muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/2547, Karar No: 2023/2446, Tarih: 26.04.2023

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl davada davalı-birleşen davada davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Asıl davada davalı-birleşen davada davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; asıl davada davacının taraflar arasında akdedilen ikale sözleşmesi’ne aykırı davrandığını, bu nedenle alacak talebinin tümüyle reddi gerektiğini, davacı tarafın sözleşmede öngörülen bir yıllık süre içinde başka bir şirket nezdinde çalışarak gelir elde ettiğini, buna rağmen davacının dava dışı şirketten 2015 yılında elde ettiği kazancın talep edilen tazminattan tenzil edilmediğini, davacının 28.07.2015 tarihinde başka işveren nezdinde işe başladığından bahisle tazminatın dönemsel bazda (31.12.2014-28.07.2015 tarihi arası için) hesaplandığını, oysa söz konusu tazminatın 2015 yılı içinde belirli dönemlerde taksitlerle ödeneceğine dair hiçbir hüküm olmadığını, aksine bu tazminatın tek seferde ve davacının rekabet yasağı borcuna riayet etmesi halinde tek seferde ödeneceğinin kararlaştırıldığını, bilirkişilerce hesaplamanın hatalı yapıldığını, icra inkar tazminatına hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğunu; birleşen dava yönünden ileri sürdükleri hususların mahkemece incelenmediğini ve gerekçe gösterilmeksizin reddedildiğini, davalının eylemleri ile müvekkili şirketi zarara uğrattığını, mahkemece alınan bilirkişi raporunda da zararın tespit edildiğini ancak hukuki mesnetten uzak bir çıkarımla söz konusu zararların müvekkil şirketin cirosuna oranla düşük tutarlar olması gerekçesiyle tazminine gerek olmadığı sonucuna varıldığının mütala edildiğini, davalının kasta varan kusurla hareket ederek bu zararlara sebebiyet verdiğini, genel kurulda davaya konu işlemler ile akdedilen sözleşmeler açıkça ortaya konulmaksızın ve tartışılmaksızın genel kurul bu sözleşmeler ve işlemler hakkında bilgilendirilmeksizin verilmiş olan ibra kararının davalı nezdinde kazanılmış bir hak ihtiva etmeyeceğini, bu işlemler ve sözleşmeler bakımından geçerli bir ibra kararının sonuçlarını doğurmayacağını, 2014 yılına ait ibra kararında genel müdür ve şube müdürlerinin hariç tutulduğunu belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, asıl davada rekabet yasağı sözleşmesi kapsamında alacağın tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali, birleşen davada yönetici müdür olan davalının sorumluluğundan kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun (2004 sayılı Kanun) 67 nci maddesi, 6098 sayılı Kanun'un 444 üncü maddesi.

3. Değerlendirme

Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, asıl davada davalı-birleşen davada davacı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeple;

2. İlgili Hukuk

2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun (2004 sayılı Kanun) 67 nci maddesi, 6098 sayılı Kanun'un 444 üncü maddesi.

3. Değerlendirme

Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, asıl davada davalı-birleşen davada davacı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeple;

Asıl davada davalı-birleşen davada davacı vekili vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

26.04.2023 tarihinde oy çokluğuyla karar verildi.

(Karşı Oy)

K A R Ş I O Y

Asıl dava, taraflar arasında düzenlenen iş (rekabet yasağı) sözleşmesinden kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkindir.

Sözleşmenin 16/1 maddesi ile davacı, sözleşmenin feshinden sonra ki 1 yıl süre ile davalı veya davalı ile bağlantılı şirketlerde hükümde kararlaştırılan şekilde çalışmamayı taahhüt etmiş, 16/2 maddesi ile de davalı şirket yasak süresince davacının hak etmiş olduğu bir yıllık ödemenin yarısı miktarında davacıya sözleşmeye uygun davranması halinde ödemeyi kabul etmiştir.

Davacı, Kadıköy 5. Noterliği'nin 08.01.2016 tarih 00244 no.lu ihtarnamesi ile davalı şirketteki görevinin 31.12.2014 tarihinde sonlandığı, sözleşmenin 16/1 maddesindeki sorumluluğunun 31.12.2015 tarihinde sona erdiğini bildirerek sözleşme gereğince 1 yıllık tazminatının ödenmesini istemiş, Küçükçekmece İcra Müdürlüğünün 2016/1232 Esas sayılı dosyasında, sözleşmedeki 1 yıllık süre için 336.506,28 TL tazminat alacağın ödenmesi istemi ile icra takibi yapmış, davalının vaki itirazı üzerine eldeki itirazın iptali davası açılmıştır.

Mahkemece hükme esas alınan 10.08.2021 tarihli bilirkişi kurulu raporu ile davacının 31.12.2014-28.07.2015 tarihleri arasındaki dönem için tazminat talep edebileceği mütalaa edilmiş, yerel mahkemece de davacının 31.12.2014-28.07.2015 dönemi tazminat isteminde haklı olduğu kabul edilerek, davanın kabulü ile itirazın iptaline karar verilmiştir.

Bilindiği üzere yargılamaya hâkim ilkelerden olan taleple bağlılık ilkesi HMK m. 26 hükmü ile düzenlenmiştir. Bu hükme göre, aksine bir kanun hükmü yoksa hâkim tarafların talep sonuçlarıyla bağlı olup talepten fazlasına veya talepten başka bir şeye karar veremez. Bu hüküm gereği kural hâkimin taleple bağlı olmasıdır. İstisnanın ise ancak bir kanun hükmüyle getirilmesi söz konusudur. Örneğin, TTK m. 56/1-e, c. 2; m. 531 ve m. 636/3 ile TBK m. 615/2 hükümleri anılan kurala istisna getiren hükümlerdir.

Dairemizin istikrar kazanmış kararlarında açıkça belirtildiği üzere gizli talep aşımı da taleple bağlılık ilkesi kapsamındadır (bkz. Yargıtay 11. HD, T. 09.10.2019, S. 2018-4648/6331; T. 24.12.2018, S. 2017-263/8152; T. 10.09.2018, S. 2016-14241/5097; T. 11.12.2018, S. 2017-2519/7831; T. 13.11.2018, S. 2017-1705/7027; T. 17.04.2019, S. 2018-758/3101;T. 08.01.2019, S. 2017- 2654/108; T. 03.06.2021, S. 2020-1185/4737; T. 09.06.2021, S. 2019-3869/4943; T. 14.04.2009, S. 2008-575/4603……)

Açıklamalardan sonra somut uyuşmazlığa gelindiğinde;

Davacı 31.12.2014-31.12.2015 dönemini kapsar şekilde 1 yıllık süre için tazminat talebinde bulunmuş, bu süre için icra takibi yapmış ve vaki itiraz üzerine bu süre için itirazın iptalini dava etmiştir.

Yerel Mahkemenin de kabulünde olduğu üzere davacı ancak 31.12.2014-28.07.2015 dönemi için tazminat talep edebilecektir.

Bu halde mahkemece icra takibinde 1 yıllık süre için istenen tazminatın 31.12.2014-28.07.2015 hak kazanılan süre için hangi miktara tekabül ettiğinin hesaplanarak bu miktar üzerinden davanın kısmen kabulü ile itirazın kısmen iptaline karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi gizli talep aşımına neden olmuştur.

Bu durumun benimsenmesi, sonradan açılacak ek davanın fonksiyonunu sağlayacak ve dolayısıyla zarardan sorumlu olanın zamanaşımı vs. def'ilerinden mahrum bırakılması sonucunu doğuracak ve böylece hak ihlaline sebep olabilecektir.

Açıklanan nedenlerle gizli talep aşımı ile verilen yerel mahkeme kararının bozulması görüşünde olduğumdan aksi yönde tezahür eden çoğunluk görüşüne karşıyım.
Yargıtay — Esas No: 2012/9490, Karar No: 2014/2860, Tarih: 18.02.2014

**15. Ceza Dairesi         2012/9490 E.  ,  2014/2860 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Dolandırıcılık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için; failin bir kimseyi, kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla hataya düşürüp, onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir.

Hile nitelikli bir yalandır. Fail tarafından yapılan hileli davranış belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı, sergileniş açısından mağdurun inceleme olanağını ortadan kaldıracak nitelikte bir takım hareketler olmalıdır. Kullanılan hileli davranışlarla mağdur yanılgıya düşürülmeli ve bu yanıltma sonucu yalanlara inanan mağdur tarafından sanık veya bir başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır.

Hilenin kandırıcı nitelikte olup olmadığı olaysal olarak değerlendirilmeli, olayın özelliği, fiille olan ilişkisi, mağdurun durumu, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.

Dolandırıcılık suçunun dinî inanç ve duyguların istismar edilmesi suretiyle işlenmesi, bu suçun temel şekline göre daha ağır ceza ile cezalandırılmayı gerektiren bir durum olarak TCK'nın 158/1-a maddesinde düzenlenmiştir. Madde gerekçesine göre, burada dikkat edilmesi gereken husus, dinin bir aldatma aracı olarak kullanılmasıdır.

Din, bir topluluğun sahip olduğu kutsal kitap, peygamber ve Allah kavramını da genellikle içinde bulunduran inanç sistemi ve bu sisteme bağlı olarak yerine getirmeye çalıştığı ahlaki kurallar bütünüdür. Dini inanç, dine inanan, belirli bir dine mensup kişinin duygularıdır. Bir insanın dini inanç ve duyguları ile doğup büyüdüğü, terbiyesini aldığı ailesi, çevresi ve içinde bulunduğu toplum arasında çok sıkı bir ilişki bulunmaktadır.

Bu nitelikli unsurun gerçekleşebilmesi ve suçun oluşabilmesi için, dini kurallara bağlı olanların, önem verdiği değerler, dini inanç ve duygular aldatma aracı olarak kötüye kullanılmalı, bu suretle gerçekleştirilen hile ile haksız bir yarar da sağlanmış olmalıdır.

Somut olayda; sanığın, daha önceleri çaresizlik içinde bulunan hastaları Kuran okuyarak ve muska yazarak iyileştirdiği şeklinde bir söylenti yayarak bu konuda kendisine kartvizit bastırdığı, bu durumdan bu şekilde haberdar olan müştekinin de oğlu İrfan'ın hasta olması nedeniyle tedavisini yapması için sanığa götürdüğünde; çocukta cin olduğunu ve ailecek okunmaları gerektiğini söyleyerek müştekiye 5-6 kez gelinmesi gerektiğini söylemesi üzerine oğlunu götürdüğü, bu seanslarda çocuğun okunup üflendiği ve her bir seansta 100 TL olmak üzere müştekiden toplam 600 TL para aldığı şeklinde gerçekleşen eyleminin dolandırıcılık suçunu oluşturduğuna ilişkin kabulünde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanık müdafiinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, 18/02/2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/301, Karar No: 2018/1181, Tarih: 19.02.2018

**20. Hukuk Dairesi         2018/301 E.  ,  2018/1181 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki davada Ankara 9. İş ile Ankara 22. Asliye Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belli edilmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, tazminat istemine ilişkindir.

Ankara 9. İş Mahkemesince, davacının çalıştığı dolmuş 507 sayılı Esnaf ve Sanatkarlar Kanununun 2. maddesinin tarifine uygundur. Tanık beyanlarından minibüste 3'ten az kişinin çalıştığı açıktır. Bu yönüyle ilgili çalışma 507 sayılı Esnaf ve Sanatkarlar Kanununun 2. maddesinin tarifine uygun olduğundan İş Kanununun dışında kalmaktadır. Ayrıca dosya kapsamından davalının geçimini münhasıran dolmuşçuluktan sağladığı, gelirinin tacir sıfatı kazanacak kadar çok olmadığı, basit usulde vergiye tabi olduğu da anlaşıldığından davacının çalışmasının İş Kanunu kapsamında olmadığı, davanın genel mahkemelerin görevi kapsamında kaldığı gerekçesiyle görevsizlik kararı vermiş, temyiz üzerine Yargıtay 22. Hukuk Dairesince onanarak kesinleşmiştir.

Ankara 22. Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından ise Ankara 9. İş Mahkemesi nezdinde dinlenen davacı tanıklarının yeminli beyanların da davacının davalıya ait minibüste çalıştığı sürede aylık almadığı, günlük hasılatın %20’sinin şoför ücreti olarak ve yakıt ile yemek giderlerinin hasılattan alınarak bakiye kısmın davalıya ödendiğinin belirtildiği, davacı vekilinin 23/02/2017 tarihli celsedeki beyanında da aynı şekilde davacıya ödenen ücretin günlük hasılatın 1/5’i tutarında olduğunu, aylık sabit ücret olmadığının beyan edildiği görülmekle, davalının minibüs işletmesi dolayısıyla İş Kanunu gereğince işveren sayılamayacağı hususu da gözönüne alındığında taraflar arasındaki ilişkinin işçi işveren ilişkisi olmadığı, davacı tarafından davalıya ait aracın hasılat kirası ile kiralanarak kullanıldığı ve hasılat durumuna göre 1/5’ini kendisi almak suretiyle hasılatın paylaşıldığı anlaşılmakla taraflar arasında çalışma koşulları belirli hizmet akdinin bulunmadığı dolayısıyla davacının gerek İş Kanununa dayalı tazminatları gerekse araç kendi kirasında iken kullanım süresi esas alınarak yıllık ücretli izin alacağı, fazla çalışma ücretine dayalı alacak, ubgt günleri çalışma karşılığı alacak ve agi alacağı talep edemeyeceği sonucuna varıldığı gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

6100 sayılı HMK'nın 22/2. maddesinde “İki mahkemenin aynı dava hakkında göreve veya yetkiye ilişkin olarak verdikleri kararlar kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleştiği takdirde, görevli veya yetkili mahkeme, ilgisine göre bölge adliye mahkemesince veya Yargıtayca belirlenir.”

6100 sayılı HMK'nın 23/2. maddesinde, “Yargıtayca verilen merci tayini kararları ile temyiz incelemesi sonucu kesinleşen göreve ve yetkiye ilişkin kararlar davaya ondan sonra bakacak mahkemeyi bağlar” hükümlerine yer verilmiştir.

6100 sayılı HMK'nın 23/2. maddesinde, “Yargıtayca verilen merci tayini kararları ile temyiz incelemesi sonucu kesinleşen göreve ve yetkiye ilişkin kararlar davaya ondan sonra bakacak mahkemeyi bağlar” hükümlerine yer verilmiştir.

Somut olayda Ankara 9. İş Mahkemesince verilen görevsizlik kararı Yargıtay 22. Hukuk Dairesince onanmıştır. Bu durumda davaya bakma görevinin asliye hukuk mahkemesine ait olduğu özel dairenin kabulündedir. Özel Dairenin onama kararının mahkemeleribağlayıcılığı özelliği vardır.

O halde uyuşmazlığın Ankara 22. Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 sayılı HMK'nın 21 ve 22. maddeleri gereğince; Ankara 22. Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 19/02/2018 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/2858, Karar No: 2022/8412, Tarih: 01.11.2022

**3. Hukuk Dairesi         2022/2858 E.  ,  2022/8412 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :SULH HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasındaki istirdat davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kabulüne yönelik olarak verilen hüküm, davalı vekili tarafından duruşmalı olarak temyiz edilmekle; duruşma günü olarak belirlenen 01/11/2022 tarihinde davacı vekili Av. ... ile davalı vekili Av. ... geldiler. Açık duruşmaya başlandı ve hazır bulunan vekillerin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için saat 14.00'e bırakılması uygun görüldüğünden, belli saatte dosyadaki bütün kağıtlar okunarak, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlenip, gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Dosyadaki yazılara, kararın bozmaya uygun olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, 8.400 TL Yargıtay duruşması vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,

2.768,15 TL bakiye temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine, 6100 sayılı HMK'nın Geçici Madde 3 atfıyla 1086 sayılı HUMK'nın 440. maddesi gereğince kararın tebliğinden itibaren 15 günlük süre içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 01/11/2022 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/54, Karar No: 2017/77, Tarih: 21.02.2017

**Ceza Genel Kurulu         2016/54 E.  ,  2017/77 K.**

**"İçtihat Metni"**

Kararı Veren

Yargıtay Dairesi : 20. Ceza Dairesi

Mahkemesi :Ağır Ceza

Günü : 04.02.2015

Sayısı : 384 - 24

Uyuşturucu madde ticareti yapma suçundan sanığın, TCK'nun 188/3, 62/1, 52/2, 53, 54, 58 ve 63. maddeleri gereğince 8 yıl 4 ay hapis ve 80 Lira adli para cezası ile cezalandırılmasına, hak yoksunluğuna, müsadereye, hapis cezasının mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine ve mahsuba ilişkin İzmir 2. Ağır Ceza Mahkemesince verilen 04.02.2015 gün ve 384-24 sayılı hükmün, sanık müdafii tarafından temyiz edilmesi üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 20. Ceza Dairesince 28.10.2015 gün ve 8211-4414 sayı ile;

"Olay tutanağının içeriğine göre, olay anında ismini vermek istemeyen bir kişinin motorize emniyet ekiplerine .... isimli şahsın ....Kıraathanesinin yanında esrar ve kaçak sigara sattığını, eğer giderlerse yakalayabileceklerini söylemesi üzerine sanığın yanına giden emniyet ekiplerince sanığın yapılan üst aramasında net 7,8 gram gelen 11 adet birer içimlik esrar ele geçirildiği anlaşılmaktadır.

CMK'nın 116 ve 119. maddelerine göre 'adli arama' şüphelinin veya sanığın yakalanması ya da suç delillerinin elde edilmesi için yapılan aramadır. Somut bir suçun işlendiği şüphesi varsa adli arama yapılabilir.

Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 2013/610, 2014/512, 2013/841, 2014/513 ve 2014/166-514 sayılı kararlarında da belirtildiği üzere; adli arama kararı gerektiren olayda arama kararı alınmadan arama yapılması hukuka aykırıdır. Böyle bir arama sonucu bulunan deliller ya da suçun maddi konusu 'hukuka aykırı yöntemlerle elde edilmiş' olacağından, Anayasa'nın 38. maddesinin 6. fıkrası ile CMK'nın 206. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendi, 217. maddesinin 2. fıkrası, 230. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca hükme esas alınamaz.

Somut olayda sanık hakkında ihbar yapılması nedeniyle faili belli olan bir suçun işlendiği konusunda şüphe oluşmuştur. CMK'nın 116, 117 ve 119. maddelerine uygun şekilde 'adli arama kararı' alınmadan, sanığın üzerinde arama yapılması hukuka aykırıdır. Bu arama sonucu bulunan uyuşturucu madde ise hem 'suçun maddi konusu' hem de 'suçun delili' olup 'hukuka aykırı yöntemle elde edildiğinden hükme esas alınamaz.'

Sanık açısından hukuka uygun olarak elde edilmiş bir uyuşturucu veya uyarıcı madde olmadığından, suçun maddi konusunun da bulunmadığı kabul edilmelidir. Bu durumlara bağlı olarak, isnat olunan suçun unsurları oluşmadığından, sanık hakkında beraat yerine mahkûmiyet hükmü kurulması yasaya aykırıdır.

İsnat olunan suçun maddi konusu olan uyuşturucu maddenin hukuka aykırı yöntemle elde edilmesi nedeniyle hükme esas alınamayacağı ve buna bağlı olarak suçun unsurunun oluşmadığı gözetilmeden, sanık hakkında beraat yerine mahkûmiyet hükmü kurulması,

Kabule göre:

İsnat olunan suçun maddi konusu olan uyuşturucu maddenin hukuka aykırı yöntemle elde edilmesi nedeniyle hükme esas alınamayacağı ve buna bağlı olarak suçun unsurunun oluşmadığı gözetilmeden, sanık hakkında beraat yerine mahkûmiyet hükmü kurulması,

Kabule göre:

Bulundurulması suç oluşturan İzmir Adli Emanetinin 2014/18812 sırasında kayıtlı uyuşturucu maddenin, TCK'nun 54/4. maddesi yerine TCK'nun 54/1. maddesi uyarınca müsaderesine karar verilmesi..." isabetsizliğinden bozulmasına karar verilmiştir.

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı ise 23.11.2015 gün ve 84299 sayı ile;

"...Anayasanın 38/6. maddesi 'Kanuna aykırı elde edilmiş bulgular delil olarak kabul edilmez' şeklinde düzenleme yapılmıştır.

CMK'nun 116, 117, 118, 119, 120, 121 ve devamı maddelerinde de arama ve elkoyma ile ilgili esaslar belirlenmiştir. Buna göre, 'Hakim kararı üzerine veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde Cumhuriyet savcısının, Cumhuriyet savcısına ulaşılamadığı hallerde ise kolluk amirinin yazılı emri ile kolluk görevlileri arama yapabilirler. Ancak konutta, işyerinde ve kamuya açık olmayan kapalı alanlarda arama hakim kararı veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde Cumhuriyet savcısının yazılı emri ile yapılabilir. Kolluk amirinin yazılı emri ile yapılan arama sonuçları Cumhuriyet Başsavcılığına derhal bildirilir.' şeklinde düzenleme yapılmıştır.

CMK'nun 206. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendi, 217. maddesinin 2. fıkraları uyarınca hukuka aykırı olarak elde edilen delillerin reddolunacağı ve yüklenen suçun hukuka uygun bir şekilde elde edilmiş delille ispat edilebileceği hükümlerini amirdir.

2559 sayılı Polis Vazife ve Salahiyet Kanunun 4/A maddesinin 6. fıkrasında ise ' Polis durdurduğu kişi üzerinde veya aracında silah veya tehlike oluşturan diğer bir eşyanın bulunduğu hususunda yeterli şüphenin varlığı halinde kendisine ve başkalarına zarar verilmesine önlemek amacına yönelik gerekli tedbirleri alabilir.

Bu amaçla kişinin üzerindeki elbisenin çıkarılması veya aracın dışarıdan bakıldığında içerisi görünmeyen bölümlerinin açılması istenemez. Ancak el ile dıştan kontrol hariç kişinin üstü ve eşyası ile aracının dışarıdan bakıldığında içerisinin görünmeyen bölümlerinin aranması İçişleri Bakanlığı tarafından belirlenecek esaslar dahilinde mülki amirin görevlendireceği kolluk amirinin yazılı, acele hallerde sonradan yazıyla teyit edilmek üzere sözlü emriyle yapılabilir. Kolluk amirinin kararı yirmidört saat içinde görevli hakimin onayına sunulur. Bu fıkra kapsamında yapılan araç aramalarına ilişkin olarak kişiye, arama gerekçesini de içeren bir belge verilir.' şeklinde düzenleme yapılmıştır.

Adli ve Arama Yönetmeliğinin karar alınmadan yapılacak arama başlıklı 8. maddesinde,

Aşağıdaki hallerde ayrıca bir arama emri ya da kararı aranmaz, denilmesinden sonra sınırlı şekilde bunlar sayılırken (f) bendinde;