muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2016/14571, Karar No: 2019/6575, Tarih: 13.11.2019

''5520 Sayılı Kanunla değişik Tapu Kanununun 31. maddesi uyarınca, taşınmaz malların yüzölçümü tapu sicilinde yazılı miktardan fazla olduğu hallerde bu fazlalığın bitişik araziye elatmaktan ileri gelmediği ve sınırlarında bir değişiklik olmadığı mahkemece tespit edildiği takdirde, taşınmazın gerçek yüzölçümünün tapu siciline yazılmasına karar verilebilir.

Davada dayanılan 36.760 m2 yüzölçümündeki 1318 tarihli ve 34 sıra numaralı tapu kaydının sınırları cebel, dere, dere ve bağ şeklindedir. Bu sınırların 3402 sayılı Kadastro Kanununun 20. maddesine göre sabit sınır olduğunu kabule olanak yoktur. Kaldı ki, taşınmazın eylemli olarak sınırlarında orman da mevcuttur. Hal böyle olunca, mahkemece dayanılan kaydın sınırlarının sabit olduğu kabul edilerek istemin hüküm altına alınması doğru olmamıştır.'' gereğine değinilmiştir. Bozmadan sonra dava dosyası..... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2009/231 Esas sayısına kaydedilmiş ve yapılan yargılama neticesinde mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.

.... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2009/231 Esas sayılı dosyasından verilen karar kesinleşmeden evvel dava konusu taşınmazın bulunduğu ..... köyünde .... Kadastro Müdürlüğünce kadastro tespit çalışmaları başlatılmış ve bunun neticesinde 106 ada 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19 ve 107 ada 2, 3, 4, 5 ve 6 nolu parsellerin kadastro tespit tutanaklarının malik haneleri, davalı olduklarından bahisle boş bırakılmak suretiyle Kadastro Mahkemesine gönderilmiştir.

Birleşen 2011/403 Esas dosyasında davacı ..., 106 ada 14 ve 15 parsel sayılı taşınmazlara 25 yılı aşkın süredir zilyet olduğunu, bu yerlerin kendisine ait olup 25 yılı aşkın süreden beri tasarruf ve zilyetliğinde bulunduğunu, içerisinde muhtelif meyve ağaçlarının olduğunu, bu nedenle bahse konu parsellerin adına tescilini talep ve dava etmiştir.

Yapılan yargılama esnasında..... Orman İdaresi vekili 13/02/2013 tarihli dilekçesi ile dava konusu edilen 106 ada 14 ve 15 parseller yönünden asli müdahale talebinde bulunmuştur. Yapılan yargılama neticesinde mahkemece;

Davacıların ve müdahil Orman İdaresinin davalarının reddine,

Hazinenin davasının ise kabulü ile; dava konusu......köyü/mahallesi 106 ada 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18 ve 19 parseller ile 107 ada 4, 5 ve 6 parsel sayılı taşınmazların Hazine adına tapuya tespit ve tesciline, kadastro tespit tutanaklarındaki boş sayılan malik hanelerinin bu şekilde doldurulmasına,

Yine dava konusu .....köyü/mahallesi 107 ada 2 ve 3 parsel sayılı taşınmazların kadastro tespit tutanaklarının iptali ile dere yatağında kaldığı anlaşılan bu parsellerin, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunun 715 ve 3402 Sayılı Kadastro Kanunun 16/C maddeleri gereğince tescil harici bırakılmasına,

09/03/2016 tarihli keşifte görev alan ziraat bilirkişi kurulu tarafından tanzim edilen 22/03/2016 havale tarihli rapora istinaden;

Yine dava konusu .....köyü/mahallesi 107 ada 2 ve 3 parsel sayılı taşınmazların kadastro tespit tutanaklarının iptali ile dere yatağında kaldığı anlaşılan bu parsellerin, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunun 715 ve 3402 Sayılı Kadastro Kanunun 16/C maddeleri gereğince tescil harici bırakılmasına,

09/03/2016 tarihli keşifte görev alan ziraat bilirkişi kurulu tarafından tanzim edilen 22/03/2016 havale tarihli rapora istinaden;

Dava konusu 106 ada 1 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan 5-16 yaşları arasında değişen kapama şeklinde bağ dikilişleri, 40 adet 10-15 yaşlarında elma, 20 adet 11-16 yaşlarında kiraz, 15 adet 10-16 yaşlarında badem, 2 adet 15-16 yaşlarında erik ağaçlarının .... TC kimlik numaralı ...'a ait olduğunun kütüğün beyanlar hanesinde gösterilmesine,

Dava konusu 106 ada 2 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan 5-15 yaşları arasında değişen kapama şeklinde bağ dikilişleri, 5 adet 15-18 yaşlarında badem ağacı dikilişlerinin ..... TC kimlik numaralı ...'a ait olduğunun kütüğün beyanlar hanesinde gösterilmesine,

Dava konusu 106 ada 3 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan 5-15 yaşları arasında değişen kapama şeklinde bağ dikilişlerinin .... TC kimlik numaralı ...'a ait olduğunun kütüğün beyanlar hanesinde gösterilmesine,

Dava konusu 106 ada 4 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan 5-15 yaşları arasında değişen bağ dikilişlerinin 51043048320 TC kimlik numaralı ...'e ait olduğunun kütüğün beyanlar hanesinde gösterilmesine,

Dava konusu 106 ada 5 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan 4-5 yaşları arasında değişen kapama şeklinde kiraz ağaçlarının ... TC kimlik numaralı ...'e ait olduğunun kütüğün beyanlar hanesinde gösterilmesine,

Dava konusu 106 ada 6 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan 4-5 yaşları arasında değişen kapama şeklinde kiraz dikilişlerinin ... TC kimlik numaralı ...'e ait olduğunun kütüğün beyanlar hanesinde gösterilmesine,

Dava konusu 106 ada 7 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan 4-5 yaşları arasında değişen kapama şeklinde kiraz dikilişlerinin .... TC kimlik numaralı ...'a ait olduğunun kütüğün beyanlar hanesinde gösterilmesine,

Dava konusu 106 ada 8 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan 4-5 yaşları arasında değişen kapama şeklinde kiraz dikilişlerinin .... TC kimlik numaralı ...'e ait olduğunun kütüğün beyanlar hanesinde gösterilmesine,

Dava konusu 106 ada 9 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan 5-15 yaşları arasında değişen kapama şeklinde bağ dikilişlerinin .... TC kimlik numaralı ...'a ait olduğunun kütüğün beyanlar hanesinde gösterilmesine,

Dava konusu 106 ada 10 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan 5-15 yaşları arasında değişen kapama şeklinde bağ dikilişlerinin ve 2 adet 8-10 yaşlarında badem ve 2 adet 18-20 yaşlarında armut dikilişlerinin ..... TC kimlik numaralı ...'a ait olduğunun kütüğün beyanlar hanesinde gösterilmesine,

Dava konusu 106 ada 10 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan 5-15 yaşları arasında değişen kapama şeklinde bağ dikilişlerinin ve 2 adet 8-10 yaşlarında badem ve 2 adet 18-20 yaşlarında armut dikilişlerinin ..... TC kimlik numaralı ...'a ait olduğunun kütüğün beyanlar hanesinde gösterilmesine,

Dava konusu 106 ada 13 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan 2-3 yaşları arasında değişen 9 adet kiraz dikilişlerinin ... TC kimlik numaralı ... ve .... TC kimlik numaralı ...'ya ait olduğunun kütüğün beyanlar hanesinde gösterilmesine,

Dava konusu 106 ada 14 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan 8-12 yaşları arasında değişen kapama şeklinde kiraz dikilişlerinin .... TC kimlik numaralı ... ve .... TC kimlik numaralı ...'ya ait olduğunun kütüğün beyanlar hanesinde gösterilmesine,

Dava konusu 106 ada 15 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan 8-12 yaşları arasında değişen kapama şeklinde kiraz dikilişlerinin ..... TC kimlik numaralı ... ve .... TC kimlik numaralı ...'ya ait olduğunun kütüğün beyanlar hanesinde gösterilmesine,

Dava konusu 106 ada 18 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan 4-5 yaşları arasında değişen kapama şeklinde kiraz dikilişlerinin .... TC kimlik numaralı ..., .... TC kimlik numaralı ... ve .... TC kimlik numaralı ...'e ait olduğunun kütüğün beyanlar hanesinde gösterilmesine,

Dava konusu 107 ada 4 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan 1 adet 35-40 yaşlarında ve 8-10 yaşlarında badem dikilişlerinin ..... TC kimlik numaralı ...'ya ait olduğunun kütüğün beyanlar hanesinde gösterilmesine karar verilmiş, hüküm asli müdahil Orman Yönetimi tarafından esasa ilişkin olarak, davalı Hazine vekili tarafından ise kararın parsel üzerindeki ağaç ve muhdesat aidiyeti ve 107 ada 2 ve 3 nolu parsellerin dere yatağı olarak tescil harici bırakılmasına ilişkin kısımlarına yönelik olarak temyiz edilmiştir.

Dava, kadastro tespitine itiraza ilişkindir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yörede arazi kadastrosu 2011 yılında yapılmış, orman kadastrosu 1996 yılında yapılıp kesinleşmiştir.

Dava, kadastro tespitine itiraza ilişkindir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yörede arazi kadastrosu 2011 yılında yapılmış, orman kadastrosu 1996 yılında yapılıp kesinleşmiştir.

İncelenen dosya kapsamına, kararın dayandığı gerekçeye, uzman orman bilirkişi tarafından kesinleşmiş orman tahdit haritasına dayalı olarak yöntemine uygun biçimde yapılan uygulama ve araştırmada çekişmeli 106 ada 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18 ve 19 parseller ile 107 ada 4, 5 ve 6 parsel sayılı taşınmazların orman sayılmayan yerlerden olduğu ve kesinleşen orman tahdidi dışında kaldığı anlaşıldığına ve 3402 sayılı Kanunun 19. maddesi gereğince üzerlerindeki muhdesatların beyanlar hanesinde gösterilmek suretiyle hüküm kurulmasında, 107 ada 2 ve 3 parsel sayılı taşınmazların ise "dere yatağı" vasfında 3402 sayılı Kanunun 16. maddesinin (C) bendi kapsamında kalan özel mülkiyete tabi olmayacak kamu mallarından olduğunun belirlenerek yazılı biçimde hüküm kurulmasında bir isabetsizlik bulunmadığına göre, yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, 7139 sayılı Kanununun 33. maddesi uyarınca Orman Yönetiminden harç alınmasına yer olmadığına, Harçlar Kanununun değişik 13/j maddesi gereğince Hazineden harç alınmasına yer olmadığına 13/11/2019 günü oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/26950, Karar No: 2014/39948, Tarih: 15.12.2014

**13. Hukuk Dairesi         2014/26950 E.  ,  2014/39948 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Adana 1. Tüketici Mahkemesi

TARİHİ : 20/02/2014

NUMARASI : 2013/632-2014/121

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, davalıdan daire satın aldığını, taraflar arasındaki sözleşme gereğince taksitlerde yapılacak artış oranına uyulmadığını, böylelikle fazla tahsilat yapıldığını ileri sürerek, fazla tahsilat miktarı olan 1.614,97 TL'nin tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş; hükmün davalı tarafından temyizi üzerine mahkemenin 18.4.2014 tarihli ek kararı ile karar kesin olduğundan temyiz isteminin reddine karar verilmiş; davalı, bu kez bu kararı temyiz etmiştir.

1-Davacı, davalı TOKİ'den daire satın aldığını, taksit artış yönteminin yanlış belirlendiğini dolayısıyla kendisinden fazla tahsilat yapıldığını ileri sürerek fazla yapılan tahsilat miktarının tahsili istemiyle eldeki davayı açmıştır. Uyuşmazlık altı aylık dönemlerdeki taksit artış oranının neye göre yapılması gerektiği hususunda olduğundan 1.614,97 TL nin tahsiline ilişkin olarak verilen kararın kesin olduğundan söz etmek mümkün değildir. Bu nedenle mahkemenin 18.4.2014 tarih ve 2013/632 esas 2014/121 karar sayılı temyiz isteminin reddine ilişkin kararının kaldırılmasına, işin esasının incelenmesine geçilmesine karar verilmiştir.

2-Taraflar arasındaki 28.9.2007 tarihli sözleşmenin 2.2. maddesi gereğince; taksitlerdeki artış oranı, bir önceki altı aylık dönemdeki memur maaş artış oranı dikkate alınarak artırılacaktır. Davalı Toki taksitlerdeki artış oranını hesaplarken, ek ödemelerde dahil olarak MMAO'nı nazara almaktadır. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda ise, MMAO'nın içinde bulunması gereken ek ödemeler düşülerek sonuca gidilmiştir. Hesap da bu MMAO üzerinden yapılmıştır.

Mahkemece, Temmuz-Aralık 2008 döneminde memurların tamamına 2,35 oranında zam yapıldığını kabul eden bilirkişi raporu esas alınarak hüküm kurulmuş ise de;Maliye Bakanlığı Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğünün 29.12.2008 tarihli yazısına göre; 2008 yılı Temmuz-Aralık döneminde devlet memurlarının maaşlarındaki ortalama artış oranı % 5.2 olmuştur.MMAO ek ödemelerle birlikte bir bütün olarak ele alınmalı ve taksit oranı belirlenirken önceki 6 aylık dönemdeki ortalama memur maaş artış oranı dikkate alınmalıdır.Bu durumda davalı Toki'nin yaptığı hesap yönteminin doğru olduğu kabul edilerek, dosyadaki delillere göre konusunda uzman bilirkişi tarafından yeniden hesaplama yapılması ve sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde davacının savunduğu hesaplama yöntemi uygulanarak davanın kabulü, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

SONUÇ: Yukarıda birinci bentte açıklanan nedenlerle mahkemenin 18.4.2014 tarih ve 2013/632 esas 2014/121 karar sayılı temyiz isteminin reddine ilişkin ek kararının kaldırılmasına, işin esasının incelenmesine geçilmesine, ikinci bentte açıklanan nedenlerle temyiz edilen kararın davalı yararına BOZULMASINA, peşin alınan 110,35 TL harcın istek halinde iadesine, HUMK’nun 440/1 maddesi uyarınca tebliğden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 15.12.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/5367, Karar No: 2022/8131, Tarih: 24.10.2022

**3. Hukuk Dairesi         2022/5367 E.  ,  2022/8131 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İZMİR BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 6. HUKUK DAİRESİ

İLK DERECE MAHKEMESİ : MUĞLA SULH HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen tazminat davasının reddine dair verilen karar hakkında bölge adliye mahkemesi tarafından yapılan istinaf incelemesi sonucunda; davacı tarafın istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın yeniden karar verilmesi için ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş, kararı temyiz eden davalı vekilinin bu isteminin reddine dair verilen ek kararın, süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı; davalılara ait taşınmazı kız öğrenci yurdu olarak işletmek üzere kiraladığını, kiralanana zorunlu ve faydalı imalatlar yaptığını, imara aykırılıklar nedeniyle ruhsat alamadığını, kira borcunu ödeyememesi nedeniyle tahliye edildiğini ileri sürerek; uğradığı maddi ve manevi zararının davalılar tarafından tazminine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar; davanın reddini dilemiştir.

İlk derece mahkemesince; taşınmazdaki ayıpların kiracı tarafından bilindiği ve taşınmazı, ayıplı olarak kabul ettiği, bilirkişi raporları ve taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 1. maddesinden de anlaşılacağı üzere kiracının kiralanana yapmış olduğu zorunlu, faydalı ve lüks imalatların bedelini talep edemeyeceğinin kararlaştırıldığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesinin kararına karşı, davacı tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İlk derece mahkemesince; taşınmazdaki ayıpların kiracı tarafından bilindiği ve taşınmazı, ayıplı olarak kabul ettiği, bilirkişi raporları ve taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 1. maddesinden de anlaşılacağı üzere kiracının kiralanana yapmış olduğu zorunlu, faydalı ve lüks imalatların bedelini talep edemeyeceğinin kararlaştırıldığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesinin kararına karşı, davacı tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

Bölge adliye mahkemesince; her ne kadar sözleşmenin 1. ve 18.maddeleri ile kiraya verenin rızası ile yapılmayan giderlerin istenemeyeceği kararlaştırılmış ise de, kiralananın sözleşmenin 16. maddesi ile kararlaştırılan süreden önce tahliye edildiği, kiracı kira süresi sonunda yaptıklarını bırakıp gideceğine göre, süresinden önce çıkması halinde kullanamadığı süre ile orantılı olarak kiraya verence benimsenen sökülemeyen zorunlu ve faydalı masraflarını isteyebileceği, mahkemece mecurda inşaat mühendisi ve elektrik mühendisi bilirkişi ile 2014/103 D.İş sayılı delil tespiti dosyası da dosya arasına alınarak keşif yapılması, kiraya verence benimsenen davaya konu sökülemeyen zorunlu ve faydalı imalatlar varsa kalem kalem belirlenmesi ve imalat tarihindeki değerleri kullanma tarihi ile oranlı yıpranma payları tespit edilmesi, yine kullandığı süre ile kullanamadığı süre oranlanarak başka bir deyişle kullanma menfaati de düşülerek neticesine göre bir karar verilmesi gerekirken, belirtilen hususlar gözetilmeden davanın reddine karar verilmesinin doğru olmadığı gerekçesiyle; istinaf başvurusunun kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın yeniden görülmek üzere mahkemesine gönderilmesine, HMK'nın 353/1-a-4 maddesi uyarınca kesin olarak karar verilmiştir.

Bölge adliye mahkemesi kararı, davalı tarafından temyiz edilmiş, bölge adliye mahkemesince 16/05/2022 tarihli ek karar ile kesin olan karara ilişkin temyiz başvurusunun usulden reddine karar verilmiş; ek karar, davalı tarafından temyiz edilmiştir.

1- Davalı vekilinin ek karara yönelik temyiz itirazının incelenmesinde;

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun “duruşma yapılmadan verilecek kararlar” başlıklı 353 üncü maddesi, “(1) Ön inceleme sonunda dosyada eksiklik bulunmadığı anlaşılırsa;

a) Aşağıdaki durumlarda bölge adliye mahkemesi, esası incelemeden kararın kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye veya kendi yargı çevresinde uygun göreceği başka bir yer mahkemesine ya da görevli ve yetkili mahkemeye gönderilmesine duruşma yapmadan kesin olarak karar verir:

1) Davaya bakması yasak olan hakimin karar vermiş olması.

2) İleri sürülen haklı ret talebine rağmen reddedilen hakimin davaya bakmış olması.

3) Mahkemenin görevli ve yetkili olmasına rağmen görevsizlik veya yetkisizlik kararı vermiş olması veya mahkemenin görevli ya da yetkili olmamasına rağmen davaya bakmış bulunması.

4) Diğer dava şartlarına aykırılık bulunması.

1) Davaya bakması yasak olan hakimin karar vermiş olması.

2) İleri sürülen haklı ret talebine rağmen reddedilen hakimin davaya bakmış olması.

3) Mahkemenin görevli ve yetkili olmasına rağmen görevsizlik veya yetkisizlik kararı vermiş olması veya mahkemenin görevli ya da yetkili olmamasına rağmen davaya bakmış bulunması.

4) Diğer dava şartlarına aykırılık bulunması.

5) Mahkemece usule aykırı olarak davanın veya karşı davanın açılmamış sayılmasına, davaların birleştirilmesine veya ayrılmasına karar verilmiş olması.

6) Mahkemece, uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış veya değerlendirilmemiş olması ya da talebin önemli bir kısmı hakkında karar verilmemiş olması.

b) Aşağıdaki durumlarda davanın esasıyla ilgili olarak;

1) İncelenen mahkeme kararının usul veya esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığı takdirde başvurunun esastan reddine,

2) Yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmiş ise düzelterek yeniden esas hakkında,

3)Yargılamada bulunan eksiklikler duruşma yapılmaksızın tamamlanacak nitelikte ise bunların tamamlanmasından sonra başvurunun esastan reddine veya yeniden esas hakkında, duruşma yapılmadan karar verilir…” şeklinde düzenlenmiştir.

HMK’nın 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde altı alt bent hâlinde sayılmış olan usule ilişkin hukuka aykırılık durumlarında, bölge adliye mahkemesi esas hakkında inceleme ve duruşma yapmadan (dosya üzerinden), ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için kararı veren mahkemeye veya kendi yargı çevresinde uygun göreceği başka bir yer mahkemesine ya da görevli ve yetkili mahkemeye gönderilmesine duruşma yapmadan kesin olarak karar verir. Davanın esası hakkında istinaf incelemesi yapan bölge adliye mahkemesi ise; aynı maddenin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca duruşma yapmadan istinaf başvurusunun esastan reddine, ilk derece mahkemesi kararını düzelterek veya yargılamadaki eksiklikleri tamamlayarak yeniden esas hakkında karar tesis edebileceği gibi bu maddede belirtilen haller dışında, aynı Kanun’un 356 ncı maddesi uyarınca, incelemeyi duruşmalı olarak yapmak suretiyle, istinaf başvurusunu esastan reddetmek veya ilk derece mahkemesi hükmünü kaldırarak yeniden hüküm kurmak dâhil gerekli kararları verebilir.

HMK’nın 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde altı alt bent hâlinde sayılan hâllerde bölge adliye mahkemesinin verdiği esası incelemeden ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması ve dosyanın ilgili ilk derece mahkemesine gönderilmesi kararları kesin olduğundan temyiz edilemez.

HMK’nın 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde altı alt bent hâlinde sayılan hâllerde bölge adliye mahkemesinin verdiği esası incelemeden ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması ve dosyanın ilgili ilk derece mahkemesine gönderilmesi kararları kesin olduğundan temyiz edilemez.

Öte yandan 7251 sayılı Kanun ile Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 362 nci maddesine eklenen (g) bendine göre; “353 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında verilen kararlar” hakkında temyiz yoluna başvurulamayacağı açıkça hüküm altına alınmış olup, hükmün gerekçesinde de; 353 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamına giren durumlarda bölge adliye mahkemesinin duruşma yapmadan kesin olarak karar vereceği, fıkraya eklenen yeni (g) bendiyle, 353 üncü madde hükmü ile uyum sağlanarak Kanunun bütünlüğünün korunması amaçlandığı ifade edilerek, 353 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında verilen kararların kesin nitelikte olduğu vurgulanmıştır.

Burada dikkat edilmesi gereken husus, bölge adliye mahkemesinin bu maddeye dayanarak vereceği kaldırma kararının, “esası incelemeden” ve /veya “kanunda belirtilen usule ilişkin hukuka aykırılık durumlarına ilişkin olarak verilmesi” gerektiğidir. Öyle ki bölge adliye mahkemesince kanun hükmüne aykırı olarak uyuşmazlığın esası hakkında değerlendirmeler yapılarak, işin esası incelenip kararın kaldırılması ve ilk derece mahkemesine gönderilmesi durumunda taraflar lehine usuli kazanılmış hak doğup doğmadığı sorunu da gündeme gelecektir.