muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2011/9855, Karar No: 2012/18425, Tarih: 03.07.2012

**2. Hukuk Dairesi         2011/9855 E.  ,  2012/18425 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Üsküdar 3. Aile Mahkemesi

TARİHİ :21.01.2011

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm her iki boşanma davası, ziynet ve reddedilen eşya alacağı davası yönünden temyiz edilerek; temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılması istenilmekle; duruşma için belirlenen 03.07.2012 günü duruşmalı temyiz eden davalı- karşı davacı G. S. vekili Av. S.U.ve karşı taraf davacı-karşı davalı S. S. vekilleri Av. A.P. ile Av. İ.P.gediler. Gelenlerin konuşması dinlendikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için duruşmadan sonraya bırakılması uygun görüldü. Bugün dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuna uygun sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir yanlışlık görülmemesine göre davalı-karşı davacı kadının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yersizdir.

2-Davacı-karşı davalı kocanın tanıklarının beyanlarında geçen olaylardan sonra evlilik birliği devam etmiştir. Bu davanın açılmasından sonra 26.10.2009 tarihinde davalı-karşı davacı kadının eşine karşı gerçekleştirdiği tokat vurma eyleminden sonra davacı-karşı davalı kocanın eşinin kaldığı eve giderek eşine çiçek ve pırlanta yüzük hediye ettiği toplanan delillerden anlaşılmaktadır. Kocanın bu davranışı önceki olayları affettiğini, en azından hoşgörüyle karşıladığını gösterir. Bu yüzden hoşgörüyle karşılanan olaylara dayanarak boşanma kararı verilemez. O halde davacı-karşı davalı kocanın boşanma davasının da reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru bulunmamıştır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda 2. bentte gösterilen sebeple kocanın boşanma davası yönünden BOZULMASINA, hükmün bozma kapsamı dışında kalan bölümlerinin ise yukarıda l. bentte gösterilen sebeple ONANMASINA, duruşma için takdir olunan 900 TL. vekalet ücretinin S.'tan alınıp G.'ye verilmesine, temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine, işbu kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.03.07.2012 (Salı)
Yargıtay — Esas No: 2021/1116, Karar No: 2021/3779, Tarih: 19.04.2021

**16. Hukuk Dairesi         2021/1116 E.  ,  2021/3779 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :KADASTRO MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Önceki tarihli geri çevirme kararı gereklerinin tam olarak yerine getirilmediği anlaşılmakla;

1-Karataş Kadastro Mahkemesi'nin 1981/54 Esas ve 1982/11 Esas sayılı dava dosyalarının getirtilerek dosya içerisine konulması,

2-Dava konusu taşınmaza komşu 67 ve 68 parsel sayılı taşınmazların dayanağını oluşturan Aralık 1968 tarih 27 sıra tapu kaydının dayanağı Ocak 1946 tarih 39 sıra tapu kaydının; 315 ve 316 parsel sayılı taşınmazların dayanağını oluşturan T.sani 324 tarih 276 sıra tapu kaydının geldisi olan 1317 tarih 70 sıra kaydının; 322 parsele uygulanan Şubat 1968 tarih 61 nolu kaydın geldisi olan Ağustos 1317 tarih 70 sıra tapu kaydınının ve Kamışlı Köyü 51 parselin dayanağını oluşturan Mart 1927 tarih 450 sıra tapu kaydının geldisi olan K. Evvel 1317 tarih 20 sıra numaralı tapu kaydının, yukarıda anılan dosyalar içerisinde bulunmadığının anlaşılması halinde, onaylı örneklerinin yerel Tapu Müdürlüğü’nden ya da Tapu Arşiv Daire Başkanlığı'ndan getirtilerek dosya arasına konulması, geri çevirme kararının gereklerinin yerine getirilip getirilmediğinin ilgili hakim tarafından kontrol edilerek yeniden geri çevirmeye sebebiyet verilmemesi ve bundan sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi için dosyanın Mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 19.04.2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/17412, Karar No: 2016/1619, Tarih: 18.02.2016

**23. Ceza Dairesi         2015/17412 E.  ,  2016/1619 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Konut dokunulmazlığının ihlali, hakaret ve mala zarar verme

HÜKÜM : 1-Konut dokunulmazlığının ihlali suçundan dolayı;

Beraat

2-Hakaret suçundan dolayı;

5237 sayılı TCK'nın 129/3 ve 5271 sayılı CMK'nın 223/4-c maddesi uyarınca ceza verilmesine yer olmadığına

3-Mala zarar verme suçundan dolayı;

5271 sayılı CMK'nın 223/4-d maddesi uyarınca ceza verilmesine yer olmadığına

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Yapılan yargılama sırasında davaya katılmalarına karar verilen ... ve ...’ın gerekçeli karar başlığında “mağdur” ve “müşteki” sıfatlarıyla gösterilmeleri mahallinde düzeltilebilir maddi hatalar olarak görülmüştür.

Anne oğul olan katılanların sanığın kayınvalidesine ait evde kiracı olarak oturdukları, ailesi ile birlikte bu evin üst katında ikamet eden sanığın, gürültü yaptıkları gerekçesi ile katılanlardan bu evden taşınmalarını istediği, olay tarihinde sanıkla katılanlar arasında bu nedenle tartışma çıktığı, bu tartışma sırasında sanık ile katılan ...’ın karşılıklı olarak birbirlerine hakaret ettikleri, ayrıca sanığın katılanların ikamet ettiği evin kapısını zorlayarak içeri girmek istediği, ancak başaramayınca yumruğu ile vurmak suretiyle kapının kilit kısmına zarar verdiği, bu şekilde sanığın üzerine atılı “hakaret”, “konut dokunulmazlığını ihlal etmeye teşebbüs” ve “mala zarar verme” suçlarını işlediğinin iddia ve kabul edildiği somut olayda;

1-Sanık hakkında hakaret ve konut dokunulmazlığının ihlali suçlarından kurulan hükümlere yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde;

1-Sanık hakkında hakaret ve konut dokunulmazlığının ihlali suçlarından kurulan hükümlere yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Sanığın aşamalardaki savunmalarında; “katılan ...’ın kendisine hakaret etmesi nedeniyle kendisinin de adı geçen katılana hakaret ettiğini, sinirle evin kapısına vurduğunu, amacının evden içeri girmek olmadığını” beyan etmesi, tanık olarak dinlenen ve olay sırasında sanığın yanında bulunan tanıklar ...,’ın “olay öncesinde katılan ...’ın sanığın eşine hakaret ettiğini, sanığın bu durumu öğrenince katılanın ikamet ettiği evin önüne giderek kapıyı çaldığını, kapıyı açan olmayınca evin kapısına yumruk attığını, katılan ...’ın sanığa küfür ettiğini, bunun üzerine sanığın da sinirlenerek adı geçen katılana küfür ettiğini ve evin kapısına ve duvarına bir kez daha yumruk attığını, bunun dışında kapıya yönelik herhangi bir hamlesinin olmadığını” beyan etmeleri, katılan ...’ın da soruşturma ve kovuşturma aşamasındaki beyanlarında sanığın olay anında ikamet ettikleri evden içeriye girmeye çalıştığına yönelik herhangi bir anlatımda bulunmaması karşısında; sanık hakkında üzerine atılı hakaret suçunu katılanlardan Burak’ın kendisine hakaret etmesi nedeniyle işlediğinin kabulü ile bu suçtan dolayı ceza verilmesine yer olmadığına hükmedilmesinde, yine sanık hakkında üzerine atılı konut dokunulmazlığını ihlal etme suçundan dolayı dinlenen tanık beyanları ile sanığın savunması da nazara alındığında sanığın kastının konut dokunulmazlığını bozmaya yönelik olmadığı, sanığın katılanlar ile konuşmak amacı ile kapıyı çaldığı, bu nedenle sanığın üzerine atılı bu suçun unsurları itibariyle oluşmadığından bahisle verilen beraat kararında herhangi bir isabetsizlik görülmemiş, bu açıklamalar ışığında tebliğnamedeki konut dokunulmazlığını ihlal etme suçundan kurulan hükmün bozulmasına yönelik görüşe iştirak edilmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, katılan ... vekili ile O yer Cumhuriyet savcısının yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükümlerin ONANMASINA,

2-Sanık hakkında mala zarar verme suçundan kurulan hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Sanığın suç tarihinde katılanların ikamet ettikleri evin kapısına yumruğu ile vurmak suretiyle zarar verdiğinin iddia ve kabul edildiği somut olayda; sanığın üzerine atılı suçtan mahkumiyeti yerine eylemine uyan 5237 Sayılı TCK’nın 151. ve devamı maddelerinde fiilin haksızlık içeriğinin azlığı nedeniyle ceza verilmeyeceğine dair herhangi bir düzenlemenin bulunmadığı gözetilmeden; sanık hakkında oluşan zararın az olduğu gerekçesi ile 5271 Sayılı CMK’nın 223.maddesinin 4. fıkrasının (d) bendi uyarınca ceza verilmesine yer olmadığına karar verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, katılan ... vekili ile O yer Cumhuriyet savcısının temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 18/02/2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/854, Karar No: 2021/1070, Tarih: 11.02.2021

**1. Ceza Dairesi         2021/854 E.  ,  2021/1070 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Basit yaralama

HÜKÜM : Hükmün açıklanması suretiyle mahkumiyet

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Yerinde görülmeyen diğer temyiz sebeplerinin reddine, ancak;

1) Yargıtay incelemesine tabi olacak ve kesinleşmesi halinde infaza verilecek olan hükmün, açıklanmasına karar verilen yeni hüküm olduğu, bu nedenle kararın dayandığı tüm kanıtların, bu kanıtlara göre ulaşılan sonuçların, iddia, savunma, tanık anlatımları ve dosyadaki diğer belgelere ilişkin değerlendirmeler ile sanığın eyleminin ve yüklenen suçun unsurlarının nelerden ibaret olduğunun, hangi gerekçeyle hangi delillere üstünlük tanındığının açık olarak gerekçeye yansıtılması ve bu şekilde cezanın şahsileştirilmesi gerekirken, açıklanan ilkelere uyulmadan ve yeterli gerekçe gösterilmeden, yazılı şekilde hüküm kurulmak suretiyle Anayasa'nın 141. ve 5271 sayılı CMK'nin 34 ve 223, 230. maddelerine aykırı davranılması,

Kabul ve uygulamaya göre de;

2) 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 231. maddesi uyarınca açıklanması geri bırakılan hükmün, sanığın denetim süresi içinde yeni bir suç işlemesi sebebiyle yeniden ele alınıp hükmün açıklanmasına karar verildiğinde, aynı Kanun'un 231/11. maddesi hükmü uyarınca önceki hükümde değişiklik yapılmadan aynen açıklanması, ancak kendisine yüklenen yükümlülükleri yerine getiremeyen sanığın durumu değerlendirilerek; cezanın yarısına kadar belirlenecek bir kısmının infaz edilmemesi ya da koşullarının varlığı halinde hükümdeki hapis cezasının ertelenmesi veya seçenek yaptırımlara çevrilmesine dair cezanın bireyselleştirilmesi hükümlerinin tatbik edilebileceği, bunun dışındaki hususlarda hükmün değiştirilemeyeceği gözetilmeden, denetim süresi içerisinde suç işlediği anlaşılan sanık hakkındaki hükmün aynen açıklanması ile yetinilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması,

3) Dosya kapsamına göre mağdur hakkında Konya Numune Hastanesinin 31.05.2010 ve 08.09.2010 tarihli KBB hastalıkları uzmanı tarafından düzenlenen raporlara göre mağdurda fissür tarzı nondeplase nazal fraktür tespit edildiği ve hayat fonksiyonlarını 1. derece etkileyeceği belirtildiği, sanığın eylemi nedeniyle mağdurda kemik kırığı meydana geldiğinin anlaşılmasına göre, sanık hakkında basit yaralama suçundan yargılama yapılmak suretiyle eksik ceza tayini,

4) Sanık hakkında basit yaralama suçundan cezalandırılması istemiyle açılan davada, basit yaralama suçu nedeniyle açıklanması geri bırakılan hükmün açıklanması esnasında uygulama maddesinin TCK'nin 86/2. maddesi yerine TCK'nin 106/1-1. maddesi olarak gösterilmesi,

4) Sanık hakkında basit yaralama suçundan cezalandırılması istemiyle açılan davada, basit yaralama suçu nedeniyle açıklanması geri bırakılan hükmün açıklanması esnasında uygulama maddesinin TCK'nin 86/2. maddesi yerine TCK'nin 106/1-1. maddesi olarak gösterilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz sebepleri bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün bu nedenlerle 6723 sayılı Kanun'un 33. maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi ile yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK’un 321. maddesi gereğince BOZULMASINA, CMUK'un 326/son maddesi uyarınca sanığın kazanılmış hakkının dikkate alınmasına, 11.02.2021 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/5410, Karar No: 2016/196, Tarih: 12.01.2016

**23. Ceza Dairesi         2015/5410 E.  ,  2016/196 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma

HÜKÜM : 5237 sayılı TCK'nın 155/2, 43, 52/2, 58. maddeleri uyarınca ayrı ayrı 1 yıl 3 ay hapis ve 3.000 TL adli para cezası, sanık Recep için mükerrirlere özgü infaz rejimi

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Sanıkların başkan ve sayman olarak görev yaptıkları Hükümlü ve Hükümlü Yakınları Yardımlaşma ve Dayanışma derneğinin faaliyetleri sırasında usulsüzlük yapıp derneğin amaç faaliyetlerine aykırı davranarak hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma suçunu işledikleri iddia olunan olayda;

1- Sanık ...'a ait hükme yönelik temyiz taleplerinin incelenmesinde;

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanığın yerinde görülmeyen diğer temyiz itirazlarının reddine, ancak;

Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 19.06.2007 tarih ve 2007/10-108 E.,2007/152 K. sayılı ilamında da belirtildiği gibi yasa koyucunun ayrıca adli para cezası öngördüğü suçlarda, hapis cezasının alt sınırdan tayini halinde mutlak surette adli para cezasının da alt sınırdan tayini gerektiği yönünde bir zorunluluk bulunmamakta ise de, yeterli ve yasal gerekçe gösterilmeksizin adli para cezasının alt sınırın üzerinde 120 gün olarak tayin edilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak yeniden duruşma yapılmasını gerektirmeyen bu hususun aynı Kanun'un 322. maddesi uyarınca düzeltilmesi mümkün bulunduğundan, hüküm fıkrasından adli para cezasına ilişkin sırasıyla "120 GÜN", "150 GÜN", ve "3000 TL" terimlerinin tamamen çıkartılarak yerine, sırasıyla "5 GÜN", "6 GÜN" ve "120 TL" ibarelerinin eklenmesi suretiyle sair yönleri usul ve yasaya uygun bulunan hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA

2- Sanık ...'a ait hükme yönelik temyiz taleplerinin incelenmesinde;

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanığın yerinde görülmeyen diğer temyiz itirazlarının reddine, ancak

2- Sanık ...'a ait hükme yönelik temyiz taleplerinin incelenmesinde;

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanığın yerinde görülmeyen diğer temyiz itirazlarının reddine, ancak

a)Sanık Recep hakkında kurulan hükümde tekerrüre esas alınan ve sanığın adli sicil kaydına konu olan ilamdaki hükümlülüğünün 765 sayılı TCK'nın 491. maddesinde düzenlenen su hırsızlığı suçuna ilişkin olduğu, söz konusu ilamla ilgili olarak 05.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6352 sayılı Kanun'un geçici 2/2. maddesinde de kesinleşen hükümler yönünden zararın yasada belirlenen koşul ve sürede karşılanması durumunda verilen cezanın tüm sonuçlarıyla ortadan kalkacağının öngörülmesi karşısında, sanık hakkında tekerrüre esas alınan mahkeme ilamında sanığın zararı giderdiği anlaşıldığından tekerrüre esas alınamayacağı gözetilmeden sanık hakkında TCK'nın 58. maddesi uyarınca tekerrür hükümlerinin uygulanması,

b)Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 19.06.2007 tarih ve 2007/10-108 E.,2007/152 K. sayılı ilamında da belirtildiği gibi yasa koyucunun ayrıca adli para cezası öngördüğü suçlarda, hapis cezasının alt sınırdan tayini halinde mutlak surette adli para cezasının da alt sınırdan tayini gerektiği yönünde bir zorunluluk bulunmamakta ise de, yeterli ve yasal gerekçe gösterilmeksizin adli para cezasının alt sınırın üzerinde 120 gün olarak tayin edilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 12.01.2016 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/22461, Karar No: 2018/18653, Tarih: 18.10.2018

**9. Hukuk Dairesi         2015/22461 E.  ,  2018/18653 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ : ALACAK

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi süresi içinde taraflar vekillerince istenilmiş, davacı avukatı duruşma talep etmiş ise de; HUMK.nun 438. maddesi gereğince duruşma isteğinin miktardan reddine ve incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor sunuldu, dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili; müvekkilinin iş akdinin haksız yere feshedildiğini iddia ederek kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ile fazla mesai, yıllık ücretli izin ve ulusal bayram ve genel tatil ücreti ve hafta tatili ücreti alacaklarının davalıdan tahsilini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalılar davanın reddini talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı taraflar vekilleri temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalıların tüm, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Belirsiz alacak davasını düzenleyen HMK’nın 107. maddesinin gerekçesinde, birçok kez hak arama özgürlüğüne vurgu yapılmıştır. Yine alacaklının hukuki ilişkiyi, muhatabını ve talep edebileceği asgari tutarı bilmesine rağmen “alacağın tamamını tam olarak” tespit edemeyecek durumda olması da davanın nedenleri arasında sayılmıştır. Bu itibarla belirsiz alacak davasıyla ilgili yoruma gidildiğinde, alacaklının hak arama özgürlüğünün değerlendirilmesi gerekir. Bunun aksine ilgili hükmün, alacaklının hakkına ulaşmasını kısıtlayan şekilde ele alınması doğru olmaz.

Dava konusu alacak karşı tarafın vereceği bilgi veya belgelerle belirlenecekse, alacak belirsiz kabul edilmelidir. Karşılaştırmalı hukukta geçerli olan bu kriter 107. maddenin 2. fıkrasının başlangıcında “karşı tarafın vereceği bilgi sonucu” yargılama sırasında belirlenme olarak kabul edilmiştir.

Dava konusu alacak karşı tarafın vereceği bilgi veya belgelerle belirlenecekse, alacak belirsiz kabul edilmelidir. Karşılaştırmalı hukukta geçerli olan bu kriter 107. maddenin 2. fıkrasının başlangıcında “karşı tarafın vereceği bilgi sonucu” yargılama sırasında belirlenme olarak kabul edilmiştir.

Konuyu iş mevzuatı açısından ele aldığımızda, 4857 sayılı İş Kanunu’nun 3, 8, 22, 28, 32, 37, 67. maddelerinde işverene çalışan her bir işçi yönünden kayıt tutma ve işçiye belge verme yükümlülüğü getirildiği görülmektedir. Bütün yasal yükümlülüklere uyan işveren bakımından kural olarak işçi alacaklarının belirsiz olduğundan söz edilemeyecektir. Zira işçinin ... süresinin tam olarak kayda geçirildiği, iş sözleşmesi ile ücreti, ücretin ekleri ve ... koşullarının belirlendiği, işçiye her ay ücret hesap pusulası verildiği, günlük ve haftalık iş sürelerinin işçiye önceden bildirildiği, işçinin yaptığı olağanüstü çalışmalar için kendisine belge verildiği durumlarda, işçinin birçok alacağı belirli ya da belirlenebilir durumdadır. Sadece hakimin taktirine kalan bazı alacaklar bakımından yine de başlangıçta bir belirsizlikten söz edilebilecektir.

İşçilik alacaklarının hesabı genelde iki kritere tabidir. İşçinin işyerinde geçen ... süresi ve ücreti ile ekleri bilindiğinde işçilik alacakları belirlenebilir durumdadır. Bu yüzden özellikle kamu kurumlarında işçinin çalışmalarının tam olarak Sosyal Sigortalar Kurumuna bildirilmesi ve işyerinde uygulanan toplu iş sözleşmesinden yararlanan işçinin ücreti ile eklerinin toplu iş sözleşmesinde yer alması sebebiyle işçilik alacakları belirlenebilir durumdadır. Yine de hakimin taktir alanına giren manevi tazminat, taktiri indirime tabi fazla ... ücreti, hafta tatili ücreti, bayram ve genel tatil ücreti, cezai şart, sözleşmenin kalan süresine ait ücret gibi alacakların başlangıçta tam olarak ve tamamen belirlenmesi mümkün değildir. Nitekim 107. maddenin Adalet Komisyonu gerekçesinde de, alacaklının “talep edebileceği miktarı asgari olarak bilmesine ve tespit edebilmesine rağmen, alacağın tamamını tam olarak tespit”edememesi halinde belirsiz alacak davası açılabileceği ifade edilmiştir.

Gerekçede örnek olarak “keşif ve bilirkişi raporu” ile alacağın miktarının tespit olunmasından söz edilmiştir ki, iş yargısında bilirkişi hesap raporu alınması çok yaygın bir uygulamadır. Yine 107. maddenin 2. fıkrasında “karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu” alacak miktarının belirlenmesinden söz edilmiştir ki, yukarıda sözü edilen yasal yükümlülükler sebebiyle işçiye çalışırken belge vermekle yükümlü olan işveren bunu yerine getirmediğinde, işçinin alacağın miktarını tam olarak belirlemesini beklemek doğru olmaz.

Belirsiz alacak davasını öngören hükümde biri sübjektif, diğer objektif iki unsur karşımıza çıkmaktadır. Alacağın veya dava değerinin belirlenmesini objektif olarak imkansız olması halinde belirsiz alacak davası açılabilecektir. Örneğin iş kazası geçiren işçinin açacağı davada işveren ve işçinin karşılıklı kusur oranları, kusursuz sorumluluk olup olmadığı ve varsa kaçınılmazlık durumu ve maluliyet oranlarının dava açma aşamasında belirlenmesi imkansızdır.

Sübjektif unsur ise alacaklının talep konusu miktarı belirlemesinin alacaklıdan beklenememesidir. İşçinin yasal hakları ödenmeksizin işten çıkarıldığı bir durumda yukarıda belirtilen masraflara ek olarak uzman hesap raporu aldırarak olası işçilik alacaklarını belirlemesi de hak arama özgürlüğü önünde engel olarak değerlendirilebilir.

Talep sonucunun rakam olarak ifadesinin imkansızlığı, davacının tam olarak miktarını bilmediği ve bu bilgisizliğini davalının sahasında bulunan vakıalardan kaynaklandığı durumlarda söz konusudur.

İşyerinde sendikasız çalışan ve yasal işçilik alacakları konusunda ayrıntılı bilgi sahibi olması beklenmeyen bir işçinin, alacakları doğru şekilde adlandırması dahi mümkün olmazken doğru hesap yöntemiyle birlikte ve tam olarak belirlemesi mümkün görülmemelidir. Ancak işyerinde hukuk müşaviri, personel uzmanı, muhasebe müdürü gibi konumda çalışan bir işçi bakımından aynı sonuca varmak mümkün olmayacaktır.

Belirsiz alacak davası hukuk sistemimize girmeden önce icra inkar tazminatına hak kazanma yönünden likit (belirli) olma kriteri içtihat olarak kabul edilmiştir. Bu kriterin, alacağın belirli olup olmamasında da dikkate alınabileceği Yargıtay tarafından kabul edilmiştir. Yargıtaya göre; “Likit bir alacaktan söz edilebilmesi için ise; ya alacağın gerçek miktarının belli ve sabit olması ya da borçlusu tarafından belirlenebilmesi için bütün unsurların bilinmesi veya bilinmesinin gerekmekte olması; böylece, borçlunun borç tutarını tahkik ve tayin etmesinin mümkün bulunması; başka bir ifadeyle, borçlunun yalnız başına ne kadar borçlu olduğunu tespit edebilir durumda olması gerekir. Bu koşullar yoksa, likit bir alacaktan söz edilemez”(HGK. 14.07.2010 gün ve 2010/19-376 E, 2010/397 K, HGK, Y.HGK. 17.10.2012 gün ve 2012/9-838 E, 2012/715 K).

Genel mahiyette bu açıklamalardan sonra işçilik alacaklarının belirsiz alacak davasına konu olup olmayacağı noktasında Dairemizce belirlenen kriterler aşağıdaki gibidir;