muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2016/10390, Karar No: 2016/8925, Tarih: 11.04.2016

HMK 107. maddesinin gerekçesine göre belirsiz alacak davasının, kısmen eda davasıyla birlikte külli tespit davası olarak da açılabilmesi imkân dâhilindedir. O halde belirsiz alacak davasında bir miktarın tahsili yanında, kalan tutarın tespiti istenebilecek ve yargılama sırasında belirlendiğinde kalan miktar da talep edilebilecektir.

Bunun tam eda davasından farkı, belirlenebilen miktarın talebi yerine, kısmi bir miktarın istenebilmesidir. Örneğin belirsiz bir alacak için alacaklı tarafından belirsiz alacak davası açıldığında ve 100,00 TL için tahsil, kalan miktarı için ise alacağın tespiti istendiğinde kısmi eda külli tespit davasından söz edilir. Zira alacaklı işveren veya resmi kurum kayıtlarında geçen belirleyebildiği miktarı davaya konu etmek yerine, farazi bir miktar için talepte bulunmuştur. Sözü edilen davanın kısmi davadan farkı ise, alacaklının kısmi dava açtığını belirtmeksizin belirsiz alacak davasından söz ederek taleplerde bulunmasına dayanır. Yukarıda açıklandığı üzere belirsiz bir alacak için alacaklının açıkça kısmi dava açtığını belirterek talepte bulunması veya belirsiz alacaktan söz edilmeksizin kısmi taleplerde bulunulması halinde davanın kısmi dava olarak açıldığı kabul edilir.

Kısmi eda külli tespit davasının açıldığı anda alacağın tamamı için zamanaşımı kesilir. Yargılama sırasındaki işleminden veya hâkimin her kararından sonra yeniden işlemeye başlayacağından yargılama sırasında alacağın zamanaşımına uğradığından söz edilemez. Bu nedenle yargılama sırasında arttırılan taleplere karşı yapılan zamanaşımı defi sonuca etkili değildir. Ancak faiz başlangıcı açısından tahsil amaçlı belirsiz alacak davasından farklı bir durum vardır. Davaya konu edilen miktar bakımından faiz başlangıcı olarak dava tarihi kabul edilmelidir. Alacağın kalan kısmın sadece tespiti istenmiş olmakla, belirlenen bakiye alacak miktarının ilerde talep edildiği tarihten itibaren faize karar verilmelidir.

Somut uyuşmazlıkta, davacı vekili kısmi eda külli tespit istemli belirsiz alacak davası açmıştır. Yukarıda da belirtildiği üzere yargılama sırasında arttırılan taleplere karşı yapılan zamanaşımı definin hukuki sonucu olmadığından davacı vekilinin talep artırım dilekçesi üzerine davalı vekili tarafından ileri sürülen zamanaşımı definin dikkate alınarak sonuca gidilmesi hatalıdır.

3- Davacı dava açmadan önce dava konusu ettiği alacaklarının ödenmesi istemi ile davalılardan talepte bulunmuştur. Temerrüt ihtarı karşısında ihtarname ile talep ettiği alacaklardan kıdem tazminatı hariç diğerlerinin temerrüt tarihinden itibaren faizi ile tahsiline karar verilmesi gerekirken talep artırım tarihine göre hüküm kurulması hatalıdır.

F) Sonuç:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgililere iadesine, 11/04/2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/41932, Karar No: 2017/10383, Tarih: 05.10.2017

**18. Ceza Dairesi         2015/41932 E.  ,  2017/10383 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Konut dokunulmazlığının ihlali

HÜKÜM : Beraat

KARAR

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararın niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede başkaca nedenler yerinde görülmemiştir.

Ancak;

Katılanın soruşturma aşamasındaki beyanında, kardeşinin çığlığı üzerine ikametin giriş kapısına gittiğini, sanığın kapı önünde olduğunu, içeri girmek için yeltendiğini, bu durumu görünce kapıyı kapattığını, kovuşturma aşamasındaki beyanında ise kız kardeşiyle birlikte sanığı dışarı çıkardıklarını ifade etmesi ve katılanın kız kardeşi olan tanık ...’in de aşamalardaki beyanında, kapıyı açtığında sanığın içeriye girmeye çalıştığını, sanığın ayağının içeride olması nedeniyle kapıyı kapatamadığını söylemesi karşısında, unsurları itibariyle ile oluşan suçta beyanların irdelenerek suçun tamamlanıp tamamlanmadığı veya teşebbüs aşamasında kalıp kalmadığı belirlenerek hüküm kurulması gerektiği gözetilmeden, delillerle örtüşmeyecek gerekçeyle sanık hakkında beraat kararı verilmesi,

Kanuna aykırı, O Yer Cumhuriyet Savcısı ve katılan ...’in temyiz nedenleri yerinde görüldüğünden, tebliğnamedeki isteme aykırı olarak HÜKMÜN BOZULMASINA, yargılamanın bozma öncesi aşamadan başlayarak sürdürülüp sonuçlandırılmak üzere dosyanın esas/hüküm mahkemesine gönderilmesine, 05/10/2017 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/10097, Karar No: 2018/3340, Tarih: 24.05.2018

**23. Hukuk Dairesi         2015/10097 E.  ,  2018/3340 K.**

**"İçtihat Metni"**

....

Taraflar arasındaki şikayet davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde şikayet olunanlar vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Şikayetçi vekili, .... 7. İcra Müdürlüğü'nün 2010/9243 Esas sayılı takip dosyasından verilen 11.06.2014 tarihli karar ile dava dışı borçluya ait taşınmazın satışından elde edilen bedelin bir kısmının, şikayetçi takip dosyasından İİK'nın 100. maddesine yarar bilgiler celp edilmeksizin ve adı geçen karar şikayetçiye tebliğ edilmeksizin şikayet olunanların takip dosyasına ödenmesine karar verildiğini ileri sürerek, bahsi geçen müdürlük işlemlerinin iptalini talep ve şikayet etmiştir.

Şikayet olunanlar vekili, şikayetçi takibinin ve şikayetçi yararına yapılan temlikin satıştan sonraki tarihli olduklarını, temlik bedelini alan şikayetçinin hak kaybının bulunmadığını savunarak, şikayetin reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, şikayete konu işlemlerin yapıldığı takip dosyasından şikayetçi takibine ilişkin olarak İİK'nın 100. maddesi uyarınca alacak miktarı ve diğer dosya bilgileri sorulmadan ve alınan karar şikayetçiye tebliğ edilmeden düzenlenen sıra cetvelinin usul ve yasaya aykırı olduğu gerekçesiyle, şikayetin kabulü ile satış bedelinin bi kısmının şikayet olunanlara ödenmesine ilişkin işlemlerin iptaline karar verilmiştir.

Kararı, şikayet olunanlar vekili temyiz etmiştir.

Dava, sıra cetvelini şikayete ilişkindir.

Haciz yoluyla takiplerde sıra cetveli alacağın İİK'nın 138. maddesi uyarınca satış tarihindeki ulaştığı miktar dikkate alınarak düzenlenir. Diğer bir anlatımla, haciz konulan bir malın satış tutarı, haciz tarihindeki alacak ile satış tarihine kadar hesaplanacak fer'ileriyle takip masraflarını tazmin eder. Alacaklılara pay ayrılırken bedeli paylaşıma konu malın satıldığı tarihteki anapara, fer'iler ve takip masrafından oluşan toplam alacak miktarı, satış tarihi itibariyle hesaplanmalıdır.

Somut olayda, bedeli paylaşıma konu taşınmazın satış tarihi 25.03.2011 günü olup, satış şikayet olunanların alacaklısı oldukları takip dosyasından yapılmıştır. Ancak takibe dayanak ilamın temyiz incelemesi neticesinde bozulması üzerine satış bedelinin dağıtımı yapılamamış, 05.04.2005 tarihinde tesis edilen ipoteğin, satıştan sonra, 10.08.2012'de şikayetçiye temlik edildiği anlaşılmıştır. Satışın temlikten önce yapıldığı sabit olduğundan şikayetçiye ödenecek bedel temlik miktarını geçemez. Bu nedenle, icra müdürlüğü işleminde yanlışlık bulunmamaktadır.

.../...

S.2

.../...

S.2

Ayrıca, her ne kadar İİK'nın 142/a maddesi uyarınca, sıra cetveli kesinleşmeden satıştan arta kalan bedelin paylaştırılması yapılamayacak ise de, yine aynı maddeye göre teminat yatırmak suretiyle bedelin paylaşımı mümkün olduğundan ve yukarıda belirtildiği üzere şikayetçiye temlik miktarı dışında bedel ödenmesi mümkün görülmediğinden, yapılan paylaştırmanın esasa uygun olduğu anlaşılmış, sonuç itibariyle ödemede yanlışlık bulunmadığı görüldüğünden şikayetin reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçelerle kabulü doğru olmamıştır.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, şikayet olunanlar vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün, şikayet olunanlar yararına BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz edenlere iadesine, kararın tebliğinden itibaren 10 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 24.05.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/20044, Karar No: 2018/2758, Tarih: 26.02.2018

**5. Hukuk Dairesi         2016/20044 E.  ,  2018/2758 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazların, irtifak hakkı karşılığının tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, taraf vekillerince verilen dilekçeler ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü: - K A R A R –

Dava, kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazların, irtifak hakkı karşılığının tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Fındık bahçesi niteliğindeki ... ilçesi, ... köyü, 101 ada 15 ve 22 parsel sayılı taşınmazlara net geliri esas alınarak değer biçilmesinde, taşınmazın niteliği tamamının yüzölçümü, geometrik durumu, enerji nakil hattı güzergahı dikkate alınarak değer düşüklüğü oranı belirtilmek suretiyle irtifak hakkı karşılığının tespitinde yöntem olarak bir isabetsizlik görülmemiştir. Ancak;

1-Dava konusu taşınmazın bulunduğu konum nazara alındığında, fındığın verim miktarının 130 kg.'dan az olamayacağı düşünülmeden, yazılı gerekçe ile 65 kg. alınması, üretim masrafları resmi veriden daha yüksek alınması suretiyle yazılı şekilde hüküm kurulması,

2-Dairemizce incelenen dosyalarda aynı nitelikteki fındıklara İlçe, Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğünce farklı fiyat bildirildiği dikkate alınarak dava tarihi itibariyle fındığın gerçek satış fiyatı ilgili kurumlardan sorulup, çelişki giderilmeden eksik inceleme ile hüküm kurulması,

Doğru görülmemiştir.

Taraf vekillerinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harçlarının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harçlarının Hazineye irad kaydedilmesine, 26/02/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/4845, Karar No: 2012/4182, Tarih: 05.04.2012

**(Kapatılan)17. Hukuk Dairesi         2011/4845 E.  ,  2012/4182 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davası üzerine yapılan yargılama sonunda davanın kısmen kabulüne ilişkin verilen hüküm davalı ... vekili tarafından süresi içinde temyiz edilmekle, dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, davalı ...’ın sürücüsü, davalı ...’nın işleteni olduğu, davalı Güneş Sigorta'ya ZMSS poliçesi ile sigortalı olan minibüsün davacıların desteği Yusuf'a çarparak vefat etmesine sebep olduğunu bildirerek davacı anne Hurinaz için 2.500 TL, baba için 2.500 TL, kardeş Elif için 1.000 TL, diğer kardeş Şükriye için 1.000 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile anne ve baba için ayrı ayrı 10.000 TL, kardeşler için ayrı ayrı 5.000 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı Güneş Sigorta vekili, davanın reddini talep etmiştir.

Davalılar Mustafa ve Turay vekili, meydana gelen kazada

Sürücünün kusuru bulunmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece; toplanan delillere ve alınan bilirkişi raporuna göre, kardeşlerin destekten yoksun kalma tazminatı talebinin reddine, davacı baba İlhan için 2.146,99 TL, anne Hurinaz için 2.759,74 TL destekten yoksun kalma tazminatının, anne ve baba için ayrı ayrı 3.000’er TL manevi, kardeşler için ayrı ayrı 1.500’er TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalılardan tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Mahkemece toplanıp değerlendirilen delillere, özellikle oluşa ve dosya içeriğine uygun olarak düzenlenen uzman bilirkişi raporunda belirtilen kusur oranının ve tazminata ilişkin hesaplamanın hükme esas alınmasında bir usulsüzlük bulunmamasına, davalı ...'nın ödeme iddiasıyla ilgili ispata yarar herhangi bir belge sunmamış omasına göre davalı ... vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2- Dava, trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat istemine ilişkindir. Davacı vekili tarafından davacı ... için 2.500 TL destekten yoksun kalma tazminatı istenmesine ve alınan bilirkişi raporu neticesinde talebin ıslah edilmemiş olmasına rağmen, mahkemece Hurinaz için 2.759,74 TL tazminata hükmedilmek suretiyle talep sonucunun aşılarak fazla tazminata hükmedilmesi doğru olmayıp bozma nedenidir.

SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının reddine, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA ve peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalı ...'ya geri verilmesine 5.4.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/13449, Karar No: 2014/12453, Tarih: 03.06.2014

**21. Hukuk Dairesi         2013/13449 E.  ,  2014/12453 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Konya 1. İş Mahkemesi

TARİHİ : 19/06/2013

NUMARASI : 2011/820-2013/407

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı HMK’nın 321.maddesinin 2.fıkrasına göre; kararın tefhimi için hükme ilişkin tüm hususların gerekçesi ile birlikte açıklanamadığı ve bu nedenle zorunlu olarak hüküm özetinin tefhim edildiği hallerde, gerekçeli kararın en geç bir ay içinde yazılarak tebliğe çıkartılması gerekir. Bu hüküm doğrultusunda, hükme ilişkin tüm hususların gerekçesi ile birlikte tefhim edilmediği hallerde gerekçeli kararın taraflara tebliği zorunludur (Anayasa Mahkemesi Başkanlığı’nın (İkinci Bölüm) 20.03.2014 gün ve 2012/1034 Başvuru sayılı kararı da aynı yöndedir).

Mahkemece, taraflara tefhim edilen kısa kararda (hüküm özeti) hükmün tüm unsurları yer almakla birlikte kararın gerekçesinin tefhim edilememesi halinde temyiz süresi gerekçeli kararın tebliğinden itibaren başlar. Ancak, hüküm tüm unsurları ve gerekçesi ile birlikte tefhim edilmiş ise artık hükmün HMK’nın 321/2 maddesine göre usulüne uygun ve eksiksiz bir biçimde tefhim edildiği kabul edilir ve temyiz süresi tefhim tarihinden itibaren başlar. 5521 sayılı Kanun‘un 8.maddesinde yer alan ve temyiz süresinin başlangıcına esas alınan tefhim kavramının “hükme ilişkin tüm hususların gerekçesi ile birlikte açıklandığı hal“ olarak anlaşılması zorunludur.

Tarafların, gerekçeli karar tebliğ edilmeden önce, temyiz süre tutum dilekçesi veye gerekçeli temyiz dilekçesi sunmak suretiyle kararı temyiz ettikleri hallerde dahi, kararın gerekçesini dikkate alarak yeni temyiz gerekçelerine dayanmaları mümkün olduğundan, bu gibi hallerde bile gerekçeli kararın taraflara tebliği gerekir.

Davanın tümden kabulü yada reddi söz konusu olsa bile tarafların kararın gerekçesini temyiz etmekte hukuki yararları bulunabileceğinden, bu gibi durumlarda bile gerekçeli kararın yöntemince taraflara tebliği zorunludur.

Yukarıda yer alan açıklamalar doğrultusunda;

Gerekçeli karar tebliğ edilmeyen davacı ve davalı Sosyal Güvenlik Kurumu vekillerine yöntemince tebliğ edilerek temyiz süresi geçtikten sonra ve gerektiğinde Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 432 ve 433. maddelerindeki prosedür işletildikten sonra gönderilmek,

Dosyanın mahalline GERİ ÇEVRİLMESİNE, 03/06/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/25352, Karar No: 2013/17405, Tarih: 26.09.2013

**10. Hukuk Dairesi         2012/25352 E.  ,  2013/17405 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, meslek hastalığı sonucu sürekli iş göremezlik durumuna giren sigortalıya bağlanan gelirlerin 5510 sayılı Kanunun 21. maddesi uyarınca tazmini istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davalı.... yönünden açılan davanın reddine, diğer davalı yönünden ise kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davacı Kurum ile davalılardan .... avukatları tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1-) Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre; davacı Kurum ile davalı ....avukatlarının sair temyiz itrazlarının reddi gerekir.

2-) 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Kanunun, yürürlüğü sonrasında gerçekleşen olaylardan kaynaklanan rücuan tazminat davalarında uygulanması gerektiği karşısında, davanın yasal dayanağı 5510 sayılı Kanunun 21. maddesidir.

Davada somutlaşan olayda; pnömokonyoz meslek hastalığı sonucu sürekli iş göremezlik durumuna giren sigortalının davalılardan ....'ye ait cam fabrikasının kuvars öğütme ve hammade hazırlama bölümünde çalıştığı, meslek hastalığı nedeniyle %17,2 malul kaldığı anlaşılmaktadır. Bilirkişi heyetinden alınan 26.09.2012 tarihli bilirkişi raporunda; davalı ... ..'ye işçi temin eden firmaların İş Kanunu'nun 2. maddesi gereğince alt işveren sıfatlarının bulunmadığı, bu nedenle davalılar arasında geçerli bir alt işveren–asıl işveren ilişkisi bulunmadığından baştan itibaren sigortalının işvereni olan davalı ...'nin %75, sigortalının %20 ve kaçınılmazlık faktörünün de % 5 etkili olduğu belirtilmiş, mahkemece bu rapor doğrultusunda karar verilmiş ise de, mahkemenin hükmü eksik inceleme ve hatalı değerlendirmeye dayalıdır.

Davada çözümlenmesi gereken ilk uyuşmazlık, davalı . ile diğer davalı ....arasındaki sözleşmelerin muvazaaya dayanıp dayanmadığı ve bunun sonucu olarak da davalılar arasında alt işveren–asıl işveren ilişkisinin bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.

5510 sayılı Kanunun 12. maddesinin 1. fıkrası işvereni; “4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) bendine göre sigortalı sayılan kişileri çalıştıran gerçek veya tüzel kişiler ile tüzel kişiliği olmayan kurum ve kuruluşlar” şeklinde tanımlamıştır. Anılan Kanunun belirtilen maddesinin son fıkrası ise alt işvereni “bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin bir işte veya bir işin bölüm veya eklentilerinde, iş alan ve bu iş için görevlendirdiği sigortalıları çalıştıran üçüncü kişi” olarak tanımlamıştır.

Asıl işveren taşeron ilişkisinin varlığı için, öncelikle, işin başka bir işverenden alınmış olması, bir başka ifade ile asıl işverenin işverenlik sıfatına sahip olması, asıl işyeri ya da işyerinden sayılan yerlerde kendi adına işçi çalıştırıyor olması gerekir.

Asıl işveren taşeron ilişkisinin varlığı için, öncelikle, işin başka bir işverenden alınmış olması, bir başka ifade ile asıl işverenin işverenlik sıfatına sahip olması, asıl işyeri ya da işyerinden sayılan yerlerde kendi adına işçi çalıştırıyor olması gerekir.

İşin belirli bir bölümünde değil de, tamamının bir bütün halinde, ya da bölümlere ayrılarak başkalarına devredildiği, işten bu yolla tamamen el çekildiği, sigortalı çalıştırılmadığı için işveren sıfatının haiz olunmadığı durumda ise, bunları devralan kişiler alt işveren, devredenler de asıl işveren olarak nitelendirilemeyecektir.

Aracı sıfatının kazanılmasında diğer koşullar ise, asıl işverenden istenilen işin, asıl iş, ya da işyeriyle ilgili işin bir bölümünde veya işyeri eklentilerinde alınmış olması ve bu işte işi alanın kendi işçilerinin çalıştırılması ve bu nedenle de işveren sıfatına sahip olunmasıdır.

5510 sayılı Kanunun 11/son maddesi de, "Alt işveren, asıl işverenin işyerinde çalıştırdığı sigortalıları, işverenle aralarında yaptıkları sözleşmenin ibrazı kaydıyla, Kurumdan alacağı özel bir numara ile asıl işverenin kayıtlı olduğu dosyadan bildirir" hükmüne amirdir.

İnceleme konusu davada; sigortalının işe giriş bildirgesini ve prim bildirgelerini veren, davalı ....'den sözleşme kapsamında tanımlanan işi alan davalı.....'dir. Davalılar arasında düzenlenen sözleşmeye göre işe alınacak sigortalılarla ilgili çalışma koşulları, sosyal ve ekonomik haklar ile ilgili düzenlemeler asıl işverenin alt işverenle birlikte sorumluluğunu düzenleyen mevzuat hükümleri sonucu olup, alt işverenin işverenlik sıfatını ve sorumluluklarını ortadan kaldıran düzenlemeler değildir.

Öte yandan, sigortalının davalı....'nin işçisi olmadığı yönünde herhangi bir muvaaza iddiası ileri sürülüp kanıtlanmadığından, sigortalının davalılardan .....'nin işçisi olduğu, davalı ... .....'nin ise asıl işveren olduğu belirgin olduğu halde, mahkemece 5510 sayılı Kanunun yukarıda belirtilen 11. ve 12. maddeleri gereğince değerlendirme yapılması gerekirken, iş bu davada uygulanma yeri bulunmayan 1475 sayılı İş Kanunu'nun 2. maddesini esas alan hatalı bilirkişi raporuna dayanılarak karar verilmiş olması isabetsizdir.

3-) Çözümlenmesi gereken diğer bir uyuşmazlık ise, meslek hastalığının meydana gelmesinde kaçınılmazlık faktörünün etkili olup olmadığı sorunudur.

3-) Çözümlenmesi gereken diğer bir uyuşmazlık ise, meslek hastalığının meydana gelmesinde kaçınılmazlık faktörünün etkili olup olmadığı sorunudur.

Davanın yasal dayanağı olan 5510 sayılı Kanunun, İş kazası ve meslek hastalığı ile hastalık bakımından işverenin ve üçüncü kişilerin sorumluluğu başlığını taşıyan 21’nci maddesinin birinci fıkrası gereğince, işverenin rücu alacağından sorumluluğu, ancak kastı veya sigortalıların sağlığını koruma ve iş güvenliği mevzuatına aykırı bir hareketi halinde olanaklıdır. Başka bir anlatımla, işverenin yalnızca, fıkrada öngörülen sınırlı sayıdaki durumlarda sorumluluğu söz konusudur. Anılan fıkrada yer alan “İşverenin sorumluluğunun tespitinde kaçınılmazlık ilkesi dikkate alınır” cümlesi gereğince, iş kazalarında ilgililerin  kusur  durumları belirlenirken  kaçınılmazlığın da göz önünde bulundurulması ve belirlenen kaçınılmazlık payından işverenin sorumlu tutulmaması gerekmektedir. Kaçınılmazlık olgusundan ise, işçi sağlığı ve iş güvenliği konusunda geçerli mevzuat hükümleri çerçevesinde, doğabilecek olası zararlı sonuçların önlenmesi yönünde, duruma ve koşullara göre ilgililerden beklenebilecek tüm özenli ve dikkatli çabaya karşın, sigortalıyı bedence veya ruhça arızaya uğratan iş kazasının meydana gelmesi durumunda söz edilebilir. Günümüz teknolojisinde bir takım olayların sonuçlarının kısmen kaçınılmazlık/kötü rastlantılarla açıklanması, alınabilecek önlemler düşünüldüğünde olanaksızdır. Kaçınılmazlık/kötü rastlantı olarak adlandırılan olguların birçoğunun temelinde insan yanılgı ve savsamaları, özen eksikliği bulunduğu bir gerçektir. Unutulmamalıdır ki, her birey, zararlı sonuçların önlenmesi için durum ve koşulların kendisine yüklediği özen ve dikkat yükümünü göstermek zorundadır. Öngörülebilir sonuçlar karşısında kaçınılmazlık/kötü rastlantı yönünde değerlendirme yapılamaz.

Ayrıca, “kaçınılmazlık, sosyal sigortalar uygulamasında, hukuksal ve teknik anlamda, olayın meydana geldiği tarihte geçerli olan bilimsel ve teknik tüm önlemlere rağmen zararın meydana geldiği ve önlenemediği durumları anlatan bir kavram…”....olup; bu olgunun kabulünün koşulu, “…vuku bulan olaya karşı koyulmazlık hali ve her türlü tedbirin alınmasına rağmen gerçekleşmesi önlenemeyen ve objektif bir kaçınılmazlık durumunun söz konusu olmasıdır. Umulmadık bir hal kaçınılmazlık olarak nitelenemeyecektir. Ummamak, ummayı düşünmemek ve zarar verici olay ile karşılaşmak, kaçınılmazlık olarak değerlendirilemez.” ....