muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/29864, Karar No: 2016/6686, Tarih: 08.03.2016

**12. Hukuk Dairesi         2015/29864 E.  ,  2016/6686 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Hukuk Mahkemesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

Alacaklı tarafından borçlu hakkında başlatılan genel haciz yoluyla ilamsız takipte, alacaklı icra mahkemesine başvurusunda, borçlunun icra dairesine yaptığı itirazın yasal süresinde olmamasına rağmen icra müdürlüğünce takibin durdurulmasının doğru olmadığını ileri sürerek icra müdürlüğünün takibin durdurulmasına ilişkin 15.5.2015 tarihli kararının iptalini talep etmiş, mahkemece, itiraz dilekçesindeki havale tarihi ve takip dosyasında bulunan vekalet harcı makbuzunda yazılı tarih gereğince itiraz tarihinin 29.4.2015 olarak kabulü gerektiği ve icra müdürlüğünce muhabere numarasının sonradan verilmesinin borçlu aleyhine sonuç doğurmayacağı gerekçesiyle şikayetin reddine karar verilmiştir.

İİK'nun 8. ve İcra İflas Kanunu Yönetmeliği'nin 22/2. maddesi gereğince, icra ve iflas daireleri, yaptıkları muamelelerle kendilerine vaki talep ve beyanlar hakkında bir tutanak yaparlar. Sözlü itirazlar ile talep ve beyanların altları, ilgililer ve icra müdürü veya muavini veya katibi tarafından imzalanır.

Ödeme emrine itiraz dilekçesinin, icra memuruna havale ettirilip icra tutanağına yazdırılmış olması gerekir. Çünkü ödeme emrine itiraz tarihi, itiraz dilekçesindeki tarih olmayıp, bu dilekçenin icra tutanağına geçirildiği tarihtir (HGK.13.5.2009 tarih ve 2009/12-185 E.- 2009/182 K).

Somut olayda, ... İcra Dairesi'nin 2015/581 Esas sayılı takip dosyasında borçluya örnek 7 ödeme emrinin 25.4.2015 tarihinde tebliği üzerine, borçlunun 29.4.2015 tarihli itiraz dilekçesi hakkında icra müdürlüğünce 15.5.2015 tarihinde verilen karar ile, borçlu vekilince ... İcra Müdürlüğü aracılığıyla gönderilen 12.5.2015 tarih ve 2015/516 Muh. sayılı borca itiraz dilekçesinin dosyaya konulduğu belirtilerek itirazın süresinde olması nedeniyle takip durdurulmuş ise de; itiraz dilekçesinin, UYAP sistemine 12.5.2015 tarihinde ödeme emrinin tebliğinden itibaren 7 günlük süreden sonra kaydedildiği ve takip dosyasında bulunan vekalet harcı makbuzunun üzerinde de şikayete konu takip dosyasına ilişkin olduğuna yönelik bir dosya numarası bulunmadığı görülmektedir. Bu durumda, mevcut dosya kapsamına göre, itiraz dilekçesinin üzerinde yazılı tarihin mahkeme kararındaki gerekçelerle itiraz tarihi olarak kabulü münkün değildir.

O halde, borçlunun borca itiraz dilekçesi muhabere yolu ile ilgili icra dairesine gönderildiğinden, mahkemece ... İcra Dairesi'nin 2015/516 Muh. numarasına kaydedilen borçlu vekilinin borca itiraz dilekçesinin adı geçen icra dairesinin muhabere defterine kaydedilip kaydedilmediği araştırılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.

SONUÇ : Alacaklının temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK'nun 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), peşin alınan harcın istek halinde iadesine, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 08.03.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/19516, Karar No: 2017/7297, Tarih: 16.01.2017

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2015/19516 E.  ,  2017/7297 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun 22/12/2016 tarih ve 398 sayılı Kararı ile 23.07.2016 tarih ve 29779-2. mükerrer sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6723 sayılı Danıştay Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik yapılmasına Dair Kanunla 2797 sayılı Yargıtay Kanununa eklenen Geçici 15. madde uyarınca Yargıtay Onsekizinci Hukuk Dairesinin kapatılmasına ve 12.02.2016 tarih ve 2016/1 sayılı iş bölümü kararında yer alan dairemizin bakmakta olduğu:

'6) 4721 sayılı TMK'nın Kişiler Hukuku başlıklı 1. Kitabının Gerçek Kişiler başlıklı 1. Kısmında yer alan maddelerden (TMK m. 8-46) kaynaklanan davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar,

7) 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu uyarınca nüfus kayıtlarının düzeltilmesine ilişkin davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar ile vatandaşlığın tespitine ilişkin hüküm ve kararlar,

8) 4721 sayılı TMK'nın Kişiler Hukuku başlıklı 1. Kitabının Tüzel Kişiler başlıklı 2. Kısmında yer alan hükümlerden (TMK m. 47-117) kaynaklanan davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar,

9) 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 56 ila 100. maddeleri ile 5253 sayılı Dernekler Kanunu hükümlerine göre açılmış derneklerin feshi, derneğin sona erdiğinin tespiti gibi dernekler hukukundan kaynaklanan her türlü dava sonucunda verilen hüküm ve kararlar.

11) 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 101 vd. maddeleri kapsamında kalan vakıfların kuruluş ve tescil işlemleri, vakıf senedinin düzenlenmesi ve değiştirilmesi, vakfın teşkilatı (örgütü), denetimi, yöneticilerin azli, vakıf yönetiminin amacının ve mallarının değiştirilmesi, vakfın sona ermesi ve tasfiyesi: ayrıca, Osmanlı döneminde kurulan ve 5737 sayılı Vakıflar Kanun'a tabi olan vakıflarda, vakfiye şartı gereği vakıf evladı veya ilgilisi olduğunun ya da tevliyete hak kazandığının tespiti ile vakfın gelir fazlasından yararlanma (intifa) haklarıyla ilgili olarak açılan davalara ilişkin hüküm ve kararlar,

12) 4721 sayılı TMK'nın 2. Kitabının, Hısımlık başlıklı 2. Kısmında yer alan Soy Bağının Kurulması başlıklı 1. Bölümünün 1, 2, 3 ve 4. ayrımlarında yer alan maddelerden (TMK m.282 ila 320: Soy bağı, tanıma, babalık, evlat edinme vb) kaynaklanan davalar nedeniyle verilen hüküm ve kararlar,

13) 4721 sayılı TMK'nın 2. Kitabının, Vesayet başlıklı 3. Kısmında yer alan maddelerden (TMK m. 396-494) kaynaklanan davalar nedeniyle verilen hüküm ve kararlar,

14) 3561 sayılı Mal Memurlarının Kayyım Tayin Edilmesine Dair Kanuna göre verilen kayyım atanması ile ilgili davalar ile kayyımlık kararlarının kaldırılmasına ilişkin davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar,'ın temyiz incelemesinin Yargıtay Sekizinci Hukuk Dairesi'ne UYAP bilişim sistemi üzerinden devrine karar verilmiştir.

13) 4721 sayılı TMK'nın 2. Kitabının, Vesayet başlıklı 3. Kısmında yer alan maddelerden (TMK m. 396-494) kaynaklanan davalar nedeniyle verilen hüküm ve kararlar,

14) 3561 sayılı Mal Memurlarının Kayyım Tayin Edilmesine Dair Kanuna göre verilen kayyım atanması ile ilgili davalar ile kayyımlık kararlarının kaldırılmasına ilişkin davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar,'ın temyiz incelemesinin Yargıtay Sekizinci Hukuk Dairesi'ne UYAP bilişim sistemi üzerinden devrine karar verilmiştir.

Bu nedenle, iş bu dava türlerine ait Dairemizin esasına kayıtlı dosyaların UYAP bilişim sistemi üzerinden Dairesine gönderilmesine, esasın bu şekilde kapatılmasına ve dosyaların fiziki olarak dairesine teslimine karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/14229, Karar No: 2018/404, Tarih: 05.02.2018

**19. Hukuk Dairesi         2016/14229 E.  ,  2018/404 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Tüketici Mahkemesi

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Davacı vekili, müvekkili aleyhine sahip olduğu ek kart nedeniyle asıl kredi kartı borcundan kaynaklı icra takibi başlatıldığını, ek kart sahibi davacının asıl kredi kartı ve bağlı ek kart borçlarının tamamından sorumlu tutulmasının hukuka aykırı olduğunu zira kredi kartından kaynaklı borcun asıl kart sahibine ait olduğunu, davacının ek kart teslim tarihi,ihtar tarihi ve takip tarihi itibari ile 18 yaşını doldurmadığını belirterek, davacı aleyhine başlatılan icra takip dosyasından davalıya borçlu olmadığının tespiti ile davalı aleyhine %20 kötüniyet tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davalının TMK hükümleri gereği fiili ehliyete sahip olduğundan borç altına girebileceğini, davacının takip tarihi ve ihtarname tarihinde 17 yaşını doldurduğunu, davacının taraflar arasındaki sözleşme tarihinde de fiil ehliyetine sahip olduğunu, kanun ile yasal temsilcisinin onayını almak koşulu ile yapılan işlemlerin geçerli sayıldığını savunarak davanın reddi ile davacı aleyhine %20 kötüniyet tazminatına karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece yapılan yargılama ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, davacının takip tarihinde 16 yaşında olduğu, asıl kart sahibi ile akdedilen sözleşmede imzasının bulunmadığı, davacıya tahsis edilen ek kredi kartından yapılan harcamalarla ilgili sorumluluğun asıl kart sahibinde olduğu, TMK.m.345 uyarınca çocuk ile ana veya baba arasında ya da ana ve babanın menfaatine olarak çocuk ile 3.kişi arasında yapılacak hukuki işlemlerde çocuğun borç altına girebilmesinin bir kayyumun katılmasına ve hakimin onayına bağlı olduğu gerekçesiyle davanın kabulü ile davalı aleyhine %20 kötüniyet tazminatına karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1)Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı vekilinin yerinde görülmeyen aşağıdaki bendin dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine,

1)Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı vekilinin yerinde görülmeyen aşağıdaki bendin dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine,

2)Davalı icra takibinde haksız ise de, kötüniyetinden bahsedilemeyeceğinden kanunda yer almayan “ kredibilitesini zayıflattığı” gerekçesine istinaden tazminata hükmedilmesi yanlış ise de bu hatanın giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden 6100 sayılı HMK’nun geçici 3. maddesi ve 5236 sayılı Kanunun geçici 2. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK’nun 5236 sayılı Kanunun 16. maddesiyle değiştirilmeden önceki 438/son maddesi gereğince mahkeme kararının hüküm fıkrasının 1.bendinin son cümlesinde yer alan "davalı davacı hakkında haksız takip yapıp, davacının kredi kuruluşları ve 3.kişiler nezdinde kredibilitesini zayıflattığından asıl alacağın %20 si olan 2.483,12 TL tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine" kısmının çıkartılarak hükmün düzeltilerek onanmasına karar verilmesi uygun görülmüştür.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, (1) nolu bendde açıklanan nedenlerle davalının sair temyiz itirazlarının reddine, (2) nolu bendde açıklanan nedenlerle hükmün düzeltilmiş haliyle ONANMASINA, peşin harcın istek halinde davalıya iadesine, 05/02/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/515, Karar No: 2023/661, Tarih: 13.12.2023

**Ceza Genel Kurulu         2022/515 E.  ,  2023/661 K.**

**"İçtihat Metni"**

YARGITAY DAİRESİ : Ceza Genel Kurulu

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 3-35

I. HUKUKİ SÜREÇ

Sanığın nüfuz ticareti suçundan 5237 sayılı TCK’nın 255/1-1 ve 2. cümle, 62, 52/2 ve 53/1-5. maddeleri uyarınca 2 yıl 6 ay hapis ve 250 TL adli para cezasıyla cezalandırılmasına ve hak yoksunluğuna ilişkin ilk derece mahkemesi sıfatıyla yargılama yapan Yargıtay 5. Ceza Dairesince verilen 14.09.2022 tarihli ve 3-35 sayılı hükmün, sanık tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının red istemli 22.11.2022 tarihli ve 144064 sayılı tebliğnamesi ile Yargıtay Birinci Başkanlığına gönderilen dosya Ceza Genel Kurulunca değerlendirilmiş ve açıklanan gerekçelerle karara bağlanmıştır.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanık hakkında beraat kararı verilmesi gerektiği, iddiaya konu mesajların hukuka uygun olarak ele geçirilmediğinden hükme esas alınamayacağı ve atılı suçun sabit olmadığı gerekçeleriyle temyiz başvurusunda bulunulmuştur.

III. İNCELEME KONUSU VE KAPSAMI

Temyizin kapsamına göre inceleme sanık ... hakkında nüfuz ticareti suçundan verilen mahkûmiyet hükmüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Sanığın temyiz isteminin süresinde ve geçerli olup olmadığının değerlendirilmesi bakımından süresi içinde verdiği temyiz dilekçesinde gerekçeli kararın tebliğini talep eden sanığa 5271 sayılı CMK'nın 295. maddesinin birinci fıkrası uyarınca temyiz nedenlerini bildirir ek dilekçenin gerekçeli kararın tebliğinden itibaren (7) gün içerisinde verilmesi gerektiğinin bildirilmesinin zorunlu olup olmadığının, bu kapsamda temyiz isteminin süresinde ve geçerli olduğunun kabulü hâlinde;

1- Başka bir soruşturma kapsamında maktulün cep telefonuna el konulması neticesinde maktul ile sanık arasında geçtiği tespit olunan Whatsapp yazışmalarının hukuka aykırı olarak elde edilen delil niteliğinde olup olmadığı ve hükme esas alınıp alınamayacağının tespiti açısından eksik araştırmayla hüküm kurulup kurulmadığı,

2- Eksik araştırmayla hüküm kurulmadığının kabulü hâlinde sanık hakkında nüfuz ticareti suçundan kurulan mahkûmiyet hükmünün isabetli olup olmadığı,

Hususlarına ilişkin temyiz incelemesi yapılmıştır.

IV. OLAY VE OLGULAR

İncelenen dosya kapsamından;

Özel Dairece ilk derece mahkemesi sıfatıyla gerçekleştirilen yargılama sonucunda 14.09.2022 tarihinde yapılan oturumda hüküm özünün, hazır bulunan sanığa, karara karşı başvurulacak kanun yolu, süresi, mercisi ve şekilleri de belirtilmek suretiyle açıkça okunup usulen anlatıldığı,

Mahkûmiyet hükmüne yönelik olarak sanığın 15.09.2022 tarihli ve süresi içerisinde sunduğu dilekçeyle temyiz kanun yoluna başvurduğu, temyiz dilekçesi içeriğinden; kararın usul ve yasaya aykırı olması nedenine dayanmak suretiyle gerekçeli kararın tebliğ edilmesini talep ettiği, gerekçeli kararın sanığa 20.10.2022 tarihinde usulüne uygun olarak tebliğ edildiği, sanığın 02.01.2023 tarihinde süresinden sonra temyiz talebinde bulunduğu,

Mahkûmiyet hükmüne yönelik olarak sanığın 15.09.2022 tarihli ve süresi içerisinde sunduğu dilekçeyle temyiz kanun yoluna başvurduğu, temyiz dilekçesi içeriğinden; kararın usul ve yasaya aykırı olması nedenine dayanmak suretiyle gerekçeli kararın tebliğ edilmesini talep ettiği, gerekçeli kararın sanığa 20.10.2022 tarihinde usulüne uygun olarak tebliğ edildiği, sanığın 02.01.2023 tarihinde süresinden sonra temyiz talebinde bulunduğu,

Gaziantep Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından Hâkimler ve Savcılar Kuruluna hitaben yazılan 18.09.2018 tarihli ve 12959 sayılı yazı ve ekindeki belgelere göre; 21.04.2017 tarihinde Gaziantep ili, İncilikaya Mahallesi,.....sayılı bina önünde, 27 B. 2.. plaka sayılı BMW marka aracın şoför koltuğunda uzun namlulu silahla ateş edilmesi sonucu ...(...)'ın öldürülmesi olayı ile ilgili olarak Gaziantep Cumhuriyet Başsavcılığının 2017/29125 numaralı soruşturma dosyası kapsamında maktule ait olduğu tespit edilen bir adet Iphone marka 7(A1778) model ".....80318640" IMEI numaralı cep telefonu, cep telefonuna takılı vaziyette bir adet Turkcell 64 K ibareli "150904079172" numaralı sim kartı üzerinde Cumhuriyet savcısının talimatı üzerine yapılan inceleme sonucunda 0532 7.. 4. 1. numaralı GSM hattı kullanıcısı ...(...) Cengiz ile sanık ... adına kayıtlı 0505 5.. 3. 3. numaralı GSM hattı kullanıcısı arasındaki Whatsapp yazışmalarında yapılan inceleme üzerine öldürme olayı ile ilgisi olmayıp suç olabileceği değerlendirilen yazışmaların olduğunun Siber Suçlar Şube Müdürlüğünce düzenlenen 16.08.2018 tarihli raporla tespit edilmesi sonrasında bu durumun Gaziantep İl Emniyet Müdürlüğünce 13.09.2018 tarihinde Gaziantep Cumhuriyet Başsavcılığına bildirilmesi üzerine sanık hakkında ihbarda bulunulduğu,

Gaziantep 4. Ağır Ceza Mahkemesinin 2019/25 Esas numaralı dosyasının UYAP sistemi üzerinden yapılan incelemesinde; maktul ...(...) Cengiz'in öldürülmesi olayı ile ilgili yapılan soruşturma kapsamında 17.09.2018 tarihli emanet eşya makbuzuna göre, bir adet delil poşeti içerisinde bir adet imajı çıkarılmış DVD, bir adet imaj DVD ve bir adet delil poşetinde ... Cengiz'e ait Iphone marka cep telefonu ve Turkcell sim kartının emanetin 2018/12043 sırasına kaydedildiği,

Sanık hakkında nüfuz ticareti suçundan TCK'nın 255/1-2. cümle ve 53/1-5. maddeleri uyarınca dava açıldığı, Yargıtay 5. Ceza Dairesince 14.09.2022 tarih ve 3-35 sayı ile sanığın TCK'nın 255/1-1 ve 2. cümle, 62, 52/2 ve 53/1-5. maddeleri uyarınca 2 yıl 6 ay hapis ve 250 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği,

Anlaşılmaktadır.

V. GEREKÇE

Sanık hakkında nüfuz ticareti suçundan TCK'nın 255/1-2. cümle ve 53/1-5. maddeleri uyarınca dava açıldığı, Yargıtay 5. Ceza Dairesince 14.09.2022 tarih ve 3-35 sayı ile sanığın TCK'nın 255/1-1 ve 2. cümle, 62, 52/2 ve 53/1-5. maddeleri uyarınca 2 yıl 6 ay hapis ve 250 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği,

Anlaşılmaktadır.

V. GEREKÇE

A- Sanığın temyiz isteminin süresinde ve geçerli olup olmadığının değerlendirilmesi bakımından süresi içinde verdiği temyiz dilekçesinde gerekçeli kararın tebliğini talep eden sanığa 5271 sayılı CMK'nın 295. maddesinin birinci fıkrası uyarınca temyiz nedenlerini bildirir ek dilekçenin gerekçeli kararın tebliğinden itibaren (7) gün içerisinde verilmesi gerektiğinin bildirilmesinin zorunlu olup olmadığı, bu kapsamda temyiz isteminin süresinde ve geçerli olup olmadığı;

1. İlgili Mevzuat ve Ön Sorun Konusuna İlişkin Açıklamalar

Ön sorun konusunda isabetli bir çözüme ulaşılabilmesi bakımından, kanun yoluna başvuru hakkının hukuki niteliği, temyiz başvuru usulü ve başvuru üzerine yapılacak işlemlerin ayrıntılı bir şekilde irdelenmesi, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve Anayasa’daki düzenlemeler ile 5271 sayılı CMK ve 1412 sayılı CMUK hükümlerinin kıyasen değerlendirilmesiyle temyiz denetiminin ne şekilde yapılacağına da değinilmesi gerekmektedir.

Anayasamızın "Temel hak ve hürriyetlerin korunması" başlıklı 40. maddesinin ikinci fıkrası "Devlet, işlemlerinde, ilgili kişilerin hangi kanun yolları ve mercilere başvuracağını ve sürelerini belirtmek zorundadır." hükmünü içermektedir.

İlk derece mahkemesinin hükümlerine karşı kanun yoluna başvuru hakkının sözleşme kapsamında korunması gereken bir hak olarak kabul edilmesi, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’ne ek 7 No'lu Protokolle gerçekleşmiştir. Protokol, 22.11.1984 tarihinde imzalanmış; 01.11.1988’de yürürlüğe girmiş; Türkiye Büyük Millet Meclisinde 25.03.2016 tarihinde onaylanarak iç hukukumuzun bir parçası hâline gelmiş bulunmaktadır. Protokol'ün "Cezai konularda iki dereceli yargılanma hakkı" başlıklı 2. maddesi "Bir mahkeme tarafından cezai bir suçtan mahkum edilen her kişi, mahkumiyet ya da ceza hükmünü daha yüksek bir mahkemeye yeniden inceletme hakkını haiz olacaktır. Bu hakkın kullanılması, kullanılabilme gerekçeleri de dahil olmak üzere, yasayla düzenlenir.

2. Bu hakkın kullanılması, yasada düzenlenmiş haliyle önem derecesi düşük suçlar bakımından ya da ilgilinin birinci derece mahkemesi olarak en yüksek mahkemede yargılandığı veya beraatini müteakip bunun temyiz edilmesi üzerine verilen mahkumiyet hallerinde istisnaya tabi tutulabilir." şeklinde düzenlenmiştir.

2. Bu hakkın kullanılması, yasada düzenlenmiş haliyle önem derecesi düşük suçlar bakımından ya da ilgilinin birinci derece mahkemesi olarak en yüksek mahkemede yargılandığı veya beraatini müteakip bunun temyiz edilmesi üzerine verilen mahkumiyet hallerinde istisnaya tabi tutulabilir." şeklinde düzenlenmiştir.

Anılan Protokol ile adil yargılama ilkesi kapsamında cezai konularda iki dereceli yargılanma hakkı kabul edilmiştir. Bu hakkın istisnaları ikinci fıkrada gösterilmiş olup yasada düzenlenmiş hâliyle az önemli suçlar ya da ilgilinin birinci derece mahkemesi olarak en yüksek mahkemede yargılanması ve beraat kararının temyiz edilmesi sonrası verilen mahkûmiyet hâlleridir. Bazı görevlilerin özel yetki kuralları uyarınca Yargıtayda veya Yüce Divan sıfatıyla Anayasa Mahkemesinde yargılanması hâlinde bu istisna uygulanabilecektir. Sözleşmede istisna getirebilme olanağına rağmen iç hukukumuzda ilk derece olarak Yargıtayda yargılanacak kişiler bakımından verilen hükümlerin temyiz edilebileceği öngörülerek iki dereceli sistem benimsendiği anlaşılmaktadır.

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun "Hükmün açıklanması ve hükmün açıklanmasının geri bırakılması" başlıklı 231. maddesinin ikinci fıkrası;

"Hazır bulunan sanığa ayrıca başvurabileceği kanun yolları, mercii ve süresi bildirilir."

"Kararların gerekçeli olması" başlıklı 34. maddesi;

"(1) Hâkim ve mahkemelerin her türlü kararı, karşı oy dahil, gerekçeli olarak yazılır. Gerekçenin yazımında 230 uncu madde göz önünde bulundurulur. Kararların örneklerinde karşı oylar da gösterilir.

(2) Kararlarda, başvurulabilecek kanun yolu, süresi, mercii ve şekilleri belirtilir."

"Hükmün gerekçesi ve hüküm fıkrasının içereceği hususlar" başlıklı 232. maddenin 6. fıkrası;

"Hüküm fıkrasında, 223 üncü maddeye göre verilen kararın ne olduğunun, uygulanan kanun maddelerinin, verilen ceza miktarının, kanun yollarına başvurma ve tazminat isteme olanağının bulunup bulunmadığının, başvuru olanağı varsa süresi ve merciinin tereddüde yer vermeyecek şekilde açıkça gösterilmesi gerekir."

"Eski hâle getirme" başlıklı 40. maddesi;

"(1) Kusuru olmaksızın bir süreyi geçirmiş olan kişi, eski hale getirme isteminde bulunabilir.

(2) Kanun yoluna başvuru hakkı kendisine bildirilmemesi halinde de, kişi kusursuz sayılır."

"Temyiz istemi ve süresi" başlığını taşıyan 291. maddesi;

"(1) Temyiz istemi, hükmün açıklanmasından itibaren on beş gün içinde hükmü veren mahkemeye bir dilekçe verilmesi veya zabıt kâtibine bir beyanda bulunulması suretiyle yapılır; beyan tutanağa geçirilir ve tutanak hâkime onaylattırılır. Tutuklu bulunan sanık hakkında 263 üncü madde hükmü saklıdır.

(2) Hüküm, temyiz yoluna başvurma hakkı olanların yokluğunda açıklanmışsa, süre tebliğ tarihinden başlar.",

"Temyiz başvurusunun içeriği" başlığını taşıyan 294. maddesi;

"(1) Temyiz eden, hükmün neden dolayı bozulmasını istediğini temyiz başvurusunda göstermek zorundadır.

(2) Temyiz sebebi, ancak hükmün hukukî yönüne ilişkin olabilir.",