muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2006/10139, Karar No: 2006/9610, Tarih: 09.10.2006

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2006/10139 E.  ,  2006/9610 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, meslek hastalığı sonucu maluliyetinden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Dava, nitelikçe meslek hastalığı nedeniyle meslekte kazanma güç kaybı oranının % 19,2 den % 45’e çıkması nedeniyle % 25,8 fark malüliyet için manevi tazminat istemine ilişkindir. Davalı tarafından meslek hastalığı nedeniyle % 45 oranında meslekte kazanma gücünün kaybedildiğini belirleyen Zonguldak Uzunmehmet Göğüs Hastalıkları Hastanesinin 14.03.2006 tarihli raporlarına itiraz edildiğine göre, davacının meslek hastalığı nedeniyle 26.10.1967 tarihinde % 19,2 olarak belirlenen sürekli iş göremezlik oranının 39 yıl içerisinde % 25,8 artışla % 45 oranına ulaşmasının tıbben mümkün bulunup bulunmadığı da dikkate alınarak 506 sayılı Yasanın 109. maddesi çerçevesinde Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulundan rapor alınması, ilgililerce buna itiraz olunması halinde, Adli Tıp Kurumundan rapor alınarak hiçbir kuşku ve duraksamaya yol açmayacak biçimde meslekte güç kayıp oranının saptanmasından sonra davacının tazminatının belirlenmesi gerektiği açıktır.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgulara aykırı biçimde ve özellikle davalı vekilinin ölüm nedenine ilişkin itirazları usulünce araştırılmadan yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, bozma nedenine göre davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına,temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine, .09.10.2006 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/11160, Karar No: 2017/25408, Tarih: 07.02.2017

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2016/11160 E.  ,  2017/25408 K.**

**"İçtihat Metni"**

T.C.

YARGITAY

18. HUKUK DAİRESİ

Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun 22/12/2016 tarih ve 398 sayılı Kararı ile 23.07.2016 tarih ve 29779-2. mükerrer sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6723 sayılı Danıştay Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik yapılmasına Dair Kanunla 2797 sayılı Yargıtay Kanununa eklenen Geçici 15. madde uyarınca Yargıtay Onsekizinci Hukuk Dairesinin kapatılmasına ve 12.02.2016 tarih ve 2016/1 sayılı iş bölümü kararında yer alan dairemizin bakmakta olduğu:

'6) 4721 sayılı TMK'nın Kişiler Hukuku başlıklı 1. Kitabının Gerçek Kişiler başlıklı 1. Kısmında yer alan maddelerden (TMK m. 8-46) kaynaklanan davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar,

7) 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu uyarınca nüfus kayıtlarının düzeltilmesine ilişkin davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar ile vatandaşlığın tespitine ilişkin hüküm ve kararlar,

8) 4721 sayılı TMK'nın Kişiler Hukuku başlıklı 1. Kitabının Tüzel Kişiler başlıklı 2. Kısmında yer alan hükümlerden (TMK m. 47-117) kaynaklanan davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar,

9) 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 56 ila 100. maddeleri ile 5253 sayılı Dernekler Kanunu hükümlerine göre açılmış derneklerin feshi, derneğin sona erdiğinin tespiti gibi dernekler hukukundan kaynaklanan her türlü dava sonucunda verilen hüküm ve kararlar.

11) 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 101 vd. maddeleri kapsamında kalan vakıfların kuruluş ve tescil işlemleri, vakıf senedinin düzenlenmesi ve değiştirilmesi, vakfın teşkilatı (örgütü), denetimi, yöneticilerin azli, vakıf yönetiminin amacının ve mallarının değiştirilmesi, vakfın sona ermesi ve tasfiyesi: ayrıca, Osmanlı döneminde kurulan ve 5737 sayılı Vakıflar Kanun'a tabi olan vakıflarda, vakfiye şartı gereği vakıf evladı veya ilgilisi olduğunun ya da tevliyete hak kazandığının tespiti ile vakfın gelir fazlasından yararlanma (intifa) haklarıyla ilgili olarak açılan davalara ilişkin hüküm ve kararlar,

12) 4721 sayılı TMK'nın 2. Kitabının, Hısımlık başlıklı 2. Kısmında yer alan Soy Bağının Kurulması başlıklı 1. Bölümünün 1, 2, 3 ve 4. ayrımlarında yer alan maddelerden (TMK m.282 ila 320: Soy bağı, tanıma, babalık, evlat edinme vb) kaynaklanan davalar nedeniyle verilen hüküm ve kararlar,

13) 4721 sayılı TMK'nın 2. Kitabının, Vesayet başlıklı 3. Kısmında yer alan maddelerden (TMK m. 396-494) kaynaklanan davalar nedeniyle verilen hüküm ve kararlar,

14) 3561 sayılı Mal Memurlarının Kayyım Tayin Edilmesine Dair Kanuna göre verilen kayyım atanması ile ilgili davalar ile kayyımlık kararlarının kaldırılmasına ilişkin davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar,'ın temyiz incelemesinin Yargıtay Sekizinci Hukuk Dairesi'ne UYAP bilişim sistemi üzerinden devrine karar verilmiştir.

13) 4721 sayılı TMK'nın 2. Kitabının, Vesayet başlıklı 3. Kısmında yer alan maddelerden (TMK m. 396-494) kaynaklanan davalar nedeniyle verilen hüküm ve kararlar,

14) 3561 sayılı Mal Memurlarının Kayyım Tayin Edilmesine Dair Kanuna göre verilen kayyım atanması ile ilgili davalar ile kayyımlık kararlarının kaldırılmasına ilişkin davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar,'ın temyiz incelemesinin Yargıtay Sekizinci Hukuk Dairesi'ne UYAP bilişim sistemi üzerinden devrine karar verilmiştir.

Bu nedenle, iş bu dava türlerine ait Dairemizin esasına kayıtlı dosyaların UYAP bilişim sistemi üzerinden Dairesine gönderilmesine, esasın bu şekilde kapatılmasına ve dosyaların fiziki olarak dairesine teslimine karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2005/5, Karar No: 2005/36, Tarih: 22.03.2005

Ceza Genel Kurulu 2005/5-5 E., 2005/36 K.

**Ceza Genel Kurulu 2005/5-5 E., 2005/36 K.**

**- EHLİYETİN GERİ ALINMASI

- EK SAVUNMA HAKKI**- 765 S. TÜRK CEZA KANUNU (MÜLGA) [ Madde 20 ]

- 765 S. TÜRK CEZA KANUNU (MÜLGA) [ Madde 31 ]

- 765 S. TÜRK CEZA KANUNU (MÜLGA) [ Madde 414 ]

- 765 S. TÜRK CEZA KANUNU (MÜLGA) [ Madde 59 ]

- 765 S. TÜRK CEZA KANUNU (MÜLGA) [ Madde 80 ]

- 1412 S. CEZA MUHAKEMELERİ USULÜ KANUNU (MÜLGA) [ Madde 258 ]

- 2918 S. KARAYOLLARI TRAFİK KANUNU [ Madde 119 ]

**"İçtihat Metni"**

15 yaşından küçük mağdurenin rızaen ırzına geçmek suçundan sanığın,TCY.nın 414/1, 80 ve 59. maddeleri uyarınca 4 yıl 10 ay 10 gün ağır hapis cezası ile cezalandırılmasına, 2918 sayılı Yasanın 119. maddesi uyarınca sürücü belgesinin 1 yıl süre ile geri alınmasına, TCY.nın 31 ve 20. maddeleri hükmü uyarınca 3 yıl süreyle kamu hizmetlerinden yasaklanmasına, ilişkin Denizli 2. Ağır Ceza Mahkemesince verilen 19.12.2002 gün ve 351-341 sayılı hüküm, sanık vekilleri tarafından temyiz edilmekle, dosyayı inceleyen Yargıtay 5. Ceza Dairesince 16.4.2003 gün ve 1256-2048 sayı ile; "Sanığa CMUK.nun 258. maddesi uyarınca ek savunma hakkı tanınmadan iddianamede ve C.Savcısının esas hakkındaki görüşünde yer almayan ve ehliyetin geçerliliği de araştırılmadan 2918 sayılı Yasanın 119. maddesi uyarınca sürücü belgesinin 1 yıl süre ile geçici olarak alınmasına karar verilmesi" isabetsizliğinden bozulmuştur.

Yerel Mahkemece; 21.8.2003 gün ve 311-214 sayı ile;

Sanık, 27.11.2002 tarihli duruşmada okunan onaylı sürücü belgesinin kendisine ait olduğunu kabul etmiş, Denizli Emniyet Müdürlüğünün 13.12.2002 gün ve 2902 sayılı yazısı ekinde gönderilen ve Denizli Emniyet Müdürlüğünce verilen 27.4.1998 gün ve 134423 seri numaralı B sınıfı sürücü belgesindeki kimlik bilgilerinin sanığın doğum kaydındaki bilgilerle örtüştüğü mahkememizce saptanmıştır. Resmi belge, sahteliği kanıtlanıncaya kadar geçerlidir, ilkesi uyarınca yetkili kişi tarafından düzenlenip onaylanan, sürücü belgesinin suç tarihinde ve mahkûmiyet hükmünün verildiği 9.12.2002 tarihinde geçerli olduğunun kabulünde zorunluluk bulunmaktadır.

Sanığa atılı suçun niteliği itibariyle sürücü belgesinin sürekli veya geçici olarak geri alınmasında zorunluluk bulunmayıp bu husus mahkemenin takdirine bağlıdır. Yargısal kararlarda da vurgulandığı üzere, fer'i cezanın uygulanmasında ek savunma hakkı verilmesi gerekmeyip, sanığın 25.10.2002 tarihli duruşmada "hakkımda başka yasa maddeleri uygulansa bile savunmam değişmeyecektir. biçimindeki savunması da 2918 sayılı Yasanın 119. maddesinin uygulanmasına olanak tanımaktadır, gerekçeleriyle önceki hükümde direnilmiştir.

Bu hükmün de sanık vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya, Yargıtay C.Başsavcılığının bozma istekli 27.12.2004 gün ve 176274 sayılı tebliğnamesiyle, Birinci Başkanlığa gönderilmekle, Ceza Genel Kurulunca konu müzakere edilip aşağıdaki karar verilmiştir.

CEZA GENEL KURULU KARARI

Bu hükmün de sanık vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya, Yargıtay C.Başsavcılığının bozma istekli 27.12.2004 gün ve 176274 sayılı tebliğnamesiyle, Birinci Başkanlığa gönderilmekle, Ceza Genel Kurulunca konu müzakere edilip aşağıdaki karar verilmiştir.

CEZA GENEL KURULU KARARI

Sanığın TCY.nın 414/1, 80 ve 59. maddeleri uyarınca cezalandırılmasına ve sürücü belgesinin 2918 sayılı Yasanın 119. maddesi uyarınca 1 yıl süre ile geri alınmasına karar verilen somut olayda, Özel Daire ile Yerel Mahkeme arasında suçun sübutu ve nitelendirilmesi yönünde herhangi bir uyuşmazlık bulunmayıp, çözülecek sorun sürücü belgesinin geçerliliği araştırılmadan, iddianame ve C.Savcısının esas hakkındaki görüşünde yer almayan sürücü belgesinin geri alınmasına CYUY.nın 258. maddesi uyarınca ek savunma hakkı tanınmadan karar verilip verilemeyeceği noktasında toplanmaktadır.

Dosyanın incelenmesinde;

Bozmadan sonra 21.8.2003 tarihli oturumda; Yargıtay 5. Ceza Dairesinin 16.4.2003 gün ve 1256-2048 sayılı bozma ilamının okunarak sanığın bozma içeriğinden haberdar edilip, bozmaya karşı diyeceğinin saptandığı, aynı oturumda esas hakkında görüşü sorulan C.Savcısının da ilk hükümde direnilmesi görüşüyle sanık hakkında 2918 sayılı Yasanın 119. maddesinin uygulanması isteminde bulunduğu, sanığın gerek bozma içeriğinden, gerekse C.Savcısının esas hakkındaki görüşünden haberdar edilmek suretiyle savunma yaptığı, bu şekilde bozma gereğinin eylemli olarak yerine getirildiği anlaşılmaktadır.

Yerel Mahkemece her ne kadar yargısal kararlardan bahisle fer'i ceza uygulamasında ek savunma hakkı verilmesine ve resmi makamlarca gönderilen belgelerin geçerliliklerinin araştırılmasına gerek bulunmadığı görüşüyle ilk hükümde direnilmiş ise de, sanığın bozmadan sonra 2918 sayılı Yasanın 119. maddesinin uygulanmasına ilişkin istemden haberdar edilerek savunması alınmış olmakla, bozma gereği eylemli olarak yerine getirilmiştir. Saptanan bu eylemli uyma nedeniyle dosyanın esas hakkında inceleme yapılmak üzere, Özel Dairesine gönderilmesine karar verilmelidir.

SONUÇ :

Açıklanan nedenlerle;

1-Yerel Mahkemenin son uygulamasının eylemli uyma niteliğinde bulunduğuna,

2- Dosyanın esası hakkında inceleme yapılması için Yargıtay 5. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay C.Başsavcılığına TEVDİİNE, 22.3.2005 günü yapılan müzakerede oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/533, Karar No: 2019/31, Tarih: 22.01.2019

**Ceza Genel Kurulu         2018/533 E.  ,  2019/31 K.**

**"İçtihat Metni"**

Kararı Veren

Yargıtay Dairesi : 1. Ceza Dairesi

Mahkemesi :Ağır Ceza

Sayısı : 197-26

Sanıklar ..., ..., ... ve ... hakkında nitelikli kasten öldürme suçuna teşebbüsten açılan kamu davasında yapılan yargılama sonucunda, sanıkların eylemlerinin kasten yaralama suçunu oluşturduğu kabul edilerek, sanık ...'ın TCK'nın 86/1, 86/3-e, 38/3 ve 62/1. maddeleri uyarınca 1 yıl 8 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına; sanık ...'nun TCK'nın 38. maddesi, sanıklar ... ve ...'ın TCK'nın 37/1. maddesi delaletiyle aynı Kanun'un 86/1, 86/3-e ve 62/1. maddeleri uyarınca 2 yıl 6 ay hapis cezası ile cezalandırılmalarına, tüm sanıklar hakkında TCK'nın 53/1 ve 63. maddeleri uyarınca hak yoksunluğuna ve mahsuba ilişkin Trabzon 2. Ağır Ceza Mahkemesince verilen 17.05.2010 tarihli ve 231-57 sayılı hükümlerin sanıklar müdafileri ve katılan vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 1. Ceza Dairesince 03.10.2013 tarih ve 2597-5502 sayı ile;

"Oluşa ve dosya içeriğine göre, sanık ...’in kardeşinin ortak olduğu bir otelde meydana gelen, otelin diğer bir ortağının öldürülmesi olayı ile ilgili olarak mağdurun Trabzon 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 2008/19-112 sayılı dosyasında tanık olarak beyanda bulunduğu, bu nedenle sanık ...’in mağdura husumet duyduğu, sanık ...’dan mağduru vurmasını istediği, sanık ...’nın kabul etmesi üzerine olaydan birkaç gün önce diğer sanıklarla birlikte araçla mağdurun aracını takip ederek evini öğrendikleri, olay gecesi sanıklar Mustafa ve .....’nın, sanık ...’nin kullandığı araçla mağdurun evinin önüne geldikleri, beklemeye başladıkları, mağdurun saat 02.00 civarında aracı ile geldiği, evine doğru yürüdüğü sırada sanık ...’yı elinde tabanca ile gördüğü ve sanığın üzerine doğru hamle yaptığı sırada sanık ...’nın, bir el ateş ederek batın bölgesinden mağduru yaraladığı, ateş etmeye devam ederek diğer sanıklar .....ve ..... ile birlikte kaçtıkları olayda,

Sanıkların eylemlerini tasarlayarak ve mağdurun tanıklık yapması nedeniyle yerine getirdiği kamu görevinden dolayı gerçekleştirdikleri anlaşılmakla, sanık ...’in TCK'nın 38/1, 82/1-a-g, 35, 62, 53, sanık ...’nın TCK'nın 82/1-a-g, 35, 38/3, 62, 53, sanıklar .....ve .....’nın TCK'nın 82/1-a-g, 35, 62, 53. maddeleri uyarınca cezalandırılmaları gerektiği gözetilmeden suçun niteliğinde hataya düşülerek sanık ...’in kasten yaralamaya azmettirme, sanıklar Mustafa, .....ve .....’nın kasten yaralama suçlarından cezalandırılması," isabetsizliğinden bozulmasına karar verilmiştir.

Trabzon 2. Ağır Ceza Mahkemesi ise 10.02.2014 tarih ve 197-26 sayı ile bozma kararına direnerek sanıkların önceki hüküm gibi cezalandırılmalarına karar vermiştir.

Trabzon 2. Ağır Ceza Mahkemesi ise 10.02.2014 tarih ve 197-26 sayı ile bozma kararına direnerek sanıkların önceki hüküm gibi cezalandırılmalarına karar vermiştir.

Direnme kararına konu bu hükümlerin de sanıklar müdafileri ve katılan vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 01.07.2014 tarihli ve 174508 sayılı "bozma" istekli tebliğnamesi ile Yargıtay Birinci Başkanlığına gelen dosya, Ceza Genel Kurulunca 07.12.2016 tarih ve 476-1178 sayı ile; 6763 sayılı Kanun'un 38. maddesi ile 5320 sayılı Kanun'a eklenen geçici 10. madde uyarınca kararına direnilen Daireye gönderilmiş, aynı madde uyarınca inceleme yapan Yargıtay 1. Ceza Dairesince 05.11.2018 tarih ve 2193-4414 sayı ile; direnme kararının yerinde görülmemesi üzerine Yargıtay Birinci Başkanlığına iade edilen dosya, Ceza Genel Kurulunca değerlendirilmiş ve açıklanan gerekçelerle karara bağlanmıştır.

TÜRK MİLLETİ ADINA

CEZA GENEL KURULU KARARI

Sanıklar ... ve ... hakkında 6136 sayılı Kanun'a aykırılık suçundan verilen mahkûmiyet hükümleri Özel Dairece onanmak suretiyle kesinleşmiş olup direnmenin kapsamına göre inceleme, sanıklar ..., ..., ... ve ... hakkında kasten yaralama suçundan kurulan mahkûmiyet hükümleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Özel Daire ile Yerel Mahkeme arasında oluşan ve Ceza Genel Kurulunca çözümlenmesi gereken uyuşmazlık; sanıkların eylemlerinin nitelikli kasten öldürme suçuna teşebbüsü mü, yoksa kasten yaralama suçunu mu oluşturduğunun belirlenmesine ilişkin ise de Yargıtay İç Yönetmeliği’nin 27. maddesi uyarınca öncelikle yüklenen suçun alt sınırı itibarıyla sanık ... müdafisi hazır olmaksızın hüküm kurulmasının savunma hakkının kısıtlanması niteliğinde olup olmadığının değerlendirilmesi gerekmektedir.

Yukarıda belirtilen ön soruna ilişkin uyuşmazlığa geçilmeden önce Ceza Genel Kurulu Başkanınca, sanık ... müdafisinin 10.02.2014 havale tarihli dilekçesinde belirttiği mazereti hakkında bir karar verilmemesi suretiyle de sanığın savunma hakkının kısıtlanıp kısıtlanmadığının belirlenmesi gerektiğinin ileri sürülmesi üzerine, her iki ön sorunun birlikte değerlendirilmesi gerekmiştir.

İncelenen dosya kapsamından;

Sanıklar ..., ..., ... ve ... hakkında nitelikli kasten öldürme suçuna teşebbüsten TCK’nın 82/1-a-son ve 35. maddeleri uyarınca cezalandırılmaları istemiyle kamu davası açıldığı,

Kovuşturma aşamasında sanık ...’ın, 15.01.2009 tarihli vekâletnameyle Av. ...’yi kendisine müdafi olarak tayin ettiği, sanık müdafisinin söz konusu vekâletnameyi 26.01.2009 tarihli duruşmada ibraz ettiği ve bu hususun duruşma tutanağına yazıldığı,

Trabzon 2. Ağır Ceza Mahkemesince 17.05.2010 tarihli ve 231-57 sayılı hüküm ile; sanıkların eylemlerinin kasten yaralama suçunu oluşturduğu kabul edilerek TCK’nın 86/1 ve 86/3-e maddeleri uyarınca cezalandırılmalarına karar verildiği,

Kovuşturma aşamasında sanık ...’ın, 15.01.2009 tarihli vekâletnameyle Av. ...’yi kendisine müdafi olarak tayin ettiği, sanık müdafisinin söz konusu vekâletnameyi 26.01.2009 tarihli duruşmada ibraz ettiği ve bu hususun duruşma tutanağına yazıldığı,

Trabzon 2. Ağır Ceza Mahkemesince 17.05.2010 tarihli ve 231-57 sayılı hüküm ile; sanıkların eylemlerinin kasten yaralama suçunu oluşturduğu kabul edilerek TCK’nın 86/1 ve 86/3-e maddeleri uyarınca cezalandırılmalarına karar verildiği,

Hükümlerin sanık ... müdafisi Av. ... ile diğer sanıklar müdafileri ve katılan vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 1. Ceza Dairesince 03.10.2013 tarih ve 2597-5502 sayı ile sanıkların eylemlerinin nitelikli kasten öldürme suçuna teşebbüsü oluşturduğu gerekçesiyle bozulmasına karar verildiği,

Bozmadan sonra Yerel Mahkemece yapılan 30.12.2013 tarihli oturuma sanıklar müdafileri ile sanık ...’ın katıldığı, sanık ... ile sanıklar müdafilerinin bozmaya karşı diyecekleri sorulduktan sonra usulüne uygun davetiyle tebliğine rağmen gelmeyen sanık ...’ın zorla getirilmesine, bozmaya karşı beyanları alınmayan sanıklar ... ve ...’nun bir sonraki oturumda hazır edilmelerine ve sanıklar müdafilerine talepleri doğrultusunda süre verilmesine karar verilerek duruşmanın 10.02.2014 tarihine ertelendiği,

Sanık ... müdafisi Av. ...’nin 10.02.2014 havale tarihli dilekçeyle, aynı gün Samsun ilinde olacağı gerekçesiyle 10.02.2014 tarihinde yapılacak duruşmaya katılamayacağını belirterek mazeretinin kabulü ile duruşmanın başka bir güne bırakılması talebinde bulunduğu,

Yerel Mahkemece 10.02.2014 tarihli oturumda, sanık ... müdafisi Av. ... tarafından mazeret dilekçesi verildiği hususu duruşma tutanağına geçirildikten sonra, sırasıyla katılan vekili, Cumhuriyet savcısı, sanıklar .....,..... ve .....müdafileri ile tüm sanıkların bozmaya karşı beyanları alınarak sanık ... müdafisi Av. ...’nin yokluğunda ve mazeret dilekçesi hakkında herhangi bir değerlendirme yapılmadan direnme kararına konu mahkûmiyet hükümlerinin kurulduğu,

Anlaşılmaktadır.

Oldukça geniş bir kavram olan savunma hakkı, şüpheliyi ve sanığı ilgilendirdiği kadar, bir gün şüpheli veya sanık konumuna düşebilecek toplumda yaşayan herhangi bir ferdi, dolayısıyla da toplumu ve yine adaleti sağlama yükümlülüğü bulunan Devleti ilgilendirmektedir. Çünkü ceza yargılamasında savunma, yargılamanın sonucunda verilen ve iddia ile savunmanın değerlendirilmesinden ibaret olan, hükmün doğru olmasını sağlar. Bu yönüyle, geniş bir bakış açısı ile değerlendirilmesi gereken savunma hakkı, susma, soru sorma, kendi aleyhine işlemlere katılmama, tercümandan yararlanma, kanıtların toplanmasını isteme, duruşmada hazır bulunma gibi hakların yanında müdafiden yararlanma hakkını da içerir.

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın "Temel haklar ve ödevler" bölümünde yer alan 36. maddesinde savunma hakkı; "Herkes meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir" şeklinde düzenlenmiş olup "temel hak" niteliğine uygun olarak savunma hakkı verilmemesi veya savunma hakkının sınırlandırılması durumunda verilen karar hukuka aykırı olacaktır. Buna göre, sanığın ceza muhakemesindeki en önemli haklarından birisi, yargı mercilerince her aşamada nazara alınması gereken savunma hakkıdır. Anayasa ve uluslararası sözleşmelerle güvence altına alınmış olan bu hakkın herhangi bir nedenle sınırlandırılması da mümkün değildir. Nitekim 5320 sayılı Kanun’un 8. maddesinin birinci fıkrası uyarınca karar tarihi itibarıyla uygulanması gereken Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun 308. maddesinin 8. fıkrasına göre savunma hakkının sınırlandırılması mutlak bozma nedenlerindendir.

Savunma, Anayasa'nın 36. maddesiyle anayasal güvence altına alınan meşru bir yol, müdafi de savunmanın meşru bir aracıdır. Dolayısıyla söz konusu hüküm, müdafi aracılığı ile savunulmayı da anayasal güvence altına almaktadır. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin “adil yargılanma hakkını” düzenleyen 6. maddesinin 3. fıkrasının b ve c bentlerinde de; “her sanığın en azından...

b) Savunmasını hazırlamak için gerekli zamana ve kolaylıklara sahip olmak;

c) Kendi kendini savunmak veya kendi seçeceği bir avukatın yardımından yararlanmak…” hakkına sahip olduğu belirtilmiştir. Buradan çıkarılması gereken sonuç; savunma hakkının, temel insan hakları arasında yer alan hak arama özgürlüğünün bir gereği olduğu ve avukatın yardımından yararlanma hakkının da, savunma hakkından ayrı düşünülemeyeceği gerçeğidir. Anılan sözleşme hükümlerinde sanığın en azından kendi kendini savunma hakkı bulunduğu belirtilmekle, mahkeme huzurunda doğrudan savunmasını yapabilmesi için duruşmada hazır bulunma hakkının varlığı da zımnen kabul edilmiştir

01.06.2005 tarihinde yürürlüğe giren 5271 sayılı CMK’nın 150/3. maddesinde, üst sınırı en az beş yıl hapis cezasını gerektiren suçlardan dolayı yapılan soruşturma ve kovuşturmada, şüpheli veya sanığın müdafisinin bulunmaması hâlinde talebi aranmaksızın kendisine müdafi atanacağı hüküm altına alınmış iken, 19.12.2006 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 5560 sayılı Kanun'un 21. maddesi ile 5271 sayılı CMK’nın 150. maddesinde değişiklik yapılarak bu zorunluluk, alt sınırı beş yıldan fazla hapis cezasını gerektiren suçlara şamil kılınmış, bu şekilde daha önce üst sınırı en az 5 yıl hapis cezası gerektiren suçlarda sanıklar için zorunlu müdafi atanması sistemi, alt sınırı 5 yıldan daha fazla hapis cezası gerektiren suçlardan yargılanan sanıklarla sınırlandırılmıştır.

5271 sayılı CMK'nın “Müdafi görevini yerine getirmediğinde yapılacak işlem ve müdafilik görevinden yasaklanma” başlıklı 151. maddesinin birinci fıkrasında;