muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2019/884, Karar No: 2020/2032, Tarih: 24.02.2020

**17. Hukuk Dairesi         2019/884 E.  ,  2020/2032 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerle asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde asıl ve birleşen davada davalılar ... ve ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, 21.03.2012 tarihinde, müvekkillerinin babası/oğlu/kardeşi olan ...'ın, sevk ve idaresindeki bisiklet ile davalıların sürücüsü, işleteni ve zorunlu mali mesuliyet sigortacısı oldukları otobüsün çarpışması şeklinde gerçekleşen kazada vefat ettiğini belirterek belirsiz alacak olarak, asıl davada davacı çocuk Orhan için 1.000,00 TL destekten yoksun kalma ve 20.000,00 TL manevi; birleşen davada davacı anne ve baba için ayrı ayrı 500,00'er TL destekten yoksun kalma ve 10.000,00'er manevi, davacı kardeşler için de ayrı ayrı 8.000,00'er TL manevi tazminatın kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan (sigorta şirketinden maddi tazminatla sınırlı olmak üzere dava tarihinden) müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiş, 16.02.2015 tarihinde maddi taleplerini, asıl davada davacı çocuk için 8.687,80 TL'ye, birleşen davada anne için 6.641,61 TL'ye, baba için 3.951,46 TL'ye artırmıştır.

Davalı ... şirketi vekili, davanın açılmasına sebep olmadıklarını; diğer davalılar vekili, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, asıl ve birleşen davalarda; destekten yoksun kalma taleplerinin kabulü ile asıl davada davacı çocuk için 8.687,80 TL, birleşen davada anne için 6.641,61 TL ve baba için 3.951,46 TL'nin davalı ... şirketinden dava diğer davalılardan kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte; manevi tazminat davalarının kısmen kabulü ile asıl davada davacı çocuk için 10.000,00 TL, birleşen davada anne ve baba için 10.000,00'er TL, kardeşler için 5.000,00'er TL'nin kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte, müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiş; hükme karşı asıl ve birleşen davada davalılar ... ve ... vekili tarafından tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde ve özellikle, yargılama sırasında alınan bilirkişi raporundaki kusur dağılımının oluşa uygun olması sebebiyle benimsenmesinde ve manevi tazminatın takdirinde B.K.nun 47.maddesindeki özel haller dikkate alınarak hak ve nasafet kuralları çerçevesinde karar verilmesinde bir usulsüzlük bulunmamasına göre davalı ... ve ... vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda dökümü yazılı 3.378,62 TL kalan onama harcının temyiz eden asıl ve birleşen dava davalıları ... ve ...'dan alınmasına 24/02/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/12664, Karar No: 2025/1906, Tarih: 06.02.2025

**2. Ceza Dairesi         2024/12664 E.  ,  2025/1906 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2013/248 E., 2015/136 K.

SUÇLAR : Hırsızlık, mala zarar verme

SUÇLARIN TARİHİ : 15.12.2006

HÜKÜMLER : Mahkûmiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Ret

İstanbul 34 . Asliye Ceza Mahkemesinin 06.03.2015 tarihli 2013/248 Esas, 2015/136 Karar sayılı kararın sanık tarafından temyiz edilmesi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde gereği düşünüldü;

7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun 10/2. maddesine göre bilinen en son adreste tebligat yapılamaması hâlinde, muhatabın adres kayıt sisteminde yer alan adresi araştırılarak buraya tebligat yapılması, bunun da bulunmaması hâlinde, kendisine daha önce kanuni usullere göre tebligat yapılmış olması şartı ile aynı adrese anılan Kanun'un 35. maddesine göre tebligat yapılması, daha önce kendisine tebligat yapılan adresin de olmaması hâlinde ise, adres araştırması ile yeni adres tespitine çalışılıp, bulunamaması halinde ilanen tebligat yapılması gerektiği; somut olayda sanığın yokluğunda verilen kararın savunması sırasında bildirdiği adresine tebliğe çıkarıldığı, iade dönmesi üzerine Tebligat Kanunu'nun 35. maddesine göre tebliğ edildiği, ancak sanığın bu adresine önceden yapılmış usulüne uygun bir tebligat olmadığı için gerekçeli karar tebliği işleminin geçersiz olduğu belirlenmiş ise de; sanık müdafii olduğunu beyan eden Av. ...'in 16.09.2015 tarihinde tanzim edilen vekâletname sunarak mahkemeye gönderdiği 02.03.2017 tarihli dilekçesi ile uzlaşma talebinde bulunduğunun, mahkemece ek karar ile talebinin reddine karar verildiği ve itiraz üzerine itiraz merciince itirazın reddine karar verildiğinin anlaşılması karşısında; anılan tarih itibarıyla karardan haberdar olunduğunun kabulü ile kararı 1412 sayılı CMUK'nın 310/1. maddesinde öngörülen bir haftalık yasal süre geçtikten sonra 19.08.2024 tarihinde temyiz eden sanığın süresinde olmayan temyiz isteminin aynı Kanun'un 317. maddesi gereğince Tebliğname'ye uygun olarak REDDİNE, 06.02.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/634, Karar No: 2017/3102, Tarih: 06.06.2017

**14. Ceza Dairesi         2017/634 E.  ,  2017/3102 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SUÇ : Çocuğun basit cinsel istismarı

HÜKÜM : Sanığın atılı suçtan mahkumiyetine dair Kırklareli Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 05.08.2016 gün ve 2016/195 Esas, 2016/228 Karar sayılı hükme yönelik istinaf başvurusunun esastan reddi

Bölge Adliye Mahkemesince verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Dosyanın incelenmesinde, Bölge Adli Mahkemesi kararında üye ... ... ıslak imzası veya Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) üzerinden yapılan kontrole göre elektronik imzasının bulunmadığı anlaşıldığından, anılan imza eksikliğinin tamamlandıktan sonra Dairemize iade edilmesi için esası incelenmeyen dosyanın mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 06.06.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/1544, Karar No: 2011/3449, Tarih: 06.04.2011

**7. Ceza Dairesi         2009/1544 E.  ,  2011/3449 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul 1.Fikrî ve Sınaî Haklar Ceza Mahkemesi

SUÇ : 5846 Sayılı Yasaya Aykırılık

HÜKÜM : Sanıkların hükümlülüklerine ve hak yoksunluğuna

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

5846 sayılı yasanın 08.02.2008 tarih ve 26781 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 5728 sayılı yasanın 143.maddesi ile değişik 81/4.maddesinde "Bandrol yükümlülüğüne aykırı yada bandrolsüz olarak bir eseri çoğaltıp satışa arz eden, satan, dağıtan veya ticari amaçla satın alan yada kabul eden kişi bir yıldan beş yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adli para cezasıyla cezalandırılır." Hükmüne yer verilmiş ise de, aynı maddenin içtimayı düzenleyen 13.fıkrasında yer alan "Bandrol yükümlülüğüne aykırılığın aynı eserle ilgili olarak 71 inci maddenin birinci fıkrasının (1) numaralı bendinde tanımlanan suçla birlikte işlenmesi halinde, fail hakkında sadece 71 inci maddeye göre cezaya hükmolunur. Ancak, verilecek ceza üçte biri oranında artırılır." Hükmü ve 5728 sayılı kanunun 138.maddesiyle değişik 71/1.maddesindeki "Bu kanunda koruma altına alınan fikir ve sanat eserleriyle ilgili manevi, mali veya bağlantılı hakları ihlal ederek: Bir eseri, icrayı, fonogramı veya yapımı hak sahibi kişilerin yazılı izni olmaksızın işleyen, temsil eden, çoğaltan, değiştiren, dağıtan, her türlü işaret ve ses veya görüntü nakline yarayan araçlarla umuma ileten, yayımlayan yada hukuka aykırı olarak işlenen veya çoğaltılan eserleri satışa arz eden, satan, kiralamak veya ödünç vermek suretiyle yada sair şekilde yayan, ticari amaçla satın alan, ithal veya ihraç eden, kişisel kullanım amacı dışında elinde bulunduran yada depolayan kişi hakkında bir yıldan beş yıla kadar hapis veya adli para cezasına hükmolunur." Şeklindeki hüküm ve aynı yasanın soruşturma ve kovuşturma usulünü düzenleyen 75.maddesindeki "71 ve 72 inci maddelerde sayılan suçlardan dolayı soruşturma ve kovuşturma yapılması şikayete bağlıdır. Yapılan şikayetin geçerli kabul edilebilmesi için hak sahiplerinin veya üyesi oldukları meslek birliklerinin haklarını kanıtlayan belge ve sair delilleri Cumhuriyet Başsavcılığına vermeleri gerekir. Bu belge ve sair delillerin şikayet süresi içinde Cumhuriyet Başsavcılığına verilmemesi halinde kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilir." ve "Bu

kanunda yer alan soruşturma ve kovuşturması şikayete bağlı suçlar dolayısıyla başta Milli Eğitim Bakanlığı, Kültür ve Turizm Bakanlığı yetkilileri olmak üzere ilgili gerçek ve tüzel kişiler tarafından, eser üzerinde manevi ve mali hak sahibi kişiler şikayet haklarını kullanabilmelerini sağlamak amacıyla durumdan haberdar edilirler." hükümleri dikkate alınarak 5271 sayılı yasanın 234/2.maddesi ve 5846 sayılı yasanın 5728 sayılı kanunun 140.maddesi ile değişik 75.maddesi gereğince, eserler üzerinde hak sahipleri olan suçun mağdurları davadan haberdar edildikten sonra yasal sürede şikayet hakkı bulunanlardan biri yada bir kısmı tarafından şikayette bulunulması ve hak sahibi olunduğunun ispatlanması halinde lehe yasanın belirlenmesi bakımından 5846 sayılı yasanın suç tarihinde yürürlükte bulunan 5101 sayılı yasa ile değişik 81.maddesinin 9.fıkrasının 1/b alt bendi ile 5728 sayılı yasa ile değişik 81/13.maddesi ve aynı yasanın 71/1.madde hükümleri karşılaştırılıp, yapılan değişiklikler dikkate alınarak sonucuna göre mahkemece uygulama yapılmasının gerekmesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanık ... müdafi ile sanık ...`in temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı yasanın 8/1.maddesi gereğince yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK.nun 321.maddesi uyarınca BOZULMASINA, 06.04.2011 günü oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/11652, Karar No: 2007/1119, Tarih: 12.02.2007

**(Kapatılan)19. Hukuk Dairesi         2006/11652 E.  ,  2007/1119 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki muarazanın men'i davasının bozma kararına uyularak yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Davacı vekili, müvekkili şirketin davalı ... ile yaptığı abonelik sözleşmesi gereğince elektrik ihtiyacını anılan şirketten temin ettiğini, sözleşmenin teminatı olarak 145.800.000.000.TL. tutarında teminat mektubu verildiğini, davalı şirketin enerji satışına ilişkin imtiyaz sözleşmesinin Bakanlar Kurulu Kararı ile iptal edilip yetkilerinin ...’a devredildiğini, böylece davalı ile aralarındaki abonelik sözleşmesinin sona erdiğini ve teminatların iadesi gerektiğini iddia ederek 145.800.000.000.TL tutarlı teminat mektuplarının iadesini veya iptalini talep ve dava etmiştir.

Davalı savunmasında, şirkete 12.6.2003 tarihinde Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanlığınca el konulup tüm belgelerin şirket merkezinden alındığını, söz konusu teminat mektuplarının kendilerinde olmadığını beyan ederek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, akdin ifa yerinin İskenderun olması nedeniyle davalının yetki itirazının reddine, davacı ile davalı arasındaki abonelik ilişkisinin sona ermesi nedeniyle teminatların iadesi gerektiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Akdin ifa yerinin İskenderun olması nedeniyle davalının yetki itirazının reddine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamaktadır.

Ne varki davalı dava konusu edilen teminat mektuplarının kendilerinde olmadığını, davadan önce (12.6.2003 tarihinde) Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığınca şirket merkezinden alındığını ileri sürerek bu yönde inceleme ve araştırma yapılmasını talep etmiştir.

Bu durumda mahkemece davalının anılan savunması değerlendirilerek hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmek gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenle hükmün davalı yararına BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 12.2 .2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/32167, Karar No: 2014/18622, Tarih: 13.05.2014

**3. Ceza Dairesi         2013/32167 E.  ,  2014/18622 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 3 - 2012/186109

MAHKEMESİ : Eskişehir 3. Asliye Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 26/04/2012

NUMARASI : 2010/457 (E) ve 2012/467 (K)

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Yerinde görülmeyen diğer itirazların reddine, ancak;

1) Sanıklar Ö.. S.., A.. D.., İ.. S.. hakkında işyeri dokunulmazlığını ihlal suçundan verilen mahkumiyet hükümlerinin incelenmesinde;

Suça konu yerin kahvehane olması ve herkesin kolaylıkla girip çıkabileceği yerlerden olduğu, olay saatinde de içeride oyun oynayanların bulunması karşısında, katılandan, işyerini açma kapatma saatleri sorulup, belediyeden çalışma izninin hangi saatleri kapsadığı öğrenilerek sonucuna göre sanıkların hukuki durumlarının tayini gerekirken eksik inceleme ile hüküm kurulması,

2) Sanık Özkan hakkında katılan Ali Bahri'yi yaralama suçundan kurulan mahkumiyet hükmünün icelenmesinde;

Hükmün esasını teşkil eden kısa kararda ve gerekçeli kararın hüküm fıkrasında eylemin silahla işlendiği kabul edildiği halde, hükmün gerekçe kısmında sanığın katılanı yumrukla yaraladığı belirtilerek hükümde çelişki yaratılması,

3) Sanık Özkan hakkında katılan Nurettin'e karşı kasten yaralama suçundan verilen beraat hükmünün incelenmesinde;

Katılan Nurettin, soruşturma aşamasında alınan ifadesinde; Kendisini sanık Özkan'ın sopa ile yaraladığını beyan ettiği halde mahkemede bu husus kendisine sorulmamış olup, bu konu katılana açıklattırılarak sonucuna göre hüküm tesisi gerekirken eksik inleme ile karar verilmesi,

4) Sanık Nurettin'in katılan İbrahim'i kasten yaralaması eylemi nedeni ile kurulan mahkumiyet hükmünün incelenmesinde;

Katılan İbrahim Cumhuriyet savcısına veridiği ilk ifadesinde, kendisini kimin yaraladığını görmediğini beyan ettiği, mahkemede alınan ifadesinde ise sanık Nurettin'in göğsüne vurduğunu ancak elinde bıçak olmadığını beyan etmesi karşısında, sanığın atılı suçu işlediği kanaatine nasıl varıldığı deliller ile açıklanmadan yazılı şekilde hüküm tesisi,

Bozmayı gerektirmiş sanık İ.. S.. müdafii, sanıklar Ö.. S.. ve A.. D.. ile katılan sanık N..G... vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan anılan hükümlerin bu sebeplerden 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi ile yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi uyarınca isteme uygun BOZULMASINA, 13.05.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/37333, Karar No: 2016/20441, Tarih: 05.12.2016

**(Kapatılan) 7. Hukuk Dairesi         2016/37333 E.  ,  2016/20441 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava Türü : Alacak

YARGITAY İLAMI

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Davacı, haklarının ödeneceği ve ikale yapılacağının söylenerek bir takım evraklar imzalatıldığını ancak haklarının ödenmediğini iddia ederek kıdem tazminatı ile fazla çalışma, ulusal bayram genel tatil ve yıllık izin ücret alacaklarının davalıdan tahsilini istemiştir.

Davalı tarafa dava dilekçesi tebliğ edilmemiştir.

Mahkemece dava konusu edilen alacakların belirsiz alacak davasına konu edilemeyecekleri gerekçesiyle davanın hukuki yarar yokluğundan reddine karar verilmiştir.

Davaya konu işçilik alacalarının belirsiz alacak davasına konu olup olamayacağı noktasında taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

Belirsiz alacak davası 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile öngörülen ve alacaklıya bazı avantajlar sağlayan yeni bir dava türüdür. Sözü edilen hükme göre “Davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenemeyeceği veya bunun imkânsız olduğu hâllerde, alacaklı, hukuki ilişkiyi ve asgari bir miktar ya da değeri belirtmek suretiyle belirsiz alacak davası açabilir”. Şu hale göre davanın açıldığı tarihte alacak miktarının belirlenmesi imkansız ise belirsiz alacak davası açılabilir. Öte yandan alacaklı tarafından alacağın miktar veya değerinin tam olarak belirlenmesi beklenemez ise yine belirsiz alacak davası açılabilir.

Belisiz alacak davasını düzenleyen HMK’nun 107. maddesinin gerekçesinde, birçok kez hak arama özgürlüğüne vurgu yapılmıştır. Yine alacaklının hukuki ilişkiyi, muhatabını ve talep edebileceği asgari tutarı bilmesine rağmen “alacağın tamamını tam olarak” tespit edemeyecek durumda olması da davanın nedenleri arasında sayılmıştır. Bu itibarla belirsiz alacak davasıyla ilgili yoruma gidildiğinde, alacaklının hak arama özgürlüğünün değerlendirilmesi gerekir. Bunun aksine ilgili hükmün, alacaklının hakkına ulaşmasını kısıtlayan şekilde ele alınması doğru olmaz.

Dava konusu alacak karşı tarafın vereceği bilgi veya belgelerle belirlenecekse, alacak belirsiz kabul edilmelidir. Karşılaştırmalı hukukta geçerli olan bu kriter 107. maddenin 2. fıkrasının başlangıcında “karşı tarafın vereceği bilgi sonucu” yargılama sırasında belirlenme olarak kabul edilmiştir.

Dava konusu alacak karşı tarafın vereceği bilgi veya belgelerle belirlenecekse, alacak belirsiz kabul edilmelidir. Karşılaştırmalı hukukta geçerli olan bu kriter 107. maddenin 2. fıkrasının başlangıcında “karşı tarafın vereceği bilgi sonucu” yargılama sırasında belirlenme olarak kabul edilmiştir.

Konuyu iş mevzuatı açısından ele aldığımızda, 4857 sayılı İş Kanunu’nun 3, 8, 22, 28, 32, 37, 67. maddelerinde işverene çalışan her bir işçi yönünden kayıt tutma ve işçiye belge verme yükümlülüğü getirildiği görülmektedir. Bütün yasal yükümlülüklere uyan işveren bakımından kural olarak işçi alacaklarının belirsiz olduğundan söz edilemeyecektir. Zira işçinin çalışma süresinin tam olarak kayda geçirildiği, iş sözleşmesi ile ücreti, ücretin ekleri ve çalışma koşullarının belirlendiği, işçiye her ay ücret hesap pusulası verildiği, günlük ve haftalık iş sürelerinin işçiye önceden bildirildiği, işçinin yaptığı olağanüstü çalışmalar için kendisine belge verildiği durumlarda, işçinin bir çok alacağı belirli ya da belirlenebilir durumdadır. Sadece hakimin taktirine kalan bazı alacaklar bakımından yine de başlangıçta bir belirsizlikten söz edilebilecektir.

İşçilik alacaklarının hesabı genelde iki kritere tabidir. İşçinin işyerinde geçen çalışma süresi ve ücreti ile ekleri bilindiğinde işçilik alacakları belirlenebilir durumdadır. Bu yüzden özellikle kamu kurumlarında işçinin çalışmalarının tam olarak Sosyal Sigortalar Kurumuna bildirilmesi ve işyerinde uygulanan toplu iş sözleşmesinden yararlanan işçinin ücreti ile eklerinin toplu iş sözleşmesinde yer alması sebebiyle işçilik alacakları belirlenebilir durumdadır. Yine de hakimin taktir alanına giren manevi tazminat, taktiri indirime tabi fazla çalışma ücreti, hafta tatili ücreti, bayram ve genel tatil ücreti, cezai şart, sözleşmenin kalan süresine ait ücret gibi alacakların başlangıçta tam olarak ve tamamen belirlenmesi mümkün değildir. Nitekim 107. maddenin Adalet Komisyonu gerekçesinde de, alacaklının “talep edebileceği miktarı asgari olarak bilmesine ve tespit edebilmesine rağmen, alacağın tamamını tam olarak tespit” edememesi halinde belirsiz alacak davası açılabileceği ifade edilmiştir.

Gerekçede örnek olarak “keşif ve bilirkişi raporu” ile alacağın miktarının tespit olunmasından söz edilmiştir ki, iş yargısında bilirkişi hesap raporu alınması çok yaygın bir uygulamadır. Yine 107. maddenin 2. fıkrasında “karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu” alacak miktarının belirlenmesinden söz edilmiştir ki, yukarıda sözü edilen yasal yükümlülükler sebebiyle işçiye çalışırken belge vermekle yükümlü olan işveren bunu yerine getirmediğinde, işçinin alacağın miktarını tam olarak belirlemesini beklemek doğru olmaz.

Belirsiz alacak davasını öngören hükümde biri sübjektif, diğer objektif iki unsur karşımıza çıkmaktadır. Alacağın veya dava değerinin belirlenmesini objektif olarak imkansız olması halinde belirsiz alacak davası açılabilecektir. Örneğin iş kazası geçiren işçinin açacağı davada işveren ve işçinin karşılıklı kusur oranları, kusursuz sorumluluk olup olmadığı ve varsa kaçınılmazlık durumu ve maluliyet oranlarının dava açma aşamasında belirlenmesi imkansızdır.

Sübjektif unsur ise alacaklının talep konusu miktarı belirlemesinin alacaklıdan beklenememesidir. İşçinin yasal hakları ödenmeksizin işten çıkarıldığı bir durumda yukarıda belirtilen masraflara ek olarak uzman hesap raporu aldırarak olası işçilik alacaklarını belirlemesi de hak arama özgürlüğü önünde engel olarak değerlendirilebilir.

Talep sonucunun rakam olarak ifadesinin imkansızlığı, davacının tam olarak miktarını bilmediği ve bu bilgisizliğini davalının sahasında bulunan vakıalardan kaynaklandığı durumlarda söz konusudur.

İş yerinde sendikasız çalışan ve yasal işçilik alacakları konusunda ayrıntılı bilgi sahibi olması beklenmeyen bir işçinin, alacakları doğru şekilde adlandırması dahi mümkün olmazken doğru hesap yöntemiyle birlikte ve tam olarak belirlemesi mümkün görülmemelidir. Ancak işyerinde hukuk müşaviri, personel uzmanı, muhasebe müdürü gibi konumda çalışan bir işçi bakımından aynı sonuca varmak mümkün olmayacaktır.

Belirsiz alacak davası hukuk sistemimize girmeden önce icra inkar tazminatına hak kazanma yönünden likit (belirli) olma kriteri içtihat olarak kabul edilmiştir. Bu kriterin, alacağın belirli olup olmamasında da dikkate alınabileceği Yargıtay tarafından kabul edilmiştir. Yargıtay’a göre; “Likit bir alacaktan söz edilebilmesi için ise; ya alacağın gerçek miktarının belli ve sabit olması ya da borçlusu tarafından belirlenebilmesi için bütün unsurların bilinmesi veya bilinmesinin gerekmekte olması; böylece, borçlunun borç tutarını tahkik ve tayin etmesinin mümkün bulunması; başka bir ifadeyle, borçlunun yalnız başına ne kadar borçlu olduğunu tespit edebilir durumda olması gerekir. Bu koşullar yoksa, likit bir alacaktan söz edilemez”(HGK. 14.07.2010 gün ve 2010/19-376 E, 2010/397 K, HGK, Y.HGK. 17.10.2012 gün ve 2012/9-838 E, 2012/715 K).

Genel mahiyette bu açıklamalardan sonra işçilik alacaklarının belirsiz alacak davasına konu olup olmayacağı noktasında Dairemizce belirlenen kriterler aşağıdaki gibidir;