muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2019/2726, Karar No: 2019/19958, Tarih: 09.12.2019

1-Arsa niteliğindeki taşınmaz üzerinde bulunan ağaç sayısına göre taşınmaz kapama karışık meyve bahçesi kabul edilip meyve geliri esas alınarak değeri biçildikten ve zemine ekilebilecek münavebe ürünlerinin net gelirine göre biçilen değer düşüldükten sonra, muhtesat bedelinin tesbiti gerektiği nazara alınarak bilirkişi kurulundan ek rapor alınmadan, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması,

2-Yapıların yaşlarına ve sınıflarına göre yıpranma paylarına ilişkin oranları gösterir cetvele göre, dava konusu taşınmaz üzerinde bulunan 3. Sınıf A grubu yapının yıpranma payının %25 olarak kabul edilmesi gerekirken, bu oranı % 20 olarak uygulayan, 2. Sınıf B grubu yapı için de yıpranma payının %40 olarak kabul edilmesi gerekirken, bu oranı %30 olarak kabul eden rapora göre hüküm kurulması,

3-Dava konusu taşınmazın tapu kaydında davalı ... hissesinde bulunan haciz şerhinin tespit edilen ve hissesine düşen bedele yansıtılmasına karar verilmesi gerektiğinin düşünülmemesi,

Doğru olmadığı gibi;

4-7139 sayılı Kanunla değişik Kamulaştırma Kanununun 10/8 fıkrası gereğince, bozma sonrası bankaya hak sahibi adına yatırılacak bedelde artış olması halinde bu kısım için; 7139 sayılı Kanun ile yapılan değişiklik hükümlerine göre işlem yapılması gerektiğinden,

Hükmün yukarıda açıklanan gerekçelerle bir kısım davalılar vekilinin temyiz isteminin kabulü ile BOZULMASINA, bir kısım davalılardan peşin alınan karar düzeltme harcının istenildiğinde iadesine, 09/12/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/19376, Karar No: 2012/25794, Tarih: 10.12.2012

**5. Hukuk Dairesi         2012/19376 E.  ,  2012/25794 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın açılmamış sayılmasına dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davacı idare vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Resmi kuruluşların yargı harcından bağışık tutulabilmesi için genel bütçeye dahil idareler arasında yer alması veya özel kanunlarında yargı harcından muaf olduğunun açıkça belirtilmesi gerekir. Diğer harçlardan bağışık tutulma, yargı harcını kapsamaz.

..., 02.11.2011 tarihinde yürürlüğe giren 662 sayılı K.H.K.'nın 58. maddesi uyarınca genel bütçeli idareler arasından çıkartılarak özel bütçeli idareler arasına alınmıştır. Bu nedenle 492 sayılı Harçlar Kanununun 13/j maddesi hükmünden kaynaklanan yargı harçlarından muaf değildir.

Mahkeme hükmü, davacı idare tarafından süresinde verilen dilekçe ile temyiz edilmişse de, peşin yatırılması gereken harç ödenmemiştir. HUMK.nun 434/son maddesi uygulanmak suretiyle bu eksiklik giderildikten sonra,

Gönderilmek üzere dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 10.12.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/23666, Karar No: 2024/13624, Tarih: 21.11.2024

**11. Ceza Dairesi         2021/23666 E.  ,  2024/13624 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2014/228 E., 2015/1036 K.

SUÇ : Hizmet Nedeniyle Güveni Kötüye Kullanma

HÜKÜM : Beraat

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama

Katılan vekilinin temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde,

Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi'nden (UYAP) temin olunan güncel nüfus kayıt örneğine göre hüküm tarihinden sonra 31.08.2018 tarihinde katılanın öldüğünün anlaşılması karşısında; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 243. maddesi uyarınca katılanın ölmesi nedeniyle katılma hükümsüz kalmış olup mirasçılarının katılanın yasal haklarını takip etmek üzere davaya katılma hakları olduğu dikkate alınarak, katılanın mirasçıları saptanıp onlara tebligat yapılarak temyiz etmeleri durumunda dilekçeleri de eklenerek ek Tebliğname düzenlenmesinden sonra iadesinin temini için dava dosyasının Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 21.11.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/9048, Karar No: 2011/7926, Tarih: 30.06.2011

**11. Hukuk Dairesi         2009/9048 E.  ,  2011/7926 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasında görülen davada Geyve Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 06.05.2009 tarih ve 2008/82 - 2009/121 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi duruşmalı olarak davalı vekili tarafından istenmiş olmakla, duruşma için belirlenen 28.06.2011 gününde davacı avukatı ... ile davalı avukatı .... ....gelip, temyiz dilekçesinin süresinde verildiği anlaşıldıktan ve duruşmada hazır bulunan taraf avukatları dinlenildikten sonra, duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakılmıştı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili; müvekkilinin taşınmazları üzerinde dikili bulunun ayva ağaçlarındaki ürünlerini davalıya 2007 yılı için Devlet Destekli Bitkisel Ürün Sigortaları poliçesine sigorta ettirdiğini, 2007 nisan ayında don hasarı nedeni ile durumun davalıya ihbar edildiğini, davalı sigortanın tayin ettiği eksper tarafından hasar tespitinin yapıldığını, ancak davalı sigorta tarafından don olayının ayva ağaçlarının meyve bağlamadan önce çiçeklenme döneminden meydana gelmesi ileri sürülerek ödeme yapılmadığını her ne kadar davacı sigorta poliçesini gerekçe göstererek ödeme yapmamış ise de, 2008 için yapılan poliçelerde ayva ürününe ilişkin klozların değiştirildiğini, bu durumunda davacının haklılığını ispatladığını belirterek fazlaya ilişkin hakları sakla kalmak kaydı ile, 6.331,00 TL hasar bedelinin hasar tarihinden itibaren yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekilince dosyaya sunulan cevap dilekçesinde; müvekkili sigorta şirketinin herhangi bir tazminat ödeme mükellefiyetinin olmadığını, hasar nedeni ile yapılan ekspertiz incelemesinde hasar anında meyvenin çiçeklenme dönemi içinde olduğunun tespit edildiği, sigorta poliçesi teminat kapsamının çiçeklenmenin son bulması meyve oluşumu ile başlaması nedeni ile davacı tarafın iddiasının yerinde olmadığı, davacı tarafın iddia ettiği gibi 2008 yılı teknik şartlarında değişiklik yapılmadığını, burada da yine meyve döneminin girmesinden sonra teminatın başlayacağının belirtildiği tüm bu nedenlerle davacının iddiasının yerinde olmadığı, gerçekleşen hasarın teminat kapsamı dışında olması nedeni ile reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece iddia,savunma ve dosyadaki kanıtlara göre, amacı çiftçinin üretiminin desteklenmesi anlamına gelen dava konusu sigorta sözleşmesinde sözleşmeyi davalı tarafın iddia ettiği üzere dar yorumlamanın hem bu yöndeki amacın yanlış yorumlanması anlamına gelecek hemde gelişen sigorta hukuku açısından sigorta hukukunun gelişiminin önünde ciddi bir engel teşkil edeceği, kaldı ki her meyvenin meyve bağlama öncesinde çiçeklenmesi gerekliliğine rağmen sigorta sözleşmesindeki "çiçeklenme döneminin sona ererek meyve bağlama döneminde gerçekleşecek hasarların karşılanması" şeklindeki düzenlemenin neyi amaçladığı, hangi objektif kritere dayandığının anlaşılamadığı, hem bu yönüyle hem de her ne kadar hukukumuzda sözleşme hürriyeti esas olsada, sözleşmenin yapılmasında yorumunda ve uygulanmasında objektif iyi niyet kurallarının uygulanması gerekliliği karşısında davacı tarafın talebinin sigorta tarafından karşılanmasının hakkaniyet gereği olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 40.401,90 TL maddi zarardan poliçe limitleri ile sınırlı olmak Üzere toplam 20.200,95 TL tazminatın 6.331,00 TL sinin hasar tarihi olan 17.04.2007 tarihinden itibaren yasal faizi ile, 13.869,95 TL’sinin ıslah tarihinden itibaren davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

Karar davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Dava, bitkisel ürün sigorta poliçesine dayalı tazminat istemine ilişkindir.

Mahkemece yazılı gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Ancak, hüküm doğru değerlendirmeler içermediği gibi temel alınan bilirkişi raporu da uyuşmazlığa çözmeye elverişli değildir.

Karar davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Dava, bitkisel ürün sigorta poliçesine dayalı tazminat istemine ilişkindir.

Mahkemece yazılı gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Ancak, hüküm doğru değerlendirmeler içermediği gibi temel alınan bilirkişi raporu da uyuşmazlığa çözmeye elverişli değildir.

Davacıya ait ayva ağaçlarının davalı tarafından don rizikolarına da kapsar şekilde sigorta örtüsüne alındığı hususu uyuşmazlık konusu değildir. Ayrıca, ayva bitkilerinin don rizikosuna maruz kaldığı da tarafların kabulündedir. Çekişme, meydana gelen bu don rizikosunun sigorta teminatı içinde olup olmadığı noktasında toplanmaktadır. Davalı vekili, don teminatının meyve ağaçlarında çiçeklenmenin son bulmasından sonra, başka bir anlatımla meyve oluşumu ile başladığını, davacıya ait ayva bahçelerinin de çiçeklenme evresinde ve bu aşama tamamlanmadan don rizikosuna maruz kaldığını, hasarın teminat kapsamı dışında olduğunu savunmuştur. Taraflar arasındaki sigorta sözleşmesinin bir parçası olan ve ayva meyvesini de kapsayan poliçe özel şartında don teminatının, çiçeklenmenin son bulması (meyve bağlaması) ile sıfır derecenin altına düşen hava sıcaklığının doğrudan meyvelere zarar vermesi yoluyla meyve miktarında meydana gelen azalmalarda geçerli olduğu hükme bağlanmıştır. Açıklanan bu düzenleme, tarafları bağlayacaktır. O halde, davacıya ait ayva ağaçlarının hangi aşamada don rizikosuna maruz kaldığının açıklığa kavuşturulması gerekmektedir. Ayva ağacının çiçeklenme döneminin başlangıcı ve bitimi, bu dönemin ne kadar sürdüğü, meyve bağlamasının nasıl oluştuğu gibi hususlar, özel ve teknik bilgiyi gerektirmekte olup, yargıcın hukuk bilgisiyle çözümlenecek konulardan değildir. Bu durum karşısında mahkemece, aralarında üniversitelerin ziraat fakültelerinden meyve bitkileri bölümlerinde görevli uzman akademisyen ile sigorta hukukçusunun bulunduğu bilirkişi kurulu oluşturulup, rizikonun teminat içinde olup olmadığı, teminat içindeyse talep edilebilecek tazminatın tutarı konusunda tarafların kanıtlarını, ilçe tarım müdürlüğü yazılarını, ekspertiz raporları ile sigorta poliçesi hükümlerini de değerlendiren denetime uygun rapor alınıp, sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçeye ve eksik incelemeye dayalı hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davalı yararına BOZULMASINA, takdir olunan 825,00 TL duruşma vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 30.06.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/3113, Karar No: 2017/12177, Tarih: 20.01.2017

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2016/3113 E.  ,  2017/12177 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun 22/12/2016 tarih ve 398 sayılı Kararı ile 23.07.2016 tarih ve 29779-2. mükerrer sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6723 sayılı Danıştay Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik yapılmasına Dair Kanunla 2797 sayılı Yargıtay Kanununa eklenen Geçici 15. madde uyarınca Yargıtay Onsekizinci Hukuk Dairesinin kapatılmasına ve 12.02.2016 tarih ve 2016/1 sayılı iş bölümü kararında yer alan dairemizin bakmakta olduğu:

'6) 4721 sayılı TMK'nın Kişiler Hukuku başlıklı 1. Kitabının Gerçek Kişiler başlıklı 1. Kısmında yer alan maddelerden (TMK m. 8-46) kaynaklanan davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar,

7) 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu uyarınca nüfus kayıtlarının düzeltilmesine ilişkin davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar ile vatandaşlığın tespitine ilişkin hüküm ve kararlar,

8) 4721 sayılı TMK'nın Kişiler Hukuku başlıklı 1. Kitabının Tüzel Kişiler başlıklı 2. Kısmında yer alan hükümlerden (TMK m. 47-117) kaynaklanan davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar,

9) 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 56 ila 100. maddeleri ile 5253 sayılı Dernekler Kanunu hükümlerine göre açılmış derneklerin feshi, derneğin sona erdiğinin tespiti gibi dernekler hukukundan kaynaklanan her türlü dava sonucunda verilen hüküm ve kararlar.

11) 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 101 vd. maddeleri kapsamında kalan vakıfların kuruluş ve tescil işlemleri, vakıf senedinin düzenlenmesi ve değiştirilmesi, vakfın teşkilatı (örgütü), denetimi, yöneticilerin azli, vakıf yönetiminin amacının ve mallarının değiştirilmesi, vakfın sona ermesi ve tasfiyesi: ayrıca, Osmanlı döneminde kurulan ve 5737 sayılı Vakıflar Kanun'a tabi olan vakıflarda, vakfiye şartı gereği vakıf evladı veya ilgilisi olduğunun ya da tevliyete hak kazandığının tespiti ile vakfın gelir fazlasından yararlanma (intifa) haklarıyla ilgili olarak açılan davalara ilişkin hüküm ve kararlar,

12) 4721 sayılı TMK'nın 2. Kitabının, Hısımlık başlıklı 2. Kısmında yer alan Soy Bağının Kurulması başlıklı 1. Bölümünün 1, 2, 3 ve 4. ayrımlarında yer alan maddelerden (TMK m.282 ila 320: Soy bağı, tanıma, babalık, evlat edinme vb) kaynaklanan davalar nedeniyle verilen hüküm ve kararlar,

13) 4721 sayılı TMK'nın 2. Kitabının, Vesayet başlıklı 3. Kısmında yer alan maddelerden (TMK m. 396-494) kaynaklanan davalar nedeniyle verilen hüküm ve kararlar,

14) 3561 sayılı Mal Memurlarının Kayyım Tayin Edilmesine Dair Kanuna göre verilen kayyım atanması ile ilgili davalar ile kayyımlık kararlarının kaldırılmasına ilişkin davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar,'ın temyiz incelemesinin Yargıtay Sekizinci Hukuk Dairesi'ne UYAP bilişim sistemi üzerinden devrine karar verilmiştir.

13) 4721 sayılı TMK'nın 2. Kitabının, Vesayet başlıklı 3. Kısmında yer alan maddelerden (TMK m. 396-494) kaynaklanan davalar nedeniyle verilen hüküm ve kararlar,

14) 3561 sayılı Mal Memurlarının Kayyım Tayin Edilmesine Dair Kanuna göre verilen kayyım atanması ile ilgili davalar ile kayyımlık kararlarının kaldırılmasına ilişkin davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar,'ın temyiz incelemesinin Yargıtay Sekizinci Hukuk Dairesi'ne UYAP bilişim sistemi üzerinden devrine karar verilmiştir.

Bu nedenle, iş bu dava türlerine ait Dairemizin esasına kayıtlı dosyaların UYAP bilişim sistemi üzerinden Dairesine gönderilmesine, esasın bu şekilde kapatılmasına ve dosyaların fiziki olarak dairesine teslimine karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/23981, Karar No: 2019/10263, Tarih: 07.05.2019

**9. Hukuk Dairesi         2016/23981 E.  ,  2019/10263 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

YARGITAY KARARI

Dairemizin 2016/23981 E. sayılı ve 02/04/2019 tarihli " Dosyanın Eksiklik Talebi" konulu yazısı ile yerel Mahkemeye;

"Mahkemenizin 2009/733 Esas - 2012/1057 Karar sayılı dosyası temyiz incelemesi yapılmak üzere dairemize iletilmiştir.

Söz konusu dosya incelenmiş olup, davalılardan ... Ajansı A.Ş. adına Av. ... kararı temyiz etmiş ise de dosya ve Uyap sisteminde yapılan incelemede anılan davalıdan aldığı vekaletnameye dosyada rastlanmamıştır.

Av. ...'in davalı ... Ajansı A.Ş. den aldığı vekaletname var ise dosyaya eklenmesi aksi halde kararın davalı şirkete usulüne uygun şekilde tebliği yapılıp, ilgili usulü işlemlerinde tamamlanarak gerekli belgelerin 1 ay içerisinde Dairemize gönderilmesi gerekmektedir. "şeklinde müzekkere yazılmış ve Mahkemece buna karşı 25/04/2019 tarihinde;" Av. ...'e 15/04/2019 tarihinde vekaletnamesini ibraz etmesi için müzekkere yazılmış olup, verilen cevabi yazısında, ... Ajansı tarafından verilmiş herhangi bir vakeletname olmadığını, mahkeme kararını temyiz ederken sehven yazıldığını bildirmiştir.

Ancak şirket adına mahkememizce tebligat çıkartılmak istendiğinde, adres tespiti için ... Ticaret Odasından firma sicil bilgilerinin sorgulanması nitecesinde, şirketin sicil kaydının kapalı olduğu anlaşılmış olup, yazımız ekinde cevabi yazı ve sicil kayıt yazısı gönderilmiştir." şeklinde cevap verilmiştir.

Yukarıda açıklandığı üzere Mahkemece verilen yazı cevabı ve ekindeki belgelere göre, hakkında hüküm kurulan davalı ... Ajansı A.Ş. nin bir vekili olmadığı sicil kaydının da kapalı olduğu anlaşılmıştır. Bu durumda Mahkemece, şirketin Ticaret Sicilinden terkin edilip edilmediği araştırılıp davacı vekiline bu davalı açısından Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre ihya yoluna başvurmak üzere süre verilip gerekli usuli işlemlerin ardından adı geçen davalıya karar tebliği yapılmalıdır.

Yukarıda belirtilen eksiklikler giderildikten sonra incelenmek üzere Dairemize gönderilmesi için dosyanın yerel Mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 07/05/2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/5594, Karar No: 2018/1171, Tarih: 13.02.2018

**11. Ceza Dairesi         2016/5594 E.  ,  2018/1171 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Vergi Usul Kanununa Muhalefet

HÜKÜM : Mahkumiyet

Katılan sıfatını alabilecek olan ve kovuşturma evresinde usulüne uygun olarak duruşmadan haberdar edilmediği için davaya katılma talebinde bulunamayan şikayetçi kurum vekilinin, 5271 sayılı CMK’nın 260/1. madde ve fıkrası uyarınca yasa yollarına başvurma hakkı olduğunun kabulüyle yapılan temyiz incelenmesinde;

1-Kovuşturmanın her aşamasında kamu davasına katılma hakkı bulunan şikayetçi kuruma duruşma gününün usulen bildirilip davaya katılma olanağı sağlanmadan yazılı şekilde karar verilmesi suretiyle 5271 sayılı CMK'nın 234/1-b maddesine aykırı davranılması,

2-Kabule göre de;

Anayasanın 2. maddesine göre, Türkiye Cumhuriyeti bir hukuk devletidir. "Hukuk Devleti", her eylem ve işlemi hukuka uygun, insan haklarına saygı gösteren, bu hak ve özgürlükleri koruyup güçlendiren, her alanda adaletli bir hukuk düzeni kurup bunu geliştirerek sürdüren, Anayasa'ya aykırı durum ve tutumlardan kaçınan, hukuku tüm devlet organlarına egemen kılan, Anayasa ve hukukun üstün kurallarıyla kendini bağlı sayıp yargı denetimine açık olan, kanunların üstünde kanun koyucunun da bozamayacağı temel hukuk ilkeleri bulunduğunun bilincinde olan devlettir. Anayasa'nın 20. maddesinin ikinci fıkrasına göre de "...usulüne göre verilmiş hakim kararı olmadıkça, yine bu sebeplere bağlı olarak gecikmesinde sakınca bulunan hallerde de kanunla yetkili kılınmış merciin yazılı emri bulunmadıkça; kimsenin üstü, özel kağıtları ve eşyası aranamaz ve bunlara el konulamaz."

5271 sayılı CMK’nın Birinci Kitap Dördüncü Kısmında, altı bölüm halinde koruma tedbirleri, bu kapsamda “arama ve elkoyma” işlemine dair usul ve esaslar (m. 116-134) düzenlenmiştir. Ancak ceza yargılamasına dair çeşitli usul hükümleri ile “arama ve elkoyma” gibi koruma tedbirlerine ilişkin hükümlere bir çok özel kanunda da yer verilmiştir. Bunlardan biri de 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'dur. 213 sayılı Kanun'un 359. maddesindeki suçlara ilişkin olarak Cumhuriyet savcısının dava açması, Kanun gerekçesindeki ifadeyle “vatandaşın mali emniyeti mülahazası ile” vergi idaresinin vereceği mütalaaya bağlandığı gibi anılan Kanun'un 142-147. maddeleri arasında “arama” ve “aramalı inceleme”nin usul ve şartları ayrıntılı bir şekilde hükme bağlanmıştır.

213 sayılı Kanun'un 142. maddesi uyarınca "İhbar veya yapılan incelemeler dolayısıyla, bir mükellefin vergi kaçırdığına delalet eden emareler bulunursa, bu mükellef veya kaçakçılıkla ilgisi görülen diğer şahıslar nezdinde ve bunların üzerinde arama yapılabilir. Aramanın yapılabilmesi için:

a)Vergi incelemesi yapmaya yetkili olanların buna lüzum göstermesi ve gerekçeli bir yazı ile arama kararı vermeye yetkili sulh yargıcından bunu istemesi,

b) Sulh yargıcının istenilen yerlerde arama yapılmasına karar vermesi, şarttır."

a)Vergi incelemesi yapmaya yetkili olanların buna lüzum göstermesi ve gerekçeli bir yazı ile arama kararı vermeye yetkili sulh yargıcından bunu istemesi,

b) Sulh yargıcının istenilen yerlerde arama yapılmasına karar vermesi, şarttır."

Buna göre, vergi kaçırıldığına delalet eden emarelerin bulunması halinde, vergi incelemesi yapmaya yetkili olanlar, arama yapılmasını gerekli kılan bir yazıyla sulh ceza hâkiminden talepte bulunacak, arama kararının verilmesi halinde de, arama işlemi genel kolluk görevlileri tarafından değil, vergi inceleme elemanları gerçekleştirilecektir. VUK’nın 7. maddesine göre genel kolluk, talep üzerine sadece gerekli güvenlik önlemlerinin alınmasını sağlamakla yükümlüdür.

VUK'nın 147. maddesinde, “bu bölümde açıkça yazılı olmayan hallerde Ceza Muhakemeleri Usulü Kanununun arama ile ilgili bulunan hükümlerinin uygulanacağı"nın belirtilmesinden maksat, bu Kanun'un aramaya ilişkin 142-146. maddelerinde açıkça düzenlenen konularda bu hükümlerin, açıkça düzenlenmeyen konularda ise CMK hükümlerinin uygulanmasının sağlanmasıdır.

Ceza muhakemesinde, arama olağan bir koruma tedbiri iken, Vergi Hukuku’nda istisnai, olağandışı bir denetim yoludur. Niteliği itibariyle adli arama olmasına rağmen, bu aramanın genel suç kolluğu tarafından değil, vergi inceleme elemanlarınca yapılabilmesi, vergi suçlarına ilişkin olarak yapılacak aramanın özelliğidir. Bir araç koruma tedbiri olarak vergi araması, vergi incelemesi denetim yolunun ön basamağıdır. Amaç, vergi kaçırıldığını ortaya çıkaracak ve destekleyecek belge ve kayıtların bulunmasıdır.

Ceza muhakemesi hukukunda, resen araştırma ilkesi ve vicdani delil sistemi geçerli olup, amaç maddi gerçeğe ulaşmaktır. Maddi gerçek, hukuka uygun elde edilen her türlü delille ispatlanabilir. Anayasa'ya göre, kanuna aykırı olarak elde edilen bulgular delil olarak kullanılamaz (m.38/6). CMK hükümleri uyarınca; Yüklenen suç, ancak hukuka uygun şekilde elde edilmiş olan delillerle ispat edilebilir (m. 217/2). Delil, kanuna aykırı olarak elde edilmişse, reddolunur (m.206/2-a).Hükmün hukuka aykırı yöntemlerle elde edilen delile dayanması, hukuka kesin aykırılık sebebidir (m. 289). Açıklanan pozitif hukuk normları ve Yargıtay Ceza Genel Kurulunun (29.11.2005, 2005/144 Esas, 2005/150 Karar, 17.11.2009, 2009/7-160 Esas, 2009/264 Karar) kararları ile aynı yöndeki Özel Daire Kararları karşısında; “hukuka aykırı biçimde” elde edilen deliller, Türk Ceza Muhakemesi Hukuku sisteminde dikkate alınamaz. Bu husus, Avrupa İnsan Haklari Sözleşmesi’nin 6. maddesinde yer alan ve Anayasamıza da eklenen (m. 36) adil yargılanma hakkının da gereğidir.

Yukarıda yer verilen Anayasa ve Yasa hükümleri ile 213 sayılı Kanun'un 142 ve devamı maddeleri hükümleri karşısında somut olay değerlendirildiğinde,