğun onama kararına katılmıyorum.
Yargıtay — Esas No: 2014/21939, Karar No: 2015/7658, Tarih: 09.04.2015

**21. Hukuk Dairesi         2014/21939 E.  ,  2015/7658 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

K A R A R

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı HMK’nın 321.maddesinin 2.fıkrasına göre; kararın tefhimi için hükme ilişkin tüm hususların gerekçesi ile birlikte açıklanamadığı ve bu nedenle zorunlu olarak hüküm özetinin tefhim edildiği hallerde, gerekçeli kararın en geç bir ay içinde yazılarak tebliğe çıkartılması gerekir. Bu hüküm doğrultusunda, hükme ilişkin tüm hususların gerekçesi ile birlikte tefhim edilmediği hallerde gerekçeli kararın taraflara tebliği zorunludur (Anayasa Mahkemesi Başkanlığı’nın (İkinci Bölüm) 20.03.2014 gün ve 2012/1034 Başvuru sayılı kararı da aynı yöndedir).

Mahkemece, taraflara tefhim edilen kısa kararda (hüküm özeti) hükmün tüm unsurları yer almakla birlikte kararın gerekçesinin tefhim edilememesi halinde temyiz süresi gerekçeli kararın tebliğinden itibaren başlar. Ancak, hüküm tüm unsurları ve gerekçesi ile birlikte tefhim edilmiş ise artık hükmün HMK’nın 321/2 maddesine göre usulüne uygun ve eksiksiz bir biçimde tefhim edildiği kabul edilir ve temyiz süresi tefhim tarihinden itibaren başlar. 5521 sayılı Kanun‘un 8.maddesinde yer alan ve temyiz süresinin başlangıcına esas alınan tefhim kavramının "hükme ilişkin tüm hususların gerekçesi ile birlikte açıklandığı hal" olarak anlaşılması zorunludur.

Tarafların, gerekçeli karar tebliğ edilmeden önce, temyiz süre tutum dilekçesi veya gerekçeli temyiz dilekçesi sunmak suretiyle kararı temyiz ettikleri hallerde dahi, kararın gerekçesini dikkate alarak yeni temyiz gerekçelerine dayanmaları mümkün olduğundan, bu gibi hallerde bile gerekçeli kararın taraflara tebliği gerekir.

Davanın tümden kabulü yada reddi söz konusu olsa bile tarafların kararın gerekçesini temyiz etmekte hukuki yararları bulunabileceğinden, bu gibi durumlarda bile gerekçeli kararın yöntemince taraflara tebliği zorunludur.

Yukarıda yer alan açıklamalar doğrultusunda;

1- Gerekçeli kararın davacı vekili Av. ...'e yöntemince tebliğ edilerek temyiz süresi geçtikten sonra ve gerektiğinde Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 432 ve 433. maddelerindeki prosedür işletildikten ve

2- Temyiz eden davalı vekili tarafından sunulan temyiz dilekçelerinin, HUMK'nun 433. maddesi gereğince yukarıda adı belirtilen davacı vekiline yöntemince tebliğ edilerek, tebligat parçası eklendikten sonra gönderilmek üzere,

3- Davacının geçirmiş olduğu kazaya ilişkin olarak Kurumca yapılan iş kazası tahkikatı ve müfettiş raporlarının ve buna ilişkin belgelerin ayrıca maluliyet oranının ve bu

oranın kesinleşip kesinleşmediğinin tespiti ile ilgili tüm rapor ve Kurum kararlarının Sosyal Güvenlik Kurumu'ndan istenerek verilen cevabi yazı eklendikten sonra gönderilmek üzere dosyanın mahalline GERİ ÇEVRİLMESİNE, 09/04/2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/8597, Karar No: 2017/4406, Tarih: 09.11.2017

**6. Ceza Dairesi         2014/8597 E.  ,  2017/4406 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Yağma

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

Ancak;

1)Suç tarihinde 12-15 yaş grubunda bulunan sanık ... hakkında Denizli 4. Ağır Ceza Mahkemesinin 02.08.2012 tarihinde Denizli Emniyet Müdürlüğüne, işlediği fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını algılama ve davranışlarını buna göre yönlendirme yeteneğinin gelişip gelişmediği hususunda müzekkere yazılarak Pamukkale Üniversitesi Çocuk Psikiyatrisi bölümünden rapor talep edildiği, 07.11.2012 tarihinde sanık hakkında istenilen raporun gelmemesi üzerine mahkeme tarafından tekit müzekkeresi yazılarak, 16.11.2012 tarihinde Denizli Emniyet Müdürlüğünün üst yazısı ile 12.11.2012 tarihli raporun Denizli 4. Ağır Ceza Mahkemesine geldiği,

Alınan rapora göre 5237 sayılı TCK'nın 31/2. maddesi uyarınca sanık ...'ün tedavisine başlandığı, oybirliği ile alınan raporda sanığın ruhsal durum muayenesinde "dikkatin dağınık, zekanın mental retarde izlenimde olduğunun" tespit edildiği,

Raporun sonuç kısmının (1) nolu bendinde bireyde davranış bozukluğu tanısı saptanmış olup 12.09.2012 tarihli görüşmede buna yönelik tedaviye başlanmış, 02.11.2012 tarihinde kontrol randevusu verildiği ancak bu randevuya gelmediğine yer verildiği, bu haliyle tanı ve tedavinin eksik kaldığının belirtilmesine rağmen aynı raporun (2) nolu bendinde işlediği fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını algılayabilecek durumda olduğu ancak davranışlarını yönlendirme yeteneğinin yeterince gelişmediği, raporun açıklama kısmıyla netice kısmının çelişmesi nedeniyle oluşan tereddütün duraksamaya yer vermeyecek şekilde tespiti bakımından Adli Tıp Kurumu ilgili ihtisas kurulundan yeni bir rapor alınarak sonucuna göre sanığın hukuki durumunun takdir ve tayini gerekirken, anılan rapor ile yetinilerek yargılamaya devamla yazılı şekilde hüküm kurulması,

2)T.C. Anayasası'nın 90. maddesinin son fıkrası ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 6/3-c maddesi ışığında, 5271 sayılı CMK'nın 150, 234 ve 239. maddeleri ile 5320 sayılı Yasanın 13. maddesine dayanılarak hazırlanan, Ceza Muhakemesi Kanunu Gereğince Müdafi ve Vekillerin Görevlendirilmeleri ile Yapılacak Ödemelerin Usul ve Esaslarına İlişkin Yönetmeliğin 8. maddesi gereğince, sanık için baro tarafından görevlendirilen zorunlu savunmanın ücretinin sanıktan alınmasına hükmedilemeyeceği, bu ücretin Adalet Bakanlığı bütçesinde bu amaçla ayrılan ödenekten karşılanacağı gözetilmeden, yazılı şekilde zorunlu savunman ücretinin sanıktan alınmasına hükmedilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanık ... savunmanının ve Cumhuriyet Savcısının temyiz itirazları bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenlerle tebliğnameye uygun olarak BOZULMASINA, 09.11.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/19790, Karar No: 2010/3999, Tarih: 15.03.2010

**5. Hukuk Dairesi         2009/19790 E.  ,  2010/3999 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, irtifak hakkı karşılığının tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı idare vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, irtifak hakkı karşılığının tahsili istemine ilişkindir.

Davaya konu teşkil eden arazi niteliğindeki taşınmaza gelir metoduna göre, üzerinde bulunan yapıya resmi birim fiyatları esas alınıp, yıpranma payı düşülerek değer biçilmesinde ve irtifak hakkı karşılığının tahsiline karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Davalı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olmadığından usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, peşin alınan temyiz ve temyize başvurma harçlarının Hazineye irad kaydedilmesine, 15.03.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/11087, Karar No: 2015/8453, Tarih: 16.09.2015

**14. Ceza Dairesi         2013/11087 E.  ,  2015/8453 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Çocuk Mahkemesi

SUÇ : Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma

İlk derece mahkemesince verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Delillerle iddia ve savunma; duruşma göz önünde tutularak tahlil ve takdir edilmiş, sübutu kabul olunan fiilin unsurlarına uygun şekilde tavsif ve tatbikatı yapılmış bulunduğundan, suça sürüklenen çocuk müdafiin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, 16.09.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/7471, Karar No: 2011/6523, Tarih: 29.11.2011

**12. Ceza Dairesi         2011/7471 E.  ,  2011/6523 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : 2863 sayılı Kanuna Muhalefet Etme

Hüküm : 1) Sanıklar ..., ..., Zekeriyer Ak, ... haklarında: 2863 sayılı Kanunun 67, 765 sayılı TCK’nın 61, 59/2, 72, 40, 647 sayılı Kanunun 4, 6. maddeleri gereğince mahkumiyet,

Sanık ... hakkında: 2863 sayılı Kanunun 67, 765 sayılı TCK’nın 61, 59/2, 72, 40, 647 sayılı Kanunun 4. maddeleri gereğince mahkumiyet

2863 sayılı Kanuna muhalefet etme suçundan sanıkların mahkumiyetlerine ilişkin hüküm sanıklar müdafi ve Cumhuriyet savcısı tarafından temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Sanıklar müdafinin ve Cumhuriyet savcısının temyiz istemlerinin reddine ilişkin 27.02.2007 ve 19.04.2007 tarihli ek kararların temyiz edilmediği anlaşılmakla temyiz incelemesi yapılmasına yer olmadığına dosyanın mahalline iadesi için Yargıtay C. Başsavcılığına TEVDİİNE, 29.11.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/11762, Karar No: 2010/8447, Tarih: 10.06.2010

10. Hukuk Dairesi 2008/11762 E., 2010/8447 K.

**10. Hukuk Dairesi 2008/11762 E., 2010/8447 K.**

**- İHBAR VE KIDEM TAZMİNATI

- İŞ SÖZLEŞMESİ

- İŞÇİ SAYILMAYAN KİMSELER

- TİP SÖZLEŞME HÜKÜMLERİ**- 53 S. DEVLET İSTATİSTİK ENSTİTÜSÜNÜN GÖREV; YETKİ VE ... [ Madde 13 ]

- 506 S. SOSYAL SİGORTALAR KANUNU(MÜLGA) [ Madde 79 ]

- 506 S. SOSYAL SİGORTALAR KANUNU(MÜLGA) [ Madde 134 ]

- 657 S. DEVLET MEMURLARI KANUNU [ Madde 4 ]

**"İçtihat Metni"**

Dava, davacının 04.02.1978-31.12.2001 tarihleri arasında, geçici personel olarak, fakat yılın on iki ayı, sürekli olarak çalıştığının ve son ücretinin 210 TL olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davacının 657 sayılı Kanunun 4/c maddesi kapsamında çalıştığı, taraflararası ilişkinin statü hukukundan kaynaklandığı, iş sözleşmesinin bulunmadığı gerekçesiyle, davanın görev yönünden reddi ile idari yargının görevli olduğunun tespitine karar verilmiştir.

Hükmün, davacı ve davalılardan SGK avukatları tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi E…

… P…

… A…

… tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

657 sayılı Devlet Memurları Kanununun, istihdam şekillerine dair 4. maddesinin c bendinde geçici personel; bir yıldan az süreli veya mevsimlik hizmet olduğuna Devlet Personel Dairesinin ve Maliye Bakanlığının görüşlerine dayanılarak, Bakanlar Kurulunca karar verilen görevlerde ve belirtilen ücret ve adet sınırları içinde sözleşme ile çalıştırılan ve işçi sayılmayan kimseler olarak tanımlanmıştır.

Mülga, 53 sayılı Devlet İstatistik Enstitüsünün Görev, Yetki ve Kuruluşu Hakkında Kanunun 13. maddesinde, "Sayım ve anketlerle ilgili işlerde, bu kanun gereği görevlendirileceklere ödenecek ücretler, gündelikler veya soru kağıdı başına verilecek ödenekler, mesai saatleri içinde ve dışında çalıştırılacak memurlara verilecek zaruri gider karşılıkları ile, her çeşit ödenekler ve Harcırah Kanunu dışında kalanlara verilecek yolluklar, Bakanlar Kurulu kararı ile tespit olunur" düzenlemesi mevcut iken, buna dayalı olarak çıkarılmış Bakanlar Kurulu kararlarında genel olarak DİE'nün merkez ve bölge teşkilatında, çeşitli sayımlar, istatistikler,

envanter çalışmalarında kullanılan soru kağıtları veya formların doldurulması, kontrolü, değerlendirilmesi vb. işlerde geçici personel istihdamı ve ödenecek ücretlerin 657 sayılı DMK'nun 4/c maddesi ile 53 sayılı Kanunun 13. maddesine göre kararlaştırıldığı görülmektedir.

envanter çalışmalarında kullanılan soru kağıtları veya formların doldurulması, kontrolü, değerlendirilmesi vb. işlerde geçici personel istihdamı ve ödenecek ücretlerin 657 sayılı DMK'nun 4/c maddesi ile 53 sayılı Kanunun 13. maddesine göre kararlaştırıldığı görülmektedir.

Söz konusu çalışanlar, yasanın açık hükmü karşısında işçi sayılmamakta, ancak, sosyal güvenlikleri esasen Sosyal Sigortalar Kurumu tarafından sağlanmaktadır. (2005/8502 sayılı Özelleştirme Mağdurları İle İlgili 4/C Kararnamesinin 11.maddesine göre geçici personel, sosyal güvenlik mevzuatı yönünden 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu hükümlerine tabidir). Bunla birlikte bütçe uygulama talimatlarından da anlaşılacağı üzere; bu kimseler arasında Emekli Sandığına tabi olanlar da rastlanmaktadır (2004 Mali Yılı Bütçe Uygulama Talimatı, Sosyal Güvenlik Kurumlarına Devlet Primi Giderleri 02.4).

Geçici personelin SSK kapsamında görülüyor olmaları, çalışmalarını hizmet sözleşmesine dayalı olarak görüyor olmalarına bağlanabilir. Ancak onların bu durumu, yasanın açık hükmü karşısında yani "işçi sayılmayan kimselerdir" ibaresi karşısında İş Kanunu kapsamına alınmalarına engel oluşturmakta, çalışma ilişkisinden doğan hakları konusunda Borçlar Kanununun hizmet sözleşmesine ilişkin hükümlerinin uygulanmasına yol açmaktadır.

Bununla birlikte, geçici personeli, İş Kanunu kapsamı dışında tutan 657 sayılı Yasa, bu çalışanların sosyal güvenliği konusunda baştakine benzer ayrıksı bir hüküm getirmemiş ve bu şekilde çalışanların normal koşullar altında tabi olacakları sosyal güvenlik mevzuatını değiştirmemiştir. Söz konusu personel, SSK kapsamında sigortalı olarak görülmüştür. Üzerinde tereddüt yaşanmayan bu durumun, geçici personelin, hizmet sözleşmesine tabi olarak çalıştığının bir göstergesi olduğunu söyleyebilmek de mümkündür.

Somut olayda davacının, 1978-2001 yılları arasında DİE nezdinde geçici personel olarak, 657 sayılı kanunu 4/c maddesi kapsamında çalıştığı, ancak, 506 sayılı Kanun kapsamında Sosyal Sigortalar Kurumuna, 10793376 sicil ile çalışma sürelerinin bildirildiği, yapılan bildirimlerin sürekli değil, aralıklı olduğu anlaşılmaktadır .

Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacının talebinin temelde bir hizmet tespiti olduğu, bu hususun 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununda düzenlendiği, nitekim davada Sosyal Sigortalar Kurumunun da yasal hasım durumunda bulunduğu, hizmet süresi ile ilgili uyuşmazlıkların çözüm yerinin 506 sayılı Kanunun 134. maddesinin "Bu kanunun uygulanmasından doğan uzlaşmazlıklar, yetkili iş mahkemelerinde veya bu davalara bakmakla görevli mahkemelerde görülür." hükmü karşısında iş

mahkemeleri, yani adli yargı olduğu gözetilmeksizin, esasa girmek yerine, yazılı şekilde hüküm tesisi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma sebebidir.

O hâlde, davacı ve davalılardan SGK Başkanlığı vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

mahkemeleri, yani adli yargı olduğu gözetilmeksizin, esasa girmek yerine, yazılı şekilde hüküm tesisi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma sebebidir.

O hâlde, davacı ve davalılardan SGK Başkanlığı vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ:Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA,temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, Üye; A…

… C…

…'ın muhalefetine karşı; Başkan S…

… C…

…, Üyeler; N…

… S…

…, A…

… G…

… ve A…

… İ…

…'ın oylarıyla ve oyçokluğuyla 10/06/2010 gününde karar verildi.

Dosya kapsamından davacının, DİE'de, 657 Sayılı yasanın 4/C maddesi gereğince geçici personel statüsünde çalıştırıldığı anlaşılmaktadır. Davacı ise, çalıştığı sürelerin, hizmet akdi ile geçtiğini, sigortalı hesap fişinde yaklaşık 15 yıl olarak görülmekte ise de, gerçeği yansıtmamakta olduğunu, 1978-2001 yılları arasında yılın 12 ayı aralıksız çalıştığından, bu sürenin yaklaşık 21 yıl olması gerektiğini, eksik hizmet sürelerinin tespitine karar verilmesini talep etmektedir. Diğer bir anlatımla davacının isteminin davanın yasal dayanağının, 506 sayılı yasanın 79'uncu maddesi olduğu yolundadır.

Davalı idare, davacının, çalışmalarının TİP sözleşme hükümleri gereğince 657 S.K.4/C maddesinde yer alan sözleşmeli personel statüsünde geçtiğinden, sözleşmedeki süreler kadar, ihtiyaç duyulduğunda temin edilerek çalıştırıldığından, bildirilmeyen eksik süre bulunmadığını ileri sürmüştür.

Davacının statüsü, Bakanlar Kurulu kararına dayalı olarak, ilgili bakanlığın oluru üzerine gerçekleşen ve 657 Sayılı Kanunun 4/C maddesinde yazılı olan geçici personeldir.

Sosyal güvenlik hukuku bakımından, gelecekte yaşlılık ve malüllük aylığı ve yardım koşullarını hazırlamak için, ücreti üzerinden idarenin prime esas kazanca göre sigorta primlerinin yatırılmasının sağlanması amacı ile 506 sayılı yasa ile ilişkilendirilmiştir. (506 S.K'nun 60, 63, 72,73, 78'inci maddeleri)

Davacı bu çalışma şekli ile, 4857 sayılı iş kanunu hükümlerine tabi olmadığı gibi, hizmet akdiyle de çalıştırılmadığından, "işçi" sayılmamaktadır.

657 sayılı yasanın 4/C'li çalışma şekli irdelendiğinde, yasada anlatıldığı üzere; çalışma süresi 1 yıldan az veya mevsimlik, ihtiyaç duyulduğunda talep olunma şekildedir. İlgili kurum (idare) ile personel arasında, idari sözleşme yapılarak, çalışma şartları belirlenir. Bunlar genellikle "TİP" sözleşmelerdir. Bu sözleşme hükümlerinde, davalı idarenin üstünlüğü ve baskınlığı görülmektedir. Taraflar arasındaki hukuki ilişkinin temeli; sözleşme ilişkisine dayanır.

TİP Sözleşme hükümlerinin özelliği, çoğunlukla 657 sayılı yasanın 4/A'daki memurlar için geçerli olan hükümlerine benzemektedir. Bu haliyle de doğal olarak, iş kanunu hükümleri ile benzer yanı yoktur. Nedeni ise, personel, hizmet akdi ile çalıştırılmadığından, iş kanunu ve sosyal sigortalar kanunun diğer hükümlerine tâbi tutulamaz.

TİP Sözleşme hükümlerinin özelliği, çoğunlukla 657 sayılı yasanın 4/A'daki memurlar için geçerli olan hükümlerine benzemektedir. Bu haliyle de doğal olarak, iş kanunu hükümleri ile benzer yanı yoktur. Nedeni ise, personel, hizmet akdi ile çalıştırılmadığından, iş kanunu ve sosyal sigortalar kanunun diğer hükümlerine tâbi tutulamaz.

İş sözleşmesi (hizmet akdi) ile çalıştırılan işçiler için ayrıntılı hükümler, iş kanunda yer alır. 4857 sayılı iş yasası ile İLO sözleşme hükümleri, kendiliğinden devreye girmektedir.

Hizmet sözleşmelerinde, kuvvetli ve hakları korunan, kollanan taraf; zayıf durumdaki işçidir, gücünü yasadan alır. Bu haliyle de davadaki somut olayla benzerlik arzetmez.

Davacının işçi olarak, hizmet akdi ile çalıştırılmadığı belirgin olduğu gibi, kendisi ile yapılan sözleşme de süresiz hizmet sözleşmesi değildir. İdari "TİP" sözleşmedir. Sözleşmedeki geçerlilik tarihlerinden anlaşıldığı üzere, hizmet süreleri belli ve taraf iradelerinin birleşmesi ile aktedilmiş sözleşmelerdir. Zaten 657 S.K.4/C maddesinin ana kuralı da budur. Davalı işveren DİE, ihtiyaç duyduğu zamanlarda, belirli süre ve iş için personel istihdam etmek istemiştir. Sürenin sınırı ve geçiciliği tarafların bilgisi kabulündedir.

Eldeki davada, sözleşmede belirtilen tarihlere rağmen, daha uzun süreli (aralıksız) çalışıldığı iddia edilmektedir. Davacı ile idare arasında, ileri sürülenin aksine, hizmet akdinin unsurlarından olan, süresiz iş sözleşmesi yapıldığına dair dosyada yazılı delil yoktur.

Bu tip çalışma, 657 S.K.4/C'de mümkün değildir. Yasadaki ana kuralı (1 yıldan az çalışma kuralı) değiştiren özellikte, idareyi de taraf yaparak aksi sonuç ( 1 yıldan fazla kesintisiz çalışma) doğurucu nitelikteki iddiayı değerlendirecek, işbu davanın görülme yeri, adli yargı (iş mahkemesi) olamaz.

İdareye yeni külfet yükleyen, sistem değiştiren hizmet şekli (kesintisiz hizmet akdi ve sonucu ek ücret artışı gerektiren) iddia edildiğinde, idarenin uyguladığı TİP sözleşme hükümleri ve iç normlar devreye gireceğinden, yargı yerinin doğru seçilmesi gerekmektedir. Bu yargı yeri ise; İDARİ YARGI'dır.

Tarafları bağlayan TİP sözleşmeler incelendiğinde; çalışma süresi ve şartları, ücretin belirlenme kıstasları ve ödeme zamanı, izinler, raporlar..vs. hepsi ayrıntılı olarak belirlenmiştir.

Bu şartlara rağmen daha fazla süreli ve kesintisiz çalışıldığı iddiasının kabulü halinde, meydana gelecek mali ve idari sonuçlara katlanması gerekecek olan idarenin mali kaynaklarının kullanılması ile ilgili normları devreye girecektir. Bu unsurlar, devlet geleneğinde belirli disiplin içindedir. Bütçenin harcama ve uygulama kalemi, personel sayısı, ücretleri, ödenekleri hep birlikte değerlendirilir. Bu disiplini tartışacak kurum, yine idarenin kendisidir. İddiaları denetleyecek ve ilgili normları devreye sokacak olan yargı yeri de, idari yargı olmalıdır.