muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2019/11988, Karar No: 2023/4943, Tarih: 07.06.2023

3. Katılan ... aşamalarda alınan beyanlarında özetle, sanık ile birlikte müşterek hisseli olan bir arsasının bulunduğunu, noterden kendisine bu arsa ile ilgili olarak bir yazı geldiğinde muvafakatının alınarak ifraz işleminin yapıldığını öğrendiğini, konuyu araştırdığında Buca Belediyesi Proje Müdürlüğüne verilen ve adına atılan imza olan dilekçe olduğunu tespit ettiğini, dilekçe altında adına atılı imzanın kendisine ait olmadığını beyan etmiştir.

4. Tanık ... yeminli anlatımında; harita teknikeri olduğunu, suça konu yerin ifraz işlemlerinin yapılması için hissedarlardan ... ile çocukları ... ... ve ...'ün müracaat ettiklerini, ifraz işlemi için ... ... ile birlikte kendisine vekaletname verdiklerini, dosyayı hazırladıktan sonra Buca Belediyesi Etüt Şube Müdürlüğüne müracaat etmek için dilekçe gerektiğini, dilekçeyi elemanı ... ...'in hazırladığını, vekaleti kendisinde olan hissedarlar adına vekaleten imzaladığını, dilekçeyi elemanlarının götürüp imzalattığını, sanık ve katılanı imzalarken görmediğini beyan etmiştir.

5. Suça konu belge ile ilgili olarak, soruşturma aşamasında adli tıp uzmanından alınan bilirkişi raporuna göre; suça konu dilekçe aslında katılan adına atılı bir adet imzanın katılan, sanık ... ve tanık ... eli ürünü olmadığı rapor edilmiştir.

6. Buca Belediye Başkanlığından alınan yazı cevaplarında, belediyeye dilekçeleri kimin verdiğinin gösteren bir sistemlerinin olmadığını ve ifraz işlemleri için tüm hisse sahiplerinin imzalarının bulunmasına gerek duyulmadığının bildirildiği tespit edilmiştir.

7. Mahkemece, sanığın savunmasında katılanın taşınmazın ifraz işleminin yapılmasını istemediğini kabul ettiği, bu durumda ifrazı yapılmak istenilen arsada hissesi bulunan sanığın ifraz işlemlerinin yapılmasında ve yapıldıktan sonra taşınmazda yatırım yapmak istemesi, ifraz işleminin yapılmasında menfaatinin bulunması nazara alındığında, katılan adına imzanın sanığın isteği ile başka bir şahsa attırmış olduğu ve bu dilekçeyle hisseli olan arsanın ifraz işlemlerini başlattığı, ifraz işlemlerinin Buca Belediye Meclisinde onaylanarak müracaatı ile ilgili belgenin sonuç doğurduğu gerekçesiyle temyize konu mahkumiyet hükmü kurulmuştur.

IV. GEREKÇE

1.Suça konu dilekçenin 14.05.2014 tarihinde ilgili belediye başkanlığına sunulması nedeniyle, suç tarihinin "14.05.2014" olduğu gözetilmeden gerekçeli karar başlığına "2014" şeklinde yazılması mahallinde düzeltilebilir yazım hatası kabul edilmiştir.

2. Tüm dosya kapsamı karşısında, yüklenen suçun sanık tarafından işlendiğinin sabit olduğunu kabul eden; katılanın zararı bulunduğundan hükmün açıklanmasının geri bırakılması hükmü uygulamayıp, engel adli sicil kaydı bulunmayan ve bir daha suç işlemeyeceği yönünde olumlu kanaat oluşan sanık hakkında 5237 sayılı ... Ceza Kanunu’nun 51 ... maddesi uyarınca erteleme kararı veren ve cezanın ertelenmesini yasal zorunluluk taşımayan zarar giderme koşuluna bağlı tutmayan Mahkemenin kabul ve takdirinde hukuka aykırılık görülmemiştir.

3. Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eyleme uyan suç vasfı ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği anlaşıldığından, sanık müdafiinin yerinde görülmeyen diğer temyiz sebepleri de reddedilmiştir.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle İzmir 10. Asliye Ceza Mahkemesinin, 03.09.2015 tarihli ve 2015/85 Esas, 2015/550 Karar sayılı kararında sanık müdafii tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden sanık müdafiinin temyiz sebeplerinin reddiyle hükmün, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

07.06.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/15596, Karar No: 2010/22197, Tarih: 23.12.2010

**5. Hukuk Dairesi         2010/15596 E.  ,  2010/22197 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın irtifak hakkı karşılığının tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı idare vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü: - K A R A R –

Dava, kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın irtifak hakkı karşılığının tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı idare vekilince temyiz edilmiştir.

Dosyadaki bilgi ve belgelere, kararın dayandığı gerekçelere göre sair temyiz itirazları yerinde değildir. Ancak;

1-Kamulaştırmasız el atma davalarında da Kamulaştırma Kanununun değer biçmeye ilişkin hükümleri kıyasen uygulanır.

Dava konusu taşınmaz arsa niteliğinde olup, 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 11/1-g maddesi uyarınca, arsalara değerlendirme gününden önceki özel amacı olmayan yakın bölgedeki benzer yüzölçümlü yakın tarihli emsal satışlara göre değer biçilmesi gerekir.

Bilirkişi raporunda bu yönteme uyulmadan piyasa rayicinden söz edilerek soyut ifadelerle değer biçildiğinden, bu rapora göre hüküm kurulması mümkün değildir. Bu durumda taraflara, emsal satışları bildirmeleri için imkan tanınması, lüzumu halinde resen emsal celbi yoluna gidilmesi ve bu emsallere göre değer biçilmesi için yeniden oluşturulacak bilirkişi kuruluyla keşif yapılarak alınacak rapor sonucuna göre hüküm kurulması gerektiğinin düşünülmemesi,

2-Yapılara dava tarihine göre değer biçildiğinden yıpranma paylarının da dava tarihindeki yaşı nazara alınarak % 40 olarak hesaplanması gerekirken, enerji nakil hattının geçtiği tarihe göre % 10 kabulü ile fazlaya hükmedilmesi,

Doğru görülmemiştir.

Davalı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, peşin alınan temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine ve temyiz harcının istenildiğinde iadesine, 23.12.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/649, Karar No: 2006/661, Tarih: 18.10.2006

Hukuk Genel Kurulu 2006/19-649 E., 2006/661 K.

**Hukuk Genel Kurulu 2006/19-649 E., 2006/661 K.**

**- HACZE İŞTİRAK

- SIRA CETVELİNE İTİRAZ**- 6183 S. AMME ALACAKLARININ TAHSİL USULÜ HAKKINDA KANUN [ Madde 21 ]

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasındaki sıra cetveline itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; İzmir 2.İcra Mahkemesince davanın reddine dair verilen 02.12.2004 gün ve 2004/527-585 sayılı kararın incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 19.Hukuk Dairesinin 02.06.2005 gün ve 2005/1089-6158 sayılı ilamı ile;

("...Davacı vekili dava dışı borçlu O…

…. E…

….'a ait taşınmazın satışından sonra düzenlenen sıra cetvelinde, 5020 sayılı yasa ile Bankalar Kanunu'na eklenen Ek 5'nci maddenin göz ardı edilerek hacizlerinin ilk hacze iştirak ettirilmediğini ileri sürerek sıra cetvelinin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

İcra Mahkemesi'nce yapılan yargılamaya ve toplanan delillere göre; gerek İcra ve İflas Kanunu'nda, gerek 6183 sayılı Kanun'da ve gerek Bankalar Kanunu'nun Ek 5'nci maddesinde davacı bankanın alacağına imtiyaz tanıyan bir hüküm olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş; hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir.

5020 sayılı yasa ile Bankalar Kanunu'na eklenen Ek 5'nci maddeye göre, davacı bankanın alacaklarının tahsilinde 6183 sayılı yasada gösterilen takip ve tahsil usulleri uygulanır. 6183 sayılı Yasanın 21'nci maddesinin ikinci fıkrasına göre, üçüncü kişi tarafından haczedilen mal bir kamu alacağı için de haczedilirse, satış bedeli bu iki alacaklı arasında garameten taksim olunur. Bankalar Kanunu'nun Ek 5'nci maddesi ile davacı banka alacağı için bu imkan sağlandığından, anılan yasa hükmü çerçevesinde yeni bir sıra cetveli düzenlenmesini teminen davanın kabulüne karar verilmek gerekirken yazılı gerekçe ile davanın reddinde isabet görülmemiştir...") gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle,yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

TEMYİZ EDEN: Davacı vekili

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, sıra cetvelinin iptali istemine ilişkindir.

Davacı vekili, dava dışı borçluya ait taşınmazın satışından sonra düzenlenen sıra cetvelinde 5020 sayılı Kanun ile 4389 sayılı Bankalar Kanunu'na eklenen Ek 5'nci madde göz ardı edilerek, hacizlerinin ilk hacze iştirak ettirilmediği iddiasıyla sıra cetvelinin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacı banka alacağının imtiyazlı alacaklardan olmadığını, düzenlenen sıra cetvelinin usulüne uygun bulunduğunu,itirazın reddi gerektiğini bildirmiştir.

Davacı vekili, dava dışı borçluya ait taşınmazın satışından sonra düzenlenen sıra cetvelinde 5020 sayılı Kanun ile 4389 sayılı Bankalar Kanunu'na eklenen Ek 5'nci madde göz ardı edilerek, hacizlerinin ilk hacze iştirak ettirilmediği iddiasıyla sıra cetvelinin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacı banka alacağının imtiyazlı alacaklardan olmadığını, düzenlenen sıra cetvelinin usulüne uygun bulunduğunu,itirazın reddi gerektiğini bildirmiştir.

Yerel Mahkeme; gerek İcra ve İflas Kanunu'nda, gerek 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunda ve gerekse 4389 sayılı Bankalar Kanunu'nun Ek 5'nci maddesinde davacı bankanın alacağına imtiyaz tanıyan bir hüküm olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar vermiş; davacı vekili tarafından temyiz edilen karar Özel Dairece yukarıdaki gerekçeyle bozulmuş; Yerel Mahkemenin gerekçesini tekrarlayıp genişleterek verdiği direnme kararını da davacı vekili temyiz etmiştir.

Bozma ve direnme kararlarının içerik ve kapsamları itibariyle Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık, düzenlenen sıra cetvelinde ikinci sıra ve birinci derecede gösterilen davacı Banka alacağının, 4389 sayılı Bankalar Kanununa 5020 S.K. ile eklenen Ek 5.madde kapsamında, rüçhanlı (imtiyazlı) alacak niteliğinde bulunup, bulunmadığı; bu konuda varılacak sonuca göre de, 6183 sayılı Kanunun 21. maddesi çerçevesinde garameten taksimin söz konusu olup, olamayacağı noktasında toplanmaktadır.

5020 sayılı Kanun ile 4389 sayılı Bankalar Kanunu'na eklenen Ek 5.madde "Kamu bankalarında (tasfiye halindeki Emlak Bankası A.Ş. dahil) ve sermayesinin yarıdan fazlası kamu kurum ve kuruluşlarına ait olan ya da hisselerinin çoğunluğu üzerinde bu kurum ve kuruluşların idare ve temsil yetkisi bulunan ve özel kanunla kurulmuş bankalarda bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce bankacılık teamüllerine göre teminatlı ve/veya yetersiz teminatlı kredi kullanıp da vadesi geçtiği halde henüz ödenmemiş, süresi uzatılmamış veya yeniden yapılandırılmamış kredileri kullananlar ya da yeniden yapılandırma şartlarını ihlâl edenler ile münferit veya karşılıklı verilen banka teminat mektupları, kabul kredileri ve avaller, taşınır ve taşınmaz rehni, ipotek, üst hakkı, intifa hakkı ve oturma hakkı gibi her türlü sınırlı aynî hak tesisine ilişkin sözleşmeden doğan haklarında diğer bankaların ve üçüncü kişilerin muvazaadan âri hakları aleyhine olmamak üzere Fon ve Hazine alacaklarına ilişkin tedbir, takip ve tahsil hükümleri bankalarınca uygulanır." hükmünü taşımaktadır.

01.11.2005 tarihinde yürürlüğe giren 5411 sayılı Bankacılık Kanunu'nun geçici 13.maddesi de benzer bir hükmü içermektedir.

01.11.2005 tarihinde yürürlüğe giren 5411 sayılı Bankacılık Kanunu'nun geçici 13.maddesi de benzer bir hükmü içermektedir.

Her iki hükümde de, sayılan bankaların alacaklarının tahsilinde 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerinin uygulanacağı belirtilmekle birlikte, bu uygulamanın diğer bankaların ve üçüncü kişilerin muvazaadan ari hakları aleyhine sonuç doğurmaması ilkesi benimsenmiştir. Bu hükümlerden yararlanacak bankaların, görülmekte olan davanın davacısı durumundaki T.Halk Bankası A.Ş ve ayrıca T.C.Ziraat Bankası A.Ş,T.Vakıflar Bankası T.A.O ve Tasfiye Halinde T.Emlak Bankası A.Ş olduğu anlaşılmaktadır.

Yukarıda değinilen hükümlere göre, Kanun, davacı banka alacaklarının tahsilini teminen konulan hacizlerin ilk hacze iştirakinde, 'diğer bankaların ve üçüncü kişilerin muvazaadan âri hakları aleyhine olmamak' koşulunu açıkça öngörmüş bulunmaktadır. Buna rağmen, Yerel Mahkemenin direnme kararına esas oluşturan Özel Daire bozma ilamında, bu yön üzerinde durulmadığı görülmektedir.

Ne varki, Özel Dairenin aynı konuya ilişkin, daha sonraki tarihleri taşıyan başka kararlarında anılan koşulun varlığının arandığı, böylece bir görüş ve uygulama değişikliğinin oluştuğu Hukuk Genel Kurulu'ndaki görüşme sırasında dile getirilmiştir.

Gerçekten de; 4389 sayılı kanuna 5020 sayılı kanunla eklenen Ek 5.madde hükmündeki açık düzenleme karşısında, diğer alacaklıların muvazaadan ari haklarının etkilendiği durumlarda, maddede belirtilen bankalar yönünden fon alacaklarının tahsili ile ilgili hükümlerin uygulanmasına ve bu bankaların hacizlerinin 6183 sayılı Kanunun 21.maddesi uyarınca ilk hacze iştiraklerine olanak bulunmamaktadır.

Yerel mahkemenin direnme kararı da aynı gerekçeye dayalıdır. Bu durumda direnme kararı usul ve yasaya uygun olup, onanmalıdır.

SONUÇ : Davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile, direnme kararının yukarıda açıklanan nedenlerle ONANMASINA, 18.10.2006 gününde oyçokluğuyla karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/1718, Karar No: 2015/8259, Tarih: 15.06.2015

**11. Hukuk Dairesi         2015/1718 E.  ,  2015/8259 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İSTANBUL ANADOLU 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 28/10/2014

NUMARASI : 2013/567-2014/360

Taraflar arasında görülen davada İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce bozmaya uyularak verilen 28/10/2014 tarih ve 2013/567-2014/360 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkiline alacağını temlik eden C.E. H. M. ile davalı T.. Y.. arasında düzenlenen protokole göre davalı limited şirketin %50 hissesinin C.E. H. M. tarafından davalı T.. Y..’a devrinin öngörüldüğünü, buna ilişkin olarak devir bedelinin 300.000 DM olarak belirlendiğini, ödeme amacıyla aynı tutarda çek keşide edildiğini, ayrıca sözleşmenin 3. maddesi uyarınca, davalı şirketin karşılıksız olarak 500.000 DM tutarında fason üretimi bedelsiz olarak C.E. H. M. veya onun belirleyeceği kişi veya kuruluşlara yapacağını, müvekkiline yapılan temlike konu miktarın 200.000 DM ile sözleşmenin 3. maddesinde belirtilen fason işçiliğe ilişkin olarak 286.000 DM tutarındaki kısımdan oluştuğunu, devir bedeli olarak öngörülen ve 200.000 DM tutarındaki dört adet çekin davalı tarafça ödenmediğini ileri sürerek, toplam 486.000 DM’nin şimdilik 6.000 TL’lik kısmının davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, yargılama sırasında vermiş olduğu ıslah dilekçesiyle talebini 119.960,23 TL’ye yükseltmiştir.

Davalı vekili, cevap ve karşı dava dilekçesinde, davacı tarafın dava dilekçesiyle talep ettiği miktar göz önüne alındığında protokolde belirlenen 300.000 DM tutarındaki hisse devir bedelinin 100.000 DM’lik kısmını ve 500.000 DM olarak belirlenen fason işçilik kısmının 214.000 DM’lik bölümünün ödendiğini kabul ettiğini, davacının iddialarına karşılık müvekkillerinin davacıdan alacaklı olduğunu, zira müvekkili şirket tarafından yurt dışına ihraç edilen 214.000 DM tutarındaki mal bedelinin ihbar olunan C. Ed. H. M.tarafından tahsil edildiği oysaki bu miktarın şirket hisse devir bedeli olan kısımdan düşülmesinin gerektiğini ayrıca davaya konu çek bedellerinin de 15.000 DM tutarındaki kısmının ihbar olunana ödendiğini, dava dilekçesinde bahsi geçen protokolün 8. maddesi gereğince tarafların edimleri yerine getirmelerinin ardından C. E. H. M.in 68.000 DM tutarındaki şirkete olan borcunu ödemesinin kararlaştırıldığını ancak bu miktarın da ödenmediğini ileri sürerek, davacının davasının reddine ve 6.000 TL’nın davacı karşı davalı G.. G.. ile C. E. H. M.den tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Dava ihbar olunan C. E. H. M.vekili, davacı ile aralarındaki temlik sözleşmesi içeriğini doğrulamış ve davalı karşı davacılardan protokol hükümlerine göre alacaklı olduğunu bildirmiştir.

Mahkemece, Dairemizin bozma ilamına uyularak, iddia, savunma ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, ihracaat bedelinin davacının temlik edeni C. E. H. M.'in 214.000 DEM'lik tutarındaki alacağına sayıldığı hususunda herhangi bir anlaşmazlık bulunmadığı, vesaik mukabili ödeme şeklinde dönülmesi ihracaat bedelinin fason dikim anlaşmasına karşılık yapıldığının kabulünü gerektirmediği, bu aşamadan sonra davacı C. E. H. M.'in ihracaat bedellerine karşılık olarak elinde tuttuğu çekleri davalı firmaya iade etmediği, davacının temlik edeni C.E.H. M.ile davalı şirket arasında yapılan protokolün 3. maddesinde yazılı 500.000 DM tutarındaki fason dikim borcunun yerine getirilebilmesi için öncelikle temlik edenin yada temlik alanın fason dikim için malzeme göndermesi gerektiği, fason dikimde malzeme tamamen fason dikim isteyene ait olduğu, davacı taraf bu hususu ispat edemediğine göre ve davacının bu borcu ancak fason giyim malzemesi gönderdiği takdirde yerine getirebilecek durumda olduğuna göre buna ilişkin alacağın muaccel olmadığı, temlik eden ile temlik alan arasında düzenlenen 03.06.1999 tarihli protokole göre; Protokol karşılıklı edimler içerdiği, nitekim sözleşmenin 8 ve 9. maddelerinde temlik edinin de ödeyeceği DM cinsinden borçları bulunduğu, her ne kadar sözleşmenin 8. maddesindeki 68.000 DM borcun sözleşme tamamen yerine getirildiğinde ödeneceği öngörülmüş ise de temlik edenin protokol tarihinden dava tarihine kadar olan 5 yıllık sürede fason üretim için malzeme göndermediği anlaşıldığına göre kendisinden kaynaklanan bu kusur nedeniyle davalıdan malzeme gönderilmesinin daha fazla beklemesi beklenemeyeceği, o halde davacının temlik edeninin kendi edimini yerine getirmediği davalı taraftan da edimini yerine getirilmesinin beklenemeyeceğinin kabulü gerektiği, çek bedellerinin hisse devri ile ilgili olduğunun açık olduğu, çek bedellerinin hisse bedelinden daha yüksek olması tek başına çeklerin fason dikime ilişkin olduğunun kabulünü gerektirmeyeceği, hayatın olağan akışına göre karşılıklı edimler içeren bir sözleşmede edimini yerine getirmeyen kişiye bir ödeme vasıtası olan çek verilmeyeceği, davacı tarafın hayatın olağan akışına aykırı olan bu iddiasını ispat etmesi gerektiği gerekçeleriyle asıl davanın reddine, karşı davanın davacı G.. G.. aleyhine açılmış bölümünün davacının temlik alacaklısı olması nedeniyle borçlarını devir almadığından bu nedenle de borçtan sorumlu tutulmayacağından reddine, karşı davanın davacı aleyhine açılması gerekirken dava dışı C.E. H. M. nedeniyle bu davalı aleyhine ayrı alacak dava hakkı saklı kalmak kaydı ile bu davada aleyhine açılmış davanın sıfat yönünden reddine karar verilmiştir.

Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.

Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, davacıya temlik edilen limited şirket hisse devir bedeli ile devir sözleşmesinin 3. maddesinde kararlaştırılan ve temlik konusu olan fason işçilik yükümlülüğüne uyulmamasından kaynaklanan alacağın tahsili istemine ilişkindir.

Önceki bozma ilamında da belirlendiği şekliyle, davaya konu uyuşmazlık, davalı şirket kayıtlarında 219.551 DM tutarında olduğu görülen, ancak davalılarca 214.000 DM tutarında olduğu bildirilen ihracat bedelinin, taraflar arasında düzenlenen protokolde belirlenen hisse bedeli olarak mı yoksa fason işçilik bedeli olarak mı ödendiği noktasında toplanmaktadır.

Daha açık bir ifade ile taraflar arasında, 214.000 DM'nin davalı şirket tarafından davacının temlik edenine ödendiği noktasında bir uyuşmazlık bulunmamaktadır. Uyuşmazlık, bu ödemenin davacı tarafça fason üretim borcu kapsamında yapıldığının iddia edilmesinden ve davalı tarafça da bu ödemenin hisse devri borcu kapsamında yapıldığının savunulmasından kaynaklanmaktadır. Bunun önemi sözleşmenin maddelerinin incelenmesi sonucu ortaya çıkmaktadır. Sözleşme hükümlerine göre, alacağını temlik eden C.E. H. M.'in davalı T.. Y.. ile yaptığı hisse devir protokolü başlıklı belgede, hisse devri karşılığında iki edimin davacının temlik edenine yapılması kararlaştırılmıştır. Davalılar, davacının temlik edeninin yaptığı hisse devrinin karşılığında, davacının temlik edenine 300.000 DM verecek ve temlik edene veya temlik edenin belirlediği bir kişi lehine 500.000 DM tutarında fason işçiliği 2001 yılı sonuna kadar bedelsiz yapacaktır. Bu durumda davacının temlik edeninin aldığı bu miktarın fason üretim borcu kapsamında kaldığı belirlenirse davacının iddiası kısmen haklı olacak, ancak ödenen bu bedelin hisse devri borcu kapsamında yapıldığı belirlenirse de davacının hisse devir bedeli olarak bir alacağının kalmadığı sonucuna ulaşılacaktır. Zira 500.000 DM'lik bedelsiz fason işçilik ancak 2001 yılı sonuna kadar talep edilebilecektir.

Mahkemece alınan ilk bilirkişi raporunda, davalı şirket tarafından 219.551 DM tutarında yapılan fason üretim sonucu yapılan satımın vesaik mukabili olarak yapıldığı, ancak davalı şirket yetkilisi tarafından taşıyıcı firmaya verilen talimat üzerine bundan vazgeçildiği, bunun sonucunda satıma konu malın alıcıya teslim edilmesine karşın davalı şirket kayıtlarında söz konusu satım sonucunda yapılmış olan tahsilat bilgisine rastlanmadığı gibi alıcı firma adına borç kaydı düşülüp, şüpheli alacak olarak yazıldığı, bu kaydın C. E.H.M. adına düşülmemesi ve satımın vesaik mukabili yapılmasından vazgeçilip alacağın tahsil edilememesinin söz konusu satımın protokolde belirtilen fason işçilik yükümlülüğü kapsamında yapıldığını gösterdiği yönünde görüş bildirilmiş, daha sonra aralarında gümrük uzmanı bilirkişinin de bulunduğu ikinci heyetten alınan raporda ise gümrük çıkış beyannamesi ve gümrük mevzuatı kapsamı itibari ile söz konusu satımın fason işçilik ve fason dikim ücreti kapsamında yapılmış sayılamayacağı kanaati bildirilmiştir. Mahkemece, içeriklerine değinilen her iki rapordan da yararlanılarak davanın reddi sonucuna gidilmişse de, bu karar Dairemizce bozulmuş ve bozma gerekçesinde, hisse devir bedeli amacıyla davalı şirket tarafından keşide edildiği bildirilen, dosya içinde örnekleri bulunan, 4 adet, toplam 200.000 DM bedelli çeklerin ne sebeple halen davacının elinde bulunduğu hususu tartışılmadığı gibi davalı şirketin satımda kendisine mal bedelini tahsil imkanı sağlayan vesaik mukabili satımdan ne sebeple vazgeçip alacağını tahsil imkanını kaybettiği ve söz konusu satım sözleşmesi bedelinin şirket hisse bedellerinden ne sebeple yüksek olduğu hususları ayrıntılı şekilde değerlendirilmediği hususlarına yer verilmiş ve sonucunda da davalı şirket tarafından yapılan dış satımın, fason dikiş yükümlülüğü kapsamında gerçekleştirilmiş olabileceği göz önüne alınarak, gerekirse konusunda uzman akademisyenlerden kurulu bilirkişi heyetinden yeni bir rapor alınmak suretiyle hasıl olacak kanaate göre sonuca gidilmesi gerektiği belirtilmiştir.