muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/39756, Karar No: 2015/25566, Tarih: 16.12.2015

**(Kapatılan) 7. Hukuk Dairesi         2015/39756 E.  ,  2015/25566 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava Türü : Alacak

YARGITAY İLAMI

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay'ca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Davacı, 6111 sayılı Yasa kapsamında 2011 yılının Ekim ayında dava dışı bakanlığa atamasının yapıldığını, sendika üyesi olduğunu ve devir tarihi itibari ile Toplu İş Sözleşmesinden kaynaklanan ve ödenmesi gereken işçilik alacaklarının ödenmediğini iddia ederek bazı ücret alacaklarının tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı, davacının idareleriyle herhangi bir ilgisinin olmadığını, idarelerine devredilen işçiler arasında davacının olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Somut olayda, davacının ... Belediyesi'nde çalışmakta iken 6111 sayılı Yasa kapsamında 24.10.2011 tarihinde ilgili Bakanlığa atamasının yapıldığı, karar tarihinden sonra ... Belediyesi'nin 6360 sayılı Yasa uyarınca kapatıldığı ve bu nedenle mahkemece gerekçeli kararın ... Belediyesi'ne tebliğ edildiği anlaşılmıştır. Dairemizce aynı gün temyiz incelemesi yapılan ve konusu aynı olan 2015/39757 Esas sayılı dosyanın içerisinde yer alan ... İli Devir, Tasfiye ve Paylaştırma Komisyonu'nun 27.03.2014 tarihli kararı uyarınca ... Belde Belediyesi'nde çalışan işçilerin bir kısmının ... Belediyesi'ne bir kısmının ise ... Büyükşehir Belediyesi'ne devirlerinin yapıldığı görülmüştür. Bu itibarla mahkemece yapılacak iş, davacının halihazırda görev yaptığı Bakanlığa atamasının yapılmasından önce çalışmasını sürdürdüğü ... Belediyesi'nde hangi müdürlüğe bağlı olarak çalıştığının araştırılarak davacının çalıştığı birim tespit edilmeli ve bu ilgili birimin ... Belediyesi kapandıktan sonra Valilik İl Koordinasyon Kurulu'nca ... Belediyesi'ne mi yoksa ... Büyükşehir Belediyesi'ne mi devredildiği belirlenerek taraf teşkilinin buna göre sağlanması ve sonucuna göre hüküm kurulması gerekirken eksik inceleme ve araştırma ile karar verilmiş olması hatalı olup bozma nedenidir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı nedenle BOZULMASINA, bozma nedenine göre davalının diğer itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına, temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine, 16.12.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/796, Karar No: 2014/8310, Tarih: 18.06.2014

**14. Ceza Dairesi         2013/796 E.  ,  2014/8310 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Mahkemesi

SUÇ : Kumar oynanması için yer ve imkân sağlama

HÜKÜM : Mahkûmiyet

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Delillerle iddia ve savunma duruşma göz önünde tutularak tahlil ve takdir edilmiş sübutu kabul olunan fiilin unsurlarına uygun şekilde tavsif ve tatbikatı yapılmış bulunduğundan, sanığın yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, 18.06.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/783, Karar No: 2008/1114, Tarih: 29.01.2008

**21. Hukuk Dairesi         2008/783 E.  ,  2008/1114 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Çanakkale İş Mahkemesi

TARİHİ : 31/10/2007

Davacı, teslim ettiği ürün bedelinden ilk tevkifat tarihini takip eden aybaşı ile tescil tarihleri arasında tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun ve 5458 sayılı Yasadan yararlanması gerektiğinin tespitine   karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin  kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalı  vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan  ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine,

2-Davacı, teslim ettiği ürün bedelinden ilk tevkifat tarihini takip eden aybaşı olan 01.07.1994 ile 01.06.2006 tescil tarihleri arasında 2926 Sayılı Yasa’ya göre tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun ve 5458 sayılı yasadan yararlanması gerektiğinin tespitini istemiştir.

Mahkemece, sigortalılık tespitine ilişkin olarak, dava açıldıktan sonra, davalı kurum tarafından davacının tescil tarihinin 01.07.1994 tarihine çekilmesi nedeniyle, “Davanın konusu kalmadığından esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına, 5458 sayılı yasadan yararlanılması gerektiğinin tespitine yönelik taleple ilgili olarak ise, “Davacının 5458 sayılı yasanın ilgili hükümlerinden yararlandırılmasına karar verilmiş ve karar süresinde davalı kurum avukatı tarafından temyiz edilmiştir. Sigortalılık tespitine yönelik taleple ilgili mahkemenin kararı yerindedir. Ancak davacının 5458 sayılı yasadan yararlanma koşullarında mahkemece yanılgıya düşüldüğü görülmektedir.

Davacının 05.06.2006 tarihinde davalı kuruma verdiği dilekçe tarım Bağ-Kur sigortalılığının ilk tevkifat tarihini takip eden aybaşına çekilmesini istediği ve anılan dilekçesinde 5458 sayılı yasadan yararlanma doğrultusunda bir talebinin bulunmadığı uyuşmazlık konusu değildir. Uyuşmazlık geriye yönelik tescil talebinin 5458 sayılı yasadan yararlanma talebini de kapsayıp kapsamadığı noktasında toplanmaktadır. Yerel mahkemece, davacının 5458 sayılı yasanın öngördüğü 3 aylık süre içerisinde kuruma tescil için başvuruda bulunduğu, ve bu başvurunun anılan 3 aylık sürenin dolmasından sonra reddedildiği ve dava açıldıktan sonra da kurumun tescil tarihin geriye çektiğinden, Sosyal güvenlik hukukunun ilkeleri ve hakkaniyet gereği davacının 5458 sayılı yasanın hükümlerinden yararlandırılmasının uygun olacağı sonucuna varılmışsa da varılan bu sonuç hatalı olmuştur.

Gerçekten davanın yasal dayanağını oluşturan 5458 sayılı yasanın 2.maddesinde maddesinde  “17.10.1983 tarihli ve 2926 sayılı Tarımda Kendi Adına ve Hesabına Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kanununa göre, 31.03.2005 tarihine kadar tahakkuk ettiği halde bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihe kadar ödenmemiş olan prim ve sosyal güvenlik destek primi borçları; bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki ay içerisinde Kuruma yazılı olarak başvurmak şartıyla, bu madde ve 3 üncü madde hükümlerine göre yeniden yapılandırılır” hükmü öngörülmüş; Bağ-Kur Genel Müdürlüğü’nün 2006/327 sayı ve 30.5.2006 tarihli kararıyla “5458 sayılı Kanunun 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının verdiği yetki çerçevesinde, prim borçlarının yeniden yapılandırma başvuru süresinin 30.06.2006 tarihine kadar bir ay süre ile uzatılmasına,” karar verilmiştir. Bu duruma göre Sosyal Güvenlik Prim Alacaklarının Yeniden Yapılandırılması ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında 5458 sayılı Kanundan yararlanmak için anılan yasadan yararlanma istemi de içeren dilekçe ile kuruma başvurulması gerektiği açıktır. Hal böyle olunca da prim borcunun yeniden yapılandırılması için yasanın ön gördüğü 3 aylık hak düşürücü süre içerisinde yeniden yapılandırma talebinde bulunmayan davacının bu yöne yönelik talebinin reddi gerekirken, kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 29.01.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/10543, Karar No: 2012/17807, Tarih: 27.09.2012

**5. Hukuk Dairesi         2012/10543 E.  ,  2012/17807 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, davalı idare vekili yönünden verilen dilekçeler ile istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Resmi kuruluşların yargı harcından bağışık tutulabilmesi için genel bütçeye dahil idareler arasında yer alması veya özel kanunlarında yargı harcından muaf olduğunun açıkça belirtilmesi gerekir. Diğer harçlardan bağışık tutulma, yargı harcını kapsamaz.

Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü, 02.11.2011 tarihinde yürürlüğe giren 662 sayılı K.H.K.'nın 58. maddesi uyarınca genel bütçeli idareler arasından çıkartılarak özel bütçeli idareler arasına alınmıştır. Bu nedenle 492 sayılı Harçlar Kanununun 13/j maddesi hükmünden kaynaklanan yargı harçlarından muaf değildir.

Mahkeme hükmü, davalı idare tarafından süresinde verilen dilekçe ile temyiz edilmişse de, peşin yatırılması gereken harç ödenmemiştir. HUMK.nun 434/son maddesi uygulanmak suretiyle bu eksiklik giderildikten sonra,

Birlikte gönderilmek üzere dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 27.09.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/1530, Karar No: 2021/97, Tarih: 15.09.2021

**6. Hukuk Dairesi         2021/1530 E.  ,  2021/97 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ:Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki kayıt kabul davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne yönelik verilen hüküm süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Davacı vekili, davacının 09.05.2009 - 27.02.2014 tarihleri arasında davalı müflis şirkette işçi olarak çalıştığını ancak haflaık 12 saat fazla mesai ücretini alamadığını ileri sürerek 70.856,70 TL alacağın masaya kayıt ve kabülüne karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı iflas idaresi vekili, işyerin fazla çalışma yapılmadığını ve yapldı ise de bu sürenin vemiktarın belirlenmesi yargılamayı gerektirdiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece davacının iflas tarihi iatibari ile davalı müflis şirketten alacağının 18.487,58 TL olduğu gerekçesi ile davanın kısmen kabulün ile işçi alacağı olarak 1. sırada kayıt ve kabulüne karar verilmiştir.

Karar, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Dava, kayıt kabul istemine ilişkindir.

İİK'nın 206/4. maddesi, birinci sıraya; "İşçilerin, iş ilişkisine dayanan ve iflâsın açılmasından önceki bir yıl içinde tahakkuk etmiş ihbar ve kıdem tazminatları dahil alacakları ile iflâs nedeniyle iş ilişkisinin sona ermesi üzerine hak etmiş oldukları ihbar ve kıdem tazminatları,..” alacaklarının kayıt edileceği hükmünü içerir. Bu nedenle dava konusu işçilik alacaklarının imtiyazlı olarak iflas sıra cetveline kaydedilebilmesi için, iflasın açılmasından önceki bir yıl içinde doğmaları gerekmektedir.

Bu durumda mahkemece, davaya konu fazla mesai alacaklarının iflasın açılmasından önceki bir yıl içinde doğan alacak yönünden birinci sıraya, zamanaşımı hususu da nazara alınarak kalan fazla mesai alacağının ise 4. sıraya yazılacak şekilde iflas sıra cetveline kaydı gerekirken bu konuda bir araştırma yapmadan yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile yerel mahkeme kararının davalı lehine BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz edene iadesine,

karara karşı tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme isteminde bulunulabileceğine, 15.09.2021 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/6104, Karar No: 2021/8033, Tarih: 02.11.2021

**4. Hukuk Dairesi         2021/6104 E.  ,  2021/8033 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

-K A R A R-

6100 sayılı HMK m. 314/2 “(Ek:22/7/2020-7251/30 md.) Sulh, hükmün verilmesinden sonra yapılmışsa, taraflarca kanun yoluna başvurulmuş olsa dahi, dosya kanun yolu incelemesine gönderilmez ve İlk Derece Mahkemesi veya bölge adliye mahkemesince sulh doğrultusunda ek karar verilir. (3) (Ek:22/7/2020-7251/30 md.) Sulh, dosyanın temyiz incelemesine gönderilmesinden sonra yapılmışsa, Yargıtay temyiz incelemesi yapmaksızın dosyayı sulh hususunda ek karar verilmek üzere hükmü veren mahkemeye gönderir.” düzenlemesini içermektedir.

Davalı vekili, temyiz dilekçesi ile davacı tarafla sulh olunduğunu bildirdiği anlaşıldığından, sulh ve ibra belgeleri de getirtilerek sulh hususunda yerel mahkemece (İtiraz Hakem Heyeti'nce) ek karar verilmesi için dosyanın mahkemesine (İtiraz Hakem Heyeti'ne iletilmek üzere, İtiraz Hakem Heyeti kararının saklanması kararını veren ... Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne) İŞLEMSİZ İADE EDİLMESİNE 02/11/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/2800, Karar No: 2010/5264, Tarih: 18.03.2010

**2. Hukuk Dairesi         2009/2800 E.  ,  2010/5264 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Tekirdağ Aile Mahkemesi

TARİHİ :31.12.2008
Yargıtay — Esas No: 2015/877, Karar No: 2015/3899, Tarih: 24.02.2015

**12. Hukuk Dairesi         2015/877 E.  ,  2015/3899 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Hukuk Mahkemesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki davacı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

1- İcra mahkemesinin ihalenin feshi isteminin reddine yönelik kararı yönünden;

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, temyiz olunan kararda yazılı gerekçelere göre yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun mahkeme kararının İİK. 366. ve HUMK. 438. maddeleri uyarınca (ONANMASINA),

2- İİK.nun 134/2.maddesi uyarınca ihalenin feshi talebinin reddine karar verilmesi halinde mahkeme davacıyı feshi istenilen ihale bedelinin yüzde onu oranında para cezasına mahkum eder. Aynı maddenin üçüncü fıkrasında ise 2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanununun 38/A maddesinin birinci fıkrasında tanımlanan konut finansmanından kaynaklanan alacaklar ile .... Başkanlığının rehinle temin edilmiş alacaklarının takibinde, ikinci fıkrada yer alan oran yüzde yirmi olarak uygulanacağı düzenlemesi yer almaktadır. Yasanın bu hükmü emredici nitelikte olup kamu düzenine ilişkin bulunduğundan mahkemece re’sen uygulanmalıdır. Hukuk Genel Kurulu'nun 06.10.2004 tarih ve 2004/1-433 esas sayılı kararında da benimsendiği üzere kamu düzenine aykırılıkta aleyhe bozma ilkesi nazara alınamayacağından, takibe konu alacağın konut finansmanından kaynaklandığı da dikkate alınarak, mahkemece ihalenin feshi istemi reddedilen davacı aleyhine %20 para cezasına hükmedilmesi gerekirken, para cezasının %10 olarak tayini yasaya aykırı bulunmuştur.

SONUÇ : Mahkeme kararının yukarıda (2).maddede yazılı nedenlerle para cezasına hasren İİK'nun 366 ve HUMK'nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), peşin alınan harcın istek halinde iadesine, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 24.02.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/12602, Karar No: 2022/14360, Tarih: 16.11.2022

2. İlk derece mahkemesince bozma üzerine yapılan yargılama sonunda “yurt dışında çalışmanın geçici olmadığı, iş kazası yaşandığı anda davacının murisinin topluluk sigortası kapsamında yurt dışında çalışmadığı” gerekçesi ile istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

3. Kararın temyizi üzerine ise çoğunluk görüşü ile kararın onanmasına karar verilmiştir.

4. Yurt dışı işyerinde çalışmada işçi ile işveren arasındaki sözleşmeye uygulanacak hukuk:

4.1. Yabancılık unsuru taşıyan olayda, hakim... hastalığını sözleşme ilişkisi doğrultusunda değerlendirir ise uygulanacak hukuk da Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanunu’nun 27. maddesi uyarınca iş sözleşmesine uygulanacak olan hukuki hükümler olacaktır. İş sözleşmelerine uygulanacak hukuku düzenleyen ....’un 27. maddesi uyarınca iş sözleşmeleri, işçinin mutad işyeri hukukunun emredici hükümleri uyarınca sahip olacağı asgari koruma saklı kalmak kaydıyla, tarafların seçtikleri hukuka tabidir. Hukuk seçimi, iş sözleşmelerinin özel niteliği gereği zayıf taraf olan işçiyi korumak amacıyla ancak işçi lehine olmak kaydıyla sınırlı olarak tanınmıştır. Sözleşme tarafları, sözleşme ile irtibatlı olsun olmasın diledikleri bir ülkenin hukukunu seçebilme imkanına sahiptirler. Ancak, tarafların seçmiş oldukları bu hukuk düzeni işçiye, kanunlarda tespit edilmiş objektif iş akdi statüsünün emredici hükümlerince sağlanmış olan korumadan daha az bir koruma sağlayamaz. Seçilen hukuk, m.27/f.2 uyarınca uygulanacak olan hukukun sağladığı korumadan daha geride kalıyor ise, tarafların hukuk seçimi yapmış olmalarına rağmen, objektif iş akdi statüsünün işçiyi koruyucu hükümleri uygulanacaktır. ... m.27/f.3 uyarınca, işçinin işini belirli bir ülkede mutad olarak yapmayıp devamlı olarak birden fazla ülkede yapması halinde iş sözleşmesi, işverenin esas işyerinin bulunduğu ülke hukukuna tabidir. Esas işyeri ile kastedilen işverenin işyeri merkezinin bulunduğu ülkedir.

4.2. Yabancı unsurlu... hastalıklarında uygulanacak hukukun taraflarca seçilmesi ile seçim yapılmadan doğrudan objektif bağlama kurallarının tatbik edilmesine ilişkin olarak tercih yapmanın pek bir anlamı yoktur. Zira, işçinin mutad işyeri hukukunun, işçi lehine olan asgari koruma hükümlerinin taraflar arasında uygulanacak olan hukuk bakımından gözetilecek olması işçiyi koruyan bir düzenlemedir. Öte yandan Türkiye’den yurt dışına götürülen işçilerin, temelde mutad işyerinin Türkiye olduğu kabul edildiğinde Türk hukukunun koruyucu düzenlemeleri taraflar arasında seçilen hukuka karşı uygulama alanı bulacaktır.

4.3. Her devletin kendi ekonomik, sosyal ve toplumsal yapısının gereği olarak bazı konularda kabul ettiği kurallar, vatandaş yabancı ayrımı gözetilmeden o ülkede doğrudan doğruya uygulanır. Hakimin hukukunda yer alan bu nitelikteki kuralların, sözleşme statüsüne rağmen uygulanacağı kabul edilir (Mad.6). Doğrudan uygulanan kurallar, kanunlar ihtilafı kurallarından bağımsız olarak uygulanması gereken bir emredicilik niteliğine sahiptir. Sözleşme statüsünden bağımsız olarak yabancılık unsuru taşısın taşımasın, hukuk seçimi yapılmış olsun olmasın ilgili olay ve hukuki ilişkide mutlaka uygulanması gereken kurallardır. Bu kurallar, sadece tarafların menfaatine hizmet eden bir nitelikte olmayıp bir kamu menfaatine hizmet maksadı da taşırlar. Buna karşılık ....’un 27/f.1 maddesinde yer alan emredici hükümler, sözleşme ile aksi kararlaştırılması mümkün olmayan iş hukukuna ilişkin hükümlerdir. Kanun koyucu, hangi hükümlerin 27. maddesi çerçevesinde emredici hüküm olarak değerlendirileceği konusuna bir açıklık getirmemektedir. Emredici hükümler, zayıf akit tarafı olan işçinin hukuki durumunu işveren karşısında korumak amacıyla kabul edilmiş ve iç hukuka göre aksi kararlaştırılamayacak olan hükümlerdir.

4.4. İş ve ... hukuku bakımından hangi hükümlerin doğrudan uygulanan kural olarak kabul edilebileceğinin tespiti gereklidir. İş bu tespit, hâkim tarafından yapılacak ve ilgili hükümler yorumlanacaktır. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, iş kazasından kaynaklanan uyuşmazlıkta, iş kazasının sonuçları bakımından uygulanacak hukukta doğrudan uygulanan kural değerlendirmesi yapıldığı görülmektedir(07.06.1989 tarih ve 1989/10-316 E, 1989/411 K.).

4.5. İşçinin menfaati yanında kamu menfaatine de hizmet etme amacı taşıyan emredici hükümler, doğrudan uygulanan kurallar olarak nitelendirilip kanunlar ihtilafı kuralları dikkate alınmadan uygulanırlar. Örneğin, kamu hukuku nitelikli iş güvenliği hükümleri, özel işçi gruplarını koruyucu hükümler, yasal greve ilişkin hükümler(.........., 59 (3) 2010: 521-550).

4.6. ...’un 5. maddesine göre, yetkili yabancı hukukun belirli bir olaya uygulanan hükmünün Türk kamu düzenine açıkça aykırı olması hâlinde, bu hüküm uygulanmaz; gerekli görülen hâllerde, Türk hukuku uygulanır. Kamu düzeni müdahalesi sınırlı ve istisnaî niteliktedir. Türk kamu düzeninin ihlâlini gerektirecek hâller, çoğunlukla emredici bir hükmün açıkça ihlâli halinde düşünülecektir. Fakat her emredici hükmün ihlâli halinde veya her emredici hükmü ihlâl eden bir yabancı kararın Türk kamu düzenine aykırı bulunduğunu söylemek olanaklı değildir. (Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu Kararı, E. 2010/1 K. 2012/1 T. 10.02.2012). İş Sağlığı ve güvenliği hükümlerinin, doğrudan uygulanan kurallar niteliğinde olduğu gibi kamu düzeninden de sayılacağı açıktır.

4.7. İş ve ... hukukunun kamusal tarafı ve emredici kurallar içermesi nedeni ile yabancılık taşıyan bir uyuşmazlıkta, taraflar yabancı hukukun uygulanmasını öngörseler dahi özellikle işçi veya sigortalının Türk vatandaşı olması halinde, uygulanacak yabancı hukuk kuralının Türk kamu düzenine açıkça aykırı olması halinde Türk İş ve ... Hukuku kuralları uygulanacaktır.

5. Yurt dışı işyerinde çalışan işçinin ... hakkı:

5.1. ... Hakkının niteliği: Anayasa’nın 60. Maddesi uyarınca “Herkes, ... hakkına sahiptir. Devlet, bu güvenliği sağlayacak gerekli tedbirleri alır ve teşkilatı kurar”. Belirtmek gerekir ki; Sosyal devlet olmanın bir gereği ve sonucu, ... hakkının tüm bireylere sağlanması ve güvence altına alınmasıdır. ... hakkı vazgeçilmez bir anayasal haktır ve kamu düzenindendir.

5.2. Sosyal devlet; bireylere belirli bir ... hakkı ve asgari gelir düzeyi öngören, sağlık ve refah hizmetlerinden serbestçe yararlanma ve belirli bir yaşa kadar eğitim olanağı sunan, bir takım sosyal riskleri önleyici tedbirler alan devlet anlayışıdır. Sosyal devlet olmanın bir gereği ve sonucu da, ... hakkının tüm bireylere sağlanması ve güvence altına alınmasıdır. Dolayısıyla, hukuk kuralı uygulanırken anayasada güvence altına alınan en temel haklardan biri olan sosyal güvenliğin esas ilkelerinden (sosyal güvenliğinin kapsamının ve uygulama alanının kişiler ve riskler açısından genişletilmesi) hareket ederek sigortalı lehine yoruma başvurulması yanlış olmayacaktır. Bu kapsamda, yorum yöntemi seçilirken tek bir yorum yönteminden hareket etmek yerine; bu hukuk dalının genel niteliği ve amacı da göz önüne alınarak yoruma başvurmak daha sağlıklı sonuçlar verecektir. Değişik tarihlerde verilen yargı kararlarına bakıldığında; sigortalı lehine yorum ilkesinin uygulamaya geçirildiği görülmektedir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 1990 yılında verdiği bir kararda (Y.H.G.K 14.2.1990 E. 1989/10-391 K. 1990/83); "Kanunun çok açık olmasına karşın yine de kuşkulu bir durumun varlığı iddia edildiği taktirde şüphenin sigortalının lehine yorumlanacağı ise iş ve ... hukukunun temel ilkelerindendir" diyerek bunu vurgulamıştır(Prof. Dr. ..., ... 2016 s: 236 vd).

5.3. İş Kazasının yürürlükte olan 506 sayılı Kanunun 7. maddesine göre “İşveren tarafından geçici görevle yabancı ülkelere gönderilen sigortalıların bu kanunda yazılı hak ve yükümleri bu görevi yaptıkları sürece de devam eder”. Uyuşmazlıkta bu hükmün uygulanması olanağı yoktur. Ancak davacı murisinin davalı tarafından Bakanlık kanalı ile sözleşme imzalayıp başta 506 sayılı Kanunun 86. maddesi kapsamında topluluk sigortası yapılarak yurt dışı işyerine götürüldüğü sabittir. Ancak iş kazası geçirilen 2007 yılında topluluk sigortası yapılmadığı anlaşmaktadır. Yurt dışı işyeri bulunan ülke ile Türkiye arasında ... Sözleşmesi de imzalanmış değildir.