muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2011/7418, Karar No: 2012/1791, Tarih: 14.03.2012

F) Sanık ... için;

1- 765 sayılı TCK'nun 314/1, 59/2, maddeleri gereğince 5 ay hapis cezası ile 647 sayılı Yasanın4. Ve 6. Maddelerinin uygulanmasına yer olmadığına,

2- 5237 sayılı TCK'nun 82/1-a, 39/1, 62/1, 53. maddeleri gereğince 12 yıl 6 ay hapis,

G) Sanık ... için;

765 sayılı TCK'nun 314/1, 59/2, maddeleri gereğince 5 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, 647 sayılı yasanın 4. ve 6. Maddelerinin uygulanmasına yer olmadığına,

H) Sanık ... için;

765 sayılı TCK'nun 314/1, 59/2, maddeleri gereğince 5 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, 647 sayılı yasanın 4. Ve 6. Maddelerinin uygulanmasına yer olmadığına,

I) Sanık ... için;

1- 5237 sayılı TCK'nun 220/1-3, 62, 58/9, 53. maddeleri gereğince 2 yıl 1 ay hapis,

2- 5237 sayılı 37/1 delaleti ile TCK'nun 82/1-a, 35/2, 62/1, 53. maddeleri gereğince 10 yıl 10 ay hapis,

J) Sanık Tevfik ... için;

1- 5237 sayılı TCK'nun 220/2-3, 62, 58/9, 53. maddeleri gereğince 1 yıl 15 gün hapis,

2- 5237 sayılı 37/1 delaleti ile TCK'nun 82/1-a, 35/2, 62/1, 53. maddeleri gereğince 10 yıl 10 ay hapis,

K) Sanık ... için;

1- 5237 sayılı TCK'nun 220/2-3, 62, 58/9, 53. maddeleri gereğince 1 yıl 15 gün hapis,

2- 5237 sayılı 37/1 delaleti ile TCK'nun 82/1-a, 35/2, 62/1, 53. maddeleri gereğince 10 yıl 10 ay hapis,

L) Sanık ... ... için;

1- 5237 sayılı TCK'nun 220/2-3, 62, 58/9, 53. maddeleri gereğince 1 yıl 15 gün hapis,

2- 5237 sayılı 37/1 delaleti ile TCK'nun 82/1-a, 35/2, 62/1, 53. maddeleri gereğince 10 yıl 10 ay hapis,

M) Sanık ... ... ... için;

5237 sayılı 38/1 delaleti ile TCK'nun 82/1-a, 35/2, 62/1, 53. maddeleri gereğince 10 yıl 10 ay hapis cezası ile cezalandırılmalarına

TÜRK MİLLETİ ADINA

l- Sanık ... ... ... ve müdafiinin 21.04.2011 tarihinde yüzlerine karşı verilen kararı sanık müdafiinin 02.05.2011 tarihli dilekçesiyle yasal süreden sonra temyiz ettiği anlaşılmakla, sanık müdafiinin yasal süreden sonraki temyiz isteminin CMUK.nun 317. maddesi uyarınca reddine karar verilmiş, bu nedenle adı geçen sanık hakkında Suç Örgütüne Üye Olmak ve Genel Güvenliği Kasten Tehlikeye Sokmak suçlarından kurulan hükümler inceleme dışı bırakılarak, tasarlayarak insan öldürme suçundan kurulan hüküm re'sen incelenmiştir.

2-a) Mağdur ... ...'ün Tasarlayarak Öldürmeye Teşebbüs edilmesi olayı ile ilgili olarak sanıklar ... ve ... hakkında Tasarlayarak İnsan Öldürmeye Teşebbüse Azmettirme, sanıklar ..., ..., ... ve ... hakkında Tasarlayarak İnsan Öldürmeye Teşebbüs suçlarından kurulan hükümlerde;

2-a) Mağdur ... ...'ün Tasarlayarak Öldürmeye Teşebbüs edilmesi olayı ile ilgili olarak sanıklar ... ve ... hakkında Tasarlayarak İnsan Öldürmeye Teşebbüse Azmettirme, sanıklar ..., ..., ... ve ... hakkında Tasarlayarak İnsan Öldürmeye Teşebbüs suçlarından kurulan hükümlerde;

Mağdur ... ... hakkında düzenlenen raporların içeriğine göre; sol kol ve sol kalça bölgelerinden av tüfeği saçma taneleri isabeti alan mağdurun sol siyatik sinir, sol kol ulnar median sinir, sol kol fleksör tendon hasarı sol brakial arter yaralanması nedeniyle yaşamsal tehlike geçirdiği, yaralanmasının duyularından veya organlarından birinin işlevinin sürekli yitirilmesi niteliğinde olduğu anlaşılmakla, ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası yerine onüç yıldan yirmi yıla kadar hapis cezası öngören 5237 sayılı TCKnun 35. maddesinin uygulanması sırasında, meydana gelen zararın ağırlığı dikkate alınarak makul bir ceza yerine onüç (13) yıl hapis cezasına hükmedilerek yazılı şekilde eksik ceza tayini;

b) Sanık ... Tasarlayarak Öldürmeye Azmettirme, sanıklar ..., ..., ... ve ... hakkında Tasarlayarak İnsan Öldürmeye Teşebbüs suçlarından kurulan hükümler yönünden;

5237 sayılı TCK.nun 58. maddesi uyarınca örgüt mensubu olan sanıklar hakkında mükerrirlere özgü infaz rejimi ve infazdan sonra denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına karar verilmesi gerektiğinin düşünülmemesi;

Aleyhe temyiz bulunmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

3-A) Sanıklar ... ve ... hakkında Suç Örgütüne Üye olmak, sanıklar ..., ..., ... ve ... hakkında Suç Örgütüne Bilerek Yardım Etmek, sanık ... hakkında 6136 sayılı Yasaya Aykırılık (13/1), sanıklar ..., ... ve ... hakkında Genel Güvenliği Kasten Tehlikeye Sokmak suçlarından kurulan hükümler yönünden;

Sanıkların üzerlerine atılı suçların sübutunun kabulünde ve vasıflarının belirlenmesinde bir isabetsizlik görülmemiş ise de, Suç Örgütüne Üye Olma suçu yönünden sanıkların yakalanma tarihleri, diğer suçlar yönünden suç tarihlerinden itibaren temyiz incelemesinin yapıldığı tarihe kadar 765 sayılı TCKnun 102/4 ve 104/2 maddelerinde öngörülen zamanaşımı süresinin dolduğu anlaşılmakla, sanıklar müdafiilerinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükümlerin bu nedenle (BOZULMASıNA), ancak bozma sebebi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 5320 sayılı Yasanın 8. maddesi yollamasıyla, 1412 sayılı CMUK.nun 322. maddesinin tanıdığı yetki kullanılmak suretiyle, bu suç yönünden sanıklar hakkındaki kamu davalarının gerçekleşen zamanaşımı nedeniyle 765 sayılı TCY'nın 102/4,104/2 maddeleri ile 5271 sayılı CMK.nun 223/8. maddesi uyarınca (DÜŞÜRÜLMESİNE),

B) Sanıklar ... ve ... hakkında Suç Örgütü Kurmak, sanıklar ..., ... ve ... hakkında Suç Örgütüne Üye olmak; maktul ...'ın öldürülmesi olayı ile ilgili olarak sanıklar ... ve ... hakkında tasarlayarak insan öldürmeye azmettirme, sanıklar ..., ... ve ... hakkında tasarlayarak insan öldürme, sanık ... hakkında Tasarlayarak İnsan Öldürmeye Yardım Etme; sanıklar ... ve ... hakkında 6136 sayılı Yasaya Aykırılık (13/2); mağdur ... ...'ün tasarlayarak öldürülmeye teşebbüs edilmesi olayı ile ilgili olarak sanıklar ... ve ... hakkında Tasarlayarak İnsan Öldürmeye teşebbüse azmettirme, sanıklar ..., ..., ... ve ... hakkında Tasarlayarak İnsan Oldürmeye Teşebbüs suçlarından kurulan hükümlerın incelenmesinde;

Toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanıkların suçlarının sübutu kabul, oluşa ve soruşturma sonuçlarına uygun şekilde suçların niteliği tayin, takdire ilişen cezayı azaltıcı sebebin niteliği takdir kılınmış, savunmaları inandırıcı gerekçelerle reddedilmiş, incelenen dosyaya göre bozma üzerine verilen hükümlerde eleştiri nedenleri dışında isabetsizlik görülmemiş olduğundan, sanık ... müdafiinin sübuta yönelen, sanık ... müdafiinin bir nedene dayanmayan, sanık ... müdafiilerinin sübuta, aksi halde suç vasfinın kasten öldürme olduğuna yönelen, sanık ... müdafiinin temyiz dilekçesinde ve duruşmalı incelemede sübuta yönelen, sanık ... müdafiilerinin temyiz dilekçesinde ve duruşmalı incelemede usule, eksik soruşturmaya, sübuta, suç vasfina yönelen, sanık ... müdafiilerinin temyiz dilekçesinde ve duruşmalı incelemede usule, sübuta vesaireye yönelen, sanık ... müdafiinin sübuta vesaireye yönelen, sanık ... müdafiinin bir nedene dayanmayan vesaireye yönelen, sanık ... müdafiinin sübuta vesaireye yönelen, sanık ... müdafiilerinin temyiz dilekçelerinde ve duruşmalı incelemede eksik soruşturmaya, sübuta, öldürmeye teşebbüs suçunda suç vasfına yönelen ve yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, kısmen re'sen de temyize tabi bulunan hükümlerin tebliğnamedeki düşünce gibi (ONANMASINA), 14.03.2012 oybirliği ile karar verildi.

14.03.2012 gününde verilen işbu karar Yargıtay Cumhuriyet Savcısı ... huzurunda ve duruşmada savunmasını yapmış bulunan sanıklar ..., ..., ..., ..., ... müdafii Avukatlar ..., ..., ..., ...’ın yokluklarında 15.03.2012 gününde usulen ve açık olarak anlatıldı.
Yargıtay — Esas No: 2016/458, Karar No: 2019/367, Tarih: 02.05.2019

**Ceza Genel Kurulu         2016/458 E.  ,  2019/367 K.**

**"İçtihat Metni"**

Kararı Veren

Yargıtay Dairesi : 20. Ceza Dairesi

Mahkemesi :Ağır Ceza

Sayısı : 72-128

Uyuşturucu madde ticareti yapma suçundan sanık ...'nun, TCK'nın 188/3, 62, 52, 53, 54 ve 63. maddeleri uyarınca 8 yıl 4 ay hapis ve 80 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına, hak yoksunluğuna, müsadereye ve mahsuba ilişkin Ünye Ağır Ceza Mahkemesince verilen 21.04.2015 tarihli ve 72-128 sayılı hükmün, sanık müdafisi tarafından temyiz edilmesi üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 20. Ceza Dairesince 09.12.2015 tarih ve 14933-5068 sayı ile;

"1- Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 2013/610-2014/512, 2013/84-2014/513 ve 2014/166-514 sayılı kararlarında da belirtildiği üzere; 'adli arama kararı' alınmasını gerektiren olayda arama kararı alınmadan 'önleme arama kararı' ile arama yapılması hukuka aykırıdır. Böyle bir arama sonucu bulunan ve suçun maddi konusunu oluşturan deliller ya da suçun maddi konusu 'hukuka aykırı yöntemlerle elde edilmiş' olacağından, Anayasa'nın 38. maddesinin 6. fıkrası ile CMK'nın 206. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendi, 217. maddesinin 2. fıkrası, 230. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca hükme esas alınamaz.

Oluşa ve tüm dosya kapsamına göre; olaydan bir gün önce 'Alo Jandarma' hattına gelen ihbarda sanığın evinde uyuşturucu imal ettiğinin ve uyuşturucu satışını yaptığının bildirilmesi üzerine olay tarihinde kolluk kuvvetleri tarafından yapılan yol uygulamasında sanığın içinde bulunduğu aracın geldiğinin anlaşılması üzerine, CMK’nın 116, 117 ve 119. maddelerine uygun şekilde 'adli arama kararı' veya 'yazılı adli arama emri' alınmadan araç içinde 14.01.2015 tarihinde verilen önleme arama kararına dayanılarak yapılan aramada uyuşturucu maddenin ele geçirildiği anlaşılmakla, hukuka aykırı arama sonucu ele geçirilen uyuşturucu maddelerin, 'suçun maddi konusu' ve 'suçun delili' olarak hükme esas alınamayacağı gözetilerek, somut olayda suçun maddi konusunun bulunmaması nedeniyle suçun unsurları oluşmadığından, sanık hakkında beraat kararı verilmesi gerekirken, TCK'nın 188/3. maddesi uyarınca mahkûmiyet hükmü kurulması,

2- Kabule göre de; Anayasa Mahkemesi'nin 08.10.2015 tarih ve E.2014/140; K.2015/85 sayılı kararının 24.11.2015 tarih ve 29542 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiş olması nedeniyle TCK'nın 53. maddesiyle ilgili olarak yeniden değerlendirme yapılmasında zorunluluk bulunması" isabetsizliklerinden bozulmasına karar verilmiştir.

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı ise 17.01.2016 tarih ve 175168 sayı ile;

2- Kabule göre de; Anayasa Mahkemesi'nin 08.10.2015 tarih ve E.2014/140; K.2015/85 sayılı kararının 24.11.2015 tarih ve 29542 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiş olması nedeniyle TCK'nın 53. maddesiyle ilgili olarak yeniden değerlendirme yapılmasında zorunluluk bulunması" isabetsizliklerinden bozulmasına karar verilmiştir.

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı ise 17.01.2016 tarih ve 175168 sayı ile;

"...İncelenen yargılamaya konu dosya kapsamına göre; '...Yol emniyeti ve kontrol devriyesi görevlerini icra etmekte oldukları Tekkiraz Mahallesi, Kasaplar mevkisi kontrol noktasından, 52 LA 508 plakalı Ford Transit marka minibüsü ile geçmekte iken, uygulama yapan Ünye Jandarma Komutanlığı ekiplerinin hakkında uyuşturucu madde imal ve ticareti yaptığına dair ihbarda bulunulan sanığın içerisinde bulunduğu araçta, 'önleme arama kararına dayanılarak' yapılan aramada minibüsün arka yolcu koltuğu üzerinde büyük boy naylon poşet içerisindeki net 1.740 gram gelen hint keneviri bitkisi parçalarının, kriminal raporuna göre, bu maddelerden net olarak 783 gram esrar elde edilebileceğinin saptandığı, ele geçirildiği tespit edilen uyuşturucu maddeler nedeniyle, sanık hakkında uyuşturucu madde ticareti yapma suçundan dava açılıp, mahkûmiyet kararı verilmiştir.

5237 sayılı TCK'nın 1. maddesinde, kanunun amacı ortaya konulmuştur. Hükümde, kişi hak ve özgürlüklerini, kamu düzen ve güvenliğini, hukuk devletinin, adalet ve güvenliğin sağlandığı bir toplumda yaşama hakkının gereği olarak, kamu düzeni ve güvenliğinin korunması ile suç işlenmesinin önlenmesi, ceza kanunun temel amaçları arasında sayılmaktadır.

'Adalet ve kanun önünde eşitlik ilkesi' başlığını taşıyan 5237 sayılı TCK'nın 3. maddesinin 1. fıkrasına göre; suç işleyen kişi hakkında işlenen fiilin ağırlığıyla orantılı ceza ve güvenlik tedbirine hükmolunur.

Hukuk kurallarının temel amaç ve işlevleri, bireylerin yaşamlarını güven ortamı içerisinde sürdürmelerini teminle, toplumsal düzeni sağlamaktır. Düzensiz toplumsal yaşam, kargaşayla birlikte toplumun da sonu demektir.

Ceza muhakemesi hukuku, hakimlerin ceza kanununu gereği gibi uygulayabilmeleri için sanıklar hakkında lüzumlu bilgileri toplarken, sosyal düzenin korunması ile kişilerin hak ve özgürlüklerine saygı arasında bir denge kurmak suretiyle hukuken geçerli kanıtlarla hiçbir duraksamaya yer vermeden maddi gerçeğin ortaya çıkarılması amacını güder.

Suçluların meydana çıkarılarak süratle ve mutlaka cezalandırılmalarını sağlarken, toplum menfaatini; masumların gereksiz yere kovuşturulmaması ve haksız cezaya çarptırılmamalarını teminen de ferdin menfaatini gözetir.

Suçluların meydana çıkarılarak süratle ve mutlaka cezalandırılmalarını sağlarken, toplum menfaatini; masumların gereksiz yere kovuşturulmaması ve haksız cezaya çarptırılmamalarını teminen de ferdin menfaatini gözetir.

Ceza muhakemesi tedbirlerinden biri olan arama ile, A.İ.H. Sözleşmesi’nin 8, Anayasa’nın 20 ve 21. maddeleri ile koruma altına alınan kişinin temel hak ve özgürlüklerine müdahale edildiğinden, Yasa koyucu, Sözleşme’ye, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi içtihatlarına ve Anayasa’nın 20 ve 21. maddelerine uygun olarak kişinin temel hak ve özgürlüklerine müdahale etme hakkı olan arama koruma tedbiri; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (CMK) 116 ve devamı maddeleri ile Adlî ve Önleme Aramaları Yönetmeliği'nin (Yönetmelik) 5 ve devamı maddelerinde yer almaktadır.

Arama, suçların önlenmesine yönelik olarak, önleme araması (PVSK m.9, 4, Yönetmeliğin 18 vd. m.9), olarak; suç işlendikten sonra da yakalama delili elde etme ve müsadere tabi eşyayı bulma amacına yönelik olarak adli arama (CMK m.116-122) olarak düzenlenmiştir.

Arama kararı verme yetkisi kural olarak hakime aittir. (...m 20 ve 21; CMK m.119, f.1). Gecikmesinde sakınca bulunan hallerde Cumhuriyet savcısının, Cumhuriyet savcısına ulaşılamadığı hallerde ise kolluk amirinin yazılı emri ile kolluk görevlileri arama yapabilirler. Ancak konutta, işyerinde ve kamuya açık olmayan kapalı alanlarda arama hakim kararı veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde Cumhuriyet savcısının yazılı emri ile yapılabilir. Kolluk amirinin yazılı emri ile yapılan arama sonuçları Cumhuriyet Başsavcılığına derhal bildirilir.

Kaldı ki, kolluğun bir arama emri veya kararı gerekmeden arama yapabileceği hallerde bulunmaktadır. Bunlar, Adli ve Önleme Aramaları Yönetmeliği'nin karar alınmadan yapılacak arama başlıklı 8, 9, 25 ve 27. maddelerinde sayılmıştır.

'...Suçüstü halinde yapılan aramalarda, ...suç işlenen yerlerde delillerin aranması, bulunması, el konulması için..., ...5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 24 üncü maddesindeki kanunun hükmü ve amirin emrini yerine getirme, 25. maddesindeki meşru savunma ve zorunluluk hali ve 26. maddesindeki hakkın kullanılması ile diğer kanunların öngördüğü hukuka uygunluk sebepleri ve suçüstü halinde yapılan aramalarda toplum için veya kişiler bakımından hayati tehlikeyi ortadan kaldırmak amacıyla veya kapalı yerlerden gelen yardım çağrıları üzerine, konut, işyeri ve yerleşim yeri ile ile eklentilerine girmek için.'

Belirlenen hallerde, hâkim veya savcı kararı alınmasına gerek bulunmamaktadır.

Arama ve elkoyma işlemi Anayasanın 20. maddesi ve CMK'nın 116 ve devamı maddeleri uyarınca istisnasız hâkim kararı, gecikmesinde sakınca bulunulan hallerde Cumhuriyet savcısı ve Cumhuriyet savcısına ulaşılamaması durumunda ise kolluk amirinin yazılı emri ile yapılabileceği kuşkusuzdur.

Belirlenen hallerde, hâkim veya savcı kararı alınmasına gerek bulunmamaktadır.

Arama ve elkoyma işlemi Anayasanın 20. maddesi ve CMK'nın 116 ve devamı maddeleri uyarınca istisnasız hâkim kararı, gecikmesinde sakınca bulunulan hallerde Cumhuriyet savcısı ve Cumhuriyet savcısına ulaşılamaması durumunda ise kolluk amirinin yazılı emri ile yapılabileceği kuşkusuzdur.

5271 sayılı CMK'nın m.2/1-j. bendi; suçüstü halini, o sırada işlenmekte olan suçla sınırlı tutmamıştır; ayrıca suçüstü sayılan halleri de tanımlamıştır. Bu maddeye göre; suçüstü hali; işlenmekte olan suç yanında, henüz işlenmiş olan suç ile suçun işlenmesinden hemen sonra takip edilen veya suçun az önce işlendiğine dair eşya ya da delille yakalanan kimsenin işlediği suçu da içermektedir. CMK md. 90/1-2. ile md. 2/1 - (j) bendi birlikte değerlendirildiğinde, Bu gibi hallerde herhangi bir kişi veya makamın yazılı emrine gerek bulunmamaktadır.

2559 sayılı Polis Vazife ve Salâhiyet Kanunu'nun 4/A maddesinin 6. fıkrasında ise 'Polis durdurduğu kişi üzerinde veya aracında silah veya tehlike oluşturan diğer bir eşyanın bulunduğu hususunda yeterli şüphenin varlığı halinde kendisine ve başkalarına zarar verilmesini önlemek amacına yönelik gerekli tedbirleri alabilir. Bu amaçla kişinin üzerindeki elbisenin çıkarılması veya aracın dışarıdan bakıldığında içerisi görünmeyen bölümlerinin açılması istenemez. Ancak el ile dıştan kontrol hariç, kişinin üstü ve eşyası ile aracının dışarıdan bakıldığında içerisinin görünmeyen bölümlerinin aranması İçişleri Bakanlığı tarafından belirlenecek esaslar dahilinde mülki amirin görevlendireceği kolluk amirinin yazılı, acele hallerde sonradan yazıyla teyit edilmek üzere sözlü emriyle yapılabilir. Kolluk amirinin kararı yirmidört saat içinde görevli hakimin onayına sunulur. Bu fıkra kapsamında yapılan araç aramalarına ilişkin olarak kişiye, arama gerekçesini de içeren bir belge verilir.' şeklinde düzenleme yapılmıştır.

Bu düzenlemeden anlaşılacağı gibi aracın içinde görünür vaziyette bulunan eşyaların güvenlik kuvvetlerince aranmasına ve suç teşkil eden şeylere elkonmasına engel bir durum söz konusu değildir.

Nitekim bozma kararına konu somut olayda, sanık ...'nun içerisinde bulunduğu... plakalı minibüsün arka yolcu koltuğu üzerinde bulunan büyük boy siyah naylon poşet içerisinde esrar olduğunu beyan ettiği; uyuşturucu maddelerin aracın dışarıdan gözle görülecek bölgesinde ele geçtiğinden ve sanığın özel yaşam alanı ihlal edilmediğinden yasak ve hukuka aykırı delil olarak kabul edilmesi mümkün değildir ve elde edilen delillerin hükümde değerlendirilmesinde bir engel bulunmamaktadır.

Yukarıda arz ve izah edilen gerekçelerle suçüstü hükümleri uyarınca elde edilmiş olan delillerin hukuka uygun delil olarak kabul edilmesi ve sanık hakkında verilen mahkumiyet hükmünün düzeltilerek onanması gerektiği" görüşüyle itiraz kanun yoluna başvurmuştur.

Yukarıda arz ve izah edilen gerekçelerle suçüstü hükümleri uyarınca elde edilmiş olan delillerin hukuka uygun delil olarak kabul edilmesi ve sanık hakkında verilen mahkumiyet hükmünün düzeltilerek onanması gerektiği" görüşüyle itiraz kanun yoluna başvurmuştur.

CMK'nın 308. maddesi uyarınca inceleme yapan Yargıtay 20. Ceza Dairesince 27.01.2016 tarih ve 35-382 sayı ile; itiraz nedenlerinin yerinde görülmediğinden bahisle Yargıtay Birinci Başkanlığına gönderilen dosya, Ceza Genel Kurulunca değerlendirilmiş ve açıklanan gerekçelerle karara bağlanmıştır.

TÜRK MİLLETİ ADINA

CEZA GENEL KURULU KARARI

Sanıklar ... ve ... hakkında kenevir ekme suçundan verilen beraat hükümleri temyiz edilmeksizin kesinleşmiş olup itirazın kapsamına göre inceleme sanık ... hakkında uyuşturucu madde ticareti yapma suçundan verilen mahkûmiyet hükmü ile sınırlı olarak yapılmıştır.

Özel Daire ile Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı arasında oluşan ve Ceza Genel Kurulunca çözümlenmesi gereken uyuşmazlık; sanığa atılı uyuşturucu madde ticareti yapma suçuna ilişkin olarak yapılan arama işleminin hukuka uygun olup olmadığının belirlenmesine ilişkindir.

İncelenen dosya kapsamından;

İhbar bildirim notuna göre; 18.01.2015 tarihinde saat 10.45 sıralarında 156 Jandarma ihbar hattına ...'nun, Ünye İlçesi, Çelikyatak Mahallesi, Fındıklı Küme Evleri, No: 63 sayılı yerdeki ikametinde uyuşturucu madde imal edip satışını yapacağı şeklinde ihbarda bulunulduğu,

Önleme arama tutanağına göre; 19.01.2015 tarihinde görevlilerce Tekkiraz Mahallesi, Kasaplar Mevkisinde icra edilen yol emniyet ve kontrol devriyesi esnasında, 52 LA 508 plakalı minibüsün saat 18.45 sıralarında oluşturulan uygulama noktasında durdurulduğu, araç içerisinde ... ile ...'nun bulunduğunun tespit edildiği, ... hakkında bir gün öncesinde uyuşturucu madde ticareti yaptığına dair ihbar bulunması sebebiyle Ünye Sulh Ceza Hakimliğinin 14.01.2015 tarihli ve 45 sayılı önleme araması kararına istinaden şahısların üzerlerinde ve araçta yapılan aramalarda, minibüsün arka yolcu koltuğu üzerinde büyük boy naylon poşet olduğunun görüldüğü, poşetin kime ait olduğu sorulduğunda ...’nun kendine ait olduğunu ve içerisinde esrar bulunduğunu beyan ettiği, bunun üzerine görevlilerce poşet açılıp kontrol edildiğinde içerisinde daralı 1800 gram ağırlığındaki suç konusu esrarın görüldüğü, söz konusu poşeti ...'nun rızası ile görevliler teslim ettiği, konu hakkında Cumhuriyet savcısına bilgi verildiğinde sanık hakkında uyuşturucu madde ticareti yapma suçundan işlem yapılması talimatının alındığı,

Samsun Kriminal Polis Laboratuvarınca düzenlenen 23.01.2015 tarihli rapora göre; ele geçen net 1740 gram ağırlığındaki kenevirden 783 gram esrar elde edilebileceği,

Ünye Sulh Ceza Hakimliğinin 14.01.2015 tarihli ve 45 sayılı önleme araması kararının olay tarihi ile yerini kapsadığı,

Samsun Kriminal Polis Laboratuvarınca düzenlenen 23.01.2015 tarihli rapora göre; ele geçen net 1740 gram ağırlığındaki kenevirden 783 gram esrar elde edilebileceği,

Ünye Sulh Ceza Hakimliğinin 14.01.2015 tarihli ve 45 sayılı önleme araması kararının olay tarihi ile yerini kapsadığı,

Cumhuriyet savcısından alınan yazılı arama emrine istinaden sanığın Ünye ilçesindeki ikametinde ve Fatsa Sulh Ceza Hakimliğinden alınan adli arama kararı ile Fatsa ilçesindeki ikametinde yapılan aramalarda herhangi bir suç unsuruna rastlanılmadığı,

Anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlık konusunun isabetli bir biçimde çözümlenmesi için "arama" tedbirinin hukuki niteliği ile bu tedbire hâkim olan genel ilkelere değindikten sonra konuya ilişkin anayasal ve kanuni düzenlemelerin incelenmesinde fayda bulunmaktadır.

A- Genel Olarak Koruma Tedbiri:

Ceza muhakemesinin yapılmasını veya yapılan muhakemenin sonunda verilecek kararın kâğıt üzerinde kalmamasını ve muhakeme masraflarının karşılanmasını sağlamak amacıyla, kural olarak ceza muhakemesinde karar verme yetkisini haiz olan yetkililer tarafından, gecikmede sakınca bulunan durumlarda geçici olarak başvurulan ve hükümden önce bazı temel hak ve hürriyetlere müdahaleyi gerektiren kanuni çarelere "koruma tedbiri" denir. (Bahri Öztürk, Behiye Eker Kazancı, Sesim Soyer Güleç, Ceza Muhakemesi Hukukunda Koruma Tedbirleri, Seçkin, 2013, 1. Bası, s.1)

Koruma tedbirleri genel itibarıyla 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununda düzenlenmiştir. Ceza Muhakemesi Kanununun Birinci Kitabının Dördüncü Kısmı “Koruma Tedbirleri” başlığını taşımakta olup arama ve yakalama tedbirine de bu kısımda yer verilmiştir. Kanunun bu açık düzenlemesine göre arama ve yakalama birer koruma tedbiridir.

Koruma tedbirleriyle çoğu zaman henüz gerçekten bir suçun işlenip işlenmediği ya da işleme muhatap olan şüpheli tarafından işlendiği yargı kararı ile sabit olmadığı hâlde, gecikmesinde sakınca bulunmasından dolayı görünüşte haklılıkla yetinilerek gerek şüphelinin gerekse şüpheli statüsünde olmayan üçüncü kişilerin temel hak ve özgürlüklerine müdahale edilmektedir. Bu nedenle koruma tedbirlerine ölçülü bir şekilde, görünüşte haklı olan ve gecikmesinde sakınca ya da tehlike bulunan hâllerde başvurulmalıdır.

Yakalama ve tutuklamanın esasları, Anayasamızın 19. maddesinde “Kişi hürriyeti ve güvenliği” başlığı ile;

"Herkes kişi hürriyeti ve güvenliğine sahiptir.

Şekil ve şartları kanunda gösterilen: