muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/11356, Karar No: 2023/1381, Tarih: 21.03.2023

.Ş.'nin savunmalarının soyut nitelikte olduğu, O.K.’ya ait ikamette yapılan arama neticesinde ele geçirilen üzerinde “Viranşehir” ibareli CD’nin sanığa ait olduğu hususunda kesin delil bulunmadığı, sanığın Bank Asyada hesabının bulunduğu, Özel Işık Eğitim İşletmeleri A.Ş.'de hisse sahibi olduğu ve örgütle irtibat ve iltisaklı olmasından ötürü kapatılan AGİD isimli derneğe üye olduğu sabitse de; bu şekilde sanığın FETÖ/PDY silahlı terör örgütüne bağlılığının sempati düzeyinde kaldığı, sanığın örgütün hiyerarşik yapısı içerisinde süreklilik, yoğunluk ve çeşitlilik gösteren eylemlerde bulunduğuna dair her türlü şüpheden uzak, kesin ve inandırıcı delil bulunmadığı, sanığın örgüt içerisindeki hiyerarşik yapıya dahil olmamakla birlikte örgüte bilerek ve isteyerek yardım etme suçunu işlediğine dair kesin delil bulunmadığı, yüklenen suçun sanık tarafından işlendiğinin sabit olmadığı anlaşılmakla, müsnet suçtan sanığın beraatine karar vermek gerektiği, sanık ... yönünden; kullanmış olduğu Y.P. adına kayıtlı 0532 (...) (..) (..) ve kendi adına kayıtlı 0541 (...) (..) (..) numaralı hat ile FETÖ/PDY silahlı terör örgütü üyelerinin gizlilik içerisinde kullandıkları ByLock programını kullandığı sabit olduğu, sanığın örgütün Kahramanmaraş, Adana ve Batman İl Yapılanmasında görev aldığı, örgütün sohbet adı altındaki toplantılarına katıldığı, bu toplantılarda sohbet hocalığı yaptığı, bir kısım sanıklardan örgüt adına himmet topladığı, örgüte ait yurt olan Adana İlindeki Başaran Öğrenci Yurdunun sorumlusu olduğu, Adana İl Yapılanmasında Çukurova Eyalet Abiliği, İl İmam Yardımcılığı yaptığı, 2016 yılından sonra örgüt içi atama yolu ile Batman İl İmamlığı görevini yaptığı, sanığın örgüte bağlılığının sempati düzeyini aştığı, bu şekilde sanığın FETÖ/PDY silahlı terör örgütünün kuruluş amaçlarını, faaliyet ve eylemlerini benimsediği ve gönüllü olarak örgüt hiyerarşisine tabi olduğu, örgütün hiyerarşik yapısı içerisinde süreklilik, çeşitlilik ve yoğunluk gösteren eylemlerde bulunduğu anlaşılmakla üzerine atılı silahlı terör örgütüne üye olma suçunu işlediği kanaatine varılmıştır. Sanığın örgüt içerisinde yurt sorumlusu olduğu, Eyalet İmamlığı, Adana İl İmam Yardımcılığı, Batmam İl İmamlığı görevlerinde bulunduğu, sanığın örgüt içerisindeki etki alanının genişlediği, suç işleme kastı, kastının yoğunluğu ve eylemlerinin niteliği dikkate alınarak verilecek cezadan alt sınırdan uzaklaşılması cihetine gidildiği, sanık ..

. Sanığın örgüt içerisinde yurt sorumlusu olduğu, Eyalet İmamlığı, Adana İl İmam Yardımcılığı, Batmam İl İmamlığı görevlerinde bulunduğu, sanığın örgüt içerisindeki etki alanının genişlediği, suç işleme kastı, kastının yoğunluğu ve eylemlerinin niteliği dikkate alınarak verilecek cezadan alt sınırdan uzaklaşılması cihetine gidildiği, sanık ... hakkında silahlı terör örgütünün finansmanı, silahlı terör örgütüne üye olma, ayrıca iki ayrı iddianame ile silahı terör örgütüne üye olma ve ayrı bir iddianame ile silahlı terör örgütü yöneticiliği suçlarından kamu davası açılmış ise de, her üç suç için de tarif edilen eylemlerin ortak olması ve her üç suçun vasfı da birlikte göz önüne alındığında, sanığın tüm eylemlerinin bir bütün olarak silahlı terör örgütüne üye olma suçuna uyduğu kabul edilerek ve FETÖ/PDY silahlı terör örgütü üyeliği suçunu işlediği sabit görülmekle sanığın üzerine atılı silahlı terör örgütüne üye olma suçundan cezalandırılması cihetine gidildiği ve sanık hakkında neticeten 13 yıl 15 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği tespit edilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince kabul edilen olay ve olgularda, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından hükmün kaldırılması ile sanık ... yönünden; 2010 yılına kadar Kahramanmaraş ilinde örgütün Büyük Bölge İmamı görevinde bulunan, Adana ilinde örgüt adına 2010-2015 yılları arasında faaliyetlerde bulunarak en son il imam yardımcılığı görevinde bulunan, 2016 yılında faaliyet gösterdiği Batman ilinde ise örgütün il imamı poziyonunda bulunan İbrahim (K) adlı ByLock kullanıcısı sanığın, örgütün hiyerarşik yapısı içerisindeki konum ve görevleri, sorumluluk sahasında sevk ve idare ettiği örgütsel faaliyetleri, bu faaliyetlerinin süre, önem ve yoğunluğu da gözetildiğinde örgüt yöneticisi olarak kabulü gerektiği kabul olunarak örgütteki konum ve faaliyetleri ile örgütte kaldığı süre gözetilerek alt sınırdan uzaklaşmak suretiyle cezalandırılmasına, pişmanlık göstermeyen gözlenen kişiliği nedeniyle hakkında TCK'nın 62 nci maddenin uygulanmasına yer olmadığına karar verilmesi gerektiği, sanık ... yönünden; örgütle irtibatlı olduğu için kapatılmasına karar verilen Anadolu Girişimci İş Adamları Derneğinde 14.06.2004-15.05.2006 arası üyeliği olan, örgütle iltisaklı Altın Çocuk Eğitim Kültür ve Dayanışma Derneği kurucusu, üyesi ve bir dönem başkanı olup 28/01/2016 tarihine kadar üyeliği bulunan, örgütle iltisaklı Burç Özel Eğitim İşletmeleri A.Ş.'de hisse sahibi olup şirketin yönetiminde bulunan örgüt liderinin talimatı doğrultusunda örgütle irtibatlı Bank Asyada 11.02.2015 tarihinde USD ve Euro hesabı açan ve para yatıran sanığın faaliyetlerinin, silahlı terör örgütünün hiyerarşik yapısına dahil olduğunu gösterir biçimde çeşitlilik, devamlılık ve yoğunluk içermemesi karşısında örgüt üyesi olarak kabul edilmesine yasal olanak bulunmadığından, konusu suç oluşturmayan ancak örgüt liderinin talimatı doğrultusunda amaca hizmet eden söz konusu faaliyetlerinin örgüte yardım etme suçunu oluşturacağı, sanık ... yönünden; 17/25 öncesi sohbet toplantılarına katıldığı anlaşılan, örgütle iltisaklı Burç Özel Eğitim İşletmeleri A.Ş.'de hisse sahibi olup şirketin yönetiminde bulunan, örgüt ve örgüt yöneticilerine yönelik operasyonlar sürerken iltisaklı şirkete ilişkin sermaye azaltılması kararı sonrasında 17-23-24.02.2016 tarihlerinde kendisine toplam 520.000,00 TL kendisine ödeme yapılan, örgüt liderinin talimatı doğrultusunda örgütle irtibatlı Bank Asyada talimat tarihlerine denk gelecek şekilde 14.02.2014, 09.05.2014, 15.09.2014, 09.11.2014 tarihinde TL, 09.11.2014 tarihinde USD ve Euro hesabı, 14.02.2014 tarihinde 30.000 TL bedelle 31 günlük ve 15.09.2014 tarihinde 33.000 TL bedelle 31 günlük katılım hesapları açan, 27.02.2014 tarihinden kasadan 3000 TL, 26.03.2014 tarihinde kasadan 11.000 TL, 30.05.2014 tarihinde kasadan 3000 TL, 14.08.2014 tarihinde kasadan 7500 TL, 26.09

.02.2014, 09.05.2014, 15.09.2014, 09.11.2014 tarihinde TL, 09.11.2014 tarihinde USD ve Euro hesabı, 14.02.2014 tarihinde 30.000 TL bedelle 31 günlük ve 15.09.2014 tarihinde 33.000 TL bedelle 31 günlük katılım hesapları açan, 27.02.2014 tarihinden kasadan 3000 TL, 26.03.2014 tarihinde kasadan 11.000 TL, 30.05.2014 tarihinde kasadan 3000 TL, 14.08.2014 tarihinde kasadan 7500 TL, 26.09.2014 tarihinde kasadan 5500 TL nakit para yatırarak mevduat artırımına giden sanığın faaliyetlerinin, silahlı terör örgütünün hiyerarşik yapısına dahil olduğunu gösterir biçimde çeşitlilik, devamlılık ve yoğunluk içermemesi karşısında örgüt üyesi olarak kabul edilmesine yasal olanak bulunmadığından, konusu suç oluşturmayan ancak örgüt liderinin talimatı doğrultusunda amaca hizmet eden söz konusu faaliyetlerinin örgüte yardım etme suçunu oluşturacağı, sanık ... yönünden; 17/25 öncesi sohbete katıldığı anlaşılan, örgüt ve örgüt yöneticilerine yönelik operasyonlar sürerken 2015 yılında örgütle iltisaklı Burç Özel Eğitim İşletmeleri A.Ş.'de hisse satın alarak hisse sahibi olup şirketin yönetiminde bulunan örgüt liderinin talimatı doğrultusunda örgütle irtibatlı Bank Asyada talimat tarihlerine denk gelecek şekilde 29.01.2014 tarihinde USD, 09.11.2014 tarihinde USD ve TL, 09.02.2015 tarihinde TL hesabı açan, talimat tarihleri içerisine denk gelecek şekilde 29.01.2014 tarihinde 10.000 TL, 07.03.2014 tarihinde 4500 TL, 24.07.2014 tarihinde 5000 TL 29.08.2014 tarihinde 2000 TL 09.02.2015 tarihinde 28.500 TL vesaire kasadan para yatırma eyleminde bulunarak mevduat arttıran ve 07.03.2014 tarihinde 5000 TL, 10.03.2014 tarihinde 4000 TL, 22.04.2014 tarihinde 30.000 TL, 29.08.2014 tarihinde 996 TL vesaire virman işlemlerinin bulunan sanığın faaliyetlerinin, silahlı terör örgütünün hiyerarşik yapısına dahil olduğunu gösterir biçimde çeşitlilik, devamlılık ve yoğunluk içermemesi karşısında örgüt üyesi olarak kabul edilmesine yasal olanak bulunmadığından, konusu suç oluşturmayan ancak örgüt liderinin talimatı doğrultusunda amaca hizmet eden söz konusu faaliyetlerinin örgüte yardım etme suçunu oluşturacağı, sanık ... yönünden; örgütle irtibatlı olduğu için kapatılmasına karar verilen Anadolu Girişimci İş Adamları Derneğinde 2005- 23.07.2016 arası üyeliği olan, örgütle iltisaklı Özel Işık Eğitim İşletmeleri A.Ş.'de hisse sahibi olup şirketin yönetiminde bulunan örgütle irtibatlı Bank Asyada hesap açılışından sonra herhangi bir bankacılık işlemi yok iken örgüt liderinin talimatı doğrultusunda 27.01.2014 tarihinde USD, 21.04.2014 tarihinde Euro hesabı açan, 27.01.2014 tarihinde 100.000 USD yatırılarak açılan hesabı katılım hesabı olan, 17.04.2014 tarihinde 10.000 USD, 21.04

.07.2016 arası üyeliği olan, örgütle iltisaklı Özel Işık Eğitim İşletmeleri A.Ş.'de hisse sahibi olup şirketin yönetiminde bulunan örgütle irtibatlı Bank Asyada hesap açılışından sonra herhangi bir bankacılık işlemi yok iken örgüt liderinin talimatı doğrultusunda 27.01.2014 tarihinde USD, 21.04.2014 tarihinde Euro hesabı açan, 27.01.2014 tarihinde 100.000 USD yatırılarak açılan hesabı katılım hesabı olan, 17.04.2014 tarihinde 10.000 USD, 21.04.2014 tarihinde 11150 USD döviz alımı gerçekleştiren sanığın faaliyetlerinin, silahlı terör örgütünün hiyerarşik yapısına dahil olduğunu gösterir biçimde çeşitlilik, devamlılık ve yoğunluk içermemesi karşısında örgüt üyesi olarak kabul edilmesine yasal olanak bulunmadığından, konusu suç oluşturmayan ancak örgüt liderinin talimatı doğrultusunda amaca hizmet eden söz konusu faaliyetlerinin örgüte yardım etme suçunu oluşturacağı belirlenmiştir.

IV. GEREKÇE

A. Sanıklar Mehmet Ali Çolak, ..., ..., ... yönünden;

1.Sanık ... Çolak hakkında;

a) FETÖ/PDY terör örgütü liderinin talimatı öncesi/sonrası ile Bank Asyanın TMSF’ye devir tarihi olan 29.05.2015 tarihi sonrasını da kapsayacak şekilde sanığa ait Bank ... hesap kayıtları üzerinde alınan raporların incelenmesinde örgüt liderinin talimatı doğrultusunda işlemlerinin olduğunun tespit edildiği anlaşılmakla, sanık müdafiinin bu yöndeki temyiz sebepleri yerinde görülmemiştir.

b) Yargıtay Ceza Genel Kurulu tarafından onanarak kesinleşen İlk Derece Mahkemesi sıfatıyla verdiği 24.04.2017 tarih, 2015/3 Esas, 2017/3 sayılı Kararında ve müstakar kararlarında, "ByLock iletişim sisteminin FETÖ/PDY silahlı terör örgütü mensuplarının kullanmaları amacıyla oluşturulan ve münhasıran bu suç örgütünün bir kısım mensupları tarafından kullanılan bir ağ olması nedeniyle; örgüt talimatı ile bu ağa dahil olunduğunun ve gizliliği sağlamak için haberleşme amacıyla kullanıldığının, her türlü şüpheden uzak, kesin kanaate ulaştıracak teknik verilerle tespiti halinde, kişinin örgütle bağlantısını gösteren delil olacağı"nın kabul edildiği gözetildiğinde; sanık müdafinin ByLock delilinin istihbari nitelikte olduğu yönündeki temyiz sebebi yerinde görülmemiştir.

c) Mahallinde hukuka uygun olarak ikame olunup usulünce tartışılan delillere ve dosya kapsamına göre, Adana ilinde örgüt adına 2010-2015 yılları arasında faaliyetlerde bulunarak en son il imam yardımcılığı, 2016 yılında faaliyet gösterdiği Batman ilinde ise örgütün il imamı poziyonunda bulunan, İbrahim kod adını kullanan ve ByLock kullanıcısı olan sanığın, süreklilik, çeşitlilik ve yoğunluk gerektiren eylemler yürüterek örgütle organik bağ kurmak suretiyle örgüt üyesi olduğuna dair kabulde, 5237 sayılı Kanun'un 61 inci maddesindeki ölçütler doğrultusunda tayin edilen temel cezada uygulanmasına ve 62 nci maddesi kapsamında takdiri indirimin uygulanmamasına dair gerekçede isabetsizlik bulunmamaktadır.

d) Suçun oluşması kastın varlığına bağlıdır. Kast, suçun kanuni tanımındaki unsurların bilerek ve istenerek gerçekleştirilmesidir (5237 sayılı Kanun md. 21/1). Fiilin icrası sırasında suçun kanuni tanımındaki maddi unsurları bilmeyen bir kimse, kasten hareket etmiş olmaz(5237 sayılı Kanun md. 30/1). 5237 sayılı Kanun'un “Hata” kenar başlıklı 30 uncu maddesinin birinci fıkrasında düzenlenen suçun maddi unsurlarında hata şartlarının gerçekleştiği durumlarda, sanığın kasten hareket ettiğinden bahsedilemeyecek ve somut olayda tipik eylem gerçekleşmiş olsa da 5271 sayılı Kanun'un 223 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (c) bendi gereğince beraat kararı verilecektir.

Hata (yanılma); kişinin tasavvuru, zihninden geçirdikleri ile gerçeğin birbirine uymaması anlamına gelen bir kavramdır. Hata kural olarak iradenin oluşum sürecine etki eder ve gerçeğin yanlış biçimde tasavvuru veya bilinmesi nedeniyle irade bozulmuş olarak doğar. Failin tasavvurunun konusu dış dünyaya ait bir şeye ilişkin olabileceği gibi, normatif dünyaya (kurallar alanına) dair de olabilir. Dış dünyayla ilgili şey olduğundan farklı bir biçimde algılanması halinde unsur yanılgısından (tipiklik hatası), normatif dünyaya ait gerçekliğin farklı biçimde değerlendirilmesi halinde ise yasak hatasından bahsedilir. Kısaca unsur hatası bir algılama hatası olduğu halde, yasak hatası bir değerlendirme hatasıdır.

Yargıtay (Kapatılan) 16. Ceza Dairesinin 2015/3 Esas, 2017/3 sayılı Kararında ve Dairemizin müstakar kararlarında ayrıntılı olarak açıklandığı üzere; FETÖ/PDY terör örgütünün, başlangıçta bir ahlak ve eğitim hareketi olarak ortaya çıkması ve toplumun her katmanında büyük bir kesimce böylece algılanması, amaca ulaşmak için her yolu mübah gören fakat sözde meşruiyetini sivil alanda dinden, kamusal alanda ise hukuktan aldığı izlenimi vermek için yeterli güce erişinceye kadar alenen kriminalize olmamaya özen göstermesi gerçeği nazara alındığında, örgütün ustaca gizlenen amacını bilenler ve bu amaçla örgütte görev alanlar açısından, suç tarihine bakılmaksızın ve suç tarihinden önce anılan yapının terör örgütü olduğuna ilişkin bir mahkeme kararı verilmiş olması da aranmaksızın hata savunmalarına itibar edilemeyeceğinde kuşku bulunmamakta ise de; terör örgütü olduğunu bilmeksizin içinde yer alan veya yardım eden sanıklar yönünden mensup olduğu ya da yardım ettiği yapının Anayasal düzeni zorla değiştirme, Anayasaya uygun olmayan yöntemlerle iktidarı ele geçirmeyi amaçlayan bir terör örgütü olduğunu veya terör örgütüne dönüştüğünü anladığı veyahut expost bir değerlendirme ile dış aleme yansıyan olay ve olgular itibariyle kendisinden anlamasının beklendiği tarihten itibaren davranışları ile bu örgütten ayrılma iradesini ortaya koyup koymadığı ve bu bağlamda 5237 sayılı Kanun'un 30 uncu maddesinin birinci fıkrasında düzenlenen suçun maddi unsurlarında hata şartlarının gerçekleşip gerçekleşmediği somut olayın özelliğine göre değerlendirilmelidir.

Bu bilgiler ışığında somut olay değerlendirildiğinde; sanığın, örgütteki konumu, faaliyetlerinin önemi ve irtibatının devam ettiği tarih itibariyle örgütün nihai amacını bilmediği yönündeki savunmasına itibar edilmeyerek, sanık hakkında 5237 sayılı Kanun'un 30 uncu maddesi kapsamında hata hükümlerinin uygulanması yönündeki temyiz sebebi yerinde görülmemiştir.

e) Sanık ... Çolak'ın çocuklarını örgütle iltisaklı okula göndermesinin örgüt üyeliği açısından delil olarak kabul edilmesinin örgütsel faaliyet olarak değerlendirilemeyeceği kabul edilerek yapılan incelemede, diğer delillerin atılı suçun sübutu açısından yeterli görülmesi nedeniyle sonuca etkili görülmemiştir.

e) Sanık ... Çolak'ın çocuklarını örgütle iltisaklı okula göndermesinin örgüt üyeliği açısından delil olarak kabul edilmesinin örgütsel faaliyet olarak değerlendirilemeyeceği kabul edilerek yapılan incelemede, diğer delillerin atılı suçun sübutu açısından yeterli görülmesi nedeniyle sonuca etkili görülmemiştir.

f) Terör örgütünü yönetme suçu ile ilgili yasal düzenlemeler şöyledir:

5237 sayılı TCK;

Suç işlemek amacıyla örgüt kurma;

Madde 220- (1) Kanunun suç saydığı fiilleri işlemek amacıyla örgüt kuranlar veya yönetenler, örgütün yapısı, sahip bulunduğu üye sayısı ile araç ve gereç bakımından amaç suçları işlemeye elverişli olması halinde, iki yıldan altı yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Ancak, örgütün varlığı için üye sayısının en az üç kişi olması gerekir.

(5) Örgüt yöneticileri, örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenen bütün suçlardan dolayı ayrıca fali olarak cezalandırılır.

Silahlı örgüt;

Madde 314- (1) Bu kısmın dördüncü ve beşinci bölümlerinde yer alan suçları işlemek amacıyla, silahlı örgüt kuran veya yöneten kişi, on yıldan onbeş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.

(3) Suç işlemek amacıyla örgüt kurma suçuna ilişkin diğer hükümler, bu suç açısından aynen uygulanır.

3713 sayılı TMK uyarınca;

Terör örgütleri

Madde 7 - (Değişik: 29/6/2006-5532/6 md.)

Cebir ve şiddet kullanılarak; baskı, korkutma, yıldırma, sindirme veya tehdit yöntemleriyle, 1 inci maddede belirtilen amaçlara yönelik olarak suç işlemek üzere, terör örgütü kuranlar, yönetenler ile bu örgüte üye olanlar Türk Ceza Kanununun 314 üncü maddesi hükümlerine göre cezalandırılır. Örgütün faaliyetini düzenleyenler de örgütün yöneticisi olarak cezalandırılır.

I-Suçla korunan hukuki değer:

Devletin Anayasal düzeni, bu düzene hakim olan ilkeler, devletin birliği ve ülke bütünlüğünün korunması suretiyle kamu güven ve huzuru temin edilerek bireyin Anayasada güvence altına alınan hak ve özgürlüklerine yönelik fiillere karşı korunmasıdır.

II-Suçun maddi unsurları:

a-Suçun faili: T.C. Vatandaşı olan ya da olmayan herkes olabilir.

b-Suçun mağduru: Demokratik bir toplumda temel hak ve hürriyetleri güvence altına alınmış olarak barış içinde yaşama hakkı olan her bir bireydir.

c-Fiil-Tipik eylem: TCK’nın 314/1 inci maddesinde tahdidi olarak belirtilen, Devletin Anayasal düzenine, birliğine ve ülke bütünlüğüne karşı suçları işlemek amacıyla kurulan silahlı örgütü yönetmektir. Böyle bir örgüt, 3713 sayılı Kanunun 3 üncü maddesi gereğince terör örgütüdür. Aynı nedenle suç, mutlak terör suçlarındandır. Örgütü yönetmekten bahsedebilmek için öncelikle TCK'nın 220 nci maddesinde öngörülen şartlarla birlikte, amaç-saik, yöntem ve elverişlilik kriterleri itibariyle de terör örgütü vasfını haiz bir örgütün bulunması gerekir.

Doktrin ve yerleşik uygulamalara göre;

Doktrin ve yerleşik uygulamalara göre;

Terör örgütünü yönetmek örgüt hiyerarşisinin çeşitli basamaklarında örgütün amaçlarına ve yöntemlerine uygun biçimde örgüt faaliyetlerini sevk ve idare etmek olarak tanımlanabilir. Yönetici suç ortaklığına komuta eden ve örgütün kurallarını gösteren kişidir (Simeone I ReatiAssociativi,op.cit.s 257 aktaran Turinay Faruk Terör Amaçlı Örgütlenme Suçu sh.269).

Suç veya terör örgütünü yönetmek; onu sevk ve idare etmek, kısmen veya tamamen, bölgesel, yerel veya genel olarak yönetip yönlendirmek, hiyerarşik yapıya ve varsa iş bölümüne uygun olarak emir ve talimat vermek, bunların yerine getirilmesini bekleyip denetlemek, gerekli olduğunda da emrine veya örgütün talimatlarına riayet etmelerini cezalandırmaktadır. Kişinin somut olayda yönetme kudretine, sevk ve idare yeteneğine fiilen sahip olup olmadığına bakılmalıdır (Şen E.-Eryıldız S.Suç Örgütü sh.107).

Fail, hiyerarşik olarak örgüt üyeleri üzerinde bulunuyor, geniş bir alanda iş bölümü yapabiliyor, örgüt üyeleri üzerinde sevk ve idarede bulunaliyor, örgütsel faaliyetlerin organizasyonunda, icrasında; harekete geçiren, engelleyen veya durduran olarak rol üstlenebiiliyor, bu faaliyetleri denetleyebiliyor ise yönetici olarak kabul edilebilecektir.

Örgüt yönetmek; örgütün amaçları doğrultusunda örgütü idare etmeyi, emir ve direktif vermeyi, örgüt içinde inisiyatif ve karar verme gücüne sahip olmayı gerektirir. Örgütün varlığının, etkinliğinin ve gelişiminin sağlanması, hedeflerinin belirlenmesi, program ve stratejilerinin saptanmasını ifade eder. Ancak örgütün faaliyetleri çerçevesinde sadece belirli bir suçun işlenmesini organize edenler bu suçun işlenmesini planlayıp yönetenler örgüt yöneticisi olarak kabul edilemez.

Geniş bir alanda faaliyet yürüten örgütlerin yöneticileri, örgüt yapılanması da dikkate alınarak somut olayın özelliklerine, bu kişilerin örgütün hiyerarşik yapısı içerisindeki konum ve görevlerine göre belirlenmelidir. Bu tür örgütlenmelerde her yöneticinin örgütün tamamını yönetmesi mümkün olmadığından, örgütün bölge, il, ilçe sorumlularının yönetici olup olmadıklarının sorumluluk sahalarındaki örgütsel faaliyetlerin yoğunluğu da gözetilerek belirlenmesi gerekir.

Örgüt yöneticileri, hiyerarşik açıdan emir ve talimat vermeye yetkili olduğu mensupların, örgütün amaçları doğrultusunda işledikleri suçlardan dolaylı fail olarak sorumludurlar (TCK 220/5m.) (Dairenin 18.07.2017 tarih, 2016/7162- 2017/4786 sayılı kararından).

Örgüt yöneticileri, hiyerarşik açıdan emir ve talimat vermeye yetkili olduğu mensupların, örgütün amaçları doğrultusunda işledikleri suçlardan dolaylı fail olarak sorumludurlar (TCK 220/5m.) (Dairenin 18.07.2017 tarih, 2016/7162- 2017/4786 sayılı kararından).

Failin örgüt yöneticisi olup olmadığı, örgütün organizasyon yapısı, hiyerarşisi ve kişilere verilen görevlerin önemi esas alınmak suretiyle belirlenecektir (Baltacı Vahit Terör Suçları ve Yargılaması sh.183). Bu tespitte belirleyici olan, failin örgüt hiyerarşisi içindeki sıfatı değil ve fakat yönetip yönlendirdiği faaliyetlerin, örgütün amaç ve etkinliği bakımından önemidir. Bu nedenle failin hiyerarşik konumu, üstlendiği görevler esas alındığında dahi belli bir hiyerarşik seviyenin üstünde bulunan kişilerin yönetici olarak kabulünde zaruret vardır. Zira gerek kanun koyucunun aynı cezai yaptırımı öngörerek örgüt yöneticiliğini, örgüt kurma fiili ile aynı ağırlıkta bir ihlal olarak görmesi, gerek mülga 765 sayılı TCK'nın 168 inci maddesinde yer alan, "silahlı çetede amirliği ve kumandayı haiz olmak" ve 141 inci maddesindeki, "cemiyetlerin faaliyetlerini tanzim veya sevk ve idare etmek" kavramları ile mer'i 3713 sayılı Kanunun 7/1 inci maddesinde yer verilen "örgütün faaliyetlerini düzenleyenlerin de örgütün yöneticisi olarak cezalandırılacağına" dair kavramlar gerekse örgütle kurulan "organik bağın" sonucu olarak her seviyede belli ölçüde talimat alma-verme, astları yönetme olgusunun, örgütlü suçların doğasında mündemiç bulunması birlikte değerlendirildiğinde, yöneticilikten maksadın hiyerarşik yapının belli seviyede üst katlarını ifade ettiğini kabul etmek gerekir. Bu görüş Yüksek Yargıtayın istikrar kazanmış uygulamalarında da benimsenmiştir. Nitekim silahlı terör örgütlerinin kırsalda faaliyet gösteren tim, manga, bölük sorumluları ile faaliyet yoğunluğu bulunmayan kimi il sorumluları örgüt yöneticisi olarak değil, örgüt üyesi olarak cezalandırılmaktadır.

TCK'nın 220/1 inci maddesinde düzenlenen örgütü yönetme suçu niteliği gereği devamlılık gerektirdiğinden, mütemadi bir suçtur.

III-Suçun manevi unsuru:

Suç işlemek üzere kurulmuş bir örgütü yönetme saikine dayanan doğrudan kastla işlenebilen bir suçtur. Bu suç olası kast ile işlenemez. Suç örgütünün varlığı için suç işlemek amacının açık bir şekilde ortaya konulmuş olması gerekir. Bir oluşumun çekirdeğini oluşturan kişiler suç işlemek amacıyla hareket etmekle birlikte, oluşumun içinde yer alan fakat bu amaçtan habersiz olan kişiler, suç işlemek amacıyla kurulmuş bir örgüte üye olmaktan veya bu örgütü yönetmekten sorumlu tutulamazlar (Özgenç, Suç Örgütleri sh.21,22). Bu halde sorumluluk, TCK’nın 30. maddesinde düzenlenen "hata” kurumuna göre çözüme kavuşturulmalıdır (Dairenin 18.07.2017 tarih, 2016/7162- 2017/4786 sayılı kararından).

IV-Hukuka Aykırılık: