muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/5180, Karar No: 2023/5399, Tarih: 18.09.2023

**1. Ceza Dairesi         2023/5180 E.  ,  2023/5399 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2018/669 E., 2021/331 K.

SUÇ : Kasten yaralama

KARAR : Akıl hastalığı nedeniyle sanığa ceza verilmesine yer olmadığına, koruma ve tedavi altına alınmasına dair

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : İlgili kararın kanun yararına bozulması

... 5. Asliye Ceza Mahkemesinin, 30.03.2021 tarihli ve 2018/669 Esas, 2021/331 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 32 nci maddesinin birinci fıkrası, 57 nci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca ceza verilmesine yer olmadığına, akıl hastalarına özgü güvenlik tedbiri uygulanmasına, yüksek güvenlikli sağlık kurumunda koruma ve tedavi altına alınmasına ilişkin kararın, istinaf edilmeksizin 12.06.2021 tarihinde usûlüne uygun şekilde kesinleştiği anlaşılmıştır.

Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (5271 sayılı Kanun) 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 07.05.2023 tarihli ve 2022/19500 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 15.06.2023 tarihli ve KYB-2023/55771 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İSTEM

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 15.06.2023 tarihli ve KYB-2023/55771 sayılı kanun yararına bozma isteminin;

“Dosya kapsamına göre, ... 5. Asliye Ceza Mahkemesince sanığın akıl hastası olduğunun kabul edilmiş olması karşısında, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 150. maddesinin 2. fıkrasındaki 'Müdafii bulunmayan şüpheli veya sanık; çocuk, kendisini savunamayacak derecede malul veya sağır ve dilsiz ise istemi aranmaksızın bir müdafi görevlendirilir.' şeklindeki düzenleme karşısında, 5237 sayılı Kanun’un 32/1. maddesi kapsamında akıl hastalığı bulunan sanığa zorunlu müdafii tayininin gerektiği gözetilmeden, savunma hakkının kısıtlanması suretiyle yargılamaya devamla yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmemiştir.”

Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE

1. 5271 sayılı Kanun’un, “Müdafiin görevlendirilmesi” başlıklı 150 nci maddesinin, inceleme konusu ile ilgili olan ikinci fıkrası;

“(2) Müdafii bulunmayan şüpheli veya sanık; çocuk, kendisini savunamayacak derecede malul veya sağır ve dilsiz ise, istemi aranmaksızın bir müdafi görevlendirilir.”

Şeklinde düzenlenmiştir.

5271 sayılı Kanun’un 150 nci maddesinin ikinci fıkrası, sanığın kendisini savunamayacak derecede malul olduğu durumlarda, açık bir istem bulunmasa, hatta ilgilisi açıkça müdafi istemediğini beyan etse dahi müdafi görevlendirme zorunluluğu getirmektedir.

“(2) Müdafii bulunmayan şüpheli veya sanık; çocuk, kendisini savunamayacak derecede malul veya sağır ve dilsiz ise, istemi aranmaksızın bir müdafi görevlendirilir.”

Şeklinde düzenlenmiştir.

5271 sayılı Kanun’un 150 nci maddesinin ikinci fıkrası, sanığın kendisini savunamayacak derecede malul olduğu durumlarda, açık bir istem bulunmasa, hatta ilgilisi açıkça müdafi istemediğini beyan etse dahi müdafi görevlendirme zorunluluğu getirmektedir.

Kanun, akıl hastalığı olarak adlandırılan birtakım psişik bozukluklar nedeniyle, insanların davranışlarının hukuki anlamlarını, sonuçlarını algılama ve davranışlarını yönlendirme yeteneklerinden yoksun olmaları durumunda ilgili soruşturma ya da kovuşturmalarda bir müdafiin hukukî yardımından faydalandırılmayı adaletin selâmeti açısından zorunlu görmüş ve bunu sanık veya şüphelinin isteğine bağlı tutmadığı gibi bu hususta hiç bir istisnaya da yer vermemiştir.

2. Bu kapsamda inceleme konusu dava dosyası değerlendirildiğinde; Mahkemece sanığın akıl hastası olduğunun kabul edildiği ancak dosya içerisinde bu hususta adlî muayene raporunun bulunmadığı dikkate alındığında sanığın sağlık durumu nedeniyle kendisini savunamayacak derecede malul olup olmadığının belirlenmesine yönelik suç tarihi itibarıyla ve halen 5237 sayılı Kanun'un 32 nci maddesi kapsamında akıl hastalığı bulunup bulunmadığı ve akıl hastalığı nedeniyle işlediği fiilin hukukî anlam ve sonuçlarını algılama veya bu fiille ilgili davranışlarını yönlendirme yeteneğini haiz olup olmadığının, Adlî Tıp Kurumu ilgili İhtisas Dairesinden veya tam teşekküllü Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Hastanesinden ya da Tıp Fakültelerinin Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Başkanlıklarından alınacak sağlık kurulu raporu ile tespit edilmesini müteakip sanığın sağlık durumuna göre, talebi olmasa dahi zorunlu müdafi atanması gerektiği dikkate alınmadan karar verilmesi, Kanun’a aykırı olup kanun yararına bozma talebi yerinde görülmüştür.

III. KARAR

1. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE,

2. ... 5. Asliye Ceza Mahkemesinin, 30.03.2021 tarihli ve 2018/669 Esas, 2021/331 Karar sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin üçüncü fıkrası gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,

5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (b) bendi uyarınca gerekli işlemin yapılması için dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

18.09.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/1603, Karar No: 2018/5541, Tarih: 10.05.2018

**13. Hukuk Dairesi         2018/1603 E.  ,  2018/5541 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, Üniversiteye bağlı hastanede 2000-2008 yılları arasında davalı ... personelinin ve/veya bu kişilerin bakmakla yükümlü bulundukları kişilerin muayene, tetkik ve tedavi giderlerine ilişkin düzenlenen fatura bedelleri olan 10.447,34 TL’nın ödenmemesi üzerine ... 2. İcra Müdürlüğünün 2010/6743 E.sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalı tarafından borcun 8.974,47 TL kısmının kabul edildiğini, bakiye kalan kısma ise itraz edildiğini ileri sürerek itirazın iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, Ticaret Mahkemesi’ne görevsizlik kararı verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, tedavi giderleri karşılığı düzenlenen fatura bedellerinin tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. Somut olayda, davacı ve davalı tacir olmadığı gibi eldeki davada Ticaret Kanununda düzenlenen mutlak ticari davalardan değildir. Hal böyle olunca davaya bakmaya Ticaret Mahkemesi değil Asliye Hukuk mahkemesi görevlidir. Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında resen gözetilir. Görevle ilgili hususlarda kazanılmış hak söz konusu olmaz. Bu durumda mahkemece, Asliye Hukuk Mahkemesi’ne görevsizlik kararı verilmesi gerekirken yazılı şekilde Ticaret Mahkemesi’ne görevsizlik kararı verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz olunan hükmün BOZULMASINA, HUMK’nun 440/III-1 maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 10/05/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/8318, Karar No: 2015/10664, Tarih: 15.10.2015

**17. Hukuk Dairesi         2015/8318 E.  ,  2015/10664 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Gaziantep 5. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 18/12/2014

NUMARASI : 2014/1062-2014/1179

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı Belediye Başkanlığı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü

-K A R A R-

Davacı vekili, davalı Belediyenin yol yapım işinin diğer davalıya ihale ettiği inşaatın devamı sırasında gerekli dikkat ve özeni göstermemesi ve uyarı levhalarını koymaması nedeniyle meydana gelen kazada müvekkilinin yaralandığını belirterek 1.000 TL geçici iş göremezlik, 9.000 TL maluliyet ve 110.000 TL manevi tazminatın kaza tarihinden yasal faizi ile davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Belediye vekili, davanın reddini savunmuştur.

Diğer davalı vekili, kazanın oluşunda kusuru bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, uyulan bozma ilamı sonucu yapılan yargılamada iddia, savunma, toplanan delillere ve benimsenen bilirkişi raporuna dayanılarak; davalı Belediye vekilinin husumet itirazının reddine, 750,00 TL geçici işgöremezlik tazminatı ile 5.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiş; hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-6100 sayılı HMK geçici 3/2 maddesi delaletiyle 1086 sayılı HUMK 427. maddesinde öngörülen kesinlik sınırı 1.1.2014 tarihinden itibaren 1.890,00 TL’ye çıkarılmıştır. Temyize konu maddi tazminat yönünden karar anılan yasanın yürürlüğünden sonra verildiğinden kesin niteliktedir. Kesin olan kararların temyiz istemleri hakkında mahkemece bir karar verilebileceği gibi, 1.6.1990 gün 3/4 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca Yargıtay’ca da temyiz isteminin reddine karar verilebilir.

2-Manevi tazminat yönünden ise;

Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı doğrultusunda inceleme yapılıp TBK 56. maddesi gereğince hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, bozmanın kapsamı dışında kesinleşmiş olan yönlere ilişkin temyiz itirazları incelenemeyeceğine göre, davalı Belediye Başkanlığı vekilinin temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir.

SONUÇ: Yukarıda 1 nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı Belediye Başkanlığının maddi tazminata yönelik temyiz itirazlarının miktar itibari ile kesin olması nedeni ile reddine, 2 nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı Belediye Başkanlığı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile verilen hükmün ONANMASINA ve aşağıda dökümü yazılı 302,78 TL kalan onama harcının temyiz eden davalı Gaziantep Büyükşehir Belediye Başkanlığı'ndan alınmasına 15/10/2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/19170, Karar No: 2007/7951, Tarih: 14.05.2007

**2. Hukuk Dairesi         2006/19170 E.  ,  2007/7951 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Aile Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Boşanma

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen ve yukarıda tarih numarası gösterilen hüküm kusur, velayet ve manevi tazminat yönünden temyiz edilmekle evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle kanuna uygun sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir yanlışlık görülmemesine göre yerinde bulunmayan bütün temyiz isteğinin reddiyle usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edene yükletilmesine,peşin alınan harcın mahsubuna, iş bu kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere oyçokluğuyla karar verildi. 14.05.2007

-KARŞI OY YAZISI-

Değerli çoğunluğun kısa karar ile gerekçeli karar “çelişkisine rağmen” işin esasının “diğer yönlerden” incelenebileceğine yönelik düşüncesine katılmıyorum.

Dairemin “formüle edilmiş” ilke kararına göre:

“...Hukuk Usulü Muhakemeleri Yasasının 38l/2 maddesi uyarınca kararın tefhimi en az 388.maddede belirtilen hüküm sonucunun duruşma tutanağına geçirilerek okunması suretiyle olur. Bu durumda gerekçeli kararın, tefhim edilen karar yanlış da olsa, buna uygun düzenlenmesi gerekmektedir. Yanlışlık ancak temyiz yoluna başvurulması ve kararın bozulması halinde düzeltilebilir. Tefhim edilen kararla gerekçeli kararda aykırılık diğer yönler incelenmeden tek başına bozma sebebi olur. O halde mahkemece yapılacak iş, l0.4.l992 tarihli 7/4 sayılı içtihadı birleştirme kararı gözetilerek yeniden karar oluşturmaktan ibarettir.”

Dikkat edilecek olursa Dairemin “formüle edilmiş” ilke kararına göre tefhim edilen kararla gerekçeli kararda aykırılık “diğer yönler incelenmeden” ve “tek başına” bozma sebebi olur.

Kaldı ki kısa kararla gerekçeli kararın “çelişik” olması “mutlak bir bozma sebebi” sayılır. (l0.4.l992 tarihli 7/4 sayılı içtihadı birleştirme kararı gerekçesi) l0.4.l992 tarihli 7/4 sayılı içtihadı birleştirme kararına göre sonradan yazılan gerekçeli kararın kısa karara “uygun olması” görüşü konusunda “oybirliği” vardır.

l0.4.l992 tarihli 7/4 sayılı içtihadı birleştirme kararına göre yerel mahkeme “önceki kısa kararla bağlı olmaksızın” çelişkiyi kaldırmak suretiyle vicdani kanaatine göre karar verebilir. Öyle ki hâkim çelişkiyi gidererek davayı “görev yönünden” ya da “hak düşürücü süreden” bile reddedebilir! (l0.4.l992 tarihli 7/4 sayılı içtihadı birleştirme kararı gerekçesi)

l0.4.l992 tarihli 7/4 sayılı içtihadı birleştirme kararına göre yerel mahkeme “önceki kısa kararla bağlı olmaksızın” çelişkiyi kaldırmak suretiyle vicdani kanaatine göre karar verebilir. Öyle ki hâkim çelişkiyi gidererek davayı “görev yönünden” ya da “hak düşürücü süreden” bile reddedebilir! (l0.4.l992 tarihli 7/4 sayılı içtihadı birleştirme kararı gerekçesi)

“Kısa karar ile gerekçeli kararda hükmün herhangi bir bölümü ile ilgili olarak çelişki yaratılması sonucu bozulması, hüküm maddelerinin ‘tümünü’ ortadan kaldırır. Yeniden verilecek kararda, tüm istek¬ler hakkında yeniden ayrı ayrı karar verilmesini gerektirir. Açıklanan ya¬sal nedenlerle ‘yok hükmünde’ olan önceki kararın temyiz edilmeyen bölüm¬le¬ri¬nin kesinleştiğine ilişkin görüş anılan inançları birleştirme kararına ay¬kı¬rı¬dır.” (Y2HD, 28.4.1999, 1986-4284, Ömer Uğur GENÇCAN, Öğreti ve Uygulamada Boşanma, Tazminat, Nafaka, Yetkin Yayınevi, Ankara 2000, Kısaltma: GENÇCAN-Boşanma, s. 1509)

Çelişik kararın gerek “tamamının” gerekse “bir bölümünün” temyiz incelenmesine konu yapılması bu sebeple olanaksızdır. O halde mahkemece yapılacak iş, l0.4.l992 tarihli 7/4 sayılı içtihadı birleştirme kararı gözetilerek “yeniden karar” oluşturmaktan ibarettir

Bu sebeplerle değerli çoğunluğun görüşüne katılmıyorum.
Yargıtay — Esas No: 2016/34771, Karar No: 2020/2734, Tarih: 20.02.2020

**9. Hukuk Dairesi         2016/34771 E.  ,  2020/2734 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davalının mülkiyetinde bulunan 2000 dönümlük tarım arazilerinin ürün ekilmeye hazırlanması, gübrelenmesi, ekilecek tohumluğun ekilmesi, sulanması, çapalanması, bakımı, hasat edilmesi, pazara hazır vaziyete sevk edilmesi işlerinde ve tarım aletlerinin kullanılması, dolayısıyla 506 sayılı Kanunun 2. maddesi ve 2925 sayılı Kanuna tabi olmak üzere müvekkili ile davalının sözlü iş akdine dayanılarak 05/07/2003 tarihinde işe başladığını, sigorta işlemlerinin ve yazılı sözleşmenin yapılacağının vaad edildiğini, müvekkilinin 4857 sayılı Kanunun 25. maddesinin 2. fıkrası gereğince iş akdini feshetmek zorunda bırakıldığını ileri sürerek, 05/07/2003-01/09/2006 tarihleri arasını kapsar şekilde kıdem tazminatı, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil, raporlu olduğu dönem için işsizlik ücreti, fazla çalışma, yıllık ücretli izin alacağının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacının 2003-2006 yılları arasında yanında kaldığını, davacıya ev verdiğini, ancak yanında 2 ay kadar çalıştığını, 2 aylık yevmiyesini verdiğini, başka kişilerin işlerinde de çalıştığını, en son bir başkasının kavaklarını keserken kolunu kırdığını, hastaneye götürdüğünü, tedavisini yaptırdığını, ... Hastanesine davacı ile ilgili olarak 3.000,00 TL para verdiğini, davacıya acıdığı için parayı verdiğini, kendisinin işinde çalıştığı sırada yaralanmadığını, davacının devamlı olarak kendisinin yanında çalışmasının söz konusu olmadığını, yılda 2 ay yevmiyeli olarak çalıştığını savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C) Mahkeme Kararının Özeti:

C) Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, 18/05/2012 tarih ve 2006/788 E., 2012/127 K. sayılı karar ile Mahkemenin görevsizliğine dosyanın görevli ve yetkili Tekirdağ Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verildiği, ...Asliye Hukuk Mahkemesinin 07/10/2013 tarih ve 2012/214 E., 2013/526 K, sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verildiği, kararın davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine, Yargıtay 13. Hukuk Dairesinin 18/09/2014 tarih ve 2014/2469 E., 2014/27595 K. sayılı kararı ile davanın iş mahkemesinde görülmesi gerektiği sebebi ile mahkeme kararının bozulduğu, Tekirdağ 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/628 e., 2015/36 K. sayılı kararı ile davanın görev yönünden reddine, dosyanın iş mahkemesine gönderilmesine karar verildiği, davacının 3 yıl 1 ay 25 gün çalışması olduğu, iş aktinin kıdem ve ihbar tazminatı gerektirmeyecek şekilde sona erdiğini ispat külfeti davalı işveren tarafa ait olup dosya kapsamında dinlenen tanıkların davacının ağaç kesme işi sırasında yaralanıp bir süre tedavi gördüğü ve sonrasında işveren tarafından işten çıkartıldığını beyan etmeleri karşısında davacının tazminat taleplerine hak kazandığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

4857 sayılı İş Kanunu'nun 1 inci maddesinin ikinci fıkrası gereğince, 4 üncü maddedeki istisnalar dışında kalan bütün işyerlerine, işverenler ile işveren vekillerine ve işçilerine, çalışma konularına bakılmaksızın bu Kanunun uygulanacağı belirtilmiştir.

İş Mahkemelerinin bulunmadığı yerlerde iş davalarına bakmak üzere bir asliye hukuk mahkemesi görevlendirilir. İş davalarına bakmakla görevli asliye hukuk mahkemesine açılan dava "iş mahkemesi sıfatıyla" açılmamış ise mahkeme görevsizlik kararı veremez. Bu durumda Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından, verilecek bir ara kararı ile davaya "İş Mahkemesi sıfatıyla" bakmaya devam olunur.

Davanın, İş Kanunu kapsamı dışında kalması halinde, Mahkemenin görevsizliğine ve dosyanın görevli hukuk mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekir. Davanın esastan reddi usule aykırıdır.

5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 1 inci maddesi uyarınca, İş Kanunu'na göre işçi sayılan kimselerle işveren veya işveren vekilleri arasında, iş akdinden veya İş Kanunu'na dayanan her türlü hak iddialarından doğan hukuk uyuşmazlıklarının çözüm yeri iş mahkemeleridir.

İş Kanunu'nun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca, 50'den az işçi çalıştırılan (50 dahil) tarım ve orman işlerinin yapıldığı işyerlerinde veya işletmelerinde bu Kanun hükümleri uygulanmaz. İşçi tarım ve orman işlerinin yapıldığı bir işyerinde çalışıyor ise bu işçi ile işveren arasındaki uyuşmazlığın iş mahkemesi yerine görevli hukuk mahkemesinde çözümlenmesi gerekir (Yargıtay 9.HD. 25.3.2008 gün 2007/ 9975 E, 2008/ 6368 K.).

İş Kanunu'nun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca, 50'den az işçi çalıştırılan (50 dahil) tarım ve orman işlerinin yapıldığı işyerlerinde veya işletmelerinde bu Kanun hükümleri uygulanmaz. İşçi tarım ve orman işlerinin yapıldığı bir işyerinde çalışıyor ise bu işçi ile işveren arasındaki uyuşmazlığın iş mahkemesi yerine görevli hukuk mahkemesinde çözümlenmesi gerekir (Yargıtay 9.HD. 25.3.2008 gün 2007/ 9975 E, 2008/ 6368 K.).

Ancak, tarım ve orman işlerinin yapıldığı işyerinde 50 dahil daha az işçi bulunmasına rağmen, işyerinde sendika örgütlenmesi sonucu Toplu İş Sözleşmesi bağıtlanmış ise üye sendika üyesi işçi ile işveren arasındaki uyuşmazlığın 2822 sayılı Toplu İş Sözleşmesi Grev ve Lokavt Kanunu'nun 66 ncı maddesi uyarınca iş mahkemesinde görülmesi gerekir.

Bunun dışında 4857 sayılı İş Kanunu'nun 4 üncü maddesinde tarım ve orman işlerinin yapıldığı işyerlerinde çalışanların kanun kapsamına girmeyeceği açıklandıktan sonra aynı madde de ayrık durumlara yer verilmiştir.

Buna göre;

1.Tarım sanatları ile tarım aletleri, makine ve parçalarının yapıldığı atölye ve fabrikalarda görülen işlerde,

2.Tarım işlerinde yapılan yapı işlerinde,

3.Halkın faydalanmasına açık park ve bahçelerde,

4.Bir işyerinin eklentisi durumundaki bahçe işlerinde, çalışanların, İş Kanunu kapsamında olacakları belirtilmiştir.

Sonuç olarak tarım ve orman işletmelerindeki bitki ve hayvan üretimi, bakım ve yetiştirmesi dışında kalan işler İş Kanununa tabidir.

Diğer taraftan işçi tarım işinde çalışırken, bu iş dışında tarım işi sayılmayan ek bir görevde çalışabilir (bekçilik, şoförlük vb.). Bu durumda, yaptığı işler arasında hangisinin baskın olduğu açıklığa kavuşturulmalı ve sonucuna göre görevli mahkeme belirlenmelidir.

Yargıtay İçtihadı Birleştirme Genel Kurulu’nun 23.05.1960 gün ve 11-10 ile 10.05.1974 gün ve 3-44 sayılı kararları uyarınca, özellikle iş hukukunda istisnaî hükmün genişletilerek değil, dar yorumlanması gerekir. İşçiler yararına getirilen düzenlemelerin yine işçiler yararına yorumlanması asıldır.

Somut uyuşmazlıkta davacının yaptığı iş ve işyerinin niteliği itibarıyla işyerinin tarım işyeri, davacının da tarım işçisi olduğu açıktır. İşyerinde 50 den az işçi çalıştığı taraflar arasında çekişmesiz olduğundan davacının hak ve alacakları Borçlar Kanunu'nun hizmet akdi hükümlerine göre değerlendirilip sonuçlandırılmalıdır.

Tekirdağ 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 07/10/2013 tarih ve 2012/214 E., 2013/526 K. sayılı kararı Yargıtay 13. Hukuk Dairesinin 18/09/2014 tarih ve 2014/2469 E., 2014/27595 K. sayılı kararı ile bozulduğundan ve bu karar Mahkemeleri ve Yargıtay’ın temyiz inceleme Dairelerini bağladığından, yine İş Mahkemesince yargılamaya devam edilerek talep edilen alacakların Borçlar Kanunu hükümlerine göre değerlendirilmesi gerekirken, İş Kanunu’nun uygulanması bozmayı gerektirmiştir.

F) Sonuç:

Tekirdağ 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 07/10/2013 tarih ve 2012/214 E., 2013/526 K. sayılı kararı Yargıtay 13. Hukuk Dairesinin 18/09/2014 tarih ve 2014/2469 E., 2014/27595 K. sayılı kararı ile bozulduğundan ve bu karar Mahkemeleri ve Yargıtay’ın temyiz inceleme Dairelerini bağladığından, yine İş Mahkemesince yargılamaya devam edilerek talep edilen alacakların Borçlar Kanunu hükümlerine göre değerlendirilmesi gerekirken, İş Kanunu’nun uygulanması bozmayı gerektirmiştir.

F) Sonuç:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepden dolayı BOZULMASINA, bozma nedenine göre davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 20/02/2020 gününde oybirliğiyle karar verildi.