muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/1813, Karar No: 2023/1866, Tarih: 17.05.2023

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen ek kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili; ek karar ile davacı kurum aleyhine vekalet ücretine hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğunu, işbu dava konusunun alacakları hakkında sıra cetveline kabul ya da red kararı verilmemiş olması nedeniyle alacakların masaya kaydının sağlanarak paraların paylaştırılması sırasında imtiyazlı alacak olarak dikkate alınması talebinden ibaret olduğunu, bu nedenle davaya konu taleplerin tefrik edilerek davanın iş mahkemelerinin görevli olduğundan bahisle usulden reddine karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu, istinaf sebepleri olarak ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ek kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu ve davacı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediği gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili ; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeler ve re'sen dikkate alınacak nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılması ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, kayıt kabul istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369. maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371. maddeleri, 20. maddesi, 114 ve 115. maddeleri, 2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun 235. maddesi

3.Değerlendirme

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanunun 371 nci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanunun 370 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davacı harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

17.05.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/2027, Karar No: 2024/149, Tarih: 15.01.2024

**6. Hukuk Dairesi         2023/2027 E.  ,  2024/149 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi

Taraflar arasındaki sıra cetveline şikayet davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince şikayetin kabulüne karar verilmiştir.

Kararın şikayet olunan vergi dairesi vekilli tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı şikayet olunan vergi dairesi vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Şikayetçi vekili dava dilekçesinde; borçludan avukatlık sözleşmesine dayalı alacaklı olduğu halde kendi kazandırdığı bedel üzerinde düzenlenen sıra cetvelinde kendisine pay ayrılmayarak şikayet olunanlar arasında garameten paylaştırma yapıldığını, kendi alacaklarının rüçhanlı olduğunu öne sürerek şikayetin kabulüne ve sıra cetvelinin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

1. Şikayet olunan ... Makine Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde; vekil ile avukat arasında akdedilen sözleşmenin salt tarafları bağladığını, diğer alacaklıları zarara uğratmak amacıyla borçluların avukatları ile sözleşme imzalamalarına neden olabileceğini belirterek şikayetin reddine karar verilmesini istemiştir.

2. Şikayet olunan Vergi Dairesi cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile şikayetçinin alacağının Avukatlık Kanunu kapsamında olduğu ve yasal sınır içinde kaldığı, şikayet olunan alacaklılara sıra cetvelinde şikayetçi alacağından önce yer verilmesinin doğru olmadığı gerekçeleriyle şikayetin kabulü ile sıra cetvelinin iptaline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde şikayet olunan Vergi Dairesi vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Şikayet olunan vekili istinaf dilekçesinde; mahkemenin gerekçesinin ve kararının hukuka aykırı olduğunu, sıra cetvelinin usul ve yasaya uygun olarak düzenlendiğini, şikayet eden alacaklının alacağının rüçhanlı veya imtiyazlı olmadığını ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonu

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile şikayet eden alacaklının sıra cetveline konu olan alacağı tahsil etmek suretiyle müvekkiline kazandırdığından bu para üzerinde rüçhan hakkı bulunduğu, şikayet eden alacaklının avukat olarak müvekkili adına yaptığı icra takip tarihi ve açmış olduğu itirazın iptali davasının tarihi şikayet olunan ve imtiyazlı olmayan alacaklıların hacizlerinden önce olduğu gerekçeleriyle istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde şikayet olunan Vergi Dairesi vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Şikayet olunan vekili temyiz dilekçelerinde, istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri temyiz nedeni olarak ileri sürmüştür.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, sıra cetveline şikayet istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 369 ncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 nci maddeleri, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 142 nci maddesinin üçüncü fıkrası. Avukatlık Kanununun 164 ve 166 ıncı maddeleri.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanunun 371 nci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup şikayet olunan vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanunun 370 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Şikayet olunan Vergi Dairesi harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

15.01.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/1399, Karar No: 2023/16713, Tarih: 03.04.2023

**4. Ceza Dairesi         2023/1399 E.  ,  2023/16713 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SUÇLAR : Göçmen kaçakçılığı

İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 286 ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca temyiz edilebilir olduğu, ilk derece mahkemesi tarafından verilen hükmün beş yıl üzerinde olması nedeniyle temyiz isteğinin reddine dair ek kararın hukuka aykırı olduğu kabul edilerek, 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. ... Asliye Ceza Mahkemesinin, 19.10.2021 ve 2021/573 Esas, 2021/515 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında göçmen kaçakçılığı suçundan, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 79 uncu maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi, ikinci fıkrasının (b) bendi ve üçüncü fıkrası, 43 üncü maddesinin ikinci fıkrası, 62 nci maddesi ve 52 nci maddesinin ikinci ve dördüncü fıkraları uyarınca 7 yıl 6 ay hapis ve 50.000,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına karar verilmiştir.

2. Yukarıda tarih ve sayısı belirtilen incelemeye konu Bölge Adliye Mahkemesi Ceza Dairesi kararı ile sanık hakkında İlk Derece Mahkemesince kurulan hükümlere yönelik sanık müdafiinin istinaf başvurusunun 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca hüküm fıkrasından 5237 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi ve 43 üncü maddesinin ikinci fıkrası hükümden çıkarılarak 3 yıl 9 ay hapis ve 25.000,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına şeklinde düzeltilerek esastan reddine karar verilmiştir.

3. ... Bölge Adliye Mahkemesi 8. Ceza Dairesi'nin 09.01.2023 tarihli kararıyla hükmün 5271 sayılı Kanun'un 286 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi uyarınca kesin nitelikte bulunduğu gerekçesiyle sanık müdafiinin temyiz talebinin reddine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

3. ... Bölge Adliye Mahkemesi 8. Ceza Dairesi'nin 09.01.2023 tarihli kararıyla hükmün 5271 sayılı Kanun'un 286 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi uyarınca kesin nitelikte bulunduğu gerekçesiyle sanık müdafiinin temyiz talebinin reddine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanık müdafiinin temyiz isteğinin; karar temyize tabi olduğundan temyiz talebinin reddi kararının kaldırılmasına, göçmenlerin ülkeye geliş amaçlarının ülkede kalmak veya transit geçiş yapmak olup olmadığı tespit edilmeden, hükmün eksik araştırma ve inceleme ile kurulduğuna, taksici olan sanığın eyleminin "ülkede kalmaya imkan sağlama" olarak kabul edilemeyeceğine, normal tarifenin çok üzerinde bir ücret aldığına veya istediğine dair delil bulunmadığına, kabule göre suçun teşebbüs aşamasında kaldığına, suçun örgütlü işlendiğinin kabulünün hukuka aykırı olduğuna, aşamalarda örgütün varlığının ortaya konulmadığına, HTS kayıtlarının örgütün varlığına dayanak oluşturamayacağına ve hükmün bozulmasına yönelik olduğu belirlenmiştir.

III. OLAY VE OLGULAR

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

Yurda kaçak yollardan sokulan göçmenlerin sanık ... tarafından ... ilinden aracın dorsesine saklanarak ... iline getirdiği, dinlenme tesisinde sanık ... ve ...'nın ayrı ayrı kullanımlarında olan taksilere göçmenlerin aktarıldığı ve yola taksilerle devam ettikleri, sanıkların fikir ve eylem birlikteliği içerisinde birden fazla kişi ile göçmen kaçakçılığı suçunu işledikleri Yerel Mahkemece kabul edilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

İlk Derece Mahkemesinin kararında 6 kaçak göçmenin tır dorsesinin kapağı açılarak indirildikten sonra aynı yerde beklemekte olan ticari taksilere bindirilmesi şeklinde gerçekleşen olayda, göçmen kaçakçılığı suçunun nitelikli hâli olan "Onur kırıcı bir muameleye maruz bırakılarak" işlenmesi halinin söz konusu olmadığı, araçların kapasitesi ve taşınan göçmen sayısı, göçmen beyanları, tutanak içerikleri gözetilmeden koşulları bulunmadığı halde sanık hakkında 5237 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendinin uygulanması, göçmenlerin mağdur kabul edilerek 5237 sayılı Kanun'un 43 üncü maddesinin ikinci fıkrası delaleti ile aynı maddenin birinci fıkrası uygulanmak sureti ile fazla ceza tayin edilmesi, dışında usule veya esasa ilişkin herhangi bir hukuka aykırılığın bulunmadığı, delillerde veya işlemlerde herhangi bir eksikliğin olmadığı, ispat bakımından değerlendirmelerin yerinde olduğu Bölge Adliye Mahkemesince kabul edilmiştir.

IV. GEREKÇE

1. 5271 sayılı Kanun'un 288 ve 294 üncü maddeleri kapsamında sanık müdafiinin belirttiği hukuka aykırılık nedenleri yönünden;

IV. GEREKÇE

1. 5271 sayılı Kanun'un 288 ve 294 üncü maddeleri kapsamında sanık müdafiinin belirttiği hukuka aykırılık nedenleri yönünden;

Sanık hakkında kurulan hükme ilişkin olarak, Olay ve Olgular başlıklı bölümde belirtilen hususlar karşısında, sanık hakkında mahkûmiyet kararı verilmesinde ve 5237 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesinin birinci fıkrasının son cümlesi uyarınca suçun teşebbüs aşamasında kalmış olsa dahi tamamlanmış gibi cezaya hükmolunmasında Mahkemenin takdir ve gerekçesinde hukuka aykırılık görülmemiştir.

2. 5271 sayılı Kanun'un 289 uncu maddesinde sayılan kesin hukuka aykırılık halleri de gözetilerek maddi hukuka ilişkin sair yönlerden yapılan incelemede;

Sanığa yükletilen göçmen kaçakçılığı eylemiyle ulaşılan çözümü haklı kılıcı zorunlu öğelerinin ve bu eylemin sanık tarafından işlendiğinin Kanun'a uygun olarak yürütülen duruşma sonucu saptandığı, bütün kanıtlarla aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların temyiz denetimini sağlayacak biçimde ve eksiksiz sergilendiği, özleri değiştirilmeksizin tartışıldığı, vicdani kanının kesin, tutarlı ve çelişmeyen verilere dayandırıldığı;

Cezanın kanuni bağlamda uygulandığı belirlenerek yapılan incelemede sanık müdafiinin temyiz sebepleri yerinde görülmemiştir.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle ... Bölge Adliye Mahkemesi 8. Ceza Dairesinin kararında sanık müdafii tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun'un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca ... Asliye Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise ... Bölge Adliye Mahkemesi 8. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

Oy birliğiyle, 03.04.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/7643, Karar No: 2010/8810, Tarih: 20.09.2010

**14. Hukuk Dairesi         2010/7643 E.  ,  2010/8810 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 05.06.2009 gününde verilen dilekçe ile müdahalenin önlenmesi istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın reddine dair verilen 11.03.2010 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı ... vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, hasılat kira ilişkisine dayalı elatmanın önlenmesi (tahliye) istemine ilişkindir.

Davalı, yanlar arasında 26.11.2007 başlangıç tarihli ve bir yıl süreli kira sözleşmesi bulunduğunu, sözleşmenin sükut ile yenilendiğini, açılan davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, sözleşme ayakta bulunduğundan bahisle dava reddedilmiştir.

Hükmü, davacı temyiz etmiştir.

İmza ve içeriği çekişmesiz olan 26.11.2007 başlangıç tarihli hasılat kira sözleşmesi, bir yıl için düzenlenmiştir. Sözleşme ilişkisi, 26.11.2008 tarihinde son bulacaktır. Kural olarak belli bir süre için yapılan hasılat kira sözleşmesi, mücerret bu sürenin geçmesiyle ve tarafların başka bir hukuki işlemde bulunmaları gerekmeksizin sona erer. Borçlar Kanununun 287.maddesi belli bir süre için kurulan kira ilişkisinin zımnen yenilenmesinden sonraki dönemde uyulması gereken fesih ihbarına ilişkin bulunup, eldeki davada uygulama yeri yoktur.

Bu açıklamalar doğrultusunda mahkemece davanın kabulü gerekirken, yazılı bazı gerekçelerle reddi doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın istek halinde yatırana iadesine, 20.09.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/23158, Karar No: 2012/40257, Tarih: 27.12.2012

**12. Hukuk Dairesi         2012/23158 E.  ,  2012/40257 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul 10. İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 10/07/2012

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için  Tetkik Hakimi  tarafından  düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklı tarafından borçlu aleyhine başlatılan iki adet bonoya dayalı kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takipte borçlu vekilince süresinde, yetkiye ve imzaya itiraz edilmiş, mahkemece yetki itirazının reddi ile imzaya itirazın incelemesinde geçilmiş, dosya bilirkişiye gönderilmiş, bilirkişi tarafından hazırlanan raporda, toplu halde sunulan dava dosyaları içerisinde borçluya ait imza örnekleri olmadığından bahisle borçluya yönelik imza incelemesi yapılamadığı bildirilmiş, mahkemece borçlu asil Hüseyin Yüce'nin adresine isticvap davetiyesi gönderilmiş, borçlunun ihtara rağmen mahkemeye gelmediği gerekçesi ile imzaya itirazı da reddedilmiştir.

Somut olayda, 23.11.2011 tarihli 4. oturumda borçlu vekiline borçlunun emsal imzalarının bulunduğu yerleri bildirmesi için 2 haftalık kesin süre verildiği, borçlu vekilinin süresinde, 05.12.2011 tarihinde mahkemeye sunmuş olduğu dilekçesi ile borçlunun imzalarının bulunduğu yerleri bildirdiği, buna rağmen bildirilen imzaların ilgili yerlerden getirtilmeden 2010/1012 esas sayılı dava dosyasında borçlunun imza örneklerinin elde edilmiş olduğundan bahisle  söz konusu dosya ile birlikte bilirkişiye tevdii edildiği ancak bilirkişi tarafından yapılan incelemede imzalara rastlanmadığından incelemenin yapılamadığının bildirildiği görülmektedir.

Kambiyo senetlerine dayalı olarak başlatılan takiplerde imzaya itiraz İİK. nun 170. maddesinde düzenlenmiş olup, bu maddenin üçüncü fıkrasında, icra mahkemesince imza incelemesinin aynı kanunun 68/a maddesinin dördüncü fıkrasına göre yapılması gerektiğine işaret edilmiştir.

Kambiyo senetlerine dayalı olarak başlatılan takiplerde imzaya itiraz İİK. nun 170. maddesinde düzenlenmiş olup, bu maddenin üçüncü fıkrasında, icra mahkemesince imza incelemesinin aynı kanunun 68/a maddesinin dördüncü fıkrasına göre yapılması gerektiğine işaret edilmiştir.

İİK.nun 68/a maddesinin dördüncü fıkrasında ise; "İmza tatbikinde Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun bilirkişiye ait hükümleri ile 309. maddesinin 2., 3. ve 4. fıkraları ve 310, 311 ve 312. maddeleri hükümleri uygulanır." hükmü yer almaktadır. 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 447/2. maddesinde yer alan "Mevzuatta, yürürlükten kaldırılan 18/6/1927 tarihli ve 1086 Sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununa yapılan yollamalar, Hukuk Muhakemeleri Kanununun bu hükümlerin karşılığını oluşturan maddelerine yapılmış sayılır." düzenlemesi nedeniyle uygulanması gereken aynı kanunun 211. maddesinde ise imza incelemesinin yöntemi gösterilmiş olup, buna göre hakim bilirkişi incelemesine karar verir ise önce, mevcutsa, o tarafa ait olan karşılaştırma yapmaya elverişli yazı ve imzaları, ilgili yerlerden getirtir. Bilirkişi, bu yazı ve imzalarla, o mahkemede elde edilen yazı ve imzaları esas alarak inceleme yapar. Bilirkişi, incelemesi için gerekli görürse, kendi huzurunda tarafın yeniden yazı yazması veya imza atmasını mahkemeden talep edebilir.

Görüldüğü üzere; inkar edenin atılış tarihi itibariyle inkar edilen imzası ile yakın tarihte atılmış, uygulamaya elverişli imzalarının temin edilmesi gerekir. Uygulamaya elverişli (tatbike medar) belgeler, HUMK m. 309/3'te “ancak iki tarafın ittifak ettikleri her nevi evrak ile senedatı

resmiyeden olan ve bir kimse tarafından hasbelmemuriye veya mahkeme huzurunda tahrir veya imza edilen evrakı tatbika esas addedebilir.” şeklinde tahdidi olarak sayılmıştır.

Vurgulamakta yarar vardır ki, anılan belgelerin tamamlanması konusunda Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 26.04.2006 gün ve 2006/12-259 E. 2006/231 sayılı kararında da açıklandığı üzere, eldeki davanın niteliği itibariyle "imzanın borçluya ait olduğunu" kanıtlama külfetinin alacaklıya ait olduğu gözardı edilmemeli ve ispat yükünü ters çevirecek bir uygulamaya da gidilmemelidir (Hukuk Genel Kurulu'nun 06.02.2008 gün ve 2008/12-77 E. 2008/90 sayılı kararı).

Vurgulamakta yarar vardır ki, anılan belgelerin tamamlanması konusunda Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 26.04.2006 gün ve 2006/12-259 E. 2006/231 sayılı kararında da açıklandığı üzere, eldeki davanın niteliği itibariyle "imzanın borçluya ait olduğunu" kanıtlama külfetinin alacaklıya ait olduğu gözardı edilmemeli ve ispat yükünü ters çevirecek bir uygulamaya da gidilmemelidir (Hukuk Genel Kurulu'nun 06.02.2008 gün ve 2008/12-77 E. 2008/90 sayılı kararı).

Özetlemek gerekir ise, imza incelemesinde öncelikle senedin keşide tarihinden öncesine ilişkin borçlunun uygulamaya elverişli imzalarını taşıyan belgeler, keşide tarihine en yakın tarihli olanından başlayarak bilirkişice mukayeseye esas alınmalıdır. Senedin keşide tarihinden öncesine ilişkin belge bulunamazsa, daha sonraki tarihli belgeler, uygulamaya elverişli imza örneği taşıyan herhangi bir belge temin edilemez ise de borçlunun duruşmada alınan medari tatbik imza ve yazı örnekleri üzerinden inceleme yapılmalıdır. Sıhhatli bir sonuç alınabilmesi için, inkar edilen imzanın atıldığı tarihten öncesinde veya mümkün olduğu kadar yakın tarihlerde düzenlenen belgelerde bulunan borçluya ait imzaların celp edilip ondan sonra bilirkişi incelemesi yapılması gerekir.

Ayrıca yerleşik Yargıtay uygulamasına ve Dairemizin istikrar bulan kararlarına göre fotokopi üzerinden imza incelemesi yapılması mümkün değildir. Bu nedenle imza incelemesine esas alınan borçlunun uygulamaya elverişli imzalarının bulunduğu belge asıllarının getirtilerek incelemenin bunlar esas alınarak yapılması gerekir.

Öte yandan, HMK'nun 211.maddesinde imza inkarı halinde mahkemece yapılacak usuli işlemler düzenlenmiştir. 211. maddenin 1. fıkrasının a ve b bentlerinde aynen; "Hakim yazı veya imzayı inkar eden tarafı isticvap ettikten sonra bir kanaat edinememişse, huzurda bu kişiye yazı yazdırıp imza attırmak sureti ile elde ettiği belge ve diğer delilleri değerlendirir. Hakim sahtelik konusunda başka bir incelemeye gerek duymadan karar verebilecek durumda ise gerekçesini açıkça belirtmek sureti ile senedin sahteliği hakkında bir karar verir. İsticvap için mahkemeye davet edilen taraf, belirtilen günde hazır bulunmadığı takdirde, inkar etmiş olduğu belgedeki yazı ve imzayı ikrar etmiş sayılır; bu husus kendisine çıkartılacak davetiyede ayrıca ihtar edilir, düzenlemesi yer almaktadır. Somut olayda, borçlu asile çıkartılan isticvap davetiyesinde ise, borçluya duruşma gününde bizzat hazır bulunmazsa, sırf bu nedenle imzaya vaki itirazının reddine karar verileceğinin ihtar edildiği görülmektedir. Bu hali ile, isticvap davetiyesi İİK'nun 68/a ve HMK'nın 211. maddesine aykırı olup, meşruhat yöntemine uygun yapılmamıştır.

O halde mahkemece, izah edildiği şekilde borçluya usulüne uygun meşruhat içeren isticvap davetiyesi gönderilmeden ve taraflarca bildirilen yerlerden imza örnekleri getirtilmeden, isticvap davetine uymadığından bahisle imzayı ikrar ettiği gerekçesi ile itirazın reddine karar verilmesi isabetsizdir.