muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2019/20078, Karar No: 2020/20176, Tarih: 22.12.2020

**8. Ceza Dairesi         2019/20078 E.  ,  2020/20176 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

Gereği görüşülüp düşünüldü:

1- Sanık hakkında 6136 sayılı Yasaya muhalefet suçundan kurulan hükme yönelik yapılan temyiz incelemesinde;

Yapılan yargılamaya, dosya içeriğine, toplanıp karar yerinde gösterilen ve değerlendirilen delillere, oluşa ve mahkemenin soruşturma sonucunda oluşan inanç ve takdirine, suçun oluşumuna ve niteliğine uygun kabul ve uygulamasına, hukuka uygun, yasal ve yeterli olarak açıklanan gerekçeye göre Cumhuriyet Savcısının lehe hükümlerin uygulanmadığına, sanık müdafiinin ise suçun unsurlarının oluşmadığına yönelik temyiz itirazları yerinde görülmediğinden reddiyle hükmün ONANMASINA,

2- Sanık hakkında tehdit suçundan kurulan hükme yönelik yapılan temyiz incelemesinde ise;

Sanığın iş yeri komşusu ve arkadaşı olan şikayetçiye ait aracı, şikayetçinin rızası dışında alıp götürdüğü, şikayetçinin sanığı telefonla arayarak aracını geri istemesi üzerine, şikayetçiye telefonda hakaret nitelikli sözler söyleyerek senin ayaklarına sıkarım diyerek tehdit ettiği, 12.11.2014 tarihli mesaj tespit tutanağına göre, "... ben sözümdeyim. Yarım saate gelmezsen 5 değil 10 kez sıkacağım" şeklinde mesaj gönderdiğinin tespit edildiği, ertesi gün ise kendisine ait ruhsatsız tabanca ile şikayetçiye ait işyerinin kepenklerine ateş etmesi şeklinde gerçekleştirdiği eylemlerinin, TCK.nın 106/2-a ve 43/1 maddesinde düzenlenen zincirleme nitelikte silahlı tehdit suçunu oluşturacağı gözetilmeden, yazılı şekilde hüküm kurulması,

Yasaya aykırı, Cumhuriyet Savcısı ve sanık müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nun 321. maddesi gereğince BOZULMASINA, 22.12.2020 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/6576, Karar No: 2015/10715, Tarih: 18.03.2015

**22. Hukuk Dairesi         2015/6576 E.  ,  2015/10715 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA : Davacı, kıdem tazminatı, yıllık izin, yol, yemek alacağı, fazla mesai, hafta tatili, ücret, ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı, davalı şirketin yüklenici firma olarak üstlendiği .. projelerinde,...arşivlerinin otomasyona geçirilmesi işinde tercüman olarak çalıştığını, sigorta primlerini gerçek ücreti üzerinden yatırılmaması ve ücretlerinin ödenmemesi sebebi ile iş sözleşmesini haklı sebebe dayalı feshettiğini ileri sürerek, kıdem tazminatı ile bir kısım işçilik alacaklarının tahsilini istemiştir.

Davalı vekili, davacının parça başı ücret esası ile çalıştığını, hak kazandığı tüm ücret alacaklarının ödendiğini, iş sözleşmesinin devamsızlık haklı sebebine dayalı feshedildiğini, işyerinde fazla çalışma yapılmadığını, hafta tatilleri ile ulusal bayram genel tatil günlerinde çalışılmadığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Bozma ilamına uyan mahkemece, yapılan yargılama, toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak, iş sözleşmesinin davacı tarafça haklı sebebe dayalı feshedildiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararı davacı taraf temyiz etmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Taraflar arasında işçiye ödenen aylık ücretin miktarı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Somut olayda, mahkemece bozma kararına uygun olarak ilgili kurumlara yazı yazılmış, kurumlardan verilen yazı cevaplarında ... projede çalışanların özlük hakları ve ücretlerinin yüklenici firmaya ait olduğu ve projede çalıştırılan personelle ilgili bilgi bulunmadığını belirtmiş, ...

./..

ve ... yazı cevabında projede kaç adet belgenin çeviri ve kayıtlarının yapılması için anlaşma sağlandığı, işverene yapılacak çeviri ve kayıt başına personel gideri olarak hangi miktarda ödeme yapılacağına ilişkin şartname kapsamında hüküm bulunmadığı belirtilmiştir. Bu yazı cevaplarına görede davacının ücretinin miktarı net olarak belirlenememektedir. Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacının toplam ödenen prim tutarını çalışma süresine bölerek günlük ücreti ve buna göre aylık ücreti tespit edilmiş olup bu hesaplama şekli hatalıdır. Davacının dosyada iş sözleşmeleri bulunmaktadır. Hal böyle olunca davacının 2006 tarihli iş sözleşmesinde belirtilen ücretin asgari ücrete oranlanarak davacının ve seri halde açılan diğer dava dosyalarındaki davacıların fesih tarihindeki ücretinin tespit edilmesi gereklidir.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan sebeple BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek olması halinde ilgiliye iadesine, 18.03.2015 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/5259, Karar No: 2020/1928, Tarih: 04.06.2020

**23. Hukuk Dairesi         2016/5259 E.  ,  2020/1928 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki sıra cetvelindeki sıraya şikayetin yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı şikayetin reddine yönelik verilen hükmün süresi içinde şikayetçi vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Şikayetçi vekili, iflas idaresince hazırlanan sıra cetvelinde müvekkilinin alacağının tamamının reddedilerek sırasının sıfır gösterildiğini, iflas idaresinin hukuka aykırı şekilde teşekkül ettiğini, yaptığı işlemlerin yok hükmünde olduğunu bu hususta açılan davaların derdest bulunduğunu, iflas idaresinin müvekkili alacağını hukuka aykırı olarak reddettiğini ileri sürerek alacağın reddine dair iflas idaresi işleminin ve sıra cetvelinin iptali ile yeniden sıra cetveli düzenlenmesini talep ve şikayet etmiştir.

Şikayet olunan iflas idaresi vekili, şikayetçi alacağının reddedildiğini, reddedilen alacağın sırası olamayacağını, şikayetçinin kayıt kabul davası açması gerektiğini, bu davayı açmada hukuki yararının bulunmadığını savunarak şikayetin reddini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma ve dosya kapsamına göre şikayetçinin alacağının reddedildiği, bu hususun ilgili mahkemesinde dava edilmesi gerektiği, şikayetçinin diğer şikâyet nedenleri de yerinde bulunmadığından şikayetin reddine karar verilmiştir.

Kararı, şikayetçi vekili temyiz etmiştir.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve şikayetçi vekili temyiz dilekçesinde kayıt kabul davası açmış olduğunu beyan ettiğine göre, sırasına ve alacağına ilişkin itirazlarının bu davada değerlendirilmesi tabi bulunduğundan, şikayetçi vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, şikayetçi vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan İcra Mahkemesi kararının İİK’nun 366.maddesi uyarınca ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edenden alınmasına, kararın tebliğinden itibaren 10 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere 04.06.2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/9285, Karar No: 2013/9064, Tarih: 23.09.2013

**5. Ceza Dairesi         2012/9285 E.  ,  2013/9064 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : İhaleye fesat karıştırmak, evrakta sahtecilik

HÜKÜM : Edimin ifasına fesat karıştırmak ve evrakta sahtecilik suçlarından mahkumiyet

Mahalli mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle dosya incelenerek, gereği düşünüldü:

Sanık hakkında ihaleye fesat karıştırma suçundan iddianame ile kamu davası açıldığı, 3628 sayılı Yasanın 17. maddesine göre Hazine ile ilgili kamu kurum ve kuruluşlarının bu suçun zarar göreni olduğu, bu sıfatlarının gereği olarak CMK'nın 234/1-b maddesi gereğince kovuşturma evresinde sahip oldukları davaya katılma ve öteki haklarını kullanabilmeleri için Maliye Bakanlığı Baş Hukuk Müşavirliği ve Muhakemat Genel Müdürlüğü ile ilgili kamu kurum ve kuruluşlarının duruşmadan haberdar edilmeleri gerektiği, diğer yandan aynı Kanunun 260/1. maddesine göre de kamu davasından haberdar edilmemiş bulunup da katılan sıfatını alabilecek surette suçtan zarar görmüş bulunanların müdahil olmasalar dahi kanun yollarına başvurma haklarının bulunduğu gözetilerek hükmün bildirilmesinin gerektiği ve ancak dosyada Hazinenin duruşmadan haberdar edildiğine ilişkin bilgi ve belgeye rastlanmadığının anlaşılması karşısında; evvela davanın Hazineye haber verildiğini ve hükmün tebliğ edildiğini gösteren bilgi ve belgeler var ise dosya içine konulması, aksi halde anılan tebligat noksanlığının giderilmesi, hükmün temyiz edilmesi halinde ise bu konuda ek tebliğname düzenlendikten sonra iade edilmek üzere esası incelenmeyen dosyanın mahalline gönderilmesi için Yargıtay C.Başsavcılığına TEVDİİNE, 23/09/2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/13072, Karar No: 2011/633, Tarih: 25.01.2011

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2010/13072 E.  ,  2011/633 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın Hazine adına ve davacı kurum yararına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulü ile davacı kurum adına tesciline karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasal gerektirici nedenlere ve özellikle kanıtların takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre sair temyiz itirazları yerinde değildir.

Ancak;

1-Davacı vekili dava dilekçesinde, Yahyalı İlçesi sınırları içinde kurulacak olan Çamlıca III Hidro Elektrik Santralı Üretim Tesisi için gerekli olan taşınmaz malların kamulaştırılması amacıyla davalıya ait Yahyalı İlçesi, Balcıçakırı Köyü 129 ada 74 nolu parselin Kamulaştırma Yasası'nın 10. maddesi uyarınca bedelinin tespiti ile Hazine adına müvekkili kurum yararına tesciline karar verilmesini istemiş, mahkemece davanın kabulüne taşınmaz malın bedelinin tespitine, kamulaştırılan taşınmaz malın davalı adına olan tapusunun iptaline, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu adına tapuya tesciline karar verilmiştir.

Dosya içindeki bilgi ve belgelerden, dava konusu taşınmazın Çamlıca Elektrik Üretim A.Ş. adına Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından kamulaştırıldığı, Çamlıca Elektrik Üretim A.Ş.’ye 49 yıl süreyle üretim faaliyeti göstermek üzere lisans verildiği, bu kurumun (Çamlıca Elektrik Üretim A.Ş.nin) özel hukuk tüzel kişisi statüsüne sahip olduğu anlaşılmaktadır.

4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun 15/c maddesine göre elektrik piyasasında üretim veya dağıtım faaliyetlerinde bulunan lisans sahibi özel hukuk tüzel kişilerinin kamulaştırma talepleri kurum tarafından değerlendirilir ve uygun görülmesi durumunda 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nda belirtilen esaslar dahilinde kurumca kamulaştırma yapılır. Kamulaştırılan taşınmazın mülkiyeti üretim veya dağıtım tesislerinin mülkiyetine sahip olan ilgili kamu kurum veya kuruluşuna, bunların bulunmaması halinde ise Hazineye ait olur. Hazine adına tescil edilen taşınmazlar üzerinde Maliye Bakanlığı'nca kamulaştırma bedelini ödeyen lisans sahibi özel hukuk tüzel kişileri lehine bedelsiz irtifak hakkı tesis edilir.

Bu yasa hükmünden de anlaşılacağı gibi Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından kamulaştırma talepleri değerlendirilip, uygun görülen özel hukuk tüzel kişileri adına yapılan kamulaştırmalar sonucu kamulaştırılan taşınmaz malın mülkiyetinin ve daimi irtifak hakkının Hazine adına, salt kullanım hakkının ise adına kamulaştırma yapılan özel hukuk tüzel kişisi adına tescil edilmesi gerekir.

Bu yasa hükmünden de anlaşılacağı gibi Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından kamulaştırma talepleri değerlendirilip, uygun görülen özel hukuk tüzel kişileri adına yapılan kamulaştırmalar sonucu kamulaştırılan taşınmaz malın mülkiyetinin ve daimi irtifak hakkının Hazine adına, salt kullanım hakkının ise adına kamulaştırma yapılan özel hukuk tüzel kişisi adına tescil edilmesi gerekir.

Somut olayda Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından lisans verilen Çamlıca Elektrik Üretim A.Ş. adına yapılan kamulaştırma ile ilgili olarak 2942 sayılı Yasanın 10. maddesine göre açılan davada kamulaştırma bedeli tespit edilen kamulaştırılan malın mülkiyetinin Hazine adına, kullanım hakkının ise lisans süresince lehine kamulaştırma yapılan özel hukuk tüzel kişisi adına tesciline karar verilmesi gerekirken, yerinde olmayan gerekçe ile kamulaştırılan taşınmazın kamulaştırmadan önceki maliki üzerinde bulunan tapu kaydının iptali ile Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu adına tapuya tesciline karar verilmesi,

2-Mahkemece, hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda, fasulye samanının herhangi bir ekonomik değeri olmadığı halde, bu samana değer belirlenerek yüksek bedele hükmedilmesi,

3-Kamulaştırılan taşınmaz üzerinde bulunan ağaçların değerinin belirlenmesinde İlçe Tarım Müdürlüğü ve Orman İşletme Müdürlüğü verilerinin esas alınması gerekirken, fazla bedele hükmedilmesi,

4-Davacı idare harçtan muaf olmadığı halde, muaf olduğu kabul edilerek hüküm kurulması,

Doğru görülmemiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 25.01.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/9047, Karar No: 2019/3364, Tarih: 15.04.2019

**14. Hukuk Dairesi         2016/9047 E.  ,  2019/3364 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki vekalet görevinin kötüye kullanılması davasından dolayı mahal mahkemesinden verilen hüküm davalı ... (...) tarafından temyiz edilmekle, dosya incelendi, gereği düşünüldü:

\_ K A R A R \_

Mahkeme kararını temyiz eden davalı ... , maddi durumu elverişli olmadığından, gerekli harç ve giderleri ödemeyeceğini ileri sürerek, adli yardım talebinde bulunmuştur.

Bilindiği üzere, adli yardıma ilişkin usul ve esaslar 6100 sayılı HMK’nin 334 ila 340. maddelerinde düzenlenmiş olup, 336/3 maddesinde adli yardım talebinin kanun yollarına başvuru sırasında Yargıtay’a da yapılabileceği belirtilmiş, 337/1 maddesinde de duruşma yapılmaksızın talep hakkında karar verilebileceği hükme bağlanmıştır.

Somut olaya gelince;

1)Davalının, kendisinin ve ailesinin geçimini önemli ölçüde zor duruma düşürmeksizin temyiz harç ve giderlerini kısmen veya tamamen ödeme gücünden yoksun oldukları kanaatine varılamadığı, başka bir deyişle HMK’nin 334/1 maddesinde öngörülen koşulların gerçekleşmediği anlaşıldığından, davalıların adli yardım talebinin reddine,

2)Temyiz harcının tamamlanması bakımından HUMK’nun 434/III. Maddesi uyarınca işlem yapıldıktan sonra Dairemize gönderilmesi için dosyanın MAHALLİNE İADESİNE, 15.04.2019 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/1897, Karar No: 2014/11646, Tarih: 27.10.2014

**14. Ceza Dairesi         2013/1897 E.  ,  2014/11646 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun nitelikli cinsel istismarı, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma

HÜKÜM : Çocuğun nitelikli cinsel istismarı ve diğer atılı suçtan mahkûmiyet

Mahalli mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle, hükümden sonra cinsel dokunulmazlığa karşı suçlarda değişiklik yapan ve 28.06.2014 tarihinde yayımlanarak yürürlüğe giren 6545 sayılı Kanun ile getirilen düzenlemeler de gözetilerek dosya incelendi:

Hükmolunan cezaların miktarına göre, sanık müdafiin duruşmalı inceleme isteminin 5320 sayılı Kanunun 8/1 maddesi gözetilerek 1412 sayılı CMUK.nın 318. maddesi uyarınca reddiyle, incelemenin duruşmasız yapılmasına karar verildikten sonra gereği düşünüldü:

Delillerle iddia ve savunma, duruşma göz önünde tutularak tahlil ve takdir edilmiş sübutu kabul olunan fiilerin unsurlarına uygun şekilde tavsif ve tatbikatı yapılmış bulunduğundan, sanık müdafiin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükümlerin ONANMASINA, 27.10.2014 tarihinde çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçu yönünden oybirliğiyle, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçu bakımından ise oyçokluğuyla karar verildi.

Karşı Oy

14 yıl 11 aylık olan mağdure...'nin yaklaşık 3 aydır tanışıp gönül ilişkisi kurduğu 20 yaşındaki sanık ...'nin ... İlinde bulunan öğrenci evine 30.05.2009, 07.06.2009 ve 04.08.2009 tarihlerinde gittiği, 30.05.2009 ile 04.08.2009 tarihlerinde bir gece sanığın evinde kalarak cebir, tehdit ve hile olmaksızın sanık ile cinsel ilişkiye girdiği, mağdurenin annesinin ilişkiden haberinin olması üzerine olayın kolluk kuvvetlerine intikal ettiği dosya içeriğinden anlaşılmaktadır.

TCK.nın 109/1. maddesi bir kimseyi hukuka aykırı olarak bir gitmek veya bir yerde kalmak hürriyetinden yoksun bırakma eylemini yaptırıma bağlamıştır. Burada çözümlenmesi gereken sorun 15 yaş içerisinde ancak bu yaşı henüz ikmal etmemiş olan mağdurenin kendi istek ve iradesi doğrultusunda sanıkla birlikte olay yerine gitmesinde TCK.nın 109/1. maddesindeki kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçunun oluşup oluşmayacağıdır?

5237 sayılı TCK.nın 26/2. maddesinde kişinin üzerinde mutlak surette tasarruf edebileceği bir hakkına ilişkin olmak üzere açıkladığı rızası çerçevesinde işlenen fiilden dolayı kimseye ceza verilemeyeceği belirtilmektedir.

Kanun koyucu genel hükümlerde yer alan bu düzenlemede, hukuka uygunluk nedeni olan rıza ehliyetinden bahsetmektedir. İlgilinin gösterdiği rıza her durumda bir hukuka uygunluk sebebi oluşturmaz. Öncelikle ilgilinin rızasının işlenen fiili hukuka uygun hale getirebilmesi için rızaya ehil olması gerekir. Temyiz kudretine sahip herkes rıza açıklamasına ehildir. Yani rıza ehliyetine sahip kişi mutlak tasarrufta bulunabileceği bir haktan vazgeçmenin anlamını, kapsamını ve önemini algılayabilecek durumda olmalıdır.

Türk Medeni Kanununun 11. maddesi erginliğin 18 yaşın doldurulmasıyla başlayacağını belirtmekte, ancak bu Kanun 18 yaşından küçüğün temyiz kudretinin hangi yaştan itibaren başlayacağı konusunda bir belirleme yapmamaktadır.5237 sayılı TCK'da da rıza ehliyetinin hangi yaştan başlayacağına dair belirleme bulunmamaktadır. Ancak ceza ehliyetine ilişkin düzenlemenin bu sorunun çözümüne yol göstereceği kanaatindeyim.

5237 sayılı TCK.nın 31. maddesi çocuğun ceza sorumluluğunu düzenlemektedir. Bu maddede çocuklar ceza sorumluluğu yönünden yaşlarına göre üç gruba ayrılmışlardır. Buna göre;

a) Fiili işlediği sırada on iki yaşını doldurmamış olan çocuğun ceza sorumluluğunun bulunmadığı ve hakkında ceza kovuşturmasının yapılamayacağı;

b) Fiili işlediği sırada oniki yaşını doldurmuş olup da onbeş yaşını doldurmamış olan çocuğun işlediği fiilin hukukî anlam ve sonuçlarını algılaması veya davranışlarını yönlendirme yeteneğinin yeterince gelişmiş olması hâlinde ceza sorumluluğunun olduğu, aksi takdirde bu sorumluluğunun bulunmadığı;

c) Fiili işlediği sırada onbeş yaşını doldurmuş olup da onsekiz yaşını doldurmamış olan çocuğun ise ceza sorumluluğunun bulunduğu kabul edilmiştir.

12-15 yaş grubu arasındaki çocukların işledikleri fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını algılama yeteneklerinin yeterince gelişmesi ceza ehliyetinin varlığını gösteriyorsa , bu yaş grubu arasında kalan mağdur çocukların kendilerine karşı işlenen fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını algılama yeteneklerinin yeterince gelişmesi de bu fiile karşı rıza ehliyetlerinin varlığını gösterecektir. Kanun koyucu TCK.nın 103/1-a maddesinde fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını algılama yeteneği gelişmemiş olan mağdur çocuklardan bahsederek rıza ehliyetinin belirlenmesindeki ölçütün bu çocukların kendilerine karşı işlenen fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını algılama yeteneklerinin gelişip gelişmemesi olduğunu bize göstermektedir. Ayrıca 12 yaşını tamamlamamış ve bu nedenle yasal olarak ceza ehliyetleri bulunmayan çocukların aynı zamanda kendilerine yönelik işlenen fiile rıza ehliyetlerinin de olmadığı tartışmasızdır.

Kanunda mağdurun yaşı rızaya ehliyet açısından özel olarak belirtilmişse, artık bu yaştan küçüklerin rıza ehliyetleri bulunsa dahi eyleme rızaları hukuken geçerli sayılmayacaktır. Örneğin TCK.nın 103. maddesi 15 yaşını bitirmeyen bir küçüğün rızasını geçerli saymamış, bu durumda bile gerçekleştirilen cinsel istismarı suç saymıştır. TCK.nın 80/3. maddesinde de 18 yaşını doldurmamış çocukların bu maddenin 1. fıkrasında yaptırıma bağlanan insan ticareti suçuna rızalarının geçerli olmadığı belirtilmiştir.

TCK.nın 109. maddesinde rızaya ehliyet açısından bir yaş belirlemesi yapılmamıştır. 765 sayılı TCK.nın 182, 430/3 ve 431. maddelerinde mağdurun yaşı rızaya ehliyet açısından özel olarak belirtilmiş; 182/1 de 12-15 yaş arası, 182/2'de 12 yaş altı, 430/3'de 12-18 yaş arası, 431. maddede ise 12 yaş altı çocukların rızalarına itibar edilmemiştir. 5237 sayılı TCK'da ise yasa koyucunun önceki kanuna benzer bir düzenleme yapmaması bir unutkanlık veya yasal boşluk olarak yorumlanmamalıdır. Bu yönde bir iradesi olsaydı, bunu mutlaka Yasa'ya yansıtırdı. Kanun koyucu 765 sayılı TCK'daki düzenlemenin aksine hangi amaç veya saikle olursa olsun tüm hürriyetten yoksun bırakma eylemlerini tek bir (109.) madde altında toplamış, rızaya ehliyet yaşının da genel hükümler çerçevesinde çözümlenmesini arzulayarak bu şekildeki bilinçli tercihini ortaya koymuştur.

Dairemiz kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçunun cinsel amaçla işlenmesi halinde 15 yaşından küçüklerin rıza ehliyetlerinin olmadığını kabul etmektedir. Dolayısıyla burada rıza ehliyetine ilişkin özel düzenleme öngören TCK.nın 103. maddesi kıyasen uygulanarak rıza ehliyetine ilişkin bir yaş sınırı getirilmektedir. Bu şekildeki uygulama TCK'nın 2/3 maddesinde yer alan suç ve ceza içeren hükümlerin uygulamasında kıyas yapılamayacağı genel kuralına açıkça aykırıdır.765 sayılı TCK.nın 429, 430 ve 431. maddeleri aile düzenine karşı işlenen cürümler babında düzenlenmiş olup bu maddelerdeki suçlardan aile efradının da doğrudan zarar gördüğü kabul edilmekteydi. 5237 sayılı TCK.nın 109. maddesi ise kişilere karşı suçlar kısmının hürriyete karşı suçlar bölümünde yer almaktadır. 5237 sayılı TCK.nın topluma karşı suçlar kısmının sekizinci bölümünde de aile düzenine karşı suçlara yer verilmiştir. Kanun koyucu bu bölümde çocuğun kaçırılması ve alıkonulması adı altında 234. maddeyi düzenlemiş olup, bu düzenleme korunan hukuksal değer ve unsurları açısından 109. maddedeki düzenlemeden farklıdır. Düzenlendiği yer itibarıyla 109. maddedeki suçun mağduru çocuğun bizzat kendisi olup diğer aile fertleri değildir. Uygulamada 15 yaşından büyük çocuğun şikayet ve davaya katılma hakkını bizzat kullanabileceği, anne-babanın bu hakları kullanma yetkilerinin olmadığı kabul edilmektedir. Ancak kişiye sıkı sıkıya bağlı haklardan olan şikayet ve davaya katılma hakkını 12-15 yaş arasındaki sezgin küçükler de doğrudan doğruya kullanmalıdırlar. Nitekim, 15.04.1942 tarihli ve 14/9 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararma göre; bir suçtan zarar gören mümeyyiz küçükler, doğrudan doğruya kendilerine karşı işlenmiş olan suçtan dolayı (kanunî mümessillerinin rızası olsun veya olmasın) dava ve şikâyet hakkına sahip olacaklardır. Ayrıca Türk Medeni Kanununun 16. maddesi ayırt etme gücüne sahip küçüklerin kendilerine sıkı sıkıya bağlı haklarını kullanırken yasal temsilcilerinin rızalarının aranmayacağını belirtmektedir.