muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2011/1753, Karar No: 2011/6004, Tarih: 17.10.2011

**(Kapatılan)16. Hukuk Dairesi         2011/1753 E.  ,  2011/6004 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : . İCRA MAHKEMESİ

Ticareti usulüne aykırı terk etmek suçundan sanık ...'ün beraatine karar verilmiş, hüküm yasal süresi içerisinde şikayetçi vekili tarafından temyiz edildiğinden Yargıtay C. Başsavcılığının bozma istemli tebliğnamesiyle dosya Daireye gönderilmiş olmakla, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okunarak, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

İcra ve İflas Kanunu’nun 44. maddesinin 1. fıkrasında, “Ticareti terk eden bir tacir 15 gün içinde keyfiyeti kayıtlı bulunduğu ticaret siciline bildirmeye ve bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerini gösteren bir mal beyanında bulunmaya mecburdur. Keyfiyet ticaret sicil memurluğunca ticaret sicili ilanlarının yayınlandığı gazetede ve alacaklıların bulunduğu yerlerde de mutat ve münasip vasıtalarla ilan olunur. İlan masraflarını ödemeyen tacir beyanda bulunmamış sayılır.” Hükmü ile ticareti terk eden tacirin yapması gereken yükümlülüğü belirlenmiş, aynı Yasa’nın 337/a maddesinin birinci fıkrasında ise 44. maddedeki yükümlülüğe aykırı davranılması da, “Ticareti terk edenlerin cezası” başlığı altında, “44 üncü maddeye göre mal beyanında bulunmayan veya beyanında mevcudunu eksik gösteren veya aktifinde yer almış malı veya yerine kaim olan değerini haciz veya iflas sırasında göstermeyen veya beyanından sonra bu malları üzerinde tasarruf eden borçlu, bundan zarar gören alacaklının şikayeti üzerine, üç aydan bir yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Birinci fıkradaki fiillerin işlenmesinden alacaklının zarar görmediğini ispat eden borçluya ceza verilmez.” şeklinde düzenleme ile yaptırıma bağlanmıştır. Maddeden anlaşılacağı üzere ticareti terk suçunun oluşabilmesi için, ticareti terk eden tacirin onbeş gün içinde keyfiyeti kayıtlı bulunduğu ticaret sicil memurluğuna bildirmemesi ve bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerini gösteren bir mal beyanında bulunmaması gerekmektedir.

İcra ve İflas Kanunu’nun 44. maddesindeki mükellefiyet münhasıran tacirler için öngörülmüş olup, ticaret sicil memurluğuna kayıtlı gerçek kişilerin ve ticaret şirketlerinin tacir oldukları hususunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Uyuşmazlık, ticaret şirketlerinin ticareti terk edip edemeyeceklerine, eş anlatımla ticareti terk etmesi durumunda şirket yetkilisi/müdürünün İİK’nun 44. maddesindeki keyfiyeti kayıtlı olduğu ticaret sicili memurluğuna bildirme ve mal beyanında bulunma yükümlülüğü bulunup bulunmadığına yöneliktir.

6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 136. maddesinde ticaret şirketlerinin nev’ilerinin; kolektif, komandit, anonim, limited ve kooperatif şirketlerinden ibaret olduğu belirtilmiştir. Yukarıda sayılan ticaret şirketleri yönünden Türk Ticaret Kanunu’ndaki düzenleme incelendiğinde, bunlar için ‘ticareti terk’ değil, bunun yerine infisah ve tasfiyelerinin öngörüldüğü, diğer bir anlatımla Türk Ticaret Kanunu’nun 136. maddesinde sayılan şirketlerde ticareti terk değil, ortaklık ilişkisinin sona erdirildiği kabul edilmektedir.

Anılan şirketlerin her biri için infisah ve tasfiye yolu ayrı ayrı gösterilmiştir. ‘İnfisah’, ortaklıklar hukukunda iki manada kullanılmaktadır. Geniş manada; irade ve irade dışı fesih hallerini ve dar manada da; irade dışı yani kendiliğinden sona ermeyi ifade etmektedir. TTK'nun 439. maddesinde infisah eden şirketin tasfiyeye gireceği hükme bağlanmıştır. Tasfiye sürecinde ticaret şirketinin alacak ve borçları belirlenir, alacakları tahsil edilip, borçları ödendikten sonra varsa kalan mevcudu, esas mukavelede aksine bir hüküm olmadıkça, pay sahipleri arasında ödedikleri sermaye ve paylara bağlı olan imtiyaz hakları nispetinde dağıtılır, tasfiyenin sona ermesi üzerine şirkete ait ticaret unvanının sicilden terkini tasfiye memurları tarafından sicil memurluğundan talep olunur. İş bu talep üzerine terkin keyfiyeti tescil ve ilan olunmakla ticaret şirketinin tüzel kişiliği sona ermiş olur. Terkin işlemi için tasfiye bilançosu ile birlikte başvurulduğundan ve zaten tasfiye sonucu ticaret şirketinin herhangi bir mal varlığı da kalmadığından tasfiye memurunun ya da şirket yetkilisinin İİK’nun 44. maddesine göre mal beyanında da bulunması söz konusu olmayacaktır. Terkin işleminden sonra ticaret şirketinden alacağı bulunduğunu iddia eden bir alacaklı, bu alacağını ancak terkin edilen ticaret şirketini yasaya göre ihyasını sağlamak suretiyle tahsil edebilecektir.

Ticaret şirketlerinin vergi hukuku açısından mükellefiyetinin sona erdirilmesi de, Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre yapılması gereken işlemlere göre getirilen tasfiye ve iflasın sona erdiğinin tescil ve ilanına bağlıdır. Başka bir anlatımla, ticaret şirketinin işi bırakması ancak tüzel kişiliğinin ortadan kaldırılması ile mümkündür. Bu nedenle tüzel kişiliği sona erdirilmemiş bir ticaret şirketinin ticari işletmeyi kapattığından, dağıttığından (terk ettiğinden) söz edilemeyecektir. Nitekim Danıştay 4. Dairesinin 2004/602 -2021 sayılı kararında da tüzel kişiliği sona erdirilmemiş şirketin mükellefiyetinin sona erdirilemeyeceği belirtilmiştir.

Öte yandan, İcra ve İflas Kanunu’nun 44. maddesinin ikinci fıkrası, mal beyanının ticaret sicili gazetesinde ilan tarihinden itibaren bir sene içinde, ticareti terk eden tacir hakkında iflas yolu ile takip yapılabileceğini içermektedir. Buradaki tacirden maksat, gerçek kişi olan tacirlerdir. Yani, tüzel kişi tacirler (ticaret şirketleri) hakkında 44 üncü maddenin 2. fıkrasının uygulama kabiliyeti yoktur. Ticaret şirketleri, ticareti terk edince tasfiyeye gireceklerinden ve tasfiye sonunda şirketin ticaret sicilindeki kaydının silinmesinden sonra tüzel kişiliği son bulacağından, artık, ticaret şirketlerini sicilden silindikten sonra iflas yolu ile takip etmeye imkan yoktur…..Esasen, ticaret şirketleri bakımından buna lüzum da yoktur. Zira, tasfiyede şirketin bütün malları tasfiye edilmiştir. (Prof. Dr. ..., Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi Cilt XXVII, 1970, Sayı 1-2) Bu açıklama ile İİK’nun 44. maddesinin ikinci fıkrasındaki düzenlemenin, ticareti terk suçunun gerçek kişi tacirler için geçerli olduğunun, ticaret şirketleri yönünden geçerliliği bulunmadığının net olarak ifade edildiği anlaşılmaktadır.

Her ne kadar İİK'nun 44. maddesinin gerekçesinde, ticareti terk eden kötü niyetli borçluların işyerlerini terkederek ve ellerindeki mallarını başkalarına devrederek alacaklılarını zarara uğratmaları nedeniyle İİK'nun 337/a maddesindeki yaptırım düzenlendiği belirtilmekte ise de, ticaret şirketleri yönünden ticareti terk değil ortaklık ilişkisinin sona erdirilebileceğinden, buradaki borçlu ifadesiyle gerçek kişi tacirin kastedildiğinin kabulü zorunludur. Kaldı ki, Kanun’un 345. maddesi uyarınca sorumlu tutulması gereken ticaret şirketlerinin müdür/yetkilileri tarafından alacaklıları zarara uğratmaya yönelik eylemlerinin cezasız bırakılmadığı, nitekim Kanun’un 331, 333/a, 345/a maddelerinde gerekli yaptırımlar düzenlendiği gibi, unsurları bulunduğu takdirde 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda müeyyideye bağlanan hileli iflas veya dolandırıcılık suçlarından da cezalandırılabilmeleri mümkün olduğundan, diğer bir deyişle ticaret şirketlerinin müdür/yetkililerinin alacaklıyı zarara uğratan bu tür davranışlarının yaptırımsız kaldığından söz edilemeyecektir.

Bu açıklamalardan anlaşılacağı üzere, İİK’nun 337/a maddesinde yaptırıma bağlanan eylem, yalnızca ticareti terk keyfiyetinin ticaret sicili memurluğuna bildirilmemesi değil, bununla birlikte İİK’nun 44. maddesine uygun olarak bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerinin bulunduğu bir mal beyanında bulunulmamasıdır. Bu durumda, Türk Ticaret Kanunu’nun 136. maddesinde sayılan ticaret şirketlerinde ticaretin terki söz konusu olmayıp, ortaklık ilişkisinin sona erdirilmesi nedeniyle İcra ve İflas Kanunu’nun 44. maddesi ile getirilen mal beyanında bulunma yükümlülüğünün, gerçek kişi tacirlere yönelik olduğu, yukarıda sayılan ticaret şirketlerini kapsamadığı, eş anlatımla ticaret şirketlerinin müdür veya yetkililerinin İcra ve İflas Kanunu’nun 337/a maddesinde yaptırıma bağlanan ticareti terk suçunu işlemeleri yasal olarak mümkün olmadığı ve bu durumda atılı suç da oluşmayacağı sonucuna varıldığından tebliğnamedeki kararın bozulması istemine iştirak edilmemiştir.

Dosya içeriğine, toplanan delillere, kararda yazılı gerektirici nedenlere, yapılan yargılama ve uygulamada isabetsizlik bulunmadığına göre yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun bulunan hükmün İİK.’nun 366. maddesi uyarınca ONANMASINA, 17.10.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/33877, Karar No: 2013/38409, Tarih: 09.12.2013

**(Kapatılan)13. Ceza Dairesi         2013/33877 E.  ,  2013/38409 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Karşılıksız yararlanma

HÜKÜM : Beraat

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek, gereği düşünüldü:

1-Ceza Yargılama Yasasında mahkemeye gelmemiş sanık hakkında duruşma yapılamayacağına ilişkin temel kuralın istisnalarından biri olarak öngörülen 5271 sayılı CMK'nın 193/2. maddesinin "ilk bakışta eylemin suç oluşturmayacağı ve derhal beraat kararı verilebilecek" hâllerle sınırlı olarak uygulanabileceği, bu hâller dışında, mutlaka sanığın sorgusunun yapılmasının gerektiği gözetilmeyip, sanığın savunması yöntemince saptanmadan hüküm kurulması,

2-02.07.2012 tarihinde kabul edilerek, 28344 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan ve 05.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6352 sayılı Yargı Hizmetlerinin Etkinleştirilmesi Amacıyla Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması ve Basın Yoluyla İşlenen Suçlara İlişkin Dava Ve Cezaların Ertelenmesi Hakkında Kanunun Geçici 2. maddesinin l. fıkrası uyarınca aynı maddenin 2. fıkrası gereğince, normal tarifeye göre belirlenen cezasız ve vergisiz kaçak tüketim bedeli olan kurum zararını tazmin etmesi halinde sanık hakkında ceza verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiği gözetilerek, sanığın kurum zararını giderip gidermediği sorularak, giderilmediğinin tespiti halinde, “cezasız ve vergisiz kurum zararını giderdiği takdirde hakkında ceza verilmesine yer olmadığına karar verileceğine” dair bildirimde bulunularak ve 6 aylık süre de beklendikten sonra sonucuna göre hukuki durumunun belirlenmesi gerektiği gözetilmeden eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde beraatine karar verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, katılan vekilinin temyiz itirazları bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenle tebliğnameye aykırı olarak BOZULMASINA, 09.12.2013 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/8458, Karar No: 2014/2227, Tarih: 24.03.2014

**23. Hukuk Dairesi         2013/8458 E.  ,  2014/2227 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Bayındır İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 13/03/2013

NUMARASI : 2012/123-2013/30

Taraflar arasında görülen sıra cetveline şikayetin yapılan yargılaması sonucunda verilen hükmün onanmasına ilişkin Dairemizin 21.06.2013 gün ve 2013/4156 Esas, 2013/4295 Karar sayılı ilamının karar düzeltme yoluyla incelenmesi şikayetçi vekili tarafından istenilmekle, dosya incelendi, gereği görüşüldü.

KARAR

Şikayetçi vekili, borçluya ait taşınmazın satışı sonrasında Bayındır İcra Müdürlüğü'nün 2010/1078 sayılı dosyasında düzenlenen 19.11.2012 tarihli sıra cetvelin ilk iki sırasında müvekkilinin alacaklı olduğu dosyaların hacizleri bulunduğu halde müvekkilinin 3. sırada gösterildiğini ve ilk sıradaki alacaklı olarak pay ayrılan şikayet olunandan geriye para kalmadığını ileri sürerek, sıra cetvelinin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Şikayet olunanlar M.. A.. vekili ve İ.. N.., şikayetin haksız olduğunu savunarak, reddine karar verilmesini istemişlerdir.

Mahkemece, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre; şikayetçinin alacaklı olduğu dosyalardan konulan 15.10.2010 tarihli hacizlerin düştüğü, sıra cetvelinin geçerli olan hacizlerin sırasına göre düzenlendiği gerekçesiyle, şikayetin reddine dair verilen kararın şikayetçi vekilinin temyiz istemi üzerine Dairemizin 2013/4156 Esas, 2013/4295 Karar sayılı ve 21.06.2013 tarihli ilamıyla onanmasına karar verilmiştir.

Bu kez, şikayetçi vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

Dosyadaki yazılara, mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, HUMK'nun 440. maddesinde sayılan hallerden hiç birisine uymayan karar düzeltme isteminin reddi gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, şikayetçi vekilinin karar düzeltme isteminin REDDİNE, 1,95 TL harç ve takdiren 226,00 TL para cezasının karar düzeltme isteyenden alınarak Hazine'ye gelir kaydedilmesine, 24.03.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/6489, Karar No: 2011/7312, Tarih: 29.11.2011

**1. Ceza Dairesi         2011/6489 E.  ,  2011/7312 K.**

**"İçtihat Metni"**

TEBLİĞNAME : 1-B/2011/186042

Yaralama suçundan sanık ... hakkında verilen hüküm Dairemizce onanarak kesinleşmiş olup 01.06.2005 tarihinde 5237 sayılı Yasanın yürürlüğe girmesi nedeniyle yeniden duruşma açılarak TCK.nun 86/1, 86/3-e, 87/2-b, 29. Maddeleri gereğince hükümlülüğüne dair (BERGAMA) Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 03.11.2010 gün ve 85/90 sayılı kararın Yargıtay’ca incelenmesi hükümlü müdafii tarafından istenilmiş olduğundan dava dosyası C.Başsavcılığından tebliğname ile Dairemize gönderilmekle: incelendi ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hükümlü ... hakkında 765 sayılı TCK.nun 456/3, 457/1, 51/1, 59, 31, 33 maddeleri uyarınca kurulup, Yargıtay 1. Ceza Dairesince ONANMAK suretiyle kesinleşen hükümden sonra yürürlüğe giren 5237 Sayılı TCK.nun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun 9. maddesi uyarınca yeniden duruşma açılarak yapılan yargılama sonucu kurulan hükümde düzeltme nedeni dışında isabetsizlik görülmediğinden, hükümlü müdafiinin bir sebebe dayanmayan ve yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle;

5237 sayılı TCK'nun 53/1-c bendindeki kendi altsoyu dışındakiler üzerindeki velayet, vesayet ve kayyımlık yetkileri açısından kısıtlılık kararı verilmemesi yasaya aykırı ise de bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden;

CMUK.nun 322. maddesinin tanıdığı yetkiye dayanılarak, hükümde 5237 sayılı TCK.nun 53. maddesinin uygulandığı bendin, "sanığın, 5237 sayılı TCK'nun 53. maddesinin 1. fıkrasının a, b, c, d, e bentlerinde belirtilen haklardan, mahkum olduğu hapis cezasının infazı tamamlanıncaya kadar, 53/1-c bendindeki kendi altsoyu üzerindeki velayet, vesayet ve kayyımlık yetkileri açısından ise koşullu salıverilme tarihine kadar yoksun bırakılmasına" olarak değiştirilmesine; karar verilmek suretiyle DÜZELTİLEN hükmün tebliğnamedeki düşünce gibi (ONANMASINA), 29.11.2011 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/8464, Karar No: 2014/6174, Tarih: 15.05.2014

**16. Hukuk Dairesi         2014/8464 E.  ,  2014/6174 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : HASSA KADASTRO MAHKEMESİ

TARİHİ : 31/12/2010

NUMARASI : 1986/3-2010/6

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında S.. Köyü çalışma alanında bulunan 304 ve 391 parsel sayılı 20.000 ve 94.100 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar Asliye Hukuk Mahkemesinde davalı olmasına karşın, 304 parsel sayılı taşınmaz kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle eşit paylarla M.. K.. (Mehmet oğlu), F.. Y... (F.. K..), E.. S.. ve H.. A.. adlarına, 391 parsel sayılı taşınmaz ise 20 dönüm sınırlaması nedeniyle Hazine adına tespit edilmiştir. İtirazı Kadastro Komisyonunca reddedilen H.. A.., E.. S.., M.. K.., Tapulama Mahkemesinde açtıkları davada taşınmazların bütün olduğu, ortak miras bırakan Musa'dan taksimle kendilerine kaldığı, F.. K.. (Y..)'in mirasçı olmadığı, Hazinenin de taşınmazlarda hakkının bulunmadığı iddiasıyla dava açmışlardır. Tapulama Mahkemesinde görülen davaya F.. Y.., D.. Y.., S.. Y.., taşınmazların M.. e.. G. (G..)'nün eşi ve aynı zamanda babaları olan A.. A..oğlu M.. K..'a ait olduğunu, O.. K.. ise 391 parsel sayılı taşınmazın bir bölümünü kendisinin imar ihya ettiğini, zilyetlikle taşınmaz edinme koşullarının lehine gerçekleştiğini öne sürerek davaya katılmışlardır. A.. K.. Asliye Hukuk Mahkemesinde her iki taşınmaza F.. K.. (Y..)'i hasım göstererek muarazanın men'i davası ile M.. K.. (Mehmet oğlu), E.. S.., H.. A.. Asliye Hukuk Mahkemesinde F.. Y.. (K..)'i hasım göstererek açtıkları el atmanın önlenmesi davası görevsizlik kararı ile kadastro mahkemesine aktarılmıştır. Kadastro Mahkemesinde çekişmeli parsel tutanakları ile tüm dava dosyaları birleştirilerek yapılan yargılama sonunda A.. K.. ve diğer davaların ve müdahillerin davalarının reddine, çekişmeli 304 ve 391 parsel sayılı taşınmazların ölü olduğu belirtilmek suretiyle Mustafa ve S.. e.. 1844 doğumlu Musa adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı-davacı F.. K.. (Y..), müdahil davacı O.. K.. vekili ile davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, ölü Musa lehine zilyetlikle taşınmaz edinme koşullarının gerçekleştiği kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hüküm için yeterli bulunmamaktadır. Çekişmeli taşınmazların tarım arazisi vasfında olup Musa'ya ait olduğu ve Musa'nın tüm mirasçılarının katılımıyla terekesinin taksim edilmediği mahkemece yapılan keşif, uygulama ve toplanıp değerlendirilen delillerle belirlenmiştir. Ne var ki; ölü Musa'ya ait Hassa Sulh Hukuk Mahkemesinin 1976/114-1980/14 Esas ve Karar sayılı veraset ilamı ile, Hassa Asliye Hukuk Mahkemesinin 1962/161-150 Esas ve Karar sayılı veraset ilamı ve dosyadaki nüfus kayıtları birbiri ile çelişmektedir. Mahkemece çelişkiyi gidermek ve mirasçıların tespiti açısından veraset ilamının iptal ettirilmesi için hasımlı veraset davası açmak üzere taraflara süre verilmemiş, 3402 Sayılı Kadastro Kanunu'nun 14. maddesi hükmüne göre bir kimsenin aynı çalışma alanı içerisinde kuru toprakta tapu ve vergi kaydına dayanmaksızın iktisap edebileceği toplam miktar 100 dönümle sınırlandırıldığı halde kanuna aykırı şekilde ölü Musa adına 114100 metrekare yüzölçümündeki yer tescil edilmiştir. Öte yandan mahkemece müdahil davacı O.. K..'nun davası reddedilmiş ise de; ölü Musa mirasçısı H.. A.. mirasçılarının dava aşamasında bu kişi lehine vermiş olduğu feragat beyanları mahkemece değerlendirilmemiştir. Doğru sonuca ulaşılabilmesi için; hasımlı veraset davası açmak için bu ilama dayanan taraflara süre verilmeli, Musa'nın mirasçıları tereddütsüz belirlenmeli, kuru toprakta tapu ve vergi kaydına dayanmaksızın iktisap edebileceği toplam miktarın 100 dönüm olduğu dikkate alınmalı, H.. A..'ın mirasçılık durumuna göre mirasçıların feragat beyanları değerlendirilmeli, tüm deliller toplanıp, sonucuna göre karar verilmelidir. Mahkemece bu hususlar yerine getirilmeksizin eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması isabetsiz olup, davalı-davacı F.. K.. (Y..), müdahil davacı O.. K.. vekili ile davalı Hazine vekili temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan temyiz karar harcının talep halinde davacı-davalı F.. K.. ve müdahil davacı O.. K..'na iadesine, 15.05.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/8053, Karar No: 2015/3272, Tarih: 05.05.2015

**23. Hukuk Dairesi         2014/8053 E.  ,  2015/3272 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasında görülen itirazın iptali davası sonucunda verilen hükmün onanmasına ilişkin Dairemizin 26.03.2014 gün ve 112 Esas, 2290 Karar sayılı ilamının karar düzeltme yoluyla incelenmesi davalı vekilince istenilmekle, dosya incelendi, gereği görüşüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, müvekkili banka ile davalı şirket arasında imzalanan 02.03.2009 tarihli protokol uyarınca davalı şirket personelinden asgari 197 kişiye maaş ödemesinin müvekkili banka aracılığı ile yapılması hususunda tarafların anlaştıklarını, bu anlaşmanın karşılığında müvekkili banka tarafından davalı şirkete 66.000,00 TL bağışta bulunulduğunu, ancak davalının sözleşmeye aykırı olarak hiçbir zaman 197 adet personele maaş ödemesi yapmadığını, hatta son aylarda davalı şirketin hiç maaş ödemesi yapmadığını, bu nedenle davalıya 24.01.2012 tarihli ihtarname keşide edilip bağışlanan miktarın ve cezai şartın ödenmesinin istendiğini, davalının cevabi ihtarname keşide ettiğini, davalının bir başka banka ile anlaştığının haricen öğrenildiğini, müvekkilinin haklı nedenlerle 27.02.2012 tarihli ihtarname ile sözleşmeyi feshedip davalıdan cezai şart ve bağış tutarının iadesini talep ettiğini, daha sonra dava konusu takibe geçtiğini, ancak davalının haksız olarak takibe itiraz ettiğini ileri sürerek, itirazın iptali ile %40 icra inkâr tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, müvekkili ile davacı banka arasında imzalanan protokol uyarınca müvekkili şirketin 3 yıl boyunca personel maaş ödemelerini davacı banka aracılığı ile yapacağını, buna karşılık ta davacı bankanın müvekkiline 66.000,00 TL bağışta bulunacağının kararlaştırıldığını, ödemelerin davacı bankanın internet bankacılığı yolu ile gerçekleştirileceğini, ancak sözleşme tarihinden sonra davacı bankanın ....'yi devralmasından sonra müvekkili şirkete davacı tarafından verilen internet şifrelerinin kullanılamaz hale geldiğini, davacıya yapılan başvuruya rağmen yeni internet şifrelerinin gönderilmediğini, bu nedenle müvekkilinin kusuru olmadan protokol hükümleri uyarınca maaş ödemesinin yapılamadığını, davacının bu sürede müvekkiline ihtarnameler keşide edip 27.02.2012 tarihli ihtarname ile sözleşmeyi feshettiğini bildirip daha sonra takibe geçtiğini, takibin haksız olduğunu savunarak, davanın reddi ile %40 tazminata karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, taraflar arasındaki sözleşme uyarınca davalı şirket personelinin 3 yıl süre ile maaş ödemelerinin davacı banka aracılığı ile yapılacağının kararlaştırıldığı, sözleşmenin 9. maddesinde cezai şartın düzenlendiği, sözleşme uyarınca üç yıl boyunca toplam 7092 maaşın davacı banka üzerinden yapılması gerekirken, 559 maaş ödemesi yapıldığı, geri kalan 6533 maaş ödemesinin yapılmadığı, bu nedenle davacının 66.000,00 TL cezai şart ve taleple bağlı kalınarak 34.596,00 TL bağlanma bedeli ile 587,04 TL işlemiş faiz ve 83,49 TL protesto masrafı kadar alacaklı olduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile toplam 101.262,53 TL üzerinden takibe vaki itirazın iptali ile takibin devamına ve %40 icra inkâr tazminatının davalıdan tahsiline dair verilen karar, davalı vekilinin temyiz istemi üzerine Dairemizin 26.03.2014 tarih ve 112 E., 2290 K. sayılı ilamıyla onanmıştır.

Davalı vekili, karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

1-Dosyadaki yazılara, mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, davalı vekilinin HUMK'nın 440. maddesinde sayılan hallerden hiçbirisine uymayan ve cezai şart bedeli olan 66.000,00 TL dışında kalan miktarlara ilişkin olan ve aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer karar düzeltme itirazları yerinde görülmemiştir.

2-Davalı vekilinin cezai şarta ilişkin karar düzeltme itirazlarına gelince;

Taraflar arasındaki hizmet sözleşmesinin ''Cezai Şart ve Bütçe'' başlıklı 9. maddesinin 2. fıkrasında “Kuruluş bu protokol kapsamında yükümlülüklerini yerine getirmez, uygulamayı etkileyecek nitelikteki değişiklikler hakkında bilgi vermez ve/veya sözleşmeyi süresinden önce fesheder ise, Banka'ya 66.000,00 TL(altmışaltıbin) nakden ve defaten, ilk yazılı talepte cezai şart olarak ödemeyi kabul eder. Banka'nın talebi üzerine Kuruluş, her türlü itirazından feragat ederek Banka'nın bu talebini defaten ödemeyi kabul, beyan ve taahhüt etmiştir. Bu madde, ayrıca Banka'nın oluşabilecek zarar ve ziyanını talep hakkını etkiler nitelikte değildir.” hükmü kabul edilmiştir. Davacı banka, 27.02.2012 tarihli ihtarnamesinde davalının sözleşmeye aykırı davrandığını ileri sürerek, bağış tutarının iadesi ve cezai şart talebinde bulunmuş ve sözleşmeyi feshettiğini davalıya bildirmiştir.