muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2006/877, Karar No: 2006/2662, Tarih: 16.03.2006

**(Kapatılan)19. Hukuk Dairesi         2006/877 E.  ,  2006/2662 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İzmir 1.İcra Mahkemesi

Taraflar arasındaki sıra cetveline itiraz davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacılar vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Davacılar vekili, dava dışı borçlu .....Giyim San.ve Dış.Tic.A.Ş’nin 27.10.2003 tarihinde iflas ettiğini, İİK.nun 192 ncü maddesi uyarınca aleyhindeki takiplerin düştüğünü ve icra müdürlüğünün sıra cetveli düzenlemek yetkisinin kalmadığını, öte yandan işçi olan müvekkillerinin alacaklarının İİK.nun 206 ncı maddesi gereği birinci sırada olduğunu ileri sürerek sıra cetvelinin düzeltilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İcra mahkemesince işçi alacaklarının yalnızca aynı derecede hacze iştirak eden alacaklılar karşısında imtiyazlı olduğu, önceki tarihli haczin önüne geçemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan İcra Mahkemesi kararının İİK’nun 366.maddesi uyarınca ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edenden alınmasına, 16.3.2006 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/14408, Karar No: 2018/43, Tarih: 08.01.2018

**11. Ceza Dairesi         2017/14408 E.  ,  2018/43 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Resmi belgede sahtecilik

HÜKÜM : Mahkumiyet

Gerekçeli karar başlığında 30.04.2002 şeklinde yanlış yazılan suç tarihinin suça konu çekin bankaya ibraz tarihi olan 01.07.2002 olarak mahallinde düzeltilmesi mümkün görülmüştür.

5271 sayılı CMK’nın 231/8-son cümlesi hükmü uyarınca, 01.07.2002 olan suç tarihinden hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının kesinleştiği 12.05.2011 tarihine kadar bazı kesintilerle, her seferinde yeniden başlayan dava zamanaşımı süresinin işlediği, bu tarihten sonra denetim süresi içinde işlenen kasıtlı suçtan dolayı verilen ve kesinleşen mahkumiyet hükmü nedeniyle ihbar üzerine dosyanın yeniden ele alındığı, böylelikle hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının kesinleştiği 12.05.2011'den itibaren deneme süresi içinde işlenen ikinci suçun suç tarihi olan 14.10.2012’ye kadar dava zamanaşımının durduğu gözetilerek yapılan incelemede;

5237 Sayılı Türk Ceza Kanununun 7 ve 5252 sayılı Türk Ceza Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun 9. maddeleri hükmü karşısında; sanığa yüklenen “resmi belgede sahtecilik” suçunun suç tarihinden sonra yürürlüğe giren ve lehe olan 5237 sayılı TCK'nın 204/1. maddesindeki cezasının üst sınırına göre tabi olduğu aynı Kanunun 66/1-e ve 67/4. maddelerinde öngörülen dava zamanaşımının, 01.07.2002 suç tarihinden temyiz inceleme tarihine kadar gerçekleştiği anlaşılmış ve Cumhuriyet savcısının temyiz itirazları bu nedenle yerinde görülmüş olduğundan, sair yönleri incelenmeyen hükmün 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA; ancak bu husus yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden aynı Yasanın 322. maddesinde öngörülen yetkiye dayanılarak sanık hakkındaki kamu davasının gerçekleşen zamanaşımı nedeniyle 5237 sayılı TCK’nın 66/1-e, 67/4 ve 5271 sayılı CMK’nın 223/8. maddeleri gereğince DÜŞÜRÜLMESİNE, 08.01.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/8703, Karar No: 2013/26963, Tarih: 20.11.2013

**2. Hukuk Dairesi         2013/8703 E.  ,  2013/26963 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Aile Mahkemesi

DAVA TÜRÜ :İpoteğin Kaldırılması

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm, davacı tarafından yargılama gideri ve vekalet ücreti yönünden temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

Dosyadaki yazılara ve mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve özellikle davalı şirketin kötüniyetli olduğu ve davanın açılmasına sebep olduğunun kanıtlanamamış bulunmasına, bu sebeple yargılama gideri ve vekalet ücretinden davacının sorumlu tutulmasında bir isabetsizlik bulunmamasına göre yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı harcın temyiz edene yüklenmesine, peşin alınan harcın mahsubuna ve 103.50 TL. temyiz başvuru harcı peşin alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına, işbu kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere oyçokluğuyla karar verildi. 20.11.2013 (Çar.)

KARŞI OY YAZISI

Açık rıza alınmadan yapılan işlem kesin hükümsüzlük sebebiyle geçersizdir. Bu nedenle davacı dava açmakta haklı bulunduğundan yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılardan alınması gerektiği görüşünde olduğumuzdan değerli çoğunluğun görüşlerine katılmıyoruz.
Yargıtay — Esas No: 2011/13943, Karar No: 2011/25580, Tarih: 19.12.2011

**5. Ceza Dairesi         2011/13943 E.  ,  2011/25580 K.**

**"İçtihat Metni"**

Karşılıksız çek düzenleme suçundan sanık ...'un yapılan yargılanması sırasında; Bursa 4. Ağır Ceza Mahkemesiyle Bursa 5. Sulh Ceza Mahkemesi arasında oluşan olumsuz görev uyuşmazlığının giderilmesi ve yargı yerinin belirlenmesi istemiyle gönderilen dosya Yargıtay C.Başsavcılığından tebliğname ile daireye verilmekle incelenerek gereği düşünüldü:

İncelenen dosya içeriğine, sanığın üzerine atılan suçun niteliğine, iddianamede olayın anlatılış biçimine ve Bursa 4. Ağır Ceza Mahkemesi kararındaki gerekçeye göre, yerinde görülmeyen Bursa 5. Sulh Ceza Mahkemesinin 16.02.2011 gün ve 2010/1213 E. 2011/235 K. sayılı GÖREVSİZLİK kararının KALDIRILMASINA, dosyanın mahalline gönderilmesi için Yargıtay C.Başsavcılığına TEVDİİNE, 19.12.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/4096, Karar No: 2011/20512, Tarih: 27.10.2011

**12. Hukuk Dairesi         2011/4096 E.  ,  2011/20512 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Nevşehir İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 01/12/2010

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki şikayetçi tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü :

İİK'nun 134/2. maddesinde; "İhalenin feshini, Borçlar Kanunu'nun 226. maddesinde yazılı sebepler de dahil olmak üzere yalnız satış isteyen alacaklı, borçlu, tapu sicilindeki ilgililer ve pey sürmek suretiyle ihaleye iştirak edenler, yurt içinde bir adres göstermek koşuluyla icra mahkemesinden şikayet yolu ile ihale tarihinden itibaren 7 gün içinde isteyebilirler" hükmüne yer verilmiştir.

Somut olayda; Nevşehir 1. İcra Müdürlüğü'nün 2006/353 Esas sayılı dosyasından 07.06.2010 tarihinde satışı yapılan taşınmazlar üzerinde, şikayetçi Tarım Kredi Kooperatifi lehine ipotek kaydının bulunduğu, icra dosyasında şikayetçiden sorulması üzerine ipoteklerin devam ettiği ve borç miktarının bildirildiği görülmektedir. Bu durumda adı geçenin İİK'nun 134. maddesinde belirlenen "tapudaki ilgili" sıfatı bulunduğundan ihalenin feshini istemeye hakkı vardır (HGK'nun 28.01.2004 tarih ve 12-2/36 sayılı kararı).

Öte yandan anılan kişi, aynı Kanun'un 127. maddesi gereğince, satış ilanının bir suretinin tebliği gereken alakadarlardandır. Satış dosyasının incelenmesinde şikayetçiye kıymet takdiri ve satış ilanının tebliğ edilmediği görülmektedir.

İİK'nun 127. maddesinin emredici hükmüne göre, satış ilanının, borçluya ve alacaklıya ve taşımazın tapu sicilinde kayıtlı bulunan alakadarlarına tebliği şarttır. Bu emredici kuralın eksikliği başlı başına ihalenin feshi için yeterli nedendir. Çünkü bu usulsüzlük ihaleye talebi ve talibi arttırıcı yönde çalışmayı engelleyen bir durumdur.

Ayrıca İİK'nun 128/a-2. maddesinde "kesinleşen kıymet takdirinin yapıldığı tarihten itibaren iki yıl geçmedikçe yeniden kıymet takdiri istenemez." hükmüne yer verilmiştir. Olayımızda borçlular tarafından 23.09.2002 tarihinde yapılan kıymet takdirine itiraz hakkında mahkemece, diğer alacaklı İş Bankası AŞ tarafından yürütülen takip ile ilgili olarak yapılan kıymet takdiri itirazına ilişkin bilirkişi raporu esas alınarak mahkemece hüküm tesis edilmiştir. Bu durumda, mahkemece kıymet takdirine esas teşkil eden raporun verildiği Antalya İcra Mahkemesi'nin 2003/2738 Esas, 2003/2184 sayılı dosyasında keşfin 21.07.2003 tarihinde yapıldığı ve bunun da yapılan ihalede esas alındığı gözetildiğinde iki yıllık yasal sürenin geçmiş olduğu görülmektedir.

HGK'nun 26.02.1992 gün ve 92/70-130 sayılı kararında satışın kıymet takdirinin esas

HGK'nun 26.02.1992 gün ve 92/70-130 sayılı kararında satışın kıymet takdirinin esas

alındığı tarihten 2 sene sonra yapılmasının başlı başına ihalenin feshi sebebi sayılacağı benimsenmiş ve bu kararda İİK'nun 128. maddesinde öngörülen iki yıllık sürenin başlangıcının bilahare kesinleşmesi kaydı ile kıymet takdirinin yapıldığı tarih olduğu açıkça vurgulanmıştır.Bu husus başlı başına ihalenin feshi sebebi olup mahkemece re'sen nazara alınmalıdır.

O halde, lehine ipotek kaydı bulunan  şikayetçi üçüncü kişiye kıymet takdiri ve satış ilanının tebliğ edilmediği ve kıymet takdiri üzerinden de iki yıldan fazla zaman geçtiği gözönüne alınarak ihalenin feshine karar verilmesi gerekirken, mahkemece yazılı gerekçelerle istemin reddi yönünde hüküm tesisi isabetsizdir.

SONUÇ  : Şikayetçinin temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İ.İ.K. 366 ve H.U.M.K.’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), 27.10.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/2089, Karar No: 2017/863, Tarih: 07.02.2017

**3. Hukuk Dairesi         2016/2089 E.  ,  2017/863 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :TİCARET MAHKEMESİ

Taraflar arasındaki tazminat davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davacı ....... Grubu Ltd. Şti. yönünden davanın kısmen kabulüne, davacı ........ Ltd.Şti. yönünden reddine yönelik olarak verilen hükmün temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılması davacılar vekili tarafından istenilmekle; daha önceden belirlenen, 07.02.2017 tarihli duruşma günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davacılar vekili Av.... geldi. Karşı taraf davalı adına gelen olmadı. Açık duruşmaya başlandı ve hazır bulunanların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için saat ....00'e bırakılması uygun görüldüğünden, belli saatte dosyadaki bütün kağıtlar okunarak, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlenip, gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, yerinde bulunmayan bütün temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, ...,70 TL bakiye temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine, HUMK'nun 440/... maddesi uyarınca karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 07.02.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/4250, Karar No: 2015/7141, Tarih: 25.02.2015

**3. Ceza Dairesi         2015/4250 E.  ,  2015/7141 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Asliye Ceza Mahkemesi

Mahalli mahkemece bozma üzerine verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü;

Sanığın yüzüne karşı 11.06.2013 tarihinde tefhim olunan kararı, CMUK'un 310/1. maddesinde öngörülen bir haftalık yasal süreden sonra 19.06.2013 tarihinde temyiz etmesi nedeniyle temyiz isteminin 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi gereğince yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'un 317. maddesi uyarınca istem gibi REDDİNE, 25.02.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/32912, Karar No: 2016/4722, Tarih: 03.03.2016

**9. Hukuk Dairesi         2014/32912 E.  ,  2016/4722 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

DAVA : Davacı, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ile yıllık izin ücreti, genel tatil ücreti, hafta tatil ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hüküm süresi içinde davacı ile davalılardan ... avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili; müvekkilinin, davalı Şirket bünyesinde 01/09/2007 tarihinde temizlik işçisi olarak çalışmaya başladığını ve davalı Şirketin diğer davalı ... Müdürlüğüne hizmet verdiğini, müvekkilinin aylık olarak 884 TL ücret aldığını çalışma saatinin sabah 08:00 den akşam 17:00 e kadar olduğunu, yıllık ücretli izin kullanmadığını, dini ve resmi bayram günlerinde ve hafta sonlarında kesintisiz olarak çalıştığını, iş sözleşmesinin haklı bir neden olmaksızın 30.04.2012 tarihinde feshedildiğini ileri sürerek; kıdem ve ihbar tazminatları ile yıllık izin, genel tatil ve hafta tatili ücreti alacaklarının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

B) Davalı Vekilinin Cevabının Özeti:

Davalı ... vekili; iş sözleşmelerinin belirli süreli yapıldığını, işten ayrılma bildirgesinin kod 18 olarak bildirildiğini, müvekkili firmanın iş sonlandırma ile yetkili olmadığını, bu kararın asıl işveren Spor İl Müdürlüğü'nce verilmekte olduğunu, kağıt üzerinde müvekkil firmanın işlem yaptığını, davacının yıllık izinlerini kullandığını, esasen işyeri düzeninin ( izin,giriş,çıkış saatleri vb. ) diğer davalı ...'nce düzenlendiğini, davaya konu işyerinin ...Bakanlığı ( ... Spor İl Müdürlüğü ) ne bağlı olduğunu, müvekkili şirketin somut olayda işveren sıfatının olmadığını savunarak; davanın reddini istemiştir.

Davalı ... Genel Müdürlüğü vekili; davanın haksız ve yasal dayanaktan yoksun olduğunu reddinin gerektiğini, öncelikle husumet itirazlarının bulunduğunu, davacının diğer davalının çalışanı olduğunu, davalının yıllık ücretli izin ve her türlü tazminat talebi eğer müstehak ise diğer davalıdan talep edilmesinin gerektiğini savunmuştur.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, dava ve ıslah dilekçelerinde davanın belirsiz alacak davası olduğunun belirtilmesine karşın kıdem ve ihbar tazminatları ile yıllık izin alacakları yönünden davacının belirsiz alacak davası açmasında hukuki yararının bulunmadığı gerekçesi davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Karar süresinde davacı ile davalı ... vekillerince temyiz edilmiştir.

E) Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara, delillerin taktirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı ...'nün tüm, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

D) Temyiz:

Karar süresinde davacı ile davalı ... vekillerince temyiz edilmiştir.

E) Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara, delillerin taktirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı ...'nün tüm, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2- Davaya konu işçilik alacaklarının belirsiz alacak davasına konu olup olamayacağı noktasında taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

Belirsiz alacak davası 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile öngörülen ve alacaklıya bazı avantajlar sağlayan yeni bir dava türüdür. Sözü edilen hükme göre “Davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenemeyeceği veya bunun imkânsız olduğu hâllerde, alacaklı, hukuki ilişkiyi ve asgari bir miktar ya da değeri belirtmek suretiyle belirsiz alacak davası açabilir”. Şu hale göre davanın açıldığı tarihte alacak miktarının belirlenmesi imkansız ise belirsiz alacak davası açılabilir. Öte yandan alacaklı tarafından alacağın miktar veya değerinin tam olarak belirlenmesi beklenemez ise yine belirsiz alacak davası açılabilir.

Belisiz alacak davasını düzenleyen HMK’nun 107. maddesinin gerekçesinde, birçok kez hak arama özgürlüğüne vurgu yapılmıştır. Yine alacaklının hukuki ilişkiyi, muhatabını ve talep edebileceği asgari tutarı bilmesine rağmen “alacağın tamamını tam olarak” tespit edemeyecek durumda olması da davanın nedenleri arasında sayılmıştır. Bu itibarla belirsiz alacak davasıyla ilgili yoruma gidildiğinde, alacaklının hak arama özgürlüğünün değerlendirilmesi gerekir. Bunun aksine ilgili hükmün, alacaklının hakkına ulaşmasını kısıtlayan şekilde ele alınması doğru olmaz.

Dava konusu alacak karşı tarafın vereceği bilgi veya belgelerle belirlenecekse, alacak belirsiz kabul edilmelidir. Karşılaştırmalı hukukta geçerli olan bu kriter 107. maddenin 2. fıkrasının başlangıcında “karşı tarafın vereceği bilgi sonucu” yargılama sırasında belirlenme olarak kabul edilmiştir.

Konuyu iş mevzuatı açısından ele aldığımızda, 4857 sayılı İş Kanunu’nun 3, 8, 22, 28, 32, 37, 67. maddelerinde işverene çalışan her bir işçi yönünden kayıt tutma ve işçiye belge verme yükümlülüğü getirildiği görülmektedir. Bütün yasal yükümlülüklere uyan işveren bakımından kural olarak işçi alacaklarının belirsiz olduğundan söz edilemeyecektir. Zira işçinin çalışma süresinin tam olarak kayda geçirildiği, iş sözleşmesi ile ücreti, ücretin ekleri ve çalışma koşullarının belirlendiği, işçiye her ay ücret hesap pusulası verildiği, günlük ve haftalık iş sürelerinin işçiye önceden bildirildiği, işçinin yaptığı olağanüstü çalışmalar için kendisine belge verildiği durumlarda, işçinin bir çok alacağı belirli ya da belirlenebilir durumdadır. Sadece hakimin taktirine kalan bazı alacaklar bakımından yine de başlangıçta bir belirsizlikten söz edilebilecektir.

İşçilik alacaklarının hesabı genelde iki kritere tabidir. İşçinin işyerinde geçen çalışma süresi ve ücreti ile ekleri bilindiğinde işçilik alacakları belirlenebilir durumdadır. Bu yüzden özellikle kamu kurumlarında işçinin çalışmalarının tam olarak Sosyal Sigortalar Kurumuna bildirilmesi ve işyerinde uygulanan toplu iş sözleşmesinden yararlanan işçinin ücreti ile eklerinin toplu iş sözleşmesinde yer alması sebebiyle işçilik alacakları belirlenebilir durumdadır. Yine de hakimin taktir alanına giren manevi tazminat, taktiri indirime tabi fazla çalışma ücreti, hafta tatili ücreti, bayram ve genel tatil ücreti, cezai şart, sözleşmenin kalan süresine ait ücret gibi alacakların başlangıçta tam olarak ve tamamen belirlenmesi mümkün değildir. Nitekim 107. maddenin Adalet Komisyonu gerekçesinde de, alacaklının “talep edebileceği miktarı asgari olarak bilmesine ve tespit edebilmesine rağmen, alacağın tamamını tam olarak tespit” edememesi halinde belirsiz alacak davası açılabileceği ifade edilmiştir.

Gerekçede örnek olarak “keşif ve bilirkişi raporu” ile alacağın miktarının tespit olunmasından söz edilmiştir ki, iş yargısında bilirkişi hesap raporu alınması çok yaygın bir uygulamadır. Yine 107. maddenin 2. fıkrasında “karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu” alacak miktarının belirlenmesinden söz edilmiştir ki, yukarıda sözü edilen yasal yükümlülükler sebebiyle işçiye çalışırken belge vermekle yükümlü olan işveren bunu yerine getirmediğinde, işçinin alacağın miktarını tam olarak belirlemesini beklemek doğru olmaz.

Belirsiz alacak davasını öngören hükümde biri sübjektif, diğer objektif iki unsur karşımıza çıkmaktadır. Alacağın veya dava değerinin belirlenmesini objektif olarak imkansız olması halinde belirsiz alacak davası açılabilecektir. Örneğin iş kazası geçiren işçinin açacağı davada işveren ve işçinin karşılıklı kusur oranları, kusursuz sorumluluk olup olmadığı ve varsa kaçınılmazlık durumu ve maluliyet oranlarının dava açma aşamasında belirlenmesi imkansızdır.

Sübjektif unsur ise alacaklının talep konusu miktarı belirlemesinin alacaklıdan beklenememesidir. İşçinin yasal hakları ödenmeksizin işten çıkarıldığı bir durumda yukarıda belirtilen masraflara ek olarak uzman hesap raporu aldırarak olası işçilik alacaklarını belirlemesi de hak arama özgürlüğü önünde engel olarak değerlendirilebilir.

Talep sonucunun rakam olarak ifadesinin imkansızlığı, davacının tam olarak miktarını bilmediği ve bu bilgisizliğini davalının sahasında bulunan vakıalardan kaynaklandığı durumlarda söz konusudur.

İşyerinde sendikasız çalışan ve yasal işçilik alacakları konusunda ayrıntılı bilgi sahibi olması beklenmeyen bir işçinin, alacakları doğru şekilde adlandırması dahi mümkün olmazken doğru hesap yöntemiyle birlikte ve tam olarak belirlemesi mümkün görülmemelidir. Ancak işyerinde hukuk müşaviri, personel uzmanı, muhasebe müdürü gibi konumda çalışan bir işçi bakımından aynı sonuca varmak mümkün olmayacaktır.

İşyerinde sendikasız çalışan ve yasal işçilik alacakları konusunda ayrıntılı bilgi sahibi olması beklenmeyen bir işçinin, alacakları doğru şekilde adlandırması dahi mümkün olmazken doğru hesap yöntemiyle birlikte ve tam olarak belirlemesi mümkün görülmemelidir. Ancak işyerinde hukuk müşaviri, personel uzmanı, muhasebe müdürü gibi konumda çalışan bir işçi bakımından aynı sonuca varmak mümkün olmayacaktır.

Belisiz alacak davası hukuk sistemimize girmeden önce icra inkar tazminatına hak kazanma yönünden likit (belirli) olma kriteri içtihat olarak kabul edilmiştir. Bu kriterin, alacağın belirli olup olmamasında da dikkate alınabileceği Yargıtay tarafından kabul edilmiştir. Yargıtay’a göre; “Likit bir alacaktan söz edilebilmesi için ise; ya alacağın gerçek miktarının belli ve sabit olması ya da borçlusu tarafından belirlenebilmesi için bütün unsurların bilinmesi veya bilinmesinin gerekmekte olması; böylece, borçlunun borç tutarını tahkik ve tayin etmesinin mümkün bulunması; başka bir ifadeyle, borçlunun yalnız başına ne kadar borçlu olduğunu tespit edebilir durumda olması gerekir. Bu koşullar yoksa, likit bir alacaktan söz edilemez”(HGK. 14.07.2010 gün ve 2010/19-376 E, 2010/397 K, HGK, Y.HGK. 17.10.2012 gün ve 2012/9-838 E, 2012/715 K).

Genel mahiyette bu açıklamalardan sonra işçilik alacaklarının belirsiz alacak davasına konu olup olmayacağı noktasında Dairemizce belirlenen kriterler aşağıdaki gibidir;

Kıdem tazminatı hesabı için, işçinin çalıştığı süre, fasılalı çalışma olup olmadığı, bu süre içinde ihbar önelini altı hafta aşan istirahat raporu alınıp alınmadığı, ücretsiz izin uygulaması olup olmadığı, grevde geçen sürenin varlığı, işçinin son ücreti, ücretin eki niteliğindeki ödemelerin son bir yıllık toplamı, işçiye sağlanan ayni hakların parasal değeri ve son bir yıllık ortalaması, ücretin eki mahiyetindeki ödemelerin devamlılık arz edip etmediği gibi konuların net olarak bilinebilmesi gerekir. Bu yüzden işçinin hesabın unsurlarına dair sözü edilen bir veya birkaç konuda belirsizlik halinde kıdem tazminatının başlangıçta tam olarak ve tamamen belirlenmesi mümkün olamaz. HMK’nun 107. maddesinin gerekçesinde belirtildiği üzere alacaklının “alacağının tamamını tam olarak” tespiti mümkün değildir. Bu nedenle hesabın unsurlarındaki tartışma ve belirsizlik, alacağın da belirsiz olması sonucunu doğurur. Ancak ücret ve eklerine dair tartışma kıdem tazminatı tavan sınırlaması sebebiyle sonuca etkili değilse, kıdem tazminatının belirsiz alacak davasına konu edilemeyeceği düşünülmelidir.

İhbar tazminatı hesabı noktasında kıdem tazminat için sözü edilen tavan sınırlaması hariç, hemen hemen aynı verilere ihtiyaç vardır. İşçinin çalışma süresindeki tartışmanın ihbar süresine dair dilimi etkilemesi veya işçinin ücreti ve eklerindeki herhangi bir tartışma halinde ihbar tazminatı hesabı da belirsizdir.