muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2020/145, Karar No: 2022/636, Tarih: 12.10.2022

Sanığın Danıştay eski üyesi ... ile genel seçimlerde örgüt mensuplarının kimlere oy vermeleri gerektiği ve Danıştay'da yapılan bir seçimle ilgili olarak yazıştıkları,

Danıştay eski üyesi firari şüpheli ... Turğut'un sanığın kendisine verdiği flash diski iade etmek için temas kurduğu, Danıştay 6. Daire Başkanlığı seçimi ile ilgili olarak bir fikrini sanığın onayına sunduğu,

Görülmüş,

ByLock maillerinde ise, ... Eğerci ve ...'in sanığın içerisinde bulunduğu gruba dershanelerin kapatılması, Danıştay 1. Dairesindeki askeri casusluk dosyasında izlenecek yol, Danıştay Başsavcı seçimi öncesi adaylarla ilgili saha bilgisi, sosyal medyada Watshapp ve Viber gibi proğramların kullanımında örgüt mensuplarının dikkat etmesi gereken uyarılar, örgüt mensuplarının avukat çocuklarının ayrı bir programa alıp örgütsel davalarda temsil imkanının sağlanması, örgüt mensupları arasında yürütülen görüşme usulünün değişmediğine dair ileti, ... . Vakfından burs alanların soruşturmalarda yapacakları ortak savunmanın belirlenmesi, doçent olmak isteyen örgüt üyelerine yönetmelik değişikliği ile ilgili bilgilendirme, FETÖ/PDY yöneticisinin beddua niteliğindeki mesajlarının açılımı ve örgüt mensuplarının izleyeceği tutuma dair görüş talebi gibi konulara yer verildiği,Anlaşılmıştır.

Öğrencilik yıllarından itibaren örgütle irtibatlı olan sanığın ... Bakanlığı'nda çeşitli kademelerde çalıştığı dönem itibariyle cemaate mensubiyetini sürdürdüğü, Bakanlık bünyesinde oluşturulan cemaat sohbet gruplarına katıldığı, grup sorumluluğu yaptığı, himmet topladığı, bir dönem yargı imamı olarak bilinen ... Can isimli örgüt mensubunun Çukurambar'da bir evde yaptığı toplantılara zaman zaman katıldığı, Bakanlık içi atamalarda, yurt dışı görevlendirmelerde ve 2010 HSYK üyelerinin belirlenmesinde cemaat adına söz söyleyen grup içerisinde yer aldığı,

Danıştay'da görev yaptığı dönem itibariyle de, Danıştay'ın imamı olarak bilindiği, örgütün yargı için belirlediği sivil imamlar ile görüşmeler yaptığı, 2011 yılında Danıştay Üyeliğine seçilmesinden sonra, yüksek yargı birimlerinde etkin kişilerden oluşturulan cemaat içi istişare kurulunda yer aldığı, Danıştay üyeleri arasında lojman bazlı oluşturulan sohbet gruplarında Yaşamkent grubunun sorumlu abiliği görevini yaptığı, himmet topladığı, tüm gruplarda toplanan himmetlerin kendisinde birleştiği, 2011 yılı Danıştay'a yeni üye seçiminden bir süre sonra Danıştay'da ki tüm üyelerin eşlerinin ne ... yaptığı, çocuklarının hangi okulda okuduğu, nelerden hoşlandığı ve mevki durumunun ne olduğu vs. konularda bilgileri toplayarak arşiv çalışması yaptığı, Danıştay içerisinde örgüt ile ilgili davaların takibini yaptığı, HSYK üyeliği aday belirleme, Danıştay daire başkanlığı seçimleri, Danıştay'dan YSK ve Anayasa Mahkemesi'ne seçilecek adayların belirlenmesi, Danıştay Başkanlığı seçimleri, genel sekreter ve alt kadronun belirlenmesi gibi hususlarda örgüt adına muhatap alınan kişilerden olduğu, 20-25 Temmuz 2012 tarihlerinde cemaat mensubu tüm Danıştay üyelerinin katılımının sağlandığı ve ... Çamlıca FEM Dershanelerinde düzenlenen ve örgüt liderinin son kaldığı mekanın da gezildiği örgüt mensubu sivil görevlilerce örgütün faaliyetlerinin tanıtıldığı ve örgüte bağlılığın artırılmasının amaçlandığı toplantıları organize ettiği, 17/25 aralık soruşturmasından sonra Fetullah ... cemaat mensubu olan hakim ve savcıların bir kısmının görevden alınmaları ve başka yere uzaklaştırılmalarından sonra yaptıkları sohbetlerden birinde "Fetullah ...'in kolunun birinin kesildiğini gördüğünü, kesilen kolunun emniyet güçlerini temsil ettiğini, diğer kolunun ise yargıyı temsil ettiğini, sağ kalan kolunun kesilemeyeceğini, bu nedenle yargı içerisindeki yapının dimdik ayakta duracağına" yer verilen Fetullah ...'in rüyasını anlatmak suretiyle, diğer örgüt mensuplarına yargı içerisinde güçlü oldukları ve mücadele etmeye devam etmeleri gerektiği yönünde propaganda çalışması yaptığı, örgüt liderinden seccade ve bere gibi hediyeler aldığı, bu cümleden olarak, örgüt mensuplarınca önem atfedilen 1 Amerikan Dolarını başka bir örgüt mensubuna daha fazla bir bedel karşılığı verdiği,

Görülmüştür.

Yukarıda anlatıldığı üzere yıllarca örgütün mahrem yargı yapılanması içerisinde yer alıp 17/25 Aralık’tan hemen sonra da aktif olarak Danıştay bünyesinde "Danıştay İmamı" olarak görev yapan sanığın, örgüt tarafından gerçekleştirilen 07.02.2012 MİT Krizi olarak nitelenen MİT Müsteşarının gözaltına alınma girişimine, 17-25 Aralık 2013 tarihli operasyonlardan sonra bu yapının terör örgütü olduğuna dair üst seviyede Devlet görevlilerince yapılan açıklamalara, 2014 yılı Şubat ayında Milli Güvenlik Kurulu'nca örgütün paralel devlet yapılanması adıyla tehlikeli bir oluşum olarak kamuoyuna açıklanmasına, 2014 yılı 22 Temmuz'dan itibaren özellikle ... ve ... başta olmak üzere birçok ilde bu örgütle bağlantılı olduğu iddia edilen emniyet görevlileri başta olmak üzere bazı kamu görevlilerinin örgüt üyeliği suçu nedeniyle soruşturulmuş ve tutuklanmış olmasına, kamu görevlisiyken MİT tırlarının durdurulması eylemini gerçekleştiren şüphelilerinde örgüt tarafından sahiplenilip, örgüt medyasında desteklenmesine, ajanlık faaliyeti olduğu anlaşılan bu eyleminde esas itibariyle örgütün, Devletin meşru silahlı güçleri içine sızmış mensupları tarafından gerçekleştirildiğini görüp anlayabilecek konumda olmasına rağmen, bu dönemde örgüt mensubu olduğu iddia edilen bazı kamu görevlilerine yapılan bu soruşturma işlemlerinin bazılarının tutuklanmayla sonuçlanmasına rağmen etkin bir şekilde sivil imamlar ve örgütün aktif ve etkin diğer üyeleriyle örgüt adına gizlilik içerisinde çalışmaya devam ettiği, başlangıcından itibaren meşru oluşumlarda rastlanmayan "kod adı", "şifre" gibi argümanları kullanan, diğer örgüt mensuplarıyla ByLock isimli kripto proğramı kullanarak iletişim kuran, sürekli gizlilik içerisinde olmaya gayret eden örgütün yasal bir zeminde olmadığının farkında olan sanığın nihayet 15 Temmuz 2016 tarihinde TSK içine sızmış mensuplarıyla darbe girişiminde bulunup devletin silahlarıyla halkın üzerine kurşun yağdırıp yüzlerce kişinin ölümüne ve binlercesinin yaralanmasına sebep olan örgütün içinde kalmaya devam ettiği, baştan itibaren örgütün devletin silahlı unsurları olan TSK ve Emniyet içerisine sızdırılmış mensupları tarafından, gerektiğinde kendi kullanımlarına verilmiş silahlarla eylem yapabilecek durumda olduklarını bilebilecek konumda olduğu, dolayısıyla sanığın örgüte bilerek ve isteyerek katıldığı, örgütün niteliği ve amaçlarını baştan itibaren bildiği, örgütün bir parçası olmayı istediği ve bu amaçla faaliyet gösterdiği, örgüt içerisinde olma iradesinin devamlılık gösterdiği, örgütün kanunun suç saydığı fiilleri işlemek amacıyla kurulmuş bir örgüt olduğunu bilerek üye/yönetici olmak kasıt ve iradesi ile hareket ettiği, böylece sanık açısından atılı silahlı terör örgütünün yöneticisi olmak suçunun maddi ve manevi unsurlarının oluştuğu kanaatine varılmış, sanık ve müdafiinin inkara dayalı savunma ve beyanlarına itibar edilmemiş, sabit olan eylemine uyan TCK’nın 314/1 maddesi ile 3713 sayılı TMK’nın 5/1

Sanık hakkında TCK’nın 314/1. maddesi uyarınca alt ve üst sınır arasında ceza belirlenirken yasada alt ve üst sınırı gösterilen cezanın bireyselleştirilmesi yoluna gidilmiştir. TCK’nın “Cezanın Belirlenmesi” başlığı altındaki 61/1. maddesine göre;

Hâkim, somut olayda;

a) Suçun işleniş biçimini,

b) Suçun işlenmesinde kullanılan araçları,

c) Suçun işlendiği zaman ve yeri,

d) Suçun konusunun önem ve değerini,

e) Meydana gelen zarar veya tehlikenin ağırlığını,

f) Failin kast veya taksire dayalı kusurunun ağırlığını,

g) Failin güttüğü amaç ve saiki,

Göz önünde bulundurarak, işlenen suçun kanunî tanımında öngörülen cezanın alt ve üst sınırı arasında temel cezayı belirler.”

Bu bağlamda somut olayda sanığın;

15 Temmuz 2016 tarihli darbe teşebbüsü ile eylemlerinden bir kısmı, ülkemiz ve dünya barışı bakımından tehlikelilik durumu yukarıda izah edilen bir örgütün (FETÖ/PDY) mensubu olmakla sanığın da tehlikelilik durumu açığa çıkmış bulunmaktadır.

Sanığın örgüt tarafından yerleştirildiği kamu kurumu Yüksek Mahkemelerden Danıştay'dır.

Silahlı terör örgütüne yönetici olan sanığın amaç ve saiki, örgütün güttüğü amaçla değerlendirilebilir; örgütün amaç ve saiki hükmün gerekçe kısmında açıklanmıştır.

Örgütün, özellikle 2012 yılı ve sonrasında gün yüzüne çıkan eylemleri nazara alındığında, örgüt hiyerarşisi içinde "mahrem alan" kapsamında yer alan sanığın gerek eğitim düzeyi, sahip olduğu sosyo-kültürel birikimi, yaptığı görev nedeniyle edindiği mesleki bilgi ve tecrübeleri ile örgütteki konumu itibarıyla bu oluşumun bir silahlı terör örgütü olduğunu bilebilecek durumda olduğu, gerekse üçüncü kişiler için bilinmez olmasına karşın, kuruluşundan itibaren gizlilik içerisinde faaliyet yürüten, bünyesine kattığı mensuplarına kod isimler veren, hücre sistemiyle örgütlenen, emir ve talimatlara sorgusuz itaati ilke edinen, günlük ve sosyal hayatın dışında örgüt mensupları arasında gizlilik içerisinde yürütülen dışarıya kapalı örgütsel bir iletişim ve yaşam tarzı geliştiren, örgütün amaç ve çıkarlarına karşı olabilecek her kişi ve kuruma karşı her türlü illegal yöntemlerle faaliyet yürüten bir yapının illegal zeminde olduğu hususunun kendi mensuplarına aşikar olduğu anlaşıldığından, sanık hakkında TCK’nın 30. maddesinin birinci fıkrasında düzenlenen hata hükmünün uygulanma olanağının da bulunmadığı kanaatine varılmıştır.

TCK’nın 61. maddesi uyarınca, sanığın örgüt içerisindeki konumu, örgüt içerisinde kaldığı uzun süre, örgüt içerisinde yüksek yargı temsilcilerinin bulunduğu "İstişare Grubunda" yer alması, "Danıştay İmamlığı" gibi önemli bir görevi üstlenmiş olması, kastının yoğunluğu ile amaç ve saiki, suçun işleniş biçimi, örgütsel eylemlerinin yoğunluğu, sürekliliği ve çeşitliliği, suçun işlendiği zaman ve yer ile meydana gelen tehlikenin ağırlığı ile örgütün yargı mahrem yapısı içerisinde yer alan ve yargı erkinin en üst merciinde görev yapan sanığın, Devlet'e ve ... duygusuna sadakatle bağlı olması gerekirken Devlet'i ve rejimi yıkmayı, Anayasal düzeni değiştirmeyi hedef edinen bir terör örgütünün amaç ve yöntemlerine uygun olarak hareket etmesi nedenleriyle temel cezanın tayininde alt sınırdan uzaklaşılarak teşdiden ceza tayini yoluna gidilmiştir.

Sanık savunmasında, örgüt hakkında herhangi bir bilgi vermemiş ve pişmanlık göstermemiş olduğundan hakkında TCK’nın 221. maddesinde düzenlenen etkin pişmanlık hükümleri uygulanmamıştır.

Sanığın fiilden sonraki ve yargılama sırasındaki davranışları nazara alınarak takdiren TCK'nın 62. maddesi uyarınca cezasından 1/9 oranında indirim yapılması yoluna gidilmiştir.'' şeklindeki ifadelerle mahkumiyet kararının gerekçesi açıklanmış ve sanığın silahlı terör örgütü yöneticisi olma suçundan cezalandırılmasına karar verilmiştir.

V) TEMYİZ:

Sanığın fiilden sonraki ve yargılama sırasındaki davranışları nazara alınarak takdiren TCK'nın 62. maddesi uyarınca cezasından 1/9 oranında indirim yapılması yoluna gidilmiştir.'' şeklindeki ifadelerle mahkumiyet kararının gerekçesi açıklanmış ve sanığın silahlı terör örgütü yöneticisi olma suçundan cezalandırılmasına karar verilmiştir.

V) TEMYİZ:

Sanık temyiz dilekçesinde özetle; savunma engelleri nedeniyle savunma hakkının kısıtlandığı, avukatlarıyla yaptığı görüşmelerin izlendiği, silahların eşitliği ilkesinin ihlal edildiği, dosya içindeki delillere erişim imkanı olmadığı, iddianamenin CMK’nın 170/4. maddesine aykırı olarak düzenlendiği, yaptığı görevlerin iddianameye konu edildiği, itirafçıların tabii tanık olmadığı, amaçlarının suçtan ve cezadan kurtulmak olduğu, tahliye amacıyla doğruyu değil yalanı tercih ettikleri, gerekçeli kararda bazı sanıkların yalnızca soruşturma ifadelerine yer verildiği, lehine beyanların karara alınmadığı, tanıklar ... ve ...’ın ifadelerinin hükme esas alınmayacağı ifade edilse de beyanlarına kararın içinde yer verildiği, 680 ve 690 sayılı KHK’ların hukuka aykırı olduğu, yeni yargılama mercii oluşturulduğu, tabii hâkim ilkesinin çiğnendiği, davaların birleştirilmesi talebinin reddine ilişkin gerekçenin hukuka aykırı olduğu, tanık dinletme taleplerinin reddedildiği, delil olarak en çok itirafçı tanık beyanlarının kullanıldığı, aleyhe olan tanık beyanlarının derhal ve resen dosyaya getirildiği, gayri hukuki yollarla elde edilen delillerin hükme esas alınamayacağı, Bylock deliline hukuki güvenilirlik ve belirlilik ilkeleri gereğince ulaşabilmeleri gerektiği, verilerin orijinal bütünlüğünün korunup korunmadığının şüpheli olduğu, asıl nüshanın objektif ve belli yeterliliğe ulaşmış bilirkişilerce incelenmesi taleplerinin reddedildiği, iki polis memuruna kanaat açıklaması şeklinde tutanak düzenlettirildiği, kararın bu yönüyle bozulması gerektiği, savunma makamının tüm taleplerinin reddedildiği, Cumhuriyet savcılığının taleplerinin kabul edildiğini, bu nedenle mahkemenin tarafsızlığını yitirdiği, her celse farklı bir heyetin duruşmayı icra ettiği, hâkimin reddine ilişkin talebinin hukuka aykırı olarak reddedildiği, iddianamede kendisine atfedilen terör eylemi hareketinin olmadığı, örgüt içerisinde bir eylemde bulunmadığı gibi herhangi bir hiyerarşik yapıya da asla dahil olmadığı, hakkında yürütülen gözaltı ve diğer soruşturma işlemlerinin hukuki olmadığı, iddia ve yargılama makamının birleşmiş gibi olduğu, lehine delil ve belgelerin göz ardı edildiği,

Sanık müdafisi temyiz dilekçesinde özetle; olayda suçüstü hâli bulunmadığından ... Cumhuriyet Başsavcılığı ve sulh ceza hâkimliklerinin yetkisi olmadığı, CMK’nın 161/8. maddesinin Yargıtay ve Danıştay üyeleri hakkında uygulanmasının mümkün olmadığı, arama ve el koyma işlemlerinin hukuka aykırı olduğu, Yargıtay ve Danıştay üyelerinin kişisel suçlarıyla ilgili yargılama makamı Ceza Genel Kurulu iken suç tarihinden sonra yürürlüğe giren KHK ile Yargıtay 9. Ceza Dairesinin görevlendirilmesinin tabii hâkim ilkesine aykırı olduğu, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının iddianame düzenleme yetkisi olmadığı, ifade ve sorguda yasak usuller kullanıldığından aleyhe tanık beyanlarının hükme esas alınamayacağı, yeminsiz dinlenmesi gereken tanıkların yeminli dinlenmelerinin açık bir yasa ihlali olduğu, soruşturmanın genişletilmesi taleplerinin ret gerekçelerinin açıklanmadığı, iddianame kapsamında sanığa Bylock suçlaması yönlendirilmediği, bu yapının hangi tarihte ve hangi eylemle silahlı terör örgütü sayıldığının belirtilmediği, suç ve ceza içeren hükümlerin uygulanmasında kıyas yapılamayacağı, kanunsuz suç ve ceza olmayacağı, kanunun öngörülebilir olması gerektiği, 15 Temmuz’a kadar suç teşkil etmeyen ve soruşturma açılmayan fiillerin hangi sebeple 15 Temmuz’dan sonra suç teşkil ettiğinin açıklanması gerektiği, terör örgütleri amaç ve yöntemlerini saklamayacaklarından sorumluluklarının buna göre belirleneceği, davaların olabildiğince birlikte görülmesi gerektiği, yapının terör örgütü sayılması ve yapıyla ilişkiye sorumluluk yüklenmesi gereken tarihin 15 Temmuz 2016 olduğu, sanığa isnat edilen silahlı terör örgütü üyeliği suçunun temelsiz olduğu çünkü suçun maddi unsurunun bulunmadığı, suçun unsurlarına yer verilmediği, hangi somut işlem, eylem ve davranış ile ve illiyet bağı içerisinde iddia edilen suçun işlendiğinin ortaya konulamadığı, sanığa isnat edilen suçun sabit olmadığı, Yargıtay ve Danıştay üyelerine açılan davaların birleştirilmesi gerektiği, doğruluğu hiçbir şekilde sorgulanamamış ve denetime tabi tutulmamış Bylock Tespit Ve Değerlendirme Tutanağı’nın mahkemece doğru kabul edilerek hükme esas alınmaya çalışılmasının usul ve yasaya aykırı olduğu, delil olarak kabul edilen verilen hukuka aykırı elde edildiği, MİT’in adli soruşturma yapma yetkisi bulunmadığı,

Hususlarını beyan etmişlerdir.

VI) USULE İLİŞKİN İTİRAZLAR, RE'SEN İNCELENMESİ GEREKEN HUSUSLAR VE GENEL AÇIKLAMALAR:

1) SORUŞTURMA USULLERİ VE KOVUŞTURMA MERCİSİ:

a) Genel Olarak:

Yargı yetkisi, Türk Milleti adına bağımsız ve tarafsız mahkemelerce kullanılır. Anayasa'nın 142. maddesinde, mahkemelerin kuruluşunun, görev ve yetkilerinin, işleyişinin ve yargılama usullerinin kanunla düzenleneceği öngörülmekle birlikte; yargı kollarında yer alan Yüksek Mahkemeler yönünden kanunilik esasının ötesinde bu mahkemelerin niteliklerine, üyelerin ne şekilde atanacağına ya da seçileceğine, görev ve yetkilerinin neler olduğuna dair konular doğrudan doğruya Anayasa'da hüküm altına alınmıştır.

Ülkemizdeki yargı kolları arasında yer alan adli yargı; diğer yargı kollarının (anayasa yargısı ve idari yargının) görevine girmeyen davaların çözümlendiği olağan ve genel yargı kolu olup teşkilât yapısı ilk derece mahkemeleri, bölge adliye mahkemeleri ve Yargıtay olmak üzere üç derecelidir.

Kamu görevinin etkin ve kesintisiz biçimde sürdürülmesi ve soruşturulmasında kamu yararı bulunmayan kimi iddialarla ilgili gereksiz işlem yapılmasının önüne geçilmesi amacıyla kamu görevlilerinin bağlı bulundukları yasalara göre özel soruşturma usulleri öngörülmüştür.

Hâkimlerin suç işlemeleri hâlinde cezai sorumluluklarının bulunduğu, çağdaş hukuk sistemlerinin ortak kabulüdür. Bir hâkimin göreviyle ilgili ya da kişisel bir suç işlemesi mümkün olup bu durumda kişinin hâkim olması nedeniyle işlediği suçun yaptırımsız kalması düşünülemez. Bu nedenledir ki, hukuk sistemimiz içinde hâkimlerin görevleriyle ilgili ya da kişisel nitelikte işledikleri ve suç oluşturan eylemlere ilişkin Anayasa, 2802 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kanunu, 6087 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kurulu Kanunu, 2575 sayılı Danıştay Kanunu ve 2797 sayılı Yargıtay Kanunu gibi kanunlarla kural olarak özel soruşturma ve kovuşturma usulleri ve mercileri öngörülmüştür.

Suçun görev sebebiyle işlendiğinin kabulü için, eylemin memuriyet işleriyle ilgili olması, diğer bir anlatımla suçu doğuran fiil ile görev arasında illiyet bağı bulunması, görevle bağlantılı olması ve görevin sağladığı imkânlardan faydalanılarak işlenmesi gerekir. Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 17.02.2004 tarihli ve 2004/2-10 Esas 2004/40 Karar sayılı kararında "Görev sebebiyle işlenen suç kavramının, memuriyet görevinden doğan, görev ile bağlantılı ve görevden yararlanılarak işlenebilen suçları ifade eder." şeklinde kabul edilmiştir. Yargıtayın yerleşik uygulamasına göre kamu görevlilerinin herhangi bir suç örgütüne üye veya yönetici olmaları kişisel suç niteliğindedir.

Özel soruşturma ve kovuşturma usulleri öngören düzenlemelerden; yasama dokunulmazlığına ilişkin Anayasa'nın 83. maddesi, hâkim ve Cumhuriyet savcılarına ilişkin 2802 sayılı Kanun'un 94. maddesi, Hâkimler ve Savcılar Kurulunun seçimle gelen üyelerine ilişkin 6087 sayılı Kanun'un 38. maddesi, 2797 sayılı Kanun'un 46. maddesi ile diğer kamu görevlilerine ilişkin 4483 sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun'un 2. maddesinde "ağır cezalık suçüstü hâli" ortak bir kavram olarak kullanılmaktadır. Aynı kavram, suç tarihinden sonra 2797 sayılı Kanun'un 46. maddesine 680 sayılı KHK ile eklenen ve 7072 sayılı Kanun'la aynen kabul edilerek kanunlaşan altıncı fıkrada da yer almaktadır.

5271 sayılı CMK'nın "Tanımlar" başlıklı 2. maddesinin (j) bendinde de "Suçüstü hâli"nin;

"1. İşlenmekte olan suçu,

2. Henüz işlenmiş olan fiil ile fiilin işlenmesinden hemen sonra kolluk, suçtan zarar gören veya başkaları tarafından takip edilerek yakalanan kişinin işlediği suçu,

5271 sayılı CMK'nın "Tanımlar" başlıklı 2. maddesinin (j) bendinde de "Suçüstü hâli"nin;

"1. İşlenmekte olan suçu,

2. Henüz işlenmiş olan fiil ile fiilin işlenmesinden hemen sonra kolluk, suçtan zarar gören veya başkaları tarafından takip edilerek yakalanan kişinin işlediği suçu,

3. Fiilin pek az önce işlendiğini gösteren eşya veya delille yakalanan kimsenin işlediği suçu" ifade ettiği öngörülmüştür.

Belli bir suçun bulunması, failin yakalanmış olması ve failin suçu işlediği an ile yakalandığı an arasında uzun sürenin geçmemiş olması, suçüstü hâlidir.

Öte yandan, suçüstü hâlinin varlığı açısından hukukî düzenlemelerde açıkça bir zaman sınırı öngörülmediği göz önüne alındığında, bir zaman sınırlaması getirmek mümkün değildir. Bir olayın hangi ana kadar "suçüstü" olarak nitelendirilebileceği, o olayın özelliklerine, işlenen suça, türüne, işlenme biçimine, icra ile yer ve zaman bakımından gerçekleşen illiyet bağına göre takdir edilmelidir.

Suçüstü hâli doktrinde, dar anlamda ve geniş anlamda suçüstü olmak üzere ikili ayrıma tabi tutulmuştur (Faruk Erem, Ceza Usulü Hukuku, 5. Bası, Sevinç Matbaaası, ..., 1978, s. 692, 693). Konumuza ilişkin olarak, asıl suçüstü ya da dar anlamda suçüstü, CMK'nın 2. maddesinin (j) bendinde yer alan (1) numaralı alt bentteki "işlenmekte olan suç"u ifade etmektedir.

b) Mütemadi Suçlarda Suçüstü Hâli:

Doktrinde genel kabul gören görüş; mütemadi suçlar suçüstü hâlinde işlenebilen suçlardır. Mütemadi suçlarda, temadi devam ettikçe suçüstü hâlinin devam ettiği, icra hareketlerinin tamamlanmasının gerekmediği, mütemadi suçu oluşturan icra hareketlerinin bir kısmında sanığın geniş anlamda yakalanmasının yeterli olduğu, kanuni düzenlemelerde bu konuda bir ayrıma gidilmediği ve suçüstü hâlinde temadinin sona ereceğine ilişkindir.

Türk Hukukundaki silahlı örgüt suçuna ve usul hukukuna ilişkin düzenlemelere ayrıca değinilecek olmakla birlikte, faile atılı mütemadi suçun niteliği, suçun işlenme şekli ve geniş anlamda yakalama şartlarının her olayda ayrı ayrı değerlendirilmesi koşuluyla, mütemadi suçlarda genel olarak failin o suça ilişkin devam eden icra hareketlerinin, bu hareketlerin meydana getirdiği hukuka aykırılığın devam ettiğinin, böylelikle o suçun işlenmekte olan bir suç olduğunun ve geniş anlamda yakalama sonucunda somut olayda dar anlamda suçüstü hâlinin var olabileceğinin kabulü gerekmektedir.

c) Terör Suçlarında Özel Soruşturma Usulleri:

Kamu görevlilerinin görev nedeniyle işledikleri suçlar bakımından haklarında doğrudan soruşturma yapılabilmesi, fiilin ağır ceza mahkemesinin görevine girmesi ve failin suçüstü hâlinde yakalanması terör suçları bakımından gerekli görülmemiştir.