muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/4595, Karar No: 2016/1418, Tarih: 08.03.2016

Kıymet takdiri kesinleşmeden satış yapılmamakla birlikte, kıymet takdiri yapılmadan da satış istenebilir. Diğer bir anlatımla, kıymet takdirinin yapılmaması sadece satışın yapılmasına engel olur. İcra Müdürünün ret kararının ayrıca İcra Hakimliğince iptalinin talep ve dava edilmesine gerek dahi olmadan mahkemece re'sen nazara alınması anılan madde hükümlerine uygun olacaktır.

Diğer yandan, İİK'nda, süresinde satış istendikten sonra haczi ve satışı düşüren sebepler öngörülmemiş, sadece aynı Kanun'un 129/son maddesinde, ikinci ihalede alıcı çıkmazsa ''satış talebinin'' düşeceği düzenlenmiştir. İİK'nın 106 ve 110. madde hükümleri alacaklının takibi sürüncemede bırakmaması amacıyla getirilmiş olup, bu amaca uygun olarak anılan şikayet olunan tarafından İİK'nın 106. maddesindeki 1 ve 2 yıllık süreler içerisinde İİK'nın 59. maddesine uygun olarak satış talep edilerek avansı yatırılmış olmakla, bir daha satış istemesine gerek kalmaksızın, haczi ve satışının ayakta olduğunun kabulü gerekir. Satışın da aynı bir ve iki yıllık süreler içinde yapılmasının zorunlu olduğu, aksi halde haczin düşeceği yönünde yasada bir hüküm bulunmamaktadır. Alacaklıya yüklenen görev, süresinde satış isteyerek avansı yatırmaktır. İİK'nın 123. maddesinde satış görevi, icra dairesine yüklenmiş olup, satış ne zaman yapılırsa yapılsın, haciz ve satış talebi ayaktadır. Dairemizin son uygulaması bu yöndedir. İİK'nın kesinleşen kıymet takdirinin yapıldığı tarihten itibaren iki yıl geçmedikçe yeniden kıymet takdiri yapılamayacağını öngören 128/a-3 fıkrası, varılan bu sonucu bertaraf eden bir düzenleme değildir. Dairemizin 26.03.2012 tarih ve 1020 E., 2296 K; 27.09.2013 tarih ve 4460 E., 5835 K; 28.03.2014 tarih ve 1763 E., 2381 K. sayılı ilamları bu yöndedir.

Bir yıllık satış isteme süreci içinde taşınmaz başka bir dosyadan satılmış ise o tarihe kadar satış talebinde bulunmayanın, satış talebinde ya da o satıştan kendi dosyası için yararlanma talebinde bulunmasına gerek kalmaksızın haczi ayaktadır. İİK'nın 107. madde hükmü koşulları bulunmadığından bahisle aksi sonuca varılamaz. Bu madde hükmü aynı derece içindeki alacaklılar ile ilgilidir. İlmi ve yargısal inançların bu yolda olduğu açıktır. (M.Oskay- C.Koçak İİK şerhi 7 cilt, Ank.sh. 3046; Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 04.12.2001 gün ve 8906 Esas 8078K; 04.12.2003 tarih ve 555 E.,12171 K.; Dairemizin 23.06.2014 tarih ve 5599 E; 4814 K. 12.11.2015 tarih ve 2014/8971 E., 2015/7269 K. sayılı ilamları aynı yöndedir.)

Diğer yandan; icra müdürlüğünce satış talebinin reddi kararı, alacaklının yasa ile doğan hakkın özünü ortadan kaldıran bir karar olması nedeniyle süresiz şikayete tabi olan bu karara yönelik şikayetin işbu dava ile yine şikayete bakmakla görevli İcra Mahkemesi'nin önüne getirildiğinin de kabulü gerekir. Bu durumda; anılan ret kararının takip hukuku bakımından kesinleştiği sonucuna varılmamalıdır.

Diğer yandan; icra müdürlüğünce satış talebinin reddi kararı, alacaklının yasa ile doğan hakkın özünü ortadan kaldıran bir karar olması nedeniyle süresiz şikayete tabi olan bu karara yönelik şikayetin işbu dava ile yine şikayete bakmakla görevli İcra Mahkemesi'nin önüne getirildiğinin de kabulü gerekir. Bu durumda; anılan ret kararının takip hukuku bakımından kesinleştiği sonucuna varılmamalıdır.

Şikayet konusu işlemin bir hakkın yerine getirilmesinden veya sebepsiz sürüncemede bırakılmasından dolayı ve kamu düzenine aykırı olan işlemlere karşı yapılacak şikayetlerin süresiz bulunduğu hususunun somut olayımızda uygulama yeri olmasına göre icra müdürünün işleminin işbu davada savunma yolu ile ayrıca şikayet te edilmesine göre, ret kararının da bu davada ele alınıp değerlendirilmesi gerektiği gözetilmelidir.

Yargıtay uygulamalarına (örneğin Yargıtay 12. Hukuk Dairesinin 15.12.2003 gün ve 2126/24743 sayılı ilamı) göre en önemli kriter, tarafların, üçüncü kişilerin ve kamunun menfaatinin korunması için konulmuş emredici (amir) hükümlerine aykırılık teşkil etmesi olup, bu nitelikteki icra müdürünün işleminin süreye bakılmaksızın incelenmesi gerekecektir. (Bkz: M.Oskay-C.Koçak, İİK şerhi Ank. sh.140,141)

Belirtilen bu nedenlerle süresiz şikayet hakkına sahip olan şikayet olunanın, aleyhindeki bu karara karşı İİK'nın 16. maddesine göre süreli şikayet yoluna gitmeyerek icra müdürünün kararını iptal ettirmemiş olmasının, hakkın özü olan İİK'nın 59, 106 ve 110. maddelerine uygun olarak süresinde yaptığı satış talebinin ona sağladığı hukuki sonuçları ortadan kaldırdığı sonucuna varılmaz. Dairemizin 19.09.2013 tarih ve 4536 E., 5532 K.; 30.09.2013 tarih ve 4685 E., 5861 K.; 23.06.2014 tarih ve 5599 E., 4814 K. sayılı ilamları bu yöndedir.

Bu durumda, İİK'nın 106. maddesi uyarınca bir yıl içinde satış talebinde bulunması, 59. maddesi uyarınca masrafını yatırması halinde, adı geçen şikayet olunan yasa ile kendisine yüklenen işlemleri yerine getirdiğinden, haczinin ayakta olduğunun kabulü gerekir. İcra müdürünün satış isteme talebinin reddi kararına karşı süreli şikayet yoluna başvurulmadığı gerekçesiyle haczin düştüğü sonucuna varılması, anılan yasal düzenlemelerle ve hakkaniyetle bağdaşmaz.

Bu durumda mahkemece, şikayet olunanın alacaklı olduğu ... 11. İcra Müdürlüğü'nün 2007/779 E. sayılı dosyasında, haciz tarihinden sonra iflas erteleme davasında verilen ihtiyati tedbir süresinin dikkate alınmasıyla İİK'nın 106. maddesindeki sürede satış talebinde bulunularak avansın yatırıldığı, şikayet olunanın ilk sırada bulunan 10.02.2006 tarihli kesin haczinin ayakta olduğu gerekçesiyle şikayetin reddine karar verilmesi gerekirken, yanılgılı gerekçeyle yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır.

SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, şikayet olunan borçlu şirket vekilinin, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, şikayet olunan alacaklı banka vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün, şikayet olunan borçlu şirket ve şikayet olunan alacaklı banka yararına BOZULMASINA, peşin alınan harçların istek halinde temyiz edenlere iadesine, kararın tebliğinden itibaren 10 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 08.03.2016 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

(Muhalif)

-KARŞI OY YAZISI-

Dava; şikayete konu edilen borçlu şirketin bir kısım taşınırlarının satışı sonrası... 6. İcra Müdürlüğü'nün 2013/4835 E. sayılı dosyasında düzenlenen 31.07.2013 tarihli sıra cetvelinde şikayet olunan .... yönünden haczi düştüğü halde, ilk sırada pay ayrılmasının usulsüz olduğunu ileri sürerek, sıra cetvelinin iptali istemine ilişkinidir.

İcra müdürlüğünce konulmuş hacizlere dayanılarak satış talebi reddedilmiştir.

Mahkemece şikayetin kabulüne karar verilmiştir.

İcra hukuku bir talep hukukudur. İcra takibinin tüm aşamalarında tarafların (alacaklı ve borçlunun) talepte bulunması ve icra müdürünün bu kapsamda işlem yapması gerekir.

Kanun bazı işlemleri icra müdürünün kendiliğinden yapacağını öngörmüştür. Ancak satış talebi alacaklı tarafından yapılması gereken işlemlerden biridir. Alacaklı satış talebi ile birlikte gerekli masrafları İİK'nın 59. maddesi uyarınca avans olarak yatırmak zorundadır. Aksi takdirde İİK'nın 110. maddesi gereğince mahcuz üzerindeki haciz düşer. Sicil üzerinde haczedilmiş bir motorlu aracın elde olmaması, mahcuz taşınmazın kıymet takdirinin yapılmamış olması, satış talebine engel değildir. Bu işlemler satışa hazırlık işlemleri niteliğinde olduğundan, satış talebinden sonra da yakalama, kıymet takdiri vb. eksikliklerin tamamlanması mümkündür.

Geçici hacze (İİK.108) veya borçlu ve alacaklı arasında satış talebinden evvel borcun taksitlendirilmesinin (İİK'nın 111.) yapılması halinde, satış talebi icra müdürünce yasal engeller bulunması nedeni ile reddedilecektir. Gerek yasal, gerekse yasal olmayan nedenlerle satış talebi icra müdürlüğünce reddedilmesi halinde, bu kararın İcra Hakimi tarafından İİK'nın 16. maddesi uyarınca şikayet yolu ile huzuruna getirilmesi halinde uyuşmazlığın yasaya uygun olup olmadığını incelenip karara bağlaması gerekmektedir. Aksi halde icra müdürünün reddettiği bir kararın yasal olduğunu kabul etmek demek, icra mahkemelerinin kuruluş amacına ters düşer. Öğretide de; yasal süresi içerisinde şikayet yoluna gitmeyen ilgilinin kanuna uygun verilmeyen icra müdürünün kararını kabul ettiği varsayılmaktadır. Uygulamada da; HGK'nın 13.10.2010 gün, 19-507 E, 140 K, 19 Hukuk Dairesi'nin 24.03.2010 gün 9534-3280 K., 05.06.2008 gün, 4756 E. - 6197 K., 23. Hukuk Dairesi'nin 05.11.2012 gün 4479 - 6395 K sayılı ilamları bu yöndedir.

Açıklanan nedenler karşısında; şikayete konu sıra cetvelinde 1. sırada yer alan Yalova 1. İcra Müdürlüğü'nün 2013/4835 Esas sayılı dosyasında alacaklı olduğunu iddia eden tarafça satış talebinde bulunulduğu ancak talebinin icra müdürlüğünce reddedilmesi, şikayet üzerine İcra Hakimliği'nce ret kararının kaldırılmaması sonucunda geçerli bir satış talebinin varlığından sözedilemeyeceğinden ve süresinde geçerli bir satış talebi de olmadığından usul ve yasaya uygun olan davanın kabulüne dair mahkeme ilamının onanması görüşünde olduğumdan sayın çoğunluğun bozma yönündeki görüşüne açıklanan nedenlerle katılamıyorum. 08.03.2016
Yargıtay — Esas No: 2013/3626, Karar No: 2014/13244, Tarih: 25.11.2014

**14. Ceza Dairesi         2013/3626 E.  ,  2014/13244 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Fuhuş

HÜKÜM : Mahkûmiyet

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Delillerle iddia ve savunma, duruşma göz önünde tutularak tahlil ve takdir edilmiş sübutu kabul olunan fiilin unsurlarına uygun şekilde tavsif ve tatbikatı yapılmış bulunduğundan, sanık müdafiin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, 25.11.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

.
Yargıtay — Esas No: 2021/10789, Karar No: 2022/5660, Tarih: 14.09.2022

**12. Ceza Dairesi         2021/10789 E.  ,  2022/5660 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçundan suça sürüklenen çocuğun mahkumiyetine ilişkin hüküm, suça sürüklenen çocuk müdafii tarafından temyiz edilmekle, dosya incelendi gereği düşünüldü;

Fiili işlediği sırada on beş yaşını doldurmuş olup da on sekiz yaşını doldurmamış olan suça sürüklenen çocuğa isnat edilen ve daha ağır bir suçu oluşturma ihtimali bulunmayan eylem 5237 sayılı TCK’nın 179/3-2. maddesinde yaptırıma bağlanmış olup, anılan suç aynı Kanunun 66/1(e)-2. maddesi gereğince 5 yıl 4 aylık zaman aşımına tabidir. Kesen nedenlerin varlığı halinde süre yeniden işlemekte ise de, dava zaman aşımını kesen nedenlerin varlığı halinde süre yeniden işlemekte ise de, bu sürenin TCK'nın 67/4. maddesi uyarınca en fazla yarı oranında uzayacağı, suç tarihi olan 08.12.2012 tarihinden itibaren TCK'nın 66/1-e, 66/2, 67/4. maddelerinde öngörülen 7 yıl 12 aylık zaman aşımı, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının kesinleştiği tarih olan 25.03.2013 ile denetim süresi içerisinde işlenen suç tarihi olan 11.09.2014 arasındaki durma süresi de gözetildiğinde, inceleme tarihinden önce gerçekleşmiş olduğundan, suça sürüklenen çocuk müdafinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olup, hükmün gerçekleşen zaman aşımı nedeniyle 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi gereğince BOZULMASINA, ancak, yeniden yargılama gerektirmeyen bu konuda, aynı Kanunun 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak, 5237 sayılı TCK'nın 66/1-e, 66/2, 67/4 ve 5271 sayılı CMK'nın 223/8. maddeleri gereğince suça sürüklenen çocuk hakkındaki kamu davasının DÜŞMESİNE, 14.09.2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/4632, Karar No: 2016/15328, Tarih: 27.06.2016

**9. Hukuk Dairesi         2015/4632 E.  ,  2016/15328 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

DAVA : Davacı, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ile fazla mesai ücreti alacağının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı,iş akdinin haksız ve ihbarsız feshedildiğini ve alacaklarının ödenmediğini ileri sürerek kıdem ve ihbar tazminatı ile fazla mesai ücreti alacaklarının davalıdan tahsilini istemiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı,davanın reddini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece,toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Taraflar arasında işçiye ödenen ücretin miktarı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

4857 sayılı İş Kanununda 32 nci maddenin ilk fıkrasında, genel anlamda ücret, bir kimseye bir iş karşılığında işveren veya üçüncü kişiler tarafından sağlanan ve para ile ödenen tutar olarak tanımlanmıştır.

İş sözleşmesinin tarafları, asgarî ücretin altında kalmamak kaydıyla sözleşme özgürlüğü çerçevesinde ücretin miktarını serbestçe kararlaştırabilirler. İş sözleşmesinde ücretin miktarının açıkça belirtilmemiş olması, taraflar arasında iş sözleşmesinin bulunmadığı anlamına gelmez. Böyle bir durumda dahi ücret, Borçlar Kanunun 323 üncü maddesinin ikinci fıkrasına göre tespit olunmalıdır. İş sözleşmesinde ücretin kararlaştırılmadığı hallerde ücretin miktarı, işçinin kişisel özellikleri, işyerindeki ya da meslekteki kıdemi, meslek unvanı, yapılan işin niteliği, iş sözleşmesinin türü, işyerinin özellikleri, emsal işçilere o işyerinde ya da başka işyerlerinde ödenen ücretler, örf ve adetler göz önünde tutularak belirlenir.

Çalışma yaşamında daha az vergi ya da sigorta pirimi ödenmesi amacıyla zaman zaman, iş sözleşmesi veya ücret bordrolarında gösterilen ücretlerin gerçeği yansıtmadığı görülmektedir. Bu durumda gerçek ücretin tespiti önem kazanır. İşçinin kıdemi, meslek unvanı, fiilen yaptığı iş, işyerinin özellikleri ve emsal işçilere ödenen ücretler gibi hususlar dikkate alındığında imzalı bordrolarda yer alan ücretin gerçeği yansıtmadığı şüphesi ortaya çıktığında, bu konuda tanık beyanları gözetilmeli ve işçinin meslekte geçirdiği süre, işyerinde çalıştığı tarihler, meslek unvanı ve fiilen yaptığı iş bildirilerek sendikalarla, ilgili işçi ve işveren kuruluşlarından emsal ücretin ne olabileceği araştırılmalı ve tüm deliller birlikte değerlendirilerek bir sonuca gidilmelidir.

Somut uyuşmazlıkta; davacı, deri işinde ayakçı olarak parça başı karşılığı en son aylık 1.500,00 TL ücret aldığını, davalı ise bordrolarda olduğu gibi son aylık ücretinin 735,00 TL brüt olduğunu bildirmiştir.Dinlenen davacı tanıkları da davacının durgun-yoğun sezon ayrımı olmaksızın parça başı çalıştığını ve en az 1.500,00 TL ücret aldığını beyan etmişlerdir.Nitekim Deri İş Sendikası da fesih tarihinde ayakçı-makinacı olarak çalışan bir işçinin aylık net 1.700,00 TL ücret alabileceğini bildirmiştir.Hükme esas alınan bilirkişi raporunda ise, davacının durgun sezonda 1.500,00 TL yoğun sezonda ise parça başı karşılığı 1.700,00 TL ücretle çalıştığı kabul edilerek bu ücretlerin ortalaması alınmak suretiyle hesaplama yoluna gidilmiş,fazla mesai ücreti alacağı da yoğun döneme ilişkin olup, bu dönemde belirlenen ücret üzerinden hesap edilmiştir.

Davacının durgun ve yoğun sezona göre ücret miktarı değiştiğine ya da sadece yoğun sezonlarda parça başı ücretle çalıştığına ilişkin dosya kapsamında herhangi bir beyan,bilgi ve belge bulunmamaktadır.Birlirkişi,İstanbul Ticaret Odasının emsal yazısından hareketle böyle bir ayrıma gitmiş ise de bu kabul dosya kapsamı ile örtüşmemektedir.Davacı, parça başı karşılığı çalışmakta olup son ücretinin de 1.500,00 TL olduğu dosya kapsamı ile ispat edilmiş durumdadır kaldı ki bilirkişi tarafından belirlenen ücrette davacı talebinin de aşılmış olduğu anlaşılmaktadır.Buna göre; davacının talep konusu alacaklarının bu ücret üzerinden hesaplanıp hüküm altına alınması gerekirken, maddi vakıa ile bağlılık ilkesine aykırı olarak davacı talebi aşılmak suretiyle ve dosya kapsamına uymayan gerekçe ve kabullerle ücretin tespiti ve alacakların hüküm altına alınması hatalıdır.

3-Fazla mesai ücreti alacağının hesabı noktasında uyuşmazlık söz konusudur.

Davalı işyeri deri işi ile iştigal etmektedir. Yapılan işin niteliği ve dinlenen tanık beyanlarından, çalışan işçilerin durgun ve yoğun dönemlerdeki çalışma saatlerinin farklılaştığı anlaşılmaktadır. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacı işçinin durgun dönemde fazla çalışmasının olmadığı tespit edilmiş, yoğun dönem için fazla mesai ücreti alacağı hesaplanmıştır.Davalı tanıkları,yılın dört ayında yoğun olarak çalıştıklarını bildirmişken davacı tanığı Rasim, Temmuz-Kasım aylarının yoğun dönem olduğunu beyan etmiştir.Hükme esas alınan bilirkişi raporunda ise Temmuz,Ağustos,Eylül,Ekim,Kasım ayları dışında İstanbul Ticaret Odası'nın yazı cevabı da dikkate alınarak Şubat ve Mart ayları da yoğun döneme dahil edilmiştir.Yoğun dönemin 7 ay olarak kabulü dosya içeriğine uygun değildir.Yılın 5 ayının faal dönem olduğu davalının da kabulündedir.Dosya içeriği,tanık beyanlarına göre Temmuz-Kasım ayları olmak üzere 5 ay yoğun dönem olduğundan buna göre fazla mesai ücreti alacağı hesaplanıp hüküm altına alınması gerekirken yazılı olduğu şekilde, yoğun dönemin 7 ay kabul edilerek yapılan hesaplamaya itibarla alacağın hüküm altına alınması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

F) Sonuç:

F) Sonuç:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 27.06.2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/3373, Karar No: 2023/4215, Tarih: 27.09.2023

**7. Hukuk Dairesi         2023/3373 E.  ,  2023/4215 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2021/215 E., 2022/277 K.

KARAR : Davanın kabulü

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen geçit hakkı davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesince İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacılar vekili ve davalı ... tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; müvekkillerinin maliki olduğu 103 ada 175 ve 176 parsel sayılı taşınmazlar lehine geçit hakkı verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... cevap dilekçesinde özetle davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 14.07.2016 tarih ve 2014/461 Esas, 2016/1081 Karar sayılı kararıyla; "... Davacılara ait taşınmazlarda tarım uygulandığı, bunun için gerekli tarım araçlarını geçirecek ve taşınmazlarına ulaşılacak başkaca yollarının bulunmadığını, mahallinde yapılan keşif, keşfi takiben alınan bilirkişi raporları doğrultusunda yapılan incelemede hükme esas alınan denetime elverişli fen bilirkişisi raporuna ekli krokide 1 nolu alternatif olarak belirlenen güzergah üzerinden davacılara ait taşınmazlar lehine geçit hakkı tesis edilmesi gerekmiş.." gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin14.07.2016 tarih ve 2014/461 Esas, 2016/1081 Karar sayılı kararına karşı süresi içinde davacılar vekili ve davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

2. Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesinin 30.03.2021 tarih ve 2018/652 Esas, 2021/2315 Karar sayılı ilâmında; "...İncelenen dosya kapsamına göre; lehine geçit hakkı talep edilen 175 parsel sayılı taşınmaz davacılardan Halil, 176 parsel sayılı taşınmaz ise davacılardan Metin adına tapuda kayıtlı olup davacılar arasında "ihtiyari dava arkadaşlığı" bulunduğundan, geçit hakkına ilişkin hükmün her bir parsel yönünden ayrıca, açıkça ve yüklü taşınmazlar gösterilmek suretiyle kurulması gerekirken, hüküm fıkrasının "1" No'lu bendinde, "175 ve 176 parselde kayıtlı taşınmazlar lehine" yazılmak suretiyle hükmün infazında karışıklığa yol açabilecek ifadelerle geçit hakkı kurulması doğru görülmemiştir.

Ayrıca; geçit hakkı kurulması davalarında amaç, genel yola bağlantısı olmayan taşınmazların yolla bağlantısının sağlanmasıdır. Bundan dolayı, geçit kurulurken ihtiyaç içinde olan taşınmaz kesintisiz olarak genel yola bağlanmalıdır. Buna uygulamada “kesintisizlik ilkesi” denilir. Somut olaya gelince; 175 ve 176 parsel sayılı taşınmazlara, "A" harfi ile gösterilen yer üzerinden de geçit hakkı tanınması halinde bu parseller yola ulaşabileceklerken bilirkişi raporunda "A" harfiyle gösterilmiş olan yer hakkında hüküm kurulmaması da kesintisizlik ilkesine aykırı olmuştur.

Bunun yanında; geçit hakkı kurulmasına ilişkin davalarda davanın niteliği gereği yargılama giderleri davacı üzerinde bırakılmalıdır. Bu açıklama çerçevesinde somut olaya gelince; mahkemece geçit hakkı talebi kabul edilse de taşınmaz mülkiyetinin sınırlandırılması konusunda genel bir ilke olan fedakârlığın denkleştirilmesi prensibi dikkatten kaçırılmamalıdır. Bu ilke uyarınca, davanın niteliği gereği harç ve yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılması ve dolayısıyla davacı lehine vekalet ücretine hükmedilmemesi gerekirken, yargılama giderlerinin ve davacı lehine hükmedilen vekalet ücretinin davalılardan tahsiline karar verilmesi yerinde değildir.

Yine bu kapsamda; davacı 175 parselin yola ulaşabilmesi için davacı-davalı 176 parsel üzerinden de geçit hakkı tanınması gerektiğinden, mahkemece 175 parsel sayılı taşınmaz lehine ayrı bir geçit hakkı hükmü tesis edilerek, 176 parsel sayılı taşınmazdan geçirilecek geçit hakkı nedeniyle 176 parsel sayılı taşınmaz maliki lehine belirlenecek geçit bedelinin de depo ettirilmesi gerekmektedir." gerekçesi ile hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesi, yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında; "...geçit hakkı davalarında dikkat edilecek ilkeler doğrultusunda mahkememizce mahallinde bilirkişiler eşliğinde yapılan keşifte ve alınan raporlarda tüm alternatifler içinde tarafların menfaatine en uygun, en ekonomik ve en az zarar verebilecek yerin, 11/02/2016 havale tarihli fen bilirkişi raporunda 1 nolu alternatif güzergah olarak gösterilen yol olabileceğinın tespit edildiği, dava konusu her iki taşınmaz bakımından da ayrı ayrı hüküm kurulması gerektiği gibi ; davacı 175 parselin yola ulaşabilmesi için davacı 176 parsel üzerinden de geçit hakkı tanınması gerektiğinden, mahkememizce175 parsel sayılı taşınmaz lehine ayrı bir geçit hakkı hükmü tesis edilmiş, 176 parsel sayılı taşınmazdan geçirilecek geçit hakkı nedeniyle 176 parsel sayılı taşınmaz maliki lehine de geçit hakkı bedeli tespit ettirilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.