muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/405, Karar No: 2022/748, Tarih: 29.11.2022

Yerleşmiş uygulamalar ve öğretideki baskın görüşlere göre ortaya konulan ilkeler göz önünde bulundurulduğunda; hile, maddi olmayan yollarla karşısındakini aldatan, hataya düşüren, düzen, dolap, oyun, entrika ve bunun gibi her türlü eylem olarak kabul edilebilir. Bu eylemler bir gösteriş biçiminde olabileceği gibi, gizli davranışlar olarak da ortaya çıkabilir. Gösterişte, fail sahip bulunmadığı imkânlara ve sıfata sahip olduğunu bildirmekte, gizli davranışta ise kendi durum veya sıfatını gizlemektedir. Ancak sadece yalan söylemek, dolandırıcılık suçunun hile unsurunun gerçekleşmesi bakımından yeterli değildir. Kanun koyucu yalanı belirli bir takım şekiller altında yapıldığı ve kamu düzenini bozacak nitelikte bulunduğu hallerde cezalandırmaktadır. Böyle olunca hukuki işlemlerde, sözleşmelerde bir kişi mücerret yalan söyleyerek diğerini aldatmış bulunuyorsa bu basit şekildeki aldatma, dolandırıcılık suçunun oluşumuna yetmeyecektir. Yapılan yalan açıklamaların dolandırıcılık suçunun hileli davranış unsurunu oluşturabilmesi için, bu açıklamaların doğruluğunu kabul ettirebilecek, böylece muhatabın inceleme eğilimini etkisiz bırakabilecek yoğunluk ve güçte olması ve gerektiğinde yalana bir takım dış hareketlerin eklenmiş bulunması gerekir.

Failin davranışlarının hileli olup olmadığının belirlenmesi noktasında öğretide şu görüşlere de yer verilmiştir: "Hangi hareketin aldatmaya elverişli olduğu somut olaya göre ve mağdurun içinde bulunduğu duruma göre belirlenmelidir. Bu konuda önceden bir kriter oluşturmak olanaklı değildir." (Veli Özer Özbek/Koray Doğan/Pınar Bacaksız, Türk Ceza Hukuku Özel Hükümler, Seçkin Yayınevi, 15. Baskı, Ankara 2020, s. 717.), "Hileli davranışın anlamı birtakım sahte, suni hareketler ile gerçeğin çarpıtılması, gizlenmesi ve saklanmasıdır." (Doğan Soyaslan, Ceza Hukuku Özel Hükümler, Yetkin Yayınevi, 13. Baskı, Ankara 2020, s. 439.), "Hilenin, mağduru hataya sürükleyecek nitelikte olması yeterlidir; ortalama bir insanı hataya sürükleyecek nitelikte olması aranmaz. Bu nedenle, davranışın hile teşkil edip etmediği muhataba ve olaya göre değerlendirilmelidir." (Centel/Zafer/Çakmut, s. 509.).

Esasen, hangi davranışların hileli olup olmadığı konusunda genel bir kural koymak oldukça zor olmakla birlikte, bu konuda olaysal olarak değerlendirme yapılmalı, olayın özelliği, mağdurun durumu, fiille olan ilişkisi, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmak suretiyle sonuca ulaşılmalıdır.

Esasen, hangi davranışların hileli olup olmadığı konusunda genel bir kural koymak oldukça zor olmakla birlikte, bu konuda olaysal olarak değerlendirme yapılmalı, olayın özelliği, mağdurun durumu, fiille olan ilişkisi, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmak suretiyle sonuca ulaşılmalıdır.

Uyuşmazlık konusunu ilgilendiren banka veya diğer kredi kurumlarınca tahsis edilmemesi gereken bir kredinin açılmasını sağlamak maksadıyla dolandırıcılık suçu ise suç tarihinde yürürlükte bulunan 5237 sayılı TCK'nun 158. maddesinin birinci fıkrasının (j) bendinde; "Dolandırıcılık suçunun;... j-...Banka veya diğer kredi kurumlarınca tahsis edilmemesi gereken bir kredinin açılmasını sağlamak maksadıyla, … işlenmesi hâlinde, iki yıldan yedi yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adlî para cezasına hükmolunur. Ancak, (e), (f) ve (j) bentlerinde sayılan hâllerde hapis cezasının alt sınırı üç yıldan, adlî para cezasının miktarı suçtan elde edilen menfaatin iki katından az olamaz." şeklinde iken suç tarihinden sonra yürürlüğe giren 24.11.2016 tarihli ve 6763 sayılı Kanun'un 14. maddesi ile birinci fıkrada yer alan "iki yıldan yedi yıla" ibaresi "üç yıldan on yıla", son cümledeki "üç yıldan" ibaresi ise "dört yıldan" şeklinde değiştirilmiştir.

Madde gerekçesinin bu bende ilişkin bölümünde ise, "Dolandırıcılık suçunun banka veya diğer kredi kurumlarından, esasta tahsil edilmemesi gereken bir kredinin açılmasını sağlamak amacıyla işlenmesi bir nitelikli unsur olarak tanımlanmıştır. Banka veya kredi kurumundan bir kredinin temini amacıyla hileli davranışlarda bulunulması ve buna dayalı olarak kredi adı altında bir yarar sağlanması durumunda bu nitelikli unsur oluşacaktır. Kredi kurumu deyiminden banka olmamasına karşın, kanunen borç para vermeye yetkili kılınan kurumlar anlaşılır." açıklamalarına yer verilmiştir.

Banka ve kredi kurumları kanun ile kurulan, mevduat toplayan, gerçek ve tüzel kişilere kredi vererek kâr amacı güden kurumlardır. Bu bent ile banka ve kredi kurumlarının yanında bankacılık sektörü de korunmaktadır. Hileli davranışlar doğrudan doğruya banka veya diğer kredi kurumlarına yönelik olup sahte belgelerle kredi alınmalıdır. Bu suçtan zarar görenin banka veya kredi kurumu olması gerekir. Kredi verme yetkisi olmayan bir kişi veya kuruluşun hile kullanılarak aldatılıp kredi alınması durumunda bu nitelikli hâlin uygulanması olanağı bulunmamaktadır.

Bankanın her türlü işlemleri için dolandırılması, bu nitelikli hâlin uygulanmasını gerektirmez. Yalnızca banka veya diğer kredi kurumlarının bir kredinin tahsisini sağlamak amacıyla dolandırılması durumunda, bu nitelikli hâl uygulanacaktır. 5411 sayılı Bankacılık Kanununun 48. maddesinde kredi tanımlanmıştır. Buna göre "Bankalarca verilen nakdi krediler ile teminat mektupları, kontrgarantiler, kefaletler, aval, ciro, kabul gibi gayrinakdi krediler ve bu niteliği haiz taahhütler, satın alınan tahvil ve benzeri sermaye piyasası araçları, tevdiatta bulunmak suretiyle ya da herhangi bir şekil ve surette verilen ödünçler, varlıkları vadeli satışından doğan alacaklar, vadesi geçmiş nakdi krediler, tahakkuk etmekle birlikte tahsil edilmemiş faizler, gayrinakdi kredilerin nakde tahvil olan bedelleri, ters repo işlemlerinden alacaklar, vadeli işlem ve opsiyon sözleşmeleri ile benzeri diğer sözleşmeler nedeniyle üstlenilen riskler, ortaklık payları ve Kurulca kredi olarak kabul edilen işlemler izlendikleri hesaba bakılmaksızın bu Kanun uygulamasında kredi sayılır..." (... Yaşar-Hasan Tahsin Gökcan-Mustafa Artuç, Yorumlu-Uygulamalı Türk Ceza Kanunu, Adalet Yayınevi, Ankara 2014, Cilt IV. s. 5176-5177.).

Hileli davranışın kredinin alınmasından sonra gerçekleştirilmesi hâlinde dolandırıcılık suçu oluşmayacaktır. Dolandırıcılık suçunun oluşması için hileli davranışın menfaat elde etmeye yönelik olması ve bu davranışların sonunda çıkar sağlanması gerekir. Kredi alınıp çıkarın sağlanmasından sonra, geri ödenmemesi üzerine sahte çek, senet, teminat belgesi verilmesi hâlinde bu belgeler, kredi alınmasına yani çıkar sağlanmasına yönelik olmayıp önceden doğan borcun ödenmesi için verildiğinden dolandırıcılık suçu oluşmaz, yalnızca sahtecilik suçu oluşur.

Diğer taraftan, ceza muhakemesinin amacı, her somut olayda kanuna ve usulüne uygun olarak toplanan delillerle maddi gerçeğe ulaşıp adaleti sağlamak, suç işlediği sabit olan faili cezalandırmak, kamu düzeninin bozulmasının önüne geçebilmek ve bozulan kamu düzenini yeniden tesis etmektir. Gerek 1412 sayılı CMUK, gerekse 5271 sayılı CMK, adil, etkin ve hukuka uygun bir yargılama yapılması suretiyle maddi gerçeğe ulaşmayı amaç edinmiştir. Bu nedenle ulaşılma imkânı bulunan bütün delillerin ele alınıp değerlendirilmesi gerekmektedir. Diğer bir değişle adaletin tam olarak gerçekleşebilmesi için, maddi gerçeğe ulaşma amacına hizmet edebilecek tüm kanuni delillerin toplanması ve tartışılması zorunludur.

Bu açıklamalar ışığında uyuşmazlık konusu değerlendirildiğinde;

Bu açıklamalar ışığında uyuşmazlık konusu değerlendirildiğinde;

Katılan ...International AB şirketinin, İsveç'te kurulmuş bir finansman kuruluşu olduğu ve Türkiye'deki müşterilerinin kamyon ve taşınmaz alımı ile üst kademe inşaatı yapımına kredi finansmanı sağladığı, miktar olarak 1.975.900 TL altındaki tüm kredi başvurularının katılan ... AB şirketinin Türkiye'deki kredi komitesinde yer alan üç temsilci tarafından değerlendirilip onaylandığı, sanık ...'nun da kredi komitesinin bu üç üyesinden birisi olduğu ve katılan ... AB şirketinin iş geliştirme müdürü olarak görev yaptığı, sanığın katılan ... AB şirketi müşterilerinden olan ... Taşıt Servisi şirketine 2008 yılında sağlanan 3.108.000 Euro tutarındaki taşınmaz alımı ve üst kademe inşaatı yapımına yönelik kredi tahsisi işleminde Büyükçekmece Tapu Sicil Müdürlüğünce düzenlenmiş görünen 11.09.2007 tarihli ve 14543 yevmiye numaralı ipotek belgesini sahte olarak düzenleyip 05.11.2008 tarihli değerleme raporunun tapu takyidatı bölümünde tahrifat yapmak suretiyle kredi verilmesini sağladığı; araç alımlarına ilişkin olarak da ... Nakliyat şirketi adına 23.09.2008 tarihli kredi sözleşmesini sahte şekilde düzenleyerek 477.000 Euro, ... Uluslararası Ağır Nakliyat şirketi adına 19.09.2008 tarihli kredi sözleşmesini sahte şekilde düzenleyerek 854.000 Euro ve ... Uluslararası Nakliyat şirketi adına 23.09.2008 tarihli kredi sözleşmesini sahte şekilde düzenleyerek 419.000 Euro olmak üzere toplam 1.750.000 Euro tutarındaki kredinin Renault kamyon bayisi olan ... Otomotiv şirketinin hesabına havale edilmesi talimatını verdiği; ...Uluslararası Taşımacılık şirketi adına 01.07.2008 tarihli kredi sözleşmesini sahte şekilde düzenleyerek 823.000 Euro tutarındaki kredinin yine Renault kamyon bayisi olan ... Taşıt Servisi şirketinin hesabına havale edilmesi talimatını verdiği ve bu şekilde nitelikli dolandırıcılık suçunu işlediği iddia olunan dosyada;

Sanığın atılı nitelikli dolandırıcılık suçunu işlemediğini, kredi verilmesi sürecindeki işlemleri tek başına yapmadığını, kredi başvurularının kendisinin de arasında bulunduğu yedi kişilik bir ekip tarafından değerlendirildiğini ve katılan ... AB şirketinin İsveç'teki merkezine gönderildiğini, kredinin İsveç'te yapılan kontrol ve onaydan sonra verildiğini, dava konusu olayların finans servisindeki iş yoğunluğundan, personel yetersizliğinden, muhasebesel bir karışıklıktan ve üzerine rehin konulan araçları satan bayilerin kredi sürecinin hızlandırılması yönündeki taleplerinin yarattığı baskıdan kaynaklandığını savunması, katılan ... AB şirketinin kredi ve risk direktörü olarak görev yapan ...'nın ... Otomotiv şirketinin Pendik'te Renault kamyon servisi kurulması için yaptığı kredi başvurusuna olumsuz yanıt geleceği düşüncesi ile hareket eden sanığın araç satın alınıyormuş gibi katılan ... Nakliyat şirketi adına sahte kredi sözleşmesini düzenlediğini tespit ettiklerini, ... Otomotiv şirketinin ortağı ve yetkilisi olan ... ...'ın da katılan ... AB şirketi ile inşaat yatırımı yapılması karşılığında 1.750.000 Euro tutarında kredi anlaşması yaptıklarını, şirket hesabına üç parça hâlinde üç farklı hesaptan toplam 1.750.000 Euro kredi aktarıldığını, sanığın 477.000 Euro kredi tutarının toplam kredinin bir parçası olduğunu söylediğini, 854.000 ve 419.000 Euro kredi ödemelerine ilişkin adlarına sözleşme imzalanan diğer iki şirket ile protokol yaparak bu miktarlara ilişkin sorunu çözdüklerini, kredi sözleşmesinin geçerli olarak devam ettiğini ifade etmeleri, ...Uluslararası Taşımacılık şirketi adına tahsis edilen kredi tutarının ... Taşıt Servisi şirketinin hesabına havale edilmesi talimatını sanığın değil ... isimli bir şahsın vermiş olması, savcılıkça dava konusu yapılmayan Ares Uluslararası Nakliyat şirketi ile katılan ... AB şirketinin vekilince sehven sahte olduğunun ileri sürüldüğü ifade edilen ... Petrol Uluslararası Taşımacılık şirketi adlarına düzenlenen kredi sözleşmelerinin de daha sonradan imzalanan protokollerle geçerli hâle getirilmesi, 11.07.2011 tarihli bilirkişi raporunda, dava konusu kredi sözleşmelerinde ilgili şirketlerin kaşeleri üzerine atılmış imzaların şirket yetkililerinin eli ürünü olmadığının ve sanığın eli ürünü olup olmadığının da saptanamadığının belirtilmesi, soruşturma evresinde Haydar Yener imzası ile düzenlenen bilirkişi raporunda dava konusu kredi sözleşmelerinden başka ... Nakliyat şirketinin 30.03.2006 tarihli kredi sözleşmesi ile 100.500 Euro ve 27.02.2007 tarihli kredi sözleşmesi ile 101.244 Euro; ... Uluslararası Ağır Nakliyat şirketinin 17.05.2005 tarihli kredi sözleşmesi ile 206.250 Euro, 05.07.2005 tarihli kredi sözleşmesi ile 309.375 Euro, 29.11.2005 tarihli kredi sözleşmesi ile 47.375 Euro, 19.09.2006 tarihli kredi sözleşmesi ile 275.000 Euro, 18.05.2007 tarihli kredi sözleşmesi ile 348.185 Euro, 15.08.2007 tarihli kredi sözleşmesi ile 108.012 Euro ve 11.03.2008 tarihli kredi sözleşmesi ile 104.250 Euro; ..

.500 Euro ve 27.02.2007 tarihli kredi sözleşmesi ile 101.244 Euro; ... Uluslararası Ağır Nakliyat şirketinin 17.05.2005 tarihli kredi sözleşmesi ile 206.250 Euro, 05.07.2005 tarihli kredi sözleşmesi ile 309.375 Euro, 29.11.2005 tarihli kredi sözleşmesi ile 47.375 Euro, 19.09.2006 tarihli kredi sözleşmesi ile 275.000 Euro, 18.05.2007 tarihli kredi sözleşmesi ile 348.185 Euro, 15.08.2007 tarihli kredi sözleşmesi ile 108.012 Euro ve 11.03.2008 tarihli kredi sözleşmesi ile 104.250 Euro; ... Uluslararası Nakliyat şirketinin 26.02.2004 tarihli kredi sözleşmesi ile 223.125 Euro, 30.12.2004 tarihli kredi sözleşmesi ile 170.850 Euro, 22.07.2005 tarihli kredi sözleşmesi ile 61.500 Euro ve 02.04.2009 tarihli kredi sözleşmesi ile 199.623 Euro ve ...Uluslarararası Taşımacılık şirketinin 18.05.2007 tarihli kredi sözleşmesi ile 157.082 Euro kredi kullandıkları, ... Otomotiv şirketinin hesabına sanığın talimatı ile havale edilen 477.000 Euro, 419.000 Euro ve 854.000 Euro ile ... Taşıt Servisi şirketinin hesabına Ares Uluslararası Nakliyat şirketi yetkilisi tarafından verilen talimat ile havale edilen 353.250 Euro ve ...Uluslararası Taşımacılık şirketine vekâleten ... tarafından verilen talimat ile havale edilen 823.000 Euro kredi tutarlarının araç alımında kullanılmadığı bilgilerine yer verilmesi hususları birlikte dikkate alındığında;

Ceza yargılamasının amacının, hiçbir kuşkuya yer bırakmaksızın maddi gerçeğin ortaya çıkarılması olduğundan hareketle, öncelikle katılan ... AB şirketinin kredi vermeye yetkili bir kuruluş olup olmadığının tespit edilmesi, sanıkla birlikte suç tarihinde kredi komitesinde yer alan ve kredi başvurularını değerlendiren diğer kişiler ile ... isimli kişinin açık kimlik ve adres bilgilerinin belirlenmesi ile iddia edilen eylemlerle ilgili ayrıntılı beyanlarının alınıp sanığın suça konu kredi işlemlerindeki rolünün açıklığa kavuşturulması, sahteliği iddia edilen ipotek senedi ile değerleme raporunun ... Taşıt Servisi şirketine kullandırılan hangi kredi sözleşmesine esas alındığının belirlenerek hileli hareketlerin kredi verilmesinden önce mi yoksa sonra mı yapıldığı ile hile yapılmamış olsaydı yine de kredi tahsis edilip edilmeyeceğinin araştırılması, ... Otomotiv şirketinin 1.750.000 Euro tutarında bir kredi başvurusunun olup olmadığının ve akıbetinin ayrıca Ares Uluslararası Nakliyat şirketi ile ... Petrol Uluslararası Taşımacılık şirketi adlarına düzenlenen kredi sözleşmelerinin de daha sonradan imzalanan protokollerle geçerli hâle getirilmesinin amacının katılan ... AB şirketinden sorulması, Garanti Bankasınca ...Şubesi yetkilileri hakkında olayla ilgili bir inceleme veya soruşturma yapılıp yapılmadığının sorularak ilgili belgelerin getirtilmesi, kredi sözleşmeleri ile satın alınacağı belirtilen kamyonların şase numaralarının daha önce başka kredi işlemlerine konu edilip edilmediklerinin tespit edilmesi, kullandırılan kredilere ilişkin olarak katılan şirket ile adlarına kredi sözleşmesi düzenlenen şirketlerin herhangi bir zararlarının olup olmadığının araştırılması, toplanan tüm bilgi ve belgelere göre sanığın nitelikli dolandırıcılık suçunu işlediğinin kabulü hâlinde, sanık hakkında TCK'nın 158/1-f maddesi uyarınca cezalandırılması istemiyle kamu davası açılmış ise de bankanın ödeme aracı olması ve bankaya yöneltilen bir hilenin de bulunmaması karşısında, bankanın araç olarak kullanılmasından bahsedilemeyecek olduğunun anlaşılması ve katılan ... AB şirketinin bir kredi kuruluşu olduğunun tespit edilmesi durumunda sanığın eyleminin TCK'nın 158/1-j maddesinde düzenlenen banka veya diğer kredi kurumlarınca tahsis edilmemesi gereken bir kredinin açılmasını sağlamak maksadıyla dolandırıcılık suçunu oluşturup oluşturmayacağının tartışılması ve sonucuna göre sanığın hukuki durumunun takdir ve tayini gerekirken sanık hakkında nitelikli dolandırıcılık suçundan eksik araştırmayla hüküm kurulması usul ve kanuna aykırıdır.

Bu itibarla, Yerel Mahkemece sanık hakkında nitelikli dolandırıcılık suçundan kurulan hükmün eksik araştırma ile karar verilmesi isabetsizliğinden bozulmasına karar verilmelidir.

SONUÇ:

Açıklanan nedenlerle;

1- İstanbul Anadolu 6. Ağır Ceza Mahkemesinin 28.10.2020 tarihli ve 47-348 sayılı direnme kararına konu;

Bu itibarla, Yerel Mahkemece sanık hakkında nitelikli dolandırıcılık suçundan kurulan hükmün eksik araştırma ile karar verilmesi isabetsizliğinden bozulmasına karar verilmelidir.

SONUÇ:

Açıklanan nedenlerle;

1- İstanbul Anadolu 6. Ağır Ceza Mahkemesinin 28.10.2020 tarihli ve 47-348 sayılı direnme kararına konu;

a) Resmî belgede sahtecilik ve özel belgede sahtecilik suçlarından verilen beraat hükümlerinin dava zamanaşımının gerçekleşmesi nedeniyle BOZULMASINA, ancak, yeniden yargılamayı gerektirmeyen bu konuda, 1412 sayılı CMUK'nın 5320 sayılı Kanun'un 8. maddesi gereğince hâlen yürürlükte bulunan 322. maddesi uyarınca karar verilmesi mümkün bulunduğundan, sanık hakkında resmî belgede sahtecilik ve özel belgede sahtecilik suçlarından açılan kamu davalarının TCK'nın 66/1-e, 67/4 ve 5271 sayılı CMK'nın 223/8. maddeleri uyarınca DÜŞMESİNE,

b) Nitelikli dolandırıcılık suçundan kurulan beraat hükmünün eksik araştırma ile karar verilmesi isabetsizliğinden BOZULMASINA,

2- Dosyanın, mahalline gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİ EDİLMESİNE, 29.11.2022 tarihinde yapılan müzakerede oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/2100, Karar No: 2012/6330, Tarih: 24.09.2012

**7. Hukuk Dairesi         2012/2100 E.  ,  2012/6330 K.**

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay'ca incelenmesi davacı tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Dava, tacirler arası haksız fiilden kaynaklanan zararın tazmini istemine ilişkindir.

İddia ve savunmaya, duruşma tutanaklarına yansıyan bilgi ve belgelere, toplanıp değerlendirilen delillere ve hüküm yerinde gösterilen gerekçelere göre davalı tarafça kazı çalışmalarına başlanılmadan önce, 19/01/2011 tarihinde, yazılan yazı ile kazı çalışması kapsamında davacıya ait uydu kablo hatlarının yerleri ve derinliklerinin belirlenmesi ve kazı esnasında gözlemci talep edildiği, ancak davacı tarafça talepler hakkında olumsuz görüşler bildirildiği 20/01/2011 tarihli yazı ile anlaşılmış olup mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığından davacının yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile hükmün ONANMASINA, peşin alınan harcın mahsubu ile fazla alınan 3,85 TL harcın istek halinde davacı tarafa iadesine, 24.09.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/18802, Karar No: 2016/11419, Tarih: 22.09.2016

**21. Hukuk Dairesi         2015/18802 E.  ,  2016/11419 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, meslek hastalığı sonucu maluliyetinden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Dava, davacının meslek hastalığı sonucu sürekli iş göremezliğe uğradığı iddiasına dayalı maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece, maddi tazminat talebinin kabulüne, manevi tazminat talebinin kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Dava nitelikçe Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanmayan zararın ödetilmesine ilişkin olup, bu tür davalarda (tazminat davaları) öncelikle haksız zenginleşmeyi ve mükerrer ödemeyi önlemek için Kurum tarafından hak sahipleri bağlanan gelirin ilk peşin sermaye değerinin rücu edilebilir bölümünün tazminattan düşülmesi gerektiği Yargıtay’ın oturmuş ve yerleşmiş görüşlerindendir.

Bu yönüyle davanın yasal dayanağı 5510 sayılı Yasa'nın 95. maddesidir. Anılan maddeye göre, "Bu Kanun gereğince, yurt dışında tedavi için yapılacak sevklere, çalışma gücü kaybı, geçici iş göremezlik ödeneklerinin verilmesine ilişkin raporlar ile iş kazası ve meslek hastalığı sonucu meslekte kazanma gücü veya çalışma gücü kaybına esas teşkil edecek sağlık kurulu raporlarının usûl ve esaslarını, bu raporları vermeye yetkili sağlık hizmeti sunucularının sahip olması gereken kriterleri belirlemeye, usûlüne uygun olmayan sağlık kurulu raporu ve dayanağı tıbbî belgeleri düzenleyen sağlık hizmet sunucusuna iade edecek belirlenen bilgileri içerecek şekilde yeniden düzenlenmesini istemeye Kurum yetkilidir. Usulüne uygun sağlık kurulu raporu ve dayanağı tıbbî belgeler ile gerekli diğer belgelerin incelenmesiyle; yurt dışında tedavi için yapılacak sevklere, vazife malûllük derecesini, iş kazası veya meslek hastalığı sonucu tespit edilen meslekte kazanma gücünün kaybına veya meslekte kazanma gücünün kaybı derecelerine ilişkin usûlüne uygun düzenlenmiş sağlık kurulu raporları ve diğer belgelere istinaden Kurumca verilen karara ilgililerin itirazı halinde, durum Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulunca karara bağlanır. Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usûl ve esaslar, Sağlık Bakanlığı ile Kurumun birlikte çıkaracağı yönetmelikle düzenlenir.