muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/22821, Karar No: 2013/32082, Tarih: 09.10.2013

Ek protokol'ün mülkiyet hakkı ile ilgili 1. maddesi, Türkiye Büyük Millet Meclisince onanmış ve onaylayan yasada; "...Her hakiki veya hükmü şahıs malların masuniyetine (dokunulmazlığına) riayet edilmesi hakkına maliktir. Herhangi bir kimse ancak amme menfaati icabı olarak ve kanunun derpiş eylediği şartlar ve devletler hukukunun umumi prensipleri dahilinde mülkiyetinden mahrum edilebilir ..." ilkelerine yer verilmiştir.

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, 16 Ocak 2007 tarih ve 31277/03 sayılı, Kuzu-Türkiye davası hakkındaki kararında, davacının lehine alınan yargı kararının altı yıldır uygulanmaması, bir diğer anlatımla ilama konu borcun borçlu belediyece ödenmemesi nedeniyle, AİHM'nin AİHS'nin 6 § 1. ve Ek 1 no'lu Protokol'ün 1. maddelerinin ihlal edildiği sonucuna vararak tazminata hükmetmiştir. Yine 17 Ocak 2006 tarih ve 13062/03 sayılı, Kranta - Türkiye davası ve 18 EKİM 2005 tarih ve 74405/01 sayılı Tütüncü Ve Diğerleri - Türkiye davası hakkındaki kararında da aynı sonuca varmıştır.

Bütün bu açıklamalar ışığında, 5393 Sayılı Belediye Kanunu'nun 15/son maddesinin dar yorumlanması gerektiği sonucuna varılmalıdır. Maddede açıkça haczedilmezlik için vergi, resim, harç geliri olma ya da "fiilen kamu hizmetinde kullanılma" koşullarının kabul edilmesi karşısında, belediyeye ait bir paranın haczedilmezliği ancak fiili durumunun tespiti ile belirlenmelidir. Bu konuda ispat yükü ise borçluya düşmektedir. Bir diğer anlatımla, haczedilen paraların vergi, resim, harç geliri olduğunu ya da fiilen kamu hizmetinde kullanıldığını borçlu belediye ispatlamalıdır. Aksi halde şikayetin reddi gerekecektir.

Somut olayda, mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda; borçlu belediyeye ait haczedilmezlik şikayetine konu İş Bankası İmamoğlu şubesi 275355 sayılı hesapta bulunan paradan; 2.066.559,81 TL sinin iller bankasından alınan katkı payı ve emlak vergisinden oluştuğu, 386.439,79 TL sinin  kasadan nakit yatan paralardan oluştuğu bildirilmiş, kasadan nakit gönderilen paraların mahiyeti konusunda aldırılan ek raporda ise  belediyeye ait belgelerin incelenmesinde “nakit gönderilen tutarların mahiyeti, davacı belediyeye ait belgelerin incelenmesinde de tahsilatların bina vergisi, arsa vergisi, ÇTV su, su hizmetleri tahsilatı, vidanjör hizmetleri tahsilatı, su tesisleri harcamalarına katılma payı, vergi sair amme alacakları, gecikme zammı, 6111 sayılı kanun kapsamında geç ödeme TEFE/ÜFE katsayı tutarı, su depozitosu, Kültür varlıkları katkı payı ve KDV tahsilatlarının  bütünleştirilmiş tutarı olduğu, hangi tarihte hangi meblağın hangi tahsilattan olduğunun tespiti ile mümkün olduğu, bu tespitin yapılmasının mümkün olmadığı bildirilmiştir.

Hacze konu borçlu belediyeye ait banka hesabında vergi, resim ve harç gelirleri olduğu gibi haczi kabil paraların da bulunduğu görülmektedir. Haczedilen hesap bu hali ile havuz hesabı niteliğindedir. Hesabın sürekli işlem görüyor olması ve sürekli yatan ve çekilen paraların bulunması karşısında kalan bakiyenin vergi, resim ve harç gelirinden mi, yoksa haczi kabil paralardan mı oluştuğunun belirlenmesine imkan yoktur. Bu şekilde haczi kabil olmayan paralar ile haczi mümkün olan paraları karıştırmak suretiyle havuz hesabı oluşturan borçlu belediyenin, iddiasını ispat imkanını kendisi kaldırmıştır. Borçlu belediyenin haczi kabil olmayan paralar ile haczi mümkün olan paralarını ayrı hesaplarda tutması yerine havuz hesabı oluşturmasının da iyi niyetle bağdaşmayacağı tartışmasızdır. Böyle bir davranış AİHM'nin AİHS'nin 6 § 1. ve Ek 1 no'lu Protokol'ün 1. maddelerinin ihlali sonucunu doğuracağı gibi, hakkın kötüye kullanılması niteliğinde de bulunmakla, hukukça korunamayacağı muhakkaktır. Buna göre borçlu belediyenin, hesaplardaki paraların haczedilmezliğini ispatlayamadığının kabulü gerekir.

Öte yandan borçlu belediyece haczi kabil olmayan paralar ile haczi mümkün olan paraların aynı hesapta toplanması ve birbirine karıştırılması, haczedilmezlik hakkından feragat olarak kabul edilmelidir.

O halde mahkemece yukarıda açıklanan nedenlerle şikayetin reddi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.

SONUÇ  : Alacaklının  temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), peşin alınan harcın istek halinde iadesine, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,  09.10.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/9182, Karar No: 2018/4868, Tarih: 27.06.2018

**11. Hukuk Dairesi         2016/9182 E.  ,  2018/4868 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :TİCARET MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada ... 17. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 11/04/2016 tarih ve 2014/879-2016/153 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin donatanı olduğu Türk bayraklı ... IMO nolu M/T ... KA isimli geminin 09/10/2013 tarihinde saat 14:20 sıralarında ... römorkörünün yedeklemesinde Türkeli feneri bordolanarak ... Boğazına giriş yaptığını, boğaz geçişi sırasında eskortluk hizmeti vermesi için davalı kuruma ait Söndüren 4 isimli römorkör ile temasa geçildiğini, ... römorköründe bulunan kaptan ...'in yedek çeken ... römorkörünün gemiyi kontrol etmekte zorluk çektiğini, Söndüren4 römorkörünün de manevra açısından kifayetsiz kaldığını tespit ederek yeni bir römorkör gönderilmesini talep ettiğini, buna istinaden davalı kuruma bağlı Kurtarma4 römorkörünün gemiye refakat etmek için yola çıktığını ancak davalı kuruma ait römorkörün eskortluk hizmetini kusurlu olarak ifa ettiğini ileri sürerek haksız olarak tahsil edilen 3.640 USD eskort ücretinin iadesi gerektiğini, yine ... gemisinde meydana gelen hasara ilişkin 2 adet düz üçlü döner baba maliyeti, 2 adet sabit baba maliyeti ve KDV dahil 4.248 USD, döner ve sabit baba işçiliği maliyeti KDV dahil 7.000 USD, tersane ücreti olarak 10.264 USD, römorkör maliyeti 3.640 USD olmak üzere toplam 25.152 USD ile Tuzla Ada Tersanesi giriş çıkış maliyeti olan 1.176,60 TL'nin olay tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, Kurtarma4 römorkörünün boğaz geçişi yapacak olan ... isimli tankere aktif eskort hizmeti verildiğini ancak ... gemisinin fırdöndüsünün halat bağlama babasının mukavemetsiz olması nedeni ile kopmak ve eğilmek sureti ile römorkör halatında boşluk oluştuğunu, römorkörün hatalı manevra yaptığı şeklindeki iddiasının mesnetsiz olduğunu, Kurtarma4 römorkörünün daha öncede defalarca ... gemisine römorkaj hizmeti verdiğini, aynı zamanda hizmetin Birleşik Krallık yedekleme ve diğer hizmetler için standart koşullar kapsamında verildiğini, bu koşullarda hizmet verildiğinin kılavuzluk ve römorkaj hizmet fişi üzerine derç edildiğini, gemi kaptanı tarafından bu fiş imzalanarak hizmetin kabul edildiğini, buna göre müvekkiline kusur izafesinin mümkün olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamı uyarınca davacıya ait ... KA isimli geminin ... römorkörünün yedeklemesinde ... Boğazına giriş yaptığı, eskortluk hizmeti için temin edilen davalı kuruma ait Söndüren4 isimli römorkörün yetersiz kalması üzerine yine davalıya ait olan Kurtarma4 isimli römorkörün devreye girdiği, davacı tarafından iddia edilen gemideki zararların Kurtarma4 römorkörünün gemiye halat ile bağlanması esnasında meydana geldiği, "Birleşik Krallık yedekleme ve diğer hizmetler için standart koşullar tip sözleşmesi" gereğince römorkaj ameliyesinin gerçekleşmesi sırasında oluşacak hasarlar için sorumsuzluk kaydı bulunsa da BK'nın 115/1-3. maddesine göre bu maddenin hükümsüz olduğu, römorkör pilotunun ağır kusuru sonucu davacıya ait gemiye verilen hasardan davalı kurumun sorumlu olduğu, kopan 2 adet düz uçlu döner baba ve 2 adet sabit baba maliyetinin 4.248 USD, döner ve sabit baba işçilik maliyetinin ise 7.000 USD olduğu buna göre toplam zarar maliyetinin 11.248 USD bulunduğu, eskortluk hizmetinin gerçekleştiği, bu nedenle eskort ücreti iadesinin talep edilemeyeceği, geminin zaten başkaca onarımlar için tersaneye gireceği dosyaya yansıdığından tersane giriş çıkış ücretleri kalemlerinin de reddi gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

Dava, davacıya ait geminin ... Boğazından geçişi sırasında davalı kuruma ait römorkör tarafından verilen römorkaj hizmeti sırasında gemide meydana geldiği ileri sürülen hasarın giderilmesi için yapılan harcamaların tazmini istemine ilişkindir. Mahkemece, taraflar arasındaki römorkaj sözleşmesi hukuki niteliği itibariyle navlun sözleşmesi olarak değerlendirilmiş ve yukarıda özetlenen gerekçe ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Ancak, mahkemece hükme esas alınan ve emsal gösterilen Dairemiz kararında, çekilen konumunda olan geminin kendi gemi adamlarının idare ve zilyetliği altında olmadığı gibi kendi başına hareket kabiliyetinin de bulunmadığı belirtildikten sonra somut olaya uygun olarak kendisine ait hareket kabiliyeti ve mürettebatı olmayan bir geminin römorkör ile çekilmesi ilişkisinin navlun sözleşmesi olarak nitelendirilmesi gerektiği isabetle vurgulanmıştır. Oysa, dava konusu uyuşmazlıkta ... IMO numaralı M/T ... KA isimli geminin ... Boğazı geçişinde almış olduğu eskortluk hizmeti sırasında hareket kabiliyetinin olmadığına dair dosyaya yansıyan bir bilgi bulunmadığından belirtilen Dairemiz ilamı somut olaya emsal teşkil etmemektedir. Bu nedenle, somut olayda taraflar arasındaki ilişkinin bir işgörme ilişkisi olarak belirlenerek 6098 sayılı TBK 502/2 maddesi uyarınca niteliklerine uygun düştükleri ölçüde vekalete ilişkin hükümlerin işbu sözleşme ilişkisi için de uygulanması gerekmektedir. O halde, mahkemece taraflar arasındaki ilişkiye vekalet sözleşmesi hükümleri göz önüne alınarak, 6098 sayılı TBK 115-116 maddeleri de değerlendirilmek suretiyle taraflar arasındaki sorumluluk ve sorumsuzluk anlaşmalarının bu bağlamda irdelenmesi ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile hüküm kurulması doğru olmamış bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davalı yararına BOZULMASINA, ödediği peşin temyiz harcının isteği halinde temyiz edene iadesine, 27/06/2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi
Yargıtay — Esas No: 2014/15954, Karar No: 2014/22213, Tarih: 14.10.2014

**8. Ceza Dairesi         2014/15954 E.  ,  2014/22213 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Karşılıksız yararlanma

HÜKÜM : Beraat

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Katılan vekilinin yüzüne karşı 23.05.2013 tarihinde tefhim olunan hükmü, 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken CMUK.nun 310. maddesinde belirtilen bir haftalık yasal süreden sonra 31.05.2013 günü temyiz eden katılan vekilinin vaki temyiz isteminin CMUK.nun 317. maddesi gereğince (REDDİNE), 14.10.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/796, Karar No: 2024/669, Tarih: 15.01.2024

**3. Ceza Dairesi         2023/796 E.  ,  2024/669 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2021/979 E., 2021/1229 K.

SUÇ : Silahlı terör örgütüne üye olma

HÜKÜM : İstinaf başvurusunun esastan reddi kararı

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Temyiz başvurusunun esastan reddi ile hükmün onanması

İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 286 ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca temyiz edilebilir olduğu, 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Konya 7. Ağır Ceza Mahkemesinin, 27.04.2021 tarihli ve 2020/268 Esas, 2021/109 sayılı Kararı ile sanık hakkında silahlı terör örgütüne üye olma suçundan, 5271 sayılı Kanun’un 223 üncü maddesinin dördüncü fıkrasının (a) bendi uyarınca ceza verilmesine yer olmadığına kararı verilmiştir.

2. Konya Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin, 10.09.2021 tarihli ve 2021/979 Esas, 2021/1229 sayılı Kararı ile sanık hakkında İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik sanık müdafiinin istinaf başvurusunun 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

3. Dava dosyası, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nca tanzim olunan 23.11.2022 tarihli onama görüşünü içerir Tebliğname ile Daireye tevdi olunmuştur.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanık müdafinin temyiz istemi özetle; suçun yasal unsurlarının oluşmadığına, maaşlı olarak örgütün okullarında çalışmanın ya da bu çalışılan dönemde okul etkinliklerinde görev almanın örgüte üyelik ya da yardım olarak değerlendirilemeyeceğine ve sair nedenlere ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

İlk Derece Mahkemesince sanığın eyleminin silahlı terör örgütüne üye olma suçunu oluşturduğunun kabulü ile sanık hakkında ceza verilmesine yer olmadığına kararı verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

İlk Derece Mahkemesince kabul edilen olay ve olgularda, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bir isabetsizlik görülmediği anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler, tanık beyanları ve gerekçe içeriğine göre yapılan inceleme sonunda;

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

İlk Derece Mahkemesince kabul edilen olay ve olgularda, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bir isabetsizlik görülmediği anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler, tanık beyanları ve gerekçe içeriğine göre yapılan inceleme sonunda;

A) Örgüt üyesi, örgüt amacını benimseyen, örgütün hiyerarşik yapısına dahil olan ve bu suretle verilecek görevleri yerine getirmeye hazır olmak üzere kendi iradesini örgüt iradesine terk eden kişidir. Örgüt üyeliği, örgüte katılmayı, bağlanmayı, örgüte hakim olan hiyerarşik gücün emrine girmeyi ifade etmektedir. Örgüt üyesi örgütle organik bağ kurup faaliyetlerine katılmalıdır. Organik bağ, canlı, geçişken, etkin, faili emir ve talimat almaya açık tutan ve hiyerarşik konumunu tespit eden bağ olup, üyeliğin en önemli unsurudur. Örgüte yardımda veya örgüt adına suç işlemede de, örgüt yöneticileri veya diğer mensuplarının emir ya da talimatları vardır. Ancak örgüt üyeliğini belirlemede ayırt edici fark, örgüt üyesinin örgüt hiyerarşisi dahilinde verilen her türlü emir ve talimatı sorgulamaksızın tamamen teslimiyet duygusuyla yerine getirmeye hazır olması ve öylece ifa etmesidir.

Silahlı örgüte üyelik suçunun oluşabilmesi için örgütle organik bağ kurulması ve kural olarak süreklilik, çeşitlilik ve yoğunluk gerektiren eylem ve faaliyetlerin bulunması aranmaktadır. Ancak niteliği, işleniş biçimi, meydana gelen zarar ve tehlikenin ağırlığı, örgütün amacı ve menfaatlerine katkısı itibariyle süreklilik, çeşitlilik ve yoğunluk özelliği olmasa da ancak örgüt üyeleri tarafından işlenebilen suçların faillerinin de örgüt üyesi olduğunun kabulü gerekir. Örgüte sadece sempati duymak ya da örgütün amaçlarını, değerlerini, ideolojisini benimsemek, buna ilişkin yayınları okumak, bulundurmak, örgüt liderine saygı duymak gibi eylemler örgüt üyeliği için yeterli değildir. (Evik, Cürüm işlemek için örgütlenme, syf. 383 vd.)

Örgüt üyesinin, örgüte bilerek ve isteyerek katılması, katıldığı örgütün niteliğini ve amaçlarını bilmesi, onun bir parçası olmayı istemesi, katılma iradesinin devamlılık arz etmesi gerekir. Örgüte üye olan kimse, bir örgüte girerken örgütün kanunun suç saydığı fiilleri işlemek amacıyla kurulan bir örgüt olduğunu bilerek üye olmak kastı ve iradesiyle hareket etmelidir. Suç işlemek amacıyla kurulmuş örgüte üye olmak suçu için de saikin "suç işlemek amacı" olması aranır. (... özel kısım syf. 263-266, Alacakaptan Cürüm İşlemek İçin Örgüt syf. 28, Özgenç Genel Hükümler syf. 280)

Suç örgütünün tanımlanıp yaptırıma bağlandığı 5237 sayılı Kanun'un 220 nci maddesinin yedinci fıkrasında yardım fiiline yer verilmiştir. “örgüt içindeki hiyerarşik yapıya dahil olmamakla birlikte, örgüte bilerek ve isteyerek yardım eden kişinin, örgüt üyesi olarak” cezalandırılacağı belirtilmiş, anılan normun konuluş amacı, gerekçesinde; “örgüte hakim olan hiyerarşik ilişki içinde olmamakla beraber, örgütün amacına bilerek ve isteyerek hizmet eden kişi, örgüt üyesi olarak kabul edilerek cezalandırılır.” şeklinde açıklanmış, 765 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (765 sayılı Kanun) sistematiğinden tamamen farklı bir anlayışla düzenlenen maddede yardım etme fiilleri de örgüt üyeliği kapsamında değerlendirilerek, bağımsız bir şekilde örgüte yardım suçuna yer verilmemiştir.,

Yardım fiilini işleyen failin örgütün hiyerarşik yapısına dahil olmaması, yardımda bulunduğu örgütün 5237 sayılı Kanun'un 314 üncü maddesi kapsamında silahlı terör örgütü olduğunu bilmesi, yardımın örgütün amacına hizmet eder nitelikte bulunması yardım ettiği kişinin örgüt yöneticisi ya da üyesi olması gereklidir. Yardımdan fiilen yararlanmak zorunlu değildir. Örgütün istifadesine sunulmuş olması ve üzerinde tasarruf imkanının bulunması suçun tamamlanması için yeterlidir.

Yardım fiilleri örgüte silah sağlama ve terörün finansmanı dışında tahdidi olarak sayılmamıştır. Her ne surette olursa olsun örgütün hareketlerini kolaylaştıran ve yaşantısını sürdürmeye yönelik eylemler yardım kapsamında görülebilir (Yargıtay Ceza Genel Kurulu 11.11.1991 tarih, Esas 9-242, Karar 305). Yardım teşkil eden hareketin başlı başına suç teşkil etmesi gerekmez. Yardım bir kez olabileceği gibi birden çok şekilde de gerçekleşebilir. Ancak yardım teşkil eden faaliyetlerde devamlılık, çeşitlilik veya yoğunluk var ise örgüt üyesi olarak da kabul edilebilecektir.

B) Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumunun 29.05.2015 tarihli kararı ile temüttü hariç ortaklık hakları ile yönetim ve denetimi TMSF'ye devredilen ve 22.07.2016 tarihli kararı ile de 5411 sayılı Bankacılık Kanunu'nun (5411 sayılı Kanun) 107 nci maddesinin son fıkrası gereğince faaliyet izni kaldırılıncaya kadar yasal bankacılık faaliyetlerine devam eden, FETÖ/PDY silahlı terör örgütü ile iltisaklı ... Katılım Bankası A.Ş'de gerçekleştirilen rutin hesap hareketlerinin örgütsel faaliyet ya da örgüte yardım etmek kapsamında değerlendirilemeyeceği gözetilerek, örgüt liderinin talimatı üzerine örgütün amacına hizmet eden ve bankanın yararına yapılan ödeme ve sair işlemlerin, örgüte üye olmak suçu bakımından örgütsel faaliyet, tek başına ise örgüte yardım etmek olarak kabul edilebilecektir.

C) Suçun oluşması kastın varlığına bağlıdır. Kast, suçun kanuni tanımındaki unsurların bilerek ve istenerek gerçekleştirilmesidir (5237 sayılı Kanun'un 21 inci maddesinin birinci fıkrası). Fiilin icrası sırasında suçun kanuni tanımındaki maddi unsurları bilmeyen bir kimse, kasten hareket etmiş olmaz (5237 sayılı Kanun'un 30 uncu maddesinin birinci fıkrası). 5237 sayılı Kanun'un “Hata” kenar başlıklı 30 uncu maddesinin birinci fıkrasında düzenlenen suçun maddi unsurlarında hata şartlarının gerçekleştiği durumlarda, sanığın kasten hareket ettiğinden bahsedilemeyecek ve somut olayda tipik eylem gerçekleşmiş olsa da 5271 sayılı Kanun'un 223 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (c) bendi gereğince beraat kararı verilecektir.

Hata (yanılma); kişinin tasavvuru, zihninden geçirdikleri ile gerçeğin birbirine uymaması anlamına gelen bir kavramdır. Hata kural olarak iradenin oluşum sürecine etki eder ve gerçeğin yanlış biçimde tasavvuru veya bilinmesi nedeniyle irade bozulmuş olarak doğar. Failin tasavvurunun konusu dış dünyaya ait bir şeye ilişkin olabileceği gibi, normatif dünyaya (kurallar alanına) dair de olabilir. Dış dünyayla ilgili şey olduğundan farklı bir biçimde algılanması halinde unsur yanılgısından (tipiklik hatası), normatif dünyaya ait gerçekliğin farklı biçimde değerlendirilmesi halinde ise yasak hatasından bahsedilir. Kısaca unsur hatası bir algılama hatası olduğu halde, yasak hatası bir değerlendirme hatasıdır.

Yargıtay (kapatılan) 16. Ceza Dairesinin 2015/3 Esas, 2017/3 Karar sayılı dosyasında ayrıntılı olarak açıklandığı üzere; FETÖ/PDY terör örgütünün, başlangıçta bir ahlak ve eğitim hareketi olarak ortaya çıkması ve toplumun her katmanında büyük bir kesimce böylece algılanması, amaca ulaşmak için her yolu mübah gören fakat sözde meşruiyetini sivil alanda dinden, kamusal alanda ise hukuktan aldığı izlenimi vermek için yeterli güce erişinceye kadar alenen kriminalize olmamaya özen göstermesi gerçeği nazara alındığında, örgütün ustaca gizlenen amacını bilenler ve bu amaçla örgütte görev alanlar açısından, suç tarihine bakılmaksızın hata savunmalarına itibar edilemeyeceğinde kuşku bulunmamakta ise de; terör örgütü olduğunu bilmeksizin içinde yer alan veya yardım eden sanıklar yönünden mensup olduğu ya da yardım ettiği yapının Anayasal düzeni zorla değiştirme, Anayasa'ya uygun olmayan yöntemlerle iktidarı ele geçirmeyi amaçlayan bir terör örgütü olduğunu veya terör örgütüne dönüştüğünü anladığı veyahut expost bir değerlendirme ile dış aleme yansıyan olay ve olgular itibariyle kendisinden anlamasının beklendiği tarihten itibaren davranışları ile bu örgütten ayrılma iradesini ortaya koyup koymadığı ve bu bağlamda 5237 sayılı Kanun'un 30 uncu maddesinin birinci fıkrasında düzenlenen suçun maddi unsurlarında hata şartlarının gerçekleşip gerçekleşmediği somut olayın özelliğine göre değerlendirilmelidir.

Bu açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde: müsnet suçtan hakkında soruşturma başlatıldığını öğrenince kendiliğinden kolluğa teslim olarak örgütle olan irtibatı, faaliyetleri ve bildiği örgüt mensupları ile ilgili samimi bilgiler veren ve ekonomik sebeplerle örgüte müzahir kurumda öğretmenlik yapan, örgütün nihai amacının açıkça ortaya konulmaya başlandığı kamuoyunca da bilinen operasyonel eylemlerinden sonra ikrara dayanan olgular dışında örgütsel özel konum ya da faaliyeti saptanamayan sanığın; konumu, sosyokültürel durumu, olay ve olguların tarihi itibariyle örgütün hiyerarşik yapısına kastla ve organik bağ ile katılıp katılmadığı bağlamında, 5237 sayılı Kanun'un 30 uncu maddesinin birinci fıkrasının uygulama alanının tartışmasız bırakılması hukuka aykırıdır.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle sanık müdafiinin temyiz istemi yerinde görüldüğünden Konya Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin, 10.09.2021 tarihli ve 2021/979 Esas, 2021/1229 Karar sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin ikinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi uyarınca Konya 7. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Konya Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

15.01.2024 tarihinde karar verildi.