muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2020/232, Karar No: 2022/1032, Tarih: 28.06.2022

**Hukuk Genel Kurulu         2020/232 E.  ,  2022/1032 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

1. Taraflar arasındaki “tazminat” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, ... Asliye Hukuk Mahkemesince verilen davanın reddine ilişkin karar davacı vekilinin temyizi üzerine Yargıtay 3. Hukuk Dairesince yapılan inceleme sonunda bozulmuş, Mahkemece Özel Daire bozma kararına karşı direnilmiştir.

2. Direnme kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

3. Hukuk Genel Kurulunca dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

I. YARGILAMA SÜRECİ

Davacı İstemi:

4. Davacı vekili; ... Çarşı’da 24.12.2003 tarihinde meydana gelen yangın sonucunda, müvekkilinin kiracı olarak bulunduğu işyerlerindeki 400.000TL tutarındaki emtianın, 15.000TL tutarındaki demirbaşın ve 40.000TL tutarındaki tefrişat malzemesinin tamamının hasar gördüğünü, ayrıca ticarî faaliyetini bir süre yürütememesi ve müşteri portföyünü kaybetmesi nedeniyle 50.000TL zarara uğradığını, meydana gelen zararın 270.000TL’lik bölümünün sigorta şirketi tarafından karşılandığını, geriye kalan zarardan yangını bizzat başlatan 66-67 nolu dükkan kiracısı davalı ... ve işçisi olan davalı ... ile bina maliki olarak gerekli tedbirleri almayan davalı İl Özel İdaresinin sorumlu olduğunu ileri sürerek fazlaya ilişkin hakkı saklı kalmak üzere 3.000TL tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiş; 23.12.2008 tarihli ıslah dilekçesi ile talebini 100.000TL’ye yükseltmiş, 26.10.2014 tarihli celsede davalı ... hakkında açtıkları davayı atiye bıraktıklarını bildirmiştir.

Davalı Cevabı:

5. Davalı sıfatıyla yargılamada yer aldığı dönemde İl Özel İdaresi vekili ve sonrasında 06.12.2012 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 6360 sayılı On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi Ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması İle Bazı Kanun Ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un 1. maddesi gereği İl Özel İdaresinin tüzel kişiliğinin kaldırılması nedeniyle yargılamaya davalı sıfatıyla dâhil olan ... Büyükşehir Belediyesi vekili (ihbar olunan sıfatıyla verdiği) cevap dilekçelerinde; müvekkillerinin söz konusu olayda herhangi bir kusur yahut sorumluluğunun bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

6. Davalı ...; davaya konu yangının çıktığı işyerinde işçi olarak çalıştığını, olay günü elektriklerin kesik olduğunu görünce jeneratörü çalıştırmak isterken bir anda alevler içerisinde kaldığını, işyerinde yanıcı plastik malzemelerin bulunması sebebiyle yangını durduramadığını, tarafına kusur izafe edilemeyeceğini, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

7. Davalı ... davaya cevap vermemiştir.

İlk Derece Mahkemesi Kararı:

6. Davalı ...; davaya konu yangının çıktığı işyerinde işçi olarak çalıştığını, olay günü elektriklerin kesik olduğunu görünce jeneratörü çalıştırmak isterken bir anda alevler içerisinde kaldığını, işyerinde yanıcı plastik malzemelerin bulunması sebebiyle yangını durduramadığını, tarafına kusur izafe edilemeyeceğini, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

7. Davalı ... davaya cevap vermemiştir.

İlk Derece Mahkemesi Kararı:

8. ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 13.11.2014 tarihli, 2009/505 E., 2014/737 K. sayılı kararı ile; davacıya ait işyerinde yanan bazı malzeme, demirbaş ve emtia nedeniyle açılan hasar dosyası ve ekspertiz raporuna istinaden dava dışı ... Sigorta A.Ş. tarafından 132.273TL, ... Sigorta A.Ş. tarafından ise 115.869TL ödeme yapıldığı, her ne kadar davacı tarafça yangın sırasında 400.000TL ticarî emtia, 40.000TL tefrişat malzemesi ve 15.000TL demirbaş malzemenin yandığı, bunun dışında işyerini taşıması, müşteri portföyünü kaybetmesi nedeniyle 50.000TL zarara uğradığı iddia edilmiş ise de; davacı tarafa ait işyerinde meydana gelen ticarî emtia, tefrişat ve demirbaşlara ilişkin olarak, ... Sigorta A.Ş. ve ... Sigorta A.Ş. tarafından sigorta kapsamında hasar dosyası açıldığı, ekspertiz incelemesi yapıldığı, davacı tarafça ayrıca uğranıldığı belirtilen ticarî emtia, tefrişat ve demirbaş malzemelerinin muhasebe kayıtları ve diğer belgelerle ispatının gerektiği, ancak, dosyaya sunulan bilgi ve belgelerin yangın tarihi olan 24.12.2003 tarihi itibari ile stok durumunu tespite elverişli olmadığı, başka bir ifadeyle davacı tarafın sigorta kapsamında işyerinde fazladan bulunduğu belirtilen emtia, tefrişat ve demirbaş malzemelerine ilişkin iddialarını ispat edemediği, öte yandan davacı tarafça yeni bir işyeri kiralandığı, işyerinin taşınması ve ayrıca müşteri ve ciro kaybı nedeniyle zarara uğranıldığı belirtilmiş ise de, davacı tarafça verilen kurumlar vergisi beyannamesi içeriğine göre, yangından sonra bu yönde bir ciro kaybının bulunmadığının belirlendiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Özel Daire Bozma Kararı:

9. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

10. Yargıtay 3. Hukuk Dairesinin 26.06.2018 tarihli ve 2016/19641 E., 2018/7144 K. sayılı kararı ile; “…1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre; davacı tarafın, işyerini taşıması ve müşteri kaybına uğraması nedeniyle talep ettiği tazminat istemine yönelik sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2- Davacı tarafın diğer temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Dava, davalıların sebep olduğu ileri sürülen yangın nedeniyle uğranılan zararın (sigorta tarafından karşılanmayan bölümünün) tazmini istemine ilişkindir.

2- Davacı tarafın diğer temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Dava, davalıların sebep olduğu ileri sürülen yangın nedeniyle uğranılan zararın (sigorta tarafından karşılanmayan bölümünün) tazmini istemine ilişkindir.

Uyuşmazlığın meydana geldiği tarihte yürürlükte olan mülga 818 sayılı BK'nun 42. maddesinin 1. fıkrası uyarınca, zararın ve kapsamının davacı tarafından kanıtlanması gerekir. Ancak, aynı maddenin 2. fıkrası uyarınca, zararın gerçek miktarının kanıtlanamadığı veya kanıtlanmasının zor olduğu yahut davacıdan beklenemeyeceği durumlarda ise; işlerin olağan gidişi ve zarar görenin aldığı önlemler de göz önünde tutularak, zararın kapsamı hakim tarafından belirlenir. Burada, hakime verilen bir yetkinin ötesinde görevin söz konusu bulunduğu da göz ardı edilmemelidir.

Buna göre, mahkemece; yukarıda açıklanan kanun hükümleri çerçevesinde uyuşmazlık hakkında bir değerlendirme yapılması ve ulaşılacak sonuca göre uyuşmazlığın esası hakkında bir karar verilmesi gerekirken, eksik değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir...” gerekçesi ile karar bozulmuştur.

Direnme Kararı:

11. Mahkemenin 14.02.2019 tarihli ve 2018/611 E., 2019/67 K. sayılı kararı ile; önceki gerekçe tekrar edilmek ve somut olayda bozma kararında bahsi geçen BK’nın 42. maddesi hükmünün uygulanmasının mümkün olmadığı da belirtilmek suretiyle suretiyle direnme kararı verilmiştir.

Direnme Kararının Temyizi:

12. Direnme kararı süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

II. UYUŞMAZLIK

13. Direnme yoluyla Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık; davacının sigorta tarafından karşılanandan fazla zarara uğradığı iddiasını dosya kapsamı itibariyle ispat edip edemediği, ispat edemediği sonucuna varılacak olur ise mahkemece 818 sayılı Borçlar Kanunu’nun (BK) 42/2. maddesi çerçevesinde değerlendirme yapılmasının gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.

III. ÖN SORUN

14. Hukuk Genel Kurulunda yapılan görüşmelerde; işin esasının incelenmesine geçilmeden önce, mahkemenin direnme adı altında verdiği kararın eylemli uyma teşkil edip etmediği, buna göre direnme olarak verilen kararın yeni hüküm niteliğinde olup olmadığı hususu ön sorun olarak tartışılıp değerlendirilmiştir.

IV. GEREKÇE

15. Direnme kararının varlığından söz edilebilmesi için mahkeme bozmadan esinlenerek yeni herhangi bir delil toplamadan önceki deliller çerçevesinde karar vermeli; gerekçesini önceki kararına göre genişletebilirse de değiştirmemelidir.

16. İstikrar kazanmış Yargıtay içtihatlarına göre; mahkemece direnme kararı verilse dahi bozma kararında tartışılması gereken hususları tartışmak, bozma sonrası yapılan araştırma, inceleme veya toplanan yeni delillere dayanmak, önceki kararda yer almayan ve Özel Daire denetiminden geçmemiş olan yeni ve değişik gerekçe ile hüküm kurmak suretiyle verilen karar direnme kararı olmayıp, bozmaya eylemli uyma sonucunda verilen yeni hüküm olarak kabul edilir.

16. İstikrar kazanmış Yargıtay içtihatlarına göre; mahkemece direnme kararı verilse dahi bozma kararında tartışılması gereken hususları tartışmak, bozma sonrası yapılan araştırma, inceleme veya toplanan yeni delillere dayanmak, önceki kararda yer almayan ve Özel Daire denetiminden geçmemiş olan yeni ve değişik gerekçe ile hüküm kurmak suretiyle verilen karar direnme kararı olmayıp, bozmaya eylemli uyma sonucunda verilen yeni hüküm olarak kabul edilir.

17. Somut olayda dava dışı sigorta şirketlerince yapılan ödemeden daha fazla zarara uğranıldığı iddiasının dosyaya sunulan delillerle ispatlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine dair verilen karar Özel Dairece; BK’nın 42. maddesi hükmünün değerlendirmesi ve burada varılacak sonuca göre karar verilmesi gereğine değinilerek bozulmuştur.

18. Bozma kararına karşı Mahkeme bozma kararında bahsi geçen 42. madde düzenlemesinin somut olayda uygulanmasının hukuken olanaklı olmadığı gerekçesiyle direnme kararı vermiştir.

19. Bozma kararının mahiyeti ve direnme kararının gerekçesi dikkate alındığında; mahkemenin ilk kararında tartışmadığı bir hükmü, bozmada işaret edilmesi üzerine direnme adı altında verdiği kararda tartıştığı ve bu hükmün somut olaya uygulanmasının mümkün olmadığı sonucuna vararak davanın reddine karar verdiği açıktır. Bu hâlde karar bozma kararında işaret edilen şekilde değerlendirme içermekle eylemli uyma mahiyeti taşır ve yeni bir hüküm teşkil eder.

20. Hukuk Genel Kurulunda yapılan görüşmelerde, Özel Dairenin bozma kararında BK’nın 42. maddesi çerçevesinde değerlendirme yapılarak varılacak sonuca göre hüküm kurulması gerektiğine işaret edildiği, Mahkemenin ise bozma kararında bahsi geçen düzenlemenin hukuken somut olayda uygulanabilirliğinin bulunmadığı belirtilmek suretiyle bozmayı karşılar şekilde gerekçe oluşturulduğu, bu durumun bozma gereklerinin yerine getirilmesi anlamını taşımadığı ve bu nedenle eylemli uyma olarak nitelendirilemeyeceği, ön sorun bulunmadığından işin esasının incelenmesi gerektiği görüşü ileri sürülmüş ise de bu görüş açıklanan nedenlerle Kurul çoğunluğu tarafından benimsenmemiştir.

21. Hâl böyle olunca, yeni hükmün temyizen incelenmesi görevi Hukuk Genel Kuruluna değil, Özel Daireye ait olduğundan yeni hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesi için dosya Özel Daireye gönderilmelidir.

V. SONUÇ:

Açıklanan nedenlerle;

Davacı vekilinin yeni hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesi için dosyanın YARGITAY 3. HUKUK DAİRESİNE GÖNDERİLMESİNE,

Ancak karar düzeltme yolunun açık olması sebebiyle öncelikle mahkemesince Hukuk Genel Kurulu kararının taraflara tebliği ile karar düzeltme yoluna başvurulması hâlinde dosyanın Hukuk Genel Kuruluna, başvurulmaması hâlinde ise mahkemesince doğrudan YARGITAY 3. HUKUK DAİRESİNE GÖNDERİLMESİNE,

V. SONUÇ:

Açıklanan nedenlerle;

Davacı vekilinin yeni hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesi için dosyanın YARGITAY 3. HUKUK DAİRESİNE GÖNDERİLMESİNE,

Ancak karar düzeltme yolunun açık olması sebebiyle öncelikle mahkemesince Hukuk Genel Kurulu kararının taraflara tebliği ile karar düzeltme yoluna başvurulması hâlinde dosyanın Hukuk Genel Kuruluna, başvurulmaması hâlinde ise mahkemesince doğrudan YARGITAY 3. HUKUK DAİRESİNE GÖNDERİLMESİNE,

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun “Geçici Madde 3” hükmü atfıyla uygulanmakta olan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 440 maddesi gereğince kararın tebliğinden itibaren on beş gün içerisinden karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 28.06.2022 tarihinde oy çokluğu ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/3453, Karar No: 2022/14888, Tarih: 17.11.2022

**4. Hukuk Dairesi         2021/3453 E.  ,  2022/14888 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki tahkim davası hakkında İtiraz Hakem Heyetinin 27.01.2020-2020/İHK-1794 sayılı kararının davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacı vekili; davalı şirkete Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesi ile sigortalı bulunan aracın neden olduğu trafik kazası sonucunda davacının araçta bulunan kızının vefat ettiğini belirterek maddi tazminat talep etmiştir.

Davalı vekili; davanın reddini savunmuştur.

Uyuşmazlık Hakem Heyetince; davanın kabulüne, 44.172,07 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmiş; İtiraz Hakem Heyetince, davalı tarafın itirazının reddine karar verilmiş; İtiraz Hakem Heyeti kararı, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, kararın gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan kararın ONANMASINA ve aşağıda dökümü yazılı 2.413,39 TL kalan onama harcının temyiz eden davalıdan alınmasına 17.11.2022 gününde Üye ...'ın karşı oyu ve oy çokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY

Türk Medeni Kanunu’nun 185. maddesinde, “eşler ...çocukların bakımına eğitim ve gözetimine beraberce özen göstermekle yükümlüdürler.”; 327. maddesinde “çocuğun bakımı, eğitimi ve korunması için gerekli giderler ana ve baba tarafından karşılanır.”; 328. maddesinde ise, “ana ve babanın bakım borcu çocuğun ergin olmasına kadar devam eder. Çocuk ergin olduğu halde eğitimi devam ediyorsa ana ve baba durum ve koşullara göre kendilerinden beklenebilecek ölçüde olmak üzere eğitimi sona erinceye kadar çocuğa bakmakla yükümlüdürler.” şeklinde düzenlemeler mevcuttur.

Bu düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere Türk Medeni Kanunu çocuğun bakımı ve yetiştirilmesi hususunda ana ve babanın ortak sorumluluğu ilkesini benimsemiştir. Anılan sorumluluk için ana ve babanın gelir getirici bir işte çalışması veya sürekli gelir elde etmesi aranmamıştır. Çocuğun bakımı ve yetiştirilmesi için yapılacak katkı parasal olabileceği gibi hiç şüphesiz emek ve mesai harcanması suretiyle de olabilir. Katkının emek ve mesai harcanması şeklinde gerçekleştirilmesi emek ve mesainin parasal bir karşılığının bulunmadığı veya para ile değerlendirilemeyeceği anlamına gelmemektedir.

Her ne kadar Dairemiz çoğunluğunca ev hanımı olan ve gelir getirici bir işte çalışmadığından dolayı destek çocuğun yetiştirilme giderlerine parasal katkıda bulunamayacağı gerekçesiyle davacı ananın destek zararından yetiştirme gideri düşülemeyeceği benimsenmiş ise de yukarıda zikredilen yasa maddeleri kapsamında destek çocuğun yetiştirilmesinden ana ve baba birlikte sorumlu olduklarına göre her ikisinin de destek zararından eşit oranda indirim yapılması gerektiği açıktır.

Her ne kadar Dairemiz çoğunluğunca ev hanımı olan ve gelir getirici bir işte çalışmadığından dolayı destek çocuğun yetiştirilme giderlerine parasal katkıda bulunamayacağı gerekçesiyle davacı ananın destek zararından yetiştirme gideri düşülemeyeceği benimsenmiş ise de yukarıda zikredilen yasa maddeleri kapsamında destek çocuğun yetiştirilmesinden ana ve baba birlikte sorumlu olduklarına göre her ikisinin de destek zararından eşit oranda indirim yapılması gerektiği açıktır.

Hal böyle olunca, davalı vekilinin bu yöne ilişkin temyizinin kabulü ile İtiraz Hakem Heyeti kararının bu cihetten bozulması gerektiğini düşündüğümden sayın çoğunluğun aksi yönde tezahür eden görüşüne iştirak edemiyorum.
Yargıtay — Esas No: 2017/6055, Karar No: 2019/5752, Tarih: 27.06.2019

**11. Ceza Dairesi         2017/6055 E.  ,  2019/5752 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Resmi belgede sahtecilik

HÜKÜM : Mahkumiyet

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Resmi belgede sahtecilik

HÜKÜM : Mahkumiyet

1)... Tekstil isimli iş yerinin sahibi olan sanığın ... Ltd. Şti. ile aralarındaki ticari ilişki nedeniyle önceden doğan borcuna karşılık suça konu sahte çeki verip kullanmak suretiyle üzerine atılı resmi belgede sahtecilik suçunu işlediğinin iddia olunduğu olayda; sanığın savunmalarında söz konusu şirketle ortalama 400.000,00 TL civarında ticari ilişkisinin olduğunu, bugüne kadar 2 veya 3 tane müşteri çekinin iade olduğunu, bunların yerine de şahsi çekini keserek sorunu giderdiğini, suça konu çekin kendisine ait olmadığını, muhasebe kayıtlarını araştırdığında çeke ilişkin bir kayıt bulamadıklarını, bu dönemde de borcunu kapattığını, karşı tarafa borcunun kalmadığını, ...'nın ara ara ödemeleri götürdüğünü, ancak kendisinin imzası ve bilgisi olmadan çek götürmeyeceğini, gönderdiği çeklerin arkasında cirosunun olduğunu, o dönemde sanayide itibarının iyi olması nedeniyle çekte cirosu da bulunduğundan adını kullanarak çekin verilmiş olabileceğini belirterek suçlamayı kabul etmemesi; katılanın suça konu çekin sanık tarafından kendilerine bilgi verilerek elemanı tarafından iş yerlerine ait muhasebe bölümüne verildiğini beyan etmesi; tanık olarak dinlenen ... Ltd. Şti.'nde muhasebe elemanı olan ...'nın beyanında suça konu çeki şahsen tanıdığı ...'nın kendisine 22.11.2011 tarihinde elden teslim ettiğini belirtmesine karşılık, sanığın yanında bir dönem çalışan ...'nın soruşturma aşamasındaki ifadesinde sanığın kendisini bir iki defa ... Tekstil isimli şirkete çek vermesi için gönderdiğini, ancak suça konu çeki alıp verdiğini hatırlamadığını, kovuşturma aşamasında da şirkete bir kaç defa belge götürdüğünü ancak bu belgeler kapalı zarf içerisinde olduğu için ne olduğunu bilmediğini ifade etmesi; 27.06.2013 tarihli bilirkişi raporunda çekin ön yüzünde bulunan yazılar ve keşideci imzası, arka yüzünde 1. ve 2. ciranta konumunda bulunan yazı ve imzaların sanığın elinden çıktığını gösterir nitelikte yeterli kaligrafik ve karakteristik ilgi ve irtibata rastlanılamadığının belirtilmesi karşısında, maddi gerçeğin kuşkuya yer bırakmayacak şekilde tespiti bakımından; suça konu çekte birinci ciranta konumunda bulunan ... isimli şahsın gerçek bir şahıs olup olmadığının araştırılması ile tespiti halinde CMK'nin 48. maddesi uyarınca çekinme hakkı hatırlatılarak tanık sıfatıyla dinlenmesi ve gerekirse yazı ve imza örneklerinin alınarak suça konu çekteki yazı ve imzaların bu şahsa ait olup olmadığı konusunda bilirkişi incelemesi yaptırılması; katılanın şirketine ve sanığın şirketine ait ticari defter ve belgeleri getirtilip incelenerek suça konu çekin verildiği tarih itibarıyla sanığın ... Ltd. Şti.'ne bu çekin verilmesine esas teşkil edecek bir borcunun bulunup bulunmadığının ve çekin kayıt altına alınıp alınmadığının araştırılmasından sonra toplanan tüm delillerin sonucuna göre sanığın hukuki durumunun takdir ve tayini gerekirken eksik araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması,

2) Kabule göre de; uzun süreli hapis cezası ertelenen sanık hakkında, 5237 sayılı TCK’nin 53. maddesine ilişkin uygulamanın Anayasa Mahkemesinin 08.10.2015 tarihli 2014/140 Esas ve 2015/85 Karar sayılı iptal kararı ile birlikte yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanık müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Kanun’un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nin 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 27.06.2019 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/3227, Karar No: 2011/5961, Tarih: 17.10.2011

**(Kapatılan)16. Hukuk Dairesi         2010/3227 E.  ,  2011/5961 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İCRA MAHKEMESİ

Ticareti usulüne aykırı terk etmek suçundan sanık ...'in İİK'nun 337/a maddesi uyarınca üç ay hapis cezasıyla cezalandırılmasına karar verilmiş, hüküm yasal süresi içerisinde sanık müdafii tarafından temyiz edildiğinden, Yargıtay C.Başsavcılığının bozma istemli tebliğnamesiyle dosya Daireye gönderilmiş olmakla, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okunarak GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ :

İcra ve İflas Kanunu’nun 44. maddesinin 1. fıkrasında, “Ticareti terk eden bir tacir 15 gün içinde keyfiyeti kayıtlı bulunduğu ticaret siciline bildirmeye ve bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerini gösteren bir mal beyanında bulunmaya mecburdur. Keyfiyet ticaret sicil memurluğunca ticaret sicili ilanlarının yayınlandığı gazetede ve alacaklıların bulunduğu yerlerde de mutat ve münasip vasıtalarla ilan olunur. İlan masraflarını ödemeyen tacir beyanda bulunmamış sayılır.” Hükmü ile ticareti terk eden tacirin yapması gereken yükümlülüğü belirlenmiş, aynı Yasa’nın 337/a maddesinin birinci fıkrasında ise 44. maddedeki yükümlülüğe aykırı davranılması da, “Ticareti terk edenlerin cezası” başlığı altında, “44 üncü maddeye göre mal beyanında bulunmayan veya beyanında mevcudunu eksik gösteren veya aktifinde yer almış malı veya yerine kaim olan değerini haciz veya iflas sırasında göstermeyen veya beyanından sonra bu malları üzerinde tasarruf eden borçlu, bundan zarar gören alacaklının şikayeti üzerine, üç aydan bir yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Birinci fıkradaki fiillerin işlenmesinden alacaklının zarar görmediğini ispat eden borçluya ceza verilmez.” şeklinde düzenleme ile yaptırıma bağlanmıştır. Maddeden anlaşılacağı üzere ticareti terk suçunun oluşabilmesi için, ticareti terk eden tacirin onbeş gün içinde keyfiyeti kayıtlı bulunduğu ticaret sicil memurluğuna bildirmemesi ve bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerini gösteren bir mal beyanında bulunmaması gerekmektedir.

İcra ve İflas Kanunu’nun 44. maddesindeki mükellefiyet münhasıran tacirler için öngörülmüş olup, ticaret sicil memurluğuna kayıtlı gerçek kişilerin ve ticaret şirketlerinin tacir oldukları hususunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Uyuşmazlık, ticaret şirketlerinin ticareti terk edip edemeyeceklerine, eş anlatımla ticareti terk etmesi durumunda şirket yetkilisi/müdürünün İİK’nun 44. maddesindeki keyfiyeti kayıtlı olduğu ticaret sicili memurluğuna bildirme ve mal beyanında bulunma yükümlülüğü bulunup bulunmadığına yöneliktir.