muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2020/18956, Karar No: 2023/3699, Tarih: 27.04.2023

b) Yine şüphelinin TCK’nın 191/4. maddesi uyarınca Kamu Davasının Açılmasının Ertelenmesi süresi zarfında TCK’nın 191. maddesinin 4-a bendinde belirtilen, kendisine yüklenen yükümlülüklerden biri olan uygulanan tedavinin gereklerine uygun davranmadığından bahisle ısrar koşulunun oluşmamasına rağmen, ısrar oluştuğu kabul edildiğinde de hakkında kamu davası açılacaktır. Oysa hatalı işlemler yapılmasaydı şüpheli / sanık hakkında Soruşturmaya /Kovuşturmaya Yer Olmadığına karar verilecekti.

c) Örneğin; yine karşılaşılan dava dosyalarındaki olaylarda görüldüğü üzere, şüpheli/sanık, uyuşturucu/uyarıcı madde kullandığı anlaşılmaması için başkasının idrarını kendi idrarı olarak göstererek laboratuvar görevlilerine vermesi üzerine, yapılan tahlil de uyuşturucu/uyarıcı bulunmadığı tespitine varıldığında; görevlilerin görevlerini gerekli itina ile yapmaması ve hem de şüphelinin suçtan doğacak sonuçtan kaçmak için böyle kanunsuz bir eylem yapması üzerine 5 yıl süreyle Kamu Davasının Açılmasnın Ertelenmesi süresi sona ermiş olması nedeniyle Düşme kararı verilmiş fakat sonradan gerçek durum tespit edilmiş ise ne olacaktır..?

Bu sorunun cevabı tabiki denetim yükümlülükleri yerine getirilmediği için dava açılması olacaktır.

TCK’nın 191. maddesinin metni içinde 5 yıl süreyle kamu davasının açılmasının ertelenmesine ilişkin süre de yerine getirilmesi gereken yükümlülükler yerine getirilmese bile süre geçirildiğinde, düşme kararı verileceğine ilişkin hiçbir hüküm veya atıf da yoktur. \*

Zaten yükümlülükler yerine getirilmediği için dava da açılmıştır. Bu husus nasıl bir davanın düşme sebebi olur ?

Kamu görevlilerinin veya şüphelinin, hata ya da kasten yaptığı işlemler/eylemler üzerine davanın düşmesine mi karar verilecektir.?

Eğer böyle bir uygulama kabul edilirse, denetim yükümlülüklerini yerine getirmeyene prim verilmiş olacaktır. Bu durum TCK’nın 191. maddesinin amacına, lafzına ve ruhuna uymaz. Kanun bu durumu himaye etmez . Madde gerekçesine göre de hasta olduğu kabul edilen kişilerin, tedavisi

yapılmadan geçen süre nedeniyle yaptırımda uygulanamayacağı için bir anlamda ödüllendirilmesi sonucu doğar.

\*TCK’nın 191/7. maddesinde ‘‘Şüpheli erteleme süresi zarfında dördüncü fıkrada belirtilen yükümlülüklere aykırı davranmadığı ve yasakları ihlal etmediği takdirde hakkında kovuşturmaya yer olmadığına karar verilir. Şeklindeki düzenlemesinin yorumlanmasından, şüpheli erteleme süresi zarfında dördüncü fıkrada belirtilen yükümlülüklere aykırı davrandığı ve yasakları ihlal ettiği takdirde (TCK’nın 191/5. fıkrasında belirtilen hâl saklı kalmak üzere) hakkında TCK’nın 191/4. maddesi gereğince kamu davası açılır.

Buradaki 5 yıllık süre, denetim yükümlülüklerinin yerine getirilebilmesi içindir, maddenin 3. fıkrasında şüpheli hakkında asgari bir yıl süreyle denetimli serbestlik tedbiri uygulanır, Bu süre üçer aylık sürelerle en fazla bir yıl uzatılabilir. Hakkında denetimli serbestlik tedbiri verilen kişi gerek görülmesi halinde tedaviye tabi tutulabilir.

Buradaki 5 yıllık süre, denetim yükümlülüklerinin yerine getirilebilmesi içindir, maddenin 3. fıkrasında şüpheli hakkında asgari bir yıl süreyle denetimli serbestlik tedbiri uygulanır, Bu süre üçer aylık sürelerle en fazla bir yıl uzatılabilir. Hakkında denetimli serbestlik tedbiri verilen kişi gerek görülmesi halinde tedaviye tabi tutulabilir.

Bu hükümlerin tamamı değerlendirildiğinde, beş yıl süreyle kamu davasının açılmasının ertelenme süresi, yükümlülüklerini getirmeyenler için öngörülmüş değildir.

Aynı zamanda

CMK’nın 223/8. maddesine göre;

‘‘Türk Ceza Kanununda öngörülen düşme sebeplerinin varlığı ya da soruşturma veya kovuşturma şartının gerçekleşmeyeceğinin anlaşılması hallerinde, davanın düşmesine karar verilir. Ancak, soruşturmanın veya kovuşturmanın yapılması şarta bağlı tutulmuş olup da şartın henüz gerçekleşmediği anlaşılırsa; gerçekleşmesini beklemek üzere, durma kararı verilir. Bu karara itiraz edilebilir’’. şeklindedir.

5271 Sayılı CMK’nın 223. maddesinin 8. fıkrasına göre, davanın düşmesine karar verilmesi için soruşturma veya kovuşturma şartının gerçekleşmeyeceğinin anlaşılması hallerinde, davanın düşmesine karar verilir.

Bu duruma ilişkin örnekler vermek gerekirse;

a. Yasama dokunulmazlığı, Cumhuriyet Savcılıklarının bazı suçlar hakkında ceza davası açabilmesini

sınırlayan sürenin geçmiş olması, izin, şikayet, yeni delil bulunması, açık dava bulunmaması, suçun işlenmesinden sonra ortaya çıkan akıl hastalığı, ön ödemenin yerine getirilmemesi, uzlaşmanın bulunmaması gibi durumlar soruşturma ve kovuşturma şartı olarak gösterilebilir. Yine şikayete bağlı bir suçta şikayetten vazgeçilmesi ya da şikayet süresinin kaçırılmış olması, soruşturma izni alınmadan memur hakkında işlem yapılamayacağı durumunda, soruşturma izni verilmemesi, düşme kararı verilmesini gerektirir.

Halbuki bu suçla ilgili olarak beş yıl süreyle kamu davasının açılmasının ertelenme süresi, şüphelinin 5 yıllık süre içinde yükümlülüklere uyması halinde dava açılmasının önlenmesi için verilen bir imkandır. Şüpheliyi, sanık olup cezalandırılmasından koruyan bir hükümdür. Buradaki 5 yıllık süre KOVUŞTURMAMA ŞARTIDIR. Aksi halde şüpheli/sanık hakkında dava açılacaktır.

Yukarıda da belirttiğim CMK’nın 223/8. maddesine göre;

... Ancak, soruşturmanın veya kovuşturmanın yapılması şarta bağlı tutulmuş olup da şartın henüz gerçekleşmediği anlaşılırsa; gerçekleşmesini beklemek üzere, durma kararı verilir. demektedir.

Bir başka deyişle, 5 yıl süreyle kamu davasının açılmasının ertelenmesi süresi kovuşturmama süresidir, bu 5 yıllık erteleme süresinde yükümlü, yükümlülüklerini yerine getirdiğinde dava açılmayacaktır. Yükümlü 5 yıl içinde yükümlülüklerini yerine getirmemesi halinde kovuşturmaya başlanacak kısaca dava açılacaktır, bu durum kovuşturma şartının gerçekleşmiş olması halidir. Bu nedenle kovuşturma şartının gerçekleşmediğinden bahsedilerek düşme kararı verilemez.

Bir başka deyişle, 5 yıl süreyle kamu davasının açılmasının ertelenmesi süresi kovuşturmama süresidir, bu 5 yıllık erteleme süresinde yükümlü, yükümlülüklerini yerine getirdiğinde dava açılmayacaktır. Yükümlü 5 yıl içinde yükümlülüklerini yerine getirmemesi halinde kovuşturmaya başlanacak kısaca dava açılacaktır, bu durum kovuşturma şartının gerçekleşmiş olması halidir. Bu nedenle kovuşturma şartının gerçekleşmediğinden bahsedilerek düşme kararı verilemez.

b. 5237 sayılı Türk Ceza Kanunumuza göre öngörülen düşme sebeplerinin varlığı hallerinde de davanın düşmesine karar verilir. Bu hallerde TCK’nın 64. maddesine göre sanığın ölümü, TCK’nın 65. maddesinde yer alan, genel af (özel af halinde kamu davası hakkında düşme kararı verilemez) ve TCK’nın 66. maddesine göre zamanaşımıdır.

Yukarıda açıkladığım nedenlerle CMK’nın ve TCK’nın bu hükümleri dışında, düşme kararı verilemez.

Uygulama yeri olmadığı halde, düşme kararı verilmesi nedeniyle, TCK’nın 191. maddesindeki suça

ilişkin dava zamanaşımı süresi düzenlemesinin önüne geçilerek zamanaşımı kurumu uygulanamaz hale gelir.

Açıkladığım tüm bu nedenlerle; Dairemizin 2023/3699 sayılı kararının gerekçe bölümünde (1-bb) bendinde yer alan Kamu Davası Açılmasının Ertelenmesi süresinin sona ermiş olması nedeniyle, davanın düşmesine karar verilmeyeceği gerektiği görüşünde olduğumdan, sayın çoğunluğun bu bozma gerekçesine katılmıyorum. 27.04.2023
Yargıtay — Esas No: 2022/22264, Karar No: 2025/13488, Tarih: 06.05.2025

**3. Ceza Dairesi         2022/22264 E.  ,  2025/13488 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2020/513 E., 2021/50 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ : Edirne 3. Ağır Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2019/135 E., 2020/53 K.

SUÇ: Silahlı terör örgütüne üye olma

HÜKÜM: TCK’nın 314/2, 3713 sayılı Kanun’un 5/1, TCK’nın 62, 53, 58/9 ve 63. maddeleri uyarınca İlk Derece Mahkemesince verilen mahkûmiyet kararına ilişkin istinaf başvurusunun esastan reddi

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Bozma

Bölge Adliye Mahkemesince verilen hüküm temyiz edilmekle;

Temyiz edenin sıfatı, başvurunun süresi, kararın niteliği ve temyiz sebeplerine göre dosya incelendi, gereği düşünüldü;

Sanık müdafiinin duruşmalı inceleme talebinin, yasal şartları oluşmadığından 5271 sayılı Kanun’un 299 uncu maddesinin birinci fıkrası gereği REDDİNE,

Temyiz talebinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi;

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

Ayrıntıları Dairemizin 26.10.2017 tarih ve 2017/1809 Esas 2017/5155 Karar sayılı ve Dairemizce de benimsenen, istikrar kazanmış yargısal kararlarda açıklandığı üzere;

Örgüt üyesi, örgüt amacını benimseyen, örgütün hiyerarşik yapısına dahil olan ve bu suretle verilecek görevleri yerine getirmeye hazır olmak üzere kendi iradesini örgüt iradesine terk eden kişidir. Örgüt üyeliği, örgüte katılmayı, bağlanmayı, örgüte hakim olan hiyerarşik gücün emrine girmeyi ifade etmektedir. Örgüt üyesi örgütle organik bağ kurup faaliyetlerine katılmalıdır. Organik bağ, canlı, geçişken, etkin, faili emir ve talimat almaya açık tutan ve hiyerarşik konumunu tespit eden bağ olup, üyeliğin en önemli unsurudur. Örgüte yardımda veya örgüt adına suç işlemede de, örgüt yöneticileri veya diğer mensuplarının emir ya da talimatları vardır. Ancak örgüt üyeliğini belirlemede ayırt edici fark, örgüt üyesinin örgüt hiyerarşisi dahilinde verilen her türlü emir ve talimatı sorgulamaksızın tamamen teslimiyet duygusuyla yerine getirmeye hazır olması ve öylece ifa etmesidir.

Silahlı örgüte üyelik suçunun oluşabilmesi için örgütle organik bağ kurulması ve kural olarak süreklilik, çeşitlilik ve yoğunluk gerektiren eylem ve faaliyetlerin bulunması aranmaktadır. Ancak niteliği, işleniş biçimi, meydana gelen zarar ve tehlikenin ağırlığı, örgütün amacı ve menfaatlerine katkısı itibariyle süreklilik, çeşitlilik ve yoğunluk özelliği olmasa da ancak örgüt üyeleri tarafından işlenebilen suçların faillerinin de örgüt üyesi olduğunun kabulü gerekir. Örgüte sadece sempati duymak ya da örgütün amaçlarını, değerlerini, ideolojisini benimsemek, buna ilişkin yayınları okumak, bulundurmak, örgüt liderine saygı duymak gibi eylemler örgüt üyeliği için yeterli değildir.(Evik, Cürüm işlemek için örgütlenme, S. 383 vd).

Örgüt üyesinin, örgüte bilerek ve isteyerek katılması, katıldığı örgütün niteliğini ve amaçlarını bilmesi, onun bir parçası olmayı istemesi, katılma iradesinin devamlılık arz etmesi gerekir. Örgüte üye olan kimse, bir örgüte girerken örgütün kanunun suç saydığı fiilleri işlemek amacıyla kurulan bir örgüt olduğunu bilerek üye olmak kastı ve iradesiyle hareket etmelidir. Suç işlemek amacıyla kurulmuş örgüte üye olmak suçu için de saikin "suç işlemek amacı" olması aranır(Toroslu özel kısım S. 263-266, Alacakaptan Cürüm İşlemek İçin Örgüt S. 28, Özgenç Genel Hükümler S. 280).

Kuruluş, amaç, örgüt yapılanması ve faaliyet yöntemleri Dairemizin 2015/3 Esas sayılı Kararında anlatılan ve nihai amacı, Devletin Anayasal nizamını cebir ve şiddet kullanarak değiştirmek olduğu anlaşılan FETÖ/PDY terör örgütünün başlangıçta bir ahlak ve eğitim hareketi olarak ortaya çıkması ve toplumun her katmanının büyük bir kesimince de böyle algılanması, amaca ulaşmak için her yolu mübah gören fakat sözde meşruiyetini sivil alanda dinden, kamusal alanda ise hukuktan aldığı izlenimi vermek için yeterli güce ulaşıncaya kadar alenen kriminalize olmamaya özen göstermesi gerçeği nazara alındığında;

Sanığın dosya kapsamına yansıyan eylemleri nazara alındığında; suç tarihi itibariyle örgütsel bağını ortaya koyan herhangi bir kod adı kullanmayan veya örgütsel iletişim ağına dahil olmayan, soruşturmanın en başından itibaren aksi kanıtlanamayan savunmalarında da görüleceği üzere hakkında mahkumiyete yeterli, somut delil bulunmayan sanığın bu haliyle dosya kapsamına yansıyan eylemleri hiyerarşik yapıya girip organik ilişki içinde olduğunu gösterir çeşitlilik, yoğunluluk ve süreklilik göstermediğinden, her türlü kuşkudan uzak mahkumiyetine yeterli ve kuvvetli delil elde edilemediğinden sanığın ispat edilemeyen müsnet suçtan beraati yerine yazılı şekilde mahkumiyet hükmü tesisi,

Kanuna aykırı, sanık müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı BOZULMASINA, dava dosyasının, 5271 sayılı CMK’nın 304. maddesi uyarınca Edirne 3. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 06.05.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/2105, Karar No: 2014/10992, Tarih: 03.07.2014

**3. Hukuk Dairesi         2014/2105 E.  ,  2014/10992 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : EDİRNE 2.ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ : 04/03/2013

NUMARASI : 2010/423-2013/79

Taraflar arasında görülen alacak davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davada,davalıların murisi H.. Ç...'un S.S.Yeni ..... Kooperatifinin ortağı iken 1989 yılında vefat ettiği ancak oğlu O..H.. Ç...un (davalılar) kendisini H..Ç... olarak tanıtarak kooperatif hissesini davacıya devir ettiği, davacının kendisini H..Ç.. olarak tanıtan kişiye kooperatif hisse bedelini ödediği ayrıca kooperatif aidatlarını da ödediği, ancak murisin diğer mirasçıları tarafından kooperatif hisse devri işleminin iptali davası açılarak davacıya yapılan kooperatif hisse devir işleminin iptali ile taşınmazın davalıların murisi H..Ç..adına tespitine karar verildiğini, kararın Yargıtay onamasından geçerek kesinleştiğini ayrıca tespit hükmünün eda hükmü içermemesi nedeniyle açılan tapu iptali ve tescil davası ile taşınmazın tapu kaydının iptali edilerek muris H.. Ç..mirasçıları olan davalılar adına tapuya kayıt ve tescil edildiğini taşınmazın elinden çıkması nedeniyle, ödediği paraların ulaştığı alım gücü değerinin tapusu verilen dükkanın değerine eş değer olacağını belirterek 80.000TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan tahsiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Davalılar R.. Ç.., M.. Ç.. ve Nilgün Çakırlar'dan vekili cevabında; davacının kooperatifi sahte belgelerle devir işlemi yapan O..H..Ç..'dan satın aldığını,sahtekarlık işlemini gerçekleştiren şahsın O.. H.. Ç..olduğunu belirterek davalılar aleyhine açılan davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

Mahkemece;davacının geçersiz devir işlemi nedeniyle taşınmazın dava tarihindeki güncellenmiş değerini talep etmesinin mümkün olamayacağı belirtilerek davacının ödediği bedellerin denkleştirici adalet ilkesi uyarınca dava tarihi itibariyle ulaştığı alım gücü hesap ettirilerek,davanın kısmen kabulü ile 8.589,17 TL'nin (kooperatif hisse bedeli) H..oğlu O.. H.. Ç.. mirasçıları M.. D.. P.. Ç.. ile F..M.. P.. Ç..'dan miras payı oranında tahsil edilerek davacıya verilmesine, 25.535,50 TL'nin (kooperatif aidatları) O. oğlu H..Ç..mirasçıları R.. Ç.., M.. Ç.., N.. Ç.., M..D..P.. Ç..ve F.. M.. P.. Ç..'dan miras payı oranında tahsil edilerek davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, karar verilmiş,hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

Yasa hükümlerinin öngördüğü biçimde yapılmayan sözleşmeler hukuken geçersizdir; burada öngörülen şekil, sözleşmenin geçerlilik koşulu olup, kamu düzenine ilişkindir. Bu nedenledir ki, gerek mahkemece gerekse Yargıtay’ca doğrudan göz önünde tutulur (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 05.12.2001 gün ve 2001/13-1021 E., 2001/1101 K.; 16.04.2008 gün ve 2008/8-324 E., 2008/328 K.; 27.05.2009 gün ve 2009/1-181 E., 2009/220 K.; 16.06.2010 gün ve 2010/14-290 E., 2010/328 K. sayılı ilamları).

Kanunun öngördüğü şekle aykırı olarak yapılan sözleşmeler ile taşınmazı elinden çıkan taraf taşınmazın gerçek değerini tazminat olarak isteyemez ancak geçersiz sözleşme nedeniyle ödediği bedeli sebepsiz zenginleşme ve denkleştirici adalet kurallarına göre isteyebilir.

Somut olayda davacının, O.. H.. Ç..ile yaptığı hisse devir sözleşmesinin yasanın aradığı şekil şartlarını taşıdığı dolayısıyla sözleşmenin geçerli olarak kurulduğu ancak ortaya çıkan nedenler dolayısıyla hükümsüz hale geldiği anlaşılmaktadır.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 29.09.2010 gün ve 2010/14-386 esas, 2010/427karar sayılı ilamı, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 15.12.2010 gün ve 2010/13-618esas, 2010/668 karar sayılı ilamı başlangıçta geçerli olarak kurulan ancak, sonradan hükümsüz hale gelen bir sözleşmede zararı şu şekilde belirlemiştir. “Bir sözleşmenin başlangıçta geçerli olarak kurulmasına rağmen daha sonra ortaya çıkan nedenler dolayısı ile imkansız hale gelmesi durumunda, davacı gerçek ve güncel müspet zararını talep edebilmelidir” Buradaki ilke; zarar doğurucu eylem, zarar görenin malvarlığında ne miktarda bir azalmaya neden olmuş ise, zarar verenin tazminat borcu da, o miktarda olmalıdır. Öyle ise, oluşan gerçek zarar ne kadarsa, tazminat da o kadar olacaktır. Bir başka deyişle, ödenecek tazminat o miktarda olmalıdır ki, eğer zarar verici eylem gerçekleşmemiş olsaydı, zarar görenin malvarlığı ne durumda olacak idiyse, ödenecek tazminatla, aynı durum tesis edilebilsin.

Somut olayda, başlangıçta geçerli olarak kurulmasına rağmen daha sonra ortaya çıkan nedenler dolayısı ile imkansızlaşan bir edim söz konusudur. Bu durumda davacı Hukuk Genel Kurulunun 29.09.2010 gün, 2010/14-386 esas, 2010/427 karar sayılı içtihadı uyarınca gerçek ve müspet zararını, başka bir deyişle taşınmazın dava tarihi itibariyle rayiç değerini sahte devir beyanı ile kooperatif hissesini davacıya devir eden O..H.. Ç.. mirasçıları M.. D..P.. Ç.. ve F..Mi..P.. Ç..dan talep edebilecektir. Mahkemece bu hususlar nazara alınmadan denkleştirici adalet ilkesine göre hesaplama yapan bilirkişi raporunu esas almak suretiyle hüküm tesis etmesi doğru görülmemiştir.

Bundan ayrı olarak; mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verildiği halde, davacı vekilinin faiz talebi hakkında ise olumlu ya da olumsuz bir karar verilmemiştir. Her ne kadar, mahkeme hükmünde fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş ise de, hüküm fıkrasındaki fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiş olması, fer'i hak niteliğinde olan faiz talebinin reddi anlamında yorumlanamaz. Mahkemenin, hüküm fıkrasında asıl ve yardımcı taleplerin hepsi hakkında açık ve tereddüte yol açmayacak şekilde karar vermesi gerekir (HMK 297). Buna rağmen, mahkemenin asıl veya yardımcı taleplerden biri hakkında, karar vermemiş olması mümkündür. Bu halde hakkında karar verilmemiş olan talep zımnen reddedilmiş sayılmaz. Çünkü, bu talep hakkında verilmiş bir karar yoktur.

O halde yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, mahkemece, faiz talebi hakkında da, bir karar verilmemiş olması doğru görülmemiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 03.07.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/7292, Karar No: 2011/6187, Tarih: 20.10.2011

**7. Hukuk Dairesi         2010/7292 E.  ,  2011/6187 K.**

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davacı Hazine tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Kadastro sırasında dava ve temyize konu 125 ada 5 ve 128 ada 26 parsel sayılı sırasıyla 1409,40 m2 ve 600,31 m2 yüzölçümündeki taşınmazlar kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanılarak davalı ... Köyü Tüzel Kişiliği adına tespit edilmiştir. Davacı Hazine dava konusu taşınmazların Hazine adına tescili istemiyle dava açmıştır. Mahkemece davanın reddine, 125 ada 5 ve 128 ada 26 parsel sayılı taşınmazların tespit gibi tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı Hazine tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece davacı Hazine'nin davasını ispatlayamadığı gerekçe gösterilerek davanın reddine karar verilmiş ise de yapılan araştırma, soruşturma hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır.

Mahkemece iddia ve savunmanın kıymetlendirilmesi yönünden taşınmazlar başında keşif yapılmış, tespit bilirkişilerinden sadece Murtaza Karagöz dinlenilmiş, diğer tespit bilirkişileri dinlenilmemiş, komşu köylerden seçilen yerel bilirkişilerin dava konusu taşınmazlar hakkında bilgileri olmadığı halde başkaca yerel bilirkişi ve tanık bilgisine başvurulmamış olmasının varsa yasal nedenleri hüküm yerinde gerekçeleri ile gösterilmemiştir.

Mahkemece iddia ve savunmanın kıymetlendirilmesi yönünden taşınmazlar başında keşif yapılmış, tespit bilirkişilerinden sadece Murtaza Karagöz dinlenilmiş, diğer tespit bilirkişileri dinlenilmemiş, komşu köylerden seçilen yerel bilirkişilerin dava konusu taşınmazlar hakkında bilgileri olmadığı halde başkaca yerel bilirkişi ve tanık bilgisine başvurulmamış olmasının varsa yasal nedenleri hüküm yerinde gerekçeleri ile gösterilmemiştir.

O halde sağlıklı bir sonuca varılabilmesi için mahkemece öncelikle tarafların gösterecekleri deliller toplanmalı, özellikle dinletmek istedikleri tanıkları varsa kimliklerini ve tebliğe elverişli adreslerini gösterecek biçimde taraflara delil listesi ibraz ettirilmeli, bundan sonra yöreyi iyi bilen elverdiğince yaşlı, yansız aynı köyden ve komşu köylerden seçilen yerel ve uzman bilirkişi, tarafların aynı yöntemle göstereceği tanıklar ve tespit tutanağı bilirkişilerinin tümü hazır olduğu halde taşınmazlar başında yeniden keşif yapılmalı, yerel bilirkişi ve tanıklardan taşınmazların öncesinin kime ait olduğu, kimden kime kaldığı, taşınmazda sürdürülen zilyetliğin, başlangıç günü süresi ve sürdürülüş biçimi ve taşınmazların türü hakkında olaylara dayalı bilgi alınmalı, tespit tutanağı bilirkişileri de taşınmazlar başında ayrı ayrı dinlenerek tutanak bilirkişileri beyanları ile yerel bilirkişi ve tanık sözleri arasında varsa çelişki giderilmeli, bundan sonra yerel bilirkişi ve tanıklar ile uzman ziraatçi bilirkişi hazır olduğu halde taşınmazlar mahkemece bizzat görülüp gözlenmeli, mahkemenin gözlemi keşif tutanağına aynen yansıtılmalı, uzman bilirkişiden keşfi izlemeye, bilirkişi sözlerini denetlemeye imkan verecek biçimde ayrıntılı gerekçeli rapor alınmalı, öte yandan hükme dayanak yapılan keşifte saptanan maddi ve hukuki olgular ile yerel bilirkişi ve tanık anlatımları ve dosya içeriği dikkate alınarak dava konusu taşınmazların mera veya eğrek yeri niteliğinde olup olmadıkları yönünde yerel bilirkişi ve tanıklardan ayrı ayrı bilgi alınmalı, dava konusu taşınmaz ve taşınmaz bölümlerinin orta malı niteliğinde oldukları belirlendiği taktirde tespit edilecek nitelikleri ile sınırlandırılmasına karar verilmesi gerektiği, ayrıca dava konusu taşınmazların bazı bölümleri üzerinde dava dışı 3. kişilerin zilyetliği olduğu belirlendiği takdirde davacı Hazine'nin davasının kabulüne karar verilmesi gerektiği düşünülmeli, bundan sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.

Mahkemece bu olgular gözardı edilerek yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz, davacı Hazine'nin temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün BOZULMASINA, 20.10.2011 gününde oybirliği ile karar verildi.