muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2016/1698, Karar No: 2016/3693, Tarih: 01.03.2016

./.

Somut olayda; ... Müdürlüğü'ndeki belediye payları üzerine haciz konulmuş olup, şikayetin konusunu 4706 sayılı Yasa'nın 5. maddesine istinaden ... taşınmazlarının satışından elde edilen paralardan Yasa'ya istinaden Belediye'ye ayrılan paylar oluşturmaktadır.

Anılan payların yukarıda yazılı yasal düzenlemeler gereği haczi kabil olmadığından, Mahkemece şikayetin kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile ret kararı verilmesi doğru değildir.

SONUÇ: Borçlu vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile Mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK'nun 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca BOZULMASINA, taraflarca İİK'nun 366/3. maddesi gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 10 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine ve 25,20 TL peşin harcın istek halinde temyiz edene iadesine, 01.03.2016 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/11221, Karar No: 2016/10904, Tarih: 21.11.2016

**20. Hukuk Dairesi         2016/11221 E.  ,  2016/10904 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Tüketici Mahkemesi

Taraflar arasında görülen davada ... 7. Asliye Hukuk ve ... 3. Tüketici Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, kat karşılığı inşaat sözleşmesinin geriye etkili feshi ile tapunun iptali istemine ilişkindir.

... 7. Asliye Hukuk Mahkemesince, uyuşmazlığın 6502 sayılı Kanun kapsamına girdiği ve tüketici mahkemesinin görevli olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

... 3. Tüketici Mahkemesince, sözleşme konusu taşınmazların dükkan olduğu, 6502 sayılı Kanun anlamında tüketici ilişkisi bulunmadığı gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

28.05.2014 tarihinde yürürlüğe giren 6502 sayılı Kanunun 3. maddesinin birinci bendinde "Gerçek veya tüzel kişilerle tüketiciler arasında kurulan eser sözleşmelerini tüketici işlemi kapsamına almıştır. Kanunun 73/1. maddesi ise tüketici işlemlerinden doğan davalarda tüketici mahkemelerinin görevli olduğu belirlenmiştir.

6502 sayılı Kanunun 3. maddesi gerekçesinde eser sözleşmelerinin kanun kapsamına alınmasına ilişkin herhangi bir açıklama getirilmemiştir. Ancak kanunun sistematiği nazara alındığında kanunda zikredilen eser sözleşmelerinden kastın; ticari ve mesleki olmayan amaçlarla, salt kişisel ihtiyaçları için kullanma ve tüketme amacıyla gerçek ve tüzel kişi ile tüketici arasında yapılan eser sözleşmeleri olduğu anlaşılmaktadır. Arsa payı karşılığı inşaat sözleşmeleri 818 sayılı BK'nın 155 vd. maddelerinde düzenlenen eser sözleşmelerinin kendine özgü bir türüdür. Bu sözleşmelerin bir tarafı arsa sahibi diğer tarafı yüklenicidir. Bu tür sözleşmelerde arsa sahibinin Tüketici Kanununda 3/1-(k) maddesindeki tüketici tanımına uymadığı anlaşılmaktadır.

Arsa payı karşılığı inşaat sözleşmelerinde arsa sahibi açısından güdülen amaç kullanmak için konut edinmek değil arsasını değerlendirmektir. Bu nedenle, arsa sahibinin arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi imzalarken güttüğü saikin 6502 sayılı Kanunda tanımlanan tüketicinin saikinden farklı olduğu gözden kaçırılmamalıdır. Arsa payı karşılığı inşaat sözleşmelerine konu işin üst düzey teknolojiyi gerektirmesi, sözleşme kapsamında taşınmaz satış vaadi ve inşaat sözleşmelerinin de bulunduğu nazara alındığında 6502 sayılı Kanunda kanun koyucunun salt kullanma ve tüketme amacına yönelik mutfak, dolap yaptırmak araç tamiri yapmak gibi dar kapsamlı eser sözleşmelerini kastettiği, arsa karşılığı inşaat sözleşmelerinin ise bu kapsamda olmadığının kabulü gerekir.

Bu durumda eldeki davada uyuşmazlık 6502 sayılı Kanun kapsamında kalmadığından, davanın HMK'nın 2. maddesi uyarınca genel hükümlere göre ... 7. Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

Bu durumda eldeki davada uyuşmazlık 6502 sayılı Kanun kapsamında kalmadığından, davanın HMK'nın 2. maddesi uyarınca genel hükümlere göre ... 7. Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri gereğince ... 7. Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 21.11.2016 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/13487, Karar No: 2023/21374, Tarih: 20.09.2023

**4. Ceza Dairesi         2021/13487 E.  ,  2023/21374 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2015/731 E., 2016/123 K.

SUÇLAR : Tehdit, hakaret

HÜKÜMLER : Mahkûmiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Bozma

Sanık hakkında kurulan hükümlerin; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun'un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun'un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu'nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir oldukları, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (5271 sayılı Kanun) 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin hükümleri temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun'un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun'un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir sebeplerin bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Yerel Mahkemece sanık hakkında tehdit suçundan 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 106 ncı maddesinin birinci fıkrasının son cümlesi ve 53 üncü maddesi uyarınca 6 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına,

2. Yerel Mahkemece sanık hakkında hakaret suçundan 5237 sayılı Kanun'un 125 inci maddesinin birinci ve dördüncü fıkraları ile 53 üncü maddesi uyarınca 7 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanığın temyiz isteği,

1. Sorgusunun talimatla yapılmasının ardından kendisine duruşma günü bildirilmediği ve yokluğunda yargılama yapıldığı,

2. Müdafi ile temsil, ek savunma ve son söz ile bilgi, belge ve delil sunma haklarının tanınmadığı,

3. Katılanın aşamalarda çelişkili beyanlarının bulunduğu, tanık A. F.'nin hakaret ve tehdit duymadığını beyan ettiği, tüm beyanlarda olayın gündüz olduğunun belirtilmesine karşın gerekçeli kararda olayın gece vakti gerçekleştiğinin kabul edildiği,

4. Katılanın annesi ile ilişkisi nedeniyle katılan ve ailesinin kendisine husumet güttükleri ve iftirada bulundukları, katılan ve ailesi ile aralarında başkaca davaların bulunduğu, kendisine iftira atacaklarını da daha önceden resmi mercilere bildirdiği,

5. Şartları oluştuğu halde hükmün açıklanmasının geri bırakılması, erteleme, seçenek yaptırımlara çevirme ve takdiri indirim müesseselerinin uygulanmadığı,

6. Kısa karar ile gerekçeli kararın uyumlu olmadığı, sebepleriyle kararın bozulması ve beraatine karar verilmesi gerektiğine vesaire ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Sanık ...'in, katılanın annesinin eski eşi olduğu ve aralarında husumet bulunduğu, katılanın, evinin önüne geldiği sırada sanığı gördüğü ve aralarında tartışma çıktığı, bu tartışma sırasında sanığın katılana ''Sana göstereceğim, hesabını keseceğim, şerefsiz pe...'' diyerek olay yerinden uzaklaştığı, bu suretle üzerine atılı tehdit ve hakaret suçlarını işlediği Mahkemece kabul edilmiştir.

IV. GEREKÇE

A. Sanığın Temyiz Sebepleri Yönünden

III. OLAY VE OLGULAR

Sanık ...'in, katılanın annesinin eski eşi olduğu ve aralarında husumet bulunduğu, katılanın, evinin önüne geldiği sırada sanığı gördüğü ve aralarında tartışma çıktığı, bu tartışma sırasında sanığın katılana ''Sana göstereceğim, hesabını keseceğim, şerefsiz pe...'' diyerek olay yerinden uzaklaştığı, bu suretle üzerine atılı tehdit ve hakaret suçlarını işlediği Mahkemece kabul edilmiştir.

IV. GEREKÇE

A. Sanığın Temyiz Sebepleri Yönünden

1. Sanığın talimatla yapılan sorgusundan önce Nazilli 1. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 05.08.2015 tarih ve 2015/731 Esas sayılı talimat evrakının sanığa okunduğu ve bu talimat evrakında esas mahkemede görülecek olan duruşmanın tarihinin belirtildiği, buna karşın sanığın duruşmalardan bağışık tutulmak istediği ve duruşmaları takip etmediği, ayrıca sanığa sorgusundan önce 5271 sayılı Kanun'un 147 nci maddesi uyarınca müdafi yardımı ve diğer haklarının hatırlatılmasına karşın sanığın müdafi talebi bulunmadığını belirttiği, lehine olan hususları ileri sürmek olanağının kendisine tanındığı ve iddianamede talep edilmeyen bir kanun maddesinin uygulanmadığı anlaşılmakla, sanığın bu hususlara yönelik temyiz sebeplerinin reddi gerekmiştir.

2. Kısa karar ile gerekçeli karar arasında bir uyumsuzluk tespit edilmemiş ve 5237 sayılı Kanun'un 62, 50 ve 51 inci maddeleri ile 5271 sayılı Kanun'un 231 inci maddesinin beşinci fıkrasında düzenlenen hükümlerin uygulanmamasına ilişkin Mahkemenin takdir ve gerekçesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

B. Sair Sebepler Yönünden

1. Sanığın aşamalarda suçlamaları kabul etmemesi ve yakın zamana kadar yerleşim yeri adresi olması sebebiyle kendisine tebligat gelip gelmediğini kontrol etmek için olay yerine gittiğini savunması, sanık, katılan ve bilgi sahibi A. F.'nin beyanlarında davaya konu olayın gündüz 13.40 sularında gerçekleştiğinin belirtilmesi, bilgi sahibi A. F.'nin tarafların konuştuklarını gördüğünü ancak ne konuşulduğunu duymadığını beyan etmesi ve olay hakkında görgüye dayalı bilgisi bulunan başkaca bir tanık bulunmaması karşısında; Mahkemece gece vakti olay yerine giden sanığın iyi niyetli olmadığı ve suç kastının bulunduğunun kabul edilmesi gerektiği ile olayı duymadığını belirten A. F.'nin dinlenilmesine gerek olmadığına karar verilmesine karşın yine A. F.'nin beyanlarıyla sanığın üzerine atılı suçu işlediğinin sübut bulduğu şeklindeki, dosya kapsamıyla ve kendi içerisinde çelişkili gerekçe ile sanık hakkında mahkumiyet hükümleri kurulması,

2. Kabule göre de; 5237 sayılı Kanun'un 61 inci maddesi uyarınca temel ceza belirlenirken söz konusu maddenin birinci fıkrasında sayılan hususlar, aynı Kanun'un 3 üncü maddesinin birinci fıkrasındaki "suç işleyen kişi hakkında işlenen fiilin ağırlığıyla orantılı ceza ve güvenlik tedbirine hükmolunur" biçimindeki yasal düzenlemeler ile dosyaya yansıyan bilgi ve deliller birlikte değerlendirilip, denetime olanak verecek ve somut gerekçeler de gösterilmek suretiyle ilgili yasa maddesindeki alt ve üst sınırlar arasında takdir hakkının uygulanması gerekirken, aynı Kanun'un 61 inci maddesinin birinci fıkrasında belirtilen yasal ibarelerin sanığın fiiliyle ilişkilendirilmeden tekrarlanması suretiyle ve hukuki dayanaktan yoksun soyut gerekçelerle temel cezanın üst sınırdan belirlenmesi,

Nedenleriyle hukuka aykırılık görülmüştür.

V. KARAR

Gerekçe bölümünün (B) bendinde açıklanan nedenlerle Yerel Mahkemenin kararına yönelik sanığın temyiz isteği yerinde görüldüğünden hükümlerin, 1412 sayılı Kanun'un 321 inci maddesi gereği, Tebliğname'ye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

20.09.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/7029, Karar No: 2013/23736, Tarih: 30.09.2013

**8. Ceza Dairesi         2013/7029 E.  ,  2013/23736 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hakkı olmayan yere tecavüz

HÜKÜM : Beraat

Gereği görüşülüp düşünüldü:

A- Üst Cumhuriyet Savcısının temyiz talebine yönelik temyiz incelemesinde;

Cumhuriyet Savcılarının gerek mülhakatta gerekse o yerde bulunan Asliye Ceza Mahkemesi kararlarına yönelik temyiz süresi, 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nun kıyasen uygulanan 310/3. maddesine göre tefhimden itibaren bir ay olup, C.Savcısının 09.02.2012 günü verilen hükme yasal süre geçtikten sonra vaki 12.03.2012 tarihli temyiz isteminin CMUK.nun 317. maddesi gereğince oybirliğiyle (REDDİNE),

B- Hazine Vekilinin temyiz talebine yönelik temyiz incelemesinde;

Köy yolu boşluğuna tecavüz suçunun mağduru köy tüzelkişiliği olup suçtan doğrudan zarar görmeyen Maliye Hazinesinin davaya katılma hakkı bulunmadığı ve mahkeme tarafından da müdahale kararı verilmiş olmasının hükmü temyiz hakkı vermeyeceği cihetle; maliye hazinesi vekilinin temyiz isteminin CMUK.nun 317. maddesi gereğince oybirliğiyle (REDDİNE),

C- Yerel Cumhuriyet Savcısının temyiz talebine yönelik temyiz incelemesinde;

Sanığın kendi arazisine bitişik yol boşluğuna geçici olarak taş koyması ve

sonrasında bu taşları kaldırması biçiminde gerçekleşen eylemde suç işleme ve sahiplenme kastı olmadığından tebliğnamedeki görüşe iştirak edilmemiştir.

Mahkemece kanıtlar değerlendirilip gerektirici nedenleri açıklanmak suretiyle verilen beraat kararı usul ve yasaya uygun bulunduğundan Cumhuriyet Savcısının, yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün (ONANMASINA) 30.09.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/11736, Karar No: 2023/3181, Tarih: 03.04.2023

**7. Ceza Dairesi         2022/11736 E.  ,  2023/3181 K.**

**"İçtihat Metni"**

B O Z M A Ü Z E R İ N E

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2009/3 E., 2010/6 K.

SUÇ : 6831 sayılı Orman Kanunu'na muhalefet

HÜKÜM : Mahkûmiyet, müsadere

TEMYİZ EDENLER : Katılan ... İdaresi vekili, sanık, o yer Cumhuriyet savcısı

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Bozma

Sanık hakkında kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenlerin hükmü temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi gereği temyiz istemlerinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

Ödemiş 3. Asliye Ceza Mahkemesinin, 20.09.2010 tarihli ve 2009/3 Esas, 2010/6 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında 6831 sayılı Orman Kanunu'nun 93 üncü maddesinin ikinci fıkrası, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 62 nci maddesi, aynı Kanun'un 51 inci ve 54 üncü maddeleri uyarınca 10 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, hapis cezasının ertelenmesine, suça konu yere dikilen kestane fidanlarının müsaderesine karar verilmiştir.

II. GEREKÇE

Mahkemenin 30.03.2022 tarihli tutanağı ve Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi'nde yer alan belgelere göre dosyanın incelenmesinde;

Sanığın, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi’nden temin olunan güncel nüfus kayıt örneğine göre hüküm tarihinden sonra 31.10.2020 tarihinde vefat ettiğinin anlaşılması karşısında, bu durumun Mahkemece araştırılarak 5237 sayılı Kanun’un 64 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca sanık hakkında açılan kamu davasının düşürülüp düşürülmeyeceğinin karar yerinde değerlendirilmesinde zorunluluk bulunduğu anlaşılmıştır.

III. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle Ödemiş 3. Asliye Ceza Mahkemesinin, 20.09.2010 tarihli ve 2009/3 Esas, 2010/6 Karar sayılı kararına yönelik katılan vekilinin, sanığın ve o yer Cumhuriyet savcısının temyiz istekleri yerinde görüldüğünden hükmün, 1412 sayılı Kanun’un 321 inci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

03.04.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/81, Karar No: 2023/159, Tarih: 15.03.2023

**Ceza Genel Kurulu         2018/81 E.  ,  2023/159 K.**

**"İçtihat Metni"**

İTİRAZ

İtirazname No : 2015/54998

YARGITAY DAİRESİ : 12. Ceza

MAHKEMESİ :Ağır Ceza

SAYISI : 372-456

I. HUKUKİ SÜREÇ

Davacı ... vekilinin, müvekilinin silahlı terör örgütüne üye olma suçundan beraatine karar verilmesinden sonra, bu suç nedeniyle haksız olarak gözaltında ve ev hapsinde kaldığı süreler nedeniyle 30.000 TL maddi ve 20.000 TL manevi tazminat istemiyle ... aleyhine açtığı davanın, davacının konutu terk etmemek şeklindeki adli kontrol tedbiri nedeniyle tazminat isteme hakkının bulunmadığından yalnızca haksız gözaltında kaldığı süreler için belirlenen 86,05 TL maddi ve 200 TL manevi tazminatın haksız işlem tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ... Hazinesinden tahsiline ve fazlaya ilişkin taleplerin reddine ilişkin Van 1. Ağır Ceza Mahkemesince verilen 05.12.2014 tarihli ve 372-456 sayılı hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 12. Ceza Dairesince 29.05.2017 tarih ve 2333-4473 sayı ile onanmasına oy çokluğuyla karar verilmiş,

Daire Üyeleri K. Hamurcu ve S. Yıldırım; “Ceza yargılamasında temel amaç maddi gerçeğin ortaya çıkarılmasıdır. Bununla birlikte amaç ne pahasına olursa olsun maddi gerçeğin ortaya çıkarılması değil, hukuka uygun yöntemlerle maddi gerçeğin ortaya çıkarılmasıdır. Ceza yargılaması, devletlerin egemenlik hakkı ve kamu düzeni ile yakından ilgili olmakla beraber insan hakları açısından da önemlidir. Bu nedenle ceza yargılamasında kanıt toplama araçlarının hukuka uygunluğu ile elde edilen kanıtların yargılamada kullanılması birbiriyle bağlantılı ve uygun olmak zorundadır.

Bir suç nedeniyle yapılan soruşturmada, soruşturmanın yapılabilmesini ve yargılama sonunda verilen kararın yerine getirilebilmesini sağlamaya dönük olarak yasalarda öngörülmüş olan ve hükümden önce birtakım temel hak ve özgürlüklere kısıtlama getiren geçici tedbirlere 'koruma tedbirleri' denmektedir.

Koruma tedbirleri hem geçici hem de henüz ortada bir mahkûmiyet hükmü bulunmadan uygulanan tedbirler olduğu için insan hakları ihlâlleri açısından en sık karşılaşılan alan olmaktadır. Suçsuzluk karinesi ile kamu düzeninin sağlanması için belli şüphe altındaki kişilerin özgürlüklerinin kısıtlanmasının çatıştığı alan koruma tedbirleri alanıdır. Bu nedenle koruma tedbiri uygulanan kişilerin, uygulanan tedbir nedeniyle uğradıkları her türlü zararın Devletçe giderilmesi Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi, Anayasa ve yasalarla güvence altına alınmıştır.

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun Yedinci Bölüm başlığı 'Koruma Tedbirleri Nedeniyle Tazminat'tır. Buna göre, suç soruşturması veya kovuşturması sırasında tutuklama, yakalama, arama, el koyma şeklindeki koruma tedbirinin hukuka aykırı ve haksız olarak uygulanması sonucu kişilerin uğradığı maddî ve manevî zararların tazmini mümkün olmaktadır.

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun Yedinci Bölüm başlığı 'Koruma Tedbirleri Nedeniyle Tazminat'tır. Buna göre, suç soruşturması veya kovuşturması sırasında tutuklama, yakalama, arama, el koyma şeklindeki koruma tedbirinin hukuka aykırı ve haksız olarak uygulanması sonucu kişilerin uğradığı maddî ve manevî zararların tazmini mümkün olmaktadır.

Kişi özgürlüğünün haksız ve hukuka aykırı olarak kısıtlanması başlı başına önemli bir insan hakkı ihlâlidir. Haksız tutulmanın sonucu ve hukuk devletinin gereği olarak bu halde devletin tazmin sorumluluğu doğacaktır. CMK'nın 141 ilâ 144. maddelerinde de kişinin haksız tutulması hâlinde tazminat ödeneceğini düzenlemiştir. Burada önemli olan kriter, kişi hakkında uygulanan koruma tedbirinin sonucu, kişi özgürlüğünün kısıtlanmış olmasıdır.

5271 sayılı CMK'nın 141. maddesi 01.6.2005 tarihinde yürürlüğe girmiştir. 02.07.2012 tarihli ve 6352 sayılı Kanun'un 98. maddesiyle CMK'nın adlî kontrolü düzenleyen 109. maddesinin üçüncü fıkrasına (j) bendi eklenmiş ve 'konutu terk etmemek' şeklinde yeni bir adlî kontrol kurumu getirilmiştir. Hâkim kararı ile suç soruşturması veya kovuşturmasında şüphelinin özgürlüğü bu şekilde kısıtlanmakta, kişi konutunu belirlenen süre ile terk edememekte, bir anlamda konutta hapsedilmektedir. Tutuklama koruma tedbiri ile aynı sonuçları doğurmaktadır. Maddî ceza hukukunda kıyas mümkün değilse de ceza yargılama hukukunda, kişi hak ve özgürlük alanını genişletici ve koruyucu şekilde kıyas yapılması mümkündür. CMK'nın 141. maddesinden sonra yürürlüğe giren CMK'nın 109/3-(j) maddesinde düzenlenen 'konutu terk etmemek' koruma tedbirinin de tutuklama gibi kişi hürriyetini kısıtlamaya yönelik bir koruma tedbiri olduğu açıktır. Tutuklama durumunda tazminat ödenmesi mümkün kabul edilirken, aynı şekilde kişinin özgürlüğünü ve serbestçe hareket edebilme hakkını ortadan kaldıran 'konutu terk etmemek' koruma tedbirinde tazminat ödenmemesini kabul etmek evrensel hukuk değerleri ve yasanın amacı ile uygun düşmemektedir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle; hakkında Van 1. Sulh Ceza Mahkemesinin 2013/119 sorgu sayılı kararı ile 'konutu terk etmemek' koruma tedbiri uygulanan davacı lehine tazminata hükmedilmesi gerekirken, tazminat talebinin reddine dair Yerel Mahkeme kararının bozulması yerine, onanmasına ilişkin sayın çoğunluğun görüşüne iştirak etmiyoruz.” düşüncesiyle karşı oy kullanmışlardır.

II. İTİRAZ SEBEPLERİ

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı 20.07.2017 tarih ve 54998 sayı ile;

“...Davacı ...'ın konutunu terk etmeme şeklindeki adli kontrol altına alınması nedeniyle üniversite öğrencisi olması sebebiyle eğitim hayatını kesintiye uğramış ve eğitim sürecinde aksamalar meydana gelmiştir. Söz konusu süre içinde herhangi bir çalışma içinde olamadığı ve evde sürekli kalarak ev hapsinde tutulduğu ve davacının, maddi ve manevi anlamda zarara uğradığı tartışmasızdır.