muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2020/18, Karar No: 2021/371, Tarih: 07.09.2021

b)Temyiz dilekçeleri içeriklerinden; sanığın nedensiz olarak, sanık müdafisinin ise kararın usul ve yasaya aykırı olması nedenine dayanmak suretiyle gerekçeli kararın kendilerine tebliğ edilmesini talep ettikleri,

c)Gerekçeli kararın sanık ve müdafisine 28.10.2019 tarihinde usulüne uygun olarak tebliğ edildiği,

Sanığın 04.11.2019 tarihinde süresi içinde, müdafinin ise 06.11.2019 tarihinde ve süresinden sonra temyiz talebinde bulundukları anlaşılmaktadır.

Söz konusu ön sorun, Ceza Genel Kurulunun 17.03.2021 tarihli ve 495-116 sayılı kararında yer verilen açıklamalar nazara alınarak değerlendirildiğinde;

Süresi içinde vermiş olduğu dilekçeyle sebep göstermeksizin hükmü temyiz eden tarafın, kararın kendisine tebliğinden itibaren 7 gün içinde sunacağı dilekçeyle sebep bildirmesi gerekmektedir. Bu sürenin “hak düşürücü” veya “düzenleyici” nitelikte olduğu uygulamada ve doktrinde tartışmalıdır. Hukuki bir konuda kesin çizgilerle ayrışmış bir tartışma varsa ve yargı organları aynı konuda farklı sonuçlara varıyorlarsa taraflar açısından yasanın öngörülebilirliği ilkesinde sorun olduğu sonucuna ulaşılabilecektir. Nitekim 1412 sayılı CMUK’nın yürürlükte olduğu dönemde Yargıtay tarafından sebep içermeyen temyiz taleplerinin incelenmesine ilişkin yerleşik uygulama, sistemde değişiklik yapan ve istinaf mahkemelerini faaliyete geçiren 5271 sayılı CMK’nın uygulandığı ilk dönemlerde yanılgı hâli olarak makul görülebilecektir.

Hukuk devleti olmanın sorumluluğu bağlamında verilen kararlar ile kurulan hükümlere karşı yasa yolları, şekli, süreleri ve sonuçlarının ilgililere açıkça bildirilmemesi veya eksik bildirilmesi hâlinde, yasal sürelerin tebligat tarihinden itibaren değil ancak öğrenme tarihinden itibaren işlemeye başlayacağı, öğrenme tarihi kesin olarak belirlenebilen hâller dışında taraf beyanının esas alınması gerekliliğinden hareketle, usulüne uygun sebep içeren dilekçe var ise bu kapsamda temyiz incelemesinin yapılması, aksi hâlde ilgiliye yukarıda açıklanan ilkeler doğrultusunda yapılacak meşruhatlı tebligatla 7 günlük süre içinde yasal düzenlemeye uygun sebep bildirmemesi hâlinde sebep yokluğundan dolayı temyiz talebinin reddedileceği ihtar edilmeli, sonucuna göre esasa ilişkin temyiz incelemesi yapılıp yapılmayacağına karar verilmelidir.

Bu açıklamalara göre, sanık ve müdafiinin hazır bulunduğu karar celsesinde hüküm tefhim edilirken gerekçeli temyiz dilekçesinin 7 gün içinde verilmesi gerektiğine ilişkin ihtaratın yapılmış bulunduğu anlaşılmakla, sanık müdafiinin süresinden sonra 06.11.2019 tarihinde sunduğu dilekçedeki hususlar inceleme kapsamına alınmamış olup temyiz incelemesi sanığın süresinde sunduğu dilekçe kapsamında yapılmıştır.

B)Heyetin Oluşumu ile İlgili İtirazlar:

Özel Dairece yapılan yargılama sırasında bazı oturumlarda heyetteki en kıdemli üye yerine kıdemsiz üyenin heyet başkanlığı yapmasının usul ve yasaya uygun olup olmadığının değerlendirilmesi;

İncelenen dosya kapsamından;

B)Heyetin Oluşumu ile İlgili İtirazlar:

Özel Dairece yapılan yargılama sırasında bazı oturumlarda heyetteki en kıdemli üye yerine kıdemsiz üyenin heyet başkanlığı yapmasının usul ve yasaya uygun olup olmadığının değerlendirilmesi;

İncelenen dosya kapsamından;

İlk derece mahkemesi sıfatıyla Yargıtay 9. Ceza Dairesince yapılan yargılamadaki 11.10.2018, 19.02.2019, 01.07.2019 ve son celsenin yapıldığı 24.09.2019 tarihli duruşmaların 38125 sicil numaralı Abdurrahman Orkun Dağ başkanlığındaki heyet tarafından gerçekleştirildiği ve bu heyette üye olarak görev yapan Durak Çetin ve Oktay Erdoğan'ın Yargıtay Üyeliğine seçilme tarihi itibarıyla heyet başkanından daha kıdemli olduğu,

Görülmüştür.

Ceza Genel Kurulunun 17.03.2021 tarihli ve 495-116 sayılı kararında bu hususa ilişkin olarak yer verilen açıklamalar ışığında ön sorun konusu değerlendirildiğinde;

Suç tarihindeki görev ve statüleri gereğince ilk derece mahkemesi sıfatıyla Yargıtayın 9. Ceza Dairesinde yargılanmaları gereken sanıkların, Dairenin ... yoğunluğu gözetilerek davaların makul sürede sonuçlandırılabilmesi için birden çok heyet oluşabilecek sayıda Yargıtay üyesinin görevlendirildiği, daire başkanının oluşan heyetlerin hepsine başkan olarak katılmasına fiili olarak imkân bulunmadığından Yargıtay Kanunu’nun 40. maddesindeki düzenleyici hüküm doğrultusunda kıdemli üyenin heyete başkanlık yapması - uygulaması yerine daire başkanı tarafından görevlendirilen üye, oluşturulan heyete başkanlık görevini ifa etmiştir. Bu durumda yapılan ve yukarıda açıklanan düzenleyici işlemlere ilişkin mevzuata aykırılığın, yapılan işlemleri yoklukla batıl hâle getirecek durumlardan olmaması, heyet başkanının duruşmaları idaresinde usule aykırılıklar nedeniyle hakkaniyete uygun olmayan yargılama yapıldığının taraflarca ileri sürülmemesi, esası etkileyen kararların heyet tarafından oy birliğiyle alınmış olması, ara kararlar veya hüküm kurulurken oylama sıralamasının belli bir Yargıtay üyeliği deneyimine sahip üyeleri etki altında bıraktığına dair görüşün dayanaktan yoksun olup somut olguların ortaya konulmaması karşısında CMK’nın 289. maddesi kapsamında mahkeme heyetinin oluşumunda hukuka aykırılıktan söz edilemeyecektir.

Bazı oturumlarda heyet başkanlığını kıdemsiz üyenin yapmış olması kararın esasını etkileyecek biçimde hukuka aykırılık olarak görülmediğinden, sanığın adil ve hakkaniyete uygun yargılanma hakkının ihlal edildiğinin kabulüne olanak bulunmadığından, hükmün bu nedenle bozulmasının makul sürede yargılanma hakkı bakımından engel oluşturacağı gözetildiğinde yasanın düzenleyici nitelikteki kuralına aykırı uygulamanın hükmün esasını etkileyecek nitelikte olmadığından bozma kararı verilmemiştir.

Çoğunluk görüşüne katılmayan Ceza Genel Kurulu Üyeleri ..., ... ve ... “Özel Dairece yapılan yargılama sırasında heyetteki en kıdemli üye yerine kıdemsiz üyenin heyet başkanlığı yapmasının usul ve yasaya aykırı olduğu”

Şeklindeki düşünceyle karşı oy kullanmıştır.

II-İDDİA;

Çoğunluk görüşüne katılmayan Ceza Genel Kurulu Üyeleri ..., ... ve ... “Özel Dairece yapılan yargılama sırasında heyetteki en kıdemli üye yerine kıdemsiz üyenin heyet başkanlığı yapmasının usul ve yasaya aykırı olduğu”

Şeklindeki düşünceyle karşı oy kullanmıştır.

II-İDDİA;

''33257 sicil numarası ile Bekilli Hakimi olarak göreve başlayan şüphelinin sırasıyla Emirdağ, ... Hakimliği, ... Bakanlığı Teftiş Kurulu Müfettiş ve Başmüfettişliği görevlerinde bulunduğu, 24.02.2011 tarihinde Yargıtay Üyesi olarak seçildiği,

Yargıtay 1. Başkanlar Kurulu'nun 17.07.2016 tarih ve 244/a sayılı kararı ile mevcut yetkilerinin kaldırıldığı,

23.07.2016 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6723 sayılı Danıştay Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un Geçici 15. Maddesi ile Yargıtay Üyeliğinin sonlandırılarak Yargıtay Tetkik Hakimi olarak görevlendirildiği,

Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu Genel Kurulu'nun 24.08.2016 tarih ve 2016/426 sayılı kararı ile FETÖ/PDY silahlı terör örgütü ile irtibatı ve iltisakl bulunduğu değerlendirilerek meslekten çıkarılmasına karar verildiği tespit edilmiştir.

Şüpheli Savunması:

... Cumhuriyet Başsavcılığında 19.07.2016 tarihli, müdafıi huzurundaki savunmasında özetle: Soruşturmanın Yargıtay Kanununa göre yürütülmesi gerektiğini, darbe teşebbüsünü şiddetle kınadığını, hiçbir şekilde terör örgütünün kurduğu yurt, dershane ve evlerde kalmadığını, çocuklarının da yararlanmadığını, himmet adı altında örgüte yardımda bulunmadığını, aracılık da etmediğini, Asya Finans kurumuna para yatırmadığını, hesabının olmadığını, seçimlerde hiç kimse için oy istemediğini, örgüt üyesi olmadığı için etkin pişmanlıktan faydalanmak istemediğini; (Ek: 6/1-4)

... 4. Sulh Ceza Hakimliğindeki 20.07.2016 tarihli sorgusunda özetle: Soruşturmanın Yargıtay Kanununa göre yürütülmesi gerektiğini, soruşturmada hiçbir usule riayet edilmediğini, dosyadaki delillerin kendisine tebliğ edilmediğini, yürütülen prosedürün insan haklarına, yargı bağımsızlığına, adil yargılanma hakkına aykırı olduğunu, (Ek: 6/43-45)

İfade etmiştir.

... alınan ifadesinde Teftiş Kurulu'nda görev yapmasından dolayı tanıyorum, HSYK'da görev yapan cemaat mensuplarının hazırlamış olduğu liste sonucu Yargıtay üyesi seçilmiştir. " (Ek: 5/43)

... alınan ifadesinde Fetullah Gülen cemaat mensuplarının isteği ile ve onların kontenjanından Yargıtay üyeliğine seçilmiştir. " (Ek: 5/71)

... alınan ifadesinde Kendisini ...'ya geldikten sonra tanıdım ve kendisinin bu yapıya müzahir olduğunu duydum. " (Ek: 5/74)

... alınan ifadesinde 2010 yılında yapılan HSYK seçimlerinden önce ... Kaya bizi topladı. Daha doğrusu cemaat mensubu olan hakim ve savcıların bir kısmını topladı. ... Kaya'nın toplantı çağrısı üzerine ben, ... Kaya, Teoman Gökçe, ..., ... Sarıömeroğlu, Nazmi Dere, Osman Yurdakul, Salih Sönmez, Muzaffer Özdemir ve ismini hatırlayamadığım yaklaşık 20 kişi ... Kaya'nın evinde toplandık.

... alınan ifadesinde 2010 yılında yapılan HSYK seçimlerinden önce ... Kaya bizi topladı. Daha doğrusu cemaat mensubu olan hakim ve savcıların bir kısmını topladı. ... Kaya'nın toplantı çağrısı üzerine ben, ... Kaya, Teoman Gökçe, ..., ... Sarıömeroğlu, Nazmi Dere, Osman Yurdakul, Salih Sönmez, Muzaffer Özdemir ve ismini hatırlayamadığım yaklaşık 20 kişi ... Kaya'nın evinde toplandık.

Fetullah Gülen mensupları olup benim dönemimde bulunan ve Osman Yurdakul'un organize ettiği bu piknik ve yemeklere Salih Sönmez, Hüsamettin Uğur, ... Kaya, ..., ... Sarıömeroğlu, Muzaffer Özdemir, İbrahim Tufan Ataman, Süleyman Pehlivan, İskender Görgülü, Rüstem Eryılmaz, ... Erdoğan, ... Gökgöz, Yahya

Memiş, Resul Çakır, ... Sarıçam, Nevzat Demir, Yahya Memiş, katılırdı. " (Ek: 5/13 ve

Necmi Ozer alınan ifadesinde " 2014 HSYK seçimlerinden sonra Fethullah Gülen cemaat mensupları bana yaklaşmaya başlamışlardı. Fethullah Gülen cemaat mensubu olarak bilinen ..., ... Kulaç, İbrahim Tufan Ataman odama gelip sohbet ediyorlardı.

(Ek: 5/62)

Şeklinde beyanda bulunmuşlar,

... alınan ifadesinde: " Ben uzun bir süre ... Bakanlığı Teftiş Kurulu Başkanlığı, HSYK Teftiş Kurulu Başkanlığında ve ... Bakanlığı Personel Genel Müdür yardımcısı olarak görev yaptığım için adli yargıdan da bu yapıya müzahir olan çok sayıda kişi tanıyorum " diyerek ... ın ismini vermiş, (Ek: 5/57)

... alınan ifadesinde şüpheliyi bu yapıya mensup olanlar arasında ismini saymıştır. (Ek: 5/77)

Örgüt mensuplarının örgüt içerisinde kullandıkları ByLock isimli programı bizzat kullandığı, şüphelinin 129.862 satırlık ByLock abone listesindeki 118338. satırda kaydının olduğu, sisteme girilen telefon numarasının 0 505 546 97 98, tespit edilen cihaza ait IMEI numarasının 35483305701822 ve tespit edilen ilk tarihin 01.09.2014 olduğu anlaşılmıştır.(Ek: 2/300)

ByLock sisteminde 363824 ID ile 59344 ID arasındaki 04/12/2015 tarihli, zamanlı yazışmada, örgüt mensupları hakkında açılan davalarla ilgili danışılması gereken kişiler arasında şüphelinin de isminin geçtiği aşağıdaki görüşmeden anlaşılmıştır.

"abi bu davalar ile ilgili kanaatimce ayrı şu ahilerden bir kısmının fikrini alsak. Müfettiş kökenli abiler.. ... An 22 H.D., ... Eryılmaz, Oktay Acu 18 H.D., ... 20 H.D., İbrahim Kır 7 H.D., Halil Kıvrıl 16 H.D., bu ahilerden yararlanalım” (Ek:2/299)

59344 ID ve 411201 ID arasında ByLock üzerinden yapılan görüşmede, örgüt mensubu olan Yargıtay üyeleri hakkında yapılacak soruşturmalarda koruma tedbirleri ile ilgili araştırma yapılması ve şüpheliye ulaştırılması yönünde talimatlar verildiği.... tespit edilmiştir. (Ek: 2/61)'' ifadelerine yer verilerek sanık hakkında silahlı terör örgütüne üye olma suçundan cezalandırılması talebiyle dava açıldığını anlaşılmıştır.

III-SAVUNMA

59344 ID ve 411201 ID arasında ByLock üzerinden yapılan görüşmede, örgüt mensubu olan Yargıtay üyeleri hakkında yapılacak soruşturmalarda koruma tedbirleri ile ilgili araştırma yapılması ve şüpheliye ulaştırılması yönünde talimatlar verildiği.... tespit edilmiştir. (Ek: 2/61)'' ifadelerine yer verilerek sanık hakkında silahlı terör örgütüne üye olma suçundan cezalandırılması talebiyle dava açıldığını anlaşılmıştır.

III-SAVUNMA

Sanık savunmalarında; yargılamayı yürüten Yargıtay 9. Ceza Dairesi'nin görevsiz olduğunu, soruşturma kapsamında yapılan aramaların usulsüz olduğunu, hukuk dışı yollarla elde edilen Bylock mesajlarındaki iddiaların gerçek dışı olduğunu, Bylock kullandığı iddiasının doğru olmadığını, Bylock tutanaklarının dosyadan çıkarılmasını istediğini, Bylock kullanan ve indiren kişilerin karıştırılmaması gerektiğini, tespitlerde yoğun teknik hataların yapıldığını, dosyadaki yazışmaların kime ait olduğunu bilmediğini, tanıkların baskı ve korkuyla ifade verdikleri için söylediklerinin dikkate alınamayacağını, Yargıtay üyeliğine seçilirken yapıyla birlikte hareket etmeyen kişilerin de oylarını aldığını, ortada bir terör örgütü bulunmadığını, telefonuna ekleme yapıldığını düşündüğünü, CGNAT kayıtlarının hatalı olduğunu, lehine delillerin toplanmadığını özetle; silahlı terör örgütüne üye olma suçunu kabul etmediğini, delillerin usulsüz toplandığını, savunma hakkının kısıtlandığını, soruşturma ve yargılamanın usulsüz olduğunu, delillerin yasal olmadığını ifade etmektedir.

IV-MAHKEME KABULÜ

''Sanığın FETÖ/PDY terör örgütünün hiyerarşik yapısı içerisinde çeşitlilik, yoğunluk ve süreklilik kapsamında yer aldığı, örgütün talimatı doğrultusunda ByLock isimli iletişim programını kullandığı ve sanığın yüksek yargıya örgüt tarafından seçilen ve bu şekilde mahrem yapı içerisine sokulan kişilerden olduğu tanık beyanları ve üçüncü kişilere ait mesaj içeriklerinden açıkça ortaya çıkmaktadır. 24.02.2011 tarihinde FETÖ/PDY mensubu olduğu iddia edilen HSYK üyelerinin desteği ile Yargıtay üyesi olarak seçildikten sonra da örgütün Yargıtay yapılanması içerisinde yer aldığı ve dolaysıyla yıllardır FETÖ/PDY silahlı terör örgütünün hiyerarşik yapısı içerisinde bulunduğu, verilen talimatları yerine getirdiği ve verilebilecek talimatları yerine getirmeye hazır konumda olduğu, kendi iradesini örgütün iradesine terk ettiği, sanığın örgüte bilerek ve isteyerek katıldığı, örgütün niteliği ve amaçlarını baştan itibaren bildiği, örgütün bir parçası olmayı istediği ve bu amaçla faaliyet gösterdiği, örgüt içerisinde olma iradesinin devamlılık gösterdiği, örgütün kanunun suç saydığı fiilleri işlemek amacıyla kurulmuş bir örgüt olduğunu bilerek üye olmak kasıt ve iradesi ile hareket ettiği, böylece sanık açısından atılı silahlı terör örgütüne üye olmak suçunun maddi ve manevi unsurlarının oluştuğu heyetçe kabul edilmiştir .

Tüm deliller çerçevesinde sanığın TCK 314/2 maddesi uyarınca örgüt üyesi olarak kabulünde zorunluluk bulunmakla mahkememizce cezalandırılması yoluna gidilmiş cezanın bireyselleştirmesi aşamasında sanığın ByLock programını kullanması, hiyerarşik düzen içerisinde görev aldığı dava takip biriminde yer alıp faaliyette bulunması ve bunun başka örgüt mensuplarının ByLock yazışmalarına da konu olması ile tanık beyanlarına göre kastının yoğunluğu, eğitim merkezinden itibaren örgüt içinde olması, yakalandığı tarihe kadar da yargı alanındaki önemli kurumlardan birisi olan Yargıtay yapılanması içerisinde yer alması ve bu yoğun kast altında icra ettiği yasaya aykırı örgütsel faaliyetlerin meydana getirdiği sonuçlar ve sanığın savunma sınırını aşan açıklamaları gözetilerek alt sınırdan uzaklaşmanın dosyadaki delillerle uyumlu ve ceza adaleti yönünden gerekli olduğu değerlendirilmiştir. Aynı gerekçelerle takdiren ...nın 62. maddesinde yazılı indirim nedenleri uygulanmaksızın Türk Milleti adına aşağıdaki gibi karar verilmiştir'' şeklindeki ifadelerle mahkumiyet kararının gerekçesi açıklanmış ve sanığın silahlı terör örgütüne üye olma suçundan netice olarak 12 yıl hapis cezasıyla cezalandırılmasına karar verilmiştir.

V-TEMYİZ;

V-TEMYİZ;

Sanığın temyiz dilekçesi içeriğinde özetle; soruşturmanın usul kurallarına aykırı olarak yapıldığı, hukuksal güvencelere TCK'nın 309. maddesi gerekçesiyle riayet edilmediği, yargılama rejiminin olağanüstü hâl KHK'sıyla değiştirilmesinin hukuka aykırı olduğu, olağanüstü hâl KHK'larının Anayasaya aykırı olduğu, dinlenmesini istediği tanıkların dinlenmediği, TCK'nın 62. maddesindeki takdiri indirimin keyfi olarak uygulanmadığı, mahkemenin kanuna uygun olarak teşekkül etmediği, özel düzenleme yapıldığı, kanun hükmünde kararnamelerle anılan yasaların değiştirilemeyeceği, görev suçlarında Anayasa Mahkemesinin, kişisel suçlarda Ceza Genel Kurulu'nun yetkili olduğu, muhakeme şartı yerine getirilmeden dava açıldığı, kıdemsiz üyenin heyete başkanlık yaptığı, her celsede heyetin değiştiği, açık duruşma yapılmadığı, açıklık kuralının ihlal edildiği, tevsii tahkikat taleplerinin reddedildiği, aleyhindeki tanık ifadelerinin vaat, hücre, tehdit, psikolojik baskıyla alındığı, eski HSYK üyesi tanıkların liyakatli olduğunu ifade ettiği, Bylock delilinin hukuka aykırı olarak elde edildiği, telefonunun imajının CMK'nın 134. maddesine aykırı olarak alındığı, veri güvenliğinin bulunmadığı, kimsenin Bylock rehberinde yer almadığı, başkalarının eylemleri nedeniyle yargılandığı, yargılama sürecinde olumsuz hiçbir tavrı olmadığı, Ceza İnfaz Kurumunda ceza almadığı, sesli ve görüntülü kayıt yapıldığı, olumsuz eyleminin gösterilmesi gerektiği, gerekçe hakkının ihlal edildiği, savunmasını hazırlaması için bilgisayar verilmediği, delillerin hukuka aykırı elde edildiği, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının iddianame düzenleme yetkisi olmadığı, tanık ... Sarıçam'ın yargılamada dinlenmediği, bunun CMK'nın 217. maddesine aykırı olduğu, tecrit ve işkence nedeniyle bu beyanda bulunduğu, huzurda dinlenmeyen tanığın beyanının hükme esas alınamayacağı, diğer tanık beyanlarını kabul etmediğini, telefonunu inceleyen bilirkişilerin baskı altında görev yaptığını, telefonuna veri yüklendiğini düşündüğü, başkalarının BYLOCK yazışmalarındaki mesajları destekleyen tanık beyanı olmadığı, dijital cihazlarında yapılan incelemede bu mesajlarda hazırlandığı iddia olunan nota ilişkin veri bulunmadığı, teşdiden ceza tayini ve takdiri indirim uygulanmaması gerekçelerinin hukuka aykırı olduğu hususlarını beyan etmiştir.

VI- USULE İLİŞKİN İTİRAZLAR, RE'SEN İNCELENMESİ GEREKEN HUSUSLAR VE GENEL AÇIKLAMALAR

1) SORUŞTURMA USULLERİ VE KOVUŞTURMA MERCİSİ

a) Genel Olarak:

Yargı yetkisi, Türk Milleti adına bağımsız ve tarafsız mahkemelerce kullanılır. Anayasa'nın 142. maddesinde, mahkemelerin kuruluşunun, görev ve yetkilerinin, işleyişinin ve yargılama usullerinin kanunla düzenleneceği öngörülmekle birlikte; yargı kollarında yer alan Yüksek Mahkemeler yönünden kanunilik esasının ötesinde bu mahkemelerin niteliklerine, üyelerin ne şekilde atanacağına ya da seçileceğine, görev ve yetkilerinin neler olduğuna dair konular doğrudan doğruya Anayasa'da hüküm altına alınmıştır.

Ülkemizdeki yargı kolları arasında yer alan adli yargı; diğer yargı kollarının (anayasa yargısı ve idari yargının) görevine girmeyen davaların çözümlendiği olağan ve genel yargı kolu olup teşkilât yapısı ilk derece mahkemeleri, bölge adliye mahkemeleri ve Yargıtay olmak üzere üç derecelidir.

Kamu görevinin etkin ve kesintisiz biçimde sürdürülmesi ve soruşturulmasında kamu yararı bulunmayan kimi iddialarla ilgili gereksiz işlem yapılmasının önüne geçilmesi amacıyla kamu görevlilerinin bağlı bulundukları yasalara göre özel soruşturma usulleri öngörülmüştür.

Hâkimlerin suç işlemeleri hâlinde cezai sorumluluklarının bulunduğu, çağdaş hukuk sistemlerinin ortak kabulüdür. Bir hâkimin göreviyle ilgili ya da kişisel bir suç işlemesi mümkün olup bu durumda kişinin hâkim olması nedeniyle işlediği suçun yaptırımsız kalması düşünülemez. Bu nedenledir ki, hukuk sistemimiz içinde hâkimlerin görevleriyle ilgili ya da kişisel nitelikte işledikleri ve suç oluşturan eylemlere ilişkin Anayasa, 2802 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kanunu, 6087 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kurulu Kanunu, 2575 sayılı Danıştay Kanunu ve 2797 sayılı Yargıtay Kanunu gibi kanunlarla kural olarak özel soruşturma ve kovuşturma usulleri ve mercileri öngörülmüştür.

Suçun görev sebebiyle işlendiğinin kabulü için, eylemin memuriyet işleriyle ilgili olması, diğer bir anlatımla suçu doğuran fiil ile görev arasında illiyet bağı bulunması, görevle bağlantılı olması ve görevin sağladığı imkanlardan faydalanılarak işlenmesi gerekir. Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 17.02.2004 tarihli ve 2004/2-10 Esas 2004/40 Karar sayılı kararında "Görev sebebiyle işlenen suç kavramının, memuriyet görevinden doğan, görev ile bağlantılı ve görevden yararlanılarak işlenebilen suçları ifade eder." şeklinde kabul edilmiştir. Yargıtayın yerleşik uygulamasına göre kamu görevlilerinin herhangi bir suç örgütüne üye veya yönetici olmaları kişisel suç niteliğindedir.

Özel soruşturma ve kovuşturma usulleri öngören düzenlemelerden; yasama dokunulmazlığına ilişkin Anayasa'nın 83. maddesi, hâkim ve Cumhuriyet savcılarına ilişkin 2802 sayılı Kanun'un 94. maddesi, Hâkimler ve Savcılar Kurulunun seçimle gelen üyelerine ilişkin 6087 sayılı Kanun'un 38. maddesi, 2797 sayılı Kanun'un 46. maddesi ile diğer kamu görevlilerine ilişkin 4483 sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun'un 2. maddesinde "ağır cezalık suçüstü hâli" ortak bir kavram olarak kullanılmaktadır. Aynı kavram, suç tarihinden sonra 2797 sayılı Kanun'un 46. maddesine 680 sayılı KHK ile eklenen ve 7072 sayılı Kanun'la aynen kabul edilerek kanunlaşan altıncı fıkrada da yer almaktadır.

5271 sayılı CMK'nın "Tanımlar" başlıklı 2. maddesinin (j) bendinde de "Suçüstü hâli"nin;

"1. İşlenmekte olan suçu,

2. Henüz işlenmiş olan fiil ile fiilin işlenmesinden hemen sonra kolluk, suçtan zarar gören veya başkaları tarafından takip edilerek yakalanan kişinin işlediği suçu,