muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/8703, Karar No: 2023/12586, Tarih: 25.09.2023

(12) Tarafların arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaları hâlinde, arabuluculuk ücreti, Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesinin eki Arabuluculuk Ücret Tarifesinin İkinci Kısmına göre aksi kararlaştırılmadıkça taraflarca eşit şekilde karşılanır. Bu durumda ücret, Tarifenin Birinci Kısmında belirlenen iki saatlik ücret tutarından az olamaz.

(13) Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması veya iki saatten az süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâllerinde, iki saatlik ücret tutarı Tarifenin Birinci Kısmına göre Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenir. İki saatten fazla süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâlinde ise iki saati aşan kısma ilişkin ücret aksi kararlaştırılmadıkça taraflarca eşit şekilde uyuşmazlığın konusu dikkate alınarak Tarifenin Birinci Kısmına göre karşılanır. Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücreti, yargılama giderlerinden sayılır.

(14) Bu madde uyarınca arabuluculuk bürosu tarafından yapılması gereken zaruri giderler; arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılması hâlinde anlaşma uyarınca taraflarca ödenmek, anlaşmaya varılamaması hâlinde ise ileride haksız çıkacak taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanır.”

3. Değerlendirme

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. İlk Derece Mahkemesi kararında, dava şartı olan arabuluculuk gideri bakımından hatalı şekilde hüküm kurulduğu saptanmıştır. Somut uyuşmazlıkta, tarafların dava şartı olan arabuluculuk kapsamında arabuluculuk faaliyetinde bulundukları, davalı tarafın sürece katıldığı ve sürecin sonunda anlaşamadıkları görülmektedir. İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonunda arabuluculuk giderinin tamamının davalıdan tahsiline karar verilmiş ise de ilâmın "İlgili Hukuk" kısmının (3) numaralı paragrafında yer verilen 6325 sayılı Kanun'un 18/A maddesinin on bir ila on dördüncü fıkraları uyarınca, arabuluculuk gideri yargılama gideri olup anlaşmaya varılamaması hâlinde ileride haksız çıkacak taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanmaktadır. 6100 sayılı Kanun’un "Yargılama giderlerinden sorumluluk" kenar başlıklı 326 ncı maddesinin ikinci fıkrasına göre davada iki taraftan her biri kısmen haklı çıkarsa mahkeme, yargılama giderlerini tarafların haklılık oranına göre paylaştırır. Yapılan açıklamalar doğrultusunda kısmen kabul kararı verilen eldeki davada, arabuluculuk giderinin tarafların haklılık durumuna göre paylaştırılması yerine tamamının davalıdan tahsiline karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca kararın düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple;

1. Davalı tarafın diğer temyiz itirazlarının reddine,

2. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, davalı tarafın temyiz itirazının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının (8) numaralı bendinin hükümden tamamen çıkartılarak yerine "7036 sayılı ... Mahkemeleri Kanunu'nun 3 üncü maddesinin on dördüncü fıkrası gereğince Hazine tarafından arabuluculuk gideri olarak sarfedildiği anlaşılan 800,00 TL'nin kabul ve ret oranına göre hesaplanan 798,07 TL'sinin davalıdan, 1,93 TL'sinin davacıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına” ibaresinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

25.09.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/7692, Karar No: 2011/23682, Tarih: 27.12.2011

**2. Hukuk Dairesi         2011/7692 E.  ,  2011/23682 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Şarköy Sulh Hukuk Mahkemesi

TARİHİ :21.12.2010

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen ve yukarıda tarih numarası gösterilen hüküm temyiz edilerek; temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılması istenilmekle; duruşma için belirlenen 27.12.2011 günü temyiz eden kısıtlanması istenilen M. H. E. ile vasi H. G. E. geldi.Gelenlerin konuşması dinlendikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için duruşmadan sonraya bırakılması uygun görüldü. Bugün dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Kısıtlanması istenilen M.H. E. hakkında alınan Tekirdağ Devlet Hastanesinin 20.11.2009 tarihli sağlık kurulu raporunda "paranoid bozukluk" teşhisi konulmuştur.M. H.tarafından dosyaya sunulan Bağcılar Eğitim ve Araştırma Hastanesinden alınan 26.10.2010 ile 25.10.2010 tarihli ve Özel Memory Center Polikliniğinden alınan 16.10.2010 ile 13.01.2011 tarihli raporlarda akli melekelerinin yerinde ve tasurrufa ehil olduğu bildirilmiştir. Raporlar arasında çelişki vardır. Bu çelişkinin giderilmesi için Adlı Tıp Kurumundan yeniden rapor alınıp sonucu uyarınca karar verilmesi amacı ile hükmün bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenle BOZULMASINA, oybirliğiyle karar verildi.27.12.2011 (Salı.)
Yargıtay — Esas No: 2012/9511, Karar No: 2012/43483, Tarih: 11.10.2012

**2. Ceza Dairesi         2012/9511 E.  ,  2012/43483 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 6 - 2009/299465

MAHKEMESİ : İstanbul 49.(Eyüp 3.) Asliye Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 24/12/2008

NUMARASI : 2007/1086 (E) ve 2008/2004 (K)

SUÇ : Hırsızlık

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve Hakimin takdirine göre; suçun sanık tarafından işlendiğini kabulde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığından, diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.Ancak;

Oluş ve dosya içeriğine göre sanığın (diğer sanıklarla birlikte) yakınana ait işyerinin önünden iplik çuvalını açıktan çaldıktan sonra aynı gün birkaç saat sonra kolluk ekiplerince yakalandıkları ,sanıkların suçu kabul ederek suça konu malı sattıkları M.. A.. isimli şahsın açık kimlik bilgilerini ve adresini kolluk kuvvetlerine bildirip çalınan bir çuval ipliğin buradan bulunup yakınana iadesini sağlamak suretiyle etkin pişmanlık ile çalınan malların yakınana soruşturmada iadesini sağladıkları halde 5237 sayılı TCK.nun 168. maddesinin uygulanması zorunluluğunun gözetilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş sanık H.. E.. müdafisinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı BOZULMASINA, 11/10/2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/2377, Karar No: 2010/9772, Tarih: 31.05.2010

**5. Hukuk Dairesi         2010/2377 E.  ,  2010/9772 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın irtifak hakkı karşılığının tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı idare vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, irtifak hakkı karşılığının tahsili istemine ilişkindir.

Davaya konu teşkil eden arazi niteliğindeki taşınmaza gelir metoduna göre değer biçilmesinde ve irtifak hakkı karşılığının tahsiline karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Davalı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olmadığından usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı kalan onama harcının alınmasına, peşin alınan temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, 31.05.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/9381, Karar No: 2013/261, Tarih: 17.01.2013

**1. Ceza Dairesi         2008/9381 E.  ,  2013/261 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 1 - 2008/197046

MAHKEMESİ : Afyonkarahisar 2. Ağır Ceza Mahkemesi

TARİHİ VE NO : 05/12/2007, 2006/28 (E) ve 2007/211 (K)

SUÇ : Kasten yaralama, olası kastla yaralama, genel güvenliği kasten tehlikeye sokma.

TÜRK MİLLETİ ADINA

1-) Dosya içeriğine ve gösterilen gerekçeye göre; sanık Faruk hakkında genel güvenliği tehlikeye sokma suçundan kurulan hükümde; sanığın av tüfeği ile iki kez ateş edip, mağdurları yaralayarak olay mahallinden ayrıldığı ve köyün içerisinde yürüdüğü sırada da rastgele ateş ederek ayrıca genel güvenliği tehlikeye sokma suçunu işlediğinin kabülünde bir isabetsizlik görülmediğinden, tebliğnamedeki bu hususa ilişen bozma düşüncesine iştirak edilmemiştir.

2-a) Gerekçeli kararın başlık kısmında, sanığın gözaltında kaldığı tarihler ile suçun işlendiği zaman diliminin gösterilmemesi, mahallinde düzeltilmesi mümkün yazım hatası ve eksiklik olarak değerlendirilmiştir.

b-) Sanık Faruk hakkında mağdur Hasan'a yönelik olası kastla yaralama suçundan kurulan hükümde 5237 sayılı TCK.nun 86/1, 86/3-e maddelerinin uygulanmasından sonra aynı yasanın 21/2. maddesi uyarınca indirim yapılması gerektiği gözetilmeden, 21/2.madde uyarınca yapılması gereken uygulamanın..86/1.maddesinden sonra yapılması sonuç cezayı değiştirmediğinden bozma nedeni yapılmamıştır.

3-) Toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanık Faruk'un mağdur Ali ve Şemsettin'e yönelik eylemleri ile mağdur Hasan'ı olası kastla yaralama ve genel güvenliği kasten tehlikeye sokma suçlarının sübutu kabul, oluşa ve soruşturma sonuçlarına uygun şekilde suçların niteliği tayin, takdire ilişen cezayı azaltıcı sebebin niteliği takdir kılınmış, savunması inandırıcı gerekçelerle değerlendirilmiş, incelenen dosyaya göre verilen hükümlerde eleştiri ve bozma nedenleri dışında isabetsizlik görülmemiş olduğundan, sanık Faruk müdafiinin olası kastla yaralama suçunun niteliğine, teşdite, TCK.nun 50 ve 51. maddelerinin uygulanmamasına yönelen ve yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle,

a-) Sanık Faruk hakkında genel güvenliği kasten tehlikeye sokma ve mağdur Hasan'ı olası kastla yaralama suçlarından kurulan hükümlerle ilgili olarak;

Hüküm tarihinden sonra yürürlüğe giren 5728 sayılı Yasanın 562. maddesi ile değişik 5271 sayılı CMK.nun 231. maddesi uyarınca, hukuki durumunun yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

b-) Sanık Faruk hakkında mağdurlar Ali ve Şemsettin'i kasten yaralama suçlarından kurulan hükümlerle ilgili olarak;

a-) Sanık Faruk hakkında genel güvenliği kasten tehlikeye sokma ve mağdur Hasan'ı olası kastla yaralama suçlarından kurulan hükümlerle ilgili olarak;

Hüküm tarihinden sonra yürürlüğe giren 5728 sayılı Yasanın 562. maddesi ile değişik 5271 sayılı CMK.nun 231. maddesi uyarınca, hukuki durumunun yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

b-) Sanık Faruk hakkında mağdurlar Ali ve Şemsettin'i kasten yaralama suçlarından kurulan hükümlerle ilgili olarak;

Sanık Faruk'un olay öncesinde yeğeni aracılığıyla köy muhtarı olan mağdur Ali'ye doğrudan gelir desteğine ilişkin boş formu imzalaması için gönderdiği, mağdur Ali'nin formun boş olması nedeniyle imzalamadığı, olay gecesi düğün sırasında sanığın mağdura formu neden imzalamadığını sorduğu, mağdurun da formu doldurması halinde imzalayacağını söylediği, düğün bitiminde mağdur Ali ve sanığın evlerine gittikleri, aşırı alkollü olan sanığın ise evden aldığı av tüfeği ile mağdur Ali'nin evinin önüne gelerek bahçe kapısını çaldığı, mağdur Ali'nin dışarı çıkması üzerine yaklaşık 7 metreden bir kez ateş ederek onu yaraladığı, daha sonra komşusu olan mağdur Şemsettin'in evine giderek, Şemsettin'e, muhtarı vurduğunu söyleyip jandarmayı aramasını istediği, Şemsettin'in de sanığa "sen kendin ara" demesi üzerine, sanığın bu kez "arıyormusun aramıyormusun" diyerek yaklaşık 12,5 metreden bir kez ateş ederek Şemsettin'i de yaraladığı olayda;

Mağdur Ali' nin sağ kol ve göğüs bölgesine isabet eden saçmaların sağ 6 ve 7. kotta kırığa, akciğerde kontüzyona, göğüs içi kanamaya, sağ koldaki median, ulnar ve radian sinirlerde hasara yol açarak, orta derecede kemik kırığına, sağ elde işlev zayıf1amasına ve hayati tehlike geçirmesine neden olduğu, mağdur Şemsettin'in sol kol, göğüs ve batın bölgesine isabet eden saçmaların ince bağırsakta yaralanmaya ve hayati tehlike geçirmesine neden olduğu, kullanılan silahın özelikleri, atış mesafesi ve yaraların yerleri, meydana gelen zarar ve tehlikenin ağırlığı birlikte değerlendirildiğinde, sanığın olaya bağlı olarak ortaya çıkan kastının öldürmeye yönelik olduğu gözetilmeden, mağdur Ali'ye karşı yerine getirdiği kamu görevi nedeniyle öldürmeye teşebbüs ve mağdur Şemsettin'e karşı öldürmeye teşebbüs suçları yerine, suç vasfında hataya düşülerek yazılı şekilde her iki mağdura karşı eylemlerle ilgili olarak silahla kasten yaralama suçlarından hüküm kurulması,

Bozmayı gerektirmiş olup, sanık müdafii ve Cumhuriyet Savcısının temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükümlerin kısmen tebliğnamedeki düşünce gibi (BOZULMASINA), 17/01/2013 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/8424, Karar No: 2021/1208, Tarih: 16.02.2021

**14. Ceza Dairesi         2020/8424 E.  ,  2021/1208 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Cinsel taciz

HÜKÜM : Mahkumiyet

İlk derece mahkemesince verilen hüküm temyiz edilmekle başvurunun muhtevası nazara alınarak dosya tetkik edildi, gereği görüşüldü:

Sanığın hükümden sonra 04.11.2016 tarihinde öldüğünün Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) aracılığıyla temin edilen nüfus kaydından anlaşılması karşısında, mahkemece bu hususta mahallinde araştırma yapıldıktan sonra 5237 sayılı TCK'nın 64/1 ve 5271 sayılı CMK'nın 223/8. maddeleri gereğince karar verilmesi lüzumu,

Bozmayı gerektirmiş, sanık müdafisinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi gereğince BOZULMASINA, 16.02.2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/22499, Karar No: 2024/16940, Tarih: 19.11.2024

**2. Ceza Dairesi         2021/22499 E.  ,  2024/16940 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ:Ceza Dairesi

SAYISI : 2018/2817 E., 2018/2841 K.

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜMLER: İstinaf başvurusunun esastan reddine

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ:Onama

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

UYAP’ta kayıtlı evrakların incelenmesinde; hakkında verilen mahkûmiyet kararına yönelik istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiş olan temyiz dışı sanık ...'in 23.12.2019 tarihli dilekçe ile eski hâle getirme ve temyiz talebinde bulunduğu, mahkemenin 25.12.2019 tarihli ek kararı ile sanığın eski hâle getirme ve temyiz talebinin reddine karar verildiği, bahsi geçen ek kararın sanığa usulüne uygun olarak tebliğ edildiği; ancak 7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun 11. maddesinde belirtilen “Vekil vasıtasıyla takip edilen işlerde tebligat vekile yapılır.” hükmü uyarınca, bahsi geçen ek kararın sanık müdafiine tebliğ edildiğine dair bilgi ve belgeye dosyada rastlanmadığı anlaşıldığından; 25.12.2019 tarihli ek karar sanık müdafiine tebliğ edilmiş ise tebligat parçasının dosya arasına alınması, tebliğ edilmemiş ise anılan ek kararın usulüne uygun olarak sanık müdafiine tebliği ile, tebliğ belgesi ile birlikte verilmesi halinde temyiz dilekçesi de eklendikten sonra ek Tebliğname düzenlenerek incelenmek üzere Dairemize gönderilmesi için dosyanın incelenmeksizin mahalline iade edilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına GÖNDERİLMESİNE, 19.11.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/2556, Karar No: 2012/23456, Tarih: 17.12.2012

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2011/2556 E.  ,  2012/23456 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :... Mahkemesi

Davacı, 18 kişiye ait 2008/4-5 ayları prim ve hizmetlerini iptal eden işlemin kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Dava; davacı işyerinde çalışan 18 kişinin 2008/4. ve 5. aylara ait prim ve hizmetlerinin davalı Kurum tarafından iptaline dair işlemin kaldırılması ve bu dönemdeki fiili çalışmanın kabulüne karar verilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacı ile ... Belediyesi arasında “Çocuk Gözü ile ...” dergisinin tasarımı ve 5000 adet basımı hususunda sözleşme yapıldığı, çalışmaları iptal edilen 18 kişinin bu sözleşme kapsamında dergide fotoğrafları yer alan çocuklar olduğu, çocukların 30.04.2008 tarihinde davacı işyerinde işe başladıklarına dair işe giriş bildirgelerinin düzenlendiği, ayrıca çocukların velileri ile davacı şirket arasında “Reklam Filmi – Reklam Fotoğrafı Oyunculuk/Fotomodellik Sözleşmesi”nin imzalandığı, kontrol memurlarınca tanzim edilen 02.07.2008 tarihli rapor gereğince çocukların fiilen çalışmalarının olmadığı ve 5510 sayılı Yasa'nın Geçici 9. maddesinden faydalanmak amaca ile sigortalılığın sağlandığı kanaatine varıldığından 2008/4. ve 5. aylara ilişkin çalışmaların iptal edildiği anlaşılmaktadır.

5510 sayılı Yasanın Geçici 7. maddesinde yer alan, “Bu Kanunun yürürlük tarihine kadar 17/07/1964 tarihli ve 506 sayılı, 02/09/1971 tarihli ve 1479 sayılı, 17/10/1983 tarihli ve 2925 sayılı, bu Kanunla mülga 17/10/1983 tarihli ve 2926 sayılı, 08/06/1949 tarihli ve 5434 sayılı Kanunlar ile 17/07/1964 tarihli ve 506 sayılı Kanunun geçici 20 nci maddesine göre sandıklara tabi sigortalılık başlangıçları ile hizmet süreleri, fiilî hizmet süresi zammı, itibarî hizmet süreleri, borçlandırılan ve ihya edilen süreler ve sigortalılık süreleri tabi oldukları kanun hükümlerine göre değerlendirilir.” hükmü uyarınca, davanın yasal dayanağının 506 sayılı Yasanın 79/10. maddesi olduğu kabul edilmelidir.

Öncelikle davacı ile sigortalılıkları iptal edilen çocuklar arasındaki hukuki ilişkinin hizmet akti olarak değerlendirilip değerlendirilemeyeceğinin saptanması gerekmektedir.

Öncelikle davacı ile sigortalılıkları iptal edilen çocuklar arasındaki hukuki ilişkinin hizmet akti olarak değerlendirilip değerlendirilemeyeceğinin saptanması gerekmektedir.

Sigortalılığın oluşması yönünden ilk koşul, taraflar arasında hizmet akdinin varlığına ilişkindir. Hizmet akdi Borçlar Kanunu'nun 313. maddesinde belirlendiği üzere ... sahibi ile işçi arasında yapılan belli veya belli olmayan bir süre için görülen ... karşılığı ücret ödenmesini gerektiren bir sözleşmedir. Bu sözleşmede ana unsur ... ve ücrettir. 506 sayılı Yasa açısından hizmet akdini sadece bu unsurlara bağlı olarak kabul etmek mümkün değildir. Zaman ve bağımlılık unsurları hizmet akdinin ana koşulları olmak üzere 506 sayılı Yasa'nın öngördüğü hizmet sözleşmesi bir veya birden fazla işveren ile çalıştırılan arasında oluşturulan, süreli veya süresiz belli bir zaman dilimi içersinde, işveren emir ve gözetimi altında, ... görmeyi hüküm altına alan hukuksal ilişkidir. Sigortalılığın oluşumu yönünden ilk unsur ... görecek kişinin belli bir zaman dilimi içerisinde, hizmetini işverenin emrine hasretmesidir. Bu zaman dilimi günün tüm süresini kapsayabileceği gibi, günün veya haftanın belli saatlerine de hasredilebilir. Haftanın veya ayın belli gün ve saatlerinde dahi çalışma söz konusu olabilir.

Önemli olan düzenli bir çalışma ilişkisinin varlığıdır. Düzenli çalışma ilişkisinin varlığı ... akdinin zaman unsurunu ortaya koyar. Çalışanın, hizmetini belli zaman dilimi içerisinde, işveren emrinde ve onun vereceği direktif doğrultusunda gerçekleştirilmesi, hizmet akdinin ikinci unsuru olan bağımlılık unsurunu oluşturur. Hizmetin fiilen verilmesi her durumda zorunlu değildir. İşverenin emir ve gözetim altında hazır beklemek durumunda dahi bağımlılık unsuru gerçekleşmiş sayılır. Öte yandan, işverence gösterilen işlerin, çalışan tarafından, işveren emir ve direktiflerine uygun olarak görülmesi gerekir. Belirtilen bu iki ana unsurun birlikte gerçekleşmesi durumunda 506 sayılı Yasa açısından hizmet akdinin dolayısıyla sigortalılığın ilk koşulunun oluştuğu sonucuna varılır.

Sigortalılığın ikinci koşulu, 506 sayılı Yasa'nın 5. ve 8. maddelerinde öngörülen işin görüldüğü bir işyerinin bulunmasıdır. Bir işyerinin varlığının saptanamaması durumunda sigortalılığın gerçekleştiğinden söz edilemez.

Üçüncü koşul, eylemli çalışmanın varlığıdır. Yasal sigortalılıktan söz edebilmek için sigortalının işveren emir ve direktifleri altında, bilfiil, gösterilen işi yapması zorunludur. Çalışmanın, kimi durumlarda, görülen işin nitelik ve kapsamına göre devamlı sürmesi mümkün olmayabilir. Sigortalının, işveren emir ve nezareti altında verilecek işi yapmaya hazır bir şekilde beklemesi dahi bu koşulun gerçekleşmesi için yeterlidir.

506 sayılı Yasa'nın 3. maddesinde gösterilen istisnalardan bulunmama bir diğer koşuldur. Bir kimsenin sigortalı sayılabilmesi için Yasa'nın 2. maddesinde sayılan koşulları taşıması yetmez, ayrıca 3. maddede gösterilen kişilerden bulunmaması gerekir.

506 sayılı Yasa'nın 3. maddesinde gösterilen istisnalardan bulunmama bir diğer koşuldur. Bir kimsenin sigortalı sayılabilmesi için Yasa'nın 2. maddesinde sayılan koşulları taşıması yetmez, ayrıca 3. maddede gösterilen kişilerden bulunmaması gerekir.

Sigortalı sayılabilme yönünden gerek ücretin kendisi, gerekse ödenme biçim ve yöntemi zorunlu bulunmamaktadır. Parça başına ücret, götürü ücret, part-time çalışma karşılığı yapılan ödeme biçimleri sigortalılık koşullarını etkilemez.

Sigortalılık statüsünün oluşumu için herhangi bir şekil koşulu öngörülmemiştir. Resmi veya yazılı bir sözleşme biçimi şart değildir. Asıl olan sigortalının çalışmaya başlama durumudur. Eylemli olarak gerçekleşen bu durum sonucu sigortalılık statüsü kendiliğinden oluşur.

“Sigortalı olmak”, kişi bakımından salt bir hak değil, aynı zamanda bir yükümlülüktür ve bu nedenle, kişinin isteğine, ediminin toplumsal etik niteliğine bırakılmamıştır. Bir başka anlatımla, kişi, yasanın sigortalı sayılmak için belirlediği duruma dahil olmakla kendiliğinden sigortalı olacaktır.

Somut olayda ise; her ne kadar davacı şirket ile dava dışı 18 çocuğun velisi arasında sözleşmeler imzalanarak çocukların 30.04.2008 tarihinde işe başladıklarına dair bildirgeler Kurum'a verilmiş, ücretlerinin ödendiği bildirilmişse de, sözleşme gereğince çıkarılan dergide sadece çocukların tek kare fotoğraflarının bulunduğu, bunun dışında dergi sayfalarında kulanılan fotoğrafların çoğunluğunun sözleşme yapılanlar dışındaki çocuklara ait olduğu, kimi çocukların ise işe başlama tarihinde henüz bebek olduğu, hatta birkaç aylık oldukları, bu itibarla sadece tek kare fotoğraf kullanılmasının fiili çalışma olarak değerlendirilemeyeceği, söz konusu çocukların 5510 sayılı Yasa'nın Geçici 9. maddesinden yararlandırılmak maksadı ile sigortalı olarak gösterildikleri anlaşılmakla yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz olmuştur.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular dikkate alınarak davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 17.12.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.