muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/16588, Karar No: 2024/4081, Tarih: 17.04.2024

**7. Ceza Dairesi         2023/16588 E.  ,  2024/4081 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2019/10513 E., 2022/3892 K.

SUÇ : 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde

Kararname'ye muhalefet

HÜKÜM : Mahkûmiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Esastan ret

Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, temyiz isteminin süresinde olduğu, temyiz dilekçesinde temyiz sebebine yer verildiği, temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanık müdafiin temyiz sebepleri; ele geçen ürünlerin faturalı ürünler olduğuna, bu ürünlere ilişkin faturanın Mahkemeye sunulduğuna, sanığın sorumlu müdürlüğünü yaptığı iş yerinde binlerce kalem ürünün alış ve satışının yapıldığına, sanığın kastından söz edilemeyeceğine, bu kadar ürün içerisinde 7 adet pensenin sahte olduğunu bilebilmesinin akla ve mantığa uygun olmadığına, bu şekilde satış yaparak işletmenin itibarının zedeleneceğini düşünmemesinin de hayatın olağan akışına aykırılık teşkil edeceğine, suçun hem maddi hem de manevi unsurunun oluşmadığına, İlk Derece Mahkemesince verilen beraat kararının doğru olduğuna, belirtilen ve re'sen tespit edilecek nedenler ile sanık hakkında beraat kararı verilmesi talebine ilişkindir.

II. GEREKÇE

Katılan vekili şikâyet dilekçesi ile ... isimli iş yeri hakkında, hak sahibi olduğu tescilli markalı ürünlerin, marka haklarına tecavüz edilerek satışa arz edildiği iddiası ve arama yapılması talebi ile şikâyetçi olmuştur.

Kayseri 3. Sulh Ceza Hâkimliğinin, 16.09.2015 tarihli ve 2015/2211 Değişik İş sayılı kararı doğrultusunda ilgili iş yerinde sanık hazır bulunduğu halde yapılan aramada, 8 adet penseye el konulmuştur.

Sanık hakkında 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 61/A-1. ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 53 ve 54. maddeleri uyarınca cezalandırılması istemiyle kamu davası açılmıştır.

Sanık İlk Derece Mahkemesince tespit edilen savunmalarında; şirketin sorumlu müdürü olduğunu, ürünleri, sürekli olarak alış veriş yaptıkları firmadan faturalı olarak satın aldığını, penselerin sahte olduğunu bilmediğini beyan etmiştir.

Dosyada mevcut 18.12.2015 tarihli bilirkişi raporunda; ürünlerin taklit ürünler olduğu yönünde görüş bildirilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi tarafından, ürünlerin faturalı olması ve işletmeden binlerce ürün satıldığından suça konu ürünler üzerindeki markanın gözden kaçma ihtimalinin bulunması nedenleriyle suçun manevi unsurunun oluşmadığı gerekçesi ile sanık hakkında beraat kararı verildiği anlaşılmıştır.

İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik katılan vekilinin istinaf başvurusu üzerine duruşma açılmasına karar verilmiş ve yapılan yargılama kapsamında sanığın beyanları tespit edilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi tarafından, ürünlerin faturalı olması ve işletmeden binlerce ürün satıldığından suça konu ürünler üzerindeki markanın gözden kaçma ihtimalinin bulunması nedenleriyle suçun manevi unsurunun oluşmadığı gerekçesi ile sanık hakkında beraat kararı verildiği anlaşılmıştır.

İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik katılan vekilinin istinaf başvurusu üzerine duruşma açılmasına karar verilmiş ve yapılan yargılama kapsamında sanığın beyanları tespit edilmiştir.

Sanık savunmalarında; bir çok firmanın bayiliiğini yaptıklarını, her gün onbinlerce ürün geldiğini, ürünleri faturalı olarak satın aldıklarını, gelen her ürünü birebir kontrol edemediklerini, normalde ... markasını aldıklarını ancak gelen ürünlerin içerisinde bir kaç tane ... pense çıkmış olduğunu, suçlamayı kabul etmediğini, beyan etmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi tarafından, İlk Derece Mahkemesi kararın kaldırılmasına ve sanığın müsnet suçtan mahkûmiyetine karar verilmiştir.

Gerekçeli karar başlığında suç tarihinin 17.09.2015 yerine 11.09.2015 olarak gösterilmesi, maddi hata olarak kabul edilmiştir.

Sanığın sorumluluğunda bulunduğu anlaşılan iş yerinde usulüne uygun olarak yapılan aramada ele geçen ürünler ve bilirkişi raporunda yer verilen tespitler uyarınca sanık hakkında mahkûmiyet kararı verilmesinde, hukuka aykırılık bulunmamıştır.

III. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle, sanık müdafii tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289/1. maddesi ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda mahkûmiyet hükmünde hukuka aykırılık görülmediğinden 5271 sayılı Kanun’un 302/1. maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304/1. maddesi uyarınca Kayseri 3. Asliye Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 9. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 17.04.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/17948, Karar No: 2016/4849, Tarih: 20.04.2016

**1. Hukuk Dairesi         2015/17948 E.  ,  2016/4849 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :SULH HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada;

Davacı, 107 ada 4 parsel sayılı taşınmazın paydaşlarından ...'nin soyisimlerinin, ...'ın ise baba isminin tapu kaydında yazılı olmadığını ileri sürüp ...'nin "...", ...'ın "...", ...'nın "...", ...'in "...", ...'nin "..." olan soyisimlerinin tapu kaydına ilavesini, ...'ın ise "..." olan baba adının eklenmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddianın sabit olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar, davalı vekili tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi ...'ın raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp, düşünüldü.

-KARAR-

Dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre; davalının temyiz itirazı yerinde değildir. Reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, Harçlar Kanununun değişik 13. maddesinin j. Bendi gereğince davalı ... Müdürlüğünden harç alınmasına yer olmadığına, 20.04.2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/7178, Karar No: 2015/22202, Tarih: 24.11.2015

**2. Hukuk Dairesi         2015/7178 E.  ,  2015/22202 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ...Aile Mahkemesi

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davalı kadın tarafından temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

Davacı, tanığı Şeyda Kutlu'nun yazılı ifadesini dosyaya sunmuş ve dinlenilmesinden vazgeçmiştir. Davacının, tanığının dinlenilmesinden vazgeçmesi hususunda, Hukuk Muhakemeleri Kanununun 196. maddesi gereğince davalının beyanı alınmamıştır. Hukuk Muhakemeleri Kanununun 246. maddesi şartları yerine getirilmeden sunulan yazılı beyan da geçerli değildir. Mahkemece yapılacak iş; dinlenilmesinden vazgeçilen davacı tanığı ile ilgili olarak davalı kadının açık rızasının aranması, tanığın dinlenilmesinin istenilmesi durumunda, Hukuk Muhakemeleri Kanununun 240 ve devamı maddeleri uyarınca dinlenilmesinden ibarettir. Bu hususlar dikkate alınmadan yazılı şekilde eksik araştırmaya dayalı olarak verilen kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ:Temyiz edilen hükmün yukarıda gösterilen sebeple BOZULMASINA, bozma sebebine göre sair bölümlerin şimdilik incelenmesine yer olmadığına, temyiz peşin harcının istek halinde yatırana geri verilmesine, işbu kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/10431, Karar No: 2018/5348, Tarih: 22.05.2018

**17. Hukuk Dairesi         2015/10431 E.  ,  2018/5348 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı ... vekili ile katılma yolu ile de davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, davalı ...'ın malik ve sürücüsü olduğu araç ile 15.04.2005 tarihinde davacıya çarptığını, kaza sonucunda müvekkilinin yaralanmasına neden olduğunu, müvekkilinin yaralanması ve kırıkları nedeniyle şuuru kapalı şekilde günlerce hastanede makineye bağlı yaşadığını ve beş ay boyunca hastanede tedavi altında tutulduğunu, halen de yatağa bağlı şekilde hayatını sürdürdüğünü, yakınlarının yardımıyla ihtiyaçlarını karşılayabildiğini, ayak parmağının kesilmesinin gerektiğini, ayak tabanının da %70 oranında alınması zorunluluğu bulunduğunu, olaya ilişkin ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nca yapılan soruşturma sonucunda ... Asliye Ceza Mahkemesi'nin... Esas sayılı dosyası ile kamu davası açıldığını, trafik kazası tespit tutanağında davalının kusurlu olduğunun tespit edildiğini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 5.000,00 TL maddi tazminatın tüm davalılardan, 30.000,00 TL manevi tazminatın davalı ...'dan alınarak müvekkiline verilmesini talep etmiştir.

Davalılar vekilleri, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, maddi tazminata ilişkin talep hakkında karar verilmesine yer olmadığına, manevi tazminata ilişkin davanın kısmen kabulü ile 7.000,00 TL manevi tazminatın 15.04.2005 tarihinden itibaren değişken oranlardaki yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiş; hüküm, davalı ... vekili ile katılma yolu ile de davacı vekilince temyiz edilmiştir.

1-)Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere göre davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm ve davalı ... vekilinin aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava trafik kazası sonucunda yaralanma nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

1-)Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere göre davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm ve davalı ... vekilinin aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava trafik kazası sonucunda yaralanma nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Borçlar Kanunu'nun 47. maddesi hükmüne göre hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması ve buna göre manevi tazminat takdir edilmesi gerektiği açıkça ortadadır. (HGK 23/06/2004, 13/291-370)

Yukarıda belirtilen hususlar, olayın oluş şekli ve kusur durumu dikkate alındığında, takdir olunan manevi tazminatın bir miktar fazla olduğu görülmüş ve hakkaniyete uygun şekilde manevi tazminata hükmedilmek üzere kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ:Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin tüm, davalı ... vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalı ...'a geri verilmesine, aşağıda dökümü yazılı 8,20 TL kalan harcın temyiz eden davacıdan alınmasına 22.05.2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/3958, Karar No: 2022/4857, Tarih: 22.06.2022

**12. Ceza Dairesi         2020/3958 E.  ,  2022/4857 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ağır Ceza Mahkemesi

Suç : Taksirle öldürme

Hüküm : TCK’nın 85/2, 62, 50/1-a, 52, 52/4. maddeleri gereğince mahkumiyet

Taksirle öldürme suçundan sanığın mahkumiyetine ilişkin hüküm sanık müdafii tarafından temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Dosya içeriğine göre, ... Sanayi ve Ticaret Kollektif Şirketinin müteahhiti olduğu Nevşehir Toki 2.Etap Bloklarının kapı dolap montaj işleri taşeronu olan Ömer Demirel’in montaj işçileri ... ile ...’ün olay günü saat 20.15 sıralarında Toki 2. Etap şantiyesinde mesaiye kalarak B-2 13. Blok’un beşinci katında uzatma kablosu ile bir adet aydınlatma lambası ışığında ahşap kapı ve mutfak dolaplarının montaj işini yaptıkları sırada, ...’ün şarjlı matkabı getirmek üzere diğer ekibin çalıştığı ikinci kata yöneldiği, aydınlatmanın bulunmadığı karanlık ortamda merdiven olduğunu düşünerek açık durumda bulunan asansör boşluğuna yönelerek düştüğü, bu sırada ... diye seslenmesi üzerine aynı yere süratle yönelen ...’un da asansör boşluğuna düşerek öldüğü, şikayetçi ...’ün hayat fonksiyonlarını ağır (6.) derece etkileyecek nitelikte kemik kırığı oluşacak şekilde yaralandığı, sanığın Toki İdaresi Başkanlığına ait şantiye sorumlu listesinde saha mühendisi olarak yer aldığı, 01.10.2009 tarihli noter taahhütnamesiyle de saha mühendisliği görevini üstlendiği, şikayetçi ...’ün aşamalardaki beyanlarında, olay günü ...’in talimatı ile gecikmiş işlerin yetişmesi için gece çalıştıklarını beyan ettiği olayda, saha mühendisi olan sanığın asansör boşlukları için düşmeyi önleyecek şekilde tedbir alınmaması, korunaklı olmasının sağlanmaması, inşaat iç kısmının, asansör ve merdiven boşluklarının yeterince aydınlatılmaması nedenleriyle asli kusurlu olduğu anlaşılmakla,

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanık müdafiinin kararın hukuka aykırı olduğuna, adil yargılanma hakkının ihlal edildiğine, müvekkilinin kusursuz olduğuna, beraat kararı verilmesi gerektiğine yönelik temyiz itirazlarının reddi ile hükmün isteme uygun olarak ONANMASINA, 22.06.2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/10221, Karar No: 2017/1547, Tarih: 28.02.2017

**14. Hukuk Dairesi         2016/10221 E.  ,  2017/1547 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacılar vekili tarafından, davalı aleyhine 15.05.2015 gününde verilen dilekçe ile önalım hakkına dayalı ... iptali ve tescil istenmesi üzerine yapılan muhakeme sonunda; davanın kabulüne dair verilen 23.12.2015 günlü hükmün Yargıtayca duruşmalı olarak incelenmesi davalı ... vekili tarafından istenilmekle tayin olunan 28.02.2017 günü için yapılan tebligat üzerine davalı vekili Av... ... ile karşı taraftan davacılar vekili Av. ... .... geldiler. Açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelenlerin sözlü açıklamaları dinlendi. Duruşmanın bittiği bildirildi. İş karara bırakıldı. Bilahare dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

\_ K A R A R \_

Yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve dosya içeriğine göre, mahkeme kararı ve dayandığı gerekçeler usul ve yasaya uygun bulunduğundan yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edene yükletilmesine, ....480.-TL Yargıtay duruşma vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacılara verilmesine, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 28.02.2017 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/21000, Karar No: 2012/754, Tarih: 12.01.2012

**3. Ceza Dairesi         2009/21000 E.  ,  2012/754 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

HÜKÜM : Sanığın mahkumiyetine dair,

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü;

1-Hakaret suçundan kurulan hükme yönelik temyiz isteğinin incelenmesinde;

Hükmolunan cezanın tür ve miktarına göre; hükmün 14.7.2004 ... ve 5219 sayılı Kanunun 3.B maddesi ile değişik 1412 sayılı CMUK’nun 305/1.maddesi gereğince temyizi mümkün bulunmadığından temyiz isteminin 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek CMUK’nun 317. maddesi uyarınca istem gibi REDDİNE,

2- Yaralama suçundan kurulan hükme yönelik temyiz isteğinin incelenmesinde;

Katılan ... oğlu ...'ün olaydan yaklaşık 5 ay sonra alınan 23.03.2007 tarihli Muratlı ve 26.03.2007 tarihli Tekirdağ Devlet Hastanelerince düzenlenen adli raporlarında vücudunda tanımlanan bicaps tendon reptürü yaralanmasının sanığın 12.10.2006 tarihli eyleminden kaynaklanıp kaynaklanmadığının tespiti açısından mağdurun Adli Tıp Kurumundan raporunun aldırılmaması,

Bozmayı gerektirmiş sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi ile yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'nun 321. maddesi uyarınca isteme aykırı olarak BOZULMASINA, 12.01.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/13144, Karar No: 2010/10100, Tarih: 19.10.2010

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2009/13144 E.  ,  2010/10100 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 15.2.1997 tarihinden itibaren çalışmalarının 506 sayılı Kanunun Ek 5/2. maddesi kapsamına girdiğinin tesbitine, emeklilik esnasında nazara alınmasına karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir.

Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Davacı 15.02.1997 tarihinden itibaren davalıya ait ambalaj fabrikasında matbaa bölümünde üretim ustası olarak geçen çalışmalarının 506 sayılı Yasanın Ek 5/2 maddesi kapsamında kaldığının tespitini istemiştir.

Mahkemece davacının dava konusu dönemde yaptığı işin 2098 sayılı Yasayla 506 sayılı Yasaya eklenen 5/II. maddesi ve alt bentlerinde sayılı işlerden olduğu kabul edilmekle birlikte, Ek-6 maddesinde belirtilen “malülük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına tabi çalışmalarının en az 3.600 gününü Ek madde 5 de belirtilen işlerde geçiren sigortalılar Ek madde 5 de yer alan itibari hizmet süresine ilişkin hükümlerden yararlanır” hükmünün gereği oluşmadığından bahisle davanın reddine karar verilmiş ve bu karar süresinde davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, nitelikçe basım işyerinde çalışıldığından bahisle sigortalılık süresine işin niteliği nazara alınarak her tam yıl için Yasanın belirlediği itibari hizmet süresinin eklenmesi istemine ilişkindir. Bu yönüyle davanın yasal dayanağı 506 sayılı Yasanın Ek 5/II ve Ek 6. maddeleridir.

506 sayılı Yasanın Ek 5/II maddesine göre, sigortalıların itibari hizmetten yararlanması için iki koşulun birlikte gerçekleşmesi zorunludur. Yasanın öngördüğü birinci koşul sigortalının basım ve gazetecilik işyerinde çalışmış olmasıdır. Ancak bu koşulun araştırılıp saptanmasında işyerinin dar anlamda sadece gazete basımıyla uğraşan bir basımevi olarak düşünülmeyip, yasanın açık amacı göz önünde bulundurularak söz değil öze üstünlük tanıyan bir yoruma gitmek gereklidir. İkinci koşul ise; II. bendin (a,b,c,d,e,f) alt bentlerinde belirtildiği biçimdeki fiziksel dış etkenlerden birinin olayda ayrıca gerçekleşmiş bulunmasıdır. Buna göre basım işyerinde geçen çalışmalar sırasında : a) Solunum ve cilt yoluyla vücuda geçen gaz veya diğer zehirleyici maddelerle çalışılması veya b) Fazla gürültü ve ihtizaz yapıcı makine ve aletlerle çalışılması veya c) Doğrudan doğruya yüksek hararete maruz bulunarak çalışılması veya d) Fazla ve devamlı adali gayret sarf edilerek çalışılması veya e) Tabii ışığın hiç olmadığı ve münhasıran suni ışık altında çalışılması veya f) Günlük mesainin yarıdan fazlası saat 20.00'den sonra olacak biçimde çalışılması halinde belirtilen çalışmanın itibari hizmete tabi olduğunun kabulü mümkündür.

506 sayılı Yasanın Ek-6 maddesine göre ise: “Malüllük, Yaşlılık ve Ölüm Sigortalarına tabi çalışmalarının en az 3600 gününü ek madde 1 de belirtilen işlerde geçiren sigortalılar, ek madde 1 de yer alan itibari hizmet süresine ilişkin hükümlerden yararlanırlar.”

Mahkemece bu maddedeki düzenlemeden yola çıkılarak davacının çalışmalarının 3.600 günü bulmadığından bahisle davanın reddine karar verilmişse de varılan bu sonuç hatalı olmuştur.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasanın Ek-5. Maddesi 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Yasanın 106.maddesi ile yürürlükten kaldırılmış, 5510 sayılı Yasanın itibari hizmeti düzenleyen 40. maddesindeki düzenlemeyle de davacının çalıştığı iş kolu kapsamdan çıkarılmıştır.

506 sayılı Yasanın Ek-5 maddesi kapsamında çalışmakla birlikte bu madde kapsamındaki çalışmaları 3.600 günü bulmayan ancak 5510 sayılı Yasanın yürürlüğe girmesi ile çalıştıkları iş kolu kapsamdan çıkarılan sigortalıların durumu ile ilgili olarak 5510 sayılı Yasanın geçici 7/2.maddesi ile düzenleme yapılmıştır. Anılan düzenlemeye göre: “506 sayılı Kanunun ek 5 inci maddesinde sayılan itibari hizmet süresi kapsamında yer alıp bu Kanunun 40 ıncı maddesinde sayılmayan işlerde bu Kanunun yürürlük tarihinden önce geçen çalışma sürelerinin bu maddenin birinci fıkrası kapsamında değerlendirilmesinde 3600 gün prim ödeme şartı aranmaz.” Hal böyle olunca da davacının çalıştığı iş kolu bakımından 506 sayılı Yasanın Ek-5. maddesine göre hak edilen itibari hizmet sürelerinin değerlendirilmesi için 3.600 gün prim ödeme şartının ortadan kalkmış olduğu, Ek-5 madde yazılı bulunan koşulara sahip olan sigortalının 3.600 gün şartı aranmaksızın itibari hizmetten yararlandırılması gerektiği açıktır.

Yapılacak iş; 5510 sayılı Yasanın yürürlüğe girmesi ile birlikte davacının işyeri ve yaptığı işe göre itibari hizmetten yararlanmak için Ek-5. maddede belirtilen işlerde 3.600 gün çalışmasının gerekli olmadığı göz önüne alınarak, çalışılan işyeri, yapılan iş ve çalışma koşullarına göre itibari hizmetten yararlanıp yararlanmayacağını ve itibari hizmetten yararlanacak ise bunun süresini belirlemek ve sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın, işin esasına girilmek gerekirken itibari hizmete tabi 3.600 gün çalışmanın bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 19.10.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi