muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2019/5237, Karar No: 2019/8563, Tarih: 19.09.2019

Sanık ...'in aşamalardaki savunmalarında, suça konu çekte birinci ciranta ... Gıda kaşesi üzerindeki imzanın kendisine ait olduğunu, sanık ...'in bilgisi dahilinde kendisine verilen vekaletname dolayısıyla, ... Gıdaya mal satacak müşteki firmanın ... Gıdaya fatura keseceğinden ... Gıda ...'ün cirosunu istemesi nedeniyle kaşe üzerine kendisinin imza attığını, alınan malların ... Gıdaya teslim edildiğini, kendisinin keşide ettiği çek aleyhine yapılan icra takibine de itiraz etmediği, kendisi hakkındaki takibin kesinleştiğini ileri sürmesi ve sanık ...'in savunmalarında, bilgisi olmadan işçisi olan İbrahim'in iş yeri kaşesini kullanarak çek ciroladığını beyan etmesi karşısında, maddi gerçeğin hiçbir kuşkuya yer bırakmayacak şekilde tespiti bakımından, öncelikle sanığın suça konu çeki hangi amaçla ciroladığının ve kendisi yahut başkası yararına haksız menfaat elde edip etmediğinin belirlenmesi amacıyla; katılan şirketin suça konu çek karşılığı verdiği mallara ilişkin faturalarda malların ... Gıda'ya teslim edildiğine dair işyeri kaşesi üzerinde imzalar mevcut olduğundan, söz konusu faturalardaki imzaların kime ait olduğunun tespiti, söz konusu malların nereye teslim edildiğinin katılan şirket kayıtlarındaki bilgilerden ve nakliyecilerin tespit edilerek tanık olarak malları nereye teslim ettikleri hususunda dinlenmeleri, daha sonra ... Gıda firmasının ticari defterleri, bilgisayar ve muhasebe kayıtları ile çekin verildiği şirkete ait ticari kayıtların getirtilerek incelenmesi, onaylı suretlerinin dosyaya konulması, sanık ...'in keşide ettiği çek karnesinin kayıtlı olduğu banka kayıtlarından, daha önce sanık ... tarafından keşide edilmiş, ... Gıda adına ciro edilen ve ödenip iade edilen çeklerin olup olmadığının bankadan sorulması, ... Gıda isimli iş yerinin tüm defter ve ticari kayıtlarından ve katılan şirketten sanığın benzer şekilde ticari ilişki kapsamında daha öncesinde de aynı şekilde çek keşide ve firma adına ciro edip etmediği, keşide ve ciro edilmiş ise borçların ödenip ödenmediğinin araştırılması, yine ... Gıda firmasının gayri resmi ortağı olduğu belirtilen sanık ...'in ağabeyi (....)'un ve ... Gıda çalışanlarının, sanık ...'in Kırıkkale'de aynı sektörde çalışan .... Gıda Pazarlama isimli iş yeri sahibi olan ağabeyi ....'un tanık olarak dinlenmesi, sanık ...'in diğer sanık ...'in bilgisi dahilinde çeki kullanıp kullanmadığının karar yerinde tartışılarak sonucuna göre sanığın hukuki durumunun tayin ve takdir edilmesi gerektiği gözetilmeksizin eksik araştırma ve inceleme ile mahkumiyet hükmü verilmesi,

Kanuna aykırı olup, sanık ... müdafisinin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görüldüğünden 5320 sayılı Kanun'un 8. maddesi gereğince halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi uyarınca hükümlerin BOZULMASINA, 19/09/2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/4573, Karar No: 2016/14172, Tarih: 22.11.2016

**10. Hukuk Dairesi         2016/4573 E.  ,  2016/14172 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Davacı, ... sigortasına giriş tarihinin Türkiye'de sigortalılık başlangıcı olarak kabul edilmesi gerektiğinin ve tahsis talep tarihini takip eden aybaşından itibaren yaşlılık aylığına hak kazandığının tespitini istemiştir.

Mahkemece, ilamında belirtilen gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Yurtdışında çalışan Türk vatandaşlarının yurtdışında geçen hizmetlerinin borçlandırılarak, ülkemiz sosyal güvenlik mevzuatında malullük, yaşlılık ve ölüm hallerinde Türkiye’de geçmiş hizmet gibi değerlendirilmesini sağlamak amacıyla kabul edilen 3201 sayılı Yasa hükümleri uyarınca borçlandırılan sürelere dayalı olarak hangi şartlarda aylık bağlanacağı anılan Kanunun 6. maddesinde belirlenmiştir. Tahsis yapılabilmesi için aranan koşullardan birisi, yurda kesin dönülmüş olmasıdır.

Kesin dönüşün, aylık tahsis talebinde bulunanların yurtdışındaki çalışmalarının sona ermesini, ikamete dayalı bir sosyal sigorta ya da sosyal yardım ödeneği almamaları durumunu ifade ettiği; “sosyal sigorta ödeneği” deyiminden, çalışma yaşamı süresince karşılaşılan hastalık, iş kazası, meslek hastalığı veya işsizlik gibi riskler nedeniyle iş göremezlik veya işsizlik gibi adlar altında yapılan ödeneklerin amaçlandığı; “sosyal yardım ödeneği” ibaresinin ise bulunulan ülke mevzuatı kapsamında, geçimlerini sağlayacak hiçbir gelirleri olmayan veya mevcut gelirleriyle geçimlerini sağlamakta güçlük çeken kişilerin asgari geçim düzeyi ile sınırlı olmak üzere geçimlerinin sağlanması amacıyla kamu kurum ve kuruluşları tarafından muhtaçlık durumuna ve süresine göre ödenen, ikamet şartına bağlı nakdi yardımlar anlamını taşıdığı kabul olunmaktadır. Ne var ki, “kesin dönüş” ifadesi, mutlak anlamda, yurtdışında bulunduğu ülkeden Türkiye’ye döndükten sonra tekrar yurtdışına çıkış yapmama şeklinde değerlendirilemez. İkamet şartına bağlı olmayan nitelikte sosyal sigorta veya sosyal yardım ödeneği alanlara, anılan koşulun gerçekleştiğinin kabulü ile aylık bağlanabilecektir. Aksi yöndeki düşünce, Anayasamızın 23. maddesi ile güvence altına alınmış olan “Yerleşme ve seyahat hürriyeti”nin; İnsan Hakları ve Temel Özgürlüklerin Korunmasına İlişkin Sözleşmeye

(Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesine) ek 4 nolu Protokolün 2. maddesi ile tanınmış “Serbest dolaşım özgürlüğü”nün ihlali sonucunu doğuracaktır. 3201 sayılı Kanunun 6. maddesinin B bendi ile tekrar yurtdışına gitmek değil, yabancı ülke mevzuatına tabi olarak çalışmak ve ikamete dayalı sosyal sigorta veya sosyal yardım ödeneği almak, aylığın kesme nedeni olduğu belirtilmiş; 3201 sayılı Kanuna göre yaşlılık aylığı bağlanıp altı aydan daha uzun süre yurtdışında bulunmuş olanların, yurtdışında çalışıp çalışmadıklarını ve ikamete dayalı bir sosyal sigorta veya sosyal yardım ödeneği alıp almadıklarını “3201 sayılı Kanuna göre aylık alanlara mahsus yoklama belgesi” vererek, aylıklarını almaya devam edebilecekleri, Yurtdışında Geçen Sürelerin Borçlandırılması ve Değerlendirilmesine İlişkin Yönetmeliğin 14. maddesi ile hüküm altına alınmış olup, yurtdışında uzun süre kalmak, tek başına bir aylık kesme nedeni teşkil etmemektedir.

Ayrıca, yurtdışında geçen çalışmalar sonucu o ülkenin sosyal güvenlik sisteminden hak kazanılan yaşlılık ya da malullük aylığının bir sonucu olan ve ikamete dayalı bulunmayan sosyal sigorta veya sosyal yardım niteliğindeki edimlerden yararlanmak, yurtdışından kazanılmış olan sosyal güvenlik hakkının en doğal sonucu olup, bu haktan feragat anlamı çıkacak şekilde bir “kesin dönüş” tanımı yapılması, sosyal güvenlik hakkından feragat edilemeyeceği olgusunun göz ardı edilmesi sonucunu da doğuracaktır.

Eldeki davada, dairemizin geri çevirme kararı sonrasında gönderilen belgelere göre, 01.06.2011-20.07.2015 tarihleri arasında "geringfügige versciherungs-pflichtigen Beschaftigung” olarak kayıtlı bulunan sürelerin var olduğu, fakat davacının 31.12.2012 tarihi itibari ile kesin dönüş yapıp yapmadığı hususunun dosya arasındaki belgelerden tam olarak araştırılmadığı anlaşılmakta olup, 3201 sayılı Kanunun 6. maddesi gereğince, borçlanılan süreler gözetilerek yaşlılık aylığı bağlanabilmesi için, davacının yurtdışındaki çalışma veya ikamete dayalı yardım ilişkisinin sona erip ermediği hususu yukarıdaki açıklamalar çerçevesinde araştırılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 22.11.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/6249, Karar No: 2012/13198, Tarih: 24.05.2012

**12. Ceza Dairesi         2012/6249 E.  ,  2012/13198 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Taksirle yaralama, Taksirle kişilerin hayatını ve sağlığını tehlikeye düşürecek şekilde besinlere zehirli madde bulaştırma

Hüküm : 1- Sanıklar ... ve ... hakkında; Beraat

2- Sanık ... hakkında; 5237 sayılı TCK'nın 89/2-4, 62/1, 51/1, 51/3 ve 185/2, 62/1, 51/1, 51/3. maddeleri gereğince mahkumiyet.

Taksirle yaralama ve taksirle kişilerin hayatını ve sağlığını tehlikeye düşürecek şekilde besinlere zehirli madde bulaştırma suçlarından, sanıklar ... ve ...'ün beraatine, sanık ...'ın mahkumiyetine ilişkin hükümler sanık ... ve katılan vekili tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

1- Beraat eden sanıklar yönünden kurulan hükme yönelik temyiz isteminin incelenmesinde;

Yapılan yargılama sonunda suçun sanıklar tarafından işlendiğinin sabit olmadığı gerekçeleri gösterilerek mahkemece kabul ve takdir kılınmış olduğundan katılan vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle beraata ilişkin hükmün isteme uygun olarak ONANMASINA,

2- Sanık ... hakkında kurulan hükümlere yönelik temyiz istemlerine gelince;

Sanığın işlettiği iş yerinde imalatı ve satışı yapılan simit ve poğaçalara tarım ilacı içerisindeki zehirli bir maddenin bulaşması sonucu müştekilerin ve katılanın zehirlenmelerine neden olduğu, 5237 sayılı TCK'nın ''Zehirli Madde Katma'' başlıklı 185. maddesinin 2. fıkrasında dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı olarak içilecek sulara veya yenilecek veya içilecek veya kullanılacak veya tüketilecek her çeşit besin veya şeylere zehir katarak veya başka suretlerle bunları bozarak kişilerin hayatını ve sağlığını tehlikeye düşürme eyleminin suç olarak düzenlendiği, maddede belirtilen suçun tehlike suçu, somut olayda ise müştekilerin yaralanmış olması sebebiyle zarar suçunun oluştuğu, 5237 sayılı Kanunun 44. maddesi dikkate alındığında sanığın yalnızca birden fazla kimsenin taksirle yaralanmasına neden olma suçundan mahkum edilmesi gerektiği halde aynı zamanda yiyecek ve içeceklere zehirli madde katma suçundan da mahkumiyetine karar verilmesi,

Kanuna aykırı olup, sanığın ve katılan vekilinin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görülmüş olduğundan, hükmün 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi gereğince isteme uygun olarak BOZULMASINA, 24.05.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/6597, Karar No: 2014/3355, Tarih: 17.03.2014

**14. Ceza Dairesi         2012/6597 E.  ,  2014/3355 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Fuhuş

HÜKÜM : Mahkûmiyet

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Delillerle iddia ve savunma, duruşma göz önünde tutularak tahlil ve takdir edilmiş sübutu kabul olunan fiilin unsurlarına uygun şekilde tavsif ve tatbikatı yapılmış bulunduğundan, sanığın yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, 17.03.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/4128, Karar No: 2016/245, Tarih: 20.01.2016

**23. Hukuk Dairesi         2015/4128 E.  ,  2016/245 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İcra Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki sıra cetveline şikayetin yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı şikayetin kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde şikayet olunanlar vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Şikayetçi vekili, müvekkil şirketin borçlulardan ... 'den alacağının tahsili için ... İcra Müdürlüğü'nün 2014/6114 esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2014/457 d.iş sayılı dosyasından alınan 25.06.2014 tarihli ihtiyati haciz kararı gereği, borçlulardan ... otomotiv şirketine ait 3 adet menkulün aynı tarihte haczedildiğini, işbu icra takibinin 21.07.2014 tarihinde kesinleştiğini, şikayet edilen vekili tarafından 20.03.2013 tarihinde ikame olunan; işçi işveren ilişkisinden kaynaklanan alacak davasının yargılaması devam ediyor iken; şikayet edilen vekilinin talebi gereği 13.08.2014 tarihli ara karar neticesinde ihtiyati tedbir mahiyetinde ihtiyati haciz kararı verildiğini, mahkemece verilen ara karar ile 19.08.2014 tarihinde ... İcra Müdürlüğü'nün 2014/7917, 2014/7918 ve 2014/7919 esas sayılı dosyalarından daha önce haciz ve muhafaza altına alınan menkul mallara iştirak haczi konulduğunu, menkullerin satışından sonra ... İcra Müdürlüğü'nün 2014/6114 Esas sayılı dosyasından sıra cetveli tanzim olunduğunu, düzenlenen 20.11.2014 tarihli sıra cetvelinde ihale bedelinin ... . İcra Müdürlüğnün 2014/7919, 2014/7918 ve 2014/7917 esas sayılı dosyaları arasında garameten paylaştırılmasına karar verildiğini, müvekkilinin haczine 1. sırada yer verilmesi gerektiğini belirterek, sıra cetvelinin iptaline karar verilmesini talep ve şikayet etmiştir.

Şikayet edilenler vekili şikayete cevap vermemiş, yapılan yargılama sırasında; alacağın işçi alacağı olduğunu beyan ederek şikayetin reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre; şikayet edilenlerin İİK'nın 257 ve devam maddelerine göre verilmiş ihtiyati haciz kararları mevcut ise de; davalı tarafın ihtiyati hacizlerinin uygulanma tarihlerinin, davacının kesin haczinden sonra olduğu için, yasal olarak davacının kesin haczine iştirak etmelerinin mümkün olmadığı, bu nedenle düzenlenen sıra cetvelinin hatalı olduğu gerekçesiyle, davanın kabulüne, ... . İcra Müdürlüğü'nün 2014/6114 esas sayılı dosyasında düzenlenen 20.11.2014 tarihli sıra cetvelinin iptaline karar verilmiştir

Kararı, şikayet olunanlar vekili temyiz etmiştir.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, şikayet olunanlar vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

Kararı, şikayet olunanlar vekili temyiz etmiştir.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, şikayet olunanlar vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, şikayet olunanlar vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan İcra Mahkemesi kararının İİK’nun 366.maddesi uyarınca ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edenden alınmasına, karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 20.01.2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/5858, Karar No: 2020/4418, Tarih: 27.10.2020

**14. Ceza Dairesi         2020/5858 E.  ,  2020/4418 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Cinsel taciz

HÜKÜM : Mahkumiyet

İlk derece mahkemesince verilen hüküm temyiz edilmekle başvurunun muhtevası nazara alınarak dosya tetkik edildi, gereği görüşüldü:

Sanığın hükümden sonra 11.07.2019 tarihinde öldüğünün Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) aracılığıyla temin edilen nüfus kaydından anlaşılması karşısında, mahkemece bu hususta mahallinde araştırma yapıldıktan sonra 5237 sayılı TCK'nın 64/1 ve 5271 sayılı CMK'nın 223/8. maddeleri gereğince karar verilmesi lüzumu,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi gereğince BOZULMASINA, 27.10.2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/4480, Karar No: 2014/7850, Tarih: 11.06.2014

**14. Hukuk Dairesi         2014/4480 E.  ,  2014/7850 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 14. Sulh Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 19/11/2013

NUMARASI : 2012/692-2013/845

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 18.05.2012 gününde verilen dilekçe ile Ortaklığın giderilmesi istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; Davanın kabulüne dair verilen 19.11.2013 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi Davalılar E.. Y.., H.. Y.. ve Ö.. Y.. vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, ortaklığın giderilmesi isteğine ilişkindir.

Mahkemece, davalı S.. Y..'in hissesi bulunmadığından hakkında açılan davanın husumet yönünden reddine diğer davalılara yönelik davanın kabulü ile ortaklığın satış suretiyle giderilmesine karar verilmiştir.

Hükmü, davalılar E.. Y.. vd.vekili temyiz etmiştir.

Mahkemece davalı S.. Y..'in payı bulunmadığından hakkındaki davanın reddine karar verilmiş ise de dosya içerisinde bulunan dava konusu taşınmazın tapu kaydına göre davalının 35/2400 payı bulunduğu anlaşılmıştır. Bu nedenle davalı S.. Y.. hakkında da esastan hüküm kurulması gerekirken yazılı şekilde husumetten ret kararı verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, bozma nedenine göre diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, peşin yatırılan harcın istek halinde yatıranlara iadesine, 11.06.2014 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/3221, Karar No: 2012/19281, Tarih: 21.06.2012

**7. Ceza Dairesi         2010/3221 E.  ,  2012/19281 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Kaçakçılık

HÜKÜM : Hükümlülük ve müsadere

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de;

1- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 61/8.maddesi uyarınca adli para cezası hesaplanırken, gün adli para cezası belirlenmesi ve artırım ve indirimlerin gün para cezası üzerinden yapıldıktan sonra sonuç gün para cezasının bir gün için tayin olunan miktar ile çarpımı ile sonuç para cezasının belirlenmesi gerektiğinin gözetilmemesi,

2- Sanık hakkında doğrudan verilen adli para cezası ile hapis cezasından çevrilen adli para cezasının infaz rejimlerinin farklı olması sebebiyle içtima ettirilemeyecekleri gözetilmeden her iki cezanın içtimaına karar verilmesi,

Yasaya aykırı, sanıkların temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden hükmün isteme uygun olarak BOZULMASINA, 21.06.2012 günü oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/6389, Karar No: 2012/1078, Tarih: 06.02.2012

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2010/6389 E.  ,  2012/1078 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : ... 1. İş Mahkemesi

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 10/09/1992-01/11/2005 tarihleri arasında çalıştığının tespitiyle, işçilik alacaklarının mevduata uygulanan en yüksek faiziyle tahsilatına karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi Nagehan Kaleli tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

K A R A R

Sigortalılığa ilişkin “hizmet tespiti” davaları Sosyal Güvenlik hakkına ilişkin olarak ortaya çıkan davalardır. Yasal dayanağını 506 sayılı Kanun’un 6. ve 79/10. (5510 sayılı Kanun açısından ise 86/9. ) maddelerinden almaktadır. Sözü edilen 6. maddede çalıştırılanların, işe alınmaları ile kendiliğinden sigortalı olacakları, sigortalı olma hak ve yükümünden kaçınılamayacağı ve vazgeçilemeyeceği belirtilmiştir. Anılan kanunun 79/10. maddesinde ise, sigortalıların çalışmalarının tespiti ile ilgili dava açabilecekleri hükme bağlanmıştır. Bu bakımdan hizmet tespitine ilişkin davalar sosyal güvenlik hakkı ve kamu düzeni ile ilgili olup kişi iradesi belirleyici etkiye sahip değildir. İçerisinde bulunduğu yasal statünün belirlediği durum doğrudan dikkate alınır. Bu nedenle hakim, kendiliğinden araştırma yapma yetkisine sahiptir. Bu yetki kapsamında, gerektiğinde tanık ve diğer deliller yoluyla doğrudan gerçeği bulma yükümü bulunmaktadır.

İşçilik haklarına ilişkin davalar ise 4857 sayılı Kanun’dan kaynaklanmaktadır. Bu tür davalar, kişi iradesine önemli rol verilip taraf anlaşmalarına geçerlilik tanınan, alacak ve tazminat türünde olan davalardır. Taraflar bu tür haklarından her zaman vazgeçebilirler. Bu nedenle hakim, kendiliğinden araştırma yapamaz. Tarafların bildirdiği deliller dışında delil toplanması da olanaklı değildir. Kaldı ki, SGK’nın bu davalarda davalı sıfatı bulunmamaktadır.

Bu durumda; her iki dava türünün taraflarının statüsü, hakimin delil araştırma bakımından kendiliğinden hareket etmesi, taraf iradelerine atfedilen rol, dava konusu edilen haktan vazgeçilip vazgeçilememesi gibi yönlerden yasal konumları birbirinden tamamen farklıdır. Her iki dava türünün birlikte görülmesi durumunda; davanın birinde bir kısım delillerin kendiliğinden dikkate alınması, diğerinde alınmaması gerekecektir ki, aynı dava dosyasında birbiri ile çelişkili kararlar yer alabilecektir. Kaldı ki, işçilik haklarına ilişkin olarak dairemiz kararları ile işçilik alacaklarına ilişkin davalar yönünden asıl görevli Yargıtay ilgili dairelerinin kararları arasında farklı uygulamalar ortaya çıkabilecektir.

Öte yandan, temyiz aşamasında inceleme mercileri farklı olan bu davaların birbirinden bağımsız sonuçlandırılmalarında hukuki istikrar ve kararlara olan güven bakımından da yarar bulunmaktadır. İşçilik haklarına ilişkin olarak kesinleşen hüküm hizmet tespiti davasında sadece kuvvetli delil olarak değerlendirilmekte, davada taraf sıfatı bulunmayan SGK yönünden bağlayıcı olmamaktadır.

Mahkemenin bu maddi ve hukuksal olguları gözetmeksizin, birbirinden tamamen farklı iki davayı ayrı ayrı başvurma ve nispî harca tabi olduğunu da göz ardı ederek bir arada görmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Yapılacak iş; her iki davayı ayırmak ve eksik yargı harçlarını tamamlattıktan sonra yargılamayı birbirinden bağımsız olarak sonuçlandırmaktan ibarettir.

O halde, tarafların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ:Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde temyiz edenlerden davacıya ve davalılardan H.. B..'e iadesine, 06/02/2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.