muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2007/7983, Karar No: 2007/9661, Tarih: 05.07.2007

**(Kapatılan)20. Hukuk Dairesi         2007/7983 E.  ,  2007/9661 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tapunun beyanlar hanesindeki 2/B şerhinin iptali davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi Hazine tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacı ... 30.05.2005 tarihli dilekçesiyle, ... (köyü) beldesi, 89875 m2 yüzölçümündeki 47 sayılı parselden ifraz edilen, 12180 m2 yüzölçümündeki, tarla nitelikli 1632 sayılı parsel ile 4800 m2 yüzölçümündeki 520 sayılı parselden ifraz edilen 500.38 m2 yüzölçümündeki 2934 sayılı parselin tapuda kendi adına kayıtlı olduğu, taşınmazların orman sayılmayan yerlerden olduğuna ilişkin kesin hükümler bulunduğu halde, yasaya aykırı olarak beyanlar hanesine konulan 2/B şerhinin iptalini istemiştir. Mahkemece davanın kabulüne, çekişmeli parsellerin beyanlar hanesinde bulunan, taşınmazın 2/B madde uyarınca orman sınırları dışına çıkarılmıştır şeklindeki şerhin iptaline karar verilmiş, hüküm Hazine tarafından temyiz edilmiştir.

Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava, tapunun beyanlar hanesindeki 2/B şerhinin iptaline ilişkindir.

Çekişmeli taşınmazların bulunduğu ... köyünde 3116 Sayılı Yasa hükümlerine göre 1940 yılında yapılıp kesinleşen orman kadastrosu, 1978-1980 tarihleri arasında yapılıp kesinleşen aplikasyon ve 1744 Sayılı Yasa ile değişik 6831 Sayılı Yasanın 2. madde uygulaması, 1987 yılında yapılıp, 1.12.1989 tarihinde ilan edilerek dava tarihinden önce kesinleşen aplikasyon ve 3302 Sayılı Yasa ile değişik 6831 Sayılı Yasanın 2/B madde bulunmaktadır.

Kesinleşmiş orman kadastrosu ve 2/B madde uygulamasına ilişkin tutanak ve haritalarını uygulanmasına dayalı araştırma, inceleme ve keşif sonucu düzenlenen uzman bilirkişi raporuyla çekişmeli parselin kesinleşmiş orman kadastrosu sınırları içindeyken yine kesinleşmiş 2/B madde uygulamasıyla Hazine adına orman sınırları dışına çıkarıldığı belirlenmişse de, Yörede 1953 yılında yapılan arazi kadastro çalışmasında, çekişmeli 1632 sayılı parselin geldiği 47 sayılı parselin, belgesiz, Hazineye ait olduğundan söz edilerek Hazine adına tespit edildiği, Orman Yönetiminin taşınmazın orman sınırları içinde kaldığı, bir kısım gerçek kişinin tapu kaydına, bir kısmının ise kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak açtığı davalar sonunda, çekişmeli 1632 sayılı müfrez parselin geldiği 47 sayılı parselin kesinleşen orman tahditi dışında

kaldığı saptanarak, tarla niteliğiyle Hazine adına tesciline ilişkin Gezici Arazi Kad Mahkemesinin 03.07.1964 tarih 1954/3254-116 sayılı kararının kesinleştiği, yine çekişmeli 2934 sayılı parselin ifrazen geldiği 520 sayılı parselin tapu kaydı ile gerçek kişi adına tesbitine

kaldığı saptanarak, tarla niteliğiyle Hazine adına tesciline ilişkin Gezici Arazi Kad Mahkemesinin 03.07.1964 tarih 1954/3254-116 sayılı kararının kesinleştiği, yine çekişmeli 2934 sayılı parselin ifrazen geldiği 520 sayılı parselin tapu kaydı ile gerçek kişi adına tesbitine

Orman Yönetimi ve tapuya dayanan bir kısım gerçek kişilerin itiraz ettiği, 520 sayılı parselin kesinleşmiş orman kadastrosu sınırları dışında olduğunun belirlendiği gerekçesiyle Orman Yönetiminin davasının reddine ilişkin, Gezici Arazi Kadastro Mahkemesinin Yargıtay denetiminden de geçerek kesinleşen 28.5.1962 tarih 1954/3689-88 sayılı kararının, Orman Yönetimini aleyhine kesin hüküm oluşturduğu, 47 sayılı parsel için orman yönetimini bağlayan ve Hazine yararına olan kesin hükümden Hazinenin satışı ile taşınmaz adlarına kayıt edilen gerçek kişilerin de yararlanacağı, 520 sayılı parsel için Orman Yönetimi aleyhine oluşan kesin hükmün, Hazine için de, kuvvetli delil oluşturacağı göz önünde bulundurularak, tapu kaydının beyanlar hanesindeki “6831 Sayılı Yasanın 2/B madde uygulaması ile Hazine adına orman sınırları dışına çıkarılmıştır” şerhinin iptaline karar verilmesinde isabetsizlik bulunmadığından, yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun bulunan hükmün ONANMASINA, Harçlar Yasasının değişik 13/j maddesi gereğince harç alınmasına yer olmadığına05/07/2007 günü oybirliğiyle karar verildi
Yargıtay — Esas No: 2021/5281, Karar No: 2022/1951, Tarih: 11.04.2022

**3. Ceza Dairesi         2021/5281 E.  ,  2022/1951 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ceza Dairesi

İlk Derece Mahkemesi : Ankara 15. Ağır Ceza Mahkemesinin 11.10.2018 tarih ve 2017/9 - 2020/698 sayılı kararı

Suç : Silahlı terör örgütüne üye olma, Silahlı terör örgütü kurma veya yönetme, Resmi belgede sahtecilik, Kamu kurum ve kuruluşları zararına dolandırıcılık, Anayasal düzeni ortadan kaldırmaya teşebbüs etme

Bölge Adliye Mahkemesince verilen karar temyiz edilmekle;

Temyiz edenin sıfatı, başvurunun süresi, kararın niteliği ve temyiz sebebine göre dosya incelendi, gereği düşünüldü;

1- Katılanlar ÖSYM Başkanlığı ve ... vekillerinin tüm sanıklar yönünden resmi belgede sahtecilik, kamu kurum ve kuruluşları zararına dolandırıcılık, silahlı terör örgütüne üye olma, ve ayrıca sanık ... yönünden silahlı terör örgütü kurma veya yönetme, Anayasal düzeni ortadan kaldırmaya teşebbüs suçlarından verilen mahkumiyet ve beraat hükümleri ile hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararlarına yönelik, sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... müdafilerinin kamu kurum ve kuruluşları zararına dolandırıcılık suçundan verilen mahkumiyet hükümleri ile sanık ... müdafiinin sanık hakkında silahlı terör örgütüne üye olma suçundan verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararına ve sanık ... hakkında silahlı terör örgütüne üye olma ve kamu kurum ve kuruluşları zararına dolandırıcılık suçlarından verilen mahkumiyet hükümlerine yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde;

a- Bölge Adliye Mahkemesinin; katılanlar ... ile ÖSYM Başkanlığının sanıklara atılı silahlı terör örgütüne üye olma, silahlı terör örgütü kurma veya yönetme ve Anayasal düzeni ortadan kaldırmaya teşebbüs suçlarının nitelikleri itibarıyla suçtan doğrudan zarar görmemeleri nedeniyle davaya katılmalarına imkan bulunmadığından CMK'nın 279/1-b maddesi uyarınca verdiği istinaf başvurusunun reddine dair kararlar, anılan maddenin son cümlesine göre itiraza

tabi olup temyizi mümkün bulunmadığından, itiraz merciince de bu hususta bir karar verilmiş bulunduğu görülmekle, sanıklar ... ve ... haklarında silahlı terör örgütüne üye olma suçundan verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair kararlarla ilgili olarak 5271 sayılı CMK'nın 231/5. maddesi gereğince verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararlarının, anılan yasanın 231/12. maddesi gereğince itirazı mümkün olup temyiz kabiliyeti olmadığından katılanlar vekilleri ile sanık ... müdafiinin temyiz talepleri yönünden temyiz incelemesine yer olmadığına, dosyanın incelenmeksizin mahalline İADESİNE,

b-Sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... haklarında, kamu kurum ve kuruluşları zararına dolandırıcılık suçundan kurulan mahkumiyet hükümlerine yönelik istinaf başvurularının düzeltilerek esastan reddine ilişkin Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Ceza Dairesinin kararı, CMK'nın 286/2-a maddesi gereğince kesin olup, temyizi kabil bulunmadığı anlaşılmakla aynı gerekçeye dayanan temyiz istemlerinin 5271 sayılı CMK'nın 296/1 maddesi uyarınca reddine dair Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Ceza Dairesinin 25.09.2020 tarihli ek kararının ONANMASINA,

c- Katılanlar ... ve ÖSYM Başkanlığının, kamu kurum ve kuruluşlarının zararına dolandırıcılık ve resmi belgede sahtecilik suçlarından verilen mahkumiyet ve beraat hükümlerine yönelik temyiz talepleri ile ilgili olarak;

Müsnet suçların nitelikleri itibariyle Adalet Bakanlığının, kamu kurum ve kuruluşlarının zararına dolandırıcılık ve resmi belgede sahtecilik suçları yönünden, ÖSYM Başkanlığının ise kamu kurum ve kuruluşlarının zararına dolandırıcılık suçundan doğrudan doğruya zarar görmemeleri ve bu nedenle de davaya katılma haklarının bulunmadığı, hukuki dayanaktan yoksun katılma kararlarının hükümleri temyiz yetkisi vermeyeceği kaldı ki ÖSYM Başkanlığının sahtecilik suçu yönünden katılma hakkının bulunduğu da gözetilmeden, kararların temyiz edilebilirlik kriterine istinaden yazılı şekilde karar tesisinde hukuki isabet bulunmamakta ise de 5271 sayılı CMK'nın 303/1 maddesinin, gerekçenin düzeltilmesi/ıslahı imkanı vermeyeceğinden sonuç itibariyle doğru olan Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Ceza Dairesinin 02.09.2020 ve 27.07.2020 tarihli ek kararlarının ONANMASINA,

d- Sanık ... hakkında silahlı terör örgütüne üye olma ve kamu kurum ve kuruluşları zararına dolandırıcılık suçlarından verilen mahkumiyet hükümlerinin sanık ... müdafii tarafından süresi içerisinde temyiz edilmesinden sonra, sanığın 04.09.2020 tarihli, sanık müdafiinin 02.09.2020 tarihli dilekçeleri ile temyizden feragat ettikleri anlaşılmakla, sanık ... müdafiinin dilekçelerinin temyizden vazgeçme iradesini taşıdığı kabul edilmekle, 5271 sayılı CMK’nın 266/1. maddesi uyarınca temyizden vazgeçme nedeniyle sanık ... yönünden inceleme yapılmasına yer olmadığına,

5271 sayılı CMK'nın “Sürelerin hesaplanması” başlıklı 39. maddesi “Gün ile belirlenen süreler; tebligatın yapıldığının ertesi günü işlemeye başlar. Süre, hafta olarak belirlenmiş ise, tebligatın yapıldığı günün, son haftada isim itibarıyla karşılığı olan günün mesai saati bitiminde sona erer. Süre, ay olarak belirlenmiş ise tebligatın

5271 sayılı CMK'nın “Sürelerin hesaplanması” başlıklı 39. maddesi “Gün ile belirlenen süreler; tebligatın yapıldığının ertesi günü işlemeye başlar. Süre, hafta olarak belirlenmiş ise, tebligatın yapıldığı günün, son haftada isim itibarıyla karşılığı olan günün mesai saati bitiminde sona erer. Süre, ay olarak belirlenmiş ise tebligatın

yapıldığı günün, son ayda sayı itibarıyla karşılığı olan günün mesai saati bitiminde sona erer. Son bulduğu ayda sayı itibarıyla karşılığı olan gün yoksa; süre, ayın son günü mesai saati bitiminde sona erer. Son gün bir tatile rastlarsa süre, tatilin ertesi günü biter.” hükmünü amir olup aynı Kanunun “Adlî tatil” başlıklı 331. maddesi “Ceza işlerini gören makam ve mahkemeler her yıl bir Eylülde başlamak üzere, yirmi Temmuzdan otuz bir Ağustosa kadar çalışmaya ara verirler. Soruşturma ile tutuklu işlere ilişkin, kovuşturmaların ve ivedi sayılacak diğer hususların tatil süresi içinde ne suretle yerine getirileceği, Hâkimler ve Savcılar Kurulunca belirlenir. Tatil süresince bölge adliye mahkemeleri ile Yargıtay, yalnız tutuklu hükümlere ilişkin veya Meşhud Suçların Muhakeme Usulü Kanunu gereğince görülen işlerin incelemelerini yapar. Adlî tatile rastlayan süreler işlemez. Bu süreler tatilin bittiği günden itibaren üç gün uzatılmış sayılır” hükmü ile birlikte değerlendirildiğinde; kanun koyucunun tutuklu işlerin temyiz süresi bakımından bir ayrıma gitmeyerek, tutuklu iş - tutuksuz iş ayrımı yapmaksızın adli tatile rastlayan sürelerin işlemeyeceğini hüküm altına aldığı, adli tatil süresince yalnız tutuklu işlerin incelenebileceği şeklindeki hükmün tutuklu sanığın temyiz süresini aleyhe kısıtlar şekilde yorumlanması halinde tutuklu sanığın mahkemeye erişim hakkının ihlal edileceği, kanun koyucunun temyiz süresi yönünden adli tatile ilişkin bir düzenleme yapmayı tercih etmediği, bu hususun bilinçli bir tercih olarak kabulünün gerektiği, kanun koyucunun aksini düşünmesi durumunda süreye ilişkin cümlenin başına bir istisna getirmesinin gerekeceği gözetilerek; tutuklu sanık yönünden de adli tatile rastlayan sürelerin işlemeyeceği değerlendirilmiş olup, adli tatil süresi içerisinde tebliğ edilen Bölge Adliye Mahkemesi kararını sanık ... müdafiinin 28.08.2020, sanık ...’in de 01.09.2020 tarihli dilekçeleri ile temyiz etmiş olmaları karşısında, sanık ... ve müdafiinin temyiz taleplerinin süresinde olmadığından bahisle temyiz taleplerinin reddine ilişkin tebliğnamedeki görüşe iştirak edilmemiştir.

Diğer temyiz talepleri ile ilgili olarak temyiz talebinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi;

Hükmolunan cezaların süresine göre şartları bulunmadığından sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... müdafiilerinin duruşmalı inceleme istemlerinin CMK'nın 299. maddesi uyarınca REDDİNE,

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler, tanık beyanları ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

Diğer temyiz talepleri ile ilgili olarak temyiz talebinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi;

Hükmolunan cezaların süresine göre şartları bulunmadığından sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... müdafiilerinin duruşmalı inceleme istemlerinin CMK'nın 299. maddesi uyarınca REDDİNE,

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler, tanık beyanları ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

2- Sanık ... hakkında Anayasal düzeni ortadan kaldırmaya teşebbüs suçundan verilen beraat hükmüne yönelik sanık ... ve müşteki T.C Cumhurbaşkanlığı vekilinin, silahlı terör örgütüne üye olma suçundan; sanık ... hakkında verilen beraat hükmüne yönelik Bölge Adliye Mahkemesi Cumhuriyet savcısı ve sanık müdafiinin, sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... hakkında verilen mahkumiyet hükümlerine yönelik

sanıklar müdafileri ile sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ...’ın temyiz taleplerinin incelenmesinde;

Anayasal düzeni ortadan kaldırmaya teşebbüs suçu yönünden doğrudan zarar gören, davaya katılma ve hükmü temyiz etme yetkisi bulunan ve fakat duruşmadan haberdar edilmeyen T.C. Cumhurbaşkanlığı vekilinin, temyiz aşamasındaki 24.12.2020 tarihinde sunduğu dilekçesi ile şikayetçi olarak davaya katılma talepli olarak hükmü temyiz ettiği görülmekle, suçtan doğrudan doğruya zarar gören T.C. Cumhurbaşkanlığının CMK'nın 237/2. maddesi uyarınca davaya katılan olarak kabulüne karar verilerek yapılan incelemede;

Diğer delillerin atılı suçun sübutu için yeterli olduğu görülmekle, sanık ...’in ByLock kullanıcısı olduğuna ilişkin ayrıntılı ByLock tespit ve değerlendirme tutanağının dosyaya gelmesi beklenilmeden karar verilmesi sonuca etkili bulunmamıştır.

Yargılama sürecindeki usuli işlemlerin kanuna uygun olarak yapıldığı, hükümlere esas alınan tüm delillerin hukuka uygun olarak elde edildiğinin belirlendiği, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların temyiz denetimini sağlayacak biçimde eksiksiz olarak sergilendiği, özleri değiştirilmeksizin tartışıldığı, vicdani kanının kesin, tutarlı ve çelişmeyen verilere dayandırıldığı, sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... yönünden eylemlerin doğru olarak nitelendirildiği ve kanunda öngörülen suç tipine uyduğu, yaptırımların kanuni bağlamda şahsileştirilmek suretiyle uygulandığı; sanık ... yönünden Anayasal düzeni ortadan kaldırmaya teşebbüs etme, sanık ... yönünden ise silahlı terör örgütüne üye olma suçlarının sanıklar tarafından işlendiğinin sabit olmadığına dair gerekçelerin karar yerinde gösterildiği anlaşılmakla; sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., sanıklar müdafiileri, katılan T.C. Cumhurbaşkanlığı vekili ve Bölge Adliye Mahkemesi Cumhuriyet savcısının temyiz dilekçelerinde ileri sürdüğü nedenler yerinde görülmediğinden CMK'nın 302/1. maddesi gereğince temyiz davalarının esastan reddiyle hükümlerin ONANMASINA,

3-Sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... hakkında silahlı terör örgütüne üye olma suçundan verilen beraat hükümlerine yönelik Bölge Adliye Mahkemesi Cumhuriyet savcısı ile sanık ... müdafiinin, sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... hakkında silahlı terör örgütüne üye olma suçundan, sanık ... hakkında silahlı terör örgütü kurma veya yönetme suçundan verilen mahkumiyet hükümlerine yönelik sanıklar müdafiileri ile sanıklar Atanur Nalan

..., ..., ... ve ...’un temyiz taleplerinin incelenmesinde;

a- Sanık ... ile ilgili olarak;

Terör örgütünü yönetme suçu ilgili yasal düzenlemeler şöyledir:

5237 sayılı TCK Suç işlemek amacıyla örgüt kurma

Madde 220- (1) Kanunun suç saydığı fiilleri işlemek amacıyla örgüt kuranlar veya yönetenler, örgütün yapısı, sahip bulunduğu üye sayısı ile araç ve gereç bakımından amaç suçları işlemeye elverişli olması halinde, iki yıldan altı yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Ancak, örgütün varlığı için üye sayısının en az üç kişi olması gerekir.

(5) Örgüt yöneticileri, örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenen bütün suçlardan dolayı ayrıca fail olarak cezalandırılır.

Silâhlı örgüt

Madde 314- (1) Bu kısmın dördüncü ve beşinci bölümlerinde yer alan suçları işlemek amacıyla, silahlı örgüt kuran veya yöneten kişi, on yıldan onbeş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.

(3) Suç işlemek amacıyla örgüt kurma suçuna ilişkin diğer hükümler, bu suç açısından aynen uygulanır.

3713 sayılı TMK

Terör örgütleri

Madde 7 – (Değişik: 29.6.2006-5532/6 md.)

Cebir ve şiddet kullanılarak; baskı, korkutma, yıldırma, sindirme veya tehdit yöntemleriyle, 1'inci maddede belirtilen amaçlara yönelik olarak suç işlemek üzere, terör örgütü kuranlar, yönetenler ile bu örgüte üye olanlar Türk Ceza Kanununun 314'üncü maddesi hükümlerine göre cezalandırılır. Örgütün faaliyetini düzenleyenler de örgütün yöneticisi olarak cezalandırılır.

I-Suçla korunan hukuki değer: Devletin Anayasal düzeni, bu düzene hakim olan ilkeler, devletin birliği ve ülke bütünlüğünün korunması suretiyle kamu güven ve huzuru temin edilerek bireyin Anayasada güvence altına alınan hak ve özgürlüklerine yönelik fiillere karşı korunmasıdır.

II-Suçun maddi unsurları:

a-Suçun faili: T.C. vatandaşı olan ya da olmayan herkes olabilir.

b-Suçun mağduru: Demokratik bir toplumda temel hak ve hürriyetleri güvence altına alınmış olarak barış içinde yaşama hakkı olan her bir bireydir.

c-Fiil-Tipik eylem: TCK'nın 314/1 maddesinde tahdidi olarak belirtilen, Devletin Anayasal düzenine, birliğine ve ülke bütünlüğüne karşı suçları işlemek amacıyla kurulan silahlı örgütü yönetmektir. Böyle bir örgüt, 3713 sayılı Kanunun 3. maddesi gereğince terör örgütüdür. Aynı nedenle suç, mutlak terör suçlarındandır.

Örgütü yönetmekten bahsedebilmek için öncelikle TCK'nın 220. maddesinde öngörülen şartlarla birlikte, amaç-saik, yöntem ve elverişlilik kriterleri itibariyle de terör örgütü vasfını haiz bir örgütün bulunması gerekir.

Örgütü yönetmekten bahsedebilmek için öncelikle TCK'nın 220. maddesinde öngörülen şartlarla birlikte, amaç-saik, yöntem ve elverişlilik kriterleri itibariyle de terör örgütü vasfını haiz bir örgütün bulunması gerekir.

Doktrin ve yerleşik uygulamalara göre;

Terör örgütünü yönetmek örgüt hiyerarşisinin çeşitli basamaklarında örgütün

amaçlarına ve yöntemlerine uygun biçimde örgüt faaliyetlerini sevk ve idare etmek olarak tanımlanabilir. Yönetici suç ortaklığına komuta eden ve örgütün kurallarını gösteren kişidir. (Simeone I Reati Associativi, op.cit.s 257 aktaran Turinay Faruk Terör Amaçlı Örgütlenme Suçu sh.269)

Suç veya terör örgütünü yönetmek; onu sevk ve idare etmek, kısmen veya tamamen, bölgesel, yerel veya genel olarak yönetip yönlendirmek, hiyerarşik yapıya ve varsa işbölümüne uygun olarak emir ve talimat vermek, bunların yerine getirilmesini bekleyip denetlemek, gerekli olduğunda da emrine veya örgütün talimatlarına riayet etmelerini cezalandırmaktadır. Kişinin somut olayda yönetme kudretine, sevk ve idare yeteneğine fiilen sahip olup olmadığına bakılmalıdır (Şen E.-Eryıldız S. Suç Örgütü sh.107).

Fail, hiyerarşik olarak örgüt üyeleri üzerinde bulunuyor, geniş bir alanda iş bölümü yapabiliyor, örgüt üyeleri üzerinde sevk ve idarede bulunabiliyor, örgütsel faaliyetlerin organizasyonunda, icrasında; harekete geçiren, engelleyen veya durduran olarak rol üstlenebiliyor, bu faaliyetleri denetleyebiliyor ise yönetici olarak kabul edilebilecektir.

Örgüt yönetmek; örgütün amaçları doğrultusunda örgütü idare etmeyi, emir ve direktif vermeyi, örgüt içinde inisiyatif ve karar verme gücüne sahip olmayı gerektirir.

Örgütün varlığının, etkinliğinin ve gelişiminin sağlanması, hedeflerinin belirlenmesi, program ve stratejilerinin saptanmasını ifade eder. Ancak örgütün faaliyetleri çerçevesinde sadece belirli bir suçun işlenmesini organize edenler bu suçun işlenmesini planlayıp yönetenler örgüt yöneticisi olarak kabul edilemez.

Geniş bir alanda faaliyet yürüten örgütlerin yöneticileri, örgüt yapılanması da dikkate alınarak somut olayın özelliklerine, bu kişilerin örgütün hiyerarşik yapısı içerisindeki konum ve görevlerine göre belirlenmelidir. Bu tür örgütlenmelerde her yöneticinin örgütün tamamını yönetmesi mümkün olmadığından, örgütün bölge, il, ilçe sorumlularının yönetici olup olmadıklarının sorumluluk sahalarındaki örgütsel faaliyetlerin yoğunluğu da gözetilerek belirlenmesi gerekir.

Örgüt yöneticileri, hiyerarşik açıdan emir ve talimat vermeye yetkili olduğu mensupların, örgütün amaçları doğrultusunda işledikleri suçlardan dolaylı fail olarak sorumludurlar (TCK 220/5m.) (Dairenin 18.07.2017 tarih, 2016/7162- 2017/4786 sayılı kararından ).

Örgüt yöneticileri, hiyerarşik açıdan emir ve talimat vermeye yetkili olduğu mensupların, örgütün amaçları doğrultusunda işledikleri suçlardan dolaylı fail olarak sorumludurlar (TCK 220/5m.) (Dairenin 18.07.2017 tarih, 2016/7162- 2017/4786 sayılı kararından ).

Failin örgüt yöneticisi olup olmadığı, örgütün organizasyon yapısı, hiyerarşisi ve kişilere verilen görevlerin önemi esas alınmak suretiyle belirlenecektir (Baltacı Vahit Terör Suçları ve Yargılaması sh.183). Bu tespitte belirleyici olan, failin örgüt hiyerarşisi içindeki sıfatı değil ve fakat yönetip yönlendirdiği faaliyetlerin, örgütün amaç ve etkinliği bakımından önemidir. Bu nedenle failin hiyerarşik konumu, üstlendiği görevler esas alındığında dahi belli bir hiyerarşik seviyenin üstünde bulunan kişilerin yönetici olarak kabulünde zaruret vardır. Zira gerek kanun koyucunun aynı cezai yaptırımı öngörerek örgüt yöneticiliğini, örgüt kurma fiili ile aynı ağırlıkta bir ihlal olarak görmesi, gerek mülga 765 sayılı TCK'nın 168 maddesinde yer alan, "silahlı çetede amirliği ve kumandayı haiz olmak" ve 141. maddesindeki, "cemiyetlerin faaliyetlerini tanzim veya sevk ve idare etmek"

kavramları ile mer'i 3713 sayılı Kanunun 7/1 maddesinde yer verilen "örgütün faaliyetlerini düzenleyenlerin de örgütün yöneticisi olarak cezalandırılacağına" dair kavramlar gerekse örgütle kurulan "organik bağın" sonucu olarak her seviyede belli ölçüde talimat alma-verme, astları yönetme olgusunun, örgütlü suçların doğasında mündemiç bulunması birlikte değerlendirildiğinde, yöneticilikten maksadın hiyerarşik yapının belli seviyede üst katlarını ifade ettiğini kabul etmek gerekir. Bu görüş Yüksek Yargıtayın istikrar kazanmış uygulamalarında da benimsenmiştir. Nitekim silahlı terör örgütlerinin kırsalda faaliyet gösteren tim, manga, bölük sorumluları ile faaliyet yoğunluğu bulunmayan kimi il sorumluları örgüt yöneticisi olarak değil, örgüt üyesi olarak cezalandırılmaktadır.

TCK'nın 220/1'de düzenlenen örgütü yönetme suçu niteliği gereği devamlılık gerektirdiğinden, mütemadi bir suçtur.

III-Suçun manevi unsuru: Suç işlemek üzere kurulmuş bir örgütü yönetme saikine dayanan doğrudan kastla işlenebilen bir suçtur. Bu suç olası kast ile işlenemez. Suç örgütünün varlığı için suç işlemek amacının açık bir şekilde ortaya konulmuş olması gerekir. Bir oluşumun çekirdeğini oluşturan kişiler suç işlemek amacıyla hareket etmekle birlikte, oluşumun içinde yer alan fakat bu amaçtan habersiz olan kişiler, suç işlemek amacıyla kurulmuş bir örgüte üye olmaktan veya bu örgütü yönetmekten sorumlu tutulamazlar. (Özgenç, Suç Örgütleri sh. 21,22) Bu halde sorumluluk, TCK'nın 30. maddesinde düzenlenen "hata" kurumuna göre çözüme kavuşturulmalıdır. (Dairenin 18.07.2017 tarih, 2016/7162- 2017/4786 sayılı kararından)