muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/3030, Karar No: 2024/8792, Tarih: 19.09.2024

B) Davalılar vekilinin maddi tazminat alacağına ilişkin temyiz istemi yönünden;

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalılar vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

IV.KARAR :

Açıklanan sebeple;

Davalılar vekilinin manevi tazminat alacağına yönelik temyiz dilekçesinin miktardan REDDİNE,

Davalılar vekilinin maddi tazminat alacağı yönünden yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden ilgililerden alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

19.09.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/156, Karar No: 2012/6561, Tarih: 01.10.2012

**7. Hukuk Dairesi         2012/156 E.  ,  2012/6561 K.**

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davacı ... ile davalılardan ... ve ... tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Kadastro sırasında dava konusu 123 ada 3 parsel sayılı 588,77 m2 yüzölçümündeki taşınmaz miras yoluyla gelen hakka, paylaşmaya ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanılarak ölü oldukları tutanağın beyanlar hanesinde gösterilmek suretiyle eşit paylarla ... ile ... adına tespit edilmiştir. Davacı ... dava konusu taşınmazın köy boşluğu niteliğinde olduğunu öne sürerek, ... Köyü Tüzel Kişiliği adına tapuya tescili istemiyle dava açmıştır. Yargılama sırasında Hazine, dava konusu taşınmazın devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olduğunu öne sürerek davaya katılmıştır. Mahkemece davacı ...'nin davasının husumet nedeniyle reddine, katılan davacı Hazine'nin davasının kabulüne, dava konusu taşınmazın köy boşluğu niteliği ile Hazine adına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı ... ile davalılardan ... ve ... tarafından temyiz edilmiştir.

Dava konusu 123 ada 3 parsel sayılı taşınmaz üzerinde tespit gününde davalı taraf yararına 3402 sayılı Kadastro Kanununun 14.maddesi hükmünde öngörülen kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile taşınmaz edinme koşullarının gerçekleşmediği, taşınmazın köy boşluğu olduğu, mahkemece yapılan keşif, uygulama ve toplanıp değerlendirilen delillerle belirlenmiştir. Ayrıca davacı ...'nin davası husumet nedeniyle reddedildiğinden davalı taraf yararına vekalet ücreti takdir edilmesinde ve yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasında bir isabetsizlik bulunmamaktadır. Bu nedenler ve kararda gösterilen diğer gerekçelere göre davacı ... ile davalılardan ... ve ...'ın yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile hükmün ONANMASINA, peşin alınan harcın mahsubu ile geriye kalan 2,75 TL harcın davacı ... ile davalılardan ... ve ...'dan ayrı ayrı alınmasına, 01.10.2012 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/4852, Karar No: 2019/6644, Tarih: 08.04.2019

**5. Hukuk Dairesi         2018/4852 E.  ,  2019/6644 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili ve ecrimisil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kısmen kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, taraf vekillerince verilen dilekçeler ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili ve ecrimisil istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Mahallinde yapılan keşif sonucu; arsa niteliğindeki ... Mahallesi, 11199 ada 1 parsel sayılı taşınmaza emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. Ancak;

1-Dava konusu taşınmazın uygulama imar planında tamamının belediye hizmet alanında kaldığı ve toplam 1.900,60 m²'lik kısmına yol, otopark yapılmak ve palmiye ağaçları dikilmek suretiyle fiilen el atıldığı anlaşılmıştır.

Bu itibarla taşınmaza yol, otopark yapılmak ve palmiye ağaçları dikilmek suretiyle fiilen el atıldığından proje bütünlüğü gözönüne alınarak dava konusu taşınmazın tamamının bedeline hükmedilmesi gerekirken, yazılı şekilde sadece el atılan bölüm bedelinin tahsiline karar verilmesi,

2-Arsa niteliğindeki taşınmazların getirebileceği ecrimisil miktarı hesaplanırken, dava konusu taşınmazın el atmadan önce ne şekilde kullanıldığı, ayrıca civar taşınmazların ecrimisil istenilen dönemdeki kullanma biçimleri araştırılarak, bu kullanma şekillerine uygun kira sözleşmelerinin taraflardan ibrazı istenmeli, ayrıca bilirkişilerin re'sen bulacakları emsaller de dikkate alınmak suretiyle, taşınmazın ilk dönem getirebileceği ecrimisil miktarı bulunduktan sonra, takip eden dönemler için, ÜFE'deki artış oranları dikkate alınmak suretiyle alacak miktarı hesaplanmalıdır. Mahkemece bu hususlara dikkat edilmeden yazılı şekilde hazırlanan bilirkişi raporuna göre hüküm kurulması,

3-Dava tarihi 24.10.2011 olmasına rağmen gerekçeli karar başlığında hatalı gösterilmesi,

Doğru görülmemiştir.

Taraf vekillerinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harçlarının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harçlarının Hazineye irad kaydedilmesine, 08/04/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/9246, Karar No: 2014/14332, Tarih: 17.09.2014

**1. Hukuk Dairesi         2014/9246 E.  ,  2014/14332 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :SULH HUKUK MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ : TAPU KAYDINDA DÜZELTİM

Taraflar arasında görülen davada;

Davacı, mirasbırakanı ...'nın sahibi bulunduğu 1244 sayılı parselin tapu kaydında mirasbırakanın baba adının yanlışlıkla "..." olarak yazıldığını, oysa doğrusunun "..." olduğunu ileri sürüp, tapudaki babası ... baba adının nüfus kaydına uygun biçimde "..." olarak düzeltilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddianın sabit olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar, davalı vekili tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi ...'ın raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp, düşünüldü.

-KARAR-

Dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre; davalının temyiz itirazı yerinde değildir. Reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, Harçlar Kanununun değişik 13. maddesinin j. Bendi gereğince davalı ... Müdürlüğünden harç alınmasına yer olmadığına, 17.09.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/17266, Karar No: 2015/5113, Tarih: 02.04.2015

**18. Hukuk Dairesi         2014/17266 E.  ,  2015/5113 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, kamulaştırmasız el atma nedenine dayalı olarak taşınmaz bedelinin faiz ve masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın ... yönünden kabulüne, ... yönünden usulden reddine karar verilmiş, hüküm davalılar ... ve ... vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz istemlerinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Sonradan yazılan gerekçeli kararın, tefhim edilen kısa karara uygun olması gerekir. Kısa kararla gerekçeli kararın çelişkili bulunması, 10.04.1992 gün ve 1991/7-1992/4 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı gereğince mutlak bozma nedenidir.

Taraflara tefhim edilen kısa kararda; 21.06.2013 tarihli kroki bilirkişi raporunda " k6 ve k15 " harfi ile gösterilen alanlar bulunmadığı halde, gerekçeli kararda bu alanların da tesciline karar verilmiştir. Saptanan bu çelişki karşısında, tesciline ve bedeline hükmedilen alanlar yönünden çelişki oluşmuş ve anılan İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca diğer hususlar incelenmeksizin mahkeme kararının bozulması gerekmiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harçlarının istek halinde temyiz edenlere iadesine, 02.04.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/28448, Karar No: 2015/2199, Tarih: 29.01.2015

**12. Hukuk Dairesi         2014/28448 E.  ,  2015/2199 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Hukuk Mahkemesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi.... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklı tarafından yapılan genel haciz yoluyla ilamsız icra takibinde,...../... Sağlık Ocağında veri hazırlama personeli olarak görev yapan borçlunun döner sermaye gelirinin tamamı üzerine haciz konulduğu, borçlunun 1/4'ü aşan kısım yönünden haczin kaldırılması istemi ile icra mahkemesine başvurduğu anlaşılmıştır.

İİK'nun 83. maddesi uyarınca maaş ve ücretlerin borçlu ve ailesinin geçinmesi için icra müdürünce lüzumlu olarak takdir edilen miktar indirildikten sonra kalan kısmın haczi mümkün olup, haczedilecek bu miktar maaş veya ücretin 1/4'ünden az olamaz.

02.11.2011 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanan 666 Sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye ek 9. madde eklenmiştir. Bu maddeye göre 161 nolu Devlet Memurları Kanunu genel tebliğinde de belirtildiği üzere, 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 3. maddesine göre yapılan ek ödeme ile mevzuatı uyarınca yapılmakta olan tüm kurumsal ek ödemeler, ikramiye ödemeleri ve fazla çalışma ücreti gibi çeşitli adlar altında yapılan ilave ödemeler kaldırılmış ve yerine tek bir ödeme getirilmiştir. Yine 161 nolu tebliğde belirtildiği üzere 375 Sayılı KHK’nin ek 9. maddesinin 1. fıkrasına göre, bu fıkrada sayılan personele, 15.01.2012 tarihinden itibaren yapılacak ek ödeme, en yüksek Devlet memuru aylığının (9500 gösterge rakamı ile memur aylık katsayısının çarpımı sonucu bulunacak tutara) 375 Sayılı KHK’ye ekli (1) Sayılı cetvelde yer alan kadro, görev ve pozisyon oranlarına karşılık gelen oranların uygulanması sureti ile hesaplanacaktır.

Aynı maddenin 2. fıkrasında ise ek ödemeye hak kazanılmasında ve bu ödemenin yapılmasında aylıklara ilişkin hükümlerin uygulanacağı açıkça düzenlenmiş olup, bu ödemenin hesap şeklinin, ilgili mevzuatları uyarınca ödenmekte olan zam, tazminat, ödenek, döner sermaye ödemesi, ikramiye, ücret ve her ne ad altında olursa olsun yapılan benzeri ödemelerin hesabında dikkate alınacağı düzenlenmiştir.

375 Sayılı KHK’nın ek 9. maddesinin 1. fıkrasına göre bu düzenleme, maddede belirtilen personele yapılan toplam ödeme tutarı dikkate alınarak aynı veya benzer kadro ve görevlerde bulunanlar arasında ücret dengesi sağlamak amacında olup, yukarıda belirtilen hesap şekline göre personele ek ödeme yapılması hükme bağlanmıştır.

375 Sayılı KHK’nın ek 9. maddesinin 1. fıkrasına göre bu düzenleme, maddede belirtilen personele yapılan toplam ödeme tutarı dikkate alınarak aynı veya benzer kadro ve görevlerde bulunanlar arasında ücret dengesi sağlamak amacında olup, yukarıda belirtilen hesap şekline göre personele ek ödeme yapılması hükme bağlanmıştır.

Yukarıda yapılan yasal düzenlemeden de anlaşılacağı üzere ek ödeme, maaştan ayrı olarak yapılmakla birlikte, maaştan sayılan, ödenmesi süregelen, herhangi bir koşulun gerçekleşmesine bağlı bulunmayan, personel arası maaş ve ücret dengesizliğini gidermek amacı ile kanunda belirtilen hesaplama şekline göre tespit edilip her ay yapılan ödemelerdir. Bu nedenle maaş gibi İİK’nun 83. maddesi çerçevesinde kısmen haczedilebilir.

Somut olayda...ı’na bağlı ..../... Sağlık Ocağında veri hazırlama personeli olarak görev yapan borçlunun 666 Sayılı KHK’nin 1.maddesi ile değiştirilen 375 Sayılı KHK'nin ek 3.maddesi gereği yapılan ek ödemenin tamamına haciz konulduğu görülmüştür.

O halde mahkemece, 375 Sayılı KHK gereğince maaştan sayılan ek ödemenin, maaş gibi İİK'nun 83. maddesine göre, borçlunun maaş ve ücretlerinin birlikte değerlendirilip, kendisi ve ailesinin geçinmesi için lüzumlu miktar indirildikten sonra fazla kısım üzerinden, ¾'ünü aşmamak koşuluyla haczin kaldırılmasına karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve yazılı gerekçe ile şikayetin reddi yönünde hüküm tesisi isabetsizdir.

SONUÇ : Borçlunun temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK'nun 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), peşin alınan harcın istek halinde iadesine, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 29.01.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/6635, Karar No: 2011/2265, Tarih: 07.04.2011

**7. Hukuk Dairesi         2010/6635 E.  ,  2011/2265 K.**

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davacı tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Dava; dernek genel kurul toplantısının iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş ise de; yapılan araştırma ve soruşturma, toplanan deliller hüküm vermeye yeterli değildir.

Davacı, davalı derneğin müteahhitlerce kurulduğunu, dernek tüzüğü uyarınca müteahhit olmayan kişilerin ancak fahri üye olabileceklerini, 25.01.2009 tarihli dernek genel kurul toplantısına üye olmayan kişilerin ve fahri üyelerin katılıp oy kullandığını, bu nedenle genel kurul toplantısının mutlak butlan nedeniyle sakat ve yok hükmünde olduğu ileri sürmüştür.

T.M.K.nun 69. maddesi gereğince; her üyenin genel kurulda bir oy ... vardır. Üye, oyunu şahsen kullanmak zorundadır. Onursal ve fahri üyelerin oy ... yoktur.

Bu yasal olgu uyarınca, davalı dernek yönetim kurulu tarafından hazırlanan hazirun listesi ve genel kurul toplantısına sadece dernek asil üyelerinin katılabileceği gözetilerek dava konusu genel kurul toplantısının kanun ve tüzük hükümlerine uygun yapılıp yapılmadığının denetlenebilmesi bakımından dernek üyesi olmayan kişilerin hazirun listesinde gösterilip gösterilmediği, eğer gösterilmişse bu kişilerin genel kurulda oy kullanıp kullanmadığı belirlenmeden, eksik araştırma ve soruşturmayla davanın reddine karar verilmiştir.

Mahkemece böylesine bir araştırma ve soruşturma yapılmaksızın yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz, davacı tarafın temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin ödenen temyiz harcının istek halinde ilgilisine iadesine 07.04.2011 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/11984, Karar No: 2019/15406, Tarih: 14.10.2019

**2. Ceza Dairesi         2019/11984 E.  ,  2019/15406 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Suç eşyasının satın alınması veya kabul edilmesi

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

5271 sayılı CMK’nın 231. maddesinin 8. fıkrasında, hükmün açıklanmasının geri bırakılması halinde, denetim süresi içinde dava zamanaşımının duracağı ve maddenin 11. fıkrasında, denetim süresi içinde kasten yeni bir suç işlenmesi halinde mahkemece hükmün açıklanacağı düzenlenmiş olup, duran zamanaşımının, denetim süresi içinde işlenen suçtan dolayı verilen hükümlülük kararının kesinleşmesi koşuluyla suçun işlendiği tarihte yeniden işlemeye başlayacağı, dosya kapsamına göre suça sürüklenen çocuk bakımından hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının kesinleştiği 21.01.2014 tarihi itibariyle duran zamanaşımının kesinleşen sonraki mahkûmiyete konu suçun işlendiği 28.05.2014 günü yeniden işlemeye başladığı belirlenerek yapılan incelemede;

Suça sürüklenen çocuğun temyiz dışı suça sürüklenen çocuklar......’ın çalmış oldukları motosikleti bu özelliğini bilerek kabul etmesi şeklinde gerçekleşen eylemine uyan TCK'nın 165/1, 31/2. maddelerinde belirtilen suç için öngörülen cezanın üst sınırına göre, aynı Kanun'un 66/1-e, 66/2, 67/3-4. maddelerinde belirtilen 6 yıllık dava zamanaşımının, 01.08.2012 olan suç tarihinden inceleme tarihine kadar geçmiş bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuk müdafiinin temyiz itirazları bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenle BOZULMASINA, bozma nedeni yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 5320 sayılı Kanun'un 8. maddesi uyarınca halen yürürlükte bulunan, 1412 sayılı CMUK'nın 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak, suça sürüklenen çocuk hakkında açılan kamu davasının, 5271 sayılı CMK'nın 223/8. maddesi gereğince istem gibi DÜŞÜRÜLMESİNE, 14.10.2019 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/8417, Karar No: 2021/15995, Tarih: 01.12.2021

**9. Hukuk Dairesi         2021/8417 E.  ,  2021/15995 K.**

**"İçtihat Metni"**

BÖLGE ADLİYE

MAHKEMESİ : ... 6. Hukuk Dairesi

...

DAVA TÜRÜ : ALACAK

...

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin 21/10/2013-21/07/2016 tarihleri arasında davalı şirketin Batum-Gürcistan'daki şantiyesinde iş makinesi operatörü olarak çalıştığını, aylık net ücretinin 1.900 USD olduğunu, ücretlerinin tamamının bankaya yatırıldığını ileri sürerek, kıdem, ihbar tazminatları ile ücret, yıllık izin ücreti, fazla mesai ücreti, hafta tatili ücreti, ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının hüküm altına alınmasını talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacının davalı şirkette belirtilen tarihlerde çalışmadığını, aralarında bir sözleşmenin bulunmadığını, aralarında hiçbir hukuki bağının olmadığını, davalının Batum’da bir faaliyetinin bulunmadığını savunarak, davanın reddini talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:

İlk Derece Mahkemesince, toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak, dosya içeriğine göre akdin haklı nedenle feshedildiği davalı işveren tarafından ispat edilemediğinden davacının kıdem ve ihbar tazminatına hak kazandığı gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İstinaf Başvurusu:

İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı, taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti:

Bölge Adliye Mahkemesince, davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun fazla mesai ücreti, hafta tatili ücreti, ulusal bayram ve genel tatil ücreti yönünden kabulü ile Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-b.2 maddesi gereğince İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.

Temyiz Başvurusu:

Bölge Adliye Mahkemesinin kararına karşı davalı vekili temyiz başvurusunda bulunmuştur.

Gerekçe:

Taraflar arasında iş sözleşmesine uygulanacak hukuk konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Yabancılık unsuru, bir hukukî işlemi veya ilişkiyi ya da olayı birden fazla devletin hukuku ile irtibatlı hâle getiren unsurdur. İşçinin veya işverenin yabancı olması, işverenin işletme merkezinin yabancı bir ülkede bulunması, işçinin kendi işini mutad olarak yabancı bir ülkede yapması veya iş ilişkisinin yabancı bir ülke ile sıkı irtibatlı olduğunun durumun genelinden anlaşılması gibi hâllerde iş sözleşmesinde yabancılık unsurunun bulunduğundan söz edilir.

Yabancılık unsuru, bir hukukî işlemi veya ilişkiyi ya da olayı birden fazla devletin hukuku ile irtibatlı hâle getiren unsurdur. İşçinin veya işverenin yabancı olması, işverenin işletme merkezinin yabancı bir ülkede bulunması, işçinin kendi işini mutad olarak yabancı bir ülkede yapması veya iş ilişkisinin yabancı bir ülke ile sıkı irtibatlı olduğunun durumun genelinden anlaşılması gibi hâllerde iş sözleşmesinde yabancılık unsurunun bulunduğundan söz edilir.

5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun (MÖHUK)’un 40. maddesine göre, Türk mahkemelerinin milletlerarası yetkisini, iç hukukun yer itibariyle yetki kuralları belirler. Aynı Kanun’un 44. maddesi ise, bireysel iş sözleşmesinden veya iş ilişkisinden doğan uyuşmazlıklarda Türk mahkemelerinin milletlerarası yetkisini tayin eden özel bir yetki kuralı getirmiştir. Buna göre, bireysel iş sözleşmesinden veya iş ilişkisinden doğan uyuşmazlıklarda işçinin işini mutaden yaptığı işyerinin Türkiye’de bulunduğu yer mahkemesi yetkilidir. İşçinin, işverene karşı açtığı davalarda işverenin yerleşim yeri, işçinin yerleşim yeri veya mutad meskeninin bulunduğu Türk mahkemeleri de yetkilidir.

MÖHUK’un 2. maddesinin birinci fıkrasında hâkimin, Türk kanunlar ihtilâfı kurallarını ve yetkili olan yabancı hukuku re’sen uygulayacağı ve yetkili yabancı hukukun içeriğinin tespitinde taraflardan yardım isteyebileceği belirtilmiştir. Yabancı hukukun içeriğinin tespiti, özel ve teknik bir bilgiyi gerektirdiğinden, hâkim gerekirse bilirkişi incelemesine de gidebilir. Yabancı hukukun olaya ilişkin hükümlerinin tüm araştırmalara rağmen tespit edilememesi hâlinde, Türk hukuku uygulanır (MÖHUK m. 2(2)).

MÖHUK’un 5. maddesine göre, yetkili yabancı hukukun belirli bir olaya uygulanan hükmünün Türk kamu düzenine açıkça aykırı olması hâlinde, bu hüküm uygulanmaz; gerekli görülen hâllerde, Türk hukuku uygulanır. Kamu düzeni müdahalesi sınırlı ve istisnaî niteliktedir. Türk kamu düzeninin ihlâlini gerektirecek hâller, çoğunlukla emredici bir hükmün açıkça ihlâli halinde düşünülecektir. Fakat her emredici hükmün ihlâli halinde veya her emredici hükmü ihlâl eden bir yabancı kararın Türk kamu düzenine aykırı bulunduğunu söylemek olanaklı değildir. (Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu Kararı, E. 2010/1 K. 2012/1 T. 10.02.2012). Örneğin, ihbar ve kıdem tazminatı ile yıllık izin, fazla mesai, hafta ve genel tatil alacaklarına ilişkin hükümler iç hukukumuz bakımından emredici nitelikte olmakla birlikte, bunlara dair yabancı hukukun farklı düzenlenmeleri, sırf farklılıkları nedeniyle somut uyuşmazlıkta ortaya çıkan durum değerlendirilmeden MÖHUK m. 5 uyarınca kamu düzeni müdahalesine neden olmaz. Keza uygulanması gereken yabancı hukukun işçiye Türk hukukundan daha az koruma getirmesi de tek başına kamu düzeni müdahalesi için yeterli bir sebep değildir. Kanunlar ihtilâfı hukukundaki kamu düzeni anlayışı, iç hukukun kamu düzeni anlayışından farklı ve daha dar kapsamlıdır.