muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/9780, Karar No: 2023/7798, Tarih: 27.11.2023

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

A. Sanık Müdafiinin Temyiz İstemi

Üst sınırdan ceza ve takdiri indirim uygulanmamasının yerinde olmadığına, mahkemece aldırılan raporların sanık lehine olduğuna, mağdurenin beyanını çelişkili olduğuna, katılan ile sanık arasında husumet bulunduğuna, eksik inceleme sonucunda hüküm kurulduğuna ilişkindir.

B. Katılan Bakanlık Vekilinin Temyiz İstemi

Bakanlık lehine vekalet ücretine hükmedilmemesinin hatalı olduğuna ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Mahkemece "Bu açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde; her ne kadar sanık üzerine atılı suçlamayı kabul etmemiş ise de, mağdurun gerek soruşturma gerekse kovuşturma aşamasında alınan beyanlarının ısrarla aynı içerikte ve iddiaya ilişkin en ince detaylarına kadar verir şekilde ve çelişkisiz tutarlı olması, içerdiği detayların (babasının cinsel organının mor renk olması, cinsel organından beyaz sıvı akması, rahatça girmesi için sabun sürmesi, mağdurun karnının altına babasının eylemi yaparken yastık koyması, canının yanması, sıvı aktıktan sonra bitti demesi ve bunun üzerine banyo yapması, poposunun üstüne ilişki sonrası rahat oturamaması gibi detayların yaşı itibariyle kurgu ile ezberletilerek ve yahut yalan söyleyerek o yaştaki çocuğun hayal gücüyle beyan edebileceği nitelikte olmaması, yine mağdurun beyanında sanığın cinsel istismar eylemini gerçekleştirmeden önce karnının altına yastık koyması ve mağdura ve kendisine sabun sürerek rahatça içine girmesini sağladığını beyan etmesi karşısında Marmara Üniversitesi Pendik Eğitim ve Araştırma Hastanesinin Adli Tıp Anabilim Dalı Kliniğinin 07/09/2021 tarihli raporunda bu hususun irdelenmiş olması, yine yaşı küçük tanık ...'ın mağdurun beyanlarını doğrulamasının yanı sıra tanık olduğu sanığın eylemlerini yine mağdurdan küçük olması da gözetildiğinde mahkememiz huzurunda babasının banyoda ablasının arkasına geçerek belini öne arkaya hareket ettirmesi ve bu esnada su akmadığı şeklinde tarif ederek anlatmış olması, katılanın beyanında kızının sanık tarafından istismara uğradığını öğrenmesi üzerine boşanma davası açacağını söylemesi ve beyanıyla örtüşür şekilde boşanma davasının da kızının istismar olayını öğrenmesinden sonra açılması bir bütün olarak değerlendirildiğinde, bu haliyle mağdur ve tanığın babası olan sanığa iftira atmalarını gerektirecek herhangi bir husumetin bulunmadığı, mağdurun babası olan sanığın kendisine şiddet uygulamasından korktuğu için annesine olayı anlatması sonucunda olayın meydana çıktığı anlaşılmış olup mağdur ve tanık beyanları ile bu beyanları doğrular raporlar doğrultusunda sanık savunmasına itibar edilmemiş ve sanığın altsoyu olan mağdura karşı olay esnasında sus diyerek ve dövmekle korkutarak tehdit ile birden fazla kez nitelikli cinsel istismar suçunu işlediği mahkememizce sabit görülmüş olup Yargıtay'ın Bozma ilamı doğrultusunda bozma nedeninde belirtilen hususlara da uyularak eksiklikler giderilmiş " şeklinde karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE

IV. GEREKÇE

1. Mahkemece 5237 sayılı Kanun'un Cezanın belirlenmesi başlıklı 61 inci maddesinin birinci fıkrasında belirtilen kriterler ile aynı Kanun'un 3 üncü maddesinin birinci fıkrasında ifade edilen cezada orantılılık ilkesi göz önünde bulundurulmak suretiyle sanık hakkında kurulan hükümde, temel cezanın belirlenmesinde bir isabetsizlik görülmediğinden, hükümde bu yönüyle hukuka aykırılık bulunmamıştır.

2. Sanık hakkında kurulan hükümde 5237 sayılı Kanun'un 62 nci maddesinin birinci fıkrası kapsamında takdiri indirim nedeni uygulanmamasına ilişkin gösterdiği gerekçe yerinde, yeterli olduğu anlaşılmakla, hükümde bu yönüyle hukuka aykırılık bulunmamıştır.

3. 5271 sayılı Kanun'un 237 ve devamı maddelerindeki katılma hakkına ilişkin suçtan zarar görme şartının katılan Bakanlık için söz konusu olmadığı ve Devletin kanundan kaynaklanan koruma yükümlülüğünü yerine getirdiği nazara alınarak katılan Bakanlık vekilinin vekalet ücretine yönelik temyiz istemi yerinde görülmemiştir.

4. Yargılama sürecindeki işlemlerin usul ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdani kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eyleme uyan suç vasfı ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği anlaşıldığından, kararda hukuka aykırılık bulunmamıştır.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle İstanbul Anadolu 6. Ağır Ceza Mahkemesinin, 02.05.2023 tarihli ve 2022/1139 Esas, 2023/314 Karar sayılı kararında sanık müdafii, ve katılan Bakanlık vekilince öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda aykırılık görülmediğinden aynı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKÜMLERİN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca İstanbul Anadolu 6. Ağır Ceza Mahkemesine, gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

27.11.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/8883, Karar No: 2011/16094, Tarih: 12.10.2011

**5. Hukuk Dairesi         2011/8883 E.  ,  2011/16094 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın irtifak hakkı karşılığının tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı idare vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, irtifak hakkı karşılığının tahsili istemine ilişkindir.

Davaya konu teşkil eden arazi niteliğindeki taşınmaza gelir metoduna göre değer biçilmesinde ve irtifak hakkı karşılığının tahsiline karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Davalı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olmadığından usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı kalan onama harcının alınmasına, peşin alınan temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, 12.10.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/15945, Karar No: 2025/311, Tarih: 13.01.2025

**10. Ceza Dairesi         2023/15945 E.  ,  2025/311 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2022/683 E., 2023/141 K.

SUÇ : Kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma

İNCELEME KONUSU KARAR : Kamu davasının durması

KANUN YARARINA BOZMA

YOLUNA BAŞVURAN : Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : İlgili kararın kanun yararına bozulması

Nevşehir 1. Asliye Ceza Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararı ile sanık hakkında, kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan açılan kamu davasının, 5271 sayılı CMK'nın 223/8. maddesinin ikinci cümlesi uyarınca durmasına karar verildiği, kararın, itiraz edilmeksizin 01.03.2023 tarihinde usûlüne uygun şekilde kesinleştiği anlaşılmıştır.

Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı CMK'nın 309/1. maddesi uyarınca, 14.07.2023 tarihli ve 2023/12721 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 04.09.2023 tarihli ve KYB-2023/85450 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İSTEM

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 04.09.2023 tarihli ve KYB-2023/85450 sayılı kanun yararına bozma isteminin;

" Nevşehir 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 27.01.2023 tarihli kararıyla, Nevşehir Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 27.10.2021 tarihli kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının sanığa 02.11.2021 tarihinde tebliğ edilmesine rağmen kesinleşme tarihinin 18.11.2021 olarak belirtilmesi gerekirken 17.11.2021 tarihi olarak belirtilmesi nedeniyle kovuşturma şartı gerçekleşmediğinden bahisle kovuşturmanın durmasına karar verilmiş ise de; her ne kadar Nevşehir Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı hatalı olarak 17.11.2021 tarihinde kesinleştirilmiş ise de; sanığın denetim süresi içerisinde yeniden uyuşturucu madde kullandığının tespit edildiği, denetim süresinde işlenen suçun tarihinin 30.03.2022 olduğu, bu anlamda kesinleşme tarihi değiştiğinde dahi ikinci suçun ihlal niteliğinde olacağı gözetilmeden, yargılamaya devamla esas hakkında bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde durma kararı verilmesinde isabet görülmemiştir."

Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE

Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE

A. Şüpheli hakkında, 30.09.2021 tarihinde işlediği iddia olunan kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan yapılan soruşturma sonucunda, Nevşehir Cumhuriyet Başsavcılığının 27.10.2021 tarihli ve 2021/8741 Soruşturma, 2021/208 Karar sayılı kararı ile; 5237 sayılı TCK'nın 191/2. maddesi uyarınca beş yıl süre ile kamu davasının açılmasının ertelenmesine, aynı Kanun'un 191/3. maddesi uyarınca bir yıl süre ile denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına ve denetimli serbestlik süresi içinde tedaviye tabi tutulmasına karar verildiği, kararın 02.11.2021 tarihinde şüpheliye usulüne uygun şekilde tebliğ edilerek 17.11.2021 tarihinde kesinleştirildiği ve infazı için 25.11.2021 tarihinde Kayseri Denetimli Serbestlik Müdürlüğüne gönderildiği,

B. Kayseri Denetimli Serbestlik Müdürlüğünce infaz işlemlerine başlanıldığı, şüphelinin 30.03.2022 tarihinde yapılan idrar tahlilinde uyuşturucu madde kullandığının teknik yöntemlerle belirlenmesi üzerine, erteleme kararının kaldırılarak Nevşehir Cumhuriyet Başsavcılığının 06.06.2022 tarihli ve 2021/8741 Soruşturma, 2022/1779 Esas, 2022/465 sayılı iddianamesi ile Nevşehir 1. Asliye Ceza Mahkemesine kamu davası açıldığı, davanın 2022/683 esasa kaydedildiği,

C. Yine; şüpheli hakkında, 07.06.2022 ve 09.09.2022 tarihli aynı nev'i eylemleri nedeniyle Nevşehir Cumhuriyet Başsavcılığının 06.10.2022 tarihli ve 2022/5292 Soruşturma, 2022/2941 Esas, 2022/2376 sayılı iddianamesi ile açılan kamu davasının, Nevşehir 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 31.10.2022 tarihli ve 2022/1188 Esas, 2022/1325 Karar sayılı birleştirme kararı ile 2022/683 Esas sayılı dava ile birleştirilmesine karar verildiği,

19.04.2022 ve 27.05.2022 tarihli aynı nev'i eylemleri nedeniyle Nevşehir Cumhuriyet Başsavcılığının 30.12.2022 tarihli ve 2022/3622 Soruşturma, 2022/4200 Esas, 2022/3359 sayılı iddianamesi ile açılan kamu davasının, Nevşehir 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 05.01.2023 tarihli ve 2023/35 Esas, 2023/15 Karar sayılı birleştirme kararı ile 2022/683 Esas sayılı dava ile birleştirilmesine karar verildiği,

06.04.2022, 19.04.2022 ve 27.05.2022 tarihli aynı nev'i eylemleri nedeniyle Nevşehir Cumhuriyet Başsavcılığının 22.09.2022 tarihli ve 2022/3221 Soruşturma, 2022/2753 Esas, 2022/2217 sayılı iddianamesi ile açılan kamu davasının, Nevşehir 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 06.10.2022 tarihli ve 2022/1046 Esas, 2022/1174 Karar sayılı birleştirme kararı ile 2022/683 Esas sayılı dava ile birleştirilmesine karar verildiği,

02.07.2022 tarihli aynı nev'i eylemi nedeniyle Nevşehir Cumhuriyet Başsavcılığının 11.10.2022 tarihli ve 2022/6213 Soruşturma, 2022/3007 Esas, 2022/2435 sayılı iddianamesi ile açılan kamu davasının, Nevşehir 4. Asliye Ceza Mahkemesinin 08.11.2022 tarihli ve 2022/629 Esas, 2022/636 Karar sayılı birleştirme kararı ile Nevşehir 1.Asliye Ceza Mahkemesinin 2022/683 Esas sayılı davası ile birleştirilmesine karar verildiği,

02.07.2022 tarihli aynı nev'i eylemi nedeniyle Nevşehir Cumhuriyet Başsavcılığının 11.10.2022 tarihli ve 2022/6213 Soruşturma, 2022/3007 Esas, 2022/2435 sayılı iddianamesi ile açılan kamu davasının, Nevşehir 4. Asliye Ceza Mahkemesinin 08.11.2022 tarihli ve 2022/629 Esas, 2022/636 Karar sayılı birleştirme kararı ile Nevşehir 1.Asliye Ceza Mahkemesinin 2022/683 Esas sayılı davası ile birleştirilmesine karar verildiği,

D. Nevşehir 1. Asliye Ceza Mahkemesinin kanun yararına bozma istemine konu 27.01.2023 tarihli ve 2022/683 Esas, 2022/141 Karar sayılı kararı ile, kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının 18.11.2021 tarihinde kesinleşmesi gerekirken 17.11.2021 tarihinde kesinleştirme şerhi düzenlendiği, kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının kesinleşmesinden önceki suçların kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı kapsamında kalacağı gerekçesiyle kovuşturma şartının gerçekleşmesini beklemek üzere 5271 sayılı CMK'nın 223/8. maddesi uyarınca kamu davasının durmasına karar verildiği,

Anlaşılmıştır.

E. Nevşehir 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 27.01.2023 tarihli kararı ile, Nevşehir Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 27.10.2021 tarihli kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının sanığa 02.11.2021 tarihinde tebliğ edilmesine rağmen kesinleşme tarihinin 18.11.2021 olarak belirtilmesi gerekirken 17.11.2021 tarihi olarak belirtilmesi nedeniyle kovuşturma şartının gerçekleşmediği

gerekçesiyle durma kararı verilmiş ise de; her ne kadar Nevşehir Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı hatalı olarak 17.11.2021 tarihinde kesinleştirilmiş ise de; sanığın,18.11.2021 tarihinde başlayan beş yıllık erteleme süresi içerisinde 30.03.2022 tarihinde uyuşturucu madde kullandığının teknik yöntemlerle belirlendiği, erteleme kararının kesinleşme tarihinin hatalı gösterilmesinin somut dosya kapsamında sonuca etkili olmadığı, kesinleşme tarihi 18.11.2021 olarak kabul edildiğinde dahi, 30.03.2022 tarihli eylemin erteleme kararının ihlâli niteliğinde olduğu, yargılamaya devamla esas hakkında bir karar verilmesi gerektiği gözetilmeden durma kararı verilmesi, Kanun’a aykırı olup kanun yararına bozma istemi yerinde görülmüştür.

III. KARAR

A. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE,

B. Nevşehir 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 27.01.2023 tarihli ve 2022/683 Esas, 2022/141 Karar sayılı kararının 5271 sayılı CMK'nın 309/3. maddesi gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,

5271 sayılı CMK'nın 309/4-a maddesi uyarınca gerekli işlemin yapılması için dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

13.01.2025 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/6473, Karar No: 2012/8611, Tarih: 01.11.2012

**16. Hukuk Dairesi         2012/6473 E.  ,  2012/8611 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... 7. İCRA MAHKEMESİ

Ticareti terk hükümlerine muhalefet etmek suçundan sanıklar ..., ..., ...’in beraatlerine karar verilmiş, hüküm şikayetçi tarafından temyiz edildiğinden, Yargıtay C.Başsavcılığının bozma istemli tebliğnamesiyle dosya gönderilmekle Dairemizce yapılan inceleme sonunda 10.10.2011 tarihli karar ile mahkeme hükmünün onanmasına karar verilmiş, bu karara karşı Yargıtay C.Başsavcılığının 29.11.2011 tarihli itirazı üzerine, Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 10.07.2012 tarih ve 2011/558 Esas, 2012/377 sayılı kararı ile 6352 sayılı yasanın 99 ve 101. maddeleri uyarınca itirazın Dairemizce değerlendirilmesi için dosya yeniden gönderilmiş olmakla, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okunarak; GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Somut olayda, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının itiraz yazısında; İİK'nun 44. maddesinde “ticareti terk eden tacir” ifadesi kullanılmış olup bu ifadenin yalnızca gerçek kişi tacirleri kapsadığına ilişkin herhangi bir kısıtlayıcı hükmün bulunmadığı, bu sebeple limited şirketlerin temsil ve idareye yetkili müdürlerinin de, şirketin ticareti terk etmeleri halinde İİK'nun 44. maddesindeki yükümlülükleri yerine getirmeyeceklerine ilişkin bir istisna getirilmediğine göre, tıpkı gerçek kişi tacirler gibi cezalandırılmalarına da bir engel bulunmadığı; diğer yandan, İİK'nun 44. maddesinde yapılan değişikliğin “ticareti terk eden kötü niyetli borçluların” bu davranışlarının önlenmesi amacıyla yapıldığının da gerekçede açıkça ifade edildiği, Yüksek Özel Dairenin kararında tüzel kişi tacirler hakkında 44. maddesinin 2. fıkrasının uygulama kabiliyetinin olmadığı belirtilmiş ise de, aynı maddenin 1. fıkrasının gözönüne alınmadığına değinilmiş ve bozma kararı verilmesi gerekirken onama kararı verilmesinin isabetsizliği ileri sürülerek hükmün bozulması talep edilmiştir. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının aynı konudaki itirazına ilişkin Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 14/02/2012 tarih ve 2012/16.HD - 505, 509 ve 513 Esas sayılı dosyalarında özetle; ticareti terk eden borçlunun 6762 sayılı Türk Ticaret Yasası anlamında tacir olmasının gerektiği, 6762 sayılı Kanunun 18. maddesinde ticaret şirketlerinin de tacir olduğunun belirtilmesi nedeniyle ticaret şirketlerinin ve bu anlamda limited şirketin anılan Kanunun 18. maddesi uyarınca tacir olduğunda kuşku bulunmadığı, İİY'nın 44. maddesinde 'ticareti terk eden tacir' ifadesi kullanılmış olup, bu ifadenin yalnızca gerçek kişi tacirleri kapsadığına ilişkin herhangi bir kısıtlayıcı hükmün konulmadığı, o halde tacir sayılan limited şirketlerin temsil ve idareye yetkili müdürlerinin, şirketin ticareti terk etmeleri halinde İcra İflas Yasasının 44. maddesindeki yükümlülükleri yerine getirmeyeceklerine ilişkin bir istisna getirilmediğine göre, tıpkı gerçek kişi tacirler gibi aynı Yasanın 337/a maddesi uyarınca cezalandırılmalarına da bir engel bulunmadığı, diğer yandan İİY'nın 44. maddesinde yapılan değişikliğin “ticareti terk eden kötü niyetli borçluların” bu davranışlarının önlenmesi amacıyla yapıldığının da gerekçede açıkça ifade edildiği, ticari şirketi temsil ve idareden sorumlu müdür ve yetkililerinin bu suçu işleyemeyeceklerinin kabulü halinde, ticareti terk suçunu işleyen gerçek kişi tacirlerin İİY'nın 337/a maddesi uyarınca cezalandırılmaları gerekecek, ancak aynı fiili işleyen ve İİY'nın 345. maddesi uyarınca bu fiilden sorumlu tutulması gereken ticaret şirketi müdür ve yetkililerinin ise cezai sorumluluktan muaf tutulmaları anlamına gelecektir ki bunun yasal bir dayanağı bulunmadığı gerekçesiyle oyçokluğuyla Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının itirazının kabulüne karar verilmiştir.

Yargıtay C. Başsavcılığının itirazı yerinde görüldüğünden kabulü ile Dairemizin 10.10.2011 tarih ve 2010/8911 Esas, 2011/5422 sayılı kararının kaldırılmasına karar verilerek yapılan inceleme sonunda;

Sanığa isnat edilen suçun oluşabilmesi için tacirin fiili olarak ticareti terk etmesi ve bu durumu on beş günlük süre içerisinde kayıtlı olduğu ticaret sicili memurluğuna bildirmemesi ve bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerini gösteren bir mal beyanında bulunmaması gerekmekte olup, somut olayda, sanıkların borçlu şirketin yetkili temsilcisi olup olmadığı hususu kayıtlı olduğu ticaret sicil memurluğundan öğrenilmeden ve sanıkların yetkilisi olduğu iddia edilen şirketin ticaret sicilindeki kayıtlı adresinde zabıta araştırması yaptırılmadan ve mükellefiyetinin devam edip etmediği kayıtlı olduğu vergi dairesi müdürlüğünden sorularak, ticareti re'sen terk ettirildiğinin anlaşılması halinde hangi tarihte terk ettirildiği, buna göre de şikayetin süresinde olup olmadığı tespit edilmeden eksik inceleme ile yazılı şekilde beraat kararı verilmesi isabetsiz olup, temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden hükmün istem gibi BOZULMASINA, 01.11.2012 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/20884, Karar No: 2014/6065, Tarih: 15.04.2014

**3. Hukuk Dairesi         2013/20884 E.  ,  2014/6065 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İSTANBUL 11. SULH HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ : 09/05/2013

NUMARASI : 2011/576-2013/504

Taraflar arasında görülen istirdat davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı vekili dilekçesinde, dava konusu taşınmazdaki vakıf şerhi nedeni ile davalı idareye taviz bedeli ödediklerini, ancak bu ödemenin haksız olduğunu beyan ederek, ödenen taviz bedelinin iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dava konusu uyuşmazlık, ödenen taviz bedelinin istirdatı talebine ilişkindir.

5737 sayılı Vakıflar Kanunu 27.2.2008 tarihli Resmi Gazete de yayımlanmış ve aynı tarihte yürürlüğe girmiştir. Sözü edilen 5737 sayılı Vakıflar Kanununun 18.maddesi hükmüne göre; icareteyn ve mukataalı vakıf şerhi bulunan gerçek ve tüzel kişilerin mülkiyetinde veya tasarrufundaki taşınmazlar taviz bedeline tabiidir.

Kanunun 3.maddesinde yapılan tanıma göre de; Mukataalı vakıf, zemini vakfa üzerindeki yapı ve ağaçlar tasarruf edene ait olan ve kirası yıllık olarak alınan vakıf taşınmazlarını, icareteynli vakıf ise, değerine yakın peşin ücret ve ayrıca yıllık kira alınmak suretiyle süresiz olarak kiralanan vakıf taşınmazlarını ifade eder.

Bu halde somut uyuşmazlığın çözümü için “Derviş Mehmet Efendi Vakfının” mukataalı veya icareteynli vakıf olup olmadığının veya miri arazilerden mukataalı hayrata tahsis edilmeyenler ile aşar ve rüsumu vakfedilen taşınmazlardan bulunup bulunmadığının yöntemince araştırılması gerekir.

Vakfiye kapsamındaki her taşınmazın coğrafi konumu ve hukuki durumu farklı olacağından bu taşınmazların kadim köy, kasaba ya da şehir içindeki mülk topraklar içinde olup olmadığı keşfen ve uzman bilirkişiler marifetiyle saptanmalıdır.

Bütün bunlardan anlaşılacağı üzere vakıf türünün belirlenmesi ve belirlenen vakıf türüne göre çekişmeli taşınmazda vakfın bir hakkının kalıp kalmadığının, taviz bedeli ödenip ödenmeyeceğinin hiçbir kuşkuya yer bırakmadan saptanması bu tür davalarda önem kazanmaktadır.

Hükme esas alınan bilirkişi raporu ise, dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde hazırlanmış olup denetime elverişli değildir.

Bütün bunlardan anlaşılacağı üzere vakıf türünün belirlenmesi ve belirlenen vakıf türüne göre çekişmeli taşınmazda vakfın bir hakkının kalıp kalmadığının, taviz bedeli ödenip ödenmeyeceğinin hiçbir kuşkuya yer bırakmadan saptanması bu tür davalarda önem kazanmaktadır.

Hükme esas alınan bilirkişi raporu ise, dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde hazırlanmış olup denetime elverişli değildir.

Bu durumda mahkemece, taşınmaza ait tapu kaydı tesis tarihinden itibaren tüm dayanakları ve kadastro tutanağı ile birlikte getirtilmeli, vakıf durumunu gösterir kayıtlar (vakfiye örneği) ve dayanılan diğer belgeler merciinden istenilmeli, Vakıflar Genel Müdürlüğünden kayda işaret edilmiş vakfın türü hakkında bilgi alınmalı, vakfiye örneği ve tapu kaydı üzerinde bu konuda uzman üniversite öğretim üyelerinin de yer alacağı yeni bir bilirkişi kurulu oluşturulmasından sonra mahallinde keşif yapılmalı ve yukarıdaki ilkeleri kapsar biçimde rapor aldırılarak ortaya çıkacak sonuca göre bir hüküm kurulması gerekirken, eksik inceleme ile hazırlanan bilirkişi raporuna göre hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya uygun görülmemiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 15.04.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.