muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/17139, Karar No: 2016/9066, Tarih: 17.11.2016

**5. Ceza Dairesi         2013/17139 E.  ,  2016/9066 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Rüşvet alma ve verme, resmi belgede sahtecilik

HÜKÜM : Sanıklar ..., ... ve ...'nın eylemlerinin icrai davranışla görevi kötüye kullanma olarak kabulüyle mahkumiyetlerine, sanık ... hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına, sanıklar ... ve ...'nın resmi belgede sahtecilik suçundan mahkumiyetlerine ve diğer sanıkların atılı suçlardan beraatlerine

Mahalli mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Sanıklar hakkında rüşvet alma ve verme suçundan kamu davasının açıldığı, 3628 sayılı Yasanın 17 ve 18. maddelerine göre Hazinenin bu suçun zarar göreni olduğu, bu sıfatının gereği olarak CMK'nın 234/1-b maddesi gereğince kovuşturma evresinde sahip olduğu davaya katılma ve öteki haklarını kullanabilmesi için ... Bakanlığı Baş Hukuk Müşavirliği ve ... Genel Müdürlüğünün duruşmadan haberdar edilmesi gerektiği, diğer yandan aynı Kanunun 260/1. maddesine göre de kamu davasından haberdar edilmemiş bulunup da katılan sıfatını alabilecek surette suçtan zarar görmüş bulunanların müdahil olmasalar dahi kanun yollarına başvurma haklarının bulunduğu gözetilerek; hükmün bildirilmesinin gerektiği ancak dosyada Hazinenin duruşmadan haberdar edildiğine ilişkin bilgi ve belgeye rastlanmadığının anlaşılması karşısında; davanın Hazineye haber verildiğini ve hükmün tebliğ edildiğini gösteren bilgi ve belgeler var ise dosya içine konulması, aksi halde anılan tebligat noksanlığının giderilerek alınacak tebligat parçaları ile verildiği takdirde temyiz ve cevap dilekçeleri

eklendikten ve bu hususta ek tebliğname düzenlendikten sonra iadesi için esası incelenmeyen dosyanın mahalline gönderilmek üzere Yargıtay C.Başsavcılığına TEVDİİNE, 17/11/2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2025/3375, Karar No: 2025/7042, Tarih: 28.04.2025

**10. Hukuk Dairesi         2025/3375 E.  ,  2025/7042 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2023/1636 E., 2024/2857 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 62. İş Mahkemesi

SAYISI : 2022/231 E., 2023/126 K.

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali ile tedavi süresince kullanılan ilaç bedelinin Kurum tarafından karşılanması istemli davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

2797 sayılı Yargıtay Kanunu’nun 40. ve Yargıtay İç Yönetmeliğinin 18. maddeleri uyarınca yapılan ön incelemede; uyuşmazlık konusu ilaçlara ilişkin SUT kapsamına alınmamasına ilişkin bilgi ve belge dava dosyası içerisinde ve UYAP ile oluşturulan elektronik ortamda bulunmadığı belirlenmiştir.

Bu kapsamda, yeniden geri çevirmeye mahal bırakmaksızın;

1-Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumundan davaya konusu kanser hastalığının tedavisinde kullanıldığı belirtilen pilimumab etken maddeli YERVOY ilaca ilişkin ilacın üretici firması/firmaları tarafından ruhsat başvurusunda bulunup bulunmadığı, ruhsat başvurusunda bulunmuş ise bu başvuruya ilişkin dayanak belgeler (faz çalışmaları, tıbbi araştırma ve görüşler ile vs. bilimsel veriler) ile Kurumunuzca ruhsat verilmesi veya verilmemesine ilişkin bilimsel görüş, itiraz ve çekincelere ilişkin bilgi belge vs. tüm kayıtların celp edilip dosyaya eklenmesine, ayrıca ruhsat verilmiş ise hangi tür kanser hastalığına, ne zaman ruhsat verildiği ve ruhsatın devam edip-etmediğinin sorulmasına, ayrıca endikasyon dışı ilacın kullanılmasının uygun görülmesine ilişkin tıbbi komisyon görüşlerinin celp edilip dosyaya eklenmesine,

2-Davalı SGK Başkanlığından dava konusu kanser hastalığının tedavisinde kullanıldığı belirtilen pilimumab etken maddeli YERVOY ilacın SUT kapsamına alınması veya alınmamasına ilişkin tüm dayanak belgelerin (bu konuda alınan bilimsel görüş, komisyonun SUT kapsamına alınması veya almamasına ilişkin gerekçe ve görüşlerini içeren itiraz vs çekincelerine ilişkin görüş, bilgi ve belgeler vs. tüm kayıtlar) celp edilip eklenmesine,

Bu itibarla sözü geçen eksiklikler giderildikten sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere dosyanın Daireye gönderilmesi gerekir.

KARAR

Açıklanan sebeple;

Belirtilen işlemlerinin yerine getirilmesi için dosyanın hükmü veren Bölge Adliye Mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE,

28.04.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/3240, Karar No: 2024/525, Tarih: 16.01.2024

**5. Hukuk Dairesi         2023/3240 E.  ,  2024/525 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2017/539 Esas, 2019/541 Karar

KARAR : Kabul

Taraflar arasında görülen 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın Hazine adına tescili davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece mahkeme kararının bozulmasına karar verilmişti.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar davacı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü

I. DAVA

Davacı idare vekili dava dilekçesinde; İstanbul ili, Maltepe ilçesi, Maltepe Mahallesi 1173 ada 27 parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın Hazine adına tescilini talep

etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı (müteveffa) ... cevap dilekçesinde özetle; tespite itiraz ettiklerini, tespitin kesinleşmediğini, taşınmazın bankaya ipotekli olduğunu ileri sürmüştür.

2. Davalılar ... vd. vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkillerinin gıyabında yapılan işlemleri, düzenlenen raporları kabul etmediklerini, taşınmazın son derece gelişmiş ve rağbet gören bir mevkide olduğunu, kamulaştırma dışında kalan kısmın kıymetinde kamulaştırma nedeniyle eksilme meydana geldiğini, bunun saptanacak bedel üzerine eklenmesi gerektiğini, kamulaştırılan alan içinde değişik cins ve boyutta bir çok ağaç ve çicek bulunduğunu, bahçe duvarının kamulaştırma nedeniyle yıkılması gerektiğini, bunların değerlerinin de kamulaştırma bedeline eklenmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 25.01.2011 tarihli ve 2008/22 Esas, 2011/38 Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.Mahkemenin 25.01.2011 tarihli ve 2008/22 Esas, 2011/38 Karar sayılı kararına karşı süresi içinde davcı idare ve davalılar Yener Parasan vd. vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; aynı kamulaştırma işlemi nedeniyle aynı mahalde yakın konumdaki taşınmaza 2008 yılı Ocak ayı itibarıyla 2700,00 TL metrekare birim fiyatın Dairemiz incelemesinden geçerek kesinleştiği,bu bedelin kuvvetli delil niteliğinde kabul edilerek ayrılma edenleri hususunda raporu hükme esas alınan bilirkişi kurulundan ek rapor alınması; davalılardan ... ölü olduğundan karar başlığında mirasçılarının adına yer verilmesi ve hükmedilen bedele faiz işletilmesi gerektiğinden kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; hükmedilen metrekare bedelinin fahiş olduğunu, davalılar yararına ayrı ayrı vekâlet ücreti takdirinin hatalı olduğunu ileri sürerek kararın bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme

Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespitine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin atfıyla 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun (1086 sayılı Kanun) 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten önceki 427 ilâ 439 uncu maddeleri.

2. 2942 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesi ile 11 inci maddesi.

3. Değerlendirme

1. Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un geçici 3 üncü maddesinin atfıyla 1086 sayılı Kanun'un 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten önceki 428 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozma ile kesinleşen ve karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı, zemin bedelinin bozma ilamına uygun olduğu anlaşılmakla; aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz dilekçesinde ileri sürülen itirazları kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

3.Vekille temsil edilen davalılar lehine tek vekâlet ücretine hükmedilmesi gerekirken ayrı ayrı vekâlet ücreti takdiri bozmayı gerektirir.

Ne var ki; bu yanılgının giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Davacı idare vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2. Davacı idare vekilinin temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile Mahkemenin hüküm fıkrasının 8 inci, 9 uncu ve 10 uncu bentlerinin hükümden çıkarılması ile, yerine"Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereği 2725,00 TL vekâlet ücretinin davacı idareden alınarak vekille temsil edilen davalılara verilmesine " cümlesinin yazılması suretiyle hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

16.01.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/5659, Karar No: 2011/3655, Tarih: 25.10.2011

**12. Ceza Dairesi         2011/5659 E.  ,  2011/3655 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Sulh Ceza Mahkemesi

Suç : Trafik güvenliğini tehlikeye sokma

Hüküm : 5271 sayılı CMK'nın 223/2-e maddesi uyarınca beraat.

Trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçundan sanığın beraatine ilişkin hüküm C. savcısı tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

5237 sayılı TCK’nın 179/3. maddesinde düzenlenen; alkol ve uyuşturucu madde etkisiyle veya başka bir nedenle “emniyetli bir şekilde” ... kullanamayacak kişinin, bu halde ... kullanması suçu kasıtla işlenebilecek bir suçtur. Alkol ve uyuşturucu maddenin sırf kullanılmış olması bu suçun oluşması için yeterli olmamakla birlikte Adli Tıp Kurumu 5. İhtisas Kurulu raporlarında istikrarlı bir şekilde vurgulandığı üzere; alkollü bir şekilde trafikte seyreden bir sürücünün alkol konsantrasyonu hangi seviyede olursa olsun bireysel farklılıklar göstermekle birlikte trafik güvenliği açısından değişen derecelerde risk oluşturabileceği, ancak bu durumun tehlike arz edecek düzeyde olup olmadığı, dolayısıyla sürücünün tesiri altında bulunduğu alkol seviyesinde ... kullanması halinde, güvenli sürüş yeteneğini kaybedip etmediği, bireyin o andaki sürüş ehliyetini belirleyebilecek dikkat, algı, denge, refleks, psikomotor ve nöromotor koordinasyon gibi nörolojik, nistagmus, akomadasyon, görme gibi oftalmolojik ve genel durumunun tespitine yönelik detaylı dahili muayenesine yönelik tıbbi verilerin değerlendirilmesi ile mümkün olabileceği, ancak böyle bir tespit yapılmamış olsa bile bireysel farklılıkları da elimine edebilecek şekilde 100 promilden yüksek olarak saptanan alkol düzeyinin, güvenli sürüş yeteneğini kaybettireceğinin, bilimsel olarak kabulü gerektiği anlaşılmakla;

İncelenen dosyada; sanığın yönetimindeki otomobille kendi şeridinde seyri sırasında, karşı yönden gelen otomobil sürücüsünün 10 m. mesafeden aniden sol tarafa dönüşe geçip, sanığın şeridini kapatması sonucu sanığın idaresindeki aracın sağ ön çamurluk kısmının, diğer aracın sağ arka tampon kısmına çarpması şeklinde gelişen kazada, trafik kaza tespit tutanağında sanığın kazanın oluşumunda kusurunun bulunmadığı belirtilmiş ise de, 5237 sayılı TCK' nın 179/3. maddesinde düzenlenen suçun soyut tehlike suçu olup, alınan alkolün etkisi ile güvenli şekilde ... kullanamayacak durumda olduğu halde trafikte ... kullanmanın bu suçun oluşumu için yeterli olduğu, aşırı alkolden dolayı konuşma ve hafif bilinç bozukluğu tespit edilen, alkol testlerinde parmak-burun testi başarızca geçen, ileri derecede alkollü olması nedeniyle emniyetli şekilde ... kullanamayacağı düzenlenen doktor raporunda da belirtilen sanığın, güvenli sürüş yeteneğini kaybettiği ve dolayısıyla atılı suçtan mahkumiyetine karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, yasal olmayan gerekçelerle yazılı şekilde beraatine karar verilmesi,

Kanuna aykırı, C. savcısının temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olup, hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi gereğince isteme aykırı olarak BOZULMASINA, 25.10.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/7884, Karar No: 2015/11847, Tarih: 17.12.2015

**14. Ceza Dairesi         2015/7884 E.  ,  2015/11847 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 14 - 2013/336832

MAHKEMESİ : Kapatılan Sivrihisar Sulh Ceza Mahkemesi

: (Sivrihisar Asliye Ceza Mahkemesi)

TARİHİ : 23.05.2013

NUMARASI : 2013/3 Esas, 2013/167 Karar

SUÇ : Cinsel taciz, kişilerin huzur ve sükununu bozma, hakaret

İlk derece mahkemesince verilen hükümler temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Sanığın hükümlerden sonra 03.02.2015 tarihinde öldüğünün Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) aracılığıyla temin edilen nüfus kaydından anlaşılması karşısında, mahkemece bu hususta mahallinde araştırma yapıldıktan sonra 5237 sayılı TCK'nın 64/1. ve 5271 sayılı CMK'nın 223/8. maddeleri uyarınca karar verilmesi lüzumu,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükümlerin 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi gereğince BOZULMASINA, 17.12.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2005/11236, Karar No: 2006/3067, Tarih: 17.03.2006

**(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2005/11236 E.  ,  2006/3067 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 26.08.2002 gününde verilen dilekçe ile geçit hakkı kurulması istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 18.10.2005 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı ... vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, Türk Medeni Kanunu’nun 747 (önceki Medeni Kanunu’nun 671.) maddesine dayanılarak açılmış geçit hakkı kurulması istemine ilişkindir. Ülkemizde arazi düzenlenmesinin sağlıklı bir yapıya kavuşmamış olması ve her taşınmazın yol ihtiyacına cevap verilmemesi geçit davalarının nedenidir. Geçit hakkı verilmesiyle genel yola bağlantısı olmayan veya yolu bulunsa bile bu yol ile ihtiyacı karşılanamayan taşınmazın genel yolla kesintisiz bağlantısı sağlanır. Uygulama ve doktrinde genellikle bunlardan ilkine mutlak geçit ihtiyaç veya geçit yoksunluğu, ikincisine de nisbi geçit ihtiyacı ya da geçit yetersizliği denilmektedir.

Geçit hakkı verilmesine ilişkin davalarda bu hak taşınmaz leh ve aleyhine kurulacağından leh ve aleyhine geçit istenen taşınmaz maliklerinin tamamının davada yer alması zorunludur. Ancak, yararına geçit istenen taşınmaz müşterek mülkiyete konu ise dava paydaşlardan biri veya birkaçı tarafından açılabilir.Geçit ihtiyacı olan kişi davasını öncelikle taşınmazların mülkiyet ve yol durumuna göre en uygun taşınmaz malikine karşı ve daha sonra bundan en az zarar görecek olana yöneltmelidir.

Mahkemece uygun geçit yeri saptanırken öncelikle taraf yararlarının gözetilmesi gerekir. Zira, geçit hakkı taşınmaz mülkiyetini sınırlayan bir irtifak hakkı olmakla birlikte, özünü komşuluk hukukundan alır. Bunun doğal sonucu olarak yol saptanırken komşuluk hukuku ilkeleri gözetilmelidir. Geçit gereksiniminin nedeni, taşınmazın niteliği ile bu gereksinimin nasıl ve hangi araçlarla karşılanacağı davacının subjektif arzularına göre değil objektif esaslara uygun belirlenmeli, taşınmaz mülkiyetinin sınırlandırılması konusunda genel bir ilke olan fedakarlığın denkleştirilmesi prensibi dikkatten kaçırılmamalıdır.

Uygun güzergah saptanırken, aleyhine geçit kurulan taşınmazın kullanım bütünlüğü bozulmamalıdır. Taşınmazın kullanım bütünlüğünün bozulmasının zorunlu olduğu hallerde bu husus gerekçelendirilerek geçit hakkı tesisi edilmelidir.

Yararına geçit kurulacak taşınmazın tapuda kayıtlı niteliği ve kullanım amacı nazara alınarak, özellikle tarım alanların nihayet bir tarım aracının geçeceği genişlikte (emsaline göre 2,5-3 m.) geçit hakkı tesisine karar vermek gerekir. Bu miktarı aşan bir yol verilecekse bunun gerekçesi kararda dayanakları ile birlikte gösterilmelidir.

Yararına geçit kurulacak taşınmazın tapuda kayıtlı niteliği ve kullanım amacı nazara alınarak, özellikle tarım alanların nihayet bir tarım aracının geçeceği genişlikte (emsaline göre 2,5-3 m.) geçit hakkı tesisine karar vermek gerekir. Bu miktarı aşan bir yol verilecekse bunun gerekçesi kararda dayanakları ile birlikte gösterilmelidir.

Saptanan geçit nedeniyle yükümlü taşınmaz malikine ödenmesi gereken bedel taşınmazın niteliğine uygun atanacak bilirkişiler aracılığı ile objektif kriterler esas alınarak belirlenmelidir. Saptanacak bedel hükümden önce depo ettirilmeli, şayet dava tarihi ile hüküm tarihi arasında taşınmazın değerinde önemli derecede değişim yaratabilecek uzunca bir süre geçmiş ve bu sürede de geçit için öngörülen bedel davanın daha başında belirlenmişse, bu bedelin ödenmesine karar verilmesi halinde, mülkiyet hakkı kısıtlanan taşınmaz malikinin mağduriyetine neden olunacağı durumlarda hakkın kötüye kullanılması sonucunu doğuracak davranışları önlemek için hüküm tarihine yakın yeni bir değer tesbiti yapılmalıdır.

Kurulan geçit hakkının Medeni Kanunun 748/3. maddesi uyarınca Tapu Siciline kaydı da gereklidir.

Geçit hakkı kurulmasına ilişkin davalarda davanın niteliği gereği yargılama giderleri davacı üzerinde bırakılmalıdır.

Bu ilkeler ışığında somut olaya bakıldığında;

Davacı, 163 parsel sayılı taşınmazı yararına davalılara ait 162 ve 129 parsel sayılı taşınmazların uygun yerinden geçit verilmesini istemiştir.

Mahkeme, davanın kabulüne, 129 parselde A harfi ile gösterilen yerden davacıya ait 163 parsel yararına geçit hakkı kurulmasına karar vermiş, hükmü davalı 129 parsel maliki temyize getirmiştir.

Medeni Kanunun 747.maddesine göre, genel yola çıkmak için "yeterli" yolu olmayan taşınmaz sahibi komşularından geçit hakkı isteyebilir.

Komşunun taşınmazından geçit isteyebilmek için, maddenin öngördüğü bu yeterli yol kavramını, " zaruret hali " olarak anlamak gereklidir. Çünkü bu istem, neticede karşı tarafın mülkiyet hakkını sınırlayıcı bir taleptir. O nedenledir ki, gerek öğreti de, gerekse uygulama da geçit zaruretinin iki şekilde ortaya çıkabileceği kabul edilmektedir. Buna ( geçit yoksunluğu ) veya ( mutlak geçit zurureti ) denilmektedir. İkinci durum ise ( geçit yetersizliği ) dir ki, bir başka anlatımla ( nisbi geçit zarureti ) şeklinde ifade edilmektedir.

Geçit hakkı isteminin ileri sürülmesi halinde, mahkemece öncelikle bu iki halden hangisinin sözkonusu olduğuna bakılmalıdır.

İstemin, mutlak geçit yoksunluğuna dayalı olması durumunda, hiç yolun bulunmaması sebebiyle, çekişmenin çözümü, sadece en uygun yolun neresi olacağının belirlenmesi noktasında düğümlenir.

Geçit hakkı isteminin ileri sürülmesi halinde, mahkemece öncelikle bu iki halden hangisinin sözkonusu olduğuna bakılmalıdır.

İstemin, mutlak geçit yoksunluğuna dayalı olması durumunda, hiç yolun bulunmaması sebebiyle, çekişmenin çözümü, sadece en uygun yolun neresi olacağının belirlenmesi noktasında düğümlenir.

Geçit yetersizliğine dayalı olarak istemde bulunulması halinde ise, konu daha karmaşık ve çok boyutludur. Çünkü, öncelikle geçit yetersizliği kavramının değerlendirilmesi zorunludur. Yani, mevcut yolun kafi olup olmadığının mahkemece takdiri gerekmektedir. Bu yetersizlik, çeşitli nedenlere dayandırılabileceğinden çözüm de ancak dayanılan bu neden veya nedenlerin kabul edilebilir olup olmadığının etraflıca tartışılıp irdelenmesinden sonra ortaya çıkabilir. Bu sebepledir ki, mahkemece önce bu yetersizliğin gerçekten sözkonusu olup olmadığı üzerinde durulmalı. Bu husus her yönüyle incelenip araştırılmalı, gerekli görülürse uzman bilirkişi veya bilirkişilerin düşüncelerinden de yararlanılmak suretiyle sonuca ulaşılmalıdır. Böylece, bir geçit zaruretinin mevcut olduğu kabul edilirse, ondan sonra en uygun yolun neresi olacağının araştırılmasına geçilmelidir.

Eldeki davada yapılan inceleme ve araştırma, açıklanan ilkeler doğrultusunda hüküm kurmaya yeterli ve elverişli değildir. Dosya da mevcut, tapu kayıtları, bilirkişi raporları ve krokilere göre, taraf taşınmazlarının daha önceleri ifraz işlemlerine tabi tutulduğu ve bunun neticesinde dava dışı 279 ve 280 parsellerin batı hududunu takiben 205 numaralı parselden terk edilen ana yola ulaşacak şekilde oluşan parsellerin leh ve aleyhine geçit hakkının kurulduğu ve bu hakkın tapu kayıtlarına da işlendiği görülmektedir. Öncelikle, kurulan bu geçit haklarının fen bilirkişi krokisinde keşfi izlemeye elverişli bir şekilde gösterilmesi gerekmektedir. Zira, tapu kayıtlarında yer alan müner hakları çok eski tarihli olduğundan sonradan oluşan parsellere ne şekilde uygulandığı gerek o tarihte çizilen ifraz beyannamesine ekli krokiden gerekse bu davada bilirkişilerin düzenlediği krokiden açıklıkla anlaşılamamaktadır. Tapu kaydından çok açık şekilde görülememekle birlikte, 27.05.2004 tarihli fen bilirkişi ...'ın düzenlediği rapor da davacının 163 parseli lehine, davalı 129 parsel de 2 metre eninde yaya geçit hakkının bulunduğu açıklaması yer aldığından, işte bu durumda yukarıda açıklandığı şekilde davacının gerçekten geçit yetersizliği içerisinde bulunup bulunmadığının araştırılması ve sonucuna göre bir karara varılması gerekecektir.

Öte yandan, davacı parseli yararına 129 parsel de bir geçit hakkı bulunduğu takdirde, bu geçit yerinin devamı olan ve ana yola bağlantısını gösteren bölümlerde krokide açıkça belirtilmelidir. Bu yöndeki inceleme de, geçit yerinin genel yola kadar kesintisiz olarak ulaşması gerektiği ilkesinin getirdiği bir sonuçtur. Aksi halde, geçit davasından beklenilen amaca ulaşılmış olmaz.