muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2016/8183, Karar No: 2018/6705, Tarih: 11.09.2018

**11. Ceza Dairesi         2016/8183 E.  ,  2018/6705 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Sahte fatura düzenlemek

HÜKÜM : Mahkumiyet

Sanık ... hakkında sahte fatura düzenleme suçundan kurulan mahkumiyet hükmüne ilişkin sanık müdafiinin temyizi ile katılan vekilinin sadece avukatlık ücretine yönelik temyizinin incelenmesinde;

Sanığın, arkadaşı olan İbrahim Balcı isimli kişinin kendisini dolandırarak adına işlemler yaptığını, kendisine hisse verildiğini sonradan öğrendiğini, yapılan sahtecilikle bir ilgisinin olmadığını savunması nedeniyle, suçun unsurlarının ve maddi gerçeğin kuşkuya yer vermeyecek şekilde tespiti için;

1- Sahte fatura düzenleme suçunda, suçun maddi konusunun fatura olması; 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 230. maddesinin 1. fıkrasında, faturalarda bulunması zorunlu olan bilgilerin neler olduğunun belirtilmesi, aynı Kanunun 227. maddesinin 3. fıkrasında ''Bu Kanuna göre kullanılan veya bu Kanunun Maliye ve Gümrük Bakanlığına verdiği yetkiye dayanılarak kullanma mecburiyeti getirilen belgelerin, öngörülen zorunlu bilgileri taşımaması halinde bu belgeler vergi kanunları bakımından hiç düzenlenmemiş sayılır'' hükmünün yer alması; suç konusu faturaların dosya içinde bulunmadığının ve getirtilip duruşmada incelenmediğinin anlaşılması karşısında; sanıkların 2007 ve 2008 takvim yıllarında düzenlendiği iddia olunan faturalardan, her takvim yılına ait kanaat oluşturacak sayıdaki asıllarının veya onaylı örneklerinin getirtilerek incelenmesi ve 213 sayılı Kanunun 230. maddesinde öngörülen zorunlu bilgileri içerip içermediğinin tespit edilmesi,

2- Faturaların zorunlu bilgileri içerdiğinin tespit edilmesi durumunda;

a) Faturaların ve sanık ... tarafından imzalandığı görülen 24/04/2007 tarihli işe başlama yoklamasında düzenlenen tutanağın sanığa gösterilerek yazı ve imzaların kendisine ait olup olmadığının sorulması,

b) Sanığın yukarıda belirtilen belgelerdeki yazı ve imzaların kendisine ait olmadığını söylemesi halinde; yazı ve imza örnekleri temin edilerek, faturalardaki ve yoklama fişindeki yazı ve imzaların sanığa ait olup olmadığı konusunda uzman bir kurum veya kuruluştan rapor alınması,

c) Faturalardaki ve yoklama fişindeki yazı ve imzaların sanığa ait olmadığının anlaşılması halinde ise;

aa)Faturaları kullandığı belirlenen mükellefler hakkında karşıt inceleme raporu düzenlenip düzenlenmediğinin ilgili vergi dairesinden sorularak, düzenlenmiş ise onaylı örneklerinin getirtilmesi,

bb) Aynı mükellefler hakkında dava açılıp açılmadığını araştırılması; dava açılmış ise, dosyalarının getirtilerek incelenmesi ve bu davayla ilgili belgelerin onaylı örneklerinin çıkartılarak dosya içine konulması,

cc) Faturaları kullanan mükellef yetkililerinin CMK'nın 48. maddesi uyarınca çekinme hakları hatırlatılarak tanık sıfatıyla dinlenmesi; kendilerinden, sözü edilen faturaları hangi hukuki ilişkiye dayanarak kimden aldıklarının, sanığı tanıyıp tanımadıklarının sorulması,

bb) Aynı mükellefler hakkında dava açılıp açılmadığını araştırılması; dava açılmış ise, dosyalarının getirtilerek incelenmesi ve bu davayla ilgili belgelerin onaylı örneklerinin çıkartılarak dosya içine konulması,

cc) Faturaları kullanan mükellef yetkililerinin CMK'nın 48. maddesi uyarınca çekinme hakları hatırlatılarak tanık sıfatıyla dinlenmesi; kendilerinden, sözü edilen faturaları hangi hukuki ilişkiye dayanarak kimden aldıklarının, sanığı tanıyıp tanımadıklarının sorulması,

Sonucuna göre tüm deliller birlikte tartışılarak sanığın hukuki durumunun belirlenmesi gerekirken, eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması,

3- Kabule göre de;

a) Sahte fatura düzenleme suçunda her takvim yılında işlenen suçların birbirinden ayrı ve bağımsız suçları oluşturduğu, ancak aynı takvim yılı içerisinde farklı zamanlarda düzenlenen sahte fatura eylemlerinin bir bütün halinde zincirleme sahte fatura düzenleme suçunu oluşturacağı cihetle, her takvim yılındaki eylemlerin ayrı ayrı zincirleme biçimde işlenmiş suçları oluşturduğu gözetilmeden, hangi takvim yılından hüküm kurulduğu belirtilmeksizin ve zincirleme suç hükümleri uygulanmaksızın yazılı şekilde tek hüküm kurulması suretiyle eksik ceza tayini,

b)Kendisini vekille temsil ettiren katılan kurum lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğinin gözetilmemesi,

c)5237 sayılı TCK’nın 53. maddesine ilişkin uygulamanın Anayasa Mahkemesinin 08.10.2015 gün 2014/140 Esas, 2015/85 sayılı iptal kararı ile birlikte yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, katılan vekilinin ve sanık müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi aracılığıyla uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi gereğince BOZULMASINA, ceza miktarı itibarıyla sanığın kazanılmış hakkının saklı tutulmasına, 11.09.2018 tarihinde oybirliği ile karar verildi.

ST
Yargıtay — Esas No: 2014/8694, Karar No: 2014/18939, Tarih: 26.06.2014

**5. Hukuk Dairesi         2014/8694 E.  ,  2014/18939 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün BOZULMASI hakkında Daireden çıkan kararı kapsayan 12.11.2013 gün ve 2013/13840 Esas, 2013/19426 karar sayılı ilama karşı davacı ile davalı ... vekilleri yönünden verilen dilekçe ile karar düzeltilmesi istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup gereği düşünüldü.

- K A R A R –

Kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkin davanın kabulüne dair verilen hüküm, davalı idareler vekillerinin temyizi üzerine Dairemizce bozulmuş, bu karara karşı davacı vekili ile davalı ... vekilince karar düzeltme isteminde bulunulmuştur.

Davacı vekili ile davalı ... vekilinin aşağıdaki bent dışında kalan sair karar düzeltme istekleri HUMK'nun 440.maddesinde yazılı nedenlerin hiçbirisine uymadığından yerinde değildir. Ancak;

2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun Geçici 6.maddesinde değişiklik yapan ve 11.06.2013 tarihinde yürürlüğe giren 6487 sayılı Yasanın 21.maddesi uyarınca harç ve vekalet ücretinin maktu olarak alınması gerektiğinden davacı vekilinin ve davalı ... vekilinin karar düzeltme istemlerinin kabulü ile, Dairemizin 22.11.2013 gün 2013/13840-19426 sayılı bozma kararının kaldırılmasına karar verildikten sonra işin esasının incelenmesinde;

Dava kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedellerinin tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş. hüküm davalı idareler vekillerince temyiz edilmiştir.

Arsa niteliğindeki taşınmaza emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesinde ve yol durumuna dönüşen kısmının TMK 999. maddesi uyarınca tapudan terkinine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

1-Dosyada bulunan kanıt ve belgelerden: Dava konusu taşınmazın yoldan arta kalan 601 m2'lik kısmının imar planında dere mutlak koruma alanı olarak ayrıldığı ancak bu bölüme fiilen el atılmadığı anlaşılmıştır.

-2-

11.06.2013 tarihinde yürürlüğe giren 6487 sayılı Yasanın 21. maddesi ile Kamulaştırma Kanununun geçici 6. maddesinde yapılan değişiklik ile: "'Uygulama imar planlarında umumi hizmetlere ve resmi kurumlara ayrılmak suretiyle veya ilgili kanunların uygulamasıyla tasarrufu kısıtlanan taşınmazlar hakkında. 3/5/1985 tarihli ve 3194 sayılı İmar Kanununda öngörülen idari başvuru ve işlemler tamamlandıktan sonra idari yargıda dava açılabilir. Bu madde hükümleri karara bağlanmamış veya karan kesinleşmemiş tüm davalara uygulanır." hükmü getirilmiştir.

Öte yandan Anayasa Mahkemesi'nin 25.09.2013 gün 201.3193 Esas 2013/101 Karar sayılı ilamında da: "'Kamulaştırmasız el atmadan söz edilebilmesi için taşınmaz zilyetliğinin idareye geçmesi ve taşınmazın fiilen kamu hizmetine tahsis edilmiş olması gerektiği; imar kısıtlamalarında taşınmazın zilyetliğinin malikte kalmaya devam etmekte olup yalnızca malikin tasarruf yetkisinin. ilgili mevzuattan kaynaklanan bazı kısıtlamalara maruz kaldığı, bu nedenle imar kısıtlamalarından kaynaklanan tazminat davalarının idari yargıda açılabileceği" kabul edilmiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, taşınmazın dere mutlak koruma alanında kalan kısmı ile ilgili davanın idari yargıda görülmesi gerektiğinden,bu parsel yönünden dava dilekçesinin görev yönünden reddi yerine, yazılı şekilde hüküm kurulması,

2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun geçici 6. maddesinde değişiklik yapan ve 11.06.2013 tarihinde yürürlüğe giren 6487 sayılı Yasanın 21.maddesi ile "kamulaştırmasız el atmadan kaynaklanan tazminat davalarında mahkeme ve icra harçları ile her türlü vekalet ücretleri bedel tespit davalarında öngörülen şekilde maktu olarak belirlenir. ... açılan ve kesinleşmeyen davalarda da uygulanır." hükmünün getirilmiş olduğu gözetildiğinde, harç ve vekalet ücretinin maktu olarak hüküm altına alınması gerektiğinden;

Davalı idare vekillerinin temyiz itirazları yerinde görüldüğünden hükmün açıklanan nedenlerle HUMK'nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, davalılardan ... ile İSKİ Genel Müdürlüğünden peşin alınan temyiz harçları ile davacı ve davalılardan İstanbul Büşükşehir Belediye Başkanlığından alınan karar düzeltme harçlarının istenildiğinde ödeyenlere iadesine, temyiz edenlerden peşin alınan temyize başvurma harçlarının Hazineye irad kaydedilmesine, 26.06.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/5777, Karar No: 2018/7429, Tarih: 11.12.2018

**14. Ceza Dairesi         2018/5777 E.  ,  2018/7429 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SUÇ : Çocuğun basit cinsel istismarı (iki kez)

HÜKÜM : Sanığın atılı suçtan (iki kez) mahkumiyetine dair Malatya 3. Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 09.06.2017 gün ve 2017/216 Esas, 2017/192 Karar sayılı hükümlere yönelik istinaf başvurusunun esastan reddi

Bölge Adliye Mahkemesince verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Sanık hakkında ilk derece mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonucunda verilen gerekçeli hükümde üye hakim ... ıslak imzası ile Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) üzerinde yapılan kontrole göre elektronik imzasının bulunmadığı anlaşılmakla, söz konusu imza eksikliği usulüne göre tamamlandıktan sonra Dairemize iade edilmek üzere esası incelenmeyen dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesi için Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 11.12.2018 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2025/3182, Karar No: 2025/4820, Tarih: 24.03.2025

**10. Hukuk Dairesi         2025/3182 E.  ,  2025/4820 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali ile tedavi süresince kullanılan ilaç bedelinin Kurum tarafından karşılanması istemli davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın Kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

2797 sayılı Yargıtay Kanunu’nun 40. ve Yargıtay İç Yönetmeliği’nin 18. maddeleri uyarınca yapılan ön incelemede; uyuşmazlık konusu ilacın SUT kapsamına alınmamasına ilişkin bilgi ve belge dava dosyası içerisinde ve UYAP ile oluşturulan elektronik ortamda bulunmadığı belirlenmiştir.

Bu kapsamda, yeniden geri çevirmeye mahal bırakmaksızın;

1-Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumundan dava konusu kanser hastalığının tedavisinde kullanıldığı belirtilen Atezolizumab etken maddeli ... ilaca ilişkin ilacın üretici firması/firmaları tarafından ruhsat başvurusunda bulunup bulunmadığı, ruhsat başvurusunda bulunmuş ise bu başvuruya ilişkin dayanak belgeler (faz çalışmaları, tıbbi araştırma ve görüşler ile vs bilimsel veriler) ile Kurumunuzca ruhsat verilmesi veya verilmemesine ilişkin bilimsel görüş, itiraz ve çekincelere ilişkin bilgi belge vs tüm kayıtların celp edilip dosyaya eklenmesine, ayrıca ruhsat verilmiş ise hangi tür kanser hastalığına, ne zaman ruhsat verildiği ve ruhsatın devam edip-etmediğinin sorulmasına ve ayrıca endikasyon dışı ilacın kullanılmasının uygun görülmesine ilişkin tıbbi komisyon görüşlerinin celp edilip dosyaya eklenmesine,

2-Davalı SGK Başkanlığından dava konusu kanser hastalığının tedavisinde kullanıldığı belirtilen Atezolizumab etken maddeli ... ilacın SUT kapsamına alınması veya alınmamasına ilişkin tüm dayanak belgelerin (bu konuda alınan bilimsel görüş, komisyonun SUT kapsamına alınması veya almamasına ilişkin gerekçe ve görüşlerini içeren itiraz vs çekincelerine ilişkin görüş, bilgi ve belgeler vs. tüm kayıtlar) celp edilip eklenmesine,

Bu itibarla sözü geçen eksiklikler giderildikten sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere dosyanın Daireye gönderilmesi gerekir.

KARAR

Açıklanan sebeple;

Belirtilen işlemlerinin yerine getirilmesi için dosyanın hükmü veren Bölge Adliye Mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE,

24.03.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/4638, Karar No: 2010/11639, Tarih: 17.06.2010

**5. Hukuk Dairesi         2010/4638 E.  ,  2010/11639 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın irtifak hakkı karşılığının tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı idare vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, irtifak hakkı karşılığının tahsili istemine ilişkindir.

Davaya konu teşkil eden kapama bağ niteliğindeki taşınmaza gelir metoduna göre değer biçilmesinde ve irtifak hakkı karşılığının tahsiline karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Davalı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olmadığından usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, peşin alınan temyiz ve temyize başvurma harçlarının Hazineye irad kaydedilmesine, 17.06.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/13244, Karar No: 2010/10051, Tarih: 11.10.2010

**4. Hukuk Dairesi         2009/13244 E.  ,  2010/10051 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... aleyhine 05/11/2008 gününde verilen dilekçe ile maddi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 06/05/2009 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre aşağıdaki bentlerin dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.

2-Diğer temyiz itirazlarına gelince; dava, davalı tarafından işletilen termik santralden baca gazlarıyla birlikte çevreye yayılan zararlı atıklar nedeniyle davacının ektiği ürünlerde oluşan zararın ödetilmesi istemine ilişkindir. Yerel mahkemece istemin bir bölümü kabul edilmiş; karar, davalı tarafından temyiz olunmuştur.

Yerel mahkemece benimsenen bilirkişi raporu, Afşin Kaymakamlığı İlçe Tarım Müdürlüğü'nün 2008 yılında üretimi yapılan ve münavebeye giren bitkilere ait maliyet ve birim satış cetveli esas alınarak düzenlenmiştir.

2007 yılına ait maliyet ve birim satış cetveli ile dayanak yapılan 2008 yılı cetveli arasında oldukça yüksek farklılıklar olduğu anlaşılmaktadır. Davalı tarafından sunulan ve İlçe Tarım Müdürlüğü tarafından Türkiye İstatistik Kurumu'na gönderilen 2008 yılına ait veri listesindeki bilgilerinde benimsenen rapordaki 2008 yılına ilişkin miktarlarla örtüşmediği görülmektedir.

Yerel mahkemece açıklanan yönler gözetilerek, 2007 yılı veri cetveli ile 2008 yılı veri cetveli arasındaki farklılıklar araştırılıp açıklattırıldıktan sonra sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı biçimde karar verilmiş olması usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.

3-Dava konusu ürünlerden şekerpancarı zararı hesaplanırken, sadece zarar gören şekerpancarı üzerinden yapılacak hesaplamaya göre belirlenecek tazminatın ödetilmesine karar verilmesi gerekirken, şekerpancarının fabrikada işlenmesinden sonra elde edilecek olan küspenin de zarar kapsamına alınarak hesaplanan fazla tazminatın ödetilmesine karar verilmiş olması bozmayı gerektirmiştir.

4-Fen bilirkişisi raporuna göre dava konusu 232 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki 1.750 m²'lık alan ev ve bu evin arsası olup ekili olmadığı halde, 16.750 m2'lik alanın tümü ekili gibi gösterilerek hesaplanan tazminatın ödetilmesine karar verilmiş olması doğru olmadığından karar bu nedenle de bozulmalıdır.

4-Fen bilirkişisi raporuna göre dava konusu 232 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki 1.750 m²'lık alan ev ve bu evin arsası olup ekili olmadığı halde, 16.750 m2'lik alanın tümü ekili gibi gösterilerek hesaplanan tazminatın ödetilmesine karar verilmiş olması doğru olmadığından karar bu nedenle de bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda (2, 3 ve 4) sayılı bentlerde gösterilen nedenlerle BOZULMASINA; öteki temyiz itirazlarının ilk bentteki nedenlerle reddine ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 11/10/2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/8231, Karar No: 2009/16484, Tarih: 21.07.2009

**12. Hukuk Dairesi         2009/8231 E.  ,  2009/16484 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul 7. İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 09/01/2009

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki davacı H...S...i S...tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü :

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, temyiz olunan kararda yazılı gerekçelere göre yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun mahkeme kararının İİK.nun 366. ve HUMK.nun 438. maddeleri uyarınca (ONANMASINA), 15.60. TL onama harcı peşin alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına, 21/07/2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/8445, Karar No: 2022/10285, Tarih: 12.12.2022

**2. Hukuk Dairesi         2022/8445 E.  ,  2022/10285 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 42. Hukuk Dairesi

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davacı erkek tarafından temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

Davacı erkek tarafından Türk Medeni Kanunu’nun 166/1 ... maddesi uyarınca açılan boşanma davasının yapılan yargılaması neticesinde, ... görevlerini yerine getirmeyen ve sadakatsiz tutumlar içinde olan kadının tam kusurlu olduğu gerekçesiyle evlilik birliğinin temelinden sarsıldığı belirtilerek, davanın kabulü ile tarafların boşanmalarına karar verilmiştir. İlk derece mahkemesi kararına karşı davalı kadın tarafından erkeğin kabul edilen davası, tedbir nafakasının miktarı ile yoksulluk nafakasına hükmedilmemesi yönünden istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Bölge adliye mahkemesince, davacı erkeğin açıkça tanık deliline dayanmadığı halde, mahkemece davacı tanıkları dinlenerek, davalı kadına kusur yüklenmesinin doğru olmadığı, davalı kadının dinlenen tanığı ...’nın beyanının ise kadının ... sarsıcı davranışlarını kanıtlamaya yeterli olmadığı, buna karşılık dinlenen davalı kadının diğer tanıkları Kıztamam ve ...’nin, davacının davalıya sözlü şiddet uyguladığı, hakaret ettiği, son yıllarda da davalıyı sadakatsizlikle suçladığını belirttikleri, gerçekleşen bu durum karşısında, erkeğin davalı kadının boşanmayı gerektirir kusurlu bir davranışını kanıtlayamadığı, boşanmayı gerektiren olaylarda davacı erkeğin tam kusurlu olduğu gerekçesiyle erkeğin davasının reddine karar verilmiş, karar davacı erkek tarafından temyiz edilmiştir.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun “İncelemenin kapsamı” başlıklı 355 ... maddesi, “İnceleme, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır. Ancak, Bölge Adliye Mahkemesi kamu düzenine aykırılık gördüğü takdirde bunu resen gözetir” şeklinde düzenleme altına alınmıştır. O halde, Bölge Adliye Mahkemesince, istinaf sebeplerinin “kamu düzenine aykırılık” ve “taraflarca ileri sürülen” nedenler olmak üzere iki ayrımda incelenmesi gerekmektedir. Kamu düzenine aykırılık mutlak istinaf sebebidir ve Bölge Adliye Mahkemesince kendiliğinden gözetilir. Bu nedenle kamu düzenine aykırı bir sebebin istinaf dilekçesinde ileri sürülüp sürülmemesinin de bir önemi bulunmamaktadır. Ne var ki kamu düzenine aykırı olmayan istinaf sebeplerinin istinaf dilekçesinde mutlaka gösterilmesi gerekmektedir. Kamu düzenine aykırı olmayan bir istinaf sebebi istinaf dilekçesinde gösterilmemiş ise Bölge Adliye Mahkemesince kendiliğinden dikkate alınamaz. Çünkü istinaf incelemesi, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.

Somut davada, Bölge Adliye Mahkemesince davacı erkeğin dava dilekçesinde tanık deliline açıkça dayanmadığı, bu nedenle davacı tanığının beyanına itibar edilemeyeceğinden davalının kusurunun ispatlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de HMK’nın 355 ... maddesinde açıkça belirtildiği üzere bölge adliye mahkemesince yapılacak istinaf incelemesi “istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.”

Davacı her ne kadar dava dilekçesinde tanık deliline dayanmamış ise de ön inceleme duruşmasında mahkemece verilen süre üzerine tanığını bildirmiş ve bu tanık tahkikat aşamasında dinlenmiş olup; davalı yargılama aşamasında bu tanığın bildirilmesine ve beyanının alınmasına itirazda bulunmadığı gibi bu durumu istinaf sebebi olarak da ileri sürmemiştir. Bu itibarla HMK’nın 355 ... maddesinde öngörüldüğü üzere, “taraf tanığının dinlenmesinde” kamu düzenine aykırılık da söz konusu olmadığına göre bölge adliye mahkemesince istinaf incelemesinin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılması gerekirken ve davalı tarafça da istinaf sebebi olarak ileri sürülmediği halde dava dilekçesinde dayanılmadığı belirtilerek davacı tanığının beyanına itibar olunamayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş ve istinaf sebepleriyle bağlı olarak istinaf incelemesi yapılması ve sonucu uyarınca karar verilmesi yönünde hükmün bozulmasına karar verilmek gerekmiştir.

SONUÇ:Yukarıda gösterilen sebeplerle Bölge Adliye Mahkemesince istinaf incelemesinin davalının istinaf dilekçesinde belirttiği sebeplerle sınırlı olmak üzere yapılıp sonucu uyarınca karar verilmesi yönünden hükmün BOZULMASINA, bozma sebebine göre yapılacak istinaf incelemesi ile yeniden tüm dosya kapsamı hakkında değerlendirme yapılarak karar verileceğinden davacının kusura yönelik diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına, istek halinde temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine, dosyanın ilgili Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesine gönderilmesine oy birliğiyle karar verildi.12.12.2022 (Pzt.)